iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მართკუთხა სამკუთხედი

მართკუთხა სამკუთხედი — სამკუთხედი, რომლის ერთ-ერთი კუთხე მართია. სამკუთხედის მართი კუთხეს ქმნის ქვედრები, რომლებსაც კათეტები ეწოდებათ, ხოლო მართი კუთხის მოპირდაპირე გვერდს (მესამე გვერდს) — ჰიპოტენუზა. მართკუთხა სამკუთხედზე ვრცელდება პითაგორას თეორემა, რომლის მიხედვითაც ჰიპოტენუზის კვადრატი ტოლია კათეტების კვადრატების ჯამს.

^2 = ^2 + ^2.

სადაც, მართკუთხა სამკუთხედის ჰიპოტენუზის სიგრძეა, ხოლო და მისი კათეტები.

წრეწირში ჩახაზული მართკუთხა სამკუთხედის ჰიპოტენუზა, ყოველთვის ცენტრზე გადის და შეესაბამება მის დიამეტრს.

თუ მართკუთხა სამკუთხედის ერთ-ერთი მახვილი კუთხე 30°-ია, მაშინ მისი მოპირდაპირე კათეტი ჰიპოტენუზის ნახევარია.

მართკუთხა სამკუთხედი ტოლფერდაა, თუ მახვილი კუთხეები 45°-ის ტოლია.

სამკუთხედის ფართობი ტოლია, ფუძისა და მასზე დაშვებული სიმაღლის ნამრავლის ნახევრის. მართკუთხა სამკუთხედში, თუ ერთ კათეტს მოვიაზრებთ ფუძედ, ხოლო მასზე დაშვებულ სიმაღლედ — მეორე კათეტს, მაშინ გამოვა, რომ მართკუთხა სამკუთხედის ფართობი ტოლია კათეტების ნამრავლის ნახევრის.
ბისტრჟიცე-პოდ-ჰოსტინემი

ბისტრჟიცე-პოდ-ჰოსტინემი — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის ზლინის მხარეში. მდებარეობს კრომერჟიჟის რაიონში. ქალაქი ხუთ მუნიციპალურ ნაწილად იყოფა.

გეოგრაფია
ბისტრჟიცე-პოდ-ჰოსტინემი რაიონულ ცენტრ კრომერჟიჟიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 23 კილომეტრში, ხოლო რეგიონალურ დედაქალაქ ზლინიდან 19 კილომეტრში მდებარეობს. ქალაქი მორავია-სილეზიის მთისწინეთის ფერდობებზეა გაშენებული. ქალაქში მიედინება პატარა მდინარე ბისტრჟიჩკა. ბისტრჟიცე-პოდ-ჰოსტინემის ყველაზე მაღალი წერტილი ზღვის დონიდან 460 მეტრ სიმაღლეზე მდებარეობს. მის სახელწოდებაში ნახსენები მთა ჰოსტინემი ქალაქიდან სამხრეთში, მისი მუნიციპალური საზღვრების გარეთ მდებარეობს.

ისტორია
ბისტრჟიცე-პოდ-ჰოსტინემი წერილობით წყაროებში პირველად 1368 წელსაა მოხსენიებული.
ამ წელს ეს დასახლება ქალაქ პოდებრადის დამაარსებელმა ბოჩეკ პოდებრადელმა შეიძინა. პირველი ციხესიმაგრე აქ 1440 წელს ააგეს.

ღირსშესანიშნაობები
ქალაქის გოტიკური ციხესიმაგრე საუკუნის შუა წლებში რენესანსის სტილის სასახლედ გადაკეთდა. ხანძრით დაზიანების შემდეგ, ციხესიმაგრე 1616 წელს აღადგინეს. საუკუნის შუა პერიოდში ძველ სასახლეს დაემატა ორი ნეოკლასიკური ნაწილი. დღეს ბისტრჟიცე-პოდ-ჰოსტინემის სასახლე ქალაქის საკუთრებაშია და აქ განთავსებულია მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი.

დაძმობილებული ქალაქები
ზალცკოტენი, გერმანია
სან-ჯოვანი-ალ-ნატიზონე, იტალია
ფემარნ-ბელტი

ფემარნ-ბელტი ― სრუტე ბალტიის ზღვის დასავლეთ ნაწილში. ერთმანეთთან აკავშირებს კილის ყურესა და მეკლენბურგის ყურეს. სრუტე მდებარეობს გერმანიის კუნძულ ფემარნსა და დანიის კუნძულ ლოლანს შორის. -ის ბორნები პუტგარდენსა (ფემარნი) და რედბის (ლოლანდი) შორის მოძრაობენ.

სრუტის სიგანე 18 კმ-ია. სიღრმე - 20-30 მეტრი. სრუტეში დინებები სუსტია და ქარზეა დამოკიდებული.

სრუტე პირველად კრისტოფ ვანდრაჩმა გადაცურა.
კალმარის სრუტე

კალმარის სრუტე ( — სრუტე ბალტიის ზღვაში. მდებარეობს შვედეთის კუნძულ ელანდსა და შვედეთის სმოლანდის პროვინციას შორის. სრუტის სიგრძე დაახლოებით 130 კმ-ია, ხოლო სიგანე 5-დან 25 კმ-მდე იცვლება.

სრუტეზე გადებულია ელანდის ხიდი, რომელიც 1972 წლის სექტემბერში გაიხსნა.

პრეისტორია
კალმარის სრუტის მიმდებარე ტერიტორიები ნეოლითისა და ბრინჯაოს ხანიდან იყო დასახლებული. მეზოლითში, ადრეული ჰოლოცენის ხანაში ადამიანებმა სრუტე ყინულის ხიდის მეშვეობით გადაკვეთეს, როდესაც მყინვარებმა ელანდიდან უკან დახევა დაიწყეს. კუნძულ ელანდზე, ალბიში ადრეული მეზოლითის დასახლებაა აღმოჩენილი. ალბის მოსახლეები კალმარის სრუტეს ჯერ კიდევ ძვ.წ. 6000 წლიდან კვეთდნენ.
ხროპინე

ხროპინე — ქალაქი ჩეხეთში, ზლინის მხარეში. მდებარეობს კრომერჟიჟის რაიონში. ქალაქი ორი მუნიციპალური ნაწილის ხროპინესა და პლეშოვეცისგან შედგება.

სახელწოდება
ამ ქალაქის ტერიტორიაზე არსებულ ციხესიმაგრეს ოდესღაც ხროპის გვარი ფლობდა, სწორედ აქედან მომდინარეობს მისი დღევანდელი სახელწოდება.

=გეოგრაფია=
ხროპინე ქალაქ ზლინიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით ზემო მორავის ხეობაში მდებარეობს. ქალაქში პატარა ბეჩვის არხი მიედინება, ის მდინარე მოშტენკას ერთვის, რომელიც თავის მხრივ, მდინარე მორავის მარცხენა შენაკადია. ქალაქის ტერიტორიაზე რამდენიმე ტბორია.

=ისტორია=
ხროპინეს შესახებ პირველი წერილობითი წყარო 1261 წლით თარიღდება, როდესაც დასახლება ახლად დაარსებულ ვიზოვიცეს მონასტერს გადაეცა.

 საუკუნეში აქ ტბორები მოეწყო და ხროპინე სათევზაო მეურნეობათა ცენტრად იქცა. სათევზაო მეურნეობებმა ხროპინეს ეკონომიკური წინსვლა მოუტანა და 1535 წელს მეფე ფერდინანდ -მა მას სავაჭრო ქალაქის სტატუსი მიანიჭა. 1848 წლამდე ქალაქი ოლომოუცის ეპარქიას ეკუთვნოდა და ამ წელს დამოუკიდებელ მუნიციპალიტეტად ჩამოყალიბდა. 1950 წელს აქ მცირე ბალნეოლოგიური კურორტი დაარსდა, რომელიც კუნთოვან-სახსროვანი და არტერიულ წნევასთან დაკავშირებული დაავადებების სამკურნალო ადგილი იყო. 1997 წელს მომხდარმა წყალდიდობამ კურორტი მთლიანად გაანადგურა.

=ღირსშესანიშნაობები=
ქალაქის მთავარი ღირსშესანიშნაობა ხროპინეს ციხესიმაგრეა. იგი 1615 წელს უფრო ძველი ციხესიმაგრის ადგილზე აშენდა. საუკუნეში იგი მონადირეთა სახლად გადააკეთეს. დღეს ციხესიმაგრე ღიაა ვიზიტორთათვის. შენობაში წარმოდგენილია რამდენიმე ექსპოზიცია, მათ შორის ცნობილი ჩეხი მხატვრის ემილ ფილას მემორიალი. ფილა ყველაზე ცნობილი ადამიანია, რომელიც ხროპინეში დაიბადა.

ხროპინეს წმინდა გილესის ეკლესია შუა საუკუნეების რომანულ სტილში საუკუნის შუა წლებში აშენდა. 1761–1772 წლებში ეკლესია ბაროკოს სტილში გადაკეთდა.
მურსიის სამეფო

მურსიის სამეფო — კასტილიის სამეფოს დაქვემდებარებაში მყოფი ტერიტორია.

მოკლე ისტორია
მურსიის სამეფო 1258 წლიდან 1833 წლამდე არსებობდა. საუკუნეების განმავლობაში სამეფოს ტერიტორია იცვლებოდა, მაგრამ სხვადასხვა დროს მასში თანამედროვე პროვინციების - მურსიის, სამხრეთ-აღმოსავლეთ ალბასეტეს, სამხრეთ ალიკანტეს და ხაენის რამდენიმე დასახლების ტერიტორიები შედიოდა.

სამეფოს ისტორია რეკონკისტით იწყება, როდესაც საუკუნეში ქრისტიანებმა ალ-ანდალუსის ნაწილი დაიბრუნეს. პირენეის ნახევარკუნძულის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, კარტახენას ეპარქია და მურსიის სამეფო კასტილიის გვირგვინის ნაწილად ჩამოყალიბდა. დიდი ხნის განმავლობაში ქრისტიანული მურსია გრანადის მუსლიმურ საამიროს ესაზღვრებოდა. ამან სამეფოს გამაგრებებით მშენებლობა დააწყებინა. ერთ-ერთი მათგანი, ლორკას ციხე, დღეს ესპანეთის ერთ-ერთი უდიდესი ციხეა.

საფრთხე მხოლოდ მუსლიმური საამიროებიდან არ მოდიოდა. 1296 წელს არაგონის მეფე ხაიმე მურსიის სამეფოში შეიჭრა და ის თავის სამფლობელოებს შეუერთა. 1305 წელს კასტილიასა და არაგონს შორის ხელი მოეწერა ელჩეს ხელშეკრულებას, რომლის თანახმადაც მურსია დაუბრუნდა, მცირე ტერიტორიის გარდა.

მოგვიანებით, მურსიის სამეფომ გადამწყვეტი როლი ითამაშა 1492 წელს გრანადის საამიროზე გამარჯვებაში. მურსია ასევე დაუპირისპირდა ნაპოლეონის ჯარებს, რომლებმაც ვერასდროს შეძლეს კარტახენას აღება.

სამეფო არსებობდა 1833 წლის რეფორმამდე, როდესაც მის ტერიტორიაზე შეიქმნა მურსიის რეგიონი, რომელიც შედგებოდა მურსიისა და ალბასეტეს პროვინციებისგან.
ლორკის ციხესიმაგრე

ლორკის ციხესიმაგრე — შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე ქალაქ ლორკაში, მურსიის პროვინცია, ესპანეთი.

ციხესიმაგრე - საუკუნეებში აშენდა. რეკონკისტას დროს პირენეის ნახევარკუნძულის სამხრეთ-აღმოსავლეთით სტრატეგიულ წერტილს წარმოადგენდა. ის პროვინციაში ერთ-ერთი უდიდესია.

არქეოლოგიური გათხრების შედეგად დადგინდა, რომ ციხის ადგილი დასახლებული იყო ნეოლითის ხანიდან. დაახლოებით საუკუნიდან აქ მუსლიმები გამაგრებულიყვნენ. ციხესიმაგრე დიდი ხნის განმავლობაში აუღებლად ითვლებოდა, მაგრამ 1244 წელს ალფონსო -ის ჯარებმა ის აიღეს. ორნახევარი საუკუნის განმავლობაში ციხესიმაგრე ქრისტიანებისთვის თავდაცვით ნაგებობად და გრანადის საამიროს წინააღმდეგ ბრძოლაში დაკვირვების პუნქტი იყო.

1931 წლის 4 ივნისს ლორკის ციხესიმაგრე ესპანეთის ეროვნულ ძეგლად იქცა და ასევე შედის კულტურული ინტერესის მქონე ადგილების სიაში.

2011 წლის მიწისძვრის დროს ციხის კედლები დაზიანდა.
განათებისა და გათბობის ტექნიკის მუზეუმი

განათებისა და გათბობის ტექნიკის მუზეუმი — პატარა, კერძო მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს სულთან აჰმედის მეჩეთისა და აია-სოფიის გვერდით, ემინონუს სულთანაჰმეთის უბანში, სტამბოლში, თურქეთი.

 საუკუნის რესტავრირებულ სასახლეში მდებარე მუზეუმი იცავს ანტიკური და უძველესი გათბობისა და განათების მოწყობილობების დიდ კოლექციას, ასევე სხვადასხვა ანატოლიური არტეფაქტების მრავალფეროვან ნიმუშებს. მუზეუმის ბუკლეტი შემდეგნაირად აღწერს მის კოლექციას:

წარმოდგენილი ნივთების თითქმის 90 % ანატოლიაში არის შეგროვებული, ხოლო დანარჩენი მსოფლიოს სხვადასხვა ნაწილიდან. მათ შორისაა:
ქვის ნათურები (40,000 წლის)
სწრაფად ალებადი მცენარეები (ორი ფლინტის ქვის ნაპერწკლით)
თიხისგან დამზადებული ზეთის ნათურები (15 000 წლის)
9 000 წლის ლითონის ნივთები
4 500 წლის მინა
ორთქლის ენერგიის აღმოჩენა
სელჩუკური ეპოქის ზეთის ნათურები
ფაიფურის ზეთის სანათი, ლუვრში მყოფის მსგავსი
საცხობი ღუმელები
სანთლები სხვადასხვა ქვეყნებიდან და რელიგიებიდან
კეროზინის ნათურები
ბეიქოზის ზეთის ნათურები
ნახშირის ღუმელები და უთოები
სელჩუკური ბრაზიერები
ოსმალური საკმეველი
ქალაქის გაზის ლამპები
ღუმელები
ჭაღები, ზეთის ნათურები, სპირტის ნათურები, აცეტილენის ნათურები, ბიზანტიური და რომაული ზეთის ნათურები
ფანრები სხვადასხვა ეპოქებიდან და ადგილებდან
ასობით საოცარი ნივთი განათებისა და გათბობისათვის.

ყველაფერი გამოფენილია ისტორიული თანამიმდევრობით, დაწყებული ერთი მილიონი წლის წინ ცეცხლის აღმოჩენიდან.

ოსმალური კულტურითა და საზოგადოებით დაინტერესებული უცხოელი ვიზიტორებისათვის, ოთახის გამათბობელებისა და მსგავსი მოწყობილობების კოლექცია სტამბოლის ოქროს ხანის ცხოვრებაზე მოგვითხრობს.
სტამბოლის ზოოლოგიის მუზეუმი

სტამბოლის ზოოლოგიის მუზეუმი ასევე ცნობილია როგორც სტამბოლის უნივერსიტეტის ზოოლოგიური მუზეუმი — ბუნების ისტორიის მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს სტამბოლის უნივერსიტეტის ვეზნეცილერის კამპუსში, ფათიჰში, სტამბოლი და წარმოადგენს ცხოველური კოლექციების შესაგროვებელ ადგილს. იგი დაარსდა 1933 წელს და ხელახლა მოეწყო 1989 წელს. მუზეუმი ეკუთვნის და იმართება საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტის ბიოლოგიის დეპარტამენტის მიერ.

ისტორია
მუზეუმი დაარსდა შვეიცარიელი მეცნიერის, პროფესორ ანდრე ნავილის მიერ, რომელიც დაინიშნა სტამბოლის უნივერსიტეტში ბიოლოგიის დეპარტამენტის ხელმძღვანელად 1933 წელს უნივერსიტეტების რეფორმის შემდეგ. გერმანიიდან შემოწირული ზოოლოგიური ობიექტები განათავსეს უნივერსიტეტის ზოოლოგიის დეპარტამენტში მდებარე პატარა დარბაზში.

1937 წელს ნავილის მოულოდნელი გარდაცვალების შემდეგ, გერმანელმა ჰიდროლოგმა და ზოოლოგმა კურტ კოსვიგმა გადაიბარა დეპარტამენტის ხელმძღვანელობა. ანატოლიის ფაუნაზე 15 წლიანი მეცნიერული კვლევის განმავლობაში, მან შეაგროვა ძუძუმწოვრების, ფრინველების, ქვეწარმავლების, ბაყაყების, თევზებისა და სხვადასხვა უხერხემლოების ნიმუშები, რომლებიც მან მუზეუმში მოიტანა და ხელი შეუწყო მის გამდიდრებას.

1957 წელს შენობის ზედა სართულები დაიშალა, სადაც მუზეუმიც იყო განთავსებული. მუზეუმის კოლექციები გადაიტანეს ქუიუჯუ მურად-ფაშას მედრესეში, სადაც ისინი მრავალი წელი ინახებოდა. 1973 წელს, ახალი შენობის მშენებლობის დასრულების შემდეგ, მუზეუმის ნივთები გადაიტანეს ახალ ადგილას.

მუზეუმის ექსპონატები გაიწმინდა და აღდგა ხანგრძლივი დაუდევრობის შემდეგ დინჯერ გიულენისა და მისი გუნდის მიერ 1987-1989 წლებში. მუზეუმი წარმატებით ხელახლა გაიხსნა 1989 წელს, კოლექციების თანამედროვე ფორმით.

ექსპონატები
მუზეუმი, რომელიც 120 მ² (1300 კვადრატული ფუტი) ფართობისა, შედგება ორი განყოფილებისგან გამოფენებისა და კოლექციებისთვის. საგამოფენო განყოფილება ღიაა საზოგადოებისთვის, ხოლო კოლექციების განყოფილება მხოლოდ სამეცნიერო მიზნებისთვის გამოიყენება.

კოლექციების განყოფილებში გამოფენილია დაახლოებით 1500 მწერი, 35 თევზი, 45 ამფიბია, 32 ქვეწარმავალი, 143 ფრინველი (მათი უმეტესობა ილდიზ სასახლიდან მოდის), 170 ძუძუმწოვარი და 193 უხერხემლო სპეციის ნიმუში. მათ შორის არის იშვიათი ნაწილაკები ჰატერია პუნქტატუსისა , ახალი ზელანდიისთვის ენდემური ქვეწარმავლისა, და გადაშენებული პანტერა პარდუს ტულიანა (ანატოლიური ლეოპარდი), რომლებიც ყველაზე მნიშვნელოვან ექსპონატებს წარმოადგენენ.

მუზეუმში ასევე წარმოდგენილია სხვა კონტინენტების ეგზოტიკური ფაუნის ნიმუშები, როგორიცაა ალასკური ლოსი , მურა დათვი , ექიდნა , კენგურუ, ჰიპოპოტამი, ნიანგი და ტაპირის ჩონჩხი, ასევე სპილოს თავის ქალები.

გარდა ამისა, მუზეუმში გამოფენილია თურქეთის სხვადასხვა ძუძუმწოვრების, ფრინველების, ფეხსახსრიანების და სხვა სახეობების სურათები, ბეწვი და ჩონჩხები.

მუზეუმში განთავსებული სხვა მაგალითები და საინტერესო ნივთები შემდეგია: ლომი, რომელიც პრეზიდენტ ჯელალ ბაიარს (მმართველობდა 1950-1960) ახლდა პაკისტანში ოფიციალური ვიზიტის დროს, 9,5 კგ (21 ფუნტი) წონის ორბი 2,70 მ (8 ფუტი 10 ინჩი) ფრთების განშლით, რომელიც მოკლეს ედირნექაფიში, სტამბოლში 1945 წელს, და ექვსფეხა ბარანი.

შესვლა
მუზეუმის მონახულება მხოლოდ წინასწარი შეთანხმებით ხდება. ის ღიაა ორშაბათსა და ოთხშაბათს. სტუმრები, რომლებიც წელიწადში დაახლოებით 3000-ია, ძირითადად მოსწავლეები და სტუდენტებია.
იჰსან ქეთინის ბუნების ისტორიის მუზეუმი

იჰსან ქეთინის ბუნების ისტორიის მუზეუმი — მუზეუმი სტამბოლის ტექნიკური უნივერსიტეტის სამთო ინჟინერიის ფაკულტეტში, თურქეთი. მუზეუმის სახელი ეწოდა თურქი გეოლოგის იჰსან ქეთინის (1914-1995) პატივსაცემად.

გამოფენილი კოლექციები:

დარვინი 2000 ბიგლის სერია
სტამბოლის უხერხემლო ნამარხები
ზონგულდაქის ნამარხი ფლორა
ზოლნჰოფენის ნამარხი ფაუნა
ეგეოსის რეგიონის მცენარეები და თევზები
ართურ I (ბრეტანის ჰერცოგი)

ართურ (; ; დ. 29 მარტი, 1187 — გ. სავარაუდოდ 1203) — რიჩმონდის მეოთხე ერლი და ბრეტანის ჰერცოგი 1196-1203 წლებში. ბრეტანის ჰერცოგის ჯეფრი -ისა და ჰერცოგინია კონსტანცას შვილი; მის დაბადებამდე მამამისი დაიღუპა. მამის მხრიდან ინგლისის მეფე ჰენრი -ისა და ჰერცოგინია ელეონორ აკვიტანიელის შვილიშვილი და მეფე რიჩარდ -ის ძმისშვილი იყო.

1190 წელს უმამოდ დარჩენილი ართური ინგლისის ტახტის მემკვიდრედ მოიაზრებოდა, მაგრამ 1199 წელს, სიკვდილის წინ, რიჩარდ -მა მემკვიდრედ საკუთარი უმცროსი ძმა, ჯონი დაასახელა (ართურის მცირეწლოვნების გამო). ფილიპე ფრანგმა ინგლისისა და ბრეტანის სამემკვიდრეო კრიზისის თავის სასარგებლოდ გამოყენება გადაწყვიტა და მცირე დროის განმავლობაში მას ართურიც მიემხრო.

1203 წელს ართური ჯონმა როვენის ციხესიმაგრეში გამოკეტა. მიუხედავად იმისა, რომ ართურის ზუსტი ბედი უცნობია, დიდი ალბათობით ჯონმა ის სიკვდილით დასაჯა.
ჯუ ვენკუი

ჯუ ვენკუი (დ. 30 ნოემბერი, 1396) — მინის დინასტიის იმპერატორ ციანვენის უფროსი ვაჟი და ტახტის მემკვიდრე. მისი დედა იყო დედოფალი მა. მისი დაბადებისას მამამისი ჯერ კიდევ არ ასულიყო ტახტზე.

1402 წელს იანის პრინცმა ჯუ დიმ ნანკინს ალყა შემოარტყა, რომლის დროსაც ციანვენი და ვენკუი გაუჩინარდნენ. ჭორების თანახმად ვენკუი ცეცხლმოდებულ სასახლეში ჩარჩა და დაიღუპა.

სამხრეთული მინის ეპოქაში მას სიკვდილის შემდეგ ტახტის მემკვიდრე პრინცი გონმინისა (იმპერატორ ხუნგუანის მიერ) და ტახტის მემკვიდრე პრინცი ხეცზიანის (იმპერატორ ლუნუს მიერ) ტიტულები მიანიჭეს.

ის მინის დინასტიის ერთადერთ სამეფო ოჯახის წევრს წარმოადგენდა, რომელიც საკუთარი დიდი ბაბუის, ამ შემთხვევაში იმპერატორ ხუნუს მმართველობისას დაიბადა.
მთაში მძინარე მეფე

მთაში მძინარე მეფე ( 1960.2 სტით ტომპსონის მოტივების საძიებელში) — მრავალ ფოლკლორულ თხზულებებსა და ლეგენდებში გამოყენებული ტროპი. ტომპსონმა მას კიფჰოიზერის ტიპი შეარქვა (კიფჰოიზერის მთაში მიძინებული ფრიდრიხ ბარბაროსას ლეგენდის გამო). ასევე მოიხსენიება როგორც: „მეფე მთაში“, „მეფე მთის ქვეშ“, „მძინარე გმირი“, ან „“ („მთის მეორედ მოსვლა“).

ამ ტროპის მაგალითებად შეგვიძლია მოვიყვანოთ ლეგენდები შემდეგ მმართველებზე: მეფე ართური, ფიონ მაკ კამჰეილი, კარლოს დიდი, მეფე დავითი, ოლგერ დანიელი, ფრიდრიხ ბარბაროსა, ჩინგიზ-ყაენი, კონსტანტინე პალეოლოგოსი, მარკო მრნიავჩევიჩი, სებასტიან პორტუგალიელი და მეფე მატიაში.

ტომპსონის მოტივების ჩანაწერები: 571, „მთაში მძინარე კულტურული მნიშვნელობის გმირი“ და 502, „მძინარე ჯარი“, მსგავსი მნიშვნელობის ტროპებია და მათი ერთსა და იმავე მოთხრობაში გამოყენების შანსები მაღალია. დაკავშირებულ მოტივად განიხილება „შვიდი მძინარე“ ( 1960.1, ასევე ცნობილი როგორც „რიპ ვან ვინკლის“ მოტივი), რომლის ტიპის თხზულებასაც შვიდი ეფესელი მძინარის ლეგენდა წარმოადგენს ( თხზულების ტიპი 766).
მახვილკუთხა და ბლაგვკუთხა სამკუთხედები

მახვილკუთხა და ბლაგვკუთხა სამკუთხედები — სამკუთხედის სახეობები. მახვილკუთხაა სამკუთხედი, რომლის ყველა კუთხე მახვილია (90°-ზე ნაკლებია), ხოლო ბლაგვკუთხა სამკუთხედის ერთ-ერთი კუთხე ბლაგვია (90°-ზე მეტია).

თუ ბლაგვკუთხა ან მახვილკუთხა სამკუთხედების ორი გვერდი ტოლია, მაშინ იგი ამავდროულად ტოლფერდა სამკუთხედიცაა. თუ ყველა გვერდი და კუთხე ტოლია, მაშინ ჩვენს წინაშეა ტოლფერდა, ტოლგვერდა და მახვილკუთხა სამკუთხედი.
ანრი დ’არამიცი

ანრი, სენიორ დ’არამიცი („არამიცის ლორდი“; დ. 1620 — გ. 1655/1674) — გასკონელი აბატი და მეფის კარის შავი მუშკეტერი საუკუნის საფრანგეთში. იყო გრაფ დე ტრუაველის, მეფის მუშკეტერების გვარდიის კაპიტნის ძმისშვილი. დ’არამიცის პერსონა ალექსანდრ დიუმას სერიის - „დ’არტანიანის რომანების“ პერსონაჟ არამისის ზედაპირული ინსპირაცია გახდა.

ცხოვრება
დ’არამიცი არისტოკრატული წარმოშობის ცოლ-ქმრის, შარლ დ’არამიცისა და ეკატერინე დ’ესპალანგ დე რაგეს შვილი იყო. დაიბადა ბერნში, საფრანგეთში. მამამისი პარიზში ცხოვრობდა და მეფის მუშკეტერებში მსახურობდა, მაგრამ ანრის ბაბუის, აბატ პიერ დ’არამიცის გარდაცვალების შემდეგ შარლი ბერნში დაბრუნდა და მამის სააბატო მიიკუთვნა. მამის 1648 წელს გარდაცვალების შემდეგ მან მუშკეტერებში მსახურობას თავი დაანება და ბერნის აბატი გახდა. მისი სიკვდილის ზუსტი თარიღი უცნობია, თუმცა განიხილება 1655 და 1674 წლები.
საქართველოს 20 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრები

საქართველოს 20 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრები წარმოადგენს საქართველოს მსოფლიოს საკალთბურთო ახალგაზრდულ ჩემპიონატებში, რომელსაც მართავს საქართველოს კალათბურთის ეროვნული ფედერაცია იგი ქვეყანას წარმოადგენს 20-წლამდელთა საერთაშორისო საკალათბურთო ჩემპიონატებში

იგი უკანასკნელად გამოჩნდა ფიბას 2013 წლის ევროპის 20-წლამდელთა ჩემპიონატზე.

ფიბას ევროპის 20-წლამდელთა ჩემპიონატი
მაკოტო ოდა

მაკოტო ოდა ( დ. 2 ივნისი, 1932 გ. 30 ივლისი, 2007) — იაპონელი რომანისტი, მშვიდობის აქტივისტი, აკადემიკოსი.

ადრეული ცხოვრება და კარიერა
ოდა დაიბადა ოსაკაში 1932 წელს და დაამთავრა ტოკიოს უნივერსიტეტის ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტი, სადაც კლასიკური საბერძნეთის ფილოსოფია და ლიტერატურა შეისწავლა. 1958 წელს მან მიიღო ფულბრაიტის სასწავლებლის სტიპენდი ჰარვარდის უნივერსიტეტში.

მწერლობა
ევროპასა და აზიაში მოგზაურობები, მხოლოდ დღიური ერთი დოლარით წარმოადგენდა მის 1961 წლის ბესტსელერის „“ („ “, – „ყველაფერს დავინახავ“) საფუძველს..

ოდა გარდაიცვალა კუჭის კიბოთი 2007 წლის ივნის–ივლისში, 75 წლის ასაკში
საქართველოს 18 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრები

საქართველოს 18 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრები წარმოადგენს საქართველოს მსოფლიოს საკალთბურთო ახალგაზრდულ ჩემპიონატებში, რომელსაც მართავს საქართველოს კალათბურთის ეროვნული ფედერაცია. იგი ქვეყანას წარმოადგენს 18 წლამდელთა საერთაშორისო საკალათბურთო ჩემპიონატებში

იგი უკანასკნელად გამოჩნდა ფიბას 2016 წლის ევროპის 18-წლამდელთა ჩემპიონატის დივიზიონში.

ასპარეზობის ჩანაწერები
ფიბას ევროპის 18-წლამდელთა ჩემპიონატი
მოსიარულე თევზი

მოსიარულე თევზი — ამბულატორიული თევზი, არის თევზი, რომელსაც შეუძლია ხმელეთზე დიდი ხნის განმავლობაში გადაადგილება. თევზის არასტანდარტული გადაადგილების სხვა რეჟიმებია ზღვის ფსკერზე „სიარული“, მაგალითად, ხელის თევზი ან ბაყაყი თევზი.

ტიპი
ყველაზე ხშირად, მოსიარულე თევზები ამფიბიები არიან. რადგან მათ შეუძლიათ წყლის გარეთ უფრო დიდხანს ყოფნა, ამ თევზებს შეუძლიათ გამოიყენონ გადაადგილების რამდენიმე საშუალება, მათ შორის ხტუნვა, გველის მსგავსი გვერდითი ტალღოვანი მოძრაობა და სამფეხის მსგავსი სიარული. ტალახიანი თევზები, ალბათ, თანამედროვე თევზებს შორის ყველაზე უკეთ ადაპტირებულები არიან ხმელეთზე და შეუძლიათ დღეების გატარება წყლიდან გარეთ გადაადგილებაში და შეუძლიათ მანგროს ტყეებში ადაფტირებაც კი, თუმცა მხოლოდ ზომიერ სიმაღლეებზე. ცოცვადი გორამი ხშირად კონკრეტულად მოიხსენიება, როგორც „მოსიარულე თევზი“, თუმცა ის სინამდვილეში არ „დადის“, არამედ მოძრაობს ხრინწიანი გზით, ეყრდნობა ლაყუჩების ფირფიტების გაფართოებულ კიდეებს და ფარფლებსა და კუდით უბიძგებს. ზოგიერთი ცნობით, მას ასევე შეუძლია ხეებზე ასვლა.

ეპოლეტისებრი ზვიგენი ძირითადად არაღრმა წყლებში ბინადრობს, სადაც ცურვა რთულია და ხშირად შეიძლება მისი დანახვა კლდეებსა და ქვიშაზე კუნთოვანი გულმკერდის ფარფლების გამოყენებით. ის წყლის სიღრმის დიდი ცვალებადობის მქონე ადგილებში ბინადრობს, როგორც წესი, იქ, სადაც მოქცევა მისი მდებარეობის ქვემოთ ეცემა. თუ წყლიდან ამოვარდა, მას შეუძლია რამდენიმე საათის განმავლობაში გადარჩენა და შეუძლია ხმელეთზე სიარული წყალამდე მისასვლელად.

არსებობს თევზის გარკვეული რაოდენობა, რომელიც ნაკლებად ოსტატურად მოძრაობს, მაგალითად, მოსიარულე ლოქო . მიუხედავად იმისა, რომ ცნობილია „ხმელეთზე სიარულით“, ეს თევზი ჩვეულებრივ ირხევა და შეიძლება გამოიყენოს გულმკერდის ფარფლები მოძრაობის გასაადვილებლად. მოსიარულე ლოქოს აქვს სასუნთქი სისტემა, რომელიც საშუალებას აძლევს მას რამდენიმე დღის განმავლობაში იცხოვროს წყლის გარეთ. ზოგიერთი მათგანი ინვაზიური სახეობაა, მაგალითად, აშშ-ში ჩრდილოეთის გველისთავიან პოლიპტერიდებს აქვთ რუდიმენტული ფილტვები და ასევე შეუძლიათ გადაადგილება ხმელეთზე, თუმცა საკმაოდ უხერხულად. მანგროს რივულუსს შეუძლია თვეების განმავლობაში გადარჩეს წყლის გარეთ და გადაადგილდეს ისეთ ადგილებში, როგორიცაა ღრუ მორები.

ევოლუციური კავშირი ხმელეთის ხერხემლიანებთან
ხმელეთის ხერხემლიანები დევონურ პერიოდში წარმოიშვნენ და სარკოპტერიგული თევზების შთამომავლები იყვნენ. 2006 წელს აღმოაჩინეს ნამარხი, ტიკტაალიკი, რომელსაც მაჯის, იდაყვის და კისრის მრავალი მახასიათებელი აქვს, რომლებიც ტეტრაპოდების მახასიათებლებს წააგავს, რაც ადასტურებს იმ აზრს, რომ ის ტეტრაპოდების დაძმობილებულ ჯგუფს წარმოადგენს.
ოთხფეხა ძუძუსთავიანი ნიშან-თვისებების მქონე თევზების შედარება
რიგ თევზებს, როგორც არსებულ, ასევე პრეისტორიულ ხანაში, ახასიათებდათ მოძრაობასთან დაკავშირებული ზოგიერთი მახასიათებელი, რომელიც ტიპიურია ტეტრაპოდებისთვის.

კლადოგრამა
ქვემოთ მოცემულია გზა თუ როგორ განვითაედნენ მოსიარულე თევზები ჩვეულებრივი ჭიებისაგან.
საქართველოს 16 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრები

საქართველოს 16 წლამდე კალათბურთელთა ნაკრები წარმოადგენს საქართველოს მსოფლიოს საკალთბურთო ახალგაზრდულ ჩემპიონატებში, რომელსაც მართავს საქართველოს კალათბურთის ფედერაცია. იგი ქვეყანას წარმოადგენს 16 წლამდელთა საერთაშორისო საკალათბურთო ჩემპიონატებში.

გუნდი უკანასკნელად გამოჩნდა ფიბა-ს 2016 წლის ევროპის 2024-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატზე. საქართველო 2025 წელს პირველად მასპინძლობს ფიბა ევროპის ჩემპიონატს 16 წლამდელენში.

ასპარეზობის ჩანაწერები
იუმიკო იგარაში

იუმიკო იგარაში ( დ. 26 აგვისტო, 1950) — იაპონელი მანგას მხატვარი. ის ყველაზე მეტად ცნობილია მანგას სერიის „ “ ილუსტრაციებით.

კარიერა
1968 წელს, ჰოკაიდოს ქალაქ საპოროში მდებარე ასაჰი გაოკას საშუალო სკოლის მესამე კურსის სტუდენტმა იუმიკო იგარაშიმ თავისი დებიუტი განახორციელა შუეიშას მანგა ჟურნალში მოკლემეტრაჟიანი მანგით . 1977 წელს მან მოიპოვა პირველი კოდანშას მანგა პრიზი შოჯო კატეგორიაში თავისი როლისთვის მანგა სერიაში , რომელიც დაწერილი იყო კიოკო მიცუკის მიერ. გახდა ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული და გავლენიანი შოჯო მანგა სერია, რომელმაც დიდი გავლენა მოახდინა იაპონურ მულტიმედიურ კულტურაზე .

1990-იან წლებში იუმიკო იგარაში ჩაერთო რამდენიმე სამართლებრივ დავაში, რომლებიც უკავშირდებოდა მისი ინტელექტუალური საკუთრების უფლებებს როგორც ილუსტრატორს. იგარაში ამტკიცებდა, რომ იმ სერიებში, რომელთა ილუსტრატორიც იყო, მხოლოდ მას ეკუთვნოდა პერსონაჟების გამოსახულებების ინტელექტუალური საკუთრების უფლებები და რომ მას არ სჭირდებოდა ავტორის თანხმობა მათი გამოსახულებების ბაზარზე გატანისთვის. 1999 წელს -ის პერსონაჟების დიზაინებთან დაკავშირებულ დავაში სასამართლომ იგარაშის წინააღმდეგ განაჩენი გამოიტანა, დაადგინა, რომ როგორც იგი, ისე მწერალი კიოკო მიცუკი თანაბარი უფლებებით სარგებლობდნენ პერსონაჟებზე და დააკისრა მიცუკის კომპენსაცია, რომელიც შეადგენდა ყველა იმ პროდუქტის გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლის 3%-ს, რომლებიც მისი თანხმობის გარეშე იყო შექმნილი. სამართლებრივი დავა პარალიზებდა ფრენჩაიზს რამდენიმე წლის განმავლობაში, ართულებდა -ის მიერ -ის ანიმეს წარმოებას და ახალ პროდუქციაზე მუშაობას, რადგან სასამართლოს განჩინებით ყველა პროდუქტი უნდა დამტკიცებულიყო როგორც იგარაშისა და მიცუკის მიერ. 2004 წელს მცირე რაოდენობით ახალი პროდუქცია გამოჩნდა, რაც მიუთითებდა, რომ მხარეებს შორის გარკვეული შეთანხმება მიღწეული იყო.
.

პირადი ცხოვრება
იუმიკო იგარაში ცხოვრობს საპოროში, ჰოკაიდო. მისი ბიძაშვილია მანგა ჯგუფის -ის წევრი სატსუკი იგარაში.

იგარაში იყო დაქორწინებული ხმოვანი მსახიობ კაზუჰიკო ინოესთან, თუმცა მოგვიანებით განქორწინდნენ. მათ შეეძინათ ვაჟი, კეიჩი იგარაში (დ. 1980-1981), რომელიც ცნობილია როგორც ნანამი იგარაში. ნანამი ყოფილა ჯონი & ასოციეიტსის იდოლ-ტრენერი და 2010 წელს გამოაქვეყნა კომიკური ესე თავისი გამოცდილების შესახებ როგორც ოტოკონოკოს შესახებ.
არმან დ’ათოსი

არმან, სენიორ დე სილეგ, დ’ათოს, ე დ’ოტევილი („სილეგის, ათოსისა და ოტევილის ლორდი“), ცნობილი როგორც არმან დ’ათოსი (დ. 1615 — გ. 21 დეკემბერი, 1643) — გასკონელი მეფის კარის შავი მუშკეტერი საუკუნის საფრანგეთში. სახელი პატარა სავაჭრო ქალაქის, ჟავ დ’ოლორონთან არსებულიათოს-ასპისის გამო დაირქვა, რომელიც სოვტერ-დე-ბერნთან და ოტევილთან მდებარეობდა. ის გრაფ დე ტრუაველის დის ვაჟი და ისააკ დე პორთოს ბიძაშვილი იყო.

ნახევრად გამოგონილ „მ. დ’არტანიანის მემუარებზე“ დაყრდნობით, მას ანრი დ’არამიცთან და ზემოხსენებულ დე პორთოსთან ძალიან ახლო მეგობრობა აკავშირებდა და მათ „სამ ძმას“ უწოდებდნენ. დ’ათოსის პერსონა ალექსანდრ დიუმას სერიის - „დ’არტანიანის რომანების“ პერსონაჟ ათოსის ზედაპირული ინსპირაცია გახდა.

ცხოვრება
დაიბადა ბერნში, საფრანგეთში, დაახლოებით 1615 წელს, შესაძლოა არისტოკრატთა ოჯახში. მისი მამა სენიორ ადრიენ დე სილეგ დ’ათოს დ’ოტევილ დე კასაბე იყო, ხოლო მის დედა გრაფ დე ტრუაველის და.