iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
პარისი

პარისი — ტროას მეფისწული. პრიამოსისა და ჰეკაბეს მეორე შვილი.

ძველად გარდაუვალი ბედისწერის ძალის ჩვენებას მრავალი თქმულება ეძღვნებოდა. ფართოდ იყო გავრცელებული ამბები მშობლების მიერ მიგდებულ ბავშვებზე. მათ შორის აღმატებული პოპულარობით გამოირჩეოდა პარისის მითოსი, რადგანაც მის სახელს დაუკავშირდა ტროას ომი.

პარისის გაჩენამდე რამდენიმე დღით ადრე დედამისმა, ჰეკაბემ, ნახა სიზმარი, თითქოს დაბადა ჩირაღდანი, რომლის ალითაც მთელი ქალაქი დაიფერფლა. მისნებმა იწინასწარმეტყველეს, რომ მის მიერ შობილი ვაჟი დაღუპავდა მთელ სახელმწიფოს. ამის გამო ახალშობილი მისცეს მწყემსებს, რათა იდას მთის ხეობაში მიეგდოთ. ასეც მოიქცნენ მწყემსები, მაგრამ რამდენიმე დღის შემდეგ ერთ-ერთმა მათგანმა თვალი მოჰკრა, თუ როგორ კვებავდა ჩვილს დათვი თავისი რძით. შეწუხდა მწყემსი, ბავშვი სახლში წაიყვანა და გამოზარდა. დიდებული ჭაბუკი დადგა პარისი. მან არაფერი იცოდა თავის მეფურ წარმომავლობაზე. იგი ცხვარს მწყემსავდა და ისეთი გულმოდგინებით იცავდა მას ყაჩაღებისგან, რომ მეტსახელად ალექსანდროსი („კაცთა მომგერიებელი“) შეარქვეს.

ერთხელ, ძროხებს რომ აძოვებდა იდას მთაზე პარისი, ჰერას, ათენას და აფროდიტეს თანხლებით ჰერმესი გამოეცხადა, ოქროს ვაშლი გადასცა და ზევსის დანაბარები აუწყა: ეს ოქროს ვაშლი იმ ქალღმერთისათვის მიენიჭებინა, ვისაც უმშვენიერესად ჩათვლიდა (განხეთქილების ვაშლი). გაოგნდა მეფისწული, მაგრამ მალე მოიკრიბა გონება და თითოეულ ღმერთქალს გულდასმით მოუსმინა. ჰერამ აღუთქვა მთელ აზიაზე მბრძანებლობა, ათენამ – საბრძოლო ძალმოსილება, ხოლო აფროდიტემ – მოკვდავთა შორის ულამაზეს ელენეს ქმრობა. არც დაფიქრებულა პარისი, ისე უბოძა ოქროს ვაშლი აფროდიტეს.

იმ დღიდან სიყვარულის ღვთაება მისი მფარველი შეიქნება, ხოლო ჰერა და ათენა ისე შეიძულებენ, რომ მის სამშობლო ტროას მიწის პირისგან აღგვიან. მაგრამ ეს მოხდება მოგვიანებით. მანამდე კი, ამ ამბებიდან რამდენიმე ხნის შემდეგ, ტროაში მოეწყო საყოველთაო ასპარეზობა, რომელშიც პარისმაც მიიღო მონაწილეობა და გამარჯვების გვირგვინიც დაიმსახურა.

განრისხდნენ პრიამოსის ვაჟიშვილები და უცნობი მწყემსის მოკვლა განიზრახეს. მაშინ პარისის მამობილმა გათქვა სიმართლე. მეფე პრიამოსმა სიხარულით დაიბრუნა ძლევამოსილი ვაჟი სასახლეში. ეს ამბავი რომ აპოლონის ქურუმებმა გაიგეს, ძველი მისნობა შეახსენეს მეფეს. მან კი საქვეყნოდ განაცხადა: „უმჯობესია ვიხილო ტროას დამხობა, ვიდრე ჩემი დიდებული ძის სიკვდილიო“.

გავიდა ხანი და აფროდიტეს შემწეობით პარისმა მოიტაცა სპარტის მეფის, მენელაოსის თანამეტახტე ელენე, რასაც მოჰყვა ტროას ომი. ჰომეროსის თანახმად, პარისს დიდად არ გამოუჩენია თავი ბრძოლისას, თუმცა ტროას ომის ბოლოს მან აპოლონის დახმარებით მოკლა აქილევსი. თავად კი დაიჭრა ფილოქტეტესის მომაკვდინებელი ისრით და მალე სიცოცხლესაც გამოესალმა. მისნობა ახდა, ტროა ცეცხლის ალში დაიფერფლა.

ანტიკურ ხელოვნებაში პარისს წარმოსახავდნენ ლამაზ, უწვერო ჭაბუკად, ხშირად მას თავზე ფრიგიული ქუდი ეხურა. „პარისის სამსჯავროს“ სიუჟეტი მრავალი მხატვრის ტილოზე აისახა (რუბენსი, რენუარი, გოგენი და სხვა).

ქარაგმულად პარისი „მომხიბლავის“, „მაცდუნებლის“ მნიშვნელობით იხმარება თანამედროვე მეტყველებაში.
კატარის დროშა

კატარის დროშა — კატარის ოფიციალური სიმბოლო გერბთან და ჰიმნთან ერთად. მიღებულია 1971 წლის 9 ივლისს. დროშის სიგრძისა და სიგანის შეფარდებაა 11:28.

კატარის დროშა ძალიან წააგავს მეზობელი ბაჰრეინის დროშას. თუმცა მათ შორის განსხვავება კბილანების რაოდენობასა და ფერშია. ბორდოსფერის ნაცვლად მასზე გამოყენებულია წითელი ფერი. კატარის დროშა ერთადერთია მსოფლიოში, რომლის სიგანე ორჯერ მეტია სიმაღლეზე.

გალერეა
სიმონ მესხი

სიმონ ივანეს ძე მესხი (დ. 1820, სოფ. რიონი — გ. 1877, სოფ. რიონი) — ქართველი მთარგმნელი, საქმის მწარმოებელი, გადამწერი.

ბიოგრაფია
დაიბადა აზნაურ ივანე მესხის ოჯახში. მშობლებს სურდათ შვილი მღვდელი გამოსულიყო და ამიტომ ცხრა წლის სიმონი სასწავლებლად ნათლიას, მღვდელ დავით ბაქრაძეს მიაბარეს. ოთხი წლის შემდეგ, ბიძამისმა დეკანოზმა იესე ბაქრაძემ ქუთაისის სასულიერო სასწავლებელში წაიყვანა, სადაც მხოლოდ სამი წელი ისწავლა.

1840 წელს ჯვარი დაიწერა მაგდანა ანდრიას ასულ მარჯანიშვილზე. სიმონ მესხი იმერეთში ცნობილი იყო თავისი მრავალრიცხოვანი ოჯახითა და შვილებით.

სამსახური
სამსახური ქუთაისის საგუბერნიო სასამართლოში გადამწერის თანამდებობით დაიწყო, კარგად შეისწავლა რუსული ენა და შემდეგ საქმის მწარმოებლად და თარჯიმნად მუშაობდა. ღარიბი აზნაური და დაბალი ჩინის მოხელე სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულების დროს ბევრ ქართველს ეხმარებოდა, რაც ცარიზმის ბიუროკრატიული რეჟიმის დროს ერთობ სახიფათო იყო. თხოვნების, კასაცია-აპელაციების დაწერით დამატებით ანაზღაურებას ღებულობდა და კარგი შემოსავალიც ჰქონდა. ამიტომ ამ საქმეს დიდის ყურადღებით ასრულებდა, საჩივრის ქაღალდების წერაში ხშირად ღამეებსაც ათენებდა და ზოგჯერ შავი საბუთის გადასაწერად შვილებსაც იხმარებდა.

ოჯახი
სიმონ მესხისა და მაგდანა მარჯანიშვილის მრავალშვილიანმა ოჯახმა ქართულ კულტურას შესძინა რამდენიმე მსახიობი, საზოგადო მოღვაწე, ჟურნალისტი და მწერალი: გიორგი მესხი (პედაგოგი, მისი შვილიშვილი იყო მსახიობი ვერიკო ანჯაფარიძე), სერგეი მესხი (მწერალი, პუბლისცისტი, საზოგადო მოღვაწე), ივანე მესხი (მთარგმნელი, პუბლიცისტი, ჟურნალისტი), ანა მესხი (მსახიობი, მთარგმნელი), კოტე მესხი (მსახიობი, რეჟისორი), დავით მესხი (მთარგმნელი, ჟურნალისტი), ეფემია მესხი (მსახიობი), მარიამ მესხი (მსახიობ ბარბარე გამრეკელის და რეჟისორ ნინო გამრეკელის დედა).

ოჯახში სიმონი ძალიან მშვიდი კაცი ყოფილა, ბავშვებს იშვიათად უწყრებოდა და მეუღლესაც ხშირად საყვედურობდა ბავშვების მიმართ სისასტიკის გამო. სიმონი უფროსი შვილების პელაგიას და გიორგის გარდაცვალებას მოესწრო. გიორგის ქვრივი და ოთხი მცირეწლოვანი შვილი, სიმონის მეურვეობის ქვეშ დარჩნენ. ბაბუამ ყველა მათგანს დაამთავრებინა საშუალო სასწავლებელი. სახელოვანი ქართველი მსახიობი ვერიკო ანჯაფარიძე გიორგის ქალის მარიამის ქალიშვილი იყო.

1877 წელს სიმონ მესხი, ხანდაზმულთათვის იშვიათი სენით, ხუნაგით გარდაიცვალა.

მეუღლე
სიმონის მეუღლე მაგდანა (რუსულ დოკუმენტებში მაგდალინა) მარჯანიშვილი საკმაოდ მკაცრი, შვილებისადმი მომთხოვნი და ამავე დროს ღვთის მავედრებელი ქალი ყოფილა. იგი მიეკუთვნებოდა ქართველ ქალთა იმ რიცხვს, რომელთაც ზეპირად იცოდნენ შოთა რუსთაველის „ვეფხისტყაოსანი“. მან რუსთაველის სიყვარული თავის ქალიშვილს ანასაც გადასცა. დავით მესხი წერს, რომ მაგდანამ 18 შვილი გააჩინა, აქედან ხუთი ბავშვი ჩვილობის ასაკში გარდაეცვალა. ცამეტი შვილიდან მხოლოდ სამს თუ ოთხს ჰყავდა ძიძა, დანარჩენი თვითონ გაზარდა.

მაგდანა გიორგის და პელაგიას გარდა კიდევ ერთი შვილის, სერგეის სიკვდილსაც მოესწრო. მაგდანა მარჯანიშვილი 1898 წელს წყალმანკით გარდაიცვალა.

მაგდანა მარჯანიშვილი იყო მსახიობ კოტე მარჯანიშვილის მამიდა.
ნემესისი

ნემესისი (ძვ. ბერძნ. ) — ბედის განმასახიერებელი ღვთაება. ნიქსის ასული. ერთ-ერთი უძველესი და აღმატებულად პატივდებული ქალღმერთი ძველ საბერძნეთში.

თავდაპირველად „ნემესისი“ ბედის იდეიდან გამომდინარე მორალურ-ეთიკური გაგების შემცველი მცნება იყო. მოგვიანებით იგი დადგენილი ჰარმონიულობის დამრღვევთა დამსჯელ ქალღმერთად წარმოსახა ბერძენთა ცნობიერებამ. ნემესისისგან ისჯებოდა გარდამეტებული ბედნიერება, ზღვარს გადასული სიამაყე, ამპარტავნობა და ა.შ. ბოლოს ნემესისი შურისგების ღვთაებად იქცა.

ერთ-ერთი მითის თანახმად, ნემესისი დაინახა ზევსმა და მისი დამორჩილება მოიწადინა. უზენაესი ღმერთის მზერას რომ განრიდებოდა, ნემესისმა სხვადასხვა ცხოველად თუ ფრინველად იწყო გარდასახვა. ზევსმა გედის სახე მიიღო და ბატად ქცეულ ნემესისს შეერთო. მოგვიანებით ქალღმერთმა კვერცხი დადო და ლედას შეუგორა კალთაში. ამ კვერცხიდან კი მშვენიერი ელენე გამოიჩეკა.

ნემესისის კულტი ფართოდ იყო გავრცელებული საბერძნეთში. მას თაყვანს სცემდნენ რომშიც, უპირატესად მებრძოლები და გლადიატორები. ნემესისს წარმოსახავდნენ ჩაფიქრებულ, ტანმაღალ ქალად ისეთი ატრიბუტებით, რომლებიც მეთვალყურეობაზე, სასჯელზე ან სისწრაფეზე მიანიშნებდნენ (სასწორი, აღვირი, მახვილი, ფრთები, ეტლი, რომელშიც ლომ-არწივები იყვნენ შებმულნი).

გადატანითი მნიშვნელობით ნემესისი ბედს ან შურისგებას აღნიშნავს. ხელოვნების მოყვარულთა ყურადღება მიიპყრო დიურერის გრავიურებმა სახელწოდებით „ნემესისი“ ან „დიადი ბედნიერება“.
ჰერმიონე

ჰერმიონე — სპარტის მეფე მენელაესა და ელენეს ასული.

ჰომეროსის თანახმად, ტროას ომის დროს ორაკულმა იმისნა, რომ ნეოპტოლემოსის გარეშე ომი არ დასრულდებოდა. ამიტომ მენელაემ თავისი ასული ჰერმიონე ცოლად აღუთქვა ნეოპტოლემოსს. ჰომეროსის შემდგომდროინდელი მითები გვიამბობენ ჰერმიონესა და ორესტესის ქორწინებაზე. მათ შეეძინათ ვაჟი, ტისამენოსი, რომლის მეფობის დროსაც ჰერაკლიდები შეიჭრნენ პელოპონესოსში.
ნეოპტოლემოსი

ნეოპტოლემოსი — აქილევსისა და დეიდამიას ძე. მას სხვაგვარად პიროსი ერქვა.

აქილევსს ბედად ეწერა ან ტროას ომში გაეთქვა სახელი და ახალგაზრდა, მაგრამ დიდებით მოსილი დაღუპულიყო, ან შინ მჯდარიყო და უსახელოდ განელია ხანგრძლივი ცხოვრება. როდესაც ტროას ომი დაიწყო, იგი დედა-თეტისმა გადამალა კუნძულ სკიროსზე, სადაც ჭაბუკი დაუკავშირდა მეფე ლაკომედესის ასულ დეიდამიას, რომელმაც მას უშვა ვაჟი, სახელად ნეოპტოლემოსი.

მოხდა ისე, რომ აქილევსი მაინც ჩაება ტროას ომში, რომელიც ათი წელი გაგრძელდა. აქაველთათვის ცნობილი გახდა, რომ ეს ომი ნეოპტოლემოსის გარეშე ვერ დასრულდებოდა. მაშინ ოდისევსმა და ფოინიქსმა ჭაბუკი ტროაში ჩამოიყვანეს. ნეოპტოლემოსი აქილევსის აღსაჭურველით იბრძოდა ტროას აღებისას. მან განგმირა მეფე პრიამოსი, ხოლო მისი ასული პოლიქსენე მსხვერპლად შესწირა აქილევსის სულს. ნეოპტოლემოსს ნადავლად ერგო ჰექტორის ცოლი ანდრომაქე, რომელთან ერთადაც ეპიროსში დაბრუნდა, დაიმორჩილა იქაური მოლოსელები და სამეფო ტახტზე აღზევდა. მას ანდრომაქემ უშვა ვაჟი, რომელსაც მოლოსი შეარქვეს. მალე ნეოპტოლემოსი ეწვია დელფოს, სადაც მოკლეს კიდეც. მისი გარდაცვალების რამდენიმე ვერსია არსებობს. ერთ-ერთის თანახმად, იგი შეცდა მსხვერპლშეწირვის აღსრულებისას, რამაც დელფოელთა მრისხანება გამოიწვია. ამ მრისხანებას შეეწირა აქილევსის ძე.

ნეოპტოლემოსის მეორე სახელი პიროსი გვხვდება გვიანი ხანის ეპოსში.
თემიკო ჭიჭინაძე

თეიმურაზ (თემიკო) ჭიჭინაძე (დ. 2 ივლისი, 1966, თბილისი) — ქართველი მსახიობი.

დაიბადა 1966 წლის 2 ივლისს. დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამსახიობო ფაკულტეტი. 1986 წლიდან არის შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო დრამატული თეატრის მსახიობი.

ფილმოგრაფია
1989: „კვირა დღე“ რეჟ. გიორგი (გია) რევიშვილი
1991: „სახლი“ რეჟ. დიმიტრი (დიტო) ცინცაძე
1993: „ზღვარზე“ რეჟ. დიმიტრი (დიტო) ცინცაძე
2000: „სამოთხე ჩვენი ქალაქის ქუჩებში“ რეჟ. გიორგი გაჩეჩილაძე
2003: ვარიაცია"ოტელოს" თემაზე" რეჟ. მერაბ კოკოჩაშვილი
2003: „მშრალი ხიდის სიზმრები“ რეჟ. ნანა ჯანელიძე
2003:"პროლოგი გრძელი პიესისათვის" რეჟ. ქეთევან გუჯაბიძე
2004: „სკამი“ რეჟ. ლევან ბზვანელი
2006: „კაცი საელჩოდან“ რეჟ. დიმიტრი (დიტო) ცინცაძე
2011: „ჩემი ცოლის დაქალები“ (ლაშა) რეჟისორი [[გიორგი ლიფონავა
2011: „[[ჭამა და სექსი]]“ რეჟ. [[გიორგი ლიფონავა]]
[[2013]]: „[[გრძელი ნათელი დღეები]]“ (ნათიას მამა) რეჟისორები [[ნანა ექვთიმიშვილი]], [[სიმონ გროსი]]
[[2020]]: „თესეა“ (ოდისე) რეჟისორი [[გიორგი ლიფონავა]]
[[2022]]: „სამურაი დასვენების ჟამს“ (ნიკა) რეჟისორი [[ლევან თუთბერიძე]]

ნათამაშები როლები
რუსთაველის თეატრი
[[დავით კლდიაშვილი]] „სამანიშვილის დედინაცვალი“ (ფრიც ბაუმგარტენი) რეჟ. [[გიზო ჟორდანია]]
[[ბორის ვასილევი]] „ამაღამ მგონი იქნება ქარი“ (დიმა) რეჟ. გიზო ჟორდანია
[[გეორგ ბიუხნერი]] „ლეონსი და ლენა“ (კარის დიდებული) რეჟ. [[ნანა კვასხვაძე]]
[[უილიამ შექსპირი]] „ჰამლეტი“ (ოსრიკი, ლაერტი) რეჟ. გიზო ჟორდანია
[[ჩარლზ დიკენსი]] „საშობაო სიზმარი“ (პირველი სული) რეჟისორები [[რობერტ სტურუა]], [[ლევან წულაძე]], [[ოთარ ეგაძე]]
[[ბერტოლტ ბრეხტი]] „სეჩუანელი კეთილი ადამიანი“ (ძმისწული, მღვდელი) რეჟ. რობერტ სტურუა
უილიამ შექსპირი ,,მაკბეტი" (მელკომი) რეჟ. რობერტ სტურუა
[[ხანოხ ლევინი]] „პირდაღებული“ (თავჩაქინდრული) რეჟ. [[დავით საყვარელიძე]]
[[ლაშა თაბუკაშვილი]] „მერე რა, რომ სველია სველი იასამანი“ (გიო) რეჟისორები რობერტ სტურუა, [[დავით ხინიკაძე]]
[[კარლო გოცი]] „ქალი-გველი“ (თოგრული) რეჟისორები რობერტ სტურუა, დავით საყვარელიძე
[[თამაზ ჭილაძე]] „ნახვის დღე“ (ვასო ) რეჟისორები რობერტ სტურუა, [[გოგა თავაძე|გიორგი (გოგა) თავაძე]]
უილიამ შექსპირი „ჰამლეტი“ (ჰორაციო, მსახიობი) რეჟ. რობერტ სტურუა
უილიამ შექსპირი „შობის მეთორმეტე ღამე ანუ როგორც გენებოთ“ (კაპიტანი ) რეჟ. რობერტ სტურუა
[[რეჯინალდ როუზი]], „თორმეტი განრისხებული მამაკაცი“ (მეოთხე მსაჯული) დამდგმელი რეჟისორი – რობერტ სტურუა, რეჟისორი [[რევაზ ჩხაიძე]]
[[ლაშა ბუღაძე]] „სულიერი არსებები“ (თემიკო კამკამაძე) რეჟ. დავით საყვარელიძე
[[თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი]]სა და რუსთაველის თეატრის ერთობლივი პროექტი, მოცარტი ,,მითრიდატე" (ფრანჩე) რეჟ. დავით საყვარელიძე
[[ლაიონელ ბარტი]] „ოლივერ!“, [[ჩარლზ დიკენსი]]ს „ოლივერ ტვისტის“ მიხედვით (ბილ საიქსი) რეჟ. დავით საყვარელიძე
მონაწილეა სპექტაკლებისა: „რიჩარდ “, „მეფე ლირი“, „ლამარა“, „იაკობის სახარება“, „სტიქსი“, „ვგავართ ახლა ჩვენ ლტოლვილებს?!“, „მალე მოვალ წვიმად“.
ჯადოქრის მოწაფე

ჯადოქრის მოწაფე — მწერალ ჯოზეფ დილეინის წიგნი, რომელიც გამოიცა 2004 წელს. ამ რომანმა სათავე დაუდო „ “ წიგნების სერიას. მოცემული წიგნის მოტივებით 2014 წელს გადაიღეს ფილმი „მეშვიდე შვილი“.

სიუჟეტი
წიგნი მოგვითხრობს ტომას უორდის შესახებ. თავისი თანატოლების მსგავსად ტომასი ჩვეულებრივი მოზარდი ბიჭი არ არის. ის არის მეშვიდე შვილის მეშვიდე შვილი და სწორედ ეს აძლევს მას საშუალებას ისწავლოს ბრძოლა ბნელი ძალების წინააღმდეგ და გახდეს ჯადოქარი. ყველაზე უსიამოვნო ამაში ის არის, რომ მართლია, ხალხში, ჯოდოქრებს პატივს სცემენ, თუმცა ყოველთვის ცდილობენ თავი აარიდონ მათ. ჯადოქარი განწირულია მარტოობისთვის. მაგრამ აუცილებელია, რომ ვინმემ დაიცვას დედამიწა ავი სულებისგან.

ტომას უორდი ცხოვრობს პატარა სოფელში, ლანკაშირის საგრაფოში. ვინაიდან რადგან მას აკისრია ასეთი რთული მისია, მშობლები მას აგზავნიან ჯადოქარ ჯონ გრეგორისთან სასწავლებლად. ჯადოქრის სხვა მოწაფეებმა ვერ დაასრულეს სწავლა, იმიტომ, რომ ბევრი მათგანი იყო მშიშარა, ურჩი, ზოგი კი მოკვდა. ჯადოქარი აძლევს ტომასს გარკვეულ დავალებებს, რომელიც მან უნდა შეასრულოს. თუ ის ვერ გაართმევს მათ თავს, ის მოკვდება, როგორც სხვები. ტომას უორდი დანებებას არ აპირებს. თავისი პირველი გამოცდის გადალახვის შემდეგ იწყება მისი თავგადასავლები და ბრძოლა სიცოცხლისთვის.
ნერევსი

ნერევსი — ზღვის ღვთაება ბერძნულ მითოლოგიაში, პონტოსისა და გეას ძე. დორისის მეუღლე, ნერეიდების მამა. მშვიდი ზღვის განსახიერება, კეთილი, ბრძენი და სამართლიანი მოხუცი.

ნერევსი ვერ იტანს სიცრუეს და მუდამ კეთილ რჩევებს იძლევა. ზღვის სხვა ღვთაებათა მსგავსად (მაგ. პროტევსი), მისნობის უნარსაც ფლობს. მაგრამ თუ ვინმე მოისურვებს მისგან მნიშვნელოვანი ამბის გაგებას, თავდაპირველად იგი უნდა შეიპყროს. მისი შეპყრობა კი რთულია, რადგანაც ნერევსს, ვით ზღვის სტიქიას, სხვადასხვა სახედ ძალუძს გარდაქმნა. ძლივს შებოჭა იგი ჰერაკლემ, როდესაც სურდა ჰესპერიდების ბაღისკენ მიმავალი გზის გაგნება.

ნერევსი თავის ქალიშვილებთან, ნერეიდებთან, ერთად ეგეოსის ზღვათა სიღრმეში ბინადრობდა. ხელოვანები მას კეთილი სახის მქონე მოხუცად წარმოსახავდნენ, რომელსაც თმებზე, წამწამებსა და წვერებზე წყალმცენარეები ეფინა.
ეაკოსი

ეაკოსი – ბერძნული მითოლოგიის გმირი, ეაკიდების მოდგმის მითოსური ფუძემდებელი. ზევსისა და ეგინას ძე. ტელამონისა და პელევსის მამა.

ზევსს მოეწონა მდინარის ღმერთის, ასოპოსის ასული ეგინა. არწივად გარდასახულმა მოიტაცა მშვენიერი ქალწული და კუნძულ იონოპიაზე დაასახლა. მას შემდეგ კუნძულს ეგინა ეწოდა. სწორედ აქ დაიბადა ეაკოსი. კუნძულის მკვიდრნი ჭირმა გაწყვიტა. მაშინ ზევსმა, ეაკოსის თხოვნით, ჭიანჭველები გარდასახა ადამიანებად და კუნძულზე კაცთა მოდგმა ააღორძინა (მირმიდონები). სხვა ვერსიით, ზევსმა კუნძულის მოსახლეობა მიწისგან გამოძერწა. ეგინაზე არსებობდა ეაკოსის კულტი. იგი წვიმის მომყვან ღვთაებად ითვლებოდა და მის სახელზე აწყობდნენ ასპარეზობებს, რომელთაც ეაკიები ეწოდებოდა.

გვიანი ხანის მითოსი გვამცნობს, რომ ეაკოსი პოსეიდონთან და აპოლონთან ერთად ტროას გალავანს აშენებდა. სამუშაოს დასრულების შემდეგ გალავანზე ასრიალდნენ გველები. პოსეიდონისა და აპოლონის მიერ აგებულ კედლებზე ამავალი გველები მოკვდნენ. მესამე გველმა, რომელიც მოკვდავი ეაკოსის მიერ აგებულ გალავანს გადაევლო, ქალაქში შეაღწია. ნათელმხილველთა წინასწართქმით, ეს იმის ნიშანი იყო, რომ ეაკოსის შთამომავლები დაიპყრობდნენ ტროას.

ეაკოსი მოკვდავთა შორის გამოირჩეოდა თავისი კეთილშობილებითა და სამართლიანობით. სწორედ ამიტომ, გარდაცვალების შემდეგ იგი ღმერთებმა ჰადესის მსაჯულად დანიშნეს მინოსთან და რადამანთისთან ერთად.

გადატანითი მნიშვნელობით ეაკოსს სამართლიან კაცზე იტყვიან.
გიორგი მესხი

გიორგი სიმონის ძე მესხი (დ. 1841, სოფ. რიონი — გ. ქუთაისი) — ქართველი პედაგოგი, საქმის მომრიგებელი

ბიოგრაფია
გიორგი მესხმა ქუთაისის გიმნაზია „მოწონებით“ დაამთავრა. დედის მაგდანა მარჯანიშვილის წინააღმდეგობის მიუხედავად სწავლის გასაგრძელებლად რუსეთის დედაქალაქში გაემგზავრა. ჩაირიცხა კიდეც უნივერსიტეტში, მაგრამ პეტერბურგში არეულობა დაიწყო და თითქმის ყველა სტუდენტი მოსკოვის უნივერსიტეტში გადავიდა. უნივერსიტეტის დამთავრების, შემდეგ გიორგი ქუთაისში დაბრუნდა.

ქუთაისში ერთხანს გიმნაზიაში ისტორიასა და გეოგრაფიას ასწავლიდა, მაგრამ სასწავლებელში არსებულ რეჟიმს ვერ შეეგუა, პედაგოგობას თავი დაანება და საჩხერის მაზრაში მომრიგებელ შუამავლად დაიწყო მუშაობა.
ამ დროს გიორგი უკვე დაცოლშვილებული იყო. გიორგის ცოლად ჰყავდა ქუთაისის პირველდაწყებითი ორკლასიანი სასწავლებლის გამგის, ლოტბარ ანდრია მრევლიშვილის ასული ანა. გიორგის ძალიან უყვარდა მუსიკა და კარგად უკრავდა სიმებიან ინსტრუმენტებზე.

ოთხი შვილის მამა დიდხანს არც მომრიგებელი შუამავლის თანამდებობა შერჩა, ისევ რუსეთში წავიდა და მოსკოვის უნივერსიტეტში მოეწყო.

გიორგი ფიზიკურად ძალიან მარჯვე, პატარა ტანის, მაგრამ ლამაზი და შნოიანი კაცი ყოფილა. მისი მომრევიც არავინ იყოო, წერს ძმა დავითი, მაგრამ პეტერბურგში არეულობის და მოსკოვში ლტოლვილობის დროს, ფეხით დიდი გზა გაუვლია, რამაც მისი ჯანმრთელობა ძალიან შეარყია. მოსკოვში უკვე ავადმყოფი სწავლობდა: გულის უკმარისობას, წყალმანკიც დაერთო და სრულიად ახალგაზრდა, შუა ასაკს მიუღწეველი ქუთაისში გარდაიცვალა. დაკრძალეს სოფელ რიონში.

გიორგის ქვრივი ანა, ვაჟი ანდრია და სამი ქალიშვილი, ბაბუის სიმონ მესხის მეურვეობის ქვეშ დარჩნენ. სიმონმა ყველა შვილიშვილს დაამთავრებინა საშუალო სასწავლებელი, რის შემდეგ ანდრია რკინიგზის უწყებაში განაწესეს, ქალები კი აქტიურად მონაწილეობდნენ ქუთაისის ქართულ თეატრში. საყურადღებოა, რომ ცნობილი ქართველი მსახიობი ვერიკო ანჯაფარიძე გიორგის ქალიშვილის, მარიამის შვილი იყო.
დავით ხურცილავა

დავით (ჯაპანა) ხურცილავა (დ. 1962) — ქართველი მსახიობი.

დაიბადა 1962 წელს. დაამთავრა თბილისის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო და სარეჟისორო ფაკულტეტები.
ფილმოგრაფია
1985: „ლაქა“ (აჩიკო) რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ცაბაძე
1994: „დაბადების დღე“ რეჟ. ვახტანგ ვარაზი
1994:„დურუ“ რეჟისორები ბესარიონ (ბესო) გიორგობიანი, მერაბ სვირავა
1999:„მარტოობის ორდენის კავალერი“ რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ცაბაძე
2001:„მატარებელი“ რეჟ. ლევან ბზვანელი
2003:„კიდევ ერთი ქართული ისტორია“ რეჟ. ერეკლე ბადურაშვილი
2003: „ვარიაცია „ოტელოს“ თემაზე“ რეჟ. მერაბ კოკოჩაშვილი
2003:„არჩევანი“ რეჟ. ზაქარია (ზაზა) კოლელიშვილი
2004: „სკამი“ რეჟ. ლევან ბზვანელი
2005: „საშობაო საჩუქარი“ რეჟ. ნანა ჯანელიძე
2005: „თბილისი–თბილისი“ რეჟ. ლევან ზაქარეიშვილი
2006:„დოგა–დოგა“ რეჟ. დავით ქვარცხავა
2007: „ეს ერთჯერადი ნივთები“ რეჟ. ანდრო ჭიაურელი
2007: „ქუთაისელი ბაბუა“ (ბონდოია) რეჟ. ზაქარია (ზაზა) კოლელიშვილი
2010: „ომი და ქორწილი“ რეჟ. ზაქარია (ზაზა) კოლელიშვილი
ისკე-ყაზანი

ისკე-ყაზანი — ისკე-ყაზანის სახელმწიფო ისტორიულ-კულტურული და ბუნებრივი მუზეუმ-ნაკრძალი და ნაქალაქარი, რომელიც ფაქტობრივად მდებარეობს ვოლგის ბულგარეთის უკანასკნელი დედაქალაქის ადგილზე - საუკუნეების განმავლობაში.

ისტორია
მეცნიერების აზრით ქალაქი წარმოიშვა მდინარე კაზანკის შესართავთან ოქროს ურდოს დაშლის შემდეგ და ცნობილი იყო რამდენიმე სახელით: გაზანი, ბულგარ-ალ-ჯადიდი, ყაზანი, ისკე-ყაზანი.

ლეგენდა „ცეცხლგამძლე სოფლის“ შესახებ გვიამბობს, რომ ოქროს ურდოს ჯარების მიერ ქალაქის აღების შემდეგ აქსაკ თიმურმა სიკვდილით დასაჯა ადგილობრივი ამირა გაბდულუ. მისა შვილებმა ალთინბეგმა და გალიმბეგმა გაქცევით უშველეს თავს.

დამპყრობლების წასვლის შემდეგ გადარჩენილ ძმებს არ დაუწყიათ ქალაქის აღდგენა. ტყე-სტეპის ზონაში მათ აღმოაჩინეს უფრო მშვიდი და მყუდრო ადგილი. სწორედ აქ დააარსეს ძმებმა ქალაქი ისკე-ყაზანი. მოგვიანებით ამ ადგილის გარშემო ჩამოყალიბდა ყაზანის სახანო, რომლის ცენტრიც ისკე-ყაზანი გახდა.

მომდევნო ომებთან და ქალაქის არაპერსპექტიულ ადგილზე მდებარეობასთან დაკავშირებით ყაზანის სახანოს დედაქალაქი უფრო მოხერხებულ ადგილზე გადაიტანეს. კერძოდ იქ სადაც მდინარე კაზანკა უერთდებოდა ვოლგას, რომელიც შუა საუკუნეების ევროპის მთავარი სავაჭრო და სტრატეგიული არტერია იყო. სწორედ ამ ადგილზე მდებარეობს თანამედროვე ყაზანი. ძველი დედაქალაქი კი დავიწყებას მიეცა და გაქრა პოლიტიკური არენიდან.

კამათი ისკე-ყაზანის მდებარეობის შესახებ სამეცნიერო წრეებში არ დახურულა. ამ საკითხში ყველაზე მეტად საყურადღებოა არქეოლოგ რავილ ფახრუტდინოვის ვერსია. იგი ფიქრობს, რომ ისკე-ყაზანი მდებარეობდა იქ სადაც დღეს მდებარეობს სოფლები: კამაევო, რუსკი-ურმატი და გაიშა, მდინარე კაზანკის ზემო დინებიდან 40 კილომეტრის მოშორებით.

მუზეუმ-ნაკრძალი
მუზეუმ-ნაკრძალი შეიქმნა თათრეთის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 14 თებერვლის № 228-ე დადგებილების მიხედვით.

ნაკრძალის ფართობია 137,2 ჰა, ძირითადი ფონდის ექსპონატების რაოდენობაა - 1 163 ერთეული.

მუზეუმის შემადგენლობაში შედის ვოლგის ბულგარეთის, ოქროს ურდოსა და ყაზანის სახანოს პერიოდის არქეოლოგიური და ეპიგრაფიკული ძეგლები:

ისკე-ყაზანის ნაქალაქარი ( საუკუნე - 1552 წ.)
რუსულ-ურმატული ნასოფლარი (- სს.)
რუსულ-ურმატული სასაფლაო (- სს.)
სოფელ კამაევოს ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი.
ბუნებრივი ლანდშაფტი - მდინარე კაზანკის ტერასები.
წმინდა ადგილი: გაიში-ბიკეს საფლავი.
საერთაშორისო საზღვაო სამართლის ტრიბუნალი

საერთაშორისო საზღვაო სამართლის ტრიბუნალი — საერთაშორისო სასამართლო ორგანო, რომელიც დაარსებულია საზღვაო სამართლის შესახებ 1982 წლის კონვენციის საფუძველზე. მის იურისდიქციაში შედის კონვენციის ხელმომწერ სახელმწიფოებს შორის წარმოშობილი საზღვაო დავების განხილვა, ზღვის ფსკერის საერთაშორისო ორგანოს და წევრ სახელმწიფოს ან ფიზიკურ/იურიდიულ პირებს შორის წარმოშობილი დავების განხილვა.

ორგანიზაცია
ტრიბუნალი შედგება 21 დამოუკიდებელი მოსამართლისგან, რომლებიც კვალიფიციური და მაღალი ზნეობრივი თვისებების მქონე იურისტები უნდა იყვნენ. მოსამართლეები აირჩევიან, კონვენციის მონაწილე სახელმწიფოთა კრებაზე 9 წლის ვადით, თუმცა მათი ერთიმესამედი ყოველ სამ წელიწადში გადაირჩევა. ტრიბუნალი თავისი შემადგენლობიდან ირჩევს თავმჯდომარეს და ვიცე-თავმჯდომარეებს, 3 წლის ვადით. ტრიბუნალში იქმნება ზღვის ფსკერის პალატა, რომელიც ტრიბუნალის 11 მოამართლისგან შედგება და სხვა პალატები.

ადგილმდებარეობა
ტრიბუნალის ადგილსამყოფელია ქალაქი ჰამბურგი (გერმანია), თუმცა იგი შეიძლება სხვა ადგილზეც შეიკრიბოს საჭიროებისამებრ.
პულსირებული ლაზერული დაფენა

პულსირებული ლაზერული დაფენა (პლდ) — თხელი ფირების დაფენის ტექნოლოგია. თხელი ფირების ზრდის პულსირებული ლაზერული დაფენის მეთოდი მდგომარეობს ულტრამაღალ ვაკუუმურ კამერაში მყარი სამიზნიდან მასალის აორთქლებაში მოკლე ( ~ 10 ნმ) და მაღალი ენერგიის ლაზერული იმპულსების გამოყენებით. ლაზერი მძლავრი ხელსაწყოა მასალათა ფორმირებისათვის მისი მცირე სიხშირული დიაპაზონით, კოჰერენტულობითა და სიმძლავრის მაღალი სიმკვრივით. ხშირად სინათლის სხივი იმდენად ინტენსიურია, რომ შეუძლია ააორთქლოს ყველაზე უფრო მაგარი და სითბომედეგი მასალები, ამას გარდა მისი მაღალი სიზუსტის, საიმედოობის და სივრცული გადაწყვეტის გამო ის ფართოდ გამოიყენება მასალათა დამუშავების ინდუსტრიაში. ამაზე რომ აღარაფერი ვთქვათ, მრავალკომპონენტური მასალები ლაზერის გამოყენებით შესაძლოა დაიშალონ, აორთქლდენ, დაეფინონ ფუძეშრეზე და შექმნან სტექიომეტრული თხელი ფირები. კრისტალური ფირების ნუკლეაცია და ზრდა დამოკიდებულია ბევრ ფაქტორზე როგორიცა, სიმკვრივე, ენერგია, იონიზაციის ხარისხი, კონდენსირებადი მასალის ტიპი, ფუძეშრის ფიზიკო-ქიმიური თვისებები და ტემპერატურა. თუმცა სინთეზისას ხდება მხოლოდ რამდენიმე პარამეტრის მანიპულირება. გამოყენებული სამიზნე ზომით პატარაა სხვა გაფრქვევის მეთოდების სამიზნეებთან შედარებით. აგრეთვე შესაძლებელია ორი ან რამდენიმე მასალისაგან მრავალფენოვანი ფირების შექმნა. პულსების რაოდენობის კონტროლით მიიღწევა ფირების სისქის ზუსტი კონტროლი. ყველაზე უფრო გამორჩეული თვისება პლდ -სა არის სამიზნის მასალის სტექიომეტრიულობის შენარჩუნება დაფენილ მასალაში. ეს გამოწვეულია სამიზნის ზედაპირის ექსტრემალურად მაღალი გახურების სიჩქარით (108 /წმ) პულსირებული ლაზერული გამოსხივებისას და ამის გამო კრისტალური ფირების დაფენა მოითხოვს გაცილებით დაბალ ტემპერატურებს ვიდრე სხვა ზრდის ტექნოლოგია.

გარდა რიგი დადებითი თვისებებისა პლდ ხასიათდება მიკრონაწილაკების ფორმირებით ფირზე, რომლის ფიზიკური მექანიზმი, მოიცავს ზედაპირულ ადუღებას, დარტყმითი ტალღით გამოწვეულ თხევადი ზედაპირის განდევნას და აორთქლებას. მიკრონაწილაკების ზომა რამდენიმე მიკრონის შეიძლება იყოს. ეს მიკრონაწილაკები დიდად მოქმედებენ როგორც ფირის შემდგომ ზრდის შეფერხებაში, ისე ფირის ელექტრულ თვისებებზე. მეორე ნაკლოვანება არის აორთქლებული სპეციების მცირე კუთხური განაწილება, რომლებიც წარმოიქმნება ლაზერულად შექმნილი პლაზმის ადიაბატური გაფართოებითა და სამიზნის ზედაპირის წერტილოვანი კოროზიით.