iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სისლა

სისლა  — (ისტორიული) ადმინისტრაციული ერთეული სკანდინავიის ქვეყნებში.

იმის მიუხედავად, რომ ტერმინი «სისლა» უკვე არ გამოიყენება დანიასა და ნორვეგიაში, ეს ტერმინი გამოიყენება ისლანდიაში და ფარერის კუნძულებზე.

ფარერის კუნძულებზე არის ექვსი ისტორიული სისლა: ნოროიარი, ესტუროი, სტრეიმოი, ვოარი, სანდოი, სუვუროი. დღეისთვის სისლა ტექნიკური თვალსაზრისით „საპოლიციო ოლქს“ აღნიშნავს, ტერმინი ასევე ფართოდ გამოიყენება გეოგრაფიული რეგიონის აღსანიშნავად. ადრეულ ხანაში ყოველ სისლას ჰყავდა თავისი თინგი (საკრებულო), სადაც იკრიბებოდა ეგრეთ წოდებული - (გაზაფხულის კრება).
ეოლური ნალექები

ეოლური ნალექები — ქარით გადატანილი მინერალური ნაწილაკების დაგროვებით წარმოქმნილი ქანები. ეოლური ნალექების წყაროა ფხვიერი ქანები და ქანების გამოფიტვის პროდუქტები. დამახასიათებელია კარგი დახარისხება, წვრილმარცვლოვნება და ერთგავაროვნება დიდ ფართობზე.
ეოლური ნალექები ქმნიან რელიეფის ეოლურ ფორმებს (დიუნი, ბარხანები), რომლებიც უმთავრესად წამოიქმნებიან მშრალი და ცხელი ჰავის პირობებში (მაგ., საჰარის, ტაკლა-მაკანის, გობის, ყიზილყუმის, ყარაყუმის უდაბნოებში), თუმცა გვხვდება სხვა ბუნებრივ ზონებშიც.

ეოლური წარმოშობისაა ლიოსების უმრავლესობა და ეოლური ქვიშები. საყოველთაოდ არის ვარცლებული მტვერისებრი ეოლური ნალექები. ჩვეულებრივ, ეოლური ნალექები ფორმირდება ზღვიური, დელტური, ალუვიური, პროლუვიური, ტბიური და ფლუვიოგლაციალური გენეზისის ქვიშრობული დანალექების შედეგად.

საწყის ქვიშებთან შედარებით, ეოლური ნალექები როგორც წესი, უკეთ არის დახარისხებული, ღარიბია ადვილადწასარეცხი მინერალებით, თუმცა მდიდარია ახლადწარმოქმნილი და მყარი მინერალების მარცვლებით. აქვს მოყვითალო და მოყავისფრო ფერი.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსი

საქართველოს საგადასახადო კოდექსი საქართველოს კონსტიტუციის შესაბამისად განსაზღვრავს საქართველოს საგადასახადო სისტემის ფორმირებისა და ფუნქციონირების ზოგად პრინციპებს, აწესრიგებს საქართველოს ეკონომიკურ საზღვარზე მგზავრის, საქონლისა და სატრანსპორტო საშუალების გადაადგილებასთან დაკავშირებულ სამართლებრივ ურთიერთობებს, სამართლებრივ ურთიერთობაში მონაწილე პირის, გადასახადის გადამხდელისა და უფლებამოსილი ორგანოს სამართლებრივ მდგომარეობას, განსაზღვრავს საგადასახადო სამართალდარღვევის სახეებს, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის პასუხისმგებლობას, უფლებამოსილი ორგანოსა და მისი თანამდებობის პირების არამართლზომიერ ქმედებათა გასაჩივრების წესსა და პირობებს, საგადასახადო დავის გადაწყვეტის წესს, არეგულირებს საგადასახადო ვალდებულების შესრულებასთან დაკავშირებულ სამართლებრივ ურთიერთობებს.
ერგი (გეოგრაფია)

ერგი — უმეტესად აფრიკისა და არაბეთის უდაბნოებში გავრცელებული ქვიშიანი მასივების საერთო სახელწოდება. წარმოიქმნება უმთავრესად რელიეფის დადაბლებულ ადგილებში. სახელწოდება მომდინარეობს არაბული სიტყვისაგან , რომელიც ნიშნავს „დიუნების ველს“. უდიდესია აღმოსავლეთი დიდი ერგი და დასავლეთი დიდი ერგი.

უფრო ზუსტად რომ ვთქვათ, ერგი არის უდაბნო ტერიტორია, რომელიც შეიცავს 125 კმ²-ზე მეტ ეოლურ და ქარისმიერ ქვიშებს, სადაც ქვიშა ფარავს ზედაპირის 20%-ზე მეტს. უფრო მცირე ტერიტორიები ცნობილია „დიუნების ველის“ სახელწოდებით.

დამახასიათებელია ბარხანების, დიუნების, მფრინავი ქვიშებისა და მლაშობების ერთობლიობა. მოკლებულია ნაწილობრივ ან მთლიანად მცენარეულ საფარს. მსოფლიოს უდიდეს უდაბნოში — საჰარაში გვხვდება მრავალრიცხოვანი ერგები, რომელთაგან აღსანიშნავია: ერგ-შეში და ერგ-ისავანი. ერგი კონცენტრირებულია უმეტესად ორ მხარეში: ჩ.გ. 40° 20° და ს. გ. 20° 40° შორის. ფართოდ არის გავრცელებული ჩრდილოეთ და სამხრეთ აფრიკაში, დასავლეთსა და ცენტრალურ აზიასა და ცენტრალურ ავსტრალიაში.

სამხრეთ ამერიკაში ერგი შემოფარგლულია ანდების მთათა სისტემით, თუმცა პერუსა და არგენტინის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში გვხვდება დიდი ზომის დიუნები. შედარებით მცირე ფართობზე გვხვდება ბრაზილიის ჩრდილო-დასავლეთ სანაპიროზე.

არაბეთში ამგვარ წარმონაქმნებს ნეფუდს უწოდებენ, შუა აზიაში — ყუმს.

ერგი წარმოადგენს ლანდშაფტის ფორმას, რომელსაც შეიძლება წავაწყდეთ ისეთ პლანეტებზე, სადაც მიმდინარეობს ხანგრძლივი ქარისმიერი ეროზია, რომელსაც საბოლოოდ მოჰყვება ქვიშის წარმოქმნა და დაგროვება. დღეისათვის მზის სისტემაში ერგი გვხვდება სამ ციურ სხეულზე: ვენერაზე, მარსზე და ტიტანზე.

ვენერაზე -მ მიაგნო ასე თუ ისე ორ ერგს: აგლაონისისა (ფართობი 1290 კმ²) და მეშკენეტის (~17,120 კმ²) ზონებში. აღნიშნული დიუნები არათანაბრად არიან განლაგებული.

პლანეტა მარსზე არსებობს უზარმაზარი ზომის ერგები, სადაც დიუნები საკმაოდ დიდ ზომებს აღწევენ.
2005 წლის ოქტომბერს მსხვილ დიუნებს მიაგნეს ასევე სატურნის თანამგზავრ ტიტანზე, რომლის წარმონაქმნი დედამიწის იდენტური იყო. ერთ-ერთი ერგი 1497 კმ-ზე იყო გადაჭიმული. ტიტანზე ერგების წარმოშობა დაკავშირებულია უძლიერეს ქარებთან.
თოხთა

თოხთა — სოფელი საქართველოში, სამხრეთ ოსეთის დროებითი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის ახალგორის მუნიციპალიტეტში (ცხრაძმის თემი), მდინარე ცხრაძმულას (ქსნის მარცხენა შენაკადი) ხეობაში. ზღვის დონიდან 1720 მ, ახალგორიდან 25 კმ. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 13 კაცი.

ისტორია
სოფელი წყაროებში პირველად მოხსენიებულია საუკუნეში. თოხთის აღმოსავლეთით დგას ადრინდელი ფეოდალური ხანის ეკლესია „ქაშვეთი“. სოფლის მიდამოებშია ე.წ. თოხთის, ანუ ქსნის და არაგვის დამაკავშირებელი სამიმოსვლო გადასასვლელი.

თოხთიდან ბარის სოფლებში არიან გადასახლებულები ხუციშვილები (მაგ., ოძისში).
იკოთი

იკოთი — სოფელი საქართველოში, სამხრეთ ოსეთის დროებითი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის (ბოლის თემი), მდინარე ქსნის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 960 მ, ახალგორიდან 3 კმ, ქსნიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 34 კმ. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1089 კაცი.

სოფელში დაიბადა დოსითეოს ფიცხელაური.
ლედნიცე-ვალტიცეს კულტურული ლანდშაფტი

ლედნიცე-ვალტიცეს კულტურული ლანდშაფტი აგრეთვე ცნობილი როგორც ლედნიცე-ვალტიცეს კომპლექსი — კულტურულ-ბუნებრივი კომპლექსი ჩეხეთის რესპუბლიკაში, სამხრეთ მორავიის რეგიონში. მოიცავს 283 09 კმ² ტერიტორიას. 1996 წლიდან შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.

 საუკუნის ბოლოს, ადგილობრივმა ფეოდალურმა მმართველებმა, ლიხტენშტაინის სახლმა დაიწყო ხელოვნური, უნიკალური ლანდშაფტის კომპლექსის — ლედნიცე-ვალტიცეს არეალის შექმნა. საუკუნის განმავლობაში, ლიხტენშტაინების ოჯახი აგრძელებს არეალის გარდაქმნას, რომელსაც იმ დროისათვის „ევროპის ბაღს" ეძახდნენ. იგი მოიცავდა ორ ლანდშაფტურ პარკს, რომელთაგან ერთის ცენტრი იყო ველტიცეს ციხესიმაგრე, ხოლო მეორის - ლედნიცეს ციხესიმაგრე.

1715 წელს, ისინი ერთმანეთთან შეერთდნენ ე.წ. ბეზრუჩის გამზირით. იქვე მდებარეობდა მესამე სოფელი - ჰლოჰოვეცი. ლედნიცეს, ვალტიცესა და ჰლოჰოვეცს შორის მდებარეობდა ლედნიცეს ხიდები. კომპლექსის ძირითადი ნაწილი დაფარულია ფიჭვის ხეებით, აგრეთვე მდინარე დიეს სიახლოვეს მდინარისპირა ტყეებით.

გარდა ზემოთ ჩამოთვლილისა, მთელი კომპლექსის მასშტაბით გაბნეულია სხვა არაერთი დიდი თუ პატარა პავილიონი, რომლებიც ხშირად სანადირო სახლებად გამოიყენება.

ევროპის ბაღი ჩეხეთის ყველაზე ცხელი ადგილია. ეს ნაწილი სავსეა არქტიექტურული ძვირფასეულობით, რომანტიკული კუთხეებით, უნიკალური ბუნებრივი რეზერვებით, მრავალი აქტივობისათვის ხელსაყრელი ულამაზესი ადგილებით, რომლებიც განსაკუთრებით აქტუალურია ტურისტულ სეზონში.

გალერეა
კრომერჟიჟის არქიეპისკოპოსის სასახლე

კრომერჟიჟის სასახლე (, ჩეხ. ) — სასახლე ჩეხეთის ქალაქ კრომერჟიჟში, რომელიც 1777 წლიდან გამოიყენებოდა ოლომოუცის ეპისკოპოსებისა და არქიეპისკოპოსების რეზიდენციად.

პირველი რეზიდენცია ამ ადგილას 1497 წელს დაარსდა ეპისკოპოს სტანისლას ტრუჟოს მიერ. ნაგებობა გვიანდელ გოტიკურ სტილში იყო გადაწყვეტილი, რენესანსის მცირედი დეტალებით. ოცდაათწლიანი ომის დროს, 1643 წელს, სასახლე შვედეთის არმიამ აიღო.

1664 წელს, ლიხტენშტაინების ძლევამოსილი ოჯახის ეპისკოპოსმა არქიტექტორ ფილიბერტო ლუჩესს სასახლის ბაროკოს სტილში გადაკეთება დაავალა. ოსტატი 1664 წელს გარდაიცვალა და სამუშაოები სხვა არქიტექტორმა ჯოვანი პიეტრო ტენკალამ განაგრძო, რომელმაც ბაღი და სასახლე ტურინის არქიტექტურული სკოლის სტილში გადააკეთა, რომელსაც თავად მიეკუთვნებოდა.

1752 წლის მარტში, სასახლე მნიშვნელოვნად დააზიანა ხანძარმა. რის გამოც, მოწვეულ იქნენ ორი საიმპერატორო მხატვარი, რომლებსაც მისი ინტერიერის დეკორირება დაევალათ. მათი ნამუშევრების გარდა, სასახლეში დღემდე ინახება ხელოვნების კოლექცია, რომელიც ქვეყანაში მეორე ყველაზე დახვეწილად მიიჩნევა. მათშორისაა ტიტანების მითოლოგიური სცენის მხატვრობები. კოლექციის უდიდესი ნაწილი 1673 წელს, გერმანიის ქალაქ კელნში კარელის ეპისკოპოსმა შეიძინა. სასახლე ასევე მოიცავს თვალსაჩინო მუსიკალურ არქივსა და ბიბლიოთეკას 33 000 ტომით.

1998 წელს, იუნესკომ სასახლე და მისი ბაღი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.

სასახლის ინტერიერი გამოყენებულია მილოშ ფორმანის 1984 წელს ვოლფგან ამადეუს მოცარტის ცხოვრების შესახებ გადაღებულ ფილმში „ამადეუსი", როგორც ვენის ჰოფბურგების საიმპერატორო სასახლე, ასევე აქაა გადაღებული 1994 წლის ფილმის „უკვდავი საყვარლის" პიანინოს კონცერტის სცენა.
წყალდიდობა სურამში (2011)

წყალდიდობა სურამში — წყალდიდობა, რომელიც დაფიქსირდა 2011 წლის 18 ივნისს დაბა სურამში. წყალდიდობა გამოიწვია 18 ივნისს საღამოს ლიხის ქედზე წამოსულმა უხვმა ნალექმა, რის შედეგადაც ადიდდა მდინარე სურამულა საცხოვრებელ სახლებში შევარდა და პირველი სართულები დატბორა. მნიშვნელოვნად დააზარალა ხაშურისა და სურამის მოსახლეობა. ოფიციალური მონაცემებით დაიღუპა 6 კაცი. მოულოდნელად მოვარდნილმა ღვარცოფმა და მეწყერმა მხოლოდ რიკოთის უღელტეხილზე სახელმწიფოს 10 მილიონი ლარის ზარალი მიაყენა.
ჰოლაშოვიცე

ჰოლაშოვიცე (ჩეხ. ) — პატარა, ისტორიული სოფელი ჩეხეთის რესპუბლიკის სამხრეთ ნაწილში, ქალაქ ჩესკე-ბუდევიცედან 15 კმ-ით დასავლეთით, ბლანსკის ტყის დაცული ტერიტორიის სამხრეთით. სოფელი მიეკუთვნება იანკოვის მუნიციპალიტეტს. მეორე მსოფლიო ომის დროს, სოფელი მიტოვებულ იქნა. ხელუხლებელი გადარჩა მისი შუა საუკუნეების დაგეგმარება და სამხრეთ ბოჰემიის ხალხურ ან სასოფლო ბაროკოს სტილში ნაგები შენობები. 1990 წლიდან სოფელი აღდგენილ იქნა, დაიწყო ხელახლა დასახლება, ხოლო 1998 წელს ის იუნესკომ შეიტანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.

ჰოლაშოვიცე პირველად 1263 წელსაა მოხსენებული. 1292 წელს, მეფე ვაცლავ -მ ის და რამდენიმე სხვა სოფელი ვიში-ბროდის ცისტერიანელტა მონასტერს გადასცა, რომლის საკუთრებაშიც ჰოლაშოვიცე 1848 წლამდე დარჩა.

1520 - 1525 წლებში სოფელში საშინელი ეპიდემია — ბუბონის ჭირი მძვინვარებდა, რომელსაც ცოცხლად 2 ადამიანი გადაურჩა. სოფლის ჩრდილოეთით, ჭირით დაღუპულთა ხსოვნის პატივსაცემად სვეტი აღიმართა. სოფელი თანდათან სახლდებოდა ბავარიელი და ავსტრიელი მოსახლეებით. მონასტრის ჩანაწერების მიხედვით, 1530 წელს აქ 17 ადამნიანი სახლობდა. ეს რიცხვი შემდეგში კიდევ უფრო გაიზარდა და სულ მალე, ჩეხურენოვან არეალში გერმანულად მოლაპარაკეთა ანკლავად იქცა. 1895 წლისთვის სოფელში 157 ეთნიკურად გერმანული წარმოშობის და 19 ჩეხური წარმოშობის ადამიანი ცხოვრობდა.

მეორე მსოფლიო ომის დასასრულისას, გერმანელ მოსახლეთა წასვლის გამო, სოფლის მრავალი სამიწათმოქმედო არეალი თითქმის გაუდაბნოვდა. 1990-იანი წლებიდან ჰოლაშოვიცეს ხელახლა დასახლების შემდეგ, მოსახლეობის რიცხვი 140-ის ფარგლებში მერყეობს.
ტრშებიჩის წმინდა პროკოფის ბაზილიკა

წმინდა პროკოფის ბაზილიკა (ჩეხ. ) — რომანულ-გოტიკური სტილის ქრისტიანული ეკლესია ჩეხეთის ქალაქ ტრშებიჩში. აშენდა 1240-1280 წლებში, ბენედიქტელთა მონასტრის ღვთისმშობლის სახელობის სამლოცველოს ადგილას. 2002 წელს გაფორმდა ჩეხეთის ეროვნულ-კულტურულ მონუმენტად, როგორც „წმინდა პროკოფის მონასტრის" ნაწილი. 2003 წელს კი ტრშებიჩის ებრაულ კვარტალთან ერთად შევიდა იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.

თავდაპირველად ბაზილიკა ღვთისმშობლის მიძინების სახელობისა იყო, წმინდა პროკოფის სახელზე კი აშენებიდან 500 წლის იუბილეზე, 1704 წელს იკურთხა.
ოლომოუცის წმინდა სამების კოლონა

წმინდა სამების კოლონა (ჩეხ. ) — ბაროკოს სტილის მონუმენტი ჩეხეთის ქალაქ ოლომოუცში. აგებულია 1716 – 1754 წლებში, ღვთის სადიდებლად. მისი მთავარი მიზანი იყო კათოლიკური ეკლესიისა და მისი რწმენისადმი მიძღვნილი სანახაობრივი მონუმენტის შექმნა, რომელიც ნაწილობრივ გამოწვეული იყო იმ მადლიერების გრძნობით, რომელიც შავი ჭირის დასრულებას ახლდა თან. ეს ეპიდემია მორავიას 1714 - 1716 წლებში უტევდა. კოლონა ასევე იყო ადგილობრივი პატრიოტიზმის გამოხატულება, რომელმაც ქალაქის ყველა ხელოსანი, ხელოვანი თუ უბრალო მოქალაქე ერთად შეყარა მის ასაგებად. მასზე გამოსახული ყველა წმინდანი გარკვეულწილად დაკავშირებულია ოლომოუცთან.

კოლონა ჩეხეთის რესპუბლიკის ბაროკოს სტილის უდიდესი სკულპტურული ჯგუფია. 2000 წელს, ის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შევიდა, როგორც „ცენტრალური ევროპის ბაროკოს ხელოვნების აპოგეის ერთ-ერთი ყველაზე განსაკუთრებული ნიმუში".
ნაპირის ყინული

ნაპირის ყინული — ნაპირთან მიბჯენილი ზღვის ყინული, რომელიც წარმოიქმნება გვიან შემოდგომაზე, მიეყინება სანაპიროს, წყალმარჩხ ადგილებში — ფსკერსაც, და ზაფხულის დასაწყისამდე უძრავია. უმეტესად განვითარებულია არქტიკასა და ანტარქტიკაში, შეჭრილ-შემოჭრილი სანაპიროების გასწვრივ და კუნძულებს შორის. ნაპირის ყინული უძრავი ყინულია, რომელიც არ ასრულებს ჰორიზონტალურ მოძრაობებს, მაგრამ მონაწილეობს წყლის დონის ვერტიკალურ რყევებში.

ზღვებში ნაპირის ყინული წარმოიქმნება მყინვარული ბარიერის ნაპირებთან და სხვა. შეიძლება ჩამოყალიბდეს მარილიანი წყლიდან ან ნებისმიერი ასაკის მოდრეიფე ყინულის ნაპირთან მიყინვის შედეგად. ნაპირის ყინულის სიგანე, ისევე როგორც არსებობა, ჩვეულებრივ სეზონურია და დამოკიდებულია ყინულის სისქეზე, ოკეანის საგების რელიეფსა და კუნძულებზე. მისი სიგრძე რამდენიმე მეტრიდან ასეულობით კილომეტრამდეა.
რეიკიანესბერი

რეიკიანესბერი  — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ისლანდიაში, მდებარეობს ისლანდიაში რეიკიანესის ნახევარკუნძულზე. მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში შედის ქალაქი კებლავიკი და ნარდვიკი.
რეიკიანესბერის თემი არის ყველაზე პატარა ფართობით და ერთეთი ყველაზე დიდი მოსახლეობის რაოდენობით. მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს — 14.091 ადამიანს (2010), ხოლო ფართობი 145 კმ2.

დასახლებული პუნქტები
ქალაქი კებლავიკი და ნარდვიკი ადრე ერთმანეთისგან დაშორებით იყო, მაგრამ საუკუნის ბოლოსათვის, ისლანდიის ურბანიზაციის შედეგად, ქალაქები ისე გაიზარდა, რომ მათი ერთადერთი გამყოფი გახდა ქუჩა, რომლის ჩრდილოეთი ნაწილი ეკუთვნის კებლავიკს, ხოლო სამხრეთი — ნარდვიკს. კებლავიკის მოსახლეობა 2009 წლის მონაცემებით შეადგენს 8169 ადამიანს, ხოლო ნარდვიკის მოსახლეობა იმავე წლის მონაცემებით — 4400 ადამიანს.

ინფრასტრუქტურა
ქალაქ კებლავიკიდან 3 კმ-ში მდებარეობს კებლავიკის საერთაშორისო აეროპორტი.

კულტურა
რეიკიანესბერი არის ერთ-ერთი კულტურულად ყველაზე განვითარებული თემი ისლანდიაში. რეიკიანესბერში არის რამდენიმე მუზეუმი (მათ შორის «ვიკინგების სამყაროს» მუზეუმი, გახსნილი 2009 წელს) და ეკლესიები.

სპორტი
რეიკიანესბერი არის ერთ-ერთი მთავარი სპორტული ცენტრი ისლანდიაში. ყველაზე დიდი სპორტული კლუბი — (საფეხბურთო კლუბი კებლავიკი — ისლანდიის ოთხგზის ჩემპიონი). ასევე არსებობს ბევრი პატარა კლუბები.

დაძმობილებული ქალაქები
ბრაიტონი, ინგლისი
კერავა, ფინეთი
კრისტიანსანი, ნორვეგია
ორლანდო, აშშ
ტროლჰეტანი, შვედეთი
ალექსანდრე ქანთარია

ალექსანდრე (ნუკრი) ქანთარია (დ. 7 ოქტომბერი, 1959, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, რეჟისორი, საქართველოს მე-8 და მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი.

ბიოგრაფია
1981 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის თეატრის და კინოს ინსტიტუტის დრამის სარეჟისორო ფაკულტეტი პროფესორ ლილი იოსელიანის ხელმძღვანელობით. იმავე წლიდან დაიწყო მუშაობა ამავე ინსტიტუტში პროფესორ ლილი იოსელიანის ასისტენტად. მუშაობდა თელავის ვაჟა-ფშაველას სახელობის სახელმწიფო თეატრის მთავარ რეჟისორად. თბილისის სანდრო ახმეტელის სახელობის თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელად. 2000 წელს მიენიჭა რუსთაველის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო ინსტიტუტის დოცენტის, 2004 წელს კი ამავე ინსტიტუტის მსახიობის ოსტატობის კათედრის პროფესორი წოდება.

ამჟამად არის თეატრის მოღვაწეთა კავშირთან არსებული შემოქმედებითი ცენტრი „დურუჯის“ ხელმძღვანელი. მიღებული აქვს სახელმწიფო პრემიები, მარჯანიშვილის პრემია, ს. ახმეტელის პრემია, არის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე. დადგმული აქვს 50-ზე მეტი დრამატული სპექტაკლი, როგორც საქართველოში, ასევე საზღვარგარეთ: თურქეთში (სტამბოლის დრამატულ თეატრში), ლიეტუვაში (ვილნიუსის სახელმწიფო დრამატულ თეატრში), ბელარუსში (მინსკის სახელმწიფო დრამატულ თეატრში). ასევე დადგმული აქვს ორი სატელევიზიო სპექტაკლი და გადაღებული აქვს ორი დოკუმენტური ფილმი. მისმა სპექტაკლებმა მონაწილეობა მიიღეს ვაიმარის გოეთეს, მინსკისა და კაიროს საერთაშორისო ფესტივალებში და გახდნენ ამ ფესტივალების ლაურეატები.

2009 წლიდან არის არასამთავრობო ორგანიზაცია „ქართული აკადემიის“ ერთ-ერთი დამფუძნებელი. 2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის ისნის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.

ჰავს მეუღლე და ვაჟიშვილი.

ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
1983: საქართველოს სახელმწიფო პრემია
1995: საქართველოს სახელმწიფო პრემია
სანდრო ახმეტელის სახელობის პრემია
კოტე მარჯანიშვილის სახელობის პრემია
ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე
კვერცხი (საკვები პროდუქტი)

კვერცხი — საკვები პროდუქტი. ყველაზე ხშირად როგორც წესი, ქათმის კვერცხს მიირთმევენ. კვერცხი შედგება მდიდარი სრულფასოვანი ცილებით. ქათმის კვერცხის საშუალო სტანდარტული წონა შეადგენს — 40 გ. ამათგან ცილებზე მოდის დაახლოებით — 56 %, გული — 32%, ხოლო ნაჭუჭი — 12 %.

განასხვავებენ სამაგიდო კვერცხის სამ ტიპს:
ახალთახალი (ე.ი. როდესაც კვერცხი ინახება მისი დადებიდან 30 დღე);
სამაცივრო (ე.ი. ინახება 30 დღეზე მეტხანს მაცივარში);
კირის (ე.ი. ინახება კირის ნაერთებში).

ყოველი დიეტური და სამაგიდო ქათმის კვერცხი იყოფა და კატეგორიებად, რომლებიც განსხვავდებიან წონითა და ხარისხით. კატეგორიის კვერცები ნაკლებს იწონიან და ხარისხით რამდენადმე დაბლა დგანან, თუმცა ასეთი კვერცხიც ახალია და საჭმელად ვარგისიანი.
ორქომენი

ორქომენი - 1. ძველი ბეოტიის სახელგანთქმული ქალაქი, კორინთოსა და ევბეის უბეებს შორის გაშლილი მხარის ცენტრში, მიკენური კულტურის ბურჯი, თითქმის მთელი დას. ბეოტიის მპყრობელი ( ათასწლ. ძვ.წ.), რომლის დამაარსებელნი იყვნენ კლასიკურ ხანაში ძლიერი მეფე მინიასი და მისი შვილი ორქომენე. მინიასის საგანძური მიკენელ ატრევსის სასაფლაოს საგანძურს უტოლდება. ბევრი ნანგრევი დღემდე შემორჩენილა. აღმოჩენილია ფრესკები, თაღები... ერთ დროს ორქომენი თებეს ექიშპებოდა, მერე თებემ სძლია, ტროას ომის დროისათვის უკვე დაქვეითებულია, თუმცა ამ ომში მაინც 30 გემი წაიყვანა. ბოლოს თებემ სულაც დააქცია და მოსახლეობა წაასხა (363 ძვ.წ.). ამ ქალაქში განსაკუთრებით ადიდებდნენ ქარიტებს და ჰერაკლეს, რომელსაც აქ ტაძარი ჰქონდა.
2. არკადიელი მინიების ძველი დედაქალაქი პელოპონესის შუაგულში, ბეოტიის ორქომენიდან დიდად დაშორებული (სამხრეთით);
3. ლიკაონის ძე;
4. თიესტეს შვილი.
გაუდინარი არე

გაუდინარი არე, შიგა ჩამონადენის არე — არე, სადაც ჰავის სიმშრალის გამო ზედაპირული წყლები ვერ აღწევენ ვერც შიგა ზღვებამდე და ვერც მსოფლიო ოკეანემდე. ამ ტიპის ტერიტორიებით დაკავშირებულია არიდულ — მშრალ ზონებთან, აგრეთვე ბრტყელზედაპირიან ადგილებთან სუსტად გამოხატული რელიეფით. უკავია ხმელეთის ზედაპირის დაახლოებით 20 %. კასპიის ზღვის წყალშემკრები აუზის ფართობია დაახლოებით 3,1 კმ², რომელთაგან დაახლოებით 1 მლნ. კმ² მოდის გაუდინარ არეებზე.

გაუდინარი არე გადაჭიმულია შორს ჩრდილოეთით 55°-იდან დაახლოებით 57°-მდე, რაც კონტინენტური კლიმატის პირდაპირ ეფექტზე მიანიშნებს. მასზე მოდის ხმელეთის ფართობის 50 %-ზე მეტი (ტერიტორია ჩ. 14° 33° და ს. 20° 32° შორის).

გაუდინარი არის ფარგლებში არსებულ წყალსატევს გაუდინარი ტბა ეწოდება. აღსანიშნავია, რომ შავი ზღვა როგორც ჩანს, ოდესღაც დამოუკიდებელ ჰიდროლოგიურ სისტემას წარმოადგენდა.
რისული ეპოქა

რისული ეპოქა, რისული გამყინვარება, რისი — მეოთხეულ პერიოდში ალპების მაქსიმალური გამყინვარების ეპოქა. წარმოადგენს პლეისტოცენის რიგით მესამე დიდ გამყინვარებას ალპებში. მოსდევს მინდელურ ეპოქას და წინ უსწრებს ვიურმულ გამყინვარებას. რისულ ეპოქაში მყინვარების წინსვლის ორი სტადიაა (რისი და რისი ), რომელთაც ერთმანეთისაგან გამოყოფს არსებითად უფრო თბილი ჰავის პერიოდი. სახელწოდება მომდინარეობს მდინარე დუნაის ერთ-ერთი შენაკადის — რისის მიხედვით.

რისული ეპოქა გამოყვეს ალბრეხტ პენკმა და ედუარდ ბრიუკნერმა 1909 წელს. გამყინვარების ძირითადი ცენტრი, საიდანაც საფარული მყინვარები მოძრაობდნენ ჩრდილოეთ და შუა ევროპის ტერიტორიაზე იყო სკანდინავიის მთიანეთი. ერთდროულად დიდი გამყინვარება მოიცავს ევროპის ქედებს, უპირველეს ყოვლისა ალპებს. რისული ეპოქის დასაწყისი და დასასრული სხვადასხვა მკვლევრების მიერ ორაზროვნადაა განსაზღვრული; აღმოსავლეთ ევროპის ვაკეზე რისი -ის სტადიები დაახლოებით შეესაბამება დნეპრის გამყინვარებას, ხოლო რისი -ის სტადიები — მოსკოვურ გამყინვარებას.

მაქსიმალური გავრცელების დროს ყინულით დაიფარა მთელი ირლანდია და თითქმის მთელი დიდი ბრიტანეთი. ცენტრალურ ევროპაში მისი სამხრეთი საზღვარი აღწევდა მდინარე რაინის შესართავამდე, ოდენვალდის ამაღლებულ ნაწილამდე, ხოლო მის ზონაში ჩრდილოეთ კარპატების ჩათვლით მოექცა მდინარეების ოდერისა და ვისლის აუზები.
გიუნცური ეპოქა

გიუნცური ეპოქა, გიუნცური გამყინვარება, გიუნცი — ალპების უძველესი გამყინვარება, რომელსაც ადგილი ჰქონდა ეოპლეისტოცენში. გამოიყოფა გიუნცის არანაკლებ ორი ფაზა. წინ უსწრებდა მინდელურ გამყინვარებას. სახელწოდება მომდინარეობს მდინარე დუნაის მარჯვენა შენაკადის — გიუნცის მიხედვით. გიუნცური ეპოქა გამოყვეს ალბრეხტ პენკმა და ედუარდ ბრიუკნერმა 1909 წელს.
ვესტფირდირი

ვესთფირდირი  — ნახევარკუნძული და რეგიონი ისლანდიაში.

გეოგრაფია
ვესტფირდირის რეგიონი ერთ-ერთია ისლანდიის 8 რეგიონიდან და მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. გეოგრაფიულად რეგიონი მოიცავს ვესტფირდირის ნახევარკუნძულს. ნახევარკუნძულზე მრავლადაა ფიორდები, ისლანდიის სანაპირო ზოლის 30 % ვესტფირდირის რეგიონს უჭირავს. ნახევარკუნძულის დასავლეთით და სამხრეთ-დასავლეთით ესაზღვრება ატლანტის ოკეანე, ჩრდილო-აღმოსავლეთით გრენლანდიის ზღვა. რეგიონის ფართობი შეადგენს 9 409 კმ². რეგიონის ცენტრია - ქალაქი ისაფიორდური.

ადმინისტრაციული დაყოფა
ვესტფირდირი ადმინისტრაციულად იყოფა 4 ოლქად (სისლა) და 2 «თავისუფალ თემად». რეგიონის თავისუფალი თემებია:
ბოლუნგარვიკურაურსტადური. ფართობი — 109 კმ². მოსახლეობის რაოდენობა — 905 ადამიანი. ცენტრი — ბოლუნგარვიკი
ისაფიორდარბაირი. ფართობი — 2 379 კმ². მოსახლეობის რაოდენობა — 4 109 ადამიანი. ცენტრი  — ისაფიორდური.

სისლა:
ეისტურ-ბარდარსტრანდარი. ფართობი — 1 090 კმ². მოსახლეობის რაოდენობა — 251 ადამიანი. ცენტრი — პატრეკსფიორდური
ვესტურ-ბარდარსტრანდარი. ფართობი — 1 515 კმ². მოსახლეობის რაოდენობა — 1 229 ადამიანი. ცენტრი  — პატრეკსფიორდური
ნორდურ-ისაფიორდარი. ფართობი — 749 კმ². მოსახლეობის რაოდენობა — 229 ადამიანი. ცენტრი  — ისაფიორდური
სტრანდა. ფართობი — 3 513 კმ². მოსახლეობის რაოდენობა — 758 ადამიანი. ცენტრი  — ჰოლმავიკი.

მოსახლეობა
ლაიოსი

ლაიოსი — თებეს მეფე, კადმოსის შთამომავალი, ლაბდაკეს ძე (კადმოსი-პოლიდორე-ლაბდაკე-ლაიოსი-ოიდიპოსი-ეტეოკლე და პოლინიკე). როდესაც თებეში ძალაუფლება ხელთ აიღეს ძეთოსმა და ამფიონემ, იქიდან განდევნილი ლაიოსი პელოპონესში ჩავიდა, იქ ერთი მითის მიხედვით პელოპის ლამაზი ვაჟი ქრიზიპე (ქრისიპე) მოეწონა, ეტლით რბოლას რომ ასწავლიდა, მოიტაცა, ძალა იხმარა. ყმაწვილმა კაცმა დამცირება ვერ აიტანა და თავი მოიკლა. ამ დანაშაულისათვის ლაიოსი ღმერთებმა დასწყევლეს, საკუთარი შვილის ხელით მოკვლა უწინსაწარმეტყველეს.

ლაბდაკიდების, ატრიდების, პელოპიდების სახლზე დატეხილი უბედურებათა მთელს ჯაჭვში მისი ბედი ერთ-ერთი უსაზარლესია. ყველაზე მეტად ჰერა ჯავრობდა და ალბათ მანვე მიუგზავნა თებეს სფინქსი. ლაიოსმა შეირთო მენეკევსის ასული იოკასტა (ან ეპიკასტე), ეყოლათ ოიდიპოსი. მისანმა იგივე უწინასწარმეტყველა, რაც პერსევსის პაპას აკრისხოსს უთხრეს. იმის შიშით, რომ შვილი მოკლავდა და ტახტს წაართმევდა, ლაიოსმა ბრძანა ყრმისავის ფეხები გაეხვრიტათ და კითერონის მთებში გადაეგდოთ. ოიდიპოსი მწყემსებმა ნახეს, კორინთოს მეფეს პოლიბოსს მიჰგვარეს. უშვილო პოლიბოსმა იშვილა და გაზარდა. ერთხელ ორაკულმა ურჩია: ოიდიპოსს დედ-მამის სახლში ეგონა თავი და საშინელი წინასწარმეტყველების შიშით გაიქცა, უნებურად თებეს გზას დაადგა, ამ გზაზე შეხვდა ლაიოსი. გზა არ დაუთმეს ერთმანეთს და ატყდა ჩხუბი, რომელშიაც ოიდიპოსმა მოკლა უცნობი მოხუცი მამა და დაუხოცა მხლებელნი. შემდეგ ოიდიპოსმა გზა განაგრძო, ჩავიდა თებეში და შეირთო იოკასტა, ქვრივი დედოფალი, ღვიძლი დედა.
ტუგენდჰატის ვილა

ტუგენდჰატის ვილა — საუკუნის ნაგებობა ჩეხეთის ქალაქ ბრნოში. დაპროექტებულია გერმანელი არქიტექტორის — ლუდვიგ მის ვან დერ როეს მიერ და მიიჩნევა ნამდვილ შედევრად. მშენებლობა მიმდინარეობდა 1928-1930 წლებში, დამკვეთები იყვნენ ფირც ტუგენდჰატი და მისი ცოლი გრეტა. ვილა სულ მალე გახდა თანამედროვე არქიტექტურის სახე.

ნაგებობა ფუნქციონალიზმის პარადიგმატულ მაგალითს წარმოადგენს. მშენებლობაში მაისმა რევოლუციური რკინის კარკასი გამოიყენა, რომელიც ანაწილებდა საყრდენ კედლებზე დაწოლას, ამავე დროს, ინტერიერს სივრცისა და სინათლის შეგრძნებას აძლევდა. მანვე დააპროექტა ვილის ავეჯი. ვილაში არაა არც მხატვრობა და არც დეკორირების რაიმე ნიმუში, მიუხედავად ამისა, ინტერიერი მკაცრი არაა, რაც მიღწეულია ისეთი ბუნებრივი ან ბუნებრივის მსგავსი კომპონენტების გამოყენებით, როგორებიცაა ონიქსის კედლები და უიშვიათესი ტროპიკული ხე-მასალა. ონიქსის კედლები გამჭვირვალეა და გამომეტყველებას იცვლის მზის ჩასვლისას. არქიტექტორი ასევე გაუძღვა ვილადან თვალწარმტაცი ხედის შექმნას, რომელიც ინტერიერის ინტეგრალურ ნაწილს წარმოადგენს.

ვილის ფასი საკმაოდ მაღალი იყო, რაც გამოწვეულია მისი უჩვეულო კონსტრუირების მეთოდითა და მდიდრული კომპონენტებით, გათბობის თანამედროვე ტექნოლოგიებით, ვენტილაციით და ა. შ. ამავე დროს, ის საკმაოდ დიდია საოჯახო სახლის პირობებზე.

ფრიც და გრეტა ტუგენდჰატები ებრაელები იყვნენ. მათ ჩეხოსლოვაკია 1938 წელს დატოვეს, ცოტათი უფრო ადრე, სანამ ქვეყანა მიუნხენის შეთანხმებით ნაწილებად დაიშლებოდა. ისინი აღარასდროს დაბრუნებულან. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, რამდენიმე ათწლეულის განმავლობაში სახლი სხვადასხვა პრაქტიკული მიზნებისთვის გამოიყენებოდა. 1992 წელს, ჩეხოსლოვაკიის ლიდერებმა სწორედ ამ შენობაში გააფორმეს დოკუმენტი, რომლის მიხედვითაც სახელმწიფო დღეს არსებულ ნაწილებად - ჩეხეთის რესპუბლიკად და სლოვაკეთად გაიყო. 1994 წლიდან, ვილა საზოგადოებისთვის ღიაა, როგორც მუზეუმი.

2001 წელს, ტუგენდჰატის ვილა იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიტანა.