iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
პაცოვი

პაცოვი — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის ვისოჩინის მხარეში, ქალაქი პელჰრჟიმოვის რაიონში მდებარეობს. პაცოვის ისტორიული ცენტრი კარგად არის შემონახული და ჩეხეთის კულტურული ძეგლის სტატუსი აქვს.

ადმინისტრაციული დაყოფა
პაცოვი 6 ადმინისტრაციული ერთეულისგან შედგება:

პაცოვი
ბედრჟიხოვი
იეტრჟიხოვეცი
როუჩკოვიცე
ველკა-როვნა
ზჰორჟი

გეოგრაფია
პაცოვი რაიონულ ცენტრ პელჰრჟიმოვიდან დაახლოებით 16 კილომეტრში მდებარეობს. მუნიციპალიტეტის ყველაზე მაღალი წერტილი არის ბუდეანის ბორცვი, რომელიც ზღვის დონიდან 601 მეტრ სიმაღლეზე მდებარეობს. ქალაქი პირდაპირ აღმოსავლეთ გრძედის მე-15 მერიდიანზეა გაშენებული. პაცოვი კრჟემეშნიკის მთიანეთშია. მისი მუნიციპალიტეტის ტერიტორიის დასავლეთ ნაწილში მიედინება მდინარე ტრნავა, შემდეგ იცვლის მიმართულებას და მიედინება მუნიციპალიტეტის ჩრდილოეთ საზღვრის გასწვრივ. პაცოვის ტერიტორია მდიდარია მცირე ტბებით.

ისტორია
პაცოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობები 1316 წელს ჩნდება. დასახლება სავარაუდოდ საუკუნის ბოლოს შეიქმნა.

პაცოვი ყვაოდა და საუკუნეებში. ამ პერიოდში მან მიიღო ქალაქის სტატუსი. განვითარება დასრულდა თეთრი მთა ბრძოლისა და ოცდაათწლიან ომთან ერთად. მეორე აღმავლობის პერიოდი საუკუნეში დადგა. საფუძველი ჩაეყარა საკვების წარმოების მანქანა-დანადგარების და ტყავის აქსესუარების მრეწველობას. 1888 წელს აშენდა რკინიგზა, რამაც კიდევ უფრო ხელი შეუწყო ქალაქის განვითარებას.

ღირსშესანიშნაობები
პაკოვში კარგად არის შემონახული ისტორიული ცენტრი, სადაც რამდენიმე ღირებული სახლი დგას, მათ შორისაა მერიის ყოფილი შენობა, რომელიც 1921–1923 წლებში აშენდა.

ცნობილი ადამიანები
ზიკმუნდ იან მისლიკ ჰირშოველი (1606–1666) — იმპერიის სამხედრო ლიდერი, დაკრძალულია პაცოვში.
იოზეფ ჰამერნიკი (1810–1887) — ექიმი.
ფრანტიშეკ შოჰაი (1816–1878) — კლასიკური ფილოლოგი.
ბოჰუსლავ ჩერმაკი (1846–1899) — პოეტი, ბიბლიოთეკარი, ლიტერატურის ისტორიკოსი.
ალოიზ რზახი (1850–1935) — კლასიკური ფილოლოგი, კარლის უნივერსიტეტის რექტორი.
ანტონინ სოვა (1864–1928) — პოეტი.
იან ვოინა (1874–1955) — პოლიტიკოსი.
იან ვონდრაჩეკი (1882–1953) — მწერალი, ფილოლოგი, ისტორიკოსი, ფოლკლორისტი და მთარგმნელი.
რობერტ ფლიდერი (1883–1957) — იურისტი, მოსამართლე, დიპლომატი.
იან აუტენგრუბერი (1887–1920) — მხატვარი.
საშა მახოვი (1903–1951) — მოცეკვავე, ქორეოგრაფი და რეჟისორი.
მაგდა ლოკვენცოვა-ჰუსაკოვა (1916-1966) — მსახიობი და რეჟისორი, გუსტავ ჰუსაკის პირველი ცოლი.
ირჟი ნემეცი (დაბ. 1966) — ფეხბურთელი.
ლუკაშ ვლჩეკი (დაბ. 1982) — ჩეხი პოლიტიკოსი და ბიზნესმენი; პაცოვის მერი 2006–2021 წლებში.

დაძმობილებული ქალაქები
პაცოვი დაძმობილებულია ერთ ქალაქთან:
არნი, შვეიცარია
იოჰან გეორგ რეპზოლდი

იოჰან გეორგ რეპზოლდი (; დ. 19 სექტემბერი, 1770, ვრემენი — გ. 14 იანვარი, 1830, ჰამბურგი) — გერმანელი ასტრონომი, მექანიკოსი, ოპტიკოსი და მეხანძრე.

ბიოგრაფია
იოჰან გეორგ რეპზოლდი დაიბადა 1770 წლის 19 სექტემბერს, ბრემერჰავენის მახლობლად, სოფელ ვრემენში, მღვდლის ოჯახში. რეპზოლდი თავდაპირველად თეოლოგიას ეუფლებოდა, მაგრამ მათემატიკისა და ხატვის შესწავლაზე გადავიდა რაინჰარდ ვოლტმანთან, ელბაზე მდინარის ლოცმანთან.

1795 წელს რეპზოლდი თავად გახდა მდინარის ლოცმანი. 1799 წელს დაქორწინდა ელეონორ შარფზე, სახანძრო კაპიტნის ქალიშვილზე. იმავე წელს ის ასევე შეუერთდა ჰამბურგის სახანძრო ბრიგადას.

შვეიცარელი ასტრონომის, იოჰან კასპარ ჰორნერის შეხვედრის შემდეგ, რომელიც ელბაზე გაზომვებს ატარებდა, მასთან აღმოაჩინა საერთო ინტერესი ასტრონომიული ინსტრუმენტების დიზაინის მიმართ და 1800 წელს ერთად დააარსეს საკუთარი სახელოსნო. რეპზოლდმა დაიწყო ოპტიკური ინსტრუმენტების დამზადება და კარლ ფრიდრიხ გაუსთან მიმოწერა დაიწყო აქრომატულ ობიექტივებზე.

1802 წელს რეპზოლდი შეუდგა კერძო ობსერვატორიის მშენებლობას, რომლის დროსაც აქტიურად თანამშრომლობდა ჰაინრიხ კრისტიან შუმახერთან. 1803 წელს მან იოჰან ჰორნერისთვის სატრანზიტო ინსტრუმენტი დაამზადა, ხოლო 1815 წელს გეტინგენის ობსერვატორიაში გაუსისთვის მერიდიანული წრე შექმნა. გაუსმა რეპზოლდს ჰელიოტროპის გეგმა მისცა, რომლის პროტოტიპიც 1821 წელს გამოქვეყნდა. ჰამბურგის ობსერვატორია ნაპოლეონის ომების დროს 1811 წელს განადგურდა. 1825 წელს შტადტვალში ახალი ობსერვატორია აშენდა და რეპზოლდი მისი დირექტორი გახდა, ზოგიერთი ინსტრუმენტი კი საკუთარი ხარჯებითაც მიაწოდა.

იოჰან გეორგ რეპზოლდი 1830 წლის 14 იანვარს ჰამბურგში ხანძრის ჩაქრობისას ტრაგიკულად გარდაიცვალა.

ობსერვატორიის მოვლა-პატრონობის ხარჯები შემდგომში ადგილობრივმა მთავრობამ აიღო და მისი ახალი დირექტორი კარლ ლუდვიგ კრისტიან რიუმკერი გახდა. რეპზოლდის ობსერვატორია დაანგრიეს მას შემდეგ, რაც 1906-1912 წლებში დასრულდა ახალი ობსერვატორიის, დღევანდელი ჰამბურგის ობსერვატორიის მშენებლობა ბერგედორფში, რომლის მახლობლადაც რეპზოლდის ბიუსტი დაიდგა. ამ ადგილას ამჟამად ჰამბურგის ისტორიის მუზეუმია განთავსებული.

სახელოსნოების მართვა მის ვაჟებს, გეორგს (1804-1885) და ადოლფს (1806-1871) გადაეცათ, ფირმის სახელწოდებით „. & . “. ადოლფ რეპზოლდმა მამამისი ასევე შეცვალა სახანძრო სამსახურის უფროსი ოფიცრის თანამდებობაზე. 1867 წელს გეორგ რეპზოლდი გავიდა ოჯახის ბიზნესიდან, რის გამოც კომპანიას დაერქვა „. & “. ადოლფ რეპზოლდის გარდაცვალების შემდეგ, მისი ვაჟები, იოჰან ადოლფი (1838-1919) და ოსკარ ფილიპი (1842–1919) გახდნენ კომპანიის მფლობელები.

ხსოვნა
მის პატივსაცემად,
მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს რეპზოლდი;
მთავარი სარტყლის ერთ-ერთ ასტეროიდს დაარქვეს (906) რეპზოლდი.
რეპზოლდის ნაპრალები

რეპზოლდის ნაპრალები — ნაპრალთა ჯგუფი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში (კვადრანტები -03, -10). სახელი ეწოდა ნაპრალების მახლობლად მდებარე კრატერ რეპზოლდის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1985 წელს). რეპზოლდის ნაპრალების საერთო ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია .
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2010

2010 წლის აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატი გაიმართა 13-დან 25 მაისამდე ქალაქ სენტ-ლუისში. ტურნირი ჩატარდა შერეული სისტემით: ჯერ შვეიცარიული სისტემით (7 ტური), შემდეგ კი ოთხი საუკეთესო მოჭადრაკე ფინალურ ეტაპზე ერთმანეთს შეხვდა.

ჩემპიონი გახდა დიდოსტატი გატა კამსკი, რომელმაც ფინალში, „არმაგედონის“ შედეგად დაამარცხა იური შულმანი.

ფორმატი
პირველი შვიდი ტური ჩატარდა შვეიცარიული სისტემით. შემდეგ ოთხი საუკეთესო მოთამაშე გავიდა ფინალურ ეტაპზე, სადაც ისინი ერთმანეთს დაუპირისპირდნენ. შვეიცარიულ ნაწილში დაგროვილი ქულები გადავიდა ფინალურ ეტაპზე. საპრიზო ფონდი შეადგენდა 170 000 $-ს, საიდანაც გამარჯვებულმა 35 000 $ მიიღო.

ფინალური ეტაპის შედეგები
ფინალურ ეტაპში მონაწილეობდნენ: გატა კამსკი, იური შულმანი, ჰიკარუ ნაკამურა და ალექსანდრე ონიშუკი.

შენიშვნა: კამსკიმ გაიმარჯვა „არმაგედონში“, რის შედეგადაც ტიტული მოიპოვა.

მონაწილეთა მოკლე სია
ტურნირი 24-მა მოჭადრაკემ დაიწყო, მათ შორის იყვნენ:
ჰიკარუ ნაკამურა
გატა კამსკი
ალექსანდრე ონიშუკი
იური შულმანი
ვარუჟან აქობიანი
ალექსანდრე ლენდერმანი
იან ელვესტი
რობერტ ჰესი
ალექსანდრე შაბალოვი
ლარი კრისტიანსენი
გრიგორი კაიდანოვი
ირინა კრუში
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2012

2012 წლის აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატი — საჭადრაკო ტურნირი, რომელიც გაიმართა 2012 წლის 8-დან 20 მაისამდე სენტ-ლუისში. ტურნირის გამარჯვებული გახდა ჰიკარუ ნაკამურა, რომელმაც 11 ტურში 8½ ქულა დააგროვა.

რეგლამენტი
ტურნირი ჩატარდა წრიული სისტემით (11 ტური).
კატეგორია: მე-16 (საშუალო რეიტინგი 2633,3).
კონტროლი: 90 წუთი 40 სვლაზე, შემდეგ 30 წუთი პარტიის ბოლომდე, 30-წამიანი დამატებით ყოველ სვლაზე.
მთავარი არბიტრი: კრის ბერდი, ასისტენტი: ტონი რიჩი.

მონაწილეები
(რეიტინგი მოცემულია 2012 წლის მაისის მდგომარეობით)
ჰიკარუ ნაკამურა (2775)
გატა კამსკი (2741)
ალექსანდრე ონიშუკი (2660)
იასერ სეირავანი (2643)
რობერტ ჰესი (2635)
ვარუჟან აქობიანი (2625)
რეი რობსონი (2614)
გრიგორი კაიდანოვი (2594)
ალეხანდრო რამირესი (2593)
ალექსანდრე ლენდერმანი (2587)
იური შულმანი (2571)
ალექსანდრე სტრიპუნსკი (2562)

საპრიზო ფონდი
საერთო ფონდი: 166 000 $.

შენიშვნა: დამატებითი პრიზი (რობერტ ფიშერის სახელობის) 64 000 $ ეკუთვნოდა მოთამაშეს, ვინც 11-დან 11 გამარჯვებას მოიპოვებდა.

ტურნირის ცხრილი
რაუფ აბდულაევი

რაუფ ჯანბახიშ ოღლუ აბდულაევი (; დ. 29 ოქტომბერს, 1937, ბაქო) ― აზერბაიჯანელი და საბჭოთა დირიჟორი. ის არის აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტი (1982), აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1988) და ჰეიდარ ალიევის პრემიის ლაურეატი (2023).

ბიოგრაფია
რაუფ აბდულაევი დაიბადა 1937 წლის 29 ოქტომბერს, ბაქოში. მან დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორია 1959 წელს, ხოლო ნ. ა. რიმსკი-კორსაკოვის სახელობის ლენინგრადის სახელმწიფო კონსერვატორია 1965 წელს, სადაც დირიჟორობას პროფესორ ნიკოლაი რაბინოვიჩთან სწავლობდა.

მისი პროფესიული კარიერა მოიცავს თანამშრომლობას აზერბაიჯანისა და სხვა ქვეყნების წამყვან მუსიკალურ ანსამბლებთან. 1968 წლიდან აბდულაევი აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის მთავარი დირიჟორი გახლდათ. 1984 წლიდან ის უზეირ ჰაჯიბეკოვის სახელობის აზერბაიჯანის სახელმწიფო სიმფონიური ორკესტრის სამხატვრო ხელმძღვანელი და მთავარი დირიჟორი იყო.

1991 წლიდან 1997 წლამდე აბდულაევი ანკარის სახელმწიფო ოპერისა და ბალეტის თეატრის მთავარი დირიჟორი იყო, სადაც 1993 და 1997 წლებში „წლის საუკეთესო დირიჟორად“ დასახელდა.

1986 წელს, კომპოზიტორებთან ფარაჯ კარაევთან და ოლეგ ფელცერთან ერთად, მან ბაქოში ყარა ყარაევის სახელობის საერთაშორისო თანამედროვე მუსიკის ფესტივალი დააარსა.

რაუფ აბდულაევის ხელმძღვანელობით რამდენიმე ცნობილი ბალეტი დაიდგა. მათ შორისაა სერგეი პროკოფიევის მუსიკაზე შესრულებული „კლასიკური სიმფონია“ (1966), არამ ხაჩატურიანის „სპარტაკი“ (1967), ყარა ყარაევის „შვიდი მზეთუნახავი“ და „ლეილი და მაჯნუნი“ (1969, 1978) და ფარაჯ კარაევის „გობუსტანის ჩრდილები“ ​​(1969), დომენიკო სკარლატისა და ფარაჯ კარაევის მუსიკაზე შესრულებული „კალეიდოსკოპი“ (1971) და ყარა ყარაევის „ჭექა-ქუხილის გზა“ (1975).

ჯილდოები და ტიტულები
მუსიკალური ხელოვნების განვითარებაში შეტანილი წვლილისთვის რაუფ აბდულაევს მიენიჭა მრავალი სახელმწიფო ჯილდო და საპატიო წოდება. მათ შორისაა დამოუკიდებლობის ორდენი (2017), ღირსების ორდენი (2012), დიდების ორდენი (1997) და შრომის პირველი ხარისხის ორდენი (2022), ასევე ხალხთა მეგობრობის ორდენი.

მას მიენიჭა აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტის (1970) და აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტის (1982) წოდებები. აბდულაევი არის აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო პრემიის (1988), ჰეიდარ ალიევის პრემიის (2023), დსთ-ს სახელმწიფოთაშორისი პრემიის „თანამეგობრობის ვარსკვლავების“ (2018) და საერთაშორისო პრემიის „ოქროს თვითმფრინავის“ (2018) ლაურეატი. გარდა ამისა, მას მიენიჭა აზერბაიჯანის სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელები (1967, 1979). 2003 წლიდან აბდულაევი აზერბაიჯანის პრეზიდენტის დაწესებულ პენსიას იღებს.
რობერტო ფრანსისკო ჩიარი რემონი

რობერტო ფრანსისკო ჩიარი რემონი (დ. 24 სექტემბერი, 1905 – გ. 25 მაისი, 1981) — პანამის პრეზიდენტი 1949 წელს და შემდეგ 1960 წლიდან 1964 წლამდე. იგი ლიბერალურ პარტიას ეკუთვნოდა.

პრეზიდენტობამდე
იგი იყო სავაჭრო პალატის პრეზიდენტი. მუშაობდა თავისი ოჯახის შაქრის კომპანიაში მამასთან, როდოლფო კიარისთან და ძმებთან ერთად. იგი თავის ძმებს შორის ერთადერთი იყო, ვინც პოლიტიკით დაინტერესდა. 1940 წელს იგი ეროვნულ ასამბლეაში აირჩიეს. რიკარდო დე ლა გვარდიას ადმინისტრაციის დროს იგი იყო ჯანდაცვისა და საზოგადოებრივ სამუშაოთა მინისტრი. იყო დომინგო დიას აროსემენას ერთ-ერთი ვიცე-პრეზიდენტი და 1949 წელს მცირე ხნით ასრულებდა პრეზიდენტის მოვალეობას. მან წააგო 1952 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები, რის შემდეგაც მომდევნო 8 წლის განმავლობაში ლიბერალური პარტიის პრეზიდენტი იყო.

1960 წლის არჩევნები
იგი აირჩიეს სამართლიან და მშვიდობიან არჩევნებში. მისი მეტოქეები იყვნენ ყოფილი პრეზიდენტი რიკარდო არიასი და ვიქტორ გოიტია.

მმართველობა
კიარის მთავრობამ ბევრი იმუშავა განათლების სექტორში. გაიხსნა სოციალური დაზღვევის გენერალური ჰოსპიტალი და განხორციელდა ფართომასშტაბიანი ვაქცინაციის პროგრამა.

მისი ადმინისტრაცია ყველაზე მეტად ცნობილია 1964 წლის 9 იანვრის ისტორიული მოვლენებით, რომელიც დღეს „წამებულთა დღის“ სახელითაა ცნობილი. ბალბოას საშუალო სკოლაში პანამელ და ამერიკელ სტუდენტებს შორის დავის დროს, რომელიც ამერიკული დროშის ნაცვლად პანამური დროშის აღმართვის უფლებას ეხებოდა, პანამის დროშა შემთხვევით გაიხა. დროშის ამ შებღალვამ გამოიწვია ოთხდღიანი შეტაკებები სამოქალაქო პირებსა და აშშ-ის არმიას შორის. დაიღუპა 22 პანამელი და 4 ამერიკელი.

ამ მოვლენების შემდეგ კიარიმ მიიღო გადაწყვეტილება ამერიკის შეერთებულ შტატებთან დიპლომატიური ურთიერთობების გაწყვეტის შესახებ, რითაც პანამა გახდა პირველი ლათინოამერიკული ქვეყანა, რომელმაც ეს ნაბიჯი გადადგა. ამან ბიძგი მისცა მოლაპარაკებებს, რაც საბოლოოდ 1977 წლის ტორიხოს-კარტერის ხელშეკრულებებით დასრულდა. ამ ხელშეკრულებებმა გააუქმა არხის ზონა და 1999 წლის 31 დეკემბერს პანამის არხზე კონტროლი პანამას გადასცა. ამის გამო, კიარი ცნობილია როგორც „ “ (ღირსების პრეზიდენტი).

პოსტ-პრეზიდენტობა
თანამდებობის დატოვების შემდეგ კიარი ჩამოშორდა საზოგადოებრივ ცხოვრებას და დაუბრუნდა მუშაობას თავის კერძო კომპანიებში. 1967 წლიდან 1969 წლამდე იგი იყო სამრეწველო სინდიკატის პრეზიდენტი.
ალსიბიადეს აროსემენა

ალსიბიადეს აროსემენა (დ. 20 ნოემბერი, 1883 – გ. 8 აპრილი, 1958) — პანამელი პოლიტიკოსი, რომელიც პანამის მე-15 პრეზიდენტად მსახურობდა.

იგი 1945 წელს ეროვნული ასამბლეის მიერ აირჩიეს მესამე საპრეზიდენტო დეზიგნატად.

1949–1951 წლებში იგი მსახურობდა პირველ ვიცე-პრეზიდენტად არნულფო არიასის კაბინეტში, ხოლო 1951 წლის 9 მაისიდან 1952 წლის 1 ოქტომბრამდე იყო პანამის პრეზიდენტი. იგი ეკუთვნოდა „ავთენტურ რევოლუციურ პარტიას“ .

იგი დაქორწინებული იყო ჰელიოდორა აროსემენაზე (1886–1980), რომელიც ყოფილი პრეზიდენტის, ხუან დემოსთენეს აროსემენას და იყო.
ხოსე რამონ გისადო

ხოსე რამონ გისადო (დ. 13 აგვისტო, 1899 – გ. 2 ნოემბერი, 1964) — პანამის მე-17 პრეზიდენტი. იგი ეკუთვნოდა ეროვნულ პატრიოტულ კოალიციას

განათლება
გიზადო ვანდერბილტის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულია, სადაც 1920 წელს ინჟინერიის ბაკალავრის ხარისხი მიიღო. პოლიტიკურ კარიერამდე გიზადომ ქონება ინჟინერ-მშენებლად მუშაობით დააგროვა.

ხოსე პრეზიდენტი მას შემდეგ გახდა, რაც მისი წინამორბედი, ხოსე ანტონიო რემონ კანტერა, მოკლეს.

რემონ კანტერას საქმე
1955 წელს, პანამის ეროვნულ ასამბლეაში გამართული სასამართლო პროცესის დროს, გიზადოს ბრალი დასდეს მისი წინამორბედის, ხოსე ანტონიო რემონ კანტერას მკვლელობაში. კანტერა 1955 წლის 2 იანვარს პანამაში, ხუან ფრანკოს იპოდრომზე, ტყვიამფრქვევიდან გასროლით მოკლეს. გიზადო დამნაშავედ იქნა ცნობილი როგორც თანამონაწილე და მიესაჯა ექვსი წელი და რვა თვე თავისუფლების აღკვეთა. ორი წლის შემდეგ რუბენ მირო მკვლელობის ბრალდებაში გაამართლეს, რის შედეგადაც გიზადოც რეაბილიტარეს და ციხიდან გაათავისუფლეს. მას პანამის ყოფილი პრეზიდენტის ყველა უფლება და პრივილეგია აღუდგა.

პირადი ცხოვრება
გიზადო თავის მეუღლეზე, მარია პარედეს გიზადოზე, 1924 წელს დაქორწინდა. მათ შეეძინათ ვაჟი და ქალიშვილი. გიზადოს უყვარდა გოლფის თამაში და ბეისბოლის ყურება. იგი 66 წლის ასაკში, მაიამი-ბიჩზე, სასტუმრო -ში, გულის შეტევით გარდაიცვალა.
ერნესტო დე ლა გუარდია

ერნესტო დე ლა გუარდია (დ. 30 მაისი, 1904 – გ. 2 მაისი, 1983) — პანამის პრეზიდენტი 1956 წლის 1 ოქტომბრიდან 1960 წლის 1 ოქტომბრამდე. იგი იყო ეროვნული პატრიოტული კოალიციის წევრი.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
დაიბადა პანამაში. განათლება ამერიკის შეერთებულ შტატებში, დართმუთის კოლეჯში მიიღო, სადაც მაგისტრის ხარისხი ფინანსების დარგში მოიპოვა.

პოლიტიკური კარიერა
მან პოლიტიკური კარიერა სან-ფრანცისკოში, კოსტა-რიკის კონსულატში კონსულის თანამდებობით დაიწყო. პრეზიდენტობამდე მას ეკავა დიპლომატიური თანამდებობები , ასევე მსახურობდა სახელმწიფო მდივნად და პირველ ვიცე-პრეზიდენტად 1945 წლიდან 1948 წლამდე. იგი ითვლებოდა საარჩევნო ტრიბუნალისა და სხვა კონსტიტუციური რეფორმების ვიზიონერად და მოიპოვა პანამური დემოკრატიის წამყვანი დამცველის რეპუტაცია. მისი მმართველობის დროს იგი ჩართული იყო აშშ-სთან დავებში, რომლებიც ეხებოდა პანამის არხის ზონის შესახებ ხელშეკრულებების ინტერპრეტაციას.

1959 წლის 26 აპრილს მას დაუპირისპირდა დიპლომატ რობერტო არიასის მიერ დაგეგმილი სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობა. რობერტო არიასი დამხობილი ექს-პრეზიდენტის, არნულფო არიასის ძმისშვილი და ცნობილი ბრიტანელი ბალერინას, მარგო ფონტეინის მეუღლე იყო. გადატრიალება, რომელიც სავარაუდოდ ფიდელ კასტროს მიერ იყო დაფინანსებული, ამერიკის შეერთებული შტატებისა და სხვა ამერიკული ქვეყნების დახმარებით ჩაახშეს.

პირადი ცხოვრება
ნავარო დაქორწინებული იყო მერსედეს გალინდოზე; მათ ორი ვაჟი და ერთი ქალიშვილი შეეძინათ.

შემდგომი ცხოვრება და გარდაცვალება
პრეზიდენტის თანამდებობის დატოვების შემდეგ იგი იყო პანამის ენის აკადემიის წევრი (1973 წელს ხელმძღვანელობდა კიდეც მას) და ხელმძღვანელობდა ყოველკვირეულ გამოცემას . იგი გარდაიცვალა პანამაში 1983 წელს, 78 წლის ასაკში.
მარკო აურელიო რობლესი

მარკო აურელიო რობლესი (დ. 8 ნოემბერი, 1905 – გ. 14 აპრილი, 1990) — პანამის პრეზიდენტი 1964 წლის 1 ოქტომბრიდან 1968 წლის 30 სექტემბრამდე. იგი სწავლობდა პანამის უნივერსიტეტსა და სორბონაში. პრეზიდენტობამდე იგი მსახურობდა დიპლომატიურ მისიებში საფრანგეთსა და გაერთიანებულ სამეფოში, ასევე იყო იუსტიციის მინისტრი (1960–1964).

რობლესი თავისი წინამორბედის, რობერტო ფრანსისკო კიარის ბიძაშვილი იყო.

1990 წლის 14 აპრილს (ტექსტში მითითებულია 16 აპრილიც), ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ, იგი მაიამიში გარდაიცვალა.
სომხეთის ასდვაძადური

სომხეთის ასდვაძადური — სომხური სამოციქულო ეკლესიის კათოლიკოსი 1715 წლის 8 მაისიდან 1725 წლამდე. იგი აკურთხეს ეჩმიაძინში. კათოლიკოსის სახით, მან მოახერხა რუსეთის პეტრე დიდთან კავშირის დამყარება, რათა მიეღო დახმარება გაფართოებისაკენ მიდრეკილი მუსლიმური სახელმწიფოების ოსმალეთის იმპერიისა და სპარსეთის წინააღმდეგ, რუსეთ-სპარსეთის ომამდე.

იგი დაკრძალულია წმინდა ჰრიფსიმეს ეკლესიაში, ეჩმიაძინში.
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2013

2013 წლის აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატი — საჭადრაკო ტურნირი, რომელიც ჩატარდა შვეიცარიული სისტემით, 2013 წლის 2-დან 13 მაისამდე სენტ-ლუისში.

ჩემპიონი გახდა გატა კამსკი, რომელმაც 9 ტურში 6½ ქულა დააგროვა და ტაი-ბრეიკზე დაამარცხა ალეხანდრო რამირესი.

ფორმატი
სისტემა: შვეიცარიული, 9 ტური.
მონაწილეთა რაოდენობა: 24 მოჭადრაკე.
კატეგორია: მე-13 (საშუალო რეიტინგი 2550,7).

განრიგი
ცერემონია: 2 მაისი.
ტურები: 3 – 7 მაისი და 9 – 12 მაისი.
დასვენების დღე: 8 მაისი.
ტაი-ბრეიკი და დახურვა: 13 მაისი.

მონაწილეები
(რეიტინგი მოცემულია 2013 წლის მაისის მდგომარეობით)
გატა კამსკი (2741)
ტიმურ გარაევი (2674)
ალექსანდრე ონიშუკი (2666)
რეი რობსონი (2620)
ვარუჟან აქობიანი (2616)
სემ შენკლენდი (2612)
რობერტ ჰესი (2595)
გრიგორი კაიდანოვი (2593)
ლარრი კრისტიანსენი (2579)
იური შულმანი (2570)
ალექსანდრე სტრიპუნსკი (2570)
ალეხანდრო რამირესი (2551)
ალექსანდრე შაბალოვი (2544)
მარკ არნოლდი (2538)
ჯოელ ბენჯამინი (2534)
ალექსანდრე ივანოვი (2529)
მელიქსეტ ხაჩიანი (2518)
კონრად ჰოლტი (2513)
ბენ ფაინგოლდი (2505)
ხორხე სამურ-ჰასბუნი (2463)
იააკოვ ნოროვიცი (2451)
ჯონ დენიელ ბრაიანტი (2442)
კაიდენ ტროფი (2421)
სამუელ სევიანი (2371)

საპრიზო ფონდი
საერთო ფონდი: 180 000 $.

ტურნირის ცხრილი
ტაი-ბრეიკი
თანაბარი ქულების გამო გაიმართა ფინალი გატა კამსკის და ალეხანდრო რამირესს შორის. „არმაგედონში“ გაიმარჯვა კამსკიმ.
მოჰამედ ჰატა

მოჰამედ ჰატა (ინდონ. ; დ. 12 აგვისტო, 1902 — გ. 14 მარტი, 1980) — ინდონეზიელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, ქვეყნის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლის ერთ-ერთი მთავარი ფიგურა, ინდონეზიის პირველი ვიცე-პრეზიდენტი (1945–1956) და პრემიერ-მინისტრი (1948–1950). მას ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „ინდონეზიის კოოპერატივების მამას“.

ადრეული წლები და განათლება
მოჰამედ ჰატა დაიბადა დასავლეთ სუმატრაზე, ფორტ-დე-კოკში (დღევანდელი ბუკიტინგი). მან განათლება მიიღო ნიდერლანდების ოსტ-ინდოეთსა და ნიდერლანდებში. 1921-1932 წლებში სწავლობდა როტერდამის ეკონომიკის უმაღლეს სკოლაში. ევროპაში ყოფნისას ის სათავეში ჩაუდგა ინდონეზიელ სტუდენტთა ორგანიზაციას , რომელიც აქტიურად უწევდა პროპაგანდას ინდონეზიის დამოუკიდებლობას.

ბრძოლა დამოუკიდებლობისათვის
1932 წელს სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ ჰატა შეუერთდა ეროვნულ-განმათავისუფლებელ მოძრაობას. კოლონიურმა ხელისუფლებამ ის რამდენჯერმე დააპატიმრა და გადაასახლა (მათ შორის ახალ გვინეასა და კუნძულ ბანდაზე). იაპონური ოკუპაციის პერიოდში (1942–1945), ჰატა, აჰმედ სუკარნოსთან ერთად, თანამშრომლობდა იაპონელებთან, რათა ეს პლატფორმა დამოუკიდებლობის მოსამზადებლად გამოეყენებინა.

პოლიტიკური მოღვაწეობა
1945 წლის 17 აგვისტოს, იაპონიის კაპიტულაციიდან ორ დღეში, ჰატამ და სუკარნომ ხელი მოაწერეს ინდონეზიის დამოუკიდებლობის დეკლარაციას. ჰატა დაინიშნა ვიცე-პრეზიდენტად. მომდევნო წლებში ის ხელმძღვანელობდა დიპლომატიურ მოლაპარაკებებს ნიდერლანდებთან, რაც 1949 წელს ჰაგის მრგვალი მაგიდის კონფერენციითა და ინდონეზიის სუვერენიტეტის აღიარებით დასრულდა.

ეკონომიკური ხედვა და კოოპერატივები
როგორც ეკონომისტს, ჰატას სწამდა, რომ პოლიტიკური დამოუკიდებლობა ეკონომიკური თვითმყოფადობის გარეშე ფასდაკარგული იყო. მან შეიმუშავა კოოპერაციული ეკონომიკის მოდელი, რომელიც ეფუძნებოდა ინდონეზიურ ტრადიციას — „ “ (ურთიერთდახმარება). მისი აზრით, ეს იყო საშუალება მცირე მწარმოებლების დასაცავად კაპიტალისტური მონოპოლიებისგან.

გადადგომა და ოპოზიცია
1950-იანი წლების შუა ხანებში ჰატასა და პრეზიდენტ სუკარნოს შორის ურთიერთობა დაიძაბა. ჰატა მხარს უჭერდა საპარლამენტო დემოკრატიას და ეწინააღმდეგებოდა სუკარნოს ავტორიტარულ მიდრეკილებებს. 1956 წელს მან პროტესტის ნიშნად დატოვა ვიცე-პრეზიდენტის პოსტი.

მემკვიდრეობა
მოჰამედ ჰატა გარდაიცვალა 1980 წელს ჯაკარტაში. 1986 წელს მას მიენიჭა „ინდონეზიის ეროვნული გმირის“ წოდება. მისი სახელი, სუკარნოსთან ერთად, მიენიჭა ქვეყნის მთავარ აეროპორტს. ჰატა რჩება ინდონეზიის ისტორიაში ინტელექტუალური პატიოსნების, დემოკრატიული ღირებულებებისა და სოციალური სამართლიანობის სიმბოლოდ.
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2014

2014 წლის აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში — საჭადრაკო ტურნირი, რომელიც ჩატარდა წრიული სისტემით, 2014 წლის 7-დან 20 მაისამდე სენტ-ლუისში.

ჩემპიონი გახდა გატა კამსკი, რომელმაც 11 ტურში 7 ქულა დააგროვა და ტაი-ბრეიკზე დაამარცხა ვარუჟან აკობიანი.

ფორმატი
სისტემა: წრიული, 11 ტური.
მონაწილეთა რაოდენობა: 12 მოჭადრაკე.
კატეგორია: მე-15 (საშუალო რეიტინგი 2610,17).
კონტროლი: 90 წუთი 40 სვლაზე, შემდეგ 30 წუთი პარტიის ბოლომდე, 30 წამის დამატებით ყოველ სვლაზე.

მონაწილეები
(რეიტინგი 2014 წლის მაისის მდგომარეობით)
გატა კამსკი (2713)
ალექსანდრე ონიშუკი (2668)
ტიმურ გარაევი (2653)
ვარუჟან აკობიანი (2643)
სემ შენკლენდი (2634)
სერგეი ერენბურგი (2633)
რეი რობსონი (2631)
ალეხანდრო რამირესი (2595)
ალექსანდრე ლენდერმანი (2582)
დენიელ ნაროდიცკი (2543)
მაკენზი მოლნერი (2522)
ჯოშუა ფრიდელი (2505)

საპრიზო ფონდი
საერთო ფონდი: 172 000 $.

ტაი-ბრეიკი
გამარჯვებულის გამოსავლენად ჩატარდა ტაი-ბრეიკი კამსკის, აკოპიანისა და ლენდერმანის მონაწილეობით. საბოლოოდ, ფინალში კამსკიმ დაამარცხა აკობიანი.

ტურნირის ცხრილი
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2015

2015 წლის აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატი — საჭადრაკო ტურნირი, რომელიც ჩატარდა სენტ-ლუისში, 2015 წლის 31 მარტიდან 13 აპრილამდე.

ტურნირის გამარჯვებული გახდა ჰიკარუ ნაკამურა, რომელმაც 11 პარტიიდან 8 ქულა დააგროვა.

ტურნირის ფორმატი
სისტემა: წრიული, 11 ტური.
მონაწილეთა რაოდენობა: 12 მოჭადრაკე.
კატეგორია: მე-16 (საშუალო რეიტინგი 2641,9).
კონტროლი: 90 წუთი 40 სვლაზე, შემდეგ 30 წუთი პარტიის ბოლომდე, 30 წამის დამატებით ყოველ სვლაზე.

მონაწილეები
(რეიტინგი 2015 წლის მარტის მდგომარეობით)
ჰიკარუ ნაკამურა (2798)
უესლი სო (2788)
გატა კამსკი (2683)
ალექსანდრე ონიშუკი (2665)
სემ შენკლენდი (2661)
რეი რობსონი (2656)
დენიელ ნაროდიცკი (2633)
ვარუჟან აკობიანი (2622)
ტიმურ გარაევი (2604)
კაიდენ ტროფი (2532)
სამუელ სევიანი (2531)
კონრად ჰოლტი (2530)

საპრიზო ფონდი
საერთო ფონდი: 175 000 $.

ტურნირის ცხრილი
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2017

2017 წლის აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატი — საჭადრაკო ტურნირი, რომელიც ჩატარდა სენტ-ლუისში, 2017 წლის 28 მარტიდან 11 აპრილამდე.

ტურნირის გამარჯვებული გახდა უესლი სო, რომელმაც ტაი-ბრეიკში დაამარცხა ალექსანდრე ონიშუკი.

ტურნირის ფორმატი
სისტემა: წრიული, 11 ტური.
მონაწილეთა რაოდენობა: 12 მოჭადრაკე.
კატეგორია: მე-18 (საშუალო რეიტინგი 2684,83).
კონტროლი: 90 წუთი 40 სვლაზე, შემდეგ 30 წუთი პარტიის ბოლომდე, 30 წამიანი დამატებით ყოველ სვლაზე.

მონაწილეები
(რეიტინგი 2017 წლის მარტის მდგომარეობით)
უესლი სო (2822)
ფაბიანო კარუანა (2817)
ჰიკარუ ნაკამურა (2793)
ჯეფრი სიუნი (2674)
რეი რობსონი (2668)
ალექსანდრე ონიშუკი (2667)
სემ შენკლენდი (2666)
გატა კამსკი (2659)
დენიელ ნაროდიცკი (2646)
ვარუჟან აქობიანი (2645)
იაროსლავ ჟერებუხი (2605)
ალექსანდრე შაბალოვი (2556)

საპრიზო ფონდი
საერთო ფონდი: 194 000 $.
გამარჯვებული: 50 000 $.
მეორე ადგილი: 35 000 $.
მესამე ადგილი: 25 000 $.
ასევე გათვალისწინებული იყო სპეციალური პრიზი (64 000 $) იმ მოჭადრაკისთვის, ვინც 11-დან 11 ქულას მოაგროვებდა.

ტურნირის ცხრილი
რეპორტაჟები
ტაი-ბრეიკი
პირველი ადგილის გამოსავლენად გაიმართა ორმატჩიანი ტაი-ბრეიკი:
უესლი სო — ალექსანდრე ონიშუკი: 1:0
ალექსანდრე ონიშუკი — უესლი სო: ½:½
გამარჯვებული: უესლი სო.
აშშ-ის ჩემპიონატი ჭადრაკში 2018

აშშ-ის საჭადრაკო ჩემპიონატი 2018 — შეჯიბრი, რომელიც გაიმართა სენტ-ლუისის საჭადრაკო კლუბში 2018 წლის 17 აპრილიდან 30 აპრილამდე.

ტურნირის გამარჯვებული გახდა დიდოსტატი სემ შენკლენდი, რომელმაც 11 შესაძლებლიდან 8½ ქულა დააგროვა.

რეგლამენტი
ტურნირში მონაწილეობდა 12 მოჭადრაკე. ტურნირი ჩატარდა წრიული სისტემით 11 ტურად.
დროის კონტროლი: 90 წუთი პირველი 40 სვლისთვის, შემდეგ 30 წუთი პარტიის ბოლომდე, 30-წამის დამატებით ყოველი სვლისთვის, დაწყებული პირველი სვლიდან.
სოფიის წესი: მოთამაშეებს არ შეუძლიათ ყაიმზე შეთანხმება 30-ე სვლამდე.

მონაწილეები
ტურნირში მონაწილეობდნენ აშშ-ის საუკეთესო მოჭადრაკეები.

საპრიზო ფონდი
საერთო საპრიზო ფონდი შეადგენდა 194 000 აშშ დოლარს. გამარჯვებულმა მიიღო 50 000 აშშ დოლარი.

ტურნირის ცხრილი
რეპორტაჟები