მოსახლეობის აღწერა აზერბაიჯანში

აზერბაიჯანის მოსახლეობის აღწერები — აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე მცხოვრები მოსახლეობის დემოგრაფიული, ეკონომიკური და სოციალური მონაცემების შეგროვება, შეჯამება, ანალიზი და გამოქვეყნების პროცესია. აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში მომდევნო მოსახლეობის აღწერა 2019 წლისთვის არის მოსალოდნელი.

ამ სტატიაში მოყვანილია აზერბაიჯანის სსრ კავშირიდან გამოსვლის შემდგომ პერიოდის მოსახლეობის აღწერებიც.

აზერბაიჯანის სსრ პერიოდი
1926 წელი
პირველი მოსახლეობის აღწერის სსრკ-ში 1926 წლის 17 დეკემბერს ჩატარდა. იმ დროს, აზერბაიჯანის სსრ-ის ტერიტორია იყო 85,968 კმ² და მოიცავდა 35 ქალაქს და 5,888 დასახლებულ სოფელს. საერთო მოსახლეობა იყო 2,314,571 მცხოვრები, რომელთაგან 1,212,859 იყო მამაკაცი და 1,101,712 ქალი. ქალაქის მოსახლეობა 649,557 მცხოვრები იყო.

1937 წელი
საბჭოთა კავშირის მოსახლეობის მორიგი აღწერა 1937 წლის 6 იანვარს განხორციელდა. მოსახლეობის აღწერის მონაცემებით, აზერბაიჯანის სსრ-ში მცხოვრები მოსახლეობა 1,778,798 იყო, ხოლო მთლიანი მოსახლეობა - 2,953,300. სსრკ-ში მცხოვრები აზერბაიჯანელი თურქების საერთო რაოდენობა კი 2,134,648.

1939 წელი
1939 წლის 17-23 იანვარს სსრკ-ში ჩატარდა აღწერა, რომლის მიხედვითაც აზერბაიჯანის სსრ მოსახლეობა 3,205,150 ადამიანი იყო. სსრ კავშირის ტერიტორიაზე მცხოვრები ეთნიკური აზერბაიჯანელების საერთო რაოდენობა 2,275,678 ადამიანს შეადგენდა.

1959 წელი
1959 წლის საყოველთაო მოსახლეობის აღწერა გაიმართა 15-22 იანვარს. შედეგების მიხედვით, მთლიანი მოსახლეობა იყო 3,697,717 ადამიანი, საიდანაც 2,494,381 ეთნიკური აზერბაიჯანელები იყვნენ. სსრკ-ს ტერიტორიაზე მცხოვრები ეთნიკური აზერბაიჯანელების საერთო რაოდენობა იყო 2,939,728.

1970 წელი
1970 წლის 15-22 იანვარს ჩატარდა საბჭოთა კავშირის შემდეგი მოსახლეობის აღწერა. აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე მოსახლეობა შეადგენდა 5,117,081 ადამიანის. ეთნიკური აზერბაიჯანელები 3 776 778 იყო, რაც მთლიანი მოსახლეობის 73.81% -ს შეადგენდა. აზერბაიჯანელების შემდეგ მეორე ეთნიკური ჯგუფი რუსები იყვნენ (510,059), რომელებიც შეადგენდნენ მოსახლეობის 9.86%.

1979 წელი
1979 წლის 17-24 იანვარს სსრკ-ს მოსახლეობის აღწერა ჩატარდა, რომლის მიხედვითაც აზერბაიჯანის სსრ მოსახლეობა 6,026,515 ადამიანი იყო, რომელთაგან 78.14% (4,708,832) ეთნიკური აზერბაიჯანელები იყვნენ. სსრ კავშირის ტერიტორიაზე მცხოვრები აზერბაიჯანელების საერთო რაოდენობა 5,477,330 იყო.

1989 წელი
1989 წლის 12-19 იანვარს სსრკ-ს კიდევ ერთი მოსახლეობის აღწერის ჩატარდა. აღწერის დროს აზერბაიჯანის სსრ-ს შეადგენდა 65 ქალაქი, 61 ოლქი და 122 ურბანული დასახლება. აზერბაიჯანის სსრ მთელი მოსახლეობა იყო 7,021,178 მცხოვრები, რომელთაგან 5,804,980, ანუ 82.68% ეთნიკური აზერბაიჯანელები იყვნენ. რიცხოვნობით რუსები მეორე ერი იყვნენ და მოსახლეობის 5.59%, ანუ 392,304 ადამიანს შეადგენდნენ. დაახლოებით 1.8 მილიონი ადამიანი ბაქოში ცხოვრობდა. სსრკ-ს ტერიტორიაზე მცხოვრები აზერბაიჯანელების საერთო რაოდენობა დაახლოებით 6,770,000 ადამიანი იყო.

აზერბაიჯანის დამოუკიდებელი რესპუბლიკა
1999 წელი
პირველი მოსახლეობის აღწერა აზერბაიჯანში დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ ჩატარდა 1999 წლის 27 იანვარიდან  - 3 თებერვლამდე. მოსახლეობის აღწერის მონაცემებით, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საერთო მოსახლეობა 7,953,438 იყო, საიდანაც 3,883,15 ადამიანი კაცი იყო და  4,070,283 ქალი. ეთნიკური აზერბაიჯანელები მთლიანი მოსახლეობის 90.59% -ს შეადგენდნენ, რაც 7,205,464 ადამიანი იყო. აზერბაიჯანელების შემდეგ მეორე ეთნიკური ჯგუფი ლეკები იყვნენ და მთლიანი მოსახლეობის 2.24% (178,021) შეადგენდნენ, ხოლო მესამე რუსები იყვნენ - 141,687 ადამიანი. აღწერის დროს ბაქოში 1,788,854 ადამიანი ცხოვრობდა, საიდანაც 1,574,252 ეთნიკური აზერბაიჯანელი იყო.

2009 წელი
2009 წლის 13-22 აპრილს ჩატარდა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მოსახლეობის მეორე აღწერა. მოსახლეობის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის საერთო რაოდენობა 8,922,447 იყო, საიდანაც 91.60% ეთნიკური აზერბაიჯანელები იყვნენ. მთლიანი მოსახლეობის 2,045,815 (მათ შორის 1,848,107 აზერბაიჯანელები) ცხოვრობდნენ დედაქალაქ ბაქოში. ლეკები მოსახლეობის მეორე (2.02%) ეთნიკურ ჯგუფს წარმოადგენდნენ.