iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ნიტროგლიცერინი (წამალი)

ნიტროგლიცერინი — თხევადი ზეთოვანი ნივთიერება, აზოტმჟავას და გოგირდმჟავას ნაერთი გლიცერინთან; იყენებენ როგორც ფეთქებად ნივთიერებას, აგრეთვე (უმცირესი დოზებით) როგორც სამკურნალო პრეპარატს - სისხლძარღვების გასაფართოებლად.

იგი ერთ-ერთი ძველი და მოქმედი მედიკამენტია გულის დაავადების მქონე პაციენტებისათვის, რომელიც დაინერგა 1867 წელს სტენოკარდიის მკურნალობისათვის. მას შემდეგ მნიშვნელოვნად შეიცვალა პრეპარატები და დოზირების ფორმები. მისი გამოყენება ხდებოდა როგორც მწვავე სტენოკარდიული შეტევის კუპირებისათვის, ასევე სტენოკარდიული შეტევის პრევენციის მიზნით და ჰიპერტონული კრიზის დროს.

ნიტროგლიცერინის ზეგავლენით ხდება პერიფერიული სისხლძარღვების (არტერიების და ვენების), ასევე კორონარული სისხლძარღვების გაფართოება. უმჯობესდება გულის კუნთისთვის სისხლის მიწოდება და მისი ჟანგბადით უზრუნველყოფა, რაც საბოლოოდ აუმჯობესებს გულის მუშაობას. ნიტროგლიცერინი განსაკუთრებულ ეფექტს ახდენს დატვირთვის და ფიზიკური აქტივობის დროს, აუმჯობესებს რა ფიზიკური დატვირთვის ამტანობას.

სტენოკარდიული შეტევა იწყება მაშინ, როდესაც წარმოიქმნება შეუთავსებლობა ჟანგბადის მიწოდებასა და მოთხოვნას შორის, ე. ი. როდესაც დატვირთვის დროს ადგილი აქვს სისხლის მიმოქცევის გაძლიერებას, რასაც ვერ უმკლავდება კორონარები.

სტენოკარდიული შეტევა შესაძლებელია განვითარდეს:

კიბეებზე ან აღმართზე ასვლის დროს;
სირბილის, ცურვის ან ჩოგბურთის თამაშის დროს;
სიცივეში სახლიდან გასვლისას;
ფიზიკური მუშაობის დროს.

ნიტროგლიცერინი ეხმარება ადამიანს ტკივილის მოხსნაში. მიღება შესაძლებელია პრევენციის მიზნით, აუმჯობესებს სისხლის მიმოქცევას და ამარტივებს გულის მუშაობას.

როდის უნდა მივიღოთ ნიტროგლიცერინი? მხოლოდ მწვავე სტენოკარდიული შეტევის დროს.

ნიტროგლიცერინი შედგება ხანმოკლე მოქმედების გლიცერონიტრატისგან. იგი შესაძლებელია მიღებული იქნას სხვადასხვა ფორმით: მაგ: კაფსულების სახით, რომელსაც პაციენტი ენის ქვეშ იდებს ან ნიტროსპრეის სახით. პირის ლორწოვან გარსზე მოხვედრის შემდეგ ნიტროგლიცერინი სწრაფად შეიწოვება და მისი ეფექტი ერთ წუთში ვლინდება. მისი მოქმედება გრძელდება ნახევარი საათი.

სტენოკარდიული შეტევების პრევენციის მიზნით ხდება ნიტროშემცველების მიღება ტაბლეტების ან ემპლასტროს ფორმით.

გვერდითი მოვლენები
პრეპარატის მიღების დროს შესაძლოა ადგილი ჰქონდეს არტერიული წნევის დაქვეითებას. წნევის დაქვეითების პრევენციის მიზნით დაბალი წნევის მატარებელი პაციენტებისთვის ნიტროგლიცერინის მიღებამდე რეკომენდებულია დაწოლა. ნიტროგლიცერინმა შეიძლება გამოიწვიოს თავის ტკივილიც სისხლძარღვების გაფართოების შედეგად.

ზოგიერთი პაციენტს აქვს შიში, რომ ორგანიზმი მიეჩვევა ნიტროგლიცერინს და მედიკამენტი აღარ იმოქმედებს. ეს არასწორია. ნიტროგლიცერინის ხანმოკლე მიღებისას, იქნება ეს კაფსულის თუ სპრეის სახით, მიჩვევის საფრთხე არ არსებობს. მხოლოდ ხანგრძლივი მოქმედების ნიტროშემცველი მედიკამენტების მიღების დროს არსებობს მიჩვევის საშიშროება. მიჩვევის თავიდან ასაცილებლად რეკომენდებულია პაციენტმა გააკეთოს 12 საათიანი შუალედი მიღებებს შორის.
კორჩაგინის ლაშქრობა გრძელდება (ძეგლი)

კორჩაგინის ლაშქრობა გრძელდება — სკულპტურული კომპოზიცია ქალაქ ვოლგოდონსკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. შედგება შადრევანისა და სკულპტურული ჯგუფისაგან. წარმოადგენს ადგილობრივი მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლს.

აღწერა
1980-იანი წლების მეორე ნახევარში კომკავშირის მოედანზე აპირებდნენ აეშენებინათ ტექნოლოგიური რეზერვუარი, რომელიც გააგრილებდა წყალს კინოთეატრის კონდიციონერებში. კინოთეატრის სამუშაოს დასაწყისში მოქანდაკე ვ. პ. პოლიაკოვმა და არქიტექტორმა ა. ე. ფროლოვმა იგი გარდაქმნეს დეკორატიულ შადრევნად. მის ერთ-ერთ მცირე მხარეს, დამთვალიერებლებისათვის განკუთვნილი ორი ამაღლებული ბილიკის ცენტრში, ქვაფენილზე მდებარეობს 12 მეტრიანი სკულპტურული კომპოზიცია „კორჩაგინის ლაშქრობა გრძელდება“, რომელიც ეძღვნება ვოლგოდონსკი მდებარე ქარხნის „ატომმაშის“ ახალგაზრდა მშენებლებს.

მთლიანი კომპოზიციის დათვალიერების შემდეგ შესაძლებელია დამთვალიერებელმა იხილოს კორჩაგინელები ბუდიონოვკაში, დიდი შინელებით და მხარზე წერაქვ გადებულები. ასევე შესაძლებელია ელექტროშემდუღებლის და გეოდეზისტის ხილვაც. ქანდაკებას აქვს სპირალისებური ფორმა და მაღლდება ცენტრისკენ. კომპოზიციიის თავში დგას მშენებელი, რომელსაც ხელში მოფირალე დროშა უჭირავს. კვარცხლბეკის ერთ მხარეს გრავირებულია საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირის კომკავშირული მშენებლობების სახელები: ამურის კომსომოლსკი, დნეპრის ჰიდროელექტროსადგური, მაგნიტოგორსკის მეტალურგიული კომბინატი, თურქესტან-ციმბირის მაგისტრალი, ცელინა, ავტომობილების ქარხანა - კამაზი, ატომმაში და ბაიკალ-ამურის მაგისტრალი.

2005 წლის ოქტომბერში მიმდინარეობდა შადრევნის რეკონსტრუქცია, რომელიც განხორციელდა საქველმოქმედო ფონდების მიერ.
ვოლგოდონსკის გამარჯვების პარკი

ვოლგოდონსკის გამარჯვების პარკი — კულტურისა და დასვენების პარკი ქალაქ ვოლგოდონსკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. პარკი მდებარეობს ქალაქის ძველ ნაწილში. მისი ოფიციალური სახელია კულტურის მუნიციპალური ავტონომიური დაწესებულება „გამარჯვების პარკი“.

ისტორია
გამარჯვების პარკი დაარსდა 1965 წლის 8 მაისს, ფაშისტებზე გამარჯვების 20 წლისთავის აღსანიშნავად.

1968 წელს პარკში დაიწყო სპორტის სასახლის მშენებლობა. მშენებლობას ხელმძღვანელობდა ქიმკომბინატის მთავრი ინჟინერი იოსებ ბოლოტინი. სპორტის სასახლეში მდებარ ეყინულის არენის მოცულობა უნდა ყოფილიყო 1 200 მაყურებელზე გათვლილი. გეგმის მიხედვით ვოლგოდონსკელებს მთელი წლის განმავლობაში უნდა შეძლებოდათ დაკავებულიყვნენ საციგურაო სპორტით. მაგრამ ქიმიურმა ქარხანამ აღნიშნული პროექტი არ დაასრულა.

1976 წლის 4 ნოემბერს გამარჯვების პარკში გააშენეს „პარტიისა და შრომის ვეტერანების ხეივანი“.

1979 წელს პარტიის რაიონულმა აღმასკომმა არქიტექტორ ტარას ბოტიანოვსკს დაავალა შეექმნა პარკის რეკონსტრუქციის პროექტი. ბოტიანოვსკი მუშაობდა სარატოვში მთავარ არქიტექტორად, 1974 წელს იგი გადავიდა ვოლგოდონსშკი, სადაც დაიწყო ატომური ელექტროსადგურის მშენებლობა. 1977 წელს კი დანიშნეს ვოლგოდონსკს მთავარ არქიტექტორად. გარდა გამარჯვების პარკისა, მან სხვა პროექტებიც განახორციელა ქალაქში. 2000 წელს მას ვოლგოდონსკის საპატიო მოქალაქის ტიტული მიანიჭეს.

1980 წელს დაიწყო პარკის რეკონსტრუქცია. 1985 წლის 22 აპრილს გაიხსნა „ხსოვნის ბაღი“. ხსოვნის ბაღის ახლოს მდებარეობს გმირი ქალქების მინდორი, რომელიც ასევე ტ. ბოტიანოვსკმა დააპროექტა.

1985 წლის 9 მაისს, ფაშიზმზე გამარჯვების 40 წლისთავზე გაიხსნა განახლებული პარკი და ამავე სახელობის მოედანი შადრევნით.
პანაშვიდი (მოთხრობა)

პანაშვიდი — ანტონ ჩეხოვის მოთხრობა, რომელიც 1886 წელს დაიწერა. პირველად, 1886 წლის 15 თებერვალს, გაზეთ „ახალი დრო“-ს 3581-ე ნომერში გამოქვეყნდა.

გამოქვეყნება
მოთხრობა თავდაპირველად, 1886 წლის 15 თებერვალს, გაზეთ „ახალი დრო“-ს 3581-ე ნომერში გამოქვეყნდა განყოფილებაში შაბათობები, ხელმოწერით: ან. ჩეხოვი.

მოთხრობა მცირე ცვლილებებით 1887 წელს გაზეთ „ბინდში“ დაიბეჭდა. უმნიშვნელო ცვლილებებით შევიდა ადოლფ მარქსის მიერ 1899—1901 წლებში გამოცემული ჩეხოვის თხზულებათა კრებულის მესამე ტომში.

ჩეხოვის სიცოცხლეშივე მოთხრობა უნგრულ, გერმანულ, რუმინულ, სერბო-ხორვატულ და ფინურ ენებზე ითარგმნა.

ფონი
ჩეხოვი, ადრე ჩვეულებრივ თავისი ფსევდონიმით ა. ჩეხონტე აქვეყნებდა ნაწარმოებებს. „ახალ დროში“ ეს მისი პირველი პუბლიკაცია იყო. 27 (14 ძველი სტილით) თებერვალს მან გაზეთისგან ტელეგრამა მიიღო სადაც მოთხრობის ავტორის ნამდვილი სახელით გამოქვეყნებას თხოვდნენ. ა. ლაზარევ-გრუზინსკი თავის მემუარებში წერდა: „ჩეხოვმა თანხმობა მისცა, თუმცა შემდეგ ინანა, რადგან ის რაღაცის სამედიცინო ჟურნალში აპირებდა და თავის ნამდვილ გვარს უფრო სერიოზული სტატიებისთვის ინახავდა“.

6 მარტს (ძველი სტილით 21 თებერვალი) სუვორინის წერილზე პასუხისას, ჩეხოვი წერდა: „მადლობას გიხდით ჩემი ნამუშევრების მიმართ საქებარი სიტყვებისა და მოთრობის სწრაფი დაბეჭდვისათვის ‹…› თქვენ მოსაზრებას ჩემი მოთხრობის გადაგდებული დასასრულის შესახებ ვიზიარებ და მადლობას გიხდით სასარგებლო მითითებისათვის. მე უკვე ექვსი წელია ვმუშაობ, მაგრამ თქვენ პირველი ხართ რომელსაც მითითება და მოტივირება არ დაგეზარათ“.

მოთხრობის ხელნაწერი დაიკარგა. შემორჩა მხოლოდ გაზეთ „ახალ დროში“ დაბეჭდილი ვერსია.
სირენა (მოთხრობა)

სირენა — ანტონ ჩეხოვის მოთხრობა, რომელიც 1887 წელს დაიწერა. პირველად, 1887 წლის 24 აგვისტოს, გაზეთ „პეტერბურგის გაზეთი“-ს 231-ე ნომერში გამოქვეყნდა.

გამოქვეყნება
მოთხრობა თავდაპირველად, 1887 წლის 24 აგვისტოს (ძველი სტილით), გაზეთ „პეტერბურგის გაზეთი“-ს 231-ე ნომერში გამოქვეყნდა განყოფილებაში მფრინავი შენიშვნები, ხელმოწერით ა. ჩეხონტე. სტილისტური შესწორებებისა და შემოკლებების შემდეგ ჩეხოვმა მოთხრობა ადოლფ მარქსის მიერ 1899—1901 წლებში გამოცემული თხზულებათა კრებულის პირველ ტომში შეიტანა. ჩეხოვმა მოთხრობიდან აგრეთვე ამოიღო მინიშნებები ბულგარეთში განვითარებულ მოვლენებზე, დაამატა რამდენიმე დეტალი, როგორიცაა მინაწერი გვერდზე: „ეს ხომ ბერებისთვისაც მისაღებია“.

ჩეხოვის სიცოცხლეშივე მოთხრობა გერმანულ, პოლონურ, სერბო-ხორვატულ და შვედურ ენებზე ითარგმნა.

ფონი
ალექსანდრე ლაზარევ-გრუზინსკის თქმით, მოთხრობა ავტორმა ბაბკინოში, ერთ დღეში დაწერა. მიხეილ ჩეხოვი დარწმუნებული იყო, რომ მოთხრობაში ჩეხოვის ზვენიგოროდის შთაბეჭდილებები აისახა. ზვენიგოროდში ანტონ ჩეხოვი „მაზრების ყრილობების სხდომებს ესწრებოდა, მაღალჩინოსნების ცხოვრების ყაიდას გაეცნო“.
დონეცკის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები

დონეცკის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები — ეს არის ქალაქ დონეცკის ეკლესიები და შენობები, რომელთაც აქვს კულტურულ-ისტორიული ღირებულება და შედიან რუსეთის ფედერაციის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში.

ისტორია და აღწერა

ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი სამრეკლოსთან ერთად წარმოადგენს რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლს. ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი აგებულია 1861 წელს.

ჩვენს ეპოქამდე შმონახულია ეკლესიის კანკელი - დონის ტერიტორიაზე ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და ძვირფასი. კანკელის მშენებლობაზე პასუხისმგებელი იყო მღვდელი იაკობ სემიონოვი. კანკელის შექმნაში ასევე თავისი წვლილი შეიტანა: ატამანმა გერასიმოვმა, ათანასე ანიკინმა, სტეფან პოპოვმა, გავრილ ერშოვმა, ალექსი ხარიტონოვმა, ეფიმ შევირევმა, სემიონ დავიდოვმა, კაზაკებმა: გრიგორი ბორისოვმა, ფილიპ სკლიაროვმა და ალექსეი კონდრატიევმა.

ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარი ერთ-ერთია დონის მხარის იმ 84 ტაძარს შორის, რომელიც გადაურჩა რელიგიური დევნის პერიოდს. თანამედროვე კედლის მხატვრობა ეკუთვნის მხატვრებს გ. სტარიხსა და ს. მიშუკს. ჭაღები და მეტალი კარი დაამზადეს მხატვარ გ. სტარიხის ესკიზის მიხედვით დონეცკის ექსკავატორების ქარხანაში.

ეკლესიის მთავარი დღესასწაულია მარიამობა — 28 აგვისტო და მიტროფანე ვორონეჟელის ხსენების დღე - 6 დეკემბერი.

საბჭოების ქუჩზე მდებარეობს შენობა, რომელიც აგებულია 1872 წელს, იგი ეკუთვნოდათ კაზაკ ვაჭარებს ბელიკოვებს. შენობა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია. ამჟამად შენობაში განთავსებულია მ. შოლოხოვის სახელობის ბიბლიოთეკა.

ვაჟთა სამრევლო სასწავლებელი მდებარეობს ძმები დოროშევების ქუჩა 40/17-ში. შენობა აგებულია 1869 წელს. ასევე ეს ნაგებობაც კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია. ამჟამად ამ შენობაში განთავსებულია საავადმყოფო.

კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია გუდოროვის სამრევლო-საეკლესიო სკოლა, რომელიც საბჭოს ქუჩაზე ნომერ 51-ში მდებარეობს, იგი აგებულია 1906 წელს. ამჟამად მასში განთავსებულია გრიშა აკულოვის სახელობის დონეცკის № 1 სკოლა.

გალერეა
დერჟავნაიის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია (დონეცკი)

დერჟავნაიის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია — მართლმადიდებლური ეკლესია ქალაქ დონეცკში. მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას.

ეკლესიის მისამართი: რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, ქალაქი დონეცკი, მშვიდობის პროეპექტი, № 97․

ისტორია
1996 წელს ქალაქ დონეცკის ადმინისტრაციამ სამლოცველო სახლისათვის გამოყო ყოფილი საწყობი და მისი მიმდებარე მიწის ნაკვეთი. როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიის მიტროპოლიტის ბრძანებით პირველ წინამძღვრად დაინიშნა დეკანოზი ალექსანდრე ვოლკოვი და ჩამოყალიბდა სამრევლო საზოგადოებაც. მან აღადგინა ახალი ეკლესიის კედლები. სამრეკლოს პროექტის რეალიზაცია კი მოახდინა მისმა მემკვიდრემ დეკანოზმა სერგეი მორგუნმა, თუმცა ამის შემდეგ ეკლესიის მშენებლობა გაჭიანურდა.2009 წლიდან მშენებლობის საქმეში ჩაერთო ახალგაზრდა მღვდელი დიაკვანი ვლადიმერ ტატარკინი. 2011 წელს არქიტექტორ გ. სტარიხის პროექტის მიხედვით მოხდა ეკლესიის მშენებლობის დასრულება (მისივე პროექტით აშენდა კამენსკ-შახტინსკის ღვთისმშობლის კვართის ეკლესია). 2014 წელს ეკლესიას დაადგეს გუმბათი და დაკიდეს ზარები. ამავე წელს მოხდა ტაძრის კურთხევა.

ეკლესიაში მხოლოდ ღვთისმსახურება არ მიმდინარეობს, აქ იმართება სასულიერო-საგანმანათლებლო, მისიონერული და სოციალური ღონისძიებებიც. ეკლესია ეხმარება უნარშეზღუდულებს, მრავალშვილიანებს, ლტოლვილებს და კვებავს ქალაქში მდებარე ორ ჩვილ ბავშვთა სახლს. ეკლესიასთან გახსნილია საკვირაო სკოლა, აგებულია სატრაპეზო.

საზოგადოებრივი ტრანსპორტის გაჩერებას რომელსაც ადრე ერქვა „37-ე მაღაზია“ ახლა უწოდეს „დერჟავნაიის ეკლესია“
მანუჩარ-ხან გურჯი

მანუჩარ ხან გურჯი მო'თამად ალ-დაულე (გ. 1847) — ყაჯარების ირანის მთავრობის წევრი. იგი წარმოშობით იყო ქართველი, აქედან გამომდინარე გვარად გურჯი, რაც ნიშნავს „ქართველს“. იგი ცნობილი იყო, როგორც ბებიზმის რელიგიური მოძრაობის ფუძემდებლის, ბების სიმპათია.

ბიოგრაფია
მანუჩარი დაიბადა ქრისტიანად და იყო თბილისიდან. მისი დაბადების, ანუ თავდაპირველი ქართული სახელი იყო ჩონგურ ენაკოლოფაშვილი. ადრეულ წლებში, იგი მონაწილეობდა 1804-1813 წლების რუსეთ-თურქეთის ომის დროს გენერალ პავლე ციციანოვის ლაშქრობაში. 1804 წლის ზაფხულში ერევნის ციხესიმაგრის აღებისას ირანელებმა ის დაატყვევეს, ისლამზე მოაქციეს და დაასაჭურისეს. მათ მისცეს სამუშაო შაჰის ჰარამხანაში, თავისი სამხედრო და ადმინისტრაციული შესაძლებლობების წყალობით მან შეძლო სამეფო კარზე დამკვიდრება და მთავრობის პიზიციებზე ამაღლება. მანუჩარ ხანი მტკიცედ იყო დაკავშირებული ტომობრივი და ურბანული აჯანყების საქმეში, ის იყენებდა საკუთარ კარგ კონტაქტებს, რათა გაეძლიერებინა თავისი გავლენა სამეფო კარზე.

სამეფო კარზე მან ხოსრო ხანი გურჯთან ერთად დააფუძნა ალიანსი. 1837 წელს ქირმანშაჰის გამგებელი, ბაჰრემ მირზა, რომელიც ასევე იყო მოქმედი შაჰის მუჰამედ-შაჰ ყაჯარის (მმართველობის წლები 1834–1848) ძმა გაგზავნილ იქნა ირანის დედაქალაქ თეირანში ხალხისგან მიღებული საჩივრების გამო. ამის შემდეგ მანუჩარმა მიაღწია წარმატებას და ქირმანშაჰის გამგებელი გახდა. 1838 წელს მას გადასცეს ქალაქ ისპაჰანის გამგებლობა, რომელიც სიკვდილამდე მისი მმართველობის ქვეშ დარჩებოდა. 1839 წელს მთელი ისპაჰანის პროვინცია მოექცა მანუჩარ ხან გურჯის სამფლობელოების ქვეშ, რომელიც უკვე მოიცავდა ქირმანშაჰს, ხუზისტანის ოსტანს და ლურისტანის ოსტანს. აღნიშნული დაწინაურებებიდან გამომდინარე, „ის გახდა ცენტრალური და სამხრეთ-დასავლეთ ირანის პრაქტიკული მეფის ნაცვალი და სრულუფლებიანი წარმომადგენელი, მას ექვემდებარებოდა ქირმანშაჰის ყველა გუბერნატორი“. ამავე დროს, 1830-იან წლებში მანუჩარ ხანი პასუხისმგებელი იყო ისპაჰანის ცენტრალური იუსტიციის სასამართლოს დაარსებაში, რომელიც როგორც საერო, ასევე სასულიერო მოსამართლეებს აერთიანებდა და თავისი შინაარსით ჰგავდა ისტორიულ მაზალემის სასამართლოს.

მიუხედავად ამისა ოპოზიცია თვლიდა, რომ სასამართლო სისტემა მოქმედებდა მათი პირადი ინტერესების წინააღმდეგ. როდესაც ბები ჩავიდა ისპაჰანში 1846 წელს მანუჩარმა მისცა მას თავშესაფარი და სავარაუდოდ შესთავაზა სამხედრო სამსახური, რათა დაეპყროთ ირანი და არა მარტო მთელ ქვეყანაში, არამედ საზღვრებს გარეთაც გაევრცელებინათ მისი სწავლებები. გავრცელებული ინფორმაციით ბებიმ მისი შეთავაზება უარყო, მაგრამ მიიღო გუბერნატორის დაცვა. ცოტა ხნის შემდეგ მანუჩარ ხანი გარდაიცვალა და გავლენიანი დამცველის გარეშე ბები შაჰს დაუპირისპირდა. მანუჩარ ხანი დაკრძალეს ფატიმა მასუმეჰ შრინეში, ქომი. მისი მემკვიდრე და ისპაჰანის მმართველი გახდა გოლამ-ჰუსეინ ხან სეპაჰდარი.
ივანე დოკუკინის ძეგლი

ივანე დოკუკინის ძეგლი — საბჭოთა კავშირის გმირის ივანე დოკუკინის ძეგლი ქალაქ ზვერევოში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ძეგლი წარმოადგენს კვარცხლბეკზე შემდგარ სამხედრო თვითმფრინავ -52-ს. თვითმფრინავი დაამზადეს შახტინის საავიაციო-სარემონტო ქარხანაში. ძეგლის შექმნის სარემონტო სამუშაოები დასრულდა 2010 წლის აპრილში ფაშიზმზე გამარჯვების 65 წლისთვისათვის.

ძეგლის შექმნის იდეა ეკუთვნის ქალაქ ზვერევის მერს ალექსანდრ ჩუმაკოვს. მემორიალურ ძეგლზე სამუშაოები დაიწყო 2009 წელს. ძეგლი მიეძღვნა ამ ადგილზე დაკრძალულ მეორე მსოფლიო ომის გმირებს. მეომორიალამდე მიდის მოასფალტებული გზა. მის შესასვლელთან ღობის სახით დგას გრანიტის ფილები, რომელზეც ამოტვიფრულია აქ დაკრძალული მეომრების სახელები.

ძეგლი მდებარეობს საბჭოს ქუჩა № 1-ში. მისი საზეიმო გახსნა გაიმართა 2010 წლის 6 მაისს.

ისტორიული ფონი
ივანე დოკუნინი სერპუხოვის სამხედრო საავიაციო სკოლის დასრულების შემდეგ მალევე, 1941 წელს, გაემგზავრა საბრძოლველად. ასრულებდა საბრძოლო ფრენებს -2-ით. დოკუკინი თავის სამხედრო მეგობრებთან ერთდ წარმატებულად ახდენდა თავდასხმებს და ანადგურებდა მტრის ქვეით არმიას, ტანკებსა და საარტილერიო იარაღს, საცეცხლე წერტილებს, სამხედრო ტრანსპორტს, თვითმფრინავებსა და აეროდრომებს, რომლებიც ეკავა ლუფტვაფეს. დოკუკინის სახელზე მოდის ყველაზე მეტი სამხედრო გაფრენა, რომელთა დიდი ნაწილიც წარმატებულად სრულდებოდა. სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის ბრძანებით 1943 წლის 8 თებერვალს მამაცობისათვის მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება, გადაეცა ლენინის ორდენი და ოქროს ვარსკვლავის მედალი. 1943 წლის ზაფხულში მდინარე მიუსთან საჰაერო ომის დროს დოკუკინი დაიღუპა. მისი ძეგლი დადგეს საძმო საფლავზე, სადაც დაკრძალეს მფრინავი.
ვიქტორია აზარენკა

ვიქტორია აზარენკა (; დ. 31 ივლისი, 1989, მინსკი, ბელორუსიის სსრ, სსრკ) — ბელარუსი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი პირველი ჩოგანი.

აზარენკას ერთეულებში ორჯერ აქვს დიდი სლემის ტურნირი მოგებული – 2012 და 2013 წლებში, მან ავსტრალიის ღია პირველობა მოიგო. იგი გახდა პირველი და დღემდე ერთადერთი ბელარუსი ჩოგბურთელი, კაცი ან ქალი, რომელმაც ერთეულებში დიდი სლემის ტურნირის მოგება შეძლო. ჯამში აზარენკას -ის 20 ტურნირი აქვს ერთეულებში მოგებული. ბელარუსი ჩოგბურთელი 51 კვირის განმავლობაში იკავებდა ერთეულთა რეიტინგში პირველ ადგილს.

ვიქტორიას ორჯერ აქვს მოგებული დიდი სლემის ტურნირები შერეულ წყვილებში. 2007 წელს მან თანამემამულე მაქს მირნისთან ერთად აშშ-ის ღია პირველობა, ხოლო 2008 წელს ამერიკელ ბობ ბრაიანთან ერთად საფრანგეთის ღია პირველობა მოიგო.

ოლიმპიურ თამაშებზე, აზარენკას მოპოვებული აქვს ერთი ბრინჯაოს მედალი ერთეულებში და ერთი ოქროს მედალი შერეულ წყვილებში მაქს მირნისთან ერთად.

პირადი ცხოვრება
ვიქტორია დაიბადა 1989 წლის 31 ივლისს ბელორუსიის სსრ-ის დედაქალაქ მინსკში, ალა და ფიოდორ აზარენკას საშუალო კლასის ოჯახში. მას ჰყავს უფროსი ძმა სახელად მაქსი.

აზარენკას ჩოგბურთის კერპია გერმანელი ყოფილი ჩოგბურთელი შტეფი გრაფი. ერთ-ერთ ინტერვიუში, აზარენკამ განაცხადა: "გრაფის 1988 წლის კალენდარული ოქროს სლემი, არის ჩემი ყველაზე დიდი მოტივაცია".

15 წლის ასაკში, აზარენკა სავარჯიშოდ მინსკიდან აშშ-ის ქალაქ სკოთსდეილში გადავიდა, რომელიც არიზონას შტატში მდებარეობს. ამაში მას ჰოკეის ეროვნულ ლიგაში მოთამაშე რუსი მეკარე ნიკოლაი ხაბიბულინი და მისი მეუღლე დაეხმარა, რომელიც აზარენკას დედის მეგობარია. 2012 წელს, ვიქტორია მონტე-კარლოში გადავიდა საცხოვრებლად, ხოლო 2013 წლის აგვისტოში ლოს-ანჯელესში შეიძინა ახალი სახლი.

აზარენკა თავისუფლად ფლობს ბელარუსულ, რუსულ და ინგლისურ ენებს და გარკვეულ დონეზე იცის ფრანგული და უკრაინული ენები. 2011 წელს, იგი მოკლე დროით ჩამოშორდა ჩოგბურთს და განათლებაზე მოახდინა კონცენტრაცია. თუმცა ბებიასთან საუბარის შემდეგ, მან გადაწყვიტა ჩოგბურთელის კარიერის გაგრძელება.

აზარენკა 2012–14 წლებში ხვდებოდა ამერიკელ მუსიკოსს -ს. ვიქტორია ღიად ლაპარაკობდა თავის დეპრესიაზე, როდესაც ის ტრავმის გამო ჩამოშორდა ჩოგბურთს 2014 წელს.

2016 წლის 15 ივლისს, აზარენკამ საკუთარი ტვიტერის გვერდზე განაცხადა, რომ იგი ფეხმძიმედაა. 20 დეკემბერს, ვიქტორიას და მის მეგობარ ბიჭს, ბილი მაკქიუგის ეყოლათ ვაჟი, რომელსაც ლეო დაარქვეს. წყვილი 2017 წლის უიმბლდონის შემდეგ დაშორდა ერთმანეთს.

სტატისტიკა და მიღწევები
დიდი სლემის ტურნირების ფინალები
ერთეულები: 4 (2–2)
წყვილები: 3 (0–3)
შერეული წყვილები: 4 (2–2)
წლის შემაჯამებელი ტურნირის ფინალი: 1 (0–1)
(დ) – დახურული კორტი

ოლიმპიური ფინალები: 1 (1–0)
ხოროლის ბუნების ძეგლი

ხოროლის ბუნების ძეგლი — ბუნების ძეგლი ზერნოგრადის რაიონში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ბუნების ძეგლის სტატუსს ატარებს 1995 წლიდან.

აღწერა
ხოროლის ბუნების ძეგლი მდებარეობს როსტოვის ოლქის ზერნოგრადის რაიონის ტერიტორიაზე. როსტოვის ოლქის საკანონმბლო კრების 1995 წლის 15 აგვისტოს № 46 გადაწყვეტილების შესაბამისად გამოცხადდა ბუნების დაცულ ტერიტორიად. ხოროლის ბუნებრივი პარკი შეიქმნა 1995 წლის 7 აგვისტოს, როგორც აღკვეთილი. ბუნების ძეგლის ფართობი შეადგენს 500 ჰა-ს. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს ქალაქი ზერნოგრადი და სოფელი ნოვოკუზნეცკოვა.

ძეგლის საზღრვები ვრცელდება საქციო საზოგადოება „ “-ის მიწებიდან ჩრდილოეთით ხელოვნების საზოგადოების „“-ს მიწებამდე.

ბუნების ძეგლის ფლორა მოიცავს ველისა და მდელო-სტეპის მცენარეულობის მრავალ სახეობას. ადგილობრივ ფლორაში არის სახეობები, რომლებიც თავისი გავრცელების არეალის გარეთ ნაკლებად გვხვდება. მათ რიგს მიეკუთვნება სელი, ნემსიწვერა. იშვიათი და გადაშენების პირას მყოფი მცენარეები, რომლებიც საჭიროებენ დაცვას: ბელევალია , ვოლგის მაიკარაგანი , ვაციწვერა და სხვა.

ხოოლში გვხვდება მრავალი სტეპის ცხოველი, რომელთაც კარგი საცხოვრებელი პირობები აქვთ შექმნილი. მცირე ფართობზე გვხვდება ცხოველების მრავალი სახეობა. ამავე დროს არსებობს ანთროპოგენური საფრთხეების საშიშროებაც. ბუნების ძეგლს ყველა მხრიდან ესაზღვრება ან გადაკვეთს სხვადასხვა მნიშვნელობის გზები. ასეთი მდებარეობა ცხოველებისათვის საფრთხის შემცველია და შესაძლებელია პოპულაციების გადაშენება გამოიწვიოს.

ძეგლს აქვს საგანმანათლებლო, სამეცნიერო და გარემოს დაცვთი მნიშვნელობა.
გულიაი-ბორისოვკის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია

გულიაი-ბორისოვკის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია — მართლმადიდებლური ეკლესია ხუტორ გულიაი-ბორისოვკაში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს ვოლგოდონისა და სალსკის ეპარქიას.

მისამართი: რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, ზერნოგრადის რაიონი, ხუტორი გულიაი-ბორისოვკა.

ისტორია
სლობოდა გულიაი-ბორისოვკა საუკუნის ბოლოს შედიოდა დონის კაზაკების ჩერკასკის ოლქში. ამჟამად ხუტორი გულიაი-ბორისოვკა მიეკუთვნება როსტოვის ოლქის ზერნოგრადის რაიონს.

პირველი ხის ეკლესია სლობოდაში ააგეს 1871 წელს. ეკლესია ააშენეს სასახლის კამერ-იუნკერის ბორის პოზდეევის, მრწმუნე მოსახლეობისა და მოსაზღვრე სოფლის მაცხოვრებელთა ფინანსებით. გულიაი-ბორისოვკის ეკლესიის კურთხევა მოხდა 1871 წლის 8 მაისს.

ეკლესია იყო ერთსაკურთხევლიანი და ნაკურთხი იყო იოანე ნათლისმცემლის შობის სახელზე. ეკლესიას ჰქონდა ხის ღობე, რომელიც 1890 წელს შეიცვალა რკინის ღობით, რომელიც აგურის საძირკველზე დააყენეს. 1871 წლის 9 მაისიდან 1874 წლის 22 სექტემბრამდე ეკლესიასთან მუშაობდა საეკლესიო-სამრევლო სკოლა. 22 სექტემბრიდან სკოლა გადაკეთდა სასოფლო-სამრევლო სკოლად.

დროთა განმავლობაში სოფელი გაიზარდა და ეკლესია უკვე მრევლისთვის მცირე ზომის იყო. სლობოდის მოსახლეობამ პეტიცია შეადგინა ახალი ეკლესიის მშენებლობის შესახებ. 1903 წელს აშენდა მეორე ეკლესია. ახალი ტაძარი იყო სამსაკურთხევლიანი, თუმცა, როგორც პირველი, ესეც ხის იყო. მთავარი საკურთხეველი იოანე ნათლისმცემლის სახელობისა იყო, მარცხენა - ივერიის ღვთისმშობლის ხატისა, ხოლო მარჯვენა - კირილესა და მეთოდეს სახელზე.

მეორე ტაძრის კურთხევა მოხდა 1904 წლის 29 იანვარს დონისა და ნოვოჩერკასკის მთავარეპისკოპოსის ათანასეს მიერ. კაგალნიცკიდან ახალი ეკლესიისათვის საჩუქრად მიიღეს კანკელი. 1904 წელსვე ააშენეს ახალი შენობა საეკლესიო-სამრევლო სკოლისათვის.

1930 წელს იოანე ნათლისმცემლის შობის ტაძარი დახურეს. იგი ხელახლა გაიხსნა 1944 წელს. მრევლმა თავისი ხარჯებით გაარემონტა დანგრეული ეკლესია. 1959 წელს ეკლესიაში სამღდელოებას აუკრძალეს შესვლა. მის ადგილზე კი გადაწყვიტეს 1960-1961 წლებში აეშენებინათ სკოლა-ინტერნატი 600 ადგილიანი. 1960 წლის 23 თებერვალს ეკლესია დახურეს. ორი წლის შემდეგ კი გადაწვეს და დაანგრიეს.

1990-იანი წლების შუა რიცხვებში სლობოდაში გააქტიურდა ადგილობრივი მართლმადიდებლური მრევლი. 1997 წელს გამოიყო ადგილი სამლოცველო ნაგებობის ასაშენებლად. 1999 წლის 9 სექტემბერს როსტოვის ოლქის იუსტიციის მთავარმა სამმართველომ დაარეგისტრირა ეკლესიის მრევლი. ეკლესიის პირველი წინამძღვარი გახდა მღვდელი სერგეი იურკინი. ამჟამად ეკლესიის წინამძღვარია როსტისლავ ტიმჩენკო.