iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ფუ-ჰინ-რონგ-კლის ეროვნული პარკი

ფუ-ჰინ-რონგ-კლის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ტაილანდში, რომელიც მოიცავს ლეის, ფიტსანულოკისა და პეტჩაბუნის პროვინციების ტერიტორიაზე. დაცული ტერიტორია მდებარეობს ლუანგ პრაბაგის მთიანეთში, ლაოსის საზღვრის მახლობლად და მიეკუთვნება ლუანგ პრაბანგის მთიანეთის წვიმიანი ტყეების ეკორეგიონს. პარკის ტერიტორია ცივი ომის დროს ტაი მბრძოლთა ოპერაციების მთავარი ადგილი იყო.

ტოპოგრაფია
ფუ-ჰინ-რონგ-კლის ეროვნული პარკის ლანდშაფტი ძირითადად მთიან ტერიტორიებს მოიცავს. პარკის ჩრდილოეთი ნაწილი ლაოსის საზღვართანაა გადაჭიმული. მისი სამხრეთი ნაწილი პეტჩაბუნის პროვინციამდეა გადაჭიმული. პარკის ტერიტორიაზე მდებარეობს მწვერვალები: ფუ ფანგ მა, ფუ ლომლო და ფუ ჰინ რონგ კლა. ფუ ლომლო ზღვის დონიდან 1664 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს. პარკის წყლის რესურსების მთავარი წყარო მდინარეები: მუიტ დონი და ლუანგ იაია.

ისტორია
1968-1982 წლებში გაუვალი ჯუნგლები (ფურონგკლა) ტაილანდის კომუნისტურ პარტიასა და უსაფრთხოების ძალებს შორის დაპირისპირების ადგილი იყო. ომს გამარჯვებული არ ჰყოლია, რადგანაც დასრულების შემდეგ უსაფრთხოების ძალებმა დროებითი მთავრობა გამოაცხადეს. მათ გაქცეულ სტუდენტებსა და ხალხს ჯუნგლებიდან უკან დაბრუნებისა და ქვეყნის განვითარებაში დახმარება შესთავაზეს. ტაის მთავრობასა და კომუნისტებს შორის ბრძოლის დროს რეგიონში მდებარე ტყეების დიდი ნაწილი დაზიანდა და გარეული ცხოველების უმრავლესობა ამოხოცეს, ნაწილმა კი უფრო უსაფრთხო ადგილებს მიაშურა.

პარკში მდებარე ფიჭვის ტყეები ორფოთლოვანი და სამფოთლოვანი ფიჭვებისგან შედგება. ჩვეულებრივ, ფიჭვის ტყე წვიმიან ტყეებზე დაბლა ან იმავე დონეზე მდებარეობს. მშრალ ადგილებში, ფიჭვები ზღვის დონიდან 1800-2000 მეტრის სიმაღლეზეც შეიძლება ხარობდეს. ტაილანდში ფიჭვები ძირითადად ჩრდილოეთ ნაწილში ხარობს.

ფაუნა
მას შემდეგ რაც პარკის ტერიტორიაზე ად|ამიანები დასახლდნენ, აქ გარეული ცხოველები ნაკლებად ბინადრობენ. პარკის ტერიტორიაზე რამდენიმე სახეობის ფრინველი ბუდობს.

კლდოვანი წარმონაქმნები
პარკის ტერიტორიაზე მდებარეობს ბუნებრივი კლდოვანი წარმონაქმნი, ლან ჰინ ტაეკი, რომელიც ორქიდეებით, ხავსებით, ლიქენებითა და სეზონური ყვავილებითაა დაფარული.
სურინის კუნძულები

სურინის კუნძულები (ტაი: ูุ่ิ์; — ხუთი კუნძულისაგან შემდგარუ არქიპელაგი ანდამანის ზღვაში, ტაილანდიდან 60 კმ-ის მოშორებით. ტაი-ბირმის საოკეანო საზღვარი პარკის ჩრდილოეთით რამდნეიმე კმ-ში მდებარეობს. ბირმის უკიდურესი სამხრეთ-დასავლეთი წერტილი სურინ ნუეადან 18 კმ-თაა დაშორებული, ხოლო მუ კო სიმილანის ეროვნული პარკი დაახლოებით 100 კილომეტრით სამხრეთით მდებარეობს.

რიშელი კლდე, რომელიც ზღვის შუაში, სურინიდან სამხრეთ-დასავლეთით 10 კმ-ში მდებარეობს,

მოკენის ხალხი ანდამანის ზღვის სამი ადგილობრივი ტომია: მერგუის არქიპელაგის, ფანგ ნგას პროვინციისა და ურაკ ლავოის მოკენები. ავსტრონეზიული ფესვების გამო მათი ენა, კულტურა და ცხოვრების სტილი უნიკალურია და მახლობელ კონტინენტზე მცხოვრებლებთან მშვიდობიანი თანაცხოვრების ისტორია აქვთ. ზღვაზე მომთაბარული ცხოვრების წესის გამო მოკენები საცხოვრებლად ტრადიციულ ნავებს, კაბანგებს იყენებენ, რითიც ქარისა და ამინდის შესაბამისად, ყურიდან ყურეში დაცურავენ. მუსონური წვიმების დროს ოჯახები დაცულ სანაპიროზე გადადიან და დროებით სოფელს ქმნიან.

მოკენებს დამწერლობა არა აქვთ და მათი ისტორია თაობიდან თაობას ზეპირად, ფოლკლორის მეშვეობით გადაეცემა. ოჯახური კავშირები ძლიერი და მყარია. მოკენების ენაში ინდივიდუალური კუთვნილების გამომხატველი სიტყვები არ არის, რაც მათ გამზიარებელ და გამცემ კულტურაზე მიუთითებს.

მოკენები ანიმისტები არიან და მათ ბუნებას დიდ პატივს სცემენ. წარსულში მოკენები მონადირე-შემგროვებლები, ნიჟარებითა და თევზით მოვაჭრეები იყვნენ, რითიც ბრინჯსა და სხვა საჭირო პროდუქტებს იძენდნენ. ისინი საკვებისთვის 80-ზე მეტი სახეობის მცენარეს იყენებენ, 28 სახეობის მცენარეს სამედიცინო დანიშნულებით იყენებენ, ხოლო 105 სახეობის მცენარეს თავშესაფრების ასაგებად, ხელსაქმისა და სხვა საქმიანობისთვის.

ფლორა
პარკის უდიდეს ტერიტორიას პირველადი წვიმიანი ტყეები ფარავს. სანაპიროებზე სანაპირო ტყეებია, სადაც და ხარობს. მანგროს ტყეები მაი იაის ყურის მცირედ მარილიან წყლებში მდებარეობს.

ფაუნა
ჩატარებული კვლევების მიხედვით, სურინის კუნძულებზე 91 სახეობის ფრინველი ბინადრობს, რომელთა შორის 57 ადგილობრივი სახეობისაა, დანარჩენები კი მიგრატორი სახეობებია. კუნძულებზე ბინადრობს 22 სახეობის ძუძუმწოვარი, მათ შორის 12 სახეობის ღამურა. ზღვის ძუძუმწოვრებიდან კუნძულის ირგვლივ წყლებში ბრაიდის ვეშაპები ცხოვრობენ. კუნძულებსა და ზღვაში 6 სახეობის ქვეწარმავალი, მათ შორის სცინკისებრნი და პითონები ბინადრობენ. სურინის კუნძულებზე ჯერ კიდევ სახლობენ ზღვის კუები, რომელთა შორისაცაა კრიტიკული საფრთხის ქვეშ მყოფი ჰოუკსბილის ზღვის კუ და მწვანე კუები.
კატარინა შვედი (1539-1610)

კატარინა შვედი , აგრეთვე ცნობილია როგორც კატარინა გუსტავსდოტერ ვაზა (; დ. 6 ივნისი, 1539 — გ. 21 დეკემბერი, 1610) — ვაზას დინასტიის წარმომადგენელი. შვედეთის მეფე გუსტავ -ისა და დედოფალ მარგარეტა ლეიონჰაფვუდის უფროსი ქალიშვილი. აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფ ედგარ -ის მეუღლე. აღმოსავლეთ ფრიზიის რეგენტი 1599-1610 წლებში.

ბიოგრაფია
კატარინა დაიბადა 1539 წლის 6 ივნისს სტოკჰოლმში. იგი იყო შვედეთის მეფე გუსტავ -ისა და მისი მეორე ცოლის, დედოფალ მარგარეტა ლეიონჰაფვუდის მეორე საერთო შვილი და პირველი ქალიშვილი. 1551 წელს კატარინას დედა გარდაიცვალა, 1552 წელს კი მამამისი მესამედ დაქორწინდა კატარინა სტენბოკზე, რომელმაც მისი გათხოვების საკითხი პირველად წამოჭრა.

1558 წელს დაიწყო საქორწინო მოლაპარაკებები კატარინა სტენბოკსა და აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფინია ანა ოლდენბურგელს შორის. 1559 წელს, კატარინა შვედი ცოლად შერთეს აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფ ენონ -ის უფროს ვაჟს, პრინც ედგარს. ქორწინებიდან ერთ წელიწადში მან პირველი ბავშვი გააჩინა, რასაც შემდეგ წლებში კიდევ ცხრა შვილის გაჩენა მოჰყვა.

1561 წელს, ენონ -ის გარდაცვალების შემდეგ გრაფი ედგარ გახდა, რითაც კატარინა აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფინიად გვევლინება. 1583 წელს თავისი რძლის, დედოფალ კატარინა იაგელონის გარდაცვალების შემდეგ, კატარინამ თავის ძმას, მეფე იოჰან -ს ახალი ქორწინებისაკენ უბიძგა. ამის შემდეგ იგი მართლაც დაქორწინდა მეორედ გუნილა ბიელკეზე.

1599 წელს კატარინა დაქვრივდა, რის შემდეგაც ტახტი მისმა ვაჟმა, ენონ -მ დაიკავა, რომლის რეგენტიც კატარინა გახდა. იგი ქვეყანას ამ სტატუსით გარდაცვალებამდე, ანუ 1610 წლის 21 დეკემბრამდე ატარებდა.

შვილები
მარგარეტა (1560-1588);
ანა (1562-1621), პირველად იქორწინა პფალცის კურფიურსტ ლუდვიგ -ზე, მისი გარდაცვალების შემდეგ ბადენ-დურლახის მარკგრაფ ერნესტ ფრიდრიხზე, მეორე დაქვრივების შემდეგ კი ცოლად გაჰყვა საქსენ-ლაუენბურგის ჰერცოგ იულიუს ჰაინრიხს, თუმცა შვილები არცერთთან ჰყოლია;
ენონ (1563-1625), აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფი;
იოჰან (1566-1625), აღმოსავლეთ ფრიზიის გრაფი;
კრისტოფერი (1569-1636);
ედგარი (1572-1573);
ელიზაბეთი (1572-1573);
სოფია (1574-1630);
კარლ ოტო (1577-1603);
მარია (1572-1616), ცოლად გაჰყვა ბრაუნშვაიგ-დანენბერგის ჰერცოგ იულიუს ერნესტს, რომელთანაც შეეძინა შვილები;
კჰაო-სამ-როი-იოტის ეროვნული პარკი

კჰაო-სამ-როი-იოტის ეროვნული პარკი (ტაი: ้) — საზღვაო ეროვნული პარკი ტაილანდში, პრაჩუაპქირიქანის პროვინციის კუი ბურის რაიონში. რომლის 20.88 კმ² საზღვაო სივრცეა. ეროვნული პარკი 1966 წელს დაარსდა და ტაილანდი პირველი სანაპირო ეროვნული პარკი იყო. პარკი მოიცავს ტაილანდში მტკნარი წყლის უდიდეს მარშებს.

ეტიმოლოგია
კჰაო-სამ-როი-იოტი ეტიმოლოგიური წარმოშობა უცნობია. ადგილობრივთა გადმოცემით, იგი „300 მწვერვალის მთას“ ნიშნავს. მეორე ვერსიით, ეროვნულ პარკს სახელი ეწოდა ადგილობრივი მცენარის, სამ როი იოტის მიხედვით. კიდევ ერთი ვერსიის თანახმად, ჩინური ჯონკას ჩაძირვის შემდეგ 300-მა გადარჩენილმა თავი კუნძულს შეაფარა და სახელწოდებაც სწორედ აქედან წარმოდგება.

გეოგრაფია
ტაილანდის ყურის სანაპიროს გასწვრივ ტენასერიმის მთიანეთი კირქვოვან მთებს მოიცავს, რომლის უმაღლესი მწვერვალიც კჰაო კრაჩომი, ზღვის დონიდან 605 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს. მთებს შორის მტკნარი წყლის მარშია. მარშების ნაწილი კრევეტების ფერმებადაა მოწყობილი. 69 კმ²-დან ეროვნული პარკის შემადგენლობაში მხოლოდ 35 კმ²-ია მოქცეული. ეროვნული პარკის მარშებიდან 18 კმ² რამსარის კონვენციაშია დეკლარირებული.

ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე თეთრი ქვიშის ორი სანაპირო: ლაემ სალა და სამ ფრაია მდებარეობს. ლაემ სალა პარკის შტაბ-ბინიდან 17 კმ-ის დაშორებით მდებარეობს. სანაპიროე მოხვედრა სოფელ ბან პუ დან ნავით ან კლდეე ცოცვითაა შესაძლებელი.

პარკი ჰუა ჰინის რაიონის სამხრეთიდან დაახლოებით 58 კმ-ითაა დაშორებული.

ფრაია ნახონის გამოქვაბული
ფრაია ნახონის გამოქვაბული (้) ლაემ სალას სანაპიროდან დაახლოებით 500 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს და პარკის შტაბ-ბინიდან 17 კმ-თაა დაშორბეული. ვიზიტორებს მღვიმეში მოხვედრა ნავით ან ტიანის მთაზე ცოცვით შეუძლიათ. მღვიმე ცნობილია იმით, რომ იქ მეფე რამა იმყოფებოდა. და 1982 წლის 1 აპრილს გაფართოვდა.

ლეგენდა
ტაის ფოლკლორის მიხედვით, ტაილანდის ყურის დასავლეთ სანაპიროზე გიგანტი მონგ ლი და მისი მეუღლე ცხოვრობდნენ. ორივე მათგანი ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად ქალიშვილის ხელს ჩაო ლაის და ჩინეთის იმპერატორს დაჰპირდა. მას შემდეგ რაც ქალიშვილმა ქორწინების ასაკს მიაღწია, ორივე საქმრო ერთსა და იმავე დროს გამოცხადდა. მონგ ლიმ ქალიშვილი ორად გააპო. ჩაო ლაიმ საკუთრი თავი მთად აქცია, ხოლო ბუდისტი ბერის ხილის კალათი კჰაო სამ როი იოტად იქცა.
პაატა კვიჟინაძე

პაატა კვიჟინაძე (დ. 16 დეკემბერი, 1964, თბილისი საჩხერე ) — ქართველი ეკონომისტი და პოლიტიკოსი. საქართველოს ორი მოწვევის (2012, 2016) პარლამენტის წევრი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1964 წლის 16 დეკემბერს, საჩხერეში. 1987 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტი. 1980-1982 წლებში იყო ორღულის ფიზიკური კულტურის მეთოდისტი. 1989-1991 წლებში იყო „საქსახაგრომრეწვის“ №1 ტრესტის საჩხერის სარემონტო-სამშენებლო უბნის უფროსი ბუღალტერი. 1991 წელს იყო საჩხერის პრეფექტის მოადგილე. 1991-1992 წლებში — საჩხერის პრეფექტი. 1993 წლიდან არის უცხოეთში პირადი კერძო სამშენებლო ბიზნესის ხელმძღვანელი.2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2016-2020 წლებში — საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (საჩხერის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. მაჟორიტარულ არჩევნებში ხმათა 88,96% მიიღო (22 192 ხმა). 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ხარაგაულის, საჩხერისა და ჭიათურის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
ისააკ დუნაევსკი

ისააკ ოსიპოვის ძე დუნაევსკი (; დ. 30 იანვარი, 1900, ლოხვიცა, პოლტავას გუბერნია, რუსეთის იმპერია — 25 ივლისი, 1955) — საბჭოელი/რუსი 1930-40-იან წლებში ფილმების კომპიზიტორი და დირიჟორი. განსაკუთრებულ წარმატებას მიაღწია ოპერეტასა და კომედიური ფილმებისთვის შექმნილი მუსიკებით. ხშირად მუშაობდა გრიგორი ალექსანდროვთან ერთად. იგი მიჩნეულია საბჭოთა კავშირის ყველა დროსი ერთ-ერთ საუკეთესო კომპოზიტორად. მისი მრავალი სიმღერა ბევრისთვისაა ცნობილი და ინახება რუსეთსა და საბჭოთა კავშირის სხვადასხვა ქვეყნებში.

ბიოგრაფია
ისააკ დუნაევსკი დაიბადა ებრაელების ოჯახში ლოხვიცაში, პოლტავას გუბერნიაში (რუსეთის იმპერია), 1900 წლის 30 იანვარს. 1910 წელს სწავლობდა კრაკოვის მუსიკალურ სკოლაში; აქ მან კონსტანტინ გორსკისა და ჯოზეფ აჩრონის ზედამხედველობით ვიოლინოზე დაკვრა ისწავლა. ამ პერიოდშივე, სეიმიონ ბოგატირევის (1890–1960) ზედამხედველობის ქვეშ დაიწყო მუსიკის თეორიის შესწავლაც. 1919 წელს დაამთავრა კრაკოვის კონსეტვატორია. თავდაპირველად, იგი იყო მევიოლინე, კრაკოვის ორკესტრის ლიდერი. შემდეგ დაიწყო დირიჟორის კარიერა. 1924 წელს გადავიდა მოსკოვში რათა თეატრ ჰერმიტაჟი ემართა. მოგვიანებით, 1929-1941 წლებში მუშაობდა სანქტ-პეტერბურგის მუსიკალური დარბაზის რეჟისორად და დირიჟორად. ამის შემდგომ გადავიდა მოსკოვში და ქმნიდა საკუთარ ოპერეტებსა და მუსიკებს ფილმებისთვის.

დუნაევსკის დაწერილი აქვს: 14 ოპერატი, 3 ბალეტი, 3 კანტატი, 80 ქორუზია, 80 სიმღერა და რომანი, მუსიკა 88 პიესისა და 42 ფილმისთვის, 43 კომპოზიცია მსუბუქი მუსიკის ორკესტრისთვის და 12 - ჯაზის ორკესტრისთვის, 17 მელოდიკა, 52 კომპოზიცია სიმფონიური ორკესტრისთვის და 47 ფორტეპიანო კომპოზიციისა და სიმებიანი კვარტეტისთვის.

იგი იყო პირველი საბჭოთა კავშირის კომპიზიტორი, რომელმაც ჯაზის გამოყენება დაიწყო. მისი მუსიკა ხელმისაწვდომი იყო ფართო მასებისთვის; მელოდიური და დასამახსოვრებელი მელოდიები უზრუნველყოფდა მის წარმატებას.

გარდაიცვალა 1955 წელს მოსკოვში, გულის შეტევით. უკანასკნელი ნამუშევარი, ოპერეტა (1955) დაუსრულებელი დარჩა. იგი დაასრულა კირილ მოლჩანოვმა და დაიდგა 1955 წლის 15 ნოემბერს, მოსკოვში.

1961 წელს გამოიცა მისი ესეებისა და მემუარების წიგნი.

დაფასება
ისააკ დუნაევსკი 1950 წელს რუსეთის სახალხო ხელოვნად დასახელდა. ორჯერ აქვს მიღებული სტალინის პრიზი (1941, 1951); აგრეთვე მიღებული აქვს ორი ორდენი და მრავალი მედალი (მათ შორისაა წითელი შრომის ორდენი, წითელი ვარსვლავის ორდენი და ღირსების სამკერდე ნიშანი).

ოჯახი
ისააკის ძმა სიმონი (1906–1986) იყო დირიჟორი, ხოლო მეორე ძმა, ზინოვი (1908–1981) - კომპოზიტორი.

ისააკ დუნაევსკი ერთჯერ დაქორწინდა. ჰყავს ვაჟი (დაბადებული 1932 წელს) მეუღლისგან, ზინაიდა სუდეინკინასგან. აგრეთვე ჰყავდა მეორე ვაჟი მაქსიმი (დაბადებული 1945) ბალერინა ზოია პაშკოვასგან. მაქსიმი კარგად-ცნობილი კომპოზიტორია.

ისააკის შვილიშვილი ალინა (დაბადებული 1983, მოსკოვი) ამჟამად ცხოვრობს საფრანგეთში და აგრძელებს მამა-პაპის ტრადიციას. ის არის ავტორი-კომპოზიტორი, მოცეკვავე, მოდელი და მომღერალი. აგრეთვე იგი არის პოპ-როკ-ელექტრო ჯგუფ მარკიზეს დამაარსებელი. კარგად არის ცნობილი ევროპასა და რუსეთში. ჩატარებული აქვს მრავალი საერთაშორისო კონცერტი.
ბორის ალექსანდროვი

ბორის ალექსანდრეს ძე ალექსანდროვი (; დ. 4 აგვისტო, 1905, ბოლოგოე — 17 ივნისი, 1994, მოსკოვი) — რუსი საბჭოთა კომპოზიტორი. 1946-1986 წლებში იყო მამის, ალექსანდრე ვასილის ძე ალექსადროვის დაარსებული ალექსანდროვის ანსამბლის მეორე ხელმძღვანელი. ალექსანდროვმა გენერალ-მაიორის თანამდებობამდე მიაღწია. მას მიენიჭა სსრკ სახალხო არტისტის (1958) და სოციალისტური შრომის გმირის (1975) წოდება. მიღებული აქვს 3 ლენინის ორდენი (1949, 1967 და 1975), სტალინური პრემია (1950) და ლენინური პრემია (1978) . ალექსანდროვის მუსიკას იყენებენ „ტრანსნისტრიას“ ჰიმნში.

ცხოვრება
ადრეული წლები
ალექსანდროვმა მუსიკალური კარიერა 13 წლის ასაკში დაიწყო. თავდაპირველად იგი იყო მოსკოვის დიდ თეატრში არსებული ბავშვთა გუნდის მევიოლინე. იგი გუნდში ისეთ მომღერლებთან ერთად იყო, როგორიცაა თეოდორ შალიაპინი. 1923-1919 წლებში სწავლობდა მოსკოვის კონსერვატორიაში. 1929-1937 წლებში იგი მართავდა წითელი არმიის ახლად დაარსებული ცენტრალური თეატრის მუსიკალურ განყოფილებას, ხოლო 1933-1941 წლებში იყო მოსკოვის კონსერვატორიის ასოცირებული პროფესორი. 1937 წელს გახდა ალექსანდროვის ანსამბლის სამხატვრო ხელმძღვანელის მოადგილე. ის ასევე იყო კომპოზიტორი, წერდა სიმფონიური და კამერული ინსტრუმენტული მუსიკის სხვადასხვა ჟანრში.

ანსამბლის ლიდერობა
ბორის ალექსანდროვი იყო კომპოზიტორი, ორგანიზატორი, დირიჟორი, მუსიკის კრიტიკოსი, მხატვარი და მასწავლებელი: საუკუნის მნიშვნელოვანი ფიგურა რუსეთის სამხედრო მუსიკაში. მან მოამზადა მრავალი შესანიშნავი სოლისტი. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, ბორის ალექსანდროვის ხელმძღვანელობით ანსამბლმა სამოცდარვჯერ იმოგზაურა საზღვარგარეთ. მან განაგრძო მამის ცენტრალური იდეა: რომ გუნდი უმთავრესი იყო ანსამბლისთვის, და რომ გუნდის გარეშე არ იქნებოდა ანსამბლი.

გრძელი კარიერის დახურვა
1985 წელს საჯაროდ აღინიშნა მისი 80 წლის დაბადების დღე. 1987 წელს ალექსანდროვი საბოლოოდ გავიდა პენსიაზე. მთავარ დირიჟორობას თავი დაანება 1994 წელს; ამავე წელს გარდაიცვალა; დაკრძალულია მოსკოვის ნოვოდევიჩის სასაფლაოში.

ჯილდოები
ალექსანდროვის ფოტოები და ფილმები აჩვენებს, რომ მას დიდი რაოდენობით მედალი აქვს მოპოვებული. გარდა ზემოხსენებულისა, მას ანსამბლის ფორმირებაში დახმარებისათვის შრომის მედალიც (1939) გადაეცა. გარდა ამისა აქვს შემდეგი მედლები და ჯილდოები: რუსეთის დამსახურებული არტისტი (1944); ლეიტენანტი პოლკოვნიკის წოდება (1946); რუსეთის სახალხო არტისტი (1948); პოლკოვნიკის ორდენი (1948); ლენინის ორდენი (1949); საკონცერტო სპექტაკლებისთვის პირველი ხარისხის სტალინური პრემია (1950); სსრკ სახალხო არტისტი (1958); გენერალ-მაიორის წოდება (1972); სოციალისტური შრომის გმირი კულტურისა და ხელოვნების განვითარებაში განსაკუთრებული წვლილისთვის (1972); ლენინური პრემია (1978); ოქტომბრის რევოლუციის ორდენი (1985). მთლიანობაში მან სამჯერ მიიღო ლენინის ორდენი და ასევე მიღებული აქვს: შრომის წითელი დროშის ორდენი, სამამულო ომის ორდენი (პირველი კლასის) და გლინკას სახელობის სახელმწიფო პრემია (1985).
ულვაშა წივწივა

ულვაშა წივწივა — ფრინველი ბეღურასნაირთა რიგისა, ოჯახ -ის ერთადერთი წარმომადგენელი. ნამდვილ წივწივებთან მისი ნათესაური კავშირები დისკუსიის საგანია.

სხეულის სიგრძეა 15–19 სმ, მასა 12–20 გ. ბოლო გრძელი და საფეხუროვანი, ფრთები მოკლე და მომრგვალებული. შეფერილია წითურ-ჟანგმიწოვნად, აქვს შავი, თეთრი, მოცისფრო-რუხი და მოვარდისფრო ტონების მონაკვეთები. თვალები და ნისკარტი ყვითელია. მამალს ახასიათებს შავი წამახვილებული „ულვაშები“ (აქედან სახელწოდება). ხმა მკვეთრი, ჟღრიალა წრიპინია. კერებადაა გავრცელებული დასავლეთ ევროპიდან ირანამდე, ტიბეტამდე, ბაიკალისპირეთამდე, ძირითადად უტყეო არიდულ ლანდშაფტებში. ბინადრობს ლერწმის, ლელქაშისა და ლაქაშის ბარდებში წყალსაცავების ნაპირებთან.

ზაფხულში იკვებება მწერებით, ზამთარში — ლერწმის თესლებით. ცხოვრობენ გუნდებად, ახასიათებთ მჭიდრო საბუდარი დასახლებები. ლერწმის ხერგებში აშენებს სფეროსებრ ბუდეს გვერდითა შესასვლელით. დედალი დებს 6–7 კვერცხს, ორივე პარტნიორი კრუხობს და ბარტყებსაც კვებავს. ზოგჯერ წელიწადში გამრავლების სამი ციკლიც კი აქვთ.
ბორის ფომინი

ბორის ივანოვის ძე ფომინი (; დ. 12 აპრილი, 1900, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთის იმპერია — გ. 25 ოქტომბერი, 1948, მოსკოვი, სსრკ) — საბჭოელი მუსიკოსი და კომპოზიტორი; კონკრეტულად, რუსი რომანისტი.

ფომინის რამდენიმე მუსიკა 1920-აინ წლებში გარხა პოპულარული; განსაკუთრებით აღსანიშნავია „ “ (, გრძელი გზის გავლით).

ბიოგრაფია
ბორის ივანოვიჩ ფომინი დაიბადა 1900 წლის 12 აპრილს სანქტ-პეტერბუერგში. მისი მამა ივან იაკოვლევიჩი (1869–1935) იყო არმიის მაღალი თანამდებობის პირი, რომელიც მსახურობდა სახელმწიფო სამხედრო კონტროლის ოფისში (იგი მიხეილ ლომონოსოვს თვლიდა მის შორეულ ნათესავებში). მისი დედა ევგენია ლოანოვნა პეკარი (1872–1954) წარმოშობით ავსტრიელი იყო. ბორისს ჰყავდა სამი და: ვალენტინა (ერთი წლით უფროსი), ლიდია და ოლგა, შესაბამისად, 8 და 12 წლით უმცროსი.

მამის დავალებით ბორისი -ს შეუერთდა, მაგრამ მუსიკისადმი გატაცემაბაზე უარის თქმა შეუძლებელი აღმოჩნდა. 12 წლის ასაკში შეუერთდა პროფესორ ანა იესიფოვას კონსერვატორიის პიანოს კლასს; კლასის მოსწავლეებში შედიოდა სერგეი პროკოფიევი. 1914 წელს იესიფოვას გარდაცვლების შემდეგ, მისი ორი კოლეგის, ბენდიცკის და სახაროვის გვაროვნებით, პეტერბურგის ფილარმონიას შეუერთდა. ერთი წლის შემდეგ ჩაირიცხა სანქტ-პეტერბურგის კონსერვატორიაში. განათლების მიღება შეაწყვეტინა 2917 წლის რევოლუცია; მოგვიანებით მისი გაგრძელება და დასრულება არასოდეს უცდია. ბიოგრაფების აზრით, რეტროსპექტივაში, კონსერვატორიის დიპლომი მის შემდგომ ცხოვრებას გაადვილებდა.
მიშა გელერი

მაიკლ ლაზარეს ძე „მიშა“ გელერი (; დ. 23 ივლისი, 1937, მოსკოვი — 17 დეკემბერი, 2007, ვიუგტი) — რუსი „მევიოლე“ და კომპოზიტორი.

მოსკოვის წლები (1937–1978)
მიშა გელერი დაიბადა 1937 წლის 23 ივლისს მოსკოვში, ებრაელების ოჯახში. ვიოლინოზე დაკვრა დაიწყო 7 წლის ასაკში, თუმცა მოგვიანებით ვიოლენჩელომ გაიტაცა. 1963 წელს დაამთავრა მოსკოვის კონსერვატორია როგორც ვიოლენჩელოს დამკვრელი და კომპოზიტორი. კომპოზიციებს პროფესორ ევგენი გოლუბოვსა და ალფრედ სჩნიტკესთან სწავლობდა.

როგორც ვიოლენჩელოს დამკვრელი, იგი დააჯილდოვეს ოქროს მედლით ჰელსინკიში გამართულ საერთაშორისო კონკურსში (1962). 1966 წელს, ალექსანდრე არენკოვთან (ვიოლინო), დიმიტრი ფერშტმანთან (ჩელო) და სერგეი პისხუგენთან (ვიოლინო) ერთად იყო კომპოზიტორთა კავშირის სიმებიანი კვარტეტის დამააარსებელი. როდესაც რუსულმა სიმებიანმა კვარტეტებმა მიაღწა საერთაშორისო აღიარებას, მათ ეწოდათ დიდი რუსი კომპოზიტორის სახელი. 1969 წელს, ბელგიაში, ქალაქ ლეჟეში გამართულ საერთაშორისო სიმებიანი კვარტეტის კონკურსზე ჯგუფმა პირველი პრიზი მოიპოვა (მათ სახელი „გლინკა“ მიენიჭათ). გლინკას კვარტეტთან ერთად გელერი მსოფლიოს გარშემო მრავალ ჩვენებებს მართავდა. 1968 წლიდან მისი ემიგრაციამდე, 1978 წლამდე, იგი იყო მოსკოვში საბჭოთა კომპოზიტორთა საზოგადოების წევრი.

ცხოვრება და მუშაობა ნიდერლანდებში (1978–1994)
1978 წელს გელერი და მისი ოჯახი საცხოვრებლად ნიდერლანდებში გადავიდა. 1978–1980 წლებში იგი უკრავდა ნიდერლანდების კამერულ ორკესტრთან ერთად, როგორც მათი მთავარი მევიოლინე.

1980 წელს იგი გახდა თავიდან ჩამოყალიბებული გლინკას კვარტეტის წევრი, რომელშიც: დიმიტრი ფერსტმანი (ჩელო), ზინო ვინიკოვი (ვიოლინო) და კეის ჰულსმანი (ვიოლინო) შედიოდა; ისინი წარმატებით ასრულებდნენ წარმოდგენებს მთელ მსოფლიოში.

გელერმა, როგორც ვიოლენჩელოს დამკვრელმა, მიიღო მრავალი სოლო შესრულება; იგი ბევრ ევროპულ ორკესტრთან ერთად უკრავდა. მისი ყველაზე დასამახსოვრებელი წარმოდგენები იყო მოცარტის სიმფონიური კონცერტი მევიოლინე ჟან-ჟაკ კანტორუთან და ბერლიოზის ჰაროლდი იტალიაში.

მან მონაწილეობა მიიღო საკუთარი კომპოზიციების ჩვენებაში: მაგალითად ვიოლენჩელოსა და ჩელოს დუეტი 8 (დ. ფერჩთმენი, ჩელო), რომლის პრემიერა 1979 წელს, ამსტერდამში, -ში შედგა. აღნიშნული დუეტი ასევე შეასრულეს სხვადასხვა ევროპელმა მუსიკოსებმამა; აგრეთვე ჩაწერეს ჰოლანდიაში, გერმანიასა და საფრანგეთში. გელერის წარმოდგენა (1980) სხვადასხვა პიანისტებთან ერთად ჩაწერა ჰოლანდიურმა სამაუწყებლო ორგანიზაციებმა: „“, „“, „“-მ.

გელერის კომპოზიციები შესრულდა დიდ ბრიტანეთში, ხორვატიაში, საფრანგეთში, ბელგიაში, გერმანიასა და შვეიცარიაში.

მისი წარმატებული კარიერა, როგორც მევიოლინე, მოულოდნელად უეცარი ინსულტით დასრულდა. იგი იძულებული გახდა შესრულებები შეეჩერებინა; ემოციური ფონის გამო შეაჩერა სწავლებაც.
დმიტრი ბორტნიანსკი

დმიტრი სტეფანეს ძე ბორტნიანსკი (; დ. 28 ოქტომბერი, 1751, გლუხოვი — გ. 10 ოქტომბერი, 1825, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსი და უკრაინელი კომპოზიტორი და დირიჟორი, რომელიც ეკატერინე დიდის „სასამართლოში“ მსახურობდა. ბორტნიაკს გადამწყვეტი მნიჩვნელობა ენიჭება როგორც უკრაინის ისე რუსეთის მუსიკალურ ისტორიაში: ორივე ერი მას საკუთრად მიიჩნევს..

ბორტნიანსკი, რომელსაც პალესტრინას ადარებენ, დღეს ცნობილია თავისი საეკლესიო მოღვაწეობებითა და საგუნდო კონცერტების ჟანრში ნაყოფიერი ღვაწლით. არტემი ვედელსა და მაკსიმ ბერეზოვსკისთან ერთად ის იყო თავისი ეპოქის „ოქროს სამეული“ს ერთ-ერთი წევრი. ბორტნიანსკი იმდენად პოპულარული იყო რუსეთის იმპერიაში, რომ მისი ფიგურა 1862 წელს წარმოდგენილი იყო რუსეთის ათასწლეულის ბრინჯაოს ძეგლში, ნოვგოროდის კრემლში. ბოტნიანსკი ბევრ განსხვავებულ მისიკის სტილის კომპოზიციებს ქმნიდა; მათშორისაა საგუნდო კომპოზიციები ფრანგულ, იტალიურ, ლათინურ, გერმანულ და საეკლესიო სლავურ ენებზე.

ბიოგრაფია
სტუდენტობა
დმიტრი ბორტნიანსკი დაიბადა 1751 წლის 28 ოქტომბერს გლუხოვში, კაზაკ ჰეტმანატში, რუსეთის იმპერიაში (ახლანდელი უკრაინა). მისი მამა იყო სტეფან სკურატი (ან შკურატი), ლემკო-რუსინის მართლმადიდებელი რელიგიური ლტოლვილი პოლონეთის მალოპოლსკის რაიონის სოფელ ბარტნიდან. კირილ რაზუმოვსკის დაქვემდებარების ქვეში სტეფან სკურატი მსახურობდა როგორც „კოსაკი“. დიმიტრის დედა იყო მარინა დმიტრიევნა ტოლსტაია, რუსი მემამულე ტოლსტოის ქვრივი, რომელიც გლუხოვში ცხოვრობდა. შვიდი წლის ასაკში, ადგილობრივ საეკლესიო გუნდში გამოჩენილ დიმიტრის შესანიშნავმა ნიჭმა მას საშუალება მისცა წასულიყო იმპერიის დედაქალაქში და ემღერა სანქტ–პეტერბურგში საიმპერატორო სამლოცველო გუნდთან ერთად. დიმიტრის ნახევარძმა, ივან ტოლსტოი აგრეთვე საიმპერატორო სამლოცველო გუნდთან ერთად მღეროდა. აქ დიმიტრი მუსიკასა და კომპოზიციებს სწავლობდა -ის რეჟისორის, იტალიელი ოსტატის ბალდასარე გალუფპის ხელმძღვანელობით. როდესაც გალუფპი იტალიაში გაემგზავრა 1769 წელს, მან თან წაიყვანა ბიჭი. იტალიაში, ბორტნიანსკიმ მნიშვნელოვან წარმატებებს მიაღწია ოპერების კომპოზიციებში: (1776) და (1778) ვენეციაში, და (1779) მოდენაში. ორივე, კაპელასა და საორკესტრო თანხლებით მან ასევე შეასრულა წმინდა ნამუშევრები ლათინურ და გერმანულ ენებზე (მათ შორისაა ავა მარია-ც ორი ხმითა და ორკესტრით).

ოსტატობა
1779 წელს ბორტიანსკი სანქტ-პეტერბურგის სასამართლო კაპელაში დაბრუნდა და შემოქმედებითად აყვავდა. მან შეასრულა კიდევ ოთხი ოპერა (ყველა ფრანგულად, ფრანც-ჰერმან ლაფერმიერის „ლიბრეტთან“ ერთად): (1786), (1786), (1786), და - (1787). ბორტნიანსკიმ ამ დროს დაწერა არაერთი ინსტრუმენტული ნამუშევარი, მათ შორის საფორტეპიანო სონატები და საფორტეპიანო კვინტეტები არფასთან ერთად, და ფრანგული სიმღერების ციკლი.

გარკვეული პერიოდის შემდეგ, ბორტალიანისკის გენიალური შედეგი ძალიან დიდი აღმოჩნდა უარსაყოფად და 1796 წელს იგი დაინიშნა საიმპერატორო სამლოცველო გუნდის დირექტორად; იყო პირველი დირექტორი, რომელიც რუსეთის იმპერიის გარედან არ იყო იმპორტირებული. დიმიტრი ბორტნიანსკი გარდაიცვალა სანქტ-პეტერბურგში, 1825 წლის 10 ოქტომბერს და დაიკრძალა პეტერბურგის სმოლენსკის სასაფლაოზე. საუკუნეში მისი ნაშთები ალექსანდრე ნეველის სახელობის მონასტერში გადაასვენეს.