iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ჩვეულებრივი წილადები

/ სახის რიცხვს, სადაც , წილადი ეწოდება.

-ს წილადის მრიცხველი ეწოდება, ხოლო -ს მნიშვნელი.

მნიშვნელი მიუთითებს რამდენ ტოლ ნაწილად არის გაყოფილი მთელი, მრიცხველი კი რამდენი ნაწილი არის აქედან აღებული.

თუ <, მაშინ წილადს წესიერი ეწოდება, ხოლო თუ ≥ , მაშინ არაწესიერი წილადი.
ნებისმიერი წესიერი წილადი 1-ზე ნაკლებია და ნებისიერი არაწესიერი წილადი მეტია ან ტოლი 1-ის,
მაგალითად: წილადები 1/2; 2/4; 5/20 - წესიერია,
ხოლო 125/125, 18/15; 3065/123 - არის არაწესიერი.

თუ წილადის მრიცხველი, მნიშვნელზე უნაშთოდ იყოფა, მაშინ მიღებული მნიშვნელობა ნატურალური რიცხვია.

თუ წილადის მრიცხველი, მნიშვნელზე უნაშთოდ არ იყოფა ,მაშინ შესაძლებელია მისი შერეულ რიცხვად ჩაწერა, რომელიც შედგება მთელისა და წილადი რიცხვებისაგან.

მაგალითად, 13/5=2(3/5).

ნატურალურ რიცხვთა სიმრავლეში გამრავლება ყოველთვის შესაძლებელია და ეს ნამრავლი ყოველთვის ნატურალური რიცხია, თუმცა გაყოფის შემთხვევაში ეს ყოველთვის ასე არ არის.

იმისათვის რომ გაყოფის ოპერაცია ყოველთვის შესაძლებელი იყოს, ამისათვის შემოიღეს წილადი რიცხვები. რიცხვი რომელიც წარმოადგენს რიცხვი 1-ს -ურ ნაწილს, სადაც , ≠ 1, აღინიშნება 1/ სიმბოლოთი. თუ ასეთი ნაწილი აღებულია -ჯერ, მაშინ ის / სიმბოლოთი აღნიშნება.

/ და / წილადებს შებრუნებული წილადები ეწოდება.

/ და / წილადები ტოლია, თუ =.

თუ წილადის მნიშვნელსა და მრიცხველს გავამრავლებთ 0-ის არატოლ ერთსა და იმავე რიცხვზე, წილადის მნიშვნელობა არ შეიცვლება.
ტოლმნიშვნელიანი წილადების შედარებისას, ის წილადია მეტი, რომლის მრიცხველიც მეტია, ხოლო ტოლ მრიცხველიან წილადებს შორის ის წილადია მეტი რომლის მნიშვნელიც ნაკლებია.

სხვადასხვა მნიშვნელიანი წილადების შედარებისათვის, საჭიროა წილადების გაერთმნიშვნელიანება. ამისათვის საჭიროა მნიშვნელის უმცირესი საერთო ჯერადის პოვნა.

ტოლმნიშვნელიანი წილადების შეკრება/გამოკლებისას, მნიშვნელის მნიშვნელობა იგივე რჩება ხოლო მრიცხველები იკრიბება. სხვადასხვა მნიშვნელიანი წილადების შეკრებისათვის საჭიროა ამ წილადების გაერთმნიშვნელიანება და შემდგომ მრიცხველების შეკრება.
შერეული წილადების შეკრება/გამოკლებისას ჯერ მთელი რიცხვები იკრიბება ხოლო შემდეგ წილადები.
სახელმწიფო აუდიტის სამსახური

სახელმწიფო აუდიტის სამსახური — სახელმწიფო საფინანსო-ეკონომიკური კონტროლის უმაღლესი ორგანო, რომელიც ახორციელებს საჯარო ფინანსების აუდიტს. აუდიტის სამსახურის გენერალური აუდიტორია გიორგი გაბიტაშვილი.

ფუნქცია
სახელმწიფო აუდიტის სამსახური არის უმაღლესი აუდიტორული ორგანო. მისი უფლებამოსილება, საქმიანობის წესი და ორგანიზაცია განისაზღვრება, „სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონით.

ხელმძღვანელობა
ცოტნე ყავლაშვილი — გენერალური აუდიტორი (2022 წლის სექტემბერი - 2025 წლის ივნისი)
ირაკლი მექვაბიშვილი — გენერალური აუდიტორი (2017 წლის სექტემბერი - 2022 წლის სექტემბერი)
ლაშა თორდია — გენერალური აუდიტორი (2017 წლის ივნისი - 2012 წლის ივლისი)
ლევან ბეჟაშვილი — გენერალური აუდიტორი (2012 წლის ივლისი), კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (2012 წლის ივნისი - 2008 წლის ივლისი)
ლევან ჭოლაძე — კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (2008 წლის ივლისი - 2007 წლის მაისი)
ზურაბ სოსელია — კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (2007 წლის მარტი - 2004 წლის ივნისი)
სულხან მოლაშვილი — კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (2004 წლის იანვარი - 2000 წლის მაისი )
რევაზ შავიშვილი — კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (2000 წლის მაისი - 1992 წლის ნოემბერი)
ავთანდილ სილაგაძე — კონტროლის პალატის თავმჯდომარე (1992 წლის ნოემბერი - 1992 წლის მარტი)
ათწილადი

წილადს, რომლის მნიშვნელია 10 , სადაც , ათწილადი ეწოდება.

ათწილადს საერთოდ მნიშვნელის გარეშე გამოსახავენ და გამოყოფენ მძიმით, იმდენი რიცხვით მარჯვნიდან მარცხნივ რამდენი ნულიცაა მნიშვნელში. ამ დროს ზოგჯერ წინ ნულების ჩამატებაც ხდება საჭირო. ათწილადის მნიშვნელობა არ იცვლება, მარცხნიდან მარჯვნივ ნულების მიწერით. ათწილადში, მძიმის მარჯვნივ მდგომ ციფრებს ათწილადი ნიშნები ეწოდება.

ათწილადების შეკრება გამოკლებისას, მოქმედება ხდება ჯერ მთელ რიცხვებზე, ხოლო შემდგომ ათწილად ნიშნებზე.

ათწილადების გამრავლებისას,ისინი ერთმანეთზე მრავლდება, როგორც მთელი რიცხვები (მძიმეებს ყურადღებას არ ექცევა) და მხოლოდ ამის შემდეგ, მიღებულ პასუხში მძიმე ინაცვლებს მარჯვნიდან მარცხნივ იმდენ რიცხვზე, რამდენი ათწილადი ნიშანიც იყო თანამამრავლებში.

ათწილადის მთელ რიცხვზე გაყოფისას ჯერ იყოფა მთელი რიცხვი(ამ დროს შესაძლოა ნულოვანი მნიშვნელობის მიგებაც ), ხოლო შემდეგ იწერება მძიმე, ნაშთი ეწერება პირველ ათწილად ნიშანს, მიღებული რიცხვი იყოფა გამყოფზე, რის შემდეგადაც მიიღება განაყოფის პირველი ათწილადი ნიშანი. ყოველი შემდეგი ათწილადის ნიშნის მიღების ოპერაცია ანალოგიურია.

ათწილადის, ათწილადზე გაყოფისას გამყოფის მძიმე გადადის მარჯვნივ, მანამ სანამ არ მიიღება მთელი რიცხვი. ამასთან გასაყოფის მძიმეც გადაიწევს მარცხნიდან მარჯვნივ იმდენი საფეხურით, რამდენითაც გამყოფში. ამის შემდგომ სრულდება ათწილადის მთელ რიცხვზე გაყოფის ოპერაცია.

ათწილადის წილადად ჩაწერის დროს მძიმე მარცხნიდან მარჯვნივ გადადის მანამ სანამ არ მიიღება მთელი რიცხვი. ეს რიცხვი იქნება მრიცხველი, ხოლო მნიშვნელად იწერება 1 და იმდენი ნული რამდენი ათწილადი ნიშანიც იყო პირველად ათწილადში.

ჩვეულებრივი წილადის ათწილადად გადაქცევისათვის საჭიროა მრიცხველი მნიშვნელზე გაყოფა. თუმცა ამ შემთხვევაში ათწილადი არაა ყოველთვის სასრული.

უსასრულო ათწილადს, რომლის ერთი ან რამდენიმე ციფრი მეორდება ერთი და იმავე მიმდევრობით, პერიოდული ათწილადი ეწოდება, ხოლო ციფრს ან ციფრთა ერთობლიობას, რომელიც მეორედება - პერიოდი.

უსასრულო პერიოდული ათწილადის ჩაწერისას ხშირად პერიოდს ფრჩხილებში სვამენ.

თუ პერიოდულ ათწილადში პერიოდი იწყება უშუალოდ მძიმის შემდგომ, მაშინ მას წმინდა პერიოდული ათწილადი ეწოდება, ხოლო წინააღმდეგ შემთხვევაში - შერეული პერიოდული.

ყოველი უსასრულო პერიოდული ათწილადის გადაქცევა ჩვეულებრივ წილადად შესაძლებელია. უსასრულო პერიოდული ათწილადის ჩვეულებრივ წილადად გადაქცევისას, პერიოდი იწერება მრიცხველად, ხოლო მნიშვნელად კი იმდენი 9-იანი რამდენი ათწილადი ნიშანიცაა პერიოდში.

შერეული პერიოდული ათწილადის წილადად გადაქცევისას, რიცხვს პერიოდის ბოლო ციფრამდე აკლდება რიცხვი პერიოდის პირველ ციფრამდე. მიღებული რიცხვი იწერება მრიცხველად, ხოლო მნიშვნელად იწერება იმდენი 9-იანი რამდენი ციფრიცაა პერიოდში და ემატება იმდენი ნული რამდენი ციფრიცაა პერიოდამდე.

თუ უკვეცი წილადის მნიშვნელს არ გააჩნია 2-სა და 5-საგან განსხვავებული მარტივი მამრავლი, მაშინ წილადი გადაიქცევა სასრულ ათწილადად.
თუ უკვეცი წილადის მარტივ მამრავლებად დაშლა არ შეიცავს 2-სა და 5-ს, მაშინ წილადი გადაიქცევა წმინდა პერიოდულ ათწილადად.
თუ უკვეცი წილადის მნიშვნელის დაშლა სხვა მარტივ მამრავლებთან ერთად შეიცავს თანამამრავლად 2-სა და 5-ს, მაშინ წილადი გადაიქცევა შერეულ პერიოდულ ათწილადად.
გერმანიის თავისუფალი დემოკრატიული პარტია

თავისუფალი დემოკრატიული პარტია — ლიბერალური პოლიტიკური პარტია გერმანიაში. დაარსდა 1948 წელს გერმანიაში მეორე მსოფლიო ომამდე არსებული ყოფილი ლიბერალური პოლიტიკური პარტიების - გერმანიის დემოკრატიული პარტიისა და გერმანიის სახალხო პარტიის წევრების მიერ. არის სიდიდით მეოთხე პარტია გერმანიაში. არაერთხელ ყოფილა უმცროსი პარტნიორი გერმანიის კოალიციურ მთავრობაში. პარტიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი და პირველი თავმჯდომარე იყო გერმანიის პირველი ბუნდესპრეზიდენტი თეოდორ ჰოისი.

2021 წლის ფედერალური არჩევნების შემდეგ პარტია გახდა შოლცის კაბინეტის ნაწილი სოციალ-დემოკრატიულ პარტიასთან და მწვანეებთან კოალიციით.

პოლიტიკური პლატფორმა
თავისუფალ დემოკრატიულ პარტიას აღწერენ, როგორც ლიბერალურ, კონსერვატიულ-ლიბერალურ, კლასიკურ-ლიბერალურ და ლიბერალურ-კონსერვატიულ პარტიას. პარტიის პოლიტიკურ პოზიციას სხვადასხვაგვარად აღწერენ, როგორც ცენტრისტულს, მემარჯვენე-ცენტრისტულს და მემარჯვენეს.

შედეგები არჩევნებში
ფედერალური პარლამენტი (ბუნდესტაგი)
ევროპის პარლამენტი
საბადურის ქედი (სამცხე-ჯავახეთის მხარე)

საბადურის ქედი — ქედი საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ბორჯომის, ახალციხისა და ასპინძის მუნიციპალიტეტების ადმინისტრაციულ საზღვარზე. წარმოადგენს თრიალეთის ქედის დასავლეთ განშტოებას. საბადურის ქედზეა მწვერვალები: საბადური (2359 მ), ოშორა (2607 მ), ორთათავი (2512 მ). აგებულია შუაეოცენური ანდეზიტური ტუფ-ბრექჩიებითა და ტუფ-ქვიშაქვებით. ქედის სამხრეთი კალთა დასერილია მდინარე ოშორისა და მის შენაკადთა ხევ-ხეობებით. ქედის დიდი ნაწილი შემოსილია შერეული ფოთლოვანი ტყით, მცირე ნაწილი — სუბალპური და ალპური მდელოებით.
ორენსეს პროვინცია

ორენსე — პროვინცია ჩრდილო-დასავლეთ ესპანეთში, გალისიის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. მას ესაზღვრება ესპანეთის შემდეგი პროვინციები: პონტევედრა, ლუგო, სამორა და ლეონი. სამხრეთ ესაზღვრება პორტუგალია.

პროვინციაში ცხოვრობს 336.099 კაცი (2008 წლის მონაცემებით), რომლის 31,85% ცხოვრობს მის დედაქალაქ ორენსეში. პროვინცია მოიცავს 92 მუნიციპალიტეტს.
პონტევედრის პროვინცია

პონტევედრა — პროვინცია ჩრდილო-დასავლეთ ესპანეთში, გალისიის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. იგი შემოსაზღვრულია ლა-კორუნის, ლუგოსა და ორენსეს პროვინციებით. ასევე მას ესაზღვრება პორტუგალია და ატლანტის ოკეანე.

მოსახლეობა შეადგენს 943,117 კაცს (2006 წლის მონაცემებით), რომლის 8% ცხოვრობს მის დედაქალაქ პონტევედრაში.

დემოგრაფია
მოსახლეობა 1900 წლიდან

წყარო: და
ქდკ/ქსკ

ქდკ/ქსკ (/) — გერმანიის პოლიტიკური პარტიების გქდკ და ბქსკ გაერთიანება. ამ სახით მოიხსენიება ძირითადად ამ ორი პარტიის წარმომადგენლობა გერმანიის პარლამენტში — ბუნდესტაგში. ორივე პარტიას საერთო ახალგაზრდული ორგანიზაცია იუნგე-იუნიონი ჰყავს. არჩევნებში ქდკ-ს არ გამოჰყავს საკუთარი კანდიდატები ბავარიის ფედერალური მიწაზე, რომელიც ქსკ-ის საქმიანობის არეალია, ხოლო ბავარიის გარეთ ქსკ-ს არ გამოჰყავს საკუთარი კანდიდატები.
ცხვარიჭამია

ცხვარიჭამია — სოფელი საქართველოში, მცხეთა მთიანეთის მხარის მცხეთის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: თეზამი, კევლიანი, მშრალხევი, ლელუბანი, მამკოდა). მდებარეობს საბადურის ქედზე, მდინარე თეზმის ხეობაში, ზღვის დონიდან 1180 მეტრზე. ცხვარიჭამია ითვლება რეკრეაციულ-კლიმატურ საკურორტო ზონად, სასუნთქი ორგანოების მკურნალობისა და პროფილაქტიკისთვის. მდიდარია მცენარეული საფარით. ზაფხული თბილი და ხანგრძლივია.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 57 ადამიანი.
ართური

მეფე ართური — ლეგენდარული ბრიტანელი წინამძღვარი, რომელიც შუა საუკუნეების ისტორიების მიხედვით, უძღვებოდა ბრიტანეთის დაცვას საქსონელი დამპყრობლებისგან, ადრეულ მეექვსე საუკუნეში. ართურის ისტორიების ძირითადი ნაწილი ფოლკლორის და ლიტერატურის შექმნილია, ხოლო მისი არსებობის რეალობა დღესაც დავის საგანია ისტორიკოსებისათვის. სხვადასხვა ისტორიული წყარობიდან მხოლოდ მწირი მასალის მოძიებაა შესაძლებელი.

ლეგენდები ართურის შესახებ სხვადასხვანაირადაა აღწერილი სხვადასხვა ტექსტებში. არ არსებობს ერთიანი კანონიკური ვარიანტი. თუმცა უმეტესი ფაქტები აღებულია ისტორიის გოლფრიდისეული ვარიანტიდან. გოლფრიდი აღწერს ართურს, როგორც ბრიტანეთის მეფეს, რომელმაც დაამარცხა საქსონი დამპყრობლები და შექმნა იმპერია, რომელიც მოიცავდა ბრიტანეთს, ირლანდიას, ისლანდიას, ნორვეგიას და გალებს. ასევე ცნობებს ართურის მამის პერგამონის, ჯადოქარ მერლინის, ხმალი ექსკალიბურის, ართურის დაბადების შესახებ ტინტაგელში, მისი გადამწყვეტი ბრძოლის მორდერერთან კამლანში და მის დასასრულს ავალონში. მეთორმეტე საუკუნის ფრანგმა მწერალმა კრეტიენ დე ტრუამ, დაამატა ლანსელოტისა და გრაალის თასის ისტორია. ამ ფრანგულ ისტორიაში ხშირად მთავარ მოქმედ პირად არა მეფე ართური, არამედ მრგვალი მაგიდის რაინდები იქცევიან. ართურის ლეგენდები იქმნებოდა შუა საუკუნეებში, თუმცა აღორძინება განიცადა მეცხრამეტე საუკუნეში, ხოლო ოცდამეერთე საუკუნეში უამრავი რეჟისორის შთაგონების წყაროდ იქცა.
ირანის მეჯლისი

ირანის მეჯლისი – ირანის ისლამური რესპუბლიკის ერთპალატიანი პარლამენტი. შედგება 270 დეპუტატისაგან. ამჟამად მეჯლისის სპიკერია – ალი ლარიჯანი.

ირანის მეჯლისის სპიკერები
1980-1989: ალი აქბარ ჰაშემი რაფსანჯანი
1989-1992: მეჰდი ქარუბი
1992-2000: ალი აქბარ ნატეგ ნური
2000-2004: მეჰდი ქარუბი
2004-2008: გოლიამ–ალი ჰადად ადელი
2008 წლიდან: ალი ლარიჯანი
მეჯლისი

მეჯლისი ( მაჯლის — სხდომის ადგილი, საბჭო, პარლამენტი), ირანის პარლამენტის ერთ-ერთი პალატის სახელწოდება. ზოგჯერ თურქეთის პარლამენტს — დიდ ეროვნულ კრებასაც მეჯლისად იხსენიებენ.

საკანონმდებლო ორგანოები
ირანის მეჯლისი — ირანის ისლამური რესპუბლიკის ერთპალატიანი პარლამენტი.
აზერბაიჯანის მილი მეჯლისი — ( — ეროვნული კრება) — აზერბაიჯანის ერთპლატიანი პარლამენტი.
მარინა მდივანი

მარინა ვიქტორის ასული გოგლიძე–მდივანი (დ. 6 ოქტომბერი, 1936, თბილისი) — ქართველი ვირტუოზი პიანისტი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1936 წლის 6 ოქტომბერს ქალაქ თბილისში, გამოჩენილი ქართველი მოჭადრაკის - ვიქტორ გოგლიძის ოჯახში. 1954 წელს ოქროს მედალზე დაამთავრა საშუალო სკოლა, ხოლო 1955 წელს მუსიკალური ათწლედი ცნობილი პედაგოგის ევგენია ჩერნავსკაიას კლასი.

1955 წლიდან 1961 წლამდე იგი სწავლობდა მოსკოვის კონსერვატორიაში და მოსკოვის კონსერვატორიის ასპირანტურაში იაკობ მილშტაინის და ემილ გილელსის ხელმძღვანელობით.

1961 წელს პარიზში ჟაკ ტიბოსა და მარგარეტ ლონგის საერთაშორისო კონკურსში მიიღო მონაწილეობა და დაიმსახურა „გრან პრი“.

1963 წლის 27 ნოემბერს შედგა მარინა გოგლიძის დებიუტი ქალაქ ნიუ–იორკში ცნობილი „კარნეგი ჰოლის“ დარბაზში.

მრავალი წლის განმავლობაში ქალბატონი მარინა გოგლიძე გამოდიოდა მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნებში (აშშ, საფრანგეთი, კანადა, გერმანია, ჩეხოსლოვაკეი,ფინეთი, თურქეთი, მაროკო, ჩილე, პერუ, მექსიკა, იამაიკა, უნგრეთი და ა.შ.)

მარინა გოგლიძის რეპერტუარშია ბახის, ჰაიდნის, მოცარტის, შოპენის, ბეთჰოვენის, ბრამსის, ლისტის, შუმანის, რახმანინოვის, მუსორგსკის, ჩაიკოვსკის, ჰინდემიტის, შნიტკეს, თაქთაქიშვილის, კეფალიდის, გუბაიდულინას და ბევრი სხვა კომპოზიტორების ნაწარმოებები. 1986 წლის 26 იანვარს მოსკოვის კონსერვატორიის დიდ დარბაზში მარინა გოგლიძემ დაუკრა სერგეი პროკოფიევის ხუთივე საფორტეპიანო კონცერტი. ეს იყო დიდი მოვლენა მოსკოვის მუსიკალურ ცხოვრებაში.

სათანადოდ არის შეფასებული მარინა გოგლიძე–მდივანის ხანგრძლივი სამუსიკო მოღვაწეობა. 1976 წელს მას მიენიჭა საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი წოდება.

ამჟამად მარინა გოგლიძე–მდივანი მოღვაწეობს მონრეალში “” უნივერსიტეტში პროფესორის თანამდებობაზე.

ჯილდოები და აღიარება
1967 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი
1976 — საქართველოს სახალხო არტისტი

დისკოგრაფია
1962 წელი - ჩაიკოვსკის პირველი კონცერტი – ორკესტრი , დირიჟორი პოლ დერვო.
1963 წელი - პროკოფიევის კონცერტი 3, დირიჟორი გენადი როჟდესტვენსკი.
1968 წელი - ოთარ თაქთაქიშვილის პირველი კონცერტი, დირიჟორი ავტორი
დევალვაცია

დევალვაცია (ლათ.  — შემცირება; ლათ.  — ღირებულება, მნიშვენლობის ქონა) — ოქროს რაოდენობის წილის შემცირება ფულად ერთეულზე ოქროს სტანდარტის პირობებში. თანამედროვე პირობებში ტერმინი გამოიყენება ეროვნული ვალუტის კურსის ოფიციალური შემცირებისთვის მყარ ვალუტებთან მიმართებაში ფიქსირებული ვალუტის კურსის სისტემაში, სავალუტო ხელისუფლების დადგენილებით.
საბარათიანო

საბარათიანო — სათავადო ფეოდალურ საქართველოში. საბარათიანო საბოლოოდ ჩამოყალიბდა საუკუნეში ქვემო ქართლის ტერიტორიაზე. მის ფუძემდებლად მიიჩნევენ ბარათა ქაჩიბაიძეს, რომელიც საუკუნის ნახევარში ცხოვრობდა და ალექსანდრე -ის მოლარე იყო. საბარათიანო მოიცავდა ტერიტორიას გაჩიანიდან გარდაბნის საერისთავოდან თბილისის სამხრეთით ლორე-ფარავნამდე. რეზიდენცია იყო სამშვილდეში.

საბარათიანოს სახლის წევრები ამ ტერიტორიის სხვადასხვა კუთხეში ისხდნენ და თავიანთი საუფლისწულოები ჰქონდათ. ბარათაანთ სახლის გაყრის შემდეგ ეს საუფლისწულოები დამოუკიდებელ სათავადოებად იქცნენ. ასე ჩამოყალიბდა საგოსტაშაბიშვილო, საგერმანოზიშვილო, საზურაბიშვილო, საქავთარიშვილო, საიარალიშვილო, საიოთამიშვილო, საბარათაშვილო, საყაფლანიშვილო და სხვა.

ამათ შორის ბრძოლაში გაიმარჯვეს ყაფლანის შვილებმა, რომლებმაც საუკუნეში სომხით-საბარათიანოში წამყვანი მდგომარეობა დაიკავეს. საბარათიანო თანდათან დაკნინდა. საუკუნეში მთლიანად დაიშალა.
საბა სვინგელოზი

საბა სვინგელოზი — საუკუნის ქართველი ჰიმნოგრაფი. კარის (ყარსის) ეპისკოპოსი; არის ცნობები, რომ არსენ ბულმაისიმისძის თანამედროვე იყო. მას მიაწერენ დავით აღმაშენებლის „ცხოვრებას“ და ბერძნულიდან ძლისპირთა კრებულის გადმოღებას. ჩვენამდე მოღწეულია საბა სვინგელოზის „გალობანი ქრისტეს განგებულებისა და განკაცებისანი“, რომლის აკროსტიქიდანაც ჩანს, რომ ეს გალობა დაწერილია ვარდან აბუსერისძის თხოვნით.
საბატკნე

საბატკნე — მთა საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თრიალეთის ქედზე, მდინარე ქციის (ზემო დინების) ხეობის მარცხენა ფერდობზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2280 მ. მთის თხემი და მიდამოები მობრტყელებულია. აგებულია ზედაპლიოცენური ანდეზიტ-დაციტური ლავებით, შემოსილია სუბალპური მდელოებით.
ოქროს ბუმბული

ოქროს ბუმბული საბავშვო პროზის ლიტერატურული კონკურსია საქართველოში. ჩატარდა 2008 წელს ქარჩხაძის გამომცემლობის მიერ. საკონკურსოდ მიიღებოდა ქართულ ენაზე დაწერილი საბავშვო, პროზაული, გამოუქვეყნებელი ნაწარმოებები. სულ შემოსული იყო 91 ნაწარმოები

2008 წლის „ოქროს ბუმბულის“ გამარჯვებულები არიან:
პირველი პრემია 5000 ლარი: ნატო დავითაშვილი ნაწარმოებით „როცა ფრთოსანი ლომები დაბრუნდებიან“
მეორე პრემია 3000 ლარი: თამრი ფხაკაძე ნაწარმოებით „გრელცხვირა ჯადოქარი მარშა , მეფე ბუთხუზ პირველი და სხვები“
მესამე პრემია 2000 ლარი: თეა თოფურია ნაწარმოებით „ვარაზვაჩე“

2008 წლის ოქროს ბუმბულის სპონსორი იყო ბაზისბანკი.
ირანის გერბი

ირანის გერბი — ირანის ოფიციალური სახელმწიფო სიმბოლო, რომელიც იხმარებაა 1979 წლის ირანის რევოლუციის პერიოდიდან, თანამედროვე სახით კი, მიღებულ იქნა 1980 წელს. გერბის გამოსახულება წარმოადგენს სპარსულ სტილიზებულ წარწერას, სიტყვისთვის „ალაჰი“ .

სიმბოლო ოთხი ნახევარი მთვარისაგან და ერთი ხანჯლისაგან შედგება. ეს ხუთი ნაწილი განასახიერებს ისლამის ხუთ ბურჯს. ხანჯალს ზემოთ შადაა (თაშიდიდი) გამოსახული — არაბული დიაკრიტიკული ნიშანი, რომელიც გამოიყენება ასოების გაორმაგებისთვის. გერბის გამოსახულება ტიტის ფორმისაა — ტრადიციულად, ლეგენდის მიხედვით მიიჩნევა, რომ ირანის გმირების საფლავზე ტიტა ამოდის. ბოლო პერიოდში, ტიტა მოწამოების სიმბოლო გახდა. გერბის ავტორია ჰამიდ ნადიმი, რომელიც რუჰოლა ხომეინმა 9 მაისს, 1980 წ დაამტკიცა. ირანის გერბი დაშიფრულია იუნიკოდის სისტემაში კოდით +262 (☫).
გარეჯის ნათლისმცემლის მონასტერი

}
| რელიგიური_წევრობა =საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი =
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება =- საუკუნეები
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი =41.2986
| გრძედი =45.7047
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
გარეჯის ნათლისმცემლის მონასტერი — იოანე ნათლისმცემლის სახელობის მონასტერი დავითგარეჯის სამონასტრო კომპლექსში, დავითის ლავრის დასავლეთით 12 კმ-ზე. წარმოადგენს კლდეში გამოკვეთილ ერთიან კომპლექსს. დაარსებულია - საუკუნეებში დავით გარეჯელის მოწაფის ლუკიანეს მიერ:

მონასტერი გამოკვეთილია ზღვიური წარმოშობის ქვიშაქვებისაგან შედგენილი კლდის მასივში. ნაგებობათაგან აღსანიშნავია უჩვეულოდ მაღალი და ვრცელი მთავარი ეკლესია. ჩრდილოეთით მცირე სათავსი ეკვრის, რომელიც ძირითად დარბაზს 2 თაღის მეშვეობით უკავშირდება. საკურთხევლის წინ საუკუნის ნახევრის კანკელია. მთავარი ეკლესიის სამხრეთით კიდევ ერთი მცირე ეკლესიაა, რომელშიც კლდეში გამოკვეთილი კიბით შეიძლება ასვლა. მთავარი ეკლესიის შესასვლელში აღმართულია კოშკი და ჭიშკარზე დაშენებული სამრეკლო. ინტერიერში შემონახულია საუკუნის ნახევრის მოხატულობის ფრაგმენტები.

ფოტოგალერეა
ალვარო არბელოა

ალვარო არბელოა კოკა ( დ. 17 იანვარი 1983, სალამანკა, ესპანეთი) — ესპანელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა მცველის პოზიციაზე.

კარიერა
საკლუბო
ალვარომ „რეალთან“ კონტრაქტი ადრეულ ასაკში გააფორმა და მის სხვადასხვა ასაკობრივ გუნდებში გამოდიოდა, მას რაღაც პერიოდი რაფაელ ბენიტესი წვრთნიდა. იმ პერიოდში, როდესაც ის ახალგაზრდულ გუნდებში ირიცხებოდა, 2-ჯერ გამოიძახეს ძირითად გუნდში სათამაშოდ, თუმცა მან საწყის ეტაპზე გუნდში ფეხის მოკიდება ვერ შეძლო და 2006 წლის 24 ივლისს არბელოა „დეპორტივოში“ გადავიდა, მას ახალ გუნდში რეგულარულად თამაშის იმედი ჰქონდა.

მან სწრაფად მიიპყრო „ლივერპულის“ ყურადღება და 2007 წლის 31 იანვარს გადავიდა ინგლისურ კლუბში. ტრანსფერის თანხამ 2,5 მილიონი ფუნტი შეადგინა, საიდანაც კონტრაქტის პირობების მიხედვით 50% მადრიდის „რეალმა“ მიიღო. მისი დებიუტი „ლივერპულში“ 10 თებერვალს შედგა „ნიუკასლის“ წინააღმდეგ, ეს შეხვედრა მისი გუნდის დამარცხებით დასრულდა. ალვარო ამ შეხვედრაში ჟერმეინ პენანტის ნაცვლად შევიდა მოედანზე. 21 თებერვალს კი მას მოუწია ჩემპიონთა ლიგაზე თამაში სტუმრად „ბარსელონას“ წინააღმდეგ. არბელოა ძირითად შემადგენლობაში იყო, ის მარცხენა მცველის პოზიციაზე დადგა და მას ლიონელ მესის განეიტრალება დაევალა. ამ შეხვედრაში პირველი გოლი „ლივერპულის“ კარში გავიდა, თუმცა ინგლისელებმა შემდგომ 2 გოლი გაიტანეს და შეხვედრა მათ სასარგებლოდ დასრულდა.

2007 წლის 7 აპრილს არბელოამ თავისი პირველი გოლი „ლივერპულის“ მაისურით „რედინგის“ კარში გაიტანა.

2007–08 წლის სეზონის წინ არბელოამ 2 ნომრიანი მაისურის ნაცვლად 17 ნომრიანი მაისური მოირგო, კრეიგ ბელამის გუნდიდან წასვლის შემდეგ.

2013 წლის 27 ნოემბერს მან გაიტანა გოლი „გალათასარაის“ კარში უეფას ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფური ეტაპის მე-5 ტურში.

კარიერა ნაკრებში
2008 წლის 27 მარტს შედგა არბელოას დებიუტი ნაკრებში. ამხანაგურ შეხვედრაში იტალიელებთან ის 73-ე წუთზე შევიდა მოედანზე სერხიო რამოსის ნაცვლად. თამაში ესპანელების გამარჯვებით 1:0 დასრულდა. ესპანეთის ნაკრების მაისურით არბელოამ სულ 56 შეხვედრა გამართა და ნაკრებთან ერთად მან გაიმარჯვა 2008 და 2012 წლის ევროპის ეჩემპიონატებზე, ასევე მოიპოვა მსოფლიო ჩემპიონის ტიტული 2010 წელს. 2014 წელს, მაისში, მას შემდეგ რაც გაიგო, რომ ვერ მოხვდა 2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის გაფართოებულ განაცხადში მან გააკეთა განცხადება, რომ ასრულებს სანაკრებო კარიერას.

პირადი ცხოვრება
დაქორწინებულია კარლოტა რუისზე, ბავშვები: გოგონა ალბა (26.04.2010) და ვაჟი რაული (16.05.2013).

მიღწევები
საკლუბო
ჩემპიონთა ლიგა: 2013–2014
უეფას სუპერთასი: 2014
ლა-ლიგა: 2011–2012
ესპანეთის თასი: 2010–2011, 2013–2014
ესპანეთის სუპერთასი: 2012

სანაკრებო
ევროპის ჩემპიონი: 2008, 2012
მსოფლიო ჩემპიონი: 2010
ფიფა-ს კონფედერაციის თასი (მესამე ადგილი): 2009, 2013
იერჟი დუდეკი

იერჟი ჰენრიკ დუდეკი (; დ. 23 მარტი, 1973) — ყოფილი პოლონელი ფეხბურთელი, მეკარე

კარიერა
იერჟი დუდეკის კარიერა „სოკოლი ტიჩიდან“ იწყება. ეს გუნდი პოლონეთში მეშახტეებს ეკუთვნით. დუდეკის მამაც მეშახტე იყო. თავიდან დუდეკი „კონკორდიას“ ახალგაზრდულ გუნდში ასპარეზობდა, რის შემდეგაც ის „სოკოლში“ მიიწვიეს. 16 მატჩის შემდეგ მან „ფეიენოორდის“ სკაუტების ყურადღება მიეპყრო. დუდეკი როტერდამში მიიწვიეს სინჯებზე, სადაც მან თავი კარგად წარმოაჩინა და ჰოლანდიური გრანდის მაისურიც მოირგო. ფეიენოორდში დუდეკის კარიერა კარგად აეწყო, მან გულშემატკივრების სიმპათიაც დაიმსახურა და მალე, 1998 წელს პოლონეთის ნაკრებშიც გამოიძახეს. ნიდერლანდებში გატარებული წლების განმავლობაში დუდეკი წლის საუკეთესო მეკარედ და ფეხბურთელად დაასახელეს.

ჰოლანდიაში გატარებული 5 სეზონის შემდეგ, დუდეკით ინგლისური „ლივერპული“ დაინტერესდა და მალე გადაიბირა კიდეც. დუდეკის პრემიერლიგური დებიუტი 2001 წლის 8 სექტემბერს შედგა, „ასტონ ვილასთან“ მატჩში. იმ სეზონში დუდეკმა 35 მატჩი ჩაატარა. მომდევნო 2 სეზონში 30-30, ხოლო მისთვის საუკეთესო 2004-2005 წლების სეზონში დუდეკმა პრემიერ ლიგაში შედარებით ცოტა, 24 მატჩი ჩაატარა. სამაგიეროდ, ჩემპიონთა ლიგაში იასპარეზა 10-ჯერ. იმ წელს ლივერპულმა ჩემპიონთა ლიგა მოიგო, რაშიც დუდეკმა საკუთარი წვლილი შეიტანა. ჩემპიონთა ლიგის ფინალში, „მილანის“ წინააღმდეგ დუდეკმა დიდებულად იასპარეზა და დამატებით დროში რამდენიმე ურთულესი დარტყმა აიღო. თერთმეტმეტრიანების სერიაში კი შევჩენკოს, სერჟინიოსა და პირლოს დარტყმები მოიგერია და ლივერპული ჩემპიონი გახადა.

ამის შემდეგ დუდეკის საქმეები თანდათან უკან წავიდა, რადგან „ლივერპულმა“ პეპე რეინა იყიდა, რომელსაც რაფაელ ბენიტესი უზომოდ ენდობოდა. 2007 წლის ზაფხულში დუდეკი „რეალ მადრიდში“ გადაბარგდა. სამეფო კლუბის გარდა მას ყოფილი გუნდი „ფეიენოორდი“ და გერმანული „ვოლფსბურგიც“ ეპატიჟებოდნენ, თუმცა პოლონელმა რეალი აირჩია. დუდეკმა თავისი კარიერა მადრიდში დაასრულა.

პირადი და ოჯახური ცხოვრება
დუდეკს ჰყავს მეუღლე მირელა, რომელთანაც 1996 წელს იქორწინა. წყვილს 3 შვილი ჰყავთ: ბიჭი ალექსანდრი და 2 ქალიშვილი - ვიქტორია და ნატალია. დუდეკს ასევე ჰყავს ძმა, დარიუში, რომელიც ასევე ფეხბურთელია. 2004 წელს, რომის პაპთან, იოანე პავლე -სთან შეხვედრისას, რომელიც ახალაგაზრდობაში ფეხბურთის თამაშისას ასევე მეკარე იყო, დუდეკს უთხრა, რომ ის მისი დიდი გულშემატკივარი იყო და მას მსოლფიოს ერთ-ერთ საუკეთესო გოლკიპერად თვლიდა.

ტიტულები
საკლუბო
ჰოლანდიის ჩემპიონი: 1998-99
ჰოლანდიის სუპერთასი: 1999-00
ინგლისის ლიგის თასი: 2002-03
ინგლისის ასოციაციის თასი: 2005-06
ინგლისის სუპერთასი: 2006-07
ჩემპიონთა ლიგა: 2004-05
ევროპის სუპერთასი: 2005
ლა ლიგა:2007-2008

ინდივიდუალური
ჰოლანდიის წლის საუკეთესო მეკარე 1998-99
ჰოლანდიის წლის საუკეთესო მოთამაშე 1999-00