iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
თბილისის 139-ე საჯარო სკოლა

ქალაქ თბილისის №139 საჯარო სკოლა — ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულება თბილისი, ისანი-სამგორის ადმინისტრაციულ რაიონში. სკოლა უზრუნველყოფს სრული ზოგადი განათლების სამივე საფეხურს.

ზოგადი ინფორმაცია
სკოლა წარმოადგენს საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს (სსიპ), რომელიც ახორციელებს ეროვნული სასწავლო გეგმის შესაბამის საგანმანათლებლო პროგრამებს.

სასწავლო პროცესი მიმდინარეობს ქართულ ენაზე. სკოლაში სწავლობს 1134 მოსწავლე და დასაქმებულია 75 პედაგოგი.

ისტორია
ქალაქ თბილისის №139 საჯარო სკოლა ფუნქციონირებს როგორც ერთ-ერთი საჯარო საგანმანათლებლო დაწესებულება დედაქალაქში.

საგანმანათლებლო საფეხურები
სკოლა მოიცავს სრულ ზოგად განათლებას:

დაწყებითი საფეხური — – კლასები
საბაზო საფეხური — – კლასები
საშუალო საფეხური — – კლასები

ინფრასტრუქტურა
სკოლის ინფრასტრუქტურა მოიცავს:

საკლასო ოთახებს
სპორტულ დარბაზს
ბიბლიოთეკას
რესურს ოთახს
ინკლუზიური განათლების სივრცეს

მდებარეობა
სკოლა მდებარეობს თბილისი, ისანი-სამგორის რაიონში, ოსიპ მანდელშტამის ქუჩაზე, №14.

კორდინატები: 41.68979792543973, 44.861981311249046

საკონტაქტო ინფორმაცია
ელფოსტა: 139@..
ჯონათან როუ

ჯონათან დევიდ ჰენრი როუ (დ. ) — პროფესიონალი ინგლისელი ფეხბურთელი, რომელიც სერია -ს კლუბ „ბოლონიის“ გარემარბია.

საკლუბო კარიერა
ნორვიჩ სიტი
როუმ თავის პირველ პროფესიონალურ კონტრაქტს, ხელი მოაწერა 2021 წლის 20 ოქტომბერს ნორვიჩ სიტიში.

2021 წლის დეკემბერში პრემიერ ლიგა 2-ში ნომინირებული იყო საუკეთესო მოთამაშედ ნორვიჩ სიტიში 23-წლამდელთა გუნდში შთამბეჭდავი თამაშის შემდეგ. როუს პროფესიონალური დებიუტი ნორვიჩში 2021 წლის 28 დეკემბერს შედგა - კრისტალ პალასის წინააღმდეგ მატჩში 68-ე წუთზე შემოსვლით.

ჯონათანმა პირველ გუნდურ წარმატებას 2023-24 წლების სეზონის დასაწყისში მიაღწია. თავი დაიმკვიდრა პირველ ხუთ მატჩში ხუთი გოლის გაიტანით.
ამის გამო მან 2023 წლის აგვისტოში მიიღო ჯილდო - „-ის თვის საუკეთესო ახალგაზრდა მოთამაშე".

იანვარში როუს გადაეცა ჩემპიონშიპის ჯილდო — „თვის საუკეთესო გოლის ავტორი", მან ეს გოლი ჰალ სიტის წინააღმდეგ გაიტანა 2024 წლის 11 იანვარს.

მარსელი
2024 წლის 23 აგვისტოს, როუ ლიგა 1-ის კლუბ „მარსელს“ შეუერთდა ერთსეზონიანი იჯარით.
როუს დებიუტი 25 აგვისტოს რეიმსის წინააღმდეგ ჰქონდა, მატჩი ფრე დასრულდა (2-2).
პირველი გოლი კი 22 სექტემბერს ლიონთან 3–2 გამარჯვებისას გაიტანა.
2025 წლის 14 მაისს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ როუ მარსელში სამუდამოდ გადავიდოდა ხელშეკრულების მიხედვით.

2025 წლის 19 აგვისტოს მარსელმა გამოაცხადა, რომ როუ და მისი გუნდელი ადრიენ რაბიო სატრანსფერო სიაში დააყენა, რის მიზეზიც იყო კლუბ რენის წინააღმდეგ წაგების შემდეგ გასახდელში მიუღებელი ქცევ.

ბოლონია
2025 წლის 24 აგვისტოს, როუმ იტალიურ სერია -ს კლუბ ბოლონიასთან გააფორმა კონტრაქტი.
იმავე წლის 4 დეკემბერს გაიტანა პირველი გოლი პარმას წინააღმდეგ იტალიის საფეხბურთო თასისზე.

სანაკრებო კარიერა
როუ, დაბადებული ინგლისში, არის იამაიკური წარმოშობის და აქვს ბრიტანეთისა და იამაკის ორმაგი მოქალაქეობა.
2023 წლის ოქტომბერში, მან მიიღო პირველი გამოძახება ინგლისის 21-წლამდელთა ნაკრებში 2025 წლის უეფას ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპის მატჩებისთვის, სერბეთისა და უკრაინის წინააღმდეგ.
როუს დებიუტი 12 ოქტომბერს ჰქონდა, 69-ე წუთზე მან ლიამ დელაპი შეცვალა და გაიტანა პირველი გოლი ამ ნაკრებში, მატჩი დასრულდა 9-1 გამარჯვებით.

როუმ მონაწილეობა მიიღო 2025 წლის უეფას ევროპის 21-წლამდელთა ჩემპიონატში და ტურნირის პირველ მატჩში ჩეხეთის წინააღმდეგ გოლი გაიტანა. მან ასევე ითამაშა ფინალში გერმანიის წინააღმდეგ და დამატებულ დროზე, 91-ე წუთზე გადამწყვეტი გოლი გაიტანა და მატჩი 3-2 დასრულდა.
ფრანსინ კლარკი

ფრანსინ კლარკი (დ. 1876 — გ. 1960) — ფრანგი მსახიობი, ხელოვნების კოლექციონერი, ცხენების მომშენებელი და ფილანთროპი.

პირადი ცხოვრება
ფრანსინ ჟულიეტ მოდზელევსკა 1876 წელს საფრანგეთში დაიბადა. იგი მარტოხელა დედამ გაზარდა, რომელიც მკერავად მუშაობდა. გვიან მოზარდობისას ფრანსინმა თავისი პოლონური გვარი, მოდზელევსკა, „კლერით“ შეცვალა. იგი ცნობილი „ “-ის მსახიობი გახდა და თავისი კარიერის განმავლობაში სცენაზე ლეგენდარულ სარა ბერნართან ერთად გამოდიოდა.

1919 წელს ფრანსინი ცოლად გაჰყვა სტერლინგ კლარკს, რომელიც საკერავი მანქანების იმპერიის, „ “-ის, მემკვიდრე იყო. ფრანსინს წინა ურთიერთობიდან ჰყავდა ქალიშვილი, ვივიენი, რაც კლარკების ოჯახში დაძაბულობის მიზეზი გახდა. სტერლინგის ოჯახის არცერთი წევრი არ დასწრებია მათ სამოქალაქო ქორწინებას საფრანგეთში. ცერემონიიდან მეორე დღესვე ფრანსინი ამერიკის მოქალაქე გახდა. წყვილი ნიუ-იორკში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც „პარკ ავენიუზე“ თვრამეტოთახიანი ბინა ჰქონდათ, თუმცა სიცოცხლის ბოლომდე დროს ნიუ-იორკსა და პარიზს შორის ანაწილებდნენ. მათი მეგობრის მოგონებების თანახმად, ფრანსინს და სტერლინგს „ერთმანეთი გაგიჟებით უყვარდათ. მათ საერთო გემოვნება ჰქონდათ: უყვარდათ დიდი კომფორტი ზედმეტი პომპეზურობის გარეშე, კარგი საკვები და... დაძველებული ბორდო“.

ფრანსინი და სტერლინგი აშშ-სა და ევროპაში დოღშიც მონაწილეობდნენ. 1930 წელს მათ ნორმანდიაში 45 ჰექტარი მიწა შეიძინეს ცხენების ფერმის მოსაწყობად, გარდა ამისა, დიდი ცხენების ფერმა ააშენეს აპერვილში, ვირჯინიაში.

ფრანსინ კლარკი 1960 წელს გარდაიცვალა.

ხელოვნების კოლექციონირება
კლარკებმა ერთობლივად შექმნეს ფერწერის, ვერცხლის ნაკეთობების, ქანდაკებების, ფაიფურის, ნახატებისა და გრავიურების უნიკალური კოლექცია. ამ საქმეში ისინი სრულად ენდობოდნენ საკუთარ ალღოსა და გემოვნებას. მეუღლის მსგავსად, ფრანსინიც გატაცებული იყო კოლექციონირებით და ხელოვნების დილერებთან შეხვედრისას ყოველთვის აქტიურად გამოთქვამდა საკუთარ მოსაზრებებს.

სტერლინგი მეუღლეს თავის „საყრდენ ქვას“ უწოდებდა სურათების შეფასებისას. ერთხელ მან ფრანსინი ასე დაახასიათა: „იგი შესანიშნავი შემფასებელია, ხშირად ჩემზე ბევრად უკეთესიც, თუმცა მინახავს, როგორ მოსვლია შეცდომა მომხიბვლელი სიუჟეტების გამო.“

1950 წელს კლარკებმა დააფუძნეს სტერლინგ და ფრანსინ კლარკის ხელოვნების ინსტიტუტი, რომელიც მათი კოლექციის მუდმივ სამყოფელად იქცა. მშენებლობის პროცესში სტერლინგი და ფრანსინი კამპუსის ტერიტორიაზე მდებარე ბინაში ცხოვრობდნენ, რათა 1955 წლის ორიგინალური შენობის ყოველ დეტალს პირადად დაკვირვებოდნენ. მუზეუმი საზოგადოებისთვის პირველად 1955 წელს გაიხსნა.
ტისა (პარტია)

ტისა , სრულად პატივისცემისა და თავისუფლების პარტია — ცენტრისტული, მემარჯვენე-ცენტრისტული, პროევროპული პარტიამ პოპულარობა მას შემდეგ მოიპოვა, რაც მას ფიდესის ყოფილი წევრი პეტერ მადიარი შეუერთდა. მისი არაპარტიული მოძრაობის წევრებმა პარტიაში პოზიციების უმრავლესობა დაიკავეს 2024 წლის ევროპარლამენტის არჩევნებში მონაწილეობის მისაღებად და ევროპარლამენტში 7 ადგილი მოიპოვეს.

პარტიას ხელმძღვანელობს პეტერ მადიარი, რომელიც ლიდერად 2024 წლის 22 ივლისს აირჩიეს. ზოლტან ტარი და ანდრეა ბუიდოსო პარტიის საპარლამენტო ლიდერები არიან, ევროპარლამენტსა და ბუდაპეშტის გენერალურ ასამბლეაში.

შედეგები არჩევნებში
ეროვნული ასამბლეა
ევროპის პარლამენტი
ლოკომოტივი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ლოკომოტივი შეიძლება აღნიშნავდეს:

ლოკომოტივი – რკინიგზის წევითი მოძრავი შემადგენლობა, განკუთვნილი რკინიგზის ლიანდაგზე მატარებლების და ცალკეული ვაგონების სატარებლად;
ლოკომოტივი თბილისი – საქართველოს უმაღლესი ლიგის სარაგბო კლუბი;
ლოკომოტივი თბილისი – 1936 წელს დაარსებული ქართული საფეხბურთო კლუბი თბილისიდან;
ლოკომოტივი მოსკოვი – რუსული საფეხბურთო კლუბი ქალაქ მოსკოვიდან. ჩამოყალიბდა 1922 წლის 23 ივლისს.
დრომოლაქსია-მენეოსის მუნიციპალიტეტი

დრომოლაქსია-მენეოსის მუნიციპალიტეტი — ლარნაკის რაიონის მუნიციპალიტეტი, კვიპროსი.

ის არის იმ ხუთი მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც ჩამოყალიბდა 2024 წლის 1 ივლისს ადგილობრივი თვითმმართველობის რეფორმის შედეგად. მან გააერთიანა ყოფილი დრომოლაქსია-მენეოსის მუნიციპალიტეტი (დაარსებული 2011 წელს რეფერენდუმის შემდეგ და შემდგარი ორი კვარტალისგან, დრომოლაქსია და მენეოსი) და ყოფილი თემები: კიტი, პერვოლია და ტერსეფანუ ახალ, ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტად. ისინი გარდაიქმნა მუნიციპალურ რაიონებად.
არადიპუ

არადიპუ — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კვიპროსში, რომელიც მდებარეობს ქალაქ ლარნაკის გარეუბანში. იგი დაარსდა 1986 წელს ადგილობრივი მაცხოვრებლების რეფერენდუმის საფუძველზე. მისი მოსახლეობა დაახლოებით 20 000-ს შეადგენს. ქალაქის სტატუსის მიღების შემდეგ არადიპუმ განსაზღვრა თავისი მუნიციპალური საზღვრები და ახლა ის კვიპროსის სიდიდით მეორე მუნიციპალიტეტია, რადგან ვრცელდება 42 982 კვადრატულ აკრზე.

სახელი
სახელი არადიპუ მომდინარეობს მისი პირველი მოსახლისგან, მეფე არადიპოსისგან, მისი წარმოშობის ორი ვერსიით. პირველი ვარაუდობს, რომ არადიპოსი მოვიდა სირიის სანაპიროსთან მდებარე კუნძულ არადოსიდან. მეორე ვერსია უკავშირდება ბერძნული წარმოშობის რადიპოსს (ან როდიპოსს), რომელიც ტროას ომის შემდეგ კვიპროსის სამხრეთ სანაპიროებთან დასახლდა და იქ დასახლება დააარსა.

ისტორია
არქეოლოგიური აღმოჩენების თანახმად, არადიპუ დასახლებულია აქაველების დროიდან.
ათიენუ

ათიენუ — სოფელი ლარნაკის რაიონში, კვიპროსი. ის არის ერთ-ერთი იმ ოთხი სოფლიდან, რომელიც მდებარეობს გაეროს ბუფერულ ზონაში, დანარჩენი სამია: პილა, ტრულოი და დენეია. დღეისათვის ათიენუს მოსახლეობა დაახლოებით 10 000 ადამიანს შეადგენს. 1990 წლიდან აქ განთავსებულია დევიდსონის კოლეჯის ათიენუს არქეოლოგიური პროექტი. ქალაქის მერია მოიცავს ადგილობრივი ისტორიისა და კულტურის მუზეუმს, რომელიც 2008 წელს დაარსდა.

ტოპონიმიკა
ბევრს მიაჩნია, რომ სოფელ ათიენუს სახელი მომდინარეობს ძველი ბერძნული სიტყვიდან „ატტა“ ან „ათთა“ , რაც ნიშნავს დიდ კლდეს, რაც ახასიათებდა სოფლის კლდოვან მიწას. სხვა თეორიის თანახმად, სახელი მომდინარეობს ლუზინიანისგან, სახელად ეტიენი , რომელიც ამ მხარეში ცხოვრობდა, ხოლო სოფელში მცხოვრები ხალხი მის სახლს მოიხსენიებდა როგორც „ეტიენის ადგილი“ , რაც მოგვიანებით ათიენუდ შეიცვალა.

ისტორია
იგი დასახლებას წარმოადგენს შუა ბრინჯაოს ხანიდან. ანტიკურ ხანაში, თანამედროვე ათიენუს მახლობლად არსებობდა ქალაქი გოლგოი.
გადმოცემის თანახმად, გოლგოი დააარსა გოლგოსმა პელოპონესის სიკიონიდან. ამ კავშირს ამყარებს ადგილზე აღმოჩენილი არქაული კირქვის რელიეფი, რომელიც ამჟამად ნიუ-იორკის მეტროპოლიტენის ხელოვნების მუზეუმშია დაცული. რელიეფზე გამოსახულია ქიმერა სიმბოლო, რომელიც დაკავშირებულია სიკიონთან და გამოსახულია მის მონეტებზე.
კიტი (კვიპროსი)

კიტი — სოფელი და დრომოლაქსია-მენეოსის მუნიციპალიტეტის მუნიციპალური რაიონი კვიპროსში, ლარნაკას რაიონში, რომელიც მდებარეობს ლარნაკას სამხრეთ-დასავლეთით 11 კმ-ში. იგი ცნობილია ბიზანტიური ეკლესიით პანაგია ტის ანგელოქტისტის (ბერძნულად: ) ან პანაგია ანგელოქტისტი („ანგელოზების მიერ აშენებული პანაგია“). ადგილობრივი ტრადიციის თანახმად, ანტიკური კიტიონის (ახლანდელი ლარნაკა) მაცხოვრებლები გადავიდნენ კიტიში, რათა თავი დაეღწიათ არაბთა შემოსევებისგან. მათ გადაწყვიტეს ეკლესიის აშენება, მაგრამ, გადმოცემის თანახმად, ეკლესიის საძირკველმა ღამით ადგილი იცვალა. ლეგენდის მიხედვით, ანგელოზთა ლაშქარი მოვიდა ღამით ეკლესიის ასაშენებლად, საიდანაც მომდინარეობს მისი სახელი.
ოროკლინი

ვოროკლინი , უფრო მეტად ცნობილი მისი არაოფიციალური სახელით ოროკლინი , — სოფელი კვიპროსში, ლარნაკას რაიონში. მდებარეობს ლარნაკას ჩრდილო-აღმოსავლეთით. მისი მოსახლეობა 2011 წელს შეადგენდა 6,134 ადამიანს. სოფელი მასპინძლობს მცხოვრებლებს როგორც კვიპროსიდან, ისე საზღვარგარეთიდან, სადაც ბრიტანეთის მოქალაქეები ყველაზე დიდ პროცენტს შეადგენენ მის უცხოეთში დაბადებულ მოსახლეობას შორის.

მაშინ, როცა ოროკლინის სახელი ძირითადად ეწოდება სოფელს ოროკლინის ტბის უკან, ზოგიერთი სანაპირო უბანი ლივადიაში და დეკელიას გზაზე ჩვეულებრივ ასევე მოიხსენიება, როგორც ოროკლინის გარეუბნები.

ისტორია
სოფლის შემოგარენი დასახლებული იყო ანტიკურ ხანაში,[ როდესაც რეგიონში მიმდინარეობდა ინტენსიური მოპოვებითი სამუშაოები, განსაკუთრებით სპილენძზე. ვენეციური ეპოქის დროს სოფელი კიდევ ერთხელ მიატოვეს. საბოლოოდ, იგი მუდმივად საუკუნეში დასახლდა. ძირითადი სამიზნე სახეობები იყვნენ მებორნე და დეზებიანი ქაჯა, სხვა 58 სახეობის ფრინველთან ერთად, რომლებიც ამ ტერიტორიაზე მიგრირებენ ან გამოსაზამთრებლად ჩერდებიან. არაღრმა მლაშე ტბები ასევე ვარდისფერი ფლამინგოს სამშობლოა. -ის მიერ ტბას მიენიჭა მნიშვნელოვანი ორნითოლოგიური ტერიტორიის სტატუსი.

ეკლესიები
მთის ფერდობის მახლობლად მდებარეობს რამდენიმე მიტოვებული სამლოცველო. საუკუნის მთავარანგელოზ მიქაელის ძველი მცირე ეკლესია აგებულია ბიზანტიურ სტილში. იგი 1867 წელს აღადგინეს. მთავარანგელოზ მიქაელის ახალი ტაძარი კი 1986 წელს აშენდა. წინასწარმეტყველ ელიას პატარა ეკლესია საუკუნეში აშენდა სოფლის დასავლეთით მდებარე ბორცვზე. ასევე არსებობდა წმინდა თომას სახელობის ეკლესია, რომელიც საუკუნიდან მოქმედ მონასტერს წარმოადგენდა.
პერვოლია

პერვოლია , ასევე იწერება როგორც პერივოლია — სოფელი, რომელიც მდებარეობს ლარნაკის რაიონში, კვიპროსი.

ისტორია
უძველეს წლებში პერვოლია იყო მეფეებისა და შეძლებული ადამიანების დასასვენებელი ადგილი ამ ტერიტორიაზე. მას სახელი ეწოდა ბერძნული სიტყვა „პერვოლი“-დან (ბაღი) თავისი უხვად გაშენებული ბაღების, ნაყოფიერი ნიადაგისა და ათასობით პროდუქტიული ხის გამო. იგი გამოიყენებოდა სადამკვირვებლო პუნქტად, რათა ზღვიდან თავდასხმის შემთხვევაში გაეგზავნათ შეტყობინებები. ერთ-ერთი სასწაულმოქმედი ეკლესია, აგიოს ლეონტიოსის სახელობისაა და იგი 1500 წლით თარიღდება. ზაფხულში სოფელი იცვლის იერსახეს, რადგან მას ათასობით ადგილობრივი და უცხოელი ვიზიტორი მოაწყდება, დღიურად სოფელში 5 000-ზე მეტი ადამიანი გადაადგილდება.
ტერსეფანუ

ტერსეფანუ — სოფელი კვიპროსში, ლარნაკის რაიონში, რომელიც მდებარეობს კიტიდან ჩრდილო-დასავლეთით 2 კმ-ში, ხოლო ზღვის დონიდან 92 მეტრზე.

კიტის წყალსაცავი კვეთს ტერსეფანუს საზღვრებს. იგი ლარნაკიდან 8 კმ-ის დაშორებით მდებარეობს. რაიონში არის ყველის ქარხანა, რომელიც რძის პროდუქტებით ამარაგებს სოფელს და მის გარეთ ტერიტორიებს. ასევე აქ არის საფეხბურთო გუნდი „ნეა გენეა ტერსეფანუ“. ტერსეფანუს გარშემო რელიეფი სამხრეთ-აღმოსავლეთით ბრტყელია, ხოლო ჩრდილო-დასავლეთით — ბორცვიანი. მისი მიმდებარე ტერიტორია კი ძირითადად შედგება სასოფლო-სამეურნეო მიწებისგან.

მოსახლეობა
უკანასკნელ წლებში ტერსეფანუს მცხოვრებთა რაოდენობა 2000-ს აღწევს.
ტრულოი

ტრულოი — სოფელი კვიპროსში, ლარნაკის რაიონში. ის არის იმ ოთხი სოფლიდან ერთ-ერთი, რომელიც გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ბუფერულ ზონაში მდებარეობს, დანარჩენი სამი კი არის პილა, ათიენუ და დენეია. 2011 წელს კვიპროსის რესპუბლიკის სტატისტიკური სამსახურის მიხედვით ტრულოის მოსახლეობა 1175 ადამიანს შეადგენდა. სოფლის მფარველი წმინდანია (წმინდა მამასი), რომლის დღესასწაულიც ყოველი წლის 2 სექტემბერს აღინიშნება.

სოფელი გარშემორტყმულია ბორცვებით და ამის გამო აქ ნარჩუნდება გრილი კლიმატი ტენიანობის გარეშე. ეს არის კვიპროსის ტიპური სოფელი. მოსახლეობის ძირითადი საქმიანობა სოფლის მეურნეობა და მეცხოველეობაა. ტრულოი ინარჩუნებს თავის ტრადიციულ ხასიათს მრავალი სახლით, რომლებიც აგებულია ძველი კვიპროსული არქიტექტურის მიხედვით.

ვიზიტორებმა უნდა მოინახულონ აიოს გეორგიოსის მონასტერი, აიას მარინას ეკლესია, აგიოს-მამასის ახალი ეკლესია და მეტამორფოზის (ფერისცვალების) მონასტერი ავდელეროსკენ მიმავალ გზაზე. სოფელში არის სუპერმარკეტი, სწრაფი კვების ტავერნები და ყველაფერი, რაც ტურისტს სჭირდება.
ვავლა

ვავლა — პატარა სოფელი კვიპროსში, ლარნაკის რაიონში. 2011 წელს მისი მოსახლეობა 52 ადამიანს შეადგენდა.

მდებარეობა
ვავლა მდებარეობს კუნძულ კვიპროსის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ცენტრალურ ნაწილში, დაახლოებით 470 მეტრის სიმაღლეზე, დედაქალაქ ნიქოზიიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით დაახლოებით 36 კმ-ში, ლარნაკადან დასავლეთით 31 კმ-ში და ლიმასოლიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 24 კმ-ში.

დასახლება მდებარეობს ხმელთაშუა ზღვიდან დაახლოებით 14 კმ-ში, ტროოდოსის მთების სამხრეთ-აღმოსავლეთ მთისწინეთში. აღმოსავლეთით მდებარეობს აგიოს მინასის მონასტერი. სამხრეთ-დასავლეთით არის წყალსაცავი, კალავასოსის რეზერვუარი. ძირითადად მოჰყავთ ზეთისხილი, კერობი (იოანეს პური), ციტრუსი, ვაზი და მარცვლეული. ვავლაში მოხვედრა შესაძლებელია დასავლეთიდან, აღმოსავლეთიდან და სამხრეთიდან ნაწილობრივ დაკლაკნილი გზებით.

დასახლების გარშემო ლანდშაფტი საკმაოდ მეჩხერად არის დასახლებული. მიმდებარე დასახლებებია პანო ლეფკარა და კატო ლეფკარა ჩრდილო-აღმოსავლეთით, კატო დრის აღმოსავლეთით, ასევე ლაგეია დასავლეთით.
ალბულენა ჰაჯიუ

ალბულენა ჰაჯიუ (დ. 11 მაისი, 1987) — კოსოვოელი პოლიტიკოსი, ამჟამად კოსოვოს პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი 2026 წლის 4 აპრილიდან. წარსულში იგი კოსოვოს იუსტიციის მინისტრის თანამდებობას იკავებდა, ასევე იყო კოსოვოს ასამბლეის წევრი პარტიიდან „თვითგამორკვევა“ .

ჰაჯიუმ პრიშტინის უნივერსიტეტში სამართლისა და ფინანსების ფაკულტეტი დაამთავრა. იგი დაოჯახებულია და სამი შვილი ჰყავს.

ჰაჯიუ კოსოვოელი პოლიტიკური აქტივისტის, აჰმეტ ჰაჯიუს შვილიშვილია.
ესტადიო ნუევო ვივერო

ესტადიო სივიტას ნუევო ვივერო —მრავალფუნქციური სტადიონი ბადახოსში, ესპანეთში. ამჟამად ის ძირითადად საფეხბურთო მატჩებისთვის გამოიყენება და „ბადახოსის“ საშინაო არენაა. სტადიონი 14,175 მაყურებელს იტევს და 1999 წელს აშენდა. ადრე ისინი ქალაქის აღმოსავლეთ ნაწილში, „ესტადიო ელ ვივეროზე“ თამაშობდნენ, სანამ 1999 წელს გვადიანას სამხრეთით რამდენიმე კილომეტრში, ამ სპეციალურად აშენებულ არენაზე გადავიდოდნენ. სტადიონმა ესპანეთის ეროვნული ნაკრების ოთხი სრული საერთაშორისო და ქალთა ეროვნული ნაკრების ერთი მატჩს უმასპინძლა.

1999 წლის 8 სექტემბერს, ესპანეთმა კვიპროსი 2000 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ჯგუფურ მატჩში 8–0 დაამარცხა. თითქმის შვიდი წლის შემდეგ, 2006 წლის 2 სექტემბერს, ესპანეთი „ესტადიო ნუევო ვივეროზე“ დაბრუნდა და 2008 წლის ევროპის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ჯგუფურ მატჩში ლიხტენშტაინი 4–0 დაამარცხა.

2015 წლის 1 დეკემბერს, უეფას ქალთა ევროპის 2017 წლის ჩემპიონატის საკვალიფიკაციო ეტაპზე, ესპანეთმა პორტუგალია 2–0 დაამარცხა.

2021 წლის 5 სექტემბერს, 2022 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ჯგუფის მატჩში, ესპანეთმა საქართველო 4:0 დაამარცხა.

ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მატჩები
1999 წლის 8 სექტემბერს ესპანეთმა პირველი საერთაშორისო მატჩი ჩაატარა „ესტადიო ნუევო ვივეროზე“ კვიპროსის წინააღმდეგ 2000 წლის ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის ფარგლებში.
აგია-ანა (კვიპროსი)

აგია-ანა — სოფელი კვიპროსში, ლარნაკის რაიონში, ლარნაკიდან 16 კმ-ით დასავლეთით. 2011 წელს მისი მოსახლეობა 339 ადამიანს შეადგენდა.

„სისხლიანი შობის“ დროს სოფლიდან 110 თურქი გაიქცა კოფინოუსა და ვუდაში. 1971 წელს ზოგიერთი მათგანი დაბრუნდა, მაგრამ 1974 წლის შეჭრის დროს მთელი მოსახლეობა გაიქცა ფამაგუსტას ოტუკენში.

აგია-ანაში კლიმატი გრილი და მშრალია. საშუალო ტემპერატურა 22 °-ია. ყველაზე ცხელი თვეა ივლისი 34 °-ით, ხოლო ყველაზე ცივი — იანვარი 10 °-ით. ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა 480 მილიმეტრია. ყველაზე წვიმიანი თვეა დეკემბერი 113 მილიმეტრი ნალექით, ხოლო ყველაზე მშრალი — აგვისტო 1 მილიმეტრით.
აგიო-ვავაცინიასი

აგიო-ვავაცინიასი — სოფელი კვიპროსში, ლარნაკის რაიონში, ორადან ჩრდილოეთით 3 კმ-ში. 2011 წელს მისი მოსახლეობა 131 ადამიანს შეადგენდა.

აგიო ვავაცინიასი არის მანოს ლოიზოსის წინაპართა სოფელი, რომელიც მე-20 საუკუნის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან ბერძენ კვიპროსელ კომპოზიტორად ითვლება.

სოფლის დასავლეთით, მის ადმინისტრაციულ საზღვრებში, მდებარეობს აგიო-ვავაცინიასის კაშხალი (აშენდა 1981 წელს) მდინარე ვასილიკოსზე.

მდებარეობა
სოფელი მდებარეობს დედაქალაქ ნიქოზიიდან სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 35 კმ-ში, ლარნაკადან დასავლეთით 40 კმ-ში და ლიმასოლიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 26 კმ-ში. მასზე წვდომა შესაძლებელია დაკლაკნილი გზებით აღმოსავლეთიდან, სამხრეთიდან და დასავლეთიდან. მიმდებარედ მოჰყავთ ვაზი, ზეთისხილი, კერობი (იოანეს პური), ნუში, ციტრუსი, ლეღვი, ბროწეული, ასევე ხილისა და ბოსტნეულის სახეობები.

ჩრდილოეთით იწყება ნიქოზიის რაიონი, ხოლო დასავლეთით და სამხრეთით — ლიმასოლის რაიონი. მიმდებარე დასახლებებია ვავატსინია აღმოსავლეთით, ორა სამხრეთით, ასევე მელინი და ოდოუ დასავლეთით.

მოსახლეობის დინამიკა
მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა დროთა განმავლობაში იცვლებოდა. მოსახლეობის რაოდენობა 1960 წლამდე 397-მდე გაიზარდა. ურბანიზაციისა და მოსახლეობის გადინების გამო, მომდევნო წლებში მცხოვრებთა რიცხვმა კლება დაიწყო.
აიდა აბდულაევა

აიდა ჰამდულა ყიზი აბდულაევა (; დ.13 აპრილი, 1922, ბაქო — გ.11 ივნისი, 2009, ბაქო) ― საბჭოთა და აზერბაიჯანელი არფისტი, პედაგოგი და პროფესორი, აზერბაიჯანში არფაზე დაკვრის პროფესიული სკოლის დამფუძნებელი.

ბიოგრაფია
აიდა აბდულაევა დაიბადა ბაქოში 1922 წლის 13 აპრილს. საშუალო განათლების მიღების შემდეგ, 1940 წელს მოსკოვის სახელმწიფო კონსერვატორიაში ჩაირიცხა, სადაც პროფესიული მუსიკალური განათლება უნდა მიეღო. თუმცა, 1941 წელს მეორე მსოფლიო ომის დაწყებამ მნიშვნელოვნად შეაფერხა მისი სწავლა, რის გამოც იგი იძულებული გახდა დაბრუნებულიყო ბაქოში.

1942 წელს მისი ოჯახი საბჭოთა რეპრესიული პოლიტიკის მსხვერპლი გახდა და გადაასახლეს ყაზახეთში. კომპოზიტორ უზეირ ჰაჯიბეკოვის მხარდაჭერით, აბდულაევამ 1943 წელს შეძლო ბაქოში დაბრუნება და სწავლა განაახლა. ამავე პერიოდში იგი მუშაობდა აზერბაიჯანის რადიოკომიტეტის სიმფონიურ ორკესტრში.

1944 წელს მან სწავლა კვლავ განაგრძო მოსკოვის სახელმწიფო კონსერვატორიაში, პროფესორ ქსენია ერდელის ხელმძღვანელობით. 1949 წელს კონსერვატორიის წარმატებით დასრულების შემდეგ, კომპოზიტორ ყარა ყარაევის რეკომენდაციით, აბდულაევამ პედაგოგიური საქმიანობა დაიწყო აზერბაიჯანის სახელმწიფო კონსერვატორიაში.

აიდა აბდულაევა გარდაიცვალა 2009 წლის 11 ივნისს ბაქოში და დაკრძალულია საპატიო დაკრძალვის ხეივანში, ბაქოში.

შემოქმედებითი და პედაგოგიური საქმიანობა
აიდა აბდულაევას საქმიანობა აერთიანებდა როგორც შემსრულებლურ, ისე პედაგოგიურ და მეთოდურ მუშაობას. მისი პედაგოგიური მოღვაწეობის შედეგად აღიზარდა 50-ზე მეტი პროფესიონალი არფისტი. მისი ინიციატივით, არფის სწავლება დაინერგა სუმგაითისა და ბაქოს მუსიკალურ კოლეჯებში, რაც მნიშვნელოვანი ნაბიჯი იყო ამ ინსტრუმენტის პროფესიული სწავლების განვითარებისთვის.

აბდულაევა აქტიურად მონაწილეობდა სასწავლო პროგრამებისა და მეთოდური მასალების შექმნაში. ასევე ახორციელებდა აზერბაიჯანელი კომპოზიტორების ნაწარმოებების გადამუშავებასა და ადაპტაციას არფისთვის, რითაც გაამდიდრა რეპერტუარი და ხელი შეუწყო ინსტრუმენტის პოპულარიზაციას.

აიდა აბდულაევას მრავალწლიანი ნაყოფიერი საქმიანობა სათანადოდ იქნა შეფასებული სახელმწიფო დონეზე. 1972 წელს მას მიენიჭა აზერბაიჯანის სსრ-ის დამსახურებული არტისტის საპატიო წოდება. 2008 წლიდან იღებდა საპრეზიდენტო პენსიას.
ათალი მანვუა

ათალი მანვუა (; დ.1842) — ფრანგი ხელოვანი და დემიმონდის წარმომადგენელი. მეორე იმპერიის ხანაში აღიარებული მსახიობი და მხატვარი გახდა.

მისი ადრეული ცხოვრების შესახებ ბევრი რამ არ არის ცნობილი, თუმცა იგი საშუალო ფენის წარმომადგენელთა ოჯახში დაიბადა. მანვუა ოგიუსტინ ბროჰანის მოსწავლე იყო, მისი დებიუტი თეატრში კი 1861 წელს შედგა. მისმა ნახატმა — „სულის ანარეკლები“ — 1868 წლის პარიზის სალონზე მაღალი შეფასება დაიმსახურა. მან არაერთი აღიარება და ჯილდო მიიღო სხვადასხვა სახელოვნებო საზოგადოებისგან.

მანვუა გამორჩეული იყო ახალგაზრდა ქალი ხელოვანების მენტორობით; მიიჩნევა, რომ მან, სინათლისა და ატმოსფეროს თავისებური გამოყენებით, შესაძლოა გავლენა მოახდინა იმპრესიონისტულ მოძრაობაზეც. თავის დროზე იგი დემიმონდის ისეთ ცნობილ ქალბატონებს შორის მოიხსენიებოდა, როგორებიც იყვნენ კორა პირლი და სარა ბერნარი.

სიცოცხლის ბოლო წლებში იგი ქველმოქმედებას ეწეოდა. მანვუა 1887 წელს, 45 წლის ასაკში გარდაიცვალა. იგი დაკრძალულია პარიზში,პერ-ლაშეზის სასაფლაოზე
ზივერ მამედოვა

ზივერ ნაჯაფგულუ ყიზი მამედოვა (; დ. 14 ივნისი, 1902, ბაქო — გ. 22 აპრილი, 1980, ბაქო)  — საბჭოთა და აზერბაიჯანელი მოქანდაკე, პირველი ქალი მოქანდაკე აზერბაიჯანში. ის ძირითადად პორტრეტული ქანდაკების ჟანრში მუშაობდა და სსრკ-ის მხატვართა კავშირის წევრი იყო.

ბიოგრაფია
ზივერ მამედოვა ბაქოში ნაჯაფგულუ თაღიევის ოჯახში დაიბადა. 1909 წელს ბაქოს წმინდა ნინას სახელობის გოგონათა გიმნაზიაში სწავლობდა. სკოლის დამთავრების შემდეგ, სწავლა პარალელურად განაგრძო სახელმწიფო თურქულენოვანი მუსიკალური სკოლის ვიოლინოს კლასში და აზერბაიჯანის უმაღლესი ხელოვნების სკოლის ხატვის კლასში, რომელიც 1924 წელს დაამთავრა. მისი მასწავლებლები იყვნენ ცნობილი მოქანდაკეები სტეფან ერზია და პინჰოს საბსაი, რომლებმაც მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინეს მის პროფესიულ განვითარებაზე.

კარიერის დასაწყისში მამედოვამ მუსიკაც შეისწავლა: 1922 წლიდან მუშაობდა მევიოლინედ სახელმწიფო სიმფონიურ ორკესტრში უზეირ ჰაჯიბეკოვის ხელმძღვანელობით, ხოლო 1923 წელს მონაწილეობდა ოპერეტა „არშინ მალ ალანის“ დადგმაში. გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ის ასევე მუშაობდა მთარგმნელად გამომცემლობა „აზერნეშრში“.

მან უდიდესი აღიარება პორტრეტული ქანდაკების სფეროში მოიპოვა. 1930-იან და 1940-იან წლებში შექმნა არაერთი ცნობილი კულტურული და საზოგადო მოღვაწეების ბიუსტი, მათ შორის აზიმ აზიმზადეს, ჰუსეინყული სარაბსკის, მეშადი აზიზბეკოვის, იდრის სულეიმანოვისა და სხვების. 1950 წელს შექმნა უზეირ ჰაჯიბეკოვის თაბაშირის პორტრეტი, რითაც გახდა ერთადერთი მოქანდაკე, რომლისთვისაც კომპოზიტორი პირადად პოზირებდა. მის დეკორატიულ ნამუშევრებს შორის აღსანიშნავია ფაიფურის კომპოზიციები „გოგონა თოჯინით“ (1950) და „მოცეკვავე“ (1954).

1924 წელს იგი ჰაბიბ მამედოვზე დაქორწინდა. წყვილს ორი შვილი ჰყავდა: ქალიშვილი, გულბენიზი და ვაჟი, ტოკაი მამედოვი, რომელიც მოგვიანებით აზერბაიჯანის სახალხო მხატვარი, პროფესორი და სსრკ სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი გახდა.

გარდაიცვალა 1980 წლის 22 აპრილს, ბაქოში.