ნუ მოკლავ ჯაფარას (ფილმი)

ნუ მოკლავ ჯაფარას — 1962 წლის ამერიკული დრამატული ფილმი, გადაღებული რეჟისორ რობერტ მალიგანის მიერ. ჰორტონ ფუტის სცენარი ეფუძნება ჰარპერ ლის 1960 წლის ამავე სახელწოდების რომანს. ფილმში მონაწილეობენ გრეგორი პეკი ატიკუს ფინჩის როლში და მერი ბადჰემი ჭყიტას როლში. ეს იყო რობერტ დიუვალის, უილიამ ვინდომისა და ალის გოსტლის კინოდებიუტი.

ფილმმა მოიპოვა უაღრესად დადებითი გამოხმაურება როგორც კრიტიკოსების, ისე საზოგადოების მხრიდან. მან ბიუჯეტზე ექვსჯერ მეტი გამოიმუშავა. ფილმმა მოიპოვა ოსკარის სამი ჯილდო, მათ შორის საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის (გრეგორი პეკი) და ნომინირებული იყო რვაზე, მათ შორის საუკეთესო ფილმის ჩათვლით.

1995 წელს ფილმი კონგრესის ბიბლიოთეკამ აირჩია ეროვნულ კინორეესტრში შესატანად, როგორც „კულტურულად, ისტორიულად ან ესთეტიურად მნიშვნელოვანი“. 2003 წელს ამერიკის კინოს ინსტიტუტმა ატიკუს ფინჩი მე-20 საუკუნის უდიდეს კინოგმირად დაასახელა. 2007 წელს ფილმმა ოცდამეხუთე ადგილი დაიკავა -ის 10 წლის საიუბილეო სიაში ყველა დროის საუკეთესო ამერიკული ფილმების სიაში. 2020 წელს, ბრიტანეთის კინოინსტიტუტმა შეიტანა ის 50 ფილმის სიაში, რომლებიც უნდა ნახოთ 15 წლის ასაკში. ფილმი აღადგინეს და გამოვიდა -- ზე და - ზე 2012 წელს, - ის 100 წლის იუბილეს ეგიდით.

სიუჟეტი
ფილმში მოთხრობილია ახლგაზრდა, დაქვრივებული ადვოკატის, ატიკუს ფინჩის შესახებ, რომელიც მარტო უმკლავდება ორი შვილის აღზრდას. ატიკუსი დაინიშნა შავკანიანი მამაკაცის, ტომ რობინსონის დამცველად, რომელსაც ბრალი ედება თეთრკანიანი გოგონას, მაიელა ეველის გაუპატიურებაში.

ატიკუსს მტკიცედ სჯერა, რომ ყველა ადამიანი იმსახურებს სამართლიან მოპყრობას და იმის დაცვას, რისიც სჯერათ…

როლებში
გრეგორი პეკი — ატიკუს ფინჩი
მერი ბადჰამი — ჭყიტა
ფილიპ ალფორდი — ჯემი
ჯონ მეგნა — ჩარლზ ბეიკერი „დილ" ჰარისი
ფრენკ ოვერტონი — შერიფი ჰეკ ტეიტი
როზმარი მერფი — მის მოდი ატკინსონი
ბროკ პიტერსი — ტომ რობინსონი
ესტელ ევანზი — კალპურნია
პოლ ფიქსი — მოსამართლე ჯონ ტეილორი
კოლინ უილკოქსი — მაიელა ვიოლეტ ეველი
ჯეიმზ ანდერსონი — რობერტ ე ლი „ბობ“ ეველი
ელის გოსტლი — მის სტეფანი კროუფორდი
რობერტ დიუვალი — ართურ „ბუა" რედლი
უილიამ ვინდომი — ჰორას გილმერი, საოლქო პროკურორი
კრაჰან დენტონი — უოლტერ კანინგემი
რიჩარდ ჰეილი — ნათან რედლი

გადაღება
პროდიუსერებს სურდათ გადასაღებ მოედანზე გამოეყენებინათ ჰარპერ ლის მშობლიური ქალაქი მონროვილი, ალაბამა. ჰარპერ ლიმ გამოიყენა თავისი გამოცდილება ბავშვობაში მონროვილში, როგორც გამოგონილი ქალაქ მეიკომბის საფუძველი, ასე რომ, როგორც ჩანს, ეს საუკეთესო ადგილი იქნებოდა. თუმცა, ქალაქი მნიშვნელოვნად შეიცვალა 1920-იან და 1960-იანი წლების დასაწყისს შორის, ამიტომ მათ ჰოლივუდში გადაინაცვლეს.

ძველი მონროს საოლქო სასამართლოს შენობა მონროვილში გამოიყენებოდა, როგორც მოდელი ფილმის გადასაღებ მოედანზე, რადგან სასამართლოს შენობაში აუდიოს ცუდი ხარისხის გამო ისინი ვერ სარგებლობდნენ. ჰოლივუდში ხელახლა შექმნილი სასამართლო შენობის სიზუსტე ბევრ ალაბამიელს უბიძგებდა დაეჯერებინა, რომ ფილმი მონროვილში იყო გადაღებული.

ჯილდოები და აღიარება
ოსკარის 35-ე დაჯილდოება — საუკეთესო მსახიობის (გრეგორი პეკი), საუკეთესო სცენარისთვის (ჰორტონ ფუტი) და საუკეთესო დადგმისთვის
ოქროს გლობუსი — საუკეთესო მსახიობისა (გრეგორი პეკი) და საუკეთესო მუსიკისთვის (ელმერ ბერნშტაინი)
ონლაინ ფილმებისა და ტელევიზიის ასოციაციის ჯილდო — კინოფილმების დიდების დარბაზი ალან პაკულას
ოქროს დაფნის ჯილდო — კინოფილმების დიდების დარბაზი ალან პაკულას
ამერიკელი სცენარისტების გილდიის პრემია — საუკეთესო სცენარისთვის ჰორტონ ფუტს;
ამერიკული კინემატოგრაფიის ინსტიტუტმა ატიკუს ფინჩი დაასახელა საუკუნის ყველაზე დიდ ფილმის გმირად.

მუსიკა
ელმერ ბერნშტაინის პარტიტურა მიჩნეულია ერთ-ერთ უდიდეს მუსიკად ფილმისთვის და ჩაწერილია სამჯერ. ის პირველად გამოვიდა 1963 წლის აპრილში; შემდეგ ბერნშტაინმა ხელახლა ჩაწერა იგი 1970-იან წლებში მისი ფილმების მუსიკის კრებულის სერიისთვის; და ბოლოს, მან ჩაწერა სრული პარტიტურა 1996 წელს შოტლანდიის სამეფო ნაციონალურ ორკესტრთან ერთად სერიისთვის.