iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ლიმეადი

ლიმეადი ― ლაიმის არომატის, ზოგჯერ გაზიანი სასმელი. მისთვის დამახასიათებელ გემოს, როგორც წესი, შაქრით ან სხვა დამატკბობლებით იღებენ. მომზადების გავრცელებული მეთოდია ლაიმიდან გამოწურული წვენის თაფლთან ან ჩვეულებრივ სიროფთან შერევა, რომელსაც წყალსა და მეტ დამატკბობელს უმატებენ. ზოგჯერ ურევენ არაყს ან თეთრ ტეკილას. სასმლის ზუსტი ინგრედიენტები, მომზადება და სახელწოდება განსხვავდება ქვეყნების მიხედვით.

ლიმეადი სხვადასხვა ქვეყანაში
ვესტ-ინდოეთი და კარიბის ზღვის აუზის კუნძულები
სასმელი პოპულარულია ტროპიკულ ქვეყნებში, როგორიცაა იამაიკა, რადგან აქ ლაიმი ძალიან გავრცელებულია.

ბაჰამის კუნძულებზე, ლიმონათის მსგავსად, ლიმეადს ხშირად მოიხსენიებენ, როგორც "სვიჩას" ან "სვიჩერს".

აზია
ლიმეადი ინდოეთსა და პაკისტანში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სასმელია და ცნობილია, როგორც ნიმბუ პაანი ან ლიმბუ პანი, ნიმბუ პაანისთვის იყენებენ ლიმონსაც.

ტაილანდური ლიმეადი ყინულით
ლაიმი ასევე ფართოდაა გავრცელებული ტაილანდსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის სხვა ნაწილებში, რადგან ლიმონი არ არის ადგილობრივი სახეობა. ტაილანდური სტილის ლიმეადი მარილიანი გემოთი გამოირჩევა და ზოგჯერ საერთოდ არ შეიცავს შაქარს.
ხოსე მარია ურბინა

ხოსე მარია ურბინა ( დ. 19 მარტი, 1808 – გ. 4 სექტემბერი, 1891) – ეკვადორის პრეზიდენტი 1851 წლის 13 ივლისიდან 1856 წლის 16 ოქტომბრამდე. იგი დაიბადა კილან-სან-მიგელიტოში (პილიარო-ტუნგურაუა) 1808 წლის 19 მარტს.

სახელის მართლწერა
მისი სახელის სწორი მართლწერა დაბნეულობის მიზეზი გახდა, რადგან მისმა ბანკირმა ვაჟმა, ფრანსისკო ურბინა ხადომ, იგი დაწერა როგორც „“ ორიგინალი „“-ს ნაცვლად.

განათლება და კარიერა
ხოსე მარია ურბინამ დაწყებითი განათლება მშობლიურ სოფელში მიიღო. შემდეგ იგი გუაიაკილის საზღვაო სკოლაში სწავლობდა. ის გამორჩეული იყო თანაკლასელებს შორის, რომელთაგანაც მეგობრობასა და პატივისცემას იმსახურებდა.

პუნტა-დე-მაპელოს საზღვაო ბრძოლაში გამოჩენილმა კომპეტენციამ და სიმამაცემ იგი ჯგუფის სხვა წევრებზე მაღლა დააყენა. იგი იყო ხუან ხოსე ფლორესის ადიუტანტი. თავის კარიერაში მან გამოავლინა საკუთარი მოწოდება და რესპუბლიკის გენერლის წოდებას მიაღწია.

პოლიტიკური ცხოვრება
დეპუტატთა პალატის პრეზიდენტი 1849 წელს
კონგრესმენი გუაიასის პროვინციიდან
გუაიაკილის გუბერნატორი
ეკვადორის საქმეთა რწმუნებული ბოგოტაში
უზენაესი მეთაური 1851 წლის 17 ივლისიდან 1852 წლის 17 ივლისამდე
მეექვსე ეროვნული კონსტიტუციის შემუშავება.
ეკვადორის პრეზიდენტი 1852 წლიდან 1856 წლამდე
ინდიელთა და შავკანიანთა მონობის გაუქმება ეკვადორში, 1852 წლის 25 სექტემბერს.
მარიამ თალაკვაძე

მარიამ ივანეს ასული თალაკვაძე (დ. 16 იანვარი, 1902, სოფ. ასკანა, ახლანდ. ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი, — გ. 4 ივნისი, 1982, თბილისი) — ქართველი პედაგოგ-მეთოდისტი და ენათმეცნიერი. ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1963), პროფესორი (1966).

1919 წლიდან პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა მარადიდისა და აჭარისწყლის დაწყებით სკოლებში. 1921–1926 წლებში მუშაობდა ბათუმის პირველი შვიდწლიანი სკოლის ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლად. 1930 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტი. სხვადასხვა დროს მუშაობდა კარლ მარქსის სახელობის საჯარო ბიბლიოთეკაში (ამჟამინდელი საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა, 1930–1935), პედაგოგიურ მეცნიერებათა სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში (1935–1936), შოთა რუსთაველის სახელობის ლიტერატურის ისტორიის ინსტიტუტში (1936–1938), სახალხო განათლების მუზეუმში (1941–1945). 1945 წლიდან მოღვაწეობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ახალი ქართული ენის კათედრაზე. კითხულობდა ქართული ენის სწავლების მეთოდიკის საუნივერსიტეტო კურსს და იკვლევდა მასთან დაკავშირებულ პრობლემებს.
მორის თალაკვაძე

მორის ისიდორეს ძე თალაკვაძე (დ. 1908, თბილისი, — გ. საუკუნის დასასრული, იქვე) — ქართველი მოქანდაკე, გრაფიკოსი. საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1969).

სწავლობდა მოსკოვის ფერწერის, ქანდაკებისა და ხუროთმოძღვრების ინ-ტში (1929–1934). 50-იან წლებში შექმნა პოლიტიკურ მოღვაწეთა სატირული პორტრეტებისა და კომპოზიციების სერია „ჩან-კაიში", „ძია სემი და ბრიტანული ლომი", „აჩესონი", „მაკარტური", „ტრუმენი" (ტონირებული თაბაშირი), ავტორია ქანდაკებებისა: „ყურძნის მკრეფავი" (1960, თაბაშირი), „დამშვიდობება" (1964, თაბაშირი). შექმნილი აქვს გრაფიკული სერია ქართველი კულტურის მოღვაწეთა მეგობრული შარჟებისა (ა. ქუთათელაძე, შ. მიქატაძე, კ. გამსახურდია და სხვ. 1964; ფერადი ფანქარი).
ლულადა

ლულადა ― ტრადიციული კოლუმბიური სასმელი კალიდან, ვალე დელ კაუკის დეპარტამენტიდან.
მზადდება ლულოსგან, რომელიც რეგიონში გავრცელებული ხილია, ლაიმის წვენისგან, წყლისა და შაქრისგან. მას ხშირად აქვს სმუზის ტექსტურა და კონსისტენცია, ზოგჯერ კი მიირთმევენ სასმელ აგარდიენტესთან ერთად.
ლულადა განსხვავდება სტანდარტული ლულოს წვენისგან იმით, რომ სასმლის მომზადების დროს ლულოს ასათქვეფად ბლენდერს არ იყენებენ. ამის ნაცვლად, ხილის რბილობს ხელით ჭრიან და სანაყით ნაყავენ.

გავრცელებულია სასმლის სხვადასხვა ვარიაცია, ზოგჯერ ლულადას შედედებულ რძეს ან ალკოჰოლს უმატებენ.
ფროზე

ფროზე — კოქტეილი, რომლის მოსამზადებლადაც გაყინულ ვარდისფერ ღვინოს (როზეს) მარწყვს, არაყსა და ლიმონის წვენს უმატებენ.

ისტორია
სასმლის გამოგონებას, რომლის სახელწოდებაც „გაყინული როზედან“ მომდინარეობს, ნიუ-იორკში მდებარე ბარ „პრიმის” მიაწერენ. როგორც კი ფროზე გამოჩნდა, ის პოპულარული გახდა მთელ აშშ-ში, როგორც ზაფხულის სასმელი.

მომზადება
ვარდისფერ ღვინოს, როგორც წესი, ყინავენ და შემდეგ ბლენდერში თქვეფენ, ან სპეციალურ აპარატში აქუცმაცებენ, რათა სლაშის ტექსტურა მიიღოს. შემდეგ უმატებენ წყალს ან შაქარს სიროფის სახით, პარალელურად აცალკევებენ მარწყვისა და ლიმონის რბილობს, ამ ორ მასას ერთმანეთში ურევენ და, საბოლოოდ, ამ ნარევსაც გაყინულ ღვინოში ხსნიან.
ვარიაციები
ფროზე საზამთროთი;
ფროზე მანგოთი.
შაკერატო

შაკერატო ― იტალიური სასმელი, რომლის მოსამზადებლადაც ესპრესოსა და ტრადიციულ სიროფს ერთმანეთში ურევენ და უმატებენ ყინულის კუბებს. შედეგად მიიღება ცივი სასმელი ქაფიანი ტექსტურით, რომელიც პოპულარული და ხელმისაწვდომია იტალიაში.

მომზადება
შაკერატოს მოსამზადებლად კოქტეილის შეიკერში ათავსებენ ესპრესოს, ყინულის კუბებსა და ტრადიციულ სიროფს და მიღებულ მასას კარგად ურევენ.

ქაფიანი კონსისტენციის მიღების შემდეგ, მას ჭიქაში ასხამენ. ჩვეულებრივ, შაკერატოს სერვირებისთვის მიღებულია მარტინის ჭიქა. ზოგჯერ, ალკოჰოლური გემოს მისაღებად, კოქტეილს ბეილისსაც უმატებენ.
ისიდორე თალაკვაძე

ისიდორე სილოვანის ძე თალაკვაძე (დ. 1885 — გ. 2 ნოემბერი, 1937, ადგილი სანდარმოხი, კარელიის ასსრ) — ქართველი რევოლუციონერი, ბოლშევიკი.

1903 წლიდან მონაწილეობდა რევოლუციურ მოძრაობაში გურიაში, ამზადებდა სოციალ-დემოკრატების აგიტატორ-პროპაგანდისტებს. 1906 წლიდან ბოლშევიკური პარტიული საქმიანობა თბილისში განაგრძო. რამდენჯერმე იყო დაპატიმრებული მეფის მთავრობის მიერ, ერთხანს გადასახლებული იყო როსტოვში. 1918 წელს ანტისახელმწიფოებრივი საქმიანობისთვის რამდენიმე თვით დაპატიმრებული იყო დამოუკიდებელი საქართველოს მთავრობის მიერ. საქართველოში საბჭოთა რეჟიმის ძალადობრივი დამყარების შემდეგ (1921) პარტიულ სამუშაოზე იყო თბილისის კომიტეტში. 1932 წელს საბჭოთა მთავრობამ „კონტრრევოლუციური ტროცკისტური საქმიანობისთვის“ დააპატიმრა, მაგრამ ვადაზე ადრე გათავისუფლდა. 1936 წელს კვლავ დააპატიმრეს და გადაასახლეს სოლოვეცკის კუნძულებზე. 1937 წელს დახვრიტეს კარელიის ასსრ-ის ტერიტორიაზე, ადგილ სანდარმოხთან. რეაბილიტირებულია 1959 წელს.
ოსელედეცი

}) — ტრადიციული უკრაინული ვარცხნილობა, რომელიც გამოირჩევა გრძელი თმის კონით, ამოსული თითქმის მთლიანად გადაპარსული თავის ზედა ან წინა ნაწილიდან (თანამედროვე მოჰოკის მსგავსად). ყველაზე ხშირად იგი ასოცირდება ზაპოროჟიელ კაზაკებთან.

ისტორია
ოსელედეცის შესაძლო უძველესი აღწერა უკავშირდება კიევის რუსეთის მთავრის, სვიატოსლავ -ის გარეგნობას. სვიატოსლავის შესახედაობა საკმაოდ დაწვრილებით აღწერა ლეო დიაკონმა, რომელიც თავადაც ესწრებოდა სვიატოსლავის შეხვედრას იოანე ციმისკესთან. დიაკონის მოგონებათა მიხედვით, სვიატოსლავს მელოტი თავი და თხელი წვერი ჰქონდა, ატარებდა ხშირ ულვაშს და გვერდითა კულულს, როგორც თავისი კეთილშობილური წარმომავლობის ნიშანს.

ოსელედეცთან ახლოს მდგომ ვარცხნილობას, ჩუპრინას, ატარებდნენ ადრეული შუა საუკუნეების პოლონეთში მცხოვრები ვენდები, მოგვიანებით კი — შლიახტა საუკუნედან- საუკუნემდე.

– საუკუნეებში უკრაინელი კაზაკები თავს იპარსავდნენ და შუაში გრძელ თმის ზოლს იტოვებდნენ, რომელსაც ხშირად ნაწნავად იწნავდნენ ან თმის კვანძად იკრავდნენ.

ოსელედეცმა ახალი სიცოცხლე შეიძინა საუკუნის დასაწყისში რომანტიკოსებსა და ნაციონალისტებს შორის. რომანტიკოსმა მხატვრებმა ლეო დიაკონის მიერ აღწერილი სვიატოსლავის გარეგნობა და მხედრული ცხოვრების წესი კაზაკებს დაუკავშირეს და იგი სწორედ ამ სახით გამოსახეს.

დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ ოსელედეცი თანამედროვე უკრაინელებშიც კვლავ გავრცელდა. იგი თვალსაჩინოდ ჩანდა ევრომაიდნის 2014 წლის საპროტესტო გამოსვლების დროსაც.

ამ ტიპის ვარცხნილობის უკრაინული სახელია ოსელედეცი (, სიტყვასიტყვით „ქაშაყი“) ან ჩუბი (, მნიშვნელობით „ქოჩორი“). ამ სიტყვიდან წარმოშობილია რამდენიმე უკრაინული გვარიც.

ოსელედეცი / ხოხოლი წარმოადგენს უკრაინელი კაზაკის სტერეოტიპული სახის ერთ-ერთ დამახასიათებელ ნიშანს. ეს ვარცხნილობა ნაჩვენებია არაერთ ფილმში, მათ შორის დაკარგული სიგელი, რომელიც ნიკოლაი გოგოლის ნაწარმოებებს ეფუძნება.

„ხოხოლი“
ისტორიულად, უკრაინელები ტერმინ ხოხოლს ერთმანეთთანაც იყენებდნენ, როგორც ეთნიკური თვითიდენტიფიკაციის ფორმას, რათა ხილულად განესხვავებინათ საკუთარი თავი რუსებისგან.

რუსულად ოსელედეცის ვარცხნილობის სახელწოდება — „ხოხოლი“ — ხშირად გამოიყენება, როგორც ეთნიკური შეურაცხმყოფელი ტერმინი უკრაინელი მამაკაცის მიმართ (ქალური ფორმა: ). ეს სახელწოდება ისტორიულად უკავშირდება უკრაინელი კაზაკებისთვის დამახასიათებელ ვარცხნილობას.

ტერმინი უმეტესად დამამცირებელი ან ირონიულ-შეურაცხმყოფელი კონოტაციით გამოიყენება.

სიტყვა მომდინარეობს პროტოსლავური ფორმიდან < *, რაც სიტყვასიტყვით ნიშნავს „ქოჩორს“, „კულულს“ ან „ქოჩრიან კონას“.

შესაბამისად, ხოხლიანდია (რუს. ) და ხოხლოსტანი (რუს. ) უკრაინის მიმართ გამოყენებული დამამცირებელი და ირონიული სახელწოდებებია.

გალერეა
ჩაიკა (ნავი)

ჩაიკა (, უნგრ. , , , ან ) — ხის ნავი, რომელსაც შეიძლებოდა ჰქონოდა ანძა და აფრა; იგი გალერის ტიპს მიეკუთვნება და აღმოსავლეთ ევროპაში ადრეულ ახალ ხანაში გამოიყენებოდა როგორც საომარ, ისე სატვირთო-სატრანსპორტო დანიშნულებით საუკუნეიდან.

ტიპები
ავსტრიული
ცაიკები სიგრძის მიხედვით იყოფოდა შემდეგ სახეობებად: -იანი (ორმაგი ცაიკა), -იანი (სრული ცაიკა), -იანი (ნახევარი ცაიკა) და -იანი (მეოთხედი ცაიკა). ისინი მოძრაობდნენ აფრით ან ნიჩბებით. ეკიპაჟი 30-იდან 50 კაცამდე მერყეობდა; მათ მეთაურობდა ოფიცერი, ხოლო შემადგენლობაში შედიოდნენ მესაჭე, მეაბჯრე, მედოლე, ორი მშვილდოსანი და 36-მდე მენიჩბე.

ზაპოროჟიელი კაზაკები (უკრაინა)
ჩაიკის სიგრძე ჩვეულებრივ იყო, სიგანე — , ხოლო სიღრმე — . ჩაიკის ფსკერი ერთი მთლიანი ხის ღეროდან გამოითლებოდა, გვერდები კი ხის ფიცრებით შენდებოდა. მტრის ცეცხლისგან დასაცავად ან ჩაძირვის თავიდან ასაცილებლად ნავის ბორტებზე აბამდნენ ლერწამის კონებს. ერთ ასეთ ნავს შეეძლო დაახლოებით 50-იდან 60 კაცამდე და 6 ფალკონეტამდე (მცირე ზომის ზარბაზანი) გადაეყვანა. ზოგიერთ ჩაიკას ორი საჭის ნიჩაბიც ჰქონდა, რის გამოც მიმართულების შესაცვლელად ნავის მოტრიალება საჭირო არ იყო.

მსგავს, მაგრამ უფრო დიდ ნავს, რომელსაც ზაპოროჟიელი კაზაკები როგორც ტრანსპორტისთვის, ისე საბრძოლველად იყენებდნენ, ბაიდაკი ეწოდებოდა.
ტომას რომერო პერეირა

ტომას რომერო პერეირა (დ. 4 ოქტომბერი, 1886 — გ. 12 აგვისტო, 1982) — პარაგვაელი არქიტექტორი და პოლიტიკოსი, რომელიც პარაგვაის პრეზიდენტის თანამდებობაზე 1954 წლის მაისიდან აგვისტომდე მსახურობდა. იგი პრეზიდენტად ალფრედო სტრესნერმა დანიშნა 4 მაისის სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ, რომელიც პრეზიდენტ ფედერიკო ჩავესის წინააღმდეგ განხორციელდა. რომერო პერეირამ სწრაფად ჩაატარა არჩევნები, რომლის შედეგადაც პრეზიდენტად გაყალბების გზით სტრესნერი აირჩიეს.

ადრეული ცხოვრება
ტომას რომერო პერეირა დაიბადა 1886 წლის 4 ოქტომბერს ენკარნასიონში, პარაგვაიში, ემილიო რომეროსა და ისაბელ პერეირას ოჯახში. მას ჰყავდა სამი და: როსა ისაბელი, ხოსეფა და სანდალია; და ორი ძმა: ემილიო და კაიო.

რომერო პერეირა გახდა არქიტექტორი, ერთ-ერთი პირველი პროფესიონალურად მომზადებული სპეციალისტი პარაგვაიში. მისი ერთ-ერთი ნამუშევარია ასუნსიონში მდებარე ღვთისმშობლის მიძინების ორატორიუმის ფრონტონი.

მან ცოლად შეირთო ლილია ისაბელ არსა. მათ ჰყავდათ ხუთი ქალიშვილი: როსა ისაბელი, მარტა, ლილია, მარია კრისტინა და სუსანა; და ერთი ვაჟი: კარლოს ფრანსისკო.

პრეზიდენტობა (1954)
იგი იყო კოლორადოს პარტიის წევრი. ხელისუფლებაში მოვიდა სამხედრო გადატრიალების შედეგად, რომელსაც გენერალი ალფრედო სტრესნერი ხელმძღვანელობდა; გადატრიალება 1954 წლის 4 მაისს დაიწყო და სამ დღეს გაგრძელდა.

როგორც კომპრომისი გადატრიალების მომწყობ სამხედროებსა და მმართველ კოლორადოს პარტიას შორის, მან ოფიციალურად თანამდებობა 1954 წლის 8 მაისს დაიკავა. 1954 წლის 11 ივლისს ჩატარდა არჩევნები, სადაც სტრესნერი ერთადერთი კანდიდატი იყო. 1954 წლის 15 აგვისტოს რომერო პერეირამ პრეზიდენტის თანამდებობა გადააბარა ალფრედო სტრესნერს, რომელიც შემდეგ 35 წლის განმავლობაში პარაგვაის დიქტატორი გახდა. ამის შემდეგ, სტრესნერის მმართველობის პერიოდში, მას სხვადასხვა მინისტრის თანამდებობა ეკავა, მათ შორის შინაგან საქმეთა სამინისტროს ხელმძღვანელის თანამდებობა, სანამ 1956 წელს იგი ედგარ ინსფრანმა არ ჩაანაცვლა.

გარდაცვალება
იგი გარდაიცვალა 1982 წლის 12 აგვისტოს, 95 წლის ასაკში.
ხუან მანუელ როდრიგესი

ხუან მანუელ როდრიგესი (დ. 31 დეკემბერი, 1771 — გ. 1847) — სალვადორელი რევოლუციონერი ესპანეთის წინააღმდეგ და მოგვიანებით სალვადორის სახელმწიფოს პრეზიდენტი ცენტრალური ამერიკის ფედერაციული რესპუბლიკის შემადგენლობაში (ხანმოკლე ვადით 1824 წელს).

იგი დაიბადა სან-სალვადორში, პედრო დელგადოსა და ხოსეფა როდრიგესის ოჯახში. მამამისი პანამელი იყო, დედა კი სალვადორელი. ისინი დაქორწინებულები არ იყვნენ.

ადრეული კარიერა
იგი იყო 1811 და 1814 წლების დამოუკიდებლობის მოძრაობების ერთ-ერთი ლიდერი, მამა ხოსე მატიას დელგადოსა და მანუელ ხოსე არსესთან ერთად.

ის იყო იმ ხუნტის მდივანი, რომელიც 1811 წლის ნოემბერში პროვინციის პირველ დამოუკიდებელ მთავრობად ფუნქციონირებდა. 1814 წელს იგი სახალხო კენჭისყრით აირჩიეს სან-სალვადორის მერად. ამ თანამდებობაზე მან მხარი დაუჭირა 1814 წლის 24 იანვრის აჯანყებას. იგი დააპატიმრეს და ექვსი წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯეს, თუმცა 1819 წელს შეიწყალეს.

1821 წლის ნოემბერში იგი დასახელდა სალვადორის პროვინციის მმართველი ორგანოს წევრად. მომდევნო წლის იანვარში მან ხელი მოაწერა აქტს, რომლითაც სალვადორი გამოეყო გვატემალის ძველ სამეფოს, რათა თავიდან აეცილებინა მექსიკის იმპერიაში გაერთიანება, რასაც გვატემალამ მხარი დაუჭირა. მას, არსესთან და პროვინციული კონგრესის სხვა დეპუტატებთან ერთად, დაევალა ვაშინგტონში მოლაპარაკებების წარმოება სალვადორის აშშ-ის შემადგენლობაში მიღების თაობაზე. 1823 წელს მექსიკის იმპერიის დაცემამ და ცენტრალური ამერიკის დამოუკიდებლობამ ეს დიპლომატიური ინიციატივა დაასრულა.

ელ სალვადორის სახელმწიფოს მეთაურის პოსტზე
1824 წლის 22 აპრილს დამფუძნებელმა ასამბლეამ როდრიგესი სახელმწიფოს მეთაურად აირჩია, ხოლო მომდევნო დღეს მან ძალაში შეიყვანა შტატში მონობის გაუქმების გადაწყვეტილება (რომელიც დეკლარირებული იყო 1823 წლის 31 დეკემბერს). მთავრობამ ასევე გამოსცა დეკრეტი სან-სალვადორის ეპარქიის დაარსების შესახებ და პირველ ეპისკოპოსად დამოუკიდებლობის მოძრაობის გმირი, მამა ხოსე მატიას დელგადო დანიშნა.

1824 წლის მაისში სახელმწიფოს ეროვნულმა ასამბლეამ ბრძანა ახალი კონსტიტუციის გამოქვეყნება და მასზე ფიცის დადება. როდრიგესმა ჩამოაყალიბა იუსტიციის უზენაესი სასამართლო. მან დანიშნა სახელმწიფოს მეთაურის არჩევნები, რომელშიც ხუან ვისენტე ვილიაკორტა დიასმა გაიმარჯვა, ხოლო მარიანო პრადო სახელმწიფოს ვიცე-მეთაური გახდა. 1824 წლის 1 ოქტომბერს აღმასრულებელმა ხელისუფლებამ როდრიგესისგან პრადოს ხელში გადაინაცვლა ვილიაკორტას ინაუგურაციამდე. ეს უკანასკნელი თანამდებობაზე 1824 წლის 13 დეკემბერს შევიდა.

როდრიგესის მმართველობის პერიოდში სალვადორში ექსპლუატაციაში შევიდა პირველი ოფიციალური საბამბო მანქანა (1824 წლის ივნისი). მასზე დაიბეჭდა შტატის პირველი გაზეთი . პირველი ნომერი 1824 წლის 31 ივლისს გამოვიდა.

გვიანდელი ცხოვრება
წლების განმავლობაში „“ (ლიბერალური) პარტიის მხარდაჭერისა და ფინანსთა მდივნად მუშაობის შემდეგ, როდრიგესი კერძო ცხოვრებას დაუბრუნდა. სიცოცხლის ბოლო წლები მან თავის ჰაციენდა „სან ხერონიმოსა“ და კოხუტეპეკეს მახლობლად გაატარა. მან ფრანცისკანელთა ორდენის მცირე სამონაზვნო ხარისხი მიიღო და დაკავებული იყო საქველმოქმედო საქმიანობით. იგი 1847 წელს თავის ჰაციენდაში ქოლერისგან გარდაიცვალა.
მარკო კარნესეკი

მარკო კარნესეკი (იტ: [. ..]; დ. 1 ივლისი, 2000) — იტალიელი პროფესიონალი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს მეკარის პოზიციაზე სერია -ს კლუბ „ატალანტაში“.

საკლუბო კარიერა
ატალანტა
კარნესეკიმ „ატალანტას“ 19-წლამდელთა გუნდში თამაში 2017–18 წლების სეზონში დაიწყო. ის პირველად უფროს გუნდში 2019 წლის 14 იანვარს გამოიძახეს 2018–19 წლების იტალიის თასის მატჩზე „კალიარის“ წინააღმდეგ, თუმცა სათადარიგოთა სკამზე დარჩა.

იჯარით ტრაპანიში
2019 წლის 25 ივლისს კარნესეკი იჯარით გადავიდა სერია -ში ახლად აღზევებულ კლუბ „ტრაპანიში“. მან პროფესიონალური დებიუტი „ტრაპანის“ შემადგენლობაში 2019 წლის 22 სექტემბერს, „სალერნიტანას“ წინააღმდეგ მატჩში შეასრულა. მან მთელი მატჩი ითამაშა.

იჯარით კრემონეზეში
2021 წლის 5 იანვარს, კარნესეკი 2020–21 წლების სეზონის დარჩენილი ნაწილისთვის სერია -ს კლუბ „კრემონეზეში“ იჯარით გადაიყვანეს, პირველი რამდენიმე თვე კი „ატალანტაში“ გამოუყენებელი შემცვლელის პოზიციაზე გაატარა. „კრემონეზეში“ გატარებულ პირველ სეზონში, კარნესეკიმ 20 მატჩიდან 8-ში კარი მშრალად შეინარჩუნა. მისი იჯარის ვადა შემდგომში კიდევ ერთი სეზონით გახანგრძლივდა. 2022 წლის 31 აგვისტოს, კარნესეკი ახალი იჯარით „კრემონეზეში“ დაბრუნდა, კლუბი კი ამჟამად სერია -ში თამაშობს.

საერთაშორისო კარიერა
კარნესეკი პირველად გამოიძახეს თავისი ქვეყნის 17-წლამდელთა ნაკრებში 2016 წლის ოქტომბერში და დებიუტი 2016 წლის 14 დეკემბერს შედგა უნგრეთის წინააღმდეგ ამხანაგურ მატჩში. ის იტალიის 2017 წლის ევროპის 17-წლამდელთა ჩემპიონატის ნაკრებში შეიყვანეს, თუმცა პირველი ნომრის, სიმონე გიდოტის გვერდით არცერთ მატჩში არ გამოჩენილა.

ის იტალიის ნაკრების პირველი რჩეული მეკარე იყო 2019 წლის უეფას 19-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატზე, რადგან გუნდი ჯგუფურ ეტაპზე გამოეთიშა თამაშს.

2019 წლის 20-წლამდელთა მსოფლიო ჩემპიონატზე მან ორჯერ ითამაშა: ჯგუფურ ეტაპზე იაპონიასთან და მესამე ადგილისთვის ეკვადორთან მატჩში, სადაც სხვა თამაშებში ალესანდრო პლიცარის ასისტენტად იქცა.

2019 წლის 6 სექტემბერს მან დებიუტი შეასრულა იტალიის 21-წლამდელთა ნაკრებში მოლდოვასთან ამხანაგურ მატჩში.

2022 წლის 24 იანვარს კარნესეკიმ მიიღო იტალიის ეროვნული ნაკრების მწვრთნელის, რობერტო მანჩინის, მოწვევა, რათა კოვერჩანოში სამდღიან საწვრთნელ ბანაკში „აძურის“ შემადგენლობას შეერთებოდა.

ჯილდოები
ატალანტა
უეფა-ს ევროპა ლიგა:2023-24
ინდივიდუალური
უეფას 21-წლამდელთა ევროპის ჩემპიონატის საუკეთესო გუნდი: 2021
ხოსე ესკოლასტიკო მარინი

ესკოლასტიკო მარინი (გ. 11 ნოემბერი, 1846) — სალვადორელი პოლიტიკოსი, რომელიც სალვადორს მართავდა დროებითი პრეზიდენტის სტატუსით 1842 წლის 1 თებერვლიდან 12 აპრილამდე და იმავე წლის 19 ივლისიდან 26 სექტემბრამდე.

ბიოგრაფია
იგი დაიბადა სან-ვისენტეში და გარდაიცვალა 1846 წლის 11 ნოემბერს, მდინარე სან-ფელიპეს მახლობლად, დოქტორ ეუხენიო აგილარის მთავრობის წინააღმდეგ წარმოებულ საომარ მოქმედებებში.

1842 წლის 1 თებერვალს, შტატის სენატორ-პრეზიდენტმა, ესკოლასტიკო მარინმა, ეკონომიკური მიზეზების გამო, გააუქმა ლა-პასის დეპარტამენტი და ოლოკუილტას პარტიები სან-ვისენტეს შეუერთა. ასევე, ოპიკო გამოეყო კუსკატლანს და სან-სალვადორს მიუერთდა.

1842 წლის 19 ივლისს, გენერალმა ესკოლასტიკო მარინმა მმართველობა გადაიბარა დონ დიონისიო ვილიაკორტასგან. ეს იყო პოლიტიკური მღელვარების პერიოდი არა მხოლოდ სალვადორში, არამედ მთელ ცენტრალურ ამერიკაში, რაც გამოწვეული იყო კოსტა-რიკის პრეზიდენტის თანამდებობაზე გენერალ მორასანის ყოფნით.
დენიზ ბურნამი

დენიზ მელისა ბურნამი (დ. 1 ოქტომბერი, 1985) — ამერიკის შეერთებული შტატების საზღვაო ძალების რეზერვის ლეიტენანტი და ნასას ასტრონავტი. დენიზი მუშაობდა საბურღ ინჟინრად ალასკის ქალაქ ვასილაში, სანამ ნასაში დაიწყებდა მუშაობას.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
ბურნამი დაიბადა თურქეთში, ქალაქ ადანაში მდებარე ინჯირლიქის საჰაერო ბაზაზე, მშობლების — ედისა და შაჰვერ ბურნამების ოჯახში. ბავშვობის განმავლობაში ბურნამი არაერთხელ გადავიდა საცხოვრებლად, რადგან ოჯახი სამხედრო სამსახურთან იყო დაკავშირებული. დენიზის თურქი დედა ოცნებობდა სამხედრო ოფიცერი გამხდარიყო და მოგვიანებით შეუერთდა შეერთებული შტატების საჰაერო ძალებს.

საბოლოოდ, ბურნამი გადავიდა კალიფორნიის ქალაქ ფეირფილდში, სადაც დაამთავრა ვანდენის საშუალო სკოლა. 2007 წელს დენიზ მელისამ დაამთავრა კალიფორნიის უნივერსიტეტი, სან-დიეგოში ქიმიური ინჟინერიის ბაკალავრის ხარისხით, ხოლო 2017 წელს — სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტი მექანიკური ინჟინერიის მაგისტრის ხარისხით. სამაგისტრო სწავლის პერიოდში ბურნამი მუშაობდა სტაჟიორად ნასას ეიმსის კვლევით ცენტრში.

კარიერა
ათ წელზე დიდი ხნის განმავლობაში ბურნამი ხელმძღვანელობდა ნავთობის საბურღ ოპერაციებს შეერთებული შტატებისა და კანადის სხვადასხვა ადგილებში. ამჟამად დენიზ ბურნამი მსახურობს შეერთებული შტატების საზღვაო ძალების რეზერვში, როგორც გემთსაშენი ოპერაციების ქვედანაყოფის აღმასრულებელი ოფიცერი კალიფორნიის ქალაქ ალამედაში.

პირადი ცხოვრება
ბურნამი ცხოვრობდა ალასკის ქალაქ ვასილაში თავის საქმროსთან, შონ ლიტლთან ერთად, როდესაც მუშაობდა საბურღ ინჟინრად. ბურნამს აქვს კერძო პილოტის ლიცენზია, ასევე ვერტმფრენის მართვისა და ინსტრუმენტული ფრენის სერტიფიკატები.
ეუხენიო აგილარი

ეუხენიო აგილარ გონსალესი (დ. 15 ნოემბერი, 1804 — გ. 23 აპრილი, 1879) — სალვადორელი პოლიტიკოსი, რომელიც სალვადორის პრეზიდენტის თანამდებობას 1846 წლიდან 1848 წლამდე იკავებდა. იგი ასევე იყო სან-სალვადორის მერი 1839 და 1864 წლებში, ხოლო 1849 წელს საკანონმდებლო ასამბლეის პრეზიდენტი.

ადრეული ცხოვრება
ეუხენიო აგილარ გონსალესი დაიბადა 1804 წლის 15 ნოემბერს სანტიაგო-ნონუალკოში, რომელიც იმ დროს ესპანეთის კოლონიის, ახალი ესპანეთის შემადგენლობაში შედიოდა. მამამისი იყო ხოსე ანტონიო აგილარი, ხოლო დედა ხუანა დე გონსალეს ი ბატრესი. აგილარის მამა მის დაბადებამდე გარდაიცვალა. 1812 წელს იგი დაობლდა და საცხოვრებლად სან-სალვადორში გადავიდა, სადაც მასზე მამის მხრიდან სამი ბიძა ზრუნავდა, რომლებიც მღვდლები იყვნენ. 1818 წელს იგი გაემგზავრა გვატემალაში, რათა ფილოსოფია შეესწავლა „ჩვენი ღვთისმშობლის მიძინების ტრიდენტინულ კოლეჯსა და სემინარიაში“. 1838 წელს მან დაასრულა პონტიფიკალური უნივერსიტეტი მედიცინის დოქტორის ხარისხით. 1838 წლის 8 აპრილს აგილარმა ცოლად შეირთო დოლორეს პადილია ი კასტილიო.

პოლიტიკური კარიერა
1839 წელს აგილარი იკავებდა სალვადორის დედაქალაქის, სან-სალვადორის მერის თანამდებობას. მან თანამდებობა 21 თებერვალს დაიკავა და შეცვალა პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი ფერმინ პალასიოსი.

სან-სალვადორის არქიეპისკოპოსის, ხორხე დე ვიტერი ი უნგოს მიერ მხარდაჭერილი სამხედრო გადატრიალების მცდელობისას, 12 ივლისს აგილარმა პრეზიდენტის უფლებამოსილება პალასიოსს გადასცა. თუმცა, 21 ივლისს, სან-სალვადორის მუნიციპალური მთავრობის მხარდაჭერით განხორციელებული საპასუხო გადატრიალების შედეგად, მან ძალაუფლება დაიბრუნა. ვიტერიმ ქვეყანა დატოვა და ჰონდურასში გაიქცა, რის შემდეგაც, 29 ივლისს, აგილარმა იგი ოფიციალურად გააძევა ქვეყნიდან და მოღალატედ გამოაცხადა, ვიტერი კი აგილარს ურწმუნოებაში სდებდა ბრალს.

აგილარმა თანამდებობა 1848 წლის 1 თებერვალს დატოვა და ძალაუფლება სენატორ ტომას მედინას გადასცა, რომელიც პრეზიდენტის მოვალეობას 7 თებერვლამდე, დოროთეო ვასკონსელოსის ინაუგურაციამდე ასრულებდა. 1849 წლის 3 თებერვლიდან 22 მარტამდე აგილარი საკანონმდებლო ასამბლეის პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა. მას ასევე ეკავა რამდენიმე მინისტრის თანამდებობა, მათ შორის: შინაგან საქმეთა და საგარეო ურთიერთობათა მინისტრის (1851); სახელმწიფო მდივნის (1856–1857) და ფინანსთა და ომის მინისტრის (1856 და 1861–1863 წლებში). მიუხედავად იმისა, რომ იგი პრეზიდენტ ხერარდო ბარიოსის მთავრობაში ფინანსთა და ომის მინისტრი იყო, 1863 წელს აგილარი სალვადორიდან გაიქცა, რადგან ბარიოსის მხრიდან რეპრესიების ეშინოდა. მოგვიანებით, იმავე წელს, მან მხარი დაუჭირა ფრანსისკო დუენიასის მიერ ბარიოსის დამხობას. 1864 წელს აგილარმა მეორე ვადით დაიკავა სან-სალვადორის მერის თანამდებობა.

შემდგომი ცხოვრება და გარდაცვალება
1867 წელს აგილარი პოლიტიკიდან წავიდა და სანტა-ტეკლას ტრიდენტინულ კოლეჯსა და სემინარიაში ჩააბარა, რათა მღვდელი გამხდარიყო. 1870 წლის 18 დეკემბერს ნიკარაგუელმა ეპისკოპოსმა მანუელ დე ულიოამ იგი მღვდლად აკურთხა. თავისი პირველი ქადაგება აგილარმა 1871 წლის 10 იანვარს წარმოთქვა. 1876 წელს იგი მედიცინის პროფესორი გახდა.

აგილარი გარდაიცვალა სან-სალვადორში 1879 წლის 23 აპრილს. იგი დაკრძალულია როსარიოს ეკლესიაში.