iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ეკატერინგოფკა

ეკატერინგოფკა — მდინარე სანქტ-პეტერბურგში. სათავეს იღებს მდინარე ნევიდან და ჩაედინება ნევის ყურეში. მდინარის სიგრძე 4,5 კილომეტრს შეადგენს. წარსულში, ისევე როგორც სანქტ-პეტერბურგის მრავალ პატარა მდინარეს მასაც „შავი მდინარე“ ერქვა . ამჟამინდელი დასახელება მომდინარეობს ეკატერინგოფის პარკის სახელიდან.
ყაზახეთის კულტურა

ყაზახურ კულტურას აქვს მკაფიოდ გამოხატული მომთაბარე ცხოვრების წესის ფორმები. ყაზახეთში ისლამის გავრცელება მოხდა - საუკუნეებში, რამაც მისი კულტურაზე დიდი გავლენა მოახდინა. ყაზახური სამზარეულოს კერძების უმეტესობას აქვს სიმბოლური კავშირი მის კულტურასთან. მის კულტურაზე ასევე დიდი გავლენა იქონია თურქული მომთაბარე ტომების ცხოვრების სტილმაც.

რადგან მეცხოველეობა ყაზახების ცხოვრების ცენტრალურ მომენტს წარმოადგენდა, მათი წეს-ჩვეულების უმეტესობა დაკავშირებულია შინაურ საქონელთან. არსებობს ბევრი ტრადიციული ლოცვები და შელოცვები, პირუტყვის ჯანმრთელობისა და ნაყოფიერებისთვის, ასევე მისალმების დროს მიღებული ჯერ საქონელის მდგომარეობის მოკითხვა და მხოლოდ შემდეგ გადასვლა ცხოვრების სხვა ასპექტებზე.

ყაზახების ტრადიციული საცხოვრილი არის იურტა. იურტა წარმოადგენს მოქნილ კარკასიან კარავს, რომელიც გარედან დაფარულია ტყავით და თექით. იურტის ცენტრში არის კერა რომლის კვამლიც გადის იურტის სახურავის ცენტრში დატოვებული ნახვრეტიდან. იურტაში ტემპერატურა რეგლირდება ასაწევი კარით. იურტა ინარჩუნებს სიგრილეს ზაფხულში, ხოლო ზამთარში სითბოს. ის შეიძლება აეწყოს ან დაიშალოს ერთ საათში. იურტის შიდა სივრცის მერჯვენა მხარე ეკუთვნის მამაკაცებს, ხოლო მარცხენა ქალებს. იურტის მოტივები ხშირად გამოიყენება რესტორნებისა და სხვა საზოგადო დაწესებულებების გაფორმებისას.
ესკასუს კანტონი

ესკასუ — კანტონი კოსტა-რიკაში, სან-ხოსეს პროვინციაში. მოიცავს 34,49 კმ² ტერიტორიას. მდებარეობს სან-ხოსეს კანტონის დასავლეთით და მთლიანად მიეკუთვნება დედაქალაქ სან-ხოსეს მეტროპოლიურ არეალს.

მიუხედავად იმისა, რომ ესკასუს კანტონი ქვეყანაში ერთ-ერთი ყველაზე ადრე შექმნილია, ნელ-ნელა იგი დასავლეთით მდებარე დედაქალაქ სან-ხოსეს მეტროპოლიაში მოექცა. ჩრდილოეთით მისი საზღვარი მდინარე ტირიბიზე გადის, უკიდურესი სამხრეთი წერტილი კი მწვერვალი სერო-კადრალია.
ზორბეგ ებრალიძე

ზორბეგ ებრალიძე (დ. 20 სექტემბერი, 1944, ლანჩხუთი, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი, თამაშობდა მცველის პოზიციაზე. იცავდა ლანჩხუთის „გურიას“, ქუთაისის „ტორპედოს“ და თბილისის „დინამოს“ ღირსებას. საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის სამგზის ბრინჯაოს პრიზიორი და საბჭოთა კავშირის თასის მფლობელი (1976) თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში. საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატი (1966), საქართველოს სსრ დამსახურებული მწვრთნელი (1983).

კარიერა
ფეხბურთის თამაში დაიწყო 1956 წელს ლანჩხუთის საფეხბურთო სკოლაში მწვრთნელ იოსებ ჟორდანიას ხელმძღვანელობით. 1963–1964 წლებში ლანჩხუთის „გურიას“, 1965–1970 წლებში კი ქუთაისის „ტორპედოს“ რიგებში ასპარეზობს, სადაც საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის უმაღლესი ლიგის 139 შეხვედრაში იცავს ამ კლუბის ღირსებას. 1971 წლიდან თბილისის „დინამოშია“. იმავე წელს „დინამოს“ მაისურით ქვეყნის პირველობის 20 შეხვედრაში გამოდის საფეხბურთო მინდორზე. ამას გარდა, საკავშირო თასის გათამაშების სამ მატჩშიც იღებს მონაწილეობას. გუნდთან ერთად თავის სადებიუტო სეზონშივე საკავშირო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი ხდება. მომდევნო წელს ჩემპიონატის თხუთმეტ, ხოლო თასის გათამაშების სამ მატჩში იცავს თბილისელთა ღირსებას და კიდევ ერთხელ ეუფლება ქვეყნის ჩემპიონატის ბრინჯაოს მედლებს.

1973 წელს თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში საერთაშორისო ამხანაგური საფეხბურთო ტურნირის ე. წ. „კარაველას თასის“ — ტროფეო კოლომბინოს გამარჯვებული ხდება, სადაც ტურნირის ფინალში თბილისის „დინამოელები“ ლისაბონის „ბენფიკას“ ანგარიშით 3–1 ამარცხებენ.

ზორბეგ ებრალიძემ თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში უმაღლესი ლიგის საკავშირო ჩემპიონატების 131 მატჩი ჩაატარა და 5 გოლი გაიტანა, ხოლო ევროპული საერთაშორისო საფეხბურთო ტურნირების ფარგლებში „დინამოს“ ღირსება 10 შეხვედრაში დაიცვა და ერთი ბურთი გაიტანა, აქედან სამი შეხვედრა — თასების მფლობელთა თასის, ხოლო 7 — უეფა-ს თასის გათამაშებაში. აღსანიშნავია, რომ ორი მატჩის გარდა, მან ყველა ეს შეხვედრა შეუცვლელად ითამაშა.

მიღწევები
საკლუბო
დინამო თბილისი
საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი
ბრინჯაოს პრიზიორი: 1971, 1972, 1976 (შ.)
საბჭოთა კავშირის თასი
თასის მფლობელი: 1976
კარაველას თასი
თასის მფლობელი: 1973
ქენთაუ

ქენთაუ — საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი ყაზახეთში, სამხრეთ ყაზახეთის ოლქში, ყარათაუს ქედის მთისწინეთში. თურქესტანიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 30 კმ-ში.

ქალაქი დაარსდა 1955 წლის აგვისტოში სოფელ მირგალიმსაის ბაზაზე, აჩისაის პოლიმეტალების საბადოს განვითარების მიზნით. ქალაქის მოსახლეობის უმეტესობას შეადგენდნენ რუსეთიდან რეპრესირებული ბერძნები, რუსები, გერმანელები, კორეელები, ებრაელები, ჩეჩნები და სხვ. ასევე ცხოვრობდნენ ყაზახები, თათრები, უზბეკები. ამჟამად მოსახლეობის უმეტესობას შეადგენენ ყაზახები და უზბეკები.
თურქესტანი

თურქესტანი — ქალაქი ყაზახეთში, თურქესტანის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. ყაზახეთის ერთ-ერთი ყველაზე ძველი ქალაქი.

მოსახლეობა
1897 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 11 253 კაცი (6037 მამაკაცი და 5216 ქალი).

1897 წელს მშობლიური ენის მიხედვით მოსახლეობა ასე ნაწილდებოდა: ყირგიზ-კაისაკები (ყაზახები) — 78,8 %, სარტები — 11,2 %, უზბეკები — 7,2 %, რუსები (ველიკორუსები, მალორუსები და ბელორუსები) — 2,2 %, თათრები — 0,2 %, ებრაელები — 0,06 %.

1999 წლამდე საზღვრებში აღწერების მიხედვით მოსახლეობის რაოდენობა ასე იცვლებოდა:
1979 წ. — 65 443
1989 წ. — 77 692
1999 წ. — 85 613
თანამედროვე საზღვრებში მოსახლეობის ცვალებადობა ასეთია::
1999 წ. — 102 505
2009 წ. — 142 899

2009 წლის მონაცემებით აკიმატის ეროვნული შემადგენლობა ასეთია:ყაზახები − 52,5 %, უზბეკები — 45,2 %, რუსები და სხვ. — 2,3 %.

ისტორია
დასახლება თანამედროვე ქალაქის ადგილზე აღმოცენდა ახ. წ. 500 წელს. მისი დაარსება განაპირობა სამარყანდის, ბუხარისა და ხივის საქარავნო გზების გზაჯვარედინზე მდებარეობამ. საუკუნეში მას შავგარი, ხოლო საუკუნიდან — იასი ეწოდებოდა. შუა საუკუნეების იასი იყო ქალაქი-ციხესიმაგრე. საუკუნეში აქ ცხოვრობდა პოეტი და მოაზროვნე ხოჯა აჰმედ იასავი (1093–1166 წწ.), რომელიც იქვეა დაკრძალული, მისივე სახელობის მავზოლეუმში. 1396-1398 წლებში თემურლენგმა მავზოლეუმთან დაიწყო მეჩეთის მშენებლობა, თუმცა 1405 წელს მისი გარდაცვალების შემდეგ მშენებლობა შეწყდა.

ქალაქი თურქესტანის სახელით მოიხსენიება საუკუნიდან. - საუკუნეებში კი ყაზახეთის სახანოს დედაქალაქი იყო.

ღირსშესანიშნაობები
ხოჯა აჰმედ იასავის მავზოლეუმი — საუკუნე
ყაზახი ხანების: ესიმხანის, აბლაი-ხანის, აბულ ხაირ ხანის საფლავები.
რკინიგზის სადგური — 1905 წელი

ხოჯა აჰმედ იასავის მავზოლეუმი
ქალაქის მთავარი ღირსშესანიშნაობააა ხოჯა აჰმედ იასავის მავზოლეუმი, რომელიც აგებულია საუკუნეში. მისი მშენებლობა 1389 წელს, თემურლენგის ბრძანებით დაიწყო, რათა ჩაენაცვლებინა საუკუნის პოეტის, ხოჯა აჰმედ იასავის (1093–1166) პატარა მავზოლეუმი, მაგრამ 1405 წელს, თემურლენგი გარდაიცვალა და მშენებლობა შეჩერდა.

მიუხედავად მისი დაუსრულებელი სახისა, მავზოლეუმი თემურლენგის ეპოქის არქიტექტურის ერთ-ერთ საუკეთესოდ შემონახულ ნიმუშს წარმოადგენს. მავზოლეუმი დღეს მთელი ცენტრალური აზიიდან უამრავ პილიგრიმს იზიდავს და ყაზახებისთვის ეროვნულ იდენტობასთან ასოცირდება. წარმოადგენს ყაზახეთის დაცულ, ეროვნულ მუზეუმს და 2003 წლიდან იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლს.
ყაზახეთის ისტორია

ყაზახეთის ტერიტორიაზე მცხოვრები ადამინების ისტორია დაახლოებით 1 მილიონი - 800 000 წლის წინ კარატაუს მთებში მცხოვრები პიტეკანტროპებით (ადამიან-მაიმუნი) იწყება. კარატაუს რეგიონში და ცენტრალური ყაზახეთის ტერიტორიაზე ნეანდერტალელები დაახლოებით 140 – 40 ათასი წლის წინ გამოჩნდნენ, ხოლო თანამედროვე ჰომო-საპიენსები 40 – 12 წლის წინ ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ყაზახეთში.

ყაზახეთის ტერიტორიაზე დაახლოებით 5000 წლის წინ დაიწყეს ცხოველთა მოშინაურება და მიწის დამუშავება. ბოტაიურ კულტურაში (ქრისტეშობამდე: 3600–3100 წ.) მოიშინაურეს პირველი ცხენი. ასევე 4-3 ათასწლეულებში დაიწყო რკინის დამუშავება და 2 ათასი წლის წინ ძველი წელთაღრიცხვით უკვე განვითარებული იყო მადნეულის მოპოვება და მომთაბარე ცხოვრების წესი ყაზახეთის ველებში.

ჩვენს წელთაღრიცხვამდე საუკუნეში ყზახეთის ტერიტორია მთლიანად შედიოდა ჰუნების იმპერიაში, საიდანაც იწყება მისი ისტორიული პერიოდი. ჰუნების იმპერიამ გააერთიანა დაახლოებით 26 დამოუკიდებელი ტომობრივი კავშირი. იმპერიის დაშლის შემდეგ ყაზახეთის ტერიტორიაზე მცხოვრებმა ტიელებმა შექმნეს ტომობრივი კავშირი, რომელიც მიიჩნეოდა ჰუნების იმპერიის მემკვიდრედ.

ჩვენი წელთაღრიცხვის საუკუნეში ყაზახეთის ტერიტორიაზე მცხოვრები ხალხები მოექცნენ თურქთა სახაკანოში. ადრეულ შუა საუკუნეებში ყაზახეთის ტერიტორიაზე არსებობდა რამდენიმე დამოუკიდებელი ქვეყანა, მათ შორის ყველაზე ცნობილები არიან: კანგარის კავშირი, ოღუზების ქვეყანა და ყარახანიდების სახელმწიფო. საუკუნეში ყაზახეთი მოექცა მონღოლთა იმპერიის გავლენის ქვეშ. საუკუნეში ყაზახეთის ნაწილი დაიპყრო რუსეთის იმპერიამ. თანამედროვე ყაზახეთი, როგორც დამოუკიდებელი პოლიტიკური ერთეული საბჭოთა კავშირის შემადგენლობაში 1930 წელს ჩამოყალიბდა.
შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაცია

შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაცია (, ) — რეგიონული საერთაშორისო ორგანიზაცია, რომელიც დაარსდა 2001 წლის 15 ივნისს ჩინეთის, რუსეთის, ყაზახეთის, ტაჯიკეთის, ყირგიზეთისა და უზბეკეთის ქვეყნების ლიდერების მიერ. ზემოთ ნახსენები ქვეყნებიდან ყველა უზბეკეთის გამოკლებით „შანხაის ხუთიანის“ წევრი ქვეყნები იყვნენ, ორგანიზაცია 1996-1997 წლებში დაარსდა ყაზახეთის, ყირგიზეთის, ჩინეთის, რუსეთისა და ტაჯიკეთის შეთანხმების საფუძველზე და იგი ითვალისწინებდა სამხედრო სფეროში ნდობის განმტკიცებასა და რაიონის საზღვრებს შორის არსებული სამხედრო ძალების შემცირებას.

შთო-ში შემავალი ქვეყნების საერთო ფართობი 30 მლნ კმ²-ია, მათ შორის ევრაზიის 60%. მოასახლეობის საერთო რაოდენობა კი 1 455 მილიონ ადამიანს შეადგენს(2007).

ორგანიზაცია არც სამხედრო ბლოკს (როგორც, მაგალითად: ნატო) და არც რაიმე სახის უსაფრთხოების ღია რეგულარულ სათათბიროს (როგორც, მაგალითად:ასეანი) წარმოადგენს. შთო-ს მთავარი მიზანი გაერთიანებულ ქვეყნებს შორის სტაბილურობისა და უსაფრთხოების განმტკიცებაა, ფართო გაგებით, ბრძოლა ტერორიზმთან, სეპარატიზმთან, ექსტრემიზმთან, ასევე ეკონომიკური თანამშრომბლობის განვითარება, ენერგეტიკული, სამეცნიერო და კულტურული ურთიერთთანამშრომლობა.
სან-ჟოან-დესპი

სან-ჟოან-დესპი (, , ) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ბარსელონის პროვინციაში, კატალონიის ავტონომიური გაერთანების შემადგენლობაში. მუნიციპალიტეტი მდებარეობს ბახო-ლიობრეგატის რაიონში. მუნიციპალიტეტის ფართობი — 5,58 კმ². მოსახლეობა — 32 338 ადამიანი (2010 წლის აღწერის მონაცემები). მანძილი პროვინციის ადმინისტრაციულ ცენტრამდე — 8 კმ.
მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი 2009

მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი ფეხბურთში 2009 — ფეხბურთის ყოველწლიური საკლუბო ტურნირის მე-6 გათამაშება. ტურნირი ტარდება ფიფა-ს ხელმძღვანელობის ქვეშ მთავარი კონტინენტური ტურნირების გამარჯვებულებს შორის. გაიმართა აბუ-დაბიში, არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში 2009 წლის 9-19 დეკემბერს. ტურნირში გაიმარჯვა „ბარსელონამ“, რომლისთვისაც ეს ჯილდო გახდა მეექვსე 2009 წლის სეზონისთვის.

ფორმატი და მონაწილეები
გათამაშებაში მონაწილეობა მიიღო 7-მა გუნდმა. მატჩები გაიმართა პლეი-ოფის სისტემით. კონტინენტური ტურნირების გამარჯვებულების გარდა, საკლუბო ჩემპიონატჩში მონაწილეობა მიიღო მასპინძელი ქვეყნის გუნდმა — არაბთა გაერთიანებული საამიროების 2008-09 წლების ჩემპიონმა — „ალ-ახლიმ“.

არაბთა გაერთიანებული საამიროების ჩემპიონმა და ოკეანეთის ფეხბურთის კონფედერაციის ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებულმა ტურნირი 1/8 ფინალიდან დაიწყეს; აზიური, აფრიკული და ჩრდილოეთ ამერიკის ფეხბურთის კონფედერაციების ჩემპიონთა ლიგების გამარჯვებულებმა — 1/4 ფინალიდან; ლიბერტადორესის თასისა და უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებულებმა — 1/2 ფინალიდან.

სტაიონები
1/8 ფინალი
----

1/4 ფინალი
----

----

1/2 ფინალი
----

----

მატჩი მე-5 ადგილისთვის
----

მატჩი მე-3 ადგილისთვის
----

ფინალი
ჯილდოები
ჟანაოზენი

ჟანაოზენი — საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი ყაზახეთში, მანგისთაუს ოლქში. 1968-1993 წლებში ეწოდებდა ნოვი-უზენი. მდებარეობს მანგიშლაყის პლატოზე.

1989 წელს ქალაქში ეთნიკურ ნაიდაგზე გაიმართა გამოსვლები. მსგავს გამოსვლებს ჰქონდა ადგილი ასევე 2011 წლის 16 დეკემბერს, რომლის დროსაც ოფიციალური მონაცემებით დაიღუპა 15 ადამიანი, არაოფიციალური მონაცემებით კი დაღუპულთა რიცხვმა 64-ს მიაღწია, ხოლო დაჭრილთა რიცხვმა 400-ს.
უეფა-ს 21 წლამდე ფეხბურთელთა 2013 წლის ევროპის ჩემპიონატის ფინალი

უეფა-ს 21 წლამდე ფეხბურთელთა 2013 წლის ევროპის ჩემპიონატის ფინალი — 2013 წლის 18 ივნისს ისრაელში,იერუსალიმის სტადიონ „ტედიზე“ გამართული საფეხბურთო მატჩი, რომელმაც 'უეფა-ს 21 წლამდე ფეხბურთელთა 2013 წლის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული გამოავლინა. ესპანეთმა. დაამარცხა რა იტალია ანგარიშით 4–2, მეოთხედ მოიგო ჩემპიონის ტიტული.ფინალში ესპანელმა ტიაგო ალკანტარამ, პირველივე ტაიმში, ჰეთ-თრიკი შეასრულა.

გზა ფინალისკენ
მატჩის დეტალები
სერგეი სტროენკო

სერგეი სტროენკო (დ. 27 თებერვალი, 1967 — გ. 24 დეკემბერი, 2013) — მოლდოველი ფეხბურთელი, თამაშობდა მცველის პოზიციაზე. კარიერის დიდი ნაწილი გაატარა ტირასპოლის „ტილიგულში“. არის რეკორდსმენი ჩატარებული თამაშების რაოდენობით მოლდოვის საფეხბურთო ჩემპიონატში, — 445. მოლდოვის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული აქვს 46 მატჩი.

გარდაიცვალა 2013 წლის 24 დეკემბერს, ავტოავარიაში, 46 წლის ასაკში.
სამოთხის ბავშვები

სამოთხის ბავშვები — 1945 წლის ფრაგნული ფილმი. გადაღებულია საფრანგეთის გერმანული ოკუპაციის დროს. 600 ფრანგი კინოკრიტიკოსის მიერ ფილმი დასახელდა „საუკუნის საუკეთესო ფრანგულ ფილმად“.

სიუჟეტი
მოქმედება ვითარდება პარიზის თეატრის სცენაზე 1820-იან-30-იან წლებში. ლამაზი კურტიზანი გარანსი ოთხ კაცს უყვარს, მიმის, დამნაშავეს, მსახიობსა და არისტოკრატს.
მიკელე პლაჩიდო

მიკელე პლაჩიდო (; 19 მაისი, 1946) — იტალიელი მსახიობი, კინორეჟისორი და სცენარისტი. საქვეყნოდ ცნობილი გახდა კორადო კატანის როლით სერიალში „რვაფეხა.“ არის ხუთგზის '-ს და ოთხგზის დავიდ დი დონატელოს ჯილდოს მფლობელი. იტალიის რესპუბლიკის წინაშე დამსახურების ორდენის დიდი ოფიცერი

ბიოგრაფია
ადრეული ცხოვრება და განათლება
დაიბადა 1946 წლის 19 მაისს, იტალიაში, აპულიის რეგიონში, ქალაქ ასკოლი-სატრიანოში. მიუხედავად იმისა, რომ მისი ოჯახი არ იყო ხელოვნებასთან დაკავშირებული, პლაჩიდომ ახალგაზრდობიდანვე გამოავლინა ინტერესი თეატრისა და კინოს მიმართ. განათლება მიიღო რომის ეროვნული დრამატული ხელოვნების აკადემიაში, სადაც შეისწავლა სამსახიობო ოსტატობა და თეატრალური ხელოვნება.

კარიერის დასაწყისი
პლაჩიდოს კარიერა დაიწყო თეატრში, სადაც მან მონაწილეობა მიიღო რამდენიმე მნიშვნელოვან სპექტაკლში. მისი დებიუტი კინოში შედგა 1970-იან წლებში, როდესაც მან ითამაშა მეორეხარისხოვანი როლები იტალიურ ფილმებში. თუმცა, მისი ნიჭი და უნარი სწრაფად იქნა აღიარებული, რამაც საშუალება მისცა უფრო მნიშვნელოვანი როლები შეესრულებინა.

გარღვევა და საერთაშორისო აღიარება
საერთაშორისო აღიარება მოუტანა კომისარ კორადო კატანის როლმა სატელევიზიო სერიალში „რვაფეხა“, რომელიც პირველად 1984 წელს გამოვიდა ეკრანებზე. სერიალი ეხებოდა იტალიური მაფიისა და კორუფციის წინააღმდეგ ბრძოლას და დიდი პოპულარობით სარგებლობდა, როგორც იტალიაში, ასევე საერთაშორისო მასშტაბით. კატანის როლმა პლაჩიდოს მოუტანა კრიტიკოსების აღიარება და ფართო აუდიტორიის სიყვარული.

პლაჩიდომ ასევე ითამაშა მრავალი როლი როგორც კინოში, ისე თეატრში. მისი კარიერა მოიცავს თანამშრომლობას იტალიის კინოს დიდ რეჟისორებთან, მათ შორის მიქელანჯელო ანტონიონისთან და მარკო ბელოკიოსთან.

სარეჟისორო კარიერა
მსახიობობის პარალელურად, პლაჩიდომ წარმატებით განავითარა სარეჟისორო კარიერაც. მისი ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ნამუშევარია (2005), რომელიც ეფუძნება რეალურ მოვლენებს და აღწერს იტალიური მაფიის ისტორიას. ფილმმა მიიღო კრიტიკოსების მაღალი შეფასებები და რამდენიმე პრესტიჟული ჯილდო. ასევე აღსანიშნავია მისი ფილმი 7 (2016), რომელიც ეხება სოციალური სამართლიანობისა და სამუშაო უფლებების თემებს.

პირადი ცხოვრება
მიკელე პლაჩიდოს პირადი ცხოვრება ასევე იყო მედიის ყურადღების ცენტრში. მას ჰყავს ხუთი შვილი, მათ შორის მსახიობი ვიოლანტე პლაჩიდო. მესამედ დაქორწინდა 2012 წელს, 66 წლის ასაკში, 29 წლის მსახიობ ფედერიკა ვინჩენტიზე, რომელთანაც მას საერთო შვილი ჰყავს. ჯვრის­წე­რის ცე­რე­მო­ნია ქა­ლაქ ჩის­ტე­რი­ნო­ში, წმინ­და ნი­კო­ლო­ზის სა­ხე­ლო­ბის ძველ ეკ­ლე­სი­ა­ში ჩა­ტარ­და. ნეფე-პა­ტარ­ძალ­მა ბეჭ­დე­ბი „ავე მა­რი­ას“ სა­გა­ლობ­ლის ფონ­ზე გაც­ვა­ლეს, რო­მე­ლიც ახალ­და­ქორ­წი­ნე­ბუ­ლე­ბის­თვის მომ­ღე­რალ­მა ალ ბა­ნომ შე­ას­რუ­ლა. მომ­ღე­რა­ლი მი­ქე­ლე პლა­ჩი­დოს დიდი ხნის მე­გო­ბა­რია.

ფილმოგრაფია
შუადღის ლამაზმანი (ფილმი)

შუადღის ლამაზმანი — ლუის ბუნიუელის 1967 წლის ფილმი. დაფუძნებულია ჯოზეფ კესელის ამავე სახელწოდების რომანზე. ეს იყო ბუნიუელის პირველი ფერადი ფილმი. ვენეციის კინოფესტივალზე ფილმმა მიიღო ოქროს ლომი.

სიუჟეტი
იგი გადმოსცემს საშუალო კლასის, ბურჟუაზიის წარმომადგენელი ქალის, დიასახლისის ამბავს. ქალი ცხოვრობს მეუღლესთან ერთად, რომელიც მის მიმართ გულგრილია. ამიტომ ქალი დღისით, როცა ქმარი სამსახურში მიდის, მეძავად მუშაობს საკუთარი სექსუალური ფანტაზიების დაკმაყოფილების მიზნით.

როლებში
კატრინ დენევი - სევერინ სერიზი
ჟან სორელი - პიერ სერიზი
მიშელ პიკოლი - ჰენრი ჰუსონი
ჟენევიევ პეიჯი - მადამ ანაისი
ფრანსუაზა ფაბიანი - შარლოტი
ფრანსისკო რაბალი - იპოლიტე
უცხოელი კორესპონდენტი

უცხოელი კორესპონდენტი — 1940 წლის ამერიკული თრილერი შპიონაჟის შესახებ. გადაღებულია რეჟისორ ალფრედ ჰიჩკოკის მიერ. ფილმის დასკვნითი მონოლოგი იმ დროისთვის ნეიტრალურ აშშ-ზე იყო გათვლილი. ფილმი ექვს ოსკარზე იყო ნომინირებული, თუმცა ვერცერთი მიიღო.

სიუჟეტი
ფილმს საფუძვლად რეალური მოვლენები უდევს, თუმცა დაშორებულია თავდაპირველ ისტორიას. ის გადმოსცემს ისტორიას ამერიკელი რეპორტიორისა, რომელიც მეორე მსოფლიო ომის დროინდელ ინგლისში შპიონაჟში აღმოჩნდება ჩართული.

როლებში
ჯოელ მაკკრი - ჯონი ჯოუნზი
ლორეინ დეი - კეროლ ფიშერი
ალბერტ ბასერმანი - ვან მერი
ჟანა მორო

ჟანა მორო (;; დ. 23 იანვარი, 1928, პარიზი — გ. 31 ივლისი, 2017) — სახელგანთქმული ფრანგი მსახიობი, მომღერალი, სცენარისტი და რეჟისორი.

დაიბადა პარიზში 1928 წლის 23 იანვარს, ლუდის რესტორნის მმართველისა და კაბარეს მოცეკვავის ოჯახში. სწავლობდა დრამატული ხელოვნების უმაღლეს ეროვნულ კონსერვატორიაში . 1947 წლიდან დაიწყო კარიერა „კომედი ფრანსეზში“, ხოლო 1949 წლიდან დაიწყო კინოკარიერა. მას იღებდნენ ცნობილი კინორეჟისორები: ლუი მალი, მიქელანჯელო ანტონიონი, ლუის ბუნიუელი, ფრანსუა ტრიუფო, ლიუკ ბესონი, ბერტრან ბლიე და სხვები.

გარდაიცვალა 2017 წლის 31 ივლისს თავის სახლში. დაკრძალულია მონმარტრის სასაფლაოზე.

ფილმოგრაფია
რეჯეფ თაიფ ერდოღანის სტადიონი

ქასიმფაშას სტადიონი — მრავალფუნქციური სტადიონი ქასიმფაშას კვარტალში, სტამბოლის მეზობლად. უმეტესად გამოიყენება საფეხბურთო მატჩებისთვის და არის „ქასიმფაშას“ საშინაო არენა. სტადიონზე ეტეოდა 9 576 მაყურებელი. გაფართოების შედეგად სტადიონი 14 234 მაყურებელს იტევს. სამუშაოების დროს, 2007–2008 წლების სეზონში „ქასიმფაშა“ საშინაო მატჩებს ძირითადად ატარებდა ათათურქის ოლიმპიურ სტადიონზე. სტადიონი ატარებს თურქეთის პრემიერ მისინსტის რეჯეფ თაიფ ერდოღანის სახელს, რომელიც წარმოშობით არის ქასიმფაშადან.
ხერარდო მარტინო

ხერარდო დანიელ „ტატა“ მარტინო (; 20 ნოემბერი 1962, როსარიო, არგენტინა) — არგენტინელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. მექსიკის ეროვნული ნაკრების მთავარი მწვრთნელი.

კარიერა
კარიერის უდიდესი ნაწილი ხერარდომ გაატარა მშობლიურ ქალაქ როსარიოს კლუბ „ნიუელს ოლდ ბოისში“. იგი ამ კლუბის რეკორდსმენია ჩატარებული მატჩების რაოდენობით ყველა ტურნირის მასშტაბით (505 მატჩი). ასევე, 2003 წელს გამოკითხვის შედეგებით იგი „ნიუელსის“ მთელი ისტორიის განმავლობაში საუკეთესო ფეხბურთელად დაასახელეს..

სამწვრთნელო სტატისტიკა
მონაცემები 2018 წლის 18 დეკემბრისთვის

მიღწევები
საკლუბო
ნიუელს ოლდ ბოისი
არგენტინის პრიმერა დივიზიონი (3): 1987/88, 1990/91, 1991/92 (კლაუსურა)

სამწვრთნელო
ლიბერტადი
პარაგვაის ჩემპიონი (3): 2002, 2003, 2006

სერო პორტენიო
პარაგვაის ჩემპიონი (1): 2004

ნიუელს ოლდ ბოისი
არგენტინის პრიმერა დივიზიონი (1): 2012/13 (ტორნეო ფინალი)

ბარსელონა
ესპანეთის სუპერთასის მფლობელი (1): 2013

ინდივიდუალური
წლის მწვრთნელი სამხრეთ ამერიკაში (1): 2007
ზორაც-ქარერი

ზორაც-ქარერი (, ადგილობრივად - დიქ-დიქ-ქარერი), ასევე ქარაჰუნჯი — პრეისტორიული არქეოლოგიური ნაგებობა ქალაქ სისიანთან ახლოს, სიუნიქის პროვინციაში, სომხეთში. ფრაზა „ზორაც-კარერი“ სომხური ენიდან ითარგმნება, როგორც ძლიერების ქვები. ადგილობრივი წყაროებით მას „ციც-კარერ“-ადაც მოიხსენიებენ, რაც დიალექტზე ვერტიკალურ ქვებს ნიშნავს. საერთაშორისო ტურისტულ ცნობარებში მას ხშირად „სომხურ სტოუნჰენჯ-ადაც“ მოიხსენიებენ".
ქასიმფაშა (საფეხბურთო კლუბი)

„ქასიმფაშა სფორი“ — თურქული გუნდი ქალაქ სტამბოლიდან, ასპარეზობს თურქეთის სუპერლიგაში. საშინაო მატჩებს ატარებს რეჯეფ თაიფ ერდოღანის სახელობის ქასიმფაშას სტადიონზე, რომელიც 15 000 მაყურებელს იტევს. 2012 წლის 7 ოქტომბრიდან მთავარი მწვრთნელი შოთა არველაძეა.

ისტორია
კლუბი დაარსდა 1921 წელს როგორც „ალთინთუღი“. 1939–1945 და 1946–1959 წლებში ასპარეზობდა სტამბოლის პირველ ლიგაში. 1959 წელს გუნდი აღზევდა სუპერლიგაში, სადაც 5 სეზონი გაატარა, მათი საუკეთესო სეზონი იყო 1961–62 წლების, როდესაც მათ მე–5 ადგილი დაიკავეს.

43 წლის შემდეგ, 2007 წლის 30 მაისს, გუნდი აღზევდა სუპერლიგაში მეორეჯერ მის ისტორიაში. დრამატულ ბრძოლაში „ალთაის“ წინააღმდეგ, „ქასიმფაშამ“ ორჯერ შემოატრიალა თამაში და შეძლო თამაშის პენალტების სერიამდე მიყვანა, სადაც 4–3 იმარჯვა. მათ იასპარეზეს სუპერლიგაში 2007–08 წლების სეზონში, რის შემდეგაც კლუბი ისევ დაქვეითდა პირველ ლიგაში. გუნდის ისტორიაში მესამეჯერ გუნდი აღზევდა სუპერლიგაში 2009 წლის 17 მაისს, „ქარშიაქას“ განადგურების შემდეგ 2–1 დამატებით დროში, მატჩი გაიმართა ანკარაში.

გუნდი დარჩა ჩემპიონატის ზედა ნაწილში და მოახერხა სეზონი დაესრულებინა ლიდერ 10 გუნდს შორის 2009–10 წლების სეზონში, რომელშიც მათ სძლიეს „ფენერბაჰჩეს“ საშნაო მატჩში 3–1 და „ბეშიქთაშს“ გასვლით მატჩში თურქეთის თასზე იგივე ანგარიშით. მათ ასევე გაანადგურეს „ტრაბზონსფორი“ ლიგის მატჩში იგივე ანგარიშით, 3-1. 2010-11 წლების სეზონის დასაწყისში „ქასიმფაშამ“ დაკარგა რამდენიმე მნიშვნელობანი მოთამაშე მწვრთნელის, ილმაზ ვურალის გადაწყვეტილების გამო.

გუნდის დასუსტების შემდეგ, გუნდმა ცუდი შედეგი აჩვენა, სეზონის ბოლოს კი დაქვეითდა. 2011–12 წლების სეზონში გუნდმა განახორციელა სწრაფი დაბრუნება სუპერლიგაში მას შემდეგ, რაც ითამაშა პლეი–ოფის მატჩები ანკარაში. მათ პირველად სძლიეს „ქონიასფორს“ 2–0 გასვლით და 4–0 საშინაო მატჩში. შემდეგ 2012 წლის 27 მაისს ითამაშეს ფინალი „ადანასფორის“ წინააღმდეგ და მეტოქე დარამატულ მატჩში დაამარცხეს ანგარიშით 3–2. 2007 წლიდა მოყოლებული ეს იყო მათი ზედიზედ მესამე გამარჯვება პლეი–ოფებში. ამდენად, ისინი ისევ წარმოადგენდნენ თავიანთ სამეზობლოს სუპერლიგის 2012–13 წლების სეზონში.

ლიგაში მონაწილეობა
სუპერლიგა: 1959–64, 2007–08, 2009–11, 2012–
პირველი ლიგა: 1964–68, 1989–92, 1997–2000, 2006–07, 2008–09, 2011–12
მეორე ლიგა: 1968–79, 1984–89, 1992–97, 2000–01, 2005–06
მესამე ლიგა: 2001–05
თურქეთის რეგიონული მოყვარულთა ლიგა: 1979-1984

მწვრთნელები
ლოგოები წლების მიხედვით
გამოჩენილი მოთამაშეები
განკითხვის დღე (მიქელანჯელო)

განკითხვის დღე — იტალიური რენესანსის ხელოვნის მიქელანჯელო ბუონაროტის ფრესკა, შესრულებული სიქსტეს კაპელის საკურთხევლის კედელზე, ვატიკანში. მხატვარი ფრესკაზე ოთხი წელი მუშაობდა — 1537 წლიდან 1541 წლამდე, საკურთხევლის კედლის მომზადება 1535 წლიდან დაიწყო. მიქელანჯელომ ამ ფრესკაზე მუშაობა სიქსტეს კაპელის ჭერის (1508-1512) მოხატვის დაასრულებიდან 25 წლის შემდეგ დაიწყო.

მასზე ასახულია ქრისტეს მეორედ მოსვლა და ღმერთის მიერ მთელი კაცობრიობის უკანასკნელი და სამარადისო განკითხვა. სულები მაღლდებიან და ეშვებიან მათი ბედისწერიდან გამომდინარე, რომელთაც ქრისტე განიკითხავს და რომელსაც გარშემორტყმული ჰყავს ცნობილი წმინდანები: ეკატერინე ალექსანდრიელი, პეტრე, ლოურენსი, ბართოლომეო, პავლე, სიმონი, სებასტიანი, იოანე ნათლისმცემელი და სხვანი.

„განკითხვის დღე“ ითვლება ნამუშევრად, რომლითაც ხელოვნებაში აღორძინების ეპოქა დასრულდა, რომელშიც მიქელანჯელომ თავისი ვალი სიქსტეს კაპელის კამარებისა და ჭერის მოხატვით მოიხადა, და რომელმაც ანთროპოცენტრული ჰუმანიზმის ფილოსოფიაში ახალ იმედგაცრუების პერიოდს დაუდო საფუძველი.

დეტალები