iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ტაპუტი

ტაპუტი, ასევე მოიხსენიება, როგორც ტაპუტი-ბელატეკალიმი („ბელატეკალიმი“ აღნიშნავს სასახლის ზედამხედველ ქალს), მიიჩნევა ისტორიაში პირველ ქალ ქიმიკოსად და პარფიუმერად, რომელიც ძვ.წ. ათასწლეულში ცხოვრობდა. მისი სახელი მოხსენიებულია მესოპოტამიაში აღმოჩენილ ლურსმულდამწერლობიან ფირფიტაზე, რომელიც დაახლოებით ძვ.წ. 1200 წლით თარიღდება. ის იყენებდა სხვადასხვა ყვავილს, ზეთსა და კოთხუჯს, მურთან და ბალზამთან ერთად. მათი ერთმანეთთან შეხამების შემდეგ, ის მიმართავდა დისტილაციისა და ფილტრაციის ხერხებს. წყაროებიდან ირკვევა, რომ სწორედ მან ჩაუყარა საფუძველი კაცობრიობის ისტორიაში პირველ გამომხდელ აპარატს — ე.წ. დისტილატორს.

ის, ასევე, იყო სამეფო სასახლის ზედამხედველი და მუშაობდა მკვლევართან ერთად, რომელსაც ერქვა [...]ნინუ (მისი სახელის პირველი ნაწილი დაკარგულია).
ჩიტი (იუმორისტული გამოცემა)

ჩიტი (ჩიტი ნიუსი, ჩიტი ) — ქართული სატირულ-იუმორისტული პროექტი, რომელიც ტექსტურ სტატიებთან ერთად აქტიურად აქვეყნებდა სატირულ ვიდეოებსაც, ძირითადად ახალი ამბების ფორმატით. პროექტი ქართულ ინტერნეტ სივრცეში გამოჩნდა 2011 წელს.

პროექტმა 2017 წლის შემდეგ აქტიური მუშაობა შეწყვიტა.

გუნდი
დამფუძნებელი გუნდი
დოდი ხარხელი - ახალი ამბების წამყვანი, სცენარისტი.
საბა ლეკვეიშვილი - მთავარი რედაქტორი, სენცარისტი, გადაცემა "ჩიტის საკენკის" ერთ-ერთი წამყვანი
სალომე (მანქი/ბარკერი) ნიკოლეიშვილი - ახალი ამბების ჟურნალისტი, სცენარისტი.
ნოდარ (როკო) დავითური - რეჟისორი, პროდიუსერი, სცენარიტი.

წევრები სხვადასხვა დროს
ნინო (ნაინო) ქაშიბაძე - სცენარისტი, კონტრიბუტორი, გადაცემა "ჩიტის საკენკის" ერთ-ერთი წამყვანი
გურამ ვარშანიძე - გადაცემა "ჩი--ის" წამყვანი, მსახიობი
ნიკა ლოლაძე - სცენარისტი, მსახიობი, კონტრიბუტორი
გიორგი კარანაძე - სცენარისტი, კონტრიბუტორი

პროექტი თანამშრომლობდა სხვადასხვა კონტრიბუტორებთან და მსახიობებთან ეპიზოდური როლების შესავსებად.

გადაცემები
ახალი ამბები - სატირულ-იუმორისტული ე.წ. " "-ის ფორმატის ახალი ამბები.
„ჩიტის საკენკი“ - იუმორისტული მონოლოგები სხვადასხვა თემებზე.
„ჩი“ - მუსიკალურ-იუმორისტული გადაცემა სოციალურ და კულტურულ თემებზე.
„კვირის ჰედლაინები“ - მოკლე ახალი ამბები იუმორისტული კომენტარით.

სტატიები და ვებსაიტი
ჩიტის მთავარი პროდუქტი იყო სატირულ-იუმორისტული სტატიები, რომლებიც ძირითადად პოლიტუკრ და სოციალურ თემებს ეხმაურებოდა აქტიურად.

გამოხმაურება
ჩიტის რამდენიმე სტატია პოლიტიკური დებატების ცენტრშიც მოექცა.

მაგალითად, ჩიტის სტატიას: "ბერამ მარგველაშვილი და--ა", და ბერა ივანიშვილი ოფიციალური პრესრელიზით გამოეხმაურნენ და ბერას მიერ პრეზიდენტი გიორგი მარგველაშვილისთვის ე.წ. ""-ის მიძღვნა უარჰყვეს. თუმცა დაახლოებით ერთი წლის შემდეგ ბერა ივანიშვილმა მართლაც მიუძღვნა სიმღერა საქართველოს პრეზიდენტს.

2014 წლის ნოემბერში, დიასპორის სახელმწიფო მინისტრის მოადგილე სანდრო ბრეგაძე საქართველოს ერთ-ერთ მოქალაქეს დაემუქრა. მას შემდეგ რაც არასამთავრობო ორგანიზაციებმა მისი გადადგომა მოითხოვეს, დიასპორის სამინისტრომ ოფიციალურ დოკუმენტში, მინისტრის მოადგილის მუქარის მიზეზად მოქალაქის მიერ „ჩიტი ნიუსის“ სტატიის პირად გვერდზე გადაშეარება დაასახელა.
კოსმოკომიკური ამბები

კოსმოკომიკური ამბები იტალიელი მწერლის, იტალო კალვინოს თორმეტი მოთხრობისგან შემდგარი კრებული, რომელიც პირველად იტალიურად, 1965 წელს გამოიცა, ხოლო სამი წლის შემდეგ ინგლისურადაც ითარგმნა. მოთხრობები თავიდან, დამოუკიდებელი სახით, პერიოდულად გამოცემოდა გაზეთებში და , 1964-1965 წლებში, ხოლო შემდგომში, უკვე სრული სახით, გამომცემლობა -მ გამოსცა. თითოეული ისტორიის ცენტრს გარკვეული „მეცნიერული ფაქტი“ (რომელთაგან უამრავი სიცრუეა) წარმოადგენს, რომლის გარშემოც ყალიბდება მოთხრობის სათქმელი. მოთხრობათა მთავარ მთხრობელად ერთგვარი მარადიული არსება, სახელად ქფვფქ, გვევლინება, გარდა ორი მოთხრობისა.
ხსოვნის დღე (აზერბაიჯანი)

ხსოვნის დღე — სამახსოვრო თარიღი აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში, რომელიც აღინიშნება 2020 წლის 27 სექტემბერს, ყარაბაღის მეორე ომის დაწყების დღეს.

ისტორია
2020 წლის 27 სექტემბერს დაიწყო ფართომასშტაბიანი საომარი მოქმედებები მთიან ყარაბაღში, რომელიც გაგრძელდა იმავე წლის 10 ნოემბრამდე. აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა, სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა და რუსეთის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერეს ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ განცხადებას 2020 წლის 10 ნოემბერს. ბრძოლების დროს აზერბაიჯანის არმიის კონტროლის ქვეშ მოექცა 5 ქალაქი (ჯებრაილი, ფუზული, ზანგილანი, გუბადლი, შუშა), 4 დაბა და 240 სოფელი; აღდგა კონტროლი აზერბაიჯან-ირანის საზღვარზე. განცხადების თანახმად, აზერბაიჯანს უნდა მიეცეს პირდაპირი სახმელეთო წვდომა ნახიჩევანის ანკლავზე დერეფნით  სომხეთის გავლით. გარდა ამისა, 2020 წლის 15 ნოემბრისთვის ქალბაჯარის რაიონი აზერბაიჯანის კონტროლის ქვეშ უნდა დაბრუნებულიყო (მოგვიანებით, სომხური მხარის მოთხოვნით, აზერბაიჯანი დათანხმდა ვადის გაგრძელებას 25 ნოემბრამდე), აღდამის რაიონი - 2020 წლის 20 ნოემბრამდე, ლაჩინის რეგიონი - 2020 წლის 1 დეკემბრამდე. სამივე ტერიტორია აზერბაიჯანს დაუბრუნდა 2020 წლის 1-ლი დეკემბრისთვის.

2020 წლის 2 დეკემბერს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა ხელი მოაწერა განკარგულებას აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში ხსოვნის დღის დაწესების შესახებ, რომლის თანახმად, 27 სექტემბერი ყოველწლიურად აღინიშნება აზერბაიჯანში, როგორც ხსოვნის დღე.
მეტანოია (თეოლოგია)

მეტანოია — ქრისტიანულ თეოლოგიაში ხშირად ითარგმნება როგორც „მოქცევა“ ან „მონანიება“, თუმცა მეცნიერთა უმეტესობა თანხმდება, რომ ეს მეორე თარგმანი არ შეესაბამება მეტანოიის ბერძნულ მნიშვნელობას. ძველ საბერძნეთში ეს ტერმინი თავდაპირველად ნიშნავდა „გულის გარდამტეხ ცვლილებას; განსაკუთრებით: სულიერ მოქცევას“.

ქრისტიანობაში, ბერძნული ფილოსოფიური მეტანოიის შინაარსი დაკავშირდა ქრისტიანულ ლოცვასთან, რომელშიც დაჩოქებას ჰქვია მეტანოია, სადაც „ადამიანის სულიერი მდგომარეობა გამოიხატება უფლის წინაშე პირქვე დაცემის ფიზიკური მოძრაობით“, როგორც ჩანს ბიბლიურ სახარებებში: მათე 2:11, ლუკა 5:12 და ლუკა 17:15-16. ამ კონტექსტში ტერმინი გვთავაზობს აზრის შეცვლას, მონანიებას.

ქრისტიანობა
ახალი აღთქმა
სამივე სინოპტიკური სახარებები მოიხსენიებს „მეტანოიას“, ისევე როგორც მოციქულთა საქმეები და ეს სიტყვა ხშირად არის გამოყენებული ახალ აღთქმაში. ბიბლიის თანამედროვე ინგლისურ თარგმნებში გამოყენებულია სიტყვა „მონანიება“ ბერძნული სიტყვების მეტანოიას და მეტამელომას ნაცვლად. არსებითი სახელი / ითარგმნება როგორც „მონანიება“, ხოლო მისი მონათესავე ზმნა / ითარგმნება როგორც „მონანიება“ ოცდაორ შემთხვევაში ახალი აღთქმის მეფე ჯეიმზის ვერსიაში.

აბიდ როჯერს ბჰატი თავის წიგნში „სოტერიოლოგიის სახელმძღვანელო“-ში საუბრობს მეტანოიის მნიშვნელობაზე. ბიბლიის ჰინდი და ურდუ ენაზე თარგმანებში სიტყვა „მონანიება“ არის ტობა. ტობა ნიშნავს სინანულს და მწუხარებას ცოდვილი საქციელის გამო, რაც იწვევს აზროვნების და ცხოვრების გზის შეცვლას.

ამერიკაში ბერძნული მართლმადიდებლური ეკლესია ასწავლის შემდეგს:
ბერძნული ტერმინი მეტანოია ნიშნავს აზროვნების შეცვლას, რეორიენტაციას, მსოფლხედველობის ფუნდამენტურ ტრანსფორმაციას სამყაროზე და თავად ადამიანზე და ახალ გზას ღმერთის და სხვების შეყვარებას.
გარეთ ედვარდსი (რეჟისორი)

გარეთ ჯეიმზ ედვარდსი (; დ. 13 ივლისი, 1975) — ბრიტანელი კინორეჟისორი. თავდაპირველად აღიარება მოიპოვა დამოუკიდებელი ფილმით „მონსტრები“, რომელზეც იმუშავა როგორც სცენარის ავტორმა, რეჟისორმა, ოპერატორმა და ვიზუალური ეფექტების ავტორმა. შემდგომში იყო „გოძილას“ (2014) და „განდგომილი ერთის“ (2016), „ვარსკვლავური ომების“ ანთოლოგიური ფილმის და „ახალი იმედის“ წინაისტორიის რეჟისორი. 2023 წელს გამოვიდა მისი საავტორო სამეცნიერო ფანტასტიკური თრილერი „შემქმნელი“.
სკალდი

სკალდი — ერთ-ერთმა სკანდინავიურ წყაროებში ხშირად დასახელებულმა პოეტმა, შეადგინა სკალდური პოეზია, ძველი ნორვეგიული პოეზიის ორი სახეობიდან ერთ-ერთი, მეორე კი ედიური პოეზიაა. სკალდიური ლექსები ტრადიციულად მეფეების საპატივსაცემოდ იწერებოდა, მაგრამ ზოგჯერ სხვა მიზნებისთვისაც იყო. სკალდური ლექსები მოიცავს როგორც პოემებს, ასევე პატარა ლექსებს. ისინი შედარებით უფრო ლამაზი ფორმით და დიქციითაა მოცემული, ვიდრე ედიკური ლექსები. სკალდურ ლექსებში იყენებენ ბევრ კენინგს, რომელიც მოითხოვს გარკვეულ ცოდნას სკანდინავიური მითოლოგიის შესახებ, ასევე იყენებდნენ ჰეიტს, ფორმალური არსებითი სახელები, რომლებიც გამოიყენება პროზაული სინონიმების ნაცვლად. მეტრი არის სკალდიური ლექსის ფორმა, რომელიც ყველაზე ხშირად იყენებს შიდა რითმსა და ალიტერაციას.

შემორჩენილია 5500-ზე მეტი სკალდიური ლექსი და პოემა, რომლებიც შემონახულია 700-ზე მეტ ხელნაწერში, მათ შორის რამდენიმე საგაში და სნორი სტურლუსონის პროზაში, ედდაში, სკალდიური კომპოზიციის სახელმძღვანელოში, რამაც გამოიწვია ხელოვნების აღორძინება. შემორჩენილი ლექსებიდან ყველა თავდაპირველი სახით არ მოიპოვება, ბევრი მათგანი ნაწყვეტის სახითაა შემორჩენილი, აგრეთვე ბევრის ავტორი უცნობია. ჩვენთვის ცნობილი პირველი პოეტი რომელიც მოღვაწეობდა პოეზიის ამ სფეროში და რომლის ლექსებიც დღემდე შემორჩა გახლავთ ბრაგი ბოდასონი, საუკუნის პირველი ნახევრის ნორვეგიელი სკალდი (ამ სახელით ხშირად მოიხსენიებენ ამ სფეროში მოღვაწე პოეტებს). იმ სკალდების უმეტესობა, რომელთა შესახებ ინფორმაციამ ჩვენამდე მოაღწია, ვიკინგების ხანაში ნორვეგიის მეფეების კარზე მოღვაწეობდნენ, მათი უმეტესობა ისლანდიელი იყო. მათი ლექსების და პოემების თემა ხშირად მითიური იყო სანამ სკანდინავიელები გაქრისტიანდებოდნენ, შემდეგ კი უმეტესად ისტორიული, ამ ნაწარმოებებში დეტალურად იყო აღწერილი სკალდების საქმეები. მათი ეს ტრადიცია მოგვიანებით შუა საუკუნეებშიც გაგრძელდა.
ძველი გოხნარის ეკლესია

ძველი გოხნარის ეკლესია, საბროწლეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი წალკის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლივადის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 4 კმ-ზე, ნასოფლარ საბროწლეს ტერიტორიაზე.

ეკლესია დარბაზულია. აგებულია კარგად დამუშავებული დიდი ზომის ქვის კვადრებით. გეგმაში ეკლესია მართკუთხაა, აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია. შესასვლელი სამხეთიდან აქვს, იგი გარედან არქიტრავულია, შიგნიდან თაღოვანი. აღმოსავლეთის და დასავლეთის ფასადებზე დატანილი აქვს სარკმლები. მოგვიანებით ეკლესიისათვის აღმოსავლეთიდან სათავსო (საძვალე) მიუშენებიათ. მასში ჩაყრილია ეკლესიის მოსაპირკეთებელი ქვები. ერთ-ერთ ქვაზე შემორჩენილია ასომთავრული წარწერის ფრაგმენტები. ეკლესიის სამხრეთით შუასაუკუნეების სამაროვნია გამართული. საფლავის ქვებზე გამოსახულებებია შემორჩენილი.

ძველი გოხნარის ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.
გაეროს გენერალური ასამბლეის მესამე სესია

გაეროს გენერალური ასამბლეის მესამე სესია — გაიმართა 1948 წლის 21 სექტემბრიდან 12 დეკემბრამდე პარიზში და 1949 წლის 5 აპრილიდან 18 მაისამდე ნიუ-იორკში. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მუდმივი შტაბ-ბინა ჯერ არ არსებობდა, ამიტომ გენერალური ასამბლეის სესიები მოიწვიეს სხვადასხვა ქალაქში; ეს იყო პირველი, რომელიც ჩატარდა კონტინენტურ ევროპაში.

გაეროს გენერალური ასამბლეის პრეზიდენტი მესამე სესიის ორივე ნაწილისთვის იყო ავსტრალიელი ჰერბერტ ვერე ევატი.

წინაპირობა
სესია იმართებოდა მეორე მსოფლიო ომის დასრულებიდან სამი წლის შემდეგ, სწორედ კონფლიქტმა დაარწმუნა ამერიკის შეერთებული შტატები და სხვა ქვეყნები, რომ კოლექტიური უსაფრთხოება კიდევ ერთხელ ეცადათ ომისშემდგომი პერიოდის წარუმატებლობის შემდეგ და ხალხი იმედოვნებდა, რომ ეს მიდგომა ამჯერად იმუშავებდა. 1948 წლისთვის ადრეული ცივი ომის პერიოდის დაძაბულობა უკვე აშკარა იყო. მსგავსი ცერემონიები ასევე გაიმართა დასავლეთ და აღმოსავლეთ ევროპაში, მათ შორის: ბელგიაში, საფრანგეთში, ჩეხოსლოვაკიასა და პოლონეთში, ისევე როგორც მსოფლიოს სხვა ნაწილებში.ჩვენ განსაკუთრებით ვლოცულობთ გაერთიანებული ერების ასამბლეისთვის, რომელიც გაიხსნება პარიზში. მიეცით იქ შეკრებილ მამაკაცებსა და ქალებს თქვენი განგებულების განცდა და იმის ცოდნა, რომ ყველა ადამიანის სიკეთე წინ უნდა უსწრებდეს რომელიმე ცალკეულ ადამიანს, რასას ან ერს. ამინ.

პარიზის ნაწილი
წარმომადგენლები შეხვდნენ 1948 წლის 21 სექტემბრიდან 12 დეკემბრის ჩათვლით პარიზში, მესამე სესიის მოწვევის მიზნით. პარიზის სესიაზე დასავლეთსა და აღმოსავლეთ ბლოკს შორის უთანხმოებები გამოირჩეოდა, საბჭოთა კავშირის დელეგაციის ხელმძღვანელმა ანდრეი ვიშინსკიმ გააკრიტიკა შეერთებული შტატების დელეგაციის თავმჯდომარის მოვალეობის შემსრულებელი ჯონ ფოსტერ დალესი. ბოლოს საბჭოთა კავშირმა გამოთქვა იმედგაცრუება იმის გამო, რომ არცერთმა მისმა წინადადებამ წარამტყებას ვერ მიაღწია. პარიზის სესიაზე ასევე შეეხო კორეის ნახევარკუნძულზე არსებულ ვითარებას და 48 ხმით და 6 მოწინააღმდეგით გამოაცხადა კორეის რესპუბლიკა იქ ერთადერთ ლეგიტიმურ მთავრობად. კომიტეტის ბევრი სხდომა ქალაქგარეთ, სოფელ ლეიკ საქსესში გაიმართა. ამ რეზოლუციით გაეროს წევრი გახდა ისრაელი.
ალექსანდრე ალანია

ალექსანდრე ალანია (დ. 8 სექტემბერი, 1929 — გ. 21 დეკემბერი, 1995) — ქართველი გეოგრაფი, ინჟინერი და მეცნიერი.

დაიბადა სოფელ ნოსირში, სენაკის რაიონში. 1951 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი, ხოლო 1952 წელს ტაშკენტის ჰიდრომეტეოროლოგიური ცენტრის სპეცკურსი ინჟინერ-სინოპტიკოსის კვალიფიკაციით. გაიარა ასპირანტურის კურსი 1953-1957 წლებში.
მუშაობდა აფხაზეთის და აჭარის ჰიდრომეტეოროლოგიური ცენტრის უფროსად საქმთავარ ჰიდრომეტეოროლოგიის ინსტიტუტში. მუშაობდა კოკისპირული სტიქიური წვიმების შედეგების თავიდან აცილების სფეროში. გამოქვეყნებული აქვს 25-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომი რომლებშიც მოცემულია ოკეანოლოგიის, მეტეოროლოგიის, ჰიდროლოგიის, კლიმატოლოგიისა და ბუნების დაცვის აქტუალური საკითხები. იგი მუშაობდა ჰიდროლოგიური, საზღვაო და ამინდის პროგნოზების მეთოდიკის საკითხებზე.
ეპოპეა

ეპოპეა (, < , – სიტყვა, თხრობა და , – შექმნა) — პოეტური ეპოსის, პოემის სახეობა, ვრცელ ამბავზე აგებული ეპიკური ჟანრის ნაწარმოები.

ეპოპეაში ასახულია დიდმნიშვნელოვანი ისტორიული მოვლენები, გმირთა თავგადასავალი, რომლებიც გაერთიანებულია საერთო კომპოზიციით. ეპოპეის ნიმუშებია: ჰომეროსის „ილიადა“, „ოდისეა“, ქართულ ლიტერატურაში — „ამირანდარეჯანიანი“, „ვეფხისტყაოსანი“.

ეპოპეას ახასიათებს სიტუაციების სირთულე, პერსონაჟების სიმრავლე, მძაფრი დრამატული კონფლიქტები, ასახვის ფართო მასშტაბი და მრავალმხრივობა, რაც შუა საუკუნეების დასასრულიდან ნიშანდობლივი გახდა რომანისათვის. ეპოპეას უწოდებენ ისტორიულ რეალობაზე აგებულ ვრცელ პროზაულ ნაწარმოებსაც (ლ. ტოლსტოის „ომი და მშვიდობა“, კ. გამსახურდიას „დავით აღმაშენებელი“ და სხვ.).
საგვარეულო სახლი (ჩინური)

მშობლიური ქალაქი ან/და საგვარეულო სახლი (; ფინინი: , ან ) — ჩინურ კულტურაში ოჯახის წარმოშობის ადგილი, შეიძლება იყოს ტერიტორია, სადაც ადამიანის წინაპარი დაიბადა.

განმარტება
წარმოადგენს სუბიექტურ კონცეფციას, რომლის მიხედვითაც საგვარეულო სახლი შეიძლება იყოს ობიექტის ნებისმიერი წინაპრის სამშობლო. სუ შიმ საგვარეულო სახლი 5 თაობით შემოფარგლა, და განისაზღვრა, როგორც დიდი ბაბუის სახლი. უფრო ფართო მნიშვნელობით საგვარეულო სახლად შესაძლოა მიჩნეულ იქნეს პირველი ადგილი, სადაც გვარი დამკვიდრდა ან ოჯახთან დაკავშირებულ გამორჩეულ მოვლენას უკავშირდება.

ჩვეულებრივ, ადამიანი თავის საგვარეულო სახლად იმ ტერიტორიას განსაზღვრავს, რომელიც მშობელს მიაჩნია მშობლიურ ქალაქად. პრაქტიკაში, ადამიანი მშობლიურ ქალაქს განსაზღვრავს მამის ხაზით წინაპრების სამშობლოს, დაახლოებით მე-20 საუკუნის დასაწყისიდან, იმ დროიდან, როდესაც ჩინეთის სამთავრობო ხელისუფლებამ ცალკეული პირებისგან ასეთივე ინფორმაციის შეგროვება დაიწყო.

უფრო მეტიც, საგვარეულო სახლად შესაძლებელია განსაზღვრულ იქნას ნებისმიერი სახის ტერიტორიული ერთეული, პროვინციიდან და ოლქიდან ქალაქამდე და სოფლამდე, ეს უკანასკნელი დამოკიდებულია კონკრეტული სუბიექტის ცოდნაზე, თავისი წარმომავლობის შესახებ.

ზეგავლენა
ჩინელი ხალხის აქცენტები საგვარეულო სახლზე აგროკულტურული საზოგადოების ისტორიის მნიშვნელოვანი მემკვიდრეობაა. ჩინურ კულტურაში ადამიანის ოჯახური თუ რეგიონალური იდენტობა, მისი წარმომავლობა, დაბადების ადგილი ან საგვარეულო სახლო დიდ სოციალურ როლს ამაშობს პიროვნების იდენტობაში. მაგალითისთვის, უნივერსიტეტში სტუდენტები, რომლებიც ერთი და იმავე რეგიონიდან არიან ხშირად ხდებიან რეგიონული/მშობლიური ქალაქის საზოგადოების ან კლუბის წევრები. ბოლო წლებში ჩინეთში გააქტიურდა ფესვების ძიების მოძრაობა (; ფინინი: ), რამაც გამოიწვია უფრო დიდი ინტერესი წინაპრების მშობლიური ქალაქების მიმართ, განსაკუთრებით მიგრანტ ჩინელ მოსახლეობაში. წინაპრების ხაზი ჩინური ბიზნეს კულტურის მნიშვნელოვანი ნაწილია. მას ასევე შეიძლება ჰქონდეს გავლენა სხვა სფეროებში, როგორიცაა პოლიტიკა. აღსანიშნავია, რომ ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის მრავალ დოკუმენტში საგვარეულო სახლის მითითება სავალდებულოა. იგივე მოთხოვნა არსებობდა ჰონგ კონგში, 1997 წლამდე.

თაივანი
ჩინეთის რესპუბლიკის მთავრობის მიერ თაივანში გაცემულ ეროვნულ პირადობის მოწმობებზე ადრე არსებობდა სექცია „სახლის მოქალაქეობა“ . მოქალაქეებს, როგორც წესი, უნდა ჰქონოდათ მათი საგვარეულო სახლი (განსაზღვრული მამის ხაზით) ამ დოკუმენტებში, მიუხედავად იმისა, რომ მათ არასოდეს დაუდგამთ ფეხი საგვარეულო სახლში. ეს პრაქტიკა მთავრობამ 1990-იანი წლების შუა ხანებში გააუქმა თაივანის ლოკალიზაციის მოძრაობის ფონზე.
იმპერატორები იენი და ხუანგი

იმპერატორ იენისა და ხუანგის ქანდაკება — მთაზე ამოკვეთილი ძეგლი ჩინეთში, ყვითელი მდინარის (ხუანგხე) ნაპირზე. ძეგლის საერთო სიმაღლეა 106 მეტრი, 55 მეტრიანი მთის ტანითა და 51 მეტრიანი ბიუსტით თავზე. მათზე გამოსახულია ორი მითიური იმპერატორი იენ ტი და ხუანგ ტი. მშენებლობა გრძელდებოდა 20 წლის განმავლობაში და დასრულდა 2007 წელს. მშენებლობის ხარჯებმა ჯამში 22,5 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. ქანდაკება მდებარეობს ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის ხენანის პროვინციის დედაქალაქ ჭენგჭოუში.

ისტორია
1987 წელს, ვანგ ჟენმინი, რომელსაც მნიშვნელოვანი თანამდებობა ეჭირა ჭენგჭოუს მთავარ ტურისტულ ატრაქციონში, ეწვია სინგაპურსა და ამერიკის შეერთებულ შტატებს, რათა გასცნობოდა ადგილობრივ ტურისტულ ატრაქციონებს. ჩინელი ხალხი, რომელსაც იგი მოგზაურობისას დაუკავშირდა, იზიარებდა იან ტისა და ხუანგ ტის შთამომავლობის შესახებ გაბატონებულ კონცეფციას. შედეგად, ყვითელ მდინარესთან, 1987 წლის 15 ოქტომბერს, ვანგ ჟენმინმა უმასპინძლა პრესკონფერენციას იმპერატორების იენისა და და ხუანგის გიგანტური სკუპლტურების ყვითელი მდინარის ტურისტულ ზონაში მშენებლობისთვის და მთელი ჩინეთის მასშტაბით დაიწყო შემოწირულობების შეგროვება. 1988 წელს, პეკინში შეიქმნა იმპერატორების იენისა და ხუანგის გიგანტური სკუპლტურის მოსამზადებელი საორგანიზაციო კომიტეტი, რომლის თავმჯდომარე იყო ჭოუ კუჩანგი, ხოლო აღმასრულებელი თავმჯდომარე სიაო ქე. 1991 წლის 10 მაისს, პეკინში დაარსდა ჩინური ეროვნული იენ-ჰუანგის კვლევის ასოციაცია.იმავე წლის 12 სექტემბერს გაიმართა იმპერატორების იენისა და ხუანგის გიგანტური კოლოსის საძირკვლის პროექტი, მშენებლობა გადაეცა ჭენგჭოუს მუნიციპალურ მთავრობას და შედიოდა ჭენგჭოუს ქალაქის მთავარ სამშენებლო პროექტებში. თუმცა ბიუჯეტის სიმწირის გამო პროექტის მიმდინარეობა რამდენჯერმე შეჩერდა. საბოლოოდ, 2007 წლის 18 აპრილს გაიმართა იმპერატორ იენისა და ხუანგის ქანდაებების საზეიმოდ გახსნის ცერემონია.
ძიუ (ქალაქი)

ძიუ ( ფინინი: ) — უძველესი ჩინური ქალაქი მეომარი სახელმწიფოების პერიოდში. დღევანდელი ძიუს მაზრა, ჟიჭაოს პრეფექტურა, შანტუნგი.

გაზაფხულისა და შემოდგომის პერიოდში ძიუს სახელმწიფო ვასალურ დამოკიდებულებაში იყო ჭოუს დინასტიასთან და საბოლოოდ ცის სახელმწიფოს ხელში დაეცა და ცის შემადგენლობაში შევიდა როგორც ქალაქი.

ჩვენს წელთაღრიცხვამდე 284 წელს, იენის სახელმწიფო თავს დაესხა ცის სახელმწიფოს და მოახერხა ცის მიმწყვდევა ქალაქ ძიუში, რომელიც სახელმწიფოს ბოლო დასაყრდენად იქცა. მიუხედავად იმისა, რომ ციმმ დაკარგა ტერიტორიის მნიშვნელოვანი ნაწილი, მან შეძლო წარმატებით განეხორციელებინა კონტრშეტევა იენის სახელმწიფოზე თიან ტანის ხელმძღვანელობით და ხუთი წლის განმავლობაში დაიბრუნა დაკარგული ტერიტორიები.

აქედან მომდინარეობს იდიომა "არ დაივიწყო რა მოხდა ძიუში" . გააჩნია ორი განსხვავებული მნიშვნელობა, რომელთაგან ერთი მიუთითებს ცის მიერ იენის წინააღმდეგ ჩატარებულ წარმატებულ კონტრშეტევაზე ქალაქ ძიუდან და მეორე მნიშვნელობით ნიშნავს ვინმეს სამშობლოს აღება-დაკავებას. იდიომა გამოიყენებოდა ჩანგ კაი შს ხელმძღვანელობით ჩინეთის რესპუბლიკის თაივანში გადატანის შემდეგ, მატერიკული ჩინეთის დასაბრუნებლად.
მანანა გორდეზიანი

მანანა გორდეზიანი (დ. 15 ოქტომბერი, 1940, ბაქო) — ქართველი ინჟინერი.

ბიოგრაფია
1962 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი.

1962-1967 წლებში იყო სასოფლო-სამეურნეო შენობებისა და ნაგებობების საკავშირო ს/კ ინსტიტუტის ასპირანტურა, მეცნიერ-თანამშრომელი. 1967-1976 წლებში მუშაობდა საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროს №1 სამშენებლო-სარემონტო ტრესტის მთავარი ინჟინრის მოადგილედ, ტრესტ „ორგტექსოფლმშენის“ მმართველად. 1976-1999 წლებში იყო ამავე სამინისტროს ტრესტ „საქაგროტექსოფლმშენის“ მთავარი ინჟინერი, მმართველი. უშუალოდ ხელმძრვანელობდა სამინისტროს ობიექტების მშენებლობის საორგანიზაციო და სამშენებლო პროექტების განხორციელებას, სასოფლო მშენებლობაში პროგრესული ტექნოლოგიების დანერგვას, შრომის მეცნიერულ ორგანიზაციას, მშენებლობის ეკონომიკურ ანალიზს და სხვა. მიღებული აქვს საქართველოს მინისტრთა საბჭოს პრემია.

ჯილდოები
1999 - ღირსების მედალი
მარინე გორდელაძე

მარინე გორდელაძე (დ. 3 სექტემბერი, 1954, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.

1977 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის პედიატრიული ფაკულტეტი.

1978–1980 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის პედიატრიის კათედრის კლინიკური ორდინატორი. 1981–1984 წლებში საკავშირო სამედიცინო აკადემიის ექსპერიმენტული ენდოკრინოლოგიისა და ჰორმონთა ბიოქიმიის ინსტიტუტის ასპირანტი. 1985 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის ენდოკრინოლოგიის კათედრის ასისტენტი. 1997 წლიდან იოდდეფიციტის სახელმწიფო პროგრამის მთავარი სპეციალისტი და საქართველოს დიაბეტიან ბავშვთა „დიაბეტური სკოლის“ დირექტორი. ავტორია 21 სამეცნიერო ნაშრომის. ექიმი–პედიატრი–ენდოკრინოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი, მედიცინის ნაციონალური ცენტრის სამედიცინო პინელის ექსპერტი, ენდოკრინოლოგი.

1984 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „აუტოიმუნური თირეოიდიტის დიაგნოსტიკისა და მიმდინარეობის თავისებურებანი ბავშვთა ასაკში.“
ჟირაფი ჟოზე

ჟირაფი ჟოზე — ანიმაციური სერიალი და ამავე სახელობის გმირი, რომელიც ბავშვებისთვის შექმნილ საგანმანათლებლო და სხვა სახის ვიდოებში და გადაცემებში მონაწილეობს. პროექტის -ის არხზე 2023 წლის ოქტომბრისთვის არის 432,000,000-ზე მეტი ნახვა.

ისტორია
პროექტი ეკუთვნის „სტუდია ველოსიპედს“, რომელიც დაარსდა 2017 წელს. წელს. პერსონაჟი წამყვანის და მთავარი გმირის როლს ასრულებს ბავშვებისთვის განკუთვნილ საგანმანათლებლო და გასართობ ვიდეოებში.

ჟირაფი ჟოზეს ირგვლივ ასევე გამოცემულია რამდენიმე წიგნი და სხვა პროდუქცია.

პერსონაჟის მონაწილეობით აგრეთვე დადგმული იყო სპექტაკლი თოჯინების თეატრში. აგრეთვე გადიოდა ტელეკომპანია „მთავარი არხის“ და „რუსთავი 2“-ის ეთერებში ეთერში და განთავსებულია სტრიმინგ-სერვის „კავეა პლუსზე“.
ნელი გოფმანი

ნელი გოფმანი (დ. 1917, თბილისი — გ. 2005) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, ქიმიკოსი.

1940 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ქიმიური ტექნოლოგიის ფაკულტეტი.

1941-1944 წლებში გოფმანების ოჯახი გაასახლეს ჯერ ყაზახეთში, ხოლო შემდეგ ბოლნისის რაიონში. 1945 წელს დაბრუნდა საქართველოში და საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ლითონისა და სამთო ქიმიის ინსტიტუტის სილიკატების ლაბორატორიაში უმცროს მეცნიერ-თანამშრომლად დაიწყო მუშაობა. 1946-1998 წლებში ის საქართველოს პოლიტექნუკური ინსტიტუტის ელექტროქიმიის კათედრაზე მოღვაწეობდა და თავის ნიჭსა და უნარს არ იშურებდა ქვეყნისათვის საჭირო პროფესიული და სამეცნიერო საკითხების გადაჭრაში. მისი სამეცნიერო მიმართულება ელექტროქიმიური ტექნოლოგია იყო და ამ სფეროში გამოქვეყნებული აქვს 80-მდე ნაშრომი, სახელმძღვანელო. მისი კვლევის შედეგები დანერგილია მაგნიუმის ჰიდტოელექტრომეტალურგიულ წარმოებაში. წლების განმავლობაში ხელმძღვანელობდა ქალაქის საწარმოთა გალვანოტექნიკოს-ინჟინრების სემინარებს, კითხულობდა ლექციებს სხვადასხვა ქარხნის თანამშრომლებისათვის.
მარიამ გრიგალაშვილი

მარიამ გრიგალაშვილი (დ. 10 დეკემბერი, 1918, წრომი — გ. 1998) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.

1936 წელს დაამთავრა თბილისის მეორე სამედიცინო ტექნიკუმი. 1941 წელს თბილისის სახელმწიფო სტომატოლოგიური ინსტიტუტი.

1941–1943 წლებში მუშაობდა ჭიათურის პოლიკლინიკაში ექიმ–სტომატოლოგად. 1943 წლიდან მსახურობდა 2019–ე სპეციალიზებულ საველე ევაკოჰოსპიტალში ყბა–სახის ქირურგად ვოლხოვის, ლენინგრადის, ბალტიისპირეთისა და ბელორუსიის ფრონტებზე. 1946–1947 წლებში დემობილიზაციის შემდეგ მუშაობდა თბილისის სტომატოლოგიურ საავადმყოფოში ექიმ–ორდინატორად, ქირურგად. 1947–1951 წლებში სწავლას აგრძელებს თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ქირურგიული სტომატოლოგიის კათედრის ასპირანტურაში, არის რესპუბლიკური სტომატოლოგიური საავადმყოფოს ექიმი–ორდინატორი, ქირურგიული სტომატოლოგიის კათედრის გამგე. 1953–1985 წლებში იყო სტომატოლოგიური ფაკულტეტის დეკანი. 1962 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სტომატოლოგიური ფაკულტეტის ქირურგიული სტომატოლოგიის კათედრის ასისტენტი, 1970 წლიდან კი დოცენტი. 1979 წელს დაინიშნა ბავშვთა ასაკის სტომატოლოგიის კათედრის გამგეთ. 1984 წლის 30 მარტს თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის საბჭოს სხდომაზე როგორც გამონაკლისს, მიენიჭა პროფესორის წოდება. ა

1967 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „კბილებისა და ყბების ძვლების სტრუქტურის მდგომარეობა სხივური ზემოქმედების პირობებში.“
ცარო გრიგოლაშვილი

ცარო გრიგოლაშვილი (დ. 1950, დუშეთი) — ქართველი ტექნოლოგი, ინჟინერი, მეცნიერი.

1974 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის გორის ფილიალის საღამოს სწავლების დაკონსერვების ტექნოლოგიის ფაკულტეტი და საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის ასპირანტურა.

1971-1978 წლებში გორის საკონსერვო ქარხანაში მუშაობდა მუშად, ბრიგადირად, ლაბორანტად, მიკრიბიოლოგად, ქიმიკოს-ანალიტიკოსად. 1978 წელს ის ქარხნის ცენტრალური ლაბორატორიის უფროსად დაინიშნა. 2000 წელს ც. გრიგოლაშვილი ს/ს. „გორკონის“ მთავრი ტექნოლოგი, ხოლო შემდეგ „გორკონთან“ არსებული შპს „ჯეო-კონცენტრატის“ დირექტორის მოადგილეა. 2004 წელს ტრეინინგებისა და სასწავლო პროგრამებში მონაწილეობის მისაღებად იმყოფებოდა მიჩიგანის უნივერსიტეტში, მსოფლიოში არსებული მოთხოვნების შესასწავლად და გამოცდილების გასაზიარებლად, სადაც მიიღო „საერთაშორისო კვების უსაფრთხოებისა და ხარისხის კონტროლის სისტემის“ სერთიფიკატი.