iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სეიშელის კუნძულების დემოგრაფია

სეიშელის კუნძულების მთლიანი მოსახლეობა 93 200 ადამიანია (2012). სიმჭიდროვე — 88,3 კაცი/კმ².
ნაპოლეონის ომების დროს, როდესაც ბრიტანეთმა მოიპოვა კონტროლი კუნძულებზე, მათ საშუალება მისცეს ფრანგ არისტოკრატებს შეენარჩუნებინათ თავიანთი მიწები. ფრანგებსაც და ბრიტანელებსაც მონობაში ჰყავდათ აფრიკელები, მიუხედავად იმისა, რომ ბრიტანეთმა მონობა გააუქმა 1835 წელს.

ინდოელები და ჩინელები წარმოადგენენ ეროვნულ უმცირესობას კუნძულებზე, ისინი ქვეყანაში მხოლოდ სავაჭრო საქმიანობით შემოიფარგლებიან. სეიშელის დღევანდელი მოსახლეობა ინდოელების, ჩინელებისა და გრან'ბლას შთამომავლები არიან, მიუხედავად იმისა, რომ მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი აფრიკული წარმომავლობის ადამიანს ჰგავს კანის შეფერილობით.

თავდაპირველად სეიშელის კუნძულებს მკვიდრი მოსახლეობა არ გააჩნდა, სანამ კოლონისტმა ფრანგებმა და შემდგომ ინგლისელებმა იქ არ ჩაასახლეს აფრიკელები, ინდოელები და ჩინელები, რომლებიც დღეისათვის ქვეყანაში ყველაზე დიდ ეთნიკურ ჯგუფებს წარმოადგენენ ფრანგებთან ერთად.

2002 წლის შეფასებით, მოსახლეობის 82,3 % კათოლიკეა, 6,4 % ანგლიკანია, ხოლო 4,5 % სხვა ქრისტიანული სექტის მიმდევარი. ასევე არსებობს მცირე უმცირესობები, მათგან 2,1 % ინდუიზმის, ხოლო 1,1 % ისლამის მიმდევარია. ქვეყანაში სულ არაქრისტიანული მოსახლეობა 1,5 %-ს შეადგენს, მაგრამ არიან ისეთებიც, რომლებიც არცერთ რელიგიას არ აღიარებენ. მოსახლეობის საშუალო ასაკი 32 წელია.

ქვეყნის მოსახლეობის 4/5 ცხოვრობს კუნძულ მაეზე, ბევრი მათგანი კი დედაქალაქ ვიქტორიაში. მოსახლეობის 1/4 15 წლის ასაკისაა. დაახლოებით ნახევარი კი 30 წლის. სიცოცხლის ხანგრძლივობა — 74 წელი (2011).
ლიმბურგის პროვინცია

ლიმბურგის პროვინცია — ბელგიის 10 პროვინციიდან ერთ-ერთი, შედის ფლამანდიის რეგიონის შემადგენლობაში. ესაზღვრება ანტვერპენი, ფლამანდიის ბრაბანტი, ლიეჟი და ნიდერლანდები. დედაქალაქი — ჰასელტი. მოიცავს 44 კომუნას, მათ შორის ორი ექსკლავია.

ძირითადი მონაცემები
ფართობი: 2414 კმ²
უმთავრესი მდინარეები: მაასი, დემერი, დომელი.
მოსახლეობა: 826 690 (2008 წ.)
ფლამანდიის ბრაბანტი

ფლამანდიის ბრაბანტი — ბელგიის 10 პროვინციიდან ერთ-ერთი, შედის ფლამანდიის რეგიონის შემადგენლობაში. შეიქმნა 1995 წლის 1 იანვარს ენობრივი პრინციპის გამო ბრაბანტის პროვინციის ფლამანდიურ და ვალონიურ ნაწილებად გაყოფის შედეგად. ესაზღვრება ანტვერპენი, აღმოსავლეთი ფლანდრია, ვალონიის ბრაბანტი, ლიეჟი და ლიმბურგი. დედაქალაქი — ლევენი. მოიცავს 65 კომუნას. ფლამანდიის ბრაბანტის ტერიტორიაზე მდებარეობს ბრიუსელის დედაქალაქის რეგიონი - ანკლავი, რომელიც არ შედის ფლამანდიის ბრაბანტის შემადგენლობაში და ქვეყნის ცალკე ფედერაციულ სუბიექტს წარმოადგენს.

ძირითადი მონაცემები
ფართობი: 2 106 კმ²
უმთავრესი მდინარეები: სენა, დემერი, დეილე.
მოსახლეობა: 1 060 232 (2008 წ.)
შადილხოხი

შადილხოხი — ვულკანური მთა საქართველოში, შიდა ქართლის მხარეში, ჯავის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ცენტრალური კავკასიონის სამხრეთ კალთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ყელის ზეგანზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3296 მ. ქმნის ერმანი-ახუბათის ვულკანური პლატოს ჩრდილოეთ ნაწილს. წარმოადგენს ვულკანურ კონუსს. შეფარდებითი სიმაღლე 300 მ-ს აღწევს. მთის დასავლეთით ვრცელდება ლავური ნაკადები. შადილხოხი აგებულია დაციტებით.
შარხოხი

შარხოხი — ვულკანური მთა საქართველოში, შიდა ქართლის მხარეში, ჯავის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ცენტრალური კავკასიონის სამხრეთ კალთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ყელის ზეგანზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3303 მ. შეფარდებითი სიმაღლე 300 მ-ს აღწევს. წარმოადგენს ვულკანურ კონუსს. აქვს ჩრდილოეთისაკენ წაგრძელებული კონუსის ფორმა. გაწოლილია შადილხოხის სამხრეთით.
ყელი (მთა)

ყელი — ვულკანური მთა აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის ახალგორის მუნიციპალიტეტისა და შიდა ქართლის მხარის ჯავის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვარზე. მდებარეობს ცენტრალური კავკასიონის სამხრეთ კალთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ყელის ვულკანური ზეგნის ცენტრალურ ნაწილში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3628 მ. წარმოადგენს ვულკანურ კონუსს. აქვს დაციტური ასაკის ვულკანური გუმბათი, რომლის შეფარდებითი სიმაღლეა 500 მ, ხოლო დიამეტრი 1500 მ. მთის სიახლოვეს არის დაციტური ლავის ნაკადები. აქტიური არ არის.
მორის ჟარი

მორის ჟარი (; დ. 13 სექტემბერი, 1924 — გ. 28 მარტი, 2009 ლოს-ანჯელესი, კალიფორნია) — ფრანგი კომპოზიტორი. დაწერილი აქვს საკონცერტო ნაწარმოებები, თუმცა ცნობილია ფილმებისთვის შექმნილი მუსიკით. მისი შვილია ჟან-მიშელ ჟარი, ელექტრონულ მუსიკაში მოღვაწე კომპოზიტორი.

ფილმოგრაფია
ჯილდოები
ოსკარი საუკეთესო ორიგინალური მუსიკისთვის
1962 — ლოურენს არაბი
1965 — ექიმი ჟივაგო
1984 — მოგზაურობა ინდოეთში

 საუკეთესო მუსიკისთვის
1984 — მოგზაურობა ინდოეთში
1989 — მკვდარი პოეტების საზოგადოება

ოქროს გლობუსი საუკეთესო ორიგინალური მუსიკისთვის
1965 — ექიმი ჟივაგო
1984 — მოგზაურობა ინდოეთში
1986 — მოსკიტების ნაპირი
1995 — ღრუბლებში გასეირნება
ვულკანური მინა

ვულკანური მინა — მინისებრი ვულკანური ქანი; აგრეთვე პორფირიტული ქანების ძირითადი მასის მინისებრი მონაკვეთები. წარმოადგენს ლავის სწრაფი გაცივების შედეგად წარმოქმნილ ამორფულ მასას. მისი ქიმიური შედგენილობა გრანიტისას წააგავს (კვარცისა და ტუტე მინდვრის შპატის დამატებით). ასეთი გამდნარი მასალა კრისტალიზაციის გარეშე აღწევს ძალიან დაბალ ტემპერატურას, ხოლო სიბლანტე ძლიერ იზრდება. ნივთიერი შედგენილობისა და სტრუქტურული თავისებურებების შესაბამისად თითქმის მთლიანად ვულკანური მინით აგებულ ეფუზიურ ქანებს განეკუთვნება: ობსიდიანი, პეხშტაინი, პემზა, პერლიტი, ტაქილიტი, სორდავალიტი და ჰიალომელანი. გარდატეხის მაჩვენებელია 1,5. ობსიდიანი ერთგვაროვანი მინოვანი ვულკანური ქანია; პერლიტი მჟავე ვულკანური, ხოლო სორდავალიტი ბაზალტური შედგენილობის ვულკანური მინაა. ქანების ქიმიზმი სხვადასხვაგვარია.
პეხშტაინი

პეხშტაინი — გაფისული ქვა – ღრმად ჰიდრატირებული მჟავე ვულკანური მინა, რომელიც შეიცავს 10%-მდე წყალს. შავი, მუქი მომწვანო, მოწითალო მურა შეფერილობისაა. სიმკვრივე 2400-2500 კგ/მ³. პუასონის კოეფიციენტი 0,1-0,2. თბოგამტარობა 1,7-3,1 ვტ/(მ•კ). შეიცავს მიკროლითებს, იშვიათად — ფენოკრისტალებს. განარჩევენ ლიპარიტულ, ტრაქიტულ, დიაბაზურ და ფონოლიტურ პეხშტაინს. მაღალ ტემპერატურაზე გახურებისას პეხშტაინისგან გამოიყოფა აირები, რომელთა მოცულობა 15-20-ჯერ აჭარბებს ქანის მოცულობას. პეხშტაინი ცნობილია საფრანგეთის, უნგრეთის, გერმანიის, დიდი ბრიტანეთისა და სხვა ქვეყნების ვულკანური ოლქებიდან. იყენებენ გაფუებული პერლიტის მისაღებად.
იქ მყოფი

იქ მყოფი — 1979 წლის ამერიკული ტრაგიკომედია. მისი რეჟისორია ჰელ ეშბი.

სიუჟეტი
მებაღე სახელად შანსი გონებრივად ჩამორჩენილია. მან მთელი ცხოვრება ვაშინგტონის ერთ სახლში გაატარა. როდესაც სახლის პატრონი კვდება, შანსს მისი დატოვება უწევს. მან კი არაფერი იცის, გარდა მებაღეობისა და ტელევიზორის ცქერისა. ქუჩაში მცირე ავტოავარიისას ის გაიცნობს ივს და მის მეუღლეს ბენს. ბენი პოლიტიკოსია და პრეზიდენტთანაა დაახლოებული. ივი და ბენი შანსს შეცდომით ბიზნესმენად აღიქვამენ და მათ სახლში დაასახლებენ.

როლებში
პიტერ სელერსი — მებაღე შონსი
შირლი მაკლეინი — ივ რენდი
მელვინ დაგლასი — ბენჯამინ რენდი
ჯეკ უორდენი — აშშ-ის პრეზიდენტი

ჯილდოები
ოსკარი საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის მეორეხარისხოვან როლში: მელვინ დაგლასი
ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის მიუზიკლსა ან კომედიაში: პიტერ სელერსი
ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის მეორეხარისხოვან როლში: მელვინ დაგლასი
სკრუნდა

სკრუნდა — მცირე ქალაქი ლატვიაში. სკრუნდის მხარის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს კურზემეს რეგიონში კულდიგიდან სამხრეთით 35 კმ-ში.

1368 წელს ტევტონთა ორდენის ფილიალმა აქ ააგო ციხესიმაგრე, რომელიც ჩვენამდე არ შემონახულა.

დაძმობილებული ქალაქები
, პილტსამაა 2005 წლიდან
, სენ-ბრის-ან-კოგლე 2006 წლიდან
, დინგჟოუ 2007 წლიდან
, მცხეთა 2007 წლიდან
კუნდის კულტურა

კუნდის კულტურა — ძვ. წ. - საუკუნეების მეზოლითური კულტურა. გავრცელებული იყო აღმოსავლეთ ბალტიისპირეთში პოლონეთიდან ლენინგრადის ოლქამდე და სამხრეთ ფინეთამდე. განვითარდა სვიდერის კულტურის ბაზაზე და გადაიზარდა ნარვის კულტურაში. კუნდის კულტურის პულის დასახლება ითვლება ადამიანის ყველაზე უძველეს სამოსახლოდ ესტონეთის ტერიტორიაზე. ბელარუსის ტერიტორიაზე აღნიშნული კულტურის დასახლების 2 ნიმუშია.

კულტურის წარმომადგენლები წარმოების იარაღების დასამზადებლად გამოიყენებდნენ რქასა და ძვალს. მიცვალებულებს კრძალავდნენ გამართულ მდგომარეობაში ცალკე ან ჯგუფურად.
ფილიპე (ბელგია)

ფილიპე (, ; დ. 15 აპრილი, 1960, ბრიუსელი, ბელგია) — ბელგიის მეფე 2013 წლიდან. საქსენ-კობურგ-გოთას დინასტიიდან. ალბერტ -ის ვაჟი.

პრინცი ფილიპე პირველი ბელგიელი პრინცია, რომელმაც განათლება არა ტრადიციულად ოჯახში, არამედ ჩვეულებრივ სკოლაში მიიღო. სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა სამეფო სამხედრო აკადემიაში გააგრძელა, რომელიც 1981 წელს დაამთავრა. 1988 წელს პრინცმა ფილიპმა მიიღო ოქსფორდის უნივერსიტეტის პოლიტოლოგიის მაგისტრის ხარისხი.

1993 წელს მეფე ბოდუენ -ის გარდაცვალებისა და მამის, ალბერტ -ის, ტახტზე ასვლის შემდეგ ოფიციალურად მიიღო ბრაბანტის ჰერცოგის ტიტული; ეს ტიტული სამეფო ტახტის მემკვიდრეებს ენიჭება.

ოჯახი
1999 წლის 4 დეკემბერს იქორწინა მატილდაზე, რომელთანაც შეეძინა 4 შვილი: ელიზაბეთი (ბრაბანტის ჰერცოგინია; ტახტის მემკვიდრე), გაბრიელი, ემანუელი და ელეონორი.
კატა თუნუქის გახურებულ სახურავზე (ფილმი)

კატა თუნუქის გახურებულ სახურავზე — 1958 წლის ამერიკული ფილმი. წარმოადგენს პულიცერის პრიზის ლაურეატი ამავე სახელწოდების პიესის ადაპტაციას. არის 1958 წლის ერთ-ერთი ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი. მიუხედავად კრიტიკოსთა დადებითი გამოხმაურებებისა, ფილმმა ვერ მიიღო ვერცერთი ოსკარი.

სიუჟეტი
მდიდარი მოხუცი „მამილო“ უკურნებელი დაავადებითაა შეპყრობილი და მალე გარდაიცვლება. მისი ოჯახის ხარბი წევრები ცდილობენ ეპირფერონ, რათა ქონება მათ დარჩეთ. ქონებისთვის ბრძოლაში არ მონაწილეობს მხოლოდ ბირკი, ფეხბურთელი. ბირკის ნაცვლად მისი მეუღლე, მეგი იბრძვის. თუმცა მეგის ბირკის შენარჩუნებისთვისაც უხდება ბრძოლა.

სხვა ვერსიები
1976 წლის გამოვიდა ფილმის ტელევერსია, რომელშიც მეგის როლს ნატალი ვუდი ასრულებს. ხოლო 1984 წელს გამოვიდა ტელეფილმი, რომელშიც მონაწილებდნენ ტომი ლი ჯონსი და ჯესიკა ლანჟი.
იან კირხჰოფი

იან კირხოფი (; დ. 1 ოქტომბერი, 1990; ფრანკფურტი, დასავლეთ გერმანია) — გერმანელი ფეხბურთელი, გერმანიის ბუნდესლიგის კლუბ მიუნხენის „ბაიერნის“ ცენტრალური მცველი. მისი პროფესიონალური დებიუტი შედგა გერმანიის მეორე ბუნდესლიგაში „მაინცის“ შემადგენლობაში 2008 წლის 2 ნოემბერს, „როტ-ვაისთან“ მატჩში. ის მიჩნეულია გერმანიის ბუნდესლიგის ერთ-ერთ ყველაზე უნიჭიერეს მცველად.

2013 წლის 4 იანვარს, კირხოფმა წინასწარი კონტრაქტი გააფორმა მიუნხენის „ბაიერნთან“, რომლის მიხედვითან კლუბს შეუერთდებოდა 2013-2014 წლების სეზონში თავისუფალი აგენტის სტატუსით.
ბელორუსიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა

ბელორუსიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა, ბელორუსიის სსრ — თხუთმეტიდან ერთ-ერთი მოკავშირე საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა სსრ კავშირის შემადგენლობაში. დედაქალაქი — ქალაქი მინსკი.

ბელორუსიის სსრ დაარსდა 1919 წლის 1 იანვარს, სსრკ-ის შემადგენლობაშია მისი დაარსებისთანავე. მდებარეობდა საბჭოთა კავშირის ევროპული ნაწილის დასავლეთ ნაწილში. ესაზღვრებოდა რსფსრ, ლატვიის სსრ, ლიტვის სსრ და უკრაინის სსრ, ასევე პოლონეთი. ფართობი 207,6 ათ. კმ². მოსახლეობა 10 150 ათ. კაცი (1989). დედაქალაქი - ქ. მინსკი.

იყოფოდა 6 ოლქად (ბრესტის ოლქი, გომელის ოლქი, გროდნოს ოლქი, ვიტებსკის ოლქი, მინსკის ოლქი და მოგილევის ოლქი) და 117 რაიონად. რესპუბლიკაში იყო 81 ქალაქი და 123 დაბა.
ჰოლგერ ბადშტუბერი

ჰოლგერ ბადშტუბერი (; დ. 13 მარტი, 1989; მემინგენი, დასავლეთ გერმანია) — გერმანელი ფეხბურთელი, გერმანიის ბუნდესლიგის კლუბ „შტუდგარტის“ და გერმანიის ეროვნული ნაკრების მცველი. ძირითადად თამაშობს ცენტრალური მცველის პოზიციაზე, თუმცა თამაში შეუძლია მარცხენა მცველის პოზიციაზეც. მისი დებიუტი გერმანიის ბუნდესლიგაში შედგა 2009-2010 წლების სეზონში, 19 წლის ასაკში. მან ითამაშა თითქმის ყველა მატჩში და დაეხმარა კლუბს ჩემპიონატის და თასის მოგებაში, ასევე ჩემპიონთა ლიგის ფინალში გასვლაში. ის გერმანიის ეროვნულ ნაკრებში გამოიძახეს 2010 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე. ჰოლანდიის ნაკრების ამჟამიდნელმა მწვრთნელმა, ლუი ვან გალმა განაცხადა, რომ ბადშტუბერი არის ყველაზე კარგი ცაცია გერმანელი მცველი.

2017 წლის 10 იანვარს ბადშტუბერი იჯარით შეუერთდა საფეხბურთო კლუბ „შალკე 04“-ს 2016-2017 წლის სეზონის დასრულებამდე. 2017 წლის 4 აგვისტოს ბადშტუბერმა განაცხადა „შტუტგარტში“ დაბრუნების შესახებ.
ეპლტონი (უისკონსინი)

ეპლტონი — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის, აუტაგამის, უინებეგოსა და კალუმეტის ოლქების შემადგენლობაში.

2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 72 623 კაცს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 2,984,9 კმ².
ფართობი 64,28 კმ².

გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი 64,28 კმ²-ს შეადგენდა, აქედან ხმელეთს 63,01 კმ² უჭირავს, ხოლო წყალს 1,27 კმ².
გრინ-ბეი (უისკონსინი)

გრინ-ბეი — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის ბრაუნის ოლქის შემადგენლობაში.
გაშენებულია გრინ-ბეის ყურის სანაპიროზე. ასევე არის მოსახლეობის რიცხოვნობით მესამე უდიდესი ქალაქი უისკონსინის შტატში, მილუოკისა და მედისონის შემდეგ.

2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 104 057 კაცს შეადგენდა. სიმჭიდროვე 2,288.5 კაცი/კმ².

ფართობი 140,7 კმ².
და იქნება სისხლი

„და იქნება სისხლი“ — 2007 წლის ამერიკული ფილმი. წარმოადგენს ეპტონ სინკლერის რომანის ეკრანიზაციას. მოქმედება მიმდინარეობს კალიფორნიაში მეოცე საუკუნის 20-იან წლებში და ასახავს დენიელ პლეინვიუს, ნავთობმომპოვებელი კომპანიის ამბიციური მფლობელის ისტორიას.

გადაღება
ფილმის გადასაღები სამუშაოები მიმდინარეობდა 2006 წლის ზაფხულში კალიფორნიაში, ნიუ-მექსიკოსა და ტეხასში. ტეხასში ამავდროულად მიმდინარეობდა ძმები კოენების ფილმის „მოხუცებისთვის ადგილი არ არის“ გადაღება.

დენიელ დეი-ლუისი დათანხმდა როლს, რადგან მოეწონა რეჟისორ პოლ ტომას ანდერსონის წინა ფილმი „გამაოგნებელი სიყვარული“. როლისთვის მოსამზადებლად დენიელ დეი-ლუისი უსმენდა ჯონ ჰიუსტონის ძველ ჩანაწერებს.

ფილმის მუსიკა ეკუთვნის ჯგუფ -ის წევრ ჯონი გრინვუდს.

ჯილდოები
დენიელ დეი-ლუისმა მიიღო ოსკარის, ოქროს გლობუსისა და -ს ჯილდოები საუკეთესო მსახიობი მამაკაცისთვის. ფილმმა ასევე დაიმსახურა ოსკარი საუკეთესო ოპერატურისთვის და ვერცხლის დათვი საუკეთესო რეჟისორისთვის.
ლევუკა

ლევუკა — ქალაქი ფიჯიში. მდებარეობს კუნძულ ოვალაუს აღმოსავლეთ სანაპიროზე. ადმინისტრაციულად შედის აღმოსავლეთის ოლქის ლომაივიტის პროვინციაში. ლევუკა არის ფიჯის ყოფილი დედაქალაქი. 2007 წლის აღწერით ქალაქში ცხოვრობს 1131 ადამიანი.

თანამედროვე ქალაქი დააარსეს 1820 წელს ევროპელმა მოვაჭრეებმა და გახდა მნიშვნელოვანი პორტი და სავაჭრო პუნქტი. პირველი ეროვნული სახელმწიფო ფიჯიზე დაარსდა 1871 წელს და მისი მეფე გახდა ტაკომბაუ. 1874 წელს ფიჯი დაიპყრო დიდმა ბრიტანეთმა. ლევუკა კვლავ ქვეყნის დედაქალაქია 1877 წლამდე, როდესაც ადმინისტრაცია გადავიდა სუვაში.

2013 წლის ივნისში ლევუკა და მისი ისტორიული პორტი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
მელ გიბსონი

მელ გიბსონი (; 3 იანვარი, 1956) — ამერიკელი მსახიობი, რეჟისორი, პროდიუსერი და სცენარისტი. მელ გიბსონი შვიდი შვილის მამაა.

ბიოგრაფია
მელ გიბსონი დაიბადა ირლანდიელი კათოლიკების ოჯახში. 1968 წელს გიბსონების ოჯახი, რომელშიც მელის გარდა, კიდევ 10 ბავშვი იყო, ავსტრალიაში გადავიდა საცხოვრებლად და მელ გიბსონმაც ბავშვობა იქ, ფერმაში გაატარა. გიბსონს ბავშვობიდან წარმოდგენებს დგამდა და-ძმების წინაშე. მისმა დამ, წაიკითხა რა სიდნეის თეატრალური სტუდიის განცხადება 18–20 წლის ტალანტების ძიების შესახებ, გაგზავნა მელ გიბოსნის ფოტო. გიბსონი მიიღეს სტუდიაში, თუმცა სიდნეიში გადასული გიბსონი ბევრ დროს ატარებდა ღამის ბარებში.

სტუდენტობის დროს მიიღო მონაწილეობა თავის პირველ ფილმში „ცხელი ზაფხული“. 1979 წელს გიბსონი ავსტრალიური კინოჯილდო „სემით“ დააჯილდოეს დრამაში „ტიმი“ შესრულებული როლისთვის. მორიგი „სემი“ მან მიიღო პიტერ უირის ფილმში „გალიპოლი“ შესრულებული როლისთვის 1981 წელს. გიბსონის ჰოლივუდური დებიუტი შედგა ფილმში „ბაუნტი“ (1984), სადაც მისი ფილმის პარტნიორი ენტონი ჰოპკინზი იყო. ჰოლივუდში რამდენიმე ფილმში გადაღების შემდეგ, გიბსონი დაბრუნდა თავის მეორე სამშობლოში. კინოკარიერაში ორწლიანი შესვენების შემდეგ გიბსონი დაბრუნდა ფილმით სასიკვდილო იარაღი (1987). საქვეყნო აღიარება მოიპოვა 1991 წელს „გზის მებრძოლში“ მონაწილეობის შემდეგ.

1990–ნი წლების დასაწყისში გიბსონმა დააფუძნა საკუთარი კინოკომპანია და გადაწყვიტა საკუთარი თავი რეჟისორის როლში ეცადა. 1993 წელს მან გადაიღო ფილმი „ადამიანი სახის გარეშე“. 1995 წელს მან გადაიღო ეპიური ისტორიული დრამა მამაცი გული. ფილმი არა მარტო მაყურებლებს მოეწონათ, არამედ კრიტიკოსების დადებითი შეფასებებიც მიიღო, რომლებმაც სურათი რამდენიმე ოსკარით დააჯილდოვეს და წლის საუკეთესო სურათად აღიარეს.

ფილმოგრაფია
მსახიობი
რეჟისორი
1993 - ადამიანი სახის გარეშე 
1995 - მამაცი გული 
2004 - ქრისტეს ვნებანი 
2006 - აპოკალიპტო
რედ-ბეი (ნიუფაუნდლენდი და ლაბრადორი)

რედ-ბეი — მეთევზეთა სოფელი და ბასკების ყოფილი ვეშაპთმჭერი სადგური ლაბრადორის სამხრეთ სანაპიროზე, ნიუფაუნდლენდი და ლაბრადორის პროვინციაში, კანადა.

1550 წლიდან საუკუნის დასაწყისამდე რედ-ბეი იყო ბასკების მთავარი ვეშაპებზე სანადირო ტერიტორია. აქ აღმოჩენილია 3 ვეშაპმჭერი ხომალდი და 4 პატარა ჩალუპა, რომლებიც ასევე გამოიყენებოდა ვეშაპების დასაჭერად. ამ გემების აღმოჩენამ რედ-ბეი გახადა ამერიკის კონტინენტის ყველაზე ღირებული წყალქვეშა არქეოლოგიური ძეგლი, მას აქვს მინიჭებული კანადის ეროვნული ისტორიული ძეგლის სტატუსი და 2013 წლიდან შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
ვილჰელმსჰეეს სამთო პარკი

ვილჰელმსჰეეს სამთო პარკი — უნიკალური ლანდშაფტის მქონე პარკი კასელში, გერმანია.

პარკის ფართობია 2,4 კმ² (590 აკრი). ესაა უდიდესი ევროპული გორაკიანი პარკი და სიდიდით მეორე დახრილობის მხრივ მსოფლიოში. სამთო პარკის კონსტრუქცია დაიწყო 1696 წელს, ჰესენ-კასელის სამთავროს ლანდგრაფის ბრძანებით, რასაც დასჭირდა დაახლოებით 150 წელი.

2013 წლის ივნისში სამთო პარკი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
დორინ გოგა

დორინ იოან გოგა (; 2 ივლისი, 1984) — რუმინელი ფეხბურთელი, პოზიციით თავდამსხმელი. 2013-2014 წლებში იცავდა თბილისის „დინამოს“ ღირსებას.

საკლუბო კარიერა
ადრეული წლები
გოგამ კარიერა დაიწყო კლუჟის „უნივერსიტატეაში“, სადაც თავიდან თამაშობდა ფლანგზე.

უნივერსიტატეა კლუჟი
გოგა პირველ გუნდში დააწინაურეს 2003 წლის ზაფხულში, როდესაც „უნივერსიტატეა“ იყო რუმინეთის მეორე ლიგაში. მან გაიტანა გოლი და დაეხმარა კლუბს პირველ ლიგაში გადასვლაში წლების შემდეგ. „უნივერსიტატეას“ პირველ ლიგაში გადასვლამდე, გოგამ მიიპყრო დიდი ყურადღება, რამდენიმე კარგად ჩატარებული მატჩის შემდეგ ნახევარი სეზონის განმავლობაში კლუბის მიერ ცუდად ნათამაშები მატჩების შემდეგ, მის მიმართ ინტერესი გამოთქვა რამდენიმე კლუბმა, მათ შორის „ტიმიშოარამ“, რომელმაც შესთავაზა 1 მილიონი ევროს გადახდა და 12 ფეხბურთელის დათმობა ნიჭიერი თავდამსხმელის სანაცვლოდ. თუმცა, შეთავაზებას არ დათანხმდა მისი კლუბი და გოგა დარჩა „უნივერსიტატეაში“ 2007-2008 წლების სეზონამდე.

2007-2008 წლების სეზონის ბოლოს მან საბოლოოდ გააფორმა კონტრაქტი „ტიმიშოარასთან“.

პოლიტექნიკა ტიმიშოარა
2008 წელს გოგამ კონტრაქტი გააფორმა „ტიმიშოარასთან“. მას გაჰქონდა გოლები „ტიმიშოარაში“, გაიტანა ორი გოლი ევროპის ლიგაზე, ამსტერდამის „აიაქსთან“ და ზაგრების „დინამოსთან“. 22 სექტემბერს მან გაიტანა გოლი რუმინეთის თასზე ბუქარესტის „იუვენტუსთან“ 3-1 მოგებულ მატჩში. სეზონის ცუდად დაწყების შემდეგ, ცამეტ ტურში ერთი გოლის გატანის შემდეგ, მან გაიტანა გამარჯვების გოლი 69-ე წუთზე „ვასლუისთან“ 2-1 მოგებულ მატჩში. 2011 წლის 26 თებერვალს, გოგამ გაათანაბრა „გაზ მეთან მედიასთან“ 3-1 მოგებულ მატჩში. ეს იყო მისი მესამე გოლი რუმინეთის ლიგა 1-ში იმ სეზონში. დორინმა ფანტასტიური გოლი გაიტანა კრაიოვას „უნივერსიტატეასთან“ 4-0 მოგებულ მატჩში. მან გაიტანა გოლი „ვიქტორიას“ წინააღმდეგ მატჩში

რაპიდი ბუქარესტი
2012 წლის 1 ივლისს გოგამ კონტრაქტი გააფორმა ბუქარესტის „რაპიდთან“. ის გამოუშვეს დეკემბერში, როდესაც კლუბი გადავიდა ადმინისტრაციის ხელში და ახალმა პრეზიდენტმა გადაწყვიტა ზოგიერთ მოთამაშესთან კონტრაქტის გაწყვეტა.

ჰაპოელი რამათ-განი
2013 წელს გოგამ ხუთთვიანი კონტრაქტი გააფორმა ისრაელის საფეხბურთო კლუბ რამათ-განის „ჰაპოელთან“.

დინამო თბილისი
2013 წლის ივლისში გოგამ კონტრაქტი გააფორმა თბილისის „დინამოსთან“, რომელთან ერთადაც შეძლო გამხდარიყო საქართველოს ჩემპიონი, ასევე საქართველოს თასისა და საქართველოს სუპერთასის (2013) მფლობელი. 2013-14 წლების სეზონის დასრულების შემდეგ გოგამ ორ ლეგიონერთან, იენს იანსესთან და დარკო გლიშიჩთან ერთად „დინამო“ დატოვა.

ტიტულები
უმაღლესი ლიგა ჩემპიონი (1): 2013/2014
საქართველოს თასი გამარჯვებული (1): 2013/2014
რუმინეთის ლიგა მეორე ადგილი (2): 2008/2009, 2010/2011
რუმინეთის თასი ფინალისტი (1): 2008/2009
ისრაელის თასი გამარჯვებული (1): 2012/2013
საქართველოს სუპერთასი ფინალისტი (1): 2013/2014
ციმბირის უვალები

ციმბირის უვალები — მაღლობთა სისტემა დასავლეთ ციმბირის ჩრდილოეთ ნაწილში, გადაჭიმულია დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ, მდინარე ობიდან ენისეიმდე 900 კილომეტრზე. მოიცავს იამალ-ნენთა და ხანტი-მანსის ავტონომიური ოკრუგებსა და კრასნოიარსკის მხარის ნაწილს. წარმოადგენს წყალგამყოფს მდინარეების: ობის მარჯვენა შენაკადებსა და კაზიმის, ნადიმის, პურის და ტაზის ზემო წელის შენაკადებს შორის. მაქსიმალური სიმაღლეა 301 მეტრი, დასავლეთი და აღმოსავლეთი ნაწილები შედგება მორენულ-ბორცვიანი რელიეფისგან, ხოლო ცენტრალური ნაწილი კი ბრტყელი და ძლიერ დაჭაობებულია.
ვოლგისპირა მაღლობი

ვოლგისპირა მაღლობი  — მაღლობი რუსეთში, აღმოსავლეთ ევროპის ვაკის აღმოსავლეთით, მდინარე ვოლგის შუა დინების მარჯვენა ნაპირის გასწვრივ. გადაჭიმულია ქალაქ ნიჟნი-ნოვგოროდიდან (ჩრდილოეთით) ქალაქ ვოლგოგრადამდე (სამხრეთით). აღმოსავლეთით ციცაბო კალთებითაა შეჭრილი ვოლგაში, დასავლეთით დამრეცად დაბლდება ოკა-დონის ვაკისკენ. სიმაღლე 370 მეტრამდე (ჟიგულის მთები).

ჭარბობს მეწყრებით გართულებული ეროზიული რელიეფი მრავალი ღრმა ხრამითა და ხევით; ადგილ-ადგილ — კარსტული რელიეფის ფორმები (ძაბრები, ღრმულები, მღვიმეები, ჩანაქცევები).

ცალკეულ, ყველაზე მეტად ამაღლებულ მონაკვეთებს მთები ეწოდება: ხვალისნკის, ზმეევის, ჟიგულის და სხვ. წარმოადგენს მდინარეების ვოლგისა და დონის წყალგამყოფს. დიდი ნაწილი იხვნება. ცნობილია ნავთობის, საწვავი აირისა და ფიქლების, ფოსფორიტების და სხვათა საბადოები. ტერიტორიის ნაწილი შედის ჟიგულის ნაკრძალის და სამარსკაია-ლუკას ბუნების ეროვნული პარკის შემადგენლობაში.
ხაიბერის გასასვლელი

ხაიბერის გასასვლელი ან ხაიბერის უღელტეხილი (ურდუ , ) — გადასასვლელი საფედქოჰის ქედზე, რომელიც მდებარეობს ავღანეთისა და პაკისტანის საზღვარზე. მისი სიგრძე 53 კმ. სიგანე 15–130 მ. უღელტეხილის ძირითადი ნაწილი მდებარეობს 1030 მ. სიმაღლეზე. გადასასვლელი უძველესი დროიდან გამოიყენება, როგორც მნიშვნელოვანი სავაჭრო გზა სამხრეთ და ცენტრალურაზიას შორის, აგრეთვე, მას ჰქონდა სტრატეგიული დანიშნულება. გადასასვლელის უმაღლესი წერტილი მდებარეობს პაკისტანის ტერიტორიაზე საზღვრიდან 5 კმ–ს დაშორებით. გადასასვლელის ჩრდილოეთ ნაწილში მიედინება მდინარე ქაბული.

ხაიბერის უღელტეხილი იწყება პაკისტანის ქალაქ ჯამრუდიდან ( 491 მ. სიმაღლეზე) პეშავარიდან დასავლეთისკენ დაახლოებით 15 კმ. გადასასვლელზე გადის სარკინიგზო ხაზი, რომელიც პაკისტანის მხრიდან საზღვრისკენ მიემართება, აგრეთვე, პეშავარი — ქაბულის გზატკეცილი. გზა მიუყვება კლდეებს 48 კმ. მანძილზე, სადაც კანიონის კედლებს შორის მანძილი 15 მ. შეადგენს. უღელტეხილი მთავრდება ავღანეთის ქალაქ ტორჰამში. გზატკეცილი აიგო ბრიტანელების მიერ 1879 წელს, ხოლო სარკინიგზო ხაზის მშენებლობა ჯამრუდიდან ლანდიკოტალამდე 6 წელს გაგრძელდა და დასრულდა 1925 წელს.

ხაიბერის გასასვლელი ისტორიაში პირველად ფიქსირდება ალექსანდრე მაკედონელის ინდოეთში ლაშქრობის დროს. იგი ბევრჯერ გამოუყენებიათ სამხრეთ აზიელი მუსლიმების დაპყრობისას, რაც, საბოლოოდ, დასრულდა დიდ მოგოლთა იმპერიის შექმნით 1526 წელს.

ბრიტანული მმართველობის პერიოდში ჰაიბერის უღელტეხილი გამოიყენებოდა სამი ანგლო-ავღანური ომის დროსაც 1838-1842, 1878-1880 და 1919 წლებში. გადასასვლელის კლდეებზე დღესაც შემორჩენილია ინგლისელთა მიერ მაშინდელი აგებული ძეგლები და საფორტიფიკაციო ნაგებობანი. გადასასვლელის ირგვლივ ცხოვრობენ პუშტუნი ტომები. დღეისათვის ის გამოიყენება, როგორც არალეგალური შეიარაღებული ბანდფორმირებების ბაზა.
ალექსი ტილო

ალექსი ტილო ( დ. 25 ნოემბერი [ძვ. სტ. 13 ნოემბერი] 1839, კიევის გუბერნია — გ. 11 იანვარი 1900 [ძვ. სტ. 30 დეკემბერი, 1899], სანქტ-პეტერბურგი) — რუსი გეოგრაფი, კარტოგრაფი და გეოდეზისტი. გენერალ-ლეიტენანტი (1894). პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1892). დაამთავრა მიხაილოვის საარტილერიო აკადემია (1862) და გენერალური შტაბის აკადემიის გეოდეზიური განყოფილება პეტერბურგში (1866). შეადგინა რუსეთის ევროპული ნაწილის ჰიფსომეტრიული რუკები (1890 და 1896 წლების გამოცემა). დაამკვიდრა ტერმინი „შუა რუსეთის მაღლობი“. გაზომა რუსეთის მთავარი მდინარეების სიგრძე. ავტორია შრომებისა დედამიწის მაგნეტიზმისა და მეტეოროლოგიის დარგში.
თუღლაკიდები

თუღლაკიდები ან თუღლაკიდების დინასტია (ურდუ ) — თურქმანული წარმოშობის მუსლიმური დინასტია, რომელიც მართავდა დელის სასულთნოს 1320–დან 1413 წლამდე პერიოდში.

დინასტიას სათავე დაუდო ღაზი თუღლაკმა. მან ძალაუფლება წაართვა ხალჯების დინასტიას და მის მომხრეებს. ღაზის სრული სახელი იყო ღაზი მუჰამედ ბინ თუღლაკი. მან გააფართოვა სამეფოს საზღვრები 1325—1351 წ.წ. მომდევნო მმართველები არ გამოირჩეოდნენ ქვეყნის მმართველობის უნარით. მაგალითად, დედაქალაქი გადაიტანეს დელიდან არასტრატეგიული მნიშვნელობის დაულატაბადში, მოჭრეს სპილენძის ფული გაყალბებისაგან დაცვის გარანტიების გარეშე. შედეგად ინდოეთში აღნიშნული დინასტია გახდა სიჯიუტისა და ცუდი იდეების სიმბოლო. მუჰამედის გარდაცვალების შემდეგ დინასტიამ ნელ-ნელა დაიწყო სამფლობელოების კარგვა, ხოლო ანარქიული პერიოდის შემდეგ მე-15 საუკუნის დასაწყისში ის შეცვალა საიდების დინასტიამ.

ქრონოლოგია
1320 - 1325 თუღლაკ–შაჰ 
1325 - 1351 მუჰამედ-შაჰ 
1351 - 1351 მაჰმუდ შაჰ 
1351 - 1388 მუჰამედ-შაჰ 
1388 - 1389 თუღლაკ-შაჰ 
1389 - 1390 აბუ ბაქრ-შაჰი
139ო - 1393 მუჰამედ-შაჰ 
1393 - 1393 სიკანდარ-შაჰ 
1393 - 1395 მაჰმუდ-შაჰ 
1395 - 1399 ნუსრატ-შაჰი
1390 - 1413 მაჰმუდ 

გალერეა