ბანტაი

ბანტაი (ოფიციალურად ბანტაის მუნიციპალიტეტი; ) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი სამხრეთ ილოკოსის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 37 118 ადამიანს მოიცავს. პროვინციული დედაქალაქიდან, ვიგანიდან, ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარეობს.

ისტორია
ესპანელი კონკისტადორი, ხუან დე სალსედო, ილოკოსში პირველად 1571 წელს ჩავიდა. აგვუსტინელი ბერები მომდევნო წელს ჩავიდნენ კუნძულზე, კონვენტი და ღვთისმსახურების სახლი ააშენეს, რომელიც მოგვიანებით წმინდა ავგუსტინეს სამრევლო ტაძარი გახდა. თუმცა სამრევლო მხოლოდ 1591 წელს აღიარეს. ბანტაი ფორმალურად 1593 წელს დაარსდა, როგორც პუებლო, რადგანაც მანამდე ვიგანის ნაწილი იყო. იგი ერთ-ერთია სამხრეთ ილოკოსის 34 ქალაქს შორის და მისი დაფუძნება მაურას 1893 წლის კანონს უკავშირდება და ამერიკული რეჟიმის დროს ბანტაი ცალკე პოლიტიკურ ქვედანაყოფად გამოცხადდა.

გეოგრაფია
ბანტაი ილოკოსის რეგიონის დედაქალაქიდან, სან-ფერნანდოდან, 137 კმ-ით ჩრდილოეთით მდებარეობს, ეროვნული დედაქალაქის რეგიონიდან ― 406 კმ-ის, ხოლო პროვინციულ დედაქალქ ვიგანიდან ― 1 კმ-ის დაშორებით. შემოსაზღვრულია მუნიციპალიტეტებით: სან-ვისენტე, სან-ილდეფონსო, სანტო-დომინგო, მაგსინგალი, სანტა და ქალაქ ვიგანით.

ბანტაის საშუალო სიმაღლე 100 მეტრია, ხოლო ფართობი ― 7 660 ჰექტარი. იგი შემაღლებული და ბორცვიანი მუნიციპალიტეტია, მაგრამ ზოგიერთი ბარანგაი ძლიერი ტაიფუნების დროს იტბორება.

ბარანგაები
ბანტაი 34 ბარანგაის მოიცავს. ყოველი ბარანგაი პუროკებს მოიცავს ნაწილი კი ― სიტიოებსაც.

კლიმატი
ფლორა და ფაუნა
ბანტაის ნაკრძალი ტყეები და ფერმები ხელს უწყობს მუნიციპალიტეტის მცენარეების, ცხოველებისა და მდინარეების ბინადრების მრავალფეროვნებას. მუნიციპალიტეტში 60-ზე მეტი სახეობაა, მათ შორის, 9-ზე მეტი ძუძუმწოვარი, რეპტილია (მათ შორის ვარანებიც) და ამფიბია; 10 სახეობის ფრინველი და თევზის სახეობა; რამდენიმე სახეობის მწერი და მცენარე ფერებსა და ველურ ბუნებაში არსებობს.

ფილიპინების სხვა ადგილების მსგავსად, ბანტაიშიც მსხვილფეხა რქოსანი პირუტყვი და აზიური შინაური კამეჩია მოშინაურებული. ბრინჯის ტერასებთან ხშირად შეიმჩნევიან ყანჩისებრნი. მთებში მაიმუნების, გარეული ტახებისა და გარეული ქათმების შემჩნევაა შესაძლებელი.

მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე ხარობს ესპანური ქლიავის ხეები, განსაკუთრებით, პაინგისა და ბანაოანგის ბარანგაებში. მთებში, განსაკუთრებით კანიაოში, უხვადაა ხე-ტყისთვის გამოსადეგი ხეები, როგორიცაა ამერიკული წითელი ხე. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე ასევე უხვად ხარობს ბამბუკი.

დემოგრაფია
2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 37 118 ადამიანს შეადგენს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1 კმ²-ზე 480 ადამიანს შეადგენს. მოსახლეობის 94% ქრისტიანია, ხოლო დარჩენილ 6%-ს მუსლიმები და სხვა რელიგიური უმცირესობების წარმომადგენლები შეადგენენ. ბანტაის ქრისტიანი მოსახლეობის 99%-ს კათოლიკეები წარმოადგენენ, რაც ადრეულ კოლონიურ ხანაში ესპანელების ბატონობამ განაპირობა.

ბანტაის მოსახლეობის უმრავლესობის მშობლიური ენა ილოკური ენაა. სკოლებსა და საკანონმდებლო სესიებში ინგლისურ ენაზე საუბარი მოითხოვება. მოსახლეობის მცირე ნაწილი ტაგალურ ენაზე საუბრობს.

ტურიზმი
კულტურული და ისტორიული
წმინდა ავგუსტინეს ტაძარი
მუნიციპალიტეტის ორ სამრევლო ეკლესიას შორის ერთ-ერთია წმინდა ავგუსტინეს სამრევლო ტაძარი. ტაძარი და სამრეკლო პროვინციის ორ უძველეს სტრუქტურად მიიჩნევა. სამრეკლო 1590 წელსაა აგებული, ხოლო ტაძარი მომდევნო წლით თარიღდება. სამრეკლო კოშკი ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა, რომლის სანახავადაც ვიგანიდან ცხენშებმული ეტლებით ხშირად მიდიან დამთვალიერებლები. სტრუქტურების თავდაპირველი იერსახე დღემდე შენარჩუნებულია.

კირინოს ხიდი
თაღოვანი ხიდი მდინარე აბრაზეა გადებული. იგი ორ მთას შორის მდებარეობს და პრეზიდენტ ელპიდიო კირინოს პატივსაცემად აიგო. სუპერტაიფუნ ფერიას გამო ხიდი ნაწილობრივ დაინგრა და 2007 წლის დეკემბერში ჩინელმა ინჟინრებმა და ადგილობრივმა სამშენებლო კომპანიამ ახალი, 456 მეტრიანი ხიდის მშენებლობა დაიწყეს. ხიდი იმჟამინდელმა პრეზიდენტმა, გლორია მაკაპაგალ აროიომ გახსნა 2009 წლის 30 დეკემბერს. ძველი ხიდი, როგორც სამხრეთ ილოკოსის სიმბოლო, ამჟამად ტურისტული ღირსშესანიშნაობის სახითაა დაცული და სარეზერვო ნაგებობის ფუნქციას ასრულებს, თუკი მთავარი ხიდი ტაიფუნისგან დაზიანდება. ძველი ხიდი კიდევ ერთხელ დაზიანდა 2023 წლის 24 ივლისს, სუპერტაიფუნ დოკსურის დროს.