აგლანდია

აგლანდია — გარეუბანი და მუნიციპალიტეტი ნიქოზიაში, კვიპროსში, რომლის მოსახლეობა შეადგენს 20 783 ადამიანს (2011).

აგლანდია მდებარეობს ბუფერულ ზონასთან ახლოს. მისი ფართობი დაახლოებით 31 კმ²-ია, საიდანაც 14 კმ² სასოფლო-სამეურნეო მიწაა, რომელიც 1974 წლიდან ოკუპირებულია თურქეთის არმიის მიერ; დარჩენილი 17 კმ²-დან 9 კმ² უკავია ეროვნულ ტყე-პარკებს (ათალასას პარკი — 8,6 კმ² და პედაგოგიური აკადემიის პარკი — 0,4 კმ²).

სახელწოდება
სიტყვა თურქული წარმოშობისაა და მომდინარეობს სიტყვიდან , რაც ნიშნავს „გართობას“. მისი გამოთქმა კვიპროსულ ბერძნულზე არის [͡].

სხვა თეორიის თანახმად, ეს სახელი მომდინარეობს ფრანკთა დიდგვაროვანი ოჯახის, დე აგლანდის გვარიდან, რომელიც ფლობდა ამ ტერიტორიას შუა საუკუნეებში, ფრანკთა მმართველობის პერიოდში.

ადმინისტრაცია
აგლანდია მუნიციპალიტეტად გამოცხადდა 1986 წლის მაისში ჩატარებული რეფერენდუმის საფუძველზე. მუნიციპალური საბჭო შედგება მერისა და თექვსმეტი მუნიციპალური მრჩევლისგან. ამჟამინდელი მერია ანდრეას კონსტანტინუ. აგლანდიის მუნიციპალიტეტში დასაქმებულია 24 მუდმივი თანამშრომელი და 30 მუშა (მუდმივი და დროებითი), რომლებიც აკომპლექტებენ ქვემოთ ჩამოთვლილ სამსახურებს:
სამდივნო
ტექნიკური სამსახურები
ფინანსური სამსახურები
გამწვანებისა და გარემოს დაცვის სამსახურები
ჰიგიენის სამსახურები
კულტურის სამსახურები

ისტორია
აგლანდიის ისტორია სათავეს ჯერ კიდევ ძვ. წ. 3888 წლიდან იღებს. არონას ბორცვზე (ლომის მთა ან ლიონტაროვუნოსი) აღმოჩენილია ბრინჯაოს ხანით დათარიღებული რამდენიმე სამარხი. ბორცვს სტრატეგიული მდებარეობა აქვს ტერიტორიის დასაცავად, რის გამოც აქ არსებული დასახლება, მისი ისტორიის პირველ ფაზაში, სავარაუდოდ, სამხედრო დანიშნულების განლაგებას წარმოადგენდა.

ბორცვის გარშემო არსებობდა ანტიკური დასახლება, საიდანაც, შესაძლოა, წარმოიშვა კიდეც ქალაქი ლედრა. არქეოლოგიური ხელოვნების ნიმუშები და კვიპროსული მარცვლოვანი დამწერლობის წარწერები აღმოჩენილია კაფიზინში, ანუ მცირე არონასში — ისტორიულ ადგილას, სადაც მდებარეობს ნიმფის კულტისადმი მიძღვნილი მღვიმე. ეს საგნები მიუთითებს იმაზე, რომ ეს ადგილი გამოიყენებოდა როგორც საკულტო სალოცავი ელინისტურ , კერძოდ ძვ. წ. 225-დან 218 წლამდე პერიოდში, პტოლემე ევერგეტისა და პტოლემე ფილოპატორის მმართველობის დროს.

ამავე ადგილას აღმოჩენილია ადგილობრივი წარმოების მრავალფეროვანი კერამიკა, მათ შორის სხვადასხვაგვარი ფიალები, ორსახელურიანი ჭურჭელი, თასები, ბავშვის გამოსაკვები ბოთლები, თიხის ლამპრები, დოქები, სამზარეულოს ჭურჭელი, ტაფები, ხელსაბანები, სურები, კომბინირებული ჭურჭელი, ურნები, ამფორები, რიტონები, დიდი ქვევრები და ქვევრის სახურავები, აგრეთვე ნივთები, რომლებიც ქსოვის პრაქტიკის არსებობაზე მოწმობენ.

შუა საუკუნეებში აგლანდიის ტერიტორიაზე არსებობდა დასახლება ლეფკომიატისი. როგორც ჩანს, ეს ტერიტორია დასახლებული იყო ფრანკთა მმართველობის მიწურულს, მეფე ჟაკ -ის (1468–1473) დროს. შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე ლა კავა , რომელიც არონას ბორცვზე დაახლოებით 1385 წელს მეფე ჟაკ -მა ააგო, გამოიყენებოდა როგორც სათვალთვალო პუნქტი ლარნაკიდან ნიქოზიისკენ მიმავალი გზის გასაკონტროლებლად. ციხესიმაგრემ სახელი მიიღო კლდეში ნაკვეთი დიდი წყლის ცისტერნისგან. ციხესიმაგრე ააფეთქეს ვენეციელებმა საუკუნის მესამე დეკადაში. 1870 წლამდე ციხესიმაგრის მნიშვნელოვანი ნაწილი ჯერ კიდევ იდგა, მათ შორის თაღოვანი დარბაზი, გალავნის კედლები და ორი კოშკი. თუმცა, იმავე წელს მისი უდიდესი ნაწილი დაანგრიეს ფანერომენის ეკლესიის ასაშენებლად. 1888 წელს ტერიტორიაზე გათხრები ჩაატარა მ. რ. ჯეიმსმა. მან 1915 წელს ციხესიმაგრე ანტიკურ ძეგლად გამოცხადა. დღეს დიდი კოშკისა და მეორე კოშკის ნაწილი ცისტერნასთან ერთად კვლავ არსებობს.

ოსმალების მიერ კვიპროსის დაპყრობის შემდეგ, აგლანდიის დასახლება დაკნინდა. მან თვითკმარი სოფლის ტიპის დასახლებად ჩამოყალიბება დაიწყო საუკუნის მიწურულს, რომლის მაცხოვრებლებიც დაკავებულნი იყვნენ მიწათმოქმედებით, მეცხოველეობითა და ქვის მოპოვებით. საუკუნის ბოლოს დრაგომანმა ხაძიგეორგაკის კორნესიოსმა სასაფლაოს ტერიტორიაზე აღმართა აიოს იეორიოსის (წმინდა გიორგის) ეკლესია.

აგლანდიამ ორგანიზებული ჯგუფებით წვლილი შეიტანა -ს ბრძოლაში. ადგილობრივი მოხალისეები ასევე მონაწილეობდნენ 1964 წლის მოვლენებში. მუნიციპალიტეტი დაიბომბა 1974 წლის თურქეთის შემოჭრის დროს. ეს სახელმწიფო დღემდე აგრძელებს აგლანდიის ტერიტორიის 45%-ის ოკუპაციას.

საერთაშორისო ურთიერთობები
დაძმობილებული ქალაქები – დობილი ქალაქები
აგლანდია დაძმობილებულია შემდეგ ქალაქებთან:
ზოგრაფუ, საბერძნეთი (1988 წლიდან)
კალამატა, საბერძნეთი (1993 წლიდან)[6]
აზოვი, რუსეთი (1998 წლიდან)

მეგობარი ქალაქები
აგლანდია ასევე თანამშრომლობს შემდეგ ქალაქებთან:
ფონტენ-ლ’ევეკი, ბელგია
ბუქარესტი, რუმინეთი
კიევი, უკრაინა
რომი, იტალია