პეტნიცის სამეცნიერო ცენტრი

პეტნიცის სამეცნიერო ცენტრი — დამოუკიდებელი, არაკომერციული ორგანიზაცია კლასგარეშე, ფორმალური და არაფორმალური განათლების მიღების ხელშეწყობისთვის, რომელიც მდებარეობს ვალევოში, სერბეთში. სამეცნიერო ცენტრმა გახსნის დღის შემდეგ მოაწყო 3000-ზე მეტი პროგრამა (სემინარები, ვორქშოფები, კვლევითი ბანაკები, კონფერენციები და ა.შ.), დაახლოებით 50 000 სტუდენტისა და მეცნიერების მიმართულების მასწავლებლებისთვის კვლევების, ტექნოლოგიებისა და ჰუმანიტარული მეცნიერებების 15 დისციპლინაში, რომლებსაც გეგმავდა და ატარებდა 7000-ზე მეტი მენეჯერი და ტრენერი.

ისტორია
1982 წელს დაარსდა პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრი, როგორც იუგოსლავიის სამეცნიერო ცენტრი დაწყებითი და საშუალო სკოლის მოსწავლეებისთვის, კლასგარეშე აქტივობებისთვის, რომელსაც ხელმძღვანელობდნენ უნივერსიტეტის პროფესორები, იუგოსლავიის, ძირითადად, სერბეთის ინსტიტუტების მკვლევარები, ასისტენტები და ასპირანტები. ცენტრი თავის ვებსაიტზე აცხადებს, რომ პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრი არის "ყველაზე დიდი და ალბათ, უძველესი სამეცნიერო ცენტრი სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში".

2010 წელს დაიწყო პეტნიცას ცენტრის შემადგენლობაში შემავალი შენობების რეკონსტრუქცია. ჩატარდა შემდეგი სამუშაოები:

საცხოვრებელი ფართი - ახალი კორპუსის მშენებლობა არსებულ საძირკველზე და სარდაფზე;
ლაბორატორია - ახალი მშენებლობა ძველი ლაბორატორიის ადგილზე, რომელიც ჩამოინგრა;
სასწავლო ცენტრი - რეკონსტრუქცია;
რესტორანი გალერეით - ახალი ობიექტის მშენებლობა, არსებული ობიექტი გადაკეთდა გალერეად;
ბიბლიოთეკა - რეკონსტრუქცია;
ლანდშაფტის დაგეგმარება - მთელი კომპლექსის დაგეგმარება.

მიზნები
პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრის პროგრამების უმეტესობა განკუთვნილია საშუალო სკოლის მოსწავლეებისთვის, თუმცა არსებობს უამრავი პროგრამა დაწყებითი სკოლის მოსწავლეებისთვისაც. ტარდება სპეციალური სემინარები და აქტივობები უნივერსიტეტის სტუდენტებისა და მეცნიერების მასწავლებლებისთვის.

ცენტრის საქმიანობა ორიენტირებულია საერთაშორისო გამოცდილების გაზიარებაზე. პეტნიცას რეგულარული პროგრამების დამსწრეები არიან არა მხოლოდ ყოფილი იუგოსლავიის ყველა ქვეყნიდან, არამედ სხვა (ძირითადად ბალკანეთისა და ევროპის) ქვეყნებიდან. კურსების უმეტესობა ისწავლება სერბულ ენაზე, რომელსაც ყოფილი იუგოსლაველები კარგად ფლობენ. საერთაშორისო ბანაკები და კონფერენციები იმართება ინგლისურ და მცირე დოზით, რუსულ ენაზე.

პეტნიცას საერთაშორისო პროგრამა
პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრი არის ერთ-ერთი პროგრამა, რომელიც ტარდება ინგლისურ ენაზე. იმართება წელიწადში ერთხელ, საერთაშორისო მონაწილეებისთვის. 17-დან 21 წლამდე სტუდენტები გეგმავენ და ახორციელებენ რეალურ ცხოვრებასთან დაკავშირებულ სამეცნიერო პროექტებს 15 დისციპლინაში: მათემატიკა, ფიზიკა, ასტრონომია, ელექტრონიკა, კომპიუტერული მეცნიერება და რობოტიკა, ბიოლოგია, მოლეკულური ბიომედიცინა, ქიმია, გეოლოგია, გეოგრაფია, არქეოლოგია, ისტორია, ლინგვისტიკა და სოციოლოგია. ტარდება ყოველი წლის ივლისსა და აგვისტოში და გრძელდება 15 დღე.

ბელგრადის უნივერსიტეტის ფიზიკის ფაკულტეტის პროფესორი ივან ანიჩინი ახალგაზრდული საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენციის სამეცნიერო კომიტეტის პრეზიდენტია. კონფერენცია, რომელიც ორგანიზებულია პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრის მიერ, ცნობილია სახელით "ნაბიჯი მეცნიერებაში". ცენტრის საქმიანობის დიდი კონტრიბუტორი და მფარველია ბელგრადის უნივერსიტეტი.

პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრი მდებარეობს სოფელ პეტნიცაში, ვალევოს მახლობლად (დასავლეთ სერბეთი). მას აქვს სრულად აღჭურვილი პანსიონატი 100 ადგილიანი საერთო საცხოვრებლით და რესტორნით, მრავალი ლაბორატორია, საკლასო ოთახები, დიდი და მრავალფუნქციური ბიბლიოთეკა საგულდაგულოდ შემუშავებული სასწავლო რესურსცენტრით.

სტუდენტებსა და მასწავლებლებს, -ის ზოგიერთი პროგრამის მონაწილეებს, აქვთ წვდომა მდიდარ ბიბლიოთეკაზე 40000-ზე მეტი წიგნითა და ჟურნალებით, კომპიუტერულ მონაცემთა ბაზაზე - ათასობით ელექტრონული ჟურნალითა და წიგნით და მასწავლებელთა რესურსცენტრი სპეციალური ტრენინგების დაგეგმვის შესაძლებლობებით.

პეტნიცას სამეცნიერო ცენტრს აქვს 35 კომპიუტერი, რომლებიც განაწილებულია -ის ობიექტებში და ხელმისაწვდომია 24 საათის განმავლობაში, სხვადასხვა ტიპისა და ფუნქციის ლაბორატორიები და პროფესიული სახელოსნოები. ცენტრი არის ეროვნული კვლევითი და საგანმანათლებლო ქსელის წევრი - ეროვნული აკადემიური ინტერნეტ ქსელი და დაკავშირებულია ოპტიკური კაბელებით მის 10 გბიტ/წმ ქსელთან და ინტერნეტთან. ცენტრი ფლობს სხვადასხვა ტიპის სასწავლო კლასისა და კვლევის აღჭურვილობას, რომლებიც გამოიყენება სტუდენტების ინდივიდუალური პროექტებისა და კვლევითი საქმიანობისთვის.