ხოსე მარია რეინა ბარიოსი

ხოსე მარია რეინა ბარიოსი (დ. 24 დეკემბერი, 1854 — გ. 8 თებერვალი, 1898) — გვატემალის პრეზიდენტი 1892 წლის 15 მარტიდან 1898 წლის 8 თებერვლამდე, მის მკვლელობამდე.

იგი იყო გვატემალის ლიბერალური პარტიის ზომიერი ფრთის წარმომადგენელი, რომელიც მუშაობდა გარდაცვლილი პრეზიდენტის, ხუსტო რუფინო ბარიოსის ნაკლებად საკამათო რეფორმების გასამყარებლად.

ადრეული ცხოვრება
ხოსე მარია რეინა ბარიოსი დაიბადა სან მარკოსში, გვატემალაში. მისი მცირე სიმაღლის გამო მას ზედმეტსახელად „რეინიტას“ (კნინობითი ფორმა) ეძახდნენ. იგი არის სელია ბარიოს დე რეინასა და ხოაკინ რეინას ვაჟი. მას ჰყავს სამი და-ძმა: მანუელი, მარია და მარია ანტონია.

პოლიტიკური ცხოვრება
რეინა ბარიოსი იყო ხუსტო რუფინო ბარიოსის ძმისშვილი და, როგორც ასეთმა, მან პოლიტიკური კარიერა დაიწყო მაშინ, როდესაც ბიძამისი ჯერ კიდევ გვატემალის პრეზიდენტი იყო. 2 აპრილს ელ საალვადორში, ჩალჩუაპაში ბარიოსის მოულოდნელი გარდაცვალების შემდეგ, რეინა ბარიოსმა გაააქტიურა თავისი პოლიტიკური საქმიანობა მანუელ ლისანდრო ბარილიასის მთავრობის დროს. ბარილიასი ეჭვიანობდა მის პოპულარობაზე და იგი ევროპაში გაგზავნა ცრუ საბაბით, თითქოს მისთვის დიპლომატიური დანიშნულება არსებობდა. დანიშვნა არასოდეს განხორციელებულა და რეინა ბარიოსი რამდენიმე წლის განმავლობაში ევროპასა და შემდეგ შეერთებულ შტატებში დარჩა.

1892 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები
რეინა ბარიოსი საბოლოოდ დაბრუნდა გვატემალაში 1892 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში მონაწილეობის მისაღებად. ეს იყო პირველი არჩევნები გვატემალაში, სადაც კანდიდატებს ადგილობრივ გაზეთებში რეკლამის განთავსების უფლება მიეცათ. ბარილიას ბერსიანი გამორჩეული იყო 1871-1944 წლების გვატემალის ყველა ლიბერალ პრეზიდენტს შორის: მან ძალაუფლება თავის მემკვიდრეს მშვიდობიანად გადასცა. არჩევნების მოახლოებისას მან სამი ლიბერალი კანდიდატი დაიბარა, რათა ეკითხა მათთვის, თუ როგორი იქნებოდა მათი მმართველობის გეგმა. შემდეგი ანეკდოტი უკეთ გადმოსცემს მომხდარს:

პირველად მივიდა ადვოკატი ფრანსისკო ლაინფიესტა. გენერალმა ბარილიასმა მეგობრული ღიმილით უთხრა: „ბატონო ლაინფიესტა, თქვენ ერთ-ერთი კანდიდატი ხართ და ალბათ გამარჯვების ყველაზე მეტი შანსი გაქვთ. ამიტომ, მინდა ვიცოდე, როგორი იქნება თქვენი პოლიტიკური სისტემა გამარჯვების შემთხვევაში. განსაკუთრებით მაინტერესებს თქვენი დამოკიდებულება ჩემი პიროვნების მიმართ; რადგან მე დავუშვი შეცდომები, ამას არ უარვყოფ. უბრალო დურგალი ვიყავი, როდესაც გენერალმა ბარიოსმა გამომიძახა მეორე საპრეზიდენტო დიზინატად დასანიშნად. ამიტომ, მინდა ვიცოდე, როგორ მოიქცევით ჩემს მიმართ“. ლაინფიესტამ მიუგო: „გენერალო ბარილიას, თუ იღბალი გამიღიმებს, ჩემი მთავრობა დაეფუძნება კონსტიტუციის მკაცრ დაცვას; კანონი იქნება კანონი და ყველას, ვისაც რაიმე პასუხისმგებლობა აკისრია, მოუწევს პასუხისგება შესაბამისი სასამართლოების წინაშე. კონსტიტუციური დებულებების მტკიცე და სამართლიანი დაცვა იქნება ჩემი, როგორც პრეზიდენტის, ქცევის სტანდარტი“. „ძალიან კარგი“, თქვა გენერალმა ბარილიასმა და ისინი მეგობრულად დაშორდნენ.

პირველი მყისიერი ფოტო, რომელიც ოდესმე გადაღებულა გვატემალაში. მასზე გამოსახულია გენერალი რეინა ბარიოსი სამხედრო წვრთნების დროს გვატემალა სიტიში 1896 წელს.]]

შემდეგ ბარილიასმა დოქტორი მონტუფარი მიიღო და მსგავსად გამოჰკითხა. მონტუფარმაც ლაინფიესტას მსგავსად უპასუხა და ხაზი გაუსვა კონსტიტუციის მორჩილებას.

ბოლოს გენერალი რეინა ბარიოსი შევიდა. სასიამოვნო საუბრისას გენერალმა ბარილიასმა კითხვა გაუმეორა, რაზეც რეინამ გულწრფელი ღიმილით მიუგო: „ამაზე საუბარიც კი არ ღირს, გენერალო; რადგან თქვენ და მე ერთი ვართ. დარწმუნებული იყავით, რომ მე გცემთ პატივს და დაგიცავთ“. ამის შემდეგ მათ ერთმანეთს ხელი ჩამოართვეს. კენჭისყრის პირველ ორ დღეს ლაინფიესტა ლიდერობდა, მაგრამ მესამე დღეს კეცალტენანგოსა და ტოტონიკაპანიდან ადგილობრივი მოსახლეობის უზარმაზარი კოლონა ჩამოვიდა მთებიდან გენერალ რეინა ბარიოსისთვის ხმის მისაცემად. ოფიციალურმა აგენტებმა თავისი საქმე გააკეთეს: რეინა პრეზიდენტად აირჩიეს და, დამარცხებული კანდიდატები რომ არ განაწყენებულიყვნენ, ბარილიასმა მათ ჩეკები გადასცა საარჩევნო კამპანიის ხარჯების დასაფარად. რეინა ბარიოსს, რა თქმა უნდა, არაფერი მიუღია, თუმცა ის პრეზიდენტი გახდა 1892 წლის 15 მარტს.

მმართველობა
ბარიოსის პირველი ვადის განმავლობაში გაიზარდა მიწისმფლობელთა ძალაუფლება გლეხობაზე. იგი ზედამხედველობდა გვატემალა სიტის ნაწილის აღდგენას უფრო დიდ მასშტაბებში, პარიზული სტილის ფართო გამზირების მშენებლობით. მისი ორგანიზებით გვატემალამ 1897 წელს უმასპინძლა პირველ „ცენტრალური ამერიკის გამოფენას“ . მეორე ვადის განმავლობაში ბარიოსმა დაბეჭდა ობლიგაციები თავისი ამბიციური გეგმების დასაფინანსებლად, რამაც გამოიწვია მონეტარული ინფლაცია და მისი რეჟიმისადმი სახალხო ოპოზიციის გაზრდა.

ინფრასტრუქტურა
როგორც ცენტრალური ამერიკის გამოფენისთვის გაწეული ძალისხმევის ნაწილი, მისმა მთავრობამ ქალაქი პარიზული სტილის გამზირებითა და მონუმენტებით დაამშვენა და ააშენა გვატემალის ჩრდილოეთის რკინიგზა. 1917-1918 წლების მიწისძვრების გამო ამ სტრუქტურების უმეტესობა განადგურდა.

მისი ადმინისტრაცია ასევე მუშაობდა გზების გაუმჯობესებაზე, ეროვნული და საერთაშორისო ტელეგრაფების დამონტაჟებაზე და გვატემალა სიტიში ელექტროენერგიის შეყვანაზე. ტრანსოკეანური რკინიგზის დასრულება მისი მთავრობის მთავარი მიზანი იყო, რათა მიეზიდათ საერთაშორისო ინვესტორები იმ დროს, როდესაც პანამის არხი ჯერ კიდევ არ იყო აშენებული.

სიკვდილი
ძალიან უცნაური დამთხვევით, ბარიოსი მოკლეს 1898 წლის 8 თებერვალს, გვატემალა სიტის მე-8 ქუჩის 8 ნომერს, ადგილობრივი დროით 20:00 საათზე ედგარ ცოლინგერის მიერ. ცოლინგერი იყო ბრიტანეთის მოქალაქე და აპარისიოს ოჯახის ბიზნესის ადმინისტრატორი, რომელმაც მას .38 კალიბრის რევოლვერიდან ესროლა. პრეზიდენტის დაცხრილვის შემდეგ, მას დამცველებმა რვაჯერ ესროლეს. ცოლინგერმა შური იძია იმის გამო, რომ 1897 წლის 13 სექტემბერს რეინა ბარიოსმა უკანონოდ მოაკვლევინა ხუან აპარისიო. აპარისიო კეცალტენანგოს ყოფილი მერი იყო. მისი აქტივები მოიცავდა სუნილის ელექტროსადგურს, ლოს ალტოსის რკინიგზას, ყავის პლანტაციებსა და ადგილობრივ ბანკს. ეს ბიზნესები უკანონოდ იქნა მითვისებული, რამაც აპარისიოს ოჯახი ათწლეულების განმავლობაში ნანგრევებში დატოვა. მოსახლეობა გლოვობდა აპარისიოს სიკვდილს, რადგან იგი უყვარდათ სხვების დახმარებისთვის. რეინა ბარიოსმა სიცოცხლის ბოლო წუთები კრიმინალივით იცხოვრა. მისმა ქმედებებმა შეუქცევადი ზიანი მიაყენა გვატემალის ინფრასტრუქტურას.