iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მანანა ჯავახიშვილი

მანანა ჯავახიშვილი (დ. 25 ივნისი, 1970, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული (დღეს პროფესორი) მკვლევარი.
ბიოგრაფია
მანანა ჯავახიშვილი, პროფესიით არის ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, მედიევისტი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი. მისი სამეცნიერო ინტერესები მოიცავს ევროპისა და საქართველოს შუა საუკუნეების ისტორიას, ქართულ–ევროპულ ურთიერთობებს, კათოლიკური ეკლესიისა და პაპობის ისტორიას, ასევე ყოველდღიურობის, გენდერისა და განათლების ისტორიის საკითხებს.

ის არის 40-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომისა და სტატიის ავტორი, მათ შორის – სამი მონოგრაფიის:

„ქალთა საზოგადოებრივი საქმიანობა საქართველოში საუკუნის მეორე ნახევარსა და საუკუნის დასაწყისში“ (თანაავტორი ლ. ხომერიკი, 2005);

„მონტობანის ქართველ კათოლიკეთა სავანე“ (2009);

„პაპობის ისტორია შუა საუკუნეებში“ (2015).

ჯავახიშვილს არაერთი საერთაშორისო პუბლიკაცია აქვს გამოქვეყნებული ფრანგულ, ინგლისურ და გერმანულ ენებზე.

მან ქართულად თარგმნა ცნობილი ფრანგი ისტორიკოსის ჟ. დიუბის ნაშრომი „რაინდი, ქალი და მღვდელი“.

მიღებული აქვს არაერთი საერთაშორისო სამეცნიერო სტიპენდია, მათ შორის ვატიკანის კულტურული თანამშრომლობის კათოლიკური კომიტეტის, დენი დიდროს, დედოფალ იადვიგას ფონდისა და ჰაინრიხ ბიოლის ფონდის.

მისი ხელმძღვანელობითა და მონაწილეობით განხორციელდა რამდენიმე სამეცნიერო პროექტი:

საფრანგეთში — პარიზის ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა სახლში;

შვეიცარიაში — ფრიბურგის უნივერსიტეტში;

პოლონეთში — იაგელონიის უნივერსიტეტში;

იტალიაში — რომის ფრანგულ სკოლაში;

საბერძნეთში — ათენის ფრანგულ სკოლაში.

მანანა ჯავახიშვილი ხშირად კითხულობს ლექციებს ქართულ–ევროპული ურთიერთობების ისტორიაზე ევროპის წამყვან უნივერსიტეტებში და აქტიურად მონაწილეობს საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენციებსა და სიმპოზიუმებში.

განათლება და კარიერა
მანანა ჯავახიშვილმა 1993–1996 წლებში გააგრძელა სწავლა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურაში ( პროგრამა). მისი სადისერტაციო ნაშრომი ეხებოდა ქართულ–რომაულ ეკლესიათაშორის ურთიერთობებს – საუკუნეებში.

აკადემიური კარიერა მან დაიწყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, მოგვიანებით კი შეუერთდა ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტს, სადაც მუშაობდა როგორც ასოცირებული პროფესორი, ხოლო შემდეგ დაინიშნა სრული პროფესორის პოზიციაზე ისტორიის მიმართულებით.

ჯავახიშვილი აქტიურად არის ჩართული საერთაშორისო სამეცნიერო სივრცეში: მისი კვლევები და მოხსენებები არაერთხელ იქნა წარდგენილი რომში, პარიზში, კრაკოვში, ათენში, ფრიბურგში და სხვა აკადემიურ ცენტრებში. იგი მონაწილეობდა პროექტებში, რომლებიც დაფინანსებულია ვატიკანის, დენი დიდროს ფონდის, ჰაინრიხ ბიოლის ფონდის და იაგელონიის უნივერსიტეტის მიერ.

მისი საგაკვეთილო და სამეცნიერო საქმიანობა მოიცავს კურსებს შუა საუკუნეების ევროპისა და საქართველოს ისტორიაში, პაპობის ისტორიაში, ასევე გენდერისა და განათლების ისტორიის კვლევებში.

მნიშვნელოვანი ნაშრომები
 (– ) (თანაავტორი ლ. ხომერიკი).

 (თბილისი, 2009).

პაპობის ისტორია შუა საუკუნეებში (ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი, თბილისი, 2015).

40-ზე მეტი სამეცნიერო სტატია, მათ შორის — საერთაშორისო ჟურნალებში გამოქვეყნებული ნაშრომები ფრანგულ, ინგლისურ და გერმანულ ენებზე.
გრავიტაციული მანევრი

გრავიტაციული მანევრი — კოსმოსური აპარატის ტრაექტორიისა და ფრენის სიჩქარის მიზანმიმართული ცვლილება, ციური სხეულების გრავიტაციული ველების ზეგავლენით.

პირველად წარმატებით განხორციელდა 1959 წელს საბჭოთა ავტომატური პლანეტათაშორისი სადგურის ლუნა-3-ის მიერ. ის ხშირად გამოიყენება მზის სისტემის და მის ფარგლებს გარეთ შორეულ ობიექტებზე გაგზავნილი ავტომატური პლანეტათაშორისი სადგურების დასაჩქარებლად, საწვავის დაზოგვისა და ფრენის დროის შემცირების მიზნით. გრავიტაციული მანევრის გამოყენება ასევე შესაძლებელია კოსმოსური ხომალდის სიჩქარის შესანელებლადაც, ზოგ შემთხვევაში კი ყველაზე მნიშვნელოვანი მისი მოძრაობის მიმართულების შეცვლაა. გრავიტაციული მანევრები ყველაზე ეფექტურია გიგანტური პლანეტების მახლობლად, მაგრამ ხშირად გამოიყენება მანევრები ვენერასთან, დედამიწასთან, მარსთან და მთვარესთანაც.
ყველა კომეტა როდი ქრება

ყველა კომეტა როდი ქრება — კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ 1982 წლის ფილმი-დრამა, რომლის რეჟისორია დევი აბაშიძე.

სიუჟეტი
ალექსანდრე მეორე მსოფლიო ომის ვეტერანია. ერთხელაც, ლიტვაში სტუმრობისას, ის თავის გვარს ომში დაღუპულთა მემორიალზე ამოიკითხავს. მას მოგონებები და განცდები უმძაფრდება.

როლებს ასრულებენ
თენგიზ არჩვაძე — ალექსანდრე ბიბილეიშვილი
ვაივა მაინელიტე — როზ-მარი
ლევან აბაშიძე — თეიმურაზი, ალექსანდრეს ვაჟი
ვიტალი ლეონოვი — კოსტინი
ვსევოლოდ საფონოვი — როჟკოვი
ლეილა აბაშიძე
დავით აბაშიძე — გერასიმე
ბერდია ინწკირველი
მანუჩარ შერვაშიძე
ვლადიმერ გულიაევი
გიორგი (გოგი) ახვლედიანი
ნაზი კეჭაყმაძე
კარინ ერერა

კარინ ლარისა ერერა აგილარი (; დ. 25 ივლისი, 1968, გვატემალა, გვატემალა) — გვატემალელი ბიოლოგი, პროფესორი, სოციოლოგი და პოლიტიკოსი. გვატემალის მე-18 ვიცე-პრეზიდენტი 2024 წლის 15 იანვრიდან. აირჩიეს პრეზიდენტ ბერნარდო არევალოსთან ერთად 2023 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში.

ბიოგრაფია
კარინ ერერა დაიბადა ადალბერტო ერერასა და გლადის აგილარის საშუალო კლასის ოჯახში 1968 წლის 25 ივლისს. მამამისი იყო იურისტი ქალაქ უეუეტენანგოდან, ხოლო დედა — დიასახლისი ქალაქ ხუტიაპიდან.

დაასრულა სან-კარლოსის უნივერსიტეტის ქიმიურ მეცნიერებათა ფაკულტეტი ბიოლოგიის სპეციალობით. მან მიიღო მაგისტრის ხარისხი გარემოსდაცვით კვლევებში გვატემალის უნივერსიტეტში და დოქტორის ხარისხი პოლიტიკურ მეცნიერებასა და სოციოლოგიაში ესპანეთში, სალამანკის პაპის უნივერსიტეტში. მიღებული აქვს რამდენიმე საერთაშორისო ჯილდო გარემოს დაცვაზე მუშაობისათვის.

პოლიტიკური კარიერა
2023 წელს პრეზიდენტოპის კანდიდატ ბერნარდო არევალოსთან ერთად იბრძოდა ვიცე-პრეზიდენტის კანდიდატობისათვის და მეორე ტურში დაამარცხეს სანდრა ტორესისა და რომეო გუერას წყვილი. ერერამ განაცხადა, რომ მისი პოლიტიკური იდეოლოგია ეფუძნება ქრისტიანულ ჰუმანიზმს.

პირადი ცხოვრება
2001 წელს იგი დაქორწინდა ბიოლოგ გუსტავო გომეს ალვარესზე. წყვილი 2021 წელს დაშორდა. მათ ორი შვილი ჰყავთ. ესპანურის გარდა, ერერა თავისუფლად ფლობს ინგლისურ ენას.
შამსედინ ორუჯოვი

შამსედინ ორუჯოვი (, სრული სახელი: ; დ. 2 აგვისტო, 1950, ჯავადი, საბირაბადის რაიონი, აზერბაიჯანის სსრ , სსრკ — გ. 23 იანვარი, 1990 ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ) – შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი.
ბიოგრაფია
დაიბადა 1950 წლის 2 აგვისტოს საბირაბადის რაიონის სოფელ ჯავადში. საშუალო სკოლაში სწავლობდა ალიბაირამლის რაიონის სოფელ გაზიმამადში. 1961 წელს ოჯახთან ერთად გადავიდა ნეფთჩალაში და სწავლა განაგრძო ქალაქის შვიდწლიან სკოლა-ინტერნატში. 1968 წელს ჩაირიცხა პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში, დაამთავრა 1973 წელს და მიიღო ინჟინერ-ტექნოლოგის კვალიფიკაცია. გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მუშაობდა ინჟინრად სუმგაითში, შემდეგ კი ბაქოში ტრიკოტაჟის ქარხანაში. ბოლო სამუშაო ადგილი იყო ბაქოს სპორტული საქონლის ქარხანა.
სიკვდილი
23 იანვარს, დაახლოებით, 14:00-14:20 საათზე, დაიღუპა ჯარისკაცების მიერ მისი სახლის ფანჯრის მიმართულებით გასროლილი ტყვიით.
სოჭის ბრძოლა

სოჭის ბრძოლა — ბრძოლა საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასა და თეთრ რუსეთს შორის სოჭის ოკრუგისთვის 1919 წლის თებერვალში. დასრულდა რუსეთის გამარჯვებით.

ბრძოლა
საქართველოს ხელისუფლებას სურდა ნეიტრალიტეტის შენარჩუნება რუსეთის სამოქალაქო ომში, თუმცა ბოლშევიკებს უფრო დიდ საფრთხედ აღიქვამდა ვიდრე თეთრ მოძრაობას. ყუბანის აღების შემდეგ, წითელი არმია დაიძრა სამხრეთით შავი ზღვის სანაპიროს გასწვრივ, რამაც შეაშფოთა საქართველოს ხელისუფლება. 1918 წლის აპრილში, მაისსა და ივნისში მოეწყო ბოლშევიკური აჯანყებები აფხაზეთში, რომლებიც აღკვეთა საქართველოს სახალხო გვარდიამ ვალიკო ჯუღელის მეთაურობით. ამის შემდეგ საქართველოს რეგულარულმა არმიამ გიორგი მაზნიაშვილის მეთაურობით უფრო წინ წაიწია და ბოლშევიკებს დაატოვებინა შავი ზღვის მთელი სანაპირო ტუაფსეს ჩათვლით. ამავდროულად, ყუბანში წარმატებული კამპანიის შედეგად, ის დაიკავა თეთრმა არმიამ ანტონ დენიკინის მეთაურობით. 1918 წლის აგვისტოში მათ აიღეს ეკატერინოდარი (კრასნოდარი). საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასა და თეთრ რუსეთს შორის სადავოდ შეიქმნა სოჭის ოკრუგი, რომლის ადგილობრივმა საბჭომ საქართველოსთან შეერთება გამოაცხადა 1918 წლის სექტემბერში. 1918 წლის ნოემბერში, პირველი მსოფლიო ომის დასრულებასთან ერთად კავკასიაში გერმანიის მაგივრად ბრიტანეთის შემოსვლას იმედიანად შეხვდა ორივე მხარე, რადგან დენიკინს მიაჩნდა, რომ ბრიტანეთი მას დაუჭერდა მხარს როგორც მოკავშირეების ერთგულს და საქართველოს არ აპატიებდა გერმანიის მოკავშირეობას, ხოლო საქართველო ამყარებდა იმედებს ჰაროლდ უილსონის თვითგამორკვევის პრინციპზე. 1917 წლის დეკემბერის ფრანგულ-ბრიტანული ხელშეკრულებით, კავკასია ბრიტანეთის გავლენის ზონად ცხადდებოდა. ბრიტანეთის სურვილი იყო რეგიონში სტატუს-კვოს შენარჩუნება რუსეთის მომავლის გადაწყვეტამდე პარიზის სამშვიდობო კონფერენციაზე. კავკასიის რესპუბლიკებში და დენიკინთან წარგზავნილი ბრიტანელი წარმომადგენლები ხშირად იმ მთავრობების ინტერესების გამომხატველებად გამოდიოდნენ, რომლებთანაც იყვნენ მივლინებული. ბრიტანეთის წინააღმდეგობრივმა და ცენტრალური ხაზის არმქონე პოლიტიკამ ორივე მხარის გაუცხოება გამოიწვია. 1918 წლის დეკემბერში, ისარგებლა რა სომხეთ-საქართველოს ომის დაწყებით, დენიკინმა აიღო სოჭის ოკრუგში რამდენიმე სოფელი ტყვიის გაუსროლებლად. ბრიტანეთმა სტატუს-კვოს მხარდაჭერა ამბჯობინა და გაუგზავნეს დენიკინს შეტყობინება, მეტი სამხრეთით აღარ შეჭრილიყო, დენიკინმა საპასუხოდ გააპროტესტა, რომ ბრიტანეთი მისი თანხმობის გარეშე „განკარგავდა რუსეთის ტერიტორიას“. 1918 წლის 6 თებერვალს თეთრმა არმიამ გადალახა მდინარე ლოო და გადავიდა შეტევაზე, 4 დღეში კი მთლიანი სოჭის ოკრუგი აიღო, მათ შორის გაგრაც. ტყვედ იქნა აყვანილი საქართველოს შეიარაღებული ძალების მეთაური, გენერალი ალექსანდრე კონიაშვილი, მისი შტაბის უფროსი, 43 ოფიცერი და 700 ჯარისკაცი. ქართულმა შენაერთებმა მდინარე ბზიფამდე დაიხიეს უკან და კონტრშეტევისთვის დაიწყეს მზადება.
ფუად ბაბაევი

ფუად ბაბაევი (, სრული სახელი: ; ) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1967 წლის 14 აგვისტოს ბაქოში. 1984 წელს ჩაირიცხა აზერბაიჯანის ინჟინერ-მშენებელთა ინსტიტუტის სამშენებლო-ეკონომიკურ ფაკულტეტზე. 1985-1987 წლებში სამხედრო სამსახურში იყო ჩეხოსლოვაკიაში, დასრულების შემდეგ სწავლა კვლავ განაგრძო ინსტიტუტში. ბაქოს შავი ინვრის ტრაგედიის დროს იყო მე-4 კურსის სტუდენტი.

სიკვდილი
იმ ღამეს სროლის ხმაზე გავიდა გარეთ. წითელი არმიის მოედანზე მშვიდობიანი მოქალაქეების მიმართულებით ცეცხლის გახსნის ამბავის გაგების შემდეგ 23-მა ახალგაზრდამ იქ ჩასვლა და დაჭრილების დახმარება გადაწყვიტა. ჩასვლისას სროლაში მოყვნენ, ფუადი ცდილობდა რკინის ჯიხურს ამოფარებოდა. ტყვიები მოხვდა მუხლში, კისერში და ხერხემალი დაუზიანდა. მისმა ძმამ ჯაბარმა ფუადის ცხედარი რესპუბლიკურ საავადმყოფოში იპოვა.

დაკრძალეს შეჰიდთა ხეივანში
აბენეზრა (მთვარის კრატერი)

კრატერი აბენეზრა — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ესპანელი ებრაელი ფილოსოფოსის, მოაზროვნის, ასტროლოგისა და ასტრომომის აბრაჰამ იბნ ეზრას პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს).. კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 43.19 კმ, სიღრმე — 2.24 კმ.

კრატერს მრავალკუთხა ფორმა აქვს და ზომიერად განადგურებულია. ზვინული ბასრი კიდითაა, შიდა ფერდობი ტერასული სტრუქტურის ხილული ნაშთებით, შიდა ფერდობის სიგანე აღმოსავლეთ ნაწილში გაცილებით მეტია, ვიდრე დასავლეთ ნაწილში. ზვინულის სიმაღლე მიმდებარე ტერიტორიის მიმართ აღწევს 1.06 კმ-ს, კრატერის მოცულობა — 1426.63 კმ³-ია. თასის ფსკერი უსწორმასწოროა, აღმოსავლეთ ნაწილში უჩვეულო თაღოვანი ფორმის ქედების გროვაა.

სატელიტური კრატერები
პალავრა

}
| რელიგიური_წევრობა =
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი =
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება =
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =დიახ
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 31.845556
| გრძედი =35.411667
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
პალავრა, ხარიტონის ლავრა, ხარიტონწმიდა, ფარანის ლავრა (, არაბ. ) — ქრისტიანული მონასტერი ისრაელში. მდებარეობდა იერუსალიმის სამზრეთ-აღმოსავლეთით 10-12 კილომეტრზე. დააარსა ცნობილმა საეკლესიო მოღვაწემ ხარიტონ აღმსარებელმა იმ გამოქვაბულში, რომელშიც დატყვევებული იყო ავაზაკთა მიერ. მდებარეობს იერუსალიმიდან რამდენიმე კილომეტრში ნახალ-პრატის ხეობაში (არაბ. ვადი კელტ) იუდეის უდაბნოში.

ისტორია
330-იან წლებში, ხარიტონ აღმსარებელმა დააარსა მონასტერი, რომელიც სულ მალე მოღვაწე მამებით აივსო. მონასტრის დაარსებიდან რამდენიმე წელიწადში წმინდა ხარიტონმა დატოვა იქაურობა და ხეობის სიღრმეში განმარტოვდა სადაც შემდგომში სუკიის ლავრა დაარსდა. მოგვიანებით მას შემდეგ რაც კიდევ სხვა მონასტერი - იერიქონის სავანე დააარსა და დაბრუნდა ფარანის ლავრაში სადაც მალევე აღესრულა.

მონასტერს აღმავლობის პერიოდი საუკუნეში მოუწია. საუკუნის დასაწყისში მონასტერი ბერებმა დატოვეს და დაცარიელდა.

- საუკუნეებში აქ იყო ქართველთა მნიშვნელოვანი მწიგნობრულ-საგანმანათლებლო კერა, სადაც მოღვაწეობდნენ იოანე საფარელი, პავლე პალავრელი, გრიგოლ ხარიტონწმიდელი, სტეფანე პალავრელი და სხვა. პალავრაში მოღვაწე ქართველი მწიგნობრები თავადაც ამზადებდნენ საყურადღებო ნუსხებს და პალესტინის სხვა სავანეთა მკვიდრ თანამემამულეებსაც ავალებდნენ კრებულების გადაწერას.

 საუკუნის შუა წლებში, რუსეთის სასულიერო მისიის ხელმძღვანელმა არქიმანდრიტმა ანტონინ კაპუსტინმა რამდენიმეჯერ სცადა, რათა ლავრა რუსეთის იურისდიქციის ქვეშ გადასულიყო, ეს მხოლოდ 1903 წელს ათონის რუსული ჯვართამაღლების მონასტრის იეროსქიმმონაზონმა პანტელეიმონმა შესძლო. 1997 წლიდან მონასტერში იმყოფება ერთი ბერი რომელმაც აღადგინა 6 წლიანი ომის შედეგად დანგრეული მონასტერი.
რაჰიმ ბაბაევი

რაჰიმ ბაბაევი (, სრული სახელი: ; ) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1970 წლის 1 დეკემბერს ქალაქ ორდუბადში. იყო აზერბაიჯანის ნავთობისა და მრეწველობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მე-3 კურსის სტუდენტი.

სიკვდილი
19 იანვარს დაახლოებით 22:30 საათზე სახლიდან გავიდა და აღარ დაბრუნებულა. დაიღუპა 20 იანვარს, როდესაც ეხმარებოდა თავის მეგობარ ბაჰადინს სალიანის ყაზარმებთან ღობეზე გადასვლაში. 24-25 იანვრის ღამეს, 04:00 საათზე სამხედროებმა სემაშკოს საავადმყოფოში გადაიყვანეს. ხუთდღიანი ძებნის შემდეგ, 25 იანვარს, ახლობლებმა სემაშკოს საავადმყოფოს სასადილოში იპოვეს.

27 იანვარს დაკრძალეს შეჰიდთა ხეივანში.
ალექსანდრე ბაგრატიონ-დავითაშვილი

პოლკოვნიკი ალექსანდრე ბაგრატიონ-დავითაშვილი — საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სამხედრო სამინისტროს გენერალური შტაბის დაზვერვის უფროსი.

ალექსანდრე ბაგრატიონი საქართველოს დამოუკიდებლობის დროს ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი პიროვნება იყო. 1918 წლიდან მოყოლებული მან შექმნა და დააკომპლექტა გენერალური შტაბის დაზვერვის ნაწილი და საარქივო დოკუმენტებშიც ხშირად მოხსენიებულია „ბაგრატიონის მზვერავების“ ამბები. განსაკუთრებით აქტიური ჩრდილოეთ კავკასიის სადაზვერვო ქსელი იყო, რის გასაძლიერებლადაც ბაგრატიონი რესურსებს არ იშურებდა.

1921 წლის საბჭოთა რუსული ოკუპაციის შემდეგ ალექსანდრე ბაგრატიონი და ქართული დაზვერვის მაღალჩინოსნები მთავრობასთან ერთად ემიგრაციაში წავიდნენ და მათი ხსოვნა და საქმიანობა მძიმე საბჭოთა ტერორის პირობებში დავიწყებას მიეცა.

ალექსანდრე ბაგრატიონი, ისევე როგორც სხვა დევნილი ქართველი სამხედროები პოლონეთის არმიას შეუერთდნენ. მათ შესახებ პოლონელ ისტორიკოსებს არაერთი გამოკვლევა და ნაშრომი აქვთ.

2019 წელს პოლონეთის ეროვნული მეხსიერების ინსტიტუტმა ვარშავის უნივერსიტეტის პროფესორის დავით ყოლბაიას ავტორობით გამოსცა მემორიალური ალბომი „რეჩპოსპოლიტას ფრთებქვეშ - ქართული ემიგრაცია პოლონეთში 1921-1939“, სადაც ალექსანდრე ბაგრატიონის რამდენიმე ფოტოც არის დაბეჭდილი.

პოლკოვნიკი ალექსანდრე ბაგრატიონი 1955 წელს გარდაიცვალა ლონდონში.
ანტონის ვან დეიკი

ანტონის ვან დეიკი (; დ. 22 მარტი, 1599, ანტვერპენი — გ. 9 დეკემბერი, 1641, ლონდონი) — ფლამანდიელი ფერმწერი.

ბიოგრაფია
1609 წლიდან ჰ. ვან ბალენის მოწაფე იყო. 1615-1616 წლებში უკვე საკუთარი სახელოსნო ჰქონდა, სადაც ახალგაზრდა მახატვრებთან ერთად დახატა სერია „მოციქულთა თავები“. ყრმობიდანვე გატაცებული იყო პორტრეტული ფერწერით, ხატავდა აგრეთვე სურათებს რელიგიურ და მითოლოგიურ სიუჟეტებზე. 1618-1620 წლებში დამხმარე მხატვრად მუშაობდა პ. რუბენსთან. ამ პერიოდის ნახატებს ემჩნევა რუბენსის ძლიერი გავლენა. რუბენსის შექმნილი სახეებისა და ხერხების დამუშავებასთან ერთად მან უფრო დახვეწა თავისი ტილოების გმირთა სახეები და ინდივიდუალიზებული ელფერი მიანიჭა მათ („იოანე ნათლისმცემელი და იოანე მახარებელი“, 1618, ბერლინ-დალემის სურათების გალერეა). 1620-1621 წლების მიჯნაზე მუშაობდა ინგლისის მეფის ჯეიმზ -ის კარზე, შემდეგ კი ანტვერპენში დაბრუნდა. ამ პერიოდის ნამშევრებისათვის დამახასიათებელია დახვეწილი ფერწერული ტექნიკა და სახეების კეთილშობილება. 1621 წლიდან ცხოვრობდა იტალიაში (ძირითადად გენუაში). ამ დროისათვის მხატვარმა სრულყო ბაროკოს პარადული ტიპის პორტრეტი, რომელშიც აქტიურ როლს ასრულებს ადამიანის პოზა და ჟესტი (კარდინალ გ. ბენტივოლიოს პორტრეტი, 1623, პალაციო პიტი, ფლორენცია). იტალიაში მხატვარი გაეცნო ფერწერის ვენეციის სკოლას, რომლის მიღწევებიც თავისებურად გამოიყენა გენუელ დიდებულთა პარადულ პორტრეტებში. ეს პორტრეტები გამოირჩევა საზეიმო კომპოზიციით, მუქი ღრმა ტონების სილამაზით, ფონისა და აქსესუარების სიმდიდრით („მოხუცი გენუელი და მისი მეუღლე“, ბერლინ-დალემის სურათების გალერეა; „მარკიზი ა. ჯ. ბრინიოლე-სალე და მისი მეუღლე პაოლინა ადორნო“, პალაცო როსოს გალერეა, გენუა). ამავე დროს მხატვარი ხატავდა შემოქმედ ადამიანთა პორტრეტებს (მოქანდაკე ფ. დიუკუნუა, 1622, ძვ. ხელოვნების მუზეუმი, ბრიუსელი; მამაკაცის პორტრეტი, 1623, ერმიტაჟი, სანკტ-პეტერბურგი). 1627-1632 წლებში მხატვარი ისევ ანტვერპენში ცხოვრობდა. 1630 წლიდან ერცჰერცოგის მეუღლის იზაბელის კარის მხატვარი გახდა. ამ პერიოდის ნამუშევრები ვან დეიკისათვის მწვერვალია. გარდა საზეიმო პორტრეტებისა (მარი ლუიზ დე ტასისის პორტრეტი, ლიხტენშტაინის გალერეა, ვენა), შესრულებული აქვს ინტიმური პორტრეტები (ფერმწერი პ. სნაიერსი, მიუნხენის ძველი პინაკოთეკა; ოფორტების სერია „იკონოგრაფია“), რომლებშიც ღრმადაა გახსნილი თანამედროვეთა სულიერი ცხოვრების სიმდიდრე. ეფექტური, მაგრამ ერთფეროვანია მხატვრის რელიგიური და მითოლოგიური კომპოზიციები („მადონა დელ როზარიო, 1624, დელ ოზარიოს ორატორიუმი, პალერმო; „შესვენება ეგვიპტის გზაზე“, 1620-იანი წლების დასარული, ძველი პინაკოთეკა, მიუნხენი). 1632 წლიდან ვან დეიკი მუშაობდა ლონდონში ჩარლზ -ის კარის მხატვრად. შექმნა მეფის, მისი ოჯახისა და დიდებულების არაერთი პორტრეტი, სადაც წინა პლანზეა წარმოჩინებული ინგლისის დედოფალთა არისტოკრატიზმი. ბოლო ნამუშევრებში იგრძნობა სიმშრალე და ნაძალადევი ელეგანტურობა.
არგუმენტი უნდობლობიდან

არგუმენტი უნდობლობიდან, დაუჯერებლობიდან, აგრეთვე ცნობილი, როგორც არგუმენტი პირადი უნდობლობიდან/დაუჯერებლობიდან, აპელირება საღ აზრზე ან ღვთაებრივი ცდომილება — ცდომილება არაფორმალურ ლოგიკაში, რომლის მიხედვითაც თუ წინადადება ეწინააღმდეგება ადამიანის პირად რწმენებსა და შეხედულებებს, ან მისი წარმოდგენა რთულია, იგი აუცილებლად მცდარი უნდა იყოს.

არგუმენტმა უნდობლობიდან შეიძლება მიიღოს შემდეგი ფორმა:
ვერ წარმომიდგენია, როგორ შეიძლება ჭეშმარიტი იყოს, ამიტომაც აუცილებლად მცდარია.
ვერ წარმომიდგენია, როგორ შეიძლება მცდარი იყოს, ამიტომაც აუცილებლად ჭეშმარიტია.

არგუმენტი დაუჯერებლობიდან ხშირად თავს იჩენს ემოციებთან უადგილო მიჯაჭვულობისას, ფანტაზიისა და რეალობის აღრევისას, ცოდნისა და გაგების სიმწირისას, ან შინაგანი ინსტინქტური რეაქციის შედეგად, განსაკუთრებით იმ სიტუაციებში, სადაც დრო შეზღუდულია. ეს არგუმენტი აგრეთვე ხშირად გამოიყენება რისამე ზებუნებრივი წარმოშობის დასასაბუთებლად. აზროვნების ასეთი ფორმა მცდარია, ვინაიდან კონკრეტული ადამიანის უუნარობა, რომ წინადადების ჭეშმარიტება ან მცდარობა წარმოიდგინოს, არ იძლევა არანაირ ინფორმაციას ამ წინადადების ობიექტურ ჭეშმარიტებასა თუ მცდარობაზე.

მაგალითები
ჰენლონის სამართებელი
ქუთაისის სინაგოგა (პატარა სალოცავი)

ქუთაისის  სინაგოგა, პატარა სალოცავი — საუკუნის დამდეგს აგებული სინაგოგა ქუთაისში, მდინარე რიონის მარცხენა სანაპიროზე, ისტორიულ „ებრაელთა უბანში“ (დღევანდელი ბორის გაპონოვის ქუჩაზე).

ისტორია
სინაგოგა ქუთაისის ებრაელთა უბანში მდებარე სამი სინაგოგიდან ერთერთია და მათგან ყველაზე ძველ ნაგებობას წარმოადგენს. ის, ქუთაისში ებრაელთა მთავარი სალოცავის, ე. წ. „დიდი სალოცავის“ ეზოში მდებარეობს. საუკუნის ბოლოს ქუთაისში ებრაელთა რაოდენობა გაზრდილა, მათ სალოცავი არ ჰქონდათ, რის გამოც მისი მშენებლობის აუცილებლობა დამდგარა. საუკუნის დამდეგს, ქუთაისელ ებრაელებს ქვის სინაგოგა აუგიათ.

1819 წელს ქუთაისს ქართველი საზოგადო მოღვაწე გიორგი ავალიშვილი ეწვია. იგი, თავის ნაშრომში „მგზავრობა თბილისიდან იერუსალიმამდე“, აღნიშნავს ქალაქში ერთი სინაგოგის არსებობის შესახებ. მწერლის მიერ მოხსენიებული სინაგოგა ე. წ. „პატარა სალოცავი“ უნდა იყოს.

პირველი სინაგოგის შესახებ ინფორმაცია მოეპოვება შვეიცარიელ მოგზაურს დიუბუა დე მონპერეს, რომელიც 1833 წელს იმყოფებოდა ქუთაისში. იგი თავის ნაშრომში შემდეგნაირად აღწერს სინაგოგას:

სინაგოგის მეორე სართული 1912 წელს არის დადგმული. ნაგებობა რესტავრირებულია. დღესდღეობით დაწესებულება მოქმედია, თუმცა ღვთიმსახურება, ძირითადად მთავარ სალოცავში ტარდება.
ცივ-გომბორის აღკვეთილი

ცივ-გომბორის აღკვეთილი — აღკვეთილი აღმოსავლეთ საქართველოში, კახეთის მხარეში. დაარსდა 2022 წლის 1 იანვარს. ფართობი 4935,8 ჰა. აღკვეთილი დაარსდა საქართველოს „წითელი ნუსხის“ ცხოველთა და მცენარეთა სახეობების დაცვის მიზნით. შედის მარიამჯვრის სახელმწიფო ნაკრძალის ადმინისტრაციაში.

ცივ-გომბორის აღკვეთილის ტერიტორიაზე წარმოდგენილია საქართველოს „წითელი ნუსხით“ დაცული ფლორის ისეთი სახეობები, როგორებიცაა: მაღალმთის მუხა, ჭალის მუხა და უთხოვარი. „ბებერი კლდის“ მიდამოებში წარმოდგენილია მსოფლიოს მასშტაბით უნიკალური ხელუხლებელი მუხნარი უთხოვრის ქვეტყით.

საქართველოს „წითელი ნუსხის“ ცხოველთა სამყაროს წარმომადგენლებიდან აღნიშნულ ტერიტორიაზე ბინადრობს მურა დათვი. იშვიათად გვხვდება კეთილშობილი ირემი.
აპელირება კანონზე

აპელირება კანონზე — არაფორმალური ცდომილება, რომლის გამოყენებისას ადამიანი რაიმე ქმედებას იცავს ან ამართლებს მისი კანონიერობის მიხედვით, სხვა სიტყვებით, ქმედების მორალურობას განსაზღვრავს მის ლეგალურ სტატუსზე დაყრდნობით. აზროვნების ასეთი ფორმა მცდარია, ვინაიდან, მიუხედავად სამართლის კანონების მნიშვნელობისა, ისინი ყოველთვის არ ასახავს ქმედების მორალურობასა და ლოგიკურობას. რეალურად, კანონით აკრძალული მრავალი ქმედება არის („მცდარი [რადგანაც] აკრძალული“) და არა („არსებითად მცდარი“).

მაგალითები
„ეზოს დარტსის ტყორნცა ამორალურია.“
„მერე რა, რომ ქმარს ვუღალატე? ღალატი უკანონო არ არის!“
„ფერმის ცხოველების მოკვლა მთელ ქვეყანაშია ლეგალური, შესაბამისად, ეს მორალურია.“
სურაია ბაბაევა

სურაია ბაბაევა (, სრული სახელი: ; ) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1913 წელს ჯავადის მაზრის სოფელ ყარადონლუში (განეკუთვნება დღევანდელი იმიშლის რაიონს). ბოლო წლებში ოჯახთან ერთად სოფელ ბილაჯარში ცხოვრობდა.

სიკვდილი
22 იანვარს 17:25 საათზე, ბილაჯარის გზატკეცილზე მოძრავმა სამხედრო ჯავშანმანქანებმა და ტანკებმა ადგილობრივ შენობებს ცეცხლი გაუხსნეს. 77 წლის სურაია ბაბაევა, რომელიც სამზარეულოში საჭმელს ამზადებდა, ადგილზე დაიღუპა. ტყვია საზარდულის მარჯვენა მხარეს მოხვდა და მარცხენა მხრიდან გამოვიდა. შენობა 5 წუთზე მეტი ხნის განმავლობაში ტყვიამფრქვევებით იცხრილებოდა. ასევე დაშავდა 76-ე ბინაში მცხოვრები მურსალ ასკეროვი.

დაკრძალეს იმიშლის რაიონში.
ქუთაისის სინაგოგა (ზედა სალოცავი)

ქუთაისის  სინაგოგა, ზედა სალოცავი — საუკუნის შუა ხანებში აგებული სინაგოგა ქუთაისში, მდინარე რიონის მარცხენა სანაპიროზე მდებარე ისტორიულ „ებრაელთა უბანში“ (დღევანდელი ბორის გაპონოვის ქუჩაზე).

ისტორია
ზედა სალოცავი ქუთაისის ებრაელთა უბანში მდებარე სამი სინაგოგიდან ერთერთია.    საუკუნის შუა ხანებში ქალაქში ებრაული მოსახლეობის რიცხოვნება გაიზარდა, უბანში არსებული ერთი სინაგოგა მლოცველთა რაოდენობას ვეღარ იტევდა, ამიტომ აუცილებელი გამხდარა უფრო დიდი და ტევადი სალოცავის აშენება. ადგილობრივ ებრაელთა საზოგადოებამ, საუკუნის 50-იან წლებში ახალი სინაგოგას აგების გადაწყვეტილება მიიღო.

ქუთაისელ ებრაელებს სალოცავის აგება მდინარე რიონის ხეობის მარცხენა მხარეს, მწვანეყვავილას მაღლობზე, გელათის მიტროპოლიტ ზაქარია ქვარიანის მიერ აშენებული ციხე-კოშკის ქვედა ნაწილში, ეკლესიის მომიჯნავედ ,1859 თუ 1860 წელს წამოუწყიათ, აუშენებიათ და საზეიმო ვითარებაში გაუხსნიათ 1863 წლის ზაფხულში. აღნიშნული სინაგოგა იწოდება „ზედა სალოცავად" (ზოგჯერ იყენებენ სახელწოდებას „ზედა ლოცვა").

სინაგოგა დღესდღეობით მოქმედია, თუმცა მლოცველთა სიმცირის გამო, ღვთისმსახურება, ძირითადად, მთავარ სალოცავში (დიდი სალოცავი) ტარდება.
ქეთევან ჩარკვიანი

ქეთევან ჩაკრვიანი (დ. 8 აგვისტო, 1989) — ქართველი პოლიტიკოსი. საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი 2023 წლიდან.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1989 წლის 8 აგვისტოს. 2010 წელს დაამთავრა ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი (სამართალმცოდნეობის სპეციალობით). 2015 წელს მუშაობდა თბილისის მუნიციპალიტეტის მოხელეთა და მომსახურეობის სფეროს მუშაკთა პროფესიული კავშირში. 2017 წელს შიდა ქართლის რწმუნებულის მრჩეველი. 2019-2020 წლებში ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის განათლების, კულტურისა და სპორტის განვითარების ცენტრის სტრატეგიული განვითარების სპეციალისტი. 2021-2023 წლებში თბილისის მერიის სოციალური მზრუნველობის სააგენტოს დირექტორის მოადგილე.

2023 წლის 19 სექტემბრიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.