iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
გუნდის მომღერალი (მოთხრობა)

გუნდის მომღერალი — ანტონ ჩეხოვის მოთხრობა, რომელიც 1886 წელს დაიწერა. პირველად, 1886 წლის 18 ივლისს, ჟურნალ „“-ს მე-14 ნომერში გამოქვეყნდა.

გამოქვეყნება
მოთხრობა პირველად, 1886 წლის 18 ივლისს, ჟურნალ „“-ს მე-14 ნომერში გამოქვეყნდა. თავდაპირველად მისი სათაური „მომღერალი ქალი“ იყო და ავტორი ხელს აწერდა როგორც ა. ჩეხონტე. ნაწარმოების გადამუშავებული ვერსია შევიდა საქველმოქმედო ანთოლოგიაში „გზა-ბილიკი. სამეცნიერო-ლიტერატურული კრებული გადასახლებაში მყოფი საჭიროების მქონე საზოგადოების სასიკეთოდ“. პეტერბურგი., 1893.

მოთხრობის ადოლფ მარქსის მიერ 1899—1901 წლებში გამოცემულ თხზულებათა კრებულის მეორე ტომში შესვლამდე, ჩეხოვმა ტექსტში გარკვეული ცვლილებები შეიტანა. ნაწარმოებში ცვლილების შეტანისას ჩეხოვმა მთავარი გმირისადმი საკუთარი დამოკიდებულება შეცვალა. „გარყვნილი ქალის ცხოვრების იუმორისტული ეპიზოდიდან დამცირებული ადამიანის ლირიკული, ნაღვლიანი ისტორია შექმნა“.

ჩეხოვის სიცოცხლეშივე მოთხრობა უნგრულ, გერმანულ, პოლონურ და სლოვაკურ ენებზე ითარგმნა.

მოკლე სიუჟეტი
ერთხელ მომღერალ პაშას აგარაკის ანტრესოლში მისი თაყვანისმცემელი ნიკოლაი პეტროვიჩ კოლპაკოვი იჯდა. აგარაკზე მყოფთა მყუდროება იდუმალმა სტუმარმა დაარღვია, რომელიც ქალბატონი აღმოჩნდა. ქალმა თავის ქმართან შეხვედრა მოითხოვა, რომელიც თითქოს აგარაკზე იმყოფებოდა და სხვა ოთახში იმალებოდა. შემდეგ მოითხოვა, რომ პაშას მისი ქმრის მიერ ნაჩუქარი ყველა საჩუქარი დაებრუნებინა, რადგან ქმარმა საკმაოდ დიდი თანხა აიღო და მიითვისა. პაშამ მისთვის საკუთარი ოქროს სამაჯურისა და ლალისთვლიანი ბეჭდის მიცემა გადაწყვიტა, მაგრამ ეს ის სამკაულები არ იყო. ბოლოს და ბოლოს ქალმა ეს სამკაულების წაიღო და კიდევ სხვაც.

ეს ყველაფერი კოლპაკოვის თვალწინ ხდებოდა. მომღერლის ასეთი დამცირების შემყურე კოლპაკოვი წამოიძახებს: „არა, მე ამას საკუთარ თავს ვერასდროს ვაპატიებ! ვერასდროს ვაპატიებ! მომშორდი… ნაგავო! — უყვიროდა ზიზღიანი ხმით პაშას და აკანკალეული ხელებით მის გაწევას ცდილობდა. — ის მის წინაშე მუხლებზე დადგომას აპირებდა და… ვის წინაშე? შენს წინაშე! ოჰ, ღმერთო ჩემო!“.

კოლპაკოვმა მომხდართან დაკავშირებით თავისი შეხედულება დააფიქსირა და წავიდა.
სანაძლეო (მოთხრობა)

სანაძლეო — ანტონ ჩეხოვის მოთხრობა, რომელიც 1888 წლის 30 დეკემბერს დაიწერა. პირველად, 1889 წლის 1 იანვარს, გაზეთ „პეტერბურგის გაზეთი“-ს 355-ე ნომერში გამოქვეყნდა.

ისტორია
1888 წლის 17 დეკემბერს ანტონ ჩეხოვმა სერგეი ხუდეკოვისგან „პეტერბურგის გაზეთისათვის“ მოთხრობის შეკვეთა მიიღო, რომლის წერაც მან მალევე დაიწყო. ამის შესახებ მან წერილით შეატყობინა ალექსეი სუვორინს. 1888 წლის 22 დეკემბერს დაიწერა მოთხრობა „მეწაღე და უწმინდური ძალა“, რომელიც 1888 წლის 25 დეკემბერს „პეტერბურგის გაზეთში“ (№ 355, გვ. 2) გამოქვეყნდა. 1888 წლის 23 დეკემბერს ჩეხოვმა სუვორინს აცნობა, რომ „გუშინ ღამით“ მან დაიწყო ამ ზღაპრის წერა, ხოლო 1888 წლის 30 დეკემბერს ჩეხოვმა სუვორინს უკვე მზა მოთხრობა გაუგზავნა. 1889 წლის 1 იანვარს სამნაწილიანი მოთხრობა სატაურით „ზღაპარი“ გაზეთ „ახალ დროში“ (№ 4613, გვ. 1-2) დაიბეჭდა.

1901 წელს, ადოლფ მარქსის თხზულებათა კრებულში დასაბეჭდად გამზადებული მოთხრობის სახელი ჩეხოვმა „სანაძლეო“-თი შეცვალა, პირველ ორ თავში მრავალრიცხოვანი ცვლილებები შეიტანა. მაგალითად, მან შეცვალა იმ მწერლების სახელები, რომელთა წიგნებსაც საპყრობილეში გამომწყვდეული იურისტი კითხულობდა (შექსპირი, ბაირონი, ჰომეროსი, ვოლტერი, გოეთე), სიტყვით „კლასიკოსები“; მოაშორა ფრაზა: „მის მიერ წაკითხული ბოლო წიგნი სერვანტესის „დონ-კიხოტი“ იყო, ხოლო ბოლოს წინა ტოლსტოის „რაშია ჩემი რწმენა“.

ანტონ ჩეხოვის სიცოცხლეშივე მოთხრობა ბულგარულ, უნგრულ, პოლონურ და სერბო-ხორვატულ ენებზე ითარგმნა, 1880-იანი წლების ბოლოს ჩეხოვი „უიმედო, ნაღვლიან განწყობაზე“ იმყოფებოდა, რადგან „სანაძლეოს“ გმირები მთელ კაცობრიობას სძულს. ალექსანდრე გოლდენვეიზერმა 1901 წლის 16 სექტემბერს თავის დღიურში ჩაწერა, რომ მოთხრობა „სანაძლეო“ ლევ ტოლსტოის „ჩანაფიქრის ორიგინალურობითა და წერის ოსტატობით“.

ეკრანიზაცია
„მზეს მოკლებული“ (1912, რეჟისორი ვ. კრივცოვი). ფილმი გადაღებულია ჟოზეფ რენოს მოთხრობა „უცნაური სანაძლეოს“ მიხედვით, რომელიც თავის მხრივ დაფუძნებულია ანტონ ჩეხოვის მოთხრობაზე „სანაძლეო“.
„დუმილი“ (1961, რეჟისორი ბორის საგალი; სერიალ „ბინდის ზონს“ მე-2 სეზონის 25-ე ეპიზოდი).
„დაუჯერებელი სანაძლეო, ან ასი წლის წინ მშვიდობიანად დასრულებული ჭეშმარიტი შემთხვევა“ (ნოველა „დაუჯერებელი სანაძლეო“) (1984, რეჟისორი ვლადიმერ მოტილი).
„სანაძლეო“ (2004, რეჟისორი ა. ბოიარსკიხი).
„სანაძლეო“ (2008, რეჟისორი ნ. პეტროვა).
„სანაძლეო“ (2011, რეჟისორი კარო სარიკიანი).
„სანაძლეო“ (2014, რეჟისორი ივან პერეკატოვი).
„სანაძლეო“ (2015, რეჟისორი იულია კაპლუნი).
ალექსის ფანჩულიძევი

ალექსის ფანჩულიძევი (ალექსი ფანჩულიძე, დ. 18 სექტემბერი, 1888, პიატიგორსკი, რუსეთის იმპერია — გ. 10 აპრილი, 1968, დიპენჰაიმი, ნიდერლანდები) — ქართული წარმოშობის ნიდერლანდელი მხედარი. იყო ნიდერლანდების ერთადერთი წარმომადგენელი 1956 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე, სადაც 28-ე ადგილი დაიკავა. აგრეთვე წარმოადგენდა რუსეთის იმპერიას 1912 წლის სტოკჰოლმის ოლიმპიადაზე მეორე ქართველ მხედართან — სპირიდონ ჭავჭავაძესთან ერთად, თუმცა, ისინი სათადარიგო მხედრები იყვნენ და ასპარეზზე არ გამოსულან.
ნურგულ იეშილჩაი

ნურგულ იეშილჩაი (; დ. 26 მარტი, 1976, აფიონ-ყარაჰისარის პროვინცია) — თურქეთის კინოსა და თეატრის მსახიობი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1976 წლის 26 მარტს, თურქეთში, აფიონ-ყარაჰისარის პროვინციაში. სწავლის დამთავრების შემდეგ თეატრში შეასრულა რამდენიმე მთავარი როლი. თეატრიდან წამოსვლის შემდეგ გამოჩნდა სამ ყველაზე რეიტინგულ სერიალში. დებიუტი 2001 წლის „ჩანჩქერში“ შედგა. რამდენიმე ხნის შემდეგ მან ანტალიის კინოფესტივალზე მიიღო ჯილდო საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის.

პირადი ცხოვრება
2004 წელს ნურგული ცოლად გაჰყვა მსახიობ ჯემ ოზერს. 2005 წელს დაიბადა მათი შვილი ოსმან ნეჟათ ოზერი. მათმა ქორწინებამ დიდხანს ვერ გასტანა და 2010 წელს გაეყარნენ.

ფილმები
სერიალები
კარი ზაფხულში

კარი ზაფხულში — ამერიკელი მწერლის, რობერტ ჰაინლაინის რომანი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრში. გამოიცა 1957 წელს, მაგარი ყდით.

რომანი სწრაფად მიმდინარე სამეცნიერო ფანტასტიკაა, ძირითადი ფანტასტიკური და რომანტიკული ელემენტებით.

1975-1998 წლებში ჟურნალ -ის მიერ მკითხველებს შორის ჩატარებული, სამი ერთმანეთისგან განცალკევებული გამოკითხვის შედეგად, სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრში დაწერილ საუკეთესო წიგნებს შორის, მან 36-ე, 29-ე და 43-ე ადგილები დაიკავა.

რომანის აღნიშნული სახელწოდება გამოიწვია ჰაინლაინის მეუღლის, ვირჯინიას შენიშვნამ მათ კატასთან დაკავშირებით, რომელიც სახლიდან არ გადიოდა: „იგი ზაფხულში გასასვლელ კარს ეძებს“.

რობერტ ჰაინლაინმა, „კარი ზაფხულში“ 13 დღის განმავლობაში დაწერა.

სიუჟეტი
მოქმედება 1970 წელს ვითარდება. დენიელ (დენ) ბუნ დეივისი ნიჭიერი გამომგონებელი და ინჟინერია, რომელმაც საკუთარი კომპანია — , . („მოსამსახურე გოგონა“), პარტნიორის — მაილზ გენტრის და კომპანიის ბუღალტრის — ბელ დარკინის გამო დაკარგა. დარკინი დენიელის საცოლე იყო, რომელმაც მოტყუებით გამოძალა მას ხმის მიცემის უფლების მქონე აქციები. დენის ერთადერთი მეგობარი, მისი კატა, პეტრონიუს (პიტი) არბიტერია — ჭირვეული მამალი კატა, რომელსაც თოვლის გამო გარეთ გასვლა სძულს.
„მოსამსახურე გოგონა“ მტვერსასრუტებს აწარმოებს, თუმცა, დენიელმა, ყველა საყოფაცხოვრებო დანიშნულების მქონე რობოტები შექმნა, რომელთაც „უნივერსალური ფრენკი“ უწოდა. ამ პერიოდში, მაილზ გენტრმა გამოაცხადა საკუთარი განზრახვა — კომპანიის და „უნივერსალური ფრენიკის“ გაყიდვა, რის შემდეგაც, იგი ვიცე-პრეზიდენტი გახდებოდა. დამოუკიდებლობის სურვილის გამო, დენმა წინააღმდეგობა გამოთქვა, თუმცა, ხმათა უმრავლესობამ, სიტუაცია მის წინააღმდეგ წარმართა.
დარჩენილი მსხვილი ფინანსების და „მოსამსახურე გოგონა“-ს სააქციო კაპიტალის გამო, დენმა „გაყინული ძილით“ (ანაბიოზი) სარგებლობა გადაწყვიტა, იმ იმედით, რომ ოცდაათი წლის შემდეგ, უკეთეს მომავალში გაიღვიძებდა. ყველაფერი კი — ამ გადაწყვეტილებით დაიწყო...

პერსონაჟები
დენიელ (დენ) ბუნ დეივისი — ჰაინლაინის ტიპური გმირი, რომელსაც ავტორის მსგავსი ხასიათი აქვს.
მაილზ გენტრი — დენის ყოფილი ბიზნეს-პარტნიორი და მეგობარი.
ბელ დარკინი — ბრწყინვალე მდივანი, ბუღალტერი და ოფის-მენეჯერი, რომელიც მცირე ხელფასს დათანხმდა და საკუთარი თავი მაშინ წარადგინა დენის და მაილზის წინაშე, როცა მათ ყველაზე მეტად ესაჭიროებოდათ დამხმარე. სინამდვილეში, იგი ჩამოყალიბებული თვალთმაქცია ვრცელი კრიმინალური ისტორიით, რამდენიმე გამოგონილი სახელით და არაერთი ქორწინებით, რომელთაგან არცერთი არ დამთავრებულა განქორწინებით. თავდაპირველად, იგი დენს ატყუებს, შემდეგ კი — მაილზს.
ფრედერიკა ვირჯინია (რიკი) ჰაინიკე — ფიზიკურად 11 წლის გოგონა, მაგრამ ემოციურად თითქმის ზრდასრული. იმ პერიოდისთვის დამახასიათებელი ჰაინლაინის ყველა მდედრობითი სქესის წარმომადგენელი გმირის მსგავსად, ფრედერიკა გონიერი ჟღალთმიანი გოგონაა, რომელიც ვირჯინია ჰაინლაინის მოდელირებაა და აგრეთვე, მის სახელს (ვირჯინია) და ზედმეტ სახელს — რიკი-ტიკი-ტავის ატარებს.
პეტრონიუს (პიტი) არბიტერი — დენის კატა, რომელიც ყოველთვის მასთან ერთადაა.
ჩაკ ფროიდენბერგი — დენის საუკეთესო მეგობარი.
ჰუბერტ ტვიჩელი — ნიჭიერი ფიზიკოსი კოლორადოს უნივერსიტეტში, რომელმაც ანტიგრავიტაციის შესწავლისას, დროში მოგზაურობა გამოიგონა.
ტარზანი

ტარზანი (, იგივე ჯონ კლეიტონი, ვიკონტ გრეისტოკი) — გამოგონილი პერსონაჟი, რომელიც აფრიკის ჯუნგლებში გაზარდეს მაინუმებმა. მოგვიანებით იგი დაუბრუნდა საზოგადოებას, მაგრამ ვერ შეეგუა და მშობლიურ ტყეებს დაუბრუნდა გმირი მოგზაურის სახით. ტარზანის შესახებ რომანების ავტორია ედგარ რაის ბეროუზი. პირველი რომანი იყო „ტარზანი, მაიმუნების ნაშვილები“, რომელიც ჟურნალში პირველად დაიბეჭდა 1912 წელს, ხოლო წიგნის სახით - 1914 წელს. შემდგომში გამოიცა 25 რომანი, რომელთა ნაწილი სხვადასხვა ავტორმა ბეროუზის ნებართვით შექმნა.
გრძელი კანიონი

გრძელი კანიონი — დატბორილი კარიერი, რომელიც მდებარეობს კამენსკის რაიონის ტერიტორიაზე, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია, კამენსკ-შახტინსკიან 30 კილომეტრში, კანიონის სიგრძეა 2 კილომეტრი და 200 მეტრი, საშუალო სიღრმე 30 მეტრი, ხოლო მაქსიმალური - 50 მეტრი.

ისტორია
გრძელი კანიონის ადგილზე ადრე მდებარეობდა კარიერი, სადაც მოიპოვებდნენ ქვას. 1970-იან წლებში, ექსკავატორით მიმდინარე სამუშაოების დროს, მოხდა გაუთვალისწინებელი რამ, ექსკავატორის ჩამჩამ გამოავლინა მიწისქვეშა წყლის ძარღვი, რის გამოც მთელი კარიერი დაიტბორა წყლით. კარიერის ტერიტორია ისე სწრაფად შეივსო წყლით, რომ სამუშაო ჯგუფმა ვერ მოახერხა ტექნიკის გადარჩენა, სამუშაო ტექნიკაც დაიფარა წყლით და დღესაც წარმოქმნილი ტბის ფსკერზე იმყოფება.

აღწერა
გრძელი კანიონი ითვლება როსტოვის ოლქის ობიექტებს შორის ყველაზე დიდი დატბორლ კარიერად. მის ტერიტორიაზე ჩამოყალიბდა ტბა, რომლის სიგრძე 2 კილომეტრი და 200 მეტრია. კარიერი მდებარეობს დასახლება ჩისტოოზიორნოდან სამხრეთ-დასავლეთით 6 კილომეტრზე და ქალაქ კამენსკ-შახტინსკიდან 10 კილომეტრში სამხრეთ-აღმოსავლეეთით. ტბის ყველაზე დიდი სიგანეა 100 მეტრი, ტბა საზრდოობს მიწისქვეშა წყაროებით. წყალი მასში რჩება ყოველთვის გრილი, ასევე მაღალი ტემპერატურის პირობებშიც კი. გრძელი კანიონის ნაპირები კლდოვანი და ციცაბოა, რომელთა სიმაღლეც შეადგენს 40 მეტრს.
კამპუ-გრანდი (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)

კამპუ-გრანდი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 126 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 289 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10,36 კმ²-ზე. ფართობი 896 954 კმ²-ია.
ჟანდუისი

ჟანდუისი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 141 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 345 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 17,53 კმ²-ზე. ფართობი 304 901 კმ²-ია.
მესიას-ტარჟინუ

მესიას-ტარჟინუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 179 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 188 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 31 კმ²-ზე. ფართობი 135 097 კმ²-ია.
პარაუ

პარაუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 100 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 859 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10,07 კმ²-ზე. ფართობი 383 214 კმ²-ია.
ტრიუნფუ-პოტიგუარი

ტრიუნფუ-პოტიგუარი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 368 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 12,53 კმ²-ზე. ფართობი 268 726 კმ²-ია.
უპანემა

უპანემა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მედიუ-უესტის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 12 992 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 14,87 კმ²-ზე. ფართობი 873 934 კმ²-ია.
ბუგეულის ღვთისმშობლის ეკლესია

ბუგეულის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბუგეულში. თარიღდება - საუკუნეებით.

ეკლესია ერთნავიანია. შემოსილია რუხი ფერის უხეშად გათლილი ნათალ ქვიშაქვის კვადრებით. სამხრეთ და დასავლეთ კარებს, ისევ როგორც ამავე ფასადებისა და აღმოსავლეთ ფასადის სარკმლებს, მოჩუქურთმებული საპირეები ამკობს. შიგნით ეკლესიის კედლები, კამარა და კონქი მთლიანად დაფარული - საუკუნეების ფრესკული მხატვრობით. მხატვრობაში ტრადიციულ რელიგიურ სიუჟეტებთან ერთად მრავლად არიან წარმოდგენილი საერო პირებიც.

ჩრდილოეთ ფასადის წარწერიდან ჩანს, რომ ეკლესია 1837 წელს შეუკეთებიათ. 1991 წლის 29 აპრილის მიწისძვრის დროს ეკლესია დაინგრა.

ბუგეულის ღვთისმშობლის ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
ჩუკულის მთავარანგელოზთა ეკლესია

ჩუკულის მთავარანგელოზის ეკლესია, ეკლესია მუჩპა, მუჩბა-ლანშაში — არქიტექტურული ძეგლი ლენტეხის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩუკულში. თარიღდება - საუკუნეებით.

ეკლესია დარბაზულია, დგას დახრილ რელიეფზე აგებულ ცოკოლზე. ნაგებია ფლეთილი ქვით და შემოსილია შირიმის ქვის პერანგით. დუღაბად გამოყენებულია კირისა და ქვიშის ნარევი. ცოკოლი ნაგებია ფიქალისა და ფლეთილი ქვის მასიური ლოდებით. ტაძარში შესასვლელი კარი სამხრეთითაა. სამხრეთისვე კედელზე დატანებულია ერთი სარკმელი. დასავლეთ და აღმოსავლეთ კედელზეც თითო სარკმელია. ტაძარი სავარაუდოდ გადახურული იყო ლორფინით, თუმცა მისი ფრაგმენტები ვერ ფიქსირდება. ინტერიერში კედლის მხატვრობის კვალი ჩანს. ტაძარი ადგილობრივი მოსახლეობის მიერ გადაიხურა თუნუქით. ინტერიერში გაკეთდა ხის ჭერი და დაიგო ხის იატაკი.
თავზეხელაღებული (1995 წლის ფილმი)

თავზეხელაღებული — 1995 წლის ამერიკული თანამედროვე მოქმედებითი ვესტერნი, რომლის სცენარის ავტორი, პროდიუსერი და რეჟისორია რობერტ როდრიგესი. იგი არის 1992 წლის ფილმ „ელ მარიაჩის“ გაგრძელება და მეორე როდრიგესის „მექსიკური ტრილოგიის“ სერიაში. მთავარ როლს ასრულებს ანტონიო ბანდერასი. იგი განასახიერებს მარიაჩის, რომელიც ცდილობს, შური იძიოს მისი საყვარელის მკვლელ ნარკობარონზე. ფილმის ჩვენება გაიმართა კონკურსგარეშე კანის კინოფესტივალზე, 1995 წელს. ტრილოგიის უკანასკნელი ნაწილი იყო „ერთხელ მექსიკაში“ (2003). აშშ-ში „თავზეხელაღებულის“ შემოსავალმა 25.4 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა.

მუსიკა
გრენლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები

გრენლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები წარმოადგენს გრენლანდიას საერთაშორისო ტურნირებზე და შეხვედრებზე ფეხბურთში. ნაკრების კონტროლს და ხელმძღვანელობას ახორციელებს გრენლანდიის ფეხბურთის ასოციაცია. ჩამოყალიბდა 1971 წელს. გრენლანდია არის -ს წევრი, რომელშიც ერთიანდებიან ფიფა-ს მიერ უარყოფილი ქვეყნების ფეხბურთის ფედერაციები, შესაბამისად მონაწილეობას ღებულობს მის მიერ მოწყობილ ტურნიერებში. პირველი მატჩი გრენლანდიის საფეხბურთო ნაკრებმა ითამაშა ფარერის კუნძულების წინააღმდეგ, რომელშიც 6-0 დამარცხდა.
ტაილერ პოუზი

ტაილერ გარსია პოუზი (დ. 18 ოქტომბერი, 1991, სანტა-მონიკა, კალიფორნია, აშშ) — მსახიობი, მუსიკოსი, პროდიუსერი და რეჟისორი. ყველაზე მეტად ცნობილია -ის ტელესერიალ „თინეიჯერ მგელში“ განსახიერებული სკოტ მაკ-კოლის როლით.

დედამისი იყო სინდი გარსია პოუზი, ხოლო მამა - ჯონ პოუზი.
დედა გარდაიცვალა 2014 წელს და „თინეიჯერი მგლის“ მეხუთე სეზონი მის ხსოვნას მიეძღვნა.

სამსახიობო კარიერა ტაილერმა 2000-იანებში დაიწყო. „თინეიჯერ მგელში“, შესრულებული როლის გარდა, იგი აგრეთვე მეხუთე სეზონის თანაპროდიუსერი გახდა.
სევერიან ივარდავა

სევერიან ივარდავა — პირველი ქართველი პარაშუტისტი, ინსტრუქტორ- პარაშუტისტი, სამხედრო მფრინავი, სამამულო ომის მონაწილე, პოლკოვნიკი. 1932 წლის 10 მაისს სევერიან ივარდავამ ყირიმის ცაში პირველად შეასრულა 800 მეტრის სიმაღლიდან დაშვება.მეორე მსოფლიო ომის დროს, იგი იყო სამხედრო საჰაერო დივიზიის შტაბის უფროსი, რომელიც დისლოცირებული იყო ქალაქ მურმანსკში.

1934 წლის 12 სექტემბერს, ყირიმში, ქალაქ კაჩას სამხედრო აეროდრომზე, სევერიან ივარდავას მომზადებული ჯგუფმა, რომელშიც შედიოდა ოთხი ქალი - მარგალიტა გოგებაშვილი (სევერიან ივარდავას მეუღლე); გალინა ტარასენკო; ნ პანოვა და ნ. ჩეკასინა - შეასრულა პარაშუტიდან გადმოხტომა.
მამუკა ბატონიშვილი

მამუკა ბატონიშვილი (ბაგრატიონი) (დ. დაახლოებით 1610-იანები — გ.  1654) — იმერეთის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე, გიორგი -ის ძე.

მამუკა ძმის, ალექსანდრე -ის მმართველობის პერიოდში აქტიურად იყო ჩართული სახელმწიფო საქმეებში. 1630-იან წლებში იყო ქართლის მეფის, როსტომის, მემკვიდრე. 1640-იან წლებში სარდლობდა იმერელთა ჯარს. ებრძოდა ლევან დადიანს. 1647 წელს ერთ-ერთ ბრძოლაში დამარცხებისას ტყვედ ჩაუვარდა დადიანს, რომელმაც ის დააბრმავა. დაბრმავებული მამუკა ბატონიშვილი ტყვეობაში გარდაიცვალა, 1654 წელს.
ჰუგო დაისონი

ჰუგო დაისონი (ნამდვილი სახელი - ჰენრი ვიქტორ დაისონ დაისონი, დ. 7 აპრილი, 1896 — გ. 6 ივნისი, 1975) — ინგლისელი აკადემიკოსი. როგორც ქრისტიანული რწმენის მკვეთრმა მიმდევარმა, კლაივ ლუისზე იქონია გავლენა.

დაისონი ცნობილია თავისი ლექციებით, მიუხედავად იმისა, რომ მნიშვნელოვანი ნაწარმოები, როგორც ასეთი, არ ჰქონია. მას ეკუთვნის ცნობილი ფრაზა „ო, ღმერთო, ოღონდ ელფები აღარ გვინდა“ - რომელიც წარმოითქვა ინკლინგების შეკრებისას, „ბეჭდების მბრძანებლის“ პირველი წაკითხვის დროს.

1960-იან წლებში დაისონი მიიწვიეს სატელევიზიო გადაცემებში შექსპირის შესახებ, რადგან იგი მისი შემოქმედების ექსპერტი იყო.
ჰურინი

ჰურინ თალიონი — პერსონაჟი ჯ.რ.რ. ტოლკინის ლეგენდარიუმში. გალდორისა და ჰარეთის ძე, ჰუორის უფროსი ძმა, ტურინისა და ნიენორის მამა, დორ-ლომინის მრძანებელი. მორგოთის მიერ ურიცხვი ცრემლის ბრძოლაში დატყვევების შემდეგ დაწყევლილი იქნა, ისევე, როგორც მთელი მისი მოდგმა. ამას მოჰყვა პირველი ეპოქის მრავალი ტრაგედია. ჯ.რ.რ. ტოლკინი ჰურინს აღწერდა, როგორც პირველი ეპოქის ადამიანთა შორის უდიდეს მებრძოლს.
ნოლდორები

ნოლდორები (, მხოლობითი – ნოლდო) — ჯ.რ.რ. ტოლკინის ლეგენდარიუმში ელფების რასა, ელფთა მეორე კლანი, რომელიც ამანში გამოჩნდა. მათი პირველი მეფე იყო ფინუე, მოკლული მორგოთის მიერ. ამაზე საპასუხოდ მისმა ძემ ფეანორმა შური იძია და დაიფიცა, რომ მორგოთის მიერ მოპარულ სილმარილებს დაიბრუნებდა. ამას მოჰყვა დიდი ომი, რომელიც მრავალი წელი გაგრძელდა, პრაქტიკულად, მთელი პირველი ეპოქის მანძილზე.

ნოლდორების გაქცევა
როდესაც ვალინორი წყვდიადმა დაფარა, ფეანორი აჯანყდა ვალართა წინააღმდეგ და ამანი ერთგულ ნოლდორებთან ერთად დატოვა. მას სურდა მელკორის დამარცხება, რათა დაებრუნებინა მოპარული სილმარილები. მისი ზიზღი და სურვილი იმდენად დიდი იყო, რომ შვილებთან ერთად დაიფიცა, რომ ნებისმიერს, ვინც წინ აღუდგებოდა მათ მიზნებს, მოკლავდა.

სწორედ ეს იქცა ალქუალონდეს ხოცვა-ჟლეტის ერთ-ერთ მიზეზად. მაშინ ნოლდორებმა მოიპარეს ტელერის გემები. ვალარებმა კი ჩაუკეტეს ამანში შესასვლელი - ფეანორის მოდგმა ამიერიდან განდევნილი იყო. მრავალი საუკუნე გავიდა, სანამ ნოლდორებს ისევ დართეს ნება, ამანში შესულიყვნენ. სწორედ მათ შორის იყო გალადრიელი, რომელიც თავის დროზე დიდ აჯანყებაში მონაწილეობდა. მაგრამ მას ყველაფერი აპატიეს, ბეჭდის ომში დიდი როლის გამო.

გნომები
გნომები და ნოლდოლები — ტერმინი, რომელსაც ჯ.რ.რ. ტოლკინი იყენებს ადრეულ ნაშრომში „დაკარგული მოთხრობების წიგნი“. ასე ეწოდება ნოლდორებს. ადრეულ ნაწერებში ავტორს უხვად აქვს ნასესხები სახელწოდებები ხალხური შემოქმედებიდან.
ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარი

ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარი — არქეოლოგიური ძეგლი, რომელიც არსებობდა შუა საუკუნეებში კუნძულ კორკინზე, ადგილზე სადაც ერთდებიან მდინარე დონი და ჩრდილოეთის დონეცი. ნაქალაქარის ტერიტორია მდებარეობს როსტოვის ოლქის კონსტანტინოვსკის რაიონში, სტანიცებს ნოვოზოლოტოვსკაიასა და სტაროზოლოტოვსკაიას შორის. ზოგიერთი მკვლევარი მიიჩნევს, რომ ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარი ქალაქ ახასის ნარჩენებია. ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარი გამოიკვლია ევგრაფ საველიევმა 1905 წელს, მისი მდებარეობის მიხედვით შეიქმნა გეგმა, რომელიც გადაეცა დონის მუზეუმს. მკვლევრების აზრით, ამ ტერიტორიაზე ცხოვრობდნენ კასოგები და სლავები.

ისტორია
 საუკუნე
 საუკუნის დასაწყისში ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარის ტერიტორიაზე გამოკვლევებს ატარებდა ისტორიკოსი ევრ=გრაფ საველიევი. ამ პერიოდში ნაქალაქარს ეწოდებოდა „სადკი“. კუნძულის მთელი ტერიტორია, რომელიც გამოიკვლიეს, მოფენილი იყო სხვადასხვა ფორმისა და ზომის ორმოებით, ასევე დიდი და პატარა ყორღანებით. ძველ ნაწილში აღმოაჩინეს უზარმაზარი ქვის კედლის ნაშთები. ადრე მასზე მდებარეობდა კოშკები,რომელთა შორის დაშორებაც იყო 21,3 მეტრი. კედლის სიგრძეა 1066,7 მეტრი. კედლის ასაგებად ქვა მოიტანეს მდინარე დონის მარჯვენა სანაპიროდან. მკვლევრები ვარაუდობენ, რომ ნაქალაქარი ქალაქ ახასას შემორჩენილი ნაწილია.

 საუკუნე
2001 წელს როსტოვის ოლქის კონსტანტინოვის რაიონის ტერიტორიაზე მდებარე ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარის გამოსაკვლევად გაიგზავნა ექსპედიცია. მიმდინარე სამუშაოების დროს აღმოაჩინეს რამდენიმე მნიშვნელოვანი არტეფაქტი.

 საუკუნეშიც მკვლევარები მივიდნენ იმ აზრამდე, რომ ეს უნდა იყოს საუკუნეში არსებული ქალაქ ახასას ქალაქის ნანგრევები, მაგრამ კონკრეტული ფაქტები არ არსებობს ამ მოსაზრების დასადასტურებლად, რადგან ზოლოტოვსკოეს ნაქალაქარი არქეოლოგებს პრაქტიკულად არ გამოუკვლევიათ.

არტეფაქტები
იმ ობიექტებს შორის, რომელიც აღმოაჩინეს საუკუნის დასაწყისში ნაქალაქარის გამოკვლევისას არის მოშლილი ქვის ღუმელი, რომელიც აღმოჩენილია 80 სანტიმეტრის სიღრმეზე. ფინანსური პრობლემების გამო შურფი დაკონსერვდა შემდეგი გამოკვლევისათვის. ამავე წელს შურფის გარშემო 58 მეტრის ფართობზე წარიმართა არქეოლოგიური გათხრები.

ნაქალაქარის ზედა კულტურული ფენა იწყება 0,3 მეტრის სიღრმიდან. მასში აღმოჩენილია ქვიშქავის ნივთები, ცხოველთა ძვლები, თევზები, კერამიკის ფრაგმენტები. კულტურული ფენის სისქეა 10-12 სმ.

შემდეგი კულტურული ფენა მდებარეობს 65-70 სანტიმეტრზე. მასში შემონახულია საცხოვრებლის ნაშთები. ამ ფენაში აღმოჩენილია სამზარეულოს ნივთები, ცხვრის ძვლები და მეტალის იარაღები.

ნაქალაქარის ერთ-ერთ ნაწილში აღმოჩენილია ფენა, რომლის სისქეცაა 3-5 სმ.

მკვლევრებმა გამოთქვეს ვარაუდი, რომ ნაქალაქარის ადგილზე მდებარეობდა მეთევზეთა დროებითი საცხოვრისი, ხოლო აღმოჩენილი ნივთები ეკუთვნის - საუკუნეებს, რომლებიც დასახლებული იყო კასოგებითა და სლავებით.
არეია-ბრანკა (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)

არეია-ბრანკა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მოსოროს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 25 315 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 70,79 კმ²-ზე. ფართობი 357 625 კმ²-ია.
ბარაუნა (რიუ-გრანდი-დუ-ნორტი)

ბარაუნა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 94 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მოსოროს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 24 182 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 29,29 კმ²-ზე. ფართობი 825 682 კმ²-ია.
გროსუსი

გროსუსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 13 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მოსოროს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 393 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 74,28 კმ²-ზე. ფართობი 126 458 კმ²-ია.
მოსორო

მოსორო — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 16 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მოსოროს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 259 815 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 123,76 კმ²-ზე. ფართობი 2 099 360 კმ²-ია.
სერა-დუ-მელი

სერა-დუ-მელი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მოსოროს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 287 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16,69 კმ²-ზე. ფართობი 616 487 კმ²-ია.
ტიბაუ

ტიბაუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 5 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ მოსოროს შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 687 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 21,79 კმ²-ზე. ფართობი 169 237 კმ²-ია.
აპოდი

აპოდი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, რიუ-გრანდი-დუ-ნორტის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 67 მეტრზე. მიეკუთვნება ოესტე-პოტიგუარის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ შაპადა-დუ-აპოდის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 34 763 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 21,69 კმ²-ზე. ფართობი 1 602 480 კმ²-ია.