iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ტულის ჩანჩქერი

ტული — ჩანჩქერი აღმოსავლეთ ავსტრალიაში, ქვინზლენდის შტატში. ეს ადგილი მდებარეობს ტულის ეროვნულ პარკში. ჩანჩქერი წარმოიქმნება მდინარე ტულიზე და მისი სიმაღლე შეადგენს 293 მეტრს. ტულის ჩანჩქერიდან 69 კილომეტრში მდებარეობს მარჯნის ზღვა, ხოლო ჩანჩქერიდან 1336 კილომეტრში მდებარეობს შტატის ადმინისტრაციული ცენტრი ბრიზბენი.
ვანუატუს პრეზიდენტი

ვანუატუს პრეზიდენტი — ვანუატუს სახელმწიფოს მეთაური, 5 წლის ვადით ირჩევს ამომრჩეველთა კოლეგია, რომელიც შედგება პარლამენტის წევრებისა და რეგიონული საბჭოების პრეზიდენტებისაგან. პრეზიდენტი ნიშნავს უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარეს და სამ მოსამართლეს.

ვანუატუს პრეზიდენტების სია
ატი ჯორჯ სოკომანუ (30 ივლისი, 1980 — 17 თებერვალი, 1984)
ფრედერიკ ტიმაკატა (17 თებერვალი, 1984 — 8 მარტი, 1984)
ატი ჯორჯ სოკომანუ (8 მარტი, 1984 — 12 თებერვალი, 1989)
ონეინ ტაჰი (12 თებერვალი, 1989 — 30 იანვარი, 1989)
ფრედერიკ ტიმაკატა (30 იანვარი, 1989 — 30 იანვარი, 1994)
ალფრედ მაზენგი (30 იანვარი, 1994 — 2 მარტი, 1994)
ჟან-მარი ლეიე ლენელგო (2 მარტი, 1994 — 2 მარტი, 1999)
ედუარდ ნატაპეი (2 მარტი, 1999 — 24 მარტი, 1999)
ჯონ ბანი (24 მარტი, 1999 — 24 მარტი, 2004)
როჯერ აბიუტი (24 მარტი, 2004 — 12 აპრილი, 2004)
ალფრედ მაზენგი (12 აპრილი, 2004 — 11 მაისი, 2004) (გადააყენეს იმპიჩმენტის ძალით)
როჯერ აბიუტი (11 მაისი, 2004 — 28 ივლისი, 2004)
ჯოშია მოლი (28 ივლისი, 2004 — 16 აგვისტო, 2004)
კალკოტ მატასკელეკელე (16 აგვისტო, 2004 — 16 აგვისტო 2009)
მაქსიმ კარლოტ კორმანი (16 აგვისტო 2009 — 2 სექტემბერი 2009)
იოლუ აბილი (2 სექტემბერი 2009 - 2 სექტემბერი, 2014)
ფილიპ ბოედორო (2 სექტემბერი, 2014 — 22 სექტემბერი, 2014)
ბალდვინ ლონსდეილი (22 სექტემბერი, 2014 - 17 ივნისი, 2017)
ესმონ საიმონი (17 ივნისი, 2017 - 6 ივლისი, 2017)
ტალის მოზესი (6 ივლისი, 2017 - 6 ივლისი, 2022)
სეულე სიმეონი (6 ივლისი, 2022 - 23 ივლისი, 2022)
ნიკენიკე ვურობარავუ (23 ივლისი, 2022 - დან)
ჟორჟ ჟაკ დანტონი

ჟორჟ ჟაკ დანტონი (; დ. 26 ოქტომბერი, 1759 – გ. 5 აპრილი, 1794) — საფრანგეთის რევოლუციის ადრეული ეტაპის წამყვანი ფიგურა.

დანტონი განათლებით იურისტი იყო. დიდი ორატორული ტალანტის წყალობით რევოლუციის დასაწყისშივე ძალზე პოპულარული გახდა. იგი იაკობინელთა პოზიციებს იზიარებდა, მხარს უჭერდა 1792 წლის აჯანყებას.

მონარქიის დამხობის შემდეგ იუსტიციის მინისტრის პოსტი დაიკავა. საფრანგეთისათვის უმძიმეს დღეებში – 1792 წლის აგვისტო–სექტემბერში – დიდი გამბედაობა და ენერგია გამოამჟღავნა, როდესაც ხალხს სამშობლოს დაცვისაკენ მოუწოდებდა. 1792 წელს კონვენტში აირჩიეს. ჟირონდისტთა და იაკობინელთა ბრძოლაში შემრიგებლური პოზიცია დაიკავა. 1793-1794 წლების ზამთარში მის გარშემო ჩამოყალიბდა ოპოზიციური დაჯგუფება, რომელიც რევოლუციური ტერორის შემსუბუქებას მოითხოვდა და იაკობინელთა პოლიტიკას ეწინააღმდეგებოდა. იგი მის მომხრეებთან ერთად 1794 წლის 5 აპრილს სიკვდილით დასაჯეს.
ავსტრალიის კლიმატი

ავსტრალიის კონტინენტი იმავე კლიმატურ სარტყელშია, რომელშიც სამხრეთი აფრიკა, მაგრამ აქ ჰაერის ტემპერატურა უფრო მაღალია და ნალექები უფრო მცირე მოდის. განსხვავება გამოწვეულია კონტინენტის დიდი განფენილობით დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ, რის შედეგადაც კონტინენტური ჰაერის მასები ყალიბდება. გარდა ამისა, გავლენას ახდენს რელიეფიც. აქ ზედაპირის სიმაღლე, სამხრეთ აფრიკისთან შედარებით, მნიშვნელოვნად ნაკლებია.

კონტინენტის სივრცითი ორიენტირები უჩვეულოა ჩრდილოეთი ნახევარსფეროს მცხოვრებლებისთვის. ავსტრალიელები ვერ ხედავენ დიდი დათვის თანავარსკლავედს. ჩრდილოეთი მათთვის ზღვის ცხელი პლაჟებია,სადაც ჰაერის ტემპერატურა ზამთარში +25-30 გრადუსს აღწევს. აქ ზაფხული დეკემბრიდან თებერვლამდე გრძელდება, ზამთარი - ივნისიდან აგვისტომდეა, გაზაფხული კი სექტემბერში დგება.

ჩრდილოეთი ავსტრალია სუბტროპიკულ კლიმატურ სარტყელშია, სადაც ზაფხულობით ეკვატორულ ტენიან ჰაერის მასებს უხვი ნალექი მოაქვს. ზამთრობით აქ ძირითადად ტროპიკული მშრალია ჰაერის მასებია, რის გამოც ნალექები მკვეთრად მცირდება. კონტინენტის ძირითადი ნაწილი ტროპიკულ სარტყელშია, რომლის აღმოსავლეთ პერიფერიაზე გამოიყოფა ტენიანი (მუსონურ-პასატური), ხოლო დასავლეთით და ცენტრალურ ნაწილში მშრალი ჰავის ოლქები. დიდი წყალგამყოფი ქედის აღმოსავლეთი კალთები მთელი წლის განმავლობაში წყნარი ოკეანედან მოსული ზღვიური ჰაერის მასების გავლენის ქვეშაა. ამიტომ მთის კალთებზე ნალექები უხვად მოდის, ვაკის შიდა რაიონებში კი, მშრალი პასატების გავლენით წლის განმავლობაში ნალექების რაოდენობა ძალზედ მცირეა (200 მმ). სამხრეთ-აღმოსავლეთში არის - ტენიანი სუბტროპიკული ჰავა. კუნძული ტასმანია მოქცეულია ზომიერ სარტყელში, აქ ზღვიური ჰავაა.

გეოგრაფიული სარტყელები
ავსტრალიაში ვაკე რელიეფის გაბატონების და სანაპირო ხაზის სუსტი დანაწევრების შედეგად ნათლად არის გამოხატული ჰორიზონტალური ზონალურობა. ცენტრალურ და სამხრეთ ნაწილებში, დიდი ტერიტორიები უდაბნოებს და სავანეებს უკავიათ.

ავსტრალია სამ გეოგრაფიულ სარტყელში მდებარეობს: სუბეკვატორულში, სადაც პერიფერიულ ნაწილში ცვალებადტენიანი ტყეებია განთავსებული, მათ სამხრეთით ნათელი ტყეები და სავანები ცვლის; ტროპიკულ სარტყელში, რომელშიც კონტინენტის დიდი ნაწილია მოქცეული და უმეტესად ნახევარუდაბნოები და უდაბნოებია გავრცელებული. აქ დიდი წყალგამყოფი ქედის აღმოსავლეთ კალთებზე განვითარებულია ტროპიკული ტყეები, რომლებიც დღეისთვის ძლიერ სახეშეცვლილია. დასავლეთ კალთებზე კი ტროპიკული ნათელი ტყეები და სავანებია განვითარებული. სუბტროპიკულ სარტყელში, დასავლეთით , ხმელთაშუა ზღვის ტიპის ლანდშაფტია, აღმოსავლეთით ტენიანი სუბტროპიკებია, მათ შორის კი სუბტროპიკული ნახევარუდაბნოები და უდაბნოები. რადგან კუნძული ტასმანია ზომიერ სარტყელში მდებარეობს, აქ ძირითადად გავრცელებულია შერეული ტყეები.

სიმაღლობრივი სარტყლურობა ყველაზე ნათლად გამოხატულია დიდი წყალგამყოფი ქედის სამხრეთ ნაწილში (ავსტრალიის ალპებში).
ფლაინგ-ფიში

ფლაინგ-ფიში — მთავარი დასახლებული პუნქტი ავსტრალიის კუთვნილი გარე ტერიტორიის შობის კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში.

დაარსდა 1888 წელს, ბრიტანელების მიერ. ფლაინგ-ფიში ამჟამად წარმოადგენს შობის კუნძულის ადმინისტრაციულ ცენტრს და მისი მოსახლეობა შეადგენს 1347 ადამიანს (2011).

შობის კუნძულზე მცხოვრები 2072 ადამიანიდან (2011) დაახლოებით 65 % ცხოვრობს ფლაინგ-ფიშში — 1347 კაცი. აქ არის პატარა ყურე, რომელსაც შეუძლია იახტებით ტურისტების მიღება, ასევე აქ მდებარეობს ფლაინგ-ფიშიდან რამდენიმე კილომეტრით დაშორებული აეროპორტი. დასახლებული პუნქტის სანაპიროზე შესაძლებელია დაივინგით გართობაც.

იქვე ფლაინგ-ფიშიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით, რამდენიმე კილომეტრში მდებარეობს დასახლება სილვერ-სიტი, რომელშიც აშენებულია მდგრადი, ციკლონისგან კარგად დაცული ალუმინისგან და სხვა მასალებისაგან აგებული შენობები.
პერუს პრეზიდენტი

პერუს პრეზიდენტი — სახელმწიფოს უმაღლესი თანამდებობა პერუში, ქვეყნის მეთაური. პერუს კონსტიტუციის მიხედვით, იგი წარმოადგენს ქვეყანას საშინაო და საგარეო ურთიერთობებში. არის შეიარაღებული და პოლიციური ძალების მთავარსარდალი. 1993 წლის კონსტიტუციის მიხედვით, პრეზიდენტს ირჩევენ საყოველთაო, პირდაპირი და ფარული არჩევნების გზით 5 წლის ვადით. ინაუგურაცია ხდება 28 ივლისს, რაც წარმოადგენს ეროვნულ დღესასწაულს და არის დასვენების დღე.

პერუს პრეზიდენტების სია
დამოუკიდებელი რესპუბლიკური პერუს 180 წლიანი ისტორიის განმავლობაში ქვეყნის მმართველის პოსტი ეკავა სხვადასხვა ტიტულის მქონე ლიდერებს. დასავლურ ისტორიოგრაფიაში მიღებულია ყველა რესპუბლიკური მმართველის პრეზიდენტად წოდება, იმის მიუხედავად, რომ ზოგი მათგანი სხვა ტიტულს ატარებდა (მაგალითად, უმაღლესი კანონმდებელი, ან უმაღლესი მმართველი). გარკვეულ პერიოდებში პერუს პრეზიდენტი ერთდროულად რამდენიმე პიროვნება იყო — ძირითადად ეს ხდებოდა პოლიტიკური არასტაბილურობის პერიოდებში. ქვემოთ წარმოდგენილია იმ პირთა სია, რომლებიც ამა თუ იმ პერიოდში მართავდნენ პერუს.
ავსტრალიის პარლამენტი

ავსტრალიის პარლამენტი - საკანონმდებლო ორგანო, შედგება ორი პალატისაგან, წარმომადგენელთა პალატისა და სენატისაგან. პირველში სამი წლის ვადით 150 დეპუტატს ირჩევენ, სწორედ ამ პალატაში უმრავლესობის მქონე ლიდერი ხდება ქვეყნის პრემიერ-მინისტრი, რომელიც სათავეში უდგას ავსტრალიის მთავრობას. სენატში ყოველი შტატი 12 სენატორით არის წარმოდგენილი, ტერიტორიები კი - ორ-ორი წევრით. სენატორთა არჩევის ვადა ექვსი წელია.

76 წევრიან ავსტრალიის სენატში, 32 ლეიბორისტი და ამდენივე ლიბერალია. სენატში ასევე შედიან:
ხუთი ავსტრალიელი მწვანეები
ოთხი ნაციონალები
ორი ქვეყნის ლიბერალები
სტივ ფილდინგი ფემილი ფირსტიდან
დამოუკიდებელი ნიკ ხენოფინი

ისტორია
ავსტრალიის პარლამენტი გაიხსნა 1901 წლის 9 მაისს მელბურნში. ერთადერთი შენობა მელბურნში, რომელიც 14,000 სტუმარს დაიტევდა, იყო სამეფო საგამოფენო დარბაზი. ამის შემდეგ, 1901 წლიდან 1927 წლამდე, პარლამენტი იკრიბებოდა მელბურნის პარლამენტის შენობაში, რომელიც ითხოვეს ვიქტორიის პარლამენტისაგან (რომელიც გადავიდა სამეფო საგამოფენო დარბაზში). 1927 წლის 9 მაისს, პარლამენტი გადავიდა ახალ ეროვნულ დედაქალაქ კანბერაში, სადაც პარლამენტი შეიკრიბა შენობაში, რომელიც დღეს ცნობილია როგორც ძველი პარლამენტის შენობა. შემდეგი 60 წლის განმავლობაში, პარლამენტი სწორედ ამ შენობაში იკრიბებოდა. დღევანდელი პარლამენტის შენობა გაიხსნა 1988 წლის 9 მაისს. ავსტრალიას აქვს რიგით მეოთხე ყველაზე გრძელი განუწვეტლად მართვადი დემოკრატია მსოფლიოში.
პარლამენტის შენობა (კანბერა)

პარლამენტის შენობა არის ავსტრალიის პარლამენტის შეკრების ადგილი. იგი მდებარეობს ავსტრალიის დედაქალაქ კანბერაში. იგი გახსნა ავსტრალიის დედოფალმა ელისაბედ -მ, 1988 წლის 9 მაისს. მისი კონსტრუქცია შეფასებულია $1.1 მილიარდად. მისი აშენების დროს, იგი იყო ყველაზე ძვირადღირებული შენობა სამხრეთ ნახევარსფეროში. 1988 წლამდე, მანამ ეს შენობა აშენდებოდა, ავსტრალიის პარლამენტი იკრიბებოდა ძველ პარლამენტის შენობაში.

კოორდ.
ძველი პარლამენტის შენობა (კანბერა)

ძველი პარლამენტის შენობა, ოფიციალურად დროებითი პარლამენტის შენობა, იყო ავსტრალიის პარლამენტის შეკრების ადგილი 1927 წლიდან 1988 წლამდე. იგი მდებარეობს ავსტრალიის დედაქალაქ კანბერაში. შენობა გაიხსნა 1927 წლის 9 მაისს. აქამდე, ავსტრალიის პარლამენტი იმყოფებოდა მელბურნის პარლამენტის შენობაში. დღესდღეობით, შენობა გამოიყენება დროებითი გამოფენებისთვის, ლექციებისა და კონცერტებისთვის.
რაფაელ კალდერა

რაფაელ ანტონიო კალდერა როდრიგესი (; დ. 24 იანვარი,1916, სან-ფელიპე-დელ-რეი, ვენესუელა — გ. 24 დეკემბერი, 2009, კარაკასი, ვენესუელა) — ვენესუელელი ადვოკატი, სოციოლოგი, მწერალი და პოლიტიკოსი. ვენესუელის 54-ე და მე-60-ე პრეზიდენტი, ვენესუელის სენატორი.

ბიოგრაფია
დაიბადა საშუალო ფენის ოჯახში. 1931 წელს დაამთავრა ვენესუელის ცენტრალური უნივერსიტეტი. 1938 წელს დოქტორანტურა.
უილისი (კუნძული)

უილისი — კუნძული ავსტრალიის გარე ტერიტორიის — მარჯნის ზღვის კუნძულების ჯგუფში, რომელიც მდებარეობს დიდი ბარიერული რიფის გვერდით მარჯნის ზღვაში. კუნძულიდან 420 კილომეტრში მდებარეობს ავსტრალიის პორტი კერნზი. უილისის კუნძულის ფართობი შეადგენს 7,7 ჰექტარს. 1921 წელს კუნძულებზე აშენდა მეტეოროლოგიური სადგური. მოსახლეობა დროებითია და შედგება მეტეოროლოგიური სადგურის მორიგე თანამშრომლებისაგან.
ადელაიდა (მდინარე)

ადელაიდა — მდინარე ავსტრალიაში, ჩრდილოეთ ტერიტორიაზე. იწყება ლიჩფილდის ეროვნულ პარკში და ჩაედინება ტიმორის ზღვაში, დარვინდან 50 კილომეტრში.
წარმოიქმნება ორი მდინარის შეერთებით. მდინარეზე მდებარეობს პატარა ქალაქი ადელაიდ-რივერი.

მდინარე აღმოაჩინეს ჯონ ლორტ სტოუქსმა და ლ.რ. ფიცმორისმა 1839 წელს, ჩრდილოეთ ტერიტორიის ნაპირების შესწავლის დროს. მოგზაურებმა მას ეს სახელი დედოფალ ადელაიდა საქსენ-მეინინგენის პატივსაცემად დაარქვეს.
ჰალაი

ჰალაი ან იალი (; ; ; ; ) — პოპულარული ცეკვა ახლო აღმოსავლეთში. ჰალაი არის ქოჩარის ნაირსახეობა.

ჰალაის ტრადიციულად ზურნისა და დოლის მელოდიურ ჰანგებზე ცეკვავენ, მაგრამ დროთა განმავლობაში დოლი და ზურნა შეიცვალა ელექტრონული ინსტრუმენტებითაც. ჰალაი შედგება რამდენიმე ადამიანისაგან, რომლებიც ნეკათითებით არიან შეერთებულნი (ზოგან ხელის მტევნით). ცეკვის წამყვანს ხშირად მანდილი ან ჭრელი ცხვირსახოცი უჭირავს.

ჰალაი თურქეთის, სომხეთის, აზერბაიჯანისა და ირანის ეროვნული ცეკვაა.

ერთი წყაროს მიხედვით, დასახელება შეიძლება დაკავშირებული იყოს თურქულ სიტყვასთან , რაც ხალხმრავლობას აღნიშნავს. ამ სიტყვას თავის მხრივ აქვს ბერძნულ/ლათინური წარსული –სთან, რომელიც ცხენოსანი ჯარის გარვეულ საბრძოლო წყობას წარმოადგენდა.
კინგსტონი (ნორფოლკი)

კინგსტონი — ავსტრალიის კუთვნილი გარე ტერიტორიის, ნორფოლკის კუნძულის ადმინისტრაციული ცენტრი. დაარსდა 1788 წლის 6 მარტს, როგორც ციხე პატიმრებისათვის ახალი სამხრეთი უელსის მმართველის ფილიპ გიდლის მიერ. თავდაპირველად ქალაქში მცხოვრებთა რაოდენობა 22 ადამიანს შეადგენდა (მათ შორის 15 ადამიანი იყო პატიმარი: 9 კაცი და 6 ქალი).
კუნუნურა

კუნუნურა — ქალაქი ავსტრალიაში. მდებარეობს ქვეყნის დასავლეთ ნაწილში, დასავლეთ ავსტრალიის შტატში, ზღვის დონიდან 47 მეტრზე. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 4573 ადამიანს. კუნუნურა შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ პერთიდან დაშორებულია 3214 კილომეტრით, მოსაზღვრე შტატის ადმინისტრაციულ ცენტრ დარვინიდან 834 კილომეტრით. კუნუნურა დაარსდა 1960 წელს. ქალაქის ყველაზე ცხელი თვეებია დეკემბერი და იანვარი, ყველაზე ცივი ივლისი და აგვისტო. ნალექების ყოველწლიური რაოდენობა შეადგენს 790,7 მმ-ს.
სათავნო

სათავნო — ქალის პირადი, მამის სახლიდან მოყოლილი ქონება, პირუტყვი ან ფული, რომელიც ქმრის ოჯახში მის პირად საკუთრებას შეადგენდა. ქართლ-კახეთში სათავნოს „ქრთამს“ ეძახდნენ, რაც ძველ ქართულში სასყიდელს აღნიშნავდა. მზითვისაგან განსხვავებით სათავნო ქალის სრული საკუთრებაა. მზითევზე ქორწილამდე უნდა შთანხმებულიყვნენ სასიძო-საპატარძლოს ოჯახები, სათავნოზე კი არა. სათავნოს მიცემა ქალის მშობლებისა და ძმების ნება იყო. სათავნო მზითევზე გვიანაა გაჩენილი და კლასობრივი საზოგადოების დამახასიათებელი მოვლენაა. განსაკუთრებით გავრცელდა სოციალურად დაწინაურებულ ოჯახებში და შეძლებულ ოჯახებში. სათავნოს მემკვიდრენი შვილები იყვნენ, პირველყოვლისა — ქალიშვილები.
ანდრონიკე (სამოცდაათთაგანი)

მოციქული ანდრონიკე — ქრისტეს მოციქული, პანონიის ეპისკოპოსი, მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 17 მაისი, ახალი სტილით — 30 მაისი.

წმიდა მოციქული ანდრონიკე და თანამდგომი მისი იუნია ( საუკუნე) წმინდა პავლე მოციქულის ნათესავები იყვნენ. მათ მოღვაწეობას ახსენებს მოციქული რომაელთა მიმართ ეპისტოლეში: წმინდა ანდრონიკეს ხელი დაასხეს პანონიის ეპისკოპოსად. მათ ქადაგებით მოიარეს სხვა ქვეყნებიც. წმინდანთა მოღვაწეობის შედეგად წარმართები ქრისტიანდებოდნენ, ანადგურებდნენ საკერპოებს და მათ ნაცვლად ქრისტიანულ ტაძრებს აშენებდნენ. ცნობილია, რომ ისინი მოწამეობრივად აღესრულნენ ქრისტესთვის.

 საუკუნეში იმპერატორების არკადიუსისა და ჰონორიუსის დროს მოხდა მათი წმინდა ნაწილების აღმოყვანება. შემდგომ ამ ადგილას აშენდა დიდი ტაძარი.
წერეთელი (თბილისის მეტრო)

„წერეთელი“ (ყოფილი „აკაკი წერეთლის გამზირი“) — თბილისის მეტროპოლიტენის საბურთალოს ხაზის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც სადგურის მოედან 2-სა და ტექნიკური უნივერსიტეტის სადგურებს შორის მდებარეობს. იგი 1979 წელს გაიხსნა და მისი პროექტის ავტორია არქიტექტორი მ. კაციტაძე. მშენებლობას აწარმოებდა საპროექტო ორგანიზაცია „თბილქალაქპროექტი“.

2006 წელს განხორციელდა სადგურის რეკონსტრუქცია. შეიცვალა ინტერიერის დიზაინი: დამონტაჟდა პლასტიკატის დეკორატიული პანელები და ტელე-ეკრანები.

სადგურის მოსაცდელი დარბაზის ბოლოში კედელზე მწერალ აკაკი წერეთლის ბიუსტის ჰორელეფური გამოსახულებაა მოცემული, რომლის ავტორიც გახლავთ ცნობილი ქართველი მოქანდაკე - ელგუჯა ამაშუკელი. სადგურს ერთი შესასვლელი აქვს, სადაც მგზავრებს „საქართველოს ბანკის“ მომსახურებით სარგებლობა შეუძლიათ.
ტექნიკური უნივერსიტეტი (თბილისის მეტრო)

ტექნიკური უნივერსიტეტი (ყოფილი პოლიტექნიკური და პოლიტექნიკური ინსტიტუტი) — თბილისის მეტროპოლიტენის საბურთალოს ხაზის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც წერეთლის და სამედიცინო უნივერსიტეტის სადგურებს შორის მდებარეობს. იგი 1979 წელს გაიხსნა და მისი პროექტის ავტორები არიან არქიტექტორები გ. მოძმანიშვილი და დ. იოსავა. მშენებლობას აწარმოებდა საპროექტო ორგანიზაცია „საქტრანსპროექტი“.

მოსაცდელი დარბაზის კედლებს მოზაიკურ ფონზე მოცემული ჰორელიეფური გამოსახულებები ამკობენ.

ადამიანთა ფიგურები ხელოვნების, მეცნიერების, სპორტის სხვადასხვა სახეობის ალეგორიულ გამოსახულებებს წარმოადგენენ. სადგურს შესასვლელი ორი მხრიდან აქვს.
სამედიცინო უნივერსიტეტი (თბილისის მეტრო)

სამედიცინო უნივერსიტეტი (ყოფილი სამედიცინო ინსტიტუტი და კომკავშირული) — თბილისის მეტროპოლიტენის საბურთალოს ხაზის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც ტექნიკური უნივერსიტეტის და დელისის სადგურებს შორის მდებარეობს. იგი 1979 წელს გაიხსნა და მისი პროექტის ავტორები არიან არქიტექტორები გ. მოძმანიშვილი, ნ. ლომიძე და დ. იოსავა. მშენებლობას აწარმოებდა საპროექტო ორგანიზაცია „საქტრანსპროექტი“.

მოსაცდელი დარბაზი თეთრი და წითელი მარმარილოთია მოპირკეთებული. შესასვლელი სადგურს ორი მხრიდან აქვს. მოსაცდელი დარბაზისკენ ექსკალატორის ნაცვლად ქვის კიბეები მიემართება.
დელისი (თბილისის მეტრო)

დელისი (ყოფილი გოცირიძე) — თბილისის მეტროპოლიტენის საბურთალოს ხაზის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც სამედიცინო უნივერსიტეტისა და ვაჟა-ფშაველას სადგურებს შორის მდებარეობს. იგი 1979 წელს გაიხსნა და მისი პროექტის ავტორია არქიტექტორი ნ. ლომიძე. მშენებლობას აწარმოებდა საპროექტო ორგანიზაცია „საქტრანსპროექტი“.

სალიანდაგო ხაზის კედლებს ლითონში შესრულებული მცენარეული და ცხოველური ორნამენტის მქონე გამოსახულება ამკობს. სადგურს დახრილი გვირაბი არ გააჩნია და მოსაცდელი დარბაზისკენ ქვის კიბე მიმართება. სადგურს ამოსასვლელი ორი მხრიდან აქვს.

1995–2006 წლებში მეტროსადგურს ერქვა „გოცირიძე“, რომელიც თბილისის მეტროპოლიტენის მშენებლის ვიქტორ გოცირიძის პატივსაცემად უწოდეს.
სახელმწიფო უნივერსიტეტი (თბილისის მეტრო)

სახელმწიფო უნივერსიტეტი — თბილისის მეტროპოლიტენის საბურთალოს ხაზის ერთ-ერთი სადგური, რომელიც ვაჟა-ფშაველას სადგურის შემდეგ მდებარეობს. სადგურის მშენებლობა ჯერ კიდევ საბჭოთა მმართველობის დროს 1985 წელს დაიწყო, თუმცა სსრკ-ის დაშლის შემდეგ ქვეყანაში შექმნილი მდგომარეობის გამო მშენებლობა 1994 წელს შეჩერდა. 2000 წელს სადგური დაკონსერვდა. 2015 წლის გაზაფხულზე აზიის განვითარების ბანკის მიერ გამოყოფილი თანხით მისი მშენებლობა კვლავ განახლდა და 2017 წლის ზაფხულში დასრულდა. ტესტირების გავლის შემდეგ თბილისის მეტროპოლიტენის 23-ე სადგური 2017 წლის 16 ოქტომბერს გაიხსნა.

სადგურის პროექტის ავტორია არქიტექტორი გ. მოძმანიშვილი. 1994 წლამდე მშენებლობას საპროექტო ორგანიზაცია „საქტრანსპროექტი“ აწარმოებდა. 2015 წლიდან სამშენებლო სამუშაოები ესპანურმა კომპანია „ “-მ განახორციელა.

გალერეა
გიორგი შხვაცაბაია

გიორგი შხვაცაბაია (დ. 15 აპრილი, 1940, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი მოქანდაკე, საქართველოს სახალხო მხატვარი (1990), ღირსების ორდენის კავალერი (1999), რუსთაველისა (2018) და საქართველოს სახელმწიფო პრემიების ლაურეატი (2001), თბილისის საპატიო მოქალაქე (2001).

ბიოგრაფია
გიორგი შხვაცაბაია დაიაბადა 1940 წლის 15 აპრილს თბილისში. მამა ცნობილი მეცნიერი და სპორტსმენი გიორგი შხვაცაბაია იყო.

1964 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია. იყო ნიკოლოზ კანდელაკის, ვალენტინ თოფურიძისა და გოგი ოჩიაურის მოსწავლე. 1975 წელს დაამთავრა სსრკ-ის სამხატვრო აკადემიის შემოქმედებითი სახელოსნო. იმავე წელს შექმნა ქალის შიშველი ფიგურა „ახალგაზდრობა“, რომელიც საკავშირო სამხატვრო აკადემიის ვერცხლის მედლით დაჯილდოვდა. ნაწარმოები შეისყიდა ტრეტიაკოვის გალერეამ, ხოლო ავტორი იტალიაში, შემოქმედებით მივლინებაში გაიგზავნა.

საქართველოში დაბრუნების შემდეგ შხვაცაბაია შეუდგა პორტრეტებზე მუშაობას. ქმნის ცნობილი ქართველი მოღვაწეების პორტრეტებს (ილია ჭავჭავაძე, ვაჟა-ფშაველა, ნიკოლოზ ბარათაშვილი, მირზა გელოვანი, ვერიკო ანჯაფარიძე, ევგენი მიქელაძე, ვიქტორ დოლიძე, გიორგი დანელია, გიგლა სარიშვილი, ჟიული შარტავა, მიხეილ მესხი, „ხელოვნებისმცოდნე“ და სხვა).

ფლორენციის გულმოწყალების საერთაშორისო საზოგადოებისათვის შექმნა ქანდაკება „გულმოწყალება“.

1992 წლის 5 ივნისს საბერძნეთის ქალაქ ოლიმპიაში ბარსელონის ოლიმპიადის ცეცხლის დანთების ცერიმონიალის დროს საზეიმოდ გაიხსნა „მშვიდობის ჩირაღდანი“ — ბრინჯაოს ფრთოსანი ქალის ქანდაკება. ძეგლი აღიმართა ოთხას მეტრში იმ ადგილიდან, სადაც პრაქსიტელეს „ჰერმესი“ დგას.

გიორგი შხვაცაბაიას ნამუშევრები წარმოდგენილია საქართველოს ხელოვნების მუზეუმში, მოსკოვის ტრეტიაკოვის გალერეაში, ამსტერდამის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში, საბერძნეთში, თურქეთში, იტალიაში, ამერიკის შეერთებულ შტატებში, პოლონეთში, უზბეკეთში და კერძო კოლექციებში. აქვს ჭედური ნამუშევრები, მუშაობს მედლის ხელოვნებაში — ორი ბრინჯაოს მედალი დაცულია ნოტრდამის მუზეუმში („მატისი“ და „-“).

ძირითადი ნამუშევრები
„დასვენება“ (1967)
„მირზა გელოვანის ძეგლი“ (ბრინჯაო, 1977)
„ახალგაზრდა ქალის ფიგურა“ (1975)
„შინმოუსვლელთა მემორიალი“ (1978)
„მეგობრობის ყვავილი“ (1980)
„ხსოვნის კედელი“ (1981, გიორგი ლეონიძის ბაღი)
„დროშები ჩქარა“ (ბრინჯაო, 1988, გიორგი ლეონიძის ბაღი)
„გალაქტიონ ტაბიძე“ (1990)
„ვერიკო ანჯაფარიძე“ (1990, მთაწმინდის პანთეონი),
„მშვიდობის ჩირაღდანი“ (1992, საბერძნეთი, ოლიმპია)
„ “ (1997)
„ჟიული შარტავა“ (1997, რუსთავი, სკვერი შარტავას გამზირზე)
„ევგენი მიქელაძე“ (2000, თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მარჯვენა სკვერი)
„ამაღლება“ (2004, გმირთა მოედნის სკვერი)
სპირალი (რომანი)

სპირალი — გურამ ფანჯიკიძის რომანი. რომანი როგორც კი დაიბეჭდა "ცისკარში" (1985-86 წლების მიჯნაზე), მაშინვე ბესტსელერად იქცა. მალე, 1986 წლის დასაწყისში, წიგნის ბაზარზეც გამოვიდა 60 000-იანი ტირაჟით და მხოლოდ ტალონებით გაიყიდა. ტირაჟი გაცილებით დიდი რომ ყოფილიყო, ალბათ მაინც ძნელი საშოვნელი იქნებოდა. 1990 წელს, გიული ჭოხონელიძემ რომანის მიხედვით გადაიღო ამავე სახელწოდების ფილმი.

რომანის შესახებ
მე-20 საუკუნის 80-იანი წლების ბესტსელერი - ყველაზე სკანდალური და პოპულარული ქართული რომანი. სამეცნიერო ფანტასტიკა. მომაკვდავი აკადემიკოსის ტვინს უნერგავენ დადამბლავებულ ახალგაზრდას, რომელიც კრიმინალი აღმოჩნდება. ვინ იქნება ოპერაციის შემდეგ ეს ადამიანი? მოხუცი აკადემიკოსი? ახალგაზრდა კრიმინალი? თუ ვიღაც ახალი პიროვნება? ტვინი დაიმორჩილებს სხეულს, თუ სხეული ტვინს? და საერთოდ, ძალიან ხომ არ ვერევით ბუნების საქმეებში? ხომ არ გვავიწყდება, რომ ჩვენ თვითონ ბუნების შვილები ვართ და შემქმნელი ზედმეტ თავხედობას არ გვაპატიებს?

სიუჟეტი
პროფესორ დავით გიორგაძეს ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემების გამო საავადმყოფოში დააწვენენ. მთავარი ექიმი ზურაბ თორაძე მას ექსტრაორდინალურ იდეას შესთავაზებს: გადაინერგოს ტვინი სხვა, ჯანმრთელ სხეულში. დიდი ხნის ყოყმანის შემდეგ პროფესორი დათანხმდება და მის ტვინს ავტოავარიაში დაღუპული რეციდივისტის, რამაზ კორინთელის სხეულში გადანერგავენ. ყოფილი პროფესორი უკვე ახალ სხეულში გამოიღვიძებს, თუმცა მრავალი პრობლემა გამოჩნდება მის ცხოვრებაში. მას რამაზ კორინთელის, ანუ თავისი და ინგა შეუყვარდება. შანტაჟით და თავისი ცოდნით მოიპოვებს პროფესორის ხარისხს. თუმცა ამავდროულად რამაზ კორინთელის მეგობრები შემოიჭრებიან ცხოვრებაში. ისინი ყოფილ პროფესორს მაღაზიის გატეხვას შესთავაზებენ. დავით გიორგაძეს სხვა გზა არ დარჩება და რამაზ კორინთელის ცხოვრებას გააგრძელებს. თუმცა რამდენიმე წლის შემდეგ ეს უკვე აუტანელი გახდება. შურს ზურაბ თორაძეზე იძიებს და შემდეგ თავის სიცოცხლეს თვითმკვლელობით დაასრულებს.

პერსონაჟები
აქ წარმოდგენილია როგორც მთავარი გმირები, ასევე ეპიზოდური პერსონაჟები:

დავით გიორგაძე - მოხუცი აკადემიკოსი და ინსტიტუტის დირექტორი
ზურაბ თორაძე - მთავარი ექიმი
რამაზ კორინთელი - სტუდენტი, რომლის სხეულში აკადემიკოსის ტვინს გადანერგავენ
ინგა კორინთელი - რამაზ კორინთელის და
სოსო შადური, სერგო ხაზარაძე და ნოდარ მიმინოშვილი - კორინთელის მეგობრები და პარტნიორები
ოთარ კახიშვილი - ინსტიტუტის ახალი დირექტორი (დავით გიორგაძის გარდაცვალების შემდეგ)
მარინე დვალი - დირექტორის პირადი მდივანი
მაკა ლანდია - სასცენარო განყოფილების მთავარი რედაქტორის მოადგილე
ვარლამ გიგოშვილი - მოხუცი ფიზიკოსი, "ტრაფალგარის" მფლობელი
ლია რამიშვილი - ვარლამ გიგოშვილის დის შვილიშვილი
ანა - აკადემიკოსის მეუღლე
ლალი - კორინთელის მეგობარი
მაკარ ბოჭორიშვილი - დოცენტი
რობერტი - მაღაზიის სექციონერი
ირაკლი ლომიძე - კომიტეტის თავმჯდომარე
ვლადიმერ მატვეევი - აკადემიკოსი ასტროფიზიკოსი
რომან გუგავა - სოსო შადურის მეგობარი
გოგი ლომიძე - ინგას შეყვარებული
გიორგი ლანდია - მაკა ლანდია მამა, ქიმიკოსი
დათო გიორგაძე - აკადემიკოს დავით გიორგაძის ვაჟი.
გურამ ფანჯიკიძე

გურამ ფანჯიკიძე (დ. 22 აპრილი, 1933 — გ. 1997) — ქართველი მწერალი და რედაქტორი, საპატიო ნიშნის ორდენის კავალერი, შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1981).

ბიოგრაფია
გურამ ფანჯიკიძე დაიბადა 1933 წლის 22 აპრილს თბილისში. 1956 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. მუშაობდა რუსთავის მეტალურგიულ ქარხანაში, პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. პარალელურად, იყო გაზეთ „ლენინელის“ რედაქტორი. ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო 1950-იანი წლების დამლევს. მისი პირველი მოთხრობები, „საღამო“, „რაშიდა“, „თოვლიანი დღე“ 1964 წელს გამოიცა. პირველი რომანი – „მეშვიდე ცა“ – ასევე „ცისკარში“ 1967 წელს გამოქვეყნდა და იმთავითვე დიდი რეზონანსი გამოიწვია საზოგადოებაში. ასევე ფართო გამოხმაურება მოჰყვა მწერლის მეორე როამანს – „თვალი პატიოსანი“, შემდგომ კი რომანებს – „აქტიური მზის წელიწადი“ (რომლისთვისაც შოთა რუსთაველის სახ. სახელმწიფო პრემია მიენიჭა) და „სპირალი“. გურამ ფანჯიკიძის კალამს აგრეათვე ეკუთვნის არაერთი პუბლიცისტური ნარკვევი, სამეცნიერო-პოპულარული სტატია და დოკუმენტური პროზის ნიმუში. სხვადასხვა პერიოდში გურამ ფანჯიკიძე რედაქტორობდა ლიტერატურულ გამოცემებს: ალმანახ „განთიადს“, ჟურნალ „ცისკარს“; 1979 წლიდან გამომცემლობა „საბჭოთა საქართველოს“ დირექტორი იყო. იყო მისივე ნაწარმოებების მიხედვით გადაღებული ფილმების – „ლევან ხიდაშელი“, „თვალი პატიოსანი“ და „სპირალი“ – სცენარის ავტორი. ეკუთვნის სპორტული ნარკვევი „ფორცა, იტალია!“.

გურამ ფანჯიკიძე მოულოდნელად გარდაიცვალა 1997 წელს. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

თბილისში არსებობს მისი სახელობის ქუჩა.

რომანები
„სპირალი“
„აქტიური მზის წელიწადი“
„მეშვიდე ცა“
„თვალი პატიოსანი“
არისტარქოსი (სამოცდაათთაგანი)

მოციქული არისტარქოსი — ქრისტეს სამოცდაათ მოციქულთაგანი, მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 27 სექტემბერი და 15 აპრილი, ახალი სტილით — 10 ოქტომბერი და 28 აპრილი.

წმინდა მოციქული არისტარქოსი წმინდა პავლე მოციქულის თანამოღვაწე იყო. შემდგომ ის გახდა სირიის ქალაქ აპამეის ეპისკოპოსი.