iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
აღმოსავლეთ აფრიკის თანამეგობრობა

აღმოსავლეთ აფრიკის თანამეგობრობა (ინგლ. , ) — მთავრობათშორისი ორგანიზაცია, რომელიც ხუთ აღმოსავლეთ აფრიკის ქვეყანას ბურუნდის, კენიას, რუანდას, ტანზანიასა და უგანდას მოიცავს. თანამეგობრობა თავდაპირველად დაარსდა 1967 წელს, დაიშალა 1977 წელს და ოფიციალურად აღდგა 2000 წლის 7 ივლისს. 2008 წელს სამხრეთ აფრიკის განვითარების თანამეგობრობასა და აღმოსავლეთ და სამხრეთ აფრიკის საერთო ბაზართან მოლაპარაკებების შემდეგ აღმ. აფრიკის თანამეგობრობა დათანხმდა ამ სამი ორგანიზაციის წევრ ქვეყნებთან თავისუფალი სავაჭრო ზონის შექმნას. შესაბამისად, ეს ორგანიზაცია აფრიკის ეკონომიკური თანამეგობრობის ერთ-ერთი პილასტრია.

აღმ. აფრიკის თანამეგობრობა ერთ-ერთი წინაპირობაა აღმოსავლეთ აფრიკის ფედერაციის შექმნისთვის, რაც ხუთი წევრის ერთ სახელმწიფოდ გაერთიანებას ითვალისწინებს. 2010 წელს აათ-ში ძალაში შევიდა საერთო ბაზარი საქონლის, მუშახელისა და კაპიტალის მოძრაობაზე რეგიონის ფარგლებში. ეს ნაბიჯი 2012 წლისთვის საერთო ვალუტის, ხოლო 2015 წლისთვის სრული პოლიტიკური ფედერაციის შექმნას ითვალისწინებს.

წევრები
(2001)
(2001)
(2001)
(2007)
(2007)

აღმოსავლეთ აფრიკის რეგიონი 1,8 მილიონ კვ. კმ. ფართობს მოიცავს 132 მილიონი მცხოვრებით (2009 წლის ივლისის მონაცემებით) და მნიშვნელოვანი ბუნებრივი რესურსები გააჩნია. დამოუკიდებლობის მიღწევის შემდეგ ტანზანიას შედარებით მშვიდობიანი ისტორია ჰქონდა, განსხვავებით თანამეგობრობის დანარჩენი წევრებისგან. ამჟამად აღმოსავლეთ აფრიკა მიისწრაფვის სტაბილურობისა და განვითარების შენარჩუნებისკენ, მიუხედავად მეზობელ ქვეყნებში (კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა, სომალი და სამხრეთი სუდანი) მიმდინარე კონფლიქტებისა. აღმოსავლეთ აფრიკის ყველაზე გავრცელებული ენებია სუაჰილი, ინგლისური, კირუნდი და კინიარუანდა, თუმცა ფრანგულიც ასევე მიღებული ენაა ბურუნდისა და რუანდაში.
სიენფუეგოსი

სიენფუეგოსი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში. სიენფუეგოსის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს კარიბის ზღვის სანაპიროზე. ჰავანიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით 250 კმ-ზე. მოსახლეობა 163 824 კაცი.

ქალაქი დააარსეს ფრანგმა ემიგრანტებმა 1819 წელს და უწოდეს ფერნანდო-დე-ხაგუა. ახლანდელი სახელწოდება მიიღო 1880 წელს.

თანამედროვე სიენფუეგოსი მსხვილი საზღვაო პორტი და შაქრის, თანმბაქოს და ყავის სავაჭრო პუნქტია.

2005 წელს ქალაქის ისტორიული ცენტრი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
ბალმორალის ციხესიმაგრე

ბალმორალის ციხესიმაგრე – ციხესიმაგრე აბერდინშირის ოლქში, გაერთიანებული სამეფოს მონარქის რეზიდენცია შოტლანდიაში.

მდებარეობს მდინარე დის ნაპირებზე. ციხესიმაგრე იყო დიდი ბრიტანეთის დედოფლის ვიქტორიას საზაფხულო რეზიდენცია, სადაც იგი ოჯახთან ერთად რჩებოდა ზაფხულის ბოლომდე. ციხესიმაგრე აშენდა 1852 წელს არქიტექტორ უილიამ სმიტის პროექტით და პრინც ალბერტის ბრძანებით.

დამთვალიერებლებისათვის გახსნილია აპრილის შუა რიცხვებიდან ივლისის დასასრულამდე.
ნინუა

საკუთარი სახელი ნინუა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებას:

ალეკო ნინუა — რეჟისორი, მსახიობი
გაბრიელ ნინუა — ინჟინერი, პედაგოგი
ვახტანგ ნინუა — მსახიობი
თამაზ ნინუა — უშიშროების გენერალ-მაიორი
თემურ ნინუა — მხატვარი
ივანე ნინუა — მსახიობი
ნიკა ნინუა — ფეხბურთელი
ოლღა ნინუა-ცაგურია — საოპერო მომღერალი
საიდუმლო მასალები (სეზონი 9)

სამეცნიერო ფანტასტიკური ტელესერიალ „საიდუმლო მასალების“ მეცხრე სეზონი აშშ-ს ტელეეთერში პირველად 2001 წლის 11 ნოემბერს გავიდა და 2002 წლის 19 მაისს დასრულდა. იგი 20 ეპიზოდისგან შედგება.

სერიალის ეპიზოდების ამბები მიმდინარეობს მერვე სეზონის უკანასკნელ ეპიზოდში „არსებობა“ დატრიალებული მოვლენების შემდეგ. კრიტიკოსებმა მეცხრე სეზონს არაერთგვაროვანი შეფასებები მისცეს - ძირითადად, იმის გამო, რომ დევიდ დუხოვნი თითქმის არ ჩანდა. მიუხედავად ამისა, ანაბეთ გიშისა და რობერტ პატრიკის მიერ განსახიერებულ მონიკა რეისისა და ჯონ დოგეტის პერსონაჟები სერიალის მოყვარულების მხრიდან დიდ მოწონებას იმსახურებდნენ. ამ სეზონში უფრო აქტუალური გახდა უოლტერ სკინერიც (მიტჩ პილეჯი). თუმცა, როგორც უწინ, ყურადღება დაეთმო დანა სკალის პერსონაჟსაც, ახლა უკვე - მის შვილ უილიამთან ერთად. ხოლო სეზონის ძირითადი თემაა ე.წ. ’სუპერ ჯარისკაცების’ პროგრამა, რომელსაც მთავრობა ფარულად ახორციელებს.

სერიალის შემქმნელ კრის კარტერის ჩანაფიქრით, დაგეგმილი იყო მისი კიდევ 10 წლით გახანგრძლივება. ამისათვის სპეციალურად შეიცვალა ვიზუალური შესავალიც. კარტერის გუნდმა აგრეთვე შექმნა მარტოხელა მონადირეები, ცალკე სერიალი, რომელიც ეძღვნება ’’საიდუმლო მასალების’’ ცნობილ პერსონაჟთა სამეულს. მაგრამ მისმა წარუმატებლობამ მწარმოებლებს შეაწყვეტინა მუშაობა. მეცხრე სეზონის ეპიზოდი ’’ზვიგენის ნახტომი’’ იქცა მათი რეალური ისტორიის დაბოლოებად, სადაც სამივე დაიღუპა.

ეპიზოდები
ეპიზოდები, აღნიშნული ორმაგი ჯვრით , წარმოადგენენ სერიალის მითოლოგიის ნაწილს.
აუქშტაიტიის ეროვნული პარკი

აუქშტაიტია — ეროვნული პარკი ლიეტუვის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, დედაქალაქ ვილნიუსიდან 100 კილომეტრის დაშორებით. ეს არის ლიეტუვის პირველი ეროვნული პარკი, რომელიც 1974 წელს დაარსდა. თავდაპირველად ამ ტერიტორიას ერქვა ლიტვის სსრ-ს ეროვნული პარკი. 1991 წელს ქვეყანაში დამატებით შეიქმნა, კიდევ ოთხი ეროვნული პარკი. ლიეტუვის ყველა ეროვნულ პარკს დაერქვა თავისი ერთნიკური რეგიონის სახელი, სწორედ ამიტომ ამ ტერიტორიას სახელად ეწოდა აუქშტაიტიას ეროვნული პარკი.

პარკის ფართობი შეადგენს 405,7 კმ²-ს. ტერიტორიის დაახლოებით 50% შედის იგნალინის რაიონის შემადგენლობაში. პარკის 25% კი შედის უტენის და შვენჩიონის რეგიონებში. ტერიტორიის 2,1% მკაცრად დაცულია. ამ ზონაში შესვლა, მხოლოდ პარკის თანამშრომელთან ერთად შეიძლება. პარკის ეკოსისტემა საკმაოდ მრავალფეროვანია, ეროვნული პარკის 70 პროცენტი ტყეებს უკავია, აქ არის ფიჭვის ტყეები, ზოგიერთი ფიჭვის ასაკი 200 წელსაც აღწევს.

ლიეტუვის წითელ წიგნში შეტანილია, აქ არსებული: 64 სახეობის მცენარე, 8 სახეობის სოკო, 48 სახეობის ფრინველი. პარკი ცნობილია თავისი ბიომრავაფეროვნებით - ლიეტუვაში არსებული მცენარეთა ჯიშების უმრავლესობის ნახვა აქ შესაძლებელია, ეროვნულ პარკს ლიეტუვის ტერიტორიის მხოლოდ 1% უკავია.

ბუნება
პარკი საკამოდ მდიდარია ჰიდროგრაფიული ქსელით. აქ საკმაოდ ბლომად არის ტბები და მდინარეები. ტბების უმრავლესობა ერთმანეთს მდინარეების მეშვეობით უკავშირდება. პარკის ყველაზე დიდი ტბაა კრეტუონასი (8.29 კმ²). აქ მდებარეობს ლიეტუვის ყველაზე ღრმა ტბა ტაურაგნასი (60.5 მ). აუქშტატის ეროვნულ პარკში არის 14 ტბა, რომლის ფართობი აღემატება 1 კმ²-ს. 6 ტბა რომლის ფართობი მერყეობს 0.5 დან 1 კმ²-მდე, 35 ტბა რომლის ფართობი 50 დან 5 ჰექტარამდეა. დანარჩენი ტბების ფართობი 5 ჰექტარზე ნაკლებია.

აქ არსებული მდინარეების სიგრძე საკამოდ მცირეა, პარკის ყველაზე დიდი მდინარეა ჟეიმიენა, რომელიც ამ ტერიტორიაზე მხოლოს 22 კილოემტრს გადის, (ჟეიმიენას სიგრძეა 144 კილომეტრი). აქ არსებული ყველა მდინარე და ტბა, მიეკუთვნება მდინარე ჟეიმიენას აუზს.

სოფელი
პარკში არის 116 სოფელი, სადაც ცხოვრობს დაახლოებით 2300 ადამიანი. აქ არსებული სოფელი პირველად საუკუნეში მოიხსენიება. ყველაზე ცნობილი სოფელი არის პალაუსე, აქ ცხოვრობს პარკის ადმინისტრაცია. აქ მდებარეობს ეკლესია, რომელიც 1750 წელს აიგო, ეს ეკლესია დღემდე ლიეტუვაში ყველაზე ძველად ითვლება, რომელიც ხით არის აგებული. სტრიპეიკა არის პარკის ყველაზე ძველი სოფლელი, აქ მდებარეობს მუზეუმი. გინუჩიაი არის აუქშტაიტიას ეროვნული პარკის კიდევ ერთი ცნობილი სოფელი, ეს დასახლება საუკუნეში შეიქმნა, ამ ადგილს პარკში ტურისტული მიზნებისთვის დიდი დანიშნულება აკისრია.
ჟემაიტიის ეროვნული პარკი

ჟემაიტიის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ლიეტუვაში. მდებარეობს ჟემაიტიის ზეგანზე, ბალტიის ზღვიდან 45 კმ-ში. დაარსდა 1991 წელს. ფართობი 217.20 კმ². ტერიტორიის 7% ტბებს უკავია, აქ არის 26 ტბა და რამდენიმე მდინარე. ტბებიდან უდიდესია პლატელიაის ტბა (ფართობი 12,05 კმ², სიღრმე 47 მ). ეროვნული პარკის უდიდესი დასახლებაა პლატელიაი, 1100 მცხოვრებით, რომელიც მდებარეობს სწორედ პარკის უდიდესი ტბის სანაპირო ზოლში. პლატელიაიში არის ჟემიტიის ეროვნული პარკის ადმინისტრაცია, რომელიც მნიშვნელოვანია ტურისტული თვალსაზრისით.
ტრაკაის ისტორიული ეროვნული პარკი

ტრაკაის ისტორიული ეროვნული პარკი მდებარეობს ლიეტუვის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. ეს პარკი შეიქმნა 1992 წელს და ის მოიცავს ისტორიულ ქალაქ ტრაკაის, ეროვნული პარკიდან 25 კილომეტრში მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი ვილნიუსი. ეროვნული პარკის ფართობი შეადგენს 82 კვადრატულ კილომეტრს, ტერიტორიის დიდი ნაწილი უკავია ტყეებს აქ არის საკმაოდ ბევრი ტბა. ტრაკაი არის ევროპაში ერთადერთი ისტორიული ეროვნული პარკი.
ძუკიის ეროვნული პარკი

ძუკია — ეროვნული პარკილიეტუვის სამხრეთით, ძუკიას ეთნოგრაფიულ რეგიონში. ამ ტერიტორიაზე ეროვნული პარკი შეიქმნა 1991 წელს და მისი ძირითადი დანიშნულებაა შეინარჩუნოს აქ არსებული ფიჭვის ტყის უნიკალური საფარი. პარკს უკავია 550 კმ² ტერიტორია და მისი საზღვარი მიუყვება მდინარე ნემანის სანაპირო ზოლს. ეროვნული პარკის ტერიტორიის დაახლოებით 95% მდებარეობს ვარენის რაიონში, ტერიტორიის 4% შედის ალიტუსის რაიონში, ხოლო 1% ლაზდიიაის რაიონში. ეროვნული პარკის ადმინისტრაცია მდებარეობს დასახალება მარცინკონისეში, აქ არსებული სხვა მნიშვნელოვანი დასახლებებიდან აღსანიშნავია მიარკინე.

პარკში საკმაოდ ბევრი მდინარე მიედინება, მდინარე ნემანის გარდა აღსანიშნავია: ულა და მერკისი. აქ კლიმატი კონტინენტურია.

პარკში დასაქმებულია 200 ადამიანი, ეს ტერიტორია დაყოფილია 10 ტყის რაიონად.
კურშის ცელას ეროვნული პარკი

კურშის ცელა არის ლიეტუვის ხუთი ეროვნული პარკიდან ერთ-ერთი. იგი შეიქმნა 1991 წელს, რათა დავიცვას კურშის ცელაზე და კურშის ყურეში არსებული უნიკალური ეკოსისტემა. ამ ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 26.474 კვადრატულ კილომეტრს. ეროვნულ პარკში მდებარეობს ქალაქი კლაიპედა.

ეს ტერიტორია იუნესკოს მიერ მსოფლიო მემკვიდრეობად არის აღიარებული.
მიკენური ხანა

კრეტაზე მომხდარი მიწისძვრის შემდეგ ბერძნული ცივილიზაციის ახალი კერა პელოპონესზე განვითარდა. აქ არსებულ ქალაქებს შორის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი იყო მიკენე.
მიკენეში საუკუნეში არქეოლოგიური გათხრები ჩაატარა ჰაინრიხ შლიმანმა. საბერძნეთის ისტორიის პერიოდს მეცნიერები მიკენურ ხანას უწოდებენ.
ბერძნები განთქმული ზღვაოსნები იყვნენ. ისინი ქრ. შ-მდე ათასწლეულის მეორე ნახევარში შავ ზღვაში გავიდნენ და კავკასიას მიაშურეს. სწორედ ამ მოგზაურობით შავი ზღვის აღმოსავლეთ სანაპიროებისაკენ დაიწყო ძველ ბერძნულ და ქართულ ტომთა ურთიერთობა. საბერძნეთისა და საქართველოს ეს უძველესი კონტაქტები ასახულია ძველ ბერძნულ მითში არგონავტების შესახებ.
ძველმა ბერძნებმა შექმნეს კიდევ ერთი თქმულება, რომლის მთავარი გმირი დაკავშირებულია კავკასიასთან. ეს არის მითი პრომეთეს შესახებ.

პრომეთე
მითი პრომეთეს შესახებ მოგვითხრობს, რომ უძველეს დროში დედამიწაზე მხოლოდ ფრინველები და ცხოველები ცხოვრობდნენ, ადამიანი კი ჯერ არ იყო გაჩენილი. სწორედ ამ ხანებში ოლიმპოს მთიდან დედამიწაზე ჩამოვიდა გმირი პრომეთე. მან თიხისგან გამოძერწა ადამიანები და გააცოცხლა. ადამიანებს ყველაზე მეტად ცეცხლი სჭირდებოდათ, მაგრამ ქვეყნის მბრძანებელმა ზევსმა ადამიანებისთვის ცეცხლის მიცემა არ ინება. მაშინ პრომეთემ ოლიმპოდანლერწმის ჯოხით ცეცხლი ჩამოუტანა.

უსაზღვრო იყო ზევსის მრისხანება, როდესაც მიწიდან ცაში ავარდნილი კვამლის სვეტები დაინახა. მან გადაწყვიტა ადამიანები სასტიკად დაესაჯა და დედამიწაზე უმშვენიერესი ქალწული პანდორე გააგზავნა. იგი პრომეთეს ძმის სახლში მივიდა. ქალიშვილის სილამაზით მოხიბლულმა ჭაბუკმა, მიუხელავად პრომეთეს გაფრთხილებისა, პანდორე ცოლად შეირთო. ერთ დღეს პანდორემ თავი ახადა ოქროს ყუთს, რომელიც ზევსმა გამოატანინა. ყუთიდან ამოფრინდა ზევსის მიერ იქ ჩაკეტილი ათასგვარი უბედურება, ავადმყოფობა და მთელ ქვეყანას მოედო. ზევსის ნებით პანდორემ ყუთს თავი დაახურა და არ მისცა საშუალება მის ძირში დარჩენილ ადამიანთა ნუგეშისმცემელ იმედს ყუთიდან ამოფრენილიყო.

ზევსმა არც პრომეთე დაინდო. მან მან გმირი კავკასიონის მაღალკლდოვან ქედზე მიაჯაჭვა. ყოველ მესამე დღეს კავკასიის მთების თავზე ეშვებოდა უზარმაზარი არწივი, რომელიც პრომეთეს თავისი მძლავრი კლანჭებით მუცელს უფატრავდა და ბასრი ნისკარტით ღვიძლს უკორტნიდა. არწივი, როცა თავის საქმეს მორჩებოდა, ისევ უკან , ოლიმპოს მწვერვალზე ბრუნდებოდა. პრომეთეს დაფლეთილი მუცელი სწრაფად უმთელდებოდა, მაგრამ არწივი დანიშნულ დროს კვლავ მოფრინავდა და თავის სისხლიან საქმეს აგრძელებდა. ასეთ ტანჯვასა და წამებაში გადიოდა წლები და საუკუნეები.

ბოლოს გამოჩნდა პრომეთეს მხსნელი-ბერძენი გმირი ჰერაკლე. მან არწივს, რომელიც კავკასიის მთებზე ეშვებოდა, ისარი სტყორცნა და სასიკვდილოდ დაჭრა. ჰერაკლემ თავისი უზარმაზარი კომბლით პრომეთეს ტანზე შემორტყმული ჯაჭვები დაამსხვრია და მრავალტანჯული გმირი გაათავისუფლა.
თეატრი აპოლო

თეატრი აპოლო ნიუ-იორკში ერთ-ერთი ყველაზე განთქმული სამუსიკო დარბაზია აშშ-ში, ყველაზე განთქმული კლუბი, რომელიც თითქმის ექსკლუზიურად აფრიკელ-ამერიკელ შემსრულებლებთან ასოცირდება. შეტანილია ისტორიულ ადგილთა ეროვნულ რეესტრში. აქ ტარდებოდა საქვეყნოდ ცნობილი სატელევიზიო შოუ-ვარიეტე " ", კონკურსი ახალი ტალანტებისთვის. თეატრი მდებარეობს 125-ე ქუჩის 253-ში, მანჰეტენზე, კერძოდ ჰარლემში, აშშ-ის ერთ-ერთ ისტორიულად ყველაზე მნიშვნელოვან შავკანიანთა უბანში.

ისტორია
დაწესებულება საუკუნის შუა წლებში გახსნა სამოქალაქო ომის ყოფილმა გენერალმა ედვარდ ფერერომ, როგორც საბანკეტო დარბაზი. 1872 წელს არენდის ყავლის გასვლის შემდეგ, შენობა თეატრად გადაკეთდა, რომელიც მომდევნო საუკუნის დასაწყისშივე დაიხურა.

მიუხედავად ამისა, სახელი " " დარჩა. 1913 ან 1914 წელს ახალი შენობა, არქიტექტორი ჯორჯ კაისტერის პროექტით, გაიხსნა თეატრის ამჟამინდელ ადგილას, როგორც " ' " (ჰარტიგ და სიმონის ახალი (ბურლესკის) თეატრი). მას ბურლესკის გამოჩენილი პროდიუსერები ჯულზ ჰარტიგი და ჰარი სიმონი უძღვებოდნენ. თეატრს 30-წლიანი იჯარა ჰქონდა და 1928 წლამდე იმოქმედა, რის შემდეგაც ის ბილ მინსკის ხელთ გადავიდა.

17 წლის ელა ფიცჯერალდის სასიმღერო დებიუტი ამ თეატრში შედგა 1934 წლის 321 ნოემბერს. ფიცჯერალდს საშუალება მიეცა "მოყვარულთა ღამეების" ერთ-ერთ ადრეულ პროგრამაში გამოსულიყო. თავდაპირველად სცენაზე ცეკვას აპირებდა, თუმცა ადგილობრივი მოცეკვავე დუეტი "ედვარდზის დების" შესრულებამ ნაცვლად სიმღერა გადააწყვეტინა, კონი ბოსუელის სტილში. მან ჰოგი კარმაიკლის "" და " " შეასრულა (ბოსუელის დების ჩაწერილი სიმღერა) და პირველი პრემია მიიღო, რაც იმჟამად $25-ს შეადგენდა.

აპოლოს გავლენამ და პოპულარობამ მკვეთრად იმატა მეორე მსოფლიო ომისწინა წლებში. 1934 წელს თეატრმა შემოიღო მოყვარულთა ღამეების წარმოდგენები, რომლებსაც რალფ კუპერი უძღვებოდა. ადგილი, "სადაც ვარსკვლავები იბადებიან და ლეგენდები იქმნება", აპოლო განთქმული გახდა ისეთ შემსრულებელთა კარიერების წამოწყებით, როგორებიც იყვნენ ელა ფიცჯერალდი, ბილი ჰოლიდეი, ჯეიმზ ბრაუნი, დაიანა როსი და სუპრიმზი, გლედის ნაიტი და პიპსი, ჯექსონ 5, პეტი ლაბელი, მარვინ გეი, ლუთერ ვანდროსი, სტივი უონდერი, არეტა ფრანკლინი, ბენ კინგი, მერაია კერი, ისლი ბრაზერსი, ლორინ ჰილი და სარა ვოენი. აპოლოში ასევე გამოდიოდნენ ძველი დროის ვოდევილების ფავორიტები: ტიმ მური, სტეპინ ფეტჩიტი, დიუი "პიგმიტ" მარქემი, კლინტონ "დასტი" ფლეტჩერი, ჯონ "სპაიდერ ბრიუს" მეისონი, და ჯონი ლი; ასევე ახალგაზრდა კომედიანტები, მათ შორის გოდფრი კემბრიჯი.

საინტერესო ცნობები
მეორე მსოფლიო ომამადე აპოლოს ერთი კურიოზული ჩვეულება იყო ე.წ. "ეგზეკუციონერი", მამაკაცი ცოცხით, რომელიც შემსრულებლებს სცენიდან გვიდა, თუ ხმამაღალი უკმაყოფილო მაყურებლები მათ სცენიდან გაგდებას მოითხოვდნენ.
ედიშერ ხოშტარია-ბროსე

ედიშერ ვიქტორის ძე ხოშტარია-ბროსე (დ. 5 მარტი,1927, — გ. 2005) — ქართველი ისტორიკოსი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (2001).

დაიბადა ფრანგი ქართველოლოგის მარი ბროსეს შვილიშვილის, საზოგადო მოღვაწის ვიქტორ ბროსესა და მწერალ მარიკა ხოშტარიას ოჯახში. მამა 1937 წელს რეპრესიების დროს დაუხვრიტეს. შემდგომმა დევნამ აიძულა გვარი გამოეცვალა; ორმაგი გვარი ხოშტარია-ბროსე 1984 წელს აღიდგინა.

1949 დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. იყო ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის სწავლული მდივანი (1956-1962) და უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი (1962-1972). კორნელი კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტში განყოფილების გამგე (1972–1983), დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო დარგში (1983–1999) და მთავარი მეცნიერ-თანამშრომელი. იკვლევდა კაპიტალიზმის ისტორიას, შუა საუკუნეების ისტორიას (მთის პრობლემები, აფხაზების წარმოშობა და სხვ.), „ქართლის ცხოვრებასა“ და სხვ.
გრიგოლ გიორგაძე (აღმოსავლეთმცოდნე)

გრიგოლ გრიგოლის ძე გიორგაძე (დ. 28 ივლისი, 1927, ქუთაისი — გ. 2 აპრილი, 2005, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, აღმოსავლეთმცოდნე, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1993)

ბიოგრაფია
დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი 1952 წელს. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1973), პროფესორი (1991), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ი. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის განყოფილების გამგე (1988–იდან). თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტის ასირიოლოგიის კათედრის გამგე (1991–იდან). ქართული ენციკლოპედიის რედაქციის ძველი ისტორიისა და რელიგიის სამეცნიერო–საკონსულტაციო სექციის თავმჯდომარე.

მუშაობდა ძველი აღმოსავლეთის ისტორიაში, კერძოდ, ხეთოლოგიასა და მომიჯნავე დარგებში. გიორგაძის სამეცნიერო შრომები ეძღვნება ძირითადად ხეთების სახელმწიფო სოციალურ–ეკონომიკური ისტორიის, სახელმწიფოებრივი წყობის, მათი პოლიტიკური და ეთნიკური ისტორიის, ისტორიული გეოგრაფიის, სამართლის საკითხებს. იკვლევდა ხეთურ და ქართველურ ენათა, ხეთური და ძველ ქართული რელიგიური პანთეონის, ხეთებისა და ქართველურ ტომთა კულტურული ურთიერთობის საკითხებს. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (1997).
დგებუაძე

საკუთარი სახელი დგებუაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე დგებუაძე — პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე
ბესარიონ დგებუაძე — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი
გივი დგებუაძე — მეტალურგი
დავით დგებუაძე — ქართველი ინჟინერი
ვლადიმერ დგებუაძე — სპორტსმენი (ძიუდო)
ზურაბ დგებუაძე — იურისტი, პოლიტიკოსი
კალისტრატე დგებუაძე — საბჭოთა პარტიული მოხელე
ლევან დგებუაძე — სამხედრო მოღვაწე
მაია დგებუაძე — მორფოლოგი
მამია დგებუაძე — ფიზიოთერაპევტი, კურორტოლოგი
მარიამ დგებუაძე-ფულარია — მწერალი
ნიკოლოზ დგებუაძე — პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე
ნინო დგებუაძე — აგრონომი, სსრ კავშირის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი
ორდე დგებუაძე — მწერალი
ქუჩუ დგებუაძე — არქიტექტორი
გელაშვილი

საკუთარი სახელი გელაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ავთანდილ გელაშვილი — პათოფიზიოლოგი
ანთიმოზ გელაშვილი — სამოქალაქო ავიაციის მფრინავი
ანტონ გელაშვილი — ფილოსოფოსი
გელა გელაშვილი — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
ედიშერ გელაშვილი — მომღერალი
ემზარ გელაშვილი — ველომრბოლელი
ემზარ გელაშვილი — უშიშროების თანამდებობის პირი, პოლიტიკოსი
ვალერი გელაშვილი — პოლიტიკოსი
ვაჟა გელაშვილი — არქიტექტორი
გელა გელაშვილი — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
გიორგი გელაშვილი — ფერშალი, ჯანმრთელობის დაცვის თანამდებობის პირი
ზაზა გელაშვილი — სამხედრო პირი, პოლიციის მოხელე, პოლიტიკოსი
ზურაბ გელაშვილი — ფეხბურთელი
თამაზ გელაშვილი — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
კლარა გელაშვილი — რადიოლოგი
მარი გელაშვილი — მსახიობი
ნაირა გელაშვილი — ქართველი მწერალი
ნანა გელაშვილი — აღმოსავლეთმცოდნე, ისტორიკოსი
ნატო გელაშვილი — საესტრადო მომღერალი
ნიკა გელაშვილი — რეჟისორი, სცენარისტი
ნიკოლოზ გელაშვილი — ფეხბურთელი
ნიკოლოზ გელაშვილი — მეცნიერი მეღვინეობის დარგში
ნინო გელაშვილი — პარაშუტისტი, მხატვრული ქარგვის ოსტატი
ნოდარ გელაშვილი — მეცნიერი ავტომატიკის დარგში
ნოე გელაშვილი — პედაგოგი, ფიზიკოსი
სიმონ გელაშვილი — ეკონომისტი, სტატისტიკოსი
სკულკილი

სკულკილი (ინგლ. , გამოითქმის //) — მდინარე პენსილვანიაში, აშშ; დაახლ. 209 კმ სიგრძითა და 5.000 კმ² აუზით მთლიანად ამ შტატში მდებარეობს. აღმოსავლეთის შტო სათავეს აპალაჩის მთებში იღებს რუსკარორას წყაროებთან, სკულკილის საგრაფოში. დასავლეთის შტო მაინერსვილში იწყება და აღმოსავლეთის შტოს ქალაქ სკულკილ-ჰეივენთან უერთდება. სკულკილი შემდეგ დელავერის მდინარეს უერთდებას, როგორც მისი უდიდესი მასაზრდოებელი, ყოფილი ფილადელფიის ფლოტის ეზოებთან, რომელიც ამჟამად ფილადელფიის ფლოტის ბიზნეს ცენტრია, ფილადელფიის საერთაშორისო აეროპორტის ჩრდილო-აღმოსავლეთით.
30-ე ქუჩის სადგური

30-ე ქუჩის სადგური — არტ-დეკოს სტილის რკინიგზის სადგური ფილადელფიაში, უჭირავს ორი კვარტალი 30-ე და 32-ე ქუჩებს შორის, ქალაქის ცენტრის სიახლოვეს, მდ. სკულკილის ნაპირას. სადგური მოიცავს დიდ ცენტრალურ დარბაზსა და სავაჭრო ცენტრს. რკინიგზის ბაქანზე მგზავრები ეკალატორებს მიწისქვეშა პლატფორმაზე ჩაჰყავს.

ისტორია
შენობის, რომელსაც თავდაპირველად "პენსილვანიის სადგური - 30-ე ქუჩა" ერქვა, კონსტრუქცია ჩიკაგოს არქიტექტურულმა ფიმამ "გრაამ, ანდერსონ, პრობსტ ენდ უაიტი" დააპროექტა (სხვა პენსილვანიის სადგურებთან ერთად). სადგური შეყვანილია აშშ-ის ისტორიულ ადგილთა ეროვნულ რეესტრში. მის დიზაინზე გავლენა ჩრდილოაღმოსავლეთის კორიდორის ელექტრიფიკაციამ მოახდინა. ამან შესაძლებელი გახადა რკინიგზის ხაზები სადგურის მთავარი კონსტრუქციის ქვეშ გასულიყო, მგზავრების ორთქმავლების გამონაბოლქვისგან დასაცავად.

სადგური იმ დროისთვის მრავალმხრივ ინოვაციას მოიცავდა, მათ შორის პნევმატური გვირაბის სისტემას, ელექტრონულ ინტერკომს და რკინა-ბეტონის სახურავს, რომელზეც მცირე ზომის თვითმფრინავს შეეძლო დაშვება.

სადგური 1933 წელს გაიხსნა, პენსილვანიის რკინიგზის მიერ განხორციელებული ექსპანსიის დასრულებისას, რომლის შტაბ-ბინაც ასევე ფილადელფიაში იყო. მან ბროდ სტრიტის სადგური შეცვალა, ვინაიდან ეს უკანასკნელი ძალიან მცირე იყო ფილადელფიის მზარდი სამგზავრო მოთხოვნების დასაკმაყოფილებლად. -ს სურდა მოეძებნა მოხერხებული მდებარეობა მის მთავარ ხაზზე ნიუ-იორკსა და ვაშინგტონს შორის.

ბროდ სტრიტის სადგური ქალაქის ცენტრში ჩიხში მოქცეული ტერმინალი იყო და საქალაქთაშორისო მატარებლებს მთავარი ხაზიდან გადახვევა უწევდა სადგურზე მოსახვედრად. ვინაიდან ბროდ-სტრიტის სადგური ძალიან დიდ საგარეუბნო მგზავრობის მოცულობას ემსახურებოდა, 30-ე სადგურთან აგებულ იქნა მიწისქვეშა საგარეუბნო სადგურიც.

დეპრესიისა და მეორე მსოფლიო ომის გამო ბროდ-სტრიტის სადგური 1952 წლამდე განაგრძობდა ფუნქციონირებას. ამ დროიდან მისი ფუნქცია 30-ე ქუჩის სადგურმა იტვირთა.
ჯულიო კაჩინი

ჯულიო კაჩინი (, დ. 8 ოქტომბერი, 1551 — გ. 10 დეკემბერი, 1618) — იტალიელი კომპოზიტორი, მუსიკის პედაგოგი, მომღერალი, მუსიკოსი და მწერალი. მოღვაწეობდა რენესანსის დასასრულსა და ბაროკოს ადრეულ პერიოდში. ის იყო ოპერის ჟანრის ერთ-ერთი დამაარსებელი და ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი შემქმნელი ბაროკოს სტილისა. ის იყო კომპოზიტორი ფრანჩესკა კაჩინის მამა.
მშვიდობის ხიდი (თბილისი)

მშვიდობის ხიდი — საფეხმავლო ხიდი მდინარე მტკვარზე, თბილისში, მეტეხისა და ბარათაშვილის ხიდებს შორის. ერთმანეთთან აკავშირებს ერეკლე -ის ქუჩასა (მიმდებარე სანაპიროსთან ერთად) და რიყეს. ხიდი აიგო ქ. თბილისის მერიის დაკვეთით 2009-2010 წლებში. ოფიციალურად გაიხსნა 2010 წლის 6 მაისს. მშვიდობის ხიდი მე-11 ხიდია, თბილისის ტერიტორიაზე მდინარე მტკვარზე აგებულთაგან და ერთადერთია, რომელიც თბილისში საუკუნეში აშენდა. ქალაქის ისტორიულ ნაწილში ასეთი ხიდის აშენებამ აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია. ხიდი ყურადღებას იპყრობს ექსპრესიული მოხაზულობით, მასალითა და ტექნიკური აღჭურვილობით, მისი არქიტექტურული სტილის ისტორიულ გარემოსთან კონტრასტით. ხიდის სეართო ღირებულებამ შეადგინა 12,5 მლნ ლარი, რომელიც გამოყო ქალაქის ბიუჯეტმა.

კოსნტრუქცია
ხიდის არქიტექტორია იტალიელი მიკელე დე ლუკი, ხოლო განათების დიზაინერი — ფრანგი ფილიპ მარტინო). ხიდის კონსტრუქციას წარმოადგენს ლითონის ბადურა კარკასი, ხოლო შემავსებელს - მინის პანელები, რომლებიც ერთობლიობაში 150 მ² ფართობის მქონე ჩარდახის სახით ეხურება საფეხმავლო ბილიკს. მთელი კონსტრუქცია ეფუძნება 4 მძლავრ ფოლადისავე სვეტს, ხოლო ბილიკი ჩამოკიდულია კარკასზე ბაგირებით. სავალი ნაწილის სიგანე მდინარის თავზე 5 მეტრია, ბოლოებისკენ კი 2 მეტრამდე. საერთო სიგრძეა 156 მ. ხიდზე ასვლა შესაძლებელია, როგორც ერეკლე ქუჩიდან და რიყიდან, ისე უშუალოდ სანაპირო ხეივნებიდან კიბეების მეშვეობით. ღამით ხიდი განათებულია სპეციალური ცვალებადი განათებით, რასაც უზრუნველყოფს 50 000-მდე ნათურა.

გამოხმაურება
ხიდმა საზოგადოებაში არაერთგვაროვანი რეაქცია გამოიწვია, როგორც ურბანისტულ-არქიტექტურული კუთხით, პროფესიული წრეებიდან, ისე საპროექტო-სამშენებლო პროცესის გამჭვირვალობის და საზოგადოების მონაწილეობის კუთხით, სხვადასხვა პოლიტიკური თუ არასამთავრობო ორგანიზაციების მხრიდან. იყო შენიშვნები და პრეტენზიები ხიდის მასშტაბთან და პროპორციებთან, ასევე მის ზედმეტად ექსპრესიულ დიზაინთან დაკავშირებით.
ურ-ნამუს კოდექსი

ურ-ნამუს კოდექსი უძველესი დღემდე მოღწეული დაფა სასამართლო კანონთა კრებულით. დაწერილი იყო შუმერთა ენაზე დაახ. ძვ. წ. 2100-2050 წლებში. მიუხედავად იმისა, რომ წინასიტყვაობა კანონების ავტორობას ურის მეფე ურ-ნამუს (ძვ. წ. 2112-2095) მიაწერს, ზოგიერთ ისტორიკოსთა აზრით ისინი მისი ვაჟის შულგისა უნდა იყოს.

ნიპურთან ორ ფრაგმენტად ნაპოვნი კოდექსის პირველი ასლი 1952 წელს თარგმნა სამეულ კრამერმა. მისი ნაწილობრივად შენახვის გამო, მხოლო პროლოგისა და 5 კანონის ამოცნობა გახდა შესაძლებელი. დამატებითი ტაბლები მოგვიანებით იქნა ნაპოვნი და 1965 წელს ნათარგმნი, რამაც 57 კანონიდან 40-ის ამოცნობა გახადა შესაძლებელი. სიპართან ნაპოვნ კიდევ ერთ ასლში რამდენიმე უმნიშვნელო ცვლილებაა შეტანილი.

მიუხედავად იმისა, რომ უფრო ადრეული სასამართლო კოდექსებიც არსებობდა, როგორიცაა ურუკაგინის კოდექსი, ურ-ნამუს კოდექსი უძველესია გადარჩენილთა შორის. ის სამი საუკუნით წინ უსწრებს ხამურაბის კანონებს.
კაპრი

კაპრი – კუნძული ტირენიის ზღვაში, ეკუთვნის იტალიას. მდებარეობს ნეაპოლის ყურეში, სორენტინის ნახევარკუნძულის სიახლოვეს. კუნძული კურორტს წარმოადგენდა ჯერ კიდევ რომის რესპუბლიკის დროს.
ფართობი — 10.4 კმ.კვ.
მოსახლეობა — 12.200 (2002)

კაპრი შედის იტალიის ნეაპოლის პროვინციის შემადგენლობაში. კუნძულის მთავარი დასახლებული ნაწილია ქალაქი კაპრი. აქ მდებარეობს ორი მნიშვნელოვანი ნავსადგური, მარინა-პიკოლა და მარინა-გრანდე. კუნძულის დასავლეთ ნაწილში, შემაღლებულ გორაკებზე მდებარეობს მეორე განცალკევებული დასახლება — ანაკაპრი.

კაპრის პირველ მაცხოვრებლებს ბერძენი კოლონისტები წარმოადგენდნენ და სახელწოდებაც სწორედ ბერძნულიდან მოდის ( - გარეული ტახი)

გალერეა