კონსტანტინოს ცაცოსი

კონსტანტინოს დ. ცაცოსი (; დ. 1 ივლისი, 1899 — გ. 8 ოქტომბერი, 1987) — ბერძენი დიპლომატი, სამართლის პროფესორი, მეცნიერი და პოლიტიკოსი. 1975-1980 წლებში ცაცოსს საბერძნეთის მესამე რესპუბლიკის მეორე პრეზიდენტის თანამდებობა ეკავა.

ბიოგრაფია
ცაცოსი დაიბადა ათენში, 1899 წელს. 1918 წელს კაპოდისტრიის სახელობის ათენის ეროვნული უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის დასრულების შემდეგ, ცაცოსი დიპლომატიურ კორპუსს შეუერთდა. გერმანიაში, კერძოდ ჰაიდელბერგში (ვაიმარის რესპუბლიკა), სადოქტორო სწავლების დასრულების შემდეგ (1924–1928), ცაცოსი საბერძნეთში დაბრუნდა, სადაც 1933 წელს სამართლის პროფესორი გახდა.

1940 წელს ცაცოსი დააპატიმრეს და გადაასახლეს პრემიერ-მინისტრ იოანის მეტაქსასის „4 აგვისტოს რეჟიმისადმი“ წინააღმდეგობის გაწევის გამო. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, ღერძის სახელმწიფოების მიერ საბერძნეთის ოკუპაციის დროს, ცაცოსი მონაწილეობდა ბერძნულ წინააღმდეგობის მოძრაობაში , მოგვიანებით კი ახლო აღმოსავლეთში გაიქცა, სადაც საბერძნეთის დევნილი მთავრობა იყო განთავსებული.

პოლიტიკური მოღვაწეობა
მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, 1945 წელს, ცაცოსი საბერძნეთში დაბრუნდა, პოლიტიკურ ასპარეზზე გამოვიდა და პირველად გახდა მინისტრი - ცაცოსს ვიცე-ადმირალ პეტროს ვულგარისის პირველ კაბინეტში (1945 წლის 8 აპრილი – 11 აგვისტო) შინაგან საქმეთა მინისტრის პოსტი ეკავა.

1946 წელს, როდესაც საბერძნეთის პოლიტიკაში უფრო აქტიური ჩართვა გადაწყვიტა, ციცოსმა ათენის უნივერსიტეტში პროფესორის თანამდებობა დატოვა და „ლიბერალურ პარტიას“ შეუერთდა. მას შემდეგ, რაც კონსტანტინოს კარამანლისმა „ეროვნული რადიკალური კავშირი“ ჩამოაყალიბა, 1955 წელს ცაცოსი ამ პარტიის წევრი და კარამანლისის ერთ-ერთი უახლოესი თანამებრძოლი გახდა, მიუხედავად იმისა, რომ იდეოლოგიურად ცაცოსი არა კონსერვატორი, არამედ ცენტრისტი-ლიბერალი იყო.

1967–1974 წლების საბერძნეთის სამხედრო ხუნტამდე, ცაცოსს პარლამენტის წევრისა და სხვადასხვა მინისტრის თანამდებობები ეკავა. კარამანლისის პირველი პრემიერ-მინისტრობის პერიოდში (1955–1963), ცაცოსი მრავალი წლის განმავლობაში სახელმწიფო მართვის მინისტრი იყო. 1974 წლის „მეტაპოლიტეფსის“ (დემოკრატიული მმართველობის აღდგენის პერიოდის) შემდეგ, ცაცოსი კვლავ აირჩიეს საბერძნეთის პარლამენტის წევრად და დანიშნეს კულტურის მინისტრად.

1975 წელს პარლამენტმა ცაცოსი რესპუბლიკის პრეზიდენტად აირჩია. ხუთწლიანი საპრეზიდენტო ვადის ამოწურვის შემდეგ, ცაცოსმა პოლიტიკური მოღვაწეობა დაასრულა.

კონსტანტინოს ცაცოსი 1987 წელს ათენში გარდაიცვალა; ცაცოსი დაკრძალულია პირველ ათენის სასაფლაოზე.

ოჯახი
ცაცოსის მეუღლე, იოანა (ქალიშვილობის გვარით სეფერიადესი), ნობელის პრემიის ლაურეატი პოეტის, გიორგოს სეფერისის და, რომელიც 2000 წელს გარდაიცვალა.

ცაცოსი როგორც მეცნიერი
კონსტანტინოს ცაცოსს 1933 წლიდან 1946 წლამდე, პოლიტიკაში ჩართვამდე, სამართლის ფილოსოფიის პროფესორის თანამდებობა ეკავა. 1962 წლიდან ცაცოსი ათენის აკადემიის წევრი იყო.

ცაცოსის მრავალმხრივი და ვრცელი შემოქმედება მოიცავს სამართლის თეორიის სახელმძღვანელოებს, ნარკვევებს ფილოსოფიასა და ისტორიაში, ასევე მხატვრულ ნაწარმოებებს, ლექსებს, ესეებსა და ძველ ბერძნული და რომაული კლასიკის თარგმანებს.

1974 წელს ცაცოსი სათავეში ჩაუდგა საპარლამენტო კომისიას, რომელმაც ახალი კონსტიტუციის პირველი სახე შეიმუშავა.

ნამუშევრები
ნაშრომები სამართლის თეორიაში
„პოზიტიური სამართლის ცნება“ , ჰაიდელბერგი: , 1928.

„საზოგადოება და სამართალი“ , ჟურნალში: ფილოსოფიისა და პოზიტიურ მეცნიერებათა არქივი (1935) (ბერძნულ ენაზე).

„სამართალი და საზოგადოება“ , გამოცემაში: სამართალი, მორალი, ზნეობა: სამართლის ფილოსოფიისა და იურიდიული სოციოლოგიის საერთაშორისო ინსტიტუტის წელიწდეული , პარიზი, 1936.

„სამართლის წყაროების პრობლემა“ , ათენი: , 1941 (ბერძნულ ენაზე).

„შესავალი იურიდიულ მეცნიერებაში“ , ათენი: , 1945 (ბერძნულ ენაზე).

„ხელშეკრულება, როგორც სამართლებრივი ნორმა“ , კ. ტრიანტაფილოპულოსისადმი მიძღვნილ ტომში, ათენი, 1959 (ბერძნულ ენაზე).

„ნარკვევები სამართლის ფილოსოფიაში , ათენი: , 1960 (ბერძნულ ენაზე).

„რა არის სამართლის ფილოსოფია?“ , გამოცემაში: სამართლის ფილოსოფიის არქივი 7 (1962).

„სამართლის ინტერპრეტაციის პრობლემა“ , ათენი: , 1978 (ბერძნულ ენაზე).

ნარკვევები ისტორიასა და ფილოსოფიაში (თარგმანები)
„ძველი ბერძნების სოციალური ფილოსოფია“ , ათენი: , 1962 (ბერძნულ ენაზე).

„ციცერონი“ , ათენი: , 1968 (ბერძნულ ენაზე).

„დემოსთენე“ , ათენი: , 1975 (ბერძნულ ენაზე).

ესეები
„ბერძნული კურსი“ , ათენი: , 1967.

„ანათემები და მედიტაციები“ , 4 ტომად, ათენი: , 1983–1991 (ბერძნულ ენაზე).

„თანამედროვე სამყარო“ , ათენი: , 1992 (ბერძნულ ენაზე).

ლიტერატურული ნაწარმოებები
„პალამასი“ , ათენი: , 1966 (ბერძნულ ენაზე).

„დიალოგი პოეზიაზე - დიალოგი გიორგოს სეფერისთან“ , ათენი: , 1975 (ბერძნულ ენაზე).