iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სასხორის გერის წმინდა გიორგის ეკლესია

სასხორის გერის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ სასხორში.

სასხორის გერის წმინდა გიორგის ნიში მთავარი გზის პირას, სოფლის მოედანზე მდებარეობს. მოწყობილია ძველი ნაეკლესიარის ადგილას. ფლეთილი ქვით ნაშენი კედლები მიწის დონიდან ქვევით არის მოქცეული. დასავლეთიდან, სამხრეთ კიდეზე, რამდენიმე საფეხურიანი ჩასასვლელია მოწყობილი. კედლებით მოზღუდული სივრცე, აღმოსავლეთით, ნახევარწრით სრულდება. ნაგებობის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მოწყობილია სალოცავი ნიში. შიდა სივრცეში ამოსულია ხეები. სამხრეთ კედელთან ყრია სამშენებლო ქვები.
წკერეს კვირაცხოვლის ნიში

წკერეს კვირაცხოვლის ნიში — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ წკერეში.

კვირაცხოვლის ნიში მდებარეობს სოფლის თავში, ჩრდილო-დასავლეთით, მდინარე ხადის წყლის მარჯვენა ნაპირზე. ნიში მიმართულია დასავლეთისკენ. ძირითადი სტრუქტურა აგებულია ნატეხი ქვით და ცემენტის ხსნარით. მისი ზომებია: 7390 სმ., სიმაღლე: 1,0 მ. სანთლის ასანთები სწორკუთხა ნიშა დატანებულია დასავლეთიდან. ნიშას შვერილი ძირი აქვს, რაც ერთგვარად თაროს ფუნქციასაც ასრულებს. ნიშის ზემოდან აღმართულია ანდეზიტის ქვაში, მაღალ რელიეფურად გამოთლილი ჯვარი (სიმაღლე 40 სმ.), რომელიც მკლავებს შორის მოქცეულ ჩაკვეთილ ფონზე მკაფიოდ აღიქმება. ჯვრის წინა პირზე მცირე სიღრმის ღარით მონიშნულია ჯვრის გრაფიკული გამოსახულება, ზედა და განივ მკლავებზე გავლებული მოკლე, პერპენდიკულარული ხაზებით და ჯვრის ცენტრში, მკლავების გადაკვეთის ადგილში ჩაკვეთილი კუთხით დაყენებული კვადრატული მოტივით. ნიშის სამხრეთ-აღმოსავლეთით ჩადგმულია მაღალი რკინის ჯვარი. კვირაცხოვლის ნიში რამდენიმე წლის აღმართულია ადგილობრივი მაცხოვრებლების მიერ, თუმცა მათივე თქმით ამ ადგილას ძველი სალოცავი ნიშის ნანგრევები ყოფილა.
კაიშაურნის კვირაწმინდის ეკლესია

კაიშაურნის კვირაწმინდის ეკლესია, მხედართ ხატი — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ კაიშაურნში, დიდველის პლატოს (კაიშაურნის ველი) შუა წელში, ე. წ. ქუმსიანთ უბნის სამხრეთით 240 მეტრში, კლდის პირას.

ეკლესია დარბაზული ტიპისაა (5,03,10 მ.). გადაჰყურებს მდინარე მთიულეთის არაგვის ხეობას და სოფელ ქვემო მლეთას. აქედან, მოპირდაპირე მთაზე მოჩანს ლომისის წმინდა გიორგის ეკლესიის კომპლექსი. აშენებულია თლილი ქვით და კირით. როგორც ექსტერიერი, ისე ინტერიერი მოგვიანებით შეთეთრებულია. მცირე ზომის სწორკუთხა კარი (0,401,0 მ.) გაჭრილია ჩრდილოეთ ფასადის დასავლეთ ნაწილში. სამხრეთი და დასავლეთი კედლები ყრუა. აღმოსავლეთ კედელში დატანებულია სარკმელი, რომლის ჭრილიც გარედან ვიწროა, ხოლო შიგნითკენ მკვეთრად ფართოვდება და ძირი საფეხურებად ეშვება. სახურავი ორფერდაა, გადახურულია ფიქლებით, სადაც მოგვიანებით დაფარებულია ტოლი. სახურავს მკვეთრად გამოხატული კეხი გასდევს, რომლის აღმოსავლეთ ნაწილშიც დადგმულია ჯვარი. ჯვრის ბაზისი და ქვედა მკლავი შელესილია, ხოლო ჯვრის ზედა და განივ მკლავებზე ნალესობა ჩამოშლილია და მხოლოდ ფრაგმენტულადაა შემორჩენილი. სწორკუთხა, უაფსიდო საკურთხეველში სარკმლის ქვემოთ პატარა სწორკუთხა ტრაპეზი დგას, ხოლო ჩრდილოეთით, შედარებით უფრო დაბლა, თაროა მოწყობილი, რაც სავარაუდოდ სამკვეთლოს ფუნქციას ასრულებდა.
ხახალაჯვარის აზნაურის სასახლის კომპლექსის კარის ეკლესია

ხახალაჯვარის აზნაურის სასახლის კომპლექსის კარის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ბოლნისის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხახალაჯვარში.

ეკლესია აზნაურის სასახლის კარის ეკლესიას წარმოადგენს. ისტორიული საბუთების მიხედვით ის უნდა ყოფილიყო ან დონარაშვილების ან თანდარაშვილების საცხოვრისი, რომლებიც იარალიშვილების აზნაურები იყვნენ. ეკლესია დარბაზული ნაგებობაა.დგას სასახლიდან ჩრდილო-დასავლეთით რამდენიმე მეტრში. ნაგებია ნატეხი და რიყის ქვით დუღაბზე. შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. სარკმელი დასავლეთ და აღმოსავლეთ ფასადებშია. ეკლესია აღდგა 2018 წელი.
ვილენ ეგიაზაროვი

ვილენ ეგიაზაროვი (დ. 31 მარტი, 1933, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი.

ბიოგრაფია
1957 წელს დაამთავრა ლენინგრადის სამხედრო–სამედიცინო აკადემიის ექიმთა მომზადების ფაკულტეტი.

1957–1960 წლებში იყო საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირში სამხედრო საჰაერო ძალების ექიმი–თერაპევტი; 1963–1966 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ფაკულტატური თერაპიის კათედრის ასპირანტი; 1971–1979 წლებში მუშაობდა მე–7 საავადმყოფოს ექსპერიმენტული და კლინიკური თერაპიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის უმცროს და უფროს მეცნიერ თანამშრომლად; 1979 წლიდან ქალაქის მე–7 საავადმყოფოს კლინიკურ ორდინატორად, რესპუბლიკური სამეცნიერო–პრაქტიკული რევმატოლოგიური ცენტრის უფროსი მეცნიერ–თანამშრომელი. ავტორია 50 სამეცნიერო ნაშრომის. ექიმი–რევმატოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „მეორადი არტერიალური ჰიპოტონიები წყლულოვანი დაავადების და ქრონიკული გასტრიტის დროს“, დაიცვა 1969 წელს.
ოთარ ჭყონია

ოთარ ჭყონია (დ. 1927, ქობულეთი) — ქართველი ინჟინერი, საამქროს უფროსი, პროფკავშირების საქარხნო კომიტეტის თავმჯდომარე, ქარხნის თავმჯდომარე, ქარხნის დირექტორის მოადგილე.

ბიოგრაფია
1946 წელს დაამთავრა თბილისის საავიაციო ტექნიკუმი. საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი.

1946 წელს დაიწყო შრომითი საქმიანობა რუსთავის მეტალურგიულ ქარხანაში ოსტატად. იყო საამქროს უფროსი, პროფკავშირების საქარხნო კომიტეტის თავმჯდომარე, ქარხნის თავმჯდომარე, ქარხნის დირექტორის მოადგილე. 1962-1983 წლებში მუშაობდა საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს 1 სამშენებლო ტრესტ „ამიერკავკასმეტალურგმშენში“ ტრესტის მმართველის მოადგილედ. 1983-1990 წლებში ტრესტ „საქკურორტმშენის“ მმართველად. 1990 წლიდან ხელმძღვანელობდა სამშენებლო ტრესტ „ტურისტმშენს“. მონაწილეობდა სამრეწველო და სამოქალაქო დანიშნულების მრავალი მნიშვნელოვანი ობიექტის მშენებლობაში, ტაშკენტის მიწისძვრის შედეგად დანგრეული ობიექტების აღდგენაში. როგორც ქველმოქმედმა, დუშეთის მუნიციპალიტეტში რესტავრაცია ჩაუტარა ნახევრად დანგრეულ ქვემო მლეთის წმინდა გიორგის სახელობის ლომისის ძველ ეკლესიას.

ჯილდოები
საპატიო ნიშნის მედალი
საპატიო ნიშნის ორდენი
საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი
სუნტარ-ხაიატა

სუნტარ-ხაიატა — ქედი რუსეთში, ჩრდილო-აღმოსავლეთ ციმბირში, ადმინისტრაციულად იაკუტიასა და ხაბაროვსკის მხარეში. სიგრძე 500 კმ-ზე მეტი, სიგანე 60 კმ-მდე. აგებულია ვულკანური ქანებითა და გრანიტებით. ცენტრალურ ნაწილში მაღალმთის რელიეფია: კლდოვანი თხემები და მწვერვალები (უმაღლესი წერტილი — მუს-ხაია, 2969 მ), ღრმა ცირკები და კარები, კანიონები. ჩრდილოეთ და სამხრეთ ნაწილებში საშუალო სიმაღლის ჯაჭვები და მასივებია ეროზიული რელიეფით. ყველგანაა მთის ტერასები და კურუმები. მაღალმთაში 200-ზე მეტი მყინვარია, უპირატესად ხეობის ტიპისა; საერთო ფართობი 201,6 კმ². დამახასიათებელია სქელი მრავალწლოვანი მინაყინები (საერთო ფართობი დაახლ 800 კმ²) 1000–1650 მ სიმაღლეზე. ჩრდილოეთის ყინულოვან ოკეანესა (ინდიგირკა, ლენა) და ოხოტის ზღვაში ჩამდინარე მდინარეების წყალგამყოფია. ფერდობებზე ფოთლოვანი მეჩხერი ტყეების ლანდშაფტებია, 1400–1500 მ-ზე მაღლა — მთის ბუჩქნარიანი ტუნდრა. დიდი მდინარეების ხეობებში გავრცელებულია ლარიქსისა და ხეობის (ვერხვი, ჩოზენია) ტყეები. განვითარებულია ტურიზმი.
მიხეილ მეფისაშვილი

მიხეილ მეფისაშვილი (დ. უცნობია, ახალციხე — გ. 1902) — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, ართვინის ოკრუგი გამგებელი, გენერალი.

ბიოგრაფია
მიხეილ მეფისაშვილი დაიბადა ახალციხეში, რაბათში, პავლე მეფისაშვილის ოჯახში. მიხეილ მეფისაშვილს კარგი განათლება ჰქონდა მიღებული, შესანიშნავად იცოდა თურქული, სომხური, რუსული ენები, მეტად უყვარდა და ჩინებულად იცოდა ქართული მწიგნობრობა და ისტორია, საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული საზღვრები, განსაკუთრებით კი ოსმალოს საქართველოს ვითარება.

1877 წელს გენერალმა ლორის-მელიქოვმა მიხეილ მეფისაშვილი და გრიგოლ გურიელი გააგზავნა აჭარის ბეგ შერიფ ხიმშიაშვილთან დიპლომატიური მისიით. მიხეილ მეფისაშვილს მჭიდრო კავშირი ჰქონდა აჭარის ბეგებთან, იცნობდა ყველა მათ ოჯახის წევრს, მის აზრს ქართველებისა და საერთოდ საქართველოს შესახებ დიდი გავლენა ჰქონდა მათზე. დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა მთელ საქართველოში, შავშეთ-ერუშეთის, ფოცხოვის, ქვაბლიანის, ართვინის მხარეში.

1878 წელს მეფისაშვილი დაინიშნა ართვინის ოკრუგის უფროსად.

გარდაცვალება
მიხეილ მეფისაშვილი გარდაიცვალა 1902 წელს. ჟურნალ ივერიაში გამოქვეყნდა ალ. ფრონელის წერილი „მიხეილ მეფისაშვილის გარდაცვალების გამო“. დაკრძალულია ივლიტას ეკლესიასთან ქართველ კათოლიკეთა სასაფლაოზე.
ლევან მუღალაშვილი

ლევან მუღალაშვილი (დ. 1875, სოფ. გურჯაანი — გ. 1955, გურჯაანი) — ქართველი მომღერალი, მოკახურე-ლოტბარი, ფოლკლორისტი.

ადრინდელი წლები
ლევან მუღალაშვილი დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. ათი წლის ლევანი გუთანზე სამუშაოდ გაიგზავნა. მან მთელი თავისი ყრმობის წლები მოჯამაგირეობაში გაატარა. როცა 21 წლის გახდა, ჯარში წაიყვანეს. იქ მან წერა-კითხვა ისწავლა და მეთაურობაც მიიღო. 1897 წელს, დემობილიზების შემდეგ ლევანი თბილისს გაემგზავრა სამუშაოს საშოვნელად. პირველად მუშაობა დაიწყო ყარსის რკინიგზაზე, სარკინიგზო ხაზის მშენებლობაზე. ორი წლის შემდეგ მან ყარსის გზაზე მუშაობას თავი დაანება და თბილისში, პლეხანოვის გამზირზე, ინჟინერ პასეკის კანტორაში დადგა დარაჯად. ეს იყო 900-იან წლებში.

ამ დროს მან გაიცნო სემინარიის სტუდენტი პეტრე კაპანაძე, რომელიც ხშირად დადიოდა მასთან და ასწავლიდა წიგნსა და ნოტებს. პეტრე კაპანაძე იყო ლევანის პირველი მასწავლებელი და გზის მაჩვენებელი. როდესაც ლევანი გურჯაანში დაბრუნდა, გულმოდგინედ შეუდგა ხალხური სიმღერების შესწავლას, გაიღრმავა ცოდნა ამ დარგში და დაიწყო ხალხის სამსახური.

შემოქმედებითი საქმიანობა
1900 წლიდან მუშაობდა ლევანი ხალხური სიმღერის შეკრების, შესწავლის, დამუშავებისა და გუნდების საშუალებით ხალხშივე ამ სიმღერის გავრცელების საქმეში. ჯერ თავისივე ოჯახში დებსა და ძმებს შეასწავლა სიმღერები, შემდეგ, როცა საკუთარ სახლში დაუდიოდა მოწაფეები, რომელთაც დაუზარებლად ასწავლიდა სიმღერებს.

მას ჰყავდა მომღერალთა პატარა ჯგუფები, რომელთაც გამოიყვანდა ხოლმე საქველმოქმედო მიზნით გამართულ საღამოებზე. ეს საღამოები იმართებოდა თავადების სახლებსა და ეზოებში; როცა კახეთში რკინიგზა გაჰყავდათ, ლევანი თავისი გუნდით მომსახურებას უწევდა რკინიგზის მუშებსა და მოსამსახურეებს. ლევან მუღალაშვილის გუნდი ყველა ოლიმპიადაში პირველ ადგილზე გამოდიოდა.

1929 წელს რეჟისორ აკაკი ფაღავას ინიციატივითა და უშუალო ხელმძღვანელობით გამართული საქართველოს ხალხური შემოქმედების მეორე ოლიმპიადა დაამშვენა ლევან მუღალაშვილის გუნდის გამოსვლამ. ასევე წარმატებით წარსდგა იგი მესამე ოლიმპიადაზე თბილისის საოპერო თეატრში.

1936 წელს თბილისში, პლეხანოვის სახელობის კლუბში გამართულ შეჯიბრზე გურჯაანის ლევან მუღალაშვილის გუნდმა პირველი ადგილი დაიკავა და დაჯილდოვდა მოსკოვში რკინიგზის საკავშირო ოლიმპიადაზე გაგზავნით, თუმცა სხვადასხვა მიზეზის გამო ეს არ მოხერხდა. 1937-1938 წლების ოლიმპიადებზე გურჯაანის მომღერალთა გუნდი დააჯილდოვეს სიგელებით, ფულადი და ძვირფასი საჩუქრებით.
1938 წლიდან გურჯაანის მომღერალთა გუნდი რაიონულ ეთნოგრაფიულ გუნდად აღიარეს და ყოველწლიური დოტაცია დაუნიშნეს. გუნდის წევრები მთავრობის მიერ დაწესებულ თანხიდან საესტრადო ტანისამოსით შემოსეს.
ინდიგირკა

ინდიგირკა (; ძვ. სახელწ. — სობაჩია) — მდინარე რუსეთში, იაკუტიაში (სახაში). სიგრძე 1790 კმ, აუზის ფართობი 362 ათ. კმ². სათავეს იღებს ორი წყაროთი — ხასტახი და ტარინ-იურახი (ხალკის ქედის ჩრდილოეთ კალთებზე), ჩაედინება აღმოსავლეთ ციმბირის ზღვაში. ინდიგირკის ხეობა იყოფა ორ ნაწილად: მთის (640 კმ, ხასტახისა და ტარინ-იურახის შეერთებიდან სოფელ კრესტ-მაიორამდე) და ვაკის (1150 კმ, შესართავამდე). შემდგენელი მდინარეების შეერთების შემდეგ მიედინება ჩრდილო-დასავლეთისკენ, ოიმიაკონის მთიანეთის ამაღლებულ ნაწილში, შემდეგ ბრუნდება ჩრდილოეთისკენ და კვეთს ჩერსკის მთაგრეხილის მთათა ჯაჭვებს. კალაპოტი კენჭიანია, ბევრია ჩქერვალი, დინების სიჩქარე 2–3,5 მ/წმ-ია. ჩემალგინის ქედის გადაკვეთის რაიონში მიედინება ღრმა ხეობაში, წარმოქმნის ჭორომებს (ყველაზე დიდი — ბუსიკა); დინების სიჩქარე 5 მ/წმ-ზე მეტია. ამ მონაკვეთზე ძირითადი შენაკადებია: ნერა (მარჯვენა), კუიდუსუნი, კიუენტე, ჩიბაგალახი (მარცხენა). მომა-სელენიახის ღრმულში იწყება დინების ვაკის მონაკვეთი. ხეობა ფართოვდება, კალაპოტში მრავლადაა ქვიშის მეჩეჩები და ცელები, ადგილ-ადგილ იტოტება. გვერდს უვლის მომის ქედს და მიედინება დაბლობის ვაკეზე, კვეთს პოლოუსის ჭიუხის განშტოებებს და შემოუვლის კონდაკოვის ზეგანს. აბიის დაბლობზე დაკლაკნილია, იანა-ინდიგირკის დაბლობზე მისთვის დამახასიათებელია 350–500 მეტრის სიგანის სწორი და გრძელი მუხლები. ამ ვაკეზე ძირითადი შენაკადებია: მომა, ბადიარიხა (მარჯვენა), სელენიახი, უიანდინა, ბიორიოლიოხი (მარცხენა). შესართავიდან 130 კმ-ზე იყოფა ტოტებად (რუსკო-უსტინსკაია, სრედნაია, კოლიმსკაია, ულაროვსკაია და სხვ.), წარმოიქმნება დელტა (ფართობი 7500 კმ²). შესართავი ზღვისგან გამოყოფილია ვრცელი წყალმარჩხი ადგილით.

ახასიათებს გაზაფხულ-ზაფხულის წყალდიდობები და წყალმოვარდნები. იკვებება წვიმის (50–65%), თოვლისა (20–40%) და მიწისქვეშა (5–10%) წყლებით. გაზაფხულის ყინულსვლა, რომელიც წყალდიდობის პიკს ემთხვევა, ზემო წელიდან შესართავის მიმართულებით მაისის შუა რიცხვებიდან ივნისის შუა ხანებამდეა. წყალდიდობის შემდეგ დგება ზაფხულ-შემოდგომის წყალმცირობა ცალკეულ წყალმოვარდნებთან ერთად (სიდიდით წყალდიდობის ტოლფასი). წყლის დონის მაქსიმალური აწევა 11,1 მეტრია (დაბა ვორონცოვო, შესართავიდან 350 კმ). წყალდიდობის დროს დელტის დაბალი კუნძულები და ზღვისპირის ქვიშიანი თავთხელები თითქმის მთლიანად იტბორება, ქვედა ნაწილში დელტის მიმდებარე ტერიტორიები იფარება წყლის 0,6–0,7-მეტრიანი ფენით. წყლის საშუალო მრავალწლიური ხარჯი დაბა ვორონცოვოსთან 1600 მ³/წმ-ია (ჩამონადენის წლიური მოცულობა 50,5 კმ³/წელი), წელიწადში ზღვაში ჩააქვს საშუალოდ 54,1 კმ³ მოცულობის წყალი. ქვემო წელზე წელიწადში ჩამოაქვს 11,7 მლნ. ტონა ნატანი, სიმღვრივე შეადგენს 231 გ/მ³-ს. გაყინულია ოქტომბრიდან მაისის ბოლომდე – ივნისის დასაწყისამდე. ადგილ-ადგილ მთლიანად იყინება (ნავმისადგომი ჩოკურდახი და სხვ.). ინდიგირკის აუზი მდებარეობს მრავალწლოვანი მზრალობის ქანებისა და გიგანტური მინაყინების წარმოქმნის ოლქში (მაგ., ულახან-ტარინის მინაყინი მდ. მომის ხეობაში — ფართობი 90 კმ², სისქე 5–6 მ). აუზში 80 ათასზე მეტი ტბაა საერთო ფართობით 11,8 ათ. კმ². მდიდარია თევზით, შესართავში ჭაფალას, მუქსუნის, ნელმის, ომულის, სიგის სარეწებია. სანაოსნოა მდინარე მომის შეერთების ადგილიდან (1154 კმ). ძირითადი ნავმისადგომებია (დინების მიმართულებით) — ხონუუ, დრუჟინა, ჩოკურდახი, რუსკოე-უსტიე. აუზში მოიპოვებენ ოქროს.
მოძვის წმინდა გიორგის ეკლესია

მოძვის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ მოძვში. აგებულია საუკუნეში.

ეკლესია დარბაზული ტიპის ნაგებობაა. გეგმა მინაშენთან ერთად წაგრძელებული სწორკუთხედია. მთავარი შენობა დაბოლოებულია აღმოსავლეთით სფერული კონქითა გადახურული აფსიდით. აფსიდის განათების წყაროს თაღოვანი სარკმელი წარმოადგენს. სარკმლის ორივე მხარეს მოთავსებული თითო ნიშა. დარბაზი ორ, თითქმის თანაბარ ნაწილად იყოფა, გრძივ კედლებში განლაგებული წყვილი ორსაფეხურიანი პილასტრით. ცილინდრული კამარაა. გრძივი და განივი მიმართულებით გადაყვანილია თაღები. ნავი სამხრეთისა და ჩრდილოეთ კედლებშია განათებული, აბსიდის მხრების მახლობლად გაჭრილი თაღოვანი სარკმლებით. დასავლეთ კედლის ზედა მონაკვეთში მესამე სარკმელია. ფართო თაღოვანი შესასვლელით ნაგებობა დაკავშირებულია დასავლეთ მინაშენთან. მინაშენი განათებულია გრძივ კედლებში გაჭრილი სარკმლებით. დასავლეთ კედლის ცენტრში მოთავსებულია შესასვლელი. ფასადები კარ-სარკმლის ლილვოვანი მოჩარჩოებითაა დეკორირებული. სამხრეთი კარის ბალავარზე ამოკვეთილია აყვავებული ჯვარი, ხოლო დეკორაციულ ფრონტონში ჩასმულია მზის სიმბოლური გამოსახულება. აღმოსავლეთი სარკმელი ფართო გეომეტრიული ჩუქურთმითაა მოჩარჩოებული, რომელიც შემოფარგლულია შეწყვილებული ლილვით. მთავარი შენობა და მინაშენი კრამიტის საბურავითაა გადახურული . საბურავს გარს თაროსა და ლილვისაგან შემდგარი ლავგარდანი შემოუყვება. ფასადები შელესილია, შემდეგ შეთეთრებული. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია ყორექვა კირის დუღაბზე და მომწვანო-მოყვითალო ქვიშაქვა.
ბარდუბნის ეკლესია

ბარდუბნის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თერჯოლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბარდუბანში.

ძეგლი სოფლის სასაფლაოზე მდებარეობს და საუკუნის დიდ დარბაზულ ეკლესიას წარმოადგენს. იგი ნაშენია ქვიშა-ქვით, კირის დუღაბზე. კედლის პერანგი მოგებულია კარგად თლილი კვადრებითა. მკაცრადაა დაცული წყობის თარაზულობა. კამარა და კონქი ჩანგრეულია. კედლები დეფორმირებული და დახეთქილია. ეკლესია აღმართულია ორსაფეხურიან ცოკოლზე. ფასადები გაფორმებულია. დასავლეთი კარის თავზე სამკუთხა ჩარჩოში ჩასმულია რელიეფური ჯვარი. სამხრეთი კარის მაღლა ჯვრის, ხარისა და ფარშევანგის რელიეფური გამოსახულებებია. ამავე კარის თავზე ეკლესიის სამშენებლო მხედრული წარწერაა ქვაში ამოკაწრული. ეკლესიაში შესასვლელი სამივე კარი გარედან არქიტრავული, შიგნიდან კი თაღოვანია. გეგმით წაგრძელებული, სწორკუთხა დარბაზი აღმოსავლეთით ორსაფეხურიანი მხრებით გამოყოფილი ნახევარწრიული აბსიდით ბოლოვდება, რომლის ღერძზე გაჭრილია სამი თაღოვანი სარკმელი. საკურთხევლის კედლებში დატანილია თაღოვანი ნიშები. აბსიდს აქვს სოლეა. დარბაზის გრძივი კედლები გაყოფილია სამ თანაბარ ნაწილად ერთსაფეხურიანი პილასტრებით, რომელთა პროფილირებულ კაპიტელებზე გადაყვანილია თაღები. კამარა საბჯენი თაღებით იყო შემაგრებული, რომლებიც კრონშტეინებს ეყრდნობოდა. კამარა ამჟამად ჩანგრეულია, კრონშტეინები კი შემორჩა. ეკლესიის სარკმლები თაღოვანია. იატაკი ფიქალის ფილებითაა მოგებული. ძეგლი სარესტავრაციო სამუშაოებშია ჩასმული.
ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის სახელობის დარბაზული ეკლესია

ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის სახელობის დარბაზული ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი თელავის მუნიციპალიტეტის სოფელ რუისპირში.

ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია რიყის ქვით. კარ-სარკმელები, საბჯენი თაღები და ლავგარდანი გამოყვანილია აგურით. შესასვლელი ორია: დასავლეთიდან და სამხრეთიდან. ორივე ნახევარწრიული თაღითაა დასრულებული და გარედან საფეხურით შეღრმავებულ, სწორკუთხა არეში ჩასმული. აღმოსავლეთით-ით, დარბაზის იატაკის მიმართ ორი საფეხურით შემაღლებული, ნახევარწრიული აფსიდია, რომლის ცენტრში ნახევარწრიული სარკმელია გაჭრილი. სარკმლის ჩრდილოეთით გეგმით ნახევარწრიული, თაღოვანი ნიშაა. აფსიდის ზედა ნაწილში, სარკმლის ორივე მხარეს, კონქის ქუსლის დონეზე, თითო, ვიწრო, სწორკუთხა ღიობია, რითიც კედლის სიღრმეში მოწყობილ სამალავებს უკავშირდება. საკურთხევლის ბაქანი აფსიდის მხრების ხაზიდან ოდნავ წინაა წამოწეული. პირველი საფეხურის შუაში ნაწილში მას ნახევარწრიული ამბიონი აქვს მოწყობილი. საკურთხევლის სარკმლის გარდა, შიდა სივრცეს სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლების შუა ნაწილში გაჭრილი თითი, ნახევარწრიულთაღოვანი სარკმელიც შუქებს, რომელთა ღიობები, საკურთხევლის ღიობების მსგავსად, გარეთკენაა ახრილი. დარბაზი გადახურულია ცილინდრული კამარით. დასავლეთით იგი კედლის მიმდებარე თაღზეა დაყრდნობილი, თვით თაღი - კუთხის პილასტრებზე. შიგნიდან ეკლესია შელესილია. იატაკზე დაგებულია კვადრატული აგური. ეკლესიის აღმოსავლეთ და დასავლეთ ფრონტონებზე, აგურის წყობის შეღრმავებით, საფეხუროვანი პოსტამენტზე დაყრდნობილი, თითო ჯვარია გამოსახული. კედლები დასრულებულია საფეხუროვანი ლავგარდანით, რითიც ჩვეულებრივად დალაგებული და კუთხით წინწამოწეული აგურის რიგების მონაცვლეობით არის გამოყვანილი. შენობის დასავლეთ კედელზე დაშენებულ აგურის კვადრატულ საფუძველზე დადგმულია ცილინდრული ფორმის, ოთხ მხარეს ნახევარწრიული თაღით გახსნილი, აგურისვე სამრეკლო, რასაც შიგნით ნახევარსფერული კამარა ხურავს, გარედან კი, კონუსისებრი სახურავი ეხურა.
ილორის წმინდა გიორგის ეკლესია

ილორის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ზესტაფონის მუნიციპალიტეტის სოფელ ფუთში.

ეკლესია დარბაზული ტიპისაა და მდებარეობს სოფლის სასაფლაოზე. ორფერდა გადახურვით. იგი მეტალოპლასტმასის კრამიტითაა გადახურული. სამშენებლო მასალად გამოყენებულია კლდის ფლეთილი და ქვიშაქვის ქვები. კარისა და სარკმლის ღიობების მოჩარჩოებისათვის დამუშავებული ქვიშაქვის კვადრებია გამოყენებული. ეკლესიაში შესასვლელი კარი გაჭრილია დასავლეთ და სახმრეთ კედელში. დასავლეთის კარის ღიობი უსახური „ჟალუზითაა“ დაფარული, ხოლო სამხრეთის კარზე მიდგმულია მცირე ზომის პორტიკი. ეკლესიის შიდა სივრცე ნათდება დასავლეთ და ჩრდილოეთ კედელში ერთმანეთის პარალელურად დატანილი ორ-ორი და აღმოსავლეთ კედელში დატანილი ერთი სარკმლის ღიობით. ეკლესიის ინტერიერი მოხატულობის გარეშეა. იატაკი ბაზალტის ქვის ფილებითაა მოპირკეთებული. კანკელის ხისგანაა ამოყვანილი.
ალავერდის წმინდა გიორგის ეკლესია

ალავერდის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ზესტაფონის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალავერდის ცენტრში. აგებულია საუკუნეში.

ეკლესია დარბაზული ტიპისაა. ნაგებია მოყვითალო-მოთეთრო ფერის კირქვით. კუთხეებში ზოგიერთ ადგილას ჩაშენებულია გათლილი შირიმის ქვები. აღმოსავლეთის ფასადი არის სადა ერთი დიდი სარკმლით, რომელიც გარშემო მოჩარჩოებულია კარგად გათლილი პროფილირებული ქვებით. სარკმელი თაღოვანია. სამხრეთის ფასადზე კედლის ცენტრში ისეთივე სარკმელია, როგორიც აღმოსავლეთით. მის გვერდით, დასავლეთით, სწორკუთხა შესასვლელია, რომელსაც თაღოვანი მოჩარჩოება აქვს რთული პროფილის თლილი ქვით. შესასვლელსა და თაღს შორის ღიობი შევსებულია. შევსებაში ჩატანებულია ოთხკუთხა ქვა მასზე ამოკვეთილი ჯვრითა და წარწერით, რომელიც იუწყება ეკლესიის აშენების თარიღს 1887 წელს. დასავლეთის ფასადზე კედლის ცენტრში ისეთივე შესასვლელია, როგორიც სამხრეთიდან. შესასვლელის თავზე ჩასმულ ქვაზე, რომელიც ჩამორეცხილია. გარდა ჯვრისა რაღაც ორნამენტის მსგავსი შეინიშნება.
დევიდ ბიტანი

დევიდ ჰაი ბიტანი ( , დაიბადა 1960 წლის 8 აპრილს) არის ისრაელელი იურისტი და პოლიტიკოსი. ის ამჟამად ქნესეტის წევრია ლიკუდის პარტიიდან. 2016-2017 წლებში იყო კოალიციის თავმჯდომარე და ლიკუდის პარტიის თავმჯდომარე ქნესეტში, ხოლო 23-ე მოწვევის ქნესეტში იყო იმიგრაციისა და რეინტეგრაციის კომიტეტის თავმჯდომარე.

ბიოგრაფია
დევიდ ბიტანი დაიბადა კენიტრაში, მაროკოში და ოჯახთან ერთად ისრაელში დაბრუნდა ხუთი წლის ასაკში. ისრაელის თავდაცვის ძალებში მსახურობდა საბრძოლო მედიკოსად.

სწავლობდა სამართალის ფაკულტეტზე თელ-ავივის უნივერსიტეტში . 1987 წელს სამართლის საბაკალავრო საფეხურის დამთავრების და იურიდიული ლიცენზიის მიღების შემდეგ, ისმუშაობდა ადვოკატად. მოგვიანებით მან გახსნა საკუთარი იურიდიული ფირმა.

ბიტანი დაქორწინებულია ჰაგიტზე და ჰყავთ ორი ქალიშვილი.

პოლიტიკური კარიერა
ლიკუდის პარტიის წევრი, ის გახდა რიშონ ლეზიონის საქალაქო საბჭოს წევრი 1988 წელს, გარკვეული დროის შემდეგ გახდა პარტია ლიკუდის რიშონ ლეზიონის ფილიალის ხელმძღვანელი. ის იყო ამავე ქალაქის მერის მოადგილე.

2010 წელს ბიტანზე დაიწტო გამოძიება ეთიკისა და კეთილსინდისიერების დარღვევაში ეჭვის გამო. 2013 წლის მუნიციპალური არჩევნების შემდეგ მას დაუბრუნეს საინჟინრო საკითხებზე მუშაობის და ადმინისტირების უფლება, დაგეგმვისა და მშენებლობის მუნიციპალური ქვეკომიტეტის თავმჯდომარეობასთან ერთად.

ბიტანი არის ისრაელის ებრაული სააგენტოს სამეურვეო საბჭოს წევრი 2011 წლიდან.

ის 21-ე ადგილზე იყო ლიკუდის სიაში 2013 წლის ქნესეტის არჩევნებისთვის, მაგრამ 35-ე ადგილზე გადავიდა მას შემდეგ, რაც ლიკუდი დათანხმდა ერთობლივი სიის წარმართვას ისრაელ ბეიტეინუსთან .

ალიანსმა 31 ადგილი მოიპოვა, ბიტანი ვერ გახდა ქნესეტის წევრი. 2015 წლის არჩევნებამდე იგი მე-16 ადგილზე იყო ლიკუდის სიაში,

შემდგომ არჩევნებში ის აირჩიეს ქნესეტში, ლიკუდმა მოიპოვა 30 ადგილი. შემდგომ იგი დაინიშნა ქნესეტის კომიტეტის თავმჯდომარედ და 2016 წლის მაისში გახდა სამთავრობო კოალიციის თავმჯდომარე.

ბიტანი ქნესეთში ხელმძღვანელობს ისრაელი-საქართველოს მეგობრობის საპარლამენტო ჯგუფს

2020 წლის მაისში დაინიშნა იმიგრაციისა და რეინტეგრაციის კომიტეტის თავმჯდომარედ.

დევიდ ბიტანი ქნესეთში ხელმძღვანელობს ისრაელი-საქართველოს მეგობრობის საპარლამენტო ჯგუფს
ერობა

ერობა ― ადგილობრივი თვითმმართველობის დაწესებულებების სახელი რუსეთის იმპერიაში 1864-1915 წლებში. ერობა ერქვა ასევე ადგილობრივ თვითმმართველობას საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში 1918-1921 წლებში.

რუსეთის იმპერიის ერობის კანონები საქართველოზე გავრცელდა 1890 წელს. 1899, 1900 და 1902 წლებში მიღებულ იქნა ერობის შემზღუდველი კანონები. 1864 წლის კანონით ერობა აირჩეოდა მაზრასა და გუბერნიაში. ერობას ჰქონდა წოდებრივი ხასიათი, არჩევნებში მონაწილეობის უფლებისთვის დაწესებული იყო ქონებრივი ცენზი. ხმის მიცემის უფლება ჰქონდათ მხოლოდ კაცებს. ერობა ირჩევდა გამგეობას, რომელიც განაგებდა მაზრის ან გუბერნიის საქმეებს. 1865-1867 წლებში სამაზრო და საგუბერნიო ერობებში თავადაზნაურობა გლეხობასთან შედარებით ბევრად უფრო მრავალრიცხოვნად იყო წარმოდგენილი.
ნასიმის ძეგლი (კიევი)

ნასიმის ძეგლი კიევში — - საუკუნეების აზერბაიჯანელი პოეტის, იმადედინ ნასიმის ქანდაკება, რომელიც დაიდგა კიევში (უკრაინა) 2019 წელს.

2019 წლის 24 მაისს უკრაინაში აზერბაიჯანის საელჩოს დაკვეთით კიევის ერთ-ერთ ცენტრალურ პარკში ძეგლის გახსნის ცერემონია გაიმართა. ცერემონიას ესწრებოდნენ ბაქოს ქალაქის აღმასრულებელი ხელისუფლების ხელმძღვანელი ელდარ აზიზოვი და კიევის მერი ვიტალი კლიჩკო. ქანდაკების ავტორია უკრაინის სახალხო მხატვარი, ცნობილი მოქანდაკე სეიფედინ გურბანოვი.
ნიზამის ძეგლი (მოსკოვი)

ნიზამი განჯელის ძეგლი — გამოჩენილი პოეტის, სპარსული პოეზიის კლასიკოსის ნიზამი განჯელის ძეგლი რუსეთის დედაქალაქ მოსკოვში, მდებარე მუსლიმ მაგომაევის მოედანზე, აზერბაიჯანის საელჩოს შენობასთან (სახლი №16), ლეონტიევის და ელისეევის შესახვევების კვეთაზე.

ძეგლი დაიდგა 1991 წელს და არის აზერბაიჯანის საჩუქარი ქალაქ მოსკოვისთვის. მისი ავტორები არიან მოქანდაკეები თ. ზეინალოვი და ე. ზეინალოვი, არქიტექტორები რ. ასკეროვი და პ. ალიევი.

ნიზამი გამოსახულია ტრადიციულ აღმოსავლურ სამოსში, ზის წიგნებით ხელში. კვარცხლბეკზე არის რუსული წარწერა.
ოიმიაკონის მთიანეთი

ოიმიაკონის მთიანეთი — მთიანეთი რუსეთში, იაკუტიაში (სახაში). მდებარეობს სუნტარ-ხაიატისა და ტას-კისტაბიტის ქედებს შორის, მდ. ინდიგირკის ზემო წელის აუზში. საერთო ფართობი დაახლ. 50 ათ. კმ². რელიეფისათვის დამახასიათებელია დაბალმთიანი მასივები და სერები (400-დან 1200 მეტრამდე), რომლებზეც ადგილ-ადგილ აღმართულია ბიუტები (სიმაღლეში 1891 მეტრამდე, მთ. დიაკაი-ტასა). ყველგანაა განვითარებული მრავალწლოვანი მზრალობა. კალთების ქვედა ნაწილში ჭარბობს მეჩხერი და ძლიერ დაჭაობებული ფოთლოვანი ტყეების დაბალი რაყები; სამხრეთ კალთაზე ველის ლანდშაფტის მონაკვეთებია; 1200 მეტრზე მაღლა — მთის ტუნდრის ლანდშაფტები. მთიანეთის ფარგლებში მოქცეულ ოიმიაკონის ღრმულში მდებარეობს ევრაზიის სიცივის ერთ-ერთი პოლუსი (იანვრის საშუალო ტემპერატურა –50°, მინიმალური –68°).