iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
აზერ სულეიმანოვი

აზერ სულეიმანოვი (დ. 27 ივლისი, 1967, მარნეული) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის ოთხგზის (1999, 2008, 2012, 2016) წევრი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა აზერბაიჯანის სახალხო მეურნეობის ინსტიტუტი. 1984-1991 წლებში მუშაობდა ცეკავშირის მარნეულის განყოფილების გასტრონომში გამყიდველად. 1992-1994 წლებში იყო სხვადასხვა მაღაზიების გამგე. 1995-1997 წლებში მუშაობდა „მარნეულის სამომხმარებლო საზოგადოებაში“ ეკონომისტად. 1997 წელს მუშაობდა დაიწყო მარნეულის მუნიციპალიტეტის გამგეობაში, ჯერ ეკონომიკური განყოფილების უფროსის მოადგილედ, ხოლო შემდეგ უფროსად. 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მარნეულის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 2004-2008 წლებში იყო ქვემო ქართლის გუბერნატორის მოადგილე. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მარნეულის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მარნეულის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“.

2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე „ერთიანმა ნაციონალურმა მოძრაობამ“ და გაერთიანებულმა ოპოზიციამ „ძალა ერთობაშია“ №13 საარჩევნო ოლქის (მარნეულის მუნიციპალიტეტი და გარდაბნის მუნიციპალიტეტის ნაწილი) მაჟორიტარობის კანდიდატად წარადგინა. მან ხმების 38,89% (23502) მიიღო და მეორე ადგილი დაიკავა. 2021 წლის 3 აგვისტოს განაცხადა პარტიის დატოვების შესახებ.
კობა ნაყოფია

კობა ნაყოფია (დ. 22 თებერვალი, 1969, გალი) — ქართველი ეკონომისტი, იურისტი, პოლიტიკოსი. „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ აღმასრულებელი მდივანი 2019–2022 წლებში და პოლიტიკური საბჭოს თავმჯდომარე 2022 წლის 10 იანვრიდან.

ბიოგრაფია
კობა ნაყოფია დაიბადა 1969 წელს. 1993 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი, ეკონომისტის კვალიფიკაციით, პარალელურად დაამთავრა ამავე უნივერსიტეტის „სპეცფაკულტეტი“ — ბიზნესის უმაღლესი სკოლა, სპეციალობით ბიზნეს-იურისტი. დამთავრებული აქვს რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს დიპლომატიური აკადემია, მინიჭებული აქვს საერთაშორისო ურთიერთობების სპეციალისტის კვალიფიკაცია. არის რუსეთის ეკონომიკის აკადემიის ეკონომიკის მეცნიერებათა კანდიდატის სამეცნიერო ხარისხის მფლობელი. იყო დსთ-ს ქვეყნების საერთაშორისო ეკონომიკური კომიტეტის მრჩეველი.

1993-2008 წლებში სხვადასხვა დროს იყო კომპანია „ოქროს საწმისის“ გენერალური დირექტრი, შპს „ინვესტმენტ მენეჯმენტის“ გენერალური დირექტორი, სს „ორლოვის სამრეწველო კომპანიის“ დირექტორთა საბჭოს წევრი, კომპანია „პრომიშლენნიე ინვესტორის“ ვიცე-პრეზიდენტი, სს „ზესტაფონის ფეროშენადნობთა ქარხნის“ სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი, სს „მადნეულის“ გენერალური დირექტორი, შპს „კვარციტის“ გენერალური დირექტორი, კომპანია „გეოპრომინინგის“ პრეზიდენტი, აგარაკის (სომხეთი) სპილენძ-მოლიბდენის კომბინატის დირექტორთა საბჭოს თავმჯდომარე, არარატის (სომხეთი) ოქროს გადამამუშავებელი ქარხნის დირექტორთა საბჭოს თავმჯდომარე. კობა ნაყოფია იყო ჰოლივუდში გადაღებული ფილმის „აგვისტოს 5 დღის“ ერთ-ერთი პროდიუსერი.

2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ბოლნისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ბოლნისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“. 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გაერთიანებული ოპოზიცია „ძალა ერთობაშია“.

კობა ნაყოფია 2021 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნებში სენაკის მერობის კანდიდატი იყო „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ სახელით და პირველ ტურში იმაზე მეტი ხმები მიიღო, ვიდრე მისმა ოპონენტმა მმართველი პარტიიდან. მეორე ტურში მცირე სხვაობით დამარცხდა (46,92%; 9923 ხმა).

2019–2022 წლებში იყო „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ აღმასრულებელი მდივანი. 2022 წლის 10 იანვარს პოლიტიკური საბჭოს თავმჯდომარის თანამდებობა დაიკავა.

ჯილდოები
2010: ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენი
ბიორკის ხელშეკრულება

ბიორკის ხელშეკრულება – ხელშეკრულება რუსეთ-გერმანიის კავშირის შესახებ. ხელი მოაწერეს ვილჰელმ -მ და ნიკოლოზ -მ კ. ბიორკის (ვიბორგთან) მახლობლად 1905 წლის 11 (24) ივლისს. ხელშეკრულების თანახმად, თუ შეთანხმების მონაწილე ერთ მხარეს თავს დაესხმოდა ევროპის რომელიმე სახელმწიფო, მეორე მხარე მთელი თავისი სამხედრო ძალებით უნდა დახმარებოდა მოკავშირეს. ხელშეკრულება ძალაში შედიოდა რუსეთ-იაპონიის საზავო ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ. ბიორკის ხელშეკრულება უპირისპირდებოდა რუსეთ-საფრანგეთის სამხედრო პოლიტიკურ კავშირს. ვილჰელმ მიზნად ისახავდა ჩაეშალა რუსეთ-საფრანგეთის კავშირი და არ დაეშვა რუსეთისა და დიდი ბრიტანეთის კავშირი. რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრის ვ. ლამზდორფისა და მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარის ს. ვიტეს ზეგავლენით ნიკოლოზ -მ წერილობით შეატყობინა ვილჰელმ -ს ხელშეკრულებას დამატებოდა ორმხრივი დეკლარაცია, სადაც ნათქვამი იქნებოდა, რომ გერმანია-საფრანგეთის ომის შემთხვევაში არ გამოიყენებდნენ ვალდებულებას სამხედრო დახმარების შესახებ. ეს განცხადება ბიორკის ხელშეკრულების გაუქმებას უდრიდა.
ბოგდან I

ბოგდან – დამოუკიდებელი მოლდავეთის სამთავროს პირველი მმართველი. ქვეყანას მართავდა 1359-1365 წლებში. 1359 წელს აჯანყდა უნგრეთის მეფის წინააღმდეგ. ბრძოლის დროს დაიკავა ტერიტორია კარპატებსა და დნესტრს შორის. 1365 წელს უნგრეთის მეფე იძულებული გახდა ეცნო მოლდოვის სამთავროს დამოუკიდებლობა, რომლის დედაქალაქიც იყო ბაია.
ბოლონიის კონკორდატი

ბოლონიის კონკორდატი – ბოლონიაში დადებული შეთანხმება, რომელსაც ხელი მოეწერა 1516 წლის 18 აგვისტოს. ხელშეკრულება დაიდო საფრანგეთის მეფე ფრანსუა -სა და რომის პაპ ლეო -ს შორის. მეფემ ზოგი რამ დაუთმო პაპს. ბოლონიის კონკორდატით აღადგინეს ანატები, პაპმა შეინარჩუნა საეკლესიო მართლმსაჯულების უმაღლესი ინსტანციის გამგებლობის უფლება, მეფემ უარი თქვა შარლ -ის ბურჟის პრაგმატისტული სანქციის (1438) ზოგიერთ მუხლზე. ბოლონიის კონკორდატმა გააუქმა პრელატების არჩევის წესი. საფრანგეთის მეფეს შეეძლო დაენიშნა არქიეპისკოპოსები, ეპისკოპოსები და აბატები, გადაეცა მათთვის საეკლესიო ბენეფიციუმები. ბოლონიის კონკორდატმა განამტკიცა საფრანგეთის მეფის ავტორიტეტი, ხელი შეუწყო მეფის გავლენაში პრელატების მოქცევას, დაუახლოვა ისინი სამეფო ტახტს და ზოგიერთი მათგანი სახელმწიფო მოხელე გახდა. ამიერიდან ისინი დიდ როლს ასრულებდნენ სახელმწიფოს მმართველობაში (მაგ., კარდინალები რიშელიე, მაზარინი და სხვ.). ბოლონიის კონკორდატი ძალაში იყო საფრანგეთის დიდ რევოლუციამდე.
გაიზერიხი

გაიზერიხი, გეიზერიხი, გენზერიხი (დ. 390 – გ. 477) – ვანდალების მეფე 428-477 წლებში. 429 წელს ვანდალები გაიზეიხის მეთაურობით ესპანეთიდან ჩრდილოეთ აფრიკაში შეიჭრნენ, 439 წელს აიღეს კართაგენი და იქ აჯანყებული მონებისა და კოლონების მხარდაჭერით შექმნეს თავიანთი სახელმწიფო (დედაქალაქი კართაგო). მათი ფლოტი დასავლეთ ხმელთაშუა ზღვაზე გაბატონდა. გაიზერიხმა დაიპყრო ასევე კორსიკა, სარდინია; 455 წელს დაანგრია და გაძარცვა რომი; ხოლო 461 და 468 წლებში გაანადგურა მის წინააღმდეგ გამოგზავნილი რომაელთა ფლოტი.
გაისმაიერის აჯანყება

გაისმაიერის აჯანყება – აჯანყება ავსტრიაში 1526 წელს. წარმოადგენდა ავსტრიაში გლეხთა ომის ეპილოგს. 1526 წლის გაზაფხულზე ზალცბურგის საეპისკოპოსოს გლეხები და მაღაროელები აჯანყდნენ და მოქალაქეთა მხარდაჭერით აიღეს ზალცბურგი და მთელ საეპიკოპოსოს დაეუფლნენ. აპრილში აჯანყებას სათავეში ჩაუდგა მიხაელ გაისმაიერი. მიუხედავად რიგი გამარჯვებებისა, იმავე წლის ივლისში აჯანყება ჩაახშეს.
კახა ოქრიაშვილი

კახაბერ (კახა) ოქრიაშვილი (დ. 21 მარტი, 1966, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი, საქართველოს ხუთი მოწვევის პარლამენტის (2004, 2008, 2012, 2016, 2020) წევრი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1982-1983 წლებში მუშაობდა სანიტრად დმანისის რაიონულ საავადმყოფოში. 1989-1990 წლებში იყო სოფელ განთიადის საექიმო ამბულატორიის მთავარი ექიმი. 1990-1995 წლებში მუშაობდა მეან-გინეკოლოგად დმანისის რაიონულ საავადმყოფოში. 1995-2003 წლებში იყო ფარმაცევტული კომპანია „“-ის გენერალური დირექტორი. 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (დმანისის მაჟორიტარი), საინიციატივო ჯგუფი. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (დმანისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (დმანისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (დმანისისა და წალკის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.

2020 წლის 10 აგვისტოს დატოვა „ქართული ოცნება“ და ბიზნესმენ ცეზარ ჩოჩელთან ერთად ახალი პარტია — „პროგრესი და თავისუფლება“ დააარსა. 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე „ერთიანმა ნაციონალურმა მოძრაობამ“ და გაერთიანებულმა ოპოზიციამ „ძალა ერთობაშია“ ბოლნისის, დმანისის, წალკისა და თეთრიწყაროს მაჟორიტარობის კანდიდატად წარადგინა. მან ხმების 39,55% (23666) მიიღო და მეორე ადგილი დაიკავა. ოფიციალურად 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გაერთიანებული ოპოზიცია „ძალა ერთობაშია“.
აიკ მელტონიანი

აიკ მელტონიანი (დ. 1 სექტემბერი, 1955) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის საერო ინსტიტუტი „გაენათი“. 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (წალკის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „მრეწველობა გადაარჩენს საქართველოს“. ამჟამად არის წალკის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მაჟორიტარი დეპუტატი ქალაქ წალკიდან.
ლერი ხაბელოვი

ლერი ხაბელოვი (დ. 5 ივლისი, 1964, თბილისი) — ქართველი მოჭიდავე, ოლიმპიური ჩემპიონი (1992), იურისტი, პოლიტიკოსი. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1986). საქართველოს ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტის პრეზიდენტი 2012 წლიდან.

ბიოგრაფია
1985 წელს დაამთავრა საქართველოს ფიზიკური კულტურის სახელმწიფო ინსტიტუტი, ხოლო 2000 წელს ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. ხაბელოვი არის თავისუფალი სტილით მოჭიდავეებს შორის მსოფლიოს ხუთგზის (1985, 1987, 1990, 1991, 1993) ჩემპიონი და ევროპის ოთხგზის (1985, 1987, 1988, 1992) ჩემპიონი. ლერი ხაბელოვი 1988 წელს ოლიმპიადის ვერცხლის პრიზიორი გახდა, 1992 წელს კი — ოლიმპიური ჩემპიონი.

ხაბელოვი იყო საქართველოს ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტის ვიცე-პრეზიდენტი, 1998–2004 წლებში — სპორტის სახელმწიფო დეპარტამენტის უფროსის პირველი მოადგილე, ხოლო 2004-2008 წლებში ოლიმპიური კომიტეტის პირველი ვიცე-პრეზიდენტი. 2012 წლიდან არის საქართველოს ეროვნული ოლიმპიური კომიტეტის პრეზიდენტი (უკვე მესამე ვადით).

2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ქარელის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.

დაოჯახებულია, ჰყავს 5 შვილი. არის ვახტანგ გორგასლის მე-2 ხარისხის ორდენისა და ღირსების ორდენის კავალერი.

ძირითადი შედეგები
საინტერესო ფაქტები
1990 წლის დეკემბერში სპორტულმა ჟურნალისტებმა ლერი ხაბელოვი საქართველოს მესამე საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელეს.
ვალერი გელაშვილი

ვალერი გელაშვილი (დ. 18 იანვარი, 1960, ხაშური) — ქართველი ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის ოთხგზის 1999, 2003, 2012, 2016 წევრი. გელაშვილს ეკუთვნოდა სამშენებლო კომპანია „ევრა“,რომელიც 2005 წელს აშენებდა ავლაბრის რეზიდენციას, თუმცა კომპანიასა და სახელმწიფოს შორის დავა წარმოიშვა და მშენებლობა სხვა კომპანიას გადაეცა.

ბიოგრაფია
ვალერი გელაშვილი დაიბადა 1960 წლის 18 იანვარს, ხაშურში. 1976 წელს დაამთავრა ამიერკავკასიის რკინიგზის ხაშურის №3 საშუალო სკოლა; 1977-1981 წლებში სწავლობდა საქართველოს სახელმწიფო ფიზიკური კულტურის ინსტიტუტში, მასწავლებლის სპეციალობაზე. 1981-1991 წლებში მუშაობდა ფიზიკური კულტურის მასწავლებლად; 1991-1999 წლებში იყო დახურული სააქციო საზოგადოება &-ს გენერალური დირექტორი. 2006-2012 წლებში მეორედ გახდა დსს &-ს გენერალური დირექტორი. 2011-2012 წლებში კი იყო შპს „ევრას“ დირექტორი.

პოლიტიკური საქმიანობა
ვალერი გელაშვილი 1999-2004 წლებში იყო ხაშურის რაიონის მაჟორიტარი დეპუტატი საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტში. 2004-2006 წლებში კვლავ გახდა საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის პარლამენტის მაჟორიტარი დეპუტატი. 2005 წლის 14 ივლისს მას თავს დაესხნენ. 2006 წელს პარლამენტმა მას უფლებამოსილება შეუწყვიტა. 2012 წლიდან არის „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველოს“ წევრი; 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ხაშურის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2020 წლის 18 თებერვლიდან 11 დეკემბრამდე იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
სერგო ქიტიაშვილი

სერგო ქიტიაშვილი (დ. 28 სექტემბერი, 1975, ხაშური) — ქართველი პოლიტიკოსი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტი „საქართველო“. 1997-1999 წლებში იყო საქართველოს სტუდენტ მედიკოსთა ასოციაციის (- ) სტუდენტთა საერთაშორისო გაცვლითი პროგრამების დირექტორი, ხოლო 1999-2000 წლებში - ამავე ასოციაციის პრეზიდენტი. 2000-2001 წლებში — ხაშურის მუნიციპალიტეტის გამგებლის მოადგილე. 2001-2003 წლებში იყო საქართველოს ახალგაზრდა მედიკოსთა კავშირის პრეზიდენტი. 2003-2006 წლებში — საქართველოს სოციალური სამართლიანობის ინსტიტუტის დირექტორი. 2006-2008 წლებში იყო შ. პ. ს. & დირექტორი (ვილნიუსი, ლიეტუვა). 2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ხაშურის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“.
ბიძინა გუჯაბიძე

ბიძინა გუჯაბიძე (დ. 24 თებერვალი, 1956, სოფელი ბაღლები, ჯურუყვეთის თემი, ლანჩხუთის რაიონი, — გ. 12 ნოემბერი, 2020) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის ორი მოწვევის პარლამენტის წევრი 2004 და 2012 წლებში.

ბიოგრაფია
1983 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1983-1986 წლებში იყო აგროსამრეწველო გაერთიანების იურისკონსულტი და მთავარი სპეციალისტი. 1986-1988 წლებში იყო ლანჩხუთის სახალხო კონტროლის რაიონული განყოფილების ინსპექტორი. 1988-1990 წლებში ლანჩხუთის რაიკომის ინტრუქტორი. 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლანჩხუთის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „სააკაშვილი — ნაციონალური მოძრაობა“. იმავე ოლქში იყრიდა კენჭს 2008 წლის არჩევნებშიც, თუმცა დამარცხდა. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“.
ენზელ მკოიანი

ენზელ მკოიანი (დ. 3 მაისი, 1959, სათხე, ბოგდანოვკის რაიონი) — ქართველი ეკონომისტი, პოლიტიკოსი, საქართველოს ხუთი მოწვევის პარლამენტის (1999, 2004, 2008, 2012, 2016) წევრი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა სომხეთის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1977-1981 წლებში მუშაობდა ბოგდანოვკის რაიონის (ამჟამად ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი) სამსახურებში მუშად. 1981-1983 წლებში გაიარა სავალდებულო სამხედრო სამსახური სსრკ-ს ჯარში. 1983-1984 წლებში მუშაობდა ახალქალაქის მოძრავ-მექანიზებული კოლონაში მესამე თანრიგის მუშად. 1984-1990 წლებში იყო ალკკ ახალქალაქის რაიონული კომიტეტის წევრი. 1990 - 1999 წლებში მუშაობდა ახალქალაქში, კერძო სამშენებლო კომპანიებში ხელმძღვანელ თანამდებობებზე.

1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ნინოწმინდის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: საინიციატივო ჯგუფი. 2004-2008 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ნინოწმინდის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: საინიციატივო ჯგუფი. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ნინოწმინდის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ნინოწმინდის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. მაჟორიტარულ არჩევნებში ხმათა 63,71% მიიღო (16 004 ხმა).

მიხაილ ავაქიანის ძეგლი
2019 წლის 20 იანვარს სამველ მანუკიანთან ერთად მონაწილეობა მიიღო ყარაბაღის ომის მონაწილე მიხაილ ავაქიანის ძეგლის გახსნაში, რასაც დიპლომატიური სკანდალი მოყვა. ქართული პრესის შეფასებით, მიხაილ ავაქიანი მთიან ყარაბაღში განსაკუთრებული სისასტიკით იბრძოდა აზერბაიჯანის წინააღმდეგ.

ჯილდოები
1998: ღირსების მედალი
გოჩა ენუქიძე

გოჩა ენუქიძე (დ. 8 აპრილი, 1962, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი, მეცნიერი, პოლიტიკოსი.

ბიოგრაფია
1991 წელს დაამთავრა ქ. როსტოვის რკინიგზის ინჟინერთა ინსტიტუტი, ხოლო 1998 წელს — ნიკო მუსხელიშვილის სახელობის ქუთაისის სახელმწიფო ტექნიკური უნივერსიტეტი.

1979-1982 წლებში მუშაობდა თბილისის „ტრიკოტაჟის“ თეთრეულის საწარმოო გაერთიანება. 1984-1985 წლებში მუშაობდა რუსთავის მეტალურგიულ ქარხანაში. 1985-1989 წლებში სწავლობდა როსტოვის რკინიგზის საინჟინრო-სატრანსპორტო ინსტიტუტში. 1989-1995 წლებში იყო კოოპერატივ „ალფას“ თავმჯდომარე. 1998 წელს დაამთავრა ქუთაისის ნიკო მუსხელიშვილის სახელობის ტექნიკური უნივერსიტეტი. 1995-2008 წლებში მუშაობდა სხვადასხვა ბენზინგასამართ კომპანიებში ხელმძღვანელ თანამდებობებზე. 2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ამბროლაურის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ამბროლაურის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“.

2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ამბროლაური-ონი-ცაგერი-ლენტეხი-მესტიის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
გოგი ლიპარტელიანი

გოგი ლიპარტელიანი (დ. 27 მარტი, 1952, ლენტეხი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს ოთხი მოწვევის (1999, 2004, 2008, 2012) პარლამენტის წევრი.

ბიოგრაფია
1979 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი, სპეციალობით მატერიალურ-ტექნიკური მომარაგების ეკონომიკა და დაგეგმვა. 1976-1999 წლებში მუშაობდა ქარხანა „ელექტროავტომატში“ სხვადასხვა თანამდებობებზე. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის კრწანისის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: საინიციატივო ჯგუფი. 2004-2008 წლებში — საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლენტეხის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ახალი საქართველოსთვის“. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლენტეხის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ლენტეხის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“.
ნიდერ-რაინი

ნიდერ-რაინი — მდინარე სამხრეთ ნიდერლანდებში, რაინი-მაასი-შელდის დელტის ფარგლებში. წარმოადგენს რაინის ერთ-ერთ მთავარ ტოტს. სათავე აქვს სოფელ ანგერენის რაიონში, საიდანაც დასავლეთის მიმართულებით მიედინება. ერთვის მდინარე ლეკს. თუკი კაშხალი დახურულია მდინარის წყლის ხარჯი უდრის 25 მ³/წმ-ს. მაქსიმალური წყლის ხარჯი შეადგენს 500 მ³/წმ-ს (გახსნილი კაშხლის შემთხვევაში). ნაპირზე მდებარეობს ქალაქი არნემი.
გიორგი ახვლედიანი (პოლიტიკოსი)

გიორგი ახვლედიანი (დ. 7 იანვარი, 1974, თბილისი) — ქართველითეოლოგი, პოლიტიკოსი, ჟურნალისტი.

ბიოგრაფია
1997 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი ფილოსოფია-სოციოლოგიის ფაკულტეტი, თეოლოგის სპეციალობით. ტელევიზიაში მუშაობა დაიწყო 1994 წელს. იყო საინფორმაციო გადაცემების „მოამბე“ „ქვიშის საათი“ რედაქტორი და წამყვანი პირველ არხზე. 2000-2003 წლებში შ. გ. „ალიონის“ რედაქტორი და წამყვანი. 2003-2008 წლებში მუშაობდა ტელეკომპანია „იმედში“. იყო ყოველდღიური თოქ-შოუს „ქრონიკა გიორგი ახვლედიანთან ერთად“ რედაქტორი და წამყვანი. ამავე წლებში იყო ყოველკვირეული ტელეჟურნალის „დროება“ ჟურნალისტი. 2008 წელს კოლეგებთან ერთად დააფუძნა ქრისტიან-დემოკრატიული მოძრაობა და იმავე წლის საპარლამენტო არჩევნებში გახდა პარლამენტის წევრი. 2008-2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „გიორგი თარგამაძე — ქრისტიან-დემოკრატები“. იყო ფრაქცია „ქრისტიან-დემოკრატების“ თავმჯდომარე. 2014 წელს „დემოკრატიულ მოძრაობასთან“ გაერთიანების შემდეგ, გახდა „დემოკრატიული მოძრაობის“ პოლიტსაბჭოს წევრი. 2020 წლის 5 ივნისს დატოვა „დემოკრატიული მოძრაობა“. წასვლის მიზეზი პირველის ეთერში გასული სიუჟეტი იყო, რომლის მიხედვით, ის ხელისუფლებისგან იღებდა დაფინანსებას. ჰყავს მეუღლე შორენა კობერიძე და სამი ვაჟი, ალექსანდრე, ანდრია და ნიკოლოზი.
თემურ კოხოძე

თემურ კოხოძე (დ. 2 მარტი, 1959, ბაღდათი) — ქართველი ბიზნესმენი, „თეგეტა მოტორსის“ დამფუძნებელი და სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე, საქართველოს პარლამენტის წევრი 2008-2012 წლებში.

ბიოგრაფია
თემურ კოხოძე ფლობს ინჟინრის დიპლომს. დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ავტომექანიკური ფაკულტეტი, საავტომობილო ტრანსპორტის ექსპლუატაციის ინჟინრის სპეციალობით.

კოხოძეს ავტოინდუსტრიაში საქმიანობის 40-წლიანი გამოცდილება აქვს. 1988-1990 წლებში მუშაობდა საერთაშორისო კომპანია „სოვტრანსავტოში“ და იკავებდა ფოთის ფილიალის ექსპლუატაციის უფროსის თანამდებობას, შემდეგ კი დირექტორის მოადგილის პოზიციას.

1995 წელს დააარსა შპს „იკარუსი“, რომელიც საქართველოში ავტობუსების ნაწილების პირველი ოფიციალური შემომტანი გახდა. 1996 წელს კომპანიამ „ავტოექსპორტის“ სახელით დაიწყო პოზიციონირება, სადაც თემურ კოხოძე დირექტორის პოზიციაზე დაინიშნა. ამავე პერიოდში კოხოძემ ისტორიული ხელშეკრულება დადო იაპონური ავტოინდუსტრიის ბრენდთან „ბრიჯსტოუნთან“.

2001 წლიდან კომპანია ბაზარზე უკვე „თეგეტა მოტორსის“ სახელით ოპერირებს და თემურ კოხოძე გენერალური დირექტორის თანამდებობას იკავებს.

2007 წელს თემურ კოხოძე საპარლამენტო არჩევნებში მონაწილეობდა, რის გამოც მან „თეგეტა მოტორსის“ გენერალური დირექტორის პოზიცია დატოვა. 2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ბაღდათის მაჟორიტარი). 2012 წლის ბოლოს თემურ დეპუტატის მანდატი დატოვა და კვლავ აქტიურად ჩაერთო „თეგეტა მოტორსის“ მენეჯმენტში.

2012 წლის შემდეგ თემურ კოხოძე პოლიტიკურ საქმიანობაში აღარ მონაწილეობს. „თეგეტა მოტორსის“ სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარის თანამდებობას ის 2019 წლიდან დღემდე იკავებს. „თეგეტა“ დღეს უკვე ჰოლდინგური კომპანიაა და სრულიად საავტომობილო ეკოსისტემას აერთიანებს. დღეს „თეგეტა“ უმსხვილესი საავტომობილო კომპანიაა კავკასიასა და ცენტრალურ აზიაში. მთელი ქვეყნის მასშტაბით „თეგეტას“ 28 სერვისცენტრი აქვს, ხოლო საერთაშორისო ვაჭრობას ჰოლდინგი ოთხ კონტინენტზე ახორციელებს.

„თეგეტას“ გარდა, თემურ კოხოძე ასევე არის ბალნეოლოგიურ კურორტ „საირმის“ დამფუძნებელი. საირმე იმერეთის რეგიონში ერთ-ერთი გამორჩეული ბალნეოლოგიურ-კლიმატური კურორტია, რომელიც ზღვის დონიდან 950 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს და სამკურნალო წყლებით გამოირჩევა.

2019 წელს კი თემურ კოხოძემ დააფუძნა „ბაღდათის განვითარების ფონდი“, რომელიც რეგიონში საქველმოქმედო საქმიანობას ეწევა. ორგანიზაცია ბაღდათში არაერთ პროექტს ახორციელებს, როგორც ინფრასტრუქტურული განვითარების მიმართულებით, ისე საგანმანათლებლო და ადამიანის უფლებათა დაცვის კუთხით.
ნიდერლანდების ისტორია

რომის იმპერიის პერიოდში, ამჟამინდელი ნიდერლანდების სამხრეთის ტერიტორია იყო რომაელების მიერ დაკავებული და გახდა ბელგიკის პროვინცია , მოგვიანებით კი ქვემო გერმანიის პროვინცია. , ამ დროს ქვეყანა იყვნენ დასახლებული გერმანელები, სამხრეთით კი კელტები.

1477 წელს ნიდერლანდების ტერიტორია შევიდა საღვთო რომის იმპერიის ტერიტორიაში. 1556 წელს დინასტიური გაყოფის შედეგად საღვთო რომის იმპერია გადავიდა ესპანეთის მფლობელობაში. ესპანური სტანდარტების დამყარების მცდელობა უშედეგო გამოდგა და გამოიწვია ადგილობრივი მოსახლეობის დაპირისპირება, რამაც გამოიწვია ანტიესპანური ომი კალვინიზმის დროშის ქვეშ. 27 ივლისის 1581 წელს გამოცხადდა ქვეყნის დამოუკიდებლობა.
დავით ჭავჭანიძე

დავით ჭავჭანიძე (დ. 10 სექტემბერი, 1973, ხონი) — ქართველი ეკონომისტი, პოლიტიკოსი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა საქართველოს ეკონომიკური აღორძინების კავშირის თბილისის ბიზნესის ინსტიტუტი ეკონომისტ-მენეჯერის კვალიფიკაციით. 1996-2002 წლებში მუშაობდა საქართველოს დასაქმების სახელმწიფო ფონდში. 2002-2006 წლებში იყო ხონის მუნიციპალიტეტის გამგებლის მოადგილე, ხოლო 2006-2008 წლებში ამავე მუნიციპალიტეტის გამგებელი. 2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ხონის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ხონის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — „მეტი სარგებელი ხალხს“.
ჩინგელჰერნერი

ჩინგელჰერნერი — მთა გლარნის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს გლარუსისა და გრაუბიუნდენის კანტონების საზღვაზე. შედგება რამდენიმე მწვერვალისგან, რომლებიც 1 კმ სიგრძის ქედს წარმოქმნიან; მათ შორის უმაღლესი ზღვის დონიდან 2 849 მეტრს აღწევს.

მთა მიეკუთვნება გლარნის შეცოცებას, რომელიც იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შესული.