iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დიმიტრი ქიმერიძე

დიმიტრი ქიმერიძე (დ. 1909, ხაშური — გ. 31 დეკემბერი, 1981, სოშო, საფრანგეთი) — ქართველი პოეტი. დაამთავრა საშუალო ტექნიკური სასწავლებელი და დაცოლშვილდა. 1942 წელს სამი შვილის მამა მოხალისედ წავიდა მსოფლიო ომში ფაშიზმის წინააღმდეგ საბრძოლველად. დაუდგენელ ვითარებაში ჩავარდა ტყვედ. ომის დამთავრების შემდეგ, როცა გაირკვა, როგორ უსწორდებოდა სტალინი უკან დაბრუნებულ ტყვეებს ქიმერიძე დროებით ევროპაში დარჩა. პოეტს იმედი ჰქონდა, რომ ევროპიდან შეიტანდა წვლილს სამშობლოს განთავისუფლების საქმეში.

ომის დამთავრების შემდეგ დიმიტრი ქიმერიძე ორი წელი ავსტრიაში ცხოვრობდა და სწავლობდა საინჟინრო ფაკულტეტზე. შემდეგ საფრანგეთში გადავიდა, რადგან ქართული პოლიტიკური ემიგრაციის დიდი ნაწილი სწორედ საფრანგეთში ქალაქ სოშოში ცხოვრობდა. ბუნებრივია, სამშობლოდან შორს ცხოვრება თანამემამულეებთან ერთად უფრო ასატანი იყო. საფრანგეთში 25 წელი იმუშავა პეჟოს ცნობილ საავტომობილო ქარხანაში. პენსიაზე გასვლის შემდეგ კი ცხოვრობდა ქარხნის პენსიონერთა სახლში.

მონატრებული ქვეყანა, მონატრებული დედაენა და ტრადიციები დიმიტრი ქიმერიძისათვის წერის თავისებურ ბიძგად იქცა. ის წერდა ბევრს, თავიდან წერილებს. სწერდა ყველას: ოჯახს, ნათესავებს, ახლობლებს. ჰქონდა თავისი ტაქტიკა, რისკენაც სხვებსაც მოუწოდებდა: არაფერი კონკრეტული, არაფერი მნიშვნელოვანი, არაფერი საკამათო, არაფერი საინტერესო წერილებში არ უნდა ყოფილიყო. ამიტომაც, სრულიად გასაოცრად და ამოუხსნელად, კომუნისტური რეჟიმის არსებობის პირობებში მისი წერილები ადრესატამდე მიდიოდა. დიმიტრი ქიმერიძეს ლექსების სამი კრებული აქვს გამოცემული. თანამშრომლობდა ემიგრანტულ პერიოდულ გამოცემებთან: „კავკასიონი“, „ბედი ქართლისა“, „ივერია“. ქართულ ენაზე გამომავალ ჟურნალ-გაზეთებში წერდა ფსევდონიმით დ. გარეთელი. იგი გარდაიცვალა სოშოში. დასაფლავებულია სოშო–მონბელიარის ქართველთა „ძმათა სასაფლაოზე“.
ვაგინალური ლუბრიკაცია

ვაგინალური ლუბრიკაცია — ბუნებრივად წარმოებადი ლორწოვანი სითხე, რომელიც ასველებს ვაგინას. ვაგინალური ლუბრიკაცია ყოველთვის მოქმედია, თუმცა წარმოება მნიშვნელოვნად იზრდება ოვულაციასთან მიახლოებისას და სქესობრივი აღგზნების დროს სექსის მოლოდინში.

ვაგინის სიმშრალე არის მდგომარეობა, როდესაც ეს ლუბრიკაცია არასაკმარისია და ზოგჯერ მის გასაძლიერებლად ხელოვნურ ლუბრიკანტებს იყენებენ. საკმარისი ლუბრიკაციის გარეშე სექსი შეიძლება მტკივნეული იყოს. ვაგინის კედლებში არ არის ჯირკვლები, ამიტომაც ვაგინა ლუბრიკაციის სხვა მეთოდებზეა დამოკიდებული. მიიჩნევა, რომ ლუბრიკაციის მთავარი წყაროა ვაგინის კედლებში არსებული პლაზმა, ვასკულარული გაფართოების გამო. გარდა ამისა, ბართოლინის ჯირკვლები, რომლებიც ინტროიტუსის (ვაგინის შესასვლელის) ოდნავ ქვემოთ, მარცხნივ და მარჯვნივ არის განლაგებული, ასევე გამოყოფს ლორწოს ვაგინალური კედლის სეკრეციების გასაძლიერებლად. ოვულაციასთან მიახლოებისას საშვილოსნოს ყელის ლორწო ვაგინას დამატებითი ლუბრიკაციით უზრუნველყოფს.

არასაკმარისმა ლუბრიკაციამ, ანუ ვაგინის სიმშრალემ, შეიძლება გამოიწვიოს დისპარევნია, რაც სქესობრივი დარღვევის ერთ-ერთი ფორმაა. მართალია, ვაგინის სიმშრალე სქესობრივი აღგზნების აშლილობის სიმპტომად მიიჩნევა, მაგრამ ის ასევე შეიძლება არასაკმარისი აღგზნებისა და სტიმულაციის ან მენოპაუზით, ორსულობითა და ძუძუთი კვებით გამოწვეული ჰორმონალური ცვლილებების შედეგი იყოს.
ჰეტერონორმატიულობა

ჰეტერონორმატიულობა — წარმოდგენა, რომ ჰეტეროსექსუალობა სასურველი ან ბუნებრივი სექსუალური ორიენტაციაა.

ჰეტერონორმატიულობა გულისხმობს გენდერულ ბინარულობას — ანუ იმას, რომ არსებობს მხოლოდ ორი გამოკვეთილი, საპირისპირო გენდერი — და მიიჩნევს, რომ სექსუალური და საქორწინო ურთიერთობები მხოლოდ საპირისპირო სქესის მქონე ადამიანებს შორისაა მისაღები. შესაბამისად, ჰეტეროსექსუალური ხედვა მოიცავს ბიოლოგიური სქესის, სექსუალობის, გენდერული იდენტობისა და გენდერული როლების მინიჭებას.

ჰეტერონორმატიულობა ხშირადაა დაკავშირებული ჰეტეროსექსიზმსა და ჰომოფობიასთან.
გაუპატიურება

გაუპატიურება — სექსუალური ძალადობის ფორმა, რომელიც, როგორც წესი, მოიცავს სქესობრივ აქტს ან პენეტრაციის რამე სხვა ფორმას ადამიანის წინააღმდეგ მისი თანხმობის გარეშე.

გაუპატიურების აქტი შეიძლება განხორციელდეს ფიზიკური ძალის, ფსიქოლოგიური იძულების, ძალაუფლების ბოროტად გამოყენების მეშვეობით ან განხორციელდეს იმ ადამიანის წინააღმდეგ, რომელსაც არ შეუძლია მოქმედი თანხმობის გაცემა, მაგალითად, თუკი ადამიანი უგონოდაა, არაქმედუნარიანი, აქვს ინტელექტუალური შეზღუდულობა ან თანხმობის ასაკს მიღწეული არ არის.

ზოგჯერ ტერმინები „გაუპატიურება“ და „სექსუალური ძალადობა“ ურთიერთჩანაცვლებით გამოიყენება.
კარლ ნეჰამერი

კარლ ნეჰამერი ( დ. 18 ოქტომბერი, 1972, ვენა, ავსტრია) — ავსტრიელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, 2021 წლის 6 დეკემბრიდან ავსტრიის რესპუბლიკის კანცლერი (სახალხო პარტია). 2020 წლის 7 იანვრიდან 2021 წლის 6 დეკემბრამდე იყო ავსტრიის რესპუბლიკის შინაგან საქმეთა მინისტრი. 2018-2020 წლებში სახალხო პარტიის გენერალური მდივანი. 2017 წლის 9 ნოემბრიდან 2020 წლის 7 იანვრამდე იყო ავსტრიის რესპუბლიკის პარლამენტის წევრი. 2021 წლის 3 დეკემბრიდან იკავებს სახელისუფლებო, სახალხო პარტიის თავმჯდომარის პოსტს.
გენდერული სახელფასო სხვაობა

გენდერული სახელფასო სხვაობა — საშუალო სხვაობა დასაქმებული ქალებისა და კაცების ანაზღაურებებს შორის. მიიჩნევა, რომ ქალებს საშუალოდ უფრო ნაკლებს უხდიან, ვიდრე კაცებს.

სახელფასო სხვაობასთან დაკავშირებით გვხვდება ორი სხვადასხვა რიცხვი: არაადაპტირებული და ადაპტირებული სახელფასო სხვაობა. ეს უკანასკნელი, როგორც წესი, მოიცავს ნამუშევარი საათების, დასაქმების სფეროების, განათლებისა და მუშაობის გამოცდილების სხვაობებს. მაგალითად, აშშ-ში ქალის საშუალო არაადაპტირებული ყოველწლიური ხელფასი 79%-ით უფრო ნაკლებია, ვიდრე კაცების ხელფასი, ადაპტირებულის შემთხვევაში კი ეს რიცხვი 95%-ია.

სახელფასო სხვაობის მიზეზები დაკავშირებულია სამართლებრივ, სოციალურ და ეკონომიკურ ფაქტორებთან და სცდება „თანაბარი ანაზღაურება თანაბარი საქმისთვის“ ცნების ფარგლებს.
წერა

წერა — აზრის (სიტყვების) წერილობითი გამოთქმა. მისი ფიქსაციის ნიშანთა სისტემას დამწერლობა ეწოდება. წერა წერილობითი (გრაფიკული) ელემენტებით სამეტყველო ინფორმაციის სხვადასხვა მანძილზე გადაცემის და დროთა განმავლობაში არსებობის საშუალებას იძლევა. თავდაპირველად ინფორმაციის გადასაცემად იყენებდნენ ისეთ საშუალებებს, როგორიცაა პიქტოგრაფია, ჭდე, ვამპუმები, კიპუ და ა.შ. საკუთრივ წერა გამომუშავდა საზოგადოებრივი ცხოვრების გართულებისა და საქალაქო კულტურის ჩამოყალიბების პროცესში. წერის სახეების კლასიფიკაციისათვის მთავარია არა ნიშანთა ფორმა, არამედ მეტყველების ელემენტთა ნიშნებით გადაცემის ხასიათი. არსებობს დამწერლობის 4 ძირითადი ტიპი — იდეოგრაფიული, სიტყვიერ-მარცვლოვანი (ლოგოგრაფიულ-სილაბური), საკუთრივ სილაბური და ასო-ბგერითი (ანბანური). კონკრეტულ სისტემებში ეს ტიპები, ჩვეულებრივ, სრულად სუფთა სახით არ არსებობს.

წერის სისტემა დაფუძნებულია იმავე სტრუქტურებზე, რაზეც მეტყველება — გრამატიკასა და სემანტიკაზე, მაგრამ აქვს დამატებითი შეზღუდვები და წესები, რაც დამოკიდებულია თითოეული კულტურისთვის დამახასიათებელ მართლწერის სისტემაზე. წერითი აქტივობის შედეგად მიღებულ პროდუქტს „ტექსტი“ ეწოდება, ხოლო ამ ტექსტის განმმარტებელს ან დამკვირვებელს — „მკითხველი“.
ანტონი ლოპეში

ანტონი ლოპეში (; დ. 1 ოქტომბერი, 1990) — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, მეკარე. საფრანგეთის ლიგა 1-ის „ლიონისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი.

8 წლის მანძილზე თამაშობდა „ლიონის“ აკადემიაში, რის შემდეგაც 2011 წლიდან ძირითადი გუნდის წევრია. ჩაატარა 350-მდე შეხვედრა გუნდის რიგებში.

დაიბადა საფრანგეთში, საერთაშორისო დონეზე წარმოადგენს პორტუგალიის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებს. ახალგაზრდულ ნაკრებებში ჯამში ჩატარებული აქვს 36 შეხვედრა. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2015 წლის მარტში შედგა. ამის შემდეგ ლოპეში იყო პორტუგალიის შემადგენლობის წევრი ორ ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატსა (2016, 2020) და ერთ მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე (2018).
ძვლიანი თევზები

ძვლიანი თევზები — ხერხემლიან ცხოველთა ზეკლასი. თანამედროვე თევზების ყველაზე მრავალრიცხოვანი ჯგუფი. ცნობილი არიან ქვედა დევონური პერიოდიდან (400 მილიონი წლის წინ), ყველაზე დიდ მრავალფეროვნებას მიაღწია ახალი ერის დასაწყისში, გაუსწრო ყველა მრგვალპირიან და ხრტილიან თევზს, აგრეთვე ხმელეთის ძუძუმწოვარ ცხოველებს. მოიცავს ორ ჯგუფს: სხივფარფლიანი თევზები და მტევანფარფლიანები. ევოლუციური თვალსაზრისით, 2013 წლიდან დაწყებული, ძვლიან თევზებს (კერძოდ, მტევანფარფლიანებს) მიეკუთვნება ასევე ტეტრაპოდები , თუმცა ტრადიციულად ისინი არ განიხილებიან ძვლიანი თევზების ნაწილად.

კლადოგრამა
იხილეთ თანამედროვე ძვლიანი თევზების კლადოგრამა. მასში შედის აგრეთვე ტეტროპოდთა ჯგუფი, რადგან კლადისტიკურად ძვლიან თევზებში შედის, მაგრამ ტრადიციულად — არა.
პედრუ გონსალვეში

პედრუ ანტონიო პერეირუ გონსალვეში (; დ. 28 ივნისი, 1998), ცნობილი როგორც პედრუ გონსალვეში ან უბრალოდ პოტე, — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, შემტევი ნახევარმცველი, მარჯვენა გარემარბი. პორტუგალიის პრიმეირა ლიგის „სპორტინგისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი.

გონსალვეშმა კარიერა ინგლისურ „ვულვერჰემპტონში“ დაიწყო, საიდანაც ერთი წლის შემდეგ პორტუგალიის პრიმეირა ლიგაში დაწინაურებულ „ფამალიკანს“ შეუერთდა. შთამბეჭდავი სეზონის შემდეგ, რომლის შემდეგაც დასახელდა პრიმეირა ლიგის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელად 2020 წელს, გონსალვეში შეუერთდა პორტუგალიურ გრანდ „სპორტინგს“. იქ მან ცენტრალური ნახევარმცველის პოზიციიდან შემტევ ნახევარმცველად გადაინაცვლა, ლიგის 32 თამაშში 23 გოლი გაიტანა, მიენიჭა ბოლა დე პრატა, დაეხმარა „სპორტინგის“ პრიმეირა ლიგისა და პორტუგალიის თასის მოგებაში. 2021 წელს ზედიზედ მეორედ დასახელდა პრეიმეირა ლიგის წლის სიმბოლური გუნდის წევრად და ლიგის წლის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელად.

გონსალვეში თამაშობდა პორტუგალიის ახალგაზრდულ ნაკრებებში, იყო 18, 20 და 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებების წევრი. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში შედგა 2021 წელს. გონსალვეში იყო პორუტგალიის შემადგენლობის წევრი 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე.

ადრეული ცხოვრება
დაიბადა შავესში მდებარე სოფელ ვიდაგოში,
დიოგუ დალუ

ჟოზე დიოგუ დალუ ტეიშეირა (; დ. 18 მარტი, 1999), უფრო მეტად ცნობილი როგორც დიოგუ დალუ — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, „მანჩესტერ იუნაიტედისა“ და პორტუგალიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მარჯვენა მცველი.

საკლუბო კარიერა
დალუ ბრაგაში დაიბადა 2008 წელს, 9 წლის ასაკში „პორტუს“ ახალგაზრდულ სისტემას შეუერთდა. 2017 წლის 28 იანვარს შედგა მისი დებიუტი პროფესიონალურ დონეზე, პორტუს სარეზერვო გუნდის რიგებში, -ს შეხვედრაში „ლეიშონიშის“ წინააღმდეგ.

დალუ ძირითადი გუნდის რიგებში მალევე, 2017 წლის 13 ოქტომბერს, პორტუგალიის თასის შეხვედრაში გამოჩნდა, სადაც „პორტუმ“ „ლუსიტანო“ ანგარიშით 6-0 დაამარცხა. პრიმეირა ლიგის შეხვედრაში პირველად ითამაშა 2018 წლის 18 თებერვალს, 75-ე წუთზე ცვლილებაზე შევიდა „რიუ ავეს“ წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში, რომელიც „პორტუმ“ ანგარიშით 5-0 მოიგო.

„პორტუში“ ჩატარებული 8 შეხვედრის შემდეგ 2018 წლის ივნისში €22 მილიონის (£19 მილიონი) სანაცვლოდ „მანჩესტერ იუნაიტედს“ შეუერთდა. 2020 წლის ოქტომბრიდან 2021 წლის ივნისამდე იჯარით თამაშობდა იტალიის სერია ა-ს კლუბ „მილანში“.

სანაკრებო კარიერა
დალუს ნათამაშები აქვს პორტუგალიის 15, 16, 17, 19, 20 და 21-წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში. 2016 წლის პორტუგალიის 17-წლამდელთა ნაკრებთან ერთად მოიგო ახალგაზრდული ევროპის ჩემპიონატი. დიოგუს დებიუტი პორტუგალიის ნაკრებში 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე შედგა (რომელიც 2021 წელს ჩატარდა).

ტიტულები
პორტუ

პრიმეირა ლიგა: 2017-18

მანჩესტერ იუნაიტედი

ასოციაციის თასი: 2023-24
ლიგის თასი: 2022-23
უეფა-ს ევროპა ლიგის ფინალისტი: 2024-25

პორტუგალია

უეფა-ს ერთა ლიგა: 2024-25

სანაკრებო სტატისტიკა
ტირიფის ტალღურა

ტირიფის ტალღურა  — პეპელა ტალღურასებრთა ქვეოჯახისა. ფრთები თეთრი აბრეშუმისებრია, ფრთის შლილი — 40–55 მმ.

მწერი გავრცელებულია ძირითადად აღმოსავლეთ საქართველოს ქარსაფარ ზოლებში: ლაგოდეხის, გორის, თეთრიწყაროს, ბორჯომის მუნიციპალიტეტებში, თბილისის მიდამოებში, ხოლო დასავლეთ საქართველოში აღინიშნება ფოთის ტყეებში. მკვებავი მცენარებია: ტირიფი, ალვის ხე, ვერხვი, მურყანი, არყი, თხილი და კომში.

გალერეა
მთის რგოლურა პარკხვევია

მთის რგოლურა პარკხვევია  — პეპელა პარკხვევიასებრთა ოჯახისა. ადრე ეს სახეობა რგოლურა პარკხვევიას გეოგრაფიული ფორმა ეგონათ, რადგან გარეგნულად ჰგავს, მაგრამ განსხვავდება იმით, რომ მთის რგოლურა პარკხვევიას კვერცხსადები დაფარულია აპკის ფენით და არ ჩანს ცალკეული კვერცხები. ასევე, კვერცხები სპირალურად არ არის განლაგებული, როგორც რგოლურა პარკხვევიასი. კვერცხსადებზე წარმოქმნილია მოვერცხლისფერო ბრჭყვიალა აპკი, რაც მას აძლევს კასრისებრ ფორმას.

მკვებავი მცენარეებია: მუხა, ჭნავი, კუნელი, პანტა, კაკალი, იფანი, მაყვალი, ჟოლო, კოწახური, ასევე ხეხილი (ვაშლი, მსხალი, კომში, ნუში და სხვა).
ნიკოლოზ შარაბიძე

ნიკოლოზ შარაბიძე (დ. 1878 — გ. უცნობია) — ქართველი კომპოზიტორი, პედაგოგი.

ბიოგრაფია
1900 წელს დაამთავრა თბილისის მუსიკალური სასწავლებელი. 1902 წელს დაამთავრა სანქტ-პეტერბურგის სამეფო კართან არსებული სასიმღერო კაპელის რეგენტის კლასი. მრავალი წლის განმავლობაში ასწავლიდა საგუნდო სიმღერას და თეორიულ საგნებს თბილისის სასულიერო სემინარიაში, ქუთაისის ვაჟთა გიმნაზიაში, სხვადასხვა სკოლასა და მუსიკალურ სასწავლებლებში. 1918-1921 წლებში მოღვაწეობდა თბილისსა და ქუთაისში. 1946 წლიდან ასწავლიდა ცენტრალურ მუსიკალურ სკოლაში. 1923–1954 წლებში ასწავლიდა ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში. დაწერილი აქვს საგუნდო ნაწარმოებები, საბავშვო სიმღერები, რომანსები, დამუშავებული აქვს ქართული ხალხური სიმღერები.
უმაღლესი დაწყებითი სასწავლებლები

უმაღლესი დაწყებითი სასწავლებლები ― საგანმანათლებლო დაწესებულების ტიპი რუსეთის იმპერიაში. სასწავლებლები იყო ვაჟთა, ქალთა და შერეული ტიპის. ემსახურებოდა ქალაქის შეძლებული ფენების ოჯახის შვილებს. შეიქმნა 1912 წელს საქალაქო სასწავლებლების მაგივრად. შედგებოდა 4 თითოწლიანი კლასისაგან. მასში სწავლას აგრძელებდნენ დაწყებითი სკოლის დამთავრების შემდეგ და და კლასების დასრულების შემდეგ შეეძლოთ გადასვლა საშუალო ზოგადსაგანმანათლებლო სკოლის და კლასებში. სასწავლებლებთან იხსნებოდა დამატებითი კლასები და კურსები, მაგალითად პედაგოგიური, სასოფლო-სამეურნეო, საბუღალტრო, სახელოსნო, საფოსტო-სატელეგრაფო და სხვა. 1915 წელს საქართველოში იყო 29 უმაღლესი დაწყებითი სასწავლებელი.
დიოგუ ჟოტა

დიოგუ ჟოზე ტეიშეირა და სილვა (; დ. 4 დეკემბერი, 1996 — გ. 3 ივლისი, 2025), ცნობილი როგორც დიოგუ ჟოტა — პორტუგალიელი ფეხბურთელი, თამაშობდა თავდამსხმელის პოზიციაზე.

ბიოგრაფია
ჟოტას კარიერა „პასუშ დე ფერეირაში“ დაიწყო, რის შემდეგაც 2016 წელს ლა ლიგის კლუბ მადრიდის „ატლეტიკოს“ შეუერთდა. ორი სეზონის მანძილზე იყო გუნდის საკუთრება, ამ პერიოდში გაიჯარებული იყო „პორტუსა“ და „ვულვერჰემპტონში“. 2018 წლის ივლისში ის კლუბს 14 მილიონი ევროს სანაცლოდ შეუერთდა და გუნდის რიგებში ასამდე შეხვედრა ჩაატარა. 2020 წლის ოქტომბერში შეუერთდა ინგლისის პრემიერლიგის კლუბ „ლივერპულს“, 50 მილიონი ევროს (41 მილიონი გირვანქა სტერლინგი) სანაცვლოდ.

გარდაიცვალა 2025 წლის 3 ივლისს, მის ძმასთან ანდრე სილვასთან ერთად, რომელიც პორტუგალიის მეორე ლიგის გუნდ „პენაფიელში“ თამაშობდა. ძმები ტრაგიკულად, ესპანეთში, ქალაქ სამორასთან, სერნადილიაში, ავტოავარიის შედეგად დაიღუპნენ.

სანაკრებო კარიერა
ჟოტა იყო პორტუგალიის 19, 21 და 23-წლამდელთა ახალგაზრდული ნაკრებების ყოფილი წევრი. ასევე, იყო ნაკრების წევრი 2019 წლის უეფას ერთა ლიგის ფინალში, რომელიც პორტუგალიამ საშინაო არენაზე მოიგო. მისი დებიუტი ეროვნულ ნაკრებში 2019 წლის ნოემბერში, ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე.

სანაკრებო სტატისტიკა
მიღწევები
საკლუბო
ლივერპული
პრემიერლიგა: 2024–25
ინგლისის ასოციაციის თასი: 2021–22
ინგლისის ლიგის თასი: 2021–22
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ფინალისტი: 2021–22

სანაკრებო
პორტუგალია
უეფა-ს ერთა ლიგა: 2018–19, 2024–25

ინდივიდუალური
პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე: იანვარი 2024
პორტუგალიის ლიგის თვის საუკეთესო ახალგაზრდა ფეხბურთელი: ოქტომბერი/ნოემბერი 2015
პრიმერა ლიგის თვის საუკეთესო გოლის ავტორი: თებერვალი 2016
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის : 2020
რატიანი

საკუთარი სახელი რატიანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ზვიად რატიანი — ქართველი პოეტი, მთარგმნელი
ზურაბ რატიანი — ქართველი მწერალი, მეცნიერი და ჟურნალისტი
ირმა რატიანი — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე და მთარგმნელი
ლევან რატიანი — ქართველი ექიმი, ანესთეზიოლოგ-რეანიმატოლოგი
პროკოფი რატიანი ― ქართველი ისტორიკოსი
სერგო რატიანი — ქართველი პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი
ეროვნული ლიგა 2022

ეროვნული ლიგა 2022 — საქართველოს უმაღლესი ლიგის 34-ე გათამაშება.
ფორმატი
ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი უნდა ითამაშოს.

ტურნირის გამარჯვებული ჩემპიონთა ლიგაზე მონაწილეობას დაიწყებს შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს უეფას კონფერენციების ლიგაზე შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, უეფას კონფერენციების ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის -ადგილოსან გუნდს.

კლუბები
ცხრილი
შედეგები
ყველა გუნდი თამაშობს 18 საშინაო და 18 გასვლით თამაშს (თითო გუნდს ეთამაშება 4-ჯერ), ჯამში 36 თამაშს.

ტური 1-18
ტური 19-36
პლეი-ოფი
----

ბომბარდირები
პრიამე

პრიამე (პრიამოსი) — ტროის მეექვსე და უკანასკნელი მეფე, ლაომედონტისა და სტრიმოს ვაჟი; საერთოდ 40 წელი მართავდა. „პრიამეს სახელი ავთენტურად არის ხეთურ-ლუვიური წარმოშობის ეპითეტი, რაც ნიშნავს „პირველს“, „საუკეთესოს“. სახელწოდება „პარიზი“ ასახავს იმავე ინდოევროპული საფუძვლის ვარიანტს“.

ოჯახი
პრიამე ლაომედონტის ვაჟებიდან ერთადერთია, რომელიც ჰერკულესმა დატოვა ცოცხალი, როცა მოხალისეთა რაზმით ქალაქი დაიპყრო, ლაომედონტზე შური იძია. ერთ-ერთი ვერსიით, როცა ჰერკულესი ტროაში მიცურავდა, პრიამემ გაათავისუფლა ტელამონი და იფიკლე, რომლებიც ლაომედონტმა ციხეში ჩააგდო, რისთვისაც ჰერკულესმა შეიწყალა. სხვა ვერსიით, ჰერკულესმა იგი ტროას დატყვევებული მეზობლებისგან იყიდა.

პირველი ცოლისგან არისბა პრიამეს ჰყავდა მხოლოდ ერთი ვაჟი, ესაკა, მეორედან (ჰეკაბა ან ჰეკუბა) ვაჟები: ჰექტორი, პარისი (სხვაგვარად ალექსანდრე), დეიფობუსი, ელენი და ექვსი სხვა, ასევე ქალიშვილები: კრეუსა, ლაოდიკე, პოლიქსენა, კასანდრა, ილიონი. სხვა ქალების შვილებთან ერთად მას ჰყავდა 50 ვაჟი და 50 ქალიშვილი (ანუ სულ 100 შვილი). გიგინის თქმით, 41 ვაჟი და 14 ქალიშვილი. ანუ 50 ვაჟი, მათგან 17 ჰეკაბადან. ვერგილიუსის ცნობით, 100 ასული და რძალი.

დემეტრე სკეფსისის ცნობით, მისი სიმდიდრე მოვიდა აბიდოსის მახლობლად მდებარე ასტირში არსებული ოქროს საბადოებიდან.

როლი ტროას ომში
ტროის ომის დროს პრიამე უკვე იმდენად მოხუცი იყო, რომ ბრძოლებში მონაწილეობა არ მიუღია. ის მხოლოდ ერთხელ ჩნდება ბრძოლის ველზე, რათა ბერძნებთან შეთანხმებულიყო პარისისა და მენელაოსის დუელთან დაკავშირებით.

ჰექტორის გარდაცვალების შემდეგ პრიამე ფარულად, ჰერმესის დახმარებით, შეიპარება აქილევსის კარავში და გმირს შვილის დამახინჯებულ სხეულს ევედრება. ჰომეროსი არაფერს ამბობს პრიამეს სიკვდილზე.

აქაველების მიერ ტროას აღებისას მან მიმართა ზევსის ოტრადნის (ჰერკეის) საკურთხევლის დაცვას, მოკლა ნეოპტოლემოსმა (სხვა სახელი პიროსი). ამ საკურთხეველზე იდგა ზევსის ხის ქანდაკება შუბლზე მესამე თვალით. ლეშეის ლექსის მიხედვით, იგი საკურთხევლიდან გამოათრიეს და ნეოპტოლემოსმა სასახლის კარიბჭესთან მოკლა. ვერსიით, იგი ნეოპტოლემოსმა მოკლა სიგეის კონცხზე აქილევსის საფლავზე.

გამოსახულია დელფოში პოლიგნოტოსის ნახატზე. მოხსენიებულია ოდისეაში ( 107). ესქილეს ტრაგედიის გმირი „ფრიგიელები, ანუ ჰექტორის სხეულის გამოსასყიდი“, სოფოკლეს ტრაგედიები „ფრიგელები“ „“, ფილოკლე უფროსი „პრიამე", ტაიმსითეუსი, დიონისე სირაკუზელი, ენიუსი „ჰექტორის გამოსასყიდი".
წერეთელევო

წერეთელევო — სოფელი ბულგარეთში, მდებარეობს პლოვდივის ოლქის სიედინენიეს თემში. მოსახლეობა 356 ადამიანი (2010 წ.)

სახელწოდება
სოფელს ძველად დუმანლი ერქვა, თუმცა 1930 წელს მცხოვრებლებმა მიმართეს მეფე ბორისს თხოვნით სოფლისათვის ქართველი თავადისა და დიპლომატის, რუსეთში მოღვაწე ალექსი ნიკოლოზის ძე წერეთლის (აკაკი წერეთლისბიძაშვილი) სახელი (1848-1883) ეწოდებინათ.
უნიონი (მევენახე-მეღვინეთა გაერთიანება)

მევენახე-მეღვინეთა გაერთიანება „უნიონი“ (1908-1941) — მევენახე-მეღვინეთა გაერთიანება, რომელსაც ეკუთვნოდა ღვინისა და სპირტიანი სასმელების ქარხანა, რომელიც 1908 წელს გაიხსნა თბილისის გუბერნიაში, კატარინენფელდში. კავშირი აერთიანებდა ღვინის და ალკოჰოლური სასმელებით დაინტერესებულ დაახლოებით 50 გერმანელ მეწარმეს.

საზოგადოება „უნიონი“ დაკავებული იყო საკუთარი ვენახებიდან მოწეული ყურძნის გადამუშავებით, სხვადასხვა ღვინოების და დისტილირებული ღვინის სპირტის რეალიზაციით.
1910-1913 წლებში საზოგადოებამ სწრაფ ეკონომიკურ აღმავლობას მიაღწია. ამ პერიოდში „უნიონი“ ღვინის სპირტის რეალიზაციას აწარმოებდა თბილისის, სტავროპოლისა და ჩერნიგოვის გუბერნიებში.

1912 წლიდან „უნიონის“ ქარხანაში ღვინო და კონიაკი ბოთლებში ჩამოისხმებოდა. საზოგადოება ბოთლებს ბორჩალოს მაზრაშივე ყიდულობდა ბარონ ფონ კუჩენბახის მიერ 1882 წელს დაარსებულ მინის საწარმოში.

1941 წელს საზოგადოება „უნიონი“ გაუქმდა და ქარხანა მთლიანად გადაეცა საქართველოს საბჭოთა სოციალისტურ რესპუბლიკას. საუკუნის ბოლომდე საწარმოში მზადდებოდა მადერასა და პორტვეინის ტიპის ღვინოები, ვარდისფერი და თეთრი სუფრის ღვინო, საკონიაკე სპირტი.
ზაურ ჯანელიძე

ზაურ ჯანელიძე (დ. 20 სექტემბერი, 1999, ფოთი, საქართველო) — ქართველი კალათბურთელი. პროფესიული კარიერა დაიწყო სკ ტიტებში (თბილისი),

ეროვნული ნაკრები
ზაურ ჯანელიძე იყო საქართველოს 16- და 20-წლამდელთა ნაკრებების წევრი

სტატისტიკა
საკლუბო კარიერა

კარიერის მიღწევები
საქართველოს თასი (2019)
დუდუ დადიანის მემორიალი (2021)
გიორგი ჩუბინიშვილი (ინჟინერ-ჰიდროტექნიკოსი)

გიორგი ჩუბინიშვილი (დ. 1 იანვარი, 1912, ქუთაისი — გ. 1999) — ქართველი ინჟინერი. თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1996)

1936 წელს დაამთავრა ამიერკავკასიის ინდუსტრიული ინსტიტუტი.

1937-1944 წლებში მუშაობდა თბილისის სხვადასხვა ორგანიზაციაში. 1944-1959 წლებში კი ბულაჩაურის წყალსადენის პროექტის მთავარ ინჟინრად და „თბილქალაქპროექტის“ სექტორის უფროსად. მონაწილეობდა დაარმატურებული რკინა-ბეტონის მილების დამზადების ახალი მეთოდის დამუშავებაში (1951); 1959 წლიდან სახელმწიფო საპროექტო ინსტიტუტის „თბილქალაქპროექტის“ მთავარი ინჟინერი და დირექტორის მოადგილე იყო. ინჟინერ-ჰიდროტექნიკოსი. მირებული აქვს სსრკ-ის მინისტრთა საბჭოს პრემია (1981).
გენიტალური ჰერპესი

გენიტალური ჰერპესი — სასქესო ორგანოების (გენიტალიების) მარტივი ჰერპესვირუსის ინფექცია.

ინფექციის პრევენციის გზებს შორისაა სექსის არქონა, პრეზერვატივის გამოყენება და სექსის ქონა მხოლოდ მათთან, ვინც დაინფიცირებული არაა. დაინფიცირების შემდეგ ჰერპესვირუსისგან განკურნების გზა არ არსებობს. მიუხედავად ამისა, ანტივირუსულმა მედიკამენტებმა შეიძლება ხელი შეუშალოს ან შეამციროს შემდგომი აფეთქებები. მედიკამენტების გრძელვადიანმა გამოყენებამ ასევე შეიძლება შეამციროს გავრცელების რისკი.
ტორტოსა

ტორტოსა  — ქალაქი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ესპანეთში, კატალონიის ავტონომიური გაერთიანების ტარაგონის პროვინციაში. მდებარეობს მდინარე ებროზე, ქალაქ ტარაგონიდან სამხრეთ-დასავლეთით. 33 439 მცხოვრები (2020) წარმოიშვა როგორც დერტოსა, შემდგომში მისი გეგმა შეიცვალა რომაელი მხედართმთავრის სციპიონ აფრიკელის მიერ, იულიუს კეისარმა მუნიციპიუმად (ქალაქად) გადააქცია, ხოლო იმპერატორმა ავგუსტუსმა კოლონიური პროვოლეგიები მისცა. მავრების მმართველობის დროს კორდოვის სახალიფოს მნიშვნელოვანი სასაზღვრო ქალაქი და მცირე ხნით მავრთა პატარა დამოუკიდებელი სახელმწიფოს დედაქალაქიც კი იყო. 1148 წელს ტორტოსა დაიპყრო ბარსეონის გრაფმა რამონ ბერენგერ -მა და მას მაღალი პრივილეგიის ქარტია უბოძა. 1149 წელს მავრების მცდელობა, დაებრუნებინათ ქალაქი, უშედეგო აღმოჩნდა, ძირითადად ქალების მამაცური ბრძოლის გამო. ესპანეთის სამოქალაქო ომის ბოლო პერიოდში (1939) ქალაქს დიდი ზიანი მიადგა, თუმცა უმეტესი ნაწილი შემდეგ აღდგა. მთავარი ღირსშესანიშნაობებია: გოტიკური ტაძარი (1347), ბაროკოს სტილში შესრულებული ფასადით (1705); აღორძინების ხანის სასახლე; შუა საუკუნეების ციხესიმაგრის ნანგრევები. ქალაქში არის ტექნიკური სკოლა და ობსერვატორია.

ტორტოსა გადაჰყურებს ვრცელ ვაკეს, სადაც ბრინჯის პლანტაციები, ხეხილის ბაღები, ზეთისხილისა და ნუშის ხეებია გაშენებული. ზეითუნის ზეთი წარმოების ძირითადი პროდუქტია. აწარმოებენ სასუქებს, საპონს, ცემენტს, ფარმაცევტულ პრეპარატებს, თავსაბურავებს, ტრიკოტაჟს; ასევე განვითარებულია ბრინჯის ლეწვა, ხორბლის დაფქვა, ხის ხერხვა.

ჰავა
კიტრისუნა

კიტრისუნა  — ერთწლოვანი ბოსტნეული და მრავალწლოვანი სარეველა მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. ველურ ბუნებაში იზრდება ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და სამხრეთ ამერიკაში. აქვს სწორმდგომი, 20–70 სმ სიმაღლის და ძლიერ დატოტვილი ღერო, რომელიც შემოსილია ბეწვით. ფოთლები დიდი ზომის, ოვალური და ასევე ბეწვით შემოსილია; წვნიანია, აქვს ახალი კიტრის სუნი და გემო. ყვავილები მრგვალი, ცისფერი, იშვიათად თეთრია, შეკრებილია გაშლილ ფარისებრ-საგველასებრ ყვავილედებში. ნაყოფი მუქი ყავისფერი კაკლუჭაა (სიგრძით 5 მმ-მდე). ფოთლები შეიცავს ვიტამინსა და კაროტინს, საკვებად იყენებენ კიტრის შემცვლელად (სალათებში და სხვ.). კიტრისუნას ყვავილები ნედლი ან ხმელი სახით გამოიყენება საკონდიტრო და ლიქიორ-არყის წარმოებაში; თესლისგან მიღებული ზეთი იხმარება მედიცინასა და პარფიუმერიაში. მცენარე არ არის მომთხოვნი ნიადაგის შემადგენლობისა და ნაყოფიერების მიმართ, შედარებით კარგად უძლებს გვალვასა და სიცივეს. კულტივირებულია უპირატესად სამოყვარულო მეურნეობებში. კარგი თაფლოვანი მცენარეა. ამრავლებენ თესლით, იშვიათად — ფესურის გაყოფით.

გალერეა