iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მაჰაბოდჰი

მაჰაბოდჰი (ाोि ंि) — ბუდისტური ტაძარი ბოდჰ-გაიაში, იქ, სადაც სიდჰართა გაუტამამ მიაღწია გაბრწყინებას და გახდა ბუდა. ბოდჰ-გაია მდებარეობს ინდოეთის ბიჰარის შტატის დედაქალაქ პანტიდან 96 კმ-ის დაშორებით. კომპლექსი ასევე მოიცავს ბოდჰის წმინდა ხეებს, რომლების ქვეშაც გაბრწყინდა ბუდა.

ბუდას სიკვდილიდან 250 წლის შემდეგ, ბოდჰ-გაისა სწვევია მეფე აშოკა, რომელმაც აქ მაჰაბოდჰის მონასტერი დააფუძნა, მაგრამ ზოგიერთი ისტორიკოსი მიიჩნევს, რომ ის საუკუნეში, ქუშანის იმპერიის დროს აიგო. ინდოეთში ბუდიზმის დაკნინების პერიოდში, ტაძარი მივიწყებულ იქნა და მტვრისა და ნაგვის სქელი ფენით დაიფარა.

 საუკუნეში, ბრიტანეთის კოლონიური რეჟიმისას, ტაძარს რეკონსტრუქცია ჩაუტარა ბრიტანეთის არქეოლოგიურმა საზოგადოებამ, რის შედეგადაც, მან პირვანდელი ფორმა დაიბრუნა.

2002 წელს, იუნესკომ კომპლექსი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
კეოლადეოს ეროვნული პარკი

კეოლადეოს ეროვნული პარკი, ცნობილი როგორც ბჰარადპურის ფრინველთა ნაკრძალი — ეროვნული პარკი და ფრინველთა ცნობილი ნაკრძალი ინდოეთის რაჯასტანის შტატის ქალაქ ბჰარადპურის სიახლოვეს. ამ ტერიტორიაზე გავრცელებულია ფრინველთა ათასობით უიშვიათესი და საფრთხიე ქვეშ მყოფი სახეობა, მათ შორის ციმბირული წერო, რომელიც აქ ზამთრის სეზონის განმავლობაში მოფრინავს. ფრინველთა 230 სახეობისთვის კი პარკი მუდმივ საცხოვრებელ ადგილს წარმოადგენს.

პარკი მნიშვნელოვანი ტურისტული ცენტრია, მას ხშირად სტუმრობენ ორნითოლოგისტები. 1971 წელს ტერიტორიას მიენიჭა ნაკრძალის სტატუსი, ხოლო 1985 წელს იუნესკომ შეიტანა მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
მანასის ეროვნული პარკი

მანასის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ჰიმალაის მთისწინეთში, ინდოეთის ასამის შტატში, ბჰუტანის საზღვართან. მისი ფართობია 950 კმ². ბჰუტანის მხარეს ესაზღვრება როიალ-მანასის ეროვნული პარკი.

პარკის ტერიტორიაზე გავრცელებულია მაიმუნის უიშვიათესი სახეობა ლანგური და ვეფხვების მნიშვნელოვანი რაოდენობა. აქ არსებული ვეთლენდები სასიცოცხლო მნიშვნელობისაა გაუჩინარების პირას მყოფი ისეთი სახეობებისთვის, როგორებიცაა ეკლიანი კურდღელი და ჯუჯა ღორი. პარკში ასევე ბინადრობენ: ინდური მარტორქა, გარეული ხარი, სპილო, გაური (ინდური ბიზონი), ზოლებიანი ლეოპარდი, ბარასინგა. ტემპერატურის წლიური მაჩვენებელი მერყეობს 15 ° - 37 ° -ს შორის.

1985 წელს, იუნესკომ პარკი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა, მაგრამ 1992 წელს, საფრთხის ქვეშ მყოფ ძეგლთა სიაში გადაინაცვლა. 2011 წელს დაუბრუნდა სიას.
ლუდსახარში ნატახტარი

ლუდსახარში ნატახტარი — სააქციო საზოგადოება ლომისის ლუდსახარში. სააქციო საზოგადოება „ლომისი“ ჩამოყალიბდა 1991 წელს და მდინარე ქსნის პირას, ახალგორში, ლუდის პატარა ქარხნის მშენებლობა დაიწყო. მოგვიანებით, 2005 წლის სექტემბერში, სააქციო საზოგადოებამ თიბისი ბანკისა და -ის ინვესტიციების მოზიდვის შედეგად ააშენა და აამუშავა თანამედროვე ტექნოლოგიებით აღჭურვილი ლუდსახარში ნატახტარი. პროექტის ორგანიზატორთა განცხადებით, წარმატებული საწარმოს შექმნას ხელს უწყობდა როგორც სოფლის დედაქალაქთან სიახლოვე, ისე ნატახტრის წყლის უნიკალური თვისებები.

2008 წელს ლუდსახარშის საქმიანობით დაინტერესდა, კომპანია „ეფესი“, რომელმაც ლუდსახარშის 100%-იანი წილი შეიძინა. „ეფესი“ მსოფლიოში ლუდის მწარმოებელი ერთ-ერთი უმსხვილესი კომპანიაა. კომპანიის განცხადებით, მენეჯმენტი დიდ ყურადღებას აქცევს საერთაშორისო სტანდარტების დანერგვას და ხარისხის მართვას. ხორციელდება ინვესტიციები საწარმოო ხაზებსა და ლაბორატორიის უახლესი დანადგარებით აღჭურვისათვის.

ლუდსახარშ ნატახტარს გააჩნია უახლესი აპარატურით აღჭურვილი ლაბორატორია, რომელიც პროდუქციის მიკრობიოლოგიურ და ჰიგიენურ უსაფრთხოებას უზრუნველყოფს. საწარმოში ტარა იონიზირებული ჰაერითა და ულტრაიისფერი სხივების საშუალებით სუფთავდება. პროდუქციის საშიში მინარევებისაგან დაცვისა და შენახვის ხანგრძლივობის მიზნით პოლიეთილენის ბოთლები დამატებით დამცავი გარსით იფარება. თავად კომპანიის განცხადებით, პროდუქციის ხარისხს უნიკალური თვისებებით გამორჩეული ნედლეული და ტექნიკური პერსონალის დახვეწილი ოსტატობა უზრუნველყოფს.

ლუდსახარში ქართული ლუდის ბაზრის 60%-ზე მეტი წილის მფლობელია. კომპანია მომხმარებელს სთავაზობს ლუდის რამდენიმე ბრენდსა და შვიდი დასახელების ლიმონათს.

2008 წლიდან კომპანია „ნატახტარი“ გახდა საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციისა და რაგბის კავშირის ოფიციალური სპონსორი.
მეგობრობა (სტადიონი)

მეგობრობა — საფეხბურთო სტადიონი საქართველოს ქალაქ ოზურგეთში. ძირითადად გამოიყენება საფეხბურთო მატჩებისათვის. არის საფეხბურთო კლუბ „მერცხალის“ საშინაო მოედანი. იტევს 3500 მაყურებელს.

სტადიონი „მეგობრობა“ 1967 წელს აშენდა. 1977 წლისთვის იტევდა 10500 მაყურებელს. საუკუნის 80-იან წლებში „მეგობრობა“ ერთ-ერთი იშვიათი სტადიონი იყო, რომლის სტადიონი ინდივიდუალური სკამებით იყო აღჭურვილი. მცირე რემონტი სტადიონს 2003 წლის ზაფხულში ჩაუტარდა და დასავლეთ ტრიბუნაზე ხის საერთო სკამები დამონტაჟდა. 2015 წელს სტადიონზე ხის საერთ სკამების ნაცვლად ინდივიდუალური სკამები დამონტაჟდა.
პატადაკალი

პატადაკალი (კანად. ್್್ು) — სოფელი ინდოეთის კარნატაკის შტატში. მდებარეობს მდინარე მალაპრაბჰას სანაპიროზე, ქალაქ ბადამიდან 22 კმ-ში. ცნობილია თავისი ისტორიული ტაძრებით.

ტაძრების საუკუნის კომპლექსი ინდუიზმის ვერსალას სტილის არქიტექტურის ყველაზე ძველ მაგალითს წარმოადგენს. 1987 წელს ისინი იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.

პატადაკალი სამხრეთ ინდოეთის ჩალუკიის დინასტიის დედაქალაქს წარმოადგენდა, სადაც ტაძრების ეს კომპლექსი ახ.წ. - საუკუნეებში აშენდა. სულ ათი ტაძარია, რომლებიც შემოსაზღვრულია მრავალი პატარა შენობითა და სალოცავებით.
ჰუსიტები

ჰუსიტები ( ან ; „თასის ხალხი“) — ქრისტიანული მიმდინარეობა საუკინის ჩეხეთში, ატარებდა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი და ანტიკათოლიკური მოძრაობის ბელადის იან ჰუსის (. 1369–1415) სახელს.

კონსტანცის საეკლესიო კრებამ მას გამოუტანა სასიკვდილო განაჩენი რომელიც შეასრულეს 1415 წელს, ამ ფაქტმა და ასევე პოლიტიკურმა მიზეზებმა გამოიწვია ჰუსიტური ომები, რომელიც მიმდინარეობდა 1420–1434 წლებში.

დღევანდელ ქრისტიანობებში ჰუსიტური ტრადიციები შემორჩენილია: მორავიულ ეკლესიაში, ჩეხურ საძმოში, ჩეხოსლოვაკიურ ჰუსიტურ ეკლესიაშ.
ჰამპი

ჰამპი (კანად. ಂೆ) — სოფელი ინდოეთის კარნატაკის შტატის ჩრდილოეთ ნაწილში. მდებარეობს ვიჯაიანაგარის იმპერიის დედაქალაქის, ვიჯაიანაგარის ნანგრევების შიგნით, თანამედროევ ქალაქ ჰოსპეტიდან 11 კმ–ში. ტერიტორია დღეისათვის მნიშვნელოვან რელიგიურ ცენტრს წარმოადგენს, აქ მდებარეობს ვირუპაკშას ტაძარი, ისევე როგორც ძველი ქალაქის სხვა მონუმენტები.

იმის გამო, რომ სოფელი ძველი, ყოფილი ქალაქი ვიჯაიანაგარის ცენტრში მდებარეობს, მას ხშირად აიგივებენ აღნიშნულ დანგრეულ ქალაქთან. 1986 წელს, იუნესკომ ნანგრევები მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა სახელით „ჰამპის მონუმენტთა ჯგუფი“.
ლოლარდები

ლოლარდები — სახალხო ერეტიკული მოძრაობის წარმომადგენლები საუკუნის ბოლოსა და საუკუნის დასაწყისის ინგლისში. ინგლისურ წყაროებში სახელწოდება „ლოლარდები“ 1380-იანი წლებიდან გამოიყენებოდა ჯონ უიკლიფის მიმდევრების მიმართ (ლოლარდების მსგავს იდეებს 1360-იანი წლებიდან გამოთქვამდნენ მოხეტიალე მქადაგებლები, მ.შ. უოტ ტაილერის აჯანყების მონაწილე ჯონ ბოლი). თავდაპირველად ლოლარდების მოძრაობის ცენტრი ოქსფორდის უნივერსიტეტი იყო, შემდგომში იგი გავრცელდა შუა ინგლისისა და კენტის ქალაქელთა, მცირე მიწისმფლობელთა, აგრეთვე თავადაზნაურობის მცირე ნაწილს შორის. ლოლარდები ცნობდნენ მხოლოდ ბიბლიის ავტორიტეტს, ხაზს უსვამდნენ პირადი ღვთისმოსაობისა და ღმერთისათვის ადამიანის რჩეულობის მნიშვნელობას. უარყოფდნენ კათოლიკური დოქტრინის მრავალ ელემენტს (ზიარებასთან გარდმოარსების სწავლებას, ხატებისა და წმინდანთა ნაწილების თაყვანისცემას და სხვ.), გამოდიოდნენ საეკლესიო იერარქიისა და ქონების წინააღმდეგ. 1401 წელს ინგლისის მეფე ჰენრი -მ ლოლარდთა წინააღმდეგ მიიღო სტატუტი, რომელიც მათ, როგორც ერეტიკოსთა დაწვას ითვალისწინებდა. ლოლარდების 1414 და 1431 წლების აჯანყებები სასტიკად ჩაახშეს. მათმა იდეებმა გავლენა იქონია გვიანი შუა საუკუნეების ინგლისის ერეტიკულ მოძრაობებზე, ასევე ინგლისური რეფორმაციის რადიკალურ მიმდინარეობებზე.
ვალდენსები

ვალდენსები (ასევე:ვალდენსიანელები; ვალენსები; ვაუდოისები) – ქრისტიანული მოძრაობა, რომელიც 1170-იანებში საფრანგეთში კერძოდ ლიონში ძირითადად ღარიბ-ღატაკთა შორის შეიქმნა. მოძრაობა მალევე კოტის ალპებშიც გავრცელდა. მათ მიერ სიღარიბის ქადაგება იყო ფეოდალური წყობისა და კათოლიკური ეკლესიის წინააღმდეგ პროტესტის გამოხატულება. მიმდევრები ჩვენს დრომდეც შემორჩნენ (უპირატესად იტალიაში).

მოძრაობას სახელი პეტერ ვალდოს გამო ეწოდა, რომელიც მოძრაობის ლიდერი იყო და დაუპირისპირდა რომის კათოლიკურ ეკლესიას. 1215 წელს მოძრაობა შეირაცხა ერეტიკულად და დაიწყეს მათი დევნა.

პროტესტანტული რეფორმაციის დროს ვალდენსიანების ლიდერები შეუერთდნენ რეფორმაციულ ეკლესიას. ამგვარად მოძრაობამ მიიღო კალვინისტური დოგმების დიდი ნაწილი და გახდა პროტესტანტული სექტა.
ჰუმაუნის აკლდამა

ჰუმაუნის აკლდამა (ჰინდ. ुाूँ ा ़ा) — მოგოლთა იმპერატორის, ჰუმაუნის მავზოლეუმი ინდოეთის დედაქალაქ დელიში, რომელიც მისმა ცოლმა ააგებინა. მშენებლობა 1562 წელს დაიწყო და 8 წელს გასტანა.

ნაგებობის არქიტექორი იყო სპარსი მირაკ მირზა. მავზოლეუმი ინდოეთის სუბკონტინეტნზე აშენებულ პირველ ბაღ–აკლდამას წარმოადგენს, ასევე პირველი ნაგებობაა ამ რეგიონში, რომელიც ქვიშაქვითაა მოპირკეთებული. განიცდის სამარყანდის თემურ ლენგის მავზოელუმის სტილის ძლიერ გავლენას.

1993 წელს, იუნესკომ ჰუმაუნის მავზოლეუმი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
ვისბიუ

ვისბიუ — ქალაქი შვედეთში, კუნძულ გოტლანდზე. 2005 წლის მონაცემებით ცხოვრობს 22 236 ადამიანი. გოტლანდის კუნძულზე მხოლოდ ვისბიუს გააჩნია ისტორიული ქალაქის სტატუსი. ის მიიჩნევა ყველაზე კარგად შემონახულ შუა საუკუნეების ქალაქად სკანდინავიაში. ყველაზე ცნობილი ისტორიული ნაშთია 3.4 კმ სიგრძის ქვის „მრგვალი კედელი“, რომლითაც შემოსაზღვრულია ქალაქი და ძველი ეკლესიის ნანგრევები. სახელწოდება ვისბიუ ნიშნავს სამსხვერპლო ადგილს.

1994 წელს ვისბიუ იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
პურიტანები

პურიტანები ( < , წმინდა) — - საუკუნეების ინგლისის რელიგიურ-პოლიტიკური მოძრაობის მონაწილეები, რომლებიც გაერთიანებული იყვნენ ფეოდალიზმის წინააღმდეგ და მიზნად ისახავდნენ ინგლისის ეკლესიის გაწმენდას კათოლიციზმის ნაშთებისაგან. ისინი გამოირჩეოდნენ ჩაცმულობით ინგლისელებისაგან. მათ სადა სამოსი და ტრადიციული ინგლისური ვარცხნილობა ჰქონდათ, რაც კათოლიკე ინგლისელების უკმაყოფილებას იწვევდა. ისინი ჯეიმზ -მა გადაასახლა ახლად აღმოჩენილი ამერიკის მიწაზე. სადაც მათ შექმნეს ინგლისური კოლონიები. საუკუნის მეოთხედში აქტიურმა მონაწილეებმა დიდი როლი მიიღეს შეერთებული შტატების ჩამოყალიბებაში.

ხშირად ტერმინში გადატანითი მნიშვნელობით იგულისხმება ადამიანები, რომელებიც მკაცრად (ხშირად მოჩვენებითად) იცავენ ზნეობას.
მენონიტები

მენონიტები — პროტესტანტული დენომინაცია, რომელიც წარმოიშვა 1536 წელს ნიდერლანდებში რევოლუციური ანაბაპტიზმის გადაგვარების შედეგად (დამაარსებლის მენო სიმონსის ( , 1496-1561) სახელის მიხედვით).

მენონიტები იზიარებენ ბიბლიას, აღიარებენ ქრისტეს ღვთაებრიობას, მაგრამ უარყოფენ სამებას. ჩაცმულობაში შეჰქონდათ უცნაური ელემენტები, კრძალავდნენ ღილებს. 1581 წლიდან მენონიტები გაიფანტნენ მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხეში, ნიდერლანდებში, შვეიცარიაში, ჩრდილოეთ ამერიკაში, გერმანიაში და სხვ. საუკუნეში, ეკატერინე -ს მოწვევით, რომელიც დაინტერესებული იყო რუსეთის იმპერიის განაპირა მხარეებში ხალხის დასახლებით, ისინი ჩავიდნენ რუსეთში. დამკვიდრნენ უმეტესად ტავრიისა და ეკატერინოსლავის გუბერნიებში.
ბასრა (ოზურგეთი)

ბასრა — უბანი ქალაქ ოზურგეთში. ზღვის დონიდან 200 მ. მდებარეობს მდინაარების ბჟუჟისა და აჭისწყლის შესართავთან, მის აღმოსავლეთით.

თავდაპირველად ბასრა წარმოადგენდა სოფელ ექადიის უბანს. ბასრაში დასახლებული იყვნენ ნაკაიძეები, რის გამოც მისი ერთი ნაწილი ნაკაიძეების უბნად იწოდება. ბასრაში ჩამოდის პატარა მდინარე აგიდაყვა. ბასრას ერთ-ერთი უბანია ნასიმაგრევი.

 საუკუნეში ბასრის ტერიტორიის ნახევარზე მეტი დაემატა სოფელ მაკვანეთის ტერიტორიას. ხოლო დარჩენილ ნაწილს ეწოდა ალექსანდრე ყაზბეგის ქუჩა. ბასრაში ამჟამად 75 ოჯახი ცხოვრობს, რომელთა უმრავლესობა მისდევს მიწათმოქმედებას და მეცხოველეობას, რისთვისაც მაკვანეთის საძოვრებს იყენებენ.

ადგილობრივი მოსახლეობის გადმოცემის თანახმად სახელწოდების ორი ვერსია არსებობს. უბნის დასაწყისში ბჟუჟი და აჭისწყალი ერთმანეთს უერთება და იქმნება შთაბეჭდილება რომ ეს ორი მდინარე ერთმანეთს ბასრავს, ანუ ჭრის. ხოლო მეორე ვერსიით, დასახლება დასავლეთისკენ უფრო და უფრო წვრილდება და ბასრი ფორმა აქვს.
Overkill

— ბრიტანული მძიმე მეტალ ჯგუფ მოუტერჰედის მეორე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1979 წელს. იგი ჯგუფის პირველი ალბომია, რომელიც გამოვიდა ლეიბლზე . გაერთიანებული სამეფოს ჩარტებში მან 24-ე ადგილს მიაღწია.

სიმღერების სია
დელუქს გამოცემა
პირველი დისკი მოიცავს თავდაპირველად გამოცემულ ალბომს ბონუს ტრეკების გარეშე.

პერსონალი
მოუტერჰედი
ლემი კილმისტერი – ბას გიტარა, ვოკალი;
ედი კლარკი – გიტარა;
ფილ ტეილორი – დასარტყმელი საკრავები.

პროდუქცია
გარეკანი - ჯო პეტანიო;
პროდიუსერი - ჯიმი მილერი;
ინჟინრები - ეშლი ჰოუ და ტრევორ ჰოლესი
ფინეთის დემოგრაფია

ფინეთის მოსახლეობა შეადგენს 5.3 მლნ ადამიანს, საშუალო სიმჭიდროვე ყოველ კვადრატულ კილომეტრზე 17-ს. შედეგად, ფინეთი ევროპაში მესამე ყველაზე მეჩხერად დასახლებული სახელმწიფოა ისლანდიისა და ნორვეგიის შემდეგ. მოსახლეობის გადანაწილება საკმაოდ არათანაბარია: უდიდესი ნაწილი თავმოყრილია სამხრეთ-დასავლეთის პატარა სანაპირო ზოლში. ურბანიზაციის დონე 64%-ს შეადგენს, მათ შორის, მხოლოდ ჰელსინკის მეტროპოლიაში 1 მილიონი ადამიანი ცხოვრობს. არქტიკულ ლაპლანდიაში კი კვადრატულ კილომეტრზე 2 ადამიანი მოდის.

ფინეთი ეთნიკურად ერთგვაროვანი ქვეყანაა, ძირითადად ფინური ხალხებით დასახლებული. ოფიციალური ენებია ფინური და შვედური, მოგვიანებით მათ დაემატა ერთ-ერთი ადგილობრივი ენა, რომელზეც მოსახლეობის 5% საუბრობს. შვედურისთვის ოფიციალური ენის სტატუსი ისტორიული და პოლიტიკური ვითარებით აიხსნება - საუკუნიდან საუკუნის დასაწყისამდე ფინეთი შვედეთის სამეფოს შემადგენლობაში შედიოდა.

მორწმუნეთა 79% ლუთერანული ეკლესიის მიმდევარია.

მოსახლეობა
2008 წლის ბოლოს: 5,304,840
2009 წლის ბოლოს: 5,351,427
2010 წლის ბოლოს: 5,375,276

სქესობრივ-ასაკობრივი სტრუქტურა
0-14 წლამდე: 16.6% (კაცები 459,950; ქალები 441,220)
15-64 წლამდე: 66.4% (კაცები 1,772,600; ქალები 1,734,450)
65 წელზე მეტის: 17.0% (კაცები 351,180; ქალები 517,530)
ალაშარა (ჟურნალი)

„ალაშარა“ — აფხაზური ყოველთვიური ლიტერატურულ-მხატვრული და საზოგადოებრივ-პოლიტიკური ჟურნალი. იყო აფხაზეთის ასსრ-ის მწერალთა კავშირის ორგანო. დაარსდა 1955 წელს. გამოდიოდა ქ. სოხუმში თვეში ერთხელ.

აფხაზეთის ომის შემდეგ ჟურნალი წარმოადგენს სეპერატისტული აფხაზეთის მწერალთა კავშირის ორგანოს და გამოდის ორთვეში ერთხელ. მთავარი რედაქტორი ანატოლი ლაგულაა.
ოულუს პროვინცია

ოულუს პროვინცია — ფინეთის ერთ-ერთი ყოფილი პროვინცია, რომელიც არსებობდა 1997 წლიდან, 2010 წლამდე. ესაზღვრებოდა 3 პროვინციას: ჩრდილოეთიდან – ლაპლანდიას, სამხრეთ-დასავლეთიდან – დასავლეთ ფინეთის, სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან – აღმოსავლეთ ფინეთის პროვინციებს. ოულუს პროვინციის დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი იყო ოულუ.

პროვინცია შეიქმნა 1997 წელს, რამდენიმე პროვინციის შეერთების შედეგად. თავის მხრივ იყოფოდა ორ რეგიონად. მაგრამ 2010 წლის 1 იანვარს, ფინეთის ექვსივე პროვინცია გაუქმდა.
კილიმანჯაროს თოვლიანი მთა

კილიმანჯაროს თოვლიანი მთა — ერნესტ ჰემინგუეის მოთხრობა, რომელიც პირველად გამოიცა 1936 წელს, ჟურნალ „“-ში. მოთხრობა ხელახლა გამოიცა კრებულში „მეხუთე სვეტი და პირველი ორმოცდაცხრა მოთხრობა“, 1938 წელს. ასევე შეტანილია ჰემინგუეის მოთხრობების სრულ კრებულში (1987).

1952 წელს გამოვიდა რეჟისორ ჰენრი კინგის კინოეკრანიზაცია.
კუდრახუქი

კუდრახუქი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკის ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (აძიუბჟის თემი). მდებარეობს შავი ზღვისპირა დაბლობზე, მდინარე კოდორის მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 50 მეტრზე, ოჩამჩირიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით, დრანდიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 6 კილომეტრით.
კუტოლი

კუტოლი — სოფელი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, შავიზღვისპირა დაბლობზე. თემის ცენტრი (სოფლები: აბააქითი, ახივაა, ბზანა, თოუმიში, ქერქენი). ზღვის დონიდან 100 მ, ოჩამჩირიდან 21 კმ, ტამიშიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 9 კმ. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ. სოფელი „კვიტაული“ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია საუკუნეში.

ეტიმოლოგია
აფხაზურ სოფელს ქართულად კვიტოული ჰქვია. მისი ძველი სახელწოდებაა — კვიტაული. სწორედ ამ ფორმით იხსენიება იგი სამეგრელოს მთავრის ლევან დადიანის 1640 წლის სინოდიკში, რომელშიც აღნიშნულია, რომ მთავარს თავისი ახლადგარდაცვლილი მეუღლის ნესტან-დარეჯანის ცხედარი დაუკრძალავს სოფელ ქიაჩში და ორი პანაშვიდი გადაუხდია კვიტაულის სასახლეში.

იმავე პერიოდში, 1639-1640 წლებში მთავარ ლევან დადიანთან „სადადიანოს მიწების“ აღწერისას ჩამოსული რუსი ელჩების — ფედოტ ელჩინისა და პავლე ზახარიევის დაკითხვის ოქმებში სოფელი მოხსენიებულია „“ ფორმით .

სოფლის სახელწოდება კვიტაული საუკუნის მეორე ნახევარშიც იმავე ფორმით იხმარებოდა, როგორც საუკუნეში. ამას გვიმოწმებს, კავკასიაში მართლმადიდებლობის აღმდგენი საზოგადოების 1862-1863 წლების ანგარიშიც, რომელშიც დამოწმებულია სოფელი კვიტაული.

საყურადღებოა ის ფაქტი, რომ ბოლო დრომდე ადგილობრივი მოსახლეობა სოფელს რუსულად კვიტაული , აფხაზები — კუტოლ , ხოლო ქართველები კი — კვიტოულის სახელით მოიხსენიებდნენ. 1967 წლის 20 აპრილის დადგენილებით სოფელს ოფიციალურ სახელად დაუმკვიდრდა სოფლის აფხაზური ვარიანტი — კუტოლი//.
შენბრუნის სასახლე

შენბრუნის სასახლე — საიმპერატორო, როკოკოს სტილში ნაგები 1 400 ოთახიანი საზაფხულო რეზიდენცია ავსტრიის დედაქალაქ ვენაში. წარმოადგენს ქვეყნის ერთ-ერთ უმთავრეს კულტურულ მონუმენტს და 1960-იანი წლებიდან ვენის მთავარ ტურისტულ ღირსშესანიშნაობას. სასახლე და მისი ბაღები ავლენს ჰაბსბურგთა მონარქების გემოვნებას, ინტერესებსა თუ მისწრაფებებს.

ისტორია
1569 წელს, საღვთო რომის იმპერატორმა მაქსიმილიან -მ, მდინარე ვენის დაბლობებზე, ბორცვის ძირას ადგილი იყიდა. მეფემ ბრძანა ეს ტერიტორია შემოეღობათ და სხვადასხვა ფრინველი მომემრავლებინათ, რომელიც სამეფო სანადირო ადგილი გახდებოდა.

მომდევნო საუკუნეში, ეს ტერიტორია სანადიროდ და რეკრეაციისთვის გამოიყენებოდა. განსაკუთრებით ბევრ დროს აქ დედოფალი ელეონორა გონძაგა ატარებდა, რომელსაც ნადირობა ძალიან უყვარდა. სიკვდილის წინ, მეფე ფერდინად -მ ეს ადგილები მას უანდერძა. 1638 - 1643 წლებში მან აქ სასახლე ააშენა, რომელსაც შენბრუნი ეწოდა.

1918 წელს, მონარქიის დამხობის შემდეგ, სასახლის მფლობელი ახლადშექმნილი ავსტრიის რესპუბლიკა აღმოჩნდა და სასახლე მუზეუმად გადაკეთდა.

1961 წელს, შენბრუნის სასახლეში ჯონ კენედისა და ნიკიტა ხრუშჩოვის შეხვედრა გაიმართა.

1996 წელს, იუნესკომ სასახლე და მისი ბაღები მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
ნოიზიდლერი

ნოიზიდლერი (, უნგრ. ) — მეორე უდიდესი სტეპის ტბა ცენტრალურ ევროპაში, ზღვის დონიდან 115 მეტრზე. მისი ფართობი 315 კმ²-ია, აქედან 240 კმ² ავსტრიის ტერიტორიაზე მდებარეობს, 75 კმ² უნგრეთის ტერიტორიაზე. ტბის აუზის ფართობი 1,120 კმ²-ს შეადგენს. ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ მისი სიგრძე 36 კმ-ია, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ 6-12 კმ. საშუალო სიღრმე 1.8 მეტრია.

ტბა გამოირჩევა ბიომრავალფეროვნებით. მის წყლებში ბინადრობს 15 სახეობის თევზი, მრავალი უხერხემლო, ხოლო ტბის მცენარეულობა იზიდავს არაერთ უიშვიათეს მწერს. ტბაზე თავს იყრის დაახლოებით 300 სახეობის გადამფრენი ფრინველი.

ნოიზიდლერი არაერთ ტურისტსა და უბრალოდ ბუნების მოყვარულს იზიდავს. სანაპიროებზე მოწყობილია პლაჟები.

ტბა და მისი შემოგარენი შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
ვახაუ

ვახაუ — ხეობა ავსტრიაში, ქვემო ავსტრიის ფედერაციულ მხარეში, მდინარე დუნაის გაყოლებაზე. წარმოადგენს ავსტრიის დაბლობის უმთავრეს ტურისტულ დესტინაციას. მდებარეობს ქალაქ მელკსა და კრემსს შორის. ხეობის სიგრძე 40 კმ-ია, იგი ჯერ კიდევ პრეისტორიულ ხანაში ყოფილა დასახლებული. ტურისტებს შორის ყველაზე პოპულარული ადგილია დურნშტაინი, სადაც ინგლისის მეფე რიჩარდ ლომგული ავსტრიის ჰერცოგ ლეოპოლდ -ის მიერ იქნა დატყვევებული.

ხეობაში უამრავი უძველესი მონასტერი, ციხესიმაგრე და ნაგრევებია, რომლებიც შერწყმულია ქალაქებსა და სოფლებთან. ასევე გაშენებულია ვენახები, წარმოადგენს მნიშვნელოვან სასოფლო-სამეურნეო ცენტრს.

2000 წელს, იუნესკომ „ვახაუს კულტურული ლანდშაფტი“ მისი არქიტექტურული და აგრონომიული ისტორიის გამო მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
ზემერინგის რკინიგზა

ზემერინგის რკინიგზა — სარკინიგზო ხაზი ავსტრიაში, რომელიც იწყება ქალაქ გლოგნიცში და ზემერინგის გავლით მიემართება ქალაქ მურცუშლაგში. ეს იყო ევროპაში აშენებული პირველი სტანდარტული სიგანის რკინიგზა. ამჟამად მიჩნეულია მსოფლიოში პირველ მთის რკინიგზად, რომელიც ურთულეს რელიეფზე წარმატებით იქნა გაყვანილი. იგი ამჟამადაც სრული დატვირთვით მუშაობს და შედის ავსტრიის ფედერალური რკინიგზის შემადგენლობაში.

რკინიგზის მშენებლობა 1848-1854 წლებში მიმდინარეობდა. პროცესში მონაწილეობას იღებდა 20 000 მუშა. პროექტი შეადგინა კარლ ფონ შეგამ. კონსტრუქცია მოიცავს 14 გვირაბს, 16 ვიადუკს და ასამდე ქვისა და 11 რკინის ხიდს. სადგურები და საზედამხედველო ნაგებობები გვირაბების გათხრისას გამოტანილი ნარჩენებისაგან აშენდა. სარკინიგზო ხაზის სიგრძე 41 კმ-ია.

1998 წელს, იუნესკომ ზემერინგის რკინიგზა მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა.
რაკეთის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია

რაკეთის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია – ეკლესია ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ პატარა ონში.

იგი საუკუნის პირველ მესამედს განეკუთვნება. ეკლესია დარბაზული, ერთნავიანი ნაგებობაა, რომლის აღმოსავლეთი ნახევარწრიული აფსიდი გარედან კედლის სიბრტყეშია მოქცეული. კამარა პილასტრებზე ამოყვანილ თაღს ეყრდნობა. აქვს სამი შესასვლელი სამხრეთის, დასავლეთის და ჩრდილოეთის მხრიდან.ბნაგებია სუფთად გათლილი შირიმის ქვის კვადრებით. კარ-სარკმელი, ლაგვარდნისა და აღმოსავლეთ ფასადის მორთულობა შესრულებულია მოთეთრო კირქვით. ეკლესია უხვად არის შემკული მდიდრული ჩუქურთმებითა და რელიეფებით.რესტავრირებულია 1970-იან წლებში (ხელმძღვანელი მ.დვალი), ნაწილობრივ აღდგენილია ეკლესიის შესანიშნავი ჩუქურთმებით შემკული კანკელი, რომლის ჩამოცვენილი ნაწილები ეკლესიაშივეა დაცული.
იმერული ხაჭაპური

იმერული ხაჭაპური – ქართული სამზარეულოს ცომეული, ხაჭაპურის ერთ-ერთი სახეობა.

არსებობს ხაჭაპურის ცომის მომზადების მრავალფეროვანი რეცეპტი. დაწყებული ჩვეულებრივი საფუარიანი ცომით და დამთავრებული მაწვნის ცომით.

ინგრედიენტები
კარაქი 250 გრ.
პურის ფქვილი 300 გრ.
კვერცხი 1 ცალი.
ლიმონის მჟავა 5 გრ.
მარილი 5 გრ.
საფუარი 5 გრ.
შაქარი 4-5 გრ.
წყალი დაახლოებით 100 მლლ.
ყველი იმერული უმარილო 350 გრ.

მომზადების წესი
გავხსნათ საფუარი თბილ წყალში და დავამატოთ შაქარი. მიღებული მასა მოათავსეთ თბილ ადგილას და დაელოდეთ მის აფუებას. შემდეგ შევურიოთ ერთმანეთში ათქვეფილი კვერცხის გული, ლიმონის მჟავა, წყალი, მარილი, გამდნარი და შეგრილებული კარაქი ან მარგარინი და შევურიოთ მიღებული მასა საფუარის, წყლის და შაქრის ნაზავს. გაცრილი ფქვილი მოვათავსოთ ჭურჭელში, გავუკეთოთ შუაში ჩაღრმავება და დავასხათ მიღებული იგრედიენტების მასა. მოვზილოთ ცომი, რომელიც არ ეკრობა ხელის გულებსა და დავასვენოთ თბილ ადგილას 15 წუთის განმავლობაში. ცომი გავაბრტყელოთ, მოვათავსოთ ცომის ზედაპირზე გახეხილი ყველი, მოუჭრათ თავი და გავაბრტყელოთ ფქვილმოყრილ ზედაპირზე. გაბრტყელებული ხაჭაპური მოვათავსოთ გაცხელებული ღუმელის ტაფაზე და გამოვაცხოთ ის 220 გრადუს ტემპერატურაზე დაახლოებით 15 წუთის განმავლობაში. შემდეგ გამოვიღოთ ტაფა ღუმელიდან და გადავუსვათ ხაჭაპურს კარაქი. ოდნავ შევაგრილოთ და მოვათავსოთ თეფშზე.
კუბდარი

კუბდარი – კუბდარი ტრადიციული სვანური ღვეზელი, რომელიც ხორცით მზადდება.

ინგრედიენტები
ღორის ხორცი 150 გრ.
საქონლის ხორცი 150 გრ.
ხახვი 80 გრ.
ხმელი ქინძი 1/2 ჩ.კ.
უცხო სუნელი 1/2 ჩ.კ.
ძირა 1/3 ჩ.კ.
ფქვილი 300 გრ.
საფუარი 6-7 გრ.
კარაქი 40 გრ.
რძე 120 მლლ.
შაქარი 1/2 ჩ.კ.
მარილი და წითელი წიწაკა გემოვნებით

მომზადების წესი
მოზილეთ საფუარიანი ცომი. ორიგინალურ რეცეპტში გამოიყენება საფუარიანი ცომი ცხიმის და რძის გარეშე, ანუ მოზელილი წყალზე და საფუარზე. ხოლო რძე და კარაქი ხდის უფრო ნაზს. ხაჭაპურის ცომისგან განსხვავებით, ცომი კუბდარისთვის უნდა იყოს მეტად გადაზელილი. შიგთავსისთვის დაკეპეთ საქონლის და ღორის ხორცი. დასაკეპად გამოიყენეთ მძიმე და კარგად გალესილი დანა. დაკეპილ ხორცს დაუმატეთ სუნელები, წვრილად დაკეპილი ხახვი, წითელი წიწაკა და მარილი გემოვნებით. ნამდვილ ანუ სვანურ რეცეპტში, გამოიყენება სანელებელი გიცრული. გიცრულის უქონლობის შემთხვევაში, შეგიძლიათ გამოიყენოთ მოცემული რეცეპტი. დაკეპილი ხორცი მოათავსეთ გაბრტყელებულ ცომში და შეახვიეთ ის. კუბდარი გააპრტყელეთ და მოათავსეთ ღუმელში 180-200 გრადუს ტემპერატურაზე დაახლოებით 15 წუთის განმავლობაში. გამომცხვარ კუბდარს წაუსვით კარაქი ან ერბო.
ლეფონა

ლეფონა — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (კინდღის თემი), შავიზღვისპირა დაბლობზე. ზღვის დონიდან 50 მ, ოჩამჩირიდან 26 კმ, აძუბჟიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 8 კმ. სახელწოდება ქართულია. მეგრულად ლეფონი ხე-მცენარის — ლაფნის სახელია, -ონა სუფიქსი კი მეგრულში კრებითობას გამოხატავს, ე. ი. სადაც მრავლად ხარობს ლეფონი (ლაფანი). 1930 წელს კინდღის თემში შედიოდა. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ლაბრა (კოჩარის თემი)

ლაბრა — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (კოჩარის თემი), მდინარე ცხენიშწყარის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 200 მ, ოჩამჩირიდან 24 კმ, ტამიშიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 15 კმ. 1930 წლის მდგომარეობით, შედიოდა კუაჩარის (დღევანდელი კოჩარა) თემში. სახელწოდება ქართულია, სვანურად „დაბნელების ადგილს“ ნიშნავს. გადატანითი მნიშვნელობით – უბედურების ადგილს, მზის დაბნელების ადგილს. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.
ლაბრა (ლაბრის თემი)

ლაბრა — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, შავიზღვისპირა დაბლობზე, მდინარე თოუმიშის ნაპირზე. თემის ცენტრი. ზღვის დონიდან 80 მ, ოჩამჩირიდან 14 კმ, ტამიშიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 6 კმ. სახელწოდება ქართულია, სვანურად „დაბნელების ადგილს“ ნიშნავს. გადატანითი მნიშვნელობით – უბედურების ადგილს, მზის დაბნელების ადგილს. წყაროებში დამოწმებულია საუკუნის 30-იან წლებიდან (ა. ნორდმანი). 1923-1924 წლებში კოდორის მაზრაში შეიქმნა ლაბრის სასოფლო საბჭო. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ.