iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მსახური

მსახური — სოციალური ფენის წარმომადგენელი ფეოდალურ საქართველოში. მსახური პირადად არათავისუფალი იყო და გლეხობის ზედაფენაში შედიოდა (სხვა შეხედულებით, - საუკუნეებში პირადად თავისუფალი მწარმოებელი ზედაფენის ან კიდევ ფეოდალთა კლასის წევრი). მსახურს „მსახურის მამული“ ეჭირა, გასხვისების უფლება არ ჰქონდა, რადგან მესაკუთრედ მისი ბატონი ითვლებოდა. ზოგიერთ მსახურს ჰქონდა ნასყიდი მიწაც, რომლის განმკარგულებელი თავად იყო. გაქცეული გლეხის საძებრად დაწესებული 30-წლიანი ვადა მსახურზედაც ვრცელდებოდა. მსახურთა ფენის ვალდებულება მეფისა და საერო და საეკლესიო ფეოდალების მიმართ იყო: მოლაშქრეობა, მოხელეობა, სამასპინძლო და სხვა.

სამასპინძლო წარმოადგენდა ნატურალურ გამოსაღებს ჩვეულებრივ 2 წელიწადში ერთხელ. მსახურთა ფენიდან ხდებოდა აზნაურთა წოდების შევსება. ერთიანი მონარქიის არსებობის ხანაში მსახურთა ფენა ერთგვარად აღზევდა. სამეფო კარს უამრავი დაბალი მოხელე და მოსამსახურე სჭირდებოდა, გამარჯვებით დამთავრებული ომები კი მოლაშქრე - მსახურებს ქონებისა შეძენისა და ცალკეულ შემთხვევაში აზნაურული სამსახურის საშუალებას აძლევდა. გვიანდელ შუა საკუნეებში, ქვეყნის ეკონომიკური დაქვეითებისა და პოლიტიკური დაქუცმაცებულობის პერიოდში, მსახურთა ფენაც დაქვეითდა. ამ ვითარებამ გამოხატულება პოვა მსახურის სისხლის ფასის შემცირებაშიც. ბექა-აღბუღას სამართლის მიხედვით, მსახურის სისხლის ფასი 1000 თეთრია, მებეგრე გლეხისა - 400; ვახტანგ -ის სამართლის მიხედვით კი მსახუეის სისხლს ფასი 24 თუმანია, გლეხისა - 12. მსახურთა ფენაში, გვიანდელი შუა საუკუნეების მონაცემებით, 2 ეკონომიკური ჯგუფი გამოიყოფოდა: „მართებული მსახური“, ანუ „კაი კვამლი“, რომელიც „მთელ საკომლოს“ ფლობდა, და „დაბალი მსახური“, რომელსაც „ნახევარი საკომლო“ ჰქონდა. გარდა ამისა, წყაროებში ნახსენებია „დაბეგრილი“ და „დაუბეგრავი“ მსახურიც. მსახურთა მცირე ნაწილს საკუთარი გლეხები ჰყავდა და ამდენად გლეხის ექსპლუატაციის მონაწილე იყო. ზოგიერთ შემთხვევაში კი მსახურს თავისი ბატონი უზრუნველყოფდა ხლებისა და ლაშქრობის დროს. მებეგრე გლეხის მსახურის კატეგორიაში აღზევება მის უშუალო ბატონს შეეძლო. მსახურთა სამხედრო თუ საპოლიციო რაზმებისა და მოხელეების გარეშე არსებობა მსხვილ ფეოდალებს არ შეეძლოთ. ამ ვითარების გამო მსახურთა ფენა საკმაოდ მყარი იყო ფეოდალიზმის არსებობის მთელ მანძილზე. გვიანდელი შუა საუკუნეებში მსახურის სინონიმად ხშირად იხმარებოდა თარხანი ან აზატი (იგულისხმება მებეგრე გლეხის „თავი ბეგრისაგან“ განთავისუფლება და მსახურად დადგენა). ბატონს უფლება ჰქონდა დაესაჯა თავისი მსახური ცემით, დაბმით, დარბევით და სხვა. საქართველოს რუსეთთან შეერთების შემდეგ მთავრობამ არ ცნო მსახურთა პრივილეგიები და მებეგრე გლეხებთან ერთად დაბეგრა. მსახურები ბატონყმობის უღლისაგან განთავისუფლდნენ მთელ გლეხობასთან ერთად 1864-1871 წლებში. მსახურებს მრავალი საერთო აქვს ფეოდალურ დასავლეთ ევროპაში ცნობილ მინისტერიალებთან.
სანტა-ბარბარა

____
სანტა-ბარბარა, რომელიც სხვადასხვა რომანულ ენებში ნიშნავს „წმინდა ბარბარას“, შეიძლება აღნიშნავდეს:
ტელევიზია
სანტა-ბარბარა (ტელესერიალი) — 1980-იანი წლების ტელესერიალი.

ადგილები
აშშ
სანტა-ბარბარა (კალიფორნია)

ბრაზილია
სანტა-ბარბარა (მინას-ჟერაისი)

გვატემალა

ესპანეთი

ვენესუელა

იტალია

კაბო-ვერდე

კოლუმბია

კოსტა რიკა

პორტუგალია

მექსიკა

ფილიპინები

ჰონდურასი

სხვა
სანტა-ბარბარა ეარლაინსი — ვენესუელის ავიახაზები.
გუანჯოუ

გუანჯოუ (, კუანგჭოუ) — სუბპროვინციული მნიშვნელობის ქალაქი ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკაში, გუანდუნის პროვინციის დედაქალაქი. გუანჯოუ ჩინეთის მესამე ქალაქია მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით შანხაის და პეკინის შემდეგ. ის მთავარი პოლიტიკური, ეკონომიკური, სამეცნიერო-ტექნიკური, საგანმანათლებლო, კულტურული და სატრანსპორტო ცენტრია სამხრეთ ჩინეთში.

დაძმობილებული ქალაქები
გუანჯოუს დაძმობილებული ქალაქები არიან:

ფუკუოკა, იაპონია (1979)
ლოს-ანჯელესი, აშშ (1982)
მანილა, ფილიპინები (1982)
ვანკუვერი, კანადა (1985)
სიდნეი, ავსტრალია (1986)
ვინია-დელ-მარი, ჩილე (1986)
ფრანკფურტი, გერმანია (1988)
ლიონი, საფრანგეთი (1988)
ოკლენდი, ახალი ზელანდია (1989)
კვანჯუ, სამხრეთი კორეა (1996)
ოიტა, იაპონია (1997)
ლინჩეპინგი, შვედეთი (1997)
დურბანი, სამხრეთი აფრიკა (2000)
ბრისტოლი, ინგლისი (2001)
ეკატერინბურგი, რუსეთი (2002)
არეკიპა, პერუ (2004)
ბირმინგემი, ინგლისი (2006)
დუბაი, არაბთა გაერთიანებული საამიროები
რესიფი, ბრაზილია
სურაბაია, ინდონეზია (2005)

ადმინისტრაციული დაყოფა
გუანჯოუ დაყოფილია 11 რაიონად:
მსაჯულთუხუცესი

მსაჯულთუხუცესი — ვახუშტი ბატონიშვილის მიხედვით, ფეოდალური საქართველოს მთავარი მსაჯული, სასამართლო უწყების უფროსი, რომელსაც როსტომ მეფის ადმინისტრაციული რეფორმის შემდეგ მდივანბეგი ეწოდა. მსაჯულთუხუცესის „ჴელისა იყვნენ ყოველნი მსაჯულნი, ბჭენი, ჴევისბერნი, ჴევისთავნი, და ესე სჯიდა საბრძანოსა მეფისასა“ (ბატონიშვილი ვახუშტი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, ქართლის ცხოვრება, ტ. 2, სიმონ ყაუხჩიშვილს გამოცემა, თბ., 1973, გვ. 21).
ბიომორფიზმი

ბიომორფიზმი — ხელოვნების მიმდინარეობა, რომელიც საუკუნის 30-იან წლებში ჩაისახა.

ტერმინი პირველად 1936 წელს ალფრედ ბარმა გამოიყენა. ბიომორფული ხელოვნების ფოკუსი ცოცხალი ბუნების ძალაა და ამ ეფექტის მისაღწევად იყენებს ორგანულ ფორმებს, სფერულ ან ტალღოვან ზედაპირებს, რაც ბიოლოგიურ ფორმებზე მიანიშნებს. ბიომორფიზმი ამგვარად დაკავშირებული სიურრეალიზმთან და მოდერნთან (არტ-ნუვო). ამ მოძრაობის საწყისი მიმდევრები უნდა ყოფილიყვნენ ჟოან მირო, ჰენრი მური, ჟან არპი და ბარბარა ჰეპუორთი.

ბომორფიზმი სულ უფრო მკაფიო ხდება თანამედროვე ინდუსტრიულ დიზაინში, ისეთი არქიტექტორების ნამუშევრებში, როგორიცაა ალვარ აალტო. თუმცა უფრო ვრცლად ზედმიწევნით ორგანული ფორმების ნაცვლად თანამედროვე დიზაინერები ბუნებისთვის დამახასიათებელ ფორმებზე მინიშნებებს იყენებენ. ერთ-ერთი გამორჩეული ბიომორფისტი მხატვარია დესმონდ მორისი.
ქვემო ქედი

ქვემო ქედი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში (კახეთის მხარე), ქვემო ქედის ადმინისტრაციული ერთეულის ერთადერთი სოფელი.

მდებარეობს შირაქის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 700 მ-ზე, დედოფლისწყაროდან 41 კმ-ში.

ისტორია
სოფელი ზემო ქედი წარმოიქმნა შირაქის ვაკეზე აღმოსავლეთ საქართველოს მთიელების (ფშავლები, ხევსურები, მთიულები) სტიქიურ ჩასახლებასთან დაკავშირებით, რომელიც საუკუნის დასაწყისში, ძირითადად 1905–1913 წლებში, მიმდინარეობდა. ამ პროცესს აქტიურად უწყობდნენ ხელს იმდროინდელი მოღვაწეები: ვაჟა-ფშაველა, ნიკოლოზ ჯანდიერი და გრიგოლ ვარდაშევი (ზემო ქედის პირველი მამასახლისი). შირაქის ვაკის საძოვრებით მოსარგებლე თუში მეცხვარეების წინააღმდეგობის მიუხედავად, მოახალშენეებმა შირაქის ველის ჩრდილოეთი, ე. წ. „ქედი“ დაიკავეს და მთავრობისგან მოიპოვეს იქ დარჩენის უფლება. ასე შეიქმნა ქართველი მთიელებით დასახლებული ახალი სოფლები: ზემო ქედი (ძირითადად მთიულები), ქვემო ქედი (მთიულები და ხევსურები) და არხილოსკალო (ფშავლები).

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1153 ადამიანი.

ღირსშესანიშნაობები
სოფლის ტერიტორიაზე მდებარეობს არაერთი არქიტექტურული და არქეოლოგიური ძეგლი:
ქვემო ქედის მეტალურგიული სახელოსნო — არქეოლოგიური ძეგლი
ქვემო ქედის ნასახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი
ქვემო ქედის პირველი სადგომი — არქეოლოგიური ძეგლი
ქვემო ქედის მეორე სადგომი — არქეოლოგიური ძეგლი
ქვემო ქედის საკულტო ნაგებობა — არქიტექტურული ძეგლი;
ქვემო ქედის სამარხი — არქეოლოგიური ძეგლი.
ქვემო ქედის ხატის გორა — არქეოლოგიური ძეგლი.
არბოშიკი

არბოშიკი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, კახეთის მხარის დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში.:
არბოშიკის ბოსტანაანთ კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი;
არბოშიკის დამბადებლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი;
კოდისხევის სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი;
არბოშიკის ღვთისმშობლის ნიში — არქიტექტურული ძეგლი;
არბოშიკის წმინდა კვირიკეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი;
ხომხელის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი.
არხილოსკალო

არხილოსკალო — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში (კახეთის მხარე), არხილოსკალოს ადმინისტრაციული ერთეულის ერთადერთი სოფელი.

მდებარეობს შირაქის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 700 მ-ზე, დედოფლისწყაროდან 35 კმ-ში.

ისტორია
სოფელი ზემო ქედი წარმოიქმნა შირაქის ვაკეზე აღმოსავლეთ საქართველოს მთიელების (ფშავლები, ხევსურები, მთიულები) სტიქიურ ჩასახლებასთან დაკავშირებით, რომელიც საუკუნის დასაწყისში, ძირითადად 1905–1913 წლებში, მიმდინარეობდა. ამ პროცესს აქტიურად უწყობდნენ ხელს იმდროინდელი მოღვაწეები: ვაჟა-ფშაველა, ნიკოლოზ ჯანდიერი და გრიგოლ ვარდაშევი (ზემო ქედის პირველი მამასახლისი). შირაქის ვაკის საძოვრებით მოსარგებლე თუში მეცხვარეების წინააღმდეგობის მიუხედავად, მოახალშენეებმა შირაქის ველის ჩრდილოეთი, ე. წ. „ქედი“ დაიკავეს და მთავრობისგან მოიპოვეს იქ დარჩენის უფლება. ასე შეიქმნა ქართველი მთიელებით დასახლებული ახალი სოფლები: ზემო ქედი (ძირითადად მთიულები), ქვემო ქედი (მთიულები და ხევსურები) და არხილოსკალო (ფშავლები).
კურორტი
არხილოსკალო არის ადგილობრივი მნიშვნელობის კლიმატური კურორტი. ჰავა ზომიერად მშრალი სუბტროპიკულია, იცის ზომიერად ცივი, უთოვლო ზამთარი (იანვრის საშუალო ტემპერატურა -1,5°), მშრალი და ცხელი ზაფხული (აგვისტოს საშუალო ტემპერატურა 23°). მზის ნათების ხანგრძლივობა 2300 სთ წელიწადში, ნალექების წლიური ჯამი 540 მმ.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 980 ადამიანი.

ღირსშესანიშნაობები
სოფლის ტერიტორიაზე მდებარეობს არაერთი არქეოლოგიური ძეგლი:
არხილოსკალოს პირველი სამაროვანი
არხილოსკალოს მეორე სამაროვანი
სასანთლიანთ გორის ნამოსახლარი

ცნობილი ადამიანები
ლაშა ბექაური — ორგზის ოლიმპიური ჩემპიონი ძიუდოში.
ზეკოტა

ზეკოტა — სოფელი საქართველოში, ხაშურის მუნიციპალიტეტის სურამის ადმინისტრაციულ ერთეულში (შიდა ქართლის მხარე).

მდებარეობს ლიხის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 800 მ-ზე, ხაშურიდან 7 კმ-ის და სურამიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 3 კმ-ის დაშორებით.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერით სოფელში 172 მცხოვრებია: 86 მამაკაცი და 86 ქალი.
ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2009

ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2009 — ევროვიზიის 54-ე კონკურსი, რომელიც მოსკოვში (რუსეთი) გაიმართა. ფინალი 16 მაისს, ხოლო ნახევარფინალები 12 და 14 მაისს ჩატარდა. რუსეთმა ჩატარების უფლება 2008 წლის მაისში, სერბეთში 2008 წლის ევროვიზიის კონკურსში რუსეთის წარმომადგენელის, დიმა ბილანის გამარჯვებით მიიღო.

= შედეგები =

პირველი ნახევარფინალი
პირველი ნახევარფინალი გაიმარა მოსკოვში, 12 მაისს.
შოუს მიჰყავდათ ნატალია ვოდიანოვასა და ანდრეი მალახოვს.
9 ქვეყანა, რომელმაც მიიღო ხმების ყველაზე მეტ რაოდენობას, გადავიდა ფინალში.
ჟიურიმ გადაწყვეტს ვინ იქნებოდა მეათე ფინალისტი.
გაერთიანებული სამეფომ და გერმანიამ ხმის მიცემის პროცედურაში პირველ ნახევარფინალში მიიღეს მონაწილეობა.

მეორე ნახევარფინალი
მეორე ნახევარფინალი გაიმართება მოსკოვში 14 მაისს
შოუს წამყვანები იქნებიან ნატალია ვადიანოვა და ანდრეი მალახოვი
9 ქვეყანა, რომელიც მიიღებს ხმების ყველაზე მეტ რაოდენობას, გადავა ფინალში
ჟიური გადაწყვეტს ვინ იქნება მეათე ფინალისტი
საფრანგეთი, რუსეთი და ესპანეთი ხმას მისცემენ მეორე ნახევარფინალში

ფინალი
ფინალი გაიმართება მოსკოვში 16 მაისს
შოუს წამყვანები იქნებიან ალსუ და ივან ურგანტი
მონაწილეობას მიიღებს "დიდი ოთხეული": ესპანეთი, საფრანგეთი, გერმანია და გაერთიანებული სამეფო
მასპინძელი ქვეყანა – რუსეთი
10 ქვეყანა პირველი ნახევარფინალიდან
10 ქვეყანა მეორე ნახევარფინალიდან

= ხმის მიცემა =

ევროვიზიის რუკა
ხმის მიცემა ფინალში
ფინალში მიცემულ ხმებს ქვეყნები შემდეგი თანმიმდევრობით გაგვაცნობენ:

1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
12.
13.
14.
15.
16.
17.
18.
19.
20.
21.

22.
23.
24.
25.
26.
27.
28.
29.
30.
31.
32.
33.
34.
35.
36.
37.
38.
39.
40.
41.
42.

საქართველოს კონკურსიდან გასვლის მიზეზი
2009 წლის 11 მარტს საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის მოადგილემ გია ჭანტურიამ განაცხადა, რომ საქართველო სიმღერის კონკურსში მონაწილეობას არ მიიღებდა. მისი თქმით, ქართული მხარე ”უარს აცხადებს” სიმღერის ” ’ ”-ის ტექსტის შეცვლაზე, რომელიც ქართულ ჯგუფს ”სტეფანე და 3”-ს უნდა შეესრულებინათ მოსკოვში.

ეს გადაწყვეტილება ქართულმა მხარემ მას შემდეგ მიიღო, რაც 10 მარტს ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის ორგანიზატორმა, ევროპის სამაუწყებლო კავშირმა განაცხადა, რომ საქართველოს მიერ მოსკოვში დაგეგმილი კონკურსისთვის წარდგენილი სიმღერის ტექსტი ”არ შეესაბამება კონკურსის წესებს”. ევროპის სამაუწყებლო კავშირმა საქართველოს საზოგადოებრივ მაუწყებელს შესთავაზა ახალი ტექსტის დაწერა ან სხვა სიმღერის შერჩევა კონკურსისთვის 16 მარტამდე.

თბილისში ჩატარებულ შესარჩევ ტურში გამარჯვებულ სიმღერას ” ’ ” მკაცრად კრიტიკული შეფასებები მოჰყვა მოსკოვში. რუსეთის პრემიერ-მინისტრის ვლადიმერ პუტინის პრესსპიკერმა დიმიტრი პესკოვმა იგი ”ფსევდოპოლიტიკურ ამბიციებად” და ”ხულიგნობად” შეაფასა.

= სქოლიო =
მსაჯულთშეკრებულობა

მსაჯულთშეკრებულობა — ქართლ-კახეთის სამეფოში მდივანბეგთა კოლეგიური სასამართლოს სახელწოდება საუკუნის 80-იანი წლებიდან. ეს ახალი — უფრო გაქართულებული სახელწოდება მდივანბეგთა, როგორც ცენტრალური ხელისუფლების მოსამართლეთა, ავტორიტეტისა და უფლებამოსილების განმტკიცებას გამოხატავდა. მსაჯულთშეკრებულობა „საქართველოს მსაჯულთშეკრებულობადაც“ იწოდებოდა. მსაჯულთშეკრებულობას შეეძლო ყოველგვარი საქმე გაერჩია. იგი საქმეებს განიხილავდა საკუთარი ინიციატივითა და მეფის, დედოფლის ან ბატონიშვილების დავალებით. მსაჯულთშეკრებულობა ზემდგომი ინსტანციის სასამართლოსაც წარმოადგენდა (გასაჩივრებულ საქმეებსაც განიხილავდა).
მსუბუქი მუსიკა

მსუბუქი მუსიკა — ადვილად აღსაქმელი, ძირითადად გართობისათვის განკუთვნილი მუსიკა. გამოირჩევა შინაარსისა და მუსიკალური ენის შედარებითი სიმარტივით. ჟანრულად მრავალფეროვანია, მოიცავს სიმღერას, ცეკვას, საკრავიერ პიესას, სიუიტას, რაფსოდიას, ფანტაზიას პოპულარულ თემაზე, ოპერეტას. მსუბუქი მუსიკის პირველი ნიმუშები იუო სახუმარო სიმღერები, ოპერა-ბუფი, ზინგშპილი, ვოდევილი, კომიკური ოპერა. მსუბუქმა მუსიკამ განვითარების მწვერვალს მიაღწია საუკუნეში მამა-შვილ შტრაუსების, ჟ. ოფენბახის, ი. ლანერის შემოქმედებაში, თანამედროვე პირობებში ფართოდ გავრცელდა მსუბუქი მუსიკის მონათესავე საესტრადო მუსიკა, კერძოდ ჯაზი და ე. წ. „პოპ-მუსიკა“ ანუ „როკ-მუსიკა“, რომლებიც თავისი ფესვებით აფრიკისა და აზიის ხალხის მუსიკალურ ფოლკლორთანაა დაკავშირებული. მსუბუქი მუსიკის ჟანრში ნაყოფიერად მუშაობდნენ: ი. დუნაევსკი, მ. ბლანტერი, ო. ფელცმანი, ი. ფრენკელი და სხვები; ქართველი კომპოზიტორები: რ. ლაღიძე, რ. გაბიჩვაძე, შ. მილორავა, დ. თორაძე, გ. ცაბაძე, ვ. აზარაშვილი, გია ყანჩელი და სხვები.
ქლამიდიოზი

ქლამიდიოზი ( — მოსასხამი) — სქესობრივი გზით გადამდები ინფექცია ადამიანებს შორის, რომლის გამომწვევია ბაქტერია „ “. ინფიცირება ხდება სქესობრივი კონტაქტისას უროგენიტალური ქლამიდიოზით დაავადებულ ადამიანთან. შესაძლოა ნაყოფზე გადასვლაც დაავადებული დედის საშვილოსნოში ან სამშობიარო გზების გავლისას.

სიმპტომები
ქალებში უროგენიტალური ქლამიდიოზის სიმპტომები მესამედ შემთხვევებში გამოიხატება:
საშოდან ლორწოვანი გამონადენით.
მუცლის ქვედა ნაწილის ტკივილით, დიზურიით, პოსტკოიტალური და მენსტრუაციებს შორის სისხლიანი გამონადენით.
ქრონიკული ტკივილები მენჯის არეში.
უშვილობა

უროგენიტალური ქლამიდიოზის სიმპტომები მამაკაცებში გამოიხატება:
ლორწოვანი გამონადენი ურეტრადან
დიზურია
ტკივილები მუცლის ქვედა არეში
ერექციის დარღვევა
გარდა ამისა, პათოლოგიური პროცესების ლოკალიზაციის მიხედვით ორივე სქესის პირს შესაძლოა აღენიშნებოდეს გამონადენი და დისკომფორტი ანორექტალურ არეში, ჰიპერემია კონიუნქტივას ლორწოვან გარსში, ცრემლდენა, ართრალგია, ჰიპერემია საყლაპავის ლორწოვან გარსში.

უროგენიტალური ქლამიდიოზით დაავადებულებს საჭიროა ჩაუტარდეთ გამოკვლევები სხვა ინფექციურ დაავადებებზეც.

მკურნალობა
უროგენიტალური ქლამიდიოზის მკურნალობა ხელს უწყობს მძიმე გართულებების პროფილაქტიკას და სქესობრივი პარტნიორების და ჩვილების დაცვას. მედიკამენტურ საშუალებას წარმოადგენს ანტიბიოტიკები. დროული აღმოჩენის და ადეკვატური მკურნალობის შემთხვევაში პროგნოზი დადებითია.
გურჯაანი (სოფელი)

გურჯაანი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფელი გურჯაანი).

მდებარეობს ალაზნის ვაკეზე, გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 440 მ-ზე, ქალაქ გურჯაანიდან დაშორებულია 2 კმ-ით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3 738 ადამიანი.

ისტორია
„გურჯაანის“ სახელის წარმოშობასთან დაკავშირებით ხალხურ გადმოცემებში მრავალი ვერსია არსებობს. ერთ-ერთი ისტორიულად დასაბუთებული ვერსიის თანახმად ამ სახელს თურქული წარმოშობა აქვს: სიტყვა „გურჯ“ თურქულია და ქართველს ნიშნავს, ხოლო „გურჯაანი“ — ქართველთა სადგომს.

სოფელი გურჯაანი წერილობით წყაროებში პირველად იხსენიება კახეთის მეფის ალექსანდრე -ის (1476-1511) გუჯარში, რომლის მიხედვით კახთუბანი-გურჯაანი მეფეს გადასახადისაგან გაუთავისუფლებია (კახთუბანი ამჟამად ქალაქ გურჯაანის ერთ-ერთი უბანია). გურჯაანი მოხსენიებულია ასევე ვახუშტი ბატონიშვილის და იოანე ბატონიშვილის შრომებში. ამ პერიოდში ის ვაჩნაძეებისა და ანდრონიკაშვილების სოფელია. იოჰან გიულდენშტედტის მიხედვით ს-ის 70-იან წლებში გურჯაანი გაპარტახებული ყოფილა.

სოფელი დაყოფილი იყო: კოტეხის, ნათლისმცემლის, კალოუბნის, ხევის, სახასოს და ზემო უბნებად. 1927 წელს გაერთიანდა თელავის და სიღნაღის მაზრები და შეიქმნა კახეთის ოლქი, რომლის მთავარი ცენტრი გახდა სოფელი გურჯაანი. 1934 წელს, კახეთის ოლქის დაშლის შემდეგ, სოფელ გურჯაანს გამოეყო ქალაქი გურჯაანი, რომელიც რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი გახდა. სოფელ გურჯაანის ცენტრი იყო ხევისუბანი, სადაც ბაზრობები იმართებოდა ხოლმე და თავს იყრიდნენ ვაჭრები კახეთის ყველა კუთხიდან.

კულტურული მემკვიდრეობა
სოფელში არის გვიანი შუასაუკუნეების იოანე მახარებლის, კვირაცხოვლის და ღვთისმშობლის ეკლესიები, ასევე საუკუნის მიწურულის ქაშვეთისა და მიქაელ მთავარანგელოზის ეკლესიები. სოფლის მახლობლად მდებარეობს ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი გურჯაანის ყველაწმინდა. სოფელში მოქმედებს ნატო ვაჩნაძის სახლ-მუზეუმი, რომელიც განთავსებულია ანდრონიკაშვილების საგვარეულო სასახლეში.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3 738 ადამიანი.

გალერეა
დარჩეთი

დარჩეთი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში (არაშენდის ადმინისტრაციული ერთეული).

მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 880 მ-ზე. გურჯაანიდან დაშორებულია 37 კმ-ით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 409 ადამიანი (ეთნიკურად ქართველები, 99%).

ისტორიულ წყაროებში სოფელი „დარჩიეთის“ სახელწოდება მოხსენიებული აქვს მე-18 საუკუნის ქართველ მეცნიერს და გეოგრაფს ვახუშტი ბატონიშვილს.

სოფელ დარჩეთში გავრცელებული გვარებია: რამაზაშვილი, გოგინაშვილი, ნადაშვილი, ჯიქურაშვილი და გოგილაშვილი.

სოფლის მთავარი დღესასწაული - „ევსტათობა“ 3 ოქტომბერს აღინიშნება.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 415 ადამიანი.

არქეოლოგია და არქიტექტურა
დარჩეთის არქეოლოგიური ძეგლები
დარჩეთის ნაეკლესიარი
დარჩეთის წმინდა ესტატეს ეკლესია

გალერეა
მსუქანასებრნი

მსუქანასებრნი — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. ბალახები და ბუჩქბალახებია. წვნიანი ღერო და ხორცოვანი ფოთლები აქვთ. მსუქანასებრთა მეტი წილი სუკულენტია. ბევრი მათგანი ადვილად მრავლდება ვეგეტატიურად (ან უბის კვირტებით, ფოთლის დაფესვიანებით, ან ღეროს პატარა ნაწილებით); ზოგიც ცოცხლადმშობი მცენარეა.

ოჯახი 1400-მდე სახეობაა. უმრავლესობა გავრცელებულია სამხრეთ აფრიკაში, მექსიკასა და ხმელთაშუაზღვისპირეთში, მშრალ და ქვიან ადგილებში. საქართველოში გვხვდება 29 სახეობა. სახეობათა მეტი წილი თავმოყრილია კლდისდუმას და კლდისვაშლას გვარებში. მსუქანასებრთა ბევრ სახეობას ამრავლებენ დეკორატიულ მცენარედ.
მსხვილი თეთრი ღორი

მსხვილი თეთრი ღორი — მსხვილი მალმწიფადი ღორის ჯიში უნივერსალური პროდუქტიულობისა. გამოყვანილია საუკუნის ინგლისში ადგილობრივი გვიანმწიფადი ღორების მალმწიფად ჩინურ, ნეაპოლურ და პორტუგალიურ ღორებთან რთული შეჯვარების შედეგად. ყოფილ სსრკ-ში მსხვილი თეთრი ღორის ჯიში შეიქმნა ხანგრძლივი სანაშენე მუშაობის შედეგად და არსებითად ახალი სამამულო ჯიშად ითვლება, რომელიც სამნაირი ტიპისაა: სახორცე, სახორცე-საქონე (უმეტესობა) და საქონე. ზრდასრული კერატი იწონის 300-350 კგ, ნეზვი 200-250კგ, ნაყოფიერება — 10-12 გოჭი ყოველ დაყრაზე; ინტენსიური სექების 6 თვის მოზარდეული 100 კგ იწონის.

მსხვილი თეთრი ღორი საქართველოში პირველად საუკუნის ნახევარში შემოიყვანეს (ზესტაფონი, ბორჯომი, სურამი). მოგვიანებით დაიწყო მისი გეგმიანი გავრცელება და ჯიშიანი ღორის სულადობის 86%-ს შეადგენდა. საქართველოში ამ ჯიშს აშენებდნენ 2 საშენე საბჭოთა მეურნეობაში და 28 საკოლმეურნეო სანაშენე ფერმაში, რომელსაც ხელმძღვანელობდა 2 სახელმწიფო ჯიშთსაშენი.
მსხვილი ნაცარა ბატი

მსხვილი ნაცარა ბატი — ტულუზური და რომენული ბატების შეჯვარებით გამოყვანილი (1942—1950) ბატის ჯიში. ტანად დიდი ფრინველია, აქვს ფართო, ღრმა მკერდი, შებუმბვლილია ნაცრისფრად, მუცელთან თეთრია. მამლის მასაა 8 კგ, დედლისა — 6,4, თვის მოზარდეული დაახლოებით 5,5 კგ-ია, მეკვერცხულობა წელიწადში 40-60 კვერცხია. ამ ჯიშს ამრავლებენ რუსეთისა და უკრაინის ბევრ რაიონში.
მსხვილი რქოსანი საქონელი

მსხვილი რქოსანი საქონელი, მსხვილფეხა რქოსანი პირუტყვი  — შინაური წყვილჩლიქოსანი მცოხნავი ცხოველი ღრურქიანების ოჯახისა. იგი მხოლოდ შინაური ფორმით გვხვდება. მისი წინაპარია ტური , რომლის მიშინაურება დაახლოებით 8 ათ.ასი წლის წინათ დაიწყო, თვითონ კი საუკუნის დასაწყისში ამოწყდა.

მსხვილი რქოსანი საქონელს იყენებენ რძის, ხორცის, ტყავის, სასაკლაოს სხვა პროდუქციის, გამწევი ძალისა და ნაკელის მისაღებად. სპეციალიზებული მეხორცული ჯიშები მერძეულთან შედარებით სწრაფად სუქდება, იძლევა დიდ საკლავ წონას და უკეთესი ხარისხის ხორცს. 1,5 — 2 წლის მოზარდეულის წონა საშუალოდ 400–500 კგ აღწევს. სანაშენე წიგნში ჩაწერილი მერძეული ფურების საშუალო წლიური მონაწველია 3500-6000 კგ რძე, რომლის ცხიმიანობაა 3,6-4%. რეკორდული მონაწველია: დღიური — 82,2 კგ, წლიური — 20 000 კგ, მთელი სიცოცხლის მანძილზე — 120 247 კგ. ლაქტაცია გრძელდება საშუალოდ 280–320 დღე, მერძეულ ფურს იყენებენ 12-13 წლის განმავლობაში.

სხვადასხვა ჯიშის ზრდასრული ფურების ცოცხალი მასაა 200–600 კგ. უდიდესია 1000 კგ-ზე მეტი; კურების — 300–900 კგ, უდიდესია — 1600 კგ. დეკეულს დაგრილებაზე უშვებენ 16-22, ხოლო კუროს 14-18 თვისას, მაკეობა გრძელდება საშუალოდ 285 დღე. ფური ერთნაყოფიანია, ტყუპი იშვიათია (2%). სხვადასხვა ქვეყნის კლიმატური ზონისათვის გამოყვანილია მსხვილი რქოსანი საქონლის ბევრი ჯიში. საქართველოში უმთავრესად გავრცელებულია კავკასიური წაბლა, სტეპის წითელი, შვიცური და შავჭრელი, აგრეთვე ენდემური ჯიში: წითელი მეგრული, ადგილობრივი ჯიში — ქართული მთის საქონელი და სხვა.

ფართო გაგებით, მსხვილ რქოსან საქონელს განეკუთვნება კამეჩი, იაკი და ჩვეულებრივ ძროხის გვარში შემავალი საქონლის ყველა შინაური ჯიში.
კრეოლური ენა

კრეოლური ენა (ლათ. "შექმნა") — ენა, რომელიც წარმოიშობა მოცემულ საზოგადოებაში კონკრეტული ენობრივი სისტემის არასრულყოფილი სახით გამოყენების შედეგად მიღებული ტრანსფორმაციებისგან. ამ ტრანსფორმაციებზე გავლენს ახდენს მოცემული საზოგადოების წევრების ადგილობრივი მშობლიური ენა. ამგვარი ენა ვითარდება ძირითადად შერეული წარმოშობის საზოგადობებში, თანდათან მშობლიური ხდება მისთვის და ზოგიერთი დამოუკიდებელ ენადაც ყალიბდება. კრეოლური ენების უმეტესობა აფრიკის, აზიისა და ლათინური ამერიკის კოლონიზაციის შედეგად წარმოიშვა - საუკუნეებში. თანამედროვე კრეოლური ენების უმეტესობა მეტ-ნაკლებად ინარჩუნებს ამოსავალ ენასთან კავშირს. ბევრი კრეოლური ენა გადაშენების პირასაა (მაგ. აზიის პორტუგალიურ-კრეოლური ენები), ზოგიერთი მათგანი უკვე გამქრალია, ზოგი კი ამოსავალ ენასთან დაახლოების ტენდენციას ავლენს, რასაც დეკრეოლიზაციის პროცესი ეწოდება.

სახელწოდების ისტორია
ტერმინი კრეოლური მომდინარეობს ფრანგული სიტყვისგან , ესპანური , პორტაუგალიური -საგან. ყველა ეს სიტყვა კი დასაბამს პოულობს ლათინურ სიტყვაში "წარმოქმნა, შექმნა". ტერმინი წარმოიშვა საუკუნეში ევროპელების მიერ აზიაში, ამერიკასა და აფრიკაში კოლონიების შექმნის შედეგად.

თავდაპირველად "კრეოლს" უწოდებდნენ კოლონიაში დაბადებულ ადამიანებს, განსხვავებით უფრო მაღალი კლასის - ევროპაში დაბადებული იმიგრანტებისგან. "კრეოლური ენა" კი კრეოლთა სალაპარაკო ენას ერქვა.

კრეოლური ენის განვითარება
პიჯინისგან განსხვავებით კრეოლური ენა არის ცალკე ენა, რომელსაც გააჩნია თავისი გრამატიკა და ლექსიკა და რომელიც მოცემული საზოგადოების მშობლიურ ენად იქცა. მიუხედავად იმისა, რომ კრეოლური ენის ლექსიკა თითქმის მთლიანად ნასესხები სიტყვებისგან არის შექმნილი, ამოსავალი ენის წარმომადგენლისთვის მაინც რთულია მისი გაგება. ნასესხები სიტყვები განიცდიან გარკვეულ მოდიფიკაციებს (ფონეტიკურს, სემანტიკურს და ა.შ), რაც კრეოლურ ენას თავისთავადობას სძენს. მიუხედავად გავრცელებული აზრისა იმის შესახებ, რომ კრეოლური ენები კარგად განვითარებული პიჯინებია, არსებობს გარკვეული სოციო-ეთნიკური და ლინგვისტური განსხვავებები პიჯინიზაციისა და კრეოლიზაციის პროცესებს შორის. თუმცა ის ფაქტი რომ მათ შორის არსებობს ბევრი საერთო ნიშანი და მსგავსება, მიუთითებს იმაზე, რომ განსხვავება პიჯინსა და კრეოლურ ენას შორის არ არის მყარი და მათი გამომწვევი მოვლენები ჯერ კიდევ შესწავლის პროცესშია.

სოციალური პირობები
კრეოლიზაცია ხდება მრავალენობრივ საზოგადოებაში (ანუ იქ,სადაც არანაკლებ ორი ენა თანაარსებობს).
არსებობს უმცირესობაში მყოფი ეკონომიკურად დომინანტი სოციალური ჯგუფი, რაც ძირითადად ხდება მონობის პირობებში.
სუპერსტრატის ენა ძნელად მისაწვდომია სუბსტრატის ენათა წარმომადგენლებისთვის.
სუბსტრატის ენაზე მოსაუბრეთა შორის კომუნიკაცია სუსტდება ამ ენაზე მოსაუბრე თაობათა შემცირების გამო.
ევროვიზიის სიმღერის ბავშვთა კონკურსი 2007

საბავშვო ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი 2007 — საბავშვო ევროვიზიის სიმღერის კონკურსის რიგით მე-5 კონკურსი, ჩატარდა 8 დეკემბერს 2007 წელს ნიდერლანდებში, ქალაქ როტერდამში. საქართველო ამ კონკურსზე წარადგინა დებიუტი. პირველი წარმომადგენელი მარიამ რომელაშვილი იყო სიმღერით «ოდელია რანუნი».

კონკურსის მონაწილეები