iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ხოსე პლასიდო კამანიო

ხოსე მარია პლასიდო კამანიო ი გომეს-კორნეხო (დ. 5 ოქტომბერი, 1837, გუაიაკილი, ეკვადორი — გ. 31 დეკემბერი, 1901) — ეკვადორის პრეზიდენტი.
ბიოგრაფია
ხოსე კამანიო დაიბადა ქალაქ გუაიაკილში. ის იყო ესპანელი მკვლევრის ხაკინტო კამანიოს შვილიშვილი. იგი სწავლობდა კანონს და ღვთისმეტყველებას სასულიერო სემინარიაში, რომელიც მდებარეობდა თავის საცხოვრებელ ქალაქში, ხოლო მან განათლება მიიღო ქალაქ კიტოში. შემდგომში ხოსე კამანიო იყო ქალაქ გუაიაკილის მერი. იგი ასევე იყო პროგრესისტების ლიბერალური კათოლიკური პარტიის წევრი.

ხოსე კამანიო 1882 წელს გაგზავნილი იქნა ლიმაში, ორგანიზებულ რევოლუციურ ექსპედიციაში, 1883 წლის 14 აპრილს, მან დატოვა ქალაქი კალიაო და სამი დღის შემდეგ დასახლდა ეკვადორის ტერიტორიაზე. ხოსე კამანიო შეუერთდა ძალებს, რომლებიც ავიწროვებდნენ ქალაქ გუაიაკილის, რომელიც აიღეს გაერთაინებული ძალებით და ამის შემდეგ პროგრესისტები მოვიდნენ ხელისუფლებაში.

ეროვნული ხელშეკრულების დაიდებამდე, 1883 წლის 11 ოქტომბერს ხოსე კამანიო აირჩიეს დროებით პრეზიდენტად, ხოლო საბოლოოდ იგი პრეზიდენტად გამოცხადდა 1884 წლის 17 თებერვალს.

მკვლელობის მიზნით ხოსე კამანიოს თავს დაესხნენ 1886 წელს, იგი ძლივს გადაურჩა სიკვდილს, როდესაც ის თავის დასაცავად მდინარეში გადახტა.
პრეზიდენტობის შემდგომ, ხოსე კამანიო იყო ელჩი ამერიკის შეერთებულ შტატებში, 1889 წლიდან 1890 წლამდე.
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ჯგუფი A

მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ჯგუფი — მუნდიალი 1998-ის ერთ-ერთი ჯგუფი. ამ ჯგუფის პირველი მატჩით გაიხსნა ჩემპიონატი. თამაშები გაიმართა 10-23 ივნისს. მასში ასპარეზობდა მოქმედი ჩემპიონი ბრაზილიის ნაკრები, რომელიც პირველ ადგილზე გავიდა. ბრაზილიის ნაკრებმა მოიგო ჯგუფი პირველი ორი მატჩის მოგების შემდეგ. მესამე მატჩი ბრაზილიისთვის არაფერს წყვეტდა, მაგრამ ბრაზილიამ მაინც ითამაშა ძირითადი შემადგენლობით, მაგრამ ნორვეგიამ, რომელსაც აუცილებლად გამარჯვება სჭირდებოდა, ბოლო 12 წუთში მოიგო მატჩი 2-1 ანგარიშით. ნორვეგიის მოგებამ ხელი შეუშალა მაროკოს გასვლას მერვედფინალში, მიუხედავად იმისა, რომ მაროკომ მოუგო შოტლანდიას 3-0. ეს იყო მაროკოს მეორე მოგება მუნდიალებზე 1986 წლის შემდეგ.

ცხრილი
ბრაზილია შოტლანდია
მაროკო ნორვეგია
შოტლანდია ნორვეგია
ბრაზილია მაროკო
შოტლანდია მაროკო
ბრაზილია ნორვეგია
ფილოკლადიუმი

ფილოკლადიუმი ( — ფოთოლი და  — ტოტი, ყლორტი) — მცენარის სახეცვლილი ღერო, რომელსაც ფოთლის ფორმა აქვს და ფოტოსინთეზის ფუნქციას ასრულებს, ნამდვილი ფოთლები კი რედუცირებულია ქერქლებად. ფილოკლადიუმის ზედაპირზე ან კიდეებზე ვითარდება ყვავილები. მცენარეთა მორფოლოგების ერთი ნაწილი ფილოკლადიუმს აკუთვნებს მხოლოდ იმ გაბრტყელებულ ფოთლისმაგვარ ღეროებს, რომლებიც ადრე ამთავრებენ ზრდას, ხოლო თუ ზრდის პროცესი გრძელდება, მას კლადოდიუმს, უწოდებენ. სხვანი ფილოკლადიუმს კლადოდიუმის სინონიმად თვლიან. ჩვეულებრივ მცენარის ყველა ყლორტი არ გარდაიქმნება ფილოკლადიუმად. ფილოკლადიუმი დამახასიათებელია შროშანისებრთა (თაგვისარა, ძმერხლი, სატაცური), კაქტუსისებრთა (ოპუნცია, ფილოკაქტუსი) და სხვა ოჯახების ზოგიერთ წარმომადგენლისათვის.
სერგეი ბარბარესი

სერგეი ბარბარესი (; დ. 17 სექტემბერი, 1971; მოსტარი) — ბოსნიელი ფეხბურთელი.

კარიერა გაატარა გერმანიის ბუნდესლიგის წამყვან კლუბებში, რომელთაგან ყველაზე ნაყოფიერი პერიოდი ჰამბურგში ჰქონდა, სადაც 174 მატჩი ჩაატარა და 65 გოლი გაიტანა. 2000-2001 წლების სეზონში გახდა ბუნდესლიგის ბომბარდირი 22 გატანილი ბურთით, შალკეს დანიელ თავდამსხმელ ებე სანდთან ერთად.

ბოსნიის ეროვნულ გუნდში 47 მატჩი ჩაატარა და 17 გოლი გაიტანა.
ზიგმუნტ კრასინსკი

გრაფი ნაპოლეონ სტანისლავ ადამ ფელიქს ზიგმუნტ კრასინსკი (დ. 19 თებერვალი 1812 – გ. 23 თებერვალი 1859) ცნობილი როგორც ზიგმუნტ კრასინსკი — პოლონელი პოეტი. პოლონური რომანტიზმის უმნიშვნელოვანესი წარმომადგენელი. დაიბადა პარიზში ვინსენტ კრასინსკის და მარია ურსულა რაძივილის ოჯახში. ვარშავის საჰერცოგოში ცხოვრებისას მამამ ზიგმუნტს იმ დროისთვის ყველაზე სახელოვანი მასწავლებლები აუყვანა განათლების მისაღებად. დედის ტუბერკულოზით დაღუპვის შემდგომ მისმა მასწავლებლებმა დიდი როლი ითამაშეს მის აღზრდაშიც. ზიგმუნტს გასაოცრად უყვარდა მამა, რომელიც მისთვის მისაბაძი პიროვნება იყო. იგი ბავშვობიდავე ოცნებობდა თავისუფალ პოლონეთზე. ზიგმუნტს ძლიერი ანტი-რუსული გრძნობები გააჩნდა, რომელიც მომავალში რუსების ნამდვილ სიძულვილშიც გადაეზარდა, განსაკუთრებით იმ ფაქტის გამოც რომ მამამისი საფრანგეთ-რუსეთის ომშიც მონაწილეობდა. ზიგმუნტმა ჟენევაში გაიცნო ადამ მიცკევიჩი. ქორწინებაში იმყოფებოდა ელიზა ბრანიცკაზე. გარდაიცვალა პარიზში.
როზა ლაბორფალვი

როზა ლაბორფალვი (დ. 8 აპრილი, 1817, მიშკოლცი – გ. 20 ნოემბერი, 1886, ბუდაპეშტი) — უნგრელი მსახიობი. დაიბადა მსახიობ და თეატრის დირექტორ იოსებ ბენკეს, სეკელი თავადის ოჯახში. მისი სამსახიობო კარიერა დაიწყო ბუდაში 1833 წელს. 1837 წლისთვის კი როზა უკვე პეშტის ეროვნულ თეატრში თამაშობდა. 1848 წელს გაიცნო მისი მომავალი მეუღლე, ნოველისტი მორ იოკაი, რომლებმაც იმავე წელს იქორწინეს. მათი ქორწინების ერთ-ერთი მოწინააღმდეგე იოკაის მეგობარი შანდორ პეტეფი იყო.
ენფილდი (სტადიონი)

ენფილდი — საფეხბურთო სტადიონი ლივერპულში, ინგლისში. ენფილდი 61 276 ადამიანს იტევს და ამ შედეგით მეხუთე ყველაზე დიდი სტადიონია ინგლისში. სტადიონზე საშინაო შეხვედრებს 1892 წლიდან ატარებს პრემიერ ლიგის კლუბი „ლივერპული“, მანამდე სტადიონი კიდევ ერთ ლივერპულულ კლუბს „ევერტონს“ ეკუთვნოდა.

სარეკორდო დასწრება ენფილდზე 1952 წლის 2 თებერვალს დაფიქსირდა.
კევედო (ქალაქი)

კევედო — ქალაქი ეკვადორში, ლოს-რიოსის პროვინციაში, კევედოს კანტონის ადმინისტრაციული ცენტრი; დაარსდა 1838 წელს. 2010 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 173 585 ადამიანს შეადგენს. მდებარეობს დედაქალაქ კიტოდან 237 კილომეტრით სამხრეთ-დასავლეთით. კევედო ეკვადორის ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფად მზარდი ქალაქია; ცნობილია სასოფლო-სამეურნეო ტრადიციებით. მისი აგროინდუსტრიული სექტორი ერთ-ერთი ლიდერია მსოფლიოში ბანანის, კაკაოს, ხილისა და ყავის მარცვლის ექსპორტით. ბოლო წლებში, მნიშვნელოვნად გაიზარდა არასასოფლო-სამეურნეო სექტორიც — ძირითადად საფინანსო და საგანმანათლებლო სფეროები.

კევედოს გეოგრაფიული მდებარეობა ძალზედ მნიშვნელოვანია ლოჯისტიკის თვალსაზრისით, რადგან ის მდებარეობს წყნარ ოკეანესა და ისეთ დიდ ქალაქებს შორის, როგორებიცაა გუაიაკილი, სანტო-დომინგო, მანტა, ამბატო და კიტო. იმის გამო, რომ კევედო ანდების მთების დასავლეთით და მდინარე ვინსესის მარჯვენა ნაპირზე მდებარეობს, ქალაქი საკმაოდ მოწყვლადია წყალდიდობებისადმი. კლიმატი ნოტიო ტროპიკულია.
ლოხა (ეკვადორი)

ლოხა — ქალაქი ეკვადორში, ლოხის პროვინციის დედაქალაქი. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ ნაწილში, კუშიბამბის ხეობაში, ზღვის დონიდან 2060 მეტრზე. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 180 617 ადამიანს შეადგენს.

ლოხას ხელოვნების მდიდარი ტრადიციები გააჩნია, რის გამოც, ხშირად მას ეკვადორის მუსიკისა და კულტურის დედაქალაქს უწოდებენ. ფუნქციონირებს ორი უნივერსიტეტი.

ქალაქს კვეთს პანამერიკული მაგისტრალი.

ისტორია
ლოხა 1548 წელს ესპანელმა ფედმარშალმა ალონსო დე მერკადილიომ დააარსა და ეს სახელი უწოდა ესპანეთში თავისი მშობლიური ქალაქის, ლოხის პატივსაცემად. თავდაპირველად, ქალაქი სხვა ადგილას მდებარეობდა, თუმცა, გამანადგურებელი მიწისძვრისა და მალარიის პრობლემების გამო, 35 კილომეტრის მოშორებით, ხელახლა ააშენეს. დაახლოებით 500 წლის შემდეგ, იგი ეკვადორის ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია. ლოხის დაარსების ერთ-ერთი მიზეზი ის იყო, რომ ესპანელებს სურდათ ფორტიფიცირებული ქალაქი ჰქონოდათ სარუმის რეგიონის გვერდით, რომელიც იმ დროისათვის ოქროთი იყო მდიდარი. წარმოადგენდა საწყის წერტილს ამაზონის აუზში გასამგზავრებლად მათთვის, ვინც იქ მისტიკურ ელდორადოს ეძებდა. ერთიანი დიდი კოლუმბიის კამპანიის ფარგლებში, ლოხას ესტუმრა სიმონ ბოლივარი.

ლოხა პირველი ქალაქი იყო ეკვადორში, რომელსაც 1890 წელს ელექტროენერგია მიეწოდა ახლომდებარე ჰიდროელექტროსასგურიდან.
კიროსის ცილინდრი

კიროსის ცილინდრი — აქემენიდი კიროს დიდის ცილინდრის ფორმის თიხის აქადურ ენაზე სოლისებრი დამწერლობით შესრულებული მანიფესტი და დეკლარაცია, რომელიც თარიღდება ძვ. წ. საუკუნით. აღმოაჩინეს 1879 წელს ბაბილონის ნანგრევებში. ინახება ბრიტანეთის მუზეუმში, რომელმაც დააფინანსა ექსპედიცია და აღმოაჩინა ცილინდრი. ცილინდრის შექმნა მოხდა სპარსელთა მიერ ახალი ბაბილონის სამეფოს დაპყრობის აღსანიშნავად.

თიხის ცილინდრი, რომლის წარწერაც ეხება ძვ. წ. 539 წელს კიროსის მიერ ბაბილონის აღებას. წარწერა გაკეთდა მას შემდეგ, რაც კიროსი მსოფლიო იმპერიის მმართველი გახდა. მის ერთ-ერთ მონაკვეთში ნათქვამია, „მე ვარ კიროსი, მსოფლიოს მბრძანებელი, დიდებული მეფე, კანონიერი მეფე, ბაბილონის მეფე, შუმერისა და აქადის მეფე, დედამიწის ოთხივე კუთხის მეფე . . . ტიგროსის გაღმა მდებარე [მანამდე დასახელებულ] წმინდა ქალაქებს, რომელთა ტაძრებიც დიდ ხნის მანძილზე ნანგრევებად იყო ქცეული, მე დავუბრუნე ღმერთები, რომლებიც ერთ დროს იქ იყვნენ, და სამუდამო სამყოფელი მივეცი. თავი მოვუყარე მათ ყოფილ მცხოვრებლებსაც და თავიანთ სამკვიდროში დავაბრუნე“.

ეს წარწერა გვატყობინებს, თუ როგორ პოლიტიკას ატარებდა კიროსი — ის სამშობლოში აბრუნებდა დატყვევებულ ხალხს. ამ კურსის შესაბამისად, კიროსმა გამოსცა ბრძანება, რომელმაც იუდეველებს იერუსალიმში დაბრუნებისა და ტაძრის აღდგენის შესაძლებლობა მისცათ.
სრულიად რუსი ერი

სრულიად რუსი ერი ასევე საერთო რუსი ერი, დიდი რუსი ერი, ერთიანი რუსი ერი, პანრუსული ერი ან სამსახოვანი რუსი ერი — რუსოფილური რუსიფიკატორული იმპერიალისტური იდეოლოგია, რომლის მიხედვითაც რუსი ერი იყოფა სამ ისტორიულ და რეგიონულ შტოდ: დიდ რუსებად, პატარა რუსებად და თეთრ რუსებად, შესაბამისად მთავარი სამიზნე ამ იდეოლოგიის უკრაინელები და ბელარუსები არიან. თვით ტერმინი რუსეთის იმპერიის პერიოდში შეიქმნა, რომელიც საბჭოთა კავშირის დროსაც აქტიურად გაგრძელდა.
გიორგი გიორგანაშვილი

გიორგი გიორგანაშვილი (დ. 11 იანვარი, 1980, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) ― ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი, ტელეწამყვანი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1980 წლის 11 იანვარს ქალაქ თბილისში. დაამთავრა ვირსალაძის სახელობის ხელოვნების სკოლა. შემდეგ სწავლობდა მიხეილ თუმანიშვილის სახელობის ექსპერიმენტულ ჯგუფში, სადაც მისი პედაგოგები იყვნენ ნანა კვასკვაძე და ქეთი დოლიძე. სხვადასხვა კინოფესტივალებზე ყოველწლიურმა გასტროლებმა, როგორც თავად მსახიობი ამბობს, დიდი როლი ითამაშა მის პროფესიულ გაზრდაში. შემდეგ, 3 წლის განმავლობაში, მიჰყავდა გადაცემა „იმღერე რამე“. ამ გადაცემამ ბახალას დიდი პოპულარობა მოუტანა, თუმცა თავად ფიქრობს, რომ ხალხის თვალში, როგორც მსახიობი, დაიშტამპა და მაყურებელი მხოლოდ მუსიკალური შოუს წამყვანად აღიქვამდა. თამაშობდა თბილისის სხვადასხვა თეატრებში, ხშირად ჩნდებოდა ცისფერ ეკრანზეც, ამჟამად კი მხოლოდ ფილმებსა და სერიალებში მონაწილეობს და აქ თავს ყველაზე კომფორტულად გრძნობს. თავის პროფესიაში სპონტანურობა მოსწონს და უყვარს საკუთარი ყოველდღიურობა.
მამა, გრიგოლ გიორგანაშვილი ინჟინერია, დედა, ნანა ჩხიკვიშვილი — მუსიკოსი. ჰყავს ერთი ძმა — მხატვარი ვახტანგ გიორგანაშვილი. მისი ბიძა რეზო ჩხიკვიშვილი მსახიობია და თეატრშიც დიდ დროს ატარებდა. მსახიობობის სურვილი და ინტერესი კი სწორედ აქედან დაებადა.

ფილმოგრაფია
გადაღებულია ფილმებში
2003: „უსმინე შოპენს“ რეჟ. თორნიკე ბზიავა
2009: „თბილისური “ (ბახალა, ლადო) რეჟ. ირაკლი ჩხიკვაძე
2011: „ მარილივით თეთრი“ რეჟ. ქეთევან (ქეთი) მაჭავარიანი
2011: „დაბადებულები საქართველოში“ რეჟ. თამარ შავგულიძე
2012: „5“ რეჟ. ალექსანდრე ქორიძე
2012: „ქალაქის ღია ფანჯრები“ რეჟ. თაზო ნარიმანიძე
2012: „ლაგუნა ვერე“ რეჟ. დავით უჯმაჯურიძე
2013: „ ჩემი საბნის ნაკეცი“ რეჟ. ზაზა რუსაძე
2013: „კომა“

ტელესერიალი
„ტიფლისი“ (სისო) რეჟისორები ლევან დაბრუნდაშვილი, ნოდარ მარშანიშვილი
„პანიკის გარეშე“ რეჟისორები ლევან დაბრუნდაშვილი, გიორგი ქობალია
„ქერჩი — დაკარგული გმირები“ (რაშიდი) რეჟისორი ლევან დაბრუნდაშვილი
კარლ კლაუზევიცი

კარლ ფონ კლაუზევიცი ( დ. 1 ივნისი, 1780, ბურგი, მაგდებურგის მახლობლად — გ. 16 ნოემბერი, 1831, ბრესლაუ, ახლანდელი ვროცლავი, პოლონეთი) — გერმანელი სამხედრო თეორეტიკოსი და ისტორიკოსი, პრუსიელი გენერალი. მონაწილეობდა საფრანგეთთან ომში (1806–1807). დაწერა „სამხედრო სწავლების მიმოხილვა (ომის უმნიშვნელოვანესი პრინციპები)“. ავტორია პატრიოტული დოკუმენტისა „რწმენის სამი სიმბოლო“, რომელშიც წამოაყენა ნაპოლეონის ბატონობის წინააღმდეგ სახალხო ომის გაჩაღების იდეა რუსეთთან ერთად. 1812 წლიდან რუსეთის არმიაში იყო, 1814 — ისევ პრუსიის არმიაში. პროგრესულ იდეებთან და ფეოდალური სამხედრო სისტემის კრიტიკასთან ერთად კლაუზევიცის ნაშრომებში გამოსჭვივის რეაქციული შეხედულებები, პრუსიული ნაციონალიზმი და ანტიდემოკრატიზმი. მან ღრმად შეისწავლა 130-ზე მეტი ლაშქრობა და ომი 1566 წლიდან 1815 წლამდე და დაწერა სამხედრო-ისტორიული შრომები. მთავარი ნაშრომია 3-ტომიანი გამოკვლევა „ომის შესახებ“. კლაუზევიცის სამხედროთეორიის მემკვიდრეობამ მთელი ეტაპი შექმნა საუკუნის სამხედრო აზროვნებია განვითარებაში.
ვარშავის ტრამვაი

ვარშავის ტრამვაი — 120 კმ ლიანდაგების სიგრძის სისტემა პოლონეთის დედაქალაქ ვარშავაში. მოქმედებს დღის 26 მარშრუტი, რომელთა ჯამური სიგრძე 470 კმ-ია.

ისტორია
ე. წ. „კონკის“ პირველი ხაზი ჯერ კიდევ 1866 წელს გაიხსნა, თუმცა ქალაქში საზოგადოებრივი ტრანსპორტი 1822 წლიდან არსებობდა, ცხენის წევის ომნიბუსების სახით. 1882 წლისთვის მოხდა სისტემის ელექტროფიცირება. იმის გამო, რომ 1918 წლამდე ვარშავა რუსეთის იმპერიაში შედიოდა ლიანდაგების სიგანე თავდაპირველად 1525 მმ იყო.
ვარშავის აჯანყების შემდეგ 1946 წელს ტრამვაის ლიანდაგები დასავლურ სტანდარტზე გადაიყვანეს (1435 მმ სიგანის).ახალი ხაზები აშენდა განიერ ბულვარებზე და ქალაქის ცენტრს აკავშირებდა ახალ საბჭოთა სტილის საცხოვრებელ მასივებთან. განახლებულ მეგაპოლისს სჭირდებოდა უფრო სწრაფი ტრანსპორტი. 1940-1950-იანი წლების გასაყარზე უარყოფილი იქნა მეტროს მშენებლობის გეგმა და შემუშავდა მიწისქვეშა ტრამვაის გეგმა. მალევე ეს გეგმაც მიივიწყეს და მიწისზედა ტრანსპორტის სწრაფი განვითარების ფონზე რამდენიმე წელიწადში გადაწყდა ტრამვაის ქსელის ეტაპობრივი გაუქმება და ავტობუსებით ჩანაცვლება. ეს პროცესი 1960-1970-იან წლებში დაიწყო კიდეც, თუმცა ნავთობის კრიზისმა და პოლონეთის სახალხო რესპუბლიკის ეკონომიკურმა ვარდნამ მეტროპოლიტენის მშენებლობა შეაფერხა. რესპუბლიკის მასშტაბით დაგეგმილი იყო თორმეტი მიწისქვეშა მეტროსა და მეტროტრამის სისტემის აშენება, რომელსაც ტრამვაი უნდა ჩაენაცვლებინა, თუმცა ეკონომიკური პრობლემების ფონზე აღნიშნულ გეგმას აღსრულება არ ელოდა. 1990-იან წლებში დაიწყო ტრამვაის ახალი ხაზების მშენებლობა, ხოლო ტრამვაის ხაზების გაუქმება წარსულში დარჩა.
2006 წლის 22 თებერვალს -თან ხელი მოეწერა 15 ახალი დაბალიატაკიანი ტრამვაის ვაგონის შესყიდვას.

მოძრავი შემადგენლობა
ვარშავაში ექსპლუატაციაშია შემდეგი ტიპის ტრამვაის ვაგონები:
 13
 105, 105 და მათი მოდერნიზაციები
 112
 116
 123
 120 და 120
ვარშავაში სულ მოძრაობს 880 ტრამვაის ვაგონი

მაღალიატაკიანი ვაგონები
დაბალიატაკიანი ვაგონები
სამუზეუმო ვაგონები
ნარინჯისფრად აღნიშნულია რესტავრაციის პროცესში მყოფი ვაგონები.

ნუმერაცია
პრინსტონი

პრინსტონი — ქალაქი აშშ-ში, ნიუ-ჯერსის შტატში, მიორსერის რეგიონში. ფილადელფიიდან და ასევე ნიუ-იორკიდან 70 კმ. მოსახლეობა 14 200-ზე მეტი (2010).

პრინსტონში მდებარეობს პრინსტონის უნივერსიტეტი, აშშ-ს ერთ-ერთი უძველესი, უმაღლესი სასწავლებელი, დაარსებული 1746 წელს, ელიზაბეთში და გადატანილი 1756 წელს პრინსტონში.

ქალაქში ასევე არის პრინსტონის სასულიერო სემინარია, რომელიც დაარსდა 1812 წელს.

1930 წელს, პრინსტონში დაარსდა პერსპექტიული კვლევების ინსტიტუტი, სადაც მუშაობდნენ ალბერტ აინშტაინი, ჯონ ფონ ნეიმანი, კურტ გიოდელი.

პრინსტონის ამერიკულმა ჯარმა, რომელსაც სათავეში ედგა ჯორჯ ვაშინგტონი, მოიპოვა გამარჯვება ინგლისელების წინააღმდეგ, რომლებსაც მეთაურობდა პოლკოვნიკი მოუგუდა და ეს იყო ბრძოლა თავისუფლებისთვის.

ასევე, პრინსტონში განხორციელდა სერიალ „ექიმი ჰაუსის“ მოქმედებები.

გამოჩენილი ადამიანები
პრინსტონში ცხოვრობდნენ და ასწავლიდნენ ნობელის პრემიის ლაურეატები, მაგალითად ალბერტ აინშტაინი.

აქ, ეველინ კოლეჯში, ასწავლიდა მხატვარ-იმპრესიონისტი თეოდორ რობინსონი.
ალმენარა (მინას-ჟერაისი)

ალმენარა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 188 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 38 775 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16,9 კმ²-ზე. ფართობი 2 294 426 კმ²-ია.
ბანდეირა (მინას-ჟერაისი)

ბანდეირა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 292 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 987 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10,31 კმ²-ზე. ფართობი 483 789 კმ²-ია.
დივიზოპოლისი

დივიზოპოლისი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 934 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 974 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 15,66 კმ²-ზე. ფართობი 572 926 კმ²-ია.
ფელისბურგუ

ფელისბურგუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 786 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 877 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11,53 კმ²-ზე. ფართობი 596 215 კმ²-ია.
ჟასინტუ (მინას-ჟერაისი)

ჟასინტუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 180 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 12 134 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 8,71 კმ²-ზე. ფართობი 1 393 კმ²-ია.
ჟეკიტინონია

ჟეკიტინონია — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1113 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 24 131 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 6,87 კმ²-ზე. ფართობი 3 514 216 კმ²-ია.
ჟორდანია (მინას-ჟერაისი)

ჟორდანია — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 198 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 324 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 18,88 კმ²-ზე. ფართობი 546 705 კმ²-ია.
მატა-ვერდი

მატა-ვერდი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 879 მეტრზე. მიეკუთვნება ჟეკიტინონიის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ალმენარის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 874 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 34,61 კმ²-ზე. ფართობი 227 516 კმ²-ია.
იბარა (ეკვადორი)

იბარა (სრული სახელი სან-მიგელ-დე-იბარა, ) — ქალაქი ჩრდილოეთ ეკვადორში, იმბაბურის პროვინციის დედაქალაქი. მდებარეობს ვულკან იმბაბურის ძირში, მდინარე ტაუანდოს მარცხენა ნაპირზე, ქვეყნის დედაქალაქ კიტოდან 70 კილომეტრით ჩრდილო-აღმოსავლეთით.

ისტორია
ქალაქი 1606 წელს კიტოს სამეფო აუდიენციის პრეზიდენტის, მიგელ დე იბარას ბრძანებით დაარსდა. 1868 წლის მიწისძვრამ იბარის დიდი ნაწილი გაანადგურა. ქალაქი 1872 წლისთვის ხელახლა აშენდა. მიჩნეულია, რომ ინკების იმპერატორი ატაჰუალპა იბარადან 2 კილომეტრში, ინკების დასახლებაში დაიბადა.
კაფია-კინგი

კაფია-კინგი  — სადავო ტერიტორია 25 000 კმ² ფართით საზღვრის დასავლეთ მონაკვეთში სუდანსა და სამხრეთ სუდანს შორის. დავა მიმდინარეობს მასზე, თუ რომელი ყოფილი ადმინისტრაციული საზღვარი (1956 ან 1960 წლების) უნდა ჩაითვალოს სახელმწიფო საზღვრად სამხრეთ სუდანსა და სუდანს შორის. თითოეული სახელმწიფო აღიარებს მხოლოდ იმ საზღვარს, რომელსაც იგი თვლის საჭიროდ. კერძოდ, აშშ აღიარებს 1956 წლის საზღვრებს (ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს რუკებზე სადავო ტერიტორია აღნიშნულია სამხრეთ სუდანის ტერიტორიის შემადგენელ ნაწილად).

გეოგრაფია
კაფია-კინგის სადავო ტერიტორიაზე აღმოჩენილია სპილენძის მარაგი. საძოვრები საკმაოდ ნაყოფიერია შინაური საქონლის საკვებად. ტერიტორიაზე მდებარეობს რადომის ეროვნული პარკი, რომელიც სუდანის ეროვნული პარკია 1980 წლიდან.

ისტორია
1956 წელს, როდესაც სუდანმა მიიღო დამოუკიდებლობა, კაფია-კინგის რაიონი იყო ბაჰრ-ელ-ღაზალის პროვინციის ნაწილი, სადაც შედიოდა ამავე პროვინციის დასავლეთის ოლქის რაგას ქვეოლქის შემადგენლობაში. 1960 წელს რაიონი გადაეცა სუდანის დარფურის პროვინციას (პროვინცია 1916 წლიდან). ნაივაშის შეთანხმების თანახმად საზღვარი ჩრდილოეთ და სამხრეთ სუდანს შორის გაივლო 1956 წლის საზღვრის მიხედვით (აბიეის რაიონის გარდა, რომლისთვისაც მიიღეს სპეციალური პროტოკოლი), შედეგად კაფია-კინგის რაიონი უნდა გამხდარიყო დასავლეთი ბაჰრ-ელ-ღაზალის შტატის რაგას ოლქის ნაწილი. 2011 წლის 9 ივლისს სამხრეთი სუდანი გახდა დამოუკიდებელი სახელმწიფო, მაგრამ სუდანის ხელისუფლებამ არ აღიარა სამხრეთ სუდანის სუვერენიტეტი კაფია-კინგის ტერიტორიაზე, მიუხედავად იმისა, რომ სამხრეთი სუდანი მან აღიარა ზუსტად 1956 წლის საზღვრებში. სუდანის რესპუბლიკა არ თვლის, რომ კაფია-კინგი 1956 წელს იყო სამხრეთის ნაწილი, რადგანაც ზოგიერთი დოკუმენტები ამტკიცებენ, რომ 1930 წლიდან ის უკვე შედიოდა დარფურის შემადგენლობაში. სამხრეთმა სუდანმა, თავის მხრივ, პრეტენზიები წამოაყენა სუდანის ზოგიერთ ტერიტორიებზე კაფია-კინგის და აბიეის რაიონებთან ერთად. პერიოდულმა საბრძოლო მოქმედებებმა მოიტანა ის, რომ 2012 წლის ზაფხულისთვის ჩრდილოეთმა სუდანმა დაიბრუნა კონტროლი ყველა სადავო ტერიტორიებზე (აბიეის რაიონის გარდა, რომელსაც აკონტროლებენ ეთიოპიელი სამშვიდობო ძალები), მათ შორის 9 მაისს — კაფია-კინგის რაიონზეც.
თორნიკე გოგრიჭიანი

თორნიკე გოგრიჭიანი (დ. 31 ოქტომბერი, 1986, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) ― ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი, ტელეწამყვანი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1986 წლის 31 ოქტომბერს. 2007 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი, არქიტექტურის ფაკულტეტი. 2010 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო უნივერსიტეტი, სამსახიობო ფაკულტეტი.
2009 წელს ხუთთვიანი რეზო გაბრიაძის სახელოსნოში. 2007 წლიდან თბილისის მუსიკისა და დრამის სახელმწიფო თეატრის მსახიობია.

ფილმოგრაფია
გადაღებულია ფილმებში
2011: „ბუდე“ (შვილი) რეჟ. თორნიკე ბზიავა
2011: „247 °“ (ჯეიმი) რეჟ. ლევან ბახია
2013: „ჩემი საბნის ნაკეცი“ (ანდრეი) რეჟ. ზაზა რუსაძე
2013: „როლი“ (სეკუნდანტი) რეჟ. გიორგი რაზმაძე
2013: „რა მოხდა კიევში“ (ვატო) რეჟ. ირაკლი ჩხიკვაძე
2014: „ცხრა მთას იქით“ (კოპალე) რეჟ. ლევან თუთბერიძე
2016: „ანდრო“ რეჟ. თორნიკე გოგრიჭიანი
2021: „პაპანაქება“ რეჟ. თორნიკე გოგრიჭიანი
2023: „დახსნა 2“ რეჟ. სემ ჰარგრეივი

ტელესერიალები
2010: „გოგონა გარეუბნიდან“ (ნიკა კეკელიძე) რეჟ. დავით ჭაბაშვილი
2014–2015: „პარადოქსი“ (გუგა ებრალიძე) რეჟ. ჯაბა მელქაძე
2014–2015: „ტიფლისი“ (კიტა) რეჟ. ლევან დაბრუნდაშვილი
დოკუმენტურ გადაცემათა ციკლი „ლეგენდა“ (ავტორი და წამყვანი) (ტელეკომპანია )
2016: „ხელოვნური სუნთქვა“ რეჟისორები გიორგი ლიფონავა, რატი რამიშვილი, მიშა მშვილდაძე

ნათამაშები როლები
მუსიკისა და დრამის თეატრი
ოსკარ უაილდი „სალომე“ (ჯარისკაცი) დამდგმელი ქორეოგრაფი კონსტანტინე ფურცელაძე
„ბედნიერი ერი“ (მთხრობელი) რეჟ. მანანა ბერიკაშვილი
„მარტოობის დღესასწაული ანუ “ (ფლიდი) რეჟ. არჩილ სოლოღაშვილი
სლავომირ მროჟეკი „სახლი საზღვარზე“ (დიპლომატი) რეჟ. დავით დოიაშვილი
„იყო და არა იყო რა ანუ საშობაო ზღაპარი“ (ფოცხვერი) რეჟ. დავით დოიაშვილი
„მუსიკის ჰანგები“ (როლფი) რეჟ. დავით დოიაშვილი
ედნა მაზია „აკრძალული თამაშები“ (შმუელ კუპერი) რეჟ. მანანა ბერიკაშვილი
უილიამ შექსპირი „მაკბეთი“ (მაკბეთი) რეჟ. დავით დოიაშვილი
ედუარდ როსტანი „სირანო დე ბერჟერაკი“ (კრისტიან დე ნევილეტი) რეჟ. დავით დოიაშვილი
უილიამ შექსპირი „რომეო და ჯულიეტა“ (ტიბალტი) რეჟ. დ. მღებრიშვილი
მაქსიმ გორკი „ფსკერზე“ (ვასკა პეპელი) რეჟ. დავით დოიაშვილი
„თამაში“ (ლეო)

თავისუფალი თეატრი
გრენგოლმი – „გუშინდელნი“ – რეჟ. გ. შალუტაშვილი
ჯონ სტოდარტი – „ჩემი პატარა ქალაქი“ – რეჟ. გ. შალუტაშვილი

ჯილდოები, პრემიები და პრიზები
2010: რიეკას (ხორვატია) კამერული სპექტაკლების საერთაშორისო ფესტივალი – საუკეთესო ახალგაზრდა მსახიობი (მაკბეთი – ,,მაკბეთი" რეჟ. დ.დოიაშვილი)
მილაგრო (ეკვადორი)

მილაგრო — ქალაქი ეკვადორში, გუაიასის პროვინციაში, მილაგროს კანტონის ადმინისტრაციული ცენტრი.

2010 წლის მონაცემებით, მილაგროს მოსახლეობა 166 634 ადამიანს შეადგენს და ამ მხრივ, გუაიასის პროვინციის მეორე ყველაზე ხალხმრავალი ქალაქია. გამოირჩევა შთამბეჭდავი სოფლის მეურნეობით, მრეწველობითა და კომერციით. მოჰყავთ შაქრის ლერწამი და ანანასი.