iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
რუსეთის 58-ე საერთო-საჯარისო არმია

რუსეთის 58-ე საერთო-საჯარისო არმია ასევე 58-ე არმია — რუსეთის სამხედრო-სახმელეთო ძალების არმია, რომლის შტაბი მდებარეობს ქალაქ ვლადიკავკაზში, ჩრდილოეთ ოსეთი-ალანია, რომელიც შედის რუსეთის სამხრეთის სამხედრო ოლქის შემადგენლობაში. 58-ე არმია შეიქმნა 1941 წელს, როგორც საბჭოთა კავშირის წითელი არმიის ნაწილი, ხოლო 1995 წლიდან რუსეთის არმიის ნაწილია.

ჩეჩნეთის მეორე ომი (1999-2000)
1995 წელს, ჩრდილოეთ კავკასიის სამხედრო ოლქის 42-ე სამხედრო კორპუსისგან, 58-ე არმიის შტაბი შეიქმნა ქალაქ ვლადიკავკაზში. ჩეჩნეთის მეორე ომის დროს, 58-ე არმიის მეთაური იყო გენერალი ვლადიმერ შამანოვი.

რუსეთ-საქართველოს ომი (2008)
2008 წლის 3 აგვისტოს, რუსეთის 58-ე არმიის 5 ბატალიონი როკის გვირაბის მახლობლად დაბანაკდა, რომელიც საქართველოს სეპარატისტულ ცხინვალის რეგიონს რუსეთთან აკავშირებს ჩრდილოეთ ოსეთის მეშვეობით.

2008 წლის 8 აგვისტოს, რუსეთის 58-ე არმიამ გადაკვეთა საქართველოს სახელმწიფო საზღვარი და ქართული სამხედრო ძალების წინააღმდეგ ბრძოლაში მონაწილეობა მიიღო, ძირითადად ქალაქ ცხინვალში. მაშინდელი 58-ე არმიის მეთაური, გენერალი ანატოლი ხრულიოვი საბრძოლო მოქმედებების დროს დაიჭრა.

რუსეთის სამხედრო ინტერვენცია უკრაინაში (2014-)
2014 წლის ივნისში, უკრაინის სამხედრო სახმელეთო ჯარმა ხელში ჩაიგდეს დაზიანებული -21 ტიპის სარაკეტო დანადგარი, რომელიც უკრაინელებმა რუსეთის 58-ე არმიის სამხედრო აღჭურვილობას მიაკუთვნეს.

2016 წლის 18 აგვისტოს, 58-ე არმიის მეთაური გენერალ-მაიორი სერგეი კუზოვლევი გახდა. 2016 წლის ბოლოსთვის, რუსეთის თავდაცვის საინისტრომ გამოაცხადა, რომ 42-ე მოტომსროლელთა დივიზია შეიქმნა მე-8, მე-17 და მე-18 გვარდიის მოტომსროლელთა ბრიგადებისგან. 2017 წლის იანვარში, 20-ე საერთო-საჯარისო არმიის მეთაურად გენერალ-მაიორი ევგენი ნიკიფოროვი დაინიშნა.
დევნილების რეზოლუცია (2018)

აფხაზეთიდან, საქართველო და ცხინვალის რეგიონიდან/სამხრეთ ოსეთი, საქართველო იძულებით გადაადგილებულ პირთა და ლტოლვილთა სტატუსის შესახებ - გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის გენერალური ასამბლეის მიერ 2018 წელს მიღებული რეზოლუცია, რომელიც აფხაზეთიდან და ცხინვალის რეგიონიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა და ლტოლვილთა სტატუსს ეხებოდა.

რეზოლუციას მხარი 81-მა სახელმწიფომ დაუჭირა; წინააღმდეგი 16 იყო, ხოლო 62-მა თავი შეიკავა.

რეზოლუცია 2018 წლის 12 ივნისს, ქალაქ ნიუ-იორკში, გაერო-ს გენერალურმა ასამბლეამ, 72-ე სესიაზე, კვლავ მიიღო საქართველოს მიერ ინიციირებული რეზოლუცია „აფხაზეთიდან, საქართველო და ცხინვალის რეგიონიდან/სამხრეთ ოსეთი, საქართველო იძულებით გადაადგილებულ პირთა და ლტოლვილთა სტატუსის შესახებ". გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის გენერალური ასამბლეა რეზოლუციას 2008 წლიდან იღებს, რითიც განამტკიცებს დევნილთა ფუნდამენტურ უფლებებს, უპირველესად, საკუთარ საცხოვრებელ ადგილებში ნებაყოფლობითი, უსაფრთხო და ღირსეული დაბრუნების უფლებას.
სეტუნი

სეტუნი — სამობით ლოგიკაზე დაფუძნებული მცირე ეგმ. შემუშავებულ იქნა 1959 წელს მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამოთვლით ცენტრში.

პროექტს ხელმძღვანელობდა ნიკოლაი ბრუსენცოვი, მთავარი შემმუშავებლები იყვნენ ევგენი ჟოგოლევი, ვლადიმირ ვერიგინი, სერგეი მასლოვი, ანტონინა ტიშულინა. გამოთვლითი მანქანის შემუშავების იდეა ეკუთვნოდა და აქტიურ მონაწილეობდა პროექტში მათემატიკოსი სერგეი სობოლევი.

გამოთვლითი მანქანების წარმოება ყაზანის მათემატიკური მანქანების ქარხანაში მიმდინარეობდა. საერთო ჯამში აიწყო 46 კომპიუტერი „სეტუნი“, მათგან 30 სსრკ-ის უნივერსიტეტებში გამოიყენებოდა

ელემენტები
ლევ გუტენმახერის ორობითი ფერიტოდიოდური უჯრედის საფუძველზე, რომელიც უკონტაქტო მაგნიტურ რელეს წარმოადგენს ტრანსფორმატორული ტიპის მაგნიტური გამაძლიერებელი, ბრუსნეცოვმა სამობითი ფერიტოდიოდური უჯრედი შეიმუშავა, რომელიც ორბიტიან სამობით კოდზე მუშაობდა, ე.ი. ერთი ტრიტი იწერებოდა ორ ორობით თანრიგში, ორი ირობითი თანრიგის მეოთხე მდგომარეობა არ გამოიყენებოდა. თითოეული თანრიგის მდგომარეობა მართვის პულტზე გამოისახებოდა ორი ნათურით, მეოთხე კომბინაცია (1,1) არ გამოიყენებოდა.

ორბიტიანი ორობითად კოდირებული სამობითი ციფრები ყველა შესაძლო 4 კოდის გამოყენებით (4 კოდიდან 2 კოდირებენ ერთსა და იმავე ციფრს 3-დან).

(0,0) — 0
(1,1) — 0
(0,1) — -1
(1,0) — +1

ტრაიტი
ტრაიტი — ბრუსნეცოვის სეტუნ-70-ის მთავარი მეხსიერების უშუალოდ დამისამართებადი მინიმალური ერთეული. ტრაიტი 6 ტრიტის ტოლია (დაახლოებით 9.51 ბიტი). სეტუნში ტრაიტი ინტერპრეტირდებოდა ნიშნიანი მთლიანი რიცხვის სახით -364-დან 364-მდე დიაპაზონში. ტრაიტს საკმარისი თანრიგიანობის იყო, საიმისოდ რომ კოდირებულიყო ლათინური და კირილური ანბანის ზედ და ქვედა რეგისტრის ასოები, ციფრები, მათემატიკური და მომსახურეობითი ნიშნები. ტრაიტი შეიძლება შეიცავდეს როგორც ცხრაობით მთელი რიცხვებს, ასევე ოცდაშვიდობით რიცხვებს.

ტექნიკური მახასიათებლები
სამობითი გამომთვლელი მანქანა „სეტუნს“ ჰქონდა შემდეგი მახასიათებლები:
პროცესორის ტაქტური სიხშირე — 200 კჰც
ალმ — მიმდევრობითი
დამუშავებდადი რიცხები: ფიქსირებული მძიმით, წრმოდგენად მნიშვნელობათა დიაპაზონი 3−16 \ {2} აისახებოდა როგორც 180°-ით გადაბრუნებული „2“(2).
ჯორჯ რომერო

ჯორჯ ენდრიუ რომერო (; დ. 4 თებერვალი, 1940 — გ. 16 ივლისი, 2017) — ამერიკული წარმოშობის კანადელი კინორეჟისორი, სცენარისტი და მემონტაჟე, ცნობილი მისი სატირული ზომბი-აპოკალიპსური ფილმებით.

ჯორჯ ენდრიუ რომერო დაიბადა 1940 წლის 4 თებერვალს, ბრონქსში, ნიუ-იორკში, ანა დვროსკის და ჯორჯ რომეროს ოჯახში. კარნეგი-მელონის უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ — 1960 წელს, რომერომ დაიწყო მოკლემეტრაჟიანი ფილმების და სატელევიზიო რეკლამების გადაღება. 1960-იანი წლების ბოლოს მის მეგობრებთან ერთად ჩამოაყალიბა კომპანია „ “ — კომპანია, რომელმაც მოგვიანებით აწარმოა საკულტო ფილმად აღიარებული „ცოცხალი მკვდრების ღამე“ (1968), რომელიც ფილმების ეროვნული რეესტრის მიერ დაცულია კონგრესის ბიბლიოთეკაში, როგორც „კულტურულად, ისტორიულად ან ესთეტიკურად მნიშვნელოვანი ნაშრომი. მისი სხვა ნამუშევრებია: „გარდაცვლილთა განთიადი“ (1978), „გარდაცვლილთა დღე“ (1985), „შეშლილები“, „მარტინი“ (1978), „საშინელებათა კალეიდოსკოპი“ (1982), „მკვლელი მაიმუნი“ (1988), „ბნელი ნახევარი“ (1993) და „თავზეხელაღებული“ (2000). იგი აგრეთვე ტელესერიალ „საშიში ზღაპრების“ შექმნელი და აღმასრულებელი პროდიუსერია.

რომერო მიჩნეულია საშინელებათა ჟანრის პიონერად და მოიხსენიება, როგორც „ზომბი-ფილმების მამა“. მან გავლენა მოახდინა უამრავ კინემატოგრაფისტსა და მწერალზე, მათ შორისაა კომიქსების მწერალი რობერტ კირკმენი, აგრეთვე რეჟისორები: სეთ გრემ-სმითი, ედგარ რაიტი და ჯეკ ტომას სმითი.

ჯორჯ რომერო გარდაიცვალა ფილტვის კიბოთი 77 წლის ასაკში, 2017 წლის 16 ივლისს, ტორონტოში.

ფილმები
ვიტერბეზე (საფეხბურთო კლუბი)

ვიტერბეზე — იტალიური საფეხბურთო კლუბი, ქალაქ ვიტერბოდან. ვიტერბეზე ამჟამად იტალიის სერია -ში ასპარეზობს.

ისტორია
კლუბი დაარსდა 1908 წელს. 2004 წელს ხელახლა შეიქმნა „ვიტერბეზე კალჩოს“ სახელით, თუმცა 2006 წლის ზაფხულში თავდაპირველ სახელს — ვიტერბეზეს დაუბრუნდა.

ფერები და სიმბოლიკა
გუნდის ფერები ყვითელი და ლურჯია. გერბზე გამოსახულია ლომის ფიგურა. ლომი ქალაქ ვიტერბოს დიდგვაროვანთა ისტორიული სიმბოლოა, რამაც კლუბის სიმბოლიკაზეც ჰპოვა ასახვა. ადგილობრივი ფანები გუნდს ლურჯი-ყვითელი ლომების მეტსხელითაც მოიხსენიებენ.

სტადიონი
გუნდი საშინაო მატჩებს ატარებს ენრიკო როკის სახელობის სტადიონზე, რომელიც აშენდა 1930 წელს და 5 500 მაყურებელს იტევს..
მესი (2017 წლის ფილმი)

მესი (2017 წლის ფილმი) — 2017 წელს ინდოეთში გადაღებული ფილმი, მისი რეალიზაცია მოხდა 2017 წლის 26 მაისს, სცენარის ავტორია რიინგო ბანერჯი, ფილმს სახელი დაერქვა იმის გამო, რომ სიუჟეტი უკავშირდება ლიონელ მესის.

=სიუჟეტი=

ფილმი მოგვითხრობს ორი ძმის ცხოვრებაზე, უფროსი ძმა პროსუნი არაფერს აკეთებს თავის შეყვარებულთან ფლირტაობის გარდა. უმცროსი ძმა, ჩოტუ კი ფლობს ფეხბურთის ყველა ფინტს და კარგად თამაშობს ფეხბურთს, მას მაისურზე აქვს წარწერა „მესი”... (გასაგრძელებელი)
ჟორჟ კლემანსო

ჟორჟ ბენჟამინ კლემანსო (; დ. 28 სექტემბერი, 1841, მუირონანპარე — გ. 24 ნოემბერი, 1929, პარიზი) — საფრანგეთის რესპუბლიკის პრემიერ-მინისტრი. საფრანგეთის რადიკალური პარტიის ლიდერი.

ბიოგრაფია
დაიბადა ფრანგი პოლიტიკური აქტივისტის ოჯახში. ფიზიკის განხრით უმაღლესი განათლება ნანტის უნივერისტეტში მიიღო. შემდგომში პარიზში მოიპოვა მედიცინის დოქტორის ხარისხი. ადრეული ასაკიდან ჩაება პოლიტიკურ საქმიანობაში, იყო ანტიკლერიკალური რადიკალური მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერი. 1861 პარიზში თანამებრძოლებთან ერთად დააარსა ყოველკვირეული გაზეთი „ “. 1862 დააპატიმრეს დემონსტრაციის გამართვისათვის. ნაპოლეონ მესამის რეჟიმთან დაპირისპირების შემდეგ იძულებული გახდა, ამერიკის შეერთებულ შტატებში გადასულიყო საცხოვრებლად და სამუშაოდ. მესამე რესპუბლიკის პერიოდში დაბრუნდა სამშობლოში, აირჩიეს წარმომადგენელთა საბჭოს წევრად. შემდგომში აგრძელებდა პოლიტიკურ და ჟურნალისტურ საქმიანობას. ეწინააღმდეგებოდა სინო-ფრანგულ ომს. 1906 რადიკალურ პარტიასთან ერთად მოიგო არჩევნები და გახდა ქვეყნის პრემიერ მინისტრი. 1909 წელს დატოვა პრემიერ-მინისტრის პოსტი. 1917 წლის ნოემბერში კლემანსო მეორე ვადით გახდა ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, ამავდროულად იკავებდა ომის მინისტრის პოსტსაც.

პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრ ლოიდ ჯორჯთან და აშშ-ის პრეზიდენტ ვუდრო უილსონთან ერთად გახსნა პარიზის სამშვიდობო კონფერენცია. კლემანსოსა და ზოგადად საფრანგეთის მთავრობას კავკასიის რეგიონისადმი ინტერესი არ გამოუხატავს, იმპერიული რუსეთისთვის გაცემული მილიონობით ფრანკის ვალის დაბრუნების იმედით, მხარს უჭერდა დენიკინის არმიას. საფრანგეთი ამიერ კავკასიაში მხოლოდ სომხეთისადმი ინტერესს გამოხატავდა, ისიც კონკრეტული მიზნის მისაღწევად - კილიკიაში საფრანგეთის დაფუძნებისათვის და საიქს-პიკოს შეთანხმების სარეალიზაციოდ. კლემანსოს კაბინეტის საგარეო საქმეთა მინისტრი პიშონი რამდენი- მეჯერ შეხვდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დელეგაციას, თუმცა უშედეგოდ, რადგანაც საფრანგეთის ინტერესები არ ემთხვეოდა დამოუკიდებელი საქართველოს ინტერესებს. 1919 წლის ბოლოს გამართულ არჩევნებზე კლემანსოს პარტია დამარცხდა, 1920 წლის დასაწყისში კი ხელისუფლების სათავეში სოციალისტი ალექსანდრე მილეირანი მოვიდა. 1920 წლის სექტემბრიდან მილეირანმა საფრანგეთის პრეზიდენტის პოსტი დაიკავა, პრემიერ-მინისტრის პოსტს კი ჯერ - ჟორჟ ლეიგი, ხოლო შემდეგ არისტიდ ბრიანი იკავებდა. კლემანსოს შემდგომი საფრანგეთის სოციალისტი პრემიერ-მინისტრები საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მიმართ ბევრად უფრო კეთილგანწყობილი აღმოჩნდნენ, 1920 წლის იანვარში სწორედ არისტიდ ბრიანმა ითამაშა მთავარი როლი მოკავშირეთა მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დე იურედ აღიარების საკითხში. პრემიერ-მინისტრის პოსტის დატოვების შემდეგ იმოგზაურა აფრიკაში. 1921 მიანიჭეს ოქსფორდის უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორის ხარისხი. სიცოცხლის ბოლომდე აგრძელებდა პუბლიცისტურ საქმიანობას.
ქუთაისის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი

ქუთაისის ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმ-ნაკრძალი — შეიქმნა 2008 წელს. 1981-2007 წლებში ფუნქციონირებდა ქუთაის-გელათის მუზეუმ-ნაკრძალის სახელწოდებით. სამოქმედო არეალი ფარავს იმერეთის, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის 15 მუნიციპალიტეტის ტერიტორიას. მუზეუმ-ნაკრძალის სამოქმედო არეალში არსებულ საიტებს შორის გამორჩეული ადგილი უჭირავს ქუთაისს (უძველესი ნაქალაქარით, ბაგრატის ტაძრითა და - საუკუნეთა მიჯნის ურბანული განაშენიანებით), გელათს, მოწამეთასა და გეგუთის სასახლეს. მუზეუმ-ნაკრძალის ოფისი ქუთაისის ცენტრში, ცნობილი ქუთაისელი ექიმისა და საზოგადო მოღვაწის დიმიტრი ნაზარიშვილის მემორიალურ სახლ-მუზეუმში მდებარეობს.
ვაგიფ მუსტაფა-ზადე

ვაგიფ აზიზ ოღლუ მუსტაფა-ზადე (; დ. 16 მარტი, 1940, ბაქო — გ. 16 დეკემბერი, 1979, ტაშკენტი) — აზერბაიჯანელი საბჭოთა ჯაზის კომპოზიტორი და პიანისტი, აზერბაიჯანის სსრ დამსახურებული არტისტი (1979), აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი.

ბიოგრაფია
ვაგიფ აზიზ ოღლუ მუსტაფა-ზადე დაიბადა 1940 წლის 16 მარტს, ბაქოში, მედიცინის მაიორის ოჯახში. მამის გარდაცვალების შემდეგ, მის აღზრდას შეუდგა დედამისი, რომელიც ასწავლიდა აზერბაიჯანულ ხალხურ მუსიკას. 1957 წელს ვაგიფმა ჩააბარა ა. ზეინალლის სახელობის ბაქოს მუსიკალურ სასწავლებელში. სწავლობდა მუსლიმ მაგომაევთან ერთად. ვაგიფ მუსტაფა-ზადე ხიბლავდა თავის მსმენელს თავისი თვითყოფადობით, ვირტუოზული შესრულების ტექნიკით, თავისებური ჰარმონიით. მან პირველმა გამოიყენა აზერბაიჯანული კოლორიტი, მუღამი და გახდა აზერბაიჯანული ჯაზის ფუძემდებელი.
აღმასრულებელი ფუნქცია

აღმასრულებელი ფუნქციები - წარმოადგენს კოგნიტური პროცესების წყებას, რომელიც პასუხისმგებელია ისეთ პროცესებზე როგორიცაა დაგეგმვა, კონტროლი, ორგანიზება, სოციალური ქცევა სხვადასხვა ქცევითი სტრატეგიის განხორციელება შინაგანი და გარეგანი სტიმულების საპასუხოდ და ზოგადად ყველა პროცესს, რომელიც მეტაკოგნიტური კონტროლისთვისაა საჭირო.

ანატომიურ სტრუქტურას, რომელშიც შეიძლება ითქვას, რომ თავმოყრილია აღმასრულებელი ფუნქციები წარმოადგენს შუბლის წილი. უფრო კონკრეტულად, შუბლის წილის სპეციფიკურ ერთეულს, რომელიც პასუხისმგებელია აღმასრულებელ ფუნქციებზე წარმოადგენს პრეფრონტალური ქერქი. ლურიას (1973) მიხედვით, პრეფრონტალური ქერქი მნიშვნელოვანია დაგეგმვისთვის, მიზნის ჩამოყალიბებისა და ქცევის რეგულაციისთვის - პროცესები, რომელიც ერთობლივად ცნობილია, როგორც აღმასრულებელი ფუნქციები:

• ყურადღების განაწილება;

• ყურადღების შენარჩუნება;

•გადამუშავების სისწრაფე;

•ინიციირება;

•თანმიმდევრობის დაცვა;

•გადართვადობა ;

•კოგნიტური მოქნილობა
ჯულფის ქარავან-სარაი

ჯულფის ქარავან-სარაი — ისტორიული ძეგლი ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ჯულფის რაიონის სოფელ გულისტანში. 1974 წელს აღმოჩენილი იქნა ქარავან-სარაის ნანგრევები. 1939-1940 წლებში ბაქო-ჯულფის სარკინიგზო მაგისტრალის მშენებლობის დროს, ქარავან-სარაის დაახლოებით ნახევარი დანგრეული იქნა სამშენებლო სამუშაოების მსვლელობის დროს. ქარავან-სარაის სიგრძე 37 მეტრს აღემატება. სიახლოვეს აღმოჩენილია ხიდის ნანგრევები, რომელიც აშენებული იყო ნახიჩევანის მმართველის ჰაქიმ ზია ად დინის ბრძანებით საუკუნის დასაწყისში.
გოთლუგ ნაღარა

გოთლუგ ნაღარა — აზერბაიჯანული სახალხო დასარტყამი მუსიკალური ინსტრუმენტი. ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული სახალხო დასარტყამი ინსტრუმენტი აზერბაიჯანში.

ეტიმოლოგია
თარგმანში „ნაღარა“ ნიშნავს „დარტმა“-ს, ხოლო „გოლთუგ“ — „იღლიაში ამოსადები“.

აღწერა
გამოიყენება ანსამბლებისა და ორკესტრების შემადგენლობაში. მასზე ასრულებენ ნაწარმოებებს ორივე ხელის თითებით და ხელის გულებით(ზოგჯერ ორი პატარა ჯოხის მეშვეობით).

ნაღარას გააჩნია ძლიერი ხმის დინამიკა და გამოყოფს სხვადასხვა ტემბრის მქონე ხმებს, ასევე მისი გამოყენება შესაძლებელია ღია ცის ქვეშაც. მას იყენებენ ტრადიციულ ფოლკლორულ-თეტრალიზებულ თამაშებშიც, ასევე ჯანგის,იალლას და სხვა სახის ტრადიციულ ცეკვებშიც. მის კორპუსს ძირითადად აკეთებენ კაკლის, გარგარის და სხვა სახის ხეებისგან, ხოლო მემბრანას აკეთებენ ცხვრის ტყავისგან.
შუშანეთის საწნახელი

შუშანეთის საწნახელი — არქეოლოგიური ძეგლი, მდებარეობს აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, მდინარე ჭოროხის მარჯვენა სანაპიროზე, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუშანეთში. კომპლექსი მოიცავს, საწნახელს, სატრაპეზოსა და პატარა ზომის ეკლესიას. გამართულია ფერდობზე ხელოვნურად შექმნილ ტერასაზე, რომლის სიგრძე 15 მ, სიგანე 18 მ. მთლიანი ფართობი 270 მ²—ია.

ჯერ საწნახელი აუგიათ ხოლო შემდეგ დასავლეთით მიუშენებიათ სატრაპეზო და საყდარი. საწნახელი ყველაზე კარგადაა შემორჩენილი. მისი აღმოსავლეთი კედელი მიშენებულია მიწის ჩამოჭრილ ქანზე. მიმართულია სამხრეთისაკენ. აქვს თაღოვანი გადახურვა. მშენებლობაში გამოყენებული ქვები კარგად დამუშავებულია. დუღაბი თეთრი ფერისაა და მტკიცე. საწნახელის შიდა სივრცე შელესილია დუღაბით. იატაკის დონეზე მოწყობილი აქვს ტკბილის გამოსასვლელი, რომელიც ჩადის ისარნაში.

საწნახელის ნაგებობა წარმოადგენს მონოლითურ შენობას, რომლის სიგრძე­ 6,65 მ-ია, ფასადის სიგანე ­3,45 მ. თვითონ აბაზანის სიგრძე ­2,2 მ. სიგანე­ 1,05 მ. სიღრმე­ 80 სმ. წინა საფასადე ხედის საერთო სიმაღლე 3,5 მ-­ია. სატრაპეზო რომელიც საწნახელის დასავლეთ კედელზეა მიშენებული თითქმის საძირკვლის დონემდეა მორღვეული. მისი ზომებია: სიგრძე ­4,62 მ. სიგანე — ­6,5 მ. სატრაპეზოზეა მიდგმული პატარა ზომის საყდარიც. ეს ნაგებობაც საძირკვლის დონემდეა დანგრეული. მისი ზომებია: სიგრძე ­6,5 მ, სიგანე­ — 5,8 მ. ადგილობრივი მცხოვრებლების გადმოცემით, საწნახელის წინა ეზოში ადრე ყოფილა ქვევრები, რომლებიც განადგურებულია.
ოქტომბრის საწნახელი

ოქტომბრის საწნახელი — არქეოლოგიური ძეგლი, მდებარეობს აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, მდინარე მერისის ხეობაში, ქედის მუნიციპალიტეტის სოფელ ოქტომბერში.

იგი რაიონული ცენტრიდან დაშორებულია 3 კმ­-ით. საწნახელი ქვაში ნაკვეთია. საამისოდ შეურჩევიათ მოზრდილი ბუნებრივი ქვის მასივი, ზომებია: სიგრძე­ 3,5 მ. სიგანე­ - 2,3 მ. ქვაში ამოკვეთილი საწნახელის ზომებია: სიგრძე ­2,3 მ. სიგანე­ 1,15 მ. სიმაღლე სხვადასხვაა. აღმოსავლეთ კუთხეში 1 მ­ია. დასავლეთით ­0,80 სმ. ჩრდილოეთით ­90 სმ. სამხრეთით 70 სმ. საწნახელის ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში დატანილია წვენის სადინარი, რომლის დიამეტრია 2015 სმ. საწნახელს ჩრდილო­-აღმოსავლეთ და სამხრეთ­-დასავლეთ ზედა კუთხეში დატანილი აქვს წრიული ფორმის ფოსოები ხის ძელებისათვის.
მარია ჰენრიეტა ავსტრიელი

მარია ჰენრიეტა ავსტრიელი (, ; დ. 23 აგვისტო, 1836, ბუდაპეშტი, ავსტრია-უნგრეთი — გ. 19 სექტემბერი, 1902, სპა, ბელგია) — ჰაბსბურგ-ლოთარინგიელთა დინასტიის წარმომადგენელი. უნგრეთის კურფიურსტ იოზეფ ავსტრიელისა და მარია დოროთეა ვიუტემბერგელის ქალიშვილი. საღვთო რომის იმპერატორ ლეოპოლდ -ის შვილიშვილი და ავსტრია-უნგრეთის იმპერატორ ფრანც -ის ბიძაშვილი. ბელგიის დედოფალი 1865-1902 წლებში როგორც ლეოპოლდ -ის პირველი მეუღლე.

ბიოგრაფია
მარია ჰენრიეტა დაიბადა 1836 წლის 23 აგვისტოს, ბუდაპეშტის ბუდას ციხესიმაგრეში, ავსტრია-უნგრეთის იმპერიაში. იგი იყო იმპერატორ ლეოპოლდ -ის უმცროსი ვაჟის, უნგრეთის კურფიურსტ იოზეფ ავსტრიელისა და მისი ცოლის, ერცჰერცოგინია მარია დოროთეა ვიუტემბერგელის ქალიშვილი.

1853 წლის 22 აგვისტოს 16 წლის მარია ჰენრიეტა ცოლად შერთეს ბელგიის ტახტის მემკვიდრეს, 18 წლის პრინც ლეოპოლდს. პრინცი ლეოპოლდი ბელგიის მეფე ლეოპოლდ -ისა და მისი მეორე ცოლის, საფრანგეთის მეფე ლუი ფილიპ -ის ასულ ლუიზა მარია ორლეანელის უფროსი ვაჟი იყო. მარია ჰენრიეტას მული იყო თვით მექსიკის იმპერატრიცა შარლოტ ბელგიელი, რომლის ქმარიც დიდი ბრიტანეთის დედოფალ ვიქტორიასა და პორტუგალიისა და ბრაზილიის დედოფალ მარია -ის ღვიძლი ბიძაშვილი იყო.

მარია ჰენრიეტასა და ლეოპოლდის ქორწინება ბელგიასა და ავსტრია-უნგრეთს შორის ალიანსის შექმნასა და გამყარებას ემსახურებოდა. როგორც ცნობილია, მარია ჰენრიეტას მამამთილი, მეფე ლეოპოლდ წარსულში პროტესტანტი იყო და ბელგიის ტახტის მისაღებად თავადაც კათოლიკობა მიიღო და შვილებსაც მიაღებინა, თუმცა მისი რომთან დაახლოვება განსაკუთრებით მისი ვაჟის ავსტრიელ პრინცესაზე დაქორწინების შემდეგ გაძლიერდა. ჰენრიეტა ძალიან მომხიბვლელი, გონიერი და სიცოცხლით სავსე ქალი იყო, რომელიც დიდად იყო დაინტერესებული ცხენებით. მიუხედავად ამისა, შვილების გაჩენის შემდეგ წყვილი ერთმანეთს ჩამოსცილდა. როგორც მაშინდელი სამეფო კარის ქრონიკები აღწერენ, მარია ჰენრიეტა ვერ ეგუებოდა ქმრის უხეშ და ტემპერამენტიან ხასიათს, რის გამოც თავს მისგან შორს იჭერდა. 1865 წლიდან ბელგიის მეფე ლეოპოლდ , ხოლო დედოფალი მარია ჰენრიეტა ავსტრიელი ხდება. 1869 წელს ერთადერთი ვაჟის გარდაცვალების შემდეგ მეფე-დედოფალმა კიდევ ერთი მემკვიდრის გაჩენა გადაწყვიტეს, თუმცა შედეგაც 1872 წელს პრინცესა კლემენტინა დაიბადა. ცნობილია, რომ იგი თავის სამივე ქალიშვილს ძალიან მკაცრად, კათოლიკური წესებით ზრდიდა. დედოფალმა ჰენრიეტამ თავისი ცხოვრების დიდი ნაწილი უკმაყოფილებასა და უბედურებაში გაატარა. 1895 წლიდან იგი საბოლოოდ გადასახლდა ქალაქ სპაში. მისი გადასახლების შემდეგ, ბრიუსელის სამეფო კარზე იგი მისმა ქალიშვილმა კლემენტინამ ჩაანაცვლა, როგორც პირველი ქალბატონი.

1895 წელს ქალაქ სპაში მან დიუ-მიდის მდიდრული სასტუმრო შეიძინა, ქმარს განშორდა და მარტო დასახლდა. იგი აქ 1905 წლის 19 სექტემბერს, 66 წლის ასაკში გარდაიცვალა. იგი დაკრძალეს დედაქალაქ ბრიუსელის სამეფო საძვალეთში. მისი გარდაცვალებიდან მალევე მეფე ლეოპოლდმა მალულად იქორწინა თავის საყვარელ კაროლინა დელაკრუაზე.

შვილები
ლუიზა (1858-1924), ცოლად გაჰყვა პრინც ფილიპე საქსენ-კობურგ-გოთელს;
ლეოპოლდი (1859-1869), ბრაბანტის ჰერცოგი, გარდაიცვალა მცირეწლოვანი;
სტეფანია (1864-1945), ცოლად გაჰყვა ავსტრია-უნგრეთის იმპერატორ ფრანც იოზეფ -ისა და ელიზაბეთ ბავარიელის ვაჟ რუდოლფ ავსტრიელს;
კლემენტინა (1872-1955), ცოლად გაჰყვა პრინც ვიქტორ ბონაპარტეს;

წინაპრები
ჩერნიშოვის ქედი

ჩერნიშოვის ქედი — ქედი რუსეთის ამურის ოლქში, იმიერბაიკალეთისა და ამურისპირეთის მთათა სისტემების შესაყარზე, ტეკურინგრა — ჯაგდის მთების ჯაჭვის დასავლეთი რგოლი. ჰყოფს მდინარეების ნიუკჟის (ოლიოკმის აუზი), ოლდოისა და ტინდის (ამურის აუზი) ხეობებს. მისი სიგრძეა 120 კმ. სიმაღლე 1572 მ-მდეა (მთა ლუკინდა). აგებულია გრანიტითა და კრისტალური ფიქლებით. თხემი მობრტყელებული და ტალღოვანია. გავრცელებულია მთის ტაიგა; ზევით კალთებზე იზრდება ქონდარა ფიჭვი. ატარებს რუსი გეოლოგის, ფეოდოსი ჩერნიშოვის სახელს.
სუროს დღე

„სუროს დღე“ — ჯეიმზ ჯოისის მოთხრობა, რომელიც გამოქვეყნდა 1914 წელს გამოცემულ მოთხრობათა კრებულში დუბლინელები. სუროს დღე აღწერს მნიშვნელოვან ირლანდიელ ფიგურას და ნაციონალისტს ჩარლზ პარნელს.

მოკლე აღწერა
კომიტეტის ოთახში მეთ ო'კონორი, მუნიციპალიტეტის მომავალ არჩევნებში რიჩარდ ტირნის კანდიდატურის მხარდამჭერი და აგიტატორი, მოხუც ჯეკთან საუბრობს ბავშვის აღზრდაზე. ოთახში შემოდის, მეორე აგიტატორი, ჯო ჰაინსი. ცხადია ისიც კუთვლისი გასამრჯელოს მისაღებად არის მისული. ოთახში მყოფებთან საუბრისას ის ახსენებს მეორე კანდიდატს კოლგენს და ხაზს უსვამს მის წარსულს და იმას რომ იგი მუშათა კლასის წარმომადგენელია. ჰაინსს ახსენდება რომ ის დღე სუროს დღეა, ჩარლზ სტიუარტ პენელის ხსენების დღე. ოთახში ცოტა ხნით ნოსტალგიური სიჩუმე ჩამოვარდება. ჰაინსის ოთახიდან გასვლის შემდეგ, სხვა აგიტატორი ჰენჩი, ჯოს მისამრთით ამბობს რომ იგი კალგენის ჯაშუშია.

ჩარლზ სტიუარტ პარნელის პოლიტიკურ მისწარფებებზე საუბრისას, ჰაინსი დაბრუნდა. ოთახში მყოფებმა მას პარნელისადმი მიძღვნილი საკუთარი პოემის წაკითხავა სთხოვეს. პოემას პარნელის მოწინააღმდეგეები და რომის კათოლიკური ეკლესია,სასტიკად აკრიტიკებდნენ. თუმცა, პოემის დასრულების შემდეგ ჰაინს ტაშით დააჯილდოვეს.
კორომხეთის საწნახელი

კორომხეთის საწნახელი — არქეოლოგიური ძეგლი, მდებარეობს აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, მდინარე აჭარისწყლის მარცხენა სანაპიროზე, ქედის მუნიციპალიტეტის სოფელ კორომხეთში.

ეს ტერიტორია წარმოადგენს მცირე ზომის მოვაკებას, სადაც უზარმაზარი კლდის ერთიანი მონოლითია. საწნახელი სწორედ ამ კლდოვანი ქანის უკიდურეს სამხრეთ მონაკვეთშია გამართული და დამხრობილია აღმოსავლეთ­-დასავლეთის ხაზზე. იგი შედგება ორი ნაწილისაგან — ­აბაზანისა და ისარნისაგან. აბაზანის შიდა ზომებია: სიგრძე­ 2,60 მ, სიგანე თავთან­ — 87 სმ, ბოლოში ­სადინარის მხარეს­ 93 სმ; სიღრმე უკანა კედლიდან ძირამდე ­81 სმ, შუა მონაკვეთში ­83 სმ, ბოლოს სადინართან­82 სმ. საწნახელის წინა კედელი დღეისათვის თითქმის მთელ სიგრძეზე მორღვეულია. საწური ხვრელი წრიული ფორმისაა. იგი 20 სმ სიგრძისაა. ისარნაც აღმოსავლეთის მხარეს დაზიანებულია. იგი თითქმის წრიული ფორმისაა. მისი დიამეტრი ­58 სმ­-ია, სიღრმე სადინარი ხვრელის მხარეს­ 56 სმ, აღმოსავლეთით შემორჩენილი სიღრმე­ 22 სმ­-ია. საწნახელის უკანა კედლის დასავლეთ მონაკვეთში ძირიდან 70 სმ-­ზე დატანილია ჭაჭის საწურის ხის ძელის თავისათვის განკუთვნილი ოთხკუთხა ფორმის (სიღრმე 12 სმ) ფოსო. აბაზანის თავში, დასავლეთის მხარეს, საწნახელის კვეთისას დაუტოვებიათ 45 სმ-ის ფართის ბალიში. იგი საწნახელის ძირიდან 23 სმ­-ზეა შემაღლებული.
ზაქარია მდივანი

ზაქარია (შაქრო) ასლანის ძე მდივანი (დ. 5 სექტემბერი, 1867 – გ. 18 აპრილი, 1933) — ქართველი გენერალი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა ჯერ თბილისის კადეტთა კორპუსი, შემდეგ — კონსტანტინეს სამხედრო სასწავლებელი. პოდპორუჩიკი (1886). მსახურობდა ჯერ ვარშავის ციხესიმაგრის არტილერიაში, შემდეგ — კავკასიის გრენადერთა საარტილერიო ბრიგადაში. პორუჩიკი (1889). დაამთავრა გენერალური შტაბის აკადემია. კაპიტანი (1889), პოდპოლკოვნიკი (1902), პოლკოვნიკი (1906). 1910-1912 წლებში იყო სევასტოპოლის ციხესიმაგრის შტაბის უფროსი. 1912-1915 წლებში ლაიბგვარდიის მე-13 პოლკის უფროსია. პირველი მსოფლიო ომის მონაწილე.

გენერალი (1915). იყო იმპერატორ ნიკოლოზ -ის ამალის წევრი. კავკასიის მე-4 საარმიო კორპუსის შტაბის უფროსი (1915). დაჯილდოებული იყო ორდენებით: წმინდა სტანისლავის მე-3 ხარისხის, წმინდა სტანისლავის მე-2 ხარისხის, წმინდა სტანისლავის 1-ლი ხარისხის ხმლებით, წმინდა ანას მე-3 ხარისხის,
წმინდა ანას 1-ლი ხარისხის, წმინდა ვლადიმირის მე-4 ხარისხის, წმინდა ვლადიმირის მე-3 ხარისხის, წმინდა ვლადიმირის მე-2 ხარისხის. 1917-1918 წლებში ბათუმის ციხესიმაგრის და ქალაქ ბათუმის კომენდანტია. 1918 წლის დეკემბერში სომხეთთან ომის დროს იყო საქართველოს სამხედრო მინისტრის მოადგილე. შემდგომში აგრძელებდა სამსახურს საქართველოს რესპუბლიკის სამხედრო სამინისტროში. 1920 წელს იყო ბათუმსა და მის ოლქში საქართველოს მთავრობის განსაკუთრებული რწმუნებულის მოვალეობის შემსრულებელი. 1921 წელს წავიდა ემიგრაციაში თურქეთში. 1924 წელს აპირებდა საქართველოში არალეგალურად შემოსვლას, რაც ვერ მოახერხა. შემდეგ წავიდა საფრანგეთში და ცხოვრობდა პარიზში.