ჰეიდარ ალიევის ცენტრი

ჰეიდარ ალიევის ცენტრი — 57 519 კვადრატული მეტრის კომპლექსი ბაქოში. შექმნილია ერაყელ-ბრიტანელი არქიტექტორის ზაჰა ჰადიდი მიერ, რომელიც გამორჩეულია თავისი განსხვავებული არქიტექტურული გადაწყვეტილებებით. ცენტრი ატარებს ჰეიდარ ალიევის სახელს, რომელიც საბჭოთა აზერბაიჯანის ლიდერი იყო 1969-1982 წლებში, ასევე დამოუკიდებელი აზერბაიჯანის პრეზიდენტი 1993 წლის ოქტომბრიდან 2003 წლის ოქტომბრამდე.

2014 წელს მიიღო ჯილდო და აღიარებულ იქნა მსოფლიოში საუკეთესო შენობად.

ისტორია
ცენტრი დაარსდა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის, ილჰამ ალიევის 2006 წლის 29 დეკემბრის №1886 ბრძანებით. ცენტრში ისწავლება სახელმწიფო მშენებლობის ფილოსოფია, ასევე აზერბაიჯანის ისტორია, ენა, კულტურული, ეროვნული და სულიერი ღირებულებები. პროექტის მიზანია, ითამაშოს მნიშვნელოვანი როლი ქალაქის ინტელექტუალურ ცხოვრებაში და აღორძინებაში. მდებარეობს ქალაქის ცენტრთან ახლოს.

ტერიტორია, სადაც ცენტრი მდებარეობს ადრე სათარხანის სახელობის ქარხანა მდებარეობდა. შედეგად ქარხანა სხვა ადგილას გადაიტანეს. ტერიტორია გაწმინდეს და დაიწყეს ცენტრის მშენებლობა. 2007 წლის 10 სექტემბერს შენობას საფუძველი ჩაიყარა. ცერემონიას ესწრებოდნენ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი, მისი მეუღლე მეჰრიბან ალიევა და მათი ოჯახის წევრები.

დიზაინი
ჰეიდარ ალიევის ცენტრი წარმოადგენს თხევად ფორმას, რომელიც ჩნდება ბუნებრივი ლანდშაფტის ტოპოგრაფიის და შესაფუთი ინდივიდუალური ფუნქციების დაკეცვის დროს. ცენტრის ყველა ფუნქციები, შესასვლელთან ერთად წარმოდგენილია ერთ უწყვეტ ზედაპირზე. ცენტრის სითხის ფორმა, სხვადასხვა კულტურული სივრცეების დაკავშირების საშუალებას იძლევა და ამავე დროს, უზრუნველყოფს ცენტრის თითოეული ელემენტის საკუთარი იდენტობის და კონფიდენციალურობის შენარჩუნებას.

ინტერიერი
ცენტრში განლაგებულია საკონფერენციო დარბაზი (აუდიტორია), გალერეა და მუზეუმი. საგამოფენო დარბაზებში ცხრა სართულიან განყოფილებაში წარმოდგენილია საგამოფენო დარბაზები, ადმინისტრაციული ოფისები, ასევე რესტორანი და კაფე. ოთხსართულიანი აუდიტორია შედგება  ორი საკონფერენციო დარბაზისაგან, ოფიციალური შეხვედრებისა და მედია ცენტრის ოთახებისაგან. შენობას ასევე გააჩნია ლანდშაფტის ფართობი, რომელიც შედგება ბუნებრივი ორნამენტული ხეებისა და ყვავილებისგან. ასევე შენობაში არსებობს სხვადასხვა ინტერაქტიული საინფორმაციო ჯიხურები, რომელთა საშუალებით სტუმრებს შეუძლიათ მიიღონ ინფორმაცია ცენტრისა და  გამართული ღონისძიებების შესახებ.

საგამოფენო დარბაზები
ჰეიდარ ალიევის მუზეუმი
ცენტრის პირველ სართულზე წარმოდგენილია „ჰეიდარ ალიევის მუზეუმი“. მასში ავტომობილებია წარმოდგენილი, რომლებსაც ჰეიდარ ალიევი თავისი ხელმძღვანელობის პერიოდში იყენებდა. მუზეუმის შექმნისას განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობდნენ აზერბაიჯანის ისტორიის სხვადასხვა პერიოდის ასახვას, ასევე ჰეიდარ ალიევის ცხოვრებისა და საქმიანობის ასახვას. მუზეუმის სამსართულიან შენობაში ჰეიდარ ალიევის ცხოვრება ფოტო და ვიდეო მასალების დახმარებით არის წარმოდგენილი. ალიევის საქმიანობის სხვადასხვა ასპექტები, როგორც საბჭოთა ხელისუფლებისა და დამოუკიდებლობის პერიოდში, წარმოდგენილია მუზეუმის მონაკვეთებში „სურათებზე ასახული ცხოვრება“, „აზერბაიჯანის საზოგადოებრივ-პოლიტიკური ცხოვრება“, „ჩვენი სახელმწიფოებრიობა, მემკვიდრეობა, მიღწევები“. თითოეული თემის შესახებ ხმოვანი ინფორმაციაა მოცემული აზერბაიჯანულ და ინგლისურ ენებზე.

„მინი-აზერბაიჯანი“
კულტურული ცენტრის მეორე სართულზე, „მინი აზერბაიჯანის“ პროექტის ფარგლებში, აზერბაიჯანის 45 ისტორიული და არქიტექტურული ნაგებობაა ნაჩვენები, როგორც ბაქოში, ისე აზერბაიჯანის სხვა რეგიონებში. სტუმრებს შეუძლიათ მიიღონ ინფორმაცია აზერბაიჯანულ და ინგლისურ ენებზე თითოეული შენობის შესახებ, არქიტექტურისა და არქიტექტურული სტილის შესახებ.

„კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება აზერბაიჯანში“
მესამე სართულზე განთავსებული ექსპოზიციის დარბაზი „კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება აზერბაიჯანში“ ასევე მიზნად ისახავს აზერბაიჯანის პოპულარიზაციას.