დევიდ პანუელო

დევიდ პანუელო (დ. 13 აპრილი, 1964) — მიკრონეზიელი პოლიტიკოსი, რომელიც 2019 წლიდან 2023 წლამდე მიკრონეზიის ფედერაციული შტატების პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა.

ბიოგრაფია
პანუელო კუნძულ პონპეიზე დაიბადა, სადაც დაწყებითი განათლება მიიღო. მან სწავლა ამერიკის შეერთებულ შტატებში განაგრძო და 1987 წელს აღმოსავლეთ ორეგონის უნივერსიტეტში პოლიტიკურ მეცნიერებათა ბაკალავრის ხარისხი მოიპოვა.

1988 წელს იგი ფიჯიში მიკრონეზიის საელჩოს ელჩის მოადგილედ დაინიშნა, სადაც 1993 წლამდე იყო. 1993 წელს იგი გაეროში მიკრონეზიის მისიაში სამუშაოდ გადავიდა და ეს თანამდებობა 1996 წლამდე ეკავა. 1997 წელს პანუელო პონპეის შტატის რესურსების მართვისა და განვითარების დეპარტამენტის დირექტორად დასახელდა, სადაც 2001 წლამდე იმუშავა. მან ასევე პირობა დადო, რომ „პანუელო-ჯორჯის ადმინისტრაცია იქნებოდა გამჭვირვალე, ღია და ანგარიშვალდებული“. ქვეყნის გარეთ ჩარჩენილი მიკრონეზიელების დიდმა ნაწილმა უზარმაზარი ფინანსური და ემოციური სირთულეები გადაიტანა. საბოლოოდ, საზღვარგარეთ მყოფ მიკრონეზიელთაგან სამშობლოში დაბრუნება მხოლოდ მცირე ნაწილმა შეძლო, რის შემდეგაც ისინი მკაცრ კარანტინსა და იზოლაციის პროტოკოლებს დაექვემდებარნენ.

თავად პრეზიდენტი პანუელო ამ პერიოდში ინტენსიურად მოგზაურობდა მიკრონეზიის ფედერაციული შტატებიდან და პირიქით, მათ შორის ეწვია გუამს, ჰავაის, ვაშინგტონს, ორეგონს, ნიუ-იორკსა და ფიჯის. იგი ასევე გადაადგილდებოდა ქვეყნის შიგნით, იაპისა და კოსრაეს შტატებში, გზად გუამის გავლით. მიკრონეზიაში დაბრუნებისას მას არცერთ ეტაპზე არ უსარგებლია სპეციალურად გამოყოფილი სავალდებულო საკარანტინო დაწესებულებით; ამის ნაცვლად, პრეზიდენტი „თვითიზოლაციაში სახლში“ იმყოფებოდა, ერთ შემთხვევაში კი დამატებით საერთაშორისო ვიზიტზე გაემგზავრა დადგენილი საკარანტინო პერიოდის დასრულებამდე.

სოლომონის სექს-ტრეფიკინგის სკანდალი
პრეზიდენტ დევიდ პანუელოს მთავარი ეკონომისტი, რობერტ სოლომონი, 2021 წლის ბოლოს დააკავეს და ბრალი წაუყენეს სექსუალური ხასიათის დანაშაულის მრავალრიცხოვან მუხლში, მათ შორის ადამიანით ვაჭრობაში (ტრეფიკინგი), პროსტიტუციაში ჩაბმასა და გატაცებაში. სოლომონი თავის სახლში, სოფელ დოლონიერში დააკავეს სავარაუდო თანამზრახველთან ერთად, სამი თინეიჯერი გოგონას პროსტიტუციაში იძულებით ჩაბმის ბრალდებით. პრეზიდენტი პანუელო და მისი მეუღლე ასევე ცხოვრობენ დოლონიერში, რომელიც ნეტის მუნიციპალიტეტის პატარა სოფელია.

პრეზიდენტმა პანუელომ, რომელმაც ადრე ტრეფიკინგს „ჩვენი საზოგადოების უმთავრესი ფარული პრობლემა“ უწოდა, სოლომონის დაკავების შემდეგ საჯარო განცხადებაში განმარტა: „მინდა ნათლად ვთქვა, რომ მთავრობა, რომელიც ადამიანებისგან შედგება, არ არის სრულყოფილი“.

2017 წელს, როდესაც პანუელო კონგრესის წევრი იყო, მან სიტყვით მიმართა პალატას და შეაქო სოლომონი. პანუელომ კოლეგა კანონმდებლებს განუმარტა, რომ სოლომონი მისი „კარგი მეზობელი“ და „ჩვენი ეკონომისტია, რომელიც მრავალმხრივ გვეხმარება“. იმ პერიოდში კონგრესმენი პანუელო თავმჯდომარეობდა რესურსებისა და განვითარების კომიტეტს, რომელიც ზედამხედველობდა ფინანსთა დეპარტამენტს, სადაც სოლომონი ოფიციალურად მუშაობდა.

პრეზიდენტად არჩევის შემდეგ, პანუელომ რობ სოლომონი ტრანსპორტის, კავშირგაბმულობისა და ინფრასტრუქტურის დეპარტამენტის მდივნის თანამდებობაზე წარადგინა. ახალი ზელანდიის მოქალაქე სოლომონის დანიშვნამ მიკრონეზიის ფედერალური სააგენტოს ხელმძღვანელად კითხვები გააჩინა მოსმენების დროს. 2019 წლის შემოდგომაზე მიკრონეზიის კონგრესმა პანუელოს მიერ სოლომონის კანდიდატურა უარყო. მიუხედავად ამისა, სოლომონი აგრძელებდა პრეზიდენტ პანუელოსა და მისი ადმინისტრაციის კონსულტირებას და ხშირად გამოდიოდა სიტყვით ან პასუხობდა კითხვებს პრეზიდენტის, ვიცე-პრეზიდენტის ან სააგენტოს მდივნების ნაცვლად მის დაკავებამდე რამდენიმე თვით ადრე.

საგარეო ურთიერთობები
პოზიცია ჩინეთსა და ტაივანზე
მიუხედავად იმისა, რომ აშშ უზრუნველყოფს მიკრონეზიის თავდაცვასა და უსაფრთხოებას და ყოველწლიური ეკონომიკური დახმარების სახით ფარავს „ქვეყნის ბიუჯეტის ხარჯების მნიშვნელოვან პროცენტს“, პრეზიდენტი პანუელო აქტიურად უჭერდა მხარს ჩინეთს. 2022 წლის მარტში პანუელომ ჩინეთი, თავისი დე-ფაქტო ერთპარტიული მმართველობით, დაახასიათა როგორც „მშვიდობის, მეგობრობის, თანამშრომლობისა და კაცთმოყვარეობის სანიმუშო მაგალითი“. პრეზიდენტმა საკუთარ თავს „ჩინეთის გულწრფელი მეგობარი“ უწოდა, ხოლო ჩინეთის კომუნისტურ პარტიას — „ჩვენი ძვირფასი ჩინელი მეგობრები“.

აშშ-ის პრეზიდენტ ჯო ბაიდენისა და ჩინეთის კომუნისტური პარტიის გენერალური მდივნის, სი ძინპინის შეხვედრის საპასუხოდ, პანუელომ განაცხადა, რომ ამერიკელებს სჭირდებოდათ „ხალხთაშორისი გულწრფელი ურთიერთობები“. მისი თქმით, ეს დაარწმუნებდა აშშ-ის მოქალაქეებს იმაში, თუ როგორ შეუძლია „ჩინელ ხალხს მშვიდობის, მეგობრობისა და კაცთმოყვარეობის დემონსტრირება“. თუმცა, მისი შეხედულებები ჩინეთზე მოგვიანებით შეიცვალა. 2023 წლის საპარლამენტო არჩევნებში დამარცხების შემდეგ, გასაჯაროვდა მისი 13-გვერდიანი წერილი, სადაც ის მკაცრად აკრიტიკებდა ჩინეთის კომუნისტურ პარტიას და მას „პოლიტიკურ ომში“ ადანაშაულებდა. ის ამტკიცებდა, რომ ჩინეთი ცდილობდა ტაივანთან შესაძლო ომის შემთხვევაში მიკრონეზიის თავის მხარეს გადაბირებას ან მინიმუმ აშშ-ის მხარდაჭერაზე უარის თქმას. მან ასევე აღნიშნა, რომ განიხილავდა დიპლომატიური ურთიერთობების ტაივანზე გადართვას. 2023 წლის მონაცემებით, მიკრონეზია ერთადერთია აშშ-ის სამი ყოფილი სამეურვეო ტერიტორიიდან, რომელიც ტაივანის ნაცვლად ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკას აღიარებს.

პოზიცია კუბასთან მიმართებით
პანუელოს ადმინისტრაცია ცდილობდა „გაეძლიერებინა და განეახლებინა ურთიერთობები კუბის ხალხთან და მთავრობასთან“, ხოლო თავად პრეზიდენტი გამოდიოდა მოწოდებით, რომ დასრულებულიყო ამერიკის შეერთებული შტატების ემბარგო კუბის წინააღმდეგ.

პოზიცია რუსეთსა და უკრაინასთან მიმართებით
2022 წლის თებერვალში, პანუელომ შეაჩერა დიპლომატიური ურთიერთობები რუსეთთან და დაგმო რუსეთის შეჭრა უკრაინაში.

პოზიცია ამერიკის შეერთებულ შტატებთან მიმართებით
ჩინეთისა და ჩინეთის კომუნისტური პარტიის მისამართით გამოთქმული საქებარი სიტყვებისგან განსხვავებით, ამერიკელ აუდიტორიასთან საუბრისას პრეზიდენტი პანუელო ხაზს უსვამდა მრავალწლიან თავდაცვით შეთანხმებებს. იგი აღნიშნავდა, რომ „ამერიკის შეერთებული შტატები ჩვენს ქვეყანას საკუთარი სამშობლოს ნაწილად მიიჩნევს, ჩვენ კი საკუთარ თავს — მათი სამშობლოს ნაწილად“. ეს მითითება „სამშობლოზე“ ეფუძნება იმ ფაქტს, რომ „ამერიკის შეერთებულ შტატებს აქვს სრული უფლებამოსილება და პასუხისმგებლობა მიკრონეზიის თავდაცვისა და უსაფრთხოების საკითხებზე“. აშშ-ის ფინანსური დახმარების გაზრდასთან ერთად, პრეზიდენტმა ასევე ყურადღება გაამახვილა აშშ-ის არმიაში მომსახურე მრავალრიცხოვან მიკრონეზიელზე და აღნიშნა, რომ „ჩვენი მიკრონეზიელი მამაკაცები და ქალები აშშ-ის შეიარაღებულ ძალებში იმავე თავისუფლებისთვის იღუპებიან, რისთვისაც ნებისმიერი სხვა ამერიკელი“.