ფრანჩესკო გრაციანი

ფრანჩესკო გრაციანი (; დ. 16 დეკემბერი, 1952, სუბიაკო, იტალია) — იტალიელი ფეხბურთელი და მწვრთნელი. თამაშობდა თავდამსხმელის პოზიციაზე. იცავდა „არეცოს“, „ტორინოს“, „ფიორენტინას“, „რომას“, „უდინეზეს“ და იტალიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას. იტალიის ჩემპიონი „ტორინოს“ შემადგენლობაში. იტალიის თასის ორგზის მფლობელი „რომას“ შემადგენლობაში. 1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონი იტალიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 1978 წლის არგენტინის მსოფლიო ჩემპიონატისა და 1980 წლის ევროპის ჩემპიონატის მონაწილე.

ბიოგრაფია
ადრეული წლები
ფრანჩესკო გრაციანი რომის პროვინციის პატარა ქალაქ სუბიაკოში , 1952 წლის 16 დეკემბერს, ანტონიო და ანუნციატა გრაციანების ოჯახში დაიბადა. ომისშემდგომი გლობალური ეკონომიკური კრიზისით გამოწვეული უკიდურესი სიღარიბისა და გაჭირვების პირობებში, ფრანჩესკოს მშობლებს (რომელთაც მის გარდა კიდევ სამი ბავშვი — პასკუალე, ლუჩანა და მარია უნდა აღეზარდათ) სულ უფრო მეტად უჭირდათ ოჯახის ელემენტარული საარსებო სახსრებით უზრუნველყოფა. კალატოზისა და მუშის ჯამაგირი (რაც მამამისის ერთადერთ შემოსავალს წარმოადგენდა) იმდენად მცირე იყო, რომ თვიდან თვემდე თავის გასატანად, დედამისი შეძლებულ ოჯახებში დამლაგებლად მუშაობაზეც არ ამბობდა უარს. ამდენად, ფრანჩესკოსა და მის და-ძმებს, როგორც მათი თაობის უმრავლესობას, არ მოკლებიათ არც გაჭირვება და არც ყოველდღიური საზრუნავი. წლების შემდეგ მიცემულ ინტერვიუებში, თავისი ბავშვობის შესახებ საუბრისას ფრანჩესკოს არაერთხელ აღუნიშნავს, რომ „გაჭირვებულ ოჯახში დაბადება არც განაჩენია და არც ბედისწერა, რადგან ცხოვრებისეული სირთულეების ბავშვობიდანვე დაძლევის აუცილებლობა დიდ ძალასთან ერთად, პიროვნული ზრდისა და განვითარების ძლიერ მოტივაციას გაძლევს, რადგან თავიდანვე გიწევს იმის გაცნობიერება, რომ კეთილდღეობისა და ღირსეული ცხოვრების მისაღწევად, უკლებლივ ყველაფრის მოპოვება სხვათა დაუხმარებლად, მხოლოდ საკუთარი ძალისხმევის ხარჯზე მოგიწევს.“

ბუნებრივია, რომ იმ პერიოდის იტალიისთვის დამახასიათებელი ეკონომიკური არასტაბილურობის პირობებში, ყოველდღიური სოციალური და საყოფაცხოვრებო პრობლემებით დატვირთული ფრანჩესკოსთვის და მისი თანატოლების უმრავლესობისთვის, ფეხბურთის თამაში, ერთფეროვანი და უსიხარულო ცხოვრებიდან გაქცევისა და ერთგვარი სულის მოთქმის ერთადერთ საშუალებას წარმოადგენს. მისი თაობის მრავალი აღიარებული ფეხბურთელის მსგავსად, ფრანჩესკოს სპორტული ბიოგრაფიაც ქუჩის ფეხბურთიდან იღებს სათავეს. სკოლიდან მოსვლისთანავე, მას და მის უბნელ მეგობრებს ფეხბურთის გარდა არაფერი აინტერესებთ. მოზარდი გრაციანის საფეხბურთო მონაცემები შეუმჩნეველი არ რჩებათ ფეხბურთის ადგილობრივ მესვეურებს და 1966 წლიდან მომავალი მსოფლიო ჩემპიონი „ვის სუბიაკოს“ გუნდში იწყებს თამაშს.

კარიერა
საკლუბო კარიერა
გრაციანის ახალგაზრდული კარიერის წლები (1967–1970) საფეხბურთო კლუბ „ბეტინი კუადრაროს“ უკავშირდება. ამ, ნახევრადსამოყვარულო საფეხბურთო კლუბში იგი სამი წლის განმავლობაში ხვეწს თავის ოსტატობას, რის შემდეგაც არეცოს, ამავე სახელწოდების მქონე , იტალიის სერია -ს გათამაშების მონაწილე საფეხბურთო კლუბში გადადის. გრაციანი ახალ გუნდში სამი სეზონის განმავლობაში ასპარეზობს, რა დროსაც სერია -ს 48 შეხედრას ატარებს და 11 ბურთი გააქვს. 1970–1971 წლების სეზონს „არეცო“ სატურნირო ცხრილის მე-7 ადგილზე ამთავრებს.

მომდევნო ორი სეზონის განმავლობაში გრაციანის გუნდი კიდევ უფრო მოკრძალებულ შედეგებს აჩვენებს, კერძოდ, 1971–1972 წლების სეზონზე მე-15 ადგილს, ხოლო 1972–1973 წლების სეზონზე მე-13 ადგილს იკავებს. კანონზომიერია, რომ პროფესიონალური ზრდისა და განვითარების თვალსაზრისით, ასევე, სპორტული თუ ფინანსური ინტერესებიდან გამომდინარე, კლუბში დარჩენის პერსპექტივა, გრაციანის მონაცემებისა და ამბიციების მქონე თავდამსხმელისთვის თითქმის ყოველგვარ ინტერესსა და მიმზიდველობას კარგავს.

1973 წლიდან იგი იტალიის სერია -ს საფეხბურთო კლუბ „ტორინოს“ შემადგენლობაში აგრძელებს საკლუბო კარიერას. გრაციანი ტურინულ კლუბში 8 სეზონის განმავლობაში თამაშობს. გუნდის ძირითად შემადგენლობაში, პირველად, სერია -ს კალენდარულ მატჩში, 1973 წლის 18 ნოემბერს, „სამპდორიას“ წინააღმდეგ გამოდის. „ბორდოსფერთა“ მაისურით თავისი პირველი გოლი იმავე წლის 16 დეკემბერს „ბოლონიასთან“ შეხვედრაში გააქვს. ტურინელთა ღირსებას გრაციანი სულ 289 შეხვედრაში იცავს და 122-ჯერ ახერხებს მეტოქეთა კარის აღებას; აქედან 221 მატჩი და 97 გოლი — „სკუდეტოს“ გათამაშების, 45 მატჩი და 17 გოლი — იტალიის თასის, ხოლო 23 მატჩი და 8 გოლი — ევროპული საფეხბურთო ტურნირების ფარგლებში.

ფრანჩესკო გრაციანი „ხარების“ შემადგენლობაში 1975–76 წლების სეზონზე მთელი თავისი საკლუბო კარიერის მანძილზე პირველად და ერთადერთხელ იტალიის ჩემპიონის ტიტულს ეუფლება.

სანაკრებო კარიერა
1975–1983 წლებში იტალიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 64 შეხვედრას ატარებს და 23 ბურთი გააქვს.
სტატისტიკა
მსოფლიო ჩემპიონატებზე
გრაციანიმ მსოფლიო ჩემპიონატების 10 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი გოლი გაიტანა.

მიღწევები
საკლუბო
ტორინო
სერია : 1975–76
იტალიის თასი: 1980 (ფინალისტი)
ფიორენტინა
სერია : 1981–82 (ვიცე-ჩემპიონი)
რომა
იტალიის თასი: 1983–84, 1985–86
ევროპის ჩემპიონთა თასი: 1983–84 (ფინალისტი)
სანაკრებო
იტალია
მსოფლიო ჩემპიონატი: 1982

ინდივიდუალური
სერია -ს საუკეთესო ბომბარდირი: 1976–77 (21 გოლი)
იტალიის თასის გათამაშების საუკეთესო ბომბარდირი: 1980–81 (5 გოლი)