ოლდბოი (2003 წლის ფილმი)

ოლდბოი — 2003 წლის სამხრეთ კორეული ნეო-ნუარის ჟანრის მძაფრსიუჟეტიანი თრილერი, რომლის რეჟისორი და თანასცენარისტია პარკ ჩან ვუკი. ფილმი ამავე სახელწოდების იაპონურ მანგაზეა დაფუძნებული, რომელიც გარონ ცუჩიას ავტორობით და ნობუაკი მინეგიშის ილუსტრატურობით შეიქმნა. „ოლდბოი“ „შურისძიების“ ტრილოგიის მეორე ნაწილია. მისი წინამორბედი ფილმია „პატივისცემა ბატონი შურისძიების მიმართ“, ხოლო მომდევნო ფილმია „ქალბატონი შურისძიება“.

ფილმი ო დე სუს შესახებ მოგვითხრობს, რომელიც კერძო საპყრობილეში თხუთმეტწლიანი პატიმრობის შემდეგ მოულოდნელად თავისუფლდება, რის შემდეგაც იგი ცდილობს გაარკვიოს მისი დაპატიმრების მიზეზი და იპოვოს ის ადამიანი, რომელმაც თხუთმეწლიანი სასჯელი მიუსაჯა, რათა შურისძიების წყურვილი დაიკმაყოფილოს.

2004 წლის კანის კინოფესტივალზე „ოლდბოიმ“ გრან პრი დაიმსახურა. ფილმს განსაკუთრებული აღიარება რეჟისორ კვენტინ ტარანტინოსგან ხვდა წილად, რომელიც ფესტივალის მთავარი ჟიური იყო. აშშ-ში ფილმმა დადებითი გამოხმაურება ჰპოვა. კრიტიკოსმა როჯერ ებერტმა აღნიშნა, რომ „ოლდბოი“ ძლიერი ფილმია, არა იმის გამო, რასაც ასახავს, არამედ ადამიანის სულის სიღრმეების ღიად წარმოაჩენს გამო.“ „ოლდბოი“ ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ნეო-ნუარის ჟანრის ფილმად მიიჩნევა.

კრიტიკული გამოხმაურება
ფილმმა კრიტიკოსთაგან ძირითადად დადებითი შეფასებები მიიღო. საიტზე „ოლდბოის“ 82%-იანი რეიტინგი აქვს, ხოლო საიტზე 100-დან 77 ქულითაა შეფასებული.

2008 წელს „ოლდბოი“ ჟურნალ -ის ყველა დროის 500 საუკეთესო ფილმის სიაში 64-ე ადგილზე მოხვდა. ამავე წელს -მა „ოლდბოი“ ყველა დროის საუკეთესო აზიურ ფილმად დაასახელა. 2016 წლის -ის გამოკითხვაში, რომელშიც კინოკრიტიკოსები მონაწილეობდნენ, „ოლდბოი“ საუკუნის 100 საუკეთესო ფილმს შორის 30-ე ადგილზე მოხვდა. 2020 წელს ჟურნალ -ის თანამედროვე სამხრეთ კორეული კინოს კლასიკური ფილმების სიაში „ოლდბოი“ მესამე ადგილზე დასახელდა.

ოიდიპოს მეფის ინსპირაცია
ფილმში მრავლად ვხვდებით ოიდიპოსის მითის ალუზიებს. რეჟისორმა აღნიშნა, რომ მთავარ პერსონაჟს ო დე სუ მაყურებლისთვის ოიდიპოს მეფის მითური პერსონის შეხსენების მიზნით დაარქვა. ფილმის ერთ-ერთ საკულტო კადრში პერსონაჟი იო ჯი ტაე უჩვეულო იოგის პოზას იკავებს, რითაც აპოლონის ცნობილ პოზას იმეორებს, რომელმაც ოიდიპოს მეფის ბედი იწინასწარმეტყველა. ფილმსა და ანტიკურ მითს შორის ცხადი პარალელი შეინიშნება ინცესტის საკითხთან დაკავშირებით. ინცესტის გაცნობიერების შემდეგ ოიდიპოს მეფე თვალებს ითხრის, რათა თავი აარიდოს ჭეშმარიტების დანახვას, ხოლო ო დე სუ ენას იჭრის, რათა ვეღარ შეძლოს სამყაროსთვის ჭეშმარიტების გაცხადება. როგორც ვხედავთ, ორივე პერსონაჟი სიმართლისგან გაქცევას ცდილობს.

აღსანიშნავია, რომ ლი ვუ ჯინი ო დე სუსთან შედარებით ბევრად ახალგაზრდულად გამოიყურება, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი ერთმანეთის თანაკლასელები არიან, რაც გვაძლევს კიდევ ერთი პარალელის გავლების საშუალებას, რომლის მიხედვითაც ვუ ჯინი უკვდავ ბერძენ ღმერთად, ხოლო დე სუ უბრალო მოკვდავად წარმოგვიდგება. ბერძნულ მითოლოგიაში ღმერთები ადამიანებს ტანჯავენ, ისევე, როგორც ვუ ჯინი ო დე სუს ტანჯავს. მართლაც, ვუ ჯინი მდიდარი ახალგაზრდაა, რომელიც მკაცრად დაცულ, გარესამყაროსგან იზოლირებულ მაღალ შენობაში ცხოვრობს და ძალაუფლებას ფლობს, რაც კიდევ უფრო ამტკიცებს მისი ბერძენ ღმერთებთან მსგავსების მოსაზრებას.

ფილმის ინგლისურენოვან კრიტიკაში ოიდიპოსის მითი მეორეხარისხოვან თემად მიიჩნევა, ხოლო კორეულ კრიტიკაში ცენტრალურ ადგილს იკავებს. ფართოდ მიიჩნევა, რომ ო დე სუ ოიდიპოს მეფის სახეა, თუმცა განსხვავებულ მოსაზრებას გვთავაზობს კრიტიკოსი კიმ კიუნგაე, რომელიც მიიჩნევს, რომ ოიდიპოსის გამომხატველი სახე როგორც ო დე სუს, ისე იო ჯი ტაეს პერსონაჟია.

შემოსავალი
სამხრეთ კორეაში „ოლდბოი“ 3.26 მილიონმა კინომაყურებელმა ნახა და 2003 წელს ქვეყანაში მეხუთე ყველაზე მაღალშემოსავლიანი ფილმი გახდა.

მსოფლიო მასშტაბით ფილმა შემოსავლის სახით ჯამში 14 980 000 დოლარი დააგროვა.

„ოლდბოის“ ამერიკული რიმეიკი 2013 წელს რეჟისორმა სპაიკ ლიმ გადაიღო. ფილმში მთავარ როლს ჯოშ ბროლინი ასრულებს.