რელიგიის თავისუფლება სლოვენიაში

რელიგიის თავისუფლება სლოვენიაში ნიშნავს იმ ზომას, რომლითაც ხალხს თავისუფლად შეუძლია საკუთარი რწმენის შესახებ საქმიანობის წარმართვა. ეს მოიცავს, როგორც სამთავრობო პოლიტიკებს, ისე საზოგადოების დამოკიდებულებებს რელიგიური ჯგუფების მიმართ.

სლოვენიის კანონმდებლობა იძლევა რელიგიის თავისუფლების გარანტიას და ეკლესიასა და სახელმწიფოს ჰყოფს ცალ-ცალკე ნაწილებად, ისევე, როგორც კრძალავს რელიგიურ დისკრიმინაციას და რელიგიურ სიძულვილს. რელიგიურ ჯგუფებს მარტივად შეუძლიათ დარეგისტრირება სამთავრობო უწყებებში იმ მიზნით, რომ მიიღონ გარკვეული პრივილეგიები, რომელიც დიდწილად მოიცავს ფულადი კომპენსაციის სხვადასხვა ფორმას. სლოვენიის კანონმდებლობა კრძალავს წინადაცვეთას არასამედიცინო მიზეზებით და ცხოველთა სასაკლაოების მოწყობას, რომელსაც მიმართავენ ებრაელები ("კოშერი") და მუსლიმები ("ჰალალი"). ებრაელთა და მუსლიმთა თემების წევრები ამ საქმიანობისთვის მიდიან ქვეყნის ფარგლებს გარეთ (შემოაქვთ ხორცი და მიემგზავრებიან საზღვარგარეთ რელიგიური წინადაცვეთისთვის) სლოვენიის მთავრობის მხრიდან დაბრკოლების გარეშე.

შუა საუკუნეების და ადრეული მოდერნული პერიოდის დროს, თანამედროვე სლოვენია იყო საღვთო რომის, მოგვიანებით კი ავსტრო-უნგრეთის იმპერიების ნაწილი და, ამდენად, კათოლიციზმს, როგორც სახელმწიფო რელიგიას, მკაცრად მისდევდა. მე-18 საუკუნის მიწურულს მოხდა რელიგიური კანონების ნელი ლიბერალიზება, თუმცა, ეკლესიისა და სახელმწიფოს ფორმალური გამიჯვნა არ მომხდარა 1946 წელს იუგოსლავიის სოციალიტური ფედერაციული რესპუბლიკის შექმნამდე. იუგოსლავიის მთავრობა ხელს უწყობდა ათეიზმს და ძარცვავდა კათოლიკურ ეკლესიას, მაგრამ სხვამხრივ სლოვენიაში ეწეოდა მინიმალურ რელიგიურ რეპრესიებს. იუგოსლავიის დაშლისა და დამოუკიდებელი სლოვენიის შექმნის შემდეგ, სლოვენიამ დაიწყო რელიგიის თავისუფლების კანონების გამოყენება, რომლებიც ჯერ კიდევ ნაწილობრივ მიიღო იუგოსლავიის მთავრობამ.

დემოგრაფია
2002 წლის აღწერის თანახმად, 2017 წლისთვის, მოსახლეობის უმრავლესობა - 57,8% არის კათოლიკე, 2,4% - მუსლიმი, 2,3% - სერბი მართლმადიდებელი, 0,9% - "სხვა ქრისტიანი" და 10,1% - ათეისტი. გარდა ამისა, 23% თავის მიაკუთვნებს "სხვა რელიგიას", ან საერთოდ არ აცხადებს ამას, 3,5% - არ უკავშირებს თავს რელიგიას, ხოლო 10,1% - საერთოდ არცერთ რელიგიას. ებრაელთა თემი შედგება დაახლოებით 300 ინდივიდისგან (1%-ზე ნაკლები მთელი მოსახლეობის). მართლმადიდებელი და მუსლიმი თემები მოიცავენ სერბეთიდან და ბოსნია-ჰერცეგოვინიდან წამოსული იმიგრანტების დიდ რაოდენობას.

ისტორია
მე-20 საუკუნემდე, ტერიტორიები, რომლებიც ეკუთვნოდა სლოვენიას, იყო საღვთო რომის იმპერიის, ხოლო მოგვიანებით, ავსტრო-უნგრეთის ნაწილი. ამდენად, მათი სახელმწიფო რელიგია იმ დროს იყო კათოლიციზმი. მე-15 საუკუნის ბოლოს და მე-16 საუკუნის დასაწყისში, ებრაელები გააძევეს ბევრი სლოვენიური ტერიტორიიდან. ებრაელები ხელახლა მოიწვიეს უკან შიდა ავსტრიაში 1709 წელს. მე-18 საუკუნის დასაწყისიდან მოყოლებული, ავსტრია-უნგრეთმა მიიღო რეფორმები, რომლებიც იძლეოდა გარკვეულ რელიგიურ თავისუფლებას, თავდაპირველად მართლმადიდებელი და პროტესტანტი ქრისტიანებისთვის, ხოლო შემდეგ, ასევე, ებრაელებისთვის. მე-19 საუკუნეში მიმდინარეობდა რელიგიური კანონების ნელი ლიბერალიზაცია, ქრისტიანი მიმდინარეობების უმცირესობები იღებდნენ კათოლიკური ეკლესიის მსგავს საფუძველს, თუმცა, კათოლიციზმი რჩებოდა სახელმწიფო რელიგიად.

მე-10 საუკუნის უმეტესი დრო, სლოვენია იყო იუგოსლავიის ნაწილი, რომელიც წარმოადგენდა სეკულარულ სახელმწიფოს იუგოსლავიის სხვა რესპუბლიკებთან შედარებითაც კი, სლოვენია სარგებლობდა შედარებით უფრო მეტი რელიგიური თავისუფლებით. რომის კათოლიკურ ეკლესიას ჩამოერთვა თავისი საკუთრების უმეტესობა და იუგოსლავიის მთავრობა დევნიდა მრავალ მღვდელს, თუმცა, ეს დიდწილად ხდებოდა მეორე მსოფლიო ომის დროს ღერძის ძალებთან ეკლესიის თანამშრომლობის გამო. სლოვენიის მთავრობა დახასიათებულია, როგორც "არადაინტერესებული" მხარე რელიგიური უმცირესობების საკითხებით და ის ნელა ირჯება ასეთი საკითხების გადასაწყვეტად, ანდომებს რა ათწლეულებს ლიუბლიანაში მეჩეთის მშენებლობის შესახებ ნებართვის გაცემისთვის.