ფრანსისკო ფერერა

ფრანსისკო ფერერა (29 იანვარი, 1794 – 10 აპრილი, 1851) იყო ჰონდურასის პრეზიდენტი. იგი ჰონდურასის ქალაქ სან-ხუან-დე-ფლორესში დაიბადა.
ფერერა შეუერთდა გენერალ ფრანსისკო მორასანის პარტიზანულ კამპანიებს და თავდადებით გამოირჩა ლა-ტრინიდადის და ელ-გუალჩოს ბრძოლებში. გარდა ამისა, მონაწილეობდა ოლანჩოს დასტაბილურების აქტებში. 1832 წლის მარტში ფერერა დაუპირისპირდა ვიკენტე დომინგესს იოროში, მოგვიანებით სონაგერასა და ტრუხილოში და ორივეჯერ დაამარცხა იგი. სიმამაცის გამო ბრძოლის ველზე, გენერალმა მორასანმა ფერერა დააწინაურა.

1838 წლის ოქტომბერში ფერერამ ამბოხება მოაწყო გენერალ მორასანის ფედერალისტური მთავრობის წინააღმდეგ და ჰონდურასის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლა წამოიწყო. 1839 წლის 5 აპრილს იგი დამარცხდა გენერალ მორასანის ძალების წინააღმდეგ გამართულ "სპირიტ სანტოს" ბრძოლაში. ამ შემაშფოთებელი მარცხის შემდეგ ფერერამ თავშესაფარი ნიკარაგუაში ნახა.

იგი იყო ჰონდურასის დროებითი სახელმწიფო მეთაური (1833–1834) და კონსტიტუციური პრეზიდენტი (1841–1844).

ფედერაციის დაშლის შემდეგ ის კონსერვატიულმა ძალებმა წარადგინეს. 1840 წლის 11 იანვარს კონგრესი საზეიმო ღონისძიებებით გამოირჩა, რომლებიც უფრო რელიგიური იყო, ვიდრე პოლიტიკური. იმ დღეს შესრულდა 44 ტე დეუმი და პრეზიდენტი ფერერა კათედრალში პრეზიდენტად აკურთხეს.

იგი კვლავ აირჩიეს 1847 წელს, თუმცა იმავე წელს თანამდებობიდან გადადგა, სანამ ოფიციალურად დაიწყებდა უფლებამოსილებას. ფერერა გარდაიცვალა სალვადორის ქალაქ ჩალატენანგოში, 1851 წლის 10 აპრილს.

ოჯახი და განათლება
ფრანსისკო ფერერას მშობლების სახელები უცნობია, მათი მხოლოდ გვარი იყო რეგისტრირებული. ბავშვობა თავის მშობლიურ ქალაქ კანტარანასში გაატარა. მას სასულიერო პირი ხოსე ლეონ გარინი ზრდიდა. მოგვიანებით სწავლობდა მასწავლებელ ფელიპე სანტიაგო რეიესის სკოლაში. დაქორწინდა მარია დე ლოს დოლორეს მედინაზე. მას მეტსახელად „რკინის მულატს“ უძახდნენ.

1847 წლის 19 სექტემბერს ფერერას მიენიჭა სამოქალაქო სამართლის დიპლომი ტეგუსიგალპის ლიტერატურულ აკადემიაში.

სამხედრო კარიერა
1813 წელს ფერერა დაბრუნდა მშობლიურ ქალაქში და მუშაობდა მუსიკოსის, მასწავლებლისა და მერიის საბჭოს წევრის როლებში. 1827 წელს მონაწილეობდა ბრძოლებში გენერალ ხუსტო მილიას წინააღმდეგ და მოგვიანებით შეუერთდა ლიბერალ გენერალ ფრანსისკო მორასანის კამპანიას. 1829–1832 წლებში მონაწილეობდა ოლანჩოს, იოროსა და ტრუხილოს სამხედრო ოპერაციებში მექსიკელი პოლკოვნიკის და ცენტრალური ამერიკის ჯარების წინააღმდეგ. მან მიაღწია ტენენტ-პოლკოვნიკის, მოგვიანებით კი დივიზიის გენერლის წოდებას.

1833 წელს დროებით დაიკავა ჰონდურასის სახელმწიფოს მეთაურის პოზიცია. მის დროს შექმნა სამოქალაქო და სამხედრო თანამდებობები, დააფუძნა სავაჭრო ორგანიზაციები, აღადგინა სასწავლო კათედრები და ხელი შეუწყო ადგილობრივი ადმინისტრაციის ორგანიზებას.

1838 წელს ფერერამ გამოაცხადა ჰონდურასის დამოუკიდებლობა ცენტრალური ამერიკის ფედერაციიდან და თანამშრომობა დაიწყო გვატემალელ ლიდერ რაფაელ კარერასთან ლიბერალთა წინააღმდეგ. 1839 წელს ფერერა დამარცხდა გენერალ ფრანსისკო მორასანთან ბრძოლებში და ნიკარაგუაში მოუწია გაქცევა.

პრეზიდენტობა
1840 წელს ასამბლეამ შეარჩია იგი პირველ საკონსტიტუციო პრეზიდენტად. 1841–1842 წლებში მან აღადგინა სასწავლებლები, გააქტიურა პორტები, რეორგანიზაცია გაუკეთა არმიას, დაუბრუნა სასულიერო პირებს ათეული, მიიღო საკანონმდებლო ზომები ეკონომიკისა და მმართველობის მხარდასაჭერად. 1842 წლის ბოლოს მან უფლებამოსილება გადაულოცა პრეზიდენტობის საბჭოს.

მეორე ვადით
1843 წლის 21 თებერვალს წარმომადგენელთა პალატა შეიკრიბა და 23 თებერვალს ფერერა კვლავ აირჩიეს ქვეყნის პრეზიდენტად. მან იმ დღესვე დაიკავა თანამდებობა. მალევე გასცა ბრძანება დაეპატიმრებინათ ყველა აჯანყებული ქვეყნის მასშტაბით.
ფერერა ასევე დევნიდა გენერალ ფრანსისკო მორასანის მომხრეებს. 1844 წლისთვის სამოქალაქო ომი რეალობა გახდა. აღადგინა ოფიციალური ცერემონიალები ყველა სახელმწიფო ღონისძიებაზე. დადგენა მიღებული კანონების მეცხრე კრებული, როგორც სამართლებრივი ინსტრუმენტი. 1844 წლის 22 იანვარს პრეზიდენტმა ფერერამ დააარსა სანტა ბარბარას მუნიციპალიტეტი.

ფრანსისკო ფერერას ადმინისტრაცია რამდენიმე საკითხზე დიპლომატიურად დაუპირისპირდა დიდ ბრიტანეთს. 1844 წლის ოქტომბერში მან პრეზიდენტობის უფლებამოსილება გადასცა მინისტრთა საბჭოს კასტო ალვარადოსა და დონ კორონადო ჩავეს მეთაურობით, რათა პრეზიდენტს კვლავ სამხედრო კამპანიაში ჩართვა მოუწია ფედერაციის აღდგენის მომხრეთა წინააღმდეგ. ძველი ფედერაციის მომხრეების დამარცხების შემდეგ, 24 ოქტომბერს ფერერა დაბრუნდა კომაიაგუაში და ნოემბერში კვლავ დაიკავა პრეზიდენტის პოსტი.
მეორე ვადა დასრულდა 1844 წლის 31 დეკემბერს, ხელისუფლება ერგო მინისტრებს კასტო ალვარადოს და კორონადო ჩავესს. წარმომადგენელთა პალატამ ეს უკანასკნელი აირჩია ჰონდურასის პრეზიდენტად 1845 წლის 8 იანვარს.