პავლოს კუნტურიოტისი

პავლოს კუნტურიოტისი (; 9 აპრილი, 1855 წ — 22 აგვისტო, 1935 წ) — ბერძენი ადმირალი, რომელმაც მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ბალკანეთის ომების პერიოდში, იყო საბერძნეთის რეგენტი და მეორე ელინური რესპუბლიკის პირველი პრეზიდენტი. ჯამში იგი ოთხჯერ იყო საბერძნეთის სახელმწიფოს მეთაური — ყველაზე მეტჯერ საბერძნეთის ისტორიის ფარგლებში.

ადრეული ცხოვრება
პავლოს კუნტურიოტისი დაიბადა კუნძულ ჰიდრაზე თეოდოროს კუნტურიოტისისა (კონსული და საბერძნეთის პარლამენტის წევრი) და ლუკია ნეგრეპონტეს ოჯახში. მამის ხაზით იგი კუნტურიოტების ოჯახის შთამომავალი იყო — არვანიტული ჰიდრული ოჯახისა, რომელიც წარმოშობით მეგარიდის სოფელ კუნდურიდან მოდიოდა. პავლოსი ხშირად იყენებდა არვანიტიკასაც; მისი პირადი მდივანი აღნიშნავდა, რომ ჰიდრაზე მოგზაურობისას იგი ადგილობრივებთან მხოლოდ არვანიტიკაზე საუბარს ამჯობინებდა. პავლოსი იყო გეორგიოს კუნტურიოტისის შვილიშვილი — გემთმფლობელისა, რომელმაც, როგორც მისი ოჯახის ბევრმა წევრმა, მონაწილეობა მიიღო საბერძნეთის დამოუკიდებლობის ომში და მოგვიანებით საბერძნეთის პრემიერ-მინისტრად მსახურობდა მეფე ოტოს დროს. დედის ხაზით იგი ნეგრეპონტების (ქიოსელი გავლენიანი ოჯახის) შთამომავალი იყო და ვალახეთის მთავრის — კონსტანტინე ჰანგერლის — შვილთაშვილი. პავლოსი ცხრა შვილიდან მეორე იყო, მათ შორის — . მისი ბავშვობის შესახებ შედარებით ცოტა რამ არის ცნობილი. 1875 წელს, ოჯახის ხანგრძლივი საზღვაო ტრადიციის გაგრძელებით, იგი შეუერთდა საბერძნეთის სამეფო-საზღვაო ძალებს, სავარაუდოდ, ენსენიის წოდებით.

საზღვაო სამსახური
პირველი წარმატებები
1886 წელს მან, როგორც ლეიტენანტმა, მონაწილეობა მიიღო პრევეზასთან საზღვაო ოპერაციებში. 1897 წლის ბერძნულ-ოსმალურ ომში იგი, როგორც ლეიტენანტ-კომანდორი, ხელმძღვანელობდა ხომალდ -ს. ეს ხომალდი მონაწილეობდა მინიმუმ ორ დესანტში კრეტის კუნძულზე, კრეტის აჯანყების მხარდასაჭერად.

1900 წელს კუნტურიოტისმა, როგორც სამმასტიანი კრეისერ -ის მეთაურმა, გადაკვეთა ატლანტის ოკეანე და პირველად მიიტანა ელინური ფლოტის დროშა „ახალ სამყაროში“. მისი დავალება იყო აშშ-ში მცხოვრები 60 000 ბერძნისთვის ელინური ფლოტის დროშის წარდგენა და, ამავე დროს, დამოუკიდებელი საბერძნეთის პირველი საძიებო-მეცნიერული/სადაზვერვო საზღვაო მისიის შესრულება. აშშ-ის პრეზიდენტმა უილიამ მაკ-კინლიმ კუნტურიოტისი თეთრ სახლში მიიწვია.

კუნტურიოტისი 1908–1911 წლებში გიორგი -ის ადიუტანტი იყო და 1909 წელს მიიღო კაპიტნის წოდება. 1911 წლის ივნისში იგი დიდ ბრიტანეთში გაიგზავნა, რათა კონტროლი აეღო ახლად მიღებულ კრეისერ -ზე, ე.წ. „ “-ის შემდეგ. მაღალი ავტორიტეტის გამო მან სწრაფად აღადგინა დისციპლინა და საბერძნეთისკენ აიღო გეზი.

ბალკანეთის ომები
1912 წლის 16 აპრილს იგი დაინიშნა საზღვაო შტაბის უფროსად ( 16 სექტემბერმდე), რის შემდეგაც ეგეოსის ფლოტს ჩაუდგა სათავეში — ბალკანეთში ვითარების გამწვავებისა და პირველი ბალკანეთის ომის მოახლოების ფონზე.

კუნტურიოტისმა გადამწყვეტი როლი ითამაშა საბერძნეთის ხელისუფლების გადაწყვეტილებაში, ომში ჩართვის თაობაზე. ნაწილობრივ იმიტომ, რომ ფლოტს ჯერ არ დაესრულებინა მოდერნიზაცია, ხოლო 1897 წლის მარცხის გამოცდილება ხელმძღვანელობას ფრთხილად აქცევდა. ამ დისკუსიებში კუნტურიოტისმა მკაფიოდ დაიკავა პოზიცია და გამოთქვა რწმენა, რომ არსებული ფლოტითაც შესაძლებელი იყო გამარჯვება — პერსონალის უპირატესობის გამო. მისი პასუხი პრემიერ-მინისტრ ელეფთერიოს ვენიზელოსს ცნობილი გახდა:

ბალკანეთის ომების დროს, თავისი ფლაგმანით — -ით — მან საბერძნეთის ფლოტს მნიშვნელოვანი გამარჯვებები მოაპოვებინა ოსმალეთის ფლოტზე 1912 წლის დეკემბერში (ელის ბრძოლა) და 1913 წლის იანვარში (ლიმნოსის ბრძოლა), რის შედეგადაც ეგეოსის კუნძულების უმეტესობა საბერძნეთის კონტროლქვეშ მოექცა. გამარჯვებებმა, რომლებიც დიდწილად მის გაბედულ, თუმცა წარმატებულ ტაქტიკას უკავშირდებოდა, იგი ეროვნულ გმირად აქცია. „გამორჩეული სამხედრო სამსახურისათვის“ მას მიანიჭეს ვიცე-ადმირალის წოდება — პირველი შემთხვევა კონსტანტინოს კანარისის შემდეგ, როდესაც კარიერის სამხედრო ოფიცერმა ასეთ წოდებას მიაღწია (რაც ხშირად სამეფო ოჯახის წევრებისთვის იყო დაცული).

პოლიტიკა
1916 წელს იგი მინისტრი გახდა სტეფანოს სკულუდისის მთავრობაში, თუმცა მეფე კონსტანტინე -ის პრო-გერმანული განწყობების მიმართ უთანხმოების გამო ელეფთერიოს ვენიზელოსს გაჰყვა თესალონიკში, სადაც ვენიზელოსის „ეროვნული თავდაცვის“ მთავრობაში საზღვაო საქმეთა სამინისტრო ჩააბარეს. კონსტანტინე ტახტიდან გადააყენეს და მას მეორე უფროსი ვაჟი — ალექსანდრე — ჩაენაცვლა. ამის შემდეგ კუნტურიოტისი ფლოტიდან გადადგა სრული ადმირალის საპატიო წოდებით.

ახალგაზრდა ალექსანდრეს სიკვდილის შემდეგ, 1920 წლის 28 ოქტომბერს, საბერძნეთის პარლამენტმა კუნტურიოტისი რეგენტად აირჩია 137 ხმით 3-ის წინააღმდეგ. თუმცა, როდესაც 1920 წლის ნოემბერში ჩატარებულ არჩევნებში]] ვენიზელოსის ხელისუფლება დამარცხდა, კუნტურიოტისმა 1920 წლის 17 ნოემბერს რეგენტის თანამდებობა დატოვა; იგი შეცვალა დედოფალმა ოლღამ, მეფე ალექსანდრეს ბებიამ. მომდევნო თვეში კონსტანტინე კვლავ აღადგინეს ტახტზე.

პრეზიდენტობა
მას შემდეგ, რაც გიორგი ტახტიდან ჩამოაგდეს, კუნტურიოტისმა იკისრა მეორე ელინური რესპუბლიკის პირველი (დროებითი) პრეზიდენტის მოვალეობა — 1925 წლის სექტემბრიდან 1926 წლის მარტამდე; იგი ეწინააღმდეგებოდა გენერალ პანგალოსის დიქტატურას. მოგვიანებით, მეორე ჯერზე, იგი კვლავ დროებითი პრეზიდენტი იყო 1926 წლის აგვისტოდან 1929 წლის დეკემბრამდე.

სიკვდილი და პატივები
ადმირალი პავლოს კუნტურიოტისი 1935 წელს გარდაიცვალა. მისი სახელი ეწოდა მეორე მსოფლიო ომის პერიოდის ბერძნულ გამანადგურებელს — — და ასევე სტანდარტის კლასის ფრეგატს, -ს.

2012 წელს საბერძნეთმა ბალკანეთის ომების ასწლეულის აღსანიშნავად გამოუშვა ორი ოქროს 100-ევროიანი მონეტა; ერთ-ერთზე გამოსახული იყო კუნტურიოტისი და .