iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
პორფირიტი

პორფირიტი — სუბვულკანური მაგმური ქანები პორფირის სტრუქტურით, რომელიც არ შეიცავს კალიუმიან მინდვრის შპატებს ქანწარმომქმნელ მინერალებს შორის. საუკუნეში ეს ტერმინი ხშირად გამოიყენებოდა საშუალო და ძირითადი შემადგენლობის პალეოტიპური ვულკანური მთის ქანების მიმართ, მაგრამ კაინოტიპური და პალეოტიპური მთის ქანების აღნიშვნისას ორმაგობის თავიდან აცილების მიზნით რეკომენდებულია ამ ტერმინის მიღება მხოლოდ სუბვულკანური ქანებთან მიმართებაში.

მსხვილი კრისტალები — ანდეზინის, იშვიათად პიროქსენის ჩანართები — ჩაძირულია ძირითად მასაში, რომელიც შედგება მინისაგან. ისინი ქმნიან დაიკებს, შტოკებს, სილებს და სხვ. სამთო ქანებისგან განსხვავებით, პორფირიტები ატარებენ ინტენსიური პოსტ-მაგმატური ცვლილებების კვალს (ქლორიტიზაციის, ეპიდოტიზაციის, კარბონატიზაციის სახით და სხვ.) თავდაპირველად მინისებრ ძირითად მასაში და ჩანართების ნაწილობრივ ან სრულ ჩანაცვლებას მეორადი მინერალებით.

ნაირსახეობები
შემადგენლობიდან გამომდინარე გამოიყოფა პორფირიტების ნაირსახეობები: პლაგიოკლაზური, პიროქსენური პორფირიტები და სხვ. ფართედაა გავრცელებული სხვადასხვა გეოლოგიური ასაკის დანალექების დანაკეც და პლატფორმულ რაიონებში. მსგავსი კაინოტიპური ქანების შემადგენლობის გათვალისწინებით, არსებობს ანდეზიტური და ბაზალტური პორფირიტი.
ბაზალტური პორფირიტი — განსხვავება დოლერიტისა და პორფირის სტრუქტურას შორის
დიორიტული პორფირიტი — ქვის ფერი მუქი ნაცრისფერია, შესაძლოა მწვანე ან წითელ-ყავისფერი ელფერით, მინერალების ძირითადი შემადგენელი კომპონენტებია ბიოტიტი, პლაგიოკლაზი, პიროქსენი, ამფიბოლი
გაბრული პორფირიტი — მუქი ნაცრისფერი, ნაცრისფერ-შავი, შავ-მწვანე ან შავი ფერის ქანი. ძირითადი მინერალებია პიროქსენი და პლაგიოკლაზა
დიაბაზური პორფირიტი — წარმოადგენს წვრილმარცვლოვან ქანს, რომელიც შეიცავს პლაგიოკლაზის იშვიათ პორფირულ გამონაყოფს, ქვების ფერი მუქი მწვანე და მუქი ნაცრისფერია.
პიროქსენური პორფირიტი — გამაგრებული ქანი, რომელიც შედგება ფიზიკური და ქიმიური შეტევისადმი მდგრადი ზემოქმედების მინერალებისგან. ქანს ახასიათებს სილიციუმის, მაგნიუმის და კალციუმის ოქსიდების ქიმიური შემადგენლობის ჭარბი რაოდენობა. ამასთან რადიონუკლიდები ან მავნე ნაერთები აბსოლუტურად არ არსებობენ.

გამოყენება
პორფირიტმა ფართე გამოყენება ჰპოვა საკუთარი ფიზიკურ-მექანიკური თვისებების გამო, კერძოდ სიმკვრივე. ამის გამო ქვა ფართედ გამოიყენება მშენებლობის სვადასვა სფეროებში: აშენებენ ხიდებს, აგებენ ტროტუარის ფენილებს, აპირკეთებენ ღობის ფასადებს და სახლის პლინტუსებს. მას იყენებენ, როგორც მრეწველობაში, ასევე სამოქალაქო მშენებლობაში.

ქვის ერთ-ერთი უნიკალური თვისებაა მისი თვითწმენდა. ამ თვისების დასაკვირვებლად ქვას სპეციალურად ზეთავენ მანქანის ზეთით და ტოვებენ ამ მდგომარეობაში 2-3 კვირა. დროის გასვლის შემდეგ ქვაზე ნავთობპროდუქტების კვალი არ ჩანს. ამ თვისების გათვალისწინებით, ქვა წარმატებით გამოიყენება ბენზინგასამართი სადგურებისა და ნავთობპროდუქტების შესანახი ტერიტორიების მოსაპირკეთებლად.

თუმცა, მშენებლობა არ არის ერთადერთი მხარე, სადაც ქანი გამოიყენება. ქვა საუკეთესო ვარიანტია საუნასა და აბაზანის ბუხრებში გამოსაყენებლად. ქვის თვისებები საშუალებას აძლევს მას გაუძლოს განმეორებით დიდ ტემპერატურულ ცვლილებებს. ამას გარდა, მას არ ეშინია ცეცხლის, ხოლო წყლის მოხვედრის შემთხვევაში, რაც ყველაზე უფრო მთავარია საუნების და აბანოების შემთხვევაში, არ სკდება და არ იშლება.
ბაბა ხამედოვი

ბაბა ხამედოვი (სრული სახელი: ბაბა მაჰამად-ოღლუ ხამედოვი; ) — ბაქოს სისხლიანი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1939 წლის 1 ივლისს ქ. პუშკინში (ახლანდელი ბილასუვარი). მუშაობდა 84-ე ტექნიკურ-პროფესიულ სასწავლებელში ფიზიკის მასწავლებლად. ჰყავდა ცოლი და ორი შვილი

იანვრის ტრაგედია
ღამის 12 საათზე სროლის ხმაზე ქუჩაში გავიდა. მთელი ღამე სახლში არ მოსულა. 20 იანვარს ის რკინიგზის საავადმყოფოში გადაიყვანეს. ტყვია ყელის მარჯვენა მხარეს მოხვდა. მიუხედავად იმისა, რომ ოპერაცია ჩაუტარდა, მისი გადარჩენა ვერ მოხერხდა. 21 იანვარს გარდაიცვალა. დაკრძალეს შეჰიდთა ხეივანში.
ჭაგანის მთავარანგელოზთა ტაძარი

ჭაგანის მთავარანგელოზთა ტაძარი — დარბაზული ტიპის ხის ეკლესია საქართველოში, სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭაგანში.

ძეგლის ისტორია
ჭაგანის მთავარანგელოზთა ტაძარი აგებულია 1880 წელს. საუკუნის 20-იან წლებში ტაძარი კომუნისტებს დაუნგრევიათ, მისი აღდგენა სოფლის მოსახლეობამ მოახერხა. აღდგენილი ტაძარი 2003 წელს აკურთხა ხონისა და სამტრედიის მიტროპოლიტმა საბამ. ტაძარს აქვს ბეტონის გალავანი. ტაძარში დაცულია დავითის ფსალმუნი, რომელიც 1800 წელსაა შექმნილი. უნიკალური ღვთისმშობლის ხატი, რომელიც 100 წელზე მეტს ითვლის.
შოვქათ აღაევი

შოვქათ აღაევი (, სრული სახელი: ; ) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1936 წლის 14 დექემბერს ბაქოში. წარმოშობით ყარაბაღიდან იყო. დედამისი რაჰიმა ოსი იყო, მამამისი ჰასანი კი იჩერი-შეჰერიდან. 70-იან წლებში მუშაობდა აზერბაიჯანის სამედიცინო უნივერსიტეტის თვალის დაავადებათა კათედრის გამგედ.. შოვქათ აყაევმა დაამთავრა ბაქოს მე-18 სკოლა, შემდეგ სწავლობდა ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. სწავლის დასრულების შემდეგ მუშაობდა ჯერ ადვოკატად, შემდეგ ყოფილ ორჯონიკიძის რაიონში (ახლანდელი სურახანის რაიონი) სახალხო მსაჯულად, შემდეგ კი ფოლადის ქარხანაში ადვოკატად.

სიკვდილი
19 იანვარს დაახლოებით 22:00 საათზე ის სახლიდან წითელი არმიის მოედანზე გავიდა და აღარ დაბრუნებულა. ოჯახმა მისი გაუჩინარების გამო ბინაგადის რაიონულ სასამართლოს მიმართა, რომელმაც 1996 წლის 22 მაისის გადაწყვეტილებით შოვქათ აგაევი დაკარგულად გამოაცხადა. მისი ოჯახის მიმართვები „მოწამის“ სტატუსის თაობაზე წარმატებით დაგვირგვინდა მისი გაუჩინარების დღიდან მხოლოდ 27 წლის შემდეგ — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის 2017 წლის 2 აგვისტოს №3140 ბრძანებულებით „შავი იანვრის ტრაგედიის მოწამის“ საპატიო წოდების მინიჭების შესახებ.
და იქმნა ნათელი

„და იქმნა ნათელი“ — ოთარ იოსელიანის 1990 წლის ფილმი, რომელიც საფრანგეთში ცხოვრების დროს გადაიღო.

ფილმი საფრანგეთის, იტალიისა და გერმანიის ერთობლივი ნამუშევარია. მასში ერთ-ერთი აფრიკული ტომის ყოფა თითქმის დოკუმენტურ რეჟიმშია ასახული. პირველყოფილი ხალხის ცხოვრებაში ნელ-ნელა იჭრება ცივილიზაცია. მათი დამოკიდებულება უცხო და გამოუსადეგარი საგნების მიმართ დროთა განმავლობაში იცვლება.

ფილმმა ვენეციის 46-ე კინოფესტივალზე ჟიურის სპეციალური პრიზი დაიმსახურა.
ტუაფსეს ოკრუგი

} — 11 მაისი, 1920) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული რუსეთის იმპერიის შავი ზღვის გუბერნიაში. მდებარეობდა გუბერნიის ცენტრალურ ნაწილში, მოქცეულს კავკასიონის მთავარი ქედსა და შავ ზღვას შორის. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრებოდა ნოვოროსიისკის ოკრუგი, სამხრეთით — სოჭის ოკრუგი, აღმოსავლეთით — ყუბანის ოლქის ეკატერინოდარისა და მაიკოპის განყოფილებები. ფართობი — 1 638 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — ტუაფსე.

ისტორია
1896 წლის 23 მაისს (4 ივნისს) უმაღლესი ბრძანებულებით შავი ზღვის ოკრუგის ბაზაზე შეიქმნა შავი ზღვის გუბერნია და მის შემადგენლობაში ტუაფსეს ოკრუგი — სოჭის განყოფილების ბაზაზე.

1920 წლის 11 მაისს, თავისი ოკრუგებით ლიკვიდირებულ იქნა შავი ზღვის გუბერნია, ხოლო ტუაფსეს უკრუგის ტერიტორიაზე წარმოიქმნა ჯუბღის და ტუაფსეს თემები.
ცოტნე დადიანის ქუჩა

ცოტნე დადიანის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი); გიორგი ჩიტაიას ქუჩიდან დავით გურამიშვილის გამზირამდე. თბილისის 1851 და 1900 წლების გეგმებზე დატანიალია ავჭალის ქუჩის სახელით. 1910 წელს ეწოდა ვარლამ ჩერქეზიშვილის სახელი, 1922 წელს — საბჭოს ქუჩა, 1930 წელს — კარლ მარქსის, 1938 წელს — კვლავ საბჭოს ქუჩა ეწოდა, რომლის ერთ მონაკვეთს 1957 წელს ოქტომბრის ქუჩა დაერქვა, 1990 წელს კი ცოტნე დადიანის სახელი ეწოდა. ქუჩაზე არის ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების ეკლესია, სააქციო საზოგადოება „ელექტროვაგონშემკეთებელი ქარხანა“. დგას პორფირე ჩანჩიბაძის ბიუსტი. გამოდის მეტროს სადგური „ნაძალადევი“ (ყოფილი „ოქტომბერი“). აქვს 2 შესახვევი.
ნოვოროსიისკის ოკრუგი

} — 11 მაისი, 1920) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული რუსეთის იმპერიის შავი ზღვის გუბერნიაში. მდებარეობდა გუბერნიის ჩრდილოეთ ნაწილში, მოქცეულს კავკასიონის მთავარი ქედსა და შავ ზღვას შორის. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრებოდა ყუბანის ოლქის ტამანის განყოფილება, აღმოსავლეთით — ეკატერინოდარის განყოფილება, სამხრეთით ტუაფსეს ოკრუგი. ფართობი — 1 230 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოვოროსიისკი.

ისტორია
1896 წლის 23 მაისს (4 ივნისს) უმაღლესი ბრძანებულებით შავი ზღვის ოკრუგის ბაზაზე შეიქმნა შავი ზღვის გუბერნია და მის შემადგენლობაში ტუაფსეს ოკრუგი — სოჭის განყოფილების ბაზაზე.

1920 წლის 11 მაისს, თავისი ოკრუგებით ლიკვიდირებულ იქნა შავი ზღვის გუბერნია, ხოლო ტუაფსეს უკრუგის ტერიტორიაზე წარმოიქმნა ნოვოროსიისკისა და გელენჯიკის თემები.
თოფის შესახვევი

თოფის შესახვევი — მცირე ჩიხი, რომელიც მდებარეობდა ძველ თბილისში, დღევანდელი კოტე აფხაზის ქუჩის შუა ნაწილში, კერძოდ იმ ადგილზე, სადაც დღეს განლაგებულია შენობები მისამართით კოტე აფხაზის №25 და ივერიის ქ. №10. იმის გათვალისწინებით, რომ ძველ თბილისში, და კონკრეტულად ამ უბანში, ქუჩებსა და რიგებს ხელობის სპეციალიზაციის მიხედვით არქმევდნენ სახელებს, სავარაუდოა, რომ აქ თოფის მკეთებლები (მეთოფეები) იყვნენ განლაგებულები. „თოფის შესახვევმა“ სახელწოდება საუკუნის 20-იან წლებამდეც კი შეინარჩუნა და ზოგიერთ თბილისის გეგმაზეცაა დატანილი. საუკუნის მიწურულს, კოტე აფხაზის ქუჩაზე გამომავალ ამ მცირე შესახვევში ჩადგეს შენობა, რომელმაც „თოფის შესახვევი“ გააქრო.
ჩრდილი გზაზე (1956 წლის ფილმი)

„ჩრდილი გზაზე“ — კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ 1956 წლის მხატვრული ფილმი, რეჟისორი — დავით რონდელი. ფილმი აღდგენილია კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ მიერ 1978 წელს.

სიუჟეტი
ფილმი მწყემსების მძიმე ცხოვრებას აღწერს. გიორგი ჩოხელს მასწავლებელი ნინო უყვარს, მაგრამ ქალს რაიონში ახალდანიშნული ხელმძღვანელი მუშაკი, ლევან გელაშვილი მოხიბლავს. კარიერისტი გელაშვილი მწყემსების გამოცდილებას არ ითვალისწინებს და თავისი მიზნების განსახორციელებლად ბევრ ბოროტებას კადრულობს.

როლებში
ლია ელიავა — ნინო
ზურაბ (კუკური) ლაფერაძე — გიორგი ჩოხელი
ედიშერ მაღალაშვილი— ლევან გელაშვილი
ვახტანგ ნინუა — შაქრო
ნინელი ცინცაძე — ივლიტა
ბუხუტი ზაქარიაძე — მამუკა
გოჩა აბაშიძე — თედო
მერაბ (მურად) ხინიკაძე — არჩილი
ვუკოლ კინწურაშვილი — სიმონი
ცაცა (ეკატერინე) ამირეჯიბი — თედოს ბებია
თამარ ბაქრაძე — მაგდანა
ალიონა ეგოროვა
ნინო კაკაბაძე
ირაკლი ქოქრაშვილი — ილო
ირინე მაღალაშვილი — მასწავლებელი
აკაკი (კაკო) კვანტალიანი — ლადო ძია
ნათელა ფალიაშვილი
სერგო სულავა
გივი ტალიკაძე
გიორგი თოლორდავა
სესილია თაყაიშვილი
გივი თოხაძე
ნინო (ჩიტოლია) ჩხეიძე
წუთისოფელი (ფილმი)

„წუთისოფელი“ — სს „ქართული ფილმის“ 1971 წლის ფილმი, რომლის რეჟისორები არიან შოთა მანაგაძე და ნოდარ მანაგაძე.

სიუჟეტი
ფილმში სიდონიასა და იასონის ოჯახის ცხოვრებაა ნაჩვენები, დაწყებული პირველი მსოფლიო ომის პერიოდიდან. სიდონია თავის სოფელს არასდროს გასცილებია, მაგრამ ცხოვრებაში ბევრი რამ გადაიტანა.

როლებში
სოფიკო ჭიაურელი — სიდონია
გრიგოლ წიტაიშვილი — იასონი
მანუჩარ შერვაშიძე — სიპიტო
ზურაბ ყიფშიძე — აფრასიონი
თენგიზ არჩვაძე — იულონი
ვალერიან დოლიძე — ბეგლარი
გივი ჭიჭინაძე — ევტიხი
გიზო სიხარულიძე — თარხანი
მიხეილ ვაშაძე — ხალამპრე
ვარლამ (ვალოდია) წულაძე — აგაპო
ვიქტორ ნინიძე
მერაბ გეგეჭკორი
ნინო დიდია
ლეილა ყიფიანი
ქეთევან ბოჭორიშვილი
მ. ხითარიშვილი
ნოდარ ფირანიშვილი
ალექსანდრე (სესიკა) კუპრაშვილი — კოლმეურნე
დუდუხანა წეროძე
ბაადურ (ბადრი) ბეგალიშვილი
რევაზ ბარამიძე
მალხაზ ბებურიშვილი
შოთა გაბელაია
იოსებ (სოსო) ხაინდრავა — დეზერტირი
გივი თოხაძე
იოსებ (სოსო) გოგიჩაიშვილი — მიხაკო
ქუთაისის სინაგოგა (დიდი სალოცავი)

ქუთაისის  სინაგოგა, დიდი სალოცავი — საუკუნის 70-80-იან წლებში აგებული სინაგოგა ქუთაისში, მდინარე რიონის მარცხენა სანაპიროზე, ისტორიულ „ებრაელთა უბანში“ (დღევანდელი ბორის გაპონოვის ქუჩაზე).

ისტორია
ქუთაისის  სინაგოგა ქალაქის ებრაელთა უბანში მდებარე სამი სინაგოგიდან ერთერთია. ის ქვისაგან აგებულ, თლილი ქვით მოპირკეთებულ ნაგებობას წარმოადგენს. მისი კურთხევა 1887 წლის 14 მაისს მოხდა. სინაგოგა ადგილობრივ ებრაელთა საზოგადოების დაფინანსებით აშენდა და მისი მშენებლობა ათი წლის განმავლობაში მიმდინარეობდა. გაზეთ „ივერიის“ ცნობით:

სინაგოგა აგების დღიდანვე წარმოადგენდა ებრაელთა რელიგიური და კულტურული ცხოვრების მნიშვნელოვან ცენტრს. სინაგოგის გვერდით მდებარე დამხმარე ნაგებობაში ასწავლიდნენ ებრაულ ენას; აქვე იყო ფურნე, სადაც ცხვებოდა „მაცა“ რელიგიური რიტუალისათვის.

დღესდღეობით სინაგოგა მოქმედია. ნაგებობა ისტორიული ღირსშესანიშნაობაა.
ელიარაშვილები

ელიარაშვილები — ქართლის სადედოფლო აზნაურული საგვარეულო. აქტიური ჩანან საუკუნის შუა ხანებიდან. მათი სამოღვაწეო არეალი ისტორიული ქვემო ქართლია, კერძოდ, სომხით-საბარათიანო (ბოლნისის ხეობა). ელიარაშვილებს ქართლის სამეფო კარზეც სხვადასხვა თანამდებობები ეკავათ, ამიტომ ისინი თავიდანვე ჩანან თბილისშიც.

მეწინავე სადროშოს აღწერის მიხედვით, „ბატონს დედოფლის აზნაურიშვილები ელიარაშვილნი“-ს სამოსახლო ბოლნისის ხეობის სოფლებს: შარქარს, ზემო ხუჯაბს, ხუჯაბს, ჭიპექებსა და ჭიმშურს მოიცავდა. ეს სოფლები ფოლადაურის ხეობაში მდებარეობდნენ და როგორც ისტორიული დოკუმენტები მოწმობენ ელიარაშილების სამოღვაწეო არეალიც ამ მიდამოებშია. აქედან, შარქარას სოფელში მხოლოდ დედოფლის აზნაურების ელიარაშვილის ყმები ფიქსირდებიან.

იოანე ბატონიშვილის მოსაზრებით, თითქოსდა, ელარაშვილები კავკასიის მთებიდან მოსულან და 1719 წლიდან ელიყანას შვილები იყვნენ და აქედან წარმოდგა ეს გვარი, რაც ვერანაირ კრიტიკას ვერ უძლებს, ვინაიდან ელიარაშვილები ქართლში მინიმუმ 1653 წლიდან უკვე აქტიური ჩანან გვარის ამ ფორმითვე, რის გამოც, 1719 წელს ვინმე ელიყანაშვილი ამ საგვარეულოს სათავეს ვერ დაუდებდა.

ისტორიულ დოკუმენტებში უკვე საუკუნიდან ელიარაშვილების საგვარეულოს არაერთი წარმომადგენელია დასახელებული. პირველად მათი მოხსენიება, ამ ეტაპზე მიკვლეული მასალებით 1653 წლით თარიღდება და ქართლის დედოფალს, როსტომ მეფის ცოლს, მარიამ დადიანს უკავშირდება, რომელმაც ელიარაშვილთა წარმომადგენელს ხუჯაბში მიწები უწყალობა. ამის შემდეგ, ამ საგვარეულოს სხვადასხვა შტოს წარმომადგენლები საკმაოდ ხშირად ჩნდებიან ისტორიულ დოკუმენტებში მთელი და საუკუნეების მანძილზე.

ელიარაშვილთა გვარი სხვადასხვა ფორმით მოიხსენიება ისტორიულ წყაროებში: ელარაშვილი, ელიარასშვილი, ელარასშვილი. ხოლო საუკუნის რუსულ ოფიციალურ დოკუმენტებში, ელიარაშვილთა ზოგიერთი წარმომადგენელი სხვადასხვა ფორმით გაატარეს: ელაროვი, ელიზაროვი და ელიაზაროვი, რამაც გვარის ჟღერადობა დაამახინჯა.

ელიარაშვილების საგვარეულოს ეკუთვნოდნენ ცნობილი მეიარაღე ოსტატები, მამა-შვილი გეურქა და ყარამან ელიარაშვილები, რომელთა დამზადებული იარაღი განთქმული იყო არა მხოლოდ რუსეთის იმპერიაში. გეურქამ რუსეთის იმპერატორის მეიარაღის ტიტულსაც კი მიაღწია.
ეროვნული ლიგა 2024

ეროვნული ლიგა 2024 — საქართველოს უმაღლესი ლიგის 36-ე გათამაშება.

ფორმატი
ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი უნდა ითამაშოს.

ტურნირის გამარჯვებული ჩემპიონთა ლიგაზე მონაწილეობას დაიწყებს შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს უეფას კონფერენციების ლიგაზე შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, უეფას კონფერენციების ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის -ადგილოსან გუნდს.

კლუბები
ცხრილი
შედეგები
ყველა გუნდი თამაშობს 18 საშინაო და 18 გასვლით თამაშს (თითო გუნდს ეთამაშება 4ჯერ), ჯამში 36 თამაშს.

ტური 1-18
ტური 19-36
პლეი-ოფი
----

სტატისტიკა
ბომბარდირები

ჰეტ-ტრიკები
4ფეხბურთელმა გაიტანა პოკერი (4 გოლი)

მშრალი მატჩები
მერაბ გეგეჭკორი

მერაბ გეგეჭკორი (დ. 23 აგვისტო, 1919, მარტვილი — გ. 1977) — ქართველი მსახიობი. საქართველოს სახალხო არტისტი (1972).

ბიოგრაფია
მერაბ გეგეჭკორი დაიბადა 1919 წლის 23 აგვისტოს ქ. მარტვილში (ყოფილი გეგეგჭკორი). 1940 წელს დაამთავრა თბილისის შოთა რუსთაველის სახ. თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი და ჩაირიცხა შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო თეატრის დასში. შესრულებული აქვს 100–ზე მეტი როლი. სისტემატურად მონაწილეობდა რადიო და სატელევიზიო გადაცემებში, გამოდიოდა ესტრადაზე, გადაღებულია ფილმებშიც. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

გარდაიცვალა 1977 წელს. დაკრძალულია საბურთალოს პანთეონში.

ფილმოგრაფია
1962: არდადეგებზე — მოხუცი
1969: ფილატელისტის სიკვდილი — ფილატელისტი
1968: ტარიელ გოლუა — როსტომი, მამასახლისი
1971: წუთისოფელი
1974: ანარეკლი
1948: ქეთო და კოტე — თავადი
1971: მყუდრო სავანე — არქიტექტორი
1975: მოლანდება
1947: აკაკის აკვანი — მაყურებელი

1955: მაგდანას ლურჯა — კინტო
1956: ეთერის სიმღერა — მელიტონ ბალანჩივაძე
1962: გზაში კლემანსო, მგზავრი
1967: ვიღაცას ავტობუსზე აგვიანდება — ოფიციანტი
1967: ჩემი მეგობარი ნოდარი — მსახიობი
1967: მალე გაზაფხული მოვა — კალისტრო
1969: ღიმილის ბიჭები
1970: დიდოსტატის მარჯვენა
პეტრე მელიქიშვილის გამზირი

პეტრე მელიქიშვილის გამზირი — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში (ვერა); მერაბ კოსტავას ქუჩიდან ილია ჭავჭავაძის გამზირამდე. ამ ქუჩაზე გადიოდა წყნეთისკენ მიმავალი გზა, რომელსაც სამხრეთით მიუყვებოდა მთის ფერდობი და ვარდისუბნის პატარა დასახლება, ხოლო ჩრდილო-აღმოსავლეთით სოფელი ვერე მდებარეობდა. ქალაქის ამ ნაწილის განაშენება დაიწყო საუკუნის ნახევარში. 1867 წელს „წყნეთის გზას“ ეწოდა წყნეთის ქუჩა (დატანილია თბილისის 1867 წლის გეგმაზე). განაშენიანებაში დიდი როლი ითამაშა ვაკეში საუკუნის დასაწყისში თბილისის სათავადაზნაურო გიმნაზიის, შემდეგ კი, მართლმადიდებელი სემინარიის აშენებამ. 1924 წელს ქუჩას ეწოდა პეტრე მელიქიშვილის სახელი. 2022 წელს პეტრე მელიქიშვილის გამზირი გახდა.

 საუკუნის შუა წლებამდე ეს იყო ერთ- და ორსართულიანი სახლებით განაშენიანებული ვიწრო ქუჩა. 1948 წელს სარეკონსტრუქციო სამუშაოების შემდეგ იგი საფუძვლიანად გაფართოვდა, მისი სიგანე თითქმის 35 მეტრამდე გაიზარდა. აიგო მრავალსართულიანი სახლები. დღეისათვის ეს არის ქალაქის ერთ-ერთი კეთილმოწყობილი ქუჩა, რომელიც ილია ჭავჭავაძის გამზირს ცენტრთან აკავშირებს. ქუჩაზე მდებარეობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი (იხ. სტატია შენობაზე), ქუჩაზეა ირაკლი ფაღავას სახელმწიფო პედიატრიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტი, სახელმწიფო ფილარმონია, ყოფილი სასტუმრო „საქართველო“; ვასილ პეტრიაშვილის ქუჩის გადაკვეთაზეა ღვინის №1 ქარხნის შენობა და სხვა. სახელმწიფო ფილარმონიასთან დგას გიორგი ცაბაძის ბიუსტი (მოქანდაკე გ. წულაძე), დოდო აბაშიძის სახელობის სკვერში — მისივე ბიუსტი (მოქანდაკე მ. ბერძენიშვილი, არქიტექტორი გ. გოგოლაშვილი), მეორე სკვერში — სკულპტურული კომპოზიცია „რესტავრაცია“ (მოქანდაკე გ. ოჩიაური, არქიტექტორი ო. ლითანიშვილი).
კოსმოსური სიჩქარე

(2).

და მას პარაბოლური სიჩქარე ეწოდება.

პირველი კოსმოსური სიჩქარე
პირველი კოსმოსური სიჩქარე (_{}) დედამიწის ზედაპირიდან გაშვებული კოსმოსური აპარატისათვის (თუ დედამიწას სიმკვრივის სფერული განაწილების მქონე სფეროდ ჩავთვლით და ატმოსფეროს უგულებელვყოფთ გამოითვლება (1) ფორმულით. თუ ამ ფორმულაში გრავიტაციულ მუდმივას, დედამიწის მასისა და რადიუსის სათანადო მნიშვნელობებს ჩავსვამთ, მივიღებთ, რომ _{}\7.91 კმ/წმ. თუ ეს სიჩქარე დედამიწის ცენტრისაკენ მიმართულების პერპენდიკულარულია, მაშინ ხელოვნური თანამგზავრი დედამიწის ზედაპირთან წრეწირზე იმოძრავებს. რადგანაც დედამიწას ატმოსფერო აკრავს, დედამიწის ზედაპირის მახლობლად ასეთი ორბიტის განხორციელება პრაქტიკულად შეუძლებელია. ამის გამო ხელოვნურ თანამგზავრს უშვებენ დედამიწიდან 160 კმ-ზე მეტი სიმაღლიდან.

მეორე კოსმოსური სიჩქარე
მეორე კოსმოსური სიჩქარე (_{}) დედამიწის მახლობლად გამოითვლება (2) ფორმულით. დაშვებები იგივეა, რაც (1) ფორმულის შემთხვევაში. თუ ჩავსვამთ სათანადო მონაცემებს, მივიღებთ, რომ _{}\11.2 კმ/წმ. ამ სიჩქარეს განთავისუფლების (გაქცევის, გასხლტომის) სიჩქარესაც უწოდებენ. ასეთი საწყისი სიჩქარით გაშვებული სხეული დედამიწის მიმართ იმოძრავებს პარაბოლურ ორბიტაზე.

თუ ორბიტაზე თანამგზავრის გასვლის სიჩქარე _0 აკმაყოფილებს პირობას _{}>_0>_{}, მაშინ იგი დედამიწის გარშემო ელიფსურ ორბიტაზე მოძრაობს, ხოლო თუ _0>_{} პირობას, მაშინ თანამგზავრი დედამიწის მიმართ ჰიპერბოლურ ორბიტაზე იმოძრავებს. ორბიტაზე გასვლის _0 სიჩქარეს პირველ შემთხვევაში ელიფსური სიჩქარე ეწოდება, ხოლო მეორე შემთხვევაში — ჰიპერბოლური სიჩაქარე.

მესამე კოსმოსური სიჩქარე
მესამე კოსმოსური სიჩქარე (_{}) განისაზღვრება შემდეგი პირობით: კოსმოსურ აპარატს დედამიწის გრავიტაციული მოქმედების სფეროდან გასვლის მომენტში (დედამიწიდან დაახლოებით 930 000 კმ-ზე) მზის მიმართ უნდა ჰქონდეს პარაბოლური სიჩქარე, რომლის სიდიდე დედამიწის ორბიტის მახლობლად 42.10 კმ/წმ-ია. ამ მომენტში დედამიწის მიმართ კოსმოსური აპარატის სიჩქარე არ შეიძლება 12.33 კმ/წმ-ზე ნაკლები იყოს (რადგანაც დედამიწის ორბიტალური სიჩქარე საშუალოდ 29.77 კმ/წმ-ია). ამიტომ დედამიწის ზედაპირის მახლობლად კოსმოსურ აპარატს, ცის მექანიკის ფორმულების თანახმად, უნდა მიენიჭოს სულ მცირე 16.67 კმ/წმ სიჩქარე. ეს არის მესამე კოსმოსური სიჩქარე.

ციური სხეულების კოსმოსური სიჩქარეები
ამის ანალოგიურად განისაზღვრება და გამოითვლება პირველი, მეორე და მესამე კოსმოსური სიჩქარეები სხვა ციური სხეულებისთვისაც.
ცხოვრების 12 წესი

ცხოვრების 12 წესი: ქაოსის ანტიდოტი — კანადელი კლინიკური ფსიქოლოგის, ჯორდან პიტერსონის 2018 წელს გამოშვებული წიგნი. ის იძლევა ცხოვრებისეულ რჩევებს აბსტრაქტული ეთიკური პრინციპების, ფსიქოლოგიის, მითოლოგიის, რელიგიისა და პირადი ანეკდოტების ესეების მეშვეობით. წიგნი ლიდერობდა ბესტსელერების სიაში კანადაში, შეერთებულ შტატებსა და გაერთიანებულ სამეფოში და გაიყიდა ათ მილიონზე მეტი ეგზემპლარი მთელ მსოფლიოში. პიტერსონი გაემგზავრა მსოფლიო ტურზე წიგნის პოპულარიზაციისთვის და დიდი ყურადღება მიიპყრო 4 -თან ინტერვიუს შემდეგ. წიგნი დაწერილია უფრო ხელმისაწვდომი სტილით, ვიდრე ჯორდანის წინა აკადემიური წიგნები.

შინაარსი
წიგნის ცენტრალური იდეა არის ის, რომ „ტანჯვა ჩაშენებულია ყოფიერების სტრუქტურაში“ და, მიუხედავად იმისა, რომ ეს შეიძლება იყოს აუტანელი, ადამიანებს აქვთ არჩევანის გაკეთების საშუალება, ან უკან დაიხიონ, რაც „თვითმკვლელობის ჟესტია“, ან შეხვდნენ და გადალახონ იგი. ყველას აქვს „სიბნელე“, რომელსაც შეუძლია „ისინი გადააქციონ ისეთ ურჩხულებად, როგორებიც შეუძლიათ, რომ იყვნენ“, რათა დააკმაყოფილონ თავიანთი ბნელი იმპულსები სწორ სიტუაციებში. სამეცნიერო ექსპერიმენტები, როგორიცაა უხილავი გორილას ტესტი, აჩვენებს, რომ აღქმა მორგებულია მიზნებზე და უკეთესია მნიშვნელობის ძიება, ვიდრე ბედნიერება. პეტერსონი აღნიშნავს:
„ყველაფერი ძალიან კარგია, როცა იფიქრებ, რომ ცხოვრების აზრი ბედნიერებაა, მაგრამ რა ხდება, როცა უბედური ხარ? ბედნიერება დიდი გვერდითი ეფექტია. როდესაც საქმე მოდის თქვენკენ, მიიღეთ იგი მადლიერებით. მაგრამ ეს წარმავალი და არაპროგნოზირებადია. ეს არ არის ის, რისკენაც მიზანმიმართული უნდა იყოთ - იმიტომ, რომ ეს არ არის მიზანი. და თუ ბედნიერება ცხოვრების მიზანია, რა ხდება მაშინ, როცა უბედური ხარ? მაშინ დამარცხებული ხარ.“
ივანე ბაქრაძე (სამხედრო პირი)

ივანე (ვანო) ტრიფონის ძე ბაქრაძე (დ. ხეითი, 1898 ან 1900 ― გ. პარიზი, 27 ივნისი, 1970) ― საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის იუნკერი, პოლონეთის არმიის ოფიცერი.

ბიოგრაფია
ივანე ბაქრაძე დაიბადა ონის რაიონის სოფელ ხეითში ვექილ ტრიფონ ბაქრაძისა და ეკატერინე ჯაფარიძის ოჯახში. იყო მეექვსე შვილი. 7 წლის ვანო ქუთაისის ქართულ გიმნაზიაში შეიყვანეს, რომელიც 1918 წელს დაამთავრა. სწავლის გაგრძელებას ახალდაარსებულ ქართულ უნივერსიტეტში აპირებდა, მაგრამ სამხედრო გაწვევამ მოუსწრო. 1919 წელს თბილისის სამხედრო სკოლის, იუნკერთა სასწავლებლის კურსანტი გახდა და პირველი საბრძოლო ნათლობა 1921 წლის თებერვალში, კოჯორ-ტაბახმელის ბრძოლებში მიიღო.

საქართველოს ოკუპაციის შემდეგ ვანო ბაქრაძე გენერალ გიორგი კვინიტაძესა და იუნკრებს გაჰყვა სტამბოლში, შემდეგ სხვა ოცდაათ იუნკერთან ერთად პოლონეთში მოხვდა. აქ სამხედრო სასწავლებელი დაამთავრა, ოფიცრის ჩინი მიიღო და ულანთა მე-17 პოლკის როტმისტრი გახდა.

მეორე მსოფლიო ომის დროს ვანო ბაქრაძე პოლონეთის არმიაში იბრძოდა. 1939 წლის მოლოტოვ-რიბენტროპის პაქტით პოლონეთის აღმოსავლეთის მიწები საბჭოთა კავშირის კონტროლქვეშ მოექცა. ვანო, როგორც პოლონეთის არმიის ოფიცერი, გერმანელების წინააღმდეგ იბრძოდა, მაგრამ მისთვის საბჭოელებიც დიდ საფრთხეს წარმოადგენდნენ. საბჭოთა უშიშროებამ პოლონეთის არმიაში მომსახურე ბევრი ქართველი მეომარი შეიპყრო და ადგილზე დახვრიტა, ან ციმბირში გადაასახლა. ამიტომ ივანე პარტიზანებს შეუერთდა, რომლებიც გერმანელებსაც და საბჭოთა არმიასაც ებრძოდნენ.

პოლონეთის გერმანულ ზონაში ჩატარებული ერთ-ერთი ოპერაციისას ვანო ბაქრაძე გერმანელებმა ტყვედ აიყვანეს და ვარშავის მახლობლად საკონცენტრაციო ბანაკში მოათავსეს. ტყვეობიდან ქართველი ემიგრანტების დახმარებით განთავისუფლდა. მათივე რჩევით ჩაეწერა გერმანიის არმიაში მოქმედ ქართულ სამხედრო ნაწილში. მალე ობერლეიტენანტის სამხედრო წოდებაც მიიღო. ჯერ საბადრაგო ბატალიონ "თამარ "–ში მსახურობდა, შემდეგ ჰოლანდიაში დისლოცირებულ ბატალიონ 799-ის მეთაურად გადაიყვანეს.

გერმანიის დამარცხების შემდეგ ვანო ბაქრაძე მოკავშირეთა საოკუპაციო ზონაში მოხვდა, რომელიც საბჭოელებისთვის უნდა გადაეცათ, ამიტომ ამერიკელებმა მისცეს სხვა გვარზე გამოწერილი საბუთი, მანქანა და გაუშვეს საფრანგეთში. იქ უმასპინძლეს მეგობრემა, იუნკერებმა შოთა ნიკოლაძემ და კუკური თოხაძემ. ვანო პარიზში დასახლდა. მუშაობა დაიწყო პეჟოს ქარხანაში. თანამშრომლობდა ემიგრანტულ საზოგადოებებთან. წლების მანძილზე იყო საფრანგეთის ქართული სათვისტომოს გამგეობისა და ყოფილ ქართველ იუნკერთა კავშირის წევრი.

საქართველოში დარჩენილ ოჯახთან ურთიერთობა ვანო ბაქრაძემ 1959 წლიდან აღადგინა, თავდაპირველად წერილობითი კავშირი ჰქონდათ, შემდეგ ნათესავებიც ესტუმრნენ. თავად მას შანსი ჰქონდა 1968 წელს ჩამოსულიყო სამშობლოში. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის 50 წლის იუბილესთან დაკავშირებით, სტუმრად მოიწვიეს უნივერსიტეტის 1 სტუდბილეთის მფლობელი მედეა ღამბაშიძე, ივანე მისი თანმხლები უნდა ყოფილიყო. მზადება რამდენიმე თვე გაგრძელდა, მაგრამ მოსკოვმა ბოლო მომენტში უარი უთხრა, რადგან საფრანგეთის პასპორტი არ ჰქონდა და ლტოლვილის სტატუსით სარგებლობდა.

ვანო ბაქრაძე 1970 წლის 27 ივნისს გულის შეტევით გარდაიცვალა. შთამომავლობა არ დარჩენია. განისვენებს ლევილის ქართულ სასაფლაოზე.
ნაპოლეონდორი

ნაპოლეონდორი — ფრანგული ოქროს მონეტა. უდრიდა 20 ფრანკს. შეიცავდა 5,8 გრამ სუფთა ოქროს. იჭრებოდა 1803 წლიდან. სახელწოდება მიიღო მასზე გამოსახული იმპერატორების ნაპოლეონ -ისა და ნაპოლეონ -ის მიხედვით. აგრეთვე იჭრებოდა ორმაგი (40 ფრანკი), ½ (10 ფრანკი) და ¼ (5 ფრანკი) ნაპოლეონდორები. საუკუნის 50-იანი წლებიდან საფრანგეთის ბანკი მონეტებს ჭრის კერძო ტეზავრატორებისათვის.