iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კარკასონი

კარკასონი  — ქალაქი საფრანგეთში, ლანგედოკ-რუსილონის რეგიონში, ოდის დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრი. 46 513 მცხოვრები (2018). მდებარეობს სამხრეთის არხსა და მდინარე ოდზე. ტურიზმის მსხვილი ცენტრია.

კარკასონში შემორჩენილია შუა საუკუნეების ფრანგული ციხე-ქალაქის იერი და თავისი ამ უნიკალური შემორჩენილი იერის წყალობით შესულია მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში (იხ. კარკასონის ციხესიმაგრე). მდინარის მარჯვენა ნაპირზეა ზედა (ძველი) ქალაქი, რომელსაც შემორტყმული აქვს გალავნის 2 წრე: შიდა წრე სიგრძით 1100 მეტრია და აგებულია საუკუნის ბოლოს – საუკუნეში, ნაწილობრივ გადაკეთდა საუკუნეში; გარე წრე სიგრძით 1500 მეტრია, აგებულია საუკუნეში, სიმაღლე 6–7 მეტრია. ციხეს აქვს ორი გამაგრებული კარიბჭე (ნარბონის და ოდის) და 52 გეგმით ნახევარწრიული, მრგვალი ან კვადრატული კოშკი, 4 ბასტიონი, სენ-ნაზერის რომანულ-გოტიკური ტაძარი (ნავი თარიღდება 1096 წლით, ტრანსეპტი 1269–1330 წლებით; ინტერიერში არის – საუკუნეების ქანდაკებები, საფლავის ქვები, ვიტრაჟები), ხიდი ( საუკუნიდან). ოდის კარიბჭის ჩრდილოეთიდან კედლის შიდა სარტყელს უერთდება ციხესიმაგრე შატო-კონტალი (1120–1150; გამაგრებულია თხრილით, კედლებით, მძლავრი ცილინდრული კოშკებითა და ბარბიკანით; დღეს — ქანდაკებების საცავი). მარცხენა ნაპირზე, ქვედა ქალაქში (დაარსდა 1247 წელს, რეგულარული დაგეგმარებით) არის: სენ-მიშელისა ( საუკუნის ბოლო) და სენ-ვენსანის ( საუკუნის ბოლო – საუკუნე) გოტიკური ეკლესიები, ნოტრ-დამ-დე-ლა-სანტეს კაპელა (1525), შუა საუკუნეების საავადმყოფო, ნეპტუნის შადრევანი (1770) და სხვ. ნაგებობათა უმეტესობა ეჟენ ემანუელ ვიოლე-ლე-დიუკის მიერაა რესტავრირებული (1844 წლიდან; სამუშაოები საუკუნეში გაგრძელდა). ქალაქში მდებარეობს სახვითი ხელოვნებისა და სამხატვრო მუზეუმი (სენ-ნაზერის ტაძარში). განვითარებულია მეღვინეობა; საფეიქრო ნაწარმისა და ფეხსაცმლის წარმოება.

ჰავა
ჩინური ბატი

ჩინური ბატი — ბატის ჯიში. წარმოშობილია მშრალცხვირა ბატისგან. მოშინაურებულია ჩინეთსა და იაპონიაში. ზომით არც ისე დიდია (მამლის ცოცხალი მასაა 5,0–5,5, დედლისა — 4,0–4,5, 9 კვირის ასაკის ბატისა — 2,5–3,0); ტანი კვერცხისებური ფორმისაა; კისერი გრძელი, გედისნაირი; შუბლზე ნისკარტის ძირთან დიდი კოპი აქვს. შეფერილობის მიხედვით განარჩევენ 2 სახესხვაობას: თეთრსა და რუხს. თეთრ ჩინურ ბატებს ბუმბული თეთრი ფერის აქვთ, ნისკარტი, კოპი, და ფეხები — ნარინჯისფერი. რუხი ბატები რუხ-მურა შეფერილობისანი არიან, თავსა და კისრის უკანა ნაწილზე (ნისკარტის ძირიდან ტანამდე) გასდევთ მუქი მურა ზოლი; ნისკარტი, კოპი და ფეხები შავი ან მუქი მურაა. კვერცხის მასა 130–140 გრამი, ნაჭუჭი თეთრია. კვლავწარმოებითი თვისებები კარგია (კვერცხმდებლობა — 60–70 კვერცხი წელიწადში, ნაყოფიერდება 75–80%, გამოჰყავს 60–70%). იყენებენ მეხორცულ ჯიშებთან შესაჯვარებლად, შთამომავლობის ნაყოფიერების ამაღლების მიზნით. ჩინური ბატის მონაწილეობით გამოყვანილია ხოლმოგორული, ლინდური, კრასნოზერსკოეს, ყუბანური და სხვა ჯიშის ბატები. მოშენებულია მრავალ ადგილზე, თუმცა მცირე რაოდენობებით.
ეჟენ ვიოლე-ლე-დიუკი

ეჟენ ემანუელ ვიოლე-ლე-დიუკი (; დ. 25 იანვარი, 1814, პარიზი — გ. 17 სექტემბერი, 1879, ლოზანა) — ფრანგი არქიტექტორი, ისტორიკოსი და არქიტექტურის თეორეტიკოსი. სწავლობდა ა. ფ. რ. ლეკლერთან და ხატვის სკოლაში (1834–1836) პარიზში. ეწვია იტალიას (1836–1837). 1840 წლიდან, პროსპერ მერიმეს (იმდროინდელი საფრანგეთის ისტორიული ძეგლების გენერალური ინსპექტორის) ინიციატივით, სისტემატიურად დაკავდა რომანული და გოტიკური არქიტექტურის ძეგლების რესტავრაციითა და რეკონსტრუქციით: ვეზლეს (1840–59), ამიენის (1849–74), ტულუზის (1860–62), რეიმსისა (1861–73) და კლერმონ-ფერანის (1862-დან) ტაძრები; ისტორიული შენობები პარიზში (სენტ-შაპელი და ნოტრ-დამი, 1844-დან, ჟ. ბ. ა. ლასიუსთან ერთად; სენ-დენის სააბატო, 1846-დან), კარკასონისა (1849-დან) და ავინიონის (1860–68) გალავნები, აგრეთვე პიერფონის ციხე (1857–70) და სხვ.

საკუთარი ნაგებობები შესრულებულია რომანტიზმის სტილში (სასახლე დობრე ქალაქ ნანტში, საკუთარი ვილა ლოზანაში, 1874–1878 და სხვ.) და ყველაზე ხშირად ფრანგული გოტიკის სტილიზაციას ახდენს (ეკლესიები კარკასონში, ეიან-სიურ-ტოლონსა და სენ-დენიში, 1850–60-იანი წლები). ავტორია კაპიტალური შრომებისა – საუკუნეების ფრანგული არქიტექტურისა და დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნების ისტორიის შესახებ. ასწავლიდა პარიზის ნატიფ ხელოვნებათა სკოლაში (1863 წლიდან — პროფესორი). 1870 წლიდან ცხოვრობდა ლოზანაში, სადაც 1873–76 წლებში რესტავრაცია ჩაუტარა ტაძარს.
ზევსის ტაძარი ოლიმპიაში

ზევსის ტაძარი ოლიმპიაში — ძველბერძნული საკულტო არქიტექტურის ძეგლი, ზევსის სალოცავის ცენტრი. ააგეს ოლიმპიაში ძვ. წ. 470 და 456 წლებს შორის, არქიტექტორი — ლიბონი ელიდიდან. წარმოადგენს დორიული ორდერის პერიპტერს (მოკლე გვერდებზე — 6, ხოლო გრძელ გვერდებზე 13 სვეტით) ბაზისით (27,68 × 64,12 მ). აგებულია ადგილობრივი კირქვით, სვეტები შემდგომი შეღებვისათვის დაფარული იყო მარმარილოს ბათქაშით. გეგმა ფორმირებულია ინტერკოლუმნიუმის სიგრძის ტოლი მოდულის საფუძველზე (5,22 მ). სვეტების სიმაღლე (10,51 მ) თითქმის შეესაბამება პართენონის სვეტთა სიმაღლეს (10,43 მ), რომლის აგების დროსაც ოლიმპიის ტაძარი ნიმუშად გამოიყენეს. ტაძრის სკულპტურული დეკორი (დღეს დაცულია ოლიმპიის არქეოლოგიურ მუზეუმსა და პარიზის ლუვრში) წარმოადგენს ადრეული კლასიკის ცენტრალურ ძეგლს. ფრონტონების ჯგუფები (აღმოსავლეთ ფრონტონზე — მითი პელოფზე, დასავლეთ ფრონტონზე — კენტავრომაქია) შექმნილია ძვ. წ. 468–456 წლებში. ცელას რელიეფურ მეტოპებზე (6–6 ტორსულ მხარეებზე) გამოსახულია ჰერაკლეს გმირობები. აკროტერიუმი შესრულებულია ძვ. წ. საუკუნის მეორე ნახევარში ცნობილი მოქანდაკის პეონიოსის მიერ. ძვ. წ. 438 წელს მოქანდაკე ფიდიასმა ტაძრისათვის ქრისოელეფანტური ტექნიკით შექმნა ზევსის 12-მეტრიანი ქანდაკება, რომელიც შემდეგ მსოფლიოს შვიდი საოცრებიდან ერთ-ერთად აღიარეს. იმპერატორ თეოდოსიუს -ის ბრძანებით (ახ. წ. 426) დაიწყო ოლიმპიის წარმართული სალოცავების განადგურება, რომელიც საუკუნეში მიწისძვრებმა დაასრულა. 1875 წლიდან მიმდინარეობს ტაძრის ნანგრევების სისტემატური კვლევები.
ენ რაისი

ენ რაისი (; დ. 1941, 4 ოქტომბერი, ახალი ორლეანი, ლუიზიანა, ამერიკის შეერთებული შტატები – გ. 2021, 11 დეკემბერი, რანჩო-მირაჟი, კალიფორნია, ამერიკის შეერთებული შტატები) — ამერიკელი მწერალი და გოტიკის ჟანრის დედოფლად წოდებული ავტორი. ენ რაისი თანამედროვე ამერიკულ ლიტერატურაში ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ფიგურა იყო. მწერალი ავტორი იყო არაერთი გოტიკური ჟანრის წიგნების სერიისა. მათგან ყველაზე ცნობილი ვამპირის ქრონიკებია, რომელიც ათზე მეტ წიგნს აერთიანებს. სერიის ორი ყველაზე ცნობილი რომანი, „ინტერვიუ ვამპირთან“ და „დაწყევლილების დედოფალი“, ჰოლივუდმა ფილმებადაც გადაიღო.

სამწერლობო შემოქმედების დაწყება პირველი შვილის, მიშელის, 6 წლის ასაკში ლეიკემიით დაღუპვის გლოვამ განაპირობა. სიცოცხლის განმავლობაში, რაისმა 150 მილიონზე მეტი წიგნი გაყიდა.
მუჰამად-შაჰი

მუჰამად-შაჰი (დ. 7 აგვისტო, 1702, ღაზნი — გ. 26 აპრილი, 1748, დელი) — დიდ მოგოლთა იმპერიის მე-13 იმპერატორი, უფლისწულ ჯაჰან-შაჰის ვაჟი, ბაჰადურ-შაჰ -ის შვილიშვილი.

ბიოგრაფია
მუჰამად-შაჰი იყო მოგოლთა იმპერატორის, ბაჰადურ-შაჰის ვაჟის, ჯაჰან-შაჰის შვილი. 1719 წლის სექტემბერში, მისი ბიძაშვილის, შაჰ-ჯაჰან -ის გარდაცვალების შემდეგ, მუჰამადი ძმებმა სეიიდებმა იხმეს დელიში და იმპერიის ფადიშაჰის ტიტული უბოძეს. 1721–1722 წლებში ძმებ სეიიდებს მუჰამადის ახალმა ვეზირმა ნიზამ ულ-მულქმა ბოლო მოუღო და თავად გადაიბარა სახელმწიფოს საქმეები.

მუჰამად-შაჰის მმართველობის დროს მოგოლების იმპერიამ საბოლოოდ დაკარგა თავისი სავაჭრო მაგისტრალები, ტერიტორიები და მცირე სახელმწიფოდ გარდაიქმნა. ყველაზე მტკივნეული გამოდგა ნადირ-შაჰის გამანადგურებელი შემოსევა, რამაც წერტილი დაუსვა მოგოლთა ძლიერებას. ლაჰორი, სინდი, ქაბული და ღაზნი აფშარიდების იმპერიამ ჩაიგდო ხელში,
ინდოსტანის ნახევარკუნძულზე არსებული მიწები კი ჯერ კიდევ აურანგზების დროს აღზევებული მარათჰების იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა.

მუჰამად-შაჰი გარდაიცვალა 1748 წლის 26 აპრილს, დელიში. მის შემდეგ დიდ მოგოლთა ტახტზე ავიდა თავისი ვაჟი, აჰმად-შაჰ ბაჰადური.
მიხეილ მიქელაძე

მიხეილ გერასიმეს ძე მიქელაძე (დ. 22 ოქტომბერი, 1899, სოფ. ქილდა, ახლანდ. ახალქალაქის მუნიციპალიტეტი — გ. 5 ივლისი, 1975, თბილისი) — ქართველი სამხედრო პირი. გენერალ-მაიორი (1942).

1915 წელს გაიწვიეს მეფის არმიაში. მონაწილეობდა პირველ მსოფლიო ომში (1914-1918; მოსკოვის გრენადერთა მე-8 პოლკის პრაპორშჩიკი, შემდეგ პოდპორუჩიკი). 1918-1921 წლებში მსახურობდა საქართველოს რესპუბლიკის ჯარში, 1921 წლიდან — წითელ არმიაში. 1936 წელს დაამთავრა მიხეილ ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია, დაინიშნა მე-2 კავკასიის მსროლელი დივიზიის შტაბის უფროსად. 1937 წლიდან მე-2 (შემდგომ 63-ე) ქართული მსროლელი დივიზიის შტაბის უფროსი. 1938 წელს დაინიშნა 29-ე მსროლელი დივიზიის შტაბის უფროსად. მეორე მსოფლი ომის (1941-1945) დროს იყო 195-ე მსროლელი დივიზიის მეთაური, მე-20 გვარდიული მსროლელი კორპუსის მეთაურის მოადგილე; მე-7, შემდეგ მე-10 გვარდიული საჰაერო-სადესანტო დივიზიების მეთაური. 1944 წლიდან მეთაურობდა მე-13 მსროლელ კორპუსს. მონაწილეობდა ბრიანსკთან, მოსკოვთან, ბელგოროდთან, ხარკოვთან, ვორონეჟთან ბრძოლებში. 1953 წელს დაინიშნა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამხედრო კათედრის გამგედ. 1956 წლიდან თადარიგში გავიდა. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.
ზემო გერმანიის ლიმესი

ზემო გერმანიის ლიმესი (, , ) — ყოფილი საზღვარი რომის იმპერიის ორ პროვინციას, ქვემო გერმანიასა და გერმანიას შორის. ლიმესმა ერთმანეთისაგან გამოყო რომის იმპერიის ნაწილი რაინლანდი და რაინის აღმოსავლეთით, ნაკლებად კონტროლირებადი ტერიტორიები.

ლიმესი იწყება ჩრდილოეთის ზღვის სანაპიროდან იქ სადაც მას უერთდება აუდე-რაინი, შემდეგ ის მიჰყვებოდა რაინის დინებას და მთავრდებოდა თანამედროვე ქალაქ ბად-ბრაიზინგთან, ზემო გერმანიის საზღვართან. აქედან იწყებოდა ზემო გერმანია-რეტიის ლიმესი.

2021 წლის 27 ივლისს ზემო გერმანიის ლიმესი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.
პეტრ ფიალა

პეტრ ფიალა (; დ. 1 სექტემბერი, 1964, ბრნო, ჩეხოსლოვაკია) — ჩეხი პოლიტიკოსი, პოლიტოლოგი და პედაგოგი. ჩეხეთის პრემიერ-მინისტრი 2021 წლის 17 დეკემბრიდან, მოქალაქეთა დემოკრატიული პარტიის თავმჯდომარე 2014 წლის 18 იანვრიდან. პეტრ ნეჩასის მთავრობაში ჩეხეთის განათლების, ახალგაზრდობისა და სპორტის მინისტრი (2012-2013 წწ.). 2017-2021 წლებში ჩეხეთის დეპუტატთა პალატის თავმჯდომარის მოადგილე. აკადემიურ წრეებში ცნობილია როგორც ბრნოს მასარიკის უნივერსიტეტის ყოფილი რექტორი და პრო-რექტორი.

ბიოგრაფია
პეტრ ფიალა დაიბადა ბრნოში, კათოლიკურ ოჯახში. მისი მამა, რომელიც ებრაული ოჯახიდან იყო, ჰოლოკოსტს გადაურჩა. 1983-1988 წლებში სწავლობდა ისტორიასა და ჩეხურ ფილოლოგიას მასარიკის უნივერსიტეტში, რომლის დასრულების შემდეგ მუშაობდა ისტორიკოსად კრომერჟიჟის მუზეუმში.

1996 წელს გახდა პრაღის კარლის უნივერსიტეტის დოცენტი, ხოლო 2002 წელს ჩეხეთის რესპუბლიკის პოლიტიკურ მეცნიერებათა პირველ პროფესორი გახდა. 2004 წელს გახდა სოციალურ მეცნიერებათა დეკანი და ამავე წელს აირჩიეს მასარიკის უნივერსიტეტის რექტორად. ხელმეორედ აირჩიეს 2008 წელს და ეს თანამდებობა ეკავა 2011 წლამდე. მისსავე რექტორობისას ააშენეს €220 მილიონის ღირებულების კამპუსი.

პოლიტიკური კარიერა
2013 წელს გახდა ჩეხეთის დეპუტატთა პალატის წევრი. 2014 წელს აირჩიეს მოქალაქეთა დემოკრატიული პარტიის ხელმძღვანელად. 2021 წელს საპარლამენტო არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ ხუთმა ოპოზიციურმა პარტიამ გადაწყვიტა შეექმნათ კოალიციური მთავრობა და პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე წარადგინეს პეტრ ფიალა. 2021 წლის 28 ნოემბერს პრეზიდენტმა მილოშ ზემანმა სთხოვა ჩამოეყალიბებინა მთავრობა. დანიშვნის შემდეგ ფიალამ განაცხადა, რომ მას სჯერა, მისი მთავრობა ცვლილებებს მოიტანს და გააუმჯობესებს ჩეხეთის რესპუბლიკაში ადამიანების ცხოვრებას, მაგრამ მომავალი წელი რთული იქნება მრავალი მოქალაქისათვის და ჩეხეთისათვის.

პირადი ცხოვრება
1992 წელს დაქორწინდა ბიოლოგ იანა ფიოლოვაზე, რომელიც ცნობილი გახდა ხავერდოვანი რევოლუციის დროს. შეეძნათ სამი შვილი.
ფრანკო აბიატის პრემია

ფრანკო აბიატის პრემია — კლასიკური მუსიკის პრიზი, რომელიც 1980 წლიდან ყოველწლიურად გაიცემა იტალიის მუსიკალური კრიტიკოსების ეროვნული ასოციაციის მიერ. ატარებს იტალიელი მუსიკის კრიტიკოსის ფრანკო აბიატის სახელს. არ ითვალისწინებს ფულად ჯილდოს. თავდაპირველად დაჯილდოება ხდებოდა ბერგამოს ადმინისტრაციის პატრონაჟით. ტრადიციულად, დაჯილდოების ცერემონია ტარდება ბერგამოს ოპერის თეატრში ან ქალაქის სხვა ისტორიულ შენობებში. 2007 წლიდან სარგებლობს იტალიის კულტურის სამინისტროს, ხოლო 2008 წლიდან კი რესპუბლიკის პრეზიდენტის პატრონაჟით. იგი სამართლიანად ითვლება კლასიკური მუსიკის სამყაროში ერთ-ერთ პრესტიჟულ ჯილდოდ.

პრემიის ნომინაციები:
საუკეთესო საოპერო დადგმა
პროექტი — მუსიკალური ფესტივალი, კონცერტების ციკლი და ა. შ.
პროდიუსერი
დირიჟორი
ოპერის რეჟისორი
ოპერის სასცენო დიზაინი
ოპერის სასცენო კოსტიუმები
ვოკალი
ინსტრუმენტული შესრულება
კამერული ორკესტრი
უცხოური მუსიკის საუკეთესო პრემიერა იტალიაში
სპეციალური პრემია

პრემიის ლაურეატები
საუკეთესო საოპერო დადგმა
საუკეთესო პროექტი
საუკეთესო პროდიუსერი
საუკეთესო დირიჟორი
საუკეთესო საოპერო რეჟისორი
ოპერის საუკეთესო სასცენო დიზაინი
ოპერის საუკეთესო სასცენო კოსტიუმები
საუკეთესო ვოკალი
ინსტრუმენტული შესრულება
კამერული ორკესტრი (2012 წლიდან პიეტრო ფარულის სახელით )
უცხოური მუსიკის საუკეთესო პრემიერა იტალიაში
სპეციალური პრიზი
ვახტანგ მირიანაშვილი

ვახტანგ მირიანაშვილი (დ. 5 აგვისტო, 1910, სოფ. ანაგა, სიღნაღის რაიონი — გ. 1973) — ქართველი აგრონომი.

მირიანაშვილმა შრომითი საქმიანობა დაიწყო ლაგოდეხის რაიონის სოფელ ცოდნისკარში. საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის სტუდენტი დაინიშნა საქართველოს მიწათმოქმედების სახალხო კომისარიატის მარცვლეული კულტურების სამმართველოს უფროსად. 1939-1944 წლებში იყო წითელწყაროს რაიონის მშრომელთა დეპუტატების რაიონული საბჭოს აღმასკომის თავმჯდომარე, 1944-1950 წლებში — წითელწყაროს რაიონის (ახლანდელი დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი) რაიკომის პირველი მდივანი, 1950-1952 — საქართველოს სსრ-ის სოფლის მეურნეობის მინისტრი. შემდეგ სხვადასხვა წლებში იყო საგარეჯოს რაიაღმასკომის თავმჯდომარე, საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოს სოფლის მეურნეობისა და დამზადების განყოფილების უფროსი, საქართველოს კპ სამგორის რაიონის პირველ მდივანი, გარდაბნის რაიონის პირველი მდივანი. 1966-1973 წლებში საქართველოს სსრ საბჭოთა მეურნეობების სამინისტროს მევენახეობა-მეხილეობის საბჭოთა მეურნეობების ტრესტის მმართველი.

ჯილდოები
საპატიო ნიშნის ორდენი
საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული აგრონომი
ოქტომბრის რევოლუციის ორდენი
ლენინის ორდენი
სოციალისტური შრომის გმირი
შრომის წითელი დროშის ორდენი
ეფრემ არიზონელი

არქიმანდრიტი ეფრემი, (ერისკაცობაში იოანის მორაიტისი, დ. 24 ივნისი, 1928, თესალია — გ. 7 დეკემბერი, 2019, არიზონა) — ბერძენი სასულიერო პირი (არქიმანდრიტი), კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს ამერიკის არქიეპარქიის არქიმანდრიტი, თანამედროვეობის ერთ-ერთი ყველაზე გამოჩენილი მართლმადიდებელი მისიონერი.

მოღვაწეობა ათონის მთაზე
მ. ეფრემი ახალგაზრდობაში მოღვაწეობდა ათონის მთაზე და იყო სახელგანთქმული ათონელი ბერის წმ. იოსებ ისიხასტის მორჩილი და მოწაფე. არქიმანდრიტ ეფრემის ძალისხმევით აღდგა სამონასტრო ცხოვრება არაერთ ათონურ სკიტში.

1979 წელს არქიმანდრიტ ეფრემს ქირურგიული ოპერაცია დასჭირდა. მისმა სულიერმა შვილებმა კანადიდან შესთავაზეს ოპერაციის გაკეთება კანადაში. ოპერაციამ წარმატებით ჩაიარა. ერთ თვეზე მეტი ხნის განმავლობაში არქიმანდრიტი ეფრემი იმყოფებოდა ჩრდილოეთ ამერიკაში, ხვდებოდა ბერძნული დიასპორის წარმომადგენლებს და სულიერად კვებავდა მათ. ამ ხნის განმავლობაში იგი დარწმუნდა, რომ სულიერი ცხოვრება ბერძნულ ემიგრანტულ გარემოში ძლიერ იყო დაკნინებული: ხალხი დიდხანს რჩებოდა აღსარების გარეშე; მძიმე ცოდვებით დამძიმებულნი, სრულიად მოუმზადებელნი მიდიოდნენ ზიარებაზე; მართლმადიდებლური ცხოვრებიდან განცალკევებულნი, მრევლი თანდათან ივიწყებდა ეროვნულ ტრადიციებს და ღირებულებებს.

მოღვაწეობა აშშ და კანადაში
ამერიკელი და კანადელი ბერძნები უზარმაზარ სულიერ დახმარებას გრძნობდნენ ათონელი ბერისგან და ხშირად სწერდნენ წერილებს დაბრუნებულიყო ამერიკაში. მ. ეფრემმაც უფრო და უფრო ხშირად იწყო ამერიკაში მოგზაურობა. ჯერ კანადაში ეწვია მრევლს (ტორონტო, ვანკუვერი, მონრეალი); შემდეგ დაიწყეს მისი მიწვევა აშშ-ში. მსგავსი ვიზიტები შეერთებულ შტატებსა და კანადაში რეგულარული გახდა. ბოლოს, ათონის მთის წმინდა კინოტმა გაფრთხილება მისცა მ. ეფრემს - შემდგომი მოღვაწეობისთვის მას უნდა აერჩია ან ათონის მთა, ან ამერიკა. მ. ეფრემმა გადაწყვიტა გადასულიყო აშშ-ში - სამწყსოს სულიერი საზრდოსთვის და ჩრდილოეთ ამერიკის ბერძნულ თემებში სულიერი ცხოვრების აღორძინებისთვის.
თავდაპირველად, კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს ამერიკის არქიეპარქიის სინოდმა არქიმანდრიტი ეფრემი არ მიიღო და ის იძულებული გახდა დახმარებისთვის მიემართა რუსეთის მართლმადიდებლურ ეკლესიას საზღვარგარეთ (ინგ. – ; რუს. ). როგორც თავად მამა ეფრემი იხსენებს: „აქ მიმიღეს დიდი სიყვარულით და გულწრფელი გაგებით“. ერთ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში მ. ეფრემი იმყოფებოდა -ის წიაღში, სანამ კონსტანტინოპოლის პატრიარქმა უკვე სახელგანთქმული ათონელი ბერი ეფრემი პირად მფარველობაში არ აიყვანა. გადაწყდა მისი იურისდიქციისა და უფლებამოსილების საკითხიც და მას მიენიჭა ექსკლუზიური უფლება გაეხსნა მონასტრები კანადასა და შეერთებულ შტატებში მისი პირადი შეხედულებისამებრ.

ბოლო წლები
მ. ეფრემმა მთელი თავისი შემდგომი ცხოვრება დაუთმო მისიონერულ მოღვაწეობას, რომლის საფუძველს წარმოადგენდა მართლმადიდებლური მამათა და დედათა მონასტრების გახსნა აშშ და კანადაში, რომლებიც მალე იქცნენ სულიერ ცენტრებად. პირველი მონასტერი 1989 წელს დაარსდა (ღვთისმშობლის შობის დედათა მონასტერი პენსილვანიაში, ქალაქ პიტსბურგთან). 1995 წელს არქიმანდრიტმა ეფრემმა არიზონას შტატში, უდაბნოში, დააარსა დღეს უკვე ცნობილი მონასტერი ანტონი დიდის პატივსაცემად, სადაც თავად დასახლდა. მთლიანობაში, მისი მოღვაწეობის შედეგად ამერიკასა და კანადაში 19 მამათა და დედათა მონასტერი დაარსდა.

მ. ეფრემი გარდაიცვალა წმინდა ანტონის მონასტერში, არიზონაში, 2019 წლის 7 დეკემბერს, 91 წლის ასაკში.
კარლო ბარიგიანი

კარლო ისაკის ძე ბარიგიანი (დ. 1905 — გ. უცნობია) — საქართველოს სსრ-ის მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

კარლო ბარიგიანი დაიბადა 1905 წელს მუშის ოჯახში. საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ მუშაობა დაიწყო ხაშურის დეპოში. 1921 წელს შევიდა კომკავშირში. უმაღლესი
პარტიული განათლება მიიღო ამიერკავკასიის კომუნისტურ უნივერსიტეტში აქვე მიიღეს საკავშირო კომუნისტური პარტიის (ბ) რიგებში. 1932 წელს, ამიერკავკასიის კომუნისტური უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, ბარიგიანი დაინიშნა საქართველოს კ. პ. (ბ) ხაშურის რაიკომის კულტურისა და პროპაგანდის განყოფილების გამგედ. ამავე წელს გადაიყვანეს საქართველოს კ. პ. (ბ) ცენტრალურ კომიტეტში, სადაც ეკავა მთელი რიგი საპასუხისმგებლო თანამდებობანი. შემდეგ მას ირჩევენ საქართველოს კ. პ. (ბ) ბათუმის საქალაქო კომიტეტის მეორე მდივნად, შემდეგ კი აჭარის საოლქო კომიტეტის მეორე მდივნად. 1938 წელს კვლავ გადმოჰყავთ სამუშაოდ საქართველოს კ. პ. (ბ) ცენტრალურ კომიტეტში, სადაც ეკავა სხვადასხვა პასუხსაგები თანამდებობანი. 1941 წლიდან მუშაობდა საქართველოს კ. პ. (ბ) ცენტრალური კომიტეტის მდივნად მსუბუქი და კვების მრეწველობის დარგში. იყო საქართველოს კ. პ, (ბ) ცენტრალური კომიტეტის მდივნის მოადგილეა მსუბუქი და კვების მრეწველობის დარგში.

ჯილდოები
ლენინის ორდენი
შრომის წითელი დროშის ორი ორდენით
სამი მედალი
გიორგი ჟორდანია

გიორგი ჟორდანია (დ. 1885 ― გ. 7 დეკემბერი, 1937) ― ქართველი პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე, იურისტი, საქართველოს ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის წევრი.

ბიოგრაფია
გიორგი ჟორდანია დაიბადა 1885 წელს ისტორიკოს თევდორე ჟორდანიას ოჯახში. დაამთავრა ქუთაისის კლასიკური გიმნაზია. უმაღლესი განათლება მიიღო მოსკოვის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. უნივერსიტეტში სწავლის პარალელურად აქტიურად მონაწილეობდა ქართული სათვისტომოს კულტურულ ცხოვრებაში.

საქმიანობა
ჟორდანია დაინტერესებული იყო საქართველოს ისტორიით, დააარსა მოსკოვში ქართველთა შორის კულტურის მოყვარულთა საზოგადოება. მუშაობდა ქართული ფოლკლორისა და ეთნოგრაფიული მასალების შეგროვებაზე. კითხულობდა საჯარო ლექციებს. 1911 წელს დაბრუნდა საქართველოში. მუშაობდა ნაფიც ვექილად. ასწავლიდა ლათინურ ენასა და სამართლის ტფილისის ვაჟათა გიმნაზიაში. 1917 წლიდან იყო საქართველოს ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის წევრი, პარტიის ტფილისის კომიტეტის წევრი. საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მუშაობდა იუსტიციის სამინისტროში დეპარტამენტის უფროსად და ერობათა კავშირის კომიტეტში. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს ოკუპირებისას, ემიგრაციაში წავიდა. რამდენიმე თვის განმავლობაში ცხოვრობდა და მუშაობდა სტამბოლში. 1921 წელს დაბრუნდა საქართველოში. იგი იყო დამცველთა ადვოკატთა კოლეგიის წევრი, მუშაობდა საარქივო სამმართველოში, მიწსახკომში, შინსახკომის საორგანიზაციო განყოფილების გამგედ, ასევე კერძო ადვოკატურასაც მიჰყო ხელი და ძირითადად სისხლის სამართლის პროცესებს განაგებდა. ჟორდანია დაინტერესებული იყო თეატრით, 1935 წლიდან მუშაობდა მოსკოვის მცირე თეატრის - „ზემეტჩინოს“ ფილიალში. 1937 წლისათვის მუშაობდა მოსკოვში, საავტორო უფლებათა დაცვის საზოგადოებაში.

დახვრეტა
გიორგი ჟორდანია საქართველოს სსრ საგანგებო კომისიამ „ჩეკა“ დააპატიმრა 1922 წლის დასაწყისში „კონტრრევოლუციური საქმიანობის“ ბრალდებით, ამავე წლის ივლისში გაათავისუფლეს. 1937 წლის დიდი საბჭოთა ტერორის დროს დააპატიმრეს და გადმოგზავნეს თბილისში. 1937 წლის 29 ნოემბერს საქართველოს სსრ შინსახკომის განსაკუთრებულმა სამეულმა დახვრეტა მიუსაჯა „საქართველოს ნაციონალისტური ცენტრის კონტრრევოლუციური ტერორისტული ორგანიზაციის“  წევრობის ბრალდებით. დახვრიტეს 7 დეკემბერს.
ალექსანდრე ცატუროვი

ალექსანდრე ცატუროვი (დ. 1902 — გ. 1972 ) — საბჭოთა ინჟინერი. საქართველოს სსრ - მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

1930 წელს დაამთავრა მოსკოვის რკინიგზის ტრანსპორტის ინჟინერთა ინსტიტუტი საგზაო მშენებლობის სპეციალობით.

1921 წელს შრომითი საქმიანობა დაიწყო ამიერკავკასიის რკინიგზის სხვადასხვა უბნებზე. 1931-1937 წლებში მუშაობდა შავიზღვისპირეთის რკინიგზის მშენებლობის უფროსად; 1937-1939 — სსრკ-ის სატრანსპორტო მშენებლობის სამინისტროს ამიერკავკასიის სამშენებლო-სამონტაჟო ტრესტ „ამიერკავკასტრანსმშენის“ მთავარი ინჟინერი. 1939-1955 წლებში სამამულო ომის დროს, დირექტიული ორგანოების გადაწყვეტილებით, დაინიშნა შავი ზღვის სანაპიროს თავდაცვით ნაგებობათა მშენებლობის უფროსად. იყო სსრკ მიმოსვლის გზათა სამინისტროს 165 სამშენებლო სამმართველოს უფროსი. 1955-1972 — სამშენებლო-სამონტაჟო ტრესტ „ამიერკავკასტრანსმშენის“ მმართველად. ხელმძღვანელობდა მრავალი საპასუხისმგებლო ობიექტის, კერძოდ: „ოჩამჩირე-კვეზანი-აკარმარას“, „ზესტაფონი-ჭიათურა-საჩხერის“ და „მარნეული-მადნეულის“ სარკინიგზო ხაზების. მეორე ლიანდაგებისა და ორლიანდაგიანი ჩანართების („ზესტაფონი-ხაშურის“ უბანზე), ამიერკავკასიის ძირითადი რკინიგზის ელექტროფიკაციის, „შაორჰესის“, თბილისის აეროვაგზლის, ერევნის რკინიგზის სადგურის, „ერევან-რაზდანისა“ და „რაზდან-სევანის“ სარკინიგზო ხაზების (სომხეთში), დასასვენებელი სახლებისა და სანატორიუმების (შავი ზღვის სანაპირო ზოლში — აფხაზეთში და სხვაგან) მშენებლობას. დაჯილდოებული იყო ლენინის, „საპატიო ნიშნის“ ორდენებითა და მედლებით.

რესურსები ინტერნერტში
 - (1947 - 1951)
ალექსანდრე ცატუროვის ბიოგრაფია ( მოწვევა)
ალექსანდრე ცატუროვის ბიოგრაფია ( მოწვევა)
ალექსანდრე ცატუროვის ბიოგრაფია ( მოწვევა)
ალექსანდრე ცატუროვის ბიოგრაფია ( მოწვევა)
ალექსანდრე ცატუროვის ბიოგრაფია ( მოწვევა)
დავით მამაცაშვილი

დავით მამაცაშვილი (დ. 1909, დ. აღსტაფა — გ. უცნობია) — ქართველი ინჟინრები. საქართველოს სსრ - მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.

მამაცაშვილი დაიბადა რკინიგზელი მემანქანის ოჯახში. 1926 წელს დაიწყო შრომითი საქმიანობა. მუშაობდა კავშირგაბმულობის მთავარი კანტორის მონტიორად, თბილისის საორთქლმავლო დეპოს მემანქანედ, საორთქლმავლო დეპოს და ამიერკავკასიის რკინიგზის სამმართველოს ინჟინრად და მთავარ ინჟინრად, ამიერკავკასიის რკინიგზის საორთქლმავლო სამსახურის საორთქლმავლო განყოფილების უფროსად, ხოლო 1937 წლიდან საორთქლმავლო სამსახურის უფროსად. დიდი სამამულო ომის დროს, 1942 წელს, დ. მამაცაშვილი მივლინებულ იქნა პასუხსაგებ სამუშაო უბანზე — №134 სამხედრო-საექსპლოატაციო განყოფილების უფროსად. აქ მან უზრუნველჰყო სამხედრო და სახალხო-სამეურნეო ტვირთების გადაზიდვის დარგში მთავრობისა და სამხედრო სარდლობის დავალებათა წარმატებით შესრულება. 1943 წლიდან დ. მამაცაშვილი კვლავ ამიერკავკასიის რკინიგზის საორთქლმავლო სამსახურის უფროსის თანამდებობაზე იყო. 1945 წლის მაისიდან დაინიშნა სტალინის სახელობის თბილისის ორთქლმავალ-ვაგონსარემონტო ქარხნის უფროსად.

დ. მამაცაშვილმა 1932 წელს დაამთავრა ამიერკავკასიის საგზაო ინჟინერთა ინსტიტუტი და მიიღო საორთქლმავლო მეურნეობის ინჟინერ-მექანიკოსის სპეციალობა. დ. მამაცაშვილი 1930-დან 1940 წლამდე საკავშირო ალკკ წევრი იყო, ხოლო 1940 წელს მიღებულ იქნა საკავშირო კ. პ. (ბ) წევრად.

დ. მამაცაშვილი აქტიურ მონაწილეობას იღებს პოლიტიკურ და საზოგადოებრივ მუშაობაში. 1946 წელს სსრ კავშირის უმაღლესი საბჭოს არჩევნების ქ. თბილისის ლენინის საარჩევნო ოლქის საოლქო საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარის მოადგილე იყო. შემდეგ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს არჩევნების ქალაქ თბილისის ლენინის 1 საარჩევნო ოლქის საოლქო საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარეა. იგი იყო თბილისის რკინიგზის ტრანსპორტის ინჟინერთა ინსტიტუტთან არსებული სახელმწიფო საკვალიფიკაციო კომისიის თავმჯდომარე.

რკინიგზის ტრანსპორტის აღმავლობის დარგში წარმატებითი მუშაობისათვის, დიდი სამამულო ომის დროს თავდაცვითი და სახალხო-სამეურნეო ტვირთების გადაზიდვის დარგში მთავრობისა და სამხედრო სარდლობის დავალებათა წარმატებით შესრულებისათვის დ. მამაცაშვილი დაჯილდოებულია შრომის წითელი დროშის ორი ორდენით, „საპატიო ნიშნის“ ორდენით, სამი მედლით და „საპატიო რკინიგზელის“ წიშნით.

ჯილდოები
შრომის წითელი დროშის ორი ორდენი
„საპატიო ნიშნის“ ორდენი
„საპატიო რკინიგზელის“ ნიშანი