ხუან ისიდრო ხიმენეს პერეირა

ხუან ისიდრო ხიმენეს პერეირა ( დ. 15 ნოემბერი, 1846 – გ. 9 მაისი, 1919) – დომინიკელთა რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1899 წლის 15 ნოემბრიდან 1902 წლის 2 მაისამდე და კვლავ 1914 წლის 5 დეკემბრიდან 1916 წლის 7 მაისამდე.

ხიმენესი იყო „ლოს ბოლოსის“ , ლურჯი პარტიის ან „ხიმენისტების“ ერთ-ერთი მთავარი ლიდერი, რომლებიც უპირისპირდებოდნენ ჰორასიო ვასკესის მეთაურობით არსებულ „ლოს კოლუდოსს“ ან „ჰორასისტებს“.

იგი დაქორწინებული იყო ხოსეფა დე ლოს სანტოს დომინგესზე. ლოს სანტოსი ფლობდა ფრანგულ ენას, კითხულობდა პოეზიასა და სასულიერო წიგნებს.

ხიმენესი დაკრძალულია სანტა-მარია-ლა-მენორის საკათედრო ტაძარში .

ადრეული ცხოვრება
დაიბადა 1846 წლის 15 ნოემბერს სანტო-დომინგოში. იგი ეკუთვნოდა დომინიკის ფინანსური ოლიგარქიის ოჯახს; მამამისი იყო მანუელ ხიმენესი, დომინიკელთა რესპუბლიკის მეორე პრეზიდენტი, დედა კი — ალტაგრასია პერეირა.

ადრეულ ასაკში იგი დასახლდა მონტე-კრისტიში, სადაც თავი მიუძღვნა კომერციას და მნიშვნელოვანი ქონება დააგროვა. მის სავაჭრო სახლს ჰქონდა ფილიალები ქვეყნის მთავარ პორტებსა და ზოგიერთ ევროპულ ქალაქში.

ადრეული პოლიტიკური კარიერა
პოლიტიკაში 1873 წელს ჩაერთო, როდესაც მთებში წავიდა ბუენავენტურა ბაესის წინააღმდეგ საბრძოლველად „ექვსწლიან ომში“. ლიბერალებისადმი ერთგულმა და პრეზიდენტ ულისეს ეროს რეჟიმისადმი მისმა აშკარა ოპოზიციამ იგი დევნილობამდე და 1872 წელს ქვეყანაში შეიარაღებული შეჭრის მცდელობამდე მიიყვანა.

ხიმენესი გახდა ემიგრანტი და დასახლდა საფრანგეთში, სანტო-დომინგოში კი 1899 წელს, ეროს მკვლელობის შემდეგ დაბრუნდა.

პირველი საპრეზიდენტო ვადა
ფინანსისტის რეპუტაცია დაეხმარა მას გამხდარიყო პრეზიდენტი იმ სამხედროების მხარდაჭერით, რომლებმაც მონაწილეობა მიიღეს წინა პრეზიდენტის წინააღმდეგ მოწყობილ შეთქმულებაში. მათ ვიცე-პრეზიდენტად გენერალი ჰორასიო ვასკესი დანიშნეს. ვასკესი გარეული იყო ეროს მკვლელობაში და ხიმენესს მასთან დაძაბული ურთიერთობა ჰქონდა. მათ შორის არსებულმა დაპირისპირებამ ქვეყნის პოლიტიკური ცხოვრების პოლარიზება გამოიწვია, რომელიც გაიყო ხიმენისტებად და ჰორასისტებად (მათ ასევე უწოდებდნენ „ბოლოს“ და „კოლუოს“, შესაბამისად, პოპულარული მამლების ბრძოლის ჟარგონის გამოყენებით).

ხიმენესმა მემკვიდრეობით მიიღო მისი წინამორბედის ვადის განმავლობაში დაგროვილი უზარმაზარი საგარეო ვალები, რომელთა საერთო ოდენობაც მანამდე დაფარული იყო. ქვეყნის ფინანსური მდგომარეობა კატასტროფული იყო: საბაჟო შემოსავლები უცხოური კაპიტალისა და ადმინისტრატორების ხელში იყო, რომლებიც აკონტროლებდნენ ხაზინის რესურსების დიდ ნაწილს.

ფინანსურ ადმინისტრირებაზე სამთავრობო კონტროლის აღდგენის მცდელობისას, ხიმენესმა გააუქმა საექსპორტო გადასახადები და გამოსცა დეკრეტი იმ უცხოელი პერსონალის გაძევების შესახებ, რომლებიც საბაჟოს აკონტროლებდნენ. იგი პირდაპირ აწარმოებდა მოლაპარაკებებს ქვეყნის ევროპელ და ამერიკელ კრედიტორებთან. პირველებთან მან მოახერხა ვალთან დაკავშირებით შეთანხმების მიღწევა, მაგრამ ამერიკის შეერთებულ შტატებთან (რომელსაც წარმოადგენდა ძლევამოსილი ) მისი ყველა მცდელობა ამაო გამოდგა. ამავდროულად, ქვეყანა განიცდიდა უწყვეტ აჯანყებებსა და სამხედრო გამოსვლებს.

1902 წლის აპრილში იგი ჩამოაგდეს ვიცე-პრეზიდენტ ჰორასიო ვასკესის მიერ მეთაურობლივი მოძრაობის შედეგად. მომდევნო წელს, ვასკესის დაცემის შემდეგ, მან სცადა ხელისუფლების დაბრუნება, მაგრამ „ლილისისტებმა“ დაასწრეს და ძალაუფლება ალეხანდრო ვოს ი ხილმა ჩაიგდო ხელში.

მეორე საპრეზიდენტო ვადა
ხიმენესი ხელახლა აირჩიეს 1914 წელს, ვაშინგტონის მიერ კონტროლირებადი არჩევნების შემდეგ. თავისი მეორე ვადის განმავლობაში იგი დომინიკის საქმეებში ამერიკის მუდმივ ჩარევას აწყდებოდა. ვუდრო ვილსონის ადმინისტრაცია ცდილობდა ქვეყნის ეკონომიკური რესურსები და უსაფრთხოების ძალები ვაშინგტონის პირდაპირი კონტროლის ქვეშ მოექცია.

1916 წლის 15 აპრილს აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა უილიამ ჯენინგს ბრაიანმა დომინიკელთა რესპუბლიკაში შეჭრის ბრძანება გასცა. აშშ-ის საზღვაო ქვეითებმა დაიკავეს ქვეყნის მთავარი ქალაქები და ხელში ჩაიგდეს საბაჟო ოფისები.

ხიმენესის ავტორიტეტი ეჭვქვეშ დადგა მას შემდეგ, რაც უცხოური ოკუპაცია განხორციელდა და 1916 წლის მაისში ქვეყნის კონგრესმა მხარი დაუჭირა ომის მინისტრის, გენერალ დესიდერიო არიასის აჯანყებას. შედეგად, ხიმენესი იძულებული გახდა გადამდგარიყო.

პრეზიდენტის თანამდებობაზე იგი ფრანსისკო ენრიკეს ი კარვახალმა შეცვალა.

გარდაცვალება
იგი გარდაიცვალა სანტო-დომინგოში 1919 წლის 9 მაისს, 72 წლის ასაკში.