iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სერბეთის საპროტესტო აქციები 2024-2025

2024 წლის ნოემბერში, მას შემდეგ, რაც ქალაქ ნოვი-სადში რკინიგზის სადგურის სახურავის ჩამონგრევის შედეგად 15 ადამიანი დაიღუპა და ორი მძიმედ დაშავდა, ქალაქში მასობრივი საპროტესტო აქციები დაიწყო. დემონსტრანტებისა და ოპოზიციის წარმომადგენლების თქმით, ტრაგედიის მიზეზი კორუფცია და სადგურზე დაუდევრად შესრულებული სამუშაოებია. 2025 წლის 9 მარტის მდგომარეობით, საპროტესტო გამოსვლები მიმდინარეობს სერბეთის 400 დიდსა თუ მცირე ქალაქში. პროტესტის მონაწილეები, რომლის უმეტეს ნაწილს სტუდენტები შეადგენენ, მთავრობის პასუხისმგებლობის დაყენებას ითხოვენ.

საგანმანათლებლობა დაწესებულებების ბლოკირება პირველად 22 ნოემბერს დაიწყო დრამატული ხელოვნების ინსტიტუტში, როდესაც სტუდენტებს დუმილით მიაგეს პატივი პირველი ნოემბრის ტრაგედიის მსხვერპლებს. ამას მალევე მოჰყვა სხვა უნივერსიტეტების ბლოკირება. პროტესტის სხვა ფორმების გარდა, დემონსტრანტები ყოველდღიურად მართავენ მდუმარე 15 წუთიან საავტომობილო გზების ბლოკადებს სახელწოდებით "სერბეთო, გაჩერდი" (სერბ. , ), რომლებიც იწყება 11 საათსა და 52 წუთზე, ნოვი სადში სახურავის ჩამონგრევის დროს, რითაც სიმბოლურად მოიგონებენ ტრაგედიაში დაღუპულ 15 ადამიანეს. ფილოსოფოსმა სლავოი ჟიჟეკმა სერბების პროტესტს „1968 წლის შემდეგ ევროპაში ყველაზე დიდი სტუდენტური მოძრაობა“ უწოდა.
პიჩინჩის ვულკანი

პიჩინჩა — სტრატოვულკანი ეკვადორში. დედაქალაქი კიტო მის აღმოსავლეთ ფერდობებზე მდებარეობს.
მთის ორი უმაღლესი მწვერვალია ვავა პიჩინჩა (კიჩუა ვავა — ბავშვი, ჩვილი ესპანურად გუაგუა პიჩინჩა) (4 784 მეტრი) და რუკუ პიჩინჩა (კიჩუა — რუკუ მოხუცი,

აღწერა
ორივე მწვერვალი ჩანს ქალაქ კიტოდან და პოპულარული აკლიმატიზაციის მარშრუტია ალპინისტებისთვის. ვავა პიჩინჩაზე ჩვეულებრივ შესვლა ხდება კიტოს გარეუბნის სოფელ ლოადან, რუკუზე კი ჩვეულებრივ ადიან კიტოს დასავლეთ მხარეს მდებარე ტელეფერიკოდან.

1999 წლის ოქტომბერში ვულკანი ამოიფრქვა და ქალაქი რამდენიმე სანტიმეტრი ფერფლით დაიფარა. ბოლო მნიშვნელოვანი ამოფრქვევები მოხდა 1553 და 1660 წლებში, როდესაც ქალაქი დაახლოებით 30 სმ-ის ფერფლმა დაფარა.

პროვინციას, რომელიც აქ მდებარეობს ამ მთის მიხედვით დაერქვა სახელი. ასევეა ეკვადორის სხვა პროვინციების შემთხვევაშიც (მათ შორის კოტოპაქსი, ჩიმბორასო და იმბაბურა).

გეოგრაფია
 , ორქიდეის ტიპია, რომელიც გვხვდება ვულკანზე. ზღვის დონიდან 1 900-2 200 მ სიმაღლეზე.

ამოფრქვევები
1660 წელს პიჩინჩამ განიცადა პლინიანური ამოფრქვევა, რის შედეგადაც ფერფლი 1 000 კილომეტრის მანძილზე გავრცელდა, ხოლო კიტოზე 30 სანტიმეტრზე მეტი ფერფლი გავრცელდა.

ბოლო მნიშვნელოვანი ამოფრქვევა დაიწყო 1998 წლის აგვისტოში.

1742 წლის 17 ივნისს, იმავე მისიის დროს, ლა კონდამინმა და ბუგერი ავიდნენ პიჩინდაზე და ჩაიხედეს ვულკანის კრატერში, რომელიც ბოლოს 1660 წელს იყო ამოფრქვეული. ლა კონდამინმა ის, რაც იხილა, ქვესკნელს შეადარა.

1802 წლის ზაფხულში ალექსანდერ ფონ ჰუმბოლდტი ავიდა და გაზომა ამ მთის და რეგიონის სხვა რამდენიმე ვულკანის სიმაღლე. ჰუმბოლდტის ნაწერებმა შთააგონა მხატვარი ფრედერიკ ედვინ ჩერჩი მოენახულებინა და დაეხატა პიჩინჩა და სხვა ანდების მწვერვალები.

1822 წლის 24 მაისს, გენერალ სუკრეს სამხრეთის კამპანია ესპანეთ-ამერიკის დამოუკიდებლობისთვის ომში კულმინაციას მიაღწია, როდესაც მისმა ძალებმა დაამარცხეს ესპანეთის კოლონიური არმია ამ ვულკანის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ფერდობებზე. ეს შეტაკება, ცნობილი როგორც პიჩინჩის ბრძოლა, უზრუნველყოფდა ესპანეთისგან დამოუკიდებლობას იმ ტერიტორიებისთვის, რომლებიც დღეს ეკვადორის შემადგენლობაშია.
ხუანა ინეს დე ლა კრუსი

}) — ეს ტერმინი გამოიყენებოდა ესპანური კოლონიური პერიოდის დროს და აღნიშნავდა ახალ სამყაროში (ამერიკაში) დაბადებულ ესპანური წარმოშობის ადამიანს.) ქალი იყო, რომლის მამა ქირაობდა ჰასიენდა დე პანოაიანს, მეხიკოს მახლობლად.

ჰასიენდა პანოაიანი ამეკამეკაში — იყო რამირეს დე სანტილიანას ოჯახის რეზიდენცია.

არსებობს ორი განსხვავებული ნათლობის ჩანაწერი, რომლებიც ხუანას უკავშირდება — ერთი 1648 წელს სახელით „“ და მეორე 1651 წელს სახელით „“; ეს საკითხი დღემდე კვლევის და აკადემიური დისკუსიის საგანია., თუმცა მკვლევართა შორის თანხმობა არსებობს, რომ იგი იყო დონია ისაბელ რამირეს დე სანტილიანას სამი არალეგიტიმური შვილიდან ერთ-ერთი, რომელიც დონ პედრო დე ასუახეს ჰყავდა.

რადგან მონაზონი ხუანა, მამამ, ადრეულ ასაკში მიატოვა და მასთან თითქმის არ ჰქონდა ურთიერთობა, ბავშვობა მთლიანად დედის ოჯახის გარემოცვაში გაატარა, პანოაიანის ნაკვეთში, ამეკამეკაში. ამ მიწის ნაკვეთს მისი დედის მამა — ხუანას ბაბუა — ქირაობდა და იქ ცხოვრობდა რამირეს დე სანტილიანას დიდი ოჯახი.

მისი ნათესავებიდან ბევრ ქალს ერქვა „ინეს“, მათ შორის იყვნენ: ბებია — ინეს დე ბრენესი, დედის დეიდა — ინეს რამირეს დე სანტილიანა, და ბიძაშვილი — ინეს დე ბრენეს ი მენდოსა, რომელიც დაქორწინებული იყო ანტონიო დე სავედრა გუსმანის შვილიშვილზე — ამერიკაში დაბადებულ პოეტზე, რომლის ნაწერებიც დაიებჭდა.

მონაზონი ხუანა მოგვიანებით გენიოს ბავშვად აღიარეს. ის განათლებას იღებდა სახლში — პაპაიას მიწაზე, სადაც ეცნობოდა ლათინურ და ნაუატლის (აცტეკთა) ენებს, და სწავლობდა ფილოსოფიასა და მათემატიკას. მას თავისუფლად შეეძლო ბაბუის პირადი ბიბლიოთეკის გამოყენებაც.

ბავშვობაში ინესა ხშირად იმალებოდა ჰასიენდას პატარა სამლოცველოში, სადაც კითხულობდა ისეთ წიგნებს, რომლებიც გოგონებისთვის აკრძალული იყო. სამი წლის ასაკში მან უკვე იცოდა ლათინურად წერა და კითხვა. ხუთი წლის ასაკში, გადმოცემის მიხედვით, შეეძლო არითმეტიკული გამოთვლები. რვა წლის ასაკში მან დაწერა ლექსი ევქარისტიაზე.
მოზარდობაში მან შეისწავლა ბერძნული ლოგიკა, ხოლო ცამეტი წლის ასაკში ასწავლიდა ლათინურს პატარა ბავშვებს. დიდი ხნის განმავლობაში მიიჩნეოდა, რომ მან ასევე იცოდა ნაუატლი, აცტეკური ენა, და ბავშვობაში წერდა პატარა ლექსებს ამ ენაზე, თუმცა ეს მოსაზრება ბოლო დროინდელმა კვლევებმა კითხვის ნიშნის ქვეშ დააყენა.
თეოდორა ბაკოიანი

თეოდორა (დორა) ბაკოიანი (, დ. 6 მაისი, 1954, ათენი) — ბერძენი პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. პარლამენტის მოქმედი დეპუტატი. წარსულში — კულტურის მინისტრი (1992-1993), ათენის თემის პირველი ქალი მერი (დიმარქი) (2003-2006), საბერძნეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი (2006-2009).

ბიოგრაფია
თეოდორა ბაკოინა დაიბადა 1954 წლის 6 მაისს, ათენში. ის ოთხი შვილიდან უფროსი, ბერძენი პოლიტიკოსის, კონსტანტინოს მიცოტაკისის ქალიშვილია. განათლება მიიღო ათენისა და მიუნხენის უნივერსიტეტებში. 1968 წელს, საბერძნეთში „შავი პოლკოვნიკების“ ხუნტის ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ, ოჯახთან ერთად ემიგრაციაში წავიდა. ათენში 1974 წელს დაბრუნდა. იმავე წელს დაქორწინდა პავლოს ბაკოიანისზე, ჟურნალისტსა და პოლიტიკურ მოღვაწეზე. ამ ქორწინებაში მას ორი შვილი შეეძინა: ალექსია და კოსტასი. მეუღლის სიკვდილის შემდეგ, მოგვიანებით, 1998 წელს დაქორწინდა ბიზნესმენ ისიდოროს კუველოსზე, მაგრამ ინარჩუნებს გარდაცვლილი მეუღლის გვარს. მისი მეორე მეუღლე ამჟამად საბერძნეთის ოლიმპიური კომიტეტის პრეზიდენტია.

მუშაობდა სხვადასხვა სამინისტროში. 1989 წელს მისი მეუღლე, პავლოს ბაკოიანისი, მემარცხენე რადიკალური ორგანიზაცია „17 ნოემბრის“ ტერორისტებმა მოკლეს. ამავე წლის ნოემბრის არჩევნებზე თეოდორა ბოკოიანიმ წარმატებით იყარა კენჭი თავისი გარდაცვლილი მეუღლის ადგილზე ევრიტანიის საარჩევნო ოლქში და 1990 წლის არჩევნებზე ხელახლა აირჩიეს საბერძნეთის პარლამენტის წევრად. 1991 წლის სექტემბრიდან 1992 წლის აგვისტომდე მუშაობდა „ახალი დემოკრატიის“ საერთაშორისო საქმეთა გენერალურ მდივნად და წარმოადგენდა პარტიას ევროპის დემოკრატთა კავშირსა და საერთაშორისო დემოკრატთა კავშირში. მომდევნო წელს, როდესაც მამამისი, კონსტანტინოს მიცოტაკისი, საბერძნეთის პრემიერ-მინისტრად აირჩიეს, იგი მამამისის ოფისის ხელმძღვანელი გახდა, ხოლო შემდგომში — კულტურის მინისტრი. 2002 წელს იგი ათენის პირველი ქალი მერი გახდა და ამ თანამდებობაზე 2004 წლის ათენის ოლიმპიადის სტუმრებს მასპინძლობდა. 2006–2009 წლებში მან კონსტანტინოს კარამანლისის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. ამ პერიოდში საგარეო პოლიტიკის მთავარი მიმართულება ნატოსთან თანამშრომლობის გაძლიერება იყო.

დორა ბაკოიანი 2010 წლის 7 მაისს ანტონის სამარასის მიერ პარტია „ახალი დემოკრატიის“ და მისი საპარლამენტო ფრაქციის შემადგენლობიდან გარიცხეს.

2010 წლის 17 ოქტომბერს დორა ბაკოიანიმ განაცხადა ახალი პარტიის შექმნის განზრახვის შესახებ, რომელშიც შევიდოდნენ „ახალი დემოკრატიის“ წევრები, რომლებიც არ ეთანხმებიან ანტონის სამარასის კურსს.[5][6].

2010 წლის 21 ნოემბერს დორა ბაკოიანიმ გამოაცხადა საკუთარი ახალი პოლიტიკური პარტიის, „დემოკრატიული ალიანსის“, დაარსების შესახებ.
მსოფლიო სასწავლო ცენტრი

- საერთაშორისო არაკომერციული ორგანიზაცია, რომელიც ფოკუსირებულია საერთაშორისო განვითარებაზე, განათლებასა და გაცვლით პროგრამებზე. დაფუძნებული ბრატლბოროში, ვერმონტში. უხსნის ადამიანებს პოტენციალს კრიტიკული გლობალური საკითხების გადასაჭრელად თავისი ძირითადი პროგრამული მიმართულებების საშუალებით. პროგრამა მოიცავს საერთაშორისო საცხოვრებელს, საერთაშორისო ტრენინგის სკოლა და საერთაშორისო განვითარებისა და გაცვლით პროგრამებს.

ისტორია
საერთაშორისო ცხოვრების ექსპერიმენტი დაიწყო 1932 წელს.[6] ექსპერიმენტი შეირჩა მშვიდობის კორპუსის თავდაპირველი არქიტექტორების მიერ, რადგან -ის პროფესიონალები ცნობილი იყვნენ კულტურულ გარემოში ჩართვისთვის მომზადების ძლიერი სისტემით. ექსპერიმენტმა დახმარება გაუწია მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, როდესაც მათ წამოიწყეს სასწავლო მოგზაურობები ექსპლუატაციიდან გამოსული სამხედრო გემებით სტუდენტთა სამოგზაურო საბჭოს წევრებთან ერთად.

საერთაშორისო ტრენინგის სკოლა დაარსდა 1964 წელს.[6] -მა დააკმაყოფილა მშვიდობის კორპუსის დაბრუნებული მოხალისეების საჭიროება, შესთავაზა რა მათ აკადემიური ხარისხი საერთაშორისო განვითარების სფეროში. ვერმონტის კამპუსი თავდაპირველად შედგებოდა პატარა საერთო საცხოვრებლების ჯგუფისგან ეტლების სახლის გარშემო, რომელიც მდებარეობდა ლამაზ ფერმაში ბრატლბოროს ჩრდილოეთ ნაწილში. მშვიდობის კორპუსის ეს ადრეული მოხალისეები სწავლობდნენ უცხო ენებს მათი სამსახურის ენის სწავლების მასალებითა და მასწავლებლებით, და საერთაშორისო ტრენინგის სკოლამ დაიწყო თავისი შეთავაზებების გაფართოება. 1968 წლისთვის, მშვიდობის კორპუსის დაბრუნებული მოხალისეების მცირე, მაგრამ მზარდი რაოდენობა ითხოვდა ხარისხს ინგლისურის, როგორც მეორე ენის სწავლებაში, რაც ახალი სპეციალობა იყო. 1969 წელს შემუშავდა ორი სამაგისტრო პროგრამა: საერთაშორისო კარიერული მომზადება და ენების სწავლების მაგისტრატურა (ფრანგული, ესპანური და ).

1970-იანი წლების ბოლოს, 1980-იან და 1990-იან წლებში არსებობდა საბაკალავრო პროგრამა, სახელწოდებით "მსოფლიო საკითხების პროგრამა" . ეს იყო ორწლიანი პროგრამა გადმოყვანილი იუნიორებისა და უფროსკურსელებისთვის. ადრეულ წლებში, სტუდენტების ჯგუფმა გამოაქვეყნა წიგნი სახელწოდებით "პროცესი: სწავლისა და ზრუნვის შესახებ"[9], რომელიც საუბრობს ტრანსფორმაციული განათლების სირთულეებსა და ჯილდოებზე.

გაეროს ლიდერის უ თანტის სიტყვით შთაგონებული, პროგრამა უზრუნველყოფდა გაკვეთილებს მშვიდობისა და კონფლიქტების კვლევებში, ალტერნატიული ენერგიის წყაროებში, მოსახლეობის კვლევებში, საერთაშორისო ეკონომიკასა და გარემოს კვლევებში. პირველი წლის კამპუსზე გატარების შემდეგ, სტუდენტებს ჰქონდათ ერთწლიანი სტაჟირებები სხვადასხვა ადგილებში მთელ მსოფლიოში. საბოლოო სემესტრი შედგებოდა ამ სფეროებიდან ერთ-ერთში კვლევისგან სტუდენტის მიერ არჩეულ თემაზე და კვლევის შედეგების პრეზენტაციებისგან. პროგრამა ჩვეულებრივ სრულდებოდა საბაკალავრო ნაშრომის ან პროექტების კომბინაციის წარდგენით. 22 კურსდამთავრებულის შემდეგ, ახლომდებარე მარლბოროს კოლეჯმა მიიღო ეს პროგრამა და შესთავაზა იგი თავის კამპუსზე.

საერთაშორისო ვიზიტორთა ლიდერობის პროექტმა კამპუსზე მოიყვანა თემის აქტივისტები, კანონმდებლები და რეგიონული ლიდერები, რათა შეესწავლათ მშვიდობის მიღწევის საშუალებები ისეთ ომით დაზარალებულ ადგილებში, როგორიცაა რუანდა, ირლანდია, ბოსნია ან ისრაელი/პალესტინა.
დღეს
კამპუსი
ბელა სუონი

ბელა (იზაბელა) სუონი (ინგლ. "" ) — სტეფანი მაიერის წიგნების სერია „ბინდის“ მთავარი პროტაგონისტი პერსონაჟი. თავდაპირველად იგი ჩვეულებრივი თინეიჯერი გოგონაა, მაგრამ ბელას შეუყვარდება ვამპირი ედვარდ კალენი, ბოლოს დაქორწინდება კიდეც მასზე, და შეეძინება ადამიან-ვამპირის ჰიბრიდი ქალიშვილი, რენესმე კალენი.

„ბინდის“ საგა 4 ნაწილისგან შედგება: „ბინდი“, „ახალი მთვარე“, „დაბნელება“ და „განთიადი“. ამბავი, ძირითადად, პროტაგონისტის, ბელას თვალთახედვიდან არის მოთხრობილი. ამავე სახელწოდების ფილმების სერიაში ბელას როლს ასრულებს მსახიობი კრისტენ სტიუარტი.

წიგნის მიხედვით, 17 წლის ბელა გადადის მამის სახლში ფორკსში, ვაშინგტონში, ხვდება იდუმალ კალენების ოჯახს და შეუყვარდება ერთი შეხედვით თინეიჯერი ედვარდ კალენი. თუმცა, მალე აღმოაჩენს, რომ ეს ოჯახი ვამპირების კლანის წარმომადგენელია. შეყვარებული ბელა გამოხატავს სურვილს, თავადაც გახდეს ვამპირი, რათა სირთულეები არ შეექმნათ ურთიერთობაში, მაგრამ ედვარდი უარს ამბობს მის გარდაქმნაზე.

მეორე რომანში, „ახალი მთვარე“, ედვარდი და დანარჩენი კალენები ტოვებენ ფორკსს, რათა დაიცვან უკვე 18 წლის ადამიანი ბელა ვამპირების სამყაროსგან. ჯეიკობ ბლეკი, კვილეუტების ტომის წევრი, მაქცია, რომელიც მგლის ფორმას იღებს, ანუგეშებს შეწუხებულ და ღრმა დეპრესიაში მყოფ ბელას. ბელას ძალიან უყვარს ჯეიკობი, თუმცა მეგობრულად. კალენების დაბრუნების შემდეგ მათი ურთიერთობა გაურკვეველი რჩება.

„დაბნელებაში“ ბელა დაინიშნება ედვარდ კალენზე.

მეოთხე ნაწილში, „განთიადში“, ერთი თვით ადრე ბელას 19 წლის იუბილემდე, ისინი ქორწინდებიან და გაემგზავრებიან დასასვენებლად. თაფლობის თვეში ბელა ორსულდება და, თავისი ბავშვის უჩვეულო ბუნების გამო, თითქმის კვდება ქალიშვილის, რენესმეს, გაჩენისას. იმის შიშით, რომ კვლავ არ დაკარგოს იგი, ედვარდი ვამპირად აქცევს ბელას.

კონცეფცია
როგორც ბელას პერსონაჟის, ასევე მთლიანად „ბინდის“ საგის იდეა ეფუძნება სტეფანი მაიერის სიზმარს: უბრალო მოკვდავი გოგონა „გამაოგნებლად ლამაზ, მბრწყინავ... ვამპირს... გაცხარებით ესაუბრება მდელოზე ტყეში“. სიზმარში წყვილი "მათი სიყვარულის სირთულეებს განიხილავდა, რაკი ვამპირს განსაკუთრებით იზიდავდა გოგონას სისხლის სურნელი და უჭირდა თავის შეკავება, რომ არ მოეკლა იგი."

სახელების დარქმევამდე მაიერი პერსონაჟებს ნაცვალსახელებით იხსენიებდა, მოგვიანებით უწოდა მათ ედვარდი და ბელა. ავტორის განმარტებით, გოგონას იმიტომ დაარქვა იზაბელა, რომ მასთან ამდენხნიანი ურთიერთობის შემდეგ საკუთარი ქალიშვილივით შეიყვარა და ამ სიყვარულით შთაგონებულმა უწოდა საკუთარი მომავალი გოგონასთვის შერჩეული სახელი".

მაიერმა განაცხადა, რომ არსებობს მსგავსება ბელასა და შარლოტა ბრონტეს „ჯეინ ეარის“ მთავარ პერსონაჟს შორის, სწორედ ამ წიგნის ზეგავლენით შექმნა მაიერმა ბელას მხატვრული სახის ძირითადი შტრიხები.
მარჯორი ლი ბრაუნი

მარჯორი ლი ბრაუნი ( დ. 9 სექტემბერი, 1914 — გ. 19 ოქტომბერი, 1979) — მათემატიკის განათლების სპეციალისტი, ერთ-ერთი პირველი აფროამერიკელი ქალი, რომელმაც მათემატიკაში დოქტორის ხარისხი მიიღო.

ადრეული ასაკი და განათლება
მარჯორიმ ისწავლა ჰაუარდის უნივერსიტეტში, 1935 წელს მათემატიკის ბაკალავრიატი დაასრულა. ხარისხის მიღების შემდეგ, ასწავლიდა საშუალო სკოლასა და კოლეჯში, მათ შორის გილბერტის აკადემიაში, ახალ ორლეანში.
რამდენიმე წლის შემდეგ განაცხადი შეიტანა მიჩიგანის უნივერსიტეტის მათემატიკის სამაგისტრო პროგრამაზე. მიჩიგანის უნივერსიტეტი იღებდა აფროამერიკელ სტუდენტებს, მაშინ როდესაც აშშ-ს მრავალი სხვა საგანმანათლებლო დაწესებულება არ იღებდა. მას შემდეგ, რაც სრულ განაკვეთზე მუშაობდა ისტორიულად შავკანიანთა უაილი კოლეჯში მარშალში, ტეხასში, და მიჩიგანში მხოლოდ ზაფხულობით დადიოდა, ბრაუნის შრომა გამართლდა და მიიღო სასწავლო სტიპენდია მიჩიგანში, სრულ განაკვეთზე სწავლობდა და 1949 წელს დაასრულა დისერტაცია. მისი დისერტაცია, „ერთპარამეტრიანი ქვეჯგუფების კვლევა გარკვეულ ტოპოლოგიურ და მატრიცულ ჯგუფებში", ხელმძღვანელობდა ჯორჯ იური რაინიჩი.

იგი იყო ერთ-ერთი პირველი აფროამერიკელი ქალი აშშ-ში, რომელმაც მათემატიკაში დოქტორის ხარისხი მიიღო, ევლინ ბოიდ გრანვილთან ერთად, რომელმაც ასევე მიიღო დოქტორის ხარისხი 1949 წელს.

კარიერა
დოქტორის ხარისხის მიღების შემდეგ, ბრაუნი ვერ ინარჩუნებდა სასწავლო პოზიციას კვლევით დაწესებულებაში. ამიტომ საშუალო სკოლის მათემატიკის მასწავლებლებისთვის „თანამედროვე მათემატიკის" სწავლება დაიწყო. განსაკუთრებით ფოკუსირებდა უმცირესობებისა და ქალების მათემატიკური განათლების წახალისებაზე.
გიორგი ჭირაქაძე (ქიმიკოსი)

გიორგი (გოგი) ჭირაქაძე (დ. 24 დეკემბერი, 1934, თბილისი — გ. 2003) — ქართველი პროფესორი, პედაგოგი, ქიმიკოსი. პროფესორი (1984 წ.), ღირსების ორდენის კავალერი.

1953 წელს დაამთავრა თბილისის 21-ე ვაჟთა სკოლა ოქროს მედლით. იგი რეგულარულად მონაწილეობდა რესპუბლიკურ, საკავშირო და საერთაშორისო (ჩეხეთი, გერმანია, პოლონეთი, უნგრეთი და სხვა) კონფერენციებსა და სიმპოზიუმებში. იყო 200-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის მათ შორის 12 სახელმძღვანელოს, 15 მეთოდური და დამხმარე სახელმძღვანელოს, 2 მონოგრაფიის, 6 საავტორო მოწმობისა და 2 პატენტის ავტორი.

1953-1958 წლებში სწავლობდა დიმიტრი მენდელეევის სახელობის მოსკოვის ქიმიურ-ტექნოლოგიურ ინსტიტუტში. ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ ბრუნდება საქართველოში და მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არაორგანული ქიმიისა და ელექტროქიმიის ინსტიტუტის რადიაციული ქიმიის ლაბორატორიაში ჯერ უმცროს, შემგედ კი უფროს მეცნიერ-თანამშრომლად (1958-1981 წწ.).

1965 წელს დაიცვა დისერტაცია ქიმიის მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხის მოსაპოვებლად. 1965-1981 წლებში ასევე მუშაობდა თბილისის პუშკინის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში ქიმიის კათედრის დოცენტის თანამდებობაზე. 1981 წელს დაიცვა დისერტაცია თემაზე: „სულფიდრილური ნაერთების თხევადფაზიანი რადიაციულ-ქიმიური ჟანგვა“ და მიენიჭა ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორის ხარისხი.

1966-2003 წლებში პარალელურად მუშაობდა თბილისის პირველი საშუალო სკოლის (ამჟამად კლასიკური გიმნაზიის) ქიმიის მასწავლებლად, ხოლო 80-იან წლებში აბიტურიენტებისათვის ლექციებს კითხულობდა ქიმიაში საქართველოს ტელევიზიით.

1981 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ორგანული ქიმიის კათედრის გამგე.

1965-1990 წლებში კითხულობდა ლექციებს მასწავლებელთა დახელოვნების ცენტრალურ ინსტიტუტში, 1975 წლიდან კი – მასწავლებელთა დახელოვნების საქალაქო ინსტიტუტში. 1978-1990 წლებში იყო სკოლის მასწავლებელთა ოლიმპიადის საორგანიზაციო კომიტეტისა და ჟიურის წევრი (თბილისი, მოსკოვი, მინსკი, რიგა). 1996 წელს გ. ჭირაქაძეს სოროსის პროფესორის წოდება მიენიჭა. ამავე წელს აირჩიეს ეკოლოგიის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილ წევრად. 1999 წ. მიენიჭა „საპატიო მასწავლებლის“ წოდება და საქალაქო კონკურსში გამარჯვეულის ლაურეატობა.
დოროთი პიტონ ჰიუზი

დოროთი პიტმან ჰიუზი ( დაბადებული როგორც დოროთი ჯინ რიდლი; 2 ოქტომბერი, 1938 - 1 დეკემბერი 2022) — ამერიკელი ფემინისტი, ბავშვთა კეთილდღეობის დამცველი, აქტივისტი, საჯარო მოღვაწე, ავტორი და მცირე ბიზნესის მფლობელი. პიტმან ჰიუზი იყო ქალთა მოქმედების ალიანსის თანადამფუძნებელი. მისმა აქტივიზმმა და მეგობრობამ გლორია სტაინემთან დაამყარა რასობრივი ბალანსი მაშინდელ ფემინისტურ მოძრაობაში.

ოჯახი და ადრეული ცხოვრება
დოროთი ჯინ რიდლი დაიბადა 1938 წლის 2 ოქტომბერს ლამპკინში, ჯორჯიის შტატში, ლესი ვ. რიდლისა და მელტონ ლი რიდლის ოჯახში.

ადრეული კარიერა
რიდლი გადავიდა ჯორჯიიდან ნიუ იორკში 1957 წელს, როდესაც ცხრამეტი წლის იყო. რიდლი გათხოვდა ბილ პიტმანზე და მათ შეეძინათ შვილი განქორწინებამდე. ისინი ორი წლის განმავლობაში მოგზაურობდნენ ქვეყნის მასშტაბით და იზიარებდნენ სცენას. მიუხედავად იმისა, რომ ის ფართოდ მოიხსენიება როგორც თანადამფუძნებელი, პიტმან ჰიუზს არ ჰქონია ფორმალური როლი ჟურნალში. პიტმან ჰიუზმა აღნიშნა მათი მეგობრობის არასავარაუდო ბუნება იმ დროისთვის, აღიარებდა რა შიშს, რომელსაც გრძნობდა თეთრ ქალთან საჯაროდ ყოფნისას თავის მშობლიურ ქალაქ ლამპკინში, ჯორჯიის შტატში, როდესაც სტაინემი სტუმრობდა. 2017 წელს, ქალბატონმა პიტმან ჰიუზმა დაუკვეთა ფოტოგრაფ დენ ბაგანს შეექმნა პატივის მიგებისთვის გამოსახულება ორი მეგობრის მსგავს პოზაში ქალბატონი სტაინემის 80 წლის იუბილესთვის.

1972 წელს, პიტმან ჰიუზი იყო .-ის კამპანიის "ჩვენ გაგვიკეთებია აბორტები" ხელმომწერი, რომელიც მოუწოდებდა რეპროდუქციული თავისუფლების შემზღუდველი "არქაული კანონების" დასრულებისკენ, ისინი ამხნევებდნენ ქალებს გაეზიარებინათ თავიანთი ისტორიები და ემოქმედათ.

გვიანდელი კარიერა
პიტმან ჰიუზი იყო მოწვეული ლექტორი კოლუმბიის უნივერსიტეტში, ასწავლიდა კურსს სახელწოდებით "ცვლილების დინამიკა" ნიუ როშელის კოლეჯში და იყო მოწვეული ლექტორი სითი კოლეჯში, მანჰეტენში.

1992 წელს, პიტმან ჰიუზმა თანადააარსა ჩარლზ ჯანქშენის ისტორიული დაცვის საზოგადოება ჯექსონვილში, ფლორიდაში, იყენებდა რა ყოფილ ჯანქშენის მამულს სიღარიბის წინააღმდეგ საბრძოლველად თემის ბაღების და საკვების წარმოების მეშვეობით.

1997 წელს პიტმან ჰიუზი გახდა პირველი აფროამერიკელი ქალი, რომელიც ფლობდა საოფისე მოწყობილობის/კოპირების ცენტრს, , . და გახდა ნიუ იორკის კანცელარიის ასოციაციის წევრი. 1997 წლის მაისში, პიტმან ჰიუზმა დაიწყო აქციების შეთავაზება 1.00 დოლარად ცალი პირებისთვის, კორპორაციებისთვის, პარტნიორობებისთვის და არაკომერციული ორგანიზაციებისთვის, რომლებიც ფოკუსირებულნი იყვნენ აფროამერიკელ ბავშვებზე. მან დაწერა თავისი გამოცდილების შესახებ წიგნში " !" (2000), რომელშიც მხარს უჭერდა მცირე ბიზნესის მფლობელობას სხვა აფროამერიკელებისთვის, როგორც გაძლიერების ფორმას.

პიტმან ჰიუზი ჩართული იყო -ში, ფედერალურ პროგრამაში, რომელიც დაწესდა კლინტონის ადმინისტრაციის მიერ 1994 წელს და გამოყო 300 მილიონი დოლარი ფედერალური, შტატის და ქალაქის თანხებიდან ჰარლემის ეკონომიკური განვითარებისთვის. პიტმან ჰიუზმა გახსნა . თუმცა, პიტმან ჰიუზი მოგვიანებით გახდა კრიტიკოსი, როდესაც ახლოს გაიხსნა -ის მაღაზია და მისი ბიზნესი იძულებული გახდა დაეხურა. პროგრამებმა მოიზიდეს დიდი ბიზნესები, როგორიცაა და ჰარლემში სამუშაო ადგილების შესაქმნელად, მაგრამ საბოლოოდ შექმნეს მეტი კონკურენცია ადგილობრივი ბიზნესებისთვის. "ზოგიერთი დარწმუნებულია, რომ დიდი კორპორაციების გაძლიერება დაბალანაზღაურებადი სამუშაო ადგილების უზრუნველსაყოფად ჩვენი მაცხო
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2250

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2250 იორდანიის ინიციატივით ერთხმად მიიღეს წევრმა სახელმწიფოებმა 2015 წლის 9 დეკემბერს.

რეზოლუცია 2250 არის თემატური რეზოლუცია, რომელიც ახალგაზრდობას განიხილავს საერთაშორისო მშვიდობისა და უსაფრთხოების თვალსაზრისით და ხაზს უსვამს ახალგაზრდების მცდელობებს მშვიდობის მშენებლობაში. რეზოლუცია მოიცავს მითითებებს, რომემლთა მიხედვითაც ორგანიზაციამ, წევრმა ქვეყნებმა და სამოქალაქო საზოგადოებამ უნდა შეიმუშავონ პროგრამები და მოქმედების პრინციპები. რეზოლუცია იკვლევს, თუ რა გავლენას ახდენს კონფლიქტი ახალგაზრდების ცხოვრებაზე და რა უნდა გაკეთდეს მისი ეფექტების შესამცირებლად, ასევე როგორ შეიძლება ახალგაზრდებმა აქტიური მონაწილეობა მიიღონ მშვიდობიანი საზოგადოებების შექმნაში. რეზოლუციაში საუბარია ხუთ ძირითად სამოქმედო სფეროზე: მონაწილეობა, დაცვა, პრევენცია, თანამშრომლობა, გამოთიშვა და რეინტეგრაცია. ეს ხუთი პრინციპი და თავად რეზოლუცია ხელს უწყობს მშვიდობის საკითხთან მიმართებით ახალგაზრდების შესახებ ახალი ნარატივის შექმნას და უზრუნველყოფს მათ ლეგიტიმურობასა და ანგარიშვალდებულებას.
ნანტაის მთა

ნანტაი (, ნანტაი-სან, — „მამაკაცის სხეულის მთა“, ასევე ცნობილი როგორც მთა ფუტარა (, ფუტარა-სან)

მთა ნიკო-შირანესთან ერთად, მთა ნანტაი არის ერთ-ერთი უახლესი ვულკანური ნაგებობა ეროვნულ პარკში. ვულკანის გეოლოგიური სტრუქტურის სამეცნიერო კვლევები დაიწყო 1957 წელს და დადგინდა, რომ ის დაახლოებით 23 000 წლის წინ წარმოიქმნა და ის ბოლოს 7000 წლის წინ ამოიფქვა. ვულკანი 2017 წლის ივნისში იაპონიის მეტეოროლოგიური სააგენტოს მიერ კლასიფიცირებულ იქნა როგორც აქტიური.

ბუდისტი ბერის შოდო შონინის მიერ ძვ. წ. საუკუნეში მასზე პირველი ასვლის შემდეგ, მთა ნანტაი წმინდა მთა და პილიგრიმობის ადგილი გახდა ბუდიზმსა და შინტოიზმში. ამრიგად, ამჟამად მას ინახავს ფუტარასან ჯინჯა, შინტოს სამლოცველო, რომლის გო-შინტაი წარმოადგენს მთა ნანტაიის არსს. ტოშო-გუსთან და რინო-ჯისთან ერთად, ეს ადგილი ქმნის ნიკოს სამლოცველოებსა და ტაძრებს, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლს. - საუკუნეებში ჩატარებული არქეოლოგიური გათხრების შედეგად, აღმოაჩინეს მრავალი არტეფაქტი, რომლებიც თარიღდება ნარას პერიოდის დასასრულიდან ძვ. წ. საუკუნეში ედოს პერიოდამდე - საუკუნეებამდე. ამ არტეფაქტებიდან რამდენიმე გამოცხადებულია მნიშვნელოვან კულტურულ საკუთრებად იაპონიის კულტურის საქმეთა სააგენტოს მიერ.მთა ნანტაი შეტანილია 100 ცნობილ იაპონურ მთათა შორის.
ვალაშსკე-მეზირჟიჩი

ვალაშსკე-მეზირჟიჩი — ქალაქი ჩეხეთში, ზლინის მხარეში. ქალაქის ისტორიული ცენტრი კარგად არის შემონახული და დაცულია ჩეხეთის კანონმდებლობით, როგორც ურბანული კულტურული ძეგლი.
სახელწოდება
სიტყვა „მეზირჟიჩი“ ითაგმნება როგორც მდინარეთა შორის, მდინარეთა შუა და ქალაქის გეოგრაფიული მდებარეობიდან გამომდინარეა შერჩეული. ქალაქი ორ მდინარეს ვსეტინსკა-ბეჩვას და როჟნოვსკა-ბეჩვას შორის არის მოქცეული. სიტყვა „ვალაშსკე“ კი ვლახეთისას აღნიშნავს. სწორედ მორავიის ვლახეთში მდებარეობს ვალაშსკე-მეზირჟიჩი.

ისტორია
ქალაქი ისტორიულ წყაროებში პირველად 1297 წელს არის მოხსენიებული. თავდაპირველად აქ მდებარე სოფლის მდინარე როჟნოვსკა-ბეჩვას მარცხენა სანაპიროზე მდებარე ნაწილს მიანიჭეს ქალაქის სტატუსი 1377 წელს. 1491 წელს მდინრის მარჯვენა სანაპიროზე სავაჭრო ქალაქი კრასნო-ნად-ბეჩვოუ დაარსდა და ეს ორი ქალაქი 1924 წლამდე დამოუკიდებლად არსებობდა. გაერთიანების შემდეგ ქალაქს ვალაშსკე-მეზირჟიჩი დაერქვა.

ღირსშესანიშნაობები
ვალაშსკე-მეზირჟიჩის პატარა ისტორიული ცენტრი აქვს, რომელსაც ცენტრალური მოედანი და მისი შემოგარენი ქმნის. გამორჩეული ღირსშესანიშნაობაა ქალაქის მთავარი ციხესიმაგრე, რომელსაც ჟეროტინის ციხე ეწოდება. ქალაქის ტაძარია 1419 წელს აგებული ღვთისმშობლის მიძინების გოტური ტაძარი.
კინსკის ციხე ბაროკოს სტილის ნაგებობაა, რომელშიც თავდაპირველად კრასნო-ნად-ბეჩვოუს მემამულეთა სამმართველო იყო განთავსებული, საუკუნეში აქ მცხოვრბმა დიდგვაროვანთა კინსკების ოჯახმა შენობა შეიძინა და ციხე-სიმაგრედ გადააკეთა. 1949 წლის შემდეგ კინსკის ციხეში განთავსებულია ეთნოგრაფიული მუზეუმი. ციხის შემოგარენში ლამაზი ინგლისური ბაღია გაშენებული, სადაც - საუკუნეში გამორჩეული სახეობის ხეებს რგავდნენ, რომელთა ნახვა დღესაც საინტერესოა.