iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
გრან-პრეს ეროვნული ისტორიული ძეგლი

გრან-პრეს ეროვნული ისტორიული ძეგლი — ისტორიული პარკი ყოფილ აკადიურ სოფელ გრან-პრეში, კინგსის საგრაფოში, კანადა. ამჟამად მდებარეობს ვოლფვილსა და ჰორტონვილს შორის. ძეგლი შედგება მემორიალური პარკისაგან, რომელიც შეიქმნა აკადიანელების დეპორტაციის აღსანიშნავად, რომლებიც ამ ტერიტორიაზე სახლობდნენ 1682-1755 წლებში. პარკი მოიცავს მემორიალურ შენობებს, არქეოლოგიურ ნაშთებს და სხვადასხვა ობიექტებს, რომლებიც ასახავენ ამ ტერიტორიაზე აკადიანელების ყოფას. აღნიშნულის გამო პარკს კანადის ისტორიული ძეგლის სტატუსი მიენიჭა 1955 წელს.

2012 წელს გრან-პრეს ისტორიული ძეგლი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.

ისტორია
1682-1755 წლებში გრან-პრე იყო აკადიელების დასახლების ცენტრი. 1755 წელს ბრიტანეთის მთავრობის მიერ დაიწყო მათი დეპორტაცია ახალ შოტლანდიაში. 1907 წელს ტერიტორია იყიდა ჯონ ფრედერიკ ჰერბინმა, რათა შეექმნა აკადიელების მემორიალური პარკი. 1922 წელს დაქირავებულმა არქიტექტორებმა პერსი ნობსმა და რენე ფრეჩეტმა შეიმუშავეს მემორიალური პარკისა და სხვა შენობა-ნაგებობების დიზაინი. გარდა ამისა, სკულპტორმა ლუის-ფილიპ ებერტმა შექმნა ჰენრი უოდსუორთ ლონგფელოს პოემა „ევანჯელინას“ მთავარი გმირის სკულპტურა.
ბაჰამის კუნძულების გეოგრაფია

ბაჰამის კუნძულები მდებარეობს ჩრდილოეთ განედის 20° - 28°-სა და დასავლეთ გრძედის 72° - 80°-ს შორის.

1864 წელს, ბაჰამის კუნძლების გუბერნატორი იტყობინებოდა, რომ კოლონია მოიცავდა 29 კუნძულს, 661 კის და 2 387 კლდეს.

აშშ-სთან მდებარე უახლოესი კუნძულია ბიმინი, რომელსაც ბაჰამის კუნძულების კარიბჭეს უწოდებენ. კუნძულ დიდი ბაჰამის აღმოსავლეთით მდებარეობს კუნძული აბაკო. უკიდურესი სამხრეთი კუნძულია ინგაუა. უდიდესი კუნძულია ანდროსი. სხვა დასახლებულ კუნძულთა შორისაა ელიუთერა, კეტი, ლონგ-აილენდი, სან-სალვადორი, აკლინსი, კრუკედ-აილენდი, ეკსუმა და მაიაგუანა. ქვეყნის დედაქალაქი ნასაუ კუნძულ ნიუ-პროვიდენსზე მდებარეობს.

ყველა კუნძული დაბალი და ბრტყელია. ზოგან შეიმჩნევა ქედები, რომელთა სიმაღლეც როგორც წესი 15-20 მეტრს არ აჭარბებს. ქვეყნის უმაღლესი წერტილია ალვერნიის მთა (ყოფილი კომოს ბორცვი) კუნძულ კეტზე. მისი სიმაღლე 63 მეტრია.

სამხრეთ-აღმოსავლეთით მდებარეობს ტერქსისა და კაიკოსის კუნძულები, რომლებიც გეოგრაფიულად ბაჰამის კუნძულების გაგრძელებას წარმოადგენს, თუმცა ისინი დიდი ბრიტანეთის ზღვისიქითა ტერიტორიებს მიეკუთვნება.

ფართობი
მთლიანი: 13 940 კმ²
ადგილი მსოფლიოში: 168-ე
ხმელეთი: 10 070 კმ²
წყალი: 3 870 კმ²

კლიმატი
ბაჰამის კუნძულების კლიმატი სუბტროპიკულიდან ტროპიკულში გარდამავალია და მნიშვნელოვნადაა შერბილებული გოლფსტრიმის დინების წყლის გავლენით, განსაკუთრებით ზამთარში. საპირისპიროდ, ეს ფაქტი ხშირად ძალიან სახიფათოა ზაფხულსა და შემოდგომაზე, როდესაც კუნძულების ან მათ სიახლოვეს ქარიშხლები ქრის. 1992 წლის ატლანტიკური ქარიშხლების სეზონის დროს, ჩრდილოეთ კუნძულებს ქარიშხალმა ენდრიუმ შეუტია, 1999 წელს უმრავლეს კუნძულს გადაუარა ქარიშხალმა ფლოიდმა, 2011 წელს კი ქარიშხალმა აირინმა არქიპელაგი მთლიან სიგრძეზე გადაკვეთა.

მიუხედავად იმისა, რომ ბაჰამის კუნძულების ისტორიაში ყინვა არასოდეს დაფიქსირებულა, ტემპერატურა ხანდახან 2–3 ° (35,6–37,4 °)-მდე ეცემა არქტიკული აფეთქებების დროს, რომელიც გავლენას ახდენს ფლორიდის მიმდებარე ტერიტორიაზე. 1977 წლის იანვარში, წვიმაში გარეული თოვლი დაფიქსირდა ქალაქ ფრიპორტში, როდესაც ასევე თოვდა მაიამიში. ამ დროისათვის ტემპერატურა 4,5 ° (40,1 °) იყო.
ბაჰამის კუნძულების ადმინისტრაციული დაყოფა

ბაჰამის კუნძულების ძირითად, უმსხვილეს ადმინისტრაციულ დანაყოფს წარმოადგენს რაიონები. ყველგან, გარდა კუნძულ ნიუ-პროვიდენსისა, რაიონები ქმნის ქვეყნის ადგილობრივ თვითმმართველობათა სისტემას; ნიუ-პროვიდენსი პირდაპირ ცენტრალური მთავრობის მიერ იმართება. 1996 წელს ქვეყნის პარლამენტმა მიიღო „ადგილობრივი მმართველობის აქტი“, რომლის საფუძველზეც შეიქმნა სხვადასხვა ადგილობრივი ადმინისტრაციული ქვედანაყოფები. ამ აქტის საერთო მიზანია არჩეულ სხვადასხვა ტიპის მმართველებს გაუადვილდეთ თავიანთი რაიონების მართვა ცენტრალური ხელისუფლებისგან ხელის შეშლის გარეშე. საერთო ჯამში, შექმნილია 38 რაიონი, რომელთა მმართველების არეჩევნები იმართება ყოველ ხუთ წელში ერთხელ. სხვადასხვა რაიონებში სულ არის საბჭოს ას ათი წევრი და ორას ოთხმოცდაერთი ქალაქის კომიტეტის წევრი.

თითოეული საბჭოსა თუ ქალაქის კომიტეტის წევრი პასუხისმგებელია საჯარო სახსრების პატიოსნად გამოყენებაზე, რომელიც მიმართული უნდა იყოს ამომრჩევლების შენარჩუნებისა და მოზიდვისკენ.

ბაჰამის კუნძულების რაიონები, გარდა ნიუ-პროვიდენსისა, შემდეგია:

აკლინსი
ბერის კუნძულები
ბიმინი
ბლეკ-პოინტი, ეკსუმა
კეტი
ცენტრალური აბაკო
ცენტრალური ანდროსი
ცენტრალური ელიუთერა
ფრიპორტი
კრუკედ-აილენდი
აღმოსავლეთი დიდი ბაჰამა
ეკსუმა
გრანდ-კი, აბაკო
ჰარბორ-აილენდი, ელიუთერა
ჰოუპ-ტაუნი, აბაკო
ინგაუა
ლონგ-აილენდი
მანგროვ-კი, ანდროსი
მაიაგუანა
მურს-აილენდი
ჩრდილოეთი აბაკო
ჩრდილოეთ ანდროსი
ჩრდილოეთი ელიუთერა
რეგიდ-აილენდი
რამ-კი
სან-სალვადორი
სამხრეთი აბაკო
სამხრეთი ანდროსი
სამხრეთი ელიუთერა
სპენიშ-უელსი, ელიუთერა
დასავლეთი დიდი ბაჰამა
გრინ-ტარტლ-კი (არაა ნაჩვენები რუკაზე)
ბაჰამის კუნძულების შეიარაღებული ძალები

ბაჰამის კუნძულებს არ ჰყავს არმია და საჰაერო ძალები. მისი სამხედრო ძალებს წარმოადგენს ბაჰამის კუნძულების სამეფო შეიარაღებული ძალები (....) და ბაჰამის კუნძულების ფლოტი. თავდაცვითი აქტით, .... დედოფლის სახელით უფლებამოსილია დაიცვას ბაჰამის კუნძულები, დაიცვას მისი ტერიტორიული მთლიანობა, აკონტროლის მისი წყლები, უბედურების ჟამს უზრუნველყოს დახმარება, ბაჰამის კუნძულების შეიარაღებული სააგენტოების კანონის საფუძველზე შეინარჩუნოს წესრიგი და შეასრულოს ყველა ის მოვალეობა, რაც მას განსაზღვრული აქვს ეროვნული უშიშროების საბჭოს მიერ. თავდაცვითი ძალები ამავე დროს კარიბის გაერთიანების რეგიონული უსაფრთხოების დავალებათა ძალების წევრია.

ბაჰამის კუნძულების სამეფო შეიარაღებული ძალები ოფიციალურად 1980 წლის 31 მარტს შეიქმნა. მის მოვალეობებში შედის ბაჰამის კუნძულების დაცვა, ნარკოტიკების კონტრაბანდის, არალეგალური იმიგრაციისა და ბრაკონიერობის შეჩერება, ასევე მეზღვაურთა დახმარება როდესაც და სადაც კი ეს შეეძლებათ. შეიარაღებული ძალების განკარგულებაშია 26 სანაპირო და ნაპირსახლო ხომალდიანი ფლოტი, ასევე 6 საჰაერო ხომალდი და 1500-ზე მეტ კაციანი პერსონალი, სადაც 65 ოფიცერია და 74 ქალი.
ბაჰამის კუნძულების ეკონომიკა

ბაჰამის კუნძულები ვესტ-ინდოეთის ერთ-ერთი მოწინავე ქვეყანაა, რომლის ეკონომიკის უდიდესი ნაწილი ტურიზმს ეყრდნობა. ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის 60 %-ს სწორედ ტურიზმის ინდუსტრია აწარმოებს და ასაქმებს სამუშაო ძალის ნახევარზე მეტს. ტურიზმის შემდეგ, ეკონომიკის მეორე უმნიშვნელოვანეს სექტორია ფინანსური სერვისი, რომლიცი მშპ-ის 15 %-ს აწარმოებს.

უცხოური ბიზნესის წასახალისებლად მთავრობას შემუშავებული აქვს არაერთი სტიმული, პროგრესს განიცდის საბანკო საქმე და ფინანსური რეფორმები. მთავრობას ასევე განზრახული აქვს ძირითადი ფინანსური ინსტიტუტების შერწყმა. შეზღუდვების დაწესება, კაპიტალისა და სავალუტო ბაზრის კონტროლი ბაჰამის კუნძულების ცენტრალური ბანკის კომპეტენციაში შედის. ბაჰამის კუნძულების ფასიანი ქაღალდების საერთაშორისო ბირჟა ამჟამად 19 საჯარო კომპანიას აერთიანებს. საბანკო სისტემის შედარებითი სიჯანსაღის გამო, გლობალური ფინანსური კრიზისი ქვეყნის ფინანსურ სექტორს მწვავედ არ შეხებია.

ბაჰამის ეკონომიკას საკმაოდ კონკურენტუნარიანი საგადასახადო რეჟიმი აქვს. მთავრობა შემოსავლებს იღებს იმპორტის ტარიფებიდან, ლიცენზიების საფასურიდან, ქონებისა და საფოსტო მარკების გადასახადებიდან, მაგრამ არ არსებობს საშემოსავლო გადასახადი, კორპორაციული გადასახადი, კაპიტალის საშემოსავლო გადასახადი, დამატებითი ღირებულების გადასახადი (დღგ) და სიმდიდრის გადასახადი. სოციალური დაზღვევის ფონდში დამსაქმებლები იხდიან 3,9%-ს და დასაქმებულები 5,9%-ს. 2010 წელს, გადასახადებიდან მიღებულმა მთლიანმა შემოსავალმა მშპ-ის 17,2% შეადგინა. 2006-2008 წლებში ინფლაციის დონე საშუალო იყო და 3,7%-ს შეადგენდა.

ერთ სულ მოსახლეზე შემოსავლის მიხედვით, ბაჰამის კუნძულები ამერიკის ერთ-ერთი უმდიდრესი სახელმწიფოა.
ბაჰამის კუნძულების დემოგრაფია

ბაჰამის კუნძულების მთლიანი მოსახლეობა 347 176 ადამიანია, საიდანაც 25,9% 14 წელზე ქვემოთაა, 67,2% 15-დან 64 წლამდე, 6,9% კი 65 წელზე მეტის. მოსახლეობის ზრდა 0,925%-ია (2010 წლის აღწერით). შობადობის მაჩვენებელია 17,81 ყოველ 1000 ადამიანზე, სიკვდილიანობა 9,35/1000, მიგრაციის სალდო -2.13 ყოველ 1 000 ადამიანზე.

ახალშობილთა სიკვდილიანობის მაჩვენებელი 23,21-ია ყოველ 1000 დაბადებულზე. დაბადებისას, სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობა 69,87 წელია: 73,49 წელი ქალებისთვის და 66,32 მამაკაცებისთვის. ნაყოფიერების საერთო მაჩვენებელი ქალებისთვის არის 2.0 ბავშვი (2010 წლის აღწერა).

ქვეყნის ეთნიკური შემადგენლობა შემდეგნაირია: 85% აფრიკელი, 12% ევროპელი, 3% აზიელი და ლათინოამერიკელი.

ბაჰამის კუნძულების ოფიციალური ენაა ინგლისური, ბევრი მაცხოვრებელი საუბრობს ბაჰამურ დიალექტზე. 1995 წლის შეფასებით, სრულწლოვანი მოსახლეობის 98,2% წერა-კითხვის მცოდნეა.

ეთნიკური ჯგუფები
აფრო-ბაჰამელები
აფრო-ბაჰამელები ბაჰამის კუნძულების ის მაცხოვრებლები არიან, რომელთა წინაპრების სამშობლოც დასავლეთ აფრიკაა. პირველი აფრიკელები ბაჰამებზე, კერძოდ კი კუნძულ ელიუთერაზე მოვიდნენ ბერმუდის კუნძულებიდან, ესენი იყვნენ გათავისუფლებული მონები, რომლებიც ახალ სიცოცხლეს ეძებდნენ. ამჟამად, აფრო-ბაჰამელები ბაჰამის კუნძულების უმსხვილეს ეთნიკურ ჯგუფს შეადგენენ, ქვეყნის მოსახლეობის დაახლოებით 85%-ს. ასევე სახლობს დაახლოებით 80 000 ჰაიტელი.

ევროპელები
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ბაჰამის კუნძულებზე 16 598 თეთრკანიანი ადამიანი ცხოვრობს. დაახლოებით 38 000 ევროპელი ბაჰამელი, ანუ ბაჰამელები ევროპული წარმოშობით, ძირითადად ინგლისელი პურიტანებისა და ამერიკელი ლოიალისტების შთამომავლები არიან, რომლებიც კუნძულებზე 1649 წელსა და შემდეგ 1783 წელს დასახლდნენ. ისინი წარმოქმნიან ბაჰამის კუნძულების უმსხვილეს უმცირესობას, მთლიანი მოსახლეობის 12%-ს.

ევროპელი ბაჰამელების მცირე ნაწილი ბერძენი მუშების შთამომავალია, რომლებიც ბაჰამებზე 1900-იან წლებში ზღვის ღრუბლების ინდუსტრიის გასავითარებლად ჩავიდნენ. მიუხედავად იმისა, რომ ისინი მოსახლეობის მხოლოდ 1%-ს შეადგენენ, მათ შეძლეს და შეინარჩუნეს თავიანთ განსხვავებული ბერძნული ბაჰამური კულტურა.

ბაჰამელების გენეალოგიის ერთ-ერთი მახასიათებელი ისაა, რომ ოჯახების უმრავლესობას განშტოებები აქვს და უშუალოდ ოჯახის წევრებიც კი მოიცავენ მთელს სპექტრს „ღიას“, „ყავისფერსა“ და „შავს“ შორის.

ბაჰამის კუნძულებზე, გამოიყენება მხოლოდ ტერმინი ბაჰამელი, რადგან არ ცნობენ ტერმინ ვესტ-ინდოელს.

გარდა ამისა, ბევრი ბაჰამელი შერეული წარმოშობისაა, მათ შორის არიან კალათბურთელი რიკ ფოქსი, მსახიობი პერსია უაიტი და მომღერალი ლენი კრავიცი.

უდიდესი ქალაქები
ბაჰამის კუნძულების კულტურა

ბაჰამური კულტურა აფრიკული და ევროპული კულტურების ერთგავრი ჰიბრიდია. დაბალგანვითარებულ გარე კუნძულებზე მისდევენ ხელოსნობას, მათ შორისაა პალმის ფოთლებისგან დაწნული კალათების დამზადება. ამ ნივთს ზოგადად „ჩალას“ უწოდებენ და ამაგრებენ ქუდებსა და ჩანთებზე, რომლებიც საკმაოდ პოპულარულია ტურისტებში. ასევე გამოიყენებენ ე. წ. „ვუდუს თოჯინებში“, მიუხედავად იმისა, რომ ასეთი თოჯინები ამერიკული წარმოსახვების შედეგია და არაა კავშირში ისტორიულ ფაქტებთან.

ზოგიერთი ბაჰამელი ხალხურ მაგიურ ტრადიციებს მისდევს, ძირითადად ჰაიტურ–ბაჰამური საზოგადოება, რომელიც უმთავრესად ქვეყნის გარე კუნძულებზე სახლობს. თუმცა, მაგიური პრაქტიკა ბაჰამის კუნძულებზე აკრძალულია და ისჯება კანონით. ჯუნკანუ არის ტრადიციული ბაჰამური მუსიკის, ცეკვისა და ხელოვნების პარადი, რომელიც ნასაუს ქუჩებში იმართება ყოველი წლის ახალი წლის დღეს. ჯუნკანუ ასევე იმართება სხვა დღესასწაულებზე, მაგალითად ემანსიპაციის დღეს.

მრავალი კუნძულების დასახლებებში მნიშვნელოვანი სოციალური ღონისძიებაა რეგატა. როგორც წესი, იგი ერთი ან რამდენიმე დღე გრძელდება და მონაწილეობენ ძველი სტილის ნავები, ასევე იმართება სანაპიროს ფესტივალი.

ზოგიერთ დასახლებას აქვს ფესტივალები, რომლებიც დაკავშირებულია არეალისათვის ტრადიციულ მოსავალთან თუ საკვებთან, მათ შორისაა „ანანასის ფესტივალი“ გრეგორი-ტაუნსა და ელიუთერაზე, „კიბორჩხალის ფესტივალი“ ანდროსის კუნძულებზე. სხვა მნიშვნელოვან ტრადიციებს შორისაა ამბების თხრობა.

ბაჰამელებს აქვთ საკმაოდ მდიდარი ლიტერატურა და პოეზია, მოთხრობები, პიესები და მოკლე ფიქციური ნამუშევრები. ამ ნამუშევრების საერთო თემატიკაა ცნობიერების ცვლილება, დახვეწილობისკენ სწრაფვა, იდენტობის ძიება, გარდასულ გზათა ნოსტალგია და მშვენიერების ტრფიალი. ღვაწლმოსილ მწერლებს შორის არიან სუსანა უელეისი, პერსივალ მილერი, რობერტ ჯონსონი, რეიმონდ ბრაუნი, ო.მ. სმიტი, უილიამ ჯონსონი, ედი მინისი, უინსტონ საუნდერსი და სხვები.

ბაჰამური კულტურა მდიდარია რწმენებით, ტრადიციებით, ფოლკლორითა და ლეგენდებით. ყველაზე ცნობილ ფოლკლორსა და ლეგენდებს შორისაა ლუსკა კუნძულ ანდროსზე, პირტი-მოლი კუნძულ ეკსუმაზე, დაკარგული ქალაქი ატლანდიტა კუნძულ ბიმინიზე და ა. შ.
აჟდააკი

აჟდააკი — მთა სამხრეთ კავკასიის ვულკანურ მთიანეთში, სომხეთში, სევანის ტბის დასავლეთით. გეღამის ქედის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე 3597,3 მ. ჩამქრალი ვულკანია. მწვერვალზე კრატერია, რომელიც ტბითაა დაკავებული. აჟდააკის რთული შლაკური კონუსი წარმოადგენს მსხვილ წაკვეთილ ნაგებობას, რომლის დიამეტრია 1600 მ, სიმაღლე 370 მ. ვულკანის ლავების საერთო ფართობია დაახლოებით 8 კმ². კონუსი აგებულია შლაკით, ლაპილებით, ქვიშებით, ფერფლით და სხვა.
სალაცა

სალაცა — მდინარე ჩრდილოეთ ლატვიაში. მდინარე სათავეს იღებს ტბა ბურტნიეკუდან ვიძემეს რეგიონში და 90 კილომეტრის გავლის შემდეგ ჩაედინება რიგის ყურეში. მდინარე გზაზე კვეთს სამ ქალაქს: მაზსალაცას, სტაიცელეს და სალაცგრივას. მდინარის სანაპიროები ცნობილია დევონური წითელი ქვიშაქვის კლდეებით. ის ასევე ქმნის ბევრ გამოქვაბულებსა და ჩქერობებს. სალაცა არის ლატვიაში ორაგულების გავრცელებით საუკეთესო მდინარე.

გალერეა
სეიშელის კუნძულების ეკონომიკა

სეიშელის კუნძულების ეკონომიკის საფუძველია სოფლის მეურნეობა და ტურიზმი. არის ქოქოსის პალმის, თამბაქოს, სანელებლების, ეთერზეთოვანი მცენარეების პლანტაციები. მისდევენ მესაქონლეობასა და თევზჭერას. მრეწველობა სუსტადაა განვითარებული.

არის ლუდის, უალკოჰოლო სასმელების, ავეჯის საწარმოები, ამზადებენ ნავებს. ექსპორტმა 2008 წელს შეადგინა 495 მილიონი სეიშელის რუპია. იმპორტმა კი — 658 მილიონი. გააქვთ კოპრი, გაყინული თევზი, დარიჩინი, ვანილი და სხვა. შეაქვთ სურსათი, ნავთობპროდუქტები და სხვა. მთავარი სავაჭრო პარტნიორები არიან: პაკისტანი, ინდოეთი, საფრანგეთი, დიდი ბრიტანეთი, ბრაზილია, გერმანია, იაპონია.

2000 წელს ქვეყანაში იმოგზაურა 130 046 უცხოელმა ტურისტმა, მათ შორის — 80,1 % ევროპიდან იყო. დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ — 1976 წელს, ერთ სულ მოსახლეზე ექსპორტი დაახლოებით შვიდჯერ გაიზარდა.

მიმდინარეობს ტურიზმის სექტორის ზრდა, სადაც დასაქმებულია 30 % მუშახელი. ხოლო სოფლის მეურნეობაში დასაქმებულია 3 % მუშახელი. მიუხედავად ტურიზმის სწრაფი ტემპით ზრდისა, სოფლის მეურნეობასა და თევზჭერაში მაინც იგრძნობა განვითარება.

მთლიანი შიდა პროდუქტი (მშპ) ერთ სულ მოსახლეზე გაცილებით მაღალია, ვიდრე დანარჩენ მიმდებარე ქვეყნებში. სეიშელის ეკონომიკა აისახება ტურისტთა მომსახურებასა და თევზჭერაზე.

ქოქოსი, დარიჩინი, ბანანი, ბატატი და ვანილი იწარმოება ექსპორტისათვის. მოშინაურებულია შინაური ფრინველი. 1972 წელს გაიხსნა სეიშელის საერთაშორისო აეროპორტი. სეიშელის კუნძულების საკანონმდებლო სისტემა იმართება ინგლისურად. ექვემდებარება საფრანგეთისა და დიდი ბრიტანეთის საერთაშორისო სამართალს. ძირითადი კორპორაციული საკანონმდებლო აქტი არის საერთაშორისო კომერციული კომპანიებისა: კერძო ფონდები; სადაზღვევო კომპანიები; საინვესტიციო ფონდები.
Time (Electric Light Orchestra-ს ალბომი)

— ბრიტანული სიმფონიური როკ-ჯგუფ -ს 1981 წლის სტუდიური ალბომი. ეს არის კონცეპტუალური ალბომი ადამიანზე, რომელიც 1980-იანებიდან ინაცვლებს მომავალში და მოხვდება 2095 წელს. ალბომს უმალვე წარმატება ხვდა წილად და იგი ითვლება 1981 წლის ჩარტებში რიგით მერვე ყველაზე წარმატებულ ალბომად.

სიმღერების სია
პერსონალი
ჯეფ ლინი - ვოკალი, ბეკ-ვოკალი, ელექტრონული და აკუსტიკური გიტარები, ფორტეპიანო, სინთეზატორი, პროდიუსერი
ბევ ბივენი - დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია
რიჩარდ ტენდი - აკუსტიკური და ელექტრონული ფორტეპიანო, სინთეზატორი, გიტარა
კელი გროუკატი - ბას-გიტარა, ბეკ-ვოკალი

დამატებითი პერსონალი
ბილ ბოტრელი - ხმის ინჟინერი
მეკი - ხმის ინჟინერი
სიმებიანი ორკესტრის არანჟირება - რაინერ პიტჩი.
ელ კუაგლერი - ხელახალი გამოცემის პროდიუსერი (2001)

ჩარტები და სერტიფიცირებები
ყოველკვირეული ჩარტები
წლის საბოლოო ჩარტები
სერტიფიცირებები
მანორჰამილტონი

მანორჰამილტონი — პატარა ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს ლიტრიმის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. ქალაქ სლაიგოდან დაშორებულია 26 კმ.-ით, ხოლო ენისკილენიდან – 40-ით. ქალაქში მოქმედებს გელური ფეხბურთის, ჰარლინგის, კრივის, ფეხბურთისა და ჩოგბურთის კლუბები.

2011 წლის მონაცემებით, მანორჰამილტონის მოსახლეობა 1 336 ადამიანს შეადგენდა.
სტივენ რი

სტივენ რი ( დ. 31 ოქტომბერი 1946) — ირლანდიელი კინოსა და თეატრის მსახიობი. აქვს შესრულებული როლები ფართო პროფილის ფილმებში: „ ანუ ვენდეტა“, „მაიკლ კოლინზი“, „ინტერვიუ ვამპირთან“, „საუზმე პლუტონზე“. ნომინირებული იყო ოსკარის პრემიაზე შესრულებული როლისთვის ფილმში „სასტიკი თამაში“. დაიბადა ქალაქ ბელფასტში. სწავლობდა დუბლინში სააბატოს თეატრში. 1970-იანი წლების ბოლოს გაბრიელ ბირნთან და კოლმ მინისთან ერთად გამოდიოდა დუბლინის ერთ-ერთ თეატრალურ ჯგუფში. რი ხშირად თანამშრომლობს ირლანდიელ რეჟისორთან ნილ ჯორდანთან. 1980 წელს რიმ მონაწილეობა მიიღო „ “-ის დაარსებაში. 2004 წელს მიენიჭა საპატიო დოქტორის ხარისხი. სტივენ რი გაეროს ბავშვთა ფონდის ელჩია ირლანდიაში.
ბურტნიეკუ

ბურტნიეკუ — სიდიდით მეოთხე ტბა ლატვიაში. მისი საშუალო სიღრმეა 2.9 მ. მისი სამხრეთ-აღმოსავლეთი სანაპირო წარმოადგენს დევონურ ქვიშაქვის კლდეებს. ტბაში ბინადრობს 17 სახეობის თევზი, ასევე არის იხვზე სანადირო არეები. მას შემდეგ რაც 1929 წელს დაიწყო სალაცას რეგულირება ტბის დონემ დაიწია 1 მეტრით. ტბა მოიცავს სამ კუნძულს რომელთა ფართობიც ჯამში შეადგენს დაახლოებით 14,000 მ²-ს. ტბა მთლიანად მოექცეულია ჩრდილოეთი ვიძემეს ბიოსფერულ ნაკრძალში. ტბაში ჩაედინება რამდენიმე მცირე დინება. ტბის მიდამოებში ვითარდება მოქმედება ლატვიურ ეპოს ლაპჩლესისში. მის ნაპირზე მდებარეობს რამდენიმე მცირე სოფელი, რომელთაგან ყველაზე დიდია ბურტნიეკი.
კერიკ-ონ-შენონი

კერიკ-ონ-შენონი (; , „ჭაობიანი ქედის კაშხალი“) — ქალაქი ირლანდიაში, ლიტრიმის საგრაფოს ადმინისტრაციული ცენტრი (კონაქტის პროვინცია) და მისი უდიდესი ქალაქი. ის ასევე არის ქვეყნის ყველაზე პატარა ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქი მდებარეობს მდინარე შენონის სტრატეგიულ წერტილზე.

2011 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 3 980 ადამიანს შეადგენდა.
ბუტკო

ბუტკო — ფარულთესლოვანი მცენარეების ყვავილის რეპროდუქციული ორგანო. შედგება ქვედა გამსხვილებული ნასკვის, წვრილი ცილინდრული სვეტისა და სხვადასხვა ფორმის დინგისგან, რომელსაც დამტვერვის დროს ხვდება მტვრის მარცვლები. ნასკვის ღრუში მოთავსებული ერთი ან რამდენიმე თესლკვირტი განაყოფიერების შემდეგ გადაიქცევა თესლად, ნასკვი კი — ნაყოფად.

ბუტკო სხვადასხვა ფორმისაა. წარმოიქმნება ერთი ან რამდენიმე განცალკევებული ან შეზრდილი ნაყოფფოთლისგან. მარტივ შემთხვევაში ბუტკო ერთი ნაყოფფოთლისგან ვითარდება (მაგ., ბაიასებრნი); თუ ერთ ყვავილში რამდენიმე ასეთი განცალკევებული ბუტკოა, მაშინ მას აპოკარპული ეწოდება, ორი ან რამდენიმე ერთმანეთთან შეზრდილი ნაყოფფოთლისგან შექმნილ ერთ ბუტკოს კი — ცენოკარპული. ბუტკოს წარმომქმნელი ნაყოფფოთლების რაოდენობა შეიძლება განისაზღვროს (მაგრამ არა ყოველთვის) დინგისა და დინგის ნაკვთების ან ნასკვის კედლის შუა ძარღვების რაოდენობით. დახშულნასკვიანი ბუტკოს წარმოშობა მცენარეთა სამყაროს განვითარების მნიშვნელოვანი ეტაპია. მან ხელი შეუწყო ფარულთესლოვანი მცენარეების სწრაფ განსახლებას.
მოჰილი

მოჰილი — ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს ლიტრიმის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. კერიკ–ონ–შენონიდან დაშორებულია 16 კმ-ით.

2011 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 928 ადამიანს შეადგენდა.

ქალაქის მთავარ ქუჩას ჰაიდ–სტრიტი ჰქვია (ჰაიდის ქუჩა), ირლანდიის პირველი პრეზიდენტის, დაგლას ჰაიდის პატივსაცემად, რომლის მამა და პაპა ამ ქუჩაზე ცხოვრობდნენ და თავადაც აქ ჰქონდა ბავშვობის ნაწილი გატარებული.
ბუსუსტანა

ბუსუსტანა — მცენარის გვარი რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. ცნობილია 55-მდე (სხვა მონაცემებით 100-მდე) სახეობა, რომელიც გავრცელებულია ევროპაში, აზიაში, ამერიკასა და ავსტრალიაში.

საქართველოში გვხვდება 1 სახეობა — , რომელიც მთის ზემო სარტყელში იზრდება. ორსახლიანი ქეჩისებრ შებუსული მცენარეა, ამ გვარის სახეობათა შორის ყველაზე გავრცელებული. იზრდება აღმოსავლეთ ევროპაში, კავკასიაში, ციმბირსა და შორეული აღმოსავლეთის მშრალ მდელოებზე, მინდვრებსა და ნათელ ტყეებში.
დრამშანბო

დრამშანბო (; , „ძველი ქოხების ქედი“) — პატარა ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს ლიტრიმის საგრაფოს შუაგულში, კონაქტის პროვინციაში. დრამშანბო გარშემორტყმულია ბორცვებით, მთებით, ტყეებითა და ტბებით. ქალაქში არის რესტორნები, ლუდხანები და მაღაზიები; ასევე, გოლფის ოთხი სხვადასხვა ზომის მოედანი.

2011 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 857 ადამიანს შეადგენდა.
ბუსტამანტეს კოდექსი

ბუსტამანტეს კოდექსი — რეგიონული ხასიათის (ამერიკის ქვეყნებისათვის) ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი საკოდიფიკაციო აქტი საერთაშორისო კერძო სამართლის სფეროში. მიიღეს 1928 წლის 20 თებერვალს ჰავანაში პანამერიკულ კონფერენციაზე და უწოდეს პროექტის მთავარი ავტორისა და ტექსტის რედაქტორის — კუბელი იურისტის ა. ბუსტამანტეს სახელი.
მიზნები
კოდექსის მიზანია გადაწყვიტოს ამერიკის კონტინენტის სახელმწიფოთა სამართლებრივ ნორმებს შორის არსებული კოლიზია. ბუსტამანტეს კოდექსი შედგება შესავლისა და ოთხი წიგნისგან:
1 — საერთაშორისო სამოქალაქო სამართალი;
2 — საერთაშორისო სავაჭრო სამართალი;
3 — საერთაშორისო სისხლის სამართალი;
4 — საერთაშორისო საპროცესო სამართალი.
რატიფიცირებულია ლათინური ამერიკის სახელმწიფოთა უმრავლესობის მიერ. სხვა სახელმწიფოებში, მათ შორის, ამერიკის შეერთებულ შტატებში, სასამართლოები ბუსტამანტეს კოდექსს სამართლის დამატებით წყაროდ იყენებენ.
ანტონიო ბუსტამანტე

ანტონიო ბუსტამანტე, სანჩეს დე ი სირვენ (, ; 13. 1865 ჰავანა — 24 იქვე ) — კუბელი იურისტი და დიპლომატი. საერთაშორისო სამართლის პროფესორი, ჰავანის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის საპატიო დეკანი. საერთაშორისო მართლმსაჯულების მუდმივი პალატის მოსამართლე. მისი ძირითადი ნაშრომებია: „საჯარო წესრიგის შესახებ საერთაშორისო კერძო სამართალში“ (1893), „ავტონომიის საწყისების შესახებ საერთაშორისო კერძო სამართალში“ (1914); „საერთაშორისო მართლმსაჯულების მუდმივი პალატის შესახებ“ (1945) და სხვა. ბუსტამანტემ შეადგინა საერთაშორისო კერძო სამართლის კოდექსი.
მცენარის ბუსუსები

ბუსუსები — მცენარის კანის უჯრედების ერთ- ან მრავალუჯრედიანი გამონაზარდები. მათი მსგავსია ე. წ. ემერგენცები, რომელთა წარმოქმნაში უფრო ღრმად მდებარე ქსოვილები მონაწილეობენ. ერთუჯრედიან ბუსუსებს ვარსკვლავის ან დვრილის ფორმა აქვთ, მრავალუჯრედიანები კი ქმნიან გრძელ გამონაზარდებს ან ქერქლებს. ბუსუსები იცავენ მცენარეს ტემპერატურის ცვალებადობისგან და უნარჩუნებენ ტენს.

ხეშეში, ეკლიანი და შხამიანი ბუსუსები (მაგ., ჭინჭრის მსუსხავი ბუსუსები) თავდაცვის საშუალებაა.

ბუსუსები ხშირად ხელს უწყობენ მცენარის ნაყოფის ან თესლის გავრცელებას, ამაგრებენ მცოცავ მცენარეებს საყრდენზე (ღეროს კაუჭისებრი ბუსუსები), შეიწოვენ წყალს (ყველა მცენარის ფესვის ბუსუსები), ასრულებენ გამომყოფი ორგანოების ფუნქციას (ჯირკვლოვანი ბუსუსები, რომლებიც გამოყოფენ ეთეროვან ზეთებს) და სხვა.
ბუტაფორია

ბუტაფორია — მულაჟი, თეატრალური წარმოდგენებისა და კინოგადაღებებისთვის საგანგებოდ დამზადებული საგნები — ქანდაკება, ავეჯი, ჭურჭელი, სამკაული, იარაღი, ავტომობილი, სახლი და სხვა; მზადდება იაფფასიანი მასალისგან: მუყაო, ხე, თუნუქი. ფორმით, ზომითა და ფერით ორიგინალსა ჰგავს. ბუტაფორიულ საგნებს ამზადებს თეატრის ან კინოსტუდიის თანამშრომელი — ბუტაფორი.
ბუტადიონი

ბუტადიონი, ფენილბუტაზონი — არასტეროიდული სამკურნალო პრეპარატი ბუტულირაზოლიდონების ჯგუფისა; ტკივილგამაყუჩებელი, სიცხისდამწევი და ანთების საწინააღმდეგო საშუალება. ბუტადიონის ტაბლეტებს იყენებენ მწვავე და ქრონიკული რევმატიზმის, რევმატული და ინფექციური პოლიართრიტის, ნიკრისის ქარისა და სხვა დაავადებათა სამკურნალოდ. განსაკუთრებულ ეფექტიანობას ამჟღავნებს ბეხტერევის დაავადების და რეიტერის სინდრომის მკურნალობის დროს. ქიმიური სტრუქტურით ახლოს დგას პრეპარატ ტრიბუზონთან.

უკუჩვენება
ზოგჯერ ბუტადიონი იწვევს კუჭის გაღიზიანებას, კანზე გამონაყარს და სხვა გვერდით მოვლენებს. მისი მიღება შეიძლება მხოლოდ ექიმის დანიშნულებით.
აშშ-სა და დიდ ბრიტანეთში ამოღებულია ხმარებიდან ადამიანის ორგანიზმში სისხლის თეთრი უჯრედების დათრგუნვის გამო და აპლასტიკური ანემიისას.
რეიტერის სინდრომი

რეიტერის სინდრომი — მეტწილად პოსტინფექციური (ენტერიტის შემდგომ) ალერგიული რეაქტიული მდგომარეობა, რომელსაც თან ახლავს შემდეგი ტრიადა:
ურეთრიტი,
კონიუნქტივიტი,
ართრიტი.

ხშირად ვითარდება კერატიტი და ირიტი. ჩვეულებრივ ვლინდება მოზრდილ ბავშვებში.

რეიტერის სინდრომის გამოწვევა არცთუ იშვიათად შეუძლიათ ქლამიდიებსა და გონოკოკებს. არსებობს ამ სინდრომის 2 ფორმა — სპორადული და ეპიდემიური.

საინკუბაციო პერიოდი 2 კვირაა. დაავადებულთა უმეტესობა -27-ის მატარებელია. მკურნალობა — გამომწვევი მიზეზების ლიკვიდაცია + არასტეროიდული ანთებისსაწინააღმდეგო პრეპარატების გამოყენება.
ბუხარი

ბუხარი — სახლის კედელში დატანებული აგურის ან ქვის ღია (უკარო), კვამლსადენიანი ღუმელი. მისი ძირი, ცეცხლის სანთები ადგილი — ყვერბია. ზოგჯერ საკვამურის შუა ტანიდან დაშვებულია საქვაბე, ანუ საკიდელი. ბუხრის „შუბლი“ თაღოვანია, წინ წამოწეული და ხშირად რელიეფური ჩუქურთმით („სიცოცხლის ხის“ და სხვა მოტივით) შემკული. ბუხრის თავი — „ფიდონი“ თაროსებრია და სანთლის, ჭრაქის და სხვათა დასადგმელად იყენებენ. ქართულ საცხოვრებელში ბუხარი არსებითად იმავე ფუნქციას ასრულებს, რასაც შუა სახლში მოთავსებული კერა (შუაცეცხლი). ბუხრის დიდი ღირსებაა ის, რომ იგი ხელს უწყობს შენობის კარგ ვენტილაციას. მისი ნაკლია დიდძალი საწვავის ხარჯვა და გათბობის დაბალუნარიანობა. ბუხარი გავრცელებულია მსოფლიოს უმეტეს ნაწილში, განსაკუთრებით კავკასიასა და ჩრდილოეთის ქვეყნებში. თანამედროვე საცხოვრებლებში ბუხარი ზოგჯერ დეკორაციულ დანიშნულებას ასრულებს.