პასერელის მუხლი

პასერელის მუხლი — ევროკავშირის ხელშეკრულებებში არსებული მუხლი, რომელიც საკანონმდებლო პროცედურის შეცვლის საშუალებას იძლევა ხელშეკრულებების ფორმალური შესწორების გარეშე. „პასერელის მუხლის“ გამოყენება მოითხოვდა ყველა წევრი სახელმწიფოს ერთსულოვნებას, თუმცა წევრ სახელმწიფოებს, რომლებსაც უარი თქვეს შეთანხმებაზე და მათ, ვინც არ მონაწილეობს გაძლიერებული თანამშრომლობის სფეროში, შეიძლება არ ჰქონდეთ ხმის მიცემის უფლება. ხელშეკრულებების ფორმალური გადახედვისგან განსხვავებით, მათი გამოყენება არ საჭიროებს რატიფიკაციას ეროვნულ დონეზე. „პასერელი“ ფრანგულად „პატარა ხიდს“ ნიშნავს.

ზოგადი პუნქტები
ლისაბონის ხელშეკრულების ძალაში შესვლის მომენტიდან არსებობს ორი ზოგადი „პასერელის“ მუხლი, რომლებიც ვრცელდება ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული ყველა გადაწყვეტილების მიღებაზე. ისინი ექვემდებარება შემდეგ წინაპირობებს:

ის ევროპარლამენტმა უნდა დაამტკიცოს თავისი წევრების აბსოლუტური უმრავლესობით (ბრექსიტამდე 751 ევროპარლამენტარიდან სულ მცირე 376-სუნდა მიეცა ხმა, ამჟამად 705-დან 353-მა უნდა მისცეს ხმა),

წინაპირობების დაკმაყოფილების შემთხვევაში, ევროპის საბჭოს ერთხმად ეს პუნქტები ეხება კონკრეტულ პოლიტიკურ სფეროებს და შესაძლოა უფრო ადვილი იყოს მათი მიღება, ვიდრე ზოგადი პუნქტების, რადგან ისინი ნაკლებ წინაპირობებს მოითხოვენ. ოთხ მათგანში პუნქტის გამოყენების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს მინისტრთა საბჭო და არა ევროპული საბჭო. ოთხ პუნქტში ევროპარლამენტს არანაირი როლი არ აქვს და დანარჩენ ორში მხოლოდ კონსულტაციებით შემოიფარგლება. ეროვნული პარლამენტის ვეტოს უფლება მხოლოდ ერთ მათგანშია შენარჩუნებული.

ევროპის საბჭო დამოუკიდებლად მოქმედებს

ევროკავშირის შესახებ ხელშეკრულების 31-ე მუხლის თანახმად, რომლის მიხედვითაც ევროპულ საბჭოს შეუძლია გააფართოვოს საგარეო პოლიტიკის საკითხების სია, რომლებშიც მინისტრთა საბჭოს შეუძლია ხმის მიცემა კვალიფიციური უმრავლესობით.
ევროკავშირის ფუნქციონირების შესახებ ხელშეკრულების 312-ე მუხლის თანახმად, რომლის მიხედვითაც ევროპულ საბჭოს შეუძლის მიიღოს გადაწყვეტილება, რომელიც მინისტრთა საბჭოს საშუალებას მისცემს, მრავალწლიანი ფინანსური ჩარჩოს დამდგენი რეგულაციების მიღებისას კვალიფიციური უმრავლესობით იმოქმედოს.

გაძლიერებული თანამშრომლობა

ევროკავშირის ფუნქციონირების შესახებ ხელშეკრულების 333-ე მუხლის თანახმად, გაფართოებულ თანამშრომლობაში მონაწილე წევრ სახელმწიფოებს შეუძლიათ მისცენ ხმა, რათა:
გადავიდნენ კვალიფიციური უმრავლესობით კენჭისყრაზე, ან
სპეციალური საკანონმდებლო პროცედურიდან ჩვეულებრივ საკანონმდებლო პროცედურაზე

ამ გაძლიერებული თანამშრომლობის ფარგლებში.

გადაწყვეტილებას მონაწილე წევრი სახელმწიფოები მინისტრთა საბჭოს ფარგლებში ერთხმად იღებენ. იმ შემთხვევაში, თუ შემოთავაზებულია სპეციალური საკანონმდებლო ორგანოდან ჩვეულებრივ საკანონმდებლო ორგანოზე გადასვლა, აუცილებელია ევროპარლამენტთან კონსულტაციები.

მინისტრთა საბჭო ევროკომისიის წინადადების საფუძველზე, ევროპარლამენტთან კონსულტაციის შემდეგ

ევროკავშირის ფუნქციონირების შესახებ ხელშეკრულების 153-ე მუხლის თანახმად, საბჭომ, კომისიის წინადადების საფუძველზე ერთხმად მოქმედებით, ევროპარლამენტთან კონსულტაციის შემდეგ, მუშაკთა უფლებებზე მოქმედ გარკვეულ სფეროებში გადაწყვეტილების სპეციალური საკანონმდებლო პროცედურით მიღების წესი (ევროპარლამენტთან კონსულტაციის ერთსულოვნება) ჩვეულებრივი საკანონმდებლო პროცედურით შეცვალა.
ევროპის ეკონომიკურ ხელშეკრულების 192-ე მუხლის თანახმად, საბჭო, კომისიის წინადადების საფუძველზე ერთხმად მოქმედებს და ევროპარლამენტთან კონსულტაციის შემდეგ, გარემოსდაცვით საკითხებზე მოქმედ გარკვეულ სფეროებში გადაწყვეტილების სპეციალური საკანონმდებლო პროცედურით მიღების წესი (ევროპარლამენტთან კონსულტაციის ერთსულოვნება) ჩვეულებრივი საკანონმდებლო პროცედურით შეცვალა.

მინისტრთა საბჭო ევროკომისიის წინადადების საფუძველზე, მას შემდეგ, რაც არცერთმა ეროვნულმა პარლამენტმა არ გააპროტესტა ექვსთვიანი შეტყობინების ვადა.

81-ე მუხლის თანახმად, მინისტრთა საბჭოს შეუძლია მიიღოს გადაწყვეტილება, რომელიც განსაზღვრავს ოჯახის სამართლის იმ ასპექტებს, რომლებსაც აქვთ საზღვრებს გარეთ არსებული შედეგები და რომლებიც შეიძლება იყოს ჩვეულებრივი საკანონმდებლო პროცედურით მიღებული აქტების საგანი.