iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დავით ჭიჭინაძე

დავით ჭიჭინაძე (დ. 7 ივლისი, 1965, თბილისი) — ქართველი ბიზნესმენი და პოლიტიკოსი.

ბიოგრაფია
დავით ჭიჭინაძე 1982–1987 წლებში სწავლობდა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი, ვ. ი. ლენინის სახელობის საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ჰიდროტექნიკის ფაკულტეტზე, პროფესიით მშენებელ ჰიდროტექნიკოსი. 2000 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი.

1987–1999 წლებში კერძო ბიზნესით იყო დაკავებული. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს აღორძინება“. 2013–2014 წლებში შპს „დმპ“-ის დამფუძნებელი. 2014 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნების დროს მუშაობდა თბილისის ისნის რაიონის მაჟორიტარობის კანდიდატის საარჩევნო შტაბის ხელმძღვანელად. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის ავლაბრის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო “. იდეოლოგიური უთანხმოების გამო 2018 წელს დატოვა პარტია „ქართული ოცნება-დემოკრატიული საქართველო".

2019 წლის 22 ივნისს დააარსა პარტია „სახალხო ტრიბუნა“.
ჯუზეპე მოტა

ჯუზეპე მოტა (; დ. 29 დეკემბერი, 1871 – გ. 23 იანვარი, 1940) — შვეიცარიელი პოლიტიკოსი, პრეზიდენტი, დიპლომატი.

ბიოგრაფია
ერთა ლიგაში შვეიცარიის დელეგაციის მუდმივი თავმჯდომარე. ის იყო შვეიცარიის ფედერალური საბჭოს წევრი (1911-1940) წლებში და ერთა ლიგის პრეზიდენტი (1924-1925). წმინდა მიქაელის კოლეჯის დამთავრების შემდეგ, ჯუზეპე მოტა სამართლის სპეციალობას ფრაიბურგის, მიუნხენის და ჰაიდელბერგის უნივერსიტეტებში დაეუფლა.

1893 წელს იურიდიულ მეცნიერებათა დოქტორის დიპლომი მიიღო. 1895 წლიდან ადვოკატად და ნოტარიუსად მუშაობდა. 1911 წლის დეკემბერში ფედერალური საბჭოს წევრად აირჩიეს. 1920 წლის 16 მაისის რეფერენდუმზე ხალხმა, ნეიტრალიტეტის შენარჩუნების პირობით, ერთა ლიგაში შესვლას მხარი დაუჭირა. 1924 წელს ჯუზეპე მოტა ერთა ლიგის გენერალური ასამბლეის თავმჯდომარედ აირჩიეს. ჯუზეპე მოტა ხუთჯერ იყო შვეიცარიის პრეზიდენტი სხვადასხვა დროს: 1915, 1920, 1927, 1932 და 1937 წლებში. ქართული ემიგრაციული პრესა დადებითად აფასებდა ჯუზეპე მოტას საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ხელისუფლებისთვის მხარდაჭერას როგორც საქართველოში, ასევე, მთავრობის ემიგრაციაში ყოფნის პერიოდში. გაზეთი „დამოუკიდებელი საქართველო“ წერდა:
ვარლამ მოსეშვილი

ვარლამ მოსეშვილი (დ. 1871, გუბი — გ. 1943, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ფარმაკოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი. 1898 წელს დაამთავრა ხარკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი. 1910-1911 წლებში მივლინებული იყო პარიზში. 1918 წელს აირჩიეს ხარკოვის უნივერსიტეტის ფარმაკოლოგიის კათედრის პროფესორად. 1918 წელს თბილისიის უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭომ ქართული უნივერსიტეტის პროფესორად მოიწვია. 1918-1919 წლებში ასრულებდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტის დეკანის მოვალეობას. 1920 წელს აირჩიეს ფარმაციის კათედრის გამგედ, ხოლო მოგვიანებით სამკურნალო ფაკულტეტის დეკანად. 1930-1943 წლებში ხელმძღვანელობდა თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის ფარმაკოლოგიის კათედრას. ვარლამ მოსეშვილი იკვლევდა სანარკოზო ნივთიერებების მოქმედებას, მცენარეული წარმოშობის სამკურნალო ნივთიერებების გავლენას გულ-სისხლძარღვთა და კუჭ-ნაწლავის სისტემებზე და სხვა. დაწერა ზოგადი ფარმაკოლოგიის სახელმძღვანელო.
ოხოტური ჭოვილო

ოხოტური ჭოვილო — ფრინველი ჩიბუხასებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 29–32 სმ. ნისკარტი ოდნავ ზევითაა აღუნული, ორფეროვანია — წვერი შავი, ხოლო შუა და ძირი ყავისფერი ან მორუხოა. ფეხები მოკლეა, ყვითელი ფერის. სამი თითი აპკითაა გადაბმული. საქორწინო შეფერილობაში ზურგი შავია, აყრია თეთრი ლაქები. თავის გვერდები მურაა მუქი მურა ლაქებით. სხეულის ქვედა ნაწილი თეთრია. ბუდობს რუსეთში, ოხოტის ზღვის სანაპიროებსა და კუნძულ სახალინზე. იზამთრებს ტაივანზე, ხაინანზე, ფილიპინებში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის სანაპიროებზე. ზრდასრული ფრინველების მიგრაცია გამრავლების სეზონის დასრულებისთანავე იწყება — ივლის-აგვისტოში, მოზარდები სექტემბერში მიგრირებენ. სახლობს ლაგუნების დაჭაობებულ სანაპიროებზე. იკვებება მცირე ზომის თევზებით, წყლის და იშვითად ხმელეთის მწერებით. ბუდობს ტბებთან, მდინარეებთან და ჭაობებთან ახლოს, ტყეების განაპირა მხარეებში. ბუდეს ხეებზე აკეთებს, მიწიდან 2–4 მ სიმაღლეზე. დანამდვილებით ცნობილია მისი ბუდეების არსებობს სახალინის ყურეებში. ორივე მშობელი იღებს მონაწილეობას ბუდის შენებაში, კრუხობაში და ბარტყების გამოკვებაში. ძალიან იშვიათი და ნაკლებად შესწავლილი ფრინველია. საერთო რაოდენობა 1000-ზე ნაკლებია.
ჭრელი ჭოვილო

ჭრელი ჭოვილო — ფრინველი ჩიბუხასებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 36 სმ. სხეულის ზედა მხარე შეფერილია ლაქებიან რუხ-ყავისფრად, ხოლო ქვედა — ბევრად ღიად. შეწყვილების პერიოდში მეტად მკაფიო მოხატულობა ახასიათებს: მუქი ლაქები ზურგზე, ქვედა მხარეც ლაქებიანია. გრძელი და ვიწრო ნისკარტი ფერად რუხია, წვრილი ფეხები კი — ნარინჯისფერი ან ყვითელი. გავრცელებულია ტაიგის ზონაში, ალასკიდან და ბრიტანეთის კოლუმბიიდან ლაბრადორამდე, ნიუფაუნდლენდამდე და ახალ შოტლანდიამდე. ბუდობს ტუნდრაში, ჭაობიან ადგილებში აბ წიწვოვან ტყეებში, როგორც წესი მცირე ტბებისა და ტბორების სიახლოვეს. ზამთარში გადაფრენა ახასიათებს ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში. ზოგჯერ შეინიშნება ჩრდილოეთ ევროპაში. ჩვეულებრივ გვხვდება მარტოხელა ფრინველის სახით, გამონაკლისია გადაფრენის პერიოდი, რა დროსაც ისინი ქმნიან მსხვილ გუნდებს. იკვებება უხერხემლოებით, მცირე ზომის თევზებითა და ქვეწარმავლებით, აგრეთვე მცენარეული საკვებით, მათ შორის კენკრით. სანაპირო რეგიონებში ნისკარტის საშუალებით ქვიშასა და შლამში ეძებს ნადავლს. ბუდეს ხეების და ბუჩქების ქვეშ აკეთებს, რომელიც წარმოადგენს ერთგვარ ორმოს. დედალი დებს 3–4 კვერცხს.
ეროვნული ლიგა 2019

ეროვნული ლიგა 2019 — საქართველოს უმაღლესი ლიგის 31-ე გათამაშება. ჩემპიონატს ჩემპიონის რანგში შეხვდა „საბურთალო“. ტიტულს მე-17-დ დაეუფლა თბილისის „დინამო“.

ფორმატი
ჩემპიონატში მონაწილეობდა 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობდნენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი ითამაშა. ტურნირი დაიწყო 1 მარტს და დასრულდა 1 დეკემბერს.

ტურნირის გამარჯვებული ჩემპიონთა ლიგაზე მონაწილეობას დაიწყებს შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს ევროპის ლიგაზე შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, ევროპის ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის -ადგილოსან გუნდს.

მონაწილე კლუბები
ცხრილი
სეზონის სტატისტიკა
ბომბარდირი
მშრალი მატჩები
პლეი-ოფი
----
ყვითელფეხა ჭოვილო

ყვითელფეხა ჭოვილო — ფრინველი ჩიბუხასებრთა ოჯახისა. წააგავს დიდ ჭოვილოს. მისი სხეულის სიგრძეა 23–25 სმ, ნისკარტისა — 3–4 სმ. ზრდასრულებს ყვითელი ფეხები აქვთ, სიგრძით 5–7 სმ. ფრთის შლილი 58–64 სმ შეადგენს, იწონის 60-დან 100 გ-მდე. დედალ-მამალი ერთნაირად არიან შეფერილი. თავი ღია რუხი ან მოთეთროა წვრილი, მუქი ლაქებით. სხეული ზევიდან მორუხო-ყავისფერია, ქვევიდან — თეთრი. კისერი და მკერდი მუქ ყავისფერ ზოლებიანია, კუდი — თეთრი. ნეოარქტიკული სახეობაა. ბინადრობს ალასკისა და კვებეკის ტაიგის ტყეებში ტბორებთან ახლოს. ბუდეს მიწაზე იკეთებს, ჩვეულებრივ ღია, მშრალ ადგილებში. გადამფრენია, ზამთარში მიგრირებს აშშ-ის სანაპიროებზე მექსიკის ყურეში და სამხრეთ ამერიკაში. უმთავრესად იკვებება მწერებით, რომელსაც მიწის და წყლის ქვეშ იჭერს, აგრეთვე მცირე ზომის თევზებითა და თესლებით. საკვების ძიების დროს დარბის და სწრაფი მოძრაობებით იჭერს ნადავლს. ზოგჯერ წყალზეც დარბის. გამრავლების პერიოდში მონოგამური წყვილები ახასიათებს. ბუდეს წარმოადგენს ბალახებში კარგად შენიღბული ორმო. დედალი ჩვეულებრივ დებს 4 კვერცხს, ისინი ფერად რუხი ან ღია ზეთისხილისფერია ყავისფერი ლაქებით. ინკუბაცია 22–23 დღე-ღამე გრძელდება. ორივე მშობელი იღებს მონაწილეობას კრუხობაში და ბარტყების გამოკვებაში. 22–23 დღის ბარტყები უკვე დამოუკიდებლები არიან. სქესობრივ სიმწიფეს 2 წელში აღწევენ.
ეროვნული ლიგა 2020

ეროვნული ლიგა 2020 — საქართველოს უმაღლესი ლიგის 32-ე გათამაშება.
ფორმატი
ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი უნდა ითამაშოს.

ტურნირის გამარჯვებული ჩემპიონთა ლიგაზე მონაწილეობას დაიწყებს შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს კონფერენციების ლიგაზე შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, ევროპის ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის -ადგილოსან გუნდს.

ცხრილი
პლეი-ოფი
----
იზაბელა სტიუარტი

იზაბელა სტიუარტი (, ; დ. 1426 — გ. 13 ოქტომბერი, 1494), აგრეთვე ცნობილია როგორც იზაბელა შოტლანდიელი — სტიუარტთა დინასტიის წარმომადგენელი. შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ -ისა და დედოფალ ჯოან ბეფორტის ქალიშვილი. ბრეტანის ჰერცოგინია 1442-50 წლებში როგორც ჰერცოგ ფრანსუა -ის მეორე ცოლი.

ბიოგრაფია
იზაბელა დაიბადა 1426 წლის შემოდგომაზე. იგი იყო შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ -ისა და მისი ცოლის, დედოფალ ჯოან ბეფორტის მეორე შვილი და ქალიშვილი. მას ერთი უფროსი და ჰყავდა, სახელად მარგარეტი. როგორც ცნობილია, იზაბელა გაცილებით უფრო ლამაზი იყო, ვიდრე მარგარეტი, რომელიც ცოლად საფრანგეთის მეფე ლუი -ს გაჰყვა, რის შემდეგაც ბრეტანის ჰერცოგმა ჟან -მ თავისი უფროსი დაქვრივებული ვაჟისთვის, ფრანსუასათვის საცოლედ იზაბელა მოითხოვა. ბრეტანის ჰერცოგმა ამასთან დაკავშირებით განაცხადა: "მე ვიხილე უმშვენიერესი მარგარეტი და შევიტყვე, რომ მისი უმცროსი და კიდევ უფრო მშვენიერია. ჩემი ახლობლები ჩავიდნენ შოტლანდიაში, რათა ის აქ ჩამომიყვანონ. იგი სწორედ ისაა ვინც მე მჭირდება, მე სხვა არავინ მინდა. მათ ჭკვიან ქალებს ბევრი სიკეთე მოაქვთ ჩვენთვის." იზაბელასა და ფრანსუას საქორწინო კონტრაქტი 1441 წლის 19 ივლისს გაფორმდა, 1442 წლის 29 აგვისტოს კი ჟან გარდაიცვალა, რის გამოც ჰერცოგი იზაბელას საქმრო გახდა.

იზაბელა და ფრანსუა 1442 წლის 30 ოქტომბერს დაქორწინდნენ შატო დე ორაიში. ამას ქალაქ რენში გამართული რვა დღიანი საზეიმო ღონისძიებები მოჰყვა.

1445 წელს მისი დის, მარგარეტის გარდაცვალებამ საშინლად იმოქმედა იზაბელაზე, რომელმაც წიგნიც კი დაწერა, სახელად ' ', რომელიც დღემდეა შემორჩენილი. იზაბელას მამისაგან მემკვიდრეობით გამოჰყვა პოეტობის ნიჭი.

1450 წელს იზაბელას ქმარიც გარდაიცვალა, რის გამოც ვინაიდან მათ ვაჟი არ ჰყავდათ ტახტზე მათი ქალიშვილი მარგარიტა და მისი ქმარი ფრანსუა ავიდნენ. ვინაიდან დაქვრივებისას იზაბელა ჯერ კიდევ ახალგაზრდა იყო, საფრანგეთის მეფე შარლ -მ მას შესთავაზა ცოლად ნავარის მეფეს გაჰყოლოდა, თუმცა მან უარი განაცხადა. მისმა ძმამ, შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ -მ დიდი დრო და ენერგია დახარჯა, რათა როგორმე იზაბელა შოტლანდიაში დაებრუნებინა, სადაც მას მეორედ გაათხოვებდნენ, თუმცა იგი კვლავ ბრეტანში რჩებოდა. მან თავისი სიცოცხლის უკანასკნელი წლები სწორედ ბრეტანში გაატარა, სადაც იგი 1494 წლის 13 ოქტომბერს, დაახლოებით 40 წლის ასაკში გარდაიცვალა.

შვილები
მარგარიტა (1443-1469), ცოლად გაჰყვა ბრეტანის ჰერცოგ ფრანსუა -ს, თუმცა შვილები არ ჰყოლია;
მარი (1444-1506), ცოლად გაჰყვა როანის ვიკონტსა და პოროეტის გრაფ ჟან -ს;
ელეანორ სტიუარტი

ელეანორ სტიუარტი (, ; დ. 1433 — გ. 20 ნოემბერი, 1480), აგრეთვე ცნობილია როგორც ელეონორ შოტლანდიელი — სტიუარტთა დინასტიის წარმომადგენელი. შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ -ისა და დედოფალ ჯოან ბეფორტის შუათანა ქალიშვილი. ავსტრიის ერცჰერცოგინია 1449-80 წლებში როგორც ერცჰერცოგ სიგიზმუნდ -ის პირველი ცოლი.

ბიოგრაფია
ელეანორი დაიბადა 1433 წელს. იგი იყო შოტლანდიის მეფე ჯეიმზ -ისა და მისი ცოლის, დედოფალ ჯოან ბეფორტის მეექვსე შვილი. მამის მსგავსად, ელეანორსაც ძალიან უყვარდა ლიტერატურა, განსხვავებით თავისი უფროსი დისგან, საფრანგეთის დოფინ მარგარეტისაგან.

მას შემდეგ რაც მისი უფროსი და, პრინცესა მარგარეტი საფრანგეთის დოფინ ლუი დე ვალუას გაჰყვა ცოლად, ელეონორიც მას თან გაჰყვა და შარლ -ის სამეფო კარზე ცხოვრობდა საფრანგეთში. მიუხედავად 1445 წელს მარგარეტის გარდაცვალებისა, ელეანორი კვლავ საფრანგეთში განაგრძობდა ცხოვრებას. 1447 წელს დედოფალ მარია ანჟუელს კამპანია გაუწია მონ სენ-მიშელში პილიგრიმობისას.

1449 წლის 12 თებერვალს ახალგაზრდა ელეანორი ცოლად ავსტრიის ერცჰერცოგ სიგიზმუნდ ჰაბსბურგს შერთეს. ამ დროისათვის სიგიზმუნდი მხოლოდ ზემო ავსტრიას მართავდა, თუმცა 1450 წლიდან მისი მმართველობა ტიროლის საგრაფოზეც გავრცელდა.

1455-58 და 1467 წლებში ელეანორი ავსტრიას მართავდა როგორც რეგენტი. ამ დროს ელეანორის პატრონაჟით გერმანელებმა ჯოვანი ბოკაჩოს ნაწარმოებები.

ელეანორი ლიტერატურის დიდი მოტრფიალე იყო და ხელს უწყობდა უცხოური ლიტერატურის გერმანულად თარგმნას. ცნობილია, რომ იგი ხშირად თავადვე თარგმნიდა. ელეანორმა ფრანგულიდან გერმანულზე თარგმნა ისეთი ცნობილი ნაწარმოებები, როგორებიცაა მეფის ვაჟ გალისიის ისტორია, სახელად პონტუ და მშვენიერი სიდონია. როგორც ცნობილია, გერმანელები საუკუნემდე სწორედ ელეანორას შედგენილი ფრანგულ-გერმანული ლექსიკონით სარგებლობდნენ.

თავისი თარჯიმნული შემოქმედების წყალობით, იგი ძალიან ცნობილი და პოპულარული ქალი გახდა საუკუნის ევროპაში. იგი ასევე დიდ ძალაუფლებას ფლობდა სამეფო კარზე. ცნობილია, რომ ერცჰერცოგი სიგიზმუნდი, პოლიტიკურ გადაწყვეტილებებს სწორედ ელეანორის რჩევებზე დაყრდნობით იღებდა.

ელეანორმა და ელიზაბეთ ნასაუ-ცვაიბრიუხენელმა ერთად შექმნეს ახალი პროზისა და ნოველების მიმდინარეობა გერმანულ ლიტერატურაში.

1480 წლის 20 ნოემბერს ელეანორი მშობიარობას გადაჰყვა, რა დროსაც მან ვაჟი გააჩინა, სახელად ვოლფგანგი, რომელიც ჩვილობაშივე დაიღუპა.
რუბენ ფლეიშერი

რუბენ სემიუელ ფლეიშერი (; დ. 31 ოქტომბერი, 1974) — ამერიკელი კინორეჟისორი და პროდიუსერი. ცნობილი გახდა სადებიუტო ფილმით „ზომბილენდი“. აგრეთვე მისი მეტნაკლებად ცნობილი ნამუშევრებია „მოასწრო 30 წუთში“ (2011), „განგსტერებზე მონადირენი (2013), „ორი ღამის ამბავი“ (2014), „მარტორქების მაღაზია“ (2017)

2018 წელს გახდა კომერციულად წარმატებული ფილმის „ვენომის“ რეჟისორი.

რუბენ ფლეიშერი დაიბადა ვაშინგტონში, 1974 წლის 31 ოქტომბერს. უესლიანის უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ გადავიდა სან-ფრანცისკოში, სადაც მუშაობა დაიწყო პროგრამისტად. სანამ კინორეჟისორი გახდებოდა, დაკავებული იყო სარეკლამო და მუსიკალური ვიდეოების გადაღებებით.

2017 წლის მაისში ცნობილი გახდა, რომ ფლეტჩერი იქნებოდა „ზომბილენდის“ მეორე ნაწილის რეჟისორი.

ფილმები
ლუდვიგ იორანსონი

ლუდვიგ იორანსონი ((; ; ; დ. 1 სექტემბერი, 1984) — სამი გრემის მფლობელი შვედი კომპოზიტორი, დირიჟორი და ჩანაწერის პროდიუსერი. შექმნილი აქვს მუსიკა ფილმებისთვის: „სადგური ფრუტვეილი“, „ქრიდი“, „ქრიდი 2“, „ვენომი“ და „შავი პანტერა“, ისევე როგორც სატელევიზიო სიტკომებისთვის: „საზოგადოება“, „ბედნიერი დასასრული“ და „ახალი გოგონა“.

როგორც პროდიუსერი ხშირად თანამშრომლობდა ჩაილდიშ გამბინოსთან. იორანსონი არის გამბინოს სინგლის „ “ პროდიუსერი, რისთვისაც გადაეცა გრემის ორი ჯილდო. საერთო ჯამში მიღებული აქვს გრემის ექვსი ნომინაცია. 2019 წელს მიიღო ოსკარი საუკეთესო ორიგინალური მუსიკისთვის.
ზუზანა ჩაპუტოვა

ზუზანა ჩაპუტოვა (; დ. 21 ივნისი, 1973, ბრატისლავა, ჩეხოსლოვაკია) — სლოვაკი პოლიტიკოსი, ადვოკატი და აქტივისტი. სლოვაკეთის პრეზიდენტი 2019 წლის 15 ივნისიდან 2024 წლის 15 ივნისამდე. იგი არის არასაპარლამენტო პოლიტიკური პარტიის პროგრესული სლოვაკეთის დამფუძნებელი წევრი და თავმჯდომარის მოადგილე.

ზუზანა ჩაპუტოვა მონაწილეობდა სლოვაკეთის 2019 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში და პირველ ტურში 40,57 %-ით დაიკავა პირველი ადგილი. მეორე ტურში მიიღო ხმების 58,40 % და გახდა ქვეყნის ისტორიაში პირველი პრეზიდენტი ქალი, რომელიც თანამდებობას დაიკავებს 2019 წლის 15 ივნისს.

1991 წელს სწავლა დაიწყო ბრატისლავაში მდებარე კომენსკის სახელობის უნივერსიტეტის სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1996 წელს. სწავლის დასრულების შემდეგ იგი მუშაობდა ქალაქ პეზინოკის ადგილობრივ თვითმმართველობაში, ჯერ იურიდიულ განყოფილებაში ასისტენტად, შემდეგ კი ქალაქის მერის მოადგილედ.

2001-2017 წლებში მუშაობდა ერთ-ერთ სამოქალაქო ორგანიზაციაში, ხოლო 2010 წლიდან იყო ამავე ორგანიზაციის იურისტი.

2017 წელს დააარსა პოლიტიკური პარტია პროგრესული სლოვაკეთი და 2018 წლის იანვარში პირველივე კონგრესზე აირჩიეს პარტიის ვიცე-ხელმძღვანელად.
ოტოკარ ჩერნინი

ოტოკარ ჩერნინი (; დ. 26 სექტემბერი, 1872, ბოჰემია, ავსტრია-უნგრეთის იმპერია — გ. 4 აპრილი, 1932, ვენა, ავსტრია) — ავსტრიელი პოლიტიკური მოღვაწე, გრაფი. 1903 წელს ჩეხეთის სეიმის დეპუტატად აირჩიეს შოვინისტური გერმანული პარტიიდან. 1912 წლიდან იყო ავსტრია-უნგრეთის რაიხსრატის ზედა პალატის წევრი. 1916 წლის დეკემბრიდან 1918 წლის აპრილამდე საგარეო საქმეთა მინისტრი; ჰაბსბურგების მონარქიის კრიზისის სიღრმეში გაცნობიერებული, მიისწრაფოდა კომპრომისულ ზავისაკენ ანტანტასთან და ამ მიზნით საიდუმლო მოლაპარაკებები გამართა საფრანგეთთან (მოლაპარაკების შესახებ ინფორმაცია მოგვიანებით პრესამ შეიტყო, რამაც ჩერნინის გადადგომა გამოიწვია). 1920–1923 წლებში ავსტრიის ეროვნული საბჭოს წევრი იყო.
გიბრალტარის ფეხბურთის ასოციაცია

გიბრალტარის ფეხბურთის ასოციაცია — გიბრალტარის ფეხბურთისა და ფუტსალის მმართველო ორგანო. დაარსდა 1895 წელს. 2013/14 წლებში უეფას შეჯიბრებებში (შესარჩევებში) წარმოდგენილი იყო ახალგაზრდული გუნდებით, აგრეთვე ძირითადითაც. 2013 წლის 24 მაისს ასოციაცია ოფიციალურად გახდა უეფას წევრი. აქამდე ასოციაციას ჰქონდა მცდელობა, რომ გამხდარიყო ფიფას წევრი 1997 წელს. 2016 წლის 13 მაისს ასოციაცია ფიფას 66-ე კონგრესზე, რომელიც გაიმართა მექსიკაში, ოფიციალურად გახდა ფიფას წევრი და მიიღო მონაწილეობა ფიფა-ს მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევ ეტაპზე, რომელიც ვერ დაძლია.

ასოციაცია დაარსდა გიბრალტარში მოთამაშე კლუბებისაგან, 1901 წელს შეიქმნა ეროვნული ნაკრები.

გაწევრიანება უეფასა და ფიფაში
უეფა
2012 წლის 21 მარტს ასოციაციამ მოითხოვა გამხდარიყო უეფას წევრი. უეფამ გიბრალტარს მისცა „მაპი“, სადაც მოცემული იყო თუ როგორ უნდა განვითარებულიყო სპორტული განათლება და ფინანსები. 2013 წლის მაისში ჩატარდა კენჭისყრა, წევრთა უმრავლესობამ მხარი დაუჭირა ასოციაციის მიღებას უეფაში, მოწინააღმდეგე იყო მხოლოდ ორი ქვეყანა: ბელარუსი და ესპანეთი. გიბრალტარი არის უეფას ყველაზე პატარა ქვეყანა მოსახლეობის მხრივ, აზერბაიჯანისა და სომხეთის, რუსეთისა და საქართველოს მსგავსად, გიბრალტარი და ესპანეთი ერთმანეთს არ შეხვდებიან შესარჩევი ციკლის პერიოდში. გაწევრიანების შემდეგ გიბრალტარი ოფიციალურად იღებს მონაწილეობას ევროტურნირებზე უეფას ჩემპიონთა და ევროპის კონფერენს ლიგაზე, აგრეთვე ნაკრებმა იასპარეზა ერთა ლიგის დივიზიონში.

ფიფა
2016 წლის 13 მაისს გიბრალტარი გახდა ფიფას 211-ე წევრი, ამავე დღეს მისი წევრი კოსოვოც გახდა, რომელიც 210-ე წევრად გამოცხადდა, რადგანაც კოსოვოს საკითხი უფრო ადრე იქნა განხილული.
კანონი და სამართალი

კანონი და სამართალი — პოლიტიკური პარტია საქართველოში, რომელიც 2019 წლის 10 მარტს დაფუძნდა. პარტიის ლიდერია თაკო ჩარკვიანი. პარტიის თანადამაარსებლები არიან: უფლებადამცველი მიხეილ რამიშვილი და ირაკლი ღლონტი. იყო კოალიციის „ძალა ერთობაშია“ წევრი. პარტია არის პროევროპული. „სტრატეგია აღმაშენებელთან“ ერთად შექმნილ ბლოკში მიიღო მონაწილეობა 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებში.

ისტორია
2019 წლის 10 მარტს, გაერთიანების „კანონი და სამართალი“ დამფუძნებელი ყრილობა გაიმართა. პარტია იყო კოალიცია „ძალა ერთობაშიას“ წევრი. 2020 წლის 27 ივლისს გიორგი ვაშაძის „ახალ საქართველოსთან“ ერთად დატოვა კოალიცია და განაცხადა, რომ მასთან ერთად მიიღებდა არჩევნებში მონაწილეობას.

2024 წლის 3 ივნისს ცნობილი გახდა, რომ პარტიამ ხელი მოაწერა საქართველოს პრეზიდენტის, სალომე ზურაბიშვილის მიერ შექმნილ „ქართულ ქარტიას“.

პარტიის თავმჯდომარეები
შედეგები არჩევნებში
ადგილობრივი
გია ვოლსკი

გიორგი (გია) ვოლსკი (დ. 18 იანვარი, 1957, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი და ეკონომისტი. საქართველოს 3 მოწვევის (2012, 2016, 2020) პარლამენტის წევრი

ბიოგრაფია
გია ვოლსკი დაიბადა 1957 წლის 18 იანვარს, ქალაქ თბილისში. 1978 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკური ფაკულტეტი.

1978-1979 წლებში მუშაობდა საქართველოს სსრ-ის ვაჭრობის სამინისტროს საინფორმაციო-გამოთვლითი ცენტრში. 1979-1984 წლებში კი იყო საქართველოს სსრ ვაჭრობის სამინისტროს ეკონომისტი. 1984-1986 წლებში მუშაობდა კალინინის რაიკომის მდივნად და ინსტრუქტორად. 1986-1989 წლებში იგი იყო თბილისის ქალაქკომში ინსტრუქტორი. 1990-1991 წლებში აქტიურად მონაწილეობდა საქართველოს დამოუკიდებელი პროფკავშირების კონფედერაციის ჩამოყალიბებაში და აქვე მუშაობდა საორგანიზაციო განყოფილების გამგედ.

1991-2004 წლებში გია ვოლსკი მუშაობდა საქართველოს მთავრობის წარმომადგენლის მოადგილედ რუსეთის ფედერაციაში, საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის საერთაშორისო ურთიერთობების განყოფილების გამგის მოადგილედ, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში საქართველოს მუდმივი წარმომადგენლობის უფროს მრჩეველად, აგრეთვე საგარეო საქმეთა სამინისტროს გაერო-ს სამმართველოს უფროსად, გაერო-ში საქართველოს მუდმივი წარმომადგენლის მოადგილედ, საქართველოს ეროვნული უშიშროების საბჭოს მდივნის თანაშემწედ საგანგებო საკითხებში.

2004-2006 წლებში გია ვოლსკი იყო კონფლიქტების მოგვარების საკითხებში საქართველოს სახელმწიფო მინისტრის მოადგილე, აგრეთვე საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საგანგებო დავალებათა ელჩი. 2007-2011 წლებში იყო საერთაშორისო არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და საქართველოში გაერო-ს განვითარების ფონდის პროექტების მონაწილე. 2012-2016 წლებში — საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“, ფრაქცია „ქართული ოცნების“ თავმჯდომარე, ევროპასთან ინტეგრაციის და საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტების წევრი, საქართველოს პარლამენტის ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენის საკითხთა დროებითი კომისიის თავმჯდომარე; საპარლამენტო დელეგაციის წევრი ევროკავშირის, ეუთო-ს, აღმოსავლეთის პარტნიორობის, ნატო-ს საპარლამენტო ფორუმებზე.

2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ჩუღურეთის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“, აგრეთვე საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილე. მაჟორიტარულ არჩევნებში ხმათა 57,32% მიიღო (12 479 ხმა).

2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის დიდუბისა და ჩუღურეთის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. მხარი დაუჭირა კანონპროექტს „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“.

დაოჯახებულია. ჰყავს ორი შვილი.
ჭაკუნი

ჭაკუნი, ჭაკუნობა — ქართული ეროვნული სპორტის სახეობა, გავრცელებული იყო ძველად გურიაში. თამაშში მონაწილეობდა ორი გუნდი. მოთამაშეთა მიზანი იყო სპეციალური ჩოგნებით - ჭაკუნებით - ბურთის გატანა მეტოქის ლელოში.

ჭაკუნობის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობები საუკუნის დასაწყისით თარიღდება. გურიაში გამართულ ბაზრობაზე იმართებოდა ბურთაობა, ჯირითობა, ჭაკუნობა, ბაწარზე ხტომა და სხვა. გურიის ყოველ სოფელს თუ მის უბანს შერჩეული ჰქონდა გარკვეული სათამაშო მოედანი. სათამაშოდ ირჩევდნენ ბალახით დაფარულ ვაკე და მოწმენდილ ადგილს. მაგალითად, ლანჩხუთში ჭაკუნის სათამაშო მოედანი „ჟორდანიების მინდვრით“ იწყებოდა და ღელესთან თავდებოდა. დაახლოებით 400-500 მეტრზე გაჭიმული მოედნის თავსა და ბოლოში ლელო იყო მონიშნული. აცანაში ჭაკუნობას თამაშობდნენ მოვაკებულ ადგილას, რომელსაც ხალხი „ქინქლაისოულს“ უწოდებდა. მისი სიგრძე ნახევარ კილომეტრს აღწევდა და ორივე ლელო ამ მოედნის თავსა და ბოლოში ღელეებზე გადადიოდა.

ჭაკუნი ეწოდებოდა თამაშის ძირითად იარაღს - სპეციალურ ჩოგანს. ჭაკუნის სიგრძე დაახლოებით ერთი მეტრი იყო. ის მოთამაშის სიმაღლეზე იყო მორგებული. ჭაკუნას თხილის, შინდის, ბროწეულის, თუთის ტოტებისგან აკეთებდნენ. მას მსხვილი და მოღუნული ძირი ჰქონდა. თუ მოთამაშე საჭირო მოყვანილობის ტოტს ვერ მიაგნებდა, სწორ ტოტს მოჭრიდა, ბოლოს ცეცხლზე გაუწრთობდა და მოღუნავდა. ამ მდგომარეობაში თოკით დაამაგრებდა, რამდენიმე ხნის შემდეგ თოკს მოხსნიდა და ასე ხელოვნურად მიღებული ბოლომოღუნული ჭაკუნით თამაშს შეუდგებოდა.

თამაშში გამოყენებული ბურთი მუშტისოდენა იყო. სცოდნიათ ბურთის საქონლის ბეწვისგან, ხისგან, მატყლისგან დამზადება, რომელსაც გარედან ტყავი ჰქონდა გადაკრული. ბურთის მასალას ჯერ თბილ წყალში დაასველებდნენ, ხელით კარგად მოთელავდნენ, საჭირო ფორმას მისცემდნენ და მზეზე გაახმობდნენ. საბოლოოდ მიიღებდნენ საკმაოდ მაგარ და ამავე დროს დრეკად ბურთს, რომელიც თავისუფლად უძლებდა ჭაკუნის ძლიერ შემორტყმას. ხანდახან ხმარობდნენ ცაცხვის ან მუხის კუნძისგან, წიფლის სოკოსგან გამოთლილ, გამოხარშულ ბურთსაც. იშვიათ შემთხვევაში ბურთს ჩვრებისაგან ამზადებდნენ, მას გარედან ტყავი ჰქონდა გადაკრული. ბურთის ნაცვლად აქა-იქ სათანადო ზომის ქვასაც ხმარობდნენ.

თამაში იწყებოდა ბურთის აგდებით მოედნის შუა ადგილას. თამაში შეზღუდული არ იყო არც დროით და არც გატანილი ბურთების რაოდენობით - თამაშობდნენ დაღლამდე, დაღამებამდე ან წინასწარ დათქმული რაოდენობის ლელოს გატანამდე. თამაში ითხოვდა მეტისმეტ სიფრთხილეს, სიმარდეს, თვალმჭრელობას. შესაძლო იყო მაგარი ბურთი მოთამაშეს მუხლს ქვემოთ კოჭებში მოხვედროდა და ფეხი დაეზიანებინა. გამარჯვებად ითვლება არა მარტო ლელოს გატანა, არამედ ისიც, თუ რომელ მხრიდან რამდენი „კოჭამოგდებული“ იქნებოდა. გურიაში ქალები ჭაკუნობით ქალებიც ერთობოდნენ. გავრცელებული ყოფილა აგრეთვე ე. წ. შერეული ჭაკუნობა: ერთი გუნდი ჭაკუნით თამაშობდა, მეორე კი ფეხით. როგორც კი რომელიმე მხარე ლელოს გაიტანდა, როლები იცვლებოდა

თამაში გავრცელებული იყო სამეგრელოსა და სვანეთშიც.
ღამე შეჭამს მსოფლიოს

ღამე შეჭამს მსოფლიოს — 2018 წლის ფრანგული საშინელებათა ფილმი, რომლის რეჟისორია დომინიკ როშე, პროდიუსერები არიან კაროლ სკოტა, სიმონ არნალი, კაროლინ ბენიუ, სცენარისტები — ჯერემი გეზი და გიომ ლემანი. მონაწილეობენ: ანდერს დანიელსენ ლიე, გოლშიფთე ფარაჰანი, დენი ლავანი. დაფუძნებულია მარტენ პაჟის ამავე სახელწოდების რომანზე. ფილმის მთვარი გმირია სემი. წვეულების მეორე დღეს იგი აღმოაჩენს, რომ პარიზი მოიცვა ზომბებმა და ცდილობს გადაურჩეს ზომბი-აპოკალიპსს.

„ღამე შეჭამს მსოფლიოს“ პრემიერა გაიმართა ანჟის კინოფესტივალზე 2018 წლის 13 იანვარს, ხოლო, საფრანგეთის კინოთეატრებში ნაჩვენები იქნა 2018 წლის 7 მარტს.

ფილმმა მიიღო დადებითი შეფასებები კინოკრიტიკოსებისგან. საერთო განხილვების საიტზე ფილმის საერთო რეიტინგია 83% (31 მიმოხილვაზე დაყრდნობით).