iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
შოთა მესხიას ზუგდიდის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი

შოთა მესხიას ზუგდიდის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი — საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება საქართველოში, განთავსებულია ორ იურიდიულ მისამართზე: ზუგდიდსა და სენაკში.

დაარსდა 2007 წლის 13 ივლისს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ზუგდიდის ფილიალის ბაზაზე, რომელსაც შეუერთდა ზუგდიდის პროფესიული ლიცეუმი და სენაკის აგრარულ–ეკონომიკური კოლეჯი. 2008 წლის 15 მაისს მიენიჭა ისტორიკოს შოთა მესხიას სახელი და დაფუძნდა ზუგდიდის სახელმწიფო ინსტიტუტი, 2009 წლის 9 ოქტომბერს კი ეწოდა შოთა მესხიას ზუგდიდის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 2009 წელს არჩეულ იქნა უნივერსიტეტის პირველი რექტორი, პროფესორი თეონა ხუფენია.

უნივერსიტეტში არის ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა, ბიზნესისა და სამართალმცოდნეობის, ჯანდაცვის, აგრრარული (მდებარეობს სენაკში) ფაკულეტეტები. ფუნქციონირებს საბაკალავრო (ქართული ენა და ლიტერატურა, ისტორია, ბიზნესის ორგანიზაცია და მართვა, სამართალმცოდნეობა, ფარმაცია), სამაგისტრო (ბიზნესის ადმინისტრირება, ქართული ლიტერატურა, საქართველოს ისტორია), აგრეთვე პროფესიული უმაღლესი საგანმანათლებლო [საბანკო საქმე, სოფლის მეურნეობის სპეციალისტი; ვეტერინარის თანაშემწე, ფარმაცევტის თანაშემწე, ზოგადი პროფილის ექთანი] პროგრამები.
სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტი

სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტი — უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება.

ისტორია
1990 წელს სამცხე-ჯავახეთში დაარსდა პირველი უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ახალციხის ფილიალი. 1991 წელს ფილიალის ბაზაზე დაფუძნდა "ახალციხის დამოუკიდებელი უნივერსიტეტი", რომელიც 1995 წელს თსუ ახალციხის ფილიალს შეუერთდა, როგორც ფასიანი სწავლების განყოფილება.

2002 წელს თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ახალციხის ფილიალს ეწოდა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახლობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მესხეთის ფილიალი.

2007 წლს მთავრობის №161 დადგენილებით თსუ მესხეთის ფილიალის ბაზაზე დაფუძნდა დამოუკიდებელი უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება _ სსიპ ახალციხის ინსტიტუტი.

2007 წელს სსიპ ახალციხის ინსტიტუტმა გაიარა ინსტიტუციური აკრედიტაცია – მოიპოვა უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების ლიცენზია.

2009 წელს მთავრობის №183 დადგენილებით სსიპ ახალციხის ინსტიტუტს მიენიჭა სასწავლო უნივერსიტეტის სტატუსი და ეწოდა სსიპ ახალციხის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი.

2011 წლის 14 დეკემბრის მთავრობის №476 დადგენილებით სსიპ ახალციხის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტში განხორციელდა რეორგანიზაცია და ჩამოყალიბდა მისი უფლებამონაცვლე - ა(ა)იპ ახალციხის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი.

2012 წლის 3 ოქტომბერს მთავრობის 416 დადგენილებით განხორციელდა რეორგანიზაცია - ა(ა)იპ ახალციხის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტისა და ახალქალაქის უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება-კოლეჯის ბაზაზე ჩამოყალიბდა ა(ა)იპ სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი

2013წლის 30 ივლისის საქართველოს მთავრობის №194 დადგენილებით ა(ა)იპ სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი რეორგანიზებულ იქნა სსიპ სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტად.

2014 წლის 24 თებერვლის უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების ავტორიზაციის საბჭოს №8 გადაწყვეტილებით სსიპ სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტს მიენიჭა უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების სტატუსი (უნივერსიტეტი).
პეტრუცის სახლი

პეტრუცის სახლი — ძველი სახლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია.. განეკუთვნება რუსეთის ფედერაციის ადგილობრივი მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიას. სახლი აგებულია 1870 წელს.

მისამართი: ტაგანროგი, ტურგენევის შესახვევი, № 35.

ისტორია
ტაგანროგში, ტურგენევის შესახვევის ნომერ 35-ში მდებარე სახლი აგებულია 1870 წელს. 1880-იანი წლების ბოლომდე სახლი იყო თურქეთის მოქალაქის დიმიტრი კარაუზის პირადი საკუთრება. შემდეგ ამ უძრავი ქონების მესაკუთრე შეიცვალა - იგი გახდა შტაბს-კაპიტანის მეუღლე ანტონინა იაბლონსკაია. 1907 წლის მდგომარეობით სახლში განთავსებულია ტაგანროგის მაღაზიის გამყიდველთა (ნოქრების) პროფესიული საზოგადოება. პეტრუცის სახლის ყოფილი მფლობელი ანტონინა იაბლონსკაია, რომელმაც გაურკვეველი მიზეზით გაყიდა თავისი უძრავი ქონება, კვლავ რჩებოდა აღნიშნულ სახლში და აქ აგრძელებდა თავის დარჩენილ ცხოვრებას.

1910 წელს სახლის მფლობელი გახდა დესპინა პანაგიოტის ასული პეტრუცი. მისი ქმარი ანასტას კონსტანტინეს ძე პეტრუცი იყო შორეული ნაოსნობის გემის შტურმანი. პეტრუცების ოჯახში დაიბადა სამი შვილი: ვასილი, მარია და ევგენია.

1912 წელს ტურგენევის შესახვევის ნომერ 25-ში მდებარე შენობაში მუშაობდა ფეხსაცმლის მკერავი ტ. დ. ფრიზი, ხოლო1941 წლიდან შენობაში განთავსებულია № 20 საბავშვო ბაღი. უცნობია, სადამდე იყო განტავსებული შენობაში საბავშვო ბაღი, მაგრამ 1946 წელს იგი ჯერ კიდევ ფუნქციონირებდა. პირველ ნახევრად სარდაფში ფუქნციონირებდა საძინებლები, მეორეზე განთავსებული იყო კაბინეტები. 2009 წლის იანვრიდან შენობა შედის როსტოვის ოლქის რეგიონალური მნიშვნელობის მქონე ძეგლების სიაში.
დრაგოსლავის სახლი

დრაგოსლავის სახლი — ძველი ორსართულიანი სახლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. შენობა აგებულია საუკუნის მეორე ნახევარში.

მისამართი: ტაგანროგი, იტალიის შესახვევი, № 11.

ისტორია
იტალიის შესახვევში № 11-ში მდებარე სახლი აგებულია საუკუნის მეორე ნახევარში. სახლი ერთსართულიანია, ფასადზე ხუთი ფანჯრით და ეზოში აგურით ნაგები ფლიგელით. ცნობილია სახლის მფლობელები - სუკუნეების მიჯნაზე. 1880-იანი წლებიდან სახლს ფლობდა საოლქო მდივანი პავლე ნიკოლოზის ძე დრაგოსლავი, რომელიც მუშაობდა ვაჭარ დეპალდოს სახლში ბუღალტრად. მისმა ცოლმა ცოლად შეირთო დიდგვაროვანის ქალიშვილი რაისა ვლადიმირის ასული ეგოროვა.

სათავსოები იჯარით იყო გაცემული მობინადრეებზე. 1898 წელს შენობაში მდებარეობდა როსტოველი ფოტოგრაფის ა. ბოიარსკის კანტორა. მოგვიანებით სახლი მიიღო კბილის ექიმმა იულია მიხეილის ასულმა მილაიამ, 1914 წელს აქ განთავსებული იყო ნ. ნ. პიმონოვის სანოტარო კანტორა.

1918 წელს ამ სახლში ცხოვრობდა ქალაქის საკრებულოს წევრი, სოციალ-დემოკრატიული პარტიის სიის № 1 კანდიდატი მიხეილ დავითის ძე ზეიცმანი.

სახლის უკანასკნელი ფლობელი იყო მეშჩანინი ისააკ ბერა მოზნაი. საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მოხდა სახლის ნაციონალიზაცია. ამჟამად შენობაში განთავსებულია სტომატოლოგიური კლინიკა.

აღწერა
ორსართულიანი აგურის შენობა ასიმეტრიულია. შენობას ფასადზე გააჩნია სართულთშორისი ზოლურა. ცენტრალურ ფანჯრებს აქვს ნახევრაწრიული სანდრიკი, ხოლო კუთხისებს - სწორკუთხა. შესასვლელი მდებარეობს შენობის მარჯვენა ნაწილში.
ალექსი კომნენოსი (ანდონიკე I-ის ვაჟი)

ალექსი კომნენოსი (; დ. 1170, ალეპო — 1199, კახეთი, საქართველოს სამეფო) — ბიზანტიელი იმპერატორის ანდრონიკე -ისა და იერუსალიმის დედოფლის თეოდორა კომნენოსის უკანონო შვილი, მიიჩნევა კომნენოსთა დინასტიის ქართული შტოს — ანდრონიკაშვილების დამაარსებლად.

ალექსი კომნენოსი საქართველოში
ბიზანტიელი იმპერატორის მანუელ კომნენოსის ზეობის დროს (1143-1180 წწ.), მომავალი იმპერატორი ანდრონიკე ვაჟებთან ერთად ხშირად სტუმრობდა საქართველოს. აღსანიშნავია, რომ ანდრონიკე ენათესავებოდა ქართველ მეფეებს, კერძოდ კი დედამისი იყო დავით აღმაშენებლის ასული კატაჲ, რომელიც დაახლოებით საუკუნის 10-იან წლებში ბიზანტიელი იმპერატორის ალექსი -ის უმცროსს ვაჟზე — ისააკ კომნენოსზე იქორწინა. შესაბამისად, ანდრონიკე საქართველოს მეფის გიორგი -ის მამიდაშვილი იყო. საქართველოს მეფემ თავის ნათესავს კახეთში სამფლობელოები აჩუქა. 1180 წლის შემდეგ ანდრონიკე ბრუნდება კონსტანტინეპოლში და 1183 წელს იმპერატორის ტახტს იკავებს, ხოლო მისი უკანანო შვილი ალექსი რჩება საქართველოში, კერძოდ კი მამის ქართულ სამფლობელოებში. კირილ თუმანოვი მიიჩნევს, რომ ქართველ დიდგვაროვანთა შორის არსებობდა ალექსისა და თამარის დაქორწინების სურვილი. აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ ანდრონიკეს უფროსი ვაჟი მანუელი უკვე დაქორწინებული იყო თამარის უმცროს დაზე რუსუდანზე.

კირილ თუმანოვი ასევე მიიჩნევს, რომ მას შემდეგ რაც ალექსი დამკვიდრდა კახეთში, მან საფუძველი ჩაუყარა ანდრონიკაშვილების საგვარეულოს — კომნენოსთა დინასტიის ქართულ შტოს. იმავე აზრის იყო იოანე ბატონიშვილი, ანდრონიკაშვილებზე ის წერდა:
ლაკიერის სახლი

ლაკიერის სახლი — ორსართულიანი სახლი, არქიტექტურული ძეგლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. სახლი აგებულია საუკუნის პირველი ნახევარში, კლასიციზმის არქიტექტურულ სტილში შენობა გაფორმებულია ნეხევარ კოლონებით].

მისამართი: ტაგანროგი, ტურგენევის შესახვევი № 5.

ისტორია
 საუკუნის პირველ ნახევარში ტურგენევის შესახვევის ნომერ 5-ში ააგეს ახალი ორსართულიანი სახლი. იგი დააშენეს ერთსართულიან შენობაზე, რომელიც იყო პირველი გილდიის ვაჭრის, დონის ნახიჩევანელი კარპ ჰაირაბეტოვის კუთვნილება, რომელიც იყო მემკვიდრეობით საპატიო მოქალაქე. 1839 წლიდან სახლს ფლობდა ბერძენი მოქალაქე, ვაჭარი მანუილ კუმანი.

1860-იან წლებში სახლმა გამოიცვალა მესაკუთრე, ახალი მფლობელი გახდა კოლეჯის მრჩეველი მარკ ვარვაცი. 1882 წელს სახლის მფლობელობა გადავიდა მისი მემკვიდრის ალექსანდრე პოპუდოვისა და ელენა ლაკიერის ხელში. ისინი სახლს ფლობდნენ 1920 წლამდე. საბჭოთა ხელისუფლების დამყარებამდე ასევე მათ ხელში იყო ბერძნების ქუჩა № 42-ში მდებარე სახლი. ამ პერიოდისათვის ლაკიერის სახლი შეფასებული იყო 24 ათას რუბლად. ამავე სახლში ოთახი ჰქონდა ნაქირაები მადამ ფაის. სხვა წყაროებით „მოდური სახელოსნო“ შენობაში ფუნქციონირებდა 1892 წლიდან და იგი ეკუთვნოდა ი. ფივიჩს. 1992 წლიდან სახლი არქიტექტურული ძეგლია, იცავს კანონი. 2003 წლისთვის სახლში ფუნქციონირებს საბავშვიო ბაღი „“-ი.
ბულავინის სახლი

ბულავინის სახლი — ორსართულიანი, ისტორიული სახლი სტაროჩერკასკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მდებარეობს სტაროჩერკასკის მთავარი მოედნის ახლოს, პრაქტიკულად პეტრე-პავლეს ეკლესიის პირდაპირ.

აღწერა
ისტორიული ტრადიციის მიხედვით ითვლება, რომ მასში ცხოვრობდა და აქვე გარდაიცვალა 1707–1709 წლების გლეხთა ომის ლიდერი კონდრატე ათანასეს ძე ბულავინი. სახლი არ ყოფილა მისი პირადი საკუთრება. მან სახლი დაიკავა მას შემდეგ, რაც აიღო ჩერკასკი და თავი გამოაცხადა ატამანად.

სახლი არის საუკუნის პირველი ნახევრის ქვის საცხოვრებელი არქიტექტურული ძეგლი. შენობას კვადრატული ფორმა აქვს. კედლები დაახლოებით ერთი მეტრის სისქისაა, კარი რკინისგანაა დამზადებული, ფანჯრებზე გისოსებია — ყველაფერი ეს მიანიშნებს, რომ იგი იყო სახლი-ციხესიმაგრე.

ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ შენობა თანდათან ცუდ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, დამახინჯდა მისი თავდაპირველი სახე.

1970-იან წლებში ბულავინის სახლი სტაროჩერკასკის ისტორიულ-არქეოლოგიური მუზეუმ-ნაკრძალის ნაწილი გახდა. დაიწყო სარესტავრაციო და აღდგენითი სამუშაოები. მაგრამ სახლს დაუბრუნეს არა თავდაპირველი, არამედ საუკუნის შუა წლების სახე. ბულავინის დროს – საუკუნეების მიჯნაზე არ ჰქონდა გარე კიბე (მეორე სართულს უკავშირდებოდნენ შიდა კიბით), ვერანდა მეორე სართულზე, რკინის კარი. აღნიშნული სახით სახლი მტრების თავდასხმის დროს იყო ციხესიმაგრის ფუნქციების მატარებელი.

ამჟამად შენობაში განთავსებულია სამუზეუმო ექსპოზიცია.
ჩატალ-ობა

ჩატალ-ობის ყორღანები — არქეოლოგიური ობიექტი სოფელ ჩალტირის შესასვლელში, მიასნიკოვის რაიონი, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მკვლევრები გამოჰყოფენ ჩრდილოეთისა და სამხრეთის ყორღანებს.

ისტორია
ისტორიკოსები ვარაუდობენ, რომ ეს ყორღანები უნდა ეკუთვნოდეს შუა ბრინჯაოს ხანას. არქეოლოგიური სამუშაოები სამხრეთ ყორღანის ტერიტორიაზე მიმდინარეობდა 1996 წელს ცნობილი არქეოლოგის ევგენი ბესპალის ხელმძღვანელობით. ყორღანის კვლევის დროს დადასტურდა სამი ძირითადი მიწაყრილი და ათობით სამარხი. სამარხებიდან ორი ეკუთვნოდა გვიანი ბრინჯაოს ხანას, დანარჩენები კი განეკუთვნებოდა შუა ბრინჯაოს ხანას. ერთი სამარხი კი - საუკუნეებს განეკუთვნებოდა. სამუშაოების მიმდინარეობის დროს აღმოაჩინეს სარმატების ოქროს ნივთები.

2001 წლიდან დაიწყო არქეოლოგიური გათხრები ჩრდილოეთის ყორღანზე. სამუშაოებს ხელმძღვანელობდა რუსეთის ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა დაცვის საზოგადოების ექსპედიცია. აღმოაჩინეს ხუთი მიწაყრილი და 18 სამარხი, რომელთაგანაც 16 მკვლევარებმა დაათარიღეს შუა ბრინჯაოს ხანით. ასევე აღმოაჩინეს ყივჩაყთა სალოცავი ქვის საკურთხევლით, ასევა ადრესარმატული სამარხები.

აღწერა
ყორღანების თანამედროვე სიმაღლეა 4 მეტრი, სავარაუდოდ ადრე იგი უფრო მაღალი უნდა ყოფილიყო. არსებობს ვარაუდი, რომ ჩატალ-ობის ყორღანები იყოს საგვარეულო სამარხი. სამარხები, რომელიც აღმოჩენილია კატაკომბებში, მიეკუთვნება შუა ბრინჯაოს ხანას. რამდენიმე აქ აღმოჩენილი ნივთი გამოფენილია ტანაისის არქეოლოგიური მუზეუმ-ნაკრძალის საგამოფენო დარბაზებში.
საქართველოს საავიაციო უნივერსიტეტი

საქართველოს საავიაციო უნივერსიტეტი — უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება.

ისტორია
უნივერსიტეტი, 1992 წელს საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სტრუქტურაში, საქართველოს სამოქალაქო ავიაციის ხელმძღვანელობის თხოვნის საფუძველზე ჩამოყალიბდა. ხოლო 2005 წელს, სამთავრობო დადგენილების საფუძველზე, აღნიშნული ინსტიტუტი გამოეყო ტექნიკურ უნივერსიტეტს და ჩამოყალიბდა დამოუკიდებელ, საქართველოს საავიაციო უნივერსიტეტად. უნივერსიტეტს დღეისათვის გააჩნია თანამედროვე სასწავლო მატერიალურ-ტექნიკური ბაზა. უნივერსიტეტის მფლობელობაშია ქალაქ თელავში მდებარ აეროპორტი, თვითმფრინავები , , -22, -28 და 737-200, -ს სტანდარტების შესაბამისი კლასის ავიასიმულატორი, კეთილმოწყობილი სპეციალიზებული ლაბორატორიები და სხვა. პროფესიას უნივერსიტეტში ეუფლებიან, როგორც საქართველოს, ასევე უცხო ქვეყნის მოქალაქეები.

უნივერსიტეტში ფუნქციონირებს საფრენოსნო მომზადების, საინჟინრო და ბიზნესის ადმინისტრირების ფაკულტეტები, პროფესიული განათლების პროგრამები, საერთაშორისო საავიაციო ტრენინგ ცენტრი და სხვა.

უნივერსიტეტი ახორციელებს საბაკალავრო პროგრამებს შემდეგი მიმართულებით
საჰაერო ხომალდების საფრენოსნო ექსპლუატაცია (კომერციული პილოტი)
საჰაერო ხომალდების ტექნიკური ექსპლუატაცია
საჰაერო ხომალდების ავიონიკისა და ელექტრული სისტემების ტექნიკური ექსპლუატაცია
ფრენების უზრუნველყოფის მიწისზედა რადიოტექნიკური საშუალებების ტექნიკური ექსპლუატაცია
ინფორმაციული ტექნოლოგიები და ფრენის მართვის ავტომატიზებული სისტემები
საჰაერო ტრანსპორტის მენეჯმენტი
საბუღალტრო აღრიცხვა
ტურიზმი

სამაგისტრო პროგრამები
საჰაერო ხომალდების ტექნიკური ექსპლუატაცია
საფრენი აპარატების დაპროექტება და წარმოება
საჰაერო ხომალდების ავიონიკისა და ელექტრული სისტემების ტექნიკური ექსპლუატაცია
ინფორმაციული ტექნოლოგიები და ფრენის მართვის ავტომატიზებული სისტემები
საჰაერო ტრანსპორტის მენეჯმენტი
ფინანსური აღრიცხვა და კონტროლი

სადოქტორო პროგრამები
საფრენი აპარატების დაპროექტება
საჰაერო ტრანსპორტის ექსპლუატაცია

პროფესიული განათლების პროგრამები
მოყვარული პილოტი საფეხური 
კომერციული პილოტი საფეხური
საფრენი აპარატებისა და ძრავების ტექნიკური მომსახურება საფეხური
საფრენი აპარატებისა და ძრავების ტექნიკური მომსახურება საფეხური
საფრენი აპარატების ავიონიკისა და ელექტრული სისტემების ტექნიკური მომსახურება საფეხური
საფრენი აპარატების ავიონიკისა და ელექტრული სისტემების ტექნიკური მომსახურება საფეხური

გაცვლითი პროგრამები
უნივერსიტეტს გააჩნია სტუდენტური გაცვლითი პროგრამები სხვადასხვა ქვეყნის პარტნიორ უნივერსიტეტებთან.

სტუდენტთა საწარმოო სტაჟირება და დასაქმება
თეორიული ცოდნის გამყარების მიზნით, მესამე და მეოთხე კურსის სტუდენტები გადიან სტაჟირებებს ავიასაწარმოებსა და სხვადასხვა დაწესებულებებში. სტაჟირებებს ხელმძღვანელობენ ავიასაწარმოების წამყვანი სპეციალისტები.
წმინდა ანას ციხესიმაგრე

წმინდა ანას ციხესიმაგრე აგრეთვე ანინის ციხესიმაგრე — საფორტიფიკაციო ნაგებობა სტაროჩერკასკის მახლობლად, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. წარმოადგენს სტაროჩერკასკის მუზეუმ-ნაკრძალის ფილიალს. საუკუნის რუსეთის თავდაცვითი არქიტექტურის ძეგლი.

ისტორია
წმინდა ანას ციხესიმაგრე ააგეს 1771 წელს, რუსეთის იმპერატრიცა ანა იოანეს ასულის ბრძანებით. ციხესიმაგრის მშენებლობისათვის გამოიყენეს ვასილევის ყორღანის გრუნტი.

თავის დროზე ციხესიმაგრე იყო ფორპოსტი რუსეთ-ოსმალეთის ომის (1735-1739 წწ.) პერიოდში. ციხესიმაგრის გარნიზონი თვალს ადევნებდა რუსეთის სამხრეთ საზღვრებს და აკონტროლებდა კაზაკთა ჯარებს.

დროთა განმავლობაში წმინდა ანას ციხესიმაგრემ ფორპოსტის როი დაუთმო დიმიტრო როსტოველის ძლიერ და გამაგრებულ ციხესიმაგრეს.

აღწერა
წმინდა ანას ციხესიმაგრე არის ექვსკუთხა თავდაცვითი ნაგებობა, რომელსაც კუთხეებში ექვსი კუთხოვანი კოშკი აქვს ჩატანებული. ექვსკუთხა შენობის თითოეული კედლის სიგრძე 360 მეტრია, სიმაღლე 5-6 მეტრი, სიგანე — 3,5 მეტრი. ციხესიმაგრეს უჭირავს 50,2 ჰა ფართობი. ციხესიმაგრის პერიმეტრია 2 კმ. ციხესიმაგრის ტერიტორიაზე აგებულია, საფარველის ეკლესია, დენთის სარდაფი, კომენდანტის სახლი, ქვედა ციხე. საუკუნეში ყველა ნაგებობა დაინგრა. ციხესიმაგრის ტერიტორიაზე ადგილობრივმა მოსახლეობამ ბოსტნები გააშენა.

ციხესიმაგრე ეკუთვნოდა ე. წ. „უკრაინის თავდაცვით ხაზს“, რომელიც რუსეთის სამხრეთის საზღვრის ფორპოსტს წარმოადგენდა საუკუნეში.

ციხესიმაგრის მინუსი იყო მისი მდებარეობა - დიდი დაშორები აზოვის ზღვასთან დონის შეერთების ადგილიდან. ეს ამცირებდა მის სამხეედრო მნიშვნელობას. რეგულარული გაზაფხულის წყალდიდობები და გარნიზონის ჯარისკაცების ავადმყოფობა, რომელიც გამოწვეული იყო დაჭაობებული ადგილებით, ქმნიდა დამატებით სირთილეებს.

მას შემდეგ, რაც ოსმალეთთან ბელგრადის საზავო ხელშეკრულების მიხედვით რუსეთმა დონზე ციხესიმაგრეების აშენების უფლება მიიღო, რუსეთის მთავრობამ 1760 წელს გააუქმა წმინდა ანას (ანინის) ციხესიმაგრე. გარნიზონი გადაიყვანეს დიმიტრი დონელის ციხესიმაგრეში.
ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი

ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი — უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება.

ისტორია
ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი ჩამოყალიბდა როგორც ელენე ჯამარჯაშვილის პროექტი, 2001 წელს ატლანტის სახელმწიფო უნივერსიტეტში (ჯორჯია) მისი სწავლის დროს. თავდაპირველად უნივერსიტეტს ერქვა კავკასიის ამერიკული უნივერსიტეტი და მოიაზრებოდა როგორც სამართლის სკოლა, რომლის დამთავრების შემდეგ მსმენელები სამართლის დოქტორის და სამართლის ბაკალავრის წოდებებს იღებდნენ.

ატლანტაში ელენე ჯამარჯაშვილი შეხვდა შეერთებულ შტატებში და მსოფლიოში ცნობილ იურისტის კენეტ ა. ქეთშოს. ბ-ნი ქეთშო გულწრფელად დაინტერესდა პროექტის საფუძველზე უნივერსიტეტის ჩამოყალიბების ამოცანით და დათანხმდა დახმარებოდა უნივერსიტეტს პარტნიორული ურთიერთობები დაემყარებინა ერთ-ერთ წამყვან ამერიკულ იურიდიულ სკოლასთან – ამერიკის უნივერსიტეტის ვაშინგტონის სამართლის კოლეჯთან.

2002 წლის დასაწყისში ელენე ჯამარჯაშვილი თბილისში დაბრუნდა და სათანადო ინვესტორის ძებნა დაიწყო. სწორედ ამ დროს მან გაიცნო რ. მაიკლ ქაუგილი, აშშ-ს დაფინანსებით მომუშავე კონსულტანტი, რომელიც საქართველოს მთავრობას დახმარებას უწევდა ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის და სამხრეთ კავკასიის მილსადენების პროექტებთან დაკავშირებით. ბ-ნი ქაუგილი დათანხმდა უნივერსიტეტის ჩამოყალიბების საწყის ეტაპზე ელენე ჯამარჯაშვილის მრჩეველის როლი შეესრულებინა, ხოლო შემდეგ გახდა უნივერსიტეტის პრეზიდენტი.

დაარსება
მიუხედავად იმ ფაქტისა, რომ თბილისში ბიზნესის ორი საერთაშორისო სკოლა მოქმედებდა, საქართველოში მაინც იყო მოთხოვნილება ჭეშმარიტად დასავლური ყაიდის უნივერსიტეტის შექმნაზე, რომელიც მსმენელებს ბიზნეს-სექტორისათვის საჭირო დამატებით კურსებს, მაგალითად ბიზნესისა და სამართლის გაერთიანებულ კურსს შესთავაზებდა. შესაბამისად, მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება უნივერსიტეტში ბიზნესის სკოლის გახსნის შესახებ.

შედეგად, 2005 წლის თებერვალში დაარსდა ამერიკელი და ქართველი ინვესტორების ერთობლივი შპს. აღნიშნულ შპს-სა და მის დირექტორთა საბჭოში გაერთიანებული საიმედო და პატიოსანი ადამიანების ჯგუფმა მტკიცედ გადაწყვიტა, რომ უნივერსიტეტის ფინანსური და ოპერატიული მართვა უმკაცრესი საერთაშორისო სამართლებრივი, ეთიკური და საგანმანათლებლო სტანდარტების მიხედვით უნდა ეწარმოებინა. გარდა ამისა, ინვესტორებს ცოდნისა და გამოცდილების საკმაოდ ფართო სპექტრი გააჩნდათ, მათ შორის ისეთ სფეროებში, როგორიცაა:

შეერთებული შტატების, საქართველოს და საერთაშორისო სამართალი;
შეერთებული შტატების, ქართული და საერთაშორისო ბიზნესი, საბანკო საქმე, ფინანსები და მენეჯმენტი;
საზოგადოებასთან ურთიერთობა საქართველოში და საერთაშორისო მასშტაბით;
შეერთებული შტატების, საქართველოს და საერთაშორისო განათლების სისტემები.
უნივერსიტეტის დასახელება შეიცვალა და მას ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი ეწოდა (ნაცვლად კავკასიის ამერიკული უნივერსიტეტისა). "ვარდების რევოლუციის” შემდეგ საქართველოს მთავრობამ ახალი მიზნები დასახა, რომელთა შორის საქართველოს მოსახლეობაში სიამაყის გრძნობის გაღვივებაც იყო. ამიტომ საბჭომ გადაწყვიტა აქცენტი კავკასიის რეგიონიდან საქართველოზე გადაეტანა.

2012-2013 სასწავლო წლისათვის ახალ შენობაში გადავიდა (მერაბ ალექსიძის 8), რომელიც სრულად აკმაყოფილებს თანამედროვე საუნივერსიტეტო სტანდარტებს. 3700 კვმ შენობაში განთავსებული ფართო აუდიტორიები, დიდი ბიბლიოთეკა, კაფე, სპორტული დარბაზი, დიდი ეზო ქმნის საუკეთესო სასწავლო გარემოს.
კუშეევო

კუშეევო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აბზელილოვოს რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 374 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკაროვოდან დაშორებულია 9 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ტაშბულატოვო, რომელიც დაშორებულია 38 კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის აბსოლუტურ უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (98%).
მაიგაშტა

მაიგაშტა — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აბზელილოვოს რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 234 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკაროვოდან დაშორებულია 57 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია მაგნიტოგორსკი, რომელიც დაშორებულია 104 კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის აბსოლუტურ უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (98%).
მახმუტოვო (აბზელილოვოს რაიონი)

მახმუტოვო — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის აბზელილოვოს რაიონში.

2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 584 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ასკაროვოდან დაშორებულია 27 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ტაშბულატოვო, რომელიც დაშორებულია 17 კმ-ით.

2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის აბსოლუტურ უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ (100%).
წიგნი პირველი მეფეთა

წიგნი პირველი მეფეთა (‎‎) — ძველი აღთქმის ერთ-ერთი წიგნი.

დაახლოებით 300 წელი გავიდა მას შემდეგ, რაც იესო ნავეს ძემ აღთქმული მიწის დაპყრობა დაასრულა. ამ დროს მთავრდება მსაჯულთა პერიოდი და იწყება მეფეთა მმართველობა. ბიბლიის წიგნი „პირველი მეფეთა“ აღწერს ამაღელვებელ მოვლენებს, რომლებიც ისრაელის ისტორიაში ამ გარდამტეხი პერიოდისთვის ხდება.

სამუელის, ნათანისა და გადის მიერ დაწერილი წიგნი „პირველი მეფეთა“ მოიცავს 102 წლიან პერიოდს ძვ. წ. 1180—1078 წლამდე (1 ნეშტთა 29:29). ამ წიგნში ისრაელის ოთხ წინამძღოლზეა საუბარი. მათ შორის ორი მსაჯულია, ორი კი — მეფე. ორი მათგანი ღმერთის მორჩილია, ორი კი — არა. აგრეთვე გადმოცემულია ორი სამაგალითო ქალის და ერთ მამაც მებრძოლს.
წიგნი მეორე მეფეთა

წიგნი მეორე მეფეთა (‎‎)— ძველი აღთქმის ერთ-ერთი წიგნი.

წიგნი „მეორე მეფეთა“ დაწერილია ორი წინასწარმეტყველის, გადის და ნათანის, მიერ. ორივე მათგანს ახლო ურთიერთობა ჰქონდა ძველი ისრაელის მეფე დავითთან. ამ წიგნის წერა დაახლოებით ძვ. წ. 1040 წელს, დავითის 40-წლიანი მეფობის დასასრულისთვის, დამთავრდა. წიგნი ყურადღებას, უმთავრესად, დავითზე და ღმერთთან მის ურთიერთობაზე ამახვილებს. ეს ამაღელვებელი ცნობა მოგვითხრობს, თუ როგორ ერთიანდება ომებისგან დაუძლურებული ერი მამაცი მეფის ხელმძღვანელობით და ქვეყანა ფეხზე დგება. ამ ისტორიაში მრავლად ვხვდებით ადამიანთა გრძნობების მძაფრ გამოვლინებებს.
ბაღდასაროვების სახლი

ბაღდასაროვების სახლი — ისტორიული სახლი, არქიტექტურული ძეგლი ტაგანროგში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. სახლი აგებულია 1898 წელს.

მისამართი: ტაგანროგი, ტურგენევის შესახვევი № 7.

ისტორია
 საუკუნეში ამ მიწის ნაკვეთზე აშენებული იყო პატარა არქიტექტურული ნაგებობა, რომელიც იყო შეფასებული 1 000 რუბლად. იგი ეკუთვნოდად ვაჭრის ცოლს სოფია ლუცკოის. შემდეგ სხვადასხვა მიზეზების გამო, შენობა დაინგრა და 1898 წელს ტურგენევის შესახვევ 7-ში, ძმებმა მელქონ და გრიგორი ბაღდასაროვებმა ააშენეს სახლი. სახლის მშენებლობა დაუჯდათ 3 000 რუბლი. დროთა განმავლობაში სახლის ღირებულება გაიზარდა და ოქტომბრის რევოლუციის დროსათვის, სახლი შეფასებული იყო 24 ათას რუბლად.

სახლს ჰქონდა რამდენიმე სართული, ზედა სართული იყო გაცემული იჯარით. საუკუნის დასაწყისში სახლის მეპატრონე გახდა ვაჭარი ივან ვასილის ძე კაფერი. მას ჰქონდა თავისი ძეხვის ქარხანა, რომელიც მდებარეობდა ჩეხოვის ქუჩაზე. თავისი საქმიანობა ვაჭარმა განაგრძო, როდესაც ინგლისური ბისკვიტების გამოცხობა დაიწყო. მას ეკუთვნოდა ალექსანდროვის ქუჩაზე სახლები 1 და 3 იყიდა, ასევე სახლი იყიდა ტურგენევის შესახვევში. ზემოთ აღნიშნული სახლების ღირებულება შეადგენდა 500 და 150 რუბლს. ივან კაფერის ცოლს ერქვა ანასტასია ვასილის ასული. მათ ჰყავდათ 3 შვილი - ვასილი, ივანე და პარასკევა. სახლი ნაწილობრივ იყო გაცემული იჯარით საცხოვრებელ ფართად, რაც უზრუნველყოფდა მის შემოსავალს, ასევე ამუშავებდა ძეხვის ნაწარმს მაღაზია პეტროვის 38-ში. სახლის მეიჯარეთა შორის იყო ადვოკატი მიხაელ მარკის ძე ილშტეინი.

ამ სახლში ცხოვრობდა ვალენტინა გოვბერგი. იგი იყო ბოშური რომანსების და რუსული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი. მას ჰქონდა ძლიერი ხმა - მეცოსოპრანო. ამ სახლში იგი გადავიდა 1940 წელს და ცხოვრობდა დასთან - ელენა აბრამოვნასთან - ცნობილი ტაგანროგელი ადვოკატის იაკობ ბორისის ძე სვეტას ცოლთან. რევოლუციამდე იაკობი იყო იუდეური კანონების დამხმარე ადვოკატი.

1920 წელს სახლის მარჯვენა ფლიგელში დასახლდა ორეშკოს ოჯახი: ცოლ-ქმარი თეოდორ ვასილის ძე და მისი ცოლი რაისა კონსტანტინეს ასული. მათ გაუჩნდათ შვილები: ოლგა და ვერა. თეოდორ ვასილის ძე იყო ბუღალტერი საქალაქო პროკურატურაში და გამოირჩეოდა საქმის წარმოების უკიდურესი კეთილსინდისიერობით. ქალიშვილი ვერა გახდა საათის ხელოსანი, ოლგა კი იყო დაინტერესებული ხელოვნებით და ისტორიით. მას ჰქონდა რთული ცხოვრება - იგი დაზარალდა სტალინის რეპრესიების დროს. ორეშკოს ოჯახი ცნობილი იყო თავისი ზრუნვით უსახლკარო ცხოველებზე..

1930 წელს ერთ-ერთ სახლში ცხოვრობდა მევიოლინე მიხაელ სტეშენკო. მისი შესრულების მოსმენა შეეძლოთ კინოთეატრ „ლუჩის“ მაყურებლებს, სეანსის დაწყების წინ. სახლში ცხოვრობდა ასევე მევიოლინე ბეინცმანი, რომელიც უკრავდა ვალერიან მოლას ორკესტრში.