iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
უბორტი

უბორტი (, , , უბარცი) — მდინარე ჟიტომირის ოლქსა (უკრაინა) და გომელის ოლქში (ბელარუსი). ის მდინარე პრიპიატის მარჯვენა შენაკადია, რომელიც, თავის მხრივ, დნეპრში ჩაედინება. მდინარის სიგრძე 292 კილომეტრია, ხოლო მისი აუზის ფართობი 5 820 კვადრატულ კილომეტრს შეადგენს.

მდინარის ძირითად საზრდოს (~ 70%) გამდნარი თოვლი წარმოადგენს და ძირითადად, გაზაფხულის მიწურულს იმატებს მისი სიმაღლე. ჩვეულებრივ, მარტის შუა რიცხვებიდან მაისის დასაწყისამდე და ზაფხულის თვეებში უბორტი ადიდებული არაა. ნოემბერის შუა რიცხვებიდან იანვრის მიწურულამდე მდინარე ხშირად იყინება, რომელიც თებერვლის შუა რიცხვებიდან აპრილის დასაწყისამდე დნება.

მახასიათებლები
მდინარე უბორტი სათავეს იღებს ჟიტომირის ოლქში მდებარე სოფლის, ანდრეიევიჩის მიმდებარედ, მის სამხრეთით მდებარე მთებში. მდინარე წარმოიქმნება ზღვის დონიდან 207 მეტრის სიმაღლეზე, წყლის მცირე ნაკადებით. პირველი ნაკადი სიმონის მთებიდან გამოედინება (222 მეტრი), ხოლო მეორე მარინივკას მთების ჩრდილო-აღმოსავლეთით (225 მეტრი). მდინარე გაედინება იემილჩინესა და ოლევსკის ჩრდილოეთით, მოგვიანებით კი ბოროვოიეს მახლობლად უკრაინისა და ბელარუსის საზღვარს კვეთს და ბელარუსში გადადის. საზღვრის გადაკვეთიდან ის ლელჩიცისა და მოისეიევიჩის ჩრდილო-აღმოსავლეთითა და ჩრდილოეთით გაედინება და პიეტრიკავში მდინარე პრიპიატს უერთდება. მდინარის შესართავი ზღვის დონიდან 120 მეტრზე მდებარეობს.

უბორტის ძირითადი შენაკადებია: 67 კილომეტრის სიგრძის პერგა , რომელიც მდინარეს -ის შესაბამის ადგილზე, უკრაინის ტერიტორიაზე უერთდება, ხოლო მეორე შენაკადია სვიდოვეცი , რომელიც უბორტს ბელარუსის ტერიტორიაზე კოორდინატების: შესაბამის ადგილზე უერთდება. სხვა შენაკადებს შორისაა: რუდნიცა, პპლოტნიცა, ლოხნიცა, გურისტაია (მარჯვენა) და ნერასნა, ლიტოშა, ვიგოშა და კოროსტინკა (მარცხენა).

მდინარის ვარდნა, მთელი თავისი სიგრძის, 292 კილომეტრის განმავლობაში, მხოლოდ 87 მეტრს შეადგენს. ამის შედეგად უბორტი მეანდრის ტიპის მდინარეა, რომლისთვისაც ხშირია ჭაობიანი ადგილები. მდინარის მთლიანი აუზის ფართობია 5 820 კვადრატული კილომეტრი. მდინარის წყლის საშუალო ხარჯი მდინარის შესართავთან არის 24.4 კუბური მეტრი წამში.

მდინარე გამოიყენება თევზჭერისთვის. აქ მოიპოვებენ: ქორჭილას, ჩვეულებრივ ნაფოტას, ჩვეულებრივ ციმორს. მდინარეში ასევე ბინადრობს უკრაინული სალამურა, სალამურების ოჯახის წარმომადგენელი თევზი.

ისტორია
ლათინურ ენაში მდინარის სახელწოდება გვხვდება როგორც ჰუბორტი , რომლის პირველი შემორჩენილი ნიმუში 1412 წლით თარიღდება. და საუკუნეების ზოგიერთ რუკაზე მდინარე აღნიშნულია როგორც (ოლევსკაია) ან ოლევსკო , როგორც დასახლებული პუნქტი ოლევსკი. სახელწოდება უბორტის წარმოშობა სადავოა, მაგრამ, როგორც ჩანს, ეს დაკავშირებულია დაფების გამოყენებასთან (უბორტ), რის მეშვეობითაც ხის ფუტკრებისთვის ხელოვნურ საცხოვრებელ გარემოს ჰქმნიდნენ. ასე ფიქრობდა პოლონელი კაზიმეჟ მოშინსკიც, რომელიც ამბობდა, რომ ტერმინს სლავური ფესვები აქვს და ხეებზე თაფლის მოპოვებასთანაა დაკავშირებული. ბელარუსი მკვლევარი, ჟუჩკევიჩი მიიჩნევდა, რომ მდინარის სახელწოდება სლავური ტერმინიდან მოდის, რაც „მომზადებას“, „დასუფთავებას“ ნიშნავს. ის ასევე ამბობდა, რომ ეს ტერმინი დაკავშირებულია იმ ფაქტთან,რომ მდინარის მიმდებარედ ღორები სახლობდნენ.

1941 წლის ივლისში 30-დან 40-მდე ებრაელი გადაიყვანეს მდინარე უბორტზე, სადაც მათი უმეტესობა დაამცირეს და აწამეს. ებრაელების უმეტესობა პოგრომში მოკლეს.

მდინარე ძლიერ დაბინძურდა ჩერნობილის კატასტროფის დროს.
ლა-გიხაროსა

ლა-გიხაროსა  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების კორდობის პროვინციის კამპანია-სურის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 45,56 კმ². მოსახლეობა — 1379 კაცი (2020 წ.).

2018 წლამდე შედიოდა სანტაელიის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში. 2018 წლიდან დამოუკიდებელი მუნიციპალიტეტია.
სვიატოსლავ მიხაილიუკი

სვიატოსლავ მიხაილიუკი (, [̯ ]; დ. 10 ივნისი, 1997, ჩერკასი) — უკრაინელი კალათბურთელი, რომელიც ამჟამად თამაშობს ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის ოკლაჰომა-სიტი თანდერში. ის 47-ე ნომრად აირჩია ლოს-ანჯელეს ლეიკერსმა 2018 წლის -სი დრაფტზე.

მიხაილიუკი თამაშობდა კალათბურთს კოლეჯში, კანზას ჯეიჰოკსში. კანზასში თამაშამდე ის თამაშობდა ჩერკავსკი მავპიში, უკრაინის საკალათბურთო სუპერლიგაში, 2012 - 2014 წლებში. სვიატოსლავი იყო უკრაინის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრების წევრი 2014 წლის ფიბა-ს მსოფლიო ჩემპიონატზე.

ადრეული ცხოვრება
მიხაილიუკი დაიბადა 1997 წლის 10 ივნისს, ჩერკასში, უკრაინა. დედამისი, ინნა, საშუალო სკოლის ბიოლოგიის მასწავლებელი, ხოლო მამა, იური კოლეჯის ისტორიის პროფესორია. საშუალო სკოლა მან ჩერკასის პირველ საქალაქო გიმნაზიაში დაასრულა.

სვიატოსლავი თინეიჯერობის ასაკში თამაშობდა ადგილობრივ კლუბში, თუმცა მას სურდა შეერთებულ შტატებში, კოლეჯში წასვლა, რათა მეტად განვითარებულიყო.

კოლეჯი
მიხაილიუკმა მიიღო შემოთავაზებები ვირჯინიის, აიოვას, ორეგონისა და კანზასის კოლეჯებიდან. 2014 წლის 21 მაისს მიხაილიუკმა არჩევანი ჯანზასის კოლეჯზე შეაჩერა და აქ 2014-2015 წლების სეზონში თამაშობდა. პირველკურსელთა სეზონში მან თამაში თავიდანვე დაიწყო შვიდი მატჩიდან ხუთში და საშუალოდ ითამაშა 21,3 წუთი, თუმცა მისი სათამაშო დრო დროთა განმავლობაში შემცირდა. 2015 წლის 23 ნოემბერს მიხაილიუკმა 18 ქულა დააგროვა ჩამინადეს კოლეჯის წინააღმდეგ გამართულ მატჩში.

2017 წლის 17 ნოემბერს, მიხაილიუკმა ერთ თამაშში კარიერის უმაღლესი, 27 ქულა მოიპოვა. სან-დიეგო სტეიტის წინააღმდეგ მატჩში.

პროფესიონალური კარიერა
ჩერკასკი მავპი
კანზასში თამაშამდე, მიხაილიუკი პროფესიონალურად თამაშობდა ჩერკასკი მავპიში, მისი მშობლიური ქალაქის გუნდში, უკრაინის საკალათბურთო სუპერლიგაში 2012 წლიდან 2014 წლამდე.

ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი (2018–2019)
2018 წლის 21 ივნისს, ლოს-ანჯელეს ლეიკერსმა მიხაილიუკი - ის 2018 წლის დრაფტზე 47-ე ნომრად აირჩია. 10 ივლისს მან ლეიკერსთან ხელი მოაწერა სამწლიან ხელშეკრულებას..

დეტროიტ პისტონსი (2019-2021)
2019 წლის 6 თებერვალს, მიხაილიუკი გადავიდა დეტროიტ პისტონსში, რა დროსაც ის რეგიბულოკში გაიცვალა.

ოკლაჰომა-სიტი თანდერი (2021-)
2021 წლის 13 მარტს ჰამიდოუ დიალოს სანაცვლოდ მიხაილიუკი ოკლაჰომა-სიტი თანდერში გადავიდა.

ეროვნული ნაკრები
უკრაინის ახალგაზრდული ნაკრები
2013 წლის ზაფხულში მიხაილიუკმა უკრაინის 16-წლამდელთა ახალგაზრდულ ნაკრებთან ერთად ითამაშა ფიბას 2013 წლის ევროპის 16-წლამდელთა ჩემპიონატზე. მან ჩემპიონატზრ გამორჩეულად იასპარეზა და ყველა თამაშში საშუალოდ 25.2 ქულა, 8.0 მოხსნა და 3.4 შედეგიანი გადაცემა მიითვალა.

მიხაილიუკმა ასევე ითამაშა უკრაინის 20-წლამდელთა ახალგაზრდულ ნაკრებში, რომელიც, თავის მხრივ, ჰელსინკიში გამართულ 2016 წლის ფიბას ევროპის 20-წლამდელთა ჩემპიონატზე ასპარეზობდა. ტურნირის განმავლობაში, სვიატოსლავმა უკრაინის ნაკრებს თამაშში საშუალოდ 14,9 ქულა მოუტანა. მან სროლების 36,8% გამოიყენა შედეგიანად.
ჩრდილოეთ ამერიკისა და კანადის ეპარქია

ჩრდილოეთ ამერიკისა და კანადის ეპარქია — საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ეპარქია ჩრდილოეთ ამერიკაში.

ისტორია
ქართველი ემიგრანტები ჩრდილოეთ ამერიკაში გამოჩდნენ 1920-იან წლებში, მას შემდეგ, რაც საქართველო დემოკრატიული რესპუბლიკის ბოლშევიკური რუსეთის მიერ ოკუპაცია მოხდა, ნაწილი კი 1924 წლის აჯანყების შემდეგ.

2009 წლის 30 აპრილს საქართველოს მართლმადიდებელური ეკლესიის, წმინდა სინოდის გადაწყვეტილებით, ჩრდილოეთ ამერიკაში ქართული მრევლის მმართველად დაინიშნა ეპისკოპოსი დიმიტრი (შიოლაშვილი). ხოლო 2014 წლის 22 ივნისიდან ეპისკოპოსი საბა(ინწკირველი).

2014 წლის, 3 ივნისს საქართველოს მართლმადიდებლური ეკელსიის გადაწყვეტილებით წარმოიქმან, დამოუკიდებელი, ჩრდილოეთ ამერიკის ეპარქია. ერთდროულად, სინოდმა დაადგინა ყველა ქართულ უცხოურ სამრევლოში დაეარსებინათ კულტურული დასასულიერო ცენტრები, აგრეთვე საკვირაო სკოლებიც.

2014 წლის 3 ივნისს საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის, წმ.სინოდის გადაწყვეტილებით, ჩამოყალიბდა ჩრდ.ამერიკის ეპარქია, ამასთანავე გადაწყდა დაარსებულიყო საქართველოს უცხოურ სამრევლოებში სასულიერო და კულტურის ცენტრები და საკვირაო სკოლები.
ეპისკოპოსები
დიმიტრი (შიოლაშვილი) (2009 წლის 30 აპრილი - 2014 წლის 3 ივნისი)
საბა (ინწკირველი) (2014 წლის 22 ივნისიდან)
კატერინა მონზული

კატერინა მონზული (დ. 5 ივლისი, 1981) — უკრაინელი საფეხბურთო მსაჯი.

ბიოგრაფია
მონზული არის 167 სანტიმეტრი სიმაღლის. საუბრობს ინგლისურ ენაზე, დამთავრებული აქვს ხარკოვის ეროვნული მუნიციპალური ეკონომიკის აკაედიმია, არქიტექტურისა და ქალაქის დაგეგმარების განხრით. პირველი საერთაშორისო შეხვედრა 2005 წლის სექტემბერში იმსაჯა, ერთმანეთის 2007 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ფარგლებში ფინეთისა და პოლონეთის ქალთა ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები დაუპირისპირდნენ. პირველი ფინალური ტურნირი რომელზეც მონზულმა იმსაჯა იყო ქალთა 2009 წლის ევროპის ჩემპიონატი. 2011 წლის ქალთა მსოფლიო ჩემპიონატზე იყო მეოთხე მსაჯი.

2013 წლის ქალთა ევროპის ჩემპიონატზე იმსაჯა ნახევარფინალური შეხვედრა სადაც ერთმანეთს ნორვეგია და დანია დაუპირისპირდნენ. ამავე წელს მან იმსაჯა 2014 წლის უეფა-ს ქალთა ჩემპიონთა ლიგის ფინალი. 2014 წელს დასახელდა მეორე მსოფლიოს საუკეთესო ქალ მსაჯად ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაციის მიერ.

მონზულმა იმსაჯა 2015 წლის მსოფლიო ქალთა ჩემპიონატის გახსნითი შეხვედრა. სადაც ერთმანეთს კანადისა და ჩინეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრებები დაუპირისპირდნენ. 2015 წლის 5 ივლისს იმსაჯა 2015 წლის ქალთა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალური შეხვედრა, რომელშიც ერთმანეთს აშშ და იაპონია შეხვდნენ. ამავე წელს ფეხბურთის ისტორიისა და სტატისტიკის საერთაშორისო ფედერაციამ დაასახელა საუკეთესო ქალ მსაჯად.

2016 წლის 3 აპრილს დაიწყო მუშაობა უკრაინის პრემიერ ლიგაში, სადაც იმსაჯა ოდესის „ჩერმნომორეცისა“ და „ვოლინ ლუცკის“ შეხვედრა. ამით გახდა პირველი ქალი მსაჯი რომელმაც უკრაინაში ელიტარულ დონეზე იმსაჯა კაცთა ლიგაში.

2017 წლის ივნისში მონზულ დაინიშნა 2017 წლის ქალთა ევროპის ჩემპიონატის ოფიციალურ პირად.

2018 წლის 3 დეკემბერს ცნობილი გახდა რომ ის იმსაჯებდა 2019 წლის ქალთა მსოფლიო ჩემპიონატზე. ის იყო ერთ-ერთი იმ თერთმეტ მსაჯს შორის რომელმაც ტურნირის მერვედფინალური შეხვედრები იმსაჯა.

2020 წლის ნოემბერში იმსაჯა უეფა-ს ერთა ლიგის შეხვედრა სადაც ერთმანეთს სან-მარინო და გიბრალტარი დაუპირსპირნდნენ.
იანის კრუმინში

იანის კრუმინში (; დ. 30 იანვარი, 1930 — გ. 20 ნოემბერი, 1994 ) — საბჭოთა-ლატვიელი პროფესიონალი კალათბურთელი. მისი სიმაღლის წყალობით (220 სანტიმეტრი) ის ევროპაში პირველი „გიგანტი“ ცენტრი იყო. როგორც საბჭოთა კავშირის უფროსთა ეროვნული ნაკრების მოთამაშემ, კრუმინშმა მოიპოვა სამო ოქროს მედალი 1953, 1961 და 1963 წლებში გამართულ ევრობასკეტის ჩემპიონატზე. მან ასევე მოიპოვა სამი ვერცხლის მედალი 1956, 1960 და 1964 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე გამართულ კალათბურთის ჩემპიონატებზე.

2006 წელს, რუსეთში ჩატარებული გამოკითხვის შედეგად საზოგადოებამ კრუმინში საბჭოთა კავშირის ყველა დროის სამ საუკეთესო კალათბურთელს შორის დაასახელა, არვიდას საბონისისა და ვლადიმერ ტკაჩენკოს შემდეგ.

ადრეული ცხოვრება და კარიერა
იანის კრუმინში დაიბადა 30 იანვარს, 1930 წელს, რაისკუმს-პარიშში, ცესის ოლქში, ლატვიაში. მამამისი იანისის ბავშვობაში გარდაიცვალა. 13 წლის ასაკში კრიმიჩს მოუწია ემუშავა და ხის ფისის შეგროვება დაიწყო. ის ძალიან მალე დააწინაურეს, რადგან 14 წლის ასაკში უკვე ორი მეტრის სიმაღლის იყო და ეს კრუმინშს მუშაობაში ხელს უწყობდა. მას მოსწონდა მისი სამუშაო და ერთი პერიოდი კალათბურთის თამაშის დაწყებაზე ყოყმანობდა. მოგვიანებით იანისმა განაცხადა, რომ შესაძლებელია კალათბურთს თამაშისას დაზიანებულიყო და კარიერა დაესრულებინა, მაგრამ ფისის შემგროვებლად ყოველთვის შეძლებდა მუშაობას. მისი სიმაღლის გამო კრუმინშმა მრავალი მწვრთნელის ყურადღება მიიქცია, მათ შორის იყვნენ ჭიდაობის, კრივისა და მძლეოსნობის წარმომადგენლები. ცნობილმა საბჭოთა მძლეოსნობის მწვრთნელმა, ვიქტორ ალექსეიევმა იანისი ერთი თვის გამნავლობაში მძლეოსნობის სავარჯიშო ბანაკში წაიყვანა. მწვრთნელების ყველა ეს მცდელობა უშედეგო აღმოჩნდა, რადგან კრუმინში დაინტერესებული არ იყო.

1953 წელს კრუმინში აღმოაჩინა მთავარმა მწვრთნელმა ალექსანდრ გომელინსკიმ და ის მიიყვანა საკალათბურთო კლუბ რიგა -ში. მან ასევე მოიგო ვერცხლის მედალი 1956, 1960 და 1964 წლების ოლიმპიურ თამაშებზე. იანისმა ასევე ითამაშა 1959 წელს გამართულ ფიბას მსოფლიო ჩემპიონატზე.

პირადი ცხოვრება
იანის კრუმინში თავის მეუღლეს, ინესას შემთხვევით შეხვდა. 1960 წელს, როდესაც იგი მოქანდაკედ მუშაობდა, მას ლატვიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის 20 წლის იუბილესთან დაკავშირებით კრუმინშის ძეგლის გაკეთება დაავალეს. წყვილს სამი შვილი, ორი ვაჟი და ერთი ქალიშვილი ჰყავდა. კალათბურთის თამაშიდან პენსიაზე გასვლის შემდეგ, კრუმინში ოჯახურ ბიზნესზე მუშაობდა და ცნობილი ლითონზე მომუშავე გახდა. იანისი გარდაიცვალა 1994 წლის 20 ნოემბერს, 64 წლის ასაკში.
ბასიანი (ანსამბლი)

ბასიანი — ქართული ხალხური სიმღერის ანსამბლი. დაარსდა 2000 წელს საქართველოს საპატრიარქოში, 2013 წელს კი მიენიჭა სახელმწიფო ანსამბლის სტატუსი.

„ბასიანი“ აქტიურადაა დაკავებული ქართული ტრადიციული მრავალხმიანობის პოპულარიზაციით. ანსამბლი ექსპედიციებითა და კონცერტებით სტუმრობს საქართველოს სხვადასხვა კუთხეს, აღადგენს სიმღერა-გალობის მივიწყებულ ნიმუშებს, მონაწილეობს ცნობილ ფესტივალებში, კონცერტებსა და „ვორქშოფებს“ მართავს მსოფლიოს პრესტიჟულ დარბაზებსა და უნივერსიტეტებში, გამოსცემს კომპაქტ-დისკებს.

ანსამბლს ჩაწერილი და გამოცემული აქვს ტრადიციული სიმღერა-გალობის 300-მდე ნიმუში, რომელიც მსოფლიოს მასშტაბით ვრცელდება.
ქურქუმა

ქურქუმა  — მრავალწლოვანი ბალახების გვარი ჯანჯაფილისებრთა ოჯახისა. სიმაღლეში 0,5–3 მეტრს აღწევს. ფესურა სქელია, დამატებითი ფესვები ხშირად ბოლქვისებურადაა გამსხვილებული. ფოთლები ჩვეულებრივ მსხვილი, ლანცეტა ან წაგრძელებულია. ყვავილები მრავალნაირი შეფერვისაა, სამნაკვთიანი, ორსქესიანი, შეკრებილია კენწერულ ყვავილედებში. ყვავილსაფრის ყველაზე დიდი ფოთლის ძირში მდებარეობს მარტოული მტვრიანა. ნაყოფი კოლოფია. მცენარის ყველა ნაწილი შეიცავს ეთერის ზეთს.
უელვის მუნიციპალიტეტები

უელვის პროვინცია შედის ანდალუსიის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 80 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.

უელვის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან 6 კომარკაში: ანდევალო, უელვა, კოსტა-ოქსიდენტალი, კუენკა-მინერა, სიერა-დე-უელვა, ელ-კონდადო.

უელვის პროვინციის ფართობია 10 128 კმ² და 2019 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 521 870 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია უელვა, რომელიც მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. ფართობით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია ქალაქი ალმონტე (861 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარა — ლოს-მარინესი (10 კმ²) .

მუნიციპალიტეტების სია
რუკა
გია ჯიჭონაია

გიორგი (გია) ჯიჭონაია (დ. 1969 წ. 26 მაისი, ზუგდიდი) — ქართველი პოეტი, მწერალი. წერს ქართულ და მეგრულ ენებზე.

ბიოგრაფია
1993 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი.
1989 წელს გამოსცა პირველი პოეტური კრებული „მსურდა ლოცვა“. 2004 წელს გამოსცა სონეტების კრებული „სიყვარულის სონეტი“.
2014 წელს გამოიცა გია ჯიჭონაიას 4 ტომი ციკლიდან „ადამიანური ყოფის გულსაკლავი სანახაობის ქრონიკა“:
„წერილები ბედნიერებას“ (სონეტები). „მთვარის აბაზანები“ (ლექსი პროზად).
„ოცდამეერთე საუკუნის ქალთა ილუზიები“. (ნოველები).
„უკანასკნელი გასეირნება“. (ნოველები, მოთხრობები).
„ოქროს ხანა“, ლირიკური დრამა. ლექსები, სონეტები.
2020 წელს გამოვიდა „კოლხური კირბები“, „მარტოობის ელეგიები“ და „კერიასთან მოსაყოლი რობაიები“, რომელსაც მწერალთა კავშირის პრემია გადაეცა.

გია ჯიჭონაიამ შექმნა ლექსის ახალი ფორმა, რომელსაც დაარქვა კირბები. კირბები პირველად დაიწერა მეგრულად, შემდეგ ითარგმნა სხვა ენებზე. კოლხური კირბების უკრაინულად თარგმნილ კრებულს კიევში 2019 წელს გადასცეს უკრაინა-საქართველოს კულტურულ ურთიერთობათა უმაღლესი, დავით გურამიშვილის სახელობის საერთაშორისო პრემია. თბილისში კირბებს გადაეცა ილია ჭავჭავაძის პრემია.
2021 წელს, თბილისში გამოიცა გია ჯიჭონაიას მეგრულენოვანი კირბები, სონეტები, რობაიები და კრებული „წარსულიდან მომავლამდე“.

2021 წელს „კოლხური კირბების“ ინგლისურად თარგმნილი კრებული გამოიცა საფრანგეთში (გამომცემელი 999)
გია ჯიჭონაიას მეგრული კირბები თარგმნილია ქართულ, რუსულ, ინგლისურ, ფრანგულ და იტალიურ ენებზე.

გია ჯიჭონაიას კირბების ნახვა შესაძლებელია პოპულარულ ვებ-გვერდ .-ზე.

ფაზისის აკადემიის საერთო კრების 2022 წლის 29 ივლისის გადაწყვეტილებით, გია ჯიჭონაია აირჩიეს ფაზისის აკადემიის წევრად.

გია ჯიჭონაია არის „ღვთისმშობლის კვართის მცველთა ორდენის“ წევრი.

2024 წელს გამოიცა გია ჯიჭონაიას პირველი მეგრულენოვანი რომანი „ბჟამორინელი“.

ოჯახი
გია ჯიჭონაიას ჰყავს მეუღლე თამარ ჯინორია (დ. 1971) და ორი შვილი: ნინო (დ. 1998) და გიორგი (დ. 2009).
ბაბა კუხი ბაკუვის მეჩეთი

ბაბა კუხი ბაკუვის მეჩეთი  — მეჩეთი (ნანგრევები) აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში. მდებარეობს ქალაქის ისტორიული ნაწილის, იჩერი-შეჰერის მიდამოებში, ქალწულის კოშკის ჩრდილოეთით. სავარაუდოდ ეკუთვნოდა სპარსელ მეცნიერსა და ღვთისმეტყველს ბაბა კუხი ბაკუვის.

აღმოჩენა და შესწავლა
მეჩეთი აღმოჩენილი იქნა 1990–1993 წლებში არქეოლოგიური გათხრების მიმდინარეობისას, რომელსაც აწარმოებდა არქეოლოგი ფარჰად იბრაჰიმოვი. მეჩეთის სამსხვერპლოზე აღმოჩენილი იქნა არაბული წარწერა — „ძალაუფლება ალაჰს ეკუთვნის“. იგი ეპიგრაფისტმა მეშადიხანუმ ნეიმათიმ წაიკითხა. წარწერის პალეოგრაფიულმა განსაკუთრებულობამ მკვლევრებს საშუალება მისცა ეს ძეგლი – საუკუნის კუთვნილებად გამოეცხადებინათ.

გალერეა
ბებიები (ანსამბლი)

«ბებიები» — აზერბაიჯანული ფოლკლოლური და ცეკვის ჯგუფი-ანსამბლი აზერბაიჯანის ლენქორანის რაიონის სეპარადის დასახლებიდან. ანსამბლი 1970 წელს გამოჩნდა და ექვსი მონაწილისაგან შედგება. ჯგუფის რეპერტუარში 70-ზე მეტი ხალხური სიმღერა და ბაიათი შედის, რომლებიც სრულდება აზერბაიჯანულ და ტალიშურ ენებზე. 1997 წლამდე ჯგუფი მოიხსენიებოდა სახელით «» (ტალ.«დები»). ევროვიზია 2012-ში მონაწილეობისათვის ჩატარებულ შერჩევით ტურში ეროვნულ რუსული ანსამბლის «ბურანოვის ბებიები»-ის გამარჯვების შემდეგ, აზერბაიჯანულმა ჯგუფმაც გამოთქვა სურვილი მონაწილეობა მიეღო ამ ფესტივალში.
გეისარიე

გაისარე — ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკაში მდებარე ქალაქ ორდუბადეს ცენტრში ბაზრის მოედანზე განლაგებული საუკუნის ისტორიულ-არქიტექტურული ძეგლი. ის არის ერთ-ერთი თურქულ-ისლამური ძეგლი ნახიჩევანში. ის შედგება ერთი დიდი და მის გარშემო განლაგებული 16 პატარა გუმბათისაგან. ძეგლი აგებულია გამომწვარი აგურისაგან და სიმაღლით 8,5 მეტრია. ისტორიული ნაგებობის ფანჯრები ფიჭური სისტემით არის განლაგებულ. აქ ძირითადად ოქროს სამკაულები იყიდებოდა. ასევე გასაყიდად გამოფენილია შაჰების რამდენიმე ნივთი, ისეთები როგორიცაა ძვირფასეულობები, წითელი ძვირფასი ქვები. ამიტომ ამ ძეგლს კიდევ «ბაზარ შახა» ეწოდება[1]. შაჰ აბასმა ეს შენობა თავისი ცოლისათვის ააშენა. ნაგებობის მიზანი იყო შაჰ აბასის კუთვნილი ოქროსა და ძვირფასეულობების გაყიდვა.

მოგვიანებით შენობა გამოიყენებოდა როგორც ზორხანა. ზორხანის მოქმედების პერიოდში თავის ძალებს სცდიდნენ მოჭიდავეები ირანიდან, თურქეთიდან, ხამადანადან და სხვადასხვა ადგილებიდან. გამარჯვებული ღებულობდა მუჭა ოქროს ხანის კელიაში მყოფისაგან. დაახლოებით 19 საუკუნის შუა წლებში ამ შენობაში იკრიბებოდნენ ორდუბადეში დაარსებული ლიტერატურული კრების «ანკუმანი-შუარა»-ს წევრები, კითხულობდნენ საკუთარ ნაწარმოებებს და ლიტერატურულ დისკუსიებს მართავდნენ. საუკუნეში ძეგლი მოქმედებდა როგორც აბრეშუმის ქსოვილის წარმოების საამქრო, ხოლო 1978 წელს აღდგენილი იქნა არქიტექტორ ზაქირ ბაბაევის მიერ. ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარის ბრძანების თანახმად 2010 წელს გეისარიეში ჩატარდა აღდგენითი სამუშაოები.

1991 წლიდან ამ შენობაში მოქმედებს ორდუბადის რაიონის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი[1]. 2011 წლის 14 იანვარს რესტავრაციის შემდეგ ხელახლა გაიხსნა ისტორიული ძეგლი გეისარიე.

ექსპონატები
მუზეუმში გამოფენილია უძველესი დროის მხატვრული ექსპონატები, მათ შორის აბრეშუმის ნაკეთობები. მასში დაცულია 4000-ზე მეტი ექსპონარი, 150 ექსპონატთან დაწყებულია აღდგენითი სამუშაოები. 2016 წელს მუზეუმში - საუკუნის დროინდელი იარაღის, სპილენძის ტარასა და ისტორიული ლიტერატურის სახით წარმოდგენილი 30-ზე მეტი ახალი ექსპონატი გაჩნდა. მუზეუმში ინახება რკინის ინსტრუმენტები. რაიონში მცხოვრები ასაკოვანი ადამიანების გადმოცემის თანახმად, საუკუნეში ორდუბადში სახლების კარებზე ეკიდა ორი სხვადასხვა რკინის ჩაქუჩი. ერთი მათგანით აკაკუნებდნენ ქალები, და შესაბამისად სახლის კარებს ქალი აღებდა. მეორე ინსტრუმენტით კი აკაკუნებდნენ მამაკაცები.

ჩვენს ერამდე - ათასწლეულს მიკუთვნებლი გამიგაიას გრანიტის ქვები მუზეუმის უძველეს ექსპონატებს წარმოადგენს. აქ ასევე შენახულია ყურანის 32 ხელნაწერის კოპია.

ორდუბადის მუზეუმში ასევე არის სკივრი ზანზალაკით. ორდუბადელმა მდიდარმა სახელად არბუბმა საფრანგეთიდან ჩამოიტანა თავისი ძვირფასი ნივთების შესანახად. სკივრის წონა 347 კილოგრამია. ასევე არის სეიფი ოქროს შესანახად. ზანზალაკს სკივრის მოპარვისაგან დაცვის დანიშნულება აქვს.

გალერეა
ეროვნული მუსიკის დღე

„ეროვნული მუსიკის დღე“  — დღესასწაული, რომელიც აზერბაიჯანში ყოველწლიურად 18 სექტემბერს, აზერბაიჯანის თანამედროვე პროფესიონალური მუსიკალური ხელოვნების დამაარსებლის უზეირ ჰაჯიბეკოვის დაბადების დღეს, აღინიშნება.. ის სამუშაო დღედ არის გამოცხადებული.

ტრადიციულად ამ დღეს აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორიის შენობის წინ (ამჟამად — ბაქოს მუსიკალური აკადემია), რომელიც ჰაჯიბეკოვის სახელს ატარებს, ბევრი ადამიანი იკრიბებოდა. აქ აზერბაიჯანის სახელმწიფო სიმფონიური ორკესტრი, რომელიც ასევე ჰაჯიბეკოვის სახელს ატარებს, ნიაზის ხელმძღვანელობით კომპოზიტორის ნაწარმოებებს ასრულებდა. აზერბაიჯანის კულტურისა და ტურიზმის სამაინსტრო ეროვნული მუსიკის დღის ზეიმთან დაკავშირებით მთელ რიგ ღონისძიებებს ატარებს: ბაქოს მუსიკალური აკადემიის წინ ამ დღესთან დაკავშირებული სადღესასწაულო ცერემონიალი მიმდინარეობს, უზეირ ჰაჯიბეკოვის სახლ-მუზეუმის შენობაში კულტურული

ღონისძიებები ტარდება, ჰეიდარ ალიევის სახელობის სასახლეში ეწყობა უზიერ ჰაჯიბეკოვის ხსოვნისადმი მიძღვნილი სადღსასწაულო საღამო.
კატალინ ნოვაკი

კატალინ ევა ვერეში-ნოვაკი (დ. 6 სექტემბერი, 1977, სეგედი, უნგრეთის სახალხო რესპუბლიკა) — უნგრელი პოლიტიკოსი. უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრი. პოლიტიკური პარტია „ფიდესის“ ვიცე-პრეზიდენტი. უნგრეთის პრეზიდენტი 2022 წლის 10 მაისიდან 2024 წლის 10 თებერვლამდე.

განათლება
დაიბადა უნგრეთის ქალაქ სეგედში. კატალინამ საშუალო განათლება ენდრე საგვარის სკოლაში, სეგედში მიიღო. სკოლა 1996 წელს დაამთავრა, ამის შემდეგ კორვინუს უნივერსიტეტში სწავლობდა ეკონომიკას, შემდეგ სწავლობდა სეგედის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. აგრეთვე სწავლობდა პარიზის ნანეტრის უნივერსიტეტში. ნოვაკი მშობლიური უნგრულის გარდა ფლობს ფრანგულ, ინგლისურ და გერმანულ ენებს.

2014 წელს გახდა სახელმწიფო მდივანი ოჯახისა ახალგაზრდულ საქმეთა საკითხებში. თანამდებობას 2014-2020 წლებში იკავებდა. 2020 წელს ნოვაკი მინისტრის თანამდებობაზე დაინიშნა. არის უპორტფელო მინისტრი ოჯახის საკითხებში.

2017 წლიდან კატალინ ნოვაკი არის პარტია „ფიდესის“ ვიცე-პრეზიდენტი.

2018 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ არჩეული იქნა უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრად. 2018 წლის 5 მაისიდან არის უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრი.

მის სახელს უკავშირდება შემდეგი ქმედებები: 2018 წელს „ოჯახის წლის“ გამოცხადება, „ბუდაპეშტის ორწლიანი დემოგრაფიული სამიტის“ ორგანიზება, ასევე მრავალი ინიციატივის შემუშავება, მაგალითად გათავისუფლება საშემოსავლო გადასახადიდან მინიმუმ ოთხი ბავშვის აღმზრდელი ქალებისთვის, საბინაო პროგრამა და სხვ.

2024 წლის 10 თებერვალს გადადგა თანამდებობიდან მას შემდეგ, რაც გაირკვა, რომ 2023 წლის აპრილში მან შეიწყალა ბიჩკეს ბავშვთა სახლის დირექტორის ყოფილი მოადგილე, რომელიც მონაწილეობდა პედოფილიის საქმეში და მისჯილი ჰქონდა პატიმრობა.

პირადი ცხოვრება
კატალინ ნოვაკი დაქორწინებულია იშტვან ატილა ვერეშზე. ჰყავს სამი შვილი: ადამი (დ. 2004), ტომაში (დ. 2006) და კატა (დ. 2008).

საერთაშორისო აღიარება
2019 წელს კატალინ ნოვაკი გახდა საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალერი. კატალინ ნოვაკს მიღებული აქვს პოლონეთის ღირსების ორდენი.