iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დონალდ ტუსკი

დონალდ ფრანციშეკ ტუსკი (, ; დ. 22 აპრილი 1957, გდანსკი, პოლონეთი) — პოლონეთის პოლიტიკური მოღვაწე, 2007 წლის 16 ნოემბრიდან 2014 წლის 22 სექტემბრამდე პოლონეთის პრემიერ-მინისტრი, თანამდებობა დაიკავა მას შემდეგ როდესაც მისმა პარტიამ გაიმარჯვა 2007 წლის ვადამდელ საპარლამენტო არჩევნებში. 2014 წლის 30 აგვისტოს აირჩიეს ევროპული საბჭოს პრეზიდენტად და თანამდებობა ამავე წლის 1 დეკემბრიდან დაიკავა.

ბიოგრაფია
დონალდ ტუსკი ეთნიკურად კაშუბია (ძველი პომორიელების შთამომავლები, ცხოვრობენ ჩრდილო-აღმოსავლეთ პოლონეთში, ბალტიის ზღვის სანაპიროზე). დაიბადა ხელოსნის ოჯახში. 1976 წელს დაამთავრა ნიკოლაი კოპერნიკის სახელობის ლიცეუმი გდანსკში, ხოლო 1980 წელს გდანსკის უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი.

დაქორწინებულია მალგოჟატა ტუსკიზე და ჰყავთ ორი შვილი.

კარიერა
დონალდ ტუსკი იყო სტუდენტთა დამოუკიდებელი კავშირისა და სოლიდარობის საუნივერსიტეტო კომიტეტის ორგანიზატორი. თავის მეგობარ მაცეი პლაჟინსკისთან (პოლონეთის სეიმის მომავალი მარშალი 1997-2001 წწ.) ერთად ორგანიზება გაუკეთა რამდენიმე გაფიცვას, მათ შორის 1988 წლის მაის-აგვისტოს გაფიცვებს.

1989 წელს გდანსკელ ლიბერალებთან ერთად შევიდა ლიბერალურ-დემოკრატიული კონგრესის პარტიის რიგებში. 1991 წლიდან აღნიშნული პარტიის რიგებიდან სეიმის წევრი გახდა. 1994 წელს გაერთიანდა ლიბერალურ-დემოკრატიული კონგრესის პარტია და დემოკრატიული კავშირი. მათ ბაზაზე ჩამოყალიბდა თავისუფლების უნია, რომლის თავმჯდომარის მოადგილეც გახდა დონალდ ტუსკი.

1997-2001 წლებში სენატის ვიცე-მარშალია, ხოლო 2001-2005 წლებში სეიმის ვიცე-მარშალი.

2001 წელს სამოქალაქო პლატფორმის ლიბერალურ-კონსერვატიული იდეოლოგიის პარტიის, ერთ-ერთი დამაარსებელია. 2003 წლიდან ხელმძღვანელობს აღნიშნულ პარტიას. 2005 წელს სათავეში ჩაუდგა პარტიის საარჩევნო სიას და მიიღო ხმების 36,33 %.

2005 წელს მონაწილეობა მიიღო საპრეზიდენტო არჩევნებში და მერე ტურში მიიღო 45,96 %, ლეხ კაჩინსკისთან დამარცხდა.

2007 წლის 21 ოქტომბერს გაიმარჯვა ვადამდელ საპარლამენტო არჩევნებში. 16 ნოემბერს დაინიშნა ქვეყნის პრემიერ-მინისტრად. ასევე წარმატებული აღმოჩნდა პარტიისთვის 2011 წლის საპარლამენტო არჩევნებიც.

2014 წლის 30 აგვისტოს აირჩიეს ევროპული საბჭოს პრეზიდენტად, თანამდებობა დაიკავა 2014 წლის 1 დეკემბერს.
ფრანჩესკო კოსიგა

ფრანჩესკო კოსიგა (; დ. 26 ივლისი, 1928, სასარი, იტალია — გ. 17 აგვისტო, 2010, რომი) — იტალიელი პოლიტიკოსი. 1985–1992 წლებში იტალიის პრეზიდენტი, 1979–1980 წლებში იტალიის პრემიერ-მინისტრი, 1983–1985 წლებში იტალიის სენატის პრეზიდენტი, 1976–1978 წლებში იტალიის შინაგან საქმეთა მინისტრი, 1992–2010 წლებში სამუდამო სენატორი.
ანტონიო სენი

ანტონიო სენი (; დ. 2 თებერვალი, 1891, სასარი, იტალია — გ. 1 დეკემბერი, 1972, რომი, იტალია) — იტალიელი პოლიტიკოსი. 1962–1964 წლებში იტალიის პრეზიდენტი, 1955–1957 და 1959–1960 წლებში იტალიის პრემიერ-მინისტრი, 1951–1954 და 1958–1959 წლებში იტალიის თავდაცვის მინისტრი, 1959–1960 წლებში იტალიის შინაგან საქმეთა მინისტრი, 1960–1962 წლებში იტალიის საგარეო საქმეთა მინისტრი.
რაიხსკანცლერი

რაიხსკანცლერი (, სიტყვასიტყვით — იმპერიის კანცლერი) — მთავრობის თავმჯდომარე გერმანიის იმპერიაში და ვაიმარის რესპუბლიკაში. 1918 წლამდე რაიხსკანცლერი ინიშნებოდა კაიზერის მიერ, ხოლო 1918 წლის შემდეგ რაიხსპრეზიდენტის მიერ. მაგრამ ვაიმარის რესპუბლიკაში მისთვის შეიძლებოდა გამოეცხადებინა უნდობლობა რაიხსტაგს, ამიტომ დანიშვნა ხდებოდა რაიხსტაგის პარტიული შემადგენლობის გათვალისწინებით.

პირველი რაიხსკანცლერი იყო ოტო ფონ ბისმარკი.
აბელ ტასმანი

აბელ ტასმანი (; დ. 1603 — გ. 10 ოქტომბერი, 1659) — ნიდერლანდელი მეზღვაური, მკვლევარი და ვაჭარი. ყველაზე უკეთ ცნობილია მისი მოგზაურობებით 1642–1644 წლებში გაერთიანებული ოსტ-ინდოეთის კომპანიის სამსახურში. ის ხელმძღვანელობდა პირველ ევროპულ ექსპედიციას, რომელმაც ვან-დიმენის მიწას (ამჟამად ტასმანია) და ახალ ზელანდიას მიაღწია, ასევე შენიშნა ფიჯის კუნძულები 1643 წელს. ტასმანმა, მისმა ნავიგატორმა ვისშერმა და მისმა ვაჭარმა გილსემანსმა ასევე რუკაზე დაიტანეს ავსტრალიის, ახალი ზელანდიისა და წყნარი ოკეანის კუნძულების მნიშვნელოვანი ნაწილი.
მინოტავრი

მინოტავრი, მინოტავროსი ( „მინოსის ხარი“) — ბერძნულ მითოლოგიაში კაცის ტანიანი და ხარის თავიანი ურჩხული, რომელიც პოსეიდონის ხართან შეუღლებულმა პასეფაემ შვა. ლაბირინთში დაბმული ხარ-კაცი იკვებებოდა მსჯავრდებულთა ხორცით და მოხარკე ათენიდან ჩამოყვანილი ქალ-ვაჟებით, რაც მას ფინიკიელთა მოლოხს ამსგავსებს. მოლოხსაც ხარის თავი ება, მსხვერპლად ადამიანს ითხოვდა.

წარმოშობა
მინოსის და მინოტავრის კულტი ეგვიპტური რელიგიის კვალსაც ატარებს: ადამიანის და ხარის გაღმერთება, რაც მსხვერპლად ადამიანს ითხოვდა. თეზევსმა მოკლა მინოტავრი, და ეს უბრალო ზღაპარი როდია. ამით ნათქვამია, რომ ბერძნულმა კულტურამ განდევნა ფინიკიურ-კრეტული კულტი, ადამიანის მსხვერპლად შეწირვის ბარბაროსული წესი.

მინოტავრი ხელოვნებაში
ეს ამაღელვებელი მოვლენაცაა მიზეზი იმისა, რომ დიდმა ხელოვნებამ მინოსის თემიდან უპირატესად მინოტავრის ფენომენი შეარჩია. ეტრუსკული საფერფლე-ურნა გვაუწყებს, რომ მინოსი აღაშფოთა მისი ცოლის ნაშობი ურჩხულის ხილვამ (პასიფაე ყრმა მინოტავრით ხელში). თეზევსი კომბლით კლავს ურჩხულს ეპიქტეტეს ფიალაზე (ლონდონი), კერბერის მხატვრის წითელფიგურიან ფიალაზე (ლუვრი), პომპეის ფრესკაზე (ნეაპოლი), ათენის საგანძურის მეტოპზე (დელფო და ათენის თეზეიონი). კრეტულ მონეტებზე და რომაულ ნიშნებზე ხარ-კაცის უამრავი ასეთი გამოსახულებაა. ბრწყინვალე სურათია ერთ ატიკურ ჰიდრიაზე: თეზევსი მახვილს უყრის ყელში დაწინწკლულ, ტიტველ, კუდიან ადამიანს, რომელსაც ხარის თავი აქვს (ძვ. წ.  ს.). კაროლინგების ჟამიდან სრულდება უამრავი ილუსტრაცია თეზევს-მინოტავრის თემებზე, ლაბირინთის სცენებზე. ზოგან მინოტავრს ხარის ტანი და კაცის მკერდი აქვს, კენტავრს ჰგავს (1120 წ.). ლუკა მახარობლის ხარ-კაცის ჩვენებაც აქედანაა. ერთგან ქრისტე-თეზევსი კლავს მინოტავრს. დანტეს ჯოჯოხეთის აღწერილობას შეესაბამება ფრთოსანი ხარი. შედარებით იშვიათია პლასტიკაში ურჩხულის მოკვლის სცენა, მაგრამ ესეც შეასრულა დიდმა კანოვამ (მარმარილოს ჯგუფი, 1783 ლონდონი).

როდენის მინოტავრი ნიმფას იტაცებს (ბრინჯაო, 1885).

პიკასომ მთელი ციკლი შექმნა ნახატებისა და გრავიურებისა (მინოტავრომაქია, მეოცნებე ტყვე მინოტავრი). ეს მნიშვნელოვანი ნაშრომებია, და მაინც, მინოტავრი პიკასოსთვის ხარის ერთ-ერთი სახეობაა, სინათლისაკენ ისწრაფვის. ერნსტმა 1944—1948 წწ. შექმნა ბრინჯაოს ჯგუფები. ამრიგად, კრეტის ხარი, მინოსის ურჩხული დღემდე რჩება მსოფლიო ხელოვნების ინტერესთა სფეროში.
420 (მარიხუანა)

} ეს ტერმინი შემდგომში ამ ჯგუფის მისალმება გახდა: „420 !“, და პოპულარული გახდა გვიან 1980-იან წლებში როკ-ჯგუფის „გრეიტფულ დედ“ ფანებში. მრავალი მარიხუანის მწეველი დღემდე აგრძელებს 4:20 საათზე ჯგუფური მოწევის ტრადიციას. მოგვიანებით 20 აპრილი (აშშ-ის დათარიღების სისტემით 4/20) კონტრკულტურის დღესასწაული გახდა, სადაც ხალხი მარიხუანის მოწევას ზეიმობს.
ციურიხი

ციურიხი (, , ) — შვეიცარიის უდიდესი ქალაქი (მოსახლეობა: 409,000, 2018 წლის მონაცემებით) და ციურიხის კანტონის დედაქალაქი. მდებარეობს ჩრდილო-ცენტრალურ შვეიცარიაში, ციურიხის ტბის ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში. ქალაქი შვეიცარიის მთავარი კომერციული და კულტურული ცენტრია და მსოფლიოს ერთ-ერთ გლობალურ ქალაქთა შორისაა. 2006 და 2007 წლებში ჩატარებული რამდენიმე საზოგადოებრივ გამოკითხვის შედეგად ციურიხი მსოფლიოში "საუკეთესო ცხოვრების ხარისხის" ქალაქად დასახელდა.

გამოჩენილი ციურიხელები
ადამიანები ვინც დაიბადნენ ან გარდაიცვალნენ ციურიხში:

დიეგო ბენალიო - (დ.1983) ფეხბურთელი.
ელიას კანეტი - (დ. 1905 – გ. 1994) მწერალი, გარდაიცვალა ციურიხში.
მაქს ფრიში - (დ. 1911 – გ. 1991) მწერალი, დაიბადა და გარდაიცვალა ციურიხში.
ჯეიმზ ჯოისი - (დ. 1882 – გ. 1941) ირლანდიელი მწერალი, გარდაიცვალა და დასაფლავებულია ციურიხში.
კარლ იუნგი - (დ. 1875 – გ. 1961) ფსიქიატრი, ცხოვრობდა და გარდაიცვალა ციურიხში.
ვოლფგანგ პაული - (დ. 1900 – გ. 1958) ფიზიკოსი, გარდაიცვალა ციურიხში.
იოჰან იაკობ შოიხცერი - (დ. 1672 – გ. 1733) ბუნებისმეტყველი, დაიბადა ციურიხში.

გამოჩენილი ადამიანები რომლებიც გარკვეული პერიოდი ცხოვრობდნენ ციურიხში:
ალბერტ აინშტაინი - (1896–1900, 1909–1911, 1912–1914) წლებში, ფიზიკოსი-თეორეტიკოსი.
პატრისია კაასი - ფრანგი მომღერალი და მსახიობი.
ვლადიმერ ლენინი - (1917), პროლეტარული რევოლუციონერი.
თომას მანი - (1933–1942), გერმანელი მწერალი.
რიხარდ ვაგნერი - (1849–1861), გერმანელი საოპერო კომპოზიტორი.
ტრისტან ცარა - რუმინული წარმოშობის ფრანგი პოეტი და ესეისტი.
ბულიმია

ბულიმია არის კვებითი აშლილობა, რომელიც ხასიათდება მუცლის უზომო ამოყორვით, რომელსაც შემდგომ მოსდევს დანაშაულის გრძნობა, დეპრესია და ბოლოს ხელოვნური გულისრევა.

ბულიმიით დავადებულ ადამიანთა უმეტესობას წარმოადგენენ გოგონები თხუთმეტიდან ოც წლამდე. როგორც ანორექსიით დავადებულნი, ისინი შეპყრობილნი არიან საჭმელზე ფიქრით, ეშინიათ წონაში მომატების და ვარდებიან დეპრესიაში ან მშფოთვიარე მდგომარეობაში. დეპრესიასა და სირცხვილის გრძნობას ყველაზე მეტად ღორმუცელობის დროს და მის შემდეგ განიცდიან.
ანორექსიით დაავადებული პაციენტებისგან განსხვავებით, ბულიმიით დავადებულების წონა ნორმალურისა და ნორმალურზე მეტს შორის მერყეობს, რაც მათ საშუალებას აძლევთ დამალონ თავიანთი მდგომარეობა.
აშოტ IV კურაპალატი

აშოტ კურაპალატი (გ. 954) — ქართველთა მეფის, ადარნასე -ის ძე. კურაპალატი 923 წლიდან, ქართველთა ზედა მთავარი (მერჩული) 945 წლიდან.

ჰყავდა 3 ძმა: დავით , ბაგრატ , სუმბატ და 2 და: ცოლი აფხაზთა მეფის კონსტანტინე -ისა (871–912) და ცოლი აბას სპარაპეტისა, სომეხთა მეფის აშოტ ბაგრატუნიანის ძმისა (ყარსის წარწერა).

ჩვენ ზემოთ (გვ. 34) უკვე გამოვარკვიეთ, რომ რასაც კონსტანტინე პორფიროგენეტი მოგვითხრობს თავისი დროის აშოტ კურაპალატისა და აგრეთვე მისი ძმების გამო, ეხება იმ აშოტ კურაპალატსა და მის ძმებს, რომელნიც იყვნენ შვილები ადარნასე ქართველთა მეფისა და არა ადარნასე კლარჯისა, მონაზვნობაში ბასილისა. სხვათა შორის, ამას საბოლოოდ ამტკიცებს იშხნის ეკლესიის ჩრდილო ეკვდერის შესანიშნავი წარწერა, რომელსაც ჩვენ ახლო მომავალში ვაქვეყნებთ ტაო-თორთუმის 1917 წ. არქეოლოგიური ექსპედიციის ანგარიშში. ამ წარწერაში ჩამოთვლილია ადარნასე -ის ყველა შვილი და აღნიშნულია თითოეულის პატივი.

მერენესის ეკლესიის წარწერა
„კვლევის ცენტრის“ ექსპედიციისას, 2017 წლის 11 ივლისს, ტაოში მიკვლეულ იქნა სოფელ მერენესის ასომთავრული წარწერა, რომლის ტექსტი შეიცავს ძალზე მნიშვნელოვან ინფრომაციას ამ რეგიონისა და აქ მოღვაწე პირების შესახებ. წარწერა შემდეგნაირად იკითხება:

როგორც ვხედავთ, წარწერის პირველი ნაწილი გვაუწყებს, რომ 954 წლის 25 იანვარს გარდაიცვალა „აშოტ კურაპალატი“ ანუ ტაო-კლარჯეთის ქართველთა სამეფოს ერთ-ერთი ხელმწიფე, ბაგრატიონთა სახლის ტაოს შტოს წარმომადგენელი, ოპიზის მონასტრის სახელგანთქმულ ქტიტორულ რელიეფზე გამოსახული ისტორიული პირი - კურაპალატი აშოტ , რომლის შესახებაც რამდენიმე ქართული წერილობითი წყარო გვაწვდის ცნობებს. სუმბატ დავითის-ძის „ცხოვრება და უწყება ბაგრატონიანთა“ გვამცნობს, რომ კურაპალატი აშოტ 954 წელს უშვილოდ მიიცვალა: „გარდაიცვალა აშოტ კურაპალატი, ძე ადარნასე ქართველთა მეფისა, ქრონიკონსა რ~ო~დ (174+780=954 წ.), და არა ესუა შვილი“. მერენესის ახლადმიკვლეული წარწერა, ერთი მხრივ, მთლიანად ადასტურებს სუმბატ დავითის-ძის ცნობის მართებულობას, ხოლო, მეორე მხრივ, კიდევ უფრო მეტად აზუსტებს ამ ცნობას და გვაუწყებს, რომ კურაპალატი აშოტ 954 წლის 25 იანვარს გარდაიცვალა. მერენესის 954 წლის წარწერის წაკითხვა და ისოტირულ-პალეპგრაფიული ანალიზი ეკუთვნის თემურ ჯოჯუას. წარწერა დაახლოებით ერთი თვის წინ, სოფელში წყლის არხის გაყვანის დროს მიწაში იპოვეს. აქვე დასტურდება ეკლესიის ფრაგმენტები. შემორჩენილი ნაშთებიდან ჩანს, რომ ეკლესია ძალზე მასშტაბური იყო. აქვე ადგილობრივის სახლში ჩატანებულია ჯვრის ორნამენტიანი ქვა.
პოლ ვალერი

პოლ ვალერი (; დ. 30 ოქტომბერი, 1871, სეტი, საფრანგეთი — გ. 20 ივლისი, 1945, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი პოეტი, ესეისტი და ფილოსოფოსი.

ბიოგრაფია
პოლ ვალერი დაიბადა 1871 წლის 30 ოქტომბერს საფრანგეთის ქალაქ სეტში. მამამისი ფრანგი იყო, დედა კი იტალიელი. 1892 წლიდან დაუახლოვდა პარიზის ლიტერატურულ წრეებს, სადაც გაიცნო სტეფან მალარმე, რომელმაც დიდი გავლენა მოახდინა მის ინტელექტუალურ განვითარებაზე. პოლ ვალერის ლიტერატურული მოღვაწეობა 1889-90 წლებიდან დაიწყო, სიმბოლისტურ ჟურნალებში გამოქვეყნებული ლექსებით. მათ მოჰყვა „ლეონარდო დავინჩის მეთოდის შესავალი“ და „საღამო ბატონ ტესტთან“, მაგრამ 1900 წლიდან მოყოლებული თავს ანებებს ლიტერატურულ საქმიანობას და წლების მანძილზე კარჩაკეტილად ცხოვრობს აბსოლუტურ მდუმარებაში, რომელსაც 1917 წელს არღვევს „ნორჩი პარკას“-(მიჩნეული ვალერის ყველაზე მნიშვნელოვან პოემად) გამოქვეყნებით. ამ წიგნმა მას ჭეშმარიტი პოეტის სახელი მოუხვეჭა მეგობრებსა და პოეზიის მოტრფიალეთა შორის. 1920 წელს აქვეყნებს ”ოდებსა” და ლირიკულ პოემებს, რომელებიც შემდეგ გაერთიანდნენ კრებულში ”ხიბლლი”. ამას მოჰყვა დიალოგები: ”ევპალინოსი, ანუ ხუროთმოძღვარი” და ”სული და როკვა” (1923 წ.) ესეების ორი ტომი ”ნარევი-1” (1924 წ.) და ”ნარევი-2” (1930 წ.), აგრეთვე მრავალი მომცრო წიგნი და ლიტერატურულ-ფილოსოფიური ხასიათის ფრაგმენტები. 1925 წელს ვალერი არჩეულ იქნა საფრანგეთის აკადემიის წევრად, სადაც დაიკავა ანატოლ ფრანსის ადგილი. პოლ ვალერი შედარებულია სპინოზასა და დეკარტთან, რადგან მათი ბიოგრაფიული მსგავსებანი თუ სულიერი სივრცე არაერთ წერტილში ავლენს მსგავსებას და ზოგან იკვეთება კიდეც. მას უწოდეს ”ახალი გოეთე”, სერჯო სოლომიმ მასზე დაწერა: ”თანამედროვეობის ყველაზე მაღალი და მნიშვნელოვანი ხმა მე ვალერისგან მესმის”. როდესაც რაინერ მარია რილკემ ვალერის ”ზღვის სასაფლაო” თარგმნა - აღნიშნა, რომ ჭეშმარიტად აღფრთოვანებული, როგორიც იგი ვალერის შემოქმედებითაა ძალზე იშვიათად თუ ყოფილა. რილკე: ”მე მგონია, თავისი ცხოვრების რომელიღაც ეპიზოდში ამ დიდმა პოეტმა დათრგუნა ყოველივე წარმავალი არსებითისა და მარადიულის გულისთვის, -იმდენად ნათელი ჩანს იქ, სადაც სხვები მხოლოდ სიცხადის ხარჯზე თუ აღწევენ სიღრმეს...” ასევე რილკემ აღნიშნა: ”თუ არა ვცდები, ის სწავლობდა მათემატიკას და იმდენად ღრმა და საფუძვლიანი ცოდნა შეიძინა ამ დარგში, რომ სხვა ფრანგ სწავლულებზე ადრე შეეძლო გაეგო და ჩამოეყალიბებინა აინშტაინის მნიშვნელობა”. მასთან მეგობრობდნენ: ანდრე ჟიდი, ანრი ბერგსონი და ალბერტ აინშტაინი, რომელთა დაჟინებითაც მან არაერთი სტატია გამოაქვეყნა. პოლ ვალერი გარდაიცვალა პარიზში 1945 წელს.
ვერა მუხინა

ვერა მუხინა (; დ. 1 ივლისი, 1889, რიგა — გ. 6 ოქტომბერი, 1953, მოსკოვი) — საბჭოთა მოქანდაკე, სსრკ-ის სახალხო მხატვარი (1943), სსრკ-ის სამხატვრო აკადემიის ნამდვილი წევრი (1947). ხუთგზის სტალინური პრემიის ლაურეატი (1941, 1943, 1946, 1951, 1952)

ბიოგრაფია
ვერა მუხინა რიგაში დაიბადა მდიდარი ვაჭრის ოჯახში, რომელიც მოგვიანებით მოსკოვში გადავიდა. მოსკოვში ის სხვადასხვა კერძო ხელოვნების სკოლაში სწავლობდა, მათ შორის კონსტანტინე იუონისა და ილია მაშკოვის სტუდიებში. განიცადა კუბიზმის გავლენა. 1912 წელს ის პარიზში მოგზაურობს, სადაც გრან შომიერის აკადემიაში ემილ-ანტუან ბურდელის ლექციებს ესწრება. შემდეგ იგი იტალიაში მიემგზავრება, სადაც რენესანსის პერიოდის ფერწერასა და ქანდაკებას ეცნობა. 1918 წელს ალექსეი ზამკოვზე, სამხედრო ექიმზე, იქორწინა.

შემოქმედება
მისი ყველაზე განთქმული ნამუშევარია „მუშისა და კოლმეურნე ქალის“ უზარმაზარი ქანდაკება, რომელიც 1937 წლის პარიზის საერთაშორისო ექსპოზიიის საბჭოთა პავილიონის ქვაკუთხედი იყო. 24 მ სიმაღლის 75-ტონიანი ქანდაკება უჟანგავი ლითონის ფირფიტებისგან დამზადდა, რომლებიც ერთმანეთთან წერტილოვანი შედუღების ინოვაციური მეთოდით შეერთდა. ორივე ფიგურას ცალ ხელში ნამგალი და ურო უჭირავთ, რომელთა შეერთებით საბჭოთა კავშირის სიმბოლო იქმნებოდა. 1947 წელს ეს ქანდაკება, რომელიც ამჟამად სრულიად რუსეთის საგამოფენო ცენტრშია (ადრე „ვედეენხა“) გამოფენილი, რუსული კინოსტუდია „მოსფილმის“ სიმბოლო გახდა.

1940-იან წლებში მუხინას მხატვრული სტილი უკვე აღარ ჯდებოდა სტალინის ეპოქის სტანდარტებში. მისი პროექტები ან არასდროს აღუმართავთ, ან მნიშვნელოვნად შეუცვლიათ, როგორც ეს საბჭოთა ლიდერების იაკობ სვერდლოვისა და ვლადიმერ ლენინის, ასევე კომპოზიტორ პეტრე ჩაიკოვსკისა და მწერალი მაქსიმ გორკის მონუმენტების შემთხვევაში იყო.

მუხინას მემკვიდრეობას არც ამჟამად სწყალობს დღევანდელი მოსკოვის ხელმძღვანელობა. მუხინას სახლი და სახელოსნო პრეჩისტენსკის 3-ში დანგრევას ექვემდებარება.

გალერეა
მიმიკა

მიმიკა — სახის ნაქუთების გამოკვეთილი მოძრაობა, საშუალებას გვაძლევს გამოვხატოთ ესა, თუ ის განცდა – სიხარული, სევდიანობა და სხვ.

მიმიკური მოძრაობები უნებლიეა, რეფლექსიური, თუმცა ადამიანს შეუძლია მათი ნებაყოფლობით გამოხატვაც (მაგ. მსახიობებს). მიმიკა ერთ-ერთი დამხმარე საშუალებაა ადამიანთან ურთიერთობისას. საუბრისას ის აზრის გამოხატვაში გვეხმარება. მიმიკა სამსახიობო ხელოვნების მთავარი ნაწილია, მის საშუალებით მსახიობები ქმნიან სხვადასხვა პერსონაჟის სახეს, გამოსცემენ მის იერს.
რაიხსპრეზიდენტი

რაიხსპრეზიდენტი — გერმანიის მეთაური და პირველი პირი 1919-1934 წლებში ვაიმარის რესპუბლიკის დროს. მცირე ხნით წოდება აღდგენილ იქნა 1945 წელს. ვაიმარის კონსტიტუციის მიხედვით რაიხსპრეზიდენტი ირჩეოდა 7 წლით საყოველთაო და პირდაპირი არჩევნებით. იგი ნიშნავდა რაიხსკანცლერს. რაიხსპრეზიდენტს უფლება ჰქონდა დაეთხოვა რაიხსტაგი.

პოსტი გაუქმდა ნაციონალ-სოციალისტების მიერ 1934 წელს მას შემდეგ რაც პრეზიდენტი ჰინდენბურგი გარდაიცვალა და აღდგენილ იქნა მესამე რაიხის არსებობის ბოლო დღეებში 1945 წელს, როდესაც მცირე ხნით კარლ დენიცი გახდა რაიხსპრეზიდენტი.

პირველი რაიხსპრეზიდენტი იყო ფრიდრიხ ებერტი.

დროშები
პალიასტომი

პალიასტომი — გამდინარე ტბა ოდიშ-გურიის დაბლობზე, ქალაქ ფოთთან. ადმინისტრაციულად მოქცეულია ნაწილობრივ სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში (ხობის მუნიციპალიტეტი), ნაწილობრივ — გურიის მხარეში (ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი). ზედაპირის ფართობი 18,2 კმ². აუზის ფართობი 547 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 3,2, საშუალო სიღრმე 2,6 მ. წყლის მოცულობა 52 მლნ. მ³. მდებარეობს ზღვის დონიდან — 0.3 მ-ზე დაბლა. საზრდოობს წვიმის წყლითა და შენაკადებით. ტბას ერთვის მდინარე ფიჩორი, გამოედინება მდინარე კაპარჭინა. მაღალი დონე იცის გაზაფხულზე, ზაფხულსა და შემოდგომაზე, დაბალი — ზამთარში. წყალი თბილია ივლის-აგვისტოში (25,1 °), ცივია იანვარში (5,2 °), ძლიერი ქარების გამო ტბაზე ხშირად ჰომოთერმიაა, ცივ ზამთარში გაძგიფულია და ჩნდება ყინულნაპირისი. იყენებენ ხე-ტყის დასაცურებლად, თევზჭერისთვის. ტბა შედის კოლხეთის ეროვნული პარკის შემადგენლობაში, კოლხეთის ეროვნული პარკი ტურისტებს სთავაზობს სანაოსნო მარშრუტებს ტბის უკეთ გასაცნობად.

ეტიმოლოგია
გიორგი გამყრელიძის აზრით სიტყვა პალიასტომი შედგება ორი ბერძნული სიტყვისაგან "პალიას" (ძველი) და "სტომა" (ციხე-სიმაგრე). ე.ი. ძველი ციხე-სიმაგრე.

ლეგენდა პალიასტომის ტბის სახელწოდების შესახებ აღწერილი აქვს ეგნატე ნინოშვილს 1891 წლის მოთხრობაში „პალიასტომის ტბა“:

ისტორია
პალიასტომის ტბის ფსკერზე, კაპარჭინას ბოლოში, არქეოლოგებმა აღმოაჩინეს ქართული ტიპის სასოფლო სოფლური დასახლება, ადგილ „ნაეკლესიარზე“ აღმოჩნდა რიყის ქვებით ნაგები კედელის ნაშთები. ამ მიდამოებიდან, არის ქართული მხედრულწარწერიანი ბარძიმი, რომელიც ქ. ქუთაისის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში ინახება. ბარძიმს აქვს ქართული წარწერა. ასევე ქუთაისის მუზეუმშია დაცული პალიასტომის ღვთისმშობლის ხატი, რომელსაც ასევე აქვს ქართული წარწერა. ტბის დასავლეთ ნაწილში, მალთაყვასთან, დადასტურდა - სს-თა ნამოსახლარის ნაშთები. არქეოლოგიური კვლევით გაირკვა, რომ პალიასტომის ტბაში პუნქტ „ნატეხებში“ ძველი ნამოსახლარია და მისი ნაშთები 900 კვ.მ-ზე ვრცელდება. „ნატეხების“ ნამოსახლარის კერამიკა (აგური, კრამიტი) ისეთივეა, როგორც დასავლეთ საქართველოს სხვა არქეოლოგიური ნაშთებისა (ბიჭვინთა, სოხუმი, ოჩამჩირე, გუდავა, ნოქალაქევი, ვაშნარი, ქობულეთი, ციხისძირი, გონიო). აქ აღმოჩნდა უცხოური ბრტყელი კრამიტიც.

პალიასტომის ტბა საუკუნემდე შედიოდა გურიის სამთავროში. გურიის მთავარი იღებდა პალიასტომში დაჭერილი თევზის ბაჟს. 1828 წელს, გურიის სამთავროს გაუქმებით ისარგებლა ოდიშის მთავარმა და დაეუფლა პალიასტომს. 1836 წელს საქართველოს მთავარმართებელმა გრიგოლ როზენმა პალიასტომი ოდიშის სამთავროს ტერიტორიად სცნო.

1924 წელს ტბის სამხრეთ-დასავლეთი ნაპირიდან გაიყვანეს არხი და პირდაპირ შეუერთეს ზღვას, ხოლო 1933 წლის დეკემბერში ძლიერი ზვირთცემის შედეგად არხი გაფართოვდა და სრუტე გაჩნდა, წყალი მლაშე გახდა.

სხვადასხვა
პალიასტომის ტბის შესახებ დაწერილია ეგნატე ნინოშვილის 1891 წლის მოთხრობა „პალიასტომის ტბა“
ამავე მოთხრობის მიხედვით 1963 წელს გადაღებულია ფილმი „პალიასტომი“

გალერეა
ტაბაწყური

ტაბაწყური, ტაბისყური — ტბა საქართველოში, ბორჯომისა და ახალქალაქის მუნიციპალიტეტების საზღვარზე. მდებარეობს სამსრის ქედის ჩრდილოეთ ნაწილში, ქცია-ხრამის აუზში, ზღვის დონიდან 1991 მ სიმაღლეზე. სარკის ფართობი 14,2 კმ², წყალშემკრები აუზის ფართობი 83,1 კმ², საშუალო სიღრმე 15,5 მ, მაქსიმალური სიღრმე 40,2 მ, წყლის მოცულობა 221 მლნ. მ³.

ტაბაწყური საქართველოში ზედაპირის ფართობით მე-4, ხოლო წყლის მოცულობით უდიდესი ტბაა. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. ტბის მინიმალური დონე ძირითადად შეინიშნება იანვარ–მარტში. ყველაზე დაბალი საშუალოთვიური დონეა თებერვალში. გაყინულია დეკემბრის ბოლოდან მარტის ბოლომდე. გამდინარეა მიწისქვეშა გზით. აუზის ჰიდროგრაფიული ქსელი სუსტადაა განვითარებული, რაც მისი გეოლოგიური აგებულებითაა განპირობებული. ერთვის მხოლოდ ორი მუდმივი შენაკადი: ერთი ჩრდილოეთიდან, ხოლო მეორე დასავლეთიდან. იერთებს აგრეთვე რამდენიმე დროებით ნაკადსაც.

ტბის წყლის ზედაპირული ფენის მაქსიმალური საშუალოთვიური ტემპერატურა შეინიშნება აგვისტოში და უდრის 15.3 °-ს. მაქსიმალური საშუალო დღე-ღამური ტემპერატურა 24.5 °-ია. თევზის სარეწად ტბის ნაპირზე აშენებულია პატარა ნავსაყუდელი და ქარხანა-საამქრო.

ვახუშტი ბატონიშვილის მიხედვით, ტაბაწყური ხელოვნურად შექმნილი წყალსატევი უნდა იყოს:

ტაბაწყურის ტბის წარმოქმნის შესახებ არსებობს ქართული მითი.
მთაწმინდა

მთაწმინდა, მთაწმინდის პლატო — მთა საქართველოში, ქალაქ თბილისში. მდებარეობს მთაწმინდის ქედის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე მტკვრის მარჯვენანაპირეთში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 719.8 მ. აგებულია ზედაეოცენური ქვიშაქვებითა და თიხებით. უშუალოდ ეკვრის თბილისს და არსებითად შეადგენს ქალაქის განუყოფელ ნაწილს. მთაწმინდის ზედა ნაწილი წარმოადგენს საკმაოდ ვრცელ პლატოს.

„მთაწმინდამ“ სახელი მიიღო ქრისტიანული რელიგიის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი სავანის — ათონის მთის მიხედვით. გადმოცემით მთის აღმოსავლეთ კალთაზე სენაკი გამოუქვაბავს ერთ-ერთ ასურელ მამას — დავითს. საუკუნეში აქ ივერიის ღვთისმშობლის ეკლესია იდგა, მის ადგილას 1542 წელს ძმებმა ნიკოლოზ და დავით გაბაშვილებმა წმინდა დავითის მონასტერი ააშენეს. ახლანდელი ეკლესია აგებულია 1871 წელს. აქვეა მცირე ზომის ფერისცვალების ეკლესია (აგებულია 1809 წელს). ეკლესიებთან მისასვლელი გზა გაიყვანეს 1817 წელს.

 საუკუნის დასაწყისამდე მთაწმინდა ტყით იყო შემოსილი. ახლანდელი ტყე ხელოვნურია. პლატოზე გაშენებულია კულტურისა და დასვენების პარკი (ადრე იყო იოსებ სტალინის სახელობის), რომელიც საავტომობილო და საბაგირო გზით უკავშირდება ქალაქს; გაყვანილია ფუნიკულიორი. მთაწმინდის აღმოსავლეთ კალთაზეა ქართველ მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა მთაწმინდის პანთეონი. მთაზე დგას სატელევიზიო ანძა.
მაუი

მაუი — სიდიდით მეორე კუნძული ჰავაის კუნძულებში 1885,5 კმ² ფართობით, ხოლო მე-17 აშშ-ის კუნძულებს შორის. მაუი ჰავაის შტატის ნაწილია და ასევე მაუის საგრაფოს უდიდესი კუნძულია. ამავე საგრაფოს ეკუთვნის ასევე კუნძულები ლანაი, კაჰოოლავე და მოლოკაი. ოთხ კუნძულს ერთად უწოდებენ მაუი-ნუის. 2010 წლისთვის კუნძულზე ცხოვრობდა 144 444 ადამიანი.
კლერმონის საეკლესიო კრება

კლერმონის საეკლესიო კრება — საეკლესიო კრება, რომელიც რომის პაპმა ურბან -მ მოიწვია საფრანგეთის ქალაქ კლერმონში (ამჟამად კლერმონ-ფერანი) 1095 წლის 18 ნოემბერს სასულიერო-ადმინისტრაციული და სასულიერო-პოლიტიკური საკითხების გადასაწყვეტად. კრებას დაესწრო დიდი რაოდენობით კათოლიკე სასულიერო პირი და ასევე მრავალი საერო პირიც (ძირითადად რაინდები). კრებამ ეკლესიიდან განდევნა საფრანგეთის მეფე ფილიპ , რომელმაც ცოლი მიატოვა და ხელმეორედ იქორწინა 1092 წელს. კრების დასრულების შემდეგ ურბან -მ საკუთარ სიტყვაში 26 ნოემბერს საზოგადოებას ჯვაროსნული ლაშქრობისკენ მოუწოდა ღვთის ქალაქის (იერუსალიმის) მუსულმანებისგან გასანთავისუფლებლად, შეჰპირდა რა ამით მათი ცოდვების განტევებას, ვალების ჩამოწერას და სხვ.
ურბან II

ურბან (საერო სახელი ედ (ოდო) დე შატიიონ დე ლაჟერი, ; დ. 1042 — გ. 29 ივლისი, 1099) — რომის პაპი 1088 წლის 12 მარტიდან 1099 წლის 29 ივლისამდე. აგრძელებდა გრიგოლ -ს პოლიტიკას. 1095 წელს მის მიერ მოწვეულ კლერმონის საბჭოზე პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობა გამოაცხადა მუსულმანთა წინააღმდეგ, რისთვისაც ლაშქრობის მონაწილეებს ცოდვების მიტევებას შეჰპირდა.
აგორაფობია

აგორაფობია (ბერძნ. - „სივრცის შიში“, — აგორა – „სივრცე“, „ბაზარი“ და ფობოს – „შიში“) არის შიში გახსნილი სივრცის მიმართ.
აგორაფობიით შეპყრობილი ხალხი განიცდის შიშს დიდ მოედნებში, ცარიელ ქუჩებში, ან გახსნილ მდელოში. გახსნილი სივრცის გარდა, აგორაფობიკებს ასევე ეშინიათ ხალხმარავალი ადგილების. თვით სიტყვა აგორას (ბერძნ. ) პირველი მნიშვნელობაა ბაზარი, რაც ხალხმრავლობასთან იყო გაიგივებული. ეს ხალხი უსაფრთხოდ თავს მარტო შენობაში გრძნობენ, სადაც სრულიად მარტო ან ცოტა ხალხი არის. ყოველგვარი საზოგადოებრივი ადგილები მათ აშინებთ, ისინი მარტო მოგზაურობასაც ვერ ახერხებენ ამ შიშის გამო.
აგროფობია შეიძლება გამოწვეული იყოს ნერვული დარღვევისა ან ფსიქიკური დაავადების შედეგად.