iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ღაზნევიდების სახელმწიფო

ღაზნევიდები — თურქული წარმოშობის დინასტია, რომელიც მართავდა ღაზნეველთა სახელმწიფოს (- სს.). სახელწოდება მომდინარეობს ქალაქ ღაზნიდან, რომელიც მდებარეობს ავღანეთის სამხრეთ აღმოსავლეთში. დინასტია დააარსა 962 წელს სამანიდმა მხედართმთავარმა ალი-თეგინიმ, რომელმაც ქალაქ ღაზნის დამოუკიდებელ მმართველად გამოაცხადა თავი. განსაკუთრებულ ძლიერებას მიაღწია მაჰმუდ ღაზნევის მმართველობისას (998-1030), როდესაც სახელმწიფო მოიცავდა თანამედროვე ავღანეთს, ირანის, ცენტრალური აზიის და ინდოეთის მთელ რიგ რეგიონებს. მისი მმართველები ახალისებდნენ მეცნიერებისა და კულტურის განვითარებას – სამეფო კარზე ცხოვრობდნენ და მოღვაწეობდნენ ცნობილი პოეტები და მეცნიერები: ალ-ბირუნი, ფირდოუსი და სხვები. მასუდ -ის მმართველობის წლებში (1030-1041 წწ.) სახელმწიფომ დაშლა დაიწყო. 1040 წლისათვის იგი მოიცავდა ავღანეთისა და პენჯაბის მხოლოდ მცირე ნაწილს. ლიკვიდირებულ იქნა ს-ის 70-80-იან წლებში ღურიდების მიერ.
არწრუნები

არწრუნები — გავლენიანი სომხური საგვარეულო, ცნობილია საუკუნიდან. მათი საგვარეულო სამფლობელო იყო ადამეკერტი (თანამედროვე ბაშკალი). საუკუნეში შეიძინეს რშტუნის საგვარეულო სამფლობელოები ვანის ტბის სამხრეთ სანაპიროზე. მათი პოლიტიკური ცენტრი იყო ვანი, შემდგომში მათ დაიმორჩილეს მთელი ოლქი და აქ, 908 წელს, ვასპურაკანის სამეფო გამოაცხადეს, რომელმაც 1021 წლამდე იარსება. სამეფო დინასტიის დამაარსებელი იყო გაგიკი. სელჩუკთა შემოსევების შემდეგ მეფე სენექერიმმა თავისი სამეფო ბიზანტიელებს დაუთმო. არწრუნთა საგვარეულო შემდეგ აღთამარის კათოლიკოსის სახელოს ფლობდა.
ბაგრატუნები

ბაგრატუნები, ბაგრატიდები — ძველი სომხური არისტოკრატიული საგვარეულო, სამეფო დინასტია 885-1045 წლებში. უძველესი ცნობები მათ შესახებ ძვ. წ. საუკუნეს განეკუთვნება. სომეხი არშაკუნიანების კარზე ბაგრატუნებს ასპეტისა და გვირგვინის დამდგმელის მემკვიდრეობითი თანამდებობა ეკავათ.

არაბების დროს - საუკუნეებში ისინი თანდათანობით დაეუფლნენ სომხეთის უმეტეს ნაწილს. ბაგრატუნების სამფლობელოს გული იყო შირაკი. ბაგრატუნებმა სომხეთის „მთავართა მთავრობა“ მოიპოვეს და სათავეში ჩაუდგნენ განმათავისუფლებელ ბრძოლას არაბების წინააღმდეგ. 886 წელს აშოტ ბაგრატუნი გამოცხადდა მეფედ. ბაგრატუნები იბრძოდნენ ქვეყნის დამოუკიდებლობისა და გაერთიანებისათვის, მათ განავრცეს სომხეთის საზღვრები. 961 წელს სამეფოს სატახტო ქალაქი ანისში გადაიტანეს და ამიერიდან მათი სამფლობელო ანისის სამეფოდ იწოდებოდა. სამეფო დინასტიამ ძალაუფლების ზენიტს მიაღწია საუკუნის ნახევარში და საუკუნის დასაწყისში, აშოტ , სმბატ და გაგიკ დროს. 1045 წელს სომხეთი ბიზანტიამ დაიპყრო. უკანასკნელი ბაგრატუნი მეფე გაგიკ ბიზანტიაში დააკავეს (1045), რის შემდეგ სამეფო დინასტიის არსებობა შეწყდა.
საფრანგეთის პრეზიდენტი

საფრანგეთის პრეზიდენტი, ოფიციალურად საფრანგეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტი — საფრანგეთის სახელმწიფო მეთაური, აირჩევა 5 წლით საყოველთაო და პირდაპირი არჩევნებით ხმების აბსოლუტური უმრავლესობით ორტურიანი მაჟორიტარული სისტემით. იგი ნიშნავს პრემიერ-მინისტრს და მთავრობის წევრებს, ხელმძღვანელობს მინისტრთა კაბინეტს და შეიარაღებულ ძალებს. პრეზიდენტი უფლებამოსილია დაითხოვოს საფრანგეთის ეროვნული კრება. 2017 წლის 7 მაისს, საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტურში გაიმარჯვა ემანუელ მაკრონმა, რომელმაც საფრანგეთის ეროვნული ფრონტის ლიდერი მარინ ლე პენი დაამარცხა.

პრეზიდენტის რეზიდენცია მდებარეობს ელისეის სასახლეში.
უკრაინის პრეზიდენტი

უკრაინის პრეზიდენტი — უკრაინის სახელმწიფო მეთაური. უკრაინის სსრ-ს პრეზიდენტის თანამდებობა შემოღებულ იქნა 1991 წელს, დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მას ეწოდა უკრაინის პრეზიდენტი. პრეზიდენტი აირჩევა საყოველთაო, თანაბარუფლებიანი და პირდაპირი არჩევნების გზით 5 წლის ვადით.

უკრაინის პრეზიდენტის ოფიციალური რეზიდენცია ცერემონიებისათვის არის მარიის სასახლე, ასევე საპრეზიდენტო რეზიდენცია არის სახლი ქიმერებით, რომელსაც იყენებენ ოფიციალური და დიპლომატიური ცერემონიებისთვის.

უკრაინის პრეზიდენტები
აზერბაიჯანის პრეზიდენტი

აზერბაიჯანის პრეზიდენტი — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო მეთაური. წარმოადგენს აზერბაიჯანის სახელმწიფოს ქვეყნის შიგნით და მის ფარგლებს გარეთ, აერთიანებს აზერბაიჯანის ხალხის ერთიანობას, არის აზერბაიჯანის სახელმწიფოს დამოუკიდებლობისა და ტერიტორიული მთლიანობის გარანტი. აირჩევა 7 წლის ვადით პირდაპირი და საყოველთაო არჩევნების გზით. იგი ამავე დროს არის ქვეყნის შეიარაღებული ძალების მთავარსარდალი.

პრეზიდენტის არჩევა
პრეზიდენტად შეიძლება იყოს არჩეული კანდიდატი, რომელიც:

არის აზერბაიჯანის მოქალაქე;
აქვს ხმის მიცემის უფლება;
10 წელზე მეტია ცხოვრობს აზერბაიჯანში;
აქვს უმაღლესი განათლება;
არ გააჩნია ორმაგი მოქალაქეობა და მოვალეობები სხვა სახელმწიფოს წინაშე;
არ იყო ნასამართლევი მძიმე დანაშაულისთვის.

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციის თანახმად, პრეზიდენტი აირჩევა 7 წლის ვადით პირდაპირი, თანაბარი და საყოველთაო საარჩევნო უფლების საფუძველზე, პირადი, თავისუფალი და ფარული კენჭისყრით. პრეზიდენტად ინიშნება ის კანდიდატი, რომელმაც ამომრჩეველთა ხმების ნახევარზე მეტმა მოიპოვა.

პრეზიდენტის ინაუგურაცია
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ინაუგურაცია არის აზერბაიჯანის ახლად არჩეული პრეზიდენტის თანამდებობაზე დანიშვნის ცერემონია. არჩეული პრეზიდენტის აზერბაიჯანის საკონსტიტუციო სასამართლოს დადასტურებიდან 3 დღის განმავლობაში ინაუგურაციის ცერემონია ტარდება და პრეზიდენტი ფიცს დებს.

პრეზიდენტი უდგებათავისი უფლებამოსილების განხორციელებას ფიცის მიღების დღეს.

1993 წელს პირველად გაიმართა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ინაუგურაციის ცერემონია .

საპრეზიდენტო შტანდარტი
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის შტანდარტი — კვადრატული ორმხრიანი ცალმხრივი ქსოვილი, რომელიც შედგება სამი თანაბრად ფართო ჰორიზონტალური ზოლისაგან. ზოლის ფერები აზერბაიჯანის დროშის ფერებშია. საპრეზიდენტო შტანდარტის ორიგინალი ინახება პრეზიდენტის სასახლეში. საპრეზიდენტო შტანდარტი დამტკიცდა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის 2008 წლის 15 სექტემბრის ბრძანებულებით, როგორც პრეზიდენტის ოფიციალური სიმბოლო.

აზერბაიჯანის პრეზიდენტები
აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში პირველი საპრეზიდენტო არჩევნები 1991 წლის 8 სექტემბერს შედგა, 18 ოქტომბრის აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის შესახებ აქტის მიღებამდე ცოტა ხნით ადრე.
სომხეთის პრეზიდენტი

სომხეთის პრეზიდენტი — სომხეთის რესპუბლიკის სახელმწიფო მეთაური, აირჩევა პირდაპირი და საყოველთაო არჩევნების გზით 5 წლის ვადით.

რესპუბლიკის პრეზიდენტის თანამდებობაზე ვაკანსიის არსებობის შემთხვევაში პრეზიდენტის მოვალეობას ასრულებს ეროვნული კრების თავმჯდომარე, ხოლო თუ ეს შეუძლებელია — პრემიერ-მინისტრი.

სომხეთის პრეზიდენტების სია
თურქეთის პრეზიდენტი

თურქეთის პრეზიდენტი — თურქეთის რესპუბლიკის სახელმწიფო მეთაური. პრეზიდენტი დიდწილად საზეიმო ხასიათის ფუნქციებს ატარებს, მაგრამ აქვს რამდენიმე მნიშვნელოვანი ფუნქციაც. ამ რანგში, პრეზიდენტი წარმოადგენს თურქეთის რესპუბლიკას და თურქი ერის ერთიანობას, ისევე, როგორც უზრუნველყოფს თურქეთის კონსტიტუციის დაცვას, ასევე სახელმწიფო ორგანოების ორგანიზებულად და ჰარმონიულად ფუნქციონირებას. კონსტიტუციის 101-დან 106-მდე სტატიებში დადგენილი ყველა მოთხოვნა პრეზიდენტისადმი, საარჩევნო საკითხებში, ასევე მისი მოვალეობები და პასუხისმგებლობები. თურქეთის პრეზიდენტის პოსტი შეიქმნა თურქეთის რესპუბლიკის გამოცხადებასთან ერთად 1923 წლის 29 ოქტომბერს. თურქეთის პრეზიდენტი, ხშირად არაოფიციალურად მოხსენიებულია, როგორც „- “, რაც ნიშნავს „ხალხის პრეზიდენტი“. მიმდინარე თანამდებობის პირი არის თურქეთის მე-12 პრეზიდენტი — რეჯეფ თაიფ ერდოღანი 2014 წლის 28 აგვისტოდან.

მცხოვრები ყოფილი პრეზიდენტები
კვალიფიკაცია
იმისათვის, რომ კანდიდატი გახდეს თურქეთის პრეზიდენტად, უნდა ჰქონდეს დასრულებული უმაღლესი განათლება და მინიმუმ ორმოცი წლის ასაკი.

ახლადარჩეულმა პრეზიდენტმა უნდა გაწყვიტოს თავისი ურთიერთობები, ასეთის არსებობის შემთხვევაში, თავის პოლიტიკურ პარტიასთან და მისი, როგორც თურქეთის პარლამენტის წევრობა უნდა შეწყდეს.

არჩევნები
პრეზიდენტის არჩევნები უნდა დაიწყოს მინიმუმ 30 დღით ადრე, როდესაც მოქმედი პრეზიდენტის ვადა იწურება ან 10 დღის განმავლობაში, პრეზიდენტის პოსტის ვაკანტურობიდან, და უნდა დასრულდეს 30 დღის განმავლობაში არჩევნების დასაწყისიდან. კანდიდატები უნდა გამოცხადდნენ პარლამენტის ბიუროში პირველი 10 დღის განმავლობაში და არჩევნები უნდა დასრულდეს, დარჩენილი 20 დღის განმავლობაში.

ადრე, პრეზიდენტს ირჩევდნენ თურქეთის პარლამენტის წევრები. 2007 წელს შემუშავდა ახალი წესი, რომლის თანახმად მომავალ პრეზიდენტს აირჩევენ მოქალაქეები, პირდაპირი ხმის მიცემის მეშვეობით. პრეზიდენტი შეიძლება იყოს თურქეთის პარლამენტის წევრი ან საერთოდ თურქეთის ნებისმიერი მოქალაქე, რომელიც აკმაყოფილებს მოთხოვნებს.

თურქეთის პრეზიდენტების სია
ირანის პრეზიდენტი

ირანის პრეზიდენტი — ირანის ისლამური რესპუბლიკის მთავრობის მეთაური, აირჩევა პირდაპირი საყოველთაო არჩევნების გზით 4 წლის ვადით. იგი ქმნის მინისტრთა კაბინეტს და ხელმძღვანელობს მის მუშაობას. აღსანიშნავია, რომ ირანის საკანონმდებლო, აღმასრულებელი და სასამართლო ხელისუფლება იმყოფება ქვეყნის პოლიტიკური და სულიერი ლიდერის (ამჟამად აიათოლა ხამენეი) კონტროლის ქვეშ. პრეზიდენტის თანამდებობა შემოღებულ იქნა შაჰის რეჟიმის დამხობის შემდეგ. თავდაპირველად მას სიმბოლური ფუნქცია ჰქონდა, მაგრამ კონსტიტუციური ცვლილების შემდეგ გაუქმდა პრემიერ-მინისტრის პოსტი და მისი ბევრი ფუნქცია პრეზიდენტს დაეკისრა. ამჟამად ირანის პრეზიდენტი გავლენიან პოლიტიკურ ფიგურას წარმოადგენს.

ირანის პრეზიდენტები
საქართველოს სახელმწიფო ჰიმნი

საქართველოს ამჟამინდელი სახელმწიფო ჰიმნი, „თავისუფლება“, შემოღებულ იქნა საქართველოს ორგანული კანონის საფუძველზე, რომელიც ძალაში შევიდა საქართველოს პრეზიდენტის ხელმოწერის შემდეგ 2004 წლის 21 მაისიდან. საქართველოს ჰიმნის ტექსტის ავტორია დავით მაღრაძე, მუსიკა ეკუთვნის ზაქარია ფალიაშვილს, რომელიც ჰიმნად დაამუშავა იოსებ კეჭაყმაძემ.

ისტორია
ახალი სახელმწიფო ჰიმნი საქართველოს პარლამენტმა მიიღო 2004 წლის 20 მაისს , პრეზიდენტ ედუარდ შევარდნაძის გადადგომიდან ზუსტად 5 თვის შემდეგ. მანამდე კანონი განხილულ იქნა 22 აპრილს, 2004 წელს, საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის პირველივე პლენარულ სხდომაზე. კანონპროექტი „სახელმწიფო ჰიმნის შესახებ“ კულტურის, ძეგლთა დაცვისა და სპორტის მინისტრმა გიორგი გაბაშვილმა წარმოადგინა და დეპუტატებს ჰიმნის მიღების წინა ისტორია გააცნო. მისი ინფორმაციით, ჰიმნზე მუშაობა წლების განმავლობაში მიმდინარეობდა. თავდაპირველად მუსიკა შეირჩა, შემდეგ, ტექსტთან დაკავშირებით კონკურსი გამოცხადდა. ამის შემდეგ დეპუტატებისთვის გაიჟღერა ჰიმნის მუსიკამ.

პლენარულ სხდომაზე სახელმწიფო ჰიმნის თაობაზე, აზრთა სხვადასხვაობა გამოითქვა. ოპოზიციურად განწყობილი დეპუტატთა ერთი ნაწილი საბოლოო სრულყოფისათვის ჰიმნის მიღების გადადებას მოითხოვდა. საკითხის განხილვის დასასრულს, დეპუტატთა უმრავლესობის გადაწყვეტილებით, საკანონმდებლო ორგანომ საქართველოს ორგანული კანონის პროექტს მხარი დაუჭირა. საკანონმდებლო ორგანომ 131 მომხრით 14-ის წინააღმდეგ სახელმწიფო ჰიმნი „თავისუფლება“ პირველი მოსმენით მიიღო.

ჰიმნის ტექსტი და მუსიკა დამტიცებულია კანონით, ხოლო მისი ოფიციალური შესრულების წესი განისაზღვრება პრეზიდენტის ბრძანებულებით.

მუსიკა
ჰიმნის მუსიკა შეიქმნა, ქართული კლასიკური მუსიკის ფუძემდებლის ზაქარია ფალიაშვილის ოპერების: „აბესალომ და ეთერისა“ (1918) და „დაისის“ (1923) მიხედვით, კომპოზიტორ იოსებ კეჭაყმაძის მიერ.

ტექსტი
ტექსტში გამოყენებულია ნაწყვეტები ქართველი კლასიკოსების: აკაკი წერეთლის, გრიგოლ ორბელიანისა და გალაკტიონ ტაბიძის შემოქმედებიდან.
დევიზი

ტერმინს დევიზი (ფრანგულად ) აქვს რამდენიმე მნიშვნელობა:

საზოგადო მნიშვნელობა: დევიზი არის გამონათქვამი, ლოზუნგი, რომელიც გამოხატავს წარმმართველ იდეას, აზრს, მიზანს, მოქმედების გეგმას.
ჰერალდიკა: დევიზი არის წარწერა გერბზე, ორდენზე ან ფარზე.
სპეციალური მნიშვნელობა: დევიზი არის გამონათქვამი ან სიტყვა, რომელსაც ავტორი, დახურული კონკურსის მონაწილე, თავისი სახელის ნაცვლად აწერს თავის პროექტს ან ნაწარმოებს.
პაიჭაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი პაიჭაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ავთანდილ პაიჭაძე — ფეხბურთელი
ბორის პაიჭაძე — ფეხბურთელი
გიორგი პაიჭაძე — ისტორიკოსი
გრიგოლ პაიჭაძე — იურისტი, პოლიტიკოსი
დავით პაიჭაძე — ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი
თამაზ პაიჭაძე — ინჟინერი
ლუკა პაიჭაძე — მოჭადრაკე
ნუგზარ პაიჭაძე — ეკონომისტი, პედაგოგი
სოსო პაიჭაძე — მწერალი
პაპავა

საკუთარი სახელი პაპავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

აკაკი პაპავა — ქართველი მწერალი და ჟურნალისტი
ალექსანდრე (საშა) პაპავა — ბოლშევიკი პოლიტიკოსი, ეკონომისტი, თანამდებობის პირი
გიორგი პაპავა — ქართველი ფეხბურთელი
გრიგოლ პაპავა — ქართველი მექანიზატორი
ვახტანგ პაპავა — ქართველი მექანიზატორი
ვლადიმერ პაპავა — ქართველი ეკონომისტი
ზურაბ პაპავა — ქართველი ინჟინერი, თანამდებობის პირი
თამარ პაპავა — ქართველი მწერალი, საზოგადო მოღვაწე
მიხეილ პაპავა — ქართველი კინოდრამატურგი
რაზმაძე

საკუთარი სახელი რაზმაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე რაზმაძე — მუსიკოსი
ალექსანდრე რაზმაძე — მეცნიერი სამშენებლო კონსტრუქციების დარგში
ანდრია რაზმაძე — მათემატიკოსი
გალაქტიონ რაზმაძე — საბჭოთა კავშირის გმირი
დავით რაზმაძე — სპორტსმენი (სამბო, ძიუდო)
ვახტანგ რაზმაძე — იურისტი, პოლიტიკოსი
ილია რაზმაძე — საბჭოთა გენერალ-მაიორი
კოტე რაზმაძე — სპორტსმენი (მკლავჭიდი)
ლუკა რაზმაძე — ქართველი ფეხბურთელი
რომანოზ რაზმაძე — მესტამბე, გამომცემელი
სოლომონ რაზმაძე — პოეტი, მთარგმნელი
შოთა რაზმაძე — სპეციალისტი ელექტრონიკის დარგში
რამიშვილი

საკუთარი სახელი რამიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე რამიშვილი — სამედიცინო სამსახურის გენერალ-მაიორი
გაბრიელ რამიშვილი — ინჟინერი, სამხედრო პირი, მოგონებების ავტორი
გიორგი რამიშვილი — ბიზნესმენი
გურამ რამიშვილი — ენათმეცნიერი, ფილოსოფოსი
დარეჯან რამიშვილი — ფსიქოლოგი
ვალერიან რამიშვილი — პედაგოგი
ისიდორე რამიშვილი — სოციალ-დემოკრატი პოლიტიკოსი, პედაგოგი
კოკა რამიშვილი — მხატვარი
ლევან რამიშვილი — პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი
მაქსიმე რამიშვილი — აგრონომი
ნინო რამიშვილი — ბალეტის მსახიობი, ბალეტმაისტერი
ნოე რამიშვილი — სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე
ოთარ რამიშვილი — მომღერალი
სიმონ რამიშვილი — საბჭოთა კონტრ-ადმირალი
სოსო რამიშვილი — სახელმწიფო მოხელე
ტრიფონ რამიშვილი — დრამატურგი
შალვა რამიშვილი — პოლიტიკოსი, ჟურნალისტი
როგავა

საკუთარი სახელი როგავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე როგავა — მსახიობი
ანდრია როგავა — ფიზიკოსი
ანთიმოზ როგავა — სოფლის მეურნეობის მუშაკი, სოციალისტური შრომის გმირი
გაიოზ როგავა — ექიმი, პოლიტიკოსი
გიორგი როგავა — ენათმეცნიერი, კავკასიოლოგი
გრიგოლ როგავა — ბოლშევიკი პოლიტიკოსი
რურუა (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი რურუა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ანდრო რურუა — ინჟინერი
გიორგი რურუა — ბიზნესმენი
ვახტანგ რურუა — მხატვარი
ილია რურუა — მწერალი
ნიკოლოზ რურუა — იურისტი, პოლიტიკოსი
ნუგზარ რურუა — ინჟინერი, პედაგოგი
ოთარ რურუა — პოეტი
პარმენ რურუა — პოეტი
რომან რურუა — სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა)
რუსუდანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი რუსუდან შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ—ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

რუსუდანი — საქართველოს დედოფალი, დავით აღმაშენებლის მეუღლე
რუსუდანი — პოლიტიკური მოღვაწე და დიპლომატი, დემეტრე -ის ასული, გიორგი —ის და
რუსუდანი — ტრაპიზონის იმპერატრიცა, ბიზანტიის მეფისწულის მეუღლე, გიორგი —ისა და ბურდუხანის ასული
რუსუდანი — ტრაპიზონის იმპერატრიცა, დავით ნარინისა და თეოდორა პალეოლოგის ასული, მანუელ -ის მეუღლე
რუსუდანი — საქართველოს მეფე
რუსუდანი — დემეტრე -ის ასული
რუხაძე

საკუთარი სახელი რუხაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე რუხაძე — ნევროპათოლოგი
ამბროსი რუხაძე — მათემატიკოსი
არჩილ რუხაძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე, ჟურნალისტი
გურამ რუხაძე — ბიზნესმენი
ვარლამ რუხაძე — პოეტი
ზოია რუხაძე — პარტიზანი ქალი მსოფლიო ომში
ლევან რუხაძე — პოლიტიკოსი
ნიკოლოზ რუხაძე — ექიმი
ნიკოლოზ რუხაძე — საბჭოთა უშიშროების გენერალ-ლეიტენანტი
ნოდარ რუხაძე — მწერალი
სერგო რუხაძე — აგროეკონომისტი, პოლიტიკოსი
ღენტორ რუხაძე — ბოლშევიკი სახელმწიფო და პარტიული მოხელე
რცხილაძე

საკუთარი სახელი რცხილაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ავთანდილ რცხილაძე — პოლიტიკოსი
გიორგი რცხილაძე — სპორტსმენი (სპორტული ტანვარჯიში)
გიორგი რცხილაძე — აგრონომი
გრიგოლ რცხილაძე — იურისტი, პოლიტიკოსი, პუბლიცისტი
ვასილ რცხილაძე — პედაგოგი, მწიგნობარი
ვიქტორ რცხილაძე — თეოლოგი, ისტორიკოსი
ირაკლი რცხილაძე — პედიატრი
რომან რცხილაძე — კომპოზიტორი, მომღერალი
სააკაშვილი

საკუთარი სახელი სააკაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

დამიანე სააკაშვილი — სასულიერო მოღვაწე
მიხეილ სააკაშვილი — სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, საქართველოს მესამე პრეზიდენტი
მიხეილ სააკაშვილი — ქართული მედიცინის ისტორიის ერთ-ერთი ფუძემდებელი
ნიკოლოზ სააკაშვილი — თანამდებობის პირი, პოლიტიკოსი
სააკაძე

საკუთარი სახელი სააკაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

გვარი
ავთანდილ სააკაძე — გიორგი სააკაძის პირმშო და თანამებრძოლი
გიორგი სააკაძე — პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე
დავით სააკაძე — რუსეთის არმიის ოფიცერი
დიმიტრი სააკაძე — პოეტი
ზურაბ სააკაძე — ქართლის მეფის სახლთუხუცესი
იოანე მანგლელი (სააკაძე) — საეკლესიო მოღვაწე
იორამ სააკაძე — პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე, გიორგი სააკაძის მესამე ვაჟი
იოსებ თბილელი (სააკაძე) — საეკლესიო მოღვაწე
მიხეილ სააკაძე — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-მაიორი
პაატა სააკაძე — გიორგი სააკაძის მეორე ვაჟი
როსტომ-ხან სააკაძე — სპარსეთში მხედართმთავარი
სიაუშ სააკაძე — სიმონ -ის კარისკაცი, გიორგი სააკაძის მამა

სოფელი
სააკაძე — სოფელი გარდაბნის მუნიციპალიტეტში
საბა

საკუთარი სახელი საბა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

საბა (კათოლიკოსი) — ქართლის კათოლიკოსი
საბა (ტუსისშვილი) — ნინოწმინდის ეპისკოპოსი
საბა იშხნელი — საეკლესიო მოღვაწე
საბა მტბევარი — საეკლესიო და პოლიტიკური მოღვაწე
საბა — უფლისწული აშინას დინასტიიდან

სხვა მნიშვნელობები
საბა — ლიტერატურული პრემია
საბა — მიხეილ ჭიაურელის ფილმი
საბა — ძველი სახელმწიფო.
საკანდელიძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი საკანდელიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ანზორ საკანდელიძე — ინჟინერი, პოლიტიკოსი, სპორტსმენი (კალათბურთელი)
გულიკო საკანდელიძე — მიკრობიოლოგი, იმუნოლოგი
ზურაბ საკანდელიძე — სპორტსმენი (კალათბურთელი)
ია საკანდელიძე — პიანისტი
კარლო საკანდელიძე — მსახიობი
რამაზ საკანდელიძე — ინჟინერ-კონსტრუქტორი
სალუქვაძე

საკუთარი სახელი სალუქვაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ანანია სალუქვაძე — რევოლუციონერი, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი
ანზორ სალუქვაძე — კინოდრამატურგი
გიორგი სალუქვაძე — ქორეოგრაფი, ინჟინერი
გიორგი სალუქვაძე — პოეტი
გიორგი სალუქვაძე — არქიტექტორი
ვასილ სალუქვაძე — ინჟინერ-მშენებელი
მამუკა სალუქვაძე — მწერალი, მსახიობი, რეჟისორი, მთარგმნელი
მინდია სალუქვაძე — სპეციალისტი ავტომატური მართვის დარგში
მიხეილ სალუქვაძე — რეჟისორი, სცენარისტი
ნინო სალუქვაძე — სპორტსმენი (ტყვიის მსროლელი)
რევაზ სალუქვაძე — ფიზიკოსი
ხათუნა სალუქვაძე — დიპლომატი
სარაჯიშვილი

საკუთარი სახელი სარაჯიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე სარაჯიშვილი — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, მწერალი, კრიტიკოსი
დავით სარაჯიშვილი — ქიმიკოსი, მეწარმე, ქველმოქმედი
დავით სარაჯიშვილი — არქიტექტორი
ვანო სარაჯიშვილი — ქართველი მომღერალი
პეტრე სარაჯიშვილი — ქართველი ნევროპათოლოგი
ნანული სარაჯიშვილი — ქართველი მსახიობი
საყვარელიძე

საკუთარი სახელი საყვარელიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ავთანდილ საყვარელიძე — ინჟინერი, პოლიტიკოსი
ავთანდილ საყვარელიძე — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
ამირან საყვარელიძე — ინჟინერი, პედაგოგი
გიორგი საყვარელიძე — პედაგოგი
დავით საყვარელიძე — რეჟისორი
დავით საყვარელიძე — პოლიტიკოსი, იურისტი
ევდემონ (საყვარელიძე) — აფხაზეთის კათოლიკოს-პატრიარქი
ელენე საყვარელიძე — მსახიობი
ეფთვიმე (საყვარელიძე) — აფხაზეთის კათოლიკოს-პატრიარქი
ეფთვიმე (საყვარელიძე) — აფხაზეთის კათოლიკოს-პატრიარქი
თეიმურაზ საყვარელიძე — ისტორიკოსი, ხელოვნებათმცოდნე
ივანე საყვარელიძე — მსახიობი
ლევან საყვარელიძე — ეპიდემიოლოგი, ჯანდაცვის ორგანიზატორი
ლუარსაბ საყვარელიძე — სამხედრო პირი
მარინე საყვარელიძე — სამედიცინო ფსიქოლოგი
მელქისედეკი (საყვარელიძე) — გელათის ეპისკოპოსი
მერაბ საყვარელიძე — ექიმი, პოლიტიკოსი
მიხეილ საყვარელიძე — პუბლიცისტი, პედაგოგი, მოყვარული მოჭადრაკე
პავლე საყვარელიძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე, პოლიტიკოსი
პავლე საყვარელიძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე, მწერალი
რამაზ საყვარელიძე — პოლიტოლოგი, ფსიქოლოგი
რევაზ საყვარელიძე — ექიმი, პოლიტიკოსი
სიმონ საყვარელიძე — ჰისტოლოგი
ტარიელ საყვარელიძე — მსახიობი
ფრიდონ საყვარელიძე — პოლიტიკოსი, პუბლიცისტი
სვანიძე

საკუთარი სახელი სვანიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე სვანიძე — სახელმწიფო მოღვაწე და ისტორიკოსი
ეკატერინე სვანიძე — იოსებ სტალინის პირველი მეუღლე
გივი სვანიძე — ჰიდროლოგი და ჰიდროენერგეტიკოსი
დავით სვანიძე — ფეხბურთელი
გიორგი სვანიძე — ბიზნესმენი
გიორგი სვანიძე — ექიმი
გიორგი სვანიძე — კომპოზიტორი
ნიკოლოზ სვანიძე — საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე
პროკოფი სვანიძე — სოციალისტური შრომის გმირი
ჯემალ სვანიძე — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
სვიმონი

საკუთარი სახელი სვიმონ შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

სვიმეონი — საქართველოს პოლიტიკური მოღვაწე
სვიმონ გულაბერისძე — საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი დაახლოებით საუკუნის მეოთხედში
სვიმონი ( საუკუნე) — აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1547–1548 წლებში
სვიმონი (ჩხეტისძე) — დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1660–1666 წლებში
სვიმონი (ინაურიძე) — გარეჯის მრავალმთის დოდოს მონასტრის წინამძღვარი 1746–1760 წლებში
სიმონი

საკუთარი სახელი სიმონ შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

სიმონ — ქართლის მეფე
სიმონ — ქართლის ხანი
სიმონ ბატონიშვილი — ქართლის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე
სიმონ გურიელი — გურიის გამგებელი
სიმონ გურიელი — გურიის მთავარი
სიმონ გურიელი — გურიის მთავარი
სიმონი (იმერეთის მეფე) — იმერეთის მეფე
სიხარულიძე

საკუთარი სახელი სიხარულიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

გომარ სიხარულიძე — კომპოზიტორი
გულნარა სიხარულიძე — მოცეკვავე
ვასილ სიხარულიძე — დიპლომატი, სახელმწიფო მოხელე
ზაზა სიხარულიძე — ფილოლოგი, პოლიტიკოსი
ივანე სიხარულიძე — ექიმი, ოფთალმოლოგი
ილია სიხარულიძე — პოეტი, პედაგოგი
ირაკლი სიხარულიძე — ფეხბურთელი
იური სიხარულიძე — ისტორიკოსი
კახა სიხარულიძე — დიპლომატი, ჟურნალისტი
მარიამ სიხარულიძე — სელექციონერ-მემცენარე
რევაზ სიხარულიძე — მხატვარი, მთარგმნელი
რუსუდან სიხარულიძე — სპორტსმენი (სპორტული ტანვარჯიში)
ფრიდონ სიხარულიძე — ისტორიკოსი
ქსენია სიხარულიძე — ფოლკლორისტი
სტურუა

საკუთარი სახელი სტურუა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ავთანდილ სტურუა — ინჟინერი, პოლიტიკოსი
გიორგი თევდორეს ძე სტურუა — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე
— აგრონომი
— ჟურნალისტი, თანამდებობის პირი
ზურაბ სტურუა — მოჭადრაკე
ივანე სტურუა — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე
ლია სტურუა — პოეტი
მელორ სტურუა — ჟურნალისტი
ნიკოლოზ სტურუა — ისტორიკოსი
რობერტ სტურუა — ფერმწერ-მონუმენტლისტი
რობერტ სტურუა — რეჟისორი
სულხანიშვილი

საკუთარი სახელი სულხანიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე სულხანიშვილი — მთარგმნელი, კალიგრაფი
ალექსანდრე სულხანიშვილი — სამხედრო პირი, ემიგრანტი
თამარ სულხანიშვილი — მსახიობი
იოსებ სულხანიშვილი — ფილარმონიული საზოგადოების პირველი თავმჯდომარე
ნიკო სულხანიშვილი — კომპოზიტორი, ლოტბარი, მომღერალი
სულხან სულხანიშვილი — კერამიკოსი
სურამელი

საკუთარი სახელი სურამელი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

სურამელი, ბეგა - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურამელი, ბეგა - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურამელი, გრიგოლ - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურამელი, რატი - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურამელი, რატი - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურამელი, სულა - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურამელი, ჰამადა - დიდგვაროვანი ფეოდალი
სურგულაძე

საკუთარი სახელი სურგულაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

აკაკი სურგულაძე — ისტორიკოსი
ივანე სურგულაძე — სამართლის ისტორიკოსი
ირაკლი სურგულაძე — ეთნოლოგი, მთარგმნელი
იროდიონ სურგულაძე — იურისტი, სამართლის ისტორიკოსი
კონსტანტინე სურგულაძე — დიპლომატი
ნინო სურგულაძე — საოპერო მომღერალი
ნუგზარ სურგულაძე — ისტორიკოსი, აღმოსავლეთმცოდნე
პაატა სურგულაძე — ისტორიკოსი
პეტრე სურგულაძე — პოლიტიკოსი, პუბლიცისტი
სერგო სურგულაძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში
სიმონ სურგულაძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში
სხირტლაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი სხირტლაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

არკადი სხირტლაძე — იუნკერი, პოლონეთის არმიის ოფიცერი
ბოლესლავ სხირტლაძე — სპორტსმენი (მძლეოსნობა, სიგრძეზე ხტომა)
გიორგი სხირტლაძე — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა)
დავით სხირტლაძე — რეჟისორი
დავით სხირტლაძე — ფეხბურთელი
დუტა სხირტლაძე — მსახიობი და შოუმენი
ზაზა სხირტლაძე — ხელოვნებათმცოდნე, ისტორიკოსი
თამარ სხირტლაძე — თეატრისა და კინოს მსახიობი
თენგიზ სხირტლაძე — პოლიტიკოსი
ივანე სხირტლაძე — ექიმი, ფსიქიატრი
ირინა სხირტლაძე — პოლონეთის წინააღმდეგობის მოძრაობის მონაწილე
ნიკოლოზ სხირტლაძე — გეოლოგი
როსტომ სხირტლაძე — ეკონომისტი, პოლიტიკოსი
სიმონ სხირტლაძე — მწერალი, პედაგოგი
ხათუნა სხირტლაძე — მოდელი
ტაბიძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი ტაბიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ამბერკი ტაბიძე — ხელბურთელი
გალაკტიონ ტაბიძე — პოეტი
გულნარა ტაბიძე — კარდიოლოგი
დავით ტაბიძე — პოლიტიკოსი, ქიმიკოსი
დემურ ტაბიძე — ქართველი გეოგრაფი
დიმიტრი ტაბიძე — აგრონომ-მევენახე
მანანა ტაბიძე — ენათმეცნიერი
ნოდარ ტაბიძე — პუბლიცისტი, მწერალი
ოთარ ტაბიძე — ფილოსოფოსი, ფსიქოლოგი და საჭადრაკო კომპოზიტორი
ტიციან ტაბიძე — პოეტი
ჯემალ ტაბიძე — ფეხბურთელი