iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დრიტან აბაზოვიჩი

დრიტან აბაზოვიჩი (, ; დ. 25 დეკემბერი, 1985, ულცინი, ჩერნოგორიის სოციალისტური რესპუბლიკა, იუგოსლავია) — მონტენეგროელი პოლიტიკოსი, მონტენეგროს პრემიერ-მინისტრი 2022 წლის აპრილიდან, პარტია გაერთიანებული რეფორმისტული მოქმედების თავმჯდომარე. 2020-2022 წლებში იყო მონტენეგროს ვიცე-პრემიერი.

ადრეული წლები და განათლება
აბაზოვიჩი დაიბადა 1985 წლის 25 დეკემბერს ულცინში, ჩერნოგორიის სოციალისტურ რესპუბლიკაში, იუგოსლავიის სოციალისტურ ფედერაციულ რესპუბლიკაში, ეთნიკური ალბანელების ოჯახში. წარმატებით დაამთავრა სარაევოს უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტი, ხოლო მაგისტრის ხარისხი საერთაშორისო ურთიერთობებში, მონტენეგროს უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტზე მიიღო. 2019 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია სახელწოდებით „გლობალური პოლიტიკა — გლობალიზაციის ეთიკური ასპექტები“.

პოლიტიკური კარიერა
აბაზოვიჩი იყო პარტია პოზიტიური მონტენეგროს ერთ-ერთი დამფუძნებელი. 2012 წლის მონტენეგროს საპარლამენტო არჩევნებზე პარტიამ 81 ადგილიდან 7 მოიპოვა, რის შედეგადაც აბაზოვიჩი გახდა მონტენეგროს პარლამენტის ყველაზე ახალგაზრდა წევრი. 2014 წელს, პარტიაში განხეთქილების შემდეგ, აბაზოვიჩმა დატოვა პოზიტიური მონტენეგრო და შეუერთდა ახლად დაარსებულ გაერთიანებულ რეფორმისტულ მოქმედებას 2015 წელს.

2020 წელს პოლიტიკოსი ზდრავკო კრივოკაპიჩი გახდა მონტენეგროს ახალი პრემიერ-მინისტრი, აბაზოვიჩი კი — ვიცე-პრემიერი.

2022 წლის 3 მარტს, პრეზიდენტ ჯუკანოვიჩმა სთხოვა აბაზოვიჩს ახალი მთავრობა შეექმნა. 28 აპრილს მონტენეგროს პარლამენტმა დაამტკიცა ახალი მთავრობა, რომელიც შედგებოდა როგორც პროევროპული, ისე პროსერბული პარტიების ფართო კოალიციისგან, აბაზოვიჩმა კი — პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა დაიკავა. აბაზოვიჩმა განუცხადა დეპუტატებს, რომ ახალი მთავრობა აქცენტს ევროკავშირის მიერ მოთხოვნილი რეფორმებზე გააკეთებს, რათა მონტენეგრომ შეძლოს გაწევრიანების პროცესის დაჩქარება უკრაინაში რუსეთის შეჭრის შედეგად შექმნილი სიტუაციის გათვალისწინებით. მან ხაზი გაუსვა, რომ მთავრობის პრიორიტეტი იქნება კორუფციის წინააღმდეგ ბრძოლა, უფრო მდგრადი ინვესტიციები და განვითარება. და მუსლიმი. თავისუფლად ფლობს სერბო-ხორვატულ, ალბანურ და ინგლისურ ენებს. იგი ასევე მუშაობდა ულცინის საშუალო სკოლის მასწავლებლად, ასწავლიდა კულტურის სოციოლოგიას, კომუნიკაციასა და რელიგიის ისტორიას.
სადემარკაციო ხაზი

სადემარკაციო ხაზი – გეოპოლიტიკური საზღვარი, გამყოფი ხაზი განისაზღვრება ტერიტორიული ცვლილებების ან ტერიტორიული დავების შემდეგ, ზავის ან ცეცხლის შეწყვეტის შედეგად. დემარკაცია ხდება საერთაშორისო სამართლებრივი შეთანხმებების მიხედვით.

აფრიკა
მაროკოს კედელი, რომელიც საზღვარია დასავლეთ საჰარის მაროკოს მთავრობის მიერ კონტროლირებად ნაწილსა და საჰარის არაბთა დემოკრატიული რესპუბლიკის შორის, რომელიც ნაწილობრივ აღიარებული სეპარატისტული რესპუბლიკაა.

ამერიკა
სადემარკაციო ხაზი, რომელიც გავლებულია ატლანტის ოკეანეში მერიდიანის გასწვრივ, 1494 წლის ტორდესილასის ხელშეკრულების შედეგია. ეს ხაზი დაიხაზა მას შემდეგ, რაც ქრისტეფორე კოლუმბი დაბრუნდა თავისი პირველი მოგზაურობიდან ამერიკაში.

მეისონ-დიქსონის ხაზი არის დემარკაციული ხაზი აშშ-ს ოთხ შტატს შორის და წარმოადგენს პენსილვანიის, მერილენდის, დელავერისა და დასავლეთ ვირჯინიის (მაშინ ვირჯინიის ნაწილი) შორის საზღვარს.

აზია
ახლო აღმოსავლეთი
ცისფერი ხაზი არის საზღვარი ლიბანსა და ისრაელს შორის, რომელიც გამოქვეყნდა გაეროს მიერ 2001 წლის 7 ივნისს.
მწვანე ხაზი არის ისრაელსა და მის მეზობლებს შორის (ეგვიპტე, იორდანია, ლიბანი და სირია) 1948 წლის ომის შედეგად წარმოქმნილი საზღვარი.
იასამნისფერი ხაზი იყო ცეცხლის შეწყვეტის ხაზი ისრაელსა და სირიას შორის 1967 წლის ექვსდღიანი ომის შემდეგ.
მწვანე ხაზი (ლიბანი) იყო სადემარკაციო ხაზი ბეირუთში, ლიბანის სამოქალაქო ომის დროს 1975-1990 წლებში. ის იყო ქალაქის მუსლიმური და ქრისტიანული უბნების შორის საზღვარი.

სამხრეთ და აღმოსავლეთ აზია
მაკმაჰონის ხაზი ყოფს ჩინეთსა და ინდოეთს, დადგინდა სიმლას კონვენციის შედეგად.
სამხედრო სადემარკაციო ხაზი არის საზღვარი ჩრდილოეთ კორეასა და სამხრეთ კორეას შორის. სამხედრო სადემარკაციო ხაზი დადგინდა ზავის შედეგად, როგორც საზღვარი ორ კორეას შორის კორეის ომის დასასრულის შემდეგ.
ჩრდილოეთ ლიმიტის ხაზი არის სადავო საზღვაო სადემარკაციო ხაზი ყვითელ ზღვაში ჩრდილოეთ კორეასა და სამხრეთ კორეას შორის.
1962 წლის ჩინეთ-ინდოეთის ომის შედეგად, ინდოეთისა და ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის შორის ფაქტობრივი საზღვარი აქსაი ჩინსა და ლადაქის შორის გადის.
ინდოეთის და პაკისტანის კონტროლის ხაზი ქაშმირის სადავო რეგიონზე.
საზღვარი ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკისა და ჩინეთის რესპუბლიკის (ტაივანი) შორის.

ევროპა
კერზონის ხაზი იყო სადემარკაციო ხაზი, რომელიც წარმოადგინა ბრიტანეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ლორდ კერზონმა 1920 წელს, როგორც შესაძლო საზღვარი პოლონეთსა და საბჭოთა რესპუბლიკების შორის. თანამედროვე პოლონეთ-ბელარუსის და პოლონეთ-უკრაინის საზღვრები ძირითადად კერზონის ხაზს მიჰყვება.
ფოშის ხაზი იყო დროებითი სადემარკაციო ხაზი პოლონეთსა და ლიეტუვას შორის, რომელიც შემოთავაზებული იყო ანტანტის მიერ პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ.
სადემარკაციო ხაზი საფრანგეთში ნაცისტური ოკუპაციის დროს, გერმანიის მიერ ოკუპირებული ზონის და თავისუფალი ზონის შორის.
ბოსნიური სასაზღვრო ხაზი არის ეთნო-ადმინისტრაციული საზღვარი, დადგენილია დეიტონის შეთანხმებით, რომელიც მოჰყვა ბოსნიის ომის დასრულებას.
გურამ ბელთაძე

გურამ ბელთაძე (დ. 15 იანვარი, 1949, ზედა ვანი) — ქართველი მათემატიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი, ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა კანდიდატი, ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი.

ბიოგრაფია
1972 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი მათემატიკოსის კვალიფიკაციით.

1972-1973 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გამოთვლითი ცენტრის უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1974-1976 წლებში იყო სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ცენტრალური ეკონომიკა-მათემატიკის ინსტიტუტის ლენინგრადის განყოფილებაში და შემდეგ იმავე აკადემიის სოციალურ-ეკონომიკური პრობლემების ინსტიტუტში ნ. ვორობიოვის თამაშთა თეორიისა და ოპერაციათა კვლევის სამეცნიერო სკოლის ასპირანტი მისივე ხელმძღვანელობით. 1975-1976 წლებში მუშაობდა ლენინგრადის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ნ. ვორობიოვის ასისტენტი თამაშთა თეორიაში. 1977-1988 წლებში იყო ქუთაისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტის უმაღლესი მათემატიკის კათედრის ასისტენტი, უფროსი მასწავლებელი და დოცენტი. 1989-1992 წლებში იყო რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის სანკტ-პეტერბურგის ეკონომიკა-მათემატიკის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1993-1998 წლებში ქუთაისის ტექნიკური უნივერსიტეტის უმაღლესი მათემატიკის კათედრის პროფესორია. 1999-2006 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორია. 2007 წლიდან იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ინფორმატიკისა და მართვის სისტემების ფაკულტეტის პროფესორი, 2018 წლიდან იმავე ფაკულტეტის პროფესორ-ემერიტუსია. მისი სამეცნიერო სპეციალობაა დისკრეტული მათემატიკა და მათემატიკური კიბერნეტიკა. მიმართულება — თამაშთა თეორიის და ოპერაციათა კვლევის მათემატიკური თეორია, ხოლო მეცნიერული ინტერესების სფეროა: გადაწყვეტილებათა მიღების მათემატიკური თეორია, შეფასების თეორია, პრიორიტეტების დადგენის და საკონკურსო ამოცანები, სოციალური არჩევანი, სოციალურ-ეკონომიკური, პოლიტიკური და სამართლებრივი პროცესების მათემატიკური მოდელირება, სწავლების ორგანიზაცია. აქვს 120-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომი, მათ შორის სამეცნიერო სტატიები, სახელმძღვანელოები, მონოგრაფიები.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ “, დაიცვა ლენინგრადის სახელმწიფო უნივერსიტეტში 1982 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „ “, დაიცვა სანკტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტში 1992 წელს.
სკანდალის ანატომია

სკანდალის ანატომია — ამერიკული ანთოლოგიური თრილერი, სარა ვონის რომანის ადაპტაცია. სერიალი შედგება ექვსი ეპიზოდისგან, ხოლო პრემიერა -ზე 2022 წლის 15 აპრილს შედგა.

სოფი უაითჰაუსი, ბრიტანელი ტორიელი დეპუტატის ჯეიმზ უაითჰაუსის მეუღლე, გაიგებს, რომ მის ქმარს რომანი აქვს თანაშემწეთან. ახალი ამბავი გასაჯაროვდება და შეცვლის მათ სიცოცხლეს. კიდევ უფრო უარესი ის არის რომ, ჯეიმზს ბრალს სდებენ გაუპატიურებაში და სასამართლოს წინაშე წარდგენა უწევს.

მსახიობები
მთავარი როლები
სიენა მილერი სოფი უაითჰაუსის, ჯეიმზის ცოლის როლში
ჰანა დოდი ახალგაზრდა სოფი უაითჰაუსის როლში
მიშელ დოკერი ქეით ვუდკროფტის, ჯეიმზის ადვოკატის როლში
ნენსი ფარინო ახალგაზრდა ქეით ვუდკროფტის როლში, რომელსაც მაშინ ჰოლი ბერი ერქვა
რუპერტ ფრენდი ჯეიმზ უაითჰაუსის როლში
ბენ რედკლიფი ახალგაზრდა ჯეიმზ უაითჰაუსის როლში
ნაომი სკოტი ოლივია ლიტონის როლში
ჯოშუა მაკგუაირი კრის კლარკის, დაუნინგ სთრითის კომუნიკაციების უფროსის როლში
ჯოზეტ საიმონი ანჯელა რეგანის როლში

მეორეხარისხოვანი როლები
ჯონათან ფერტი რიჩარდის როლში
სებასტიან სელვუდი ფინ უაითჰაუსის როლში
ამელი ბი-სმითი ემილი უაითჰაუსის როლში
ჯეფრი სტრეტფეილდი ტომ საუერნის როლში
ჯეიკ სიმანსი ახალგაზრდა ტომ საუერნის როლში
ვიოლეტ ვერიგო კრისტინას როლში
ლიზ უაითი ალის როლში
ტომ ტერნერი ჯონ ვესტიის როლში
კუძაი სიტიმა მეგის როლში
რიჩარდ მაკკეიბი ბრაიან ტეილორის როლში
როზალი კრეიგი ლუსის როლში
ანა მადელი ელი ფრისკის, სოფის მეგობრის როლში
ედმუნდ კინგსლი მარკ ფრისკის, ელის ქმრის როლში
მეგი სტიდი სიბილ მიურეის როლში
ლუკა შეპარდი ალეკ ფიშერის, ჯეიმზის და ტომის თანაკლასელის როლში
ჯეინ ჰაუ მადამ სპიკერის როლში
კლაივ ფრენსისი ლოურენს ჰიუს-დეივისის როლში
ადრიან ლუკისი ეითქინის, ოპოზიციის ლიდერის როლში
კეტრინ უაილდერი კიტი ლეჯერის, ოლივიას მეგობრისა და თანამშრომლის როლში
ფიბი ნიკოლსი ტუპენს უაითჰაუსის, ჯეიმზის დედის როლში

წარმოება
-მა 2020 წლის მაისში გამოაცხადა, რომ სერიალის გადაღება მზადდება, რომელიც სარა ვონის რომანის ადაპტაცია იქნებოდა. სერიალის გადაღებები 2020 წლის ოქტომბერში დაიწყო. გადაღებები ასევე მიმდინარეობდა წმინდა გიორგის სახელობის დაწყებით სკოლაში ჰანოვერ-სკვერზე, მაიფეირში, ლონდონში. სექტემბერში სერიალში მონაწილეობის მისაღებად მიიწვიეს სიენა მილერი, მიშელ დოკერმი და რუპერტ ფრენდი. ნაომი სკოტმა სერიალში მონაწილეობა დეკემბერში მიიღო, ხოლო ბენ რედკლიფმა — 2021 წლის იანვარში.
სტამბოლის არქეოლოგიური მუზეუმი

სტამბოლის არქეოლოგიური მუზეუმი — სამი მუზეუმის კომპლექსი სტამბოლში, თურქეთი. კომპლექსის შემადგენლობაში შედის არქეოლოგიური მუზეუმი, ძველი აღმოსავლეთის მუზეუმი და ისლამური ხელოვნების მუზეუმი (შორენკეცებიანი პავილიონი). მდებარეობს თოფქაფის სასახლის სიახლოვეს. მუზეუმში განთავსებულია მილიონზე მეტი ობიექტი, რომელიც წარმოადგენს მსოფლიო ისტორიის თითქმის ყველა ეპოქასა და ცივილიზაციას.

ისტორია
მუზეუმის სათავედ შეიძლება ჩაითვალოს წმინდა ირინეს ეკლესია, რომელშიც კონსტანტინოპოლის დაპყრობის შემდეგ იანიჩართა იარაღის საწყობი განთავსდა. საუკუნისთვის ეკლესია ასევე გამოიყენებოდა ოსმალეთის იმპერიის მიერ შეგროვებული მრავალფეროვანი ნივთების შესანახად.

ოსმალეთის სულთანი აბდულაზიზი (1861–1876 წწ.) 1867 წლის ზაფხულში იმყოფებოდა ევროპულ ტურნეში და მასზე შთაბეჭდილება მოახდინა პარიზის (30 ივნისი - 10 ივლისი 1867), ლონდონისა (12–23 ივლისი 1867) და ვენის (28–30 ივლისი 1867) არქეოლოგიურმა მუზეუმებმა. ქვეყანაში დაბრუნების შემდეგ ბრძანა მსგავსი არქეოლოგიური მუზეუმის დაარსება სტამბოლში. ამ ბრძანების საფუძველზე გახსნეს ეკლესია და მასში არსებული ნივთების საფუძველზე დააარსეს „- “. ამ თვალსაზრისით, სტამბოლის არქეოლოგიური მუზეუმი ხშირად განიხილება „თურქეთის პირველ მუზეუმად“.

1875 წლიდან 1891 წლამდე მუზეუმის კოლექცია განთავსებული იყო ე. წ. შორენკეცებიან პავილიონში. პავილიონი ააგეს 1472 წელს სულთან მეჰმედ -ის ბრძანებით. საზოგადოებისათვის იგი პირველად გაიხსნა 1953 წელს, როგორც ფატიჰის მუზეუმი. მოგვიანებით სტამბოლის არქეოლოგიური მუზეუმის შემადგენლობაში შევიდა.

მუზეუმის პირველი კურატორი და დამფუძნებელი გახდა ოსმან ჰამდი-ბეი, მხატვარი, არქეოლოგი და ოსმალეთის დიდი ვეზირის იბრაჰიმ ედჰემ-ფაშას (1877–1878 წწ.) ვაჟი. 2019 წელს მისი ნახატი „გოგონა კითხულობს ყურანს“ 6,3 მილიონ ბრიტანულ ფუნტად გაიყიდა, რაც იმ დროისთვის ყველაზე ძვირადღირებულ თურქულ ნახატად იქცა. მთავარი შენობის მშენებლობა ჰამდი-ბეიმ დაიწყო 1881 წელს, მისი ოფიციალური გახსნა კი გაიმართა 1891 წლის 13 ივნისს. შენობის არქიტექტორია ფრანგული წარმოშობის ოსმალო არქიტექტორი ალექსანდრე ვალორი. შენობის ფასადის შთაგონების წყარო იყო ალექსანდრეს სარკოფაგი და მგლოვიარე ქალების სარკოფაგი, ორივე განთავსებულია მუზეუმში. მუზეუმის შესასვლელის კარიბჭის ფრონტონზე ოსმალური თურქული წარწერაა „- “ (სიძველეთა მუზეუმი). წარწერის თავზე გამოსახული ტუღრა კი სულთან აბდულჰამიდ -ს ეკუთვნის.

1991 წელს დაარსებიდან 100 წლის იუბილეზე, მუზეუმმა მიიღო ევროპის საბჭოს მუზეუმის ჯილდო, განსაკუთრებით ძირითადი შენობის ქვედა სართულის დარბაზების რემონტისათვის და სხვა შენობების ახალი გამოფენებისათვის.

ძველი აღმოსავლეთის მუზეუმი შეიქმნა 1883 წელს ოსმან ჰამდი-ბეიმ დაკვეთით. თავდაპირველად ის იყო სახვითი ხელოვნების სკოლა. 1935 წელს გადააკეთეს მუზეუმად. 1963 წელს დაიხურა ვიზიტორებისთვის და 1974 წელს გაიხსნა ინტერიერის აღდგენითი სამუშაოების შემდეგ. კოლექციები ეხება ანატოლიურ (ადრეული ბრინჯაოს ხანა, ასურეთის კოლონიის პერიოდი, ხეთური, ნეოხეთური, ურარტული, არამეული), მესოპოტამიურ, ეგვიპტურ, ირანულ და ძველ არაბულ პერიოდებს. ეგვიპტური კოლექცია მოიცავს დაახლოებით 1200 ნივთს. მათი უმეტესობა მოიტანეს დრა-აბუ-ალ-ნაგარის არქეოლოგიური გათხრებიდან, რომელიც გათხარა გოტიემ 1891 წელს.

გალერეა
ნუგზარ ბარამია

ნუგზარ ბარამია (დ. 9 ივნისი, 1942, სენაკი) — ქართველი ექიმი.

ბიოგრაფია
სამედიცინო განათლება ნუგზარ ბარამიამ კიევში მიიღო. მანამდე ზედიზედ ორი წელი თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტში აბარებდა, მაგრამ დაბალი ქულების გამო ვერ მოხვდა. კიევში მამის მეგობრებმა მიიწვიეს. ინსტიტუტში სამკურნალო ფაკულტეტზე სწავლობდა და ყოველთვის მოწინავეთა რიგებში იყო. ჯერ კიდევ მესამე კურსის სტუდენტმა დაიწყო ქირურგიული ოპერაციების გაკეთება. მანამდე სამედიცინო პრაქტიკაზე იმყოფებოდა სამეგრელოში, მაშინდელ ცხაკაიაში, სადაც ქირურგიული განყოფილების გამგე ქირურგი სერგო შენგელია გახლდათ და ნუგზარი მასთან ერთად ატარებდა ოპერაციებს. 1972 წელს, სამკურნალო ფაკულტეტის დამთავრების შემდეგ, ნუგზარ ბარამია განაწილებით მოხვდა ახალგახსნილ კლინიკურ-ექსპერიმენტული ქირურგიის სამედიცინო-კვლევით ინსტიტუტში. თავდაპირველად უმცროსი მეცნიერ-მუშაკი იყო. დისერტაციის დაცვის შემდეგ კი უფროს მეცნიერ-მუშაკად გადაიყვანეს. ინსტიტუტს ხელმძღვანელობდა ქირურგი-მეცნიერი ალექსანდრე შალიმოვი. მისი წინადადებით, 1985 წელს ახალგაზრდა ექიმი დაინიშნა პოლიტრავმის კლინიკის ხელმძღვანელად, რომელიც სასწრაფო დახმარების საავადმყოფოში გაიხსნა. ეს იყო ახალი და მძიმე მიმართულება ქირურგიაში.

ნუგზარ ბარამიას ხელმძღვანელობის 30 წლის მანძილზე პოლიტრავმის კლინიკას ჩატარებული აქვს დაახლოებით 18 ათასი ოპერაცია, აქედან 522 უნიკალური გულის ოპერაციაა; ის გახლავთ ქირურგიის ინსტიტუტის საპატიო თანამშრომელი; 1997 წლიდან უკრაინის სამხედრო-სამედიცინო აკადემიის ქირურგიის კათედრის პროფესორი; მისი სახელი უკრაინის 300 ცნობილი ადამიანის ნუსხაშია შესული. ქართველი ქირურგი ხუთი სამთავრობო ჯილდოსა და საერთაშორისო პრემიის „ოქროს ფორტუნის“ ლაურეატია. 2002 წელს, მას მიენიჭა ხარისხის დამსახურების ორდენი და უკრაინის მინისტრთა კაბინეტის დიპლომი, ხოლო, 2007 წელს — „იაროსლავ ბრძენის“ საფეხურის ორდენი. ნუგზარ ბარამიას მეუღლე ნონა ბასილაია არის მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი, ნევროპათოლოგი და არატრადიციული მედიცინის ოსტატი. მათი ერთადერთი ვაჟი, ვახტანგი, კიევის საერთაშორისო ურთიერთობების ინსტიტუტის კურსდამთავრებულია და საკანდიდატო დისერტაციაც იქვე დაიცვა. მუშაობდა საქართველოში უკრაინის საელჩოში და უკრაინის საგარეო საქმეთა სამინისტროში. ბატონი ნუგზარი გახდა პირველი ქართველი, რომელიც კიევის საპატიო მოქალაქედ აირჩიეს. ის სენაკის საპატიო მოქალაქეცაა. იქ არის მისი მშობლიური სახლი, სადაც თითქმის ყოველ წელს ჩადის. „ბედნიერების მთავარი ინგრედიენტი ჩემთვის ადამიანის გვერდში ყოფნაა“, ამბობს ნუგზარ ბარამია, მიუხედავად იმისა, რომ ახალგაზრდობიდან კიევში ცხოვრობს, სამშობლოსთან კავშირი არ გაუწყვეტია. მან დაახლოებით 120 ქართველ ახალგაზრდას გაუკვალა გზა და პროფესიონალად ჩამოყალიბებაში დაეხმარა. მისი აღზრდილები დღეს სენაკის, თბილისის, ქუთაისის, ხობის და საქართველოს სხვა ქალაქების საავადმყოფოებში მუშაობენ.
ზაურ ჩანქსელიანი

ზაურ ჩანქსელიანი (დ. 1948) — ქართველი აგროქიმიკოსი და სოფლის-მეურნეობის მეცნიერებათა დოქტორი (1994).

ბიოგრაფია
დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის აგრონომიის ფაკულტეტი აგროქიმია-ნიადაგთმცოდნეობის განხრით. 1978 წელს დაიცვა დისერტაცია სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხის მოსაპოვებლად აგროქიმიის სპეციალობით.

1979 წლიდან მცხეთის სარაიონათშორისო საწარმო გაერთიანების „სოფლნაყოფიერების“ თავმჯდომარეა. 1988 წლიდან მუშაობს სასოფლო-სამეურნეო რესურსების სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის დირექტორად. იკვლევს სასუქების გამოყენების პირობებში რადიონუკლიდების მიგრაციას ნიადაგში, მცენარეებსა და პროდუქტებში. 1995 წლებში მუშაობდა პირველი მოწვევის პარლამენტის აპარატის აგრარულ კომიტეტში შეთავსებით. 1998 წლიდან იყო სოფლის მეცნიერებათა აკადემიის საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო რადიოლოგიის სამეცნიერო-კვლევითი — ინსტიტუტის დირექტორი. 2001 წლიდან ამავე ინსტიტუტისა და საქართველოს აგროეკოლოგიური სამეცნიერი-კვლევითი ინსტიტუტის გაერთიანების შედეგად შექმნილი სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის აგრარული რადიოლოგიისა და ეკოლოგიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის, ხოლო 2008 წლიდან საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს საჯარო სამართლის იურიდიული პირის აგრარული რადიოლოგიისა და ეკოლოგიის ინსტიტუტის დირექტორად. 2010 წლიდან იყო საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის ამავე ინსტიტუტის დირექტორი. 2000-2006 წლებში მუშაობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში პროფესორის თანამდებობაზე. 2014 წელს არჩეული იქნა სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სსიპ სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის ნიადაგის ნაყოფიერების კვლევის სამსახურის უფროსად. გამოქვეყნებული აქვს 150-ზე მეტი ნაშრომი, მათ შორის სამი სახელმღვანელო.
მანანა სალუქვაძე

მანანა სალუქვაძე (დ. 1 იანვარი, 1949, ლიხაური) — ქართველი გეოგრაფი, მეცნიერი, გლაციოლოგი, ჰიდრომეტეოროლოგიის უნივერსიტეტის წყლის რესურსებისა და ჰიდროლოგიური პროგნოზების განყოფილების უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, გეოგრაფიის აკადემიური დოქტორი.

ბიოგრაფია
1974 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ინჟინერ-მეტეოროლოგის სპეციალობით.

მუშაობა დაიწყო ჰიდრომეტეოროლოგიის უნივერსიტეტში გლაციოლოგიის ლაბორატორიაში. გამოქვეყნებული აქვს სამეცნიერო ნაშრომები. მისი ნაშრომები ეხება თანამედროვე გლაციოლოგიურ საკითხებს, კერძოდ თოვლის ზვავების წარმოქმნის, რეჟიმისა და გავრცელების თავისებურებებს. მუშაობს საქართველოს ტერიტორიაზე თოვლის ზვავების რაოდენობრივი მახასიათებლების ცვალებადობის დადგენაზე, მოსახლეობის საშიში ზვავშემკრებების, ზვავსაშიში დასახლებული პუნქტებისა და სახალხო ობიექტების გამოვლენაზე.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „კატასტროფული ზვავების გავრცელება საქართველოს ტერიტორიაზე და მათი მასიური ჩამოსვლის წინასწარმეტყველების მეთოდები“.
ევრიპიდეს მღვიმე

ევრიპიდეს მღვიმე (ბერძნ. ) — ევრიპიდეს "ჰესიჰასტირიოს" (ბერძნული "მონასტერი") სახელით ცნობილი ვიწრო გამოქვაბული, დაახლოებით 47 მეტრის სიღრმეზე, სოფელ პერისტერიასთან, საბერძნეთის კუნძულ სალამინის სამხრეთით, ბორცვზე, რომელიც გადაჰყურებს სარონის ყურეს.

ვიწრო გალერეები ჭერზე სტალაგმიტებით და ათი დარბაზი ლაბირინთს წააგავს. გათხრების დროს აქ აღმოჩნდა ძვირფასი არტეფაქტები, სამკაულები, კულტთან დაკავშირებული საგნები, მონეტები და ლარნაკი, რომელზეც ევრიპიდეს სახელწოდებაა. ეს აღმოჩენები მიუთითებს, რომ გამოქვაბული გამოიყენებოდა ნეოლითის ხანიდან ფრანკოკრატიულ პერიოდამდე.

მღვიმე უძველესი დროიდან იყო ცნობილი, როგორც ადგილი, სადაც ძველი საბერძნეთის 3 უდიდეს ტრაგიკოს პოეტთა შორის (პირველი ორი ესქილე და სოფოკლე) ერთ-ერთმა — ევრიპიდემ დაწერა თავისი ერთ-ერთი ტრაგედია. (ევრიპიდემ 92 დრამა დაწერა, თუმცა მათგან მხოლოდ 19-ია ცნობილი). უძველესი ავტორები ფილოქორე და სატირი ევრიპიდეს ახასიათებდნენ, როგორც მიზანთროპს, რომელიც საზოგადოებას ერიდებოდა და  გამოქვაბულში იმალებოდა. რომაელი მწერალი ავლუს გელიუსი ამტკიცებდა, რომ ათენში ვიზიტის დროს ეწვია "ავბედით და პირქუში გამოქვაბულს"  (სხვენის ღამეები .20).

ისტორია
1990-იან წლებში ჩატარდა გათხრები იანინის (ეპირუსი) უნივერსიტეტის პრეისტორიული არქეოლოგიის ასოცირებული პროფესორის იანოს გ. ლოლოსის,  ხელმძღვანელობით  საბერძნეთის კულტურის სამინისტროს პალეოანთროპოლოგიის დეპარტამენტთან თანამშრომლობით.

აღმოჩენები თარიღდება გვიანი ნეოლითის ხანით და მის შემდგომი პერიოდით. მათ შორისაა ქვის იარაღები და ისრის პირები, მიკენური სამარხები, შავი ჭიქურის ჭურჭელი, ძვ.წ. ს. ე. რომაული პერიოდის მონეტები და აღთქმის ფიგურები. ასევე ფრანკების პერიოდის სამკაულები. ამ ნივთების მიხედვით შეიძლება ვარაუდი, რომ მღვიმე დიდი ხნის განმავლობაში გამოიყენებოდა თავშესაფრად და  თაყვანისცემის ადგილად.

ყველაზე მნიშვნელოვანი აღმოჩენა გახლდათ ფრაგმენტული სკიფოსი შავი მინანქრით, რომელიც თარიღდება ძვ.წ. საუკუნის ბოლო პერიოდით. მასზე არსებული წარწერა  აშკარად ევრიპიდეს სახელს უკავშირდება. ლოლოსმა განმარტა, რომ თასი წარმოადგენდა ერთგვარ შესაწირს ევრიპიდესადმი და ადასტურებდა,  რომ ევრიპიდეს პოეზია  შთაგონების წყაროდ რჩებოდა შემდგომ საუკუნეებშიც. ლოლოსმა ასევე აღმოაჩინა დიონისეს უბრალო საკურთხევლის ნაშთები გამოქვაბულიდან სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 70 მეტრში, ევრიპიდეს ქუჩის სანაპიროზე. მარმარილოს ფალოსის და სხვა  ნივთების აღმოჩენამ  მეცნიერს საფუძველი მისცა ევარაუდა, რომ ეს გახლდათ დიონისეს —   ბერძნული თეატრის მფარველი წმინდანის საკურთხეველი.

მისასვლელი
მღვიმე მდებარეობს პერისტერიისა და კოლონესის დასახლებებს შორის. გამოქვაბულამდე ევრიპიდეს ქუჩის სანაპიროდან შეიძლება მისვლა, შემდეგ კი ჭუჭყიანი გზის გასწვრივ დაახლოებით 350 მეტრია სასიარულო მღვიმემდე. მღვიმის შესასვლელი ამჟმად  რკინის კარებითაა დაკეტილი.
სარაევოს უნივერსიტეტი

სარაევოს უნივერსიტეტი (ბოსნ. / ) — სახელმწიფო უნივერსიტეტი, რომელიც მდებარეობს სარაევოში, ბოსნია და ჰერცეგოვინაში. სარაევოს უნივერსიტეტი არის ქვეყნის უდიდესი და უძველესი უნივერსიტეტი, ასევე უმაღლესი განათლების უძველესი დაწესებულებაა მთელ ყოფილ იუგოსლავიაში. დაარსდა 1537 წელს, როგორც მედრესე.

სარაევოს უნივერსიტეტი ჩარიცხული სტუდენტების რაოდენობის მხრივ ბალკანეთის უდიდეს უნივერსიტეტებს შორისაა. 1949 წელს გახსნის შემდეგ, სულ 122 000 სტუდენტმა მიიღო ბაკალავრის ხარისხი, 3,891-მა მიიღო მაგისტრის ხარისხი და 2,284-მა მიიღო დოქტორის ხარისხი 45 სხვადასხვა სფეროში. უნივერსიტეტს აქვს 32 ფაკულტეტი.

ისტორია
ოსმალეთის პერიოდი
ბოსნია-ჰერცეგოვინაში პირველი უმაღლესი სკოლები დაარსდა მე-16 საუკუნეში ოსმალების მეთვალყურეობის ქვეშ. პირველი მედრესე ბოსნიაში, კერძოდ, ღაზი ხოსრო-ბეგის მედრესე და ბიბლიოთეკა, გაიხსნა სარაევოში 1537 წელს.

ავსტრია-უნგრეთის პერიოდი
უნივერსიტეტმა თავისი თანამედროვე იერსახე ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის მმართველობის დროს მიიღო, როდესაც დაარსდა მრავალი უმაღლესი განათლებისა და კულტურის ინსტიტუტი, როგორიცაა ბოსნია და ჰერცეგოვინის ეროვნული მუზეუმი, რომელიც დღემდე აქტიურია.

პარტნიორული ურთიერთობები
სარაევოს უნივერსიტეტს პარტნიორული ურთიერთობები აქვს ევროპის, აშშ-ის, კანადისა და ახლო აღმოსავლეთის 120-ზე მეტ უნივერსიტეტთან.
ფიშერინგის ციხესიმაგრე

ფიშერინგის ციხესიმაგრე — ციხესიმაგრე ლუდინგჰაუზენში, ჩრდილოეთ რაინ-ვესტფალია. საუკუნეში კომპლექსი თითქმის მთლიანად აღადგინეს, მაგრამ ციხესიმაგრემ ძლიერი ციხის ფუნქციების შენარჩუნება მოახერხა. ფიშერინგის ციხესიმაგრე ერთ-ერთი უძველესი და ყველაზე კარგად შემონახული ციხესიმაგრეა მთელს მიუნსტერში. ციხე შედგება გარე თავდაცვითი ეზოსგან, კარიბჭეებისგან, თხრილისგან, ხიდისგან, მთავარი შენობისა და სამლოცველოსაგან.

ფიშერინგის ციხე აშენდა ეპისკოპოს გერჰარდ ფონ დერ მარკის დავალებით. თუმცა ის მალევე გადაეცა დროსტე ცუ ფიშერინგთა ოჯახს. დროსტე იყო ადგილობრივი ტიტული მემკვიდრეობით კეთილშობილი პირებისთის, რომლებიც ემსახურებოდნენ მიუნსტერის ეპისკოპოსებს. მთავარი შენობა არის ცხენის ფორმის სამსართულიანი ნაგებობა მასიური გარე კედლით. ციხე ხანძარმა გაანადგურა 1521 წელს. მეორე მსოფლიო ომის დროს საჰაერო თავდასხმისგან მიღებული ზარალი უმნიშვნელო იყო.

ფიშერინგის ციხესიმაგრეში განთავსებულია მიუნსტერლანდმუზეუმი, რაინდობის გამოფენა პატარებისთვის, ასევე კაფე-რესტორანი.
დროსტე ცუ ფიშერინგი

დროსტე ცუ ფიშერინგი — ძველი და მნიშვნელოვანი ვესტფალიური დიდგვაროვანი ოჯახის სახელი.

ოჯახის გამორჩეული წევრები
ეპისკოპოსი კლემენს ავგუსტ დროსტე ცუ ფიშერინგი (1773–1845), კიოლნის მთავარეპისკოპოსი
მარია დროსტე ცუ ფიშერინგი (1863–1899), მონაზონი
გოტფრიდ ფონ დროსტე ცუ ფიშერინგ-პადბერგი (1908-1992), ფიზიკოსი