iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კაჟაზეირინიასი

კაჟაზეირინიასი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 261 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 033 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10,54 კმ²-ზე. ფართობი 287 894 კმ²-ია.
კონდადუ (პარაიბა)

კონდადუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 241 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 584 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 23,44 კმ²-ზე. ფართობი 280 916 კმ²-ია.
ლასტრუ

ლასტრუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 336 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 841 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 27,67 კმ²-ზე. ფართობი 102 670 კმ²-ია.
ურაკაევო (იანაულის რაიონი)

ურაკაევო — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ბაიგუზინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 13 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ აიბულიაკიდან 7 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 13 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 173 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები შეადგენენ.
მალტა (პარაიბა)

მალტა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 257 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 613 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 35,93 კმ²-ზე. ფართობი 156 242 კმ²-ია.
მარიზოპოლისი

მარიზოპოლისი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 300 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 173 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 97,04 კმ²-ზე. ფართობი 352 570 კმ²-ია.
ნაზარეზინიუ

ნაზარეზინიუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 265 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 280 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 38,02 კმ²-ზე. ფართობი 191 487 კმ²-ია.
პაულისტა (პარაიბა)

პაულისტა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 160 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 788 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20,43 კმ²-ზე. ფართობი 576 900 კმ²-ია.
პომბალი (პარაიბა)

პომბალი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 184 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 32 110 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 36,13 კმ²-ზე. ფართობი 888 807 კმ²-ია.
სანტა-კრუსი (პარაიბა)

სანტა-კრუსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 471 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 30,79 კმ²-ზე. ფართობი 210 165 კმ²-ია.
ურალი (იანაულის რაიონი)

ურალი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 44 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იამადიდან 11 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 44 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 73 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
ჩანგაკული

ჩანგაკული — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ვოიადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 34 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ვოიადიდან 6 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 34 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 52 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
ჩერაული

ჩერაული — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება პერვომაისკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 26 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ სუსადი-ებალაკიდან 2 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 26 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 121 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას რუსები შეადგენენ.
ჩეტირმანი (სოფელი)

ჩეტირმანი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 29 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იამადიდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 29 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 188 ადამიანი. 2002 წელს სოფელში ცხოვრობდა 215 ადამიანი.
ჩულპანი (იანაულის რაიონი)

ჩულპანი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ისტიაკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 15 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ისტიაკიდან 8 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 15 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 56 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
სან-ბენტინიუ

სან-ბენტინიუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 287 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 138 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 21,12 კმ²-ზე. ფართობი 4 138 კმ²-ია.
შმელკოვკა

შმელკოვკა — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ისტიაკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 12 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ისტიაკიდან 5 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 12 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 11 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები და უდმურტები შეადგენენ.
სან-დომინგუსი (პარაიბა)

სან-დომინგუსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 855 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16,88 კმ²-ზე. ფართობი 169 105 კმ²-ია.
სან-ფრანსისკუ (პარაიბა)

სან-ფრანსისკუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 287 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 364 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 35,39 კმ²-ზე. ფართობი 95 055 კმ²-ია.
სან-ჟოზე-და-ლაგოა-ტაპადა

სან-ჟოზე-და-ლაგოა-ტაპადა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 257 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 564 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 22,13 კმ²-ზე. ფართობი 341 805 კმ²-ია.
სოზა (პარაიბა)

სოზა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 223 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 65 803 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 89,1 კმ²-ზე. ფართობი 738 547 კმ²-ია.
ვიეიროპოლისი

ვიეიროპოლისი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 414 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 045 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 34,37 კმ²-ზე. ფართობი 146 779 კმ²-ია.
ვისტა-სერანა

ვისტა-სერანა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 240 მეტრზე. მიეკუთვნება სერტან-პარაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ სოზის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 51 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 57,24 კმ²-ზე. ფართობი 61 361 კმ²-ია.
შუდეკი

შუდეკი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება შუდეკის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 7 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 7 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 525 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას უდმურტები შეადგენენ. 2002 წელს სოფელში ცხოვრობდა 486 ადამიანი.
შუდიმარი

შუდიმარი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იტკინეევის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 11 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იტკინეევოდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 11 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 49 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას მარები შეადგენენ.
ბორას ხალხი

ბორა — ადგილობრივი ტომი ამაზონის ჯუნგლებში, პერუს, კოლუმბიისა და ბრაზილიის ტერიტორიებზე, მდინარე პუტუმაიოსა და ნაპოს შორის. ბორას ხალხის რაოდენობა დაახლოებით 2 000-ს შეადგენს; საუბრობენ ვიტოტოს ენაზე. ბოლო ორმოცი წლის განმავლობაში, მათმა ოდენობამ მოიმატა, ძირითადად სახლობენ მუდმივ ტყეებში. ბორას ანიმისტურ მსოფლმხედველობაში, არ არსებობს განსხვავება ფიზიკურ და სულიერ სამყაროებს შორის და სულები მთელი მსოფლიოს მასშტაბით არიან წარმოდგენილნი. ბორას ოჯახები ეგზოგამიას (ჩვეულება, რომლის მიხედვითაც აკრძალულია ქორწინება ერთი და იმავე გვარის ან თემის წარმომადგენლებს შორის) მისდევენ. გააჩნიათ ცოდნა მიმდებარე ტროპიკულ ტყეში არსებული მრავალი მცენარის შესახებ.

ბორას კულტურის ძირითადი საბრძოლო იარაღი მშვილდი და ისარია, რომლებიც პიროვნულ კონფლიქტებში გამოიყენება. ტომი საკმაოდ დაყოფილი და პოლიტიკურად არაორგანიზებულია.

ბორას ხალხს საკუთარი მიწის დაცვა უწევს როგორც სხვა ტომებისგან, ისე კოლონისტებისგან. მეოცე საუკუნეში, მათთვის მნიშვნელოვანი საფრთხე აღმოჩნდა კაუჩუკის ბუმი. წინაპრებისგან მიღებულ მათ მიწებს ამჟამად დიდ ზიანს აყენებს ხე-ტყის უკანონო ჩეხვა.
ჟან მაბიონი

ჟან მაბიონი (დ. 23 ნოემბერი, 1632, სენ-პიერმონი — გ. 27 დეკემბერი, 1707, პარიზი) — ფრანგი მეცნიერი, ისტორიკოსი, ბენედიკტის, პალეოგრაფიის და დიპლომატიკის მამა.

მაბიონის მიღწევები კრიტიკის სფეროში ითვლება. ეპოქალური მარკ ბლოკის სიტყვებით 1681 წელს: „ “-ს გამოყენების წელი ჭეშმარიტად დიდებული წელია საკაცობრიო აზროვნების ისტორიაში.

ბიოგრაფია
ჟან მაბიონი იყო მავრისტების კონგრეციის და ნაპსიდების აკადემიის წევრი. 1664 წლიდან მუშაობდა აბატების ბიბლიოთეკაში, სერ-ჟენმერ-დე-პრეში", სადაც დააარსა მრავალტომიანი პუბლიკაცია, რომელიც დაფუძნებული იყო ისტორიულ წყაროებსა და ბენედიქტების გვარის კომენტარებზე და შენიშვნებზე. ფლობდა ფართო კორესპონდენციას სხვადასხვა სწავლულებთან, ბოლანდისტებსა და ლაიბნიცის შორის.
იუგამაში

იუგამაში — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 37 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იამადიდან 5 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 37 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 273 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
იუსუკოვო

იუსუკოვო — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ასავდიბაშის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 19 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ასავდიბაშიდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 19 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 183 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
იამადი

იამადი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 32 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 32 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 49 ადამიანი. 2002 წელს სოფელში ცხოვრობდა 519 ადამიანი. იამადში არის სკოლა, რომელიც 1908 წელს დაარსდა.
იამბაევო

იამბაევო — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ბაიგუზინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 20 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ბაიგუზინოდან 8 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 20 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 124 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას მარები შეადგენენ.
იამიადი

იამიადი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ორლოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 32 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ორლოვკიდან 2 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 32 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 43 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები და ბაშკირები შეადგენენ.
იანბარისი

იანბარისი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება კისაკ-კაინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 22 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ კისაკ-კაინიდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 22 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 101 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
იანგუზ-ნარატი

იანგუზ-ნარატი — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იტკინეევის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 13 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იტკინეევოდან 8 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 13 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 94 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ.
მიგელ დელიბესი

მიგელ დელიბესი (; დ. 17 ოქტომბერი, 1920, ვალიადოლიდი — გ. 12 მარტი, 2010) ― საუკუნის უკანასკნელი ესპანელი კლასიკოსი მწერალი. ესპანეთის სამეფო აკადემიის წევრი.

ბიოგრაფია
ქალაქის კომერციული დირექტორის რვა შვილიდან ის მესამე იყო. მომავალი მწერალი ზაფხულის უმეტეს ნაწილს დედულეთში ატარებდა, ამიტომაც კარგად ერკვეოდა გლეხური ცხოვრების წვრილმანებში. მამის მხრიდან ენათესავებოდა ფრანგ კომპოზიტორ ლეო დელიბესს.
განათლება
მიგელი სწავლობდა სამხატვრო სკოლაში. 1938 წელს, სამოქალაქო ომის დროს იძულებითი მობილიზაციის შიშით, მოხალისედ ჩაეწერა სამხატვრო – საზღვაო ფლოტში. რადგან ქვეით ჯარში ხელჩართული ბრძოლის ეშინოდა. ომის დასრულების შემდეგ კი კომერციასა და იურისპრუდენციას სწავლობდა, თუმცა ეს საქმე დიდად არ აინტეესებდა.
მოღვაწეობა
1941 წელს დელიბესმა მუშაობა დაიწყო კარიკატურისტად ადგილობრივ გაზეთში – , მოგვიანებით კი ჟურნალისტურ საქმიანობაზე გადაერთო. 1946 წელს ის ასწავლიდა ბიზნესის სამართალს ვალიადოლიდის კომერციულ სასწავლებელში. 1947 წელს გამოქვეყნდა მისი პირველი რომანი „კიპარის გრძელი ჩრდილი აქვს“. მწერლის დებიუტი წარმატებული აღმოჩნდა, მას ნადალის პრემია მიენიჭა. ამით წახალისებული მწერალი 1950 წელს აქვეყნებს მოთხრობას „გზა“, რომელსაც ისევე როგორც მომავალში უამრავ სხვა ნაწარმოებს კასტილის სოფლის ცხოვრება უდევს საფუძვლად. მწერლისთვის ფლეხური ყოფა უფრო მნიშვნელოვანია ვიდრე ცივილიზაციის მიღწევები: „ტექნიკური პროგრესი ადამიანს კუჭს უთბობს, გულს კი უცივებს, არასდროს ყოფილან ადამიანები ისე შორს ერთმანეთისაგან როგორც დღეს.“ ამგვარი ცხოვრებისეული პოზიციის გამო მწერალი არაერთხელ დაუპირისპირდა ფრანკოს რეჟიმს და ცენზურას, რის გამოც კი ის სამსახურიდანაც კი დაითხოვეს (ამ დროისთვის ის უყვე გაზეთის რედაქტორი იყო). მაგრამ იმას, რასაც მწერალი ვერ ამბობდა გაზეთში გამოხატავდა მის წიგნებში. ასე დაიბადა მისი რომანი „ვირთხები“ კასტილის სოფლის ეპიკური ტრაგედია. ამ ნაწარმოებით თუ ვიმსჟელებთ, მუნებისა და ღარიბი ადამიანების მიმართ თანაგრძნობით განმსჭვალულ მწერალს ჯერა, რომ ადამიანის ბედნიერება და თავისუფლება მხოლოდ ბუნებასთან არის შესაძლებელი.

1936 – 1939 წლების სამოქალაქო ომის ტრაგედია, პოლიტიკური ტირანიის გავლენა ადამიანთა ფსიქოლოგიაზე („ის ვინც ფიზიკურად არ დასახიჩრდა დიდი ფსიქოლოგიური ტრავმა მიიღო“) დელიბესმა გამოააშკარავა წიგნში „ხუთი საათი მარიოსთან “ (1966 წელს ), რომელსაც ლიტერატურის კრიტიკოსთა არაერთგვაროვანი რეაქცია მოჰყვა. ამ რომანის მთავარი გმირი ქალი, ქმრის კუბოს დაჰყურებს და მასთან ერთად განვლილ ცხოვრებას იხსენებს. უნებლიედ მჟღავნდება მისი გაწბილება, პროვინციული ცხოვრების სნობიზმი და ფაშისტური საზოგადოების სისასტიკე, რომელმაც მის მეუღლეს ლიბერალური იმპულსები გაუნადგურა.

გარდაცვალება
1998 წელს მას სწორი ნაწლავის კიბოს დიაგნოზი დაუდგინეს, თუმცა მან მის შემდეგ კიდევ 12 წელი იცოცხლა.
ვიეტნამის გეოგრაფია

ვიეტნამი — სახელმწიფო სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში. უჭირავს ინდოჩინეთის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთი სანაპირო. სიგრძე 1650 კილომეტრი (ჩინეთის საზღვრიდან კამაუს კონცხამდე), სიგანე 50-იდან 600 კილომეტრამდე. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ჩინეთი, დასავლეთით ლაოსი და კამბოჯა. აღმოსავლეთით აკრავს სამხრეთ ჩინეთის ზღვა ბაკბოს ყურით, სამხრეთ-დასავლეთით სიამის ყურე. ვიეტნამის ფართობი შეადგენს 331 210 კმ²-ს.

ვიეტნამის ტერიტორიის დიდი ნაწილი, განსაკუთრებით მის ჩრდილო, ჩრდილო-დასავლეთ და შიგა რაიონებში, უჭირავს საშუალო სიმაღლის მთებს (1500-2000 მ). ქვეყნის ჩრდილო ნახევარში ჭარბობს პარალელური ქედები და სამხრეთ-აღმოსავლეთ მიმართულების მასივები, ყველაზე მაღალია ჰოანგლიენშონის ქედი, რომელზედაც აღმართულია მწვერვალი ფანში, რომლის სიმაღლეა ზღვის დონიდან 3143 მეტრი; სამხრეთ ნახევარში მთები ქმნიან ფართო მასივების, ზეგნებისა და პლატოებისაგან შემდგარ გასწვრივ ამაღლებულ ზოლს, რომლის საშუალო სიმაღლეა 500-1500 მეტრი (უმაღლესი 3280 მეტრი). ჰონგჰის დელტა, მდინარე მეკონგის ქვემოთი და ზღვის სანაპირო დაბლობი ვაკეა. სასარგებლო წიაღისეულიდან არის ქვანახშირი, რკინის მადანი, ოქრო, ტყვია, თუთია, ბოქსიტები, ვოლფრამი, კალა, მოლიბდენი და სხვა.

ვიიეტნამის ჰავა სუბეკვატოული მუსონურია, სამხრეთით ცხელი, ჩრდილოეთით გრილი ზამთარი იცის. ატმოსფერული ნალექების მაქსიმუმი მკაფიოდ არის გამოხატული ნოტიო მუსონურ პერიოდში. ქვეყნის დიდ ნაწილში ნალექები მოაქვს ზაფხულის სამხრეთ-დასავლეთ ან სამხრეთ-აღმოსავლეთ მუსონს, მშრალია ზამთრის ჩრდილო-აღმოსავლეთი მუსონი. საშუალო სიმაღლის რაიონებში ყველაზე ცივი თვის (ჩრდილოეთით — იანვარი, სამხრეთით — დეკემბერი) საშუალო ტემპერატურა ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 15°-იდან 25,8°-მდე იზრდება, ყველაზე თბილი თვის (ჩრდილოეთით — ივნისი, სამხრეთით — აპრილი) საშუალო ტემპერატურაა 28°-29°. ატმოსფერული ნალექები საშუალოდ 1500-2500 მმ წელიწადში, ზოგან (უმთავრესად მთებში) 3000 მ-ზე მეტი. ატმოსფერული ნალექების წლიური ჯამის დაახლოებით 80 % თითქმის ყველგან მაის-ოქტომბერზე მოდის, აღმოსავლეთ სანაპირო ზოლში კი აგვისტო-იანვარზე.

მდინარეთა ქსელი ხშირია. ყველა მდინარე სამხრეთ ჩინეთის ზღვის აუზს განეკუთვნება. მუსონური წვიმების სეზონში მკვეთრად მატულობს მდინარეების დონე (10 მეტრამდე, ზოგჯერ მეტად). მდინარეების უმეტესობა ჭორომიანია. მათ იყენებენ სარწყავად და ტვირთის გადასაზიდად. მთავარი მდინარეებია: ჩრდილოეთით ჰონგჰა (წითელი, ვიეტნამის ფარგლებში სიგრძე 475 კილომეტრი), მისი შენაკადი და (და — შავი); სამხრეთით მეკონგი (ვიეტნამს ეკუთვნის მხოლოდ ქვემო დინება, დაახლოებით 220 კილომეტრი).

ჭარბობს მთის ლატერიტული ნიადაგები. სანაპირო ზოლში და დაბალმთიანეთში წითელ-ყვითელი ლატერიტული ნიადაგებია, მდინარეთა დელტაში — ალუვიური.

ვიეტნამის ტერიტორიის დაახლოებით 1/3 (უმთავრესად მთები) დაფარულია ტროპიკული და სუბტროპიკული ტყით, მთისწინეთში და მთების ქვემო სარტყელში მარადმწვანე ტროპიკული ტყეა. ჩრდილოეთით 600-700 მეტრზე და სამხრეთით 1000-1200 მეტრზე მაღლა ტროპიკულ ჯიშებში შერეულია სუბტროპიკული და ზომიერი ჰავის მცენარეულობა: მუხა, წიფელი, წაბლი, ფიჭვი.

ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ზეგნებსა და პლატოებზე, სავანური ტყე და სავანაა, სანაპირო ვაკეებზე კულტურული მცენარეულობა. ვაკეების მნიშვნელოვანი ნაწილი, განსაკუთრებით სამხრეთით, დაფარულია ჭაობის მცენარეულობით.
აჰმეთ თევფიქ-ფაშა

აჰმეთ თევფიქ-ფაშა (; დ. 11 თებერვალი 1845, სტამბოლი — გ. 8 ოქტომბერი 1936, იქვე) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე, დიდი ვეზირი 1909, 1918-1919 და 1920-1922 წლებში. აგრეთვე, 1899-1909 წლებში იყო ოსმალეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი.

ბიოგრაფია
აჰმეთ თევფიქ-ფაშა დაიბადა 1845 წლის 11 თებერვალს, სტამბოლში. მამამისი, ფერიქ ისმაილ-ფაშა იყო ყირიმელი თათარი, გირაის დინასტიის შთამომავალი. აჰმეთი შევიდა სამხედრო სამსახურში, მაგრამ ეს საქმიანობა მიატოვა უმცროს ოფიცრად გახდომის შემდეგ. ამის შემდეგ, იგი სხვადასხვა დიპლომატიური მისიით იმყოფებოდა რომში, ვენაში, სანქტ-პეტერბურგში და ათენში. იყო ოსმალეთის ელჩი გერმანიაში 1885-1895 წლებში. სტამბოლში დაბრუნების შემდეგ, ეკავა საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობა 1899-1909 წლებში. მეორე კონსტიტუციური ეპოქის დაწყების შემდეგ, 1908 წელს აჰმეთ თევფიქ-ფაშა გახდა ოსმალეთის სენატის წევრი.

აჰმეთ თევფიქ-ფაშა პირველად დიდი ვეზირი გახდა 1909 წელს. 31 მარტის ინცინდენტის შემდეგ, როცა სულთანი აიძულეს თანამდებობიდან მოეხსნა ჰუსეინ ჰილმი-ფაშა. მას შემდეგ, რაც ინგლისის არმია შევიდა სტამბოლში და გადააყენეს სულთანი აბდულჰამიდ , აჰმეთიც გადადგა თანამდებობიდან და დიდი ვეზირის პოსტზე დაბრუნდა ჰუსეინ ჰილმი-ფაშა.

მეორედ აჰმედ თევფიქ-ფაშა დიდი ვეზირი გახდა პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, რაც აჰმედ იზეთ-ფაშა გადადგა, 1918 წლის 11 ნოემბერს. მოვალეობის შესრულების დაწყებიდან ორ დღეში, მოკავშირე ძალებმა დაიწყეს სტამბოლის ოკუპაცია და აიძულეს მეჰმედ პარლამენტი დაეთხოვა. 1919 წლის 12 იანვარს აჰმეთ თევფიქ-ფაშამ თავიდან ჩამოაყალიბა პარლამენტი, თუმცა იგი იძულებული გახდა კიდევ ერთხელ დაეთხოვა პარლამენტი. აჰმეთი 3 მარტს გადადგა დიდი ვეზირის პოსტიდან.

დიდი ვეზირის პოსტიდან გადადგომის შემდგომ, აჰმეთ თევფიქ-ფაშა გახდა ოსმალეთის იმპერიის სენატის მეთაური. აგრეთვე, იგი სათავეში ედგა ოსმალეთის დელეგაციას პარიზის მშვიდობის კონფერენციაზე. მისმა დელეგაციამ უარი განაცხადა შემოთავაზებულ ხელშეკრულებაზე, რომელიც ოსმალეთისთვის მძიმე პირობებს შეიცავდა, მაგრამ შემდეგ გაგზავნილმა ოსმალეთის მეორე დელეგაციამ, რომელსაც სათავეში ედგა დიდი ვეზირი დამატი ფერიდ-ფაშა, მიიღო შემოთავაზებული პირობები და ხელი მოაწერეს სევრის სამშვიდობო ხელშეკრულებას.

1920 წლის 21 ოქტომბერს აჰმეთ თევფიქ-ფაშა მესამედ დაინიშნა დიდი ვეზირის პოსტზე და ჩაანაცვლა დამატი ფერიდ-ფაშა. იმავდროულად, თურქეთის ეროვნულმა კონგრესმა ანკარაში გამოაცხადა, რომ რეალურად თვითონ იყო ქვეყნის ერთადერთი მთავრობა და უარყოფდა მონარქიას. აჰმეთ თევფიქ-ფაშამ შესთავაზა კონგრესის წევრებს, რომ შემოერთებოდნენ მონარქიულ მთავრობას და ერთი ორგანო შეექმნათ, მაგრამ კონგრესის ლიდერმა, მუსტაფა ქემალმა უარი განაცხადა ამ შემოთავაზებაზე. 1921 წელს ლონდონში გამართულ კონფერენციაზე ქვეყანას ორი დელეგაცია ჰყავდა — სტამბოლის დელეგაციას აჰმეთი მეთაურობდა, ხოლო ანკარისას — ბექირ სამი კუნდუჰი. ლონდონში აჰმეთ თევფიქ-ფაშამ ყველასათვის გასაკვირად გამოაცხადა, რომ ანკარის მთავრობა მართლაც ერთადერთი კანონიერი მთავრობა იყო თურქეთისთვის და ბექირ სამი იყო ერთადერთი წარმომადგენელი კონფერენციაზე.

1922 წლის 1 ნოემბერს, მონარქიის გაუქმების შემდეგ, აჰმედი მხოლოდ სამი დღე იყო დიდი ვეზირი. 4 ნოემბერს იგი გადადგა. აჰმეთ თევფიქ-ფაშა გარდაიცვალა 1936 წლის 8 ოქტომბერს, 91 წლის ასაკში.