iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ან ჩანგ-რიმი

ან ჩანგ-რიმი (დ. 2 მარტი, 1994) — კორეელი ძიუდოისტი. ასპარეზობს -73კგ წონით კატეგორიაში. 2020 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მოიპოვა ბრინჯაოს მედალი. 2018 წელს გახდა მსოფლიო ჩემპიონი. არის მსოფლიო ჩემპიონატის ორგზის (2015, 2017) ბრინჯაოს მედლის პრიზიორი. 2018 წლის აზიურ თამაშებზე მოიპოვა ვერცხლის მედალი.
საიდ მოლაეი

საიდ მოლაეი (დ. 5 იანვარი, 1992) — ირანელი–მონღოლი ძიუდოისტი. ასპარეზობს -81კგ წონით კატეგორიაში. 2019 წლამდე გამოდიოდა ირანის სახელით. 2019 წლის შემდეგ გამოდის მონღოლეთის სახელით. 2017 წელს მსოფლიო ჩემპიონატზე მოიპოვა ბრინჯაოს მედალი. 2018 წელს მოიგო მსოფლიო ჩემპიონატი. 2020 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მოიპოვა ვერცხლის მედალი.
რამადან დარვიში

რამადან დარვიში (დ. 29 იანვარი, 1988) — ეგვიპტელი ძიუდოისტი. ასპარეზობს -100კგ წონით კატეგორიაში. 2009 წელს მსოფლიო ჩემპიონატზე მოიპოვა ბრინჯაოს მედალი. 2011 წელს მოიპოვა ვერცხლის მედალი აფრიკულ თამაშებზე. 8 წლის შემდეგ, 2019 წელს მოიგო აფრიკული თამაშები. არის აფრიკის ძიუდოს ჩემპიონატის 7-გზის გამარჯვებული (2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2016, 2020) და ოთხგზის (2014, 2015, 2017, 2019) ვერცხლის მედლის პრიზიორი.
ჰისაიოში ჰარასავა

ჰისაიოში ჰარასავა (დ. 3 ივლისი, 1992) — იაპონელი ძიუდოისტი. ასპარეზობს +100კგ წონით კატეგორიაში. 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მოიპოვა ვერცხლის მედალი. 2021 წელს მოიგო აზიური თამაშები. 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე მოიპოვა ბრინჯაოს მედალი. 2019 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე მოიპოვა ვერცხლის მედალი.
ნიკოლოზ სეხნიაშვილი

ნიკოლოზ სეხნიაშვილი (დ. 9 დეკემბერი, 1993) — ქართველი პროფესიონალი მოკრივე.

სეხნიაშვილის დებიუტი პროფესიონალურ კრივში 2018 წლის 29 აპრილს შედგა. იგი ამჟამად ამერიკაში, ფლორიდის შტატში ცხოვრობს და ცნობილი მწვრთნელის, ხავიელ სენტენოს მეთვალყურეობის ქვეშ ვარჯიშობს. შეერთებულ შტატებში გამგზავრებამდე, სეხნიაშვილი საბერძნეთში ასპარეზობდა.

2019 წელს სეხნიაშვილს მსოფლიო ლიდერმა კომპანიამ -მა გაუფორმა ხელშეკრულება. -ის ხელმძღვანელმა, ბობ არუმმა -ს განუცხადა, რომ იგი დარწმუნებულია იმაში, რომ სეხნიაშვილი მისი პირველი მსოფლიო ჩემპიონი გახდება საქართველოდან.

2019 წლის ნოემბერში, -ის ბანერის ქვეშ სეხნიაშვილის სადებიუტო ბრძოლა შედგა ამერიკელ ედი გეითსის წინააღმდეგ, ფლორიდაში, ორლანდოში. მან მოწინააღმდეგე ნოკაუტით დაამარცხა.

მისი შემდეგი ბრძოლა ლას-ვეგასში, -ში შედგა სადაც მან ამერიკელი მეტოქე, ისაია ჯონსი დიდი უპირატესობით დაამარცხა.

სეხნიაშვილის მომდევნო ბრძოლა დაგეგმილია 2021 წლის 3 აგვისტოს მედისონ-სკვერ-გარდენი-ის ლეგენდარულ არენაზე.
კოლხეთის ტროპიკული ტყეები და ჭაობები

კოლხეთის ტროპიკული ტყეები და ჭაობები — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. შედგება ორი ეროვნული პარკისა და ორი დაცული ტერიტორიის სულ შვიდი კომპონენტისაგან. კოლხეთის ტროპიკული ტყეები და ჭაობები გადაჭიმულია შავი ზღვის ზომიერად თბილი და ნოტიო აღმოსავლეთ სანაპიროს 80 კილომეტრის მანძილზე.

ისტორია
2007 წლის 24 ოქტომბრიდან კოლხეთის ეკოსისტემა შეტანილი იყო იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის საცდელ სიაში, ხოლო 2021 წლის 26 ივლისს გახდა იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი კოლხეთის ტროპიკული ტყეები და ჭაობების სახელით.

ძირითადი მიზეზი, რის გამოც კოლხეთის ტროპიკული ტყეები და ჭაობები იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი გახდა არის ის, რომ კოლხეთის დაბლობი ლეფუგიუმია, ანუ ტერიტორია, სადაც რომელიღაც უძველესი სახეობა არახელსაყრელ გეოლოგიურ პერიოდში გადარჩა და დღესაც შემორჩენილია. კოლხეთის დაბლობზე ის მცენარეებია გადარჩენილი, რომლებიც ჯერ კიდევ გამყინვარების პერიოდამდე არსებობდა.

კოლხეთის ტროპიკულ ტყეებსა და ჭაობებში ცხოვრობს გადაშენების პირას მდგარი მცენარეების 44 სახეობა და ცხოველების 19 სახეობა, მათ შორის აღსანიშნავია კოლხური ზუთხი. ადგილი წარმოადგენს გლობალურად გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი ფრინველების უმნიშვნელოვანეს ადგილს, რომლებიც მიგრირებენ ბათუმის ვიწრო ბილიკებზე.

კომპონენტები
კოლხეთის ტროპიკული ტყეები და ჭაობების შემადგენლობაში შედის საქართველოს 4 დაცული ტერიტორიის (მტირალასა და კოლხეთის ეროვნული პარკები, კინტრიშისა და ქობულეთის დაცული ტერიტორიები) შვიდი კომპონენტი (კინტრიში-მტირალა, ისპანი, გრიგოლეთი, იმნათი, ფიჩორი, ნაბადა, ჭურია). ქვემოთ წარმოდგენილია კომპონენტების ცხრილი, კომპონენტები დალაგებულია სამხრეთიდან ჩრდილოეთის მიმართულებით.
კადარის ნაოხვამური (სამლოცველო)

კადარის ნაოხვამური — არქიტექტურული ძეგლი სამეგრელო ზემო სვანეთის მხარის ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ კოკში, ამავე სოფელში მცხოვრებ მიხეილ ხუბუას კარ-მიდამოს ნაკვეთში, რომელიც „კადარის ნაოხვამურის“ სახელითაა ცნობილი.

ეკლესია დარბაზული ტიპის ფორმისაა ბრტყელი აფსიდით. აგების თარიღია გვიან შუა საუკუნეები. ნაშენია ძირითადად რიყის ქვით კირ დუღაბის ხსნარზე, ასევე ალაგ-ალაგ სამშენებლო მასალად გამოუყენებიათ წითელი ფერის ბრტყელი აგური, ნაწილი აგურისა იქვე მიმოფანტულია ეკლესიის მახლობლად. ეკლესიის წინა ფასადი მოუპირკეთებიათ დიდი კვადროვანი თლილი ქვებით. კედლები მხოლოდ შემორჩენილია დასავლეთით ერთი მეტრის სიმაღლის დონეზე. შესასვლელი კარები დასავლეთის და სამხრეთის მხარესაა დატანილი. ეკლესიის დასავლეთის მხარეს შემორჩენილია წრიული ფორმის თაღი. სამლოცველო ძლიერ არის დაზიანებული. დაფარულია უმეტესად მცენარეული საფარით.
ვასილ დემიდოვი

ვასილ ალექსანდრეს ძე დემიდოვი — ქართველი იურისტი, მოსამართლე.

ბიოგრაფია
1907 წლიდან იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი. 1919 წლის 7 ოქტომბერს დამფუძნებელმა კრებამ აირჩია საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სენატის წევრად. მუშაობდა სენატის სამოქალაქო საკასაციო დეპარტამენტში. სენატმა მას დააკისრა ქუთაისის სასამართლო დაწესებულებების რევიზია.
აღდგომელაანთკარის აღდგომის ეკლესია

აღდგომელაანთკარის აღდგომის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი მცხეთა-მთიანეთის მხარის მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ აღდგომელაანთკარში.

ეკლესიას რიყის ქვითა და აგურით ნაგები გალავანი აქვს შემოვლებული. სამხრეთით, გალავანში ჩართულია რიყის ქვით ნაგები, დამატებითი მოცულობა. კიდევ ერთი ნაგებობა დგას ეკლესიის ჩრდილოეთითაც.

აგურით ნაგებ აღდგომის ტაძარს სამხრეთიდან დავით აღმაშენებლის სახელობის მცირე ეკლესია აქვს მიშენებული. აღდგომის ეკლესია შვერილაფსიდიანია, აღმოსავლეთით, აფსიდის კედელში სამი თაღოვანი სარკმელია გაჭრილი. ასეთივე ორ-ორი სარკმელია დატანებული ჩრდილოეთ და სამხრეთ ფასადებზე. ეკლესიას სწორკუთხა შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს. ორივე მოცულობას მოტივად მიყვება თაღებით არქიტექტურული რიტმის შექმნის მცდელობა. აღდგომის ეკლესიის ჩრდილოეთ ფასადზე ორ პილასტრს ეყრდნობა სამი დეკორატიული თაღი, დასავლეთით, მაღალ ცრუ თაღში, ჩასმულია დაბალი დეკორატიული თაღი, რითაც აქცენტი შესასვლელზე კეთდება. ინტერიერში, კონქი და აფსიდის კედლები მოხატულია. საკურთხეველი საფეხურითაა ამაღლებული და დანარჩენი დარბაზისგან კანკელი გამოყოფს. საბჯენი თაღი პილასტრებს ეყრდნობა. სამხრეთიდან აღდგომის ეკლესიას ეკვირს დავით აღმაშენებლის სახელობის მცირე, დარბაზული ეკლესია. დასავლეთ და აღმოსავლეთ ფასადებზე დეკორატიული თაღებია გამოყვანილი. სამხრეთ ფასადში, შესასვლელად გაჭრილია ერთ სვეტზე დაყრდნობილი ორი თაღი. მცირე ეკლესია მთლიანად მოხატულია, საკურთხეველი საფეხურითაა ამაღლებული და დარბაზისგან კანკელითაა გამოყოფილი. აფსიდის ღერძზე გაჭრილია თაღოვანი სარკმელი. ლავგარდანი აგურისაა, ორივე ეკლესია გადახურულია კრამიტით.
სენაკის იოანე ნათლისმცემლის საკათედრო ეკლესია

იოანე ნათლისმცემლის საკათედრო ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი სამეგრელო-ზემო სვანეთის სენაკის მუნიციპალიტეტში.

სენაკის მუნიციპალიტეტის ცენტრში მდებარეობს იოანე ნათლისმცემლის სახელობის საკათედრო ტაძარი, რომელიც აიგო 1999-2001 წლებში მაშინდელი, სენაკის, ფოთისა და ხობის, დღეს კი ფოთისა და ხობის მიტროპოლიტ გრიგოლის ლოცვა-კურთხევით. ტაძარი აგებულია ეკლარის ქვით, აქვს ორი კარიბჭე, რომლებიც თაღოვანია და მოჩუქურთმებული. ტაძრის გუმბათს ამშვენებს სპილენძისგან ჩამოსხმული ჯვარი.
ედუარდ ჰეგერი

ედუარდ ჰეგერი (დ. 3 მაისი, 1976) — სლოვაკი პოლიტიკოსი. 2016-2020 წლებში იყო სლოვაკეთის ეროვნული საბჭოს წევრი. 2020 წლის მარტიდან 2021 წლის აპრილამდე იკავებდა სლოვაკეთის ფინანსთა მინისტრის თანამდებობას. 2020-2021 წლებში იყო სლოვაკეთის ვიცე-პრემიერი. 2021 წლის 1 აპრილიდან არის სლოვაკეთის პრემიერ-მინისტრი.
წითელწყაროს წმინდა ბარბარეს ეკლესია

წითელწყაროს წმინდა ბარბარეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ წითელწყაროში.

დარბაზული ეკლესია ნაგებია სხვადასხვა ზომის და ჯიშის ნაწილობრივ დამუშავებული და ნატეხი ქვით დუღაბზე. წყობის ხაზოვნება არაა დაცული. სიმაღლის მატებასთან ერთად მცირდება ქვის ზომები. შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. კარი არქიტრავულია. არქიტრავის ქვაზე ჯვარია ამოკაწრული. აფსიდა ნახევარწრიულია მხრით გამოყოფილი დარბაზისგან. აფსიდის ღერძზე სარკმელია გაჭრილი (თავის ფორმა არ ირკვევა). საკურთხევლის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებში თითო სწორკუთხა ნიშია გაკეთებული. ეკლესიის ძლიერი დაზიანების და ნაშალი ფენით დაფარვის გამო სხვა დეტალები არ ირკვევა.
ადამ სეჯუიკი

ადამ სეჯუიკი (დ. 22 მარტი, 1785, დენტი, იორკშირი — გ. 27 იანვარი, 1873, კემბრიჯი) — ინგლისელი გეოლოგი. ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი (1821). კემბრიჯის ტრინიტი-კოლეჯის დამთავრების შემდეგ (1808), სადაც თეოლოგიასა და მათემატიკას სწავლობდა, გაიტაცა გეოლოგიამ. 1810 წლიდან იყო კემბრიჯის უნივერსიტეტის ასისტენტი, კემბრიჯის ფილოოსოფიური საზოგადოების ერთ-ერთი დამაარსებელი (1818), ლონდონის გეოლოგიური საზოგადოების წევრი (1818-დან, 1829–1831 წლებში პრეზიდენტი).
ანა კალანდაძის საცხოვრებელი სახლი

ანა კალანდაძის საცხოვრებელი სახლი — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში,სახლში დაიბადა და ცხოვრობდა ქართველი პოეტი ქალი ანა კალანდაძე. მდებარეობს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხიდისთავში. ორ-სართულიანი ოდა დგას ეზოს ცენტრში. აშენებულია საუკუნის 20-იან წლებში. მრავალჯერ გადაკეთებულობის არქიტექტურულ-მხატვრული კუთხით დაბალ დონეზეა შეფასებული. შემორჩენილი აქვს ავთენტური ხის აივანი. ძეგლის სტატუსი მიენიჭა 2014 წელს.
ბახმაროს პიონერთა ბანაკი

ბახმაროს პიონერთა ბანაკი — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში, კურორტ ბახმაროში. სახლი გამოიყენებოდა პიონერთა კოლექტიური დაასვენებისთვის.

არქიტექტურა
ერთ სართულიანი ნაგებობა დგას მდინარე ბახვისწყლის სამხრეთით, უჩხუბის ქუჩაზე, სამანქანო გზიდან 20 მეტრში. ნაგებობა მართკუთხა გეგმაშია ჩაწერილი და გადახურულია ოთხქანობიანი თუნუქის სახურავით. დაქანებული რელიეფის გამო, ნაგებობა მთავარი ფასადის მხარეს უფრო მაღალ, ხის მასიურ სვეტებსა და რამდენიმე ბეტონის სვეტეს ეყრდნობა. სამანქანო გზისკენ მიმართული მთავარი ფასადი ჰორიზონტალურად ვითარდება. შენობის სახეს ქმნის აივნის კუთხეებში თლილი და სტილიზებული კაპიტელებით დაბოლოებული სვეტების თანმიმდევრული რიგი და მათ შორის ჩართული სტალაგმიტისებური სხივებით შედგენილი შეწყვილებული რკალის მოყვანილობის ფარდები ქმნის. მთავარი ფასადი ასევე გაფორმებულია ხის სადა შეფიცრული მოაჯირით, რომელიც გაფორმებულია რითმულად განლაგებული მართკუთხედებით, რომელთა ბოლოები მომრგვალებულია. აივანზე გამავალი ღიობები სიმეტრიულადაა განლაგებული. შენობას არსებულ გარემოში და განაშენიანებაში აკისრია დომინანტის როლი.
დიდი აუზი

დიდი აუზი — მთიანეთი აშშ-ში. ადმინისტრაციულად ვრცელდება ნევადის, ორეგონის, იუტის, კალიფორნიის, აიდაჰოსა და უაიომინგის შტატების ტერიტორიაზე. მდებარეობს ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილიერის შიდა სარტყელში. ჭარბობს ნახევარუდაბნოსა და უდაბნოს ლანდშაფტები.

აღმოსავლეთით შემოსაზღვრულია უოსაჩის ქედითა და კოლორადოს პლატოთი, დასავლეთით სიერა-ნევადისა და კასკადოვანი ქედით, ჩრდილოეთით კოლუმბიის პლატოთი, ხოლო სამხრეთით მოხავეს უდაბნოთი. ფართობი 541,730 კმ². მაქსიმალური სიმაღლე 4421 მ (მთა უიტნი). უკავია ვრცელი გაუდინარი არე, ბიომები, ეკორეგიონები და უდაბნოები.

დიდი აუზი წარმოდგენილია მოკლე და ფართო მერიდიანული კლდოვანი ქედებით, რომლებიც დაყოფილია ვრცელი, ერთმანეთთან დაკავშირებული ტაფისებრი ქვაბულებით ანუ აუზებით. ქედების სიგრძე 95–190 კმ, ხოლო სიგანე 5–24 კმ-ია. მთის კალთები ვიწრო ხერხისებრი კლდოვანი თხემებით ჩაჭრილია ღრმა ხეობებით, რომლებიც ჩვეულებრივ, ქედებთან შედარებით რამდენადმე ფართოა და უმეტესწილად უდაბნოებია, რომელთა სიმაღლე 300–1800 მ ფარგლებშია. ქედების მწვერვალების სიმაღლე საშუალოდ 2750 მ-ია. სიერა-ნევადა რეგიონის შიგნით წვიმის ჩრდილს წარმოქმნის.

დიდი აუზის კლიმატი მკვეთრად კონტინენტურია, დიდწილად გაბატონებულია სუბტროპიკული, ჩრდილოეთით ზომიერი ჰავა. ზაფხული ცხელია, უღრუბლო, ზამთარი გრილია, ხშირი ნისლით. ივლისის საშუალო ტემპერატურაა 20–22 ° (მაქსიმალური 56,7 °), იანვრის 0–2 ° (მინიმალური –30 °, მთებში –60 °-მდე). ატმოსფერული ნალექების რაოდენობა დაახლოებით 200 მმ წელიწადში, ცალკეულ ქვაბულებში 100 მმ-ზე ნაკლებია, მთების დასავლეთ კალთებზე 500 მმ.

ტერიტორიის დიდი ნაწილი გაუდინარია; არის მოკლე ეპიზოდური ნაკადები, რომლებიც აუზს არ სცილდება. მთავარი მდინარეა ჰუმბოლდტი. ტბებიდან აღსანიშნავია: დიდი მლაშე ტბა, პირიმიდი, სევირი და იუტა. ტბების დიდ ნაწილს უკავია პლეისტოცენში არსებული უფრო ვრცელი წყალსატევების ადგილი. ამ კუთხით გამოსაყოფია ტბა ბონევილი. მორწყვის მთავარი წყაროა არტეზიული ჭები, რომლებიც უმეტესწილად ქვაბულების განაპირა მხარესაა განლაგებული.

ქვაბულებში ფართოდაა გავრცელებული მურა, რუხი, მლაშობი და ბიცობი ნიადაგი, ხოლო მთებში გვხვდება ყავისფერი და რუხ-ყავისფერი ნიადაგი. ტერიტორიის დიდი ნაწილი ნახევარუდაბნოს მცენარეულობას უკავია, ჩრდილოეთით მარცვლოვან-ავშანია, სამხრეთით ბუჩქნარ-სუკულენტურები, კაქტუსები, აგავა და სხვა. უფრო ნოტიო კალთები შემოსილია ფიჭვნარ-ღვიანებით. ცხოველთა სამყარო სახეობრივი შედგენილობით ღარიბია. ბევრია ქვეწარმავალი.

კვლევის ძველ ანგარიშებში დიდი აუზის ქედები მიმსგავსებული იყო მუხლუხოების გროვასთან. ტერმინი „დიდი აუზი“ გამოიყენება ჰიდროგრაფიაში, ეკოლოგიაში, ფლორისტიკაში, ფიზიოგრაფიაში, ტოპოგრაფიასა და ეთნოგრაფიაში.

ჯედედაია სმითმა პირველმა გადაკვეთა დიდი აუზი 1824 წელს, თუმცა აღნიშნული მოგზაურობა დოკუმენტურად არ დაუდასტურებია. დიდი აუზის აღმოსავლეთ ნაწილი შეისწავლა ჯონ ფრიმონტმა 1846 წელს, თუმცა რეგიონი არ გადაუკვეთავს. დიდი აუზის ფარგლებშია დიდი აუზის ეროვნული პარკი, სიდარ-ბრეიქსის ეროვნული ძეგლი და სხვა.
სვადეშის მოძრაობა

სვადეშის მოძრაობა ( — სამამულო, — თავისი მიწა, თავისი ქვეყანა) — ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი ფორმა ინდოეთში. მიმართული იყო ეროვნული მრეწველობის განვითარების წასახალისებლად, რომელსაც კონკურენციას უწევდა ინგლისური საქონელი. ჩაისახა საუკუნის ბოლო მეოთხედში. 1906 წელს ინდოეთის ეროვნული კონგრესის კალკუტის სესიამ სვადეშის ლოზუნგი წამოაყენა, როგორც ერთ-ერთი მთავარი საპროგრამო მოთხოვნა. უპირატესად მხარს უჭერდნენ ადგილობრივი ნართისა და ქსოვილების წარმოების წახალისებას.

სქოლო
ზორან ზაევი

ზორან ზაევი (; დ. 8 ოქტომბერი, 1974) — ჩრდილოეთ მაკედონელი პოლიტიკოსი. 2005-2016 წლებში სტრუმიცის მერი. 2013-2017 წლებში ჩრდილოეთ მაკედონიის ოპოზიციის ლიდერი. 2017 წლის 31 მაისიდან 2020 წლის 3 იანვრამდე ჩრდილოეთ მაკედონიის პრემიერ-მინისტრი. 2020 წლის 30 აგვისტოდან კვლავ ჩრდილოეთ მაკედონიის პრემიერ-მინისტრია.
იანეზ იანშა

ივან იანშა, უფრო მეტად ცნობილი როგორც იანეზ იანშა (დ. 17 სექტემბერი, 1958) — სლოვენიელი პოლიტიკოსი. 1990 წლიდან არის სლოვენიის ეროვნული ასამბლეის წევრი. 1993 წლიდან სლოვენიის დემოკრატიული პარტიის ლიდერი. 1990-1994 წლებში სლოვენიის თავდაცვის მინისტრი. 2000 წლის 7 ივნისიდან ამავე წლის 30 ნოემბრამდე მეორედ იკავებდა სლოვენიის თავდაცვის მინისტრის თანამდებობას. 2008 წლის იანვრიდან ამავე წლის ივლისამდე ევროპული საბჭოს თავმჯდომარე. 2004-2008 წლებში სლოვენიის პრემიერ-მინისტრი. 2012-2013 წლებში ხელმეორედ იკავებდა სლოვენიის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას. 2020 წლის 3 მარტიდან არის სლოვენიის პრემიერ-მინისტრი.
სპაზმი

სპაზმი ( — კრუნჩხვა < — ვქაჩავ, ვწევ) — კუნთების ან კუნთების ჯგუფის უნებლიე ტონური შეკუმშვა (კრუნჩხვა). განარჩევენ განივზოლიანი (ჩონჩხის) კუნთების (მაგ., ზოგიერთი დამბლის დროს), გლუვი კუნთების — სისხლძარღვთა კედლის (ანგიოსპაზმი; მაგ., სტენოკარდიის დროს), ბრონქების (ბრონქული ასთმა), საყლაპავის (კარდიოსპაზმი), ქუთუთოს (ბლეფაროსპაზმი), ნაწლავისა და სხვა სპაზმებს. ჩონჩხის კუნთების სპაზმი აძნელებს მოძრაობას, გლუვი კუნთების სპაზმის შედეგად კი ირღვევა ორგანოს სხვადასხვა ფუნქცია.
ბლეფაროსპაზმი

ბლეფაროსპაზმი ( — ქუთუთო და — სპაზმი, კრუნჩხვა) — თვალის წრიული კუნთების სიმეტრიული შეკუმშვა. კლონური ბლეფაროსპაზმი ქუთუთოს უნებლიე ხშირი ციმციმი ან შენელებული დახუჭვა და გახელაა. ტონური ბლეფაროსპაზმი — მედეგი სპასტიკური მოჭუტვა, რომელიც რამდენიმე საათი ან კვირა გრძელდება. შეინიშნება ქორეის, ტეტანუსის, ექსტრაპირამიდული სისტემის პათოლოგიის, თვალის, კბილების, ცხვირ-ხახის დაავადებებისა და დაზიანების დროს და სხვ. მკურნალობა მიმდინარეობს დაავადებაზე დაყრდნობით.
სანგინი

სანგინი ( < — სისხლისფერი) — სხვადასხვა ტონის წითელ-ყავისფერი ფანქრები (ბუდის გარეშე). არსებობს ბუნებრივი (ნატურალური) და ხელოვნური. შედგება კაოლინისა და რკინის ჟანგეულებისაგან, სანგინის („წითელი ცარცის“) დამზადების ტექნიკა ცნობილია რენესანსის ეპოქიდან (ლეონარდო და ვინჩი, რაფაელი). განსაკუთრებით ფართოდ გავრცელდა საუკუნეში ნატურიდან ხატვისას.
კოდი გაკპო

კოდი მათეს გაკპო (; დ. 7 მაისი, 1999) — ნიდერლანდელი ფეხბურთელი. „ლივერპულისა“ და ნიდერლანდების ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების გარემარბი.

კარიერა
იყო ნაკრების წევრი 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე.

სანაკრებო სტატისტიკა
მიღწევები
პსვ ეინდჰოვენი: (1)
ნიდერლანდების სუპერთასი (1): 2021

ლივერპული: (2)
პრემიერ ლიგა (1): 2024-25
ინგლისის ლიგის თასი (1): 2023–24
გოგიეთის ნაეკლესიარი

გოგიეთის ნაეკლესიარი — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ გოგიეთში. შუა საუკუნეების ეკლესია ამჟამად დანგრეულია. შემორჩენილია იატაკის და საკურთხევლის ნაწილი, ასევე ქვის ჯვრები, ოთკუთხა თლილი ქვის ფრაგმენტები, დანარჩენი ნაწილი იყო ხის, რომელიც დაშალეს 1930-იან წლებში და ხის მასალით ააშენეს სკოლა, რომელიც ასევე არაა შემორჩენილი. ძეგლის სტატუსი მიენიჭა 2017 წელს.
გოგორეთის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია

გოგორეთის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მერიაში.

თარიღდება საუკუნით. აგებულია ნატეხი ქვით. წარმოადგენს დარბაზულ ნაგებობას გარეთ გაზიდული ნახევარწრიული აფსიდით. შესასვლელი დასავლეთიდან და სამხრეთიდან აქვს. საკურთხეველი დარბაზისგან გამოყოფილია მხრებით, ხოლო იატაკი ერთი საფეხურით ამაღლებულია. გრძივი კედლების შუაში თითო პილასტრია. იატაკი ქვის ფილებითაა მოგებული და გადალესილია.
ვაკიჯვრის ეკლესია

ვაკიჯვრის ეკლესია — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვაკიჯვარში. ეკლესია დგას სოფლის ბოლოში, ე. წ. თავვაკიჯვარში.

ეკლესია აშენებულია 2000 წელს, საუკუნის ტაძრის საძირკველზე. ფასადზე რამდენიმე ადგილას გამოყენებულია ძველი ეკლესიის ჩუქურთმიანი ქვა. ძველი ტაძრის ქვების ნაწილი ეზოშია. შენობა წარმოადგენს ერთნავიან ბაზილიკას და სწორკუთხა მინაშენი აქვს.
ზოტის ჯამე

ზოტის ჯამე — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზოტში.

ჯამე ხის ორსართულიანი შენობაა, რომელიც გუმბათის ფორმის მინარეთით მთავრდება. ინტერიერი კარგადაა განათებული, რასაც ორ რიგად განლაგებული ფანჯრები უზრუნველყოფს. აშენებულია 1904 წელს. ავთენტური ხის ფანჯრები შეცვლილი აქვთ მეტალო-პლასტმასის ფანჯრებით, შენობას შემოკრული აქვს თუნუქი. შენობას შიგნით, სამი კედლის გასწვრივ, ქანდარა გასდევს. სამხრეთ კედელში განთავსებულია მიჰრაბი. ერთ-ერთ კუთხეში კათედრა დგას. მეჩეთი ნატიფად მოხატული და მოჩუქურთმებულია. ჩუქურთმები და ფრიზი შეფერილია მწვანე, ფირუზისფერი და წითელი ფერებით. კედლები მოხატულია მცენარეული ორნამენტებით და ყვავილთა კონებით. აქ გამოყენებულია ცისფერი ფონი და ნარინჯისფერი, წითელი, მწვანე და შავი ფერები. გადმოცემის მიხედვით ინტერიერის მოხატულობა ჭან ომერს ეკუთვნის.
ნათლისმცემლის ეკლესიის ნანგრევი

ნათლისმცემლის ეკლესიის ნანგრევი — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ კოხნარში.

წმინდა იოანე ნათლისმცემლის სახელობის ეკლესია აშენებული იყო საუკუნეში სიპი ქვით და დუღაბით. გადმოცემით, მდინარე ხევისწყალიდან ტაძრამდე იდგა ხალხი და ერთმანეთს აწვდიდნენ ამ ქვებს და ასე აშენებულა ეს ტაძარი კვერცხით და დუღაბით. ტაძარში მოღვაწეობდნენ იყვნენ უშვერიძეები და თევზაძეები. უკანასკნელი მღვდელი იყო სილიბისტრო თევზაძე.
მგალობლიშვილის კარ-მიდამო

მგალობლიშვილის კარ-მიდამო — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვემო ერკეთში. მოიცავს ნაეკლესიარს და თავდაცვითი ნაგებობის ნაშთს.

ნაეკლესიარი
კარმიდამოში მდებარეობს ნაეკლესიარი. ნაეკლესიარის ადგილი მოვაკებულ ტერასას წარმოადგენს. რომლის ყველაზე მაღალ წერტილში დგას ქვის თლილი სვეტი ბუნის ქვა. ტერასის ფერდებზე ქვიშაქვის ქვაყრილი შეიმჩნევა. ზოგიერთ ქვაზე ლილვია გამოკვეთილი.

თავდაცვითი ნაგებობის ნაშთი
ნაეკლესიარიდან დასავლეთით, 20 მეტრში მდებარეობს თავდაცვითი ნაგებობის ნაშთი. მისასვლელი გზა მხოლოდ აღმოსავლეთიდან აქვს, ხოლო დანარჩენი მხარიდან მკვეთრი ფერდებითაა შემოსაზღვრული. თავდაცვითი ნაგებობა დამატებით გალავნით იყო გამაგრებული. მის ირგვლივ იკითხება ფლეთილი ქვებით კირის დუღაბზე ნაგები გალავნის ნაშთები, რომელიც ყველაზე უკეთ ჩრდილოეთ მხარესაა შემორჩენილი. ერთ საფეხურიან ცოკოლზე მდგარი ნაგებობა გეგმაში მართკუთხაა. კედლები 3 მეტრის სიმაღლემდეა შემორჩენილი. ნაგებია ფლეთილი ქვებით კირის დუღაბზე. წყობის პირველი რიგი ნაგებია დიდი ზომის ქვის ლოდებით. შესასვლელი აღმოსავლეთ კედელში უნდა ყოფილიყო გაჭრილი, რომლის ძირითადი ნაწილი გამონგრეულია. დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში ღიობებია გამონგრეული.
შერმანდ ნიგურიანის დარბაზ-მაჩუბი

შერმანდ ნიგურიანის დარბაზ-მაჩუბი — არქიტექტურული ძეგლი საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტში.

დარბაზ-მაჩუბი დღესდღეობით მთლიანად დანგრეულია, ის კოშკის ჩრდილოეთის ფასადზე იყო მიდგმული, რასაც დარნჩენილი შვერილი კედლების ნაშთებით ვხედავთ. ნაგებობისგან მხოლოდ ჩრდილოეთი კედლის პირველი სართულის ნაწილია შემორჩენილი. ასევე აღიქმება მთლიანი ნაგებობის მონახაზი, რომელიც ამოვსებულია ნაყარი ქვით და შიგნით იზრდება მცენარეები. შერმანდ ნიგურიანის დანგრეული დარბაზ-მაჩუბი თავისი ადგილმდებარეობით საკმაოდ მნიშვნელოვან ნაგებობას წარმოადგენს, რადგან ის საცხოვრებელი კომპლექსისი ნაწილი იყო და დღესდღეობით გვეხმარება ისტორიული უბნის ავთენტური განაწილების აღქმაში.
ლაითურის ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია

ლაითურის ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის დაბა ლაითურში სპონიეთის/სპოტიეთის სახელით ცნობილ ადგილზე, ვაშნარის ნაქალაქარის მოპირდაპირე მხარეს. ეკლესია ორი ხეობის შუაში მდებარეობს ზღვის დონიდან 100 მეტრ სიმაღლეზე. განეკუთვნება - საუკუნეებს.

ეკლესია გეგმით წრიული ფორმისაა. ეკლესიის დიამეტრი 11 მეტრია. დგას ერთსაფეხურიან ცოკოლზე. ნაგებია რიყის ქვით დუღაბზე. შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს. აღმოსავლეთის მხარეს სამი თაღოვანი სარკმელია გაკეთებული, ხოლო ჩრდილოეთის და სამხრეთის მხარეს — თითო. კარისა და სარკმლების საპირეებად ბაზალტის ქვებია გამოყენებული. კარის დირეზე ჩამკეტი ფოსოებია შემორჩენილი. სამლოცველოს თაღოვანი გადახურვა აქვს, რომელიც შელესილია და მოხატული. შემორჩენილია მაკურთხებელი უფლის გამოსახულება, რომლის გარშემოც იკითხება მოციქულთა თავის ნაწილები. აღმოსავლეთ კიდელზე ასევე შეიმჩნევა ფრესკების კვალი. მხატვრობა გვიანი შუა საუკუნეებისაა.
შემოქმედის წმინდა გიორგის ეკლესიის ნანგრევი

შემოქმედის წმინდა გიორგის ეკლესიის ნანგრევი — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ შემოქმედში.

წარმოადგენს დარბაზულ ნაგებობას გარეთ განზიდული ნახევარწრიული აფსიდით. ნაგებია ნატეხი ქვით. კუთხეები, კარისა და სარკმლის მოჩარჩოება გათლილი ფილებითაა გაკეთებული. ჩრდილოეთის და აღმოსავლეთის კედლები ძლიერ ფრაგმენტულადაა შემორჩენილი. შესასვლელი სამხრეთიდან და დასავლეთიდან აქვს. სამხრეთის კარს თაღოვანი მოჩარჩოება აქვს, რომელშიც იმპოსტია ჩადგმული. სამხრეთის და დასავლეთის კედელში ორ-ორი ფართო, მაღალი და თაღოვანი სარკმელია. კარებების და ფანჯრების მოჩარჩოებაში გამოყენებულია სვეტების იმიტაცია, რომელთაც ბაზისები და კაპიტელები აქვთ. ასეთივე იმიტაციაა გამოყენებული ფასადების კუთხეებში. კედლები სრულდებოდა ქვის ერთსაფეხურიანი ლავგარდნით. დასავლეთიდან ტაძარს სტოა უნდა ჰქონოდა. შემორჩენილია მხოლოდ იატაკი.

ეკლესია აშენებულია საუკუნის ბოლოს ან საუკუნის დასაწყისში. მასში დაცული იყო ქედის ეკლესიის იოანე ნათლისმცემლის ხატი. ხატზე იყო სამშენებლო წარწერა, რომლის მიხედვით ქედის ეკლესია აღადგინა მამია გურიელმა 1758-1759 წლებში. წმინდა გიორგის ეკლესიაში ინახებოდა ასევე აკიშის საყდრის იოანე ნათლისმცემლის ხატი.
შუბანის წმინდა გიორგის ეკლესია

შუბანის წმინდა გიორგის ეკლესია — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი საქართველოში. მდებარეობს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუბანში.

დარბაზული ეკლესია აშენებულია 1893-96 წლებში. ნაგებია თლილი ქვით, მსხვილი ქვა გამოყენებულია მხოლოდ კუთხეებში და გამოყოფილია ოდნავ შვერილი პროფილით. ოთხწახნაგოვანი კედლები დასრულებულია ერთი მთლიანი აფსიდით. ეკლესიის დასავლეთით იდგა სამრეკლოს ნანგრევები. ტაძარში დაცულია წმინდა გიორგის რელიეფური გამოსახულება, რელიეფის ორივე მხარეს არის მხედრული წარწერა. ეკლესია რეკონსტრუირებულია.