iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
პერკედელი

პერკედელი ― ინდონეზიური სამზარეულოსთვის დამახასიათებელი ბოსტნეულის ფრიტერი . ის ყველაზე ხშირად კარტოფილის პიურესგან მზადდება, თუმცა არსებობს სხვა პოპულარული ვარიაციებიც, როგორიცაა პერკედელ ჯაგუნგი (სიმინდის პერკედელი), პერკედელ ტაჰუ (ტოფუს პერკედელი) და პერკედელ იკანი (დაკეპილი თევზის პერკედელი). კერძს იავურ ენაზე, ისევე როგრც მალაიზიასა და სინგაპურში, ბეგედილს უწოდებენ, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ იგი მოცემულ ქვეყნებში იაველმა ემიგრანტებმა შეიტანეს.

წარმომავლობა
ითვლება, რომ პერკედელი წარმოიშვა ჰოლანდიური ფრიკადელენისგან, რომელიც ხორცის ბურთულებისგან შემდგარი კერძია. ეს განპირობებულია ინდონეზიის ისტორიული და კოლონიური კავშირით ნიდერლანდებთან. ფრიკადელენისგან განსხვავებით, პერკედელის მთავარი ინგრედიენტი არა ხორცი, არამედ კარტოფილის პიურეა.

ინგრედიენტები
პიურედ ქცევამდე კარტოფილის ნაჭრებს არ ხარშავენ, რადგან ამან შეიძლება პერკედელი ზედმეტად თხევადი გახადოს. ამის ნაცვლად, მას ღუმელში წვავენ. შემწვარი კარტოფილის პიურეს 1:1 თანაფარდობით ურევენ დაკეპილ ან მარინირებულ საქონლის ხორცს, თუმცა შესაძლოა პერკედელი საერთოდ არ შეიცავდეს მას. ამ ნარევს უმატებენ დაჭრილ მწვანე ხახვს და აზავებენ თეთრი წიწაკის ფხვნილით, შემდეგ მიღებული მასისგან აკეთებენ ბრტყელ, მრგვალ კატლეტებს და წვავენ.

კარტოფილის პიურეს გარდა, პერკედელის ინგრედიენტებად ასევე გამოიყენება ჩვეულებრივი ან მწვანე ხახვი, კრევეტები, თევზი, სიმინდი ან დაფქული ტოფუ.
ნაპაიედლას სასახლე

ნაპაიედლას სასახლე — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი ჩეხეთის ქალაქ ნაპაიედლაში. ნაპაიედლას სასახლე 1764–1769 წლებში ბრნოელი არქიტექტორის ფრანტიშეკ ანტონინ გრიმის პროექტით ააგეს. ეს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი დღეს კერძო საკუთრებაშია.
მასში ფუნქციონირებს სასტუმრო და სივრცე სხვადასხვა ღონისძიებების გასამართად. ნაპაიედლას სასახლე დახურულია დამთვალიერებელთათვის.

აღწერა
ნაპაიედლას სასახლე ორფრთიანი -ფორმის სამსართულიანი შენობაა. სასახლეში 50-ზე მეტი მისაღები ოთახია. ციხის ინტერიერში გამორჩეულია წრიული სარკისებური დარბაზი, რომელიც სტუმრების მისაღებ ან საცეკვაო დარბაზის ფუნქციას ასრულებდა. მნიშვნელოვანი სივრცეებია ჰოლანდიელი ოსტატების, ბაროკოს სტილის, დიდი სასადილო და სამლოცველო ოთახები. სასახლის გარშემო დაახლოებით 10 ჰექტარ ფართობზე გაშენებულია პარკი, რომელიც ფრანგული და ინგლისური სტილით არის შექმნილი. პარკში არის სათევზაო ტბორი, დგას იშვიათი სახეობის ხეები და მრავალი ქანდაკება. აგრეთვე გოლფის მოედანი, ჩოგბურთისა და ხელბურთის კორტები. სასახლის ამ უზარმაზარ ტერიტორიას აქვს ორი მთავარი კარიბჭე ჩრდილოეთით და სამხრეთით. აგრეთვე ორი მცირე კარიბჭე აღმოსავლეთითა და ჩრდილო-აღმოსავლეთით.

ისტორია
ნაპაიედლას სასახლე არქიტექტორ ფრანტიშეკ ანტონინ გრიმის პროექტითა და ხელმძღვანელობით ქვის ოსტატმა ანტონინ სლოვაჩეკმა ააგო. შენობა გვიანი ბაროკოს სტილის რეზიდენციაა და თავდაპირველად ნაპაიედლას მფლობელ დიდგვაროვან ანა მარია როტალისთვის აშენდა. 1886 წელს რეზიდენციის მახლობლად არისტიდეს ბალტაცმა დააარსა ინგლისური ცხენების ცხენთსაშენი მეურნეობა, რომელიც დღესაც ამ ტიპის ყველაზე მნიშვნელოვანი დაწესებულებაა ჩეხეთის რესპუბლიკაში.

1935 წელს ნაპაიედლას სასახლე კომპანია ბატიამ შეიძინა. იან ანტონინ ბატიას აქ სასწავლებლის გახსნა სურდა. მეორე მსოფლიო ომის დროს მესამე რაიხის მესვეურებმა კომპანიას სასახლე ჩამოართვეს და მასში ჰიტლერის ახალგაზრდული რაზმი იყო განთავსებული. ომის დასრულებამდე შენობის დატოვებამდე მათ სასახლე მნიშვნელოვნად დააზიანეს.
მურატური

მურატური (რუმ. ) ― ბოსტნეული ან ხილი, რომელიც მარილწყალშია დამწნილებული და უმატებენ კამას, დაფნის ფოთლებს, ნიახურსა და სხვა ისეთ არომატიზატორებს, რაც გავრცელებულია რუმინულ და მოლდოვურ სამზარეულოებში. მწნილი, როგორც წესი, მზადდება ადგილობრივი წარმოების პროდუქტებისგან, მაგალითად: ჭარხალი, კიტრი, მწვანე პომიდორი (რუმ. ), სტაფილო, კომბოსტო, ბულგარული წიწაკა, საზამთრო, სოკო, თალგამი, ნიახური და ყვავილოვანი კომბოსტო.

დუღილის შემდეგ, მწნილის წვენი მჟავე ხდება და ზოგჯერ იყენებენ წვნიანებში, როგორიცაა ბორში.
ყველა წმინდანის ანტიოქიის მართლმადიდებლური ეკლესია

ყველა წმინდანის ანტიოქიის მართლმადიდებლური ეკლესია —აღმოსავლეთის მართლმადიდებლური სამრევლო როლიში, ჩრდილოეთ კაროლინა. კრება ექვემდებარება ჩრდილოეთ ამერიკის ანტიოქიის მართლმადიდებლური ქრისტიანული არქიეპარქიის მმართველობას, რომელიც წარმოადგენს ანტიოქიის უძველესი საპატრიარქოს არქიეპარქიას.

ისტორია
ყველა წმინდანის კრება 1991 წელს დაარსდა.1992 წლის ოქტომბერში, ყველა წმინდანი მართლმადიდებლურ მისიად იქნა მიღებული ჩრდილოეთ ამერიკის ანტიოქიის მართლმადიდებლური ქრისტიანული არქიეპარქიის მიერ. მამა ნიკოლას სორენსენი მისიის პირველ პასტორად დაინიშნა, რომელიც 2020 წელს პენსიაზე გავიდა.
კრება მაიამისა და სამხრეთ-აღმოსავლეთის ანტიოქიის ეპარქიის დაქვემდებარებაშია.
მიუხედავად იმისა, რომ სამრევლო ანტიოქიის მართლმადიდებლური ეკლესიაა, ის პანეთნიკურია, ღვთისმსახურება ძირითადად ინგლისურ ენაზე მიმდინარეობს.2016 წლის იანვარში, ყველა წმინდანმა ფუკეი-ვარინაში დააარსა მისია, წმინდა რაფაელის მართლმადიდებლური მისიის ეკლესია.
ადმირალის სახლი (გუბერნატორთა კუნძული)

ადმირალის სახლი — ისტორიული შენობა, რომელიც მდებარეობს ნოლან პარკის რაიონში, ნიუ-იორკის ნავსადგურში. თავდაპირველად იგი დააპროექტა მარტინ ე. ტომპსონმა ბერძნულ სტილში და დასრულდა 1843 წელს. ადმირალის სახლი შეტანილია როგორც ისტორიული ადგილების ეროვნულ რეესტრში.
ისტორია
ის 1840 წელს დააპროექტა მარტინ ე. ტომპსონმა ბერძნულ სტილში და მშენებლობა 1843 წელს დასრულდა.
სახლის უკანა მხარე 1936-37 წლებში ჩარლზ ო. კორნელიუსმა გადააკეთა, რომელმაც სახლის თავდაპირველი მწვერვალისებრი სახურავი მოხსნა.

გამოყენება
გუბერნატორების კუნძულზე განთავსებული იყო აშშ-ის არმიის პოსტი, რომელიც მონაცვლეობით ცნობილი იყო როგორც ფორტ კოლუმბუსი და ფორტ ჯეი და შტაბ-ბინა 1870-იანი წლებიდან 1965 წლამდე, როდესაც შენობა ცნობილი იყო როგორც კომანდორის საცხოვრებელი ან საცხოვრებელი 1. მაცხოვრებლები იყვნენ:ომარ ნ. ბრედლი, რობერტ ლი ბულარდი, ადნა ჩაფი, ჯონ ჯ. პერშინგი, უოლტერ ბედელ სმიტი, ლეონარდ ვუდი, ჯონათან უეინრაიტი და უინფილდ სკოტ ჰენკოკი.
გოა ჩიტრას მუზეუმი

გოა ჩიტრას მუზეუმი ეთნოგრაფიული მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს ყოფილი პორტუგალიური კოლონიის (და ახლა ინდოეთის ყველაზე პატარა შტატის) გოას ტერიტორიაზე. მას აქვს დიდი კოლექცია 4000-ზე მეტი არტეფაქტით, რომელიც ფოკუსირებულია გოას ტრადიციულ აგრარულ ტექნოლოგიაზე და ცხოვრების სტილზე.

მუზეუმი გოას სანაპირო სოფელ ბენაულიმში მდებარეობს. ის საზოგადოებისთვის 2009 წელს გაიხსნა და მას მხატვარი-კურატორი-რესტავრატორი ვიქტორ ჰიუგო გომესი ხელმძღვანელობდა. გომესი, რომელმაც მთელი ცხოვრება სხვადასხვა ნივთების შეგროვებას მიუძღვნა, ასე აღწერს საკუთარ გზას მუზეუმის შექმნისას:
„ეს მარტივი საქმე არ არის — ყველაფერს საკუთარი სახსრებით ვაფინანსებ. არც არასამთავრობო ორგანიზაცია ვარ და არც არამომგებიანი დაწესებულება. ამ მუზეუმებს არ ვმართავ როგორც ადგილებს, სადაც ადამიანები მოდიან, უყურებენ „მკვდარ“ ექსპონატებს, კითხულობენ წარწერებს და მიდიან. ჩემთვის ეს კოლექციებია, რომელთაც უხვი ისტორია აქვთ მოსაყოლი — ცოცხალი ოდები ჩვენი მატერიალური მემკვიდრეობისა და კულტურისადმი.“

ჟურნალმა -მა მუზეუმი აღწერა როგორც „გოას ერთ-ერთ ყველაზე მომხიბვლელ ღირსშესანიშნაობად“ და დაამატა:
„ეს პატარა სოფლის კომპლექსი ათასობით ტრადიციულ იარაღს, ჭურჭელსა და ხელსაწყოს აერთიანებს — ნივთებს, რომლებიც საუკუნეების განმავლობაში ყალიბდებოდა გოას აგრარულ გულში, მიწათმოქმედებისა და სხვა ტრადიციული ხელობების სამსახურში.“

ისტორია
მუზეუმის ისტორია დაიწყო მისი დამფუძნებლის ვიქტორ გომესის გატაცებით იშვიათი, ძველი ან მივიწყებული არტეფაქტების შეგროვებისადმი. ნივთების, რომელთაც თავისი უნიკალური ისტორია ახლავს.
ბავშვობაში, ბებიასთან ცხოვრებისას და მისგან მოსმენილი ამბების გავლენით, ვიქტორმა შეიგნო, რამდენად მნიშვნელოვანია ისტორიის, კულტურისა და ტრადიციების შენარჩუნება მატერიალური მემკვიდრეობის გზით.

ჟურნალმა დაწერა: „ექსპონატებში ასობით ფარდაგის ხელსაწყოა წარმოდგენილი, რაც დასტურია პერიოდისა, როცა სოფლის მეურნეობა გოას მთავარი რესურსი იყო. (დღეს ტურიზმი და სამთო ინდუსტრიაა წამყვანი და გოა ისეთ ძირითად პროდუქტებზე, როგორებიცაა მარცვლეული და ბოსტნეული, დამოკიდებულია მეზობელი შტატების იმპორტზე.) მუზეუმის ერთ-ერთი მთავარი სანახაობა თითქმის ხუთი მეტრის სიმაღლის შაქრის ბადეს (საზამთრო) წარმოადგენს. მისი აღდგენაში გომესს ორი წელი დასჭირდა.“

გეგმები
მუზეუმს გეგმავს იყოს ძირითადი ცენტრი ვიზიტორებისთვის ინფორმაციის მიწოდების თვალსაზრისით, ორგანიზება გაუწიოს სემინარებს სკოლის ასაკის ბავშვებისთვის, უნივერსიტეტის სტუდენტებს გაუწიოს თანამშრომლობის შესაძლებლობა ოსტატებთან, და გაამარტივოს ხელოვნების განვითარებისა და თანამედროვე პროდუქტების შექმნის პროცესი ადგილობრივი ტრადიციების შთაგონებით — პროდუქტები, რომლებიც კომერციულად დახელოვნებული იქნება და ხელს შეუწყობს ღირსეული ცხოვრების უზრუნველყოფას.
გარდა ამისა, მუზეუმი აწყობს დოკუმენტაციისა და ინფორმაციის გავრცელების გეგმას, რათა „გარანტირებული იყოს პროექტის საქმიანობის შესახებ ინფორმაციის სისტემატური შეგროვება და უზრუნველყოფილი იყოს საფუძველი ინფორმაციის გაზიარებისთვის სხვა მსგავსი პროექტებთან.“ გომესის თქმით, მისი მიზანია მუზეუმი გახდეს სივრცე, სადაც ახალგაზრდა თაობა შეძლებს არა მხოლოდ მონაწილეობას, სწავლას და კითხვების დასმას მათ საერთო წარსულზე, შეუცნობელი მემკვიდრეობისა და მოგონებების მეშვეობით, არამედ მიიღოს და განავითაროს „მჭიდრო ტრადიციული პრაქტიკები, რომლებიც დღეს შესაძლოა ალტერნატივად ჩაითვალოს.“
ათასი ბიჭის კოცნა

ათასი ბიჭის კოცნა (2016) — ახალგაზრდული სასიყვარულო რომანი ტილი კოულის ავტორობით. იგი მოგვითხრობს ბავშვობის შეყვარებულების ტრაგიკულ სიყვარულზე, რომელთა ცხოვრებას განსაზღვრავს ფატალური დაავადება და სიკვდილი. -ზე ყურადღების მიპყრობის შემდეგ, წიგნი გახდა ბესტსელერი. მას მოჰყვება გაგრძელება, "ათასი დამსხვრეული ნაწილი" (2024), ხოლო მიმდინარეობს კინოადაპტაციის მუშაობა.

სიუჟეტი
გოგონა (პოპი ლიჩფილდი) და ბიჭი (რუნ კრისტიანსენი) პირველად ბავშვობაში დამეგობრდნენ. როდესაც პოპის ბებია გარდაიცვლება, იგი აიძულებს პოპის, რომ სრულფასოვნად იცხოვრებს და ათასობით კოცნას, როგორც ალუბლის ყვავილის ფურცლებს ქილაში, ჩაწერს. პოპი და რუნი ბედნიერად კოცნიან მანამ, სანამ თხუთმეტი წლის ასაკში რუნის ოჯახი მშობლიურ ნორვეგიაში არ დაბრუნდება. ორი წლის შემდეგ ის დაბნეული და განაწყენებული ბრუნდება, რომ პოპიმ მიატოვა. როდესაც ისინი ხელახლა დაუკავშირდებიან ერთმანეთს და ადრინდელ ურთიერთობას იხსენებენ, რუნი იგებს, რომ პოპის ტერმინალური დაავადება დაუდგინდა. თავდაპირველად მან ეს რუნისგან დამალა, რათა მას არ ენახა მისი ტანჯვა. პოპი და რუნი პოპის სიკვდილამდე ცოტა ხნით ადრე ერთმანეთს მეათასედ კოცნიან ერთმანეთს.

მიღება
„ათასი ბიჭის კოცნამ“ ყურადღება მიიპყრო -ზე, სადაც -ის საზოგადოებამ ის ცრემლების მომგვრელად მიიღო. საშუალო სკოლის გაზეთ -ის რეცენზენტმა შეაქო წიგნის გზავნილები სიყვარულისა და შინაგანი ძალის შესახებ. წიგნი შვიდი თვის განმავლობაში იყო ნიუ-იორკ ტაიმზის ბესტსელერების სიაში და 2016 წელს იყო ნომინირებული -ზე, როგორც მკითხველთა საყვარელი ახალგაზრდული მხატვრული ლიტერატურა.

ფილმი
 ამ წიგნის მიხედვით ფილმს ქმნის და მის რეჟისორი სტივენ ჩბოსკი იქნება.

გაგრძელება
ათასი დამსხვრეული ნაწილი(2024) მეორე წიგნია. ის მოგვითხრობს პოპის დის ისტორიას, თუ როგორ გადაიტანა მან პოპის გარდაცვალება. ეს წიგნი ნომინირებული იყო 2024 წლის -ზე იმავე კატეგორიაში, როგორც პირველი წიგნი.
არაბული სალათი

არაბული სალათი — არაბული სამზარეულოს შემადგენელი ნაწილი. ეს ტერმინი აერთიანებს მრავალფეროვანი ხილის, ბოსტნეულისა და სანელებლის ნაზავს და ხშირად მიირთმევენ მეზეს ნაწილად. არაბული სალათები მოიცავს ლიბიისა და ტუნისის სამზარეულოს გარკვეულ ნაწილებსაც, როგორებიცაა ტუნისური სალათი, შავი ზეთისხილისა და ფორთოხლის სალათი და შემწვარი სალათი (მზადდება წიწაკის, პომიდვრის, ნივრისა და ხახვისგან, უმატებენ ზეთილსა და თინუსს).

გარდა ამისა, არაბულ სალათებად ითვლება სირიული და ლიბანური კერძებიც, მაგ. არტიშოკის სალათი და ჭარხლის სალათი. . ამავე კატეგორიაში შედის პალესტინური და იორდანიული სალათები. სხვა პოპულარული არაბული სალათებია ფატუში და ტაბული.

ჟურნალში „' “ გამოქვეყნებული არაბული სალათის რეცეპტი შეიცავს დაჭრილ პომიდორს, კიტრსა და ხახვს. მომზადებისას, ხახვის გარდა, ყველა ბოსტნეულს ფრცქვნიან. ამ ინგრედიენტებს ხშირად ურევენ ახალ ოხრახუშს, პიტნას ან რეჰანს და უმატებენ ახლად გაწურული ლიმონის წვენსა და ზეითუნის ზეთს. არაბული სალათი არ შეიცავს სალათის ფურცლებს. ეს კერძი მომზადებისთანავე უნდა მიირთვათ. სხვა ვარიაციებში სალათს მიირთმევენ შემწვარ პიტას ნაჭრებთან ერთად. შესაძლოა ლიმონისა და ზეთის სოუსს სუმაკიც დაუმატონ.

რეგიონული ვარიაციები
სირია
შაიფურა სირიული სალათია, რომელიც შანკლიშის, დაჭრილი პომიდვრის, ხახვისა და სხვა მრავალგვარი ინგრედიენტისგან მზადდება. მას შანკლიშის სალათსაც უწოდებენ და პოპულარულია მეზობელ ქვეყნებშიც.

პალესტინა
პალესტინაში არაბული სალათი ცნობილია, როგორც „ალ-ბუნდურა” (პომიდვრის სალათი). მას ბრინჯის კერძებთან მიირთმევენ. კერძს ასევე უწოდებენ „ფალახიეს” (ლევანტური არაბული: , სიტყვასიტყვით ითარგმნება, როგორც „გლეხის სალათი“) ან „წვრილად დაჭრილ სალათს“. ასევე ცნობილია მისი ტაჰინის სოუსით მომზადებული ვერსია. კიდევ ერთი ვარიაციაა დაგას სალათი, რომელიც პოპულარულია ღაზას სექტორში და მზადდება კამის თესლის, წიწაკისა და პომიდვრის სანაყში დანაყვით.

ეგვიპტე
ბალადის სალათი არის ეგვიპტური კერძი, რომელიც მზადდება კიტრის, პომიდვრის, პიტნის, ხახვისა და ვინეგრეტის სოუსისგან.

მსგავსი კერძები
ახლო აღმოსავლეთში არაბული სალათის მსგავსი კერძებია სპარსული (შირაზის), ებრაული, თურქული და ბერძნული სალათები.
ტუესენ-პეტერსენის სახლი

თიუსენ-პეტერსენის სახლი (- ), მდებარეობს 260 . ., ქალაქ სკიპიოში. იუტა — არის ისტორიული პეირ-ჰაუსის ტიპის შენობა, რომელიც აშენდა დაახლოებით 1870 წელს. იგი შეტანილია ეროვნული ისტორიული ღირსშესანიშნაობების რეესტრში 1983 წელს.

ისტორიულ აღწერაში შენობა შეფასებულია როგორც „მნიშვნელოვანი მაგალითი სკანდინავიური ხალხური არქიტექტურისა იუტაში“, და აღწერილია შემდეგნაირად:
სახლი აშენებულია ადგილობრივი წარმოების ყვითელი აგურით, კედლები ამოყვანილია კომონ-ბონდ ფორმით. თავდაპირველად სახლი იყო ერთსართულიანი, სწორი ფრონტონის სახურავით და შიდა წყვილი ბუხრებით, რომლებიც გრძივი ქედის ხაზზე იყო განთავსებული. მეორე სართული დაემატა 1887 წელს.

სახლი ააშენა ჯონ თიუსენმა, რომელიც დაიბადა კოპენჰაგენის მახლობლად, დანიში 1843 წელს.

სახლი ასევე უკავშირდება იენს პეტერსენს, რომელიც დაიბადა ქალაქ რამსინში, ჰვიდბიერგში, დანია, 1860 წელს. 1875 წელს ის, მამამისი ნილსი და ძმა ანდრეასი ერთად გადავიდნენ იუტაში. იენს პეტერსენმა სახლი იყიდა 1879 წელს. 1887 წელს იენსმა დაამატა მეორე სართული და აგრეთვე ააშენა მაღაზია მიწის ნაკვეთზე. მაღაზია მოგვიანებით, 1936 წელს, გადატანილ იქნა მეინ სტრიტზე.
კახალი (მთვარის კრატერი)

კრატერი კახალი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ესპანელი ექიმისა და ჰისტოლოგის, სანტიაგო რამონ-ი-კახალის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1973 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 8.57 კმ, სიღრმე — 1.43 კმ.

სატელიტური კრატერები
კახალის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
კალიპე (მთვარის კრატერი)

კრატერი კალიპე — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ძველი ბერძენი ასტრონომის, კალიპეს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ადრეიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

სახელწოდება
კრატერის სახელწოდება მომდინარეობს მისი ეპონიმის კალიპეს მიხედვით. კრატერის სახელწოდება ინგლისურად და რუსულად შეესაბამება მის ეპონიმს, შესაბამისად კრატერის ქართული სახელწოდება უნდა იმეორებდეს ქართული ეპონიმის ფორმას.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 34.03 კმ, სიღრმე — 2.09 კმ.

სატელიტური კრატერები
კვერცხის წვნიანი

კვერცხის წვნიანი (ჩინ. ) — ჩინური წვნიანი, რომლის მოსამზადებლადაც ქათმის ბულიონში ათქვეფილ კვერცხს ასხამენ. წვნიანს ხშირად უმატებენ ისეთ სანელებლებს, როგორიცაა შავი ან თეთრი წიწაკა, წვრილად დაჭრილი მწვანე ხახვი და ტოფუ. ბულიონში ხარშვის ბოლო მომენტებში ათქვეფილი კვერცხის თხელ მასას ურევენ, შედეგად კი მიიღება მოხარშული კვერცხის თხელი, აბრეშუმისებრი ძაფები ან პატარა ფანტელები, რომლებიც წვნიანში ტივტივებს
.

ჩინური სამზარეულო
ჩინურ სამზარეულოში კვერცხის წვნიანებს უფრო თხელი კონსისტენცია აქვთ, ვიდრე ამ კერძის დასავლურ ვარიანტებს. რეგიონის მიხედვით, მათ შეიძლება დაუმატონ ისეთი ინგრედიენტები, როგორიცაა ტოფუ, მწვანე ხახვი, ლობიო და სიმინდი.

ამერიკულ-ჩინური სამზარეულო
აშშ-ში კვერცხის წვნიანს ხშირად სთავაზობენ მომხმარებელს ერთ-ერთ მთავარ კერძად, როგორც ჩინური, ისე ზოგიერთი ამერიკული რესტორნის მენიუში. მას ასევე უწოდებენ კვერცხის ყვავილის წვნიანს, რაც მისი სიტყვასიტყვით ნათარგმნი ჩინური სახელწოდებაა. ზოგჯერ, კერძის შესასქელებლად სიმინდის სახამებელს იყენებენ.

ლაოსური სამზარეულო
მი კა ტი ლაოსური კერძია, რომელიც წააგავს კვერცხის წვნიანს. ის ქოქოსის რძით მზადდება
.

ევროპული სამზარეულო
იტალია
იტალიაში პოპულარულია სტრაჩატელა, კვერცხის წვნიანის ვერსია, რომელიც მზადდება კვერცხითა და პარმეზანის ყველით. მისი მსგავსია ზუპა პავეზე – ბულიონის, პურისა და მოხარშული კვერცხის კერძი.

საფრანგეთი
ტურინი, ანუ ნივრის წვნიანი, მზადდება კვერცხის ცილით, რომელსაც წვენში ურევენ.

ესპანეთი
ესპანეთში, საფრანგეთის მსგავსად, ბულიონის შესასქელებლად კვერცხის ცილას იყენებენ.

ავსტრია
ავსტრიაში კვერცხის წვნიანს აქვს მარტივი, ტრადიციული რეცეპტი, რომელსაც ძირითადად ძალიან პატარა ბავშვებისთვის ან ავადმყოფი ადამიანებისთვის ამზადებენ. ათქვეფილ კვერცხს ურევენ ფქვილს და მიღებული მასით მდუღარე წყალში პატარა ბურთულებს ქმნიან.

პოლონეთი
პოლონური კვერცხის წვნიანი ძალიან ჰგავს ავსტრიულს. პოლონეთში კვერცხისა და ფქვილის ნარევს ცალკე ხარშავენ, მოხარშვის შემდეგ კი სოუსს ან რძეს უმატებენ.

რუსეთი
რუსეთში მოხარშული კვერცხის მასას აზავებენ დაჭრილი მწვანე ხახვითა და შავი პილპილით. სამხრეთ რეგიონებში გვხვდება კვერცხის ცომის პელმენებიც, მაგ. „ზარმაცი ვარენიკი“ (́) ან უკრაინული „ჰალუშკი“ .

კვიპროსი და საბერძნეთი
კვიპროსსა და საბერძნეთში კვერცხს თქვეფენ და შემდეგ ნელა ურევენ წვნიანში, რათა არ შედედდეს. ზოგჯერ უმატებენ ლიმონსა და ბრინჯს.

გალერეა
ჰიმენოგასტერისებრნი

ჰიმენოგასტერისებრნი — სოკოების ოჯახი ფირფიტოვანთა რიგისა, რომელშიც შედის 1500-მდე სახეობა 21 გვარიდან. ოჯახში ერთიანდება როგორც ფირფიტებიანი, ისე ცრუტრიუფელის ფორმის სოკოები.

ადრე, მოლეკულურ ანალიზებამდე, ამ ოჯახში მხოლოდ ცრუტრიუფელის ფორმის სოკოები ერთიანდებოდნენ. თუმცა, დნმ-ის კვლევებმა აჩვენა, რომ მრავალი ქუდიანი სოკოც, ევოლუციურად, სწორედ ამ ოჯახს ეკუთვნის.
ტაბულე

ტაბულე (არაბ. ) ― ლევანტური სალათი, მზადდება წვრილად დაჭრილი ოხრახუშის, ბულგურის, პომიდვრის, პიტნისა და ხახვისგან. ბოსტნეულის ნაზავს ზეითუნის ზეთს, ლიმონის წვენს, მარილსა და ტკბილ წიწაკას ამატებენ. ზოგიერთ ვარიანტში ბულგურის ნაცვლად სალათის ფურცლებს ან სემოლინას იყენებენ
. ტაბულეს მიირთმევენ აღმოსავლეთ ხმელთაშუა ზღვის ქვეყნებსა და არაბულ სამყაროში. ჰუმუსის, ბაბა ღანუშის, პიტას პურისა და არაბული სამზარეულოს სხვა ელემენტების მსგავსად, ტაბულე პოპულარული კერძი გახდა ამერიკის შეერთებულ შტატებშიც.

ეტიმოლოგია
ლევანტური სიტყვა „ტაბულე“ მომდინარეობს არაბული სიტყვიდან „“, რომელიც თავის მხრივ არამეული ძირიდან წარმოიშვა და ნიშნავს სუნელს ან საწებელს. ინგლისურ ენაში ეს სიტყვა პირველად 1950-იან წლებში გამოიყენეს.

ისტორია
კერძი ლიბანისა და სირიის მთებში წარმოიშვა და ახლო აღმოსავლეთში ერთ-ერთ ყველაზე პოპულარულ სალათად იქცა . ლიბანში ყოველწლიური დღესასწაულიც კი არსებობს, რომელიც ტაბულეს ეძღვნება – 2001 წლიდან ის ივლისის თვის პირველ შაბათს აღინიშნება.

რეგიონული ვარიაციები
არაბულ სამყაროში, განსაკუთრებით სირიაში, ლიბანსა და პალესტინაში, ტაბულეს, როგორც წესი, მეზეს ნაწილად მიირთმევენ. სირიელები და ლიბანელები ამ კერძში ბულგურზე ბევრად მეტ ოხრახუშს იყენებენ. არსებობს სალათის თურქული ვარიაციაც, რომელიც ცნობილია, როგორც კისირი. ტაბულეს ერთ-ერთ უძველეს ვარიანტს ტერჩოტს უწოდებენ, ხოლო დომინიკის რესპუბლიკაში სირიელი და ლიბანელი ემიგრანტების მიერ შემოშავებულ ადგილობრივ ვერსიას ტიპილე ეწოდება. სალათა ძალიან ცნობილია ისრაელშიც.
კურტ ზაქსი

კურტ ზაქსი (; დ. 29 ივნისი, 1881, ბერლინი, — გ. 5 ნოემბერი, 1959, ნიუ-იორკი) — გერმანელი მუსიკისმცოდნე, თანამედროვე ორგანოლოგიის (მუსიკალური ინსტრუმენტების სისტემური კვლევისა და კლასიფიკაციის) ერთ-ერთი ფუძემდებელი.

დაამთავრა ბერლინის უნივერსიტეტი (1904). 1920 წლიდან იყო ბერლინის მუსიკის უმაღლესი აკადემიისა და უნივერსიტეტის პროფესორი. ებრაული წარმომავლობის გამო 1933 წლიდან ემიგრაციაში ცხოვრობდა და მუშაობდა: 1933–1937 წლებში — პარიზში, 1937 წლიდან — ამერიკის შეერთებული შტატებში, სადაც იყო ნიუ-იორკის, შემდეგ კოლუმბიის უნივერსიტეტის პროფესორი. მისი ძირითადი შრომებია: „საკრავთა ლექსიკონი” (1913), „საკრავთმცოდნეობის სახელმძღვანელო” (1920). მათში აღწერილი და დახასიათებულია მსოფლიოს ხალხთა საკრავები, მ. შ. ქართულიც, კერძოდ, ჩანგი, ჩონგური, სალამური, სტვირი, გუდასტვირი. აქვს გამოკვლევები ანტიკური მუსიკალური კულტურის შესახებაც.
ლევ ზაცეპა

ლევ გრიგოლის ძე ზაცეპა (; დ. 20 თებერვალი, 1916, თბილისი, — გ. 22 ნოემბერი, 1996, ლუცკი, უკრაინა) — საბჭოთა არმიის პოლკოვნიკი (1960), საბჭოთა კავშირის გმირი (23 თებერვალი, 1945).

ეროვნებით რუსი, დაიბადა და გაიზარდა თბილისში. 1936 წლიდან იყო სამხედრო სამსახურში. მსოფლიო ომის (1939–1945) დროს საჰაერო ბრძოლებში გამოჩენილი მამაცობისთვის მაიორ ზაცეპას მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება. ომის შემდეგ მუშაობდა სამხედრო-საჰაერო ძალებში. თადარიგში გავიდა 1960 წელს პოლკოვნიკის წოდებით. ცხოვრობდა უკრაინაში, ქ. ლუცკში. მიღებული ჰქონდა წითელი დროშის, სამამულო ომის, წითელი ვარსკვლავის სხვადასხვა ხარისხის ორდენი, ასევე მედლები.
გარეგინ ზახაროვი

გარეგინ ვაჩაგანის ძე ზახაროვი (დ. 1 ნოემბერი, 1954, თბილისი) — ქართველი მეტალურგი.

დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეტალურგიის ფაკულტეტი (1978). 1978-1984 წლებში მუშაობდა ქ. რუსთავის ქარხანა „ცენტროლიტში” ინჟინრად, 1984 წლიდან — ფ. თავაძის სახელობის მეტალურგიისა და მასალათმცოდნეობის ინსტიტუტის მთავარ მეცნიერ-თანამშრომლად. ნაშრომისათვის „თვითგავრცელებადი მაღალტემპერატურული სინთეზის მაღალეფექტური ტექნოლოგიების შემუშავება ახალი კლასის მასალების მისაღებად” ჯგუფთან ერთად (ზ. ასლამაზიშვილი, გ. ვარშალომიძე, გ. ონიაშვილი) მიენიჭა საქართველოს ეროვნული პრემია (2010). დაჯილდოებულია გიორგი ნიკოლაძის სახელობის პრემიით (2013).
ქურთისტანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ქურთისტანი შეიძლება აღნიშნავდეს:

ქურთისტანი — ევრაზიის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში უმეტესად ქურთებით დასახლებული ეთნო-გეოგრაფიული რეგიონი;
ირანის ქურთისტანი — ირანის აღმოსავლეთით მდებარე უმეტესად ქურთებით დასახლებული ეთნო-გეოგრაფიული რეგიონი;
ერაყის ქურთისტანი — ერაყის ჩრდილოეთით მდებარე ავტონომიური რეგიონი;
ქურთისტანის მაზრა — ყოფილი საბჭოთა კავშირის ადმინისტრაციული ერთეული, 1923-1929 წლებში;
ქურთისტანის ოსტანი — ირანის 31 ოსტანიდან ერთ-ერთი;
ქურთისტანის უნივერსიტეტი — სახელმწიფო უნივერსიტეტი ირანში, ქალაქ სანანდაჯში.
კანტორი (მთვარის კრატერი)

კრატერი კანტორი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა გერმანელი მათემატიკოსების — გეორგ კანტორისა და მორიც კანტორის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ადრეიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 75.72 კმ, სიღრმე — 2.78 კმ.

სატელიტური კრატერები
ვისესიმუს ნოქსი

ვისესიმუს ნოქსი (') (დ. 1752 — გ. 1821) — ინგლისელი ესეისტი და მოძღვარი. ჰქონდა ლიბერალური და პროგრესული შეხედულებები განათლებაზე, განსაკუთრებით ქალებთან დაკავშირებით. 1797 წელს გამოაქვეყნა ორტომიანი წიგნი „საუკეთესო ნაკვესები“, რომლის ერთი ტომი მოიცავს პროზას, მეორე კი პოეზიას. ეს წიგნი წლების განმავლობაში გამოიყენებოდა სტანდარტულ სასკოლო მასალად.
კარლოსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი კარლოსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა მამაკაცის ესპანური სახელის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 4.67 კმ, სიღრმე — 0.81 კმ.

სატელიტური კრატერები
კარლოსის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
ხუანგხეს ცივილიზაცია

ყვითელი მდინარის ცივილიზაცია, ხუანგხეს ცივილიზაცია ან ხუანგხეს ველის ცივილიზაცია — უძველესი ჩინური ცივილიზაცია მდინარე ხუანგხეს ცენტრალურ და ქვედა აუზებში. ამ ტერიტორიაზე სოფლის მეურნეობა ყვითელი მდინარის ჭალებში დაიწყო და მალევე, წყალდიდობების კონტროლისა და ყვითელი მდინარის ირიგაციის წყალობით, ქალაქები განვითარდა და პოლიტიკური ძალაუფლებაც გაძლიერდა. ხუანგხეს ცივილიზაცია „ძველი სამყაროს ოთხი ძირითადი ცივილიზაციიდან“ ერთ-ერთია და ხშირად შედის აღმოსავლეთ აზიის ისტორიის სახელმძღვანელოებში. თუმცა, ამ სიაში მხოლოდ ყვითელი მდინარის ცივილიზაციის მოხსენიების პრაქტიკა მოძველდა, რაც დღევანდელი ჩინეთის ტერიტორიაზე სხვა ადრეული კულტურების, კერძოდ კი იანძისა და ლიაოს ცივილიზაციების აღმოჩენის შედეგია. ამ ტერიტორიაზე ნეოლითის ეპოქის იანგშაოსა და ლუნგშანის კულტურები არსებობდა და განვითარდა შანგისა და ჭოუს დინასტიებად, ბრინჯაოს ხანაში.

კულტურები
ნანჭუანგთოუ (სხვადასხვა დათარიღების მიხედვით, ძვ. წ. 10600-დან 7500 წლამდე)
პეილიკანგის კულტურა (ძვ. წ. 7000 – ძვ. წ. 5000)
ციშანის კულტურა (ძვ. წ. 6500 – ძვ. წ. 5000 წწ.)
ტატივანური კულტურა (ძვ. წ. 6000 – ძვ. წ. 5000 წწ.)
პეისინის კულტურა (ძვ. წ. 6000 – ძვ. წ. 5000 წ.)
იანგშაოს კულტურა (ძვ. წ. 5000 – ძვ. წ. 3000 წწ.)
ტაუენქოუს კულტურა (ძვ.წ. 4300 – ძვ.წ. 2400)
ლუნგშანის კულტურა (ძვ.წ. 3000 – ძვ.წ. 1900)
შიმაოს კულტურა (ძვ.წ. 2300 - ძვ.წ. 1800)
ერლითოუს კულტურა (ძვ.წ. 2000 – ძვ.წ. 1600)
ერლიკანგის კულტურა (ძვ.წ. 1600 – ძვ.წ. 1400)