iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კეიტლინ ოლსონი

კეიტლინ უილოუ ოლსონი (; დ. 18 აგვისტო, 1975, პორტლენდი, ორეგონი, ამერიკის შეერთებული შტატები) — ამერიკელი მსახიობი, კომიკოსი და პროდიუსერი. ცნობილი გახდა ტელესერიალში „მიკი“ შესრულებული მაკენზი „მიკი“ მოლნგის როლით. მისთვის ასევე წარმატებული აღმოჩნდა სერიალში „გაცურებული“ შესრულებული კრიკეტ მელფის როლი, რომლისთვისაც იგი ემის ჯილდოზე იყო ნომინირებული.

ადრეული ცხოვრება
კეიტლინ ოლსონი დაიბადა 1975 წლის 18 აგვისტოს პორტლენდში, ორეგონში, ამერიკის შეერთებულ შტატებში. მისი მშობლები არიან გამომცემელი დონალდ ოლსონი და მისი ცოლი, ექთანი მელინდა ლეორა. მისი დაბადებიდან მალევე მათი ოჯახი სპოკეინში, ვაშინგტონში გადასახლდა, სიეტლიდან 21 კმ-ით დასავლეთით მდებარე ვაშონის კუნძულზე, სადაც იგი რვა წლამდე ცხოვრობდა. ამის შემდეგ მათი ოჯახი პორტლენდთან ახლოს, ტუალატინში გადასახლდა, რის გამოც კეიტლინი ფერმაში იზრდებოდა. როდესაც კეიტლინი თორმეტი წლის იყო, ველოსიპედზე ჯდომისას იგი მანქანას დაეჯახა და სერიოზულ ავარიაში მოყვა, რა დროსაც მან თავის ქალა დაიზიანა, რომლის რეკონსტრუქციისთვისაც მას ოპერაციის გაკეთება დასჭირდა. 1993 წელს მან ტიგარდის საშუალო სკოლა დაამთავრა.

მან სწავლა ორეგონის უნივერსიტეტში განაგრძო, რომელიც 1997 წელს დაამთავრა თეატრალური ხელოვნების ბაკალავრის დიპლომით და ა.შ. აღსანიშნავია ისიც, რომ იგი ანიმაცირ ტელესერიალში „გრიფინები“ ახმოვანებს ბრენდა კეგმაირს. ასევე ის ახმოვანებს ანიმაციურ კუინს სერიალში „სიმფსონები“.

2005 წელს იგი სერიალში „ფილადელფიაში ყოველთვის მზეა“ დაამტკიცეს ერთ-ერთ მთავარ, დენდრა რეინოლდსის, იგივე „ტკბილი დის“ როლზე. ამ სერიალში იგი დღემდე თამაშობს, სწორედ აქ გაიცნო თავისი მომავალი მეუღლე და ეს სერიალი მისთვის განსაკუთრებით დიდი წარმატების მომტანი აღმოჩნდა.

ამის პარალელურად იგი მონაწილეობდა ისეთ სერიალებში, როგორებიცაა: „ახალი გოგონა“ (2014-2015), „ბობის ბურგერები“ (2015-2019), „გამაღიზიანებელი ჯენი“ (2018) და ა.შ. 2017-2018 წლებში კომედიურ მინისერიალში „მიკი“ ასრულებდა მთავარ როლს.

2020 წელს მან სერიალში „გაცურებული“ შეასრულა კრიკეტ მელფის როლი, რამაც მას ასევე დიდი აღიარება მოუტანა. ამავე წელს იგი თამაშობდა სერიალში „ვის უნდა იყოს მილიონერი?“.

პირადი ცხოვრება
კეიტლინ ოლსონი 2008 წლის 27 სექტემბერს კალიფორნიაში დაქორწინდა სერიალის „ფილადელფიაში ყოველთვის მზეა“ თანავარსკვლავ რობ მაკელჰენზე. ცნობილია, რომ მათ შეხვედრა საიდუმლოდ დაიწყეს სერიალის მეორე სეზონის გადაღებებისას.

2010 წლის 1 სექტემბერს მათ მათი პირველი ვაჟი შეეძინათ, სახელად ალექს ლი. კეიტლინმა ის კალიფორნიის სახლში ბუნებრივად გააჩინა, როგორც ეს დაგეგმილი იყო. მათი მეორე ვაჟი 2012 წლის 5 აპრილს გაჩნდა, რომელსაც ლეო გრეი დაარქვეს.
შალვა ჯაოშვილი

შალვა ჯაოშვილი (დ. 20 იანვარი, 1942 — გ. 25 თებერვალი, 2005) — ქართველი გეოგრაფი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი (1989), პროფესორი (2000).

ბიოგრაფია
შალვა ჯაოშვილმა დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ინჟინერ-ჰიდროლოგის სპეციალობით 1965 წელს. ჯერ კიდევ სტუდენტობის დროს მონაწილეობდა ალპინიადებსა და მაღალმთიან ექსპედიციებში. 1965 წელს მუშაობა დაიწყო ვახუშტი ბაგრატიონის სახელობის გეოგრაფიის ინსტიტუტში; ამავე ინსტიტუტში გაიარა ასპირანტურის კურსი; 1972 წელს გადავიდა ზღვის ნაპირების შემსწავლელ ლაბორატორიაში. აქ იგი ასრულებდა მსხვილმასშტაბიან ექსპერიმენტულ დაკვირვებებს ბიჭვინთის, მდინარეების ბზიფის, მოქვის, ჩაქვისწყლის, ყოროლისწყლის და სხვა სანაპიროებზე, რომლის მიზანი იყო მდინარეთა შესართავებსა და სანაპირო ზოლში ნატანის მოძრაობის შესწავლა. სწორედ ახალმა სამუშაოებმა გადაწყვიტა მისი შემდგომი მოღვაწეობა. იგი მთლიანად გადაერთო მდინარეებსა და სანაპირო ზოლის ნატანის შესწავლაზე, რასაც სამეცნიერო მნიშვნელობის გარდა, პრაქტიკული გამოყენებაც ჰქონდა, რადგან სანაპიროს მდგრადობას სწორედ ნაპირწარმომქმნელი ნატანის ბალანსი განაპირობებს.
პატარძეულის ღვთისმშობლის ეკლესია (XIX საუკუნე)

პატარძეულის ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ პატარძეულის სამხრეთ განაპირას, ჯიღაურიანთ უბანში. სავარაუდოდ, თარიღდება საუკუნით.

ეკლესია ადრე ამ ადგილას არსებული ციხე-გალავნის აღმოსავლეთ კედელზე ისეა მიდგმული, რომ იგი ეკლესიის დასავლეთ კედლის მოვალეობასაც ასრულებს. 1990-იან წლებში აქ მამათა მონასტერი დაარსდა. აღდგა ეკლესიის გვერდით მდგარი ციხე-გალავნის ერთ-ერთი ცილინდრული კოშკი და გალავნის ნაწილი. ადრე არსებული გალავნის მთელ პერიმეტრზე აიგო სამონასტრო დანიშნულების რამდენიმე ახლანდელი ნაგებობა და გარემონტდა ეკლესია: მოიხსნა ეკლესიის დასავლეთ კედელზე დადგმული სამრეკლო, დაიდგა კანკელი, ეკლესია შიგნით გაჯით, ხოლო გარედან ცემენტით და ქვიშის ხსნარით შეილესა. ეკლესია დარბაზულია (10,86,6 მეტრი). ნაგებია რიყის ქვითა და აგურით. კარ-სარკმლების მოსაპირკეთებლად, სუფთად დამუშავებული ქვიშაქვაა გამოყენებული. შესასვლელი ორია: სამხრეთიდან (ამჟამად ამოშენებულია) და ჩრდილოეთიდან ორივე კარი სწორკუთხაა. იატაკი დიდი ზომის, გათლილი ქვითაა მოგებული. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიულ აფსიდში, გაჭრილია განიერი, გარეთკენ შევიწროებული სარკმელი, რომლის სამხრეთით ერთი შეირსულთაღოვანი ნიშია, ხოლო ჩრდილოეთით — ერთი ოთხკუთხა და ერთი შეისრულთაღოვანი ნიში. მათ შორის სწორკუთხა ნიშის ზემოთ, მცირე ზომის ნიშია მოწყობილი, რომელსაც საფეხურებად დამუშავებული გადახურვა აქვს. ერთი პატარა ნიში აფსიდის სარკმლის ქვემოთაცაა.

საკურთხეველი, დარბაზის იატაკის მიმართ, საფეხურითაა შემაღლებული და შუაში ნახევარწრიული ამბიონი აქვს მოწყობილი. საკურთხევლის სარკმლის მსგავსი თითო სარკმელი დარბაზის გრძივ კედლებშიცაა გაჭრილი. ოდნავ მომცრო, ერთი სარკმელი დასავლეთ კედლის ზედა ნახევარშია. იგი შიგნიდან თაღოვანია, გარედან კი — ოთხკუთხა. დარბაზის გრძივი კედლების შუაში თითო მარტივი პილასტრია, რომლებსაც საბჯენი თაღი ეყრდნობა. თაღის ქუსლებთან მაღალი, თაროსებრი იმპოსტებია გამოყოფილი. დასავლეთ კედლის ორივე პილასტრი იატაკიდან დაახლოებით 2,5 მეტრის სიმაღლეზე იწყება. აფსიდი გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით, ხოლო დარბაზი — შეისრული კამარით. შეისრული ფორმისაა კონქის თაღიც და საბჯენი თაღებიც. ჩრდილო ფასადზე, კარის არქიტრავის თავზე, ნახევარწრიული ფორმის, შეღრმავებული არეა, რომლის ზემოთ წყობაში ჩასმულ, ოთხკუთხა ქვაზე, მხედრული დამწერლობით შესრულებული, ძლიერ დაზიანებული წარწერითაა შემორჩენილი. აღმოსავლეთ ფრონტონზე, აგურის წყობის შეღრმავებით გამოყვანილი, ჯვრის გამოსახულებაა, რომელიც მაღალ, საფეხუროვან კვარლცხბეკზეა აღმართული. კედლები დასრულებულია ოთხსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომელიც კუთხით შვერილი და ჩვეულებრივად დალაგებული აგურებით შედგენილი რიგების მონაცვლეობითაა გამოყვანილი. შენობა გადახურულია თუნუქის სახურავით. ეკლესიის სამხრეთ და დასავლეთ ფასადების წინ საფლავის ქვებია.
ლილი-როუზ დეპი

ლილი-როუზ მელოდი დეპი (; დ. 27 მაისი, 1999, ო-დე-სენა, საფრანგეთი) — ფრანგი-ამერიკელი მსახიობი და მოდელი. ჯონი დეპისა და ვანესა პარადის ქალიშვილი. ცნობილი გახდა 2016 წლის ფილმში „მოცეკვავე“ შესრულებული აისედორა დანკანი და 2019 წლის ფილმში „მეფე“ შესრულებული დედოფალ კატრინ დე ვალუას როლებით.

ადრეული ცხოვრება
ლილი-როუზ მელოდი დეპი დაიბადა 1999 წლის 27 მაისს ო-დე-სენას რეგიონში, საფრანგეთში, პარიზთან ახლოს. აღსანიშნავია, რომ ლილი-როუზს ცნობილი ფრანგი მსახიობი ალისონ პარადი დეიდად ერგება. იგი ასევე არის კოლონიების თავისუფლებისათვის მებრძოლ ელიზაბეთ კი გრინსტედის (1630-1665) შთამომავალი.

2012 წელს, 14-წლიანი თანაცხოვრების შემდეგ, ლილი-როუზის მშობლები დაშორდნენ, რის შემდეგაც იგი მამასთან დარჩა, რომელთან ერთადაც იგი ხან ლოს-ანჯელესში, ხანაც პარიზში ცხოვრობდა.

კარიერა
ლილი-როუზ დეპის სამსახიობო დებიუტი შედგა ფილმში „ეშვი“ შესრულებული კოლინ კოლეტის როლით, რომლის პრემიერაც 2014 წელს შედგა ტორონტოს საერთაშორისო კინოფესტივალზე. 2015 წელს იგი გადაიღეს კლიპში სიმღერისთვის „მთელი მსოფლიოს გარშემო“, რეჯი სნოუს შესრულებით. ამავე წელს იგი გახდა -ის ბრენდის სახე.

უკვე 2016 წელს დეპს ფილმში „მოცეკვავე“ ამტკიცებენ მთავარ, აისედორა დანკანის როლზე, რომლის პრემიერაც იმავე წლის მაისში შედგა კანის კინოფესტივალზე. ამ როლისათვის იგი ნომინირებული იყო ცეზარის 42-ე და ლუმიერის 22-ე დაჯილდოებაზე.

2016 წელსვე იგი დაამტკიცეს კეიტ ბარლოუს როლზე ფილმში „პლანეტარიუმი“. 2018 წელს კი ფილმში „ერთგული კაცი“ შეასრულა ევას მთავარი როლი. მისი პრემიერა იმავე წლის 9 სექტემბერს შედგა ნიუ-იორკის კინოფესტივალზე.

2019 წელს იგი ფილმში „მეფე“ შეასრულა ერთ-ერთი მთავარი, ფრანგი პრინცესისა და ინგლისის დედოფალ კატრინ დე ვალუას როლი. ფილმში მასთან ერთად მონაწილეობდა მსახიობი ტიმოთი შალამე, რომელიც მისი ქმრის, მეფე ჰენრი -ის როლშია. ფილმის პრემიერა 2019 წლის სექტემბერში შედგა ვენეციის კინოფესტივალზე.

პირადი ცხოვრება
დეპი მერილინ მენსონის ნათლულია. მშობლების პოპულარობის გამო იგი დაბადებიდანვე ტაბლოიდებისა და მედიის რეპორტაჟების ყურადღების ცენტრშია. იგი ფლობს ინგლისურ და ფრანგულ ენებს, ისევე, როგორც საფრანგეთისა და ამერიკის შეერთებული შტატების მოქალაქეობას. ლილი-როუზმა 2016 წელს მიატოვა სკოლა, რათა სამსახიობო კარიერაზე მოეხდინა კონცენტრირება. წარსულში იგი ასევე ებრძოდა ანორექსიას, თუმცა გამოჯანმრთელება მოახერხა.

მიუხედავად იმისა, რომ ასაკის გამო ხმის მიცემის უფლება არ ჰქონია, 2016 წლის არჩევნებისას იგი დემოკრატიული პარტიის კანდიდატ ბერნი სანდერსს უჭერდა მხარს.

2018 წელს ფილმის „მეფე“ გადაღებისას მან ურთიერთობა დაიწყო ამავე ფილმის თანავარსკვლავ ტიმოთი შალამესთან. ბრიტანული -ს ცნობებზე დაყრდნობით, წყვილი ერთმანეთს 2020 წლის დასაწყისში დაშორდა.
ცრუდათვისსოკო

ცრუდათვისსოკო  — სოკოს სახეობა ბოლეტუსისებრთა ოჯახისა. არასაჭმელი სოკოა, ხასიათდება მწარე გემოთი. არსებობს ცნობები, რომ ცრუდათვისსოკოს ჭამენ უკრაინასა და რუსეთის შორეულ აღმოსავლეთში.

გავრცელებულია ჩრდილოეთ ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში.
პირველად აღწერა გერმანელმა მიკოლოგმა კრისტიან ჰენდრიკ პერსონმა 1801 წელს როგორც .

2014 წლამდე ცრუდათვისსოკო ბოლეტუსის გვარში ერთიანდებოდა.

სამეცნიერო სინონიმები:

აღწერა
ქუდის დიამეტრი 4,5-15 სმ-მდე აღწევს, ნახევარსფეროსებრია, შემდგომში — ამოზნექილი, გლუვი, იშვიათად დანაოჭებული. მქრქალია, მშრალი, მოგვიანებით — შიშველი. ქუდის ფერი — ღია ყავისფერი, ზეთისხილისფერ-წაბლისფერი ან მონაცრისფრო-წაბლისფერი.

რბილობი — მოთეთრო ან ღია კრემისფერი, გაჭრისას ადგილ-ადგილ ლურჯდება (ძირითადად ქუდზე), გემოზე მწარეა.

ფეხის სიმაღლე — 3-15 სმ, სისქე — 1-4,5 სმ. ჯერ ბოლქვისებრია, შემდეგ — ცილინდრული. ზოგჯერ ძირში წაწვეტებულია, მკვრივი, ზედა მხარე ყვითელია თეთრი ბადით, შუაში — კარმინისფერ-წითელი ბადით, ქვედა მხარე — წაბლისფერ-წითელი.

ჰიმენოფორი — ყვითელი, მოგვიანებით ზეთისხილისფერ-ყვითელი, ფორები — მომრგვალებული, წვრილი, ახალგაზრდობაში მონაწრისფრო-ყვითელი, მომწვანო შეფერილობით, დაჭერისას ლურჯდება.

სპორების ფხვნილი მოწაბლისფრო—ზეთისხილისფერი, სპორის ზომა 12—16 × 4—6 მკმ, ჟანგმიწისფერი, გლუვი, თითისტარისებრი.

მსგავსი სახეობები
დათვისსოკო — ერთ-ერთი საუკეთესო საჭმელი სოკოა. ცრუდათვისსოკოსგან განსხვავებით ფეხის სიწითლე არ ახასიათებს.
მუხისძირა — საჭმელი სოკოა. ცრუდათვისსოკოსგან განასხვავებელი ერთ-ერთი ნიშანია წითელი ფორები.
სატანას სოკო — შხამიანი სოკოა. ცრუდათვისსოკოსგან განასხვავებელი ერთ-ერთი ნიშანია წითელი ფორები.

ეკოლოგია და გავრცელება
გავრცელებულია ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. იზრდება წიწვოვან და ფართოფოთლოვან ტყეებში, მუხნარში, ხშირად მჟავე ქვიშიან ნიადაგზე, მუხისა და წიფლის ძირებში, სკვერებსა და პარკებში ერთეულებად ან ჯგუფებად.

სეზონი — ივლისი-ოქტომბერი.

გალერეა
კატრინ ბრეია

კატრინ ბრეია (; დ. 13 ივლისი, 1948, დე-სევრი, საფრანგეთი) — ფრანგი რეჟისორი, რომანისტი და ევროპის უმაღლესი სკოლის პროფესორი კინორეჟისურაში. ცხოვრობს პარიზში. იგი ცნობილია ფილმებში კონტრავერსიული საკითხების გაჟღერებითა და თავისი ბესტსელერი რომანებით. მისი ფილმები ხშირად იკვლევს გენდერსა და სექსუალობას. მას დაუწერია სცენარები ისეთი რეჟისორებისათვის, როგორებიც არიან მორის პიალა („პოლიცია“, 1985), ფედერიკო ფელინი („და ნავმა გაცურა“, 1983), ლილიანა კავანი („კანი“, 1981) და სხვები.

ადრეული ცხოვრება
ბრეია დე-სევრში დაიბადა და ნიორში გაიზარდა. 12 წლის ასაკში, ინგმარ ბერგმანის „მასხრების საღამოს“ ყურების შემდეგ, გადაწყვიტა, რომ მწერალი და რეჟისორი გამხდარიყო.

ბრეიამ კარიერა პარიზში, ივეტ ფიურეს „ ' '“-ში სამსახიობო ტექნიკის შესწავლით დაიწყო. 17 წლის ასაკში გამოაქვეყნა თავისი პირველი რომანი, სახელწოდებით „მარტივი კაცი“. საფრანგეთის ხელისუფლებამ ის 18 წლამდე ასაკის მკითხველისათვის დაბლოკა.

კინო-კარიერა და სტილი
1972 წელს, როგორც მსახიობს, დებიუტი ჰქონდა ბერნარდო ბერტოლუჩის ფილმში „უკანასკნელი ტანგო პარიზში“, სადაც ასევე მისი და, მარი-ჰელენიც თამაშობს.

1976 წელს ბრეიამ თავისი სადებიუტო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, თავისი მეოთხე რომანის ადაპტაცია გადაიღო, სახელწოდებით „ნამდვილი გოგონა“ . პროდუსერების გაკოტრებისა და ფილმის ნუდისტური კონტენტის გამო, რამაც მისი დაბლოკვა გამოიწვია, ის მხოლოდ ოცი წლის შემდეგ, 2000 წელს გამოვიდა.

2007 წელს, მისმა ფილმმა, სახელწოდებით „საიდუმლო საყვარელი“, მსოფლიოს მასშტაბით კრიტიკოსებისა და მაყურებლების დიდი მოწონება დაიმსახურა. ფილმი მეცხრამეტე საუკუნეში მცხოვრები ფრანგი ავტორის, ჟულ ამედე ბარბე დ'ორევილის ცხოვრებას ეფუძნება. ფილმის შესახებ ბრეია ამბობს: „არიან ადამიანები, რომლებსაც ვძულდი, ახლა კი ამბობენ, რომ კი, ახლა მართლა ძალიან კარგი ფილმი გადავიღე, რომ, თურმე, დავმშვიდდი. მაგრამ არა, არ დავწყნარებულვარ! ისინი ცდებიან. არასწორი ადამიანები ყოველთვის არასწორებად დარჩებიან.“

ბრეია ქალების სექსუალობას იკვლევს, ფილმებში მთავარ როლებს ქალები ასრულებენ და ნარატივიც მათ გარშემო მიმდინარეობს. მაყურებელი მოვლენებს ქალების თვალებიდან აკვირდება. ფილმებში ბრეია ხშირად კონცენტრირდება ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა პირველი სექსი („ნამდვილი ახალგაზრდა გოგო“, 1976; „36 ზომის ქალიშვილი“, 1988), მაზოხიზმი („რომანი“, 1999), რომანტიკული ურთიერთობა ხანშიშესულ ქალსა და ახალგაზრდა კაცს შორის („იდეალური სიყვარული!“, 1996; „მოკლე გადაკვეთა“, 2001).

კატრინ ბრეიას კინოზე გავლენა მოახდინა იტალიურმა ნეორეალიზმმა.

2014 წელს მან თავისი საყვარელი ფილმები ჩამოთვალა: „ვანდა“ (1970, რეჟ. ბარბარა ლოდენი), „პერსონა“ (1966, რეჟ. ინგმარ ბერგმანი), „პატარა თოჯინა“ (1956, რეჟ. ელია კაზანი), „ივან მრისხანე“ (1944, რეჟ. სერგეი ეიზენშტეინი), „გრძნობათა იმპერია“ (1976, რეჟ. ნაგისა ოსიმა), „მეტროპოლისი“ (1927, რეჟ. ფრიც ლანგი), „დაკარგული გზა“ (1997, რეჟ. დევიდ ლინჩი), „მკვლელობის განზრახვა“ (1964, რეჟ. სოჰეი იმამურა).

ფილმოგრაფია
მორის პიალა

მორის პიალა (; დ. 31 აგვისტო, 1925, კუნლჰა, პუი-დე-დომი, საფრანგეთი — 11 იანვარი, 2003, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი კინორეჟისორი, სცენარისტი და მსახიობი. მის ფილმებს ხშირად ახასიათებენ როგორც „რეალისტურს“, თუმცა, ბევრი კრიტიკოსი მიიჩნევს, რომ მისი კინოკარიერა არცერთ ტრადიციულ განსაზღვრებებში არ ჯდება. მის ფილმებს შორისაა „შიშველი ბავშვობა“ (1969), „ლულუ“ (1980), „სატანის მზის ქვეშ“ (1987), რომელმაც კანის კინოფესტივალზე „ოქროს პალმის რტო“ მოიპოვა და „ვან გოგი“ (1991). მის ფილმებში ხშირად ჩანს ფრანგული მუშათა კლასი. მნიშვნელოვანი როლი აკისრია ოჯახის თემას.

1987 წელს, როცა პიალამ „ოქროს პალმის რტო“ მოიპოვა თავისი ფილმისთვის, სახელწოდებით „სატანის მზის ქვეშ“, ფრანგ ხალხს უკმაყოფილო რეაქცია ჰქონდა, რაზეც რეჟისორმა მუშტი აწია და თქვა: „შემიძლია გითხრათ, რომ არც მე მომწონხართ“.

ადრეული ცხოვრება და კინო-კარიერა
პიალა კუნჰლაში, პუი-დე-დომში, საფრანგეთში დაიბადა. მალევე მისი ოჯახი პარიზში გადავიდა. თავდაპირველად მას მხატვრობა უნდოდა, მაგრამ იგი სპეციალობად არ აურჩევია. 16 წლის ასაკში პირველად სცადა დოკუმენტური ფილმების გადაღება. 1960-იანებში მან შვიდი მოკლემეტრაჟიანი ფილმი გადაიღო, მათ შორის პირველი კი არის ნამუშევარი სახელწოდებით „სიყვარული არსებობს“, რომლითაც ვენეციის კინოფესტივალზე პრიზი მიიღო.

1963 წელს თურქეთის მთავრობისგან დავალება მიიღო, რომ თურქეთის შესახებ მოკლემეტრაჟიანი ფილმების სერია გადაეღო. გადაღებების პერიოდში პიალამ გამოიმუშავა თავისი „რეალისტური“ სტილი, ხოლო 1969 წელს, 44 წლის ასაკში გამოუშვა თავისი სადებიუტო სრულმეტრაჟიანი ნამუშევარი, „შიშველი ბავშვობა“. მისი ერთ-ერთი პროდუსერი ფრანგული ახალი ტალღის რეჟისორი, ფრანსუა ტრიუფო იყო. ფილმს ჟან ვიგოს პრიზი გადაეცა.

1972 წელს პიალამ თავისი მეორე სრულმეტრაჟიანი ფილმი, „ჩვენ ერთად არ დავბერდებით“ წარმოადგინა, რომელიც მისი იგივე სახელის მქონე, ნახევრადავტობიოგრაფიული რომანის ადაპტაცია იყო. შემდეგი იყო 1974 წელს გამოსული ასევე ავტობიოგრაფიული ნამუშევარი, სახელწოდებით „ღია ტუჩები“. იგი მოგვითხრობს პიალას ბავშვობის შესახებ, თუ როგორ უწევდა გამკლავება დედამისის უკურნებელ სენთან, სიმსივნესთან. ფილმს, მიუხედავად პოზიტიური გამოხმაურებებისა, კომერციული წარმატება არ ხვდა წილად.

1980 წელს პიალამ გამოუშვა თავისი ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ნამუშევარი, „ლულუ“, რომელმაც განსაზღვრა რეჟისორის კინო-კარიერა. სწორედ ამ დროს დაიწყო პიალამ თავისი მრავალწლიანი ურთიერთობა ჟერარ დეპარდიესთან, რომელიც შემდგომში რეჟისორის სხვა ფილმებშიც ჩნდება. „ლულუს“ გადაღებისას პიალა იწყებს საკუთარი ესთეტიკისა და კინოენის ჩამოყალიბებას. ფილმში მთავარ როლებს დეპარდიე და იზაბელ იუპერი ასრულებენ.

პიალას შეხება მეინსტრიმულ კინოსთან 1985 წელს გამოსული ფილმით, „პოლიციით“ დაიწყო, რომელიც 1930-იანების თრილერის ადაპტაციაა. პიალას ფილმისთვის სცენარი ცნობილმა რეჟისორმა და ნოველისტმა, კატრინ ბრეიამ დაწერა. ფილმში მონაწილეობენ ცნობილი მსახიობები, როგორებიც არიან ჟერარ დეპარდიე, სოფი მარსო, რიჩარდ ანკონინა. „პოლიცია“ კომერციულად ძალიან წარმატებული გამოდგა. მან კრიტიკოსების მხრიდან მოწონება დაიმსახურა და 1.8 მილიონი მაყურებლის ყურადღებაც მიიპყრო.

თავის ბოლო ფილმში, სახელწოდებით „ბიჭუნა“ (1995), იგი ისევ ოჯახისა და ბავშვობის თემებს დაუბრუნდა. მასში მთავარ როლს ანტუანი, პიალას შვილი ასრულებს.

ფილმოგრაფია
სრულმეტრაჟიანი ფილმები

მოკლემეტრაჟიანი ფილმები
როდრიგო

როდრიგო სილვა დე გოისი (; დ. 9 იანვარი, 2001) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი. მადრიდის „რეალისა“ და ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების გარემარბი.

მიღწევები
რეალ მადრიდი: (13)
ესპანეთის ლა ლიგა (3): 2019–20, 2021–22, 2023–24
ესპანეთის თასი (1): 2022–23
ესპანეთის სუპერთასი (3): 2020, 2021–22, 2023–24
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა (2): 2021–22, 2023–24
უეფა-ს სუპერთასი (2): 2022, 2024
ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი (2): 2022, 2024
იოჰან ფრიდრიხ გმელინი

იოჰან ფრიდრიხ გმელინი (; დ. 8 აგვისტო 1748, ტიუბინგენი — გ. 1 ნოემბერი, 1804, გეტინგენი) — გერმანელი ექიმი, ბოტანიკოსი და ქიმიკოსი, გეტინგემის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი, პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის საპატიო უცხოელი წევრი.

იოჰან გეორგ გმელინის ძმის შვილი, ქიმიკოსის, ლეოპოლდ გმელინის მამა.

მისი საავტორო ბოტანიკურ-მიკოლოგიური შემოკლებაა ... ასევე გამოიყენება აბრევიატურა .

ბიოგრაფია
დაიაბადა 1748 წლის 8 აგვისტოს, ტიუბინგენში, ბიტანიკოსისა და ქიმიკოსის, ფილიპ ფრიდრიხ გმელინის ოჯახში. მედიცინას სწავლობდა ტიუბინგენის უნივერსიტეტში. 1768 წელს მიიღო მედიცინის დოქტორის ხარისხი.

1769 წელს გახდა ტიუბინგენის უნივერსიტეტის მედიცინის პროფესორი, 1773 წელს ფილოსოფიის პროფესორი და ადიუნქტ-პროფესორი, ხოლო 1778 წელს სრული ფროფესორი, ამასთანავე ქიმიის, ბოტანიკისა და მინერალოგიის პროფესორი გეტინგენის უნივერსიტეტში.

გმელინმა დატოვა უამრავი ნაშრომი ქიმიაში. მისი ყველაზე ცნობილი ნამუშევარია „ქიმიის ისტორია“ (1777-1799, სამ ტომად).

დიდი შრომა ჩადო კარლ ლინეს ნაშრომების გამოქვეყნებაში; კერძოდ მას ეკუთვნის „ “-ის 13-ე და „ “-ის 15-ე გამოცემები.

მისი პუბლიკაციები წარმოადგენს ავტორიტეტულ წყაროს 290-მდე სახეობის ფრინველის, ასევე პეპლების რიგი სახეობის შესახებ.

ნაშრომები
(10 ნაწილად, ავტორის გვარის გარეშე)
, 2 ტომად, 1776—1777
, 1777
, 1777
, 1780
, 1789
, 1781
, 1783
, 1784
, 1786
, 1792
, 1786
, 1795
, 1786
, . 1—3, 1797—1799
, 1803
, 1806
ნინო (ფილმი)

ნინო — ლეო ესაკიას 1959 წლის ქართული მხატვრული ფილმი. მისი პრემიერა გაიმართა თბილისში, 1959 წლის 5 სექტემბერს. დადგმულია კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ მიერ.

სიუჟეტი
ექიმი ნინო დიდ დროს უთმობს სამსახურს და ზრდის თავის ოთხ შვილს. მისი მეუღლე პროფესორ-გინეკოლოგი არჩილი — ქალაქის ერთ-ერთი საუკეთესო სპეციალისტია და კარგი მეოჯახე. მას შემდეგ, რაც არჩილი ოჯახს მიატოვებს და მომღერალ ეთერთან გადასახლდება, ნინოს მარტოს უწევს შვილების აღზრდა. შიშობს, რომელიმე მათგანი გზას არ ასცდეს. ეთერის უსაქმური ვაჟი კუკა არჩილს მომგებიან ობლიგაციას მოპარავს. არჩილი თავის შვილს, ნოდარს დაადანაშაულებს. ნოდარის სიმართლეში ეჭვი ნინოსაც შეეპარება. შეურაცხყოფილი ბავშვი სახლიდან გაიქცევა. დაძაბულობას თავად არჩილი განმუხტავს. იგი აღიარებს, რომ ობლიგაცია კუკას მოუპარავს. ცოლ-შვილს პატიებას თხოვს და ოჯახს დაუბრუნდება.
ზელიმხან ხანგოშვილი

ზელიმხან (თორნიკე) ხანგოშვილი (დ. 15 აგვისტო, 1979 — გ. 23 აგვისტო, 2019) ჩეჩნი წარმოშობის ქართველი ჯარისკაცი, რუსეთ-ჩეჩნეთის ომის მონაწილეა.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1979 წელს პანკისის ხეობის სოფელ დუისში. სკოლის დამთავრების შემდეგ გასული საუკუნის 90-იანი წლების ბოლოს სამუშაოდ წავიდა ჩეჩნეთში, მისი უფროსი ძმის, ზურაბ ხანგოშვილის რეზიდენციაში.

ზელიმხან ხანგოშვილი შეუერთდა 2001 წ. რუსეთის წინააღმდეგ ჩეჩნეთის დამოუკიდებლობის მოძრაობას და მონაწილეობა მიიღო ჩეჩნეთის მეორე ომში. იყო ასლან მასხადოვის ახლო ამხანაგი და ერთ–ერთი საველე მეთაური. 2004 წ. ივნისში ნაზრან–ინგუშეთში იგი მონაწილეობდა რუსული არმიის ბაზაზე შეტევაში, რა დროსაც დაიღუპა 60-ზე მეტი რუსი ჯარისკაცი, რის გამოც რუსეთის ფედერაციამ მასზე ძებნა გამოაცხადა.

ჩეჩნეთის ომის დასრულების შემდეგ საქართველოში დაბრუნდა და ქართულ არმიას შეუერთდა. 2008 წლის რუსეთის საქართველოზე თავდასხმის დროს მეთაურობდა სპეციალურ ანტიტერორისტულ სამხედრო დანაყოფს, მაგრამ არცერთ ბრძოლაში არ მიუღია მონაწილეობა,.

2015 წლის 28 მაისს, თბილისში, ზელიმხან ხანგოშვილი თავდასხმის შედეგად დაჭრეს. თავდასხმას ის რუსულ სპეცსამსახურებს უკავშირებდა. ხანგოშვილი საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროსგან სპეციალური დაცვის გამოყოფას ითხოვდა, რაზედაც უარი ეთქვა. მოგვიანებით მან საქართველო დატოვა და უცხოეთში წავიდა საცხოვრებლად. 2016 წ. ის მეუღლესთან და ოთხ შვილთან ერთაად დატოვეს თავშესაფრისთვის გერმანიაშიგადადის და ბერლინში სახლდება.

2019 წ. 23 აგვისტოს, დაახლოებით შუადღისას, ხანგოშვილმა დატოვა მეჩეთი რა დროსაც ის, სახლისკენ მიმავალი რუსმა აგენტმა მოკლა. მკვლელობა მოხდა ბერლინის პარკში, მკვლელმა (რუსეთის მოქალაქე სახელად "ვადიმ კრასიკოვ") გამოიყენა პისტოლეტი ხმის დამთრგუნველი საშუალებით და ზურგში ორჯერ გასროლა.

დაკრძალეს მშობლიურ დუისში, 29 აგვისტოს.
შიბლიანის წმინდა თევდორეს ეკლესია

შიბლიანის წმინდა თევდორეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტის სოფელ შიბლიანის ჩრდილოეთით, 2 კილომეტრზე. თარიღდება საუკუნის ნახევრით. ეკლესია დარბაზულია (10×6,2 მ). კედლები ძირითადად ნაგებია თანაბარი ზომის, რიყის ქვით. კონსტრუქციული ნაწილები (კამარა, კონქი, საბჯენი თაღები) და არქიტექტურული ელემენტები კვადრატული აგურითაა ნაწყობი. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს: სამხრეთიდან და დასავლეთიდან. ორივე კარი შეისრულთაღოვანია. თვით თაღი მოქცეულია აგურის წყობის შეღრმავებით გამოყვანილ, ოთხკუთხა არეში, რომელსაც აგვირგვინებს აგურისავე, სამსაფეხურიანი ფრიზი. მისი ქვედა და ზედა საფეხურები კუთხით გამოშვერილი აგურების თითო რიგისგან შედგება, შუა საფეხური კი ჩვეულებრივად დაწყობილი აგურების ერთი რიგით. დასავლეთ შესასვლელი შიგნიდანაც თაღოვანია, სამხრეთისა — სწორკუთხა. აღმოსავლეთით აფსიდია, რომელიც დარბაზისგან მარტივი პილასტრების წყვილით და მათზე გადაყვანილი თაღითაა გამიჯნული. აფსიდი გეგმით ოდნავ დეფორმირებული ნახევარწრეა. მის გვერდებში სამი მცირე ზომის ოთხკუთხა ნიშია (ორი ჩრდილოეთითაა — სხვადასხვა დონეზე, ერთი — სამხრეთით), ღერძზე კი — თაღოვანი სარკმელი. აფსიდის შუაში დგას ოთხწახნაგა ტრაპეზი. დარბაზის გრძივი კედლები და კამარა, პილასტრების ორი წყვილითა და მათზე დაყრდნობილი, ოდნავ შეისრული საბჯენი თაღებით, სამ თანაბარ ნაწილად იყოფა. პილასტრები დასავლეთ კუთხეებშიცაა. მათ შესაბამისი კედლის მიმდებარე თაღი ეყრდნობა. თაღების ქუსლებთან აგურით გამოყვანილი, ორსაფეხურიანი იმპოსტებია. საკურთხევლის სარკმლის გარდა, შიდა სივრცეს კიდევ სამი თაღოვანი სარკმელი აშუქებს. მათგან ერთი დასავლეთ კედელშია — კარის ასწვრივ, ორი — ჩრდილო კედელში. ყველა სარკმელს (აღმოსავლეთ სარკმლის გარდა) თითქმის თარაზული რაფა აქვს. მოგვიანებით ეკლესია შეუკეთებიათ: ჩრდილო მხრიდან, კედლის ბოლოში, მიუშენებიათ ნახევარწრიული კონტრფორსი; დაახლოებით 70 სანტიმეტრით აუმაღლებიათ გრძივი კედლები, რამაც სახურავის ფერდების დახრილობა, თავდაპირველთან შედარებით, რამდენამდე შეამცირა. 2008-2009 წლებში, ადგილობრივ მოსახლეობას ეკლესია თვითნებურად გაურემონტებია. რემონტის დროს ეკლესიის შიგნითა კედლები (კამარის ქუსლის დონემდე) ცემენტისა და ქვიშის სქელი ნარევით შეულესავთ და შეუთეთრებიათ. შელესილი და შეთეთრებულია გარეთა კედლებიც. კედლების ზედაპირი, როგორც შიგნით, ისე გარეთ, უსწორმასწოროა, ხორკლიანი. გარედან შელესილობის გარეშე მხოლოდ შესასვლელების თავზე არსებული, შეღრმავებული არეებია დატოვებული. ეკლესიის სახურავი დაბურულია თუნუქით.
შოთა ჯავახიშვილი

შოთა ჯავახიშვილი (დ. 1 იანვარი, 1929 — გ. 25 თებერვალი, 2001) — ქართველი გეოგრაფი და პედაგოგი. გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი (1994), პროფესორი (1990).

ბიოგრაფია
შოთა ჯავახიშვილმა დაამთავრა დუშეთის პედაგოგიური ტექნიკუმი 1943 წელს; თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი გეოგრაფ-ჰიდრო-კლიმატოლოგის სპეციალობით 1951 წელს.