iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დონდუშენის რაიონი

დონდუშენის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი დონდუშენი. რაიონი იკავებს 644.12 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 43 600 ადამიანს (2012 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 67.69 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 30 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 20 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 29 დასახლებულ პუნქტს.
დროკიის რაიონი

დროკიის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი დროკია. რაიონი იკავებს 999.91 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 87 092 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 87.10 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 40 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 27 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 39 დასახლებულ პუნქტს.
დუბესარის რაიონი

დუბესარის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი კოჩიერი. რაიონი იკავებს 309.22 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 34 015 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 110.00 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 15 დასახლებულ პუნქტს. რაიონი იყოფა 11 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 5 დასახლებულ პუნქტს.
ედინეცის რაიონი

ედინეცის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ედინეცი. რაიონი იკავებს 932.92 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 81 390 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 87.24 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 49 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 2 ქალაქია. რაიონი იყოფა 30 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 44 დასახლებულ პუნქტს.
ფელეშტის რაიონი

ფელეშტის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ფელეშტი. რაიონი იკავებს 1072.60 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 90 320 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 84.21 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 75 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 30 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 74 დასახლებულ პუნქტს.
ფლორეშტის რაიონი

ფლორეშტის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ფლორეშტი. რაიონი იკავებს 1108.19 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 89 389 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 80.66 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 74 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 3 ქალაქია. რაიონი იყოფა 37 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 71 დასახლებულ პუნქტს.
გლოდენის რაიონი

გლოდენის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი გლოდენი. რაიონი იკავებს 754.18 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 60 975 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 80.85 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 35 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 18 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 33 დასახლებულ პუნქტს.
ჰინჩეშტის რაიონი

ჰინჩეშტის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ჰინჩეშტი. რაიონი იკავებს 1472.13 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 119 762 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 81.35 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 63 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 38 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 62 დასახლებულ პუნქტს.
იალოვენის რაიონი

იალოვენის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი იალოვენი. რაიონი იკავებს 783.49 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 97 704 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 124.70 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 34 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 24 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 33 დასახლებულ პუნქტს.
ლეოვის რაიონი

ლეოვის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ლეოვა. რაიონი იკავებს 764.73 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 51 056 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 66.76 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 39 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 2 ქალაქია. რაიონი იყოფა 23 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 36 დასახლებულ პუნქტს.
ნისპორენის რაიონი

ნისპორენის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ნისპორენი. რაიონი იკავებს 629.02 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 64 924 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 103.21 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 39 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 22 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 38 დასახლებულ პუნქტს.
ოკნიცის რაიონი

ოკნიცის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ოკნიცა. რაიონი იკავებს 597.47 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 56 510 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 94.58 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 33 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 3 ქალაქია. რაიონი იყოფა 18 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 30 დასახლებულ პუნქტს.
ორჰეის რაიონი

ორჰეის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ორჰეი. რაიონი იკავებს 1228.31 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 116 271 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 94.66 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 75 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 36 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 74 დასახლებულ პუნქტს.
რეზინის რაიონი

რეზინის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი რეზინა. რაიონი იკავებს 621.79 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 48 105 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 77.37 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 41 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 24 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 37 დასახლებულ პუნქტს.
რიშკანის რაიონი

რიშკანის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი რიშკანი. რაიონი იკავებს 936.03 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 69 454 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 74.20 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 55 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 2 ქალაქია. რაიონი იყოფა 26 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 47 დასახლებულ პუნქტს.
სინჯერეის რაიონი

სინჯერეის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სინჯერეი. რაიონი იკავებს 1033.71 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 87 153 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 84.31 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 68 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 2 ქალაქია. რაიონი იყოფა 24 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 65 დასახლებულ პუნქტს.
სოროკის რაიონი

სოროკის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სოროკა. რაიონი იკავებს 1042.99 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 94 986 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 91.07 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 68 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 34 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 67 დასახლებულ პუნქტს.
სტრეშენის რაიონი

სტრეშენის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სტრეშენი. რაიონი იკავებს 729.12 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 88 900 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 121.93 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 38 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 2 ქალაქია. რაიონი იყოფა 25 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 35 დასახლებულ პუნქტს.
შოლდენეშტის რაიონი

შოლდენეშტის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი შოლდენეშტი. რაიონი იკავებს 598.37 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 42 227 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 70.57 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 33 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 22 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 32 დასახლებულ პუნქტს.
შტეფან-ვოდეს რაიონი

შტეფან-ვოდეს რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი შტეფან-ვოდე. რაიონი იკავებს 998.38 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 70 594 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 70.71 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 26 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 22 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 25 დასახლებულ პუნქტს.
ტარაკლიის რაიონი

ტარაკლიის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ტარაკლია. რაიონი იკავებს 673.69 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 43 154 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 64.06 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 27 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 15 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 26 დასახლებულ პუნქტს.
ტელენეშტის რაიონი

ტელენეშტის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ტელენეშტი. რაიონი იკავებს 848.62 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 70 126 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 82.64 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 55 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 1 ქალაქია. რაიონი იყოფა 29 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 52 დასახლებულ პუნქტს.
უნგენის რაიონი

უნგენის რაიონი  — მოლდოვის რესპუბლიკის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული. რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი უნგენი. რაიონი იკავებს 1082.52 კმ² ფართობს. მისი მოსახლეობა შეადგენს 110 545 ადამიანს (2004 წლის აღწერის მონაცემებით). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 102.11 კაცი/კმ²-ზე. რაიონი სულ მოიცავს 74 დასახლებულ პუნქტს, მათგან 2 ქალაქია. რაიონი იყოფა 31 კომუნად, რომლებიც აერთიანებს 71 დასახლებულ პუნქტს.
UTC+03:00

+03:00 — სასაათო სარტყელი, რომელიც გამოიყენება შემდეგ სახელმწიფოებსა და ტერიტორიებზე:

მთელი წლის განმავლობაში

ჩრდილო-დასავლეთის ფედერალური ოკრუგი
ცენტრალური ფედერალური ოკრუგი
ვოლგისპირეთის ფედერალური ოკრუგი
სამხრეთის ფედერალური ოკრუგი
ჩრდილოეთ კავკასიის ფედერალური ოკრუგი
ურალის ფედერალური ოკრუგი
(2011 წლის 27 მარტიდან)

:
ეპარსეს კუნძულები

ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში

(ჩრდილოეთ კვიპროსის გარდა)
საავტომობილო ნომერი

საავტომობილო ნომერი — ავტომობილის ინდივიდუალური სარეგისტრაციო ნიშანი (ნომერი). იგი, როგორც წესი, გამოისახება ლითონის ან პლასტმასის სინათლისამრეკლ გრავიურაზე (სანომრე ნიშანი), მანქანის წინა და უკანა მხარეზე, ან გამოისახება ქაღალდზე და თავსდება სატრანსპორტო საშუალების წინა ან უკანა მინაზე.

ხშირად საავტომობილო ნომერი მიუთითებს სახელმწიფოს ადმინისტრაციულ ერთეულზე, რომელშიც დარეგისტრირებულია სატრანსპორტო საშუალება.

ბევრ სახელმწიფოში ნომრებს გასცემს ცენტრალური სარეგისტრაციო დაწესებულება, ხოლო კანადაში, ავსტრალიაში, გერმანიაში, პაკისტანსა და აშშ-ში ნომრებს გასცემს ადგილობრივი ხელისუფლების დაწესებულება. საქართველოში საავტომობილო სარეგისტრაციო ნომრებს გასცემს შსს მომსახურების სააგენტო.
სარიყამიშის ბრძოლა

სარიყამიშის ბრძოლა — რუსეთის არმიის მიერ კავკასიაში პირველი მსოფლიო ომის პერიოდში განხორციელებული ოსმალეთის წინააღმდეგ მიმართული ბრძოლა. მიმდინარეობდა 1914 წლის 9 (22) დეკემბრიდან 1915 წლის 4 (17) იანვრამდე.

1914 წლის 15 ნოემბერს რუსეთის არმიის სამი რაზმი თურქეთის სახელმწიფო საზღვარზე გადადის და იწყებს შეტევას ორი მიმართულებით:
ყარსი–ერზურუმი — სარიყამიშისა და ოლთისის რაზმები (სულ 6 დივიზია).
ერევანი–ელეშკირტი — ერევნის რაზმი (სულ 2 დივიზია, კავალერია).

ოსმალეთის არმიის მთავარსარდალმა ენვერ-ფაშამ დაგეგმა მეტად გაბედული ოპერაცია: თურქული მე-3 არმიის სამ საარმიო კორპუსს რუსული ქვედანაყოფები უნდა შეებოჭა სარიყამიშთან. ამ ამოცანის წარმატებით გადაჭრის შემთხვევაში იმედოვნებდნენ რუსეთის მიერ 1877-1878 წლების ომის შემდეგ მიერთებული ტერიტორიების დაბრუნებას, რეგიონში მცხოვრები მაჰმადიანი მოსახლეობის აჯანყებას, სამხრეთ კავკასიის გაწმენდასა და ბორჯომი-თბილისის მიმართულებით შეტევას.

თუმცა 22 დეკემბრის (4 იანვრის) შემდეგ მოვლენები სხვანაირად განვითარდა. დარუბანდის 154-ე ქვეით კაზაკთა ათასეულის მე-14 ასეულის მებრძოლებმა და ასმეთაურმა ტარას ვაშაკიძემ დაატყვევა თურქეთის არმიის კორპუსის მთელი ხელმძღვანელობა, რამაც პრაქტიკულად გადაწყვიტა ბრძოლის ბედი. რუსულ არმიებს რამდენიმე დღე დასჭირდათ და საარმიო კორპუსების დარჩენილი ნაწილების გასანადგურებლად.

სარიყამიშის ბრძოლაში მონაწილეობდა ქაქუცა ჩოლოყაშვილი. ჩოლოყაშვილის საკავალერიო ასეულს დაევალა სტრატეგიულად დიდი მნიშვნელობის მქონე სიმაღლის, „არწივის ბუდის“ აღება და დაცვა. მან ეს ბრძანება ბრწყინვალედ შეასრულა. ამ დროს გამოჩენილი გმირობისათვის ქაქუცა ჩოლოყაშვილი მხედრული წარჩინების ერთ-ერთი უმაღლესი ნიშნით, ოქროს სახელობითი ხმლით დააჯილდოვეს.
კუჯულა კადფიზი

კუჯულა კადფიზი (ჩინ. , ) — ქუშანის სამეფოს პირველი მეფე. მისი მეფობის პერიოდზე მიდის დავა. მეფე კანიშკის პაპა.

ყველაზე გავრცელებული შეხედულებით მისი მეფობა იწყება ჩვ.წ. 20 (ან 30)წლიდან – 80 წლამდე. ცხოვრობდა დაახლოებით 80 წელი. მისი დაბადების წელი აღნიშნულია, როგორც ძვ. წ. 1 წელი.

თავდაპირველად, ის იყო იუეჩჟის ხუთიდან ერთ–ერთი ტომის (ქუშანი, გუიშუანი) ბელადი. მის საცხოვრებელ ადგილად ითვლებოდა ბეკაბადის შემოგარენი თანამედროვე ტაჯიკეთში. მან დაიმორჩილა დანარჩენი ოთხი ტომი და ამის შემდეგ მოაწყო ლაშქრობა ბაქტრიაზე და აიღო მისი დედაქალაქი ლანში (ამჟამად, პატარა ქალაქი შაჰრინაი დედაქალაქ დუშანბედან 45 კმ დასავლეთით) და განმტკიცდა ტრანსოქსანიაში. 47 წელს მან მოიგერია პართელი უფლისწულის აგრესია და მოაწყო ლაშქრობა პართიის მოკავშირე ქვეყნის გაოჰის სამეფოს წინააღმდეგ. (იხილეთ განდჰარა, ამუდარიის სამხრეთ ნაპირი, თანამედროვე ავღანეთის ჩრდილოეთ ნაწილში.)

სავარაუდოდ, მან შეკრა კავშირი გაოფის მეფე ჰერმეისთან, რომელსაც სურდა პართიის წინააღმდეგ სამთავროების გაერთიანება. კუჯულა დაეხმარა მას შეექმნა დიდი დამოუკიდებელი სამეფო. იმდროინდელ მონეტებზე, ერთ მხარეს ფიგურირებს კუჯულა კადფიზი, როგორც განსაკუთრებული მეთაური მეფე ჰერმეის დროს. ამასთან, ასეთი მონეტები გავრცელებულია მხოლოდ მდინარე ამუდარიის სამხრეთით, რაც ადასტურებს იმას, რომ ჰერმეი აგრძელებდა თავისი დამოუკიდებელი სამეფოს მართვას.

ჰერმეის გარდაცვალების შემდეგ კუჯულამ მოახერხა მისი ტახტის მიერთება.

დაახლოებით 50–დან 70 წლამდე პერიოდში კუჯულამ გაილაშქრა ჩრდილოეთ ინდოეთში მდებარე დიდ სამეფო ცზიბინზე და დაიპყრო იგი.

საკუთარ მონეტებს კუჯულა კადფიზი არ ჭრიდა, მაგრამ ამ დროისთვის დიდი რაოდენობით არის გამოსული სპილენძის მონეტები მეფე სოტერ მეგასის სახელით, რომელიც ჩვენი დროისათვის შემონახულია ათობით ათასი ცალი. მონეტები იმდენად ბევრი იყო, რომ ისინი გამოიყენებოდა ავღანეთში საუკუნეშიც კი. კუჯულა კადფიზმა მიითვისა "დიდი განმათავისუფლებლის" ტიტული. მას არ გაურისკავს, ინდური და ბერძნული სამყარო ქუშანელის სახელით ემართა.

ის ტახტზე შეცვალა ვაჟმა, ვიმა კადფიზმა ღრმა სიბერის ასაკში.
მეოცე საუკუნე (ფილმი)

მეოცე საუკუნე — ბერნარდო ბერტოლუჩის 1976 წლის ეპიკური ფილმი.

სიუჟეტი
1900 წლის ზაფხულში, ვერდის გარდაცვალების დღეს იტალიის პროვინცია ემილია-რომანიაში ორი ბავშვი იბადება. ერთი, ოლმო დალკო ღარიბი გლეხის გლეხის ქალისა და უცნობი მამის შვილია, ხოლო მეორე, ალფრედო ბერლიგნერი, მდიდარი მემამულის ერთადერთი მემკვიდრეა. მიუხედავად სოციალური განსხვავებისა, ბავშვები დამეგობრდებიან და მთელი ცხოვრების მანძილზე ინარჩუნებენ მეგობრობას. ოლმოსა და ალფრედოს მეგობრობა გამოივლის პირველ მსოფლიო ომს, იტალიაში ფაშისტებისა და ბენიტო მუსოლინის გაბატონებას, მეორე მსოფლიო ომსა და იტალიის გათავისუფლებას. მიუხედავად საზოგადოებრივ ცხოვრებაში მიმდინარე ცვლილებებისა, ოლმო და ალფრედო მაინც მეგობრებად რჩებიან სიკვდილამდე.

როლებში
რობერტ დე ნირო — ალფრედო ბერლინგერი
ჟერარ დეპარდიე — ოლმო დალკო
დომინიკ სანდა — ადა
დონალდ სადერლენდი — ატილა მელანჩინი
ლორა ბეტი — რეჯინა
სტერლინგ ჰეიდენი — ლეო დალკო
ალიდა ვალი — სინიორა პიოპი
ბერტ ლანკასტერი — ალფრედოს პაპა
ფრანჩესკა ბერტინი — და დესოლატა
სტეფანია კაზინი — ნევე
რომოლო ვალი — ჯოვანი ბერლინგერი
ბასარაბეასკა

ბასარაბეასკა — ქალაქი მოლდოვაში, ბასარაბეასკის რაიონის ცენტრი. ქალაქი ფლობს ერთ-ერთ უმსხვილეს სარკინიგზო სადგურს მოლდოვაში.

გეოგრაფია
ქალაქი მდებარეობს უკრაინის საზღვართან, კიშინიოვიდან სამხრეთით 94 კმ-ში, ჩიმიშლიიდან და კომრატიდან 25 კმ-ში. ქალაქში ჩრდილო-დასავლეთითა და სამხრეთ-აღმოსავლეთით მიედინება მდინარე კოგილნიკი , რომელიც ჩაედინება შავ ზღვაში. დასახლების ძირითადი ნაგებობები დაბლობზეა გაშენებული. ქალაქი იყოფა რამდენიმე მიკრორაიონად: რომანოვკა, ფლემინდა, სადგური, სოვხოზი და ა.შ.

ცნობილი პიროვნებები
ზელმანი (სრული სახელი ზელმან ოჩაკოვსკი; 1905—1945) — ფრანგი მხატვარი.
იაკოვ ოხოტნიკოვი (1897—1937) — საბჭოელი სამხედრო და სამეურნეო მოღვაწე.
ნაუმ პროკუპეცი (დ. 1948) — კანოეს მენიჩბე, მსოფლიო ჩემპიონი და ოლიმპიური თამაშების პრიზიორი სპორტის ამ სახეობაში.
ბუკოვეცი

ბუკოვეცი  — ქალაქი მოლდოვაში, სტრაშენის რაიონში. სარკინიგზო სადგური ხაზზე კიშინიოვი — უნგენი, ნისპორენიდან 36 კმ-ში.

1969 წელს მოსახლეობა შეადგენდა 2,2 ათას მცხოვრებს. მოლდავეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის დროს ბუკოვეცი იყო ქალაქის ტიპის დასახლება კალარაშის რაიონის შემადგენლობაში. დასახლებაში მოქმედებდა საკონსერვო ქარხანა, მეფრინველეობის ფერმა.

ცნობილი პიროვნებები
იონ დოსკა (დ. 1955) — მოლდოველი საბჭოთა მოჭადრაკე. მსოფლიო ჩემპიონი ბრაზილიურ ჭადრაკში (1999).
ვადულ-ლუი-ვოდე

ვადულ-ლუი-ვოდე  — ქალაქი მოლდოვაში, კიშინიოვის მუნიციპალიტეტის ჩეკანის სექტორის შემადგენლობაში.

ვადულ-ლუი-ვოდე მდებარეობს დნესტრის მარჯვენა სანაპიროზე, კიშინიოვიდან 23 კმ-ში. დნესტრის სანაპიროზე განლაგებულია პლაჟები, დასასვენებელი სახლები, სანატორიუმები, ბარები, რესტორნები, სპორტული მოედნები.

2007 წელს ვადულ-ლუი-ვოდეს მიენიჭა მოლდოვის ქალაქ-კურორტის სტატუსი.
გინდეშტი

გინდეშტი  — ქალაქი მოლდოვაში, ფლორეშტის რაიონში. მოსახლეობა შეადგენს 1900 კაცს (2010 წლის აღწერის მონაცემები). საბჭოთა პერიოდში ეწოდებოდა ლენინსკი. მდებარეობს რაიონული ცენტრიდან 13 კმ-ში. ძველად აქ არსებობდა მოლდოვის ერთ-ერთი უმსხვილესი საშაქრე ქარხანა (აიგო 1956 წელს), რომლის ფუნქციონირების უზრუნველსაყოფადაც დაარსდა ქალაქი.

ცნობილი პიროვნებები
პავლე კრუშევანი — რუსი და მოლდოველი ჟურნალისტი, პროზაიკოსი, პუბლიცისტი.
ვსევოლოდ კოროლიუკი — საბჭოელი და მოლდოველი როკ-მუსიკოსი.
შერმადინ ჭკუასელი

შერმადინ ჭკუასელი (დ. 6 მაისი, 1904, საჭამიასერი, ჩოხატაურის რაიონი — გ. 30 ივნისი, 1978) — ქართველი მომღერალი, გურული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი.

ბიოგრაფია
მამამისი, კონსტანტინე ჭკუასელი ღარიბი გლეხი იყო. შერმადინს 7 დედმამიშვილი ჰყავდა. მისი პაპა გრიგოლ ჭკუასელი, ლადო აღნიაშვილის გუნდში მღეროდა. 17 წლის იყო, როცა სოფელში გუნდი ჩამოაყალიბა და კონცერტებს მართავდა. ხელმძღვანელობდა ქვემო ხეთის საკოლმეურნეო გუნდს. 1934 წელს საცხოვრებლად გადადის წითელმთაში, ეცნობა ვარლამ სიმონიშვილს და ხდება მისი მოსწავლე. 1931 წლიდან ხელმძღვანელობდა მერიის, წითელმთის, კონჭკათის, შემოქმედის საკოლმეურნეო გუნდებს.

1942 წელს, დიდი სამამულო ომის დროს, არმიაში გაწვეულმა ჭკუასელმა ჩამოყალიბა ჯარისკაცთა გუნდი. 1963 წლიდან შერმადინი ანსამბლ „დილას“ შემადგენლობაშია. შერმადინ ჭკუასელი გარდაიცვალა 1978 წლის 30 ივნისს. მისი შვილი ჯემალ ჭკუასელი საქართველოს სიმღერისა და ცეკვის სახელმწიფო ანსამბლ „ერისიონს“ ხელმძღვანელობს.
გლოდენი

გლოდენი  — ქალაქი მოლდოვაში, გლოდენის რაიონის ცენტრი. მდებარეობს ბელციდან 31 კმ-ში. გლოდენის შემადგენლობაში შედის დაბა სტირჩა.

პირველად მოიხსენიება საუკუნის მეორე ნახევრის დოკუმენტებში. 1967 წლის 16 ივნისიდან — ქალაქის ტიპის დასახლება, 1990-იანებიდან — ქალაქი.

ცნობილი პიროვნებები
ვალენტინა ნაფორნიცე (დ. 1987) — მოლდოველი ოპერის მომღერალი.
ედინეცი

ედინეცი (, ძველად ედინცი) — ქალაქის მოლდოვის ჩრდილოეთში, ედინეცის რაიონის ცენტრი.

მოსახლეობა
ცნობილი პირობნებები
პაულინა ანჩელი — მოლდოველი ფსიქოლოგი, ტელეწამყვანი, მწერალი, წერს რუსულ ენაზე.
იაკოვ ბერეზინი
სამუელ ვაინერი
იციკ ვაინშენკერი (დ. 1914)
მენაშე გალპერნი (1871—1960)
ლეიბ გრუზმანი (1901—1961)
გოლდე ფუტმან-კრიმერი (1906—?)
რუბენ დოქტორი (1882—1940)
იზრაელ ემორა (1899—1983)
მოიშე ლემსტერი (დ. 1946)
იოსებ მაგენი (ნამდვილი გვარი შიცი; დ. 1909)
ავრუმ ტკაჩი (1895—1961)
ბორის ჰაისი (1920—2006)
იეგუდა შტეინბერგი (1863—1908)
ლაპუ-ლაპუ

ლაპუ-ლაპუ (; დ. 1491 — გ. 1542) — კუნძულ მაქტანის მთავარი (ვისაის კუნძულები, ფილიპინები), ცნობილია, როგორც პირველი ფილიპინელი, რომელიც იბრძოდა ესპანელი კოლონიზატორების წინააღმდეგ. ფილიპინების ეროვნული გმირი. ზღვაოსან ფერნანდო მაგელანის მკვლელი.

ესპანურმა ექსპედიციამ, ზღვაოსან ფერნანდო მაგელანის მეთაურობით, აღმოაჩინა ფილიპინების არქიპელაგი. ქრისტიანობაზე მოაქცია და ხელშეკრულება დადო კუნძულ სებუს მმართველთან. ხელშეკრულების თანახმად მას და მის მეზობელ მმართველებს ხარკი უნდა გადაეხადათ ესპანეთის მეფისათვის. აღნიშნულ ხელშეკრულებას არ დაემორჩილა ლაპუ-ლაპუ. 1521 წლის 27 აპრილს შეიარაღებული ესპანელები შევიდნენ კუნძულ მაქტანზე და გადაწვეს რამდენიმე სახლი. ლაპუ-ლაპუმ შეკრიბა რიცხობრივად მეტი ჯარი და შეუტია მაგელანის რაზმს. ბრძოლისას მაგელანმა მიიღო რამდენიმე ჭრილობა და იგი მოკლა მაქტანის ბელადმა ლაპუ-ლაპუმ.
ოლთისი (ქალაქი)

ოლთისი — ქალაქი და რაიონი თურქეთის აღმოსავლეთ ანატოლიის რეგიონის, ერზურუმის პროვინციაში. მდებარეობს ისტორიულ ტაოში.

ისტორია
 საუკუნეში ოლთისი დავით დიდი კურაპალატის რეზიდენცია იყო; მისი სიკვდილის შემდეგ (1001 წ.) მეფეთა მეფე გურგენი ეცადა მის ხელში ჩაგდებას, მაგრამ ბიზანტიის წინააღმდეგობას წააწყდა. საბოლოოდ ოლთისი იმიერტაოსთან ერთად ბიზანტიის კეისარმა ბასილი -მ დაიკავა. საუკუნეში, საქართველო-ბიზანტიის ომის დროს, 1021 წელს უკან დახევისას, ოლთისი გიორგი -მა გადაწვა. საუკუნის 70-იან წლებში ოლთისს, კარნუ-ქალაქსა (ახლანდელი ერზურუმი) და კართან (ახლანდელი ყარსი) ერთად მიმდებარე ტეროტორიებით განაგებდა ბიზანტიის დიდმოხელე ქართველი გრიგოლ ბაკურიანის ძე. საქართველოში „დიდი თურქობის“ დროს (- სს.) თურქ-სელჩუკები ფლობდნენ; თურქ-სელჩუქებთან ბრძოლის დროს, ოლთისი გადაწვა დავით აღმაშენებელმა. შემდგომ ოლთისი საქართველოს შემადგენლობაში იყო, საუკუნის 40-იანი წლებიდან, მონღოლების ბატონობის ხანაში (უმეფობის პერიოდში), მცირეაზიელმა თურქმანებმა დაიკავეს, მაგრამ მალე გაათავისუფლა სამცხის ლაშქარმა. - საუკუნეებში, თურქ-ოსმალთა ექსპანსიის დროს, ოლთისი არაერთხელ იყო ბრძოლის ობიექტი; საუკუნეში, სამცხე-საათაბაგოს დაპყრობის შემდეგ, ოსმალეთის ფარგლებში მოექცა.

1829 წელს ქალაქს აკონტროლებდა რუსეთის იმპერია, მაგრამ ადრიანოპოლის ზავის შემდეგ თურქეთს დაუთმო. 1877-1878 წლების რუსეთ-თურქეთის ომის განმავლობაში კვლავ რუსეთის იმპერიას შეუერთდა და გახდა ოლთისის ოკრუგის ცენტრი და ყარსის ოლქის შემადგენელი ნაწილი. 1918 წლის ბოლოს ოლთისი საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის შემადგენლობაშია. 1919 წელს სომხეთის დემოკრატიულმა რესპუბლიკამ მოახდინა ქალაქის ანექსია. ხოლო 1921 წელს ქაზიმ ქარაბექირის მიერ მოხდა მისი ანექსირება და საბოლოოდ 1921 წლის ყარსის ხელშეკრულებით გადაეცა თურქეთს.

დემოგრაფია
მოლდოვის პრემიერ-მინისტრი

მოლდოვის პრემიერ-მინისტრი — მოლდოვეთის მთავრობის მეთაური. პრემიერ-მინისტრი ინიშნება პრეზიდენტის მიერ და მინისტრთა კაბინეტთან ერთად პარლამენტის დახმარებით ახორციელებს აღმასრულებელ ხელისუფლებას.

მოლდოვის პრემიერ-მინისტრების სია
მოლდოვის დემოკრატიული რესპუბლიკა (1917-1918)
პანტელეიმონ ერჰანი (21 დეკემბერი 1917 – 24 იანვარი 1918)
დანიელ ჩუგურეანუ (24 იანვარი 1918 – 9 აპრილი 1918)
პეტრუ კაზაკუ (9 აპრილი 1918 – 12 დეკემბერი 1918)

მოლდავეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა (1940–1991)
სახალხო კომისრების საბჭოს თავმჯდომარე
ტიჰონ კონსტანტინოვი (2 აგვისტო 1940 – 17 აპრილი 1945) (გადასახლებაში რუსეთის სფსრ-ში 1941 წლის ივნისიდან 1944 წლის აგვისტომდე)
ნიკოლაე კოვალი (17 აპრილი 1945 – 4 იანვარი 1946)
გერასიმ რუდი (5 იანვარი – 4 აპრილი 1946)

მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე
გერასიმ რუდი (4 აპრილი 1946 – 23 იანვარი 1958)
ალექსანდრ დიორდიცა (23 იანვარი 1958 – 15 აპრილი 1970)
პეტრუ პესკარი (24 აპრილი 1970 – 1 აგვისტო 1976) (1 )
სემიონ გროსუ (1 აგვისტო 1976 – 30 დეკემბერი 1980)
იონ უსტიანი (30 დეკემბერი 1980 – 24 დეკემბერი 1985)
ივან კალინი (24 დეკემბერი 1985 – 10 იანვარი 1990)
პეტრუ პესკარი (10 იანვარი – 26 1990) ( ვადით)

მოლდოვა (1991–დან დღემდე)
კუჩილია-გრანდე

კუჩილია-გრანდე — ბორცვიან-დაბალმთიანი ქედი ურუგვაის დასავლეთ ნაწილში, ჩრდილოეთიდან სამხრეთის მიმართულებით. ვრცელდება სერო-ლარგოს დეპარტამენტის სამხრეთი ნაწილიდან ტრეინტა-ი-ტრესისა და ლავალიეხას დეპარტამენტების მიმართულებით და მთავრდება მალდონადოს დეპარტამენტში, სადაც მდებარეობს მისი უმაღლესი წერტილი.

ქედის სამხრეთ ნაწილში, მალდონადოს დეპარტამენტში, აღმართულია ურუგვაის უმაღლესი წერტილი სერო-კათედრალი.
სიერა-დე-ლას-ანიმასი

სიერა-დე-ლას-ანიმასი — ბორცვიან-დაბალმთიანი ქედი ურუგვაიში. იწყება ლავალიეხას დეპარტამენტში და ვრცელდება სამხრეთით, მალდონადოს დეპარტამენტის მიმართულებით, სადაც მდებარეობს ურუგვაის ერთ-ერთი უმაღლესი წერტილი — სერო-დე-ლას-ანიმასი, ზღვის დონიდან 501 მეტრზე. იგი ვულკანური წარმოშობის ერთადერთი რელიეფის ფორმაა ურუგვაიში.

სიერა-დე-ლას-ანიმასი მიეკუთვნება კუჩილია-გრანდეს ქედს.