1958 წელი პაკისტანში

1958 წლის მოვლენები პაკისტანში.

მოქმედი პირები
ფედერალური მთავრობა
პრეზიდენტი: ისკანდერ მირზა (27 ოქტომბრამდე), აიუბ ხანი (27 ოქტომბრიდან)
პრემიერ-მინისტრი: ფეროზ ხან ნუნი (7 ოქტომბრამდე), აიუბ ხანი (24 ოქტომბრიდან 28 ოქტომბრამდე)
მთავარი მოსამართლე: მუჰამად მუნირი

მოვლენები
იანვარი
2-8 იანვრამდე: ეროვნული ასამბლეის სესიები (6 სხდომა)
20 იანვრი: ტესტ მატჩის მე-2 ინნინგში, რომელიც პაკისტანსა და დასავლეთ ინდოეთს შორის 17 იანვარს დაიწყო, ჰანიფ მუჰამადმა დაამყარა ახალი რეკორდი, კრიზზე 16 სთ 10 წთ დარჩენით და 337 ქულის დაგროვებით

თებერვალი
17 თებერვლიდან-13 მარტამდე: ეროვნული ასამბლეის სესიები (18 სხდომა)
თებერვალი: პარლამენტმა მიიღო აქტი სასოფლო-სამეურნეო მიწებზე პრეტენზიების მუდმივი მოწესრიგებისთვის.

მარტი
მარტი: ჰაშიმ ხანმა ხელახლა დაიბრუნა სქვოშის ჩემპიონობა ბრიტანეთის ღია ჩემპიონატში გამარჯვებით

აპრილი
აპრილის 29: ვაშინგტონი. ყველაზე საიდუმლო შეხვედრა პაკისტანის წარმომადგენლებს (გენერალი აიუბ ხანი, ფინანსთა მინისტრი ამჯად ალი, ელჩი მუჰამად ალი ბოგრადან) და ამერიკელ ხელისუფლებას შორის. ამჯად ალი უხსნის მიზეზს პრემიერ-მინისტრის (ნუნის) გამოსვლისთვის და ამბობს, რომ ეს შევიწროებამ გამოიწვია.
აპრილი: ატაურ რაჰმან ხანი დაინიშნა აღმოსავლეთ პაკისტანის მთავარ მინისტრად
ჯალალ უდ დინ ხანი, ჯალალ ბაბა გახდა შინაგან საქმეთა მინისტრი.

მაისი
7 მაისი: ჯოზეფ კორდეირო დაინიშნა კარაჩის პირველ პაკისტანელ არქიეპისკოპოსად.
მაისი: დოქტორი ხან საჰიბი მოკლეს
მაისის 12: გეგმების საბჭოს თანამშრომლებთან მიმართვისას ხუთწლიანი გეგმის გადაკეთების შესახებ, პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა, რომ მიწის რეფორმები არ უნდა მოხდეს დასავლეთ პაკისტანში, სადაც ფეოდალების ძალაუფლება უხრწნელი უნდა დარჩეს. „ბევრი საუბარი იყო ასეთ რეფორმებზე,“ თქვა ნუნმა, „მიწის რეფორმების ადვოკატთა უმეტესობა ქალაქის მცხოვრებლები იყვნენ, რომლებსაც სოფლის მეურნეობის შესახებ არანაირი ცოდნა არ ჰქონდათ და მათგან ბევრმა არც კი იცოდა რაზე საუბრობდა.“
მაისი:პაკისტანმა მოიპოვა 6 ოქროს მედალი ტოკიოს აზიის თამაშებზე, რაც ოდნავ უკეთესი შედეგია ვიდრე 1954 წელს, როცა ქვეყნის საერთო ფონდში მხოლო ოთხი ოქროს მედალი შედიოდა. აბდულ ჰამიდ ჰამიდის ხელმძღვანელობით, ჰოკეის გუნდმა პირველად მოიგო აზიის თამაშების ტიტული.

ივნისი
9 ივნისი: გენერალ მუჰამედ აიუბ-ხანის ვადა პაკისტანის არმიის მთავარსარდლად გაუგრძელდა პრემიერ-მინისტრ ფეროზ ხან ნუნის მიერ პრეზიდენტ მირზას თხოვნით
ივნისი: აღმოსავლეთ პაკისტანის .ლმთავარი მინისტრი რაჰმანი კარგავს თანამდებობას აბუ ჰუსეინ სარქარის სასარგებლოდ
23 ივნისი: აღმოსავლეთ პაკისტანის მთავარი მინისტრი აბუ ჰუსეინ სარქარი კარგავს თანამდებობას უნდობლობის მოსაზრების შემდეგ აღმოსავლეთ პაკისტანის ასამბლეაში, სულ სამი დღის შემდეგ იმავე პალატის მიერ მისი არჩევისა
25 ივნისის: პრეზიდენტის მმართველობა დაწესდა აღმოსავლეთ პაკისტანში

ივლისი
17 ივლისი: კინოჟურნალისტმა ილიას რაშიდმა დააარსა ყოველწლიური ნიგარის ჯილდოები კინოწარმოების სხვადასხვა დარგში გამორჩეული შესრულებისთვის.

აგვისტო
25 აგვისტო: პარლამენტარული მმართველობა აღდგა აღმოსავლეთ პაკისტანში; ატაურ რაჰმანი კვლავ მთავარი მინისტრია.
აგვისტო: სამართალდაწესებულების სიტუაცია ბელუჯისტანში უჩვეულოდ მძიმედ შეფასდა, რადგან ფართო პროტესტია ფედერალური მთავრობის წინააღმდეგ რეგიონული ავტონომიის საკითხებზე

სექტემბერი
5 სექტემბრი: პრესის კომისია დაინიშნა
1-9 სექტემბრამდე: ეროვნული ასამბლეის სესიები (7 სხდომა)
25 სექტემბრი: შაჰიდ ალი, აღმოსავლეთ პაკისტანის ასამბლეის ვიცე-სპიკერი, დღეს გარდაიცვალა. ითვლება, რომ გარდაცვალების მიზეზი იყო ის ჭრილობები, რომლებიც 2 დღის წინ მიიღო, როცა ასამბლეის შიგნით არეულობა დაიწყო.

ოქტომბერი
6 ოქტომბერი: ქალათის ხანი გათავისუფლებულია თავისი ლენიდან ღალატის ბრალდებით და დააკავეს პაკისტანის არმიასა და ხანის მცველებს შორის ცეცხლის გაცვლის შემდეგ. ზოგიერთი ეჭვობს დადგმულ შოუში, რომელიც პრეზიდენტ ისკანდერ მირზამ წამოიწყო
7 ოქტომბერი: ისკანდერ მირზა აუქმებს კონსტიტუციას და აცხადებს საომარ მდგომარეობას. გენერალი აიუბ ხანი დაინიშნა საომარი მდგომარეობის მთავარ ადმინისტრატორად . პოლიტიკური პარტიები აიკრძალა.
8 ოქტომბერი: გენერალმა აიუბ ხანმა, რომელმაც გუშინ ხელში აიღო სამხედრო ძალაუფლება, დღეს გააკეთა თავისი პირველი გადაცემა კარაჩის რადიოსადგურიდან. მან თქვა თავის პირველ რადიოგადაცემაში, რომ არმია შევიდა პოლიტიკაში უხალისოდ. იგი აფრთხილებს პოლიტიკურ ლიდერებს, კონტრაბანდისტებს, შავბაზრელებსა და დემაგოგებს. იმავდროულად, კონსტიტუცია გამოცხადდა ბათილად და არქმეულად.
27 ოქტომებრი: აიუბი და მისი კაბინეტი დებენ ფიცს. დრამატულ მოვლენათა განვითარებაში გვიან ღამით, პრეზიდენტმა ისკანდერ მირზამ გადადგა, თავისი თანამდებობა გადასცა გენერალ აიუბ ხანს, რომელმაც დღეს დილით დადო ფიცი როგორც პრემიერ-მინისტრმა. აიუბი ახლა ხდება ქვეყნის მე-2 პრეზიდენტი, თუმცა კონსტიტუციის გარეშე. ის დარჩა პრემიერ-მინისტრად დაახლოებით 13 საათის განმავლობაში მხოლოდ, რითაც გახდა ქვეყნის ისტორიაში დღემდე ყველაზე მოკლევადიანი პრემიერი. პრეს-რელიზი აცხადებს ამას ძალაუფლების ნებაყოფლობით გადაცემად, მაგრამ, ფარდის უკან, გადაცემის წერილი სინამდვილეში ამბიციური მირზას იარაღის წვერზე ამოართვეს აიუბის კაბინეტის 3 სამხედრო წევრმა. გენერალმა აიუბ-ხანმა, რომელიც პრეზიდენტმა მირზამ 24-ში წარადგინა პრემიერ-მინისტრად, დღეს დადო ფიცი. მან ასევე გამოაცხადა თავისი კაბინეტი: სამი სამხედრო თანამდებობის პირი, მათ შორის ლეიტენანტ გენერალი აზამ ხანი, და რვა სამოქალაქო პირი, მათ შორის მუჰამად ჰაფიზურ რაჰმანი, ა. ქ. ხანი, მუჰამად იბრაჰიმი და ზულფიქარ ალი ბუტო.
31 ოქტომბერი: მიწის რეფორმების კომისია დაინიშნა აქტერ ჰუსეინთან, დასავლეთ პაკისტანის გუბერნატორთან, თავმჯდომარედ

ნოემბერი
19 ნოემბერი: საზღვაო კომისია დაინიშნა
23 ნოემბერი: სამართლის რეფორმის კომისია დაინიშნა
27 ნოემებრი: სამხედრო რეჟიმის მიერ გადასახლებული, ისკანდერ მირზა გაემგზავრება ლონდონისკენ

დეკემბერი
2 დეკემბერი: ადმინისტრაციული რეორგანიზაციის კომიტეტი დაინიშნა
8 დეკემბერი: გვადარი, რომელიც ადრე მასკატისა და ომანის სულთნის ლენი იყო, გადაეცა პაკისტანს
30დეკემბერი: ეროვნული განათლების კომისია დაინიშნა
დეკემბერი: აიუბ ხანმა გახსნა კორანგის კოლონია კარაჩის გარეთ ინდოეთიდან ლტოლვილების რეაბილიტაციისთვის

გასული წლის აღწერა აჩვენებს, რომ დიდი მასშტაბის წარმოების მთლიანი გამოშვების 51%-ს აკონტროლებს ქვეყნის ბიზნეს სახლების მხოლოდ 6%. ეს შეიძლება ჩაითვალოს --ის, კერძო სექტორის მიერ წარმართული ეკონომიკის შედეგად, რომელსაც მთავრობა აძლიერებდა 1947 წლიდან. ზრდის არათანაბარი ტემპი ქვეყნის ორ ნაწილს შორის, როგორც ჩანს, ეკონომიკური განვითარების მნიშვნელოვანი მახასიათებელი იყო დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ: დიდი მასშტაბის წარმოების მხოლოდ მეხუთედი მდებარეობს აღმოსავლეთ პაკისტანში

საზოგადოების არასასურველი ელემენტებისგან გასუფთავებისას, სამხედრო რეჟიმმა შეადგინა 1661 სავარაუდოდ კორუმპირებული ჩინოვნიკის სია და დააპატიმრა აჰმად ნადიმ ქასმი, სიბთ-ე-ჰასანი და ფაიზ აჰმად ფაიზი, ლაილ-ო-ნიჰარის, იმროზისა და პაკისტან ტაიმსის რედაქტორები შესაბამისად. ყველა ჟურნალი ეკუთვნის -ს, რომლის მთავარი აქციონერია მიან იფთიხარუდინი, ვეტერანი მემარცხენე ლიდერი