ედუარდო შაერერი

ედუარდო შაერერი ვერა ი არაგონი (დ. 2 დეკემბერი 1873 — გ. 12 ნოემბერი 1941) — წარმოშობით შვეიცარიელი პარაგვაელი სახელმწიფო მოღვაწე, მეწარმე, გამომცემელი და პოლიტიკოსი. იგი იყო პარაგვაის 25-ე პრეზიდენტი 1912–1916 წლებში და წარმოადგენდა ლიბერალურ პარტიას. 1912 წლის 22 მარტიდან 15 აგვისტომდე, პრეზიდენტის თანამდებობის დაკავებამდე, მოკლე ხნით შინაგან საქმეთა მინისტრის თანამდებობა ეკავა. მანამდე კი, 1908 წლიდან 1911 წლამდე ასუნსიონის მერის თანამდებობას იკავებდა.

პრეზიდენტობის შემდეგ, 1921 წლიდან 1940 წლამდე მან პარაგვაის სენატში გააგრძელა მუშაობა. 1919-1920 წლებში ის სენატის პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა. 1925 წელს შაერერმა დააარსა გაზეთი „ “, რომელიც პარაგვაის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ყოველდღიური გაზეთი გახდა.

ადრეული ცხოვრება
შაერერი 1873 წლის 2 დეკემბერს პარაგვაის ქალაქ კაასაპაში დაიბადა. ის იყო სანტიაგო შეერის (დაბადების სახელი იაკობ ოტო შეერი; 1834-1895) და ელიზაბეტ ვერა ი არაგონის შვილი. მისი მამა წარმოშობით შვეიცარიის ქალაქ ვორდემვალდიდან იყო, სადაც ადრე დაქორწინებულიც იყო, თუმცა მესამე შვილის დაბადებისას ცოლი დაკარგა. 1862 წელს ის ურუგვაიში ემიგრაციაში წავიდა და კოლონია „ნუევა-ჰელვეცია“ დააარსა. არგენტინაში ცხოვრების შემდეგ, 1869 წელს პარაგვაიში ჩავიდა. შერერს ორმაგი მოქალაქეობა ჰქონდა - შვეიცარიისა და პარაგვაის. ედუარდო შაერერმა დაწყებითი განათლება მშობლიურ ქალაქში მიიღო, სანამ ასუნსიონში დედაქალაქის ეროვნულ კოლეჯს დაამთავრებდა. ახალგაზრდა ასაკიდანვე თავი კომერციას, პოლიტიკასა და ჟურნალისტიკას მიუძღვნა. ის იყო -ს ერთ-ერთი დამფუძნებელი. მის მიერ დაარსებული გაზეთები 1970 წლამდე ეროვნული პრესის ფლაგმანები იყვნენ პარაგვაიში.

კარიერა
სამი წლის ასაკში დედის დაკარგვის შემდეგ, ედუარდო შერერი სან-ბერნარდინოს მახლობლად კაასაპასა და იპაკარაის ტბის ტყეებში იზრდებოდა, სწორედ აქ იყო მამამისის მიერ დაარსებული შვეიცარიულ-გერმანული კოლონია. 15 წლის ასაკში ის უკვე ასუნსიონში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც რამდენიმე წლიანი მუშაობის შემდეგ, წარმატებული ბიზნეს წამოწყებების სერია წამოიწყო. საუკუნის დასაწყისში ის უძრავი ქონების დეველოპერი გახდა, შექმნა და განავითარა სიუდად-ნუევასა და სახონიას უბნები, რომლებიც ასუნსიონის პირველი ურბანული გაფართოებები იყვნენ.

მან ადრეულ ასაკში დაიწყო იურიდიული ფაკულტეტზე სწავლა და შეუერთდა ლიბერალურ პარტიას, სადაც მალევე გახდა პარტიის ერთ-ერთი წამყვანი ფიგურა. მან ასევე განაგრძო საძმო კარიერა პარაგვაის „ავრორა-დელ-პარაგვაიში“. 1904 წელს შაერერმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა რევოლუციაში, რომლითაც ლიბერალური მთავრობების პერიოდი დაიწყო ქვეყანაში. ა შემდეგ, შერერის ფიგურამ ცნობადობა და განსაკუთრებული პოლიტიკური წონა მოიპოვა, რაც პარაგვაის პოლიტიკაში ათწლეულების განმავლობაში შენარჩუნდა.

1908 წელს იგი ასუნსიონის მერად აირჩიეს და მისი ხელმძღვანელობით დაიწყო ქვეყნის დედაქალაქის პირველი მნიშვნელოვანი ურბანული რეფორმები: ქუჩების მოასფალტება, მოედნების მშენებლობა, პირველი კანალიზაციის სისტემების მშენებლობა და ქალაქის ელექტროფიკაციის დაწყება. იგი ასევე მუშაობდა საბაჟო დეპარტამენტის დირექტორად და შინაგან საქმეთა მინისტრად, ხოლო 1912 წელს რესპუბლიკის პრეზიდენტად აირჩიეს.

პრეზიდენტი
შაერერმა ქვეყანას ზუსტად 4 წლის განმავლობაში უხელმძღვანელა. მისი მმართველობის დროს პირველად დაიწყო პარაგვაის ეროვნული პროექტი საერთაშორისო გეოპოლიტიკური პერსპექტივიდან, მან მოახდინა ეროვნული მოდელის გამოკვეთა, რომელიც მოიცავდა მის სუბკონტინენტურ ცენტრალურობას და რეგიონებს შორის ინტეგრაციის შესაძლებლობას. ამ კონტექსტში, ენკარნასიონამდე რკინიგზის დასრულებისა და ბუენოს-აირესთან დაკავშირების შემდეგ, დაიწყო ბრაზილიამდე მიმავალი რკინიგზის მშენებლობა, რომელიც პარანაგუასა და სანტოსამდე გაგრძელდა. 1914 წლის 5 მარტს ცენტრალური პარაგვაის რკინიგზას დაევალა ბორხადან იგუასუმდე რკინიგზის ხაზის მშენებლობა, რომელიც მოგვიანებით აბაიმდე გაგრძელდა. ეს ასევე მოიცავდა მდინარე პარანაზე სასაზღვრო პორტის ქალაქის მშენებლობას, რომლის დაარსებაც პრეზიდენტ ფრანკოს ადმინისტრაციის დროს დასრულდა. ასევე აღსანიშნავია, რომ 1913 წელს დაიწყო გუაირას ჩანჩქერის ჰიდროელექტრო პოტენციალის გამოყენების შესახებ პირველი კვლევა.

მნიშვნელოვანი დიპლომატიური ნაბიჯები გადაიდგა საერთაშორისო ასპარეზზე. პედრო საგიერი დაინიშნა სრულუფლებიან ელჩად არგენტინასა და ურუგვაიში, რამონ ლარა კასტრო ბრაზილიაში, ეუხენიო ა. გარაი ბოლივიაში, ჰექტორ ველასკესი შეერთებულ შტატებსა და მექსიკაში, ხოლო ფულხენსიო რ. მორენო პერუში, ჩილეში და მოგვიანებით ბოლივიაში.

ჩაკოს საკითხზე შეთანხმების მისაღწევად დიდი ძალისხმევა გაგრძელდა, რაშიც მნიშვნელოვანი პროგრესი იყო მიღწეული 1907 წლის სოლერ-პინილიას ხელშეკრულებით. მოგვიანებით გარკვეული ცვლილებები განხორციელდა: გონდრა გახდა საგარეო საქმეთა მინისტრი, პოლკოვნიკი პატრისიო ა. ესკობარი კი ომისა და საზღვაო ძალების მინისტრი.

1913 წელს აშშ-ის პრეზიდენტი თეოდორ რუზველტი პარაგვაის ეწვია,
მანუელ გონდრამ საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობის დაიკავების შემდეგ ხელი მოეწერა 1915 წლის 19 ივლისის მორენო-მუხიას ოქმს. ამ ოქმმა პარაგვაი მაქსიმალურად დააახლოვა ტერიტორიული დავების მშვიდობიან გადაწყვეტასთან.

შეერერმა 1915 წლის 23 ივნისს სამხედრო აკადემია დააარსა, რათა მოემზადებინა პროფესიონალი სამხედრო კლასი, რომელიც შეძლებდა ქვეყნის სუვერენიტეტის დაცვას, მისი საზღვრების გაძლიერებას და მეზობელ ქვეყნებთან ნებისმიერი შეიარაღებული კონფლიქტის თავიდან აცილებას. ანალოგიურად, 1913 წელს მან მიიღო ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის იმპერატორის ფრანც იოზეფ -ის მიერ გამოგზავნილი მინისტრი, ბარონი ოტო ფონ ჰოენიგ ო’კეროლი. ამ ევროპულ ძალასთან მნიშვნელოვანი შეთანხმებები იქნა მიღწეული, მაგრამ ევროპაში შემდგომმა კონფლიქტებმა, განსაკუთრებით პირველმა მსოფლიო ომმა ეს შეთანხმებები გააუქმა, რადგან საბოლოოდ ავსტრია-უნგრეთის იმპერია დაიშალა.