iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ალდობრანდინის ვილა

ალდობრანდინის ვილა , ასევე ცნობილი როგორც ვილა ბელვედერე — იტალიის ტუსკოლანის თორმეტი ვილიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს პანორამულ გორაზე, რომელიც გადაჰყურებს ქალაქ ფრასკატის (ლაციო) შესასვლელს. იქვე მდებარეობს უძველესი ქალაქ ტუსკულუმის ნანგრევები.

ისტორია
ვილა აშენდა 1550 წელს მედიკოს პიერანტონიო კონტუჯის მიერ უკვე არსებულ შენობაზე და გადადიოდა ხელიდან ხელში უკანასკნელი მფლობელის, მონსეიორ პაოლო კაპრანიკის სიკვდილამდე 1597 წელს. საკუთრების აპოსტოლურ პალატაში შეძენის შემდეგ, პაპმა კლიმენტ -მ იგი საჩუქრად გადასცა თავის დეიდაშვილს, კარდინალ პიეტრო ალდობრანდინის. თავდაპირველად შენობა წარმომადგენლობით ვილად გამოიყენებოდა, ხოლო კარდინლის სიკვდილის შემდეგ გადავიდა მის დეიდაშვილ ოლიმპია ალდობრანდინის ხელში; 1683 წელს ვილა შეიძინა ჯოვანი ბატისტა პამფილიმ. 1760 წელს ის გახდა ბორგეზეს ოჯახის საკუთრება, ხოლო 1837 წელს დაუბრუნდა ალდობრანდინის ოჯახს, რომელიც დღესაც მისი მფლობელია..

ვილა ალდობრანდინის ოჯახის კერძო საკუთრებაა, ამიტომ შენობის შიდა სივრცეები დახურულია საზოგადოებისთვის. პარკში შესვლა შესაძლებელია ფრასკატის ტურისტული საინფორმაციო სამსახურის მეშვეობით.

არქიტექტურა და ხელოვნების ნიმუშები
ახალი ვილის მშენებლობა დაევალა კარდინალ პიეტრო ალდობრანდინის და გაგრძელდა ოთხი წელი, 1598-1602 წლები. ალდობრანდინის ვილის შენობა, ინტერიერები და პარკის ნაგებობები წარმოადგენს იტალიური მანიერიზმის ნათელ ძეგლს საუკუნიდან. კარდინალი აშენებდა ვილას თავისი ბიძა, პაპი კლიმენტ -ის მიწაზე, ჯილდოდ იმისთვის, რომ დააბრუნა ქალაქი ფერარა ეკლესიის ხელში. სამუშაოები ჩატარდა არქიტექტორ ჯაკომო დელა პორტას ხელმძღვანელობით, ხოლო მისი გარდაცვალების შემდეგ 1602 წელს, დაასრულეს არქიტექტორებმა კარლო მადერნამ და ჯოვანი ფონტანამ, რომლებიც პასუხისმგებლები იყვნენ წყლის თეატრზე, ტერასებზე და რთულ ჰიდრავლიკურ სისტემებზე, რომლითაც აღჭურვილი იყო ბაღები.

რეზიდენცია ოთხ სართულს იკავებს, სადაც მდებარეობს მისაღები დარბაზები და საყოფაცხოვრებო ოთახები. სახლის დეკორაციები და გაფორმებები სიმბოლურად ასახავს კარდინალის დიდებას, რაც ასახულია ლათინურ წარწერებზე ფასადზე. ვილაზე შესასვლელთან, ფრასკატის ცენტრალური მოედნიდან, მდებარეობს საუკუნის მონუმენტური პროპილეები, რომლებიც დაპროექტებულია არქიტექტორ კარლო ფრანჩესკო ბიცაკერის მიერ.

შიგნით, მთავარი სართული გაფორმებულია ჯუზეპე ჩეზარის ფრესკებით, ბიბლიური თემებით, ხოლო ცენტრალური დარბაზი გამოირჩევა მონუმენტალურობით და კარდინალის ბრინჯაოს ბიუსტით (ტადეო ლანდინის ნამუშევარი).

მესამე სართულზე მდებარეობს კაპელა, რომელიც გაფორმებულია ოქროსფერი ლეპნით და ფრესკებით, რომლებიც შექმნილია მხატვარ ანნესიო დე ბარბას მიერ.

ნიმფეუმთან ახლოს მდებარეობს კიდევ ერთი კაპელა, რომელიც ეძღვნება წმინდა სებასტიანს, ხოლო ნიმფეუმის მარჯვნივ პარნასის დარბაზი, რომელიც გაფორმებულია ორგანით, რომელიც შექმნილია ჯოვანი გუილიემის, ჯოვანი ანგილიისა და ჟაკ სარაზენის მიერ.
ვილაზე განსაკუთრებულ ადგილს იკავებს წყლის თეატრი , რომელიც შექმნილია კარლო მადერნასა და ორაციო ოლივერის მიერ. 1668 წელს აქ გაიმართა ალესანდრო სტრადელას ოპერის ცერცეის მსოფლიო პრემიერა.
ვიმინალის ბორცვი

ვიმინალის ბორცვი — რომის ცნობილი შვიდი ბორცვიდან ყველაზე პატარა. თითის ფორმის მწვერვალი, რომელიც მიმართულია რომის ცენტრისკენ, ჩრდილო-დასავლეთით კვირინალის ბორცვსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთით ესკვილინის ბორცვს შორის. აქ მდებარეობს რომის ოპერის თეატრი და რკინიგზის სადგური ტერმინი.

ვიმინალის ბორცვის თავზე არის ვიმინალის სასახლე, რომელშიც განთავსებულია შინაგან საქმეთა სამინისტროს შტაბ-ბინა; ამჟამად ტერმინი ნიშნავს შინაგან საქმეთა სამინისტროს.

ლივიუსის ცნობით, გორაკი პირველად გახდა ქალაქ რომის ნაწილი, კვირინალის გორასთან ერთად, რომის მეექვსე მეფის სერვიუს ტულიუსის მეფობის დროს, ძვ. წ. საუკუნეში. გორაკის სახელწოდება მომდინარეობს ლათინურიდან , -იდან („მოქნილი ყლორტი, “).

მოგვიანებით, დიოკლეტიანეს მეფობის დროს, ახალი წელთაღრიცხვით 298-305 წლებში, აბანოები აშენდა ვიკუს ლონგუსის ბოლოს, ვიმინალესა და კვირინალეს შორის.
ფოკასის სვეტი

ფოკას სვეტი (იტალ. ) — რომაული მონუმენტური სვეტი რომის ფორუმში, იტალია, რომელიც აშენდა მაშინ, როდესაც რომი აღმოსავლეთ რომის იმპერიის ნაწილი იყო ოსტროგოთების სამეფოსგან მისი დაპყრობის შემდეგ.

ისტორია
აღმოსავლეთ რომის იმპერატორის ფოკას პატივსაცემად 608 წლის 1 აგვისტოს, ეს იყო რომაული ფორუმის ბოლო არქიტექტურული მონუმენტის დადგმა, 1300 წელზე მეტი ხნის მშენებლობის შემდეგ. ფლუი კორინთის სვეტი დგას 13,6 მ (44 ფუტი) სიმაღლეზე თეთრ მარმარილოს ცოკოლზე. სტილისტური თვალსაზრისით, სვეტი, სავარაუდოდ, დამზადებულია საუკუნეში უცნობი ნაგებობისთვის და მოგვიანებით გამოყენებულია ამ ძეგლისთვის. ანალოგიურად, სოკლიც მეორედ იქნა გამოყენებული — თავდაპირველად იგი გამოიყენებოდა დიოკლეტიანესადმი მიძღვნილი ქანდაკების საყრდენად. მისი პირველი წარწერა გადაშალეს, რათა ადგილი გამოეთავისუფლებინათ მოგვიანებით გაკეთებული ტექსტისთვის.

სვეტის საფუძველი აღმოაჩინეს 1813 წელს და მასზე წარწერა იყო ლათინურ ენაზე

ზუსტად არ არის ცნობილი, რა განსაკუთრებულ შემთხვევას უკავშირდება ეს პატივისცემის ნიშნად გადადგმული ნაბიჯი. თუმცა ცნობილია, რომ ფოკასმა ფორმალურად გადასცა პანთეონი პაპ ბონიფაცე -ს, რომელმაც იგი ხელახლა აკურთხა ყველა მოწამისა და ღვთისმშობლის სახელით. სვეტის კაპიტელზე სმარაგდუსმა, რავენის ეგზარქოსმა, დაამაგრა „ბრწყინვალე“ მოოქროვილი ქანდაკება ფოკასის (რომელიც, სავარაუდოდ, დიდი ხნით არ დარჩენილა იქ).

ეს ქანდაკება, როგორც ზოგჯერ აცხადებენ, პაპის მადლიერების გამოხატულება კი არ იყო, არამედ უფრო იმპერიული სუვერენიტეტის სიმბოლო რომზე — რომელიც ლომბარდების ზეწოლის ფონზე სწრაფად იკლებდა. ასევე, ეს იყო სმარაგდუსის პირადი მადლიერების გამოხატულება იმპერატორ ფოკასის მიმართ, რომელმაც ის ხანგრძლივი გადასახლებიდან გამოიხსნა და რავენაში ძალაუფლება დაუბრუნა.

610 წლის ოქტომბერში ფოკა ჩამოაგდეს და მოკლეს; მისი ქანდაკებები ყველგან ჩამოაგდეს.

ძეგლი დღეს შემორჩენილია თავდაპირველ ადგილას . მისი იზოლირებული, თავისუფლად მდგომი პოზიცია ნანგრევებს შორის ყოველთვის აქცევდა მას ფორუმში ღირშესანიშნაობად და ხშირად ჩნდება ვედუტებსა და გრავიურებში. მიწის დონის აწევამ სილისა და ნამსხვრევების გამო ძირი მთლიანად დამარხა იმ დროისთვის, როდესაც ჯუზეპე ვასიმ და ჯამბატისტა პირანესიმ მე-18 საუკუნის შუა ხანებში სვეტის გრავიურა და გრავიურა გააკეთეს. აგურის კვადრატული საძირკველი თავდაპირველად არ ჩანდა, ფორუმის დღევანდელი დონე არ იყო გათხრილი მის ადრინდელ აგვისტოს მოპირკეთებამდე 19-მდე.
ესტონეთის მთავრობა დევნილობაში

} ) დევნილობაში 1953 წლის 3 მარტს აუგუსტდორფში, გერმანიაში. მიუხედავად იმისა, რომ მაურერის ხაზს მეტი მხარდაჭერა ჰქონდა ემიგრანტთა თემში, მან არასდროს დანიშნა ახალი მთავრობა (განაცხადა, რომ ტიფის მთავრობა ჯერ კიდევ მოქმედებაშია და ახალი მთავრობის საჭიროება არ არსებობს) და ეს ხაზი გადაშენდა მაურერის გარდაცვალებასთან ერთად წელიწად-ნახევრის შემდეგ, 1954 წლის 20 სექტემბერს. მან დატოვა რეის მთავრობა როგორც ერთადერთ ლეგიტიმურ პრეტენდენტმა.
მოქმედი მთავრობის მეთაურის პოზიცია გაგრძელდა მემკვიდრეობით რეის გარდაცვალების შემდეგ 1963 წელს. 1953-დან 1992 წლამდე ხუთი დევნილი მთავრობა შეიქმნა.

დიპლომატია
სამი ბალტიის სახელმწიფოდან მხოლოდ ესტონეთმა დააფუძნა ფორმალურად დევნილი მთავრობა. ლატვიისა და ლიეტუვის შემთხვევაში, სუვერენული უფლებამოსილება მინიჭებული ჰქონდათ მათ დიპლომატიურ წარმომადგენლობებს. ესტონეთის შემთხვევაშიც კი, წარმომადგენლობები იყო დიპლომატიის წარმოებისა და სახელმწიფოს ყოველდღიური საქმეების (როგორიცაა პასპორტების გაცემა) ადმინისტრირების პირველადი ინსტრუმენტი. ესტონეთის მთავარი წარმომადგენლობა იყო გენერალური საკონსულო ნიუ-იორკში.
ამერიკის სტიმსონის დოქტრინის თანახმად, ბალტიის სახელმწიფოების საბჭოთა ოკუპაციის ლეგიტიმურობა არასდროს იქნა აღიარებული. რადგანაც პირველადი დიპლომატიური უფლებამოსილება ხორციელდებოდა ესტონეთის საკონსულოს მიერ ნიუ-იორკში, დევნილი მთავრობის როლი ოსლოდან, დიდწილად, სიმბოლური ხასიათის იყო. ესტონეთის საკონსულო ირლანდიაში სამართლებრივ პროცესში იყო ჩართული. ესტონურ გემებს მიეთითათ საბჭოთა პორტში შესვლა. სამმა ესტონურმა გემმა („ოტო“, „პირეტი“ და „მალი“) და ორმა ლატვიურმა („რამავა“ და „ევეროჯა“) ამის ნაცვლად აირჩიეს ნეიტრალური პორტი ირლანდიაში. ივან მაისკიმ, საბჭოთა კავშირის ელჩმა გაერთიანებულ სამეფოში, მიმართა დუბლინის უმაღლეს სასამართლოს გემების ფლობის უფლების მოსაპოვებლად. მათი მფლობელები ვერ უკავშირდებოდნენ. ჯონ მაკევოიმ, ესტონეთის საპატიო კონსულმა, წარმატებით დაუპირისპირდა ამ ქმედებას. ეს გაიხსენა ტოომას ჰენდრიკ ილვესმა, ესტონეთის პრეზიდენტმა.
თუმცა, ესტონეთის დევნილმა მთავრობამ მართლაც უზრუნველყო ესტონეთის სახელმწიფოს უწყვეტობის წინ წაწევა. უკანასკნელმა პრემიერ-მინისტრმა პრეზიდენტის მოვალეობებით, ჰაინრიჰ მარკმა, დაასრულა დევნილი მთავრობის მუშაობა, როდესაც გადასცა თავისი მანდატი მომავალ პრეზიდენტ ლენარტ მერის 1992 წლის 8 ოქტომბერს. მერიმ გამოსცა განცხადება, რომლითაც მადლობა გადაუხადა ესტონეთის დევნილ მთავრობას ესტონეთის სახელმწიფოს სამართლებრივი უწყვეტობის შენარჩუნებისთვის.
მოქმედი პრემიერ-მინისტრების სია
ეს არის ესტონეთის დევნილი მთავრობის მოქმედი პრემიერ-მინისტრების სია:

იოჰანეს სიკარი (12 იანვარი 1953 – 22 აგვისტო 1960)
ტონის კინტი (22 აგვისტო 1960 – 1 იანვარი 1962)
ალექსანდერ ვარმა (1 იანვარი 1962 – 30 მარტი 1963)
ტონის კინტი (30 მარტი 1963 – 23 დეკემბერი 1970)
ჰაინრიჰ მარკი (8 მაისი 1971 – 1 მარტი 1990)
ენნო პენნო (1 მარტი 1990 – 15 სექტემბერი 1992)
არტაშეს ლალაიანცი

არტაშეს ა. ლალაიანცი (; მოღვაწეობდა საუკუნის მეორე ნახევარში) — სომეხი ფოტოგრაფი, მოღვაწეობდა ამიერკავკასიაში. ჰქონდა ფოტოგრაფიული სახელოსნოები ტფილისში, ალექსანდროპოლსა და ყარსში.

ბიოგრაფია
არტაშეს ლალაიანცის ბიოგრაფიული დეტალები ძალზედ მწირია. გადარჩენილი ფოტოები ვარაუდობენ, რომ მან დააარსა თავისი პირველი სტუდია ალექსანდრაპოლში 1890-იანი წლების დასაწყისში და მალევე ყარსსა და ტფილისში. სამეწარმეო პრაქტიკოსი, ის იყო იმ დროის ერთ-ერთი ყველაზე ნაყოფიერი და პოპულარული ფოტოგრაფი რეგიონში. ლალაიანცის სტუდიები ემსახურებოდნენ ყარსის და ალექსანდროპოლის საშუალო და მაღალ კლასებს. მათი პორტრეტები დღეს დიდ ისტორიულ და ეთნოგრაფიულ ინტერესს იწვევს. ფოტოგრაფს მიღებული აქვს მონაწილეობა არაერთ გამოფენაში და 1894 წელს თბილისსა და მოსკოვში გამართულ ფოტოგამოფენაზე რუსული „ფოტოგრაფიული წრის“ პრიზით დაჯილდოვდა.

მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი ნამუშევარია, ალბათ, „სცენების ალბომი ყარსიდან და ყარსის პროვინციიდან“, რომელიც გამოიცა 1900 წელს, პეტერბურგში. ეს პუბლიკაცია ფრანგულ, სომხურ და რუსულ ენებზე დაიბეჭდა ორტონიანი ოფსეტური ტექნიკით და გაიყიდა ტფილისში, ისევე როგორც რუსეთის იმპერიის რამდენიმე სხვა ქალაქში. იგი მოიცავს უამრავ ექსკლუზიურ ფოტოს, რომელიც ასახავს ყარსის მრავალკულტურული მოსახლეობის ცხოვრების წესს და მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი სომხური არქიტექტურული ძეგლების არჩევანს.

როგორც ლალაიანცის მოღვაწეობის ბოლო პერიოდის ფოტოებიდან ჩანს, მან კარიერა ტფილისში დაასრულა, ბოლშევიკურ რევოლუციამდე. ალექსანდრაპოლელი ფოტოგრაფი სენეკერიმ ლალაიანცი, სავარაუდოდ, არტაშესის ახლო ნათესავი იყო.
ლალაიანცი

გვარ ლალაიანცის ცნობილი მატარებლები არიან:

არკადი ლალაიანცი (1910-1993) — საბჭოთა სამთო ინჟინერი;
არტაშეს ლალაიანცი — რუსეთის იმპერიაში მოღვაწე სომეხი ფოტოგრაფი.
ვალენტინ ლალაიანცი (1913-2000) — საბჭოთა მხატვარი-მულტიპლიკატორი, მულტიპლიკაციური ფილმების რეჟისორი;
ისააკ ლალაიანცი (1870-1933) — რუსი რევოლუციონერი, ბოლშევიკი.
ჯომო კენიატას საერთაშორისო აეროპორტი

ჯომო კენიატას საერთაშორისო აეროპორტი (: , : ) — საერთაშორისო აეროპორტი კენიაში, რომელიც ემსახურება ქვეყნის დედაქალაქსა და უდიდეს ქალაქ ნაირობის. კენიაში სხვა სამი მნიშვნელოვანი საერთაშორისო აეროპორტია: კისუმუს საერთაშორისო აეროპორტი, მოის საერთაშორისო აეროპორტი და ელდორეტის საერთაშორისო აეროპორტი. აეროპორტი მდებარეობს ემბაკასის რაიონში, ნაირობის ცენტრალური ბიზნეს რაიონის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 18 კილომეტრში და რეგულარულად სრულდება ფრენები 50-ზე მეტი ქვეყნის მიმართულებით. თავდაპირველად აეროპორტს ემბაკასის აეროპორტი ერქვა, თუმცა 1978 წელს კენიის პირველი პრეზიდენტისა და პრემიერ-მინისტრის ჯომო კენიატას საპატივმცემლოდ აეროპორტს სახელი შეეცვალა. 2016 წელს აეროპორტმა 7 მილიონზე მეტი მგზავრი გაატარა, რაც მას მგზავრთა რაოდენობის მიხედვით, აფრიკის კონტინენტზე მეშვიდე ყველაზე დატვირთულ აეროპორტად აქცევს.

ჯომო კენიატას საერთაშორისო აეროპორტის საფოსტო კოდია 00501.
ალბანეთის მუნიციპალიტეტები

ალბანეთის მუნიციპალიტეტები — ადგილობრივი თვითმმართველობის ერთეულები ალბანეთში. ალბანეთში არის 61 მუნიციპალიტეტი (2015 წლამდე — 65). ყველაზე პატარა მუნიციპალიტეტია პუსტეცი (3290 ადამიანი), ხოლო უდიდესი ტირანა (557 422). საშუალოდ ერთ მუნიციპალიტეტში მცხოვრებთა რაოდენობაა 39 378 ადამიანი. მუნიციპალიტეტებში შედის კომუნები. კომუნების საერთო რაოდენობაა 373.

მმართველობა
წარმომადგენლობითი ორგანოა საკრებულო, რომელიც აირჩევა ოთხი წლით. აღმასრულებელ ხელისუფლებას მეთაურობს მერი, რომელიც აირჩევა პირდაპირი წესით. მერი ასევე არის ოლქის საკრებულოს წევრი.

უფლებამოსილებები
მუნიციპალიტეტების უფლებამოსილებებში შედის:
წყალმომარაგება
კანალიზაცია და სანიაღვრე სისტემები
ადგილობრივი გზები, ტროტუარები, სკვერები
გარეგანათება
საზოგადოებრივი ტრანსპორტი
ნარჩენების მართვა
მიწათსარგებლობა და ურბანული განვითარება
სოციალური სერვისები
კულტურა
ადგილობრივი ეკონომიკური განვითარება
მცირე ბიზნესის განვითარება
ვეტერინარული მომსახურება
მართლწესრიგის დაცვა და სამოქალაქო უსაფრთხოება
სასაფლაოები

მუნიციპალიტეტების და ოლქების საერთო უფლებამოსილებებში შედის:
სკოლამდელი და სასკოლო განათლება
საზოგადოებრივი ჯანდაცვა
სოციალური ურთიერთობები
გარემოს დაცვა
მოის საერთაშორისო აეროპორტი

მოის საერთაშორისო აეროპორტი (: , : ) — საერთაშორისო აეროპორტი კენიაში. ემსახურება ქვეყნის სიდიდით მეორე ქალაქ მომბასას. 2020 წელს, 2 მილიონამდე მგავრთნაკადის მქონე აეროპორტებს შორის, აეროპორტების საერთაშორისო საბჭოს მიერ ის „აფრიკის საუკეთესო აეროპორტად“ დასახელდა.

მიმოხილვა
მოის საერთაშორისო აეროპორტი ემსახურება ქალაქ მომბასასა და მის შემოგარენს. ის ქვეყნის ყველაზე დიდი და დატვირთული ჯომო კენიატას საერთაშორისო აეროპორტიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 425 კილომეტრში მდებარეობს. მომბასის აეროპორტს კენიის აეროპორტების ადმინისტრაცია მართავს. აეროპორტს სახელი ქვეყნის ყოფილი პრეზიდენტის დანიელ არაპ მოის საპატივმცემლოდ, მისივე პრეზიდენტობის დროს ეწოდა.

აეროპორტი მდებარეობს ზღვის დონიდან 61 მეტრ სიმაღლეზე და გააჩნია ორი ასაფრენ-დასაფრენი ბილიკი. ბილიკი 1 (3/21), რომლის სიგრძე 3350 მეტრია აღჭურვილია ინსტრუმენტული დაჯდომის სისტემით. ბილიკი 2-ის (15/33) სიგრძე 1260 მეტრია. ორივე ბილიკს ასფალტის საფარი აქვს.

აეროპორტს გააჩნია ორი ტერმინალი. ტერმინალი 1 ძირითადად საერთაშორისო ფრენებისთვის გამოიყენება, ხოლო ტერმინალი 2 კი შიდა რეისებს ემსახურება. ზოგიერთი ავიაკომპანია, როგორიცაა მაგალითად ტერმინალ 1-ს ორივე, საერთაშორისო და შიდა ფრენებისთვის იყენებს.

2018 წელს დადასტურდა, რომ მომბასის აეროპორტიდან ფრენებს დაიწყებდა 320-ით, კვირაში 4 რეისის სიხშირით. პირველი რეისი 2018 წლის 11 დეკემბერს შესრულდა და დოჰიდან ფრენის დრომ დაახლოებით 6 საათი შეადგინა.
ავსტრიის თემები

ავსტრიის თემები — ადგილობრივი თვითმმართველობის ერთეული ავსტრიაში. სულ ავსტრიაში 2095 თემია. თემის საკრებულო აირჩევა პირდაპირი წესით 5 ან 6 წლით. საკრებულო ნიშნავს გამგეობის წევრებს. გამგეობა შედგება მერისგან, მისი მოადგილეებისგან და წევერბისგან და კომპლექტდება სხვადსხვა პარტიებისგან არჩევნების შედეგების პროპორციულად. მერის არჩევის წესი განსხვავებულია და ის აირჩევა ან საკრებულოს მიერ, ან პირდაპირი არჩევნებით ხალხის მიერ.

თემის უფლებამოსილებებში შედის სოციალური მომსახურება, მართლწესრიგის დაცვა, ურბანული დაგეგმვა და მიწათსარგებლობა, წყალმომარაგება და კანალიზაცია, გზები და საჯარო ტრანსპორტი, კულტურა, ჯანდაცვა და უსაფრთხოება.
ესტონეთის შიდა უსაფრთხოების აკადემია

} „სიტყვით ან საქმით“). იგივე სახელი აქვს სკოლის ჟურნალს.„სიიმი“ არის შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის -კორპუსში მდებარე პატენტირებული თაბაშირის ქანდაკება, რომელიც შექმნა მოქანდაკე იააკ სოანსმა 1993 წელს პოლტსამიის თავისუფლების ომის მემორიალის მიხედვით. სახელი „სიიმი“ ქანდაკებას იმდროინდელმა კადეტებმა უწოდეს და ახლა მის გარშემო ტარდება აკადემიის მნიშვნელოვანი ღონისძიებები.

შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის სტრუქტურა
შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის მუშაობა ხორციელდება სასწავლო ცენტრებში მთელ ესტონეთში:
შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიაში ტალინში პირიტა-კოსეში
პოლიციისა და სასაზღვრო დაცვის კოლეჯის პაიკუსეს სასწავლო ცენტრში პერნუმააზე
საგანგებო სიტუაციების კოლეჯის ვაიკე-მაარიას სასწავლო ცენტრში ლიანე-ვირუმააზე
ნარვის სასწავლო ცენტრში
გარდა ამისა, შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიაში არსებობს შემდეგი ერთეულები:
შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის სამსახურებრივი ძაღლების მომზადების ცენტრი მერიკულაში
შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის უწყვეტი განათლების ცენტრი
შიდა უსაფრთხოების ინსტიტუტი
შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის დისტანციური ზონდირების კვლევისა და განვითარების ცენტრი
2020 წლის 1 იანვრიდან მიგრაციის ქსელის საკონტაქტო პუნქტი ესტონეთში განთავსებულია შინაგანი უსაფრთხოების აკადემიის შიდა უსაფრთხოების ინსტიტუტში.
გალიენუსის თაღი

გალიენუსის თაღი — სერვიანეს კედელში არსებული უძველესი რომაული თაღის სახელწოდება. სწორედ აქ იწყებოდა ძველი რომაული გზები ვია-ლაბიკანა და ვია-ტიბურტინა.

ისტორია
თაღი მონუმენტური სტილით ხელახლა ააგეს ავგუსტუსის პერიოდში. იგი არ იყო გამიზნული როგორც ტრიუმფალური თაღი, არამედ როგორც კარიბჭე რომის რესპუბლიკური პერიოდის ქალაქის კედელში. 262 წელს, იმპერატორის სახლის წევრმა, მხედარმა მარკუს აურელიუს ვიქტორმა, თაღი ხელახლა მიუძღვნა იმპერატორ გალიენუსს და მის მეუღლეს სალონინას, ორიგინალური წარწერის შეცვლით. ხელახალი მიძღვნის მიზანი იყო იმ უარყოფითი პუბლიციტეტის დაბალანსება, რომელიც გალიენუსმა მიიღო მისი მმართველობის დროს იმპერიის სხვადასხვა მარცხის გამო.

ადგილმდებარეობა
თაღი დგას ვია-სან-ვიტოზე. მისი გაგრძელება, ვია-სან-მარტინო-აი-მონტი, მიჰყვება ძველი არგილეტუმის მარშრუტს, რომელიც მთავარი გზა იყო რომის ფორუმისკენ.

უკვე ავგუსტუსის პერიოდში ესკვილინის კარიბჭე შეტანილი იყო ესკვილინის ფორუმში, რომელიც მოიცავდა მაკელუმ ლივიას სახელით ცნობილ ბაზარს. როდესაც ეს შენობები მიატოვეს გვიანდელ ანტიკურ პერიოდში, სან ვიტოს დიაკონიამ და მონასტერმა გადაიბარა ისინი, როგორც ეს აღნიშნულია აინზიდელნის მარშრუტში. სწორედ ამ ეკლესიასთან არის ახლა თაღის ნაშთები.
ტონალა (ჩიაპასი)

ტონალის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 91 913 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 8.7%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 1 858.92 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 49.4 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1849 წლის 31 მარტს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტონალა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07097.
ტილა (ჩიაპასი)

ტილის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 83 505 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 16.9%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 803.89 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 103.9 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტილა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07096.
ტეოპისკა

ტეოპისკის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 49 499 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 31.6%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 284.44 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 174 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტეოპისკა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07094.
ტენეხაპის მუნიციპალიტეტი

ტენეხაპის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 48 162 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 19.6%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 193.12 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 249.4 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტენეხაპა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07093.
ტეკპატანი

ტეკპატანის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 21 426 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 47.8%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 770.60 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 27.8 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტეკპატანი. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07092.
ლა-ტრინიტარია (ჩიაპასი)

ლა-ტრინიტარიის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 83 111 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 14.2%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 1 608.38 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 51.7 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ლა-ტრინიტარია. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07099.
ტოტოლაპა

ტოტოლაპის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 7 211 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 13.1%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 169.1 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 42.6 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტოტოლაპა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07098.
პიაცა კოლონა

პიაცა კოლონა — მოედანი რომის ისტორიული ცენტრის, კოლონას რაიონის შუაგულში, იტალიაში. მას სახელი დაერქვა მარკუს ავრელიუსის მარმარილოს სვეტის გამო, რომელიც იქ ახ.წ. 193 წლიდან დგას. წმინდა პავლეს ბრინჯაოს ქანდაკება, რომელიც სვეტს აგვირგვინებს, 1589 წელს პაპ სიქსტუს -ის ბრძანებით დაიდგა. რომაული ვია ლატა (ამჟამად ვია დელ კორსო) გადის მოედნის აღმოსავლეთ ნაწილში, სამხრეთიდან ჩრდილოეთისკენ.

მიმოხილვა
მოედანი მართკუთხა ფორმისაა. მის ჩრდილოეთ მხარეს მდებარეობს პალაცო კიჯი, რომელიც ადრე ავსტრია-უნგრეთის საელჩო იყო, მაგრამ ამჟამად იტალიის მთავრობის რეზიდენციაა. აღმოსავლეთ მხარეს განთავსებულია მე-19 საუკუნის საჯარო სავაჭრო გალერეა კოლონა, სამხრეთ მხარეს კი მდებარეობს პალაცო ფერაიოლის გვერდი, რომელიც ადრე პაპის საფოსტო განყოფილება იყო, და პატარა ეკლესია სანტი ბართოლომეო ედ ალესანდრო დეი ბერგამასკი. დასავლეთ მხარეს მდებარეობს ვედეკინდის სასახლე, რომელსაც გააჩნია ვეიდან წამოღებული რომაული სვეტების კოლონადა.

მოედანი ანტიკური პერიოდიდან მონუმენტურ ღია სივრცეს წარმოადგენს. მარკუს ავრელიუსის ტაძარი იდგა პალაცო ვედეკინდის ადგილზე.

შადრევანი
მოედანზე არსებული შადრევანი შეკვეთილი იყო 1577 წელს, პაპ გრიგოლ -ის მიერ ჯაკომო დელა პორტასგან, რომელსაც დახმარებას უწევდა როკო დე როსი. 1830 წელს ის აღადგინეს და გაუკეთეს ორი წყვილი დელფინი გვერდიგვერდ, ერთმანეთში გადახლართული კუდებით, რომლებიც გამოქანდაკებული იყო აკილე სტოკის მიერ და განთავსებული გრძელი აუზის ორივე ბოლოში. ცენტრალური ქანდაკება შემდეგ შეცვალეს უფრო პატარა ქანდაკებითა და შადრევნით.
ტუმბალა

ტუმბალის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 38 025 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 19.9%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 403.52 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 94.2 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტუმბალა. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07100.
ტუსტლა-ჩიკო

ტუსტლა-ჩიკოს მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 41 024 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 8.7%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 161.95 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 253.3 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტუსტლა-ჩიკო. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07102.
ტუსანტანი

ტუსანტანის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 30 302 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 7.7%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 174.87 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 173.3 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1882 წლის 11 დეკემბერს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ტუსანტანი. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07103.
ციმოლი

ციმოლის მუნიციპალიტეტი ― მუნიციპალიტეტი ჩიაპასის შტატში, მექსიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 16 560 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 18.2%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 359.44 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 46.1 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია შტატის შემადგენლობაში 1931 წლის 1-ელ აპრილს შევიდა. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ციმოლი. მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტის კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 07104.