iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ირაფის რაიონი

ირაფის რაიონი (ოსურ. ) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული და მუნიციპალიტეტი (მუნიციპალური ოლქი), რომელიც შედის ჩრდილოეთ ოსეთის რესპუბლიკა - ალანიას შემადგენლობაში. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი ჩიკოლა. აღნიშნული სოფელი მდებარეობს ირაფის რაიონის ჩრდილოეთ ნაწილში, მდინარე ურუხის მარჯვენა ნაპირთან არც ისე შორს, მდინარის ორივე ნაპირზე, ამავე სახელწოდების ჩიკოლა (ზმეიკა). მდებარეობს ვლადიკავკაზის ჩრდილო-დასავლეთით 70 კმ-ში.

გეოგრაფია
ირაფის ოლქი მდებარეობს რესპუბლიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. მას ესაზღვრება საქართველო სამხრეთით, ყაბარდო-ბალყარეთის რესპუბლიკა დასავლეთ და ჩრდილოეთით, და დიგორისა და ალაგირის ოლქები აღმოსავლეთით. ტერიტორიის უმეტესობა მთებით არის გარშემორტყმული. ირაფის რაიონში ყველაზე დიდი მდინარეებია ურუხ, ჰაზნიდონი და ლესკენი. უბნის ფართობია 1376 კმ².

რაიონის სახელი მომდინარეობს მდინარე ურუხის ოსური სახელწოდებიდან - ირაფი (ოსურ./), რომელიც მიედინება მთელ რეგიონში.

ეკონომიკა
რაიონის ტერიტორიაზე არის 5 კოლექტიური მეურნეობა და 4 სახელმწიფო მეურნეობა. ასევე რაიონში მდებარეობს: 4 სამრეწველო საწარმო, სამომხმარებლო მომსახურების კომპლექსი, საბინაო და კომუნალური მომსახურების საწარმოები, ცენტრალური უბნის საავადმყოფო, 14 საშუალო სკოლა, საგზაო მშენებლობის განყოფილება და სხვა დაწესებულებები.

ტურიზმი
ტურიზმის თვალსაზრისით ძალიან საინტერესოა ირაფის რაიონი. უზარმაზარი ისტორიული, კულტურული და ბუნებრივი ძეგლები და ღირსშესანიშნაობები, ისევე როგორც ძველი მთის სოფლები თავიანთი უნიკალური ისტორიით, კონცენტრირებულია სწორედ ამ რაიონში. რეგიონის ერთ–ერთი ტურისტულად მიმზიდველი და პოპულარული ადგილია დაცული ბუნებრივი ტერიტორია - ალანიას ეროვნული პარკი. აქ გადის უამრავი, ტურისტული ბილიკი. აქ დასვენების უამრავი ფორმაა: ლაშქრობა და ცხენებით სარგებლობა, ასევე ტურისტს აქავს შესაძლებლობა თხილამურებით სრიალის.

კულტურა
ირაფის რაიონში განთავსებულია: ნანა ზადალესკის სახელობის მუზეუმი (დიგორის ხეობაში, სოფელ ზადალესკის მახლობლად).
სახალხო თეატრი - სოფელ ჩიკოლაში, 2015 წლისთვის რაიონში ფუნქციონირებს 17 ბიბლიოთეკა, რომელთაგან: 1 საოლქო-ცენტრალური ბიბლიოთეკა, საოლქო საბავშვო ბიბლიოთეკა, სამეცნიერო ბიბლიოთეკა და სხვა ზოგადი სოფლის ბიბლიოთეკებია. წიგნების ფონდის მთლიანი მოცულობაა 90 000 წიგნი. ირაფის რეგიონში ასევე არის მუსიკალური და სამხატვრო სკოლა.

ტრანსპორტი
რეგიონის გზების საერთო სიგრძეა 328 კმ. ირაფის რაიონში არ არსებობს სარკინიგზო ქსელი.
პეტრე ჩაიკოვსკის ქუჩა

პეტრე ჩაიკოვსკის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში (სოლოლაკი). პავლე ინგოროყვას ქუჩიდან დანიელ ჭონქაძის ქუჩამდე. წარმოიქმნა საუკუნეში. ადრე ერქვა კონსულის ქუჩა. ქუჩაზე განთავსებული იყო სპარსეთის საკონსულო და ქუჩის სახელწოდებაც მას უკავშირდება. ასევეა დატანილი 1876 წლის გეგმაზე. აქვე იყო სახანძრო სამსახურის („ცეცხლის მქრობელთა რაზმის“) შენობა. 1923 წელს გიორგი ელიავას (ცხრა ძმიდან ერთ-ერთი) სახელი დაერქვა. 1938 წელს პეტრე ჩაიკოვსკის სახელი ეწოდა, რომელიც 1890 წელს ამ ქუჩაზე ცხოვრობდა.
წავკისის ქუჩა

წავკისის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში (სოლოლაკი). ამაღლების ქუჩიდან მთის ფერდობამდე. წარმოიქმნა საუკუნეში. 1900 წლამდე წყალსადინარის ქუჩა ერქვა, შემდეგ — წავკისის შესახვევი. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც წავკისის ქუჩა. აქვს 2 შესახვევი ( შესახვევი — ყოფილი შუა შესახვევი, შემდეგ — შესახვევი. შესახვევი — ყოფილი წავკისის გასასვლელი, შემდეგ — შესახვევი).
მაჰირ ემრელი

მაჰირ ემრელი (, წინათ მაჰირ მადატოვი, ; დ. 1 ივლისი, 1997, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი ფეხბურთელი. საფეხბურთო კლუბ „ნიურნბერგისა“ და აზერბაიჯანის ეროვნული ნაკრების თავდამსხმელი.

კარიერა
კლუბი
ემრელის პროფესიონალური კარიერის დებიუტი შედგა 2014 წლის 27 სექტემბერს, აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგაში, ბაქოსა და არაზ ნახსივანს შორის გამართულ შეხვედრაში.

2015 წლის 16 ივლისს ემრელმა კლუბ ყარაბაღთან 3 წლიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი.

2015 წლის 23 აგვისტოს შედგა მისი დებიუტი ყარაბაღში; მან შუველიანის წინააღმდეგ ჩატარებულ სადებიუტო შეხვედრაშივე მოახერხა გოლის გატანა.

მისი ევროპულ ტურნირზე დებიუტი 2016 წელს, უეფას ჩემპიონთა ლიგის მეორე საკვალიფიკაციო ეტაპზე შედგა; აღნიშნულ შეხვედრაში გუნდი ლუქსემბურგულ გუნდ „91 დუდლანჯ“-ს დაუპირისპირდა და ანგარიშით 2:0 დაამარცხა.

2016 წლის 15 სექტემბერს მან შედგა მისი დებიუტი უეფას ევროპა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე, სადაც გუნდი „სლოვან ლიბერესს“ დაუპირისპირდა.

მან მეორე ევროპული გოლი 2017-18 წლების უეფას ჩემპიონთა ლიგის „პლეი-ოფ“-ის დაუნდში, დანიის კოპენჰაგენის წინააღმდეგ გაიტანა (შეხვედრაში გუნდმა საკუთარ მოედანზე 1:0 გაიმარჯვა).

უეფას ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე მისი დებიუტი 2017 წლის 12 სექტემბერს, ჩელსის წინააღმდეგ, სტემფორდ ბრიჯზე შედგა. მას უეფას ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფური ეტაპის ხუთ თამაშში აქვს მონაწილეობა მიღებული.

საერთაშორისო
აზერბაიჯანის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში ემრელის დებიუტი 2017 წლის 9 მარტს, ყატარის წინააღმდეგ გამართულ მეგობრულ შეხვედრაში შედგა.

ეროვნული ნაკრების მაისურით მან პირველი გოლი 2018 წლის 29 მაისს, ყირგიზეთის წინააღმდეგ ჩატარებულ შეხვედრაში გაიტანა.

2017 წლის ისლამის სოლიდარობის თამაშები
აზერბაიჯანის 23-წლამდელთა ნაკრებმა მოიგო ისლამის სოლიდარობის თამაშები. იგი აზერბაიჯანის ერვნულ 23-წლამდელთა საფეხბურთო ნაკრებში იაშარ ვაჰაბზადემ აირჩია; ემრელმა 5 თამაშში მიიღო მონაწილეობა; აღსანიშნავია, რომ მან ფინალში ომანის წინააღმდეგ 2 გოლი გაიტანა.

სპონსორები
2018 წელს ემრელიმ ხელი მოაწერა სპონსორობის ხელშეკრულებას ამერიკული სპორტული ტანსაცმლისა და აღჭურვილობის მომწოდებელთან, „“–თან.

პირადი ცხოვრება
2019 წლის მაისში სახელი მაჰირ მადატოვი შეიცვალა და მაჰირ ემრელი დაირქვა; მიზეზი მამის ახალ ქორწინებასთან უთანხმოება იყო.
გიორგი ჯაბაურის ქუჩა

გიორგი ჯაბაურის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (სვანეთისუბანი). მნათობის ქუჩიდან დავით ბერიაშვილის ქუჩამდე. წარმოიქმნა საუკუნის 30-იან წლებში. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც უწერის ქუჩა, გრძელდებოდა ხრამჰესის (ახლანდელი პაატა სააკაძის) ქუჩამდე. 70-იან წლებში მსახიობ გიორგი ჯაბაურის სახელი ეწოდა. აქვს გასასვლელი, შესახვევი.
ბრანიმირ სუბაშიჩი

ბრანიმირ სუბასიჩ (, ; დ. 7 აპრილი, 1982, ბელგრადი, იუგოსლავიის სფრ) აზერბაიჯანელი/სერბი კარიერადასრულებული პროფესიონალი ფეხბურთელი. იგი თავდამსხმელის პიზიციაზე თამაშობდა.

საკლუბო კარიერა
ადრეული წლები (1998-2005)
სუბაშიჩმა ახალგაზრდული კარიერა დაიწყო 1997 წელს, 15 წლის ასაკში, გუნდ ზელეზნიკში. 1998 წელს მან გუნდთან კონტრაქტი გააფორმა და გახდა პროფესიონალი ფეხბურთელი. იგი 2002 წლამდე რჩებოდა ზელენზინკში; შემდგომ იგი სრემსისაში გაანათხოვრეს. სეზონის დასრულების შემდეგ მან სრემსისა დატოვა და კლუბ ოოსტენდეს შეუერთდა. კლუბში მან 14 თამაში ჩაატარა და ამ თამაშებში 3 გოლი გაიტანა. 2003 წელს ნახევარი წლის განმავლობაში იგი თამაშობდა ბეაუაის ოისეს რიგებში. 2003 წელს ორწლიანი კონტრაქტი გააფორმა ჩერნომორეც ოდესასთან. 2 სეზონის განმავლობაში მან მხოლოდ 7 თამაშში მიიღო მონაწილეობა (გაიტანა მხოლოდ 1 გოლი). 2005 წელს სუბაშიჩი გაანათხოვრეს რუსეთის პრემიერლიგის გუნდ ამკარ პერმში, სადაც მან 6 თამაში ითამაშა და 1 გოლი გაიტანა.

ნეფთჩი (2005-2008)
2005 წლის ზაფხულში სუბაშიჩი აზერბაიჯანის პრემიერლიგის ჩემპიონ გუნდ ნეფთჩიში გადავიდა. მისი პირველი გამოჩენა კლუბის მაისურით ანდერლეხტის წინააღმდეგ, უეფას თასის ეგიდით გამართულ შეხვედრაში შედგა; თამაშში მან 11 მეტრიანი საჯარიმო დარტყმა მოიპოვა და ამით დაეხმარა გუნდს რათა ანგარიშით 1:0 მოეგო მოწინააღმდეგისათვის. 2006 წლის იანვარჩი ნეფთჩი ასპარეზობდა თანამეგობრობის თასზე. ამავე წელს ნეფთჩის ეს ტურნირი მოიგო, ხოლო სუბაშიჩმა ტურნირში 3 გოლი გაიტანა.

შემდეგი 3 წელი სუბაშიჩი ნეფთჩიში თამაშობდა. ამ დროში მან მოიგო: თანამეგობრობის თასი 2006 წელს, ვერცხლის მედალი (2006-07 წლების სეზონში) და ორი ბრინჯაოს მედალი (2005-06; 2007-08) აზერბაიჯანის პრემიერლიგაში. საბოლოოდ, მან კლუბის 65 თამაშში მიიღო მონაწილეობდა და 31 გოლი გაიტანა. 2007 წელს, აზერბაიჯანის მოქალაქეობის მიღების შემდეგ იგი აზერბაიჯანის ეროვნულ ნაკრებშიც თამაშობდა.

რედ სტარ ბელგრადი (2008-2010)
2008 წლის ზაფხულში სუბაშიჩი მშობლიურ სერბეთში დაბრუნდა ბელგრადის კლუბ რედ სტარში გაწევრიანდა. 2008 წელს მან 11 თამაშში მიიღო მონაწილეობა და 3 გოლი გაინტანა. 2009 წლის მარტში სუბაშიჩი ჩინურ კლუბ ჩანგჩუნ იატაიში განათხოვრდა. ჩინეთის სუპერლიგაში მან 24 თამაშში 3 გოლი გაიტანა. ამ სეზონში ჩანგჩუნ იატაი 2009 წლის ჩინეთის საფეხბურთო პრემიერლიგის ვერცხლის მედალოსანი გახდა. ამ სეზონის შემდეგ იგი რედ სტარ ბელგრადში დაბრუნდა და სეზონი გუნდთან ერთად დაასრულა.
ჰოსპიტლის შესახვევი

ჰოსპიტლის შესახვევი — შესახვევი თბილისში ისნის რაიონში (ნავთლუღი). გიორგი რთველიძის ქუჩიდან ნავთლუღის ქუჩამდე. წარმოიქმნა საუკუნეში. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. საუკუნის 70-იან წლებამდე მოდიოდა ნავთლუღის შესახვევამდე, რომელიც მდებარეობდა ნავთლუღის ქუჩასა და ყოფილი ჰოსპიტლის მოედანს შორის.
ფედერიკო ვალვერდე

ფედერიკო ვალვერდე (; დ. 22 ივლისი, 1986) — ურუგვაელი ფეხბურთელი, მადრიდის „რეალისა“ და ურუგვაის ეროვნული ნაკრების ნახევარმცელი.

სანაკრებო სტატისტიკა
მიღწევები
პენაროლი: (1)
ურუგვაის პრიმერა დივიზიონი (1): 2015–16

რეალ მადრიდი: (14)
ესპანეთის ლა ლიგა (3): 2019–20, 2021–22, 2023–24
ესპანეთის თასი (1): 2022–23
ესპანეთის სუპერთასი (3): 2020, 2022, 2023–24
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა (2): 2021–22, 2023–24
უეფა-ს სუპერთასი (2): 2022, 2024
ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი (3): 2018, 2022, 2024

ინდივიდუალური
ფიფას 20-წლამდელთა მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის ბურთი: 2017
ვლადიმერ ლობჟანიძის ქუჩა

ვლადიმერ ლობჟანიძის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ისნის რაიონში (ნავთლუღი). ნავთლუღის ქუჩიდან ბერი გაბრიელ სალოსის გამზირამდე. წარმოიქმნა საუკუნეში. ერქვა ჰოსპიტლის ქუჩა. სახელი დაკავშირებულია საუკუნეში აქ მდებარე სამხედრო ჰოსპიტალთან. ქუჩა დატანილია თბილისის 1876 წლის გეგმაზე. 2017 წელს ჰოსპიტლის ქუჩას და ექიმის გასასვლელის დიდ ნაწილს მიენიჭა პოლიციის ლეიტენანტის — ვლადიმერ ლობჟანიძის სახელი.
მამედ ჩირაგოვი

მამედ ჩირაგოვი (; დ. 21 ივნისი, 1938, ჭაპალა) — აზერბაიჯანელი გეოლოგი, გეოლოგია-მინერალოგიის მეცნიერება დოქტორი, ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი. რუსეთის მედიცინის მეცნიებრებათა აკადემიკოსი (2000 წლიდან).

ბიოგრაფია
დაიბადა 1938 წლის 21 ივნისს ბოლნისის რაიონის სოფელ ჭაპალაში. პირველადი 8 წლიანი განათლება მიიღო ჭაპალაში, შემდეგ სწავლა განაგრძო ნახიდურში. სკოლის დამთავრების შემდეგ მოეწყო ბაქო სახელმწიფო უნივერსიტეტში. იმავე წელს მუშაობა დაიწყო აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ქიმიის ინტიტუტში ხუდუ მამედოვის ხელმძღვანელობაში არსებულ კრისტალოქიმიის ლაბოროტორიაში. 1962 წელს იყო აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ქიმიის ინსტიტუტის სამეცნიერო მუშაკი. 1971 წელს ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის არქეოლოგიის კათედრაზე მთავარი სპეციალისტი. 2000 წლიდან რუსეთის მედიცინის მეცნიერებათა აკადემიკოსია. 1989 წელს დოქტორის ხარისხის მოსაპოვებლად დაიცვა დისერტაცია სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. არის 150-მდე სამეცნიერო სტატიის, სამი მონოგრაფიის და ოთხი სახელმძღვანელოს ავტორი.
ჰაფიზ ბახიში

ჰაფიზ ბახიში (; დ. 1932 – გ. 1989) – აზერბაიჯანელი პოეტი.

ბიოგრაფია
ჰაფიზ ბახიში დაიბადა 1932 წელს 15 ოქტომბერს ზანგაზურის მხარის გაფანის რეგიონის სოფელ იუხარი გირათაღში, მასწავლებლის ოჯახში. საჯარო სკოლა 1950 წელს გაფანის რაიონის სოფელ შაჰარჯიქში დაამთავრა.

1950–1952 წლებში სოფელ გაოვშუდში დაწყებითი განათლების მასწავლებლად მუშაობდა, 1952–1956 წლებში სწავლობდა აზერბაიჯანის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის თეატრისა და კინოს სამსახიობო ფაკულტეტზე. სწავლისას 1954 წელს აზერბაიჯანის მხატვრული კინოს გაერთიანების ხელმძღვანელი იყო. 1956–1961 წელს ქალაქ სუმგაითის პიონერთა სახლისა და კულტურის სასახლის დირექტორის პოზიციაზე მუშაობდა.

1961 წელს აზერბაიჯანის სახელმწიფოს რადიოსა და ტელევიზიის კომიტეტში სხვადასხვა პოზიციაზე მუშაობდა. პირველი ლექსი გამოქვეყნდა გაზეთ „სოციალისტ სუმგაითში“. ოცამდე კომპოზიციის ავტორი.

1989 წლის 7 სექტემბერს გარდაიცვალა.
კიმბრები

კიმბრები — გერმანული ტომი. ძვ. წ. საუკუნის ბოლოს დაიკავეს იუტლანდიის ნახევარკუნძულის ქარვით მდიდარი ცენტრალური და ჩრდილოეთი ნაწილი. დაახლ. 120 წელს ტევტონებთან, ტიგურინებთან და ამბრონებთან ერთად, რომლებმაც საკუთარი ტერიტორიის ნაწილი წყალდიდობის გამო დაკარგეს, დაიძრნენ სამხრეთით. დუნაის ზემო წელზე დაიმორჩილეს კელტური ტომები და 113 წელს ნორიკში ნორეის ბრძოლაში დაამარცხეს რომაელები, შემდეგ გადავიდნენ გალიაში, სადაც რომაელებს რამდენიმე მარცხი მიაყენეს (109, 107 და განსაკუთრებით 105 წელს არაუზიონთან, როდესაც განადგურდა ორი რომაული არმია და დაიღუპა 80 ათასი ჯარისკაცი). კიმბრების განუწყვეტელმა გამარჯვებებმა რომის მოსახლეობისათვის გამოიწვია („კიმბრების საშინელება“). 104 წელს კიმბრებთან და ტევტონებთან ბრძოლა კონსულ გაიუს მარიუსს მიანდეს. 102 წელს კიმბრები რომისკენ დაიძრნენ და თითქმის მთელი ჩრდილოეთ იტალია დაიკავეს, მაგრამ მარიუსმა ვერცელის ბრძოლაში (ძვ. წ. 101) მოახერხა მათი გატეხვა და მათი არმია თითქმის მთლიანად გაანადგურა. კიმბრების დიდი ნაწილი მონებად გაყიდეს, ადგილი ჰქონდა ქალების მასიურ, შესაძლოა რიტუალურ, თვითმკვლელობას. გადარჩენილი კიმბრები ჩრდილოეთით წავიდნენ.
გევორგ კასპაროვი

გევორგ კასპაროვი (; დ. 25 ივლისი, 1980, ერევანი, სომხეთის სსრ, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი ფეხბურთელი რომელიც თამაშობს მეკარეს პოზიციაზე. იგი ამჟამად თამაშობს კლუბ განძასარი კაპანსა და სომხეთის ეროვნულ ნაკრებში.

საკლუბო კარიერა
დვინ არტაშატი
დვინში თამაშამდე, კასპაროვმა დაამთავრა ქალაქ ერევანის საფეხბურთო სკოლა. ახალგაზრდობის პერიოდში იგი თამაშობდა საფეხბურთო კლუბ დვინ არტაშატში (1997-1998). გუნდის დაცვის ხაზში სისუსტის გამო, კაპაროვმა 1997 წლის სეზონში 18 თამაშში 51 გოლი გაუშვა.

ზვარტნოცი
2000 წელს კასპაროვმა კონტრაქტი გააფორმა კლუბ ზვარტნოცთან. გუნდთან ერთად მან ორჯერ მიაღწია სომხეთის თასის ფინალს და სომხეთის საფეხბურთო პრემიერლიგაში მეორე ადგილი დაიკავა. შესაძლოა კასპაროვს კარიერა ამ კლუბში გაეგრძელებინა, მაგრამ სეზონის დასასრულს, ფინანსური პრობლემების გამო კლუბი სომხეთის პრემიერლიგიდან გაუშვეს.

არარატ თეორანი
ასეთ ვითარებაში მას მეზობელი ირანის კლუბიდან, თეირანის არარატ თეირანიდან მოუვიდა შემოთავაზება. 2003 წლის სეზონი მან ამ კლუბში გააგრძელა, ხოლო შემდეგ სამშობლოში დაბრუნდა.

მიკა ერევანი
2004 წელს იგი შეუერთდა მიკა ერევანს. კასპაროვის სადებიუტო მატჩი მიკაში შედგა ქალაქ აშტარაკში, 17 აპრილს; გუნდის მოწინააღმდეგე იყო წინა წლის სომხეთის პრემიერლიგის ჩემპიონი კლუბი პიუნიკი. აღნიშნულ შეხვედრაში მიკა ერევანი ანგარიშით 1:3 დამარცხდა. კლუბთან ერთად კასპაროვმა 2004 წლის სომხეთის საფეხბურთო პრემიერ ლიგის ცხრილში მეორე ადგილი დაიკავა.

პიუნიკი
მომდევნო წელს კასპაროვი პიუნიკის ფეხბურთელი გახდა. პირველი რაუნდის შემდეგ, აპოელა ედელმა კლუბი დატოვა და ამით კასპაროვი გუნდის ძირითადი მეკარე გახდა. კასპაროვთან ერთად პიუნკმა მოიგო სომხეთის პრემიერლიგა (2005, 2006) და სომხეთის სუპერთასი. 2005 და 2006 წელს გევორგ კასპაროვი დასახელდა სომხეთის პრემიერ ლიგის საუკეთესო მეკარედ.

პას თეირანი და რაჰ აჰანი
2007 წელს კასპაროვი კიდევ ერთხელ ჩავიდა ირანში და ერთი სეზონის განმავლობაში კლუბ პას თეირანსა და რაჰ აჰარნში ითამაშა.

ულისი
2008 წელს მან ულისი ერევანისგან შემოთავაება მიიღო და ამიტომ იგი სომხეთში დაბრუნდა. ულისში მან ორი სრული სეზონი ჩაატარა. 2009 წლის სომხეთის პრემიერლიგაში გუნდი მესამე ადგილზე გავიდა. მეორე სეზონის დასრულებას იგი თეირანის კლუბ სანთი კავეჰ თეირანს შეუერთდა. მან კლუბთან 5 თვიანი კონტაქტი გააფორმა.
უჯარის რაიონი

უჯარის რაიონი — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. მდებარეობს გოქჩაის სამხრეთით, დედაქალაქ ბაქოდან 234 კილომეტრის დაშორებით. ამ რეგიონში გადის ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენი.

ისტორია
1840 წლის 10 აპრილის, ადმინისტრაციული რეფორმის თანახმად, რაიონი იყო კასპიის პროვინციის ნაწილი, ხოლო 1846 წელს შეუერთდა შემახის გუბერნიას. 1859 წელს შემახში მოხდა მიწისძვრა, რის შემდეგაც გუბერნიის ცენტრი ბაქოში გადაიტანეს. უჯარის რაიონი შეიქმნა 1939 წლის 24 იანვარს, როგორც დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული ერთეული გოქჩაის რაიონის ნაწილიდან.

დეომოგრაფია
2009 წლის მონაცემებით, უჯარის რაიონის მოსახლეობა სავარაუდოდ 77 900 ადამიანს შეადგენდა, რომელთაგანაც 22 % ქალაქებში, ხოლი 78 % კი სოფლებში ცხოვრობდა. სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტის ანგარიშის თანახმად, 2010 წელს მოსახლეობის მთლიანმა რაოდენობამ 71,9 ათასი ადამიანს მიაღწია. 2018 წლისთვის გაიზარდა 15 800 ადამიანით და შეადგენდა 87,7 ათასს.

მეურნეობა
მეურნეობა მოიცავს მარცვლეულის, ნესვის, კოწახურის და მშრალი სუბტროპიკული ხილის მოყვანას, ასევე ბამბის მოშენების, მეცხოველეობას, მევენახეობასა და მეფრინველეობას.

1902 წელს რეგიონში აშენდა ძირტკბილას ფესვის გადამამუშავებელი ქარხანა. ეს ქარხანა უჯარში პირველი სამრეწველო საწარმო იყო. 1953 წელს ქარხანაში ხანძარი გაჩნდა, რის შედეგადაც დაიწვა. ხანძრის შემდეგ გარკვეული პერიოდის განმავლობაში შეჩერდა სამუშაოები, და რეკონსტრუქციის შემდეგ 1956 წლიდან ჩვეულებრივ დაიწყო ფუნქციონირება.
იარდიმლის რაიონი

იარდიმლის რაიონი — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი იარდიმლი. 2017 წლის აღწერის თანახმად, მოსახლეობა 65 200 ადამიანს შეადგენდა.

გეოგრაფია
რაინონი საზღვებს ადგენს: ირანთან (სამხრეთის და დასავლეთის სახელმწიფო საზღვრის სიგრძე ტოლია 96 კმ-ის) ,ლერიქის რაიონთან ( საზღვრის სიგრძე 40 კმ-ის ტოლია), მასალის რაიონთან (საზღვრის სიგრძე 11 კმ-ის ტოლია) და ჯალილაბადის რაიონთან (საზღვრის სიგრძე 20 კმ-ის ტოლია). იარდიმლი მდებარეობს მთიანეთში, აზერბაიჯანის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. მდინარე ვილეში ყველაზე გრძელი მდინარეა რაიონში. მისი სიგრძე უდრის 11 კილომეტრს. რაიონი მოიცავს 66 720 ჰექტარ ტერიტორიას. აქედან ტყე იკავებს20 536 ჰექტარ ფართობს. იარდიმლის სახმელეთო ზონები ძირითადად შედგება ყავისფერ ნიადაგებისგან.

რეგიონში საშუალო წლიური ტემპერატურაა +11,9 გრადუსი ცელსიუსია, საშუალო ნალექი 586 მმ-ს შეადგენს, ქარი საშუალო სიჩქარე წამში 1,6 მეტრია, მიწისქვეშა წყლების სიღრმე 4,5 მეტრია, ხოლო სეისმური ნიშანი 7 ქულა.

დემოგრაფია
სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტის მონაცემებით, 2019 წლის მდგომარეობით, ქალაქის მოსახლეობა 67 000 ადამიანს შეადგენდა, რაც გაიზარდა 17 000 ადამიანით (დაახლოებით 34 პროცენტით) 2000 წლიდან მოყოლებული. 2000 წელს მოსახლეობის რაოდენობა 50 000 ადამიანს შეადგენდა. მთლიანი მოსახლეობიდან 34 300 მამაკაცია, ხოლო 32 700 კი ქალი. 2018 წელს მოსახლეობის 29,6 პროცენტზე მეტს (დაახლოებით 19 600 ადამიანი) შეადგენენ 14–29 წლების ფარგლებში მყოფი მოზარდები და ახალგაზრდები. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2013 წლისთვის 1 კმ²-ზე 92 – მდე ადამიანს შეადგენდა.

ეკონომიკა
ეკონომიკაში, შემოსავლის უმეტესი წილი მოდის მეცხოველეობა და მოსავლის წარმოებაზე, ვინაიდან იარდიმლის რაიონში უფრო მეტად სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობებია გავრცელებული. 2015 წელს რეგიონში აწარმოეს 94 583 000 მანათის ღირებუების მთლიანი პროდუქტი, რაც 8,8% -ით მეტია გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით და 10,3-ჯერ მეტი 2003 წელთან შედარებით. ერთ სულ მოსახლეზე წარმოება 2003 წელთან შედარებით გაიზარდა 3,64-ჯერ, წინა წელთან შედარებით 7% -ით და შეადგენდა 1471 მანათს.

გალერეა
იარდიმლის ტერიტორიის უმეტესი ნაწილი მთებითა და ტყით არის დაფარული:
ივანე ჯავახიშვილის მოედანი

ივანე ჯავახიშვილის მოედანი — მოედანი თბილისში ჩუღურეთის რაიონში (ჩუღურეთი). კოსტა ხეთაგუროვის, მაქსიმ გორკისა და ივანე ჯავახიშვილის ქუჩებს შორის. წარმოიქმნა საუკუნის 50–60-იან წლებში. ადრე ერქვა ნიკოლოზის („კუკიის ნიკოლოზის მოედანი“), 1922 წლიდან — მიხეილ კალინინის მოედანი. 1990 წელს ივანე ჯავახიშვილის სახელი ეწოდა. მოედანზე შემონახულია საუკუნის დასასრულის საცხოვრებელი სახლი №1.
ბელაია (კრასნოდარი)

ბელაია — მდინარე რუსეთში, ადიღეს რესპუბლიკასა და კრასნოდარის მხარეში. მდინარე ყუბანის მარცხენა შენაკადი, რომელსაც იგი უერთდება კრასნოდარის წყალსაცავით. სიგრძე 273 კილომეტრი, აუზის ფართობი 5990 კვადრატული კილომეტრი. სათავე აქვს კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე, მწვერვალებთან ფიშტი და ოშტენი. ქვემო დინებაზე ვაკის მდინარეა. იკვებება შერეულად. მთავარი შენაკადებია ფშეხა და კურჯიფსი. ბელაიაზე მდებარეობს ქალაქები მაიკოპი, ბელორეჩენსკი, აგრეთვე ამავე სახელწოდების ჰესები.
შარლ ალექსანდრე ლოთარინგიელი

შარლ ალექსანდრე ლოთარინგიელი (, ; დ. 12 დეკემბერი, 1712 — გ. 4 ივლისი, 1780) — ლოთარინგიის ჰერცოგ ლეოპოლდ -ისა და ელიზაბეტ შარლოტ ორლეანელის უმცროსი ვაჟი. ავსტრიული ჯარების გენერალი, ფელდ-მარშალი და ჯარისკაცი. ავსტრიული ნიდერლანდების შტატჰალტერი 1744-1780 წლებში თავის ცოლ მარია ანა ავსტრიელთან ერთად.

ბიოგრაფია
შარლ ალექსანდრე დაიბადა 1712 წლის 12 დეკემბერს ლუნევილში. იგი იყო ლოთარინგიის ჰერცოგ ლეოპოლდ -ისა და მისი მეუღლის, მადამ ელიზაბეტ შარლოტ ორლეანელის უმცროსი ვაჟი. 1729 წელს მამამისი გარდაიცვალა და ჰერცოგიც მისი უფროსი ძმა, ფრანც შტეფანი გახდა, რომელმაც 1736 წელს ცოლად შეირთო საღვთო რომის იმპერატორ კარლ -ის უფროსი ქალიშვილი მარია ტერეზია ავსტრიელი. ამის შემდეგ ლოთარინგიელი ძმები ვენის საიმპერატორო კარზე გადასახლდნენ, სადაც შარლ ალექსანდრე მალევე შეუერთდა ავსტრიულ არმიას. 1740 წელს იგი ავსტრიული ჯარების ფელდ-მარშალი გახდა.

იმპერატორ კარლ -ის გარდაცვალების შემდეგ საღვთო რომის იმპერატორი შარლის ძმა, ფრანც გახდა, ხოლო ავსტრია-უნგრეთის ტახტი მისმა რძალმა მარია ტერეზამ დაიკავა, რომელსაც ედავებოდა მისი ბიძაშვილი მარია ამალია. ამის გამო დაიწყო ომი ავსტრიული მემკვიდრეობისათვის, სადაც შარლ ალექსანდრე აქტიურად იბრძოდა მარია ტერეზიას მხარეს. მარია ტერეზიას გადაჭარბებული შეხედულებები ჰქონდა შარლის სამხედრო მონაცემებთან დაკავშირებით, რის გამოც იგი პრუსიის მეფე ფრიდრიხ -თან საბრძოლველად გაუშვა, რომელიც სილეზიაში ეცილეობდა. 1744 წელს შარლ ალექსანდრემ თითქმის მთელი სილეზია დაკარგა, რომელიც პრუსიას მიუერთდა.

იგი ასევე აქტიურად იყო ჩართული შვიდწლიან ომში, სადაც მოიგო ბრესლას ბრძოლა, თუმცა დამარცხდა პრაღასსა და ლუთენთან. ამის შემდეგ მისმა რძალმა იგი თანამდებობიდან მოხსნა.

1744 წლის 7 იანვარს იგი დაქორწინდა მარია ტერეზიას უმცროს დაზე, ერცჰერცოგინია მარია ანა ავსტრიელზე. ამის გამო მარია ტერეზიამ მასა და თავის დას სამართავად ავსტრიული ნიდერლანდები უბოძათ (თანამედროვე ბელგია და ლუქსემბურგი). სამწუხაროდ, მარია ანა ავსტრიელი იმავე წლის 16 დეკემბერს გარდაიცვალა უშვილოდ, რის შემდეგაც შარლ ალექსანდრეს მეორე ცოლი აღარ შეურთავს. ამის გამო მას არც შვილი ჰყოლია და დარჩენილი ცხოვრება მარტოობაში გაატარა ნიდერლანდებში. იგი გარდაიცვალა 1780 წლის 4 ივლისს, 67 წლის ასაკში.

წინაპრები
კისლოვოდსკი

კისლოვოდსკი — ქალაქი-კურორტი რუსეთში, სტავროპოლის მხარეში. იგი წარმოადგენს საკურორტო ქალაქს, მდიდარია მინერალური წყლებით. 2024 წლის მონაცემებით ქალაქის საერთო ფართობია 7.2 ათასი ჰექტარი, მკვიდრი მოსახლეობა 126 ათასი ადამიანია. იგი მდებარეობს კავკასიონის ჩრდილოეთ მთისწინეთში, ხეობაში, ზღვის დონიდან 750-1200 მეტრის სიმაღლეზე. მკვრივი ტყეები, სურნელოვანი მცენარეები, მთის მდინარეები ასუფთავებს და ავსებს ჰაერს მტკნარით, რაც ქმნის უნიკალურ მიკროკლიმატურ ზონას. შეიძლება ითქვას, რომ კისლოვოდსკში ჰაერსაც კი აქვს სამკურნალო ძალა. კისლოვოდსკის კლიმატი არის ზომიერი კონტინენტური. მზიანი დღეების მიხედვით (წელიწადში დაახლოებით 300 მზიანი დღე). ზაფხული კისლოვოდსკში გრძელია (5 თვემდე), არასდროს ცხელი. ზამთარი ზომიერია, მშრალი, არამყარი თოვლის საფარით.

ისტორია
კისლოვოდსკი ინახავს ბევრ საინტერესო არტეფაქტს. დაახლოებით აქ დაცული 800 არქეოლოგიური ძეგლი თარიღდება სხვადასხვა ისტორიულ პერიოდით: ძვ. წ. - ათასწლეულიდან - საუკუნის ბოლომდე. ქალაქის შიგნით არის ძვ.წ.ა. 10 საუკუნის ძეგლების კომპლექსი, ასევე საუკუნის "მთის ექო". უკვე საუკუნეში, აქ იყო დიდი ციხესიმაგრე, ალანელთა მმართველის - მეფე საროსიუსის რეზიდენცია. ციხე აქტიურად ფუნქციონირებდა მე-9 საუკუნის ბოლომდე.

თანამედროვე აბრეშუმის გზის ერთ– ერთი მარშრუტი, ანტიკურ და შუა საუკუნეების პერიოდში გადიოდა თანამედროვე კისლოვოდსკის ტერიტორიაზე. ამ სავაჭრო-ქარავნულმა მარშრუტმა დიდი ხნის განმავლობაში ერთმანეთთან დააკავშირა აღმოსავლეთის ცივილიზაცია დასავლეთის ქვეყნებთან.

კისლოვოდსკის მთავარი სიმდიდრეა მინერალური წყლის სამკურნალო ნახშირბადის წყაროების არსებობა, სახელწოდებით "კისლოვოდსკის ნარზანები". სამკურნალო წყალი ადგილობრივი ხალხისთვის ცნობილი იყო ძველად. მაღალმთის ლეგენდები და ტრადიციები მოგვითხრობს სასწაულებრივი მინერალური წყაროს შესახებ, რომელმაც ადამიანებს ძალა და ჯანმრთელობა დაუბრუნა. ლეგენდები მოგვითხრობენ, რომ ანტიკურ ხანაში კავკასიაში ცხოვრობდნენ გმირები - ნარცები, რომლებიც ამ წყაროდან წყალს სვამდნენ, განიკურნენ დაავადებებისგან, გახდნენ ძლიერნი და გაიმარჯვეს თავიანთი მოწინააღმდეგეების წინააღმდეგ ბრძოლაში. ხალხმა "ნარტ-სანოს" წყარო უწოდა - "გმირული სასმელი", გმირთა სასმელი. ეს ლეგენდა, რომელმაც სახელი დაარქვა წყარო "ნარზანს". ამ მინერალურ წყალს ადგილობრივმა თურქულენოვანმა ხალხმა სხვა სახელი უწოდა: ”-” - ”მჟავე წყალი”, რომლისგანაც შემდგომში წარმოიშვა მომავალი საკურორტო ქალაქის სახელი "კისლოვოდკი".

ომის დროს კურორტის საავადმყოფოებმა მიიღეს 600 ათასი დაჭრილი სამკურნალოდ, მათი 82% სამსახურს დაუბრუნდა - ეს იყო გამოჯანმრთელების უპრეცედენტო მაღალი პროცენტი მსოფლიო ომის ისტორიაში.
გორმაღალა

გორმაღალა — ადგილობრივი მნიშვნელობის ბალნეოლოგიური კურორტი საქართველოში, სამტრედიის მუნიციპალიტეტში. ზღვის დონიდან 200 მ, სამტრედიიდან 20 კმ.

მცენარეული საფარი — მარადმწვანე ფოთლოვანი ტყე. ჰავა ძლიერ რბილია, იცის უთოვლო ზამთარი (იანვრის საშუალო ტემპერატურა 4,7°) და ძლიერ თბილი, ნოტიო ზაფხული (აგვისტოს საშუალო ტემპერატურა 23,3°); ნალექები წელიწადში 1526 მმ. ძირითადი სამკურნალო ფაქტორია ქლორიდულ-სულფატური, ნატრიუმიანი მინერალური წყალი, რომელსაც იყენებენ აბაზანებისათვის ქვედა კიდურების დაავადებების სამკურნალოდ. მკურნალობა ამბულატორიულია.
გორმაღლის ქედი

გორმაღლის ქედი — ქედი საქართველოში, ცაგერისა და ამბროლაურის მუნიციპალიტეტების ადმინისტრაციულ საზღვარზე.

წარმოადგენს ლეჩხუმის ქედის სამხრეთ განშტოებას, მდინარე რიონისა და მისი მარჯვენა შენაკადების ლაჯანურისა და ასკისწყლის აუზების წყალგამყოფს. უმაღლესი მწვერვალები: გორმაღალი (1728 მ), ლაილაში (1640 მ), გველისთავი (1465 მ). აგებულია ცარცული ასაკის კირქვებითა და ქვიშაქვებით. შემოსილია ფართოფოთლოვანი ტყით.