რუშტუ რეჩბერი

რუშტუ რეჩბერი (; დ. 10 მაისი, 1973, ანტალია, თურქეთი) — თურქი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა მეკარის პოზიციაზე.

რეჩბერი თურქეთის ფეხბურთის ისტორიაში ერთ-ერთ საუკეთესო მეკარედ მიიჩნევა. კარიერის განმავლობაში თამაშობდა „ანტალიასპორის“, „ფენერბახჩეს“, „ბარსელონას“ და „ბეშიქთაშის“ შემადგენლობაში.

ყველაზე წარმატებული პერიოდი „ფენერბახჩეში“ გაატარა, სადაც თურქეთის ჩემპიონატი და სხვა ეროვნული ტიტულები არაერთხელ მოიგო. 2003 წელს შეუერთდა „ბარსელონას“, თუმცა ძირითად შემადგენლობაში დამკვიდრება ვერ შეძლო და მალევე დაბრუნდა თურქეთში.

თურქეთის ეროვნულ ნაკრებში 120 მატჩი ჩაატარა და გუნდის ერთ-ერთი ლიდერი იყო. განსაკუთრებულ წარმატებას 2002 წლის ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატზე მიაღწია, სადაც თურქეთის ნაკრები მესამე ადგილზე გავიდა. რეჩბერი ტურნირის ერთ-ერთ საუკეთესო მეკარედ დასახელდა. რუშტუს სანაკრებო დებიუტი 1994 წელს ისლანდიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ შედგა, ხოლო ბოლო მატჩი ფინეთის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ 2012 წელს ჩაატარა.

რიუშტუ 2002 წელს დასახელდა ევროპის საკლუბო შეჯიბრებების საუკეთესო მეკარედ და საზოგადოებრივი ხმის მიცემის გზით შეიყვანეს 2002 წლის უეფა-ს წლის სიმბოლური გუნდის შემადგენლობაში. 2004 წელს იგი ფიფა 100 საუკეთესო ფეხბურთელში დაასახელა პელემ, როგორც მსოფლიოს 125 საუკეთესო ცოცხალ ფეხბურთელიდან ერთ-ერთი.

საკლუბო კარიერა
1985–2003: ადრეული წლები და „ფენერბახჩე“
რუშტუ თურქეთის ქალაქ კორკუტელიში, მან კარიერა დაიწყო ახლომდებარე „ანტალიასპორის“ გუნდში, სადაც თავდაპირველად ფორვარდად თამაშობდა, მოგვიანებით კი მეკარის პოზიციაზე გადაინცაცვლა. კარიერის დასაწყისში მან ხელიდან გაუშვა შანსი, გადასულიყო თურქული ფეხბურთის დიდი სამეულის ორ სტამბოლურ კლუბში: 17 წლის ასაკში მან უარი თქვა „გალათასარაიში“ გადასვლაზე, რადგან მწვრთნელ მუსტაფა დენიზლის სურდა მისი ახალგაზრდულ გუნდში გამწესება, ხოლო 1993 წელს მისი ტრანსფერი „ბეშიქთაშში“ ავტოავარიის შედეგად მიღებული სერიოზული ტრავმის გამო ჩაიშალა.

თურქეთის ახალგაზრდულ ნაკრებში დებიუტის შემდეგ, 1992 წელს ეროვნული ნაკრების მწვრთნელმა ფათიჰ თერიმმა მას უთხრა, რომ ის გახდებოდა ქვეყნის ისტორიაში საუკეთესო მეკარე. 1993 წელს იგი შეუერთდა „დიდი სამეულის მესამე გუნდს „ფენერბახჩეს“, ხოლო პირველი სეზონი იჯარით ისევ „ანტალიასპორში“ გაატარა. მის კარიერაში გარდატეხა მოხდა 1994 წლის ოქტომბერში, როდესაც ძირითადი მეკარე ენგინ იპეკოღლუ დაშავდა. რიუშტუს დებიუტი შედგა „პეტროლ ოფისის“ წინააღმდეგ და შემდეგ თურქული გრანდის რიგებში 240 მატჩი ჩაატარა, გახდა კაპიტანიც და ორჯერ მოიგო თურქეთის საფეხბურთო სუპერლიგა.

2003–2004: ბარსელონა
2003 წლის ივლისში რუშტუ ახლოს იყო „არსენალში“ გადასვლასთან, თუმცა გავრცელებული ინფორმაციით მწვრთნელ არსენ ვენგერს მისი ფიზიკური ფორმა არ მოწონდა, რის გამოც რეჩბერმა თავი შეურაცყოფილად იგრძნო და ლონდონურ კლუბში გადასვლაზე თავად თქვა უარი. საბოლოოდ ის კატალონიის „ბარსელონაში“ გადავიდა.

მწვრთნელმა ფრანკ რაიკაარდმა პირველ ორ მატჩში ძირითადად ათამაშა ვიქტორ ვალდესი, რადგან რუშტუმ ესპანური ენა ცუდად იცოდა. რუშტუმ ეს გადაწყვეტილება გააკრიტიკა და განაცხადა: „ჩემს გამოცდილების მეკარისთვის არ არის ნორმალური, რომ არ მათამაშონ მხოლოდ იმის გამო, რომ ესპანურად არ ვლაპარაკობ.“

მისი დებიუტი 2003 წლის 15 ოქტომბერს უეფა-ს თასის პირველ ეტაპზე, „პუხოვის“ წინააღმდეგ შედგა, სადაც ბარსელონამ 8–0 მოიგო. ჯამში მან ითამაშა მხოლოდ 7 მატჩი — აქედან 4 ლა ლიგაში.

2004–2012: დაბრუნება „ფენერბახჩეში“ და „ბეშიქთაში“
2004 წლის 27 აგვისტოს იგი იჯარით დაბრუნდა „ფენერბახჩეში“. 2005 წლის 28 ივლისს მისი იჯარა კიდევ ერთი წლით გახანგრძლივდა.

„ფენერბახჩეში“ რუშტუმ საერთო ჯამში 294 მატჩი ჩაატარა. 2007–08 სეზონის შემდეგ გადავიდა „ბეშიქთაშში“, სადაც მოიგო 2008–09 წლის თურქეთის ჩემპიონატი და 2010–11 წლების სეზონის თურქეთის საფეხბურთო თასი.

ევრო 2008
რუშტუმ ევრო 2008-ზე მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა, განსაკუთრებით ხორვატიის წინააღმდეგ მეოთხედფინალში, სადაც პენალტების სერიაში გადამწყვეტი სეივი გააკეთა და თურქეთი ნახევარფინალში გაიყვანა.

სანაკრებო კარიერა
2002 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი
თურქეთმა 2002 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე მესამე ადგილი დაიკავა. რუშტუ ტურნირის სიმბოლურ ნაკრებში დასახელდა, როგორც ერთ-ერთი საუკეთესო მეკარე, ოლივერ კანთან ერთად.

მან ითამაშა მე-100 საიუბილეო მატჩი ნაკრებში 2005 წლის 26 მარტს ალბანეთის წინააღმდეგ.

ჯილდოები და მიღწევები
„ბარსელონა“

კატალუნიის თასი: 2003–04

„ფენერბახჩე“

სუპერლიგა: 1995–96, 2000–01, 2004–05, 2006–07
პრემიერ-მინისტრის თასი: 1998
ათათურქის თასი: 1998

„ბეშიქთაში“

სუპერლიგა: 2008–09
თურქეთის თასი: 2008–09, 2010–11

თურქეთის ეროვნული ნაკრები

ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის მესამე ადგილი: 2002
უეფას ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედალოსანი: 2008
ფიფას კონფედერაციათა თასის მესამე ადგილი: 2003

ინდივიდუალური

თურქეთის წლის ფეხბურთელი: 2001
ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატის ყველა ვარსკვლავის გუნდი: 2002
უეფას წლის გუნდი: 2002
-ის მსოფლიოს საუკეთესო მეკარე: 2002 (მესამე ადგილი)
-ის საუკუნის საუკეთესო მეკარე: 23-ე ადგილი
 100

ორდენი

თურქეთის სახელმწიფო ღირსების მედალი