iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დეგერესული ცხვრები

დეგერესული ცხვრები — ნახევრად წმინდამატყლიანი ცხვრის ჯიშების ჯგუფი. გამოყვანილია ყაზახეთის ასსრ-ში ყაზახური დუმიანი ნერბის შეჯვარებით შროპშირისა და პრეკოსის ჯიშის ერკემლებთან. მაგარი კონსტიტუციისანი არიან, ჩონჩხი კარგადაა განვითარებული. ტანი კომპაქტურია, ოდნავ წაგრძელებული. დუმა რამდენადმე მცირე აქვს, ვიდრე — ყაზახურ ცხვარს. ერკემლის მასაა 100–115 კგ (უდიდესი უდიდესი 135 კგ), ნერბისა — 60–65 კგ (უდიდესი 90 კგ). ნაპარსი ერკემლისა 3,5–4 კგ (საუკეთესოსი 8 კგ), ნერბისა 2,5–3 კგ (საუკეთესოსი 4,5). მატყლის სიგრძეა 12–15 სმ, ნაპარსის გამოსავალი 65–68%. მატყლი მცირედ ცხიმოფლიანია. ყოფილ სსრკ-ში მისი მოშენების მთავარი რაიონი იყო ყაზახეთის სსრ; საუკეთესო სანაშენო ფარა მდებარეობდა ალმა-ათის ოლქის ბალხაშის რაიონის საბჭოთა მეურნეობა „ბაკანასკი“-ში («»).
ვუიჩის სახლი

ვუიჩის სახლი — ისტორიული შენობა პუშკინში. აგებულია 1880 წელს. სახლი რეგიონული მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია. მდებარეობს ეკლესიის ქუჩის № 6-ში.

ისტორია
თავდაპირველად, 1880 წელს შენობის ადგილას აშენდა ხის სახლი, არქიტექტორ ა. ვ. ვიდოვის მიერ, სახელმწიფო მრჩეველ ვასილი ვუიჩისთვის.

ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ სახლი გადააკეთეს საცხოვრებლად. 1930 წელს საცხოვრებელ სახლში დასახლდა მწერალი ა. ნ. ტოლსტოი, ​​რომელიც 1938 წლამდე ცხოვრობდა. სახლში გატარებული დროის განმავლობაში ის მუშაობდა რომან „პეტრე პირველზე“. ტოლსტოის კაბინეტი კი მეორე სართულზე იყო განთავსებული. მას ხშირად სტუმრობდნენ მწერლები და მხატვრები, მათმა წრემ მიიღო სახელწოდება „საბავშვო ბაღის ხელოვნების კოლონია“.

მეორე მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ, აღნიშნულ სახლში განთავსდა ლენინგრადის სახალხო მილიციის კიროვის პირველი დივიზიის გაზეთ „საბჭოთა სამშობლოსათვის“ რედაქცია. სახლი სერიოზულად დაინგრა ომის პერიოდში, სახურავი განადგურდა და ფანჯრები ჩაიმტვრა. აღდგენის შემდეგ, სახლში განათავსეს საბავშვო ბაღი, შემდეგ კი სანქტ-პეტერბურგის მთავარი წყალსადენის სადგურის დასასვენებელი ცენტრი. სახლი მოძველდა, დიდი ხნის განმავლობაში იყო მიტოვებული და ემუქრებოდა მთლიანად დანგრევა, მაგრამ საზოგადოების ძალისხმევის წყალობით მან მიიღო პუშკინის ისტორიულ-ლიტერატურული მუზეუმის არქიტექტურული ძეგლის სტატუსი. იგეგმება სახლის რესტავრაცია.
ნანჯაო

ნანჯაო — ბაის ხალხთა სამეფო. რომელთა ტერიტორია მოიცავდა ძირითადად, იუნანის პროვინციას ჩინეთში.

ნანჯაოს აყვავების პერიოდი - საუკუნეებზე მოდის. იგი იყო მრავალეთნიკური ბუფერული სახელმწიფო ჩინეთსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ხალხებს შორის. ნანჯაოს ექსპანსიამ და დაცემამ გამოიწვია ლაოსა და ტაის ხალხების გადასახლება თანამედროვე ლაოსისა და ტაილანდის ტერიტორიაზე.

დაარსება
ნანჯაოს დაარსება მოხდა დაახლოებით 650 წლისათვის. ბაის ტომები დასახლდნენ ტბა ერხაის სანაპიროზე. მათ წარმოქმნეს სამთავრო, რომელსაც ჩჟაოს სახელით იცნობდნენ. 737 წელს ტანის ჩინეთის მხარდაჭერით მეფე პილოგემ გააერთიანა „შვიდი ჯაო“ და ახალი სახელი ნანჯაო უწოდა. იგი ფორმალურად ითვლებოდა ტანის ჩინეთის ვასალურ სახელმწიფოდ. მისი დედაქალაქი 738 წელს გახდა ნაყოფიერი ხეობის ცენტრში მდებარე ქალაქი ტაიხე. 17 წლის შემდეგ პილოგეს ვაჟმა გელოფენმა თავი იმპერატორად გამოაცხადა, ე. ი. ჩინეთისაგან დამოუკიდებლობა გამოაცხადა.

ექსპანსია
750 წელს ნანჯაო აჯანყდა ტანის ჩინეთის წინააღმდეგ. 751 წელს ჩინეთმა არმია წარგზავნა აჯანყებულთა დასასჯელად. მაგრამ არმია განადგურდა სიანგუანეს მახლობლად, იმავე წელს, რა დროსაც მოხდა ტალასის ბრძოლა. ამ ბრძოლაშიც ჩინელებმა გამანადგურებელი დარტყმა მიიღეს არაბებისაგან ცენტრალურ აზიაში. ამ ბრძოლის მოწმე იყო გენერალთა ხევი და 10 ათასობით ჯარისკაცის საფლავი სიანგუანის რაიონში. 754 წელს ჩინეთმა მეორე არმია გაგზავნა, რომელიც ასევე გაანადგურეს. ამ წარუმატებლობებით წაქეზებულმა ნანჯაომ მთელი იუნანის პროვინცია დაიკავა და ამავე დროს, შეიჭრა ბირმაში, ლაოსში, ტაილანდში და გადაადგილდნენ სიჩუანში. 829 წელს აიღეს ჩენდუ.

832 წელს ნანჯაომ დაარბია სახელმწიფო პიუს (ბირმაში) დედაქალაქი ხალინჯი, რომელიც მიწასთან გაასწორეს და ცოცხლად გადარჩენილი მცხოვრებნი ტყვედ წაასხეს. 835 წელს ნანჯაოს ჯარები შეიჭრნენ მონის სამეფოში (თანამედროვე მიანმარის შტატი) და მრავალი ტყვე წაასხეს, თუმცა მონის სახელმწიფომ შეძლო თავისი ძალების გაერთიანება ნანჯაოს წინააღმდეგ ბრძოლაში და მოახერხა მისი შეჩერება.

დასუსტება
873 წელს ნანჯაო განდევნეს სიჩუანიდან. ამის მერე სამეფოს სიძლიერე თანდათან დაეცა და ჩაქრა.
დინასტიის შეცვლა
902 წელს ტახტიდან ჩამოადგეს ნანჯაოს დინასტია. უმოკლეს დროში კიდევ სამი დინასტია შეიცვალა და 937 წელს დაარსდა დალის სამეფო.
დაცემა
1254 წელს დალის სამეფო დაიპყრეს მონღოლებმა ყუბილაი ყაენის მეთაურობით. ტაის ტომები გადაადგილდნენ თანამედროვე ტაილანდის, ლაოსის, და ინდოეთის ასამის შტატის ტერიტორიებზე.

რელიგია
ნანჯაო ასოცირდება ბუდიზმთან, რასაც ამტკიცებენ იმ პერიოდის ქვის წარწერები. ზოგიერთი მეცნიერის მოსაზრებით, ადგილობრივი ბუდიზმი აჩარია ტანტრული ბუდიზმის, არის, მონათესავე ფორმა იყო, რომელიც გავრცელებულია თანამედროვე მიანმარში.
ჩვეულებრივი მაინა

ჩვეულებრივი მაინა — ფრინველი ბეღურასნაირთა რიგის შოშიასებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძეა დაახლოებით 25 სმ. შეფერილია ყავისფრად, ვეჟან-შავ და თეთრთან ერთად. გავრცელებულია სამხრეთ აზიაში. საუკუნის დასაწყისიდან აღწევდა ცენტრალურ აზიაში, ხოლო 30-იანი წლებიდან სწრაფად დასახლდა ჩრდილო-დასავლეთში, მიაღწია თურქმენეთს, უზბეკეთს, ყარაყალპაკეთსა და ყაზახეთს. მკვიდრი ბინადარია, ხშირად გვხვდება დასახლებულ პუნქტებში. ბუდობს წელიწადში 2–3-ჯერ; ბუდეს იკეთებს სახურავების ქვეშ, შენობათა კედლებზე, იშვიათად ფლატეებსა და ფუღუროებში. დებს 4–5 ცისფერი კვერცხს. იკვებება მწერებით (მათ შორის კალიებით, რითაც სარგებლობა მოაქვს), კენკრით (უმთავრესად თუთით). ხშირად ჰყავთ გალიებში, შეუძლია სიტყვებისა და ფრაზების წარმოთქმა.
გიორგი ტყემალაძე

გიორგი ტყემალაძე (დ. 28 აგვისტო, 1975) — ქართველი ინჟინერ-ტექნოლოგი, პოლიტიკოსი, ქ. თბილისის საკრებულოს თავმჯდომარე 2017 წლიდან დღემდე.

ბიოგრაფია
გიორგი ტყემალაძე დაიბადა 1975 წლის 28 აგვისტოს. სწავლობდა საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტში, აგრარულ მეცნიერებათა აკადემიაში, რომელიც დაამთავრა ინჟინერ-ტექნოლოგის სპეციალობით. 1998-2000 წლებში იყო საქართველო-ამერიკის ერთობლივი საწარმო „ჩალას-ვაინსის" მენეჯერი. 2000-2002 წლებში მუშაობდა საქართველოს სახელმწიფო კანცელარიაში, სახელმწიფო მინისტრის თანაშემწის პოზიციაზე. 2002-2003 წლებში საქართველოს ეროვნული საინვესტიციო სააგენტოს პირველი მოადგილეა, 2003-2004 წლებში საქართველოს ეროვნული საინვესტიციო სააგენტოს დირექტორი, 2004-2006 წლებში საქართველოს ბიზნესმენთა ფედერაციის ბიზნეს კომპანიებთან ურთიერთობის მენეჯერი. 2006-2008 წლებში მუშობდა შ.პ.ს. "ვეტპრეპარატის" დირექტორად.

გიორგი ტყემალაძე 2007 წლიდან პოლიტურ საქმიანობაში ჩაება და 2007-2008 წლებში „თოფაძე - მრეწველების" პროპორციული საარჩევნო სიით ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მესამე მოწვევის საკრებულოს წევრი გახდა. 2008-2010 წლებში იყო ქ.თბილისის მუნიციპალიტეტის მესამე მოწვევის საკრებულოს წევრი და საზღვარგარეთის ქვეყნების თვითმმართველობის ორგანოებთან თანამშრომლობის დროებითი კომისიის თავმჯდომარე. 2010 წლიდან დღემდე - ევროსაბჭოს ადგილობრივი და რეგიონული თვითმმართველობის კონგრესის წევრი. 2010 წლიდან დღემდე საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის ეროვნული ასოციაციის ვიცე პრეზიდენტი. 2010-2012 წლებში ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მეოთხე მოწვევის საკრებულოს წევრი, ურბანული დაგეგმარების და ძველი თბილისის რეაბილიტაციის კომისიის თავმჯდომარე.

2012-2014 წლებში ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მეოთხე მოწვევის საკრებულოს წევრი - თავმჯდომარის მოადგილე, 2012 ელიდან დღემდე - საქართველოს ჩოგბურთის ფედერაციის ვიცე-პრეზიდენტი, 2014-2017 წლებში ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მოწვევის საკრებულოს წევრი- თავმჯდომარის პირველი მოადგილე, 2017 წლიდან დღემდე ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მოწვევის საკრებულოს თავმჯდომარე.
ირაკლი შიხიაშვილი

ირაკლი შიხიაშვილი (დ. 9 აპრილი, 1972, — გ. 4 იანვარი, 2026) — ქართველი ინჟინერ-ეკონომისტი, პოლიტიკოსი, ქ. თბილისის საკრებულოს თავმჯდომარე 2013-2014 წლებში.

ბიოგრაფია
ირაკლი შიხიაშვილი დაიბადა 1972 წლის 9 აპრილს, თბილისში. 1989 წელს დაამთავრა ქ. თბილისის 106 საშუალო სკოლა; 1996 წელს დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მანქანათმშენებლობის მართვის და ეკონომიკის ფაკულტეტი, ინჟინერ-ეკონომისტის კვალიფიკაციით; 1992-1993 წლებში იყო შინაგან საქმეთა სამინისტროს სპეც-დანიშნულების დივერსიული ასეულის მეთაური (მონაწილეობას ღებულობდა საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისთვის წარმოებულ საომარ მოქმედებებში აფხაზეთსა და სამაჩაბლოში) 1999 წლის საპარლამენტო არჩევნებში კენჭი იყარა სამგორის რაიონის მაჟორიტრ დეპუტატად („მრეწველობა გადაარჩენს საქართევლოს"). 2003 წლის საპარლამენტო არჩევნებში სამგორის რაიონის მაჟორიტად დეპუტატად იყარა კენჭი (ბლოკი "ახალი მიმარჯვენეები"). 2004 წლის დეკემბრიდან 2008 წლის სექტემბრამდე მუშაობდა ისანი-სამგორის რაიონის გამგებლის მოადგილედ. 2008 წლის ნოემბრიდან 2010 წლამდე მუშაობდა თბილისის მერიის სამობილიზაციო - საიდუმლო სამსახურის უფროსის მოადგილედ. 2010 წლის მაისიდან არის თბილისის საკრებულოს წევრი, სამგორის რაიონის მაჟორიტარი დეპუტატი, 2012 წლის 11 ოქტომბრიდან ფრაქცია „თავისუფლება"-ს ასევე თბილისის საკრებულოს თავმჯდომარე. 2013 წლის 27 ივლისიდან 2014 წლის 14 ივლისამდე იყო თბილისის საკრებულოს თავმჯდომარე. 2014 წლიდან ვეტერანთა საქმეების სახელმწიფო სამსახურის უფროსი.
ლადო კახაძე

ვლადიმერ (ლადო) კახაძე (დ. 28 ოქტომბერი, 1953, თბილისი) — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი, ქ. თბილისის პირველი მოწვევის საკრებულოს თავმჯდომარე 1998-2002 წლებში, საქართველოს მე-9 და მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი.

ბიოგრაფია
ლადო კახაძე დაიბადა 1953 წლის 28 ოქტომბერს, თბილისში. 1978 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნაალო ფაკულტეტი. 1978-1979 წლებში იყო ექიმი-ინტერნი; 1979-1982 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტის მეანობა-გინეკოლოგიისა და სხივური დიაგნოსტიკის კათედრების კლინიკური ორდინატორი; 1982-1987 წლებში სტუდენტთა საკონსტრუქტორო სამეცნიერო-კვლევითი ბიუროს უფროსი ლაბორანტი.

1987-1992 წლებში საქართველოს დიაგნოსტიკის ცენტრის ულტრაბგერითი განყოფილების ხელმძღვანელი; 1993-1998 წლებში შპს სამედიცინო ფირმა „ლაფორტუნატოს" პრეზიდენტი.

1998-2002 წლებში გახდა თბილისის საკრებულოს თავმჯდომარე საქართველოს ლეიბორისტული პარტიიდან, თუმცა არჩევის შემდეგ მალევე დატოვა პარტია.

2002-2006 წლებში სამედიცინო ფირმა „ლაფორტუნატის" კონსულტანტი; 2012 წლიდან კლინიკა „ოქსფორდ მედიქალ ჯორჯია"-ს ექიმი ექოსკოპისტი; 2015 წლიდან კლინიკა „აქსა მედიქალის" ექიმი რადიოლოგი. ეკუთვნის 1 საავტორო უფლება. არის სამეცნიერო ნაშრომების ავტორი.

2016 წლის საპარლამენტო არჩევნების წინასაარჩევნო პერიოდში ლადო კახაძემ პაატა ბურჭულაძის პარტიას „სახელმწიფო ხალხისთვის“ 60 000 ლარი შესწირა და ამავე პარტიის სახელით კენჭი იყარა მთაწმინდის ოლქში, სადაც მხოლოდ 618 ხმა მიიღო. პირველ ტურში მან ხმათა 41,01%, ხოლო მეორეში 61,83% მიიღო.

ლადო კახაძე მთაწმინდის ოლქის პარლამენტის მაჟორიტარი დეპუტატის შუალედურ არჩევნებში მეორე ტურში გადავიდა, სადაც მიიღო 10 738 ხმა, რითაც ამომრჩეველთა 61,83%-ის მხარდაჭერა მოიპოვა და პირველი ადგილი დაიკავა. 2019-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (თბილისის მთაწმინდის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.

2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.
კლარა ელჩიბეგაშვილი

კლარა ელჩიბეგაშვილი (დ. 7 მარტი, 1948, სოფ. ოსიაური, ახლანდ. ხაშურის მუნიციპალიტეტი — გ. 12 ოქტომბერი, 2023) — ქართველი ფილოსოფოსი, ფილოსოფიის მეცნიერებათა კანდიდატი (1978), პროფესორი, გორის უნივერსიტეტის რექტორი 2005-2007 წლებში.

ბიოგრაფია
კლარა ელჩიბეგაშვილი დაიბადა 1948 წლის 7 მარტს, ხაშურის რაიონის სოფელ ოსიაურში. ხაშურის მე-3 საშუალო სკოლის დასრულების შემდეგ სწავლობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, ფილოსოფიის სპეციალობით. შემდეგ სწავლა გააგრძელა ამავე უნივერსიტეტის ასპირანტურაში, აქვე დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია („ნიკო ნიკოლაძის ფილოსოფიურ-ესთეტიკური შეხედულებანი“). 1992 წელს მიენიჭა დოცენტის სამეცნიერო წოდება ფილოსოფიის დარგში.

1968 წლიდან კლარა ელჩიბეგაშვილი მუშაობდა ნიკოლოზ ბარათაშვილის სახელობის გორის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში ჯერ უფროს მასწავლებლად, შემდეგ — დოცენტად. მრავალი წლის განმავლობაში იყო ამავე ინსტიტუტის პრორექტორი სამეცნიერო დარგში. პარალელურად იკავებდა ფილოსოფიის კათედრის გამგის თანამდებობას.

2004-2005 წლებში იყო გორის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პრორექტორი (პირველი პირის ხელმოწერის უფლებით), 2005-2006 წლებში ასრულებდა რექტორის მოვალეობას, შემდეგ კი აირჩიეს რექტორის თანამდებობაზე, რომელსაც ის იკავებდა 2007 წლის სექტემბრამდე.

ჯილდოები
1999 — ღირსების ორდენი „სტუდენტი ახალგაზრდობის აღზრდა-განათლებაში შეტანილი პირადი დიდი წვლილის, ნაყოფიერი სამეცნიერო — პედაგოგიური და საზოგადოებრივი მოღვაწეობისათვის“
2016 — ხაშურის საპატიო მოქალაქე
იაკობ გოგებაშვილის სახელობის მედალი
ლამორალ ეგმონტი

ლამორალ ეგმონტი (; დ. 18 ნოემბერი, 1522, ლა ამედა — გ. 5 ივნისი, 1568, ბრიუსელი) — გრაფი, ესპანეთის მხედართმთავარი და ნიდერლანდების სახელმწიფო მოღვაწე, ნიდერლანდებში ანტიესპანური ოპოზიციის ერთ-ერთი ლიდერი, ისტორიას შემორჩა „ეგმონტ“-ის სახელით.

ბიოგრაფია
ნიდერლანდების პოლიტიკური მოღვაწე და მხედართმთავარი. კარლ -ის ომებისა და ალჟირის ექსპედიციის მონაწილე. ფილიპე -ის მეფობის დროს თავი ისახელა საფრანგეთის წინააღმდეგ ბრძოლებში სენ-კანტენთან და გრაველინთან. ეგმონტი დაინიშნა ფლანდრიისა და არტუის მმართველად და სახელმწიფო საბჭოს წევრად. 1561-1564 წლებში ვილჰელმ ორანელთან ერთად სათავეში ჩაუდგა ნიდერლანდების ოპოზიციურად განწყობილ თავადაზნაურობას. თუმცა, მხარი არ დაუჭერია გეზების მოძრაობისთვის. 1567 წლის 9 სექტემბერს ადმ. ჰორნთან ერთად დააპატიმრეს. 1568 წლის 5 ივნისს, ჰერცოგ ალბას ბრძანებით, ბრიუსელის მოედანზე ორივეს თავი მოჰკვეთეს. მოგვიანებით აქ მათი ძეგლები დაიდგა.

გოეთემ ტრაგედია „ეგმონტში“ შექმნა ეგმონტის გაიდიალებული სახე (1788 წ.), რომლისთვისაც მუსიკა ბეთჰოვენმა დაწერა (1810 წ.).
ბეტსი დევოსი

ბეტსი დევოსი (; დ. 8 იანვარი, 1958, ჰოლანდი, მიჩიგანი, აშშ) — ამერიკელი კონსერვატორი აქტივისტი, ქველმოქმედი, აშშ-ის განათლების მე-11 სახელმწიფო მდივანი 2017 წლის 7 თებერვლიდან 2021 წლის 8 იანვრამდე.

ბეტსი დევოსი იყო ამერიკის ბავშვთა ფედერაციის ხელმძღვანელი. იგი კონსერვატორი აქტივისტი და მილიარდერი ქველმოქმედია, რომელმაც მთელი ქვეყნის მასშტაბით კერძო სკოლების ვაუჩერების სისტემა იძულებით გაატარა კერძო სკოლები დაბალი სოციალური ფენის წარმომადგენლებისთვისაც ხელმისაწვდომი გახდა. დონალდ ტრამპის კაბინეტში 2017 წლის 7 თებერვლიდან იკავებს განათლების მე-11 სახელმწიფო მდივნის პოზიციას.
ტეატრო-ოლიმპიკო

ტეატრო-ოლიმპიკო — თეატრი ვიჩენცაში, იტალია.

ისტორია
აღორძინების ხანაში თვალსაჩინო არქიტექტურულ ნიმუშს წარმოადგენდა „ოლიმპიური თეატრი" ვიჩენცაში. ანდრეა პალადიოს პროექტის საფუძველზე აგებული შენობა 1000-მდე მაყურებელს იტევდა. ანტიკური ტრადიციის შესაბამისად მაყურებელთა დარბაზს ამფითეატრის ფორმა ჰქონდა. ის 13 საფეხურად იყო განაწილებული და დიდებული კოლონადით იყო მორთული, რომელთა შორის არსებული სივრცე ნიშებით და ქანდაკებით იყო დეკორირებული და ლოჟების ფუნქციას ასრულებდა. თეატრის ხის სახურავი ძველრომაული ველარიუმის იმიტაციას წარმოადგენდა. ფართო პროსკენიუმის ორივე მხარეს დატანებული კარის ღიობების ზემოთ აკადემიის წევრებისათვის განკუთვნილი ლოჟები იყო განთავსებული. პროსკენიუმი კორინთული კოლონებით, რელიეფებით, სკულპტურებით მორთული ორიარუსიანი კედლით იყო შემოსაზღვრული, სადაც სამი პორტალური ღიობის მიღმა ქალაქის ხედი იშლებოდა. ოლიმპიკო მხოლოდ ტრაგედიული ჟანრის პიესებისთვის იყო განკუთვნილი. ამიტომ ვიჩენცე სკამოჩის მიერ დამზადებული მობათქაშებული ხის დეკორაციები არასოდეს არ იცვლებოდა. თეატრი „ოლიმპიკო" 1585 წელს გაიხსნა სოფოკლეს პიესით „მეფე ოიდიპოსი". საუკუნეში ამ შენობაში ბაროკალურმა თეატრმა დაისადგურა.
მრგვალი აბანოები

მრგვალი აბანოები — საზოგადოებრივი აბანოები სანქტ-პეტერბურგის ისტორიულ რაიონ ლესნოიში. შენობა მდებარეობს ვაჟკაცობის მოედანზე, მისამართი: კარბიშევის ქუჩა სახლი 29-ა.

ისტორია
არსებობს ცნობა, რომ დაახლოებით ამ ადგილზე საუკუნის ბოლოდან არსებობდა ქვის ერთსართულიანი აბანო, რომელიც აგებული იყო არქიტექტორ პავლე იულის ძე სიუზორის პროექტის მიხედვით 1882 წელს.

მრგვალი აბანოების თანამედროვე შენობა ცენტრალურ ნაწილში ღია აუზით, შენდებოდა 1927 წლიდან 1930 წლამდე პერიოდში არქიტექტორ ალექსანდრე სერგის ძე ნიკოლსკის პროექტის მიხედვით და ბ. მ. გალპერინის, ჰ. ფ. დემკოვისა და ა. ვ. კრესტინის მონაწილეობით. აღნიშნული შენობა ცნობილია „აბანო-შაიბის“ სახელით.

აბანოები მუშაობდნენ დიდი სამამულო ომის, კერძოდ ლენინგრადის ბლოკადის დროს. 1941 წლის შემოდგომაზე აბანო დახურეს, წყლის, სითბოსა და ელექტროენერგიის ნაკლებობის გამო, მაგრამ 1942 წლის აპრილში განაახლა მუშაობა. თანამედროვე ეპოქაში აბანოებმა თავისი ფუნქცია შეინარჩუნა.

არქიტექტურა
ძეგლი არის ლენინგრადული კონსტრუქტივიზმის ნიმუში, ალექსანდრე ნიკოლსკის ერთ-ერთი სუპრემატული კომპოზიციის პროექტი.

პროექტის მიხედვით კომპლექსი შედგებოდა აბანოებისაგან, აუზისა და სოლარიუმისაგან. აუზი უნდა განთავსებულიყო ეზოში, სოლარიუმი კი — სახურავზე. შენობას უნდა ჰქონოდა შემინული გუმბათი, მაგრამ მშენებლობის პროცესში უარი თქვეს მსგავს გუმბათზე. აუზი გახსნეს ღია ცის ქვეშ და ფუნქციონირებს წლის ნებისმიერ დროს.
ილინსკის დიდი ხიდი

ილინსკის დიდი ხიდი — საფეხმავლო და საავტომობილო ხიდი მდინარე ოხტაზე, სანქტ-პეტერბურგში, წითელგვარდიელთა რაიონში. ერთ-ერთი პირველი მონოლითური რკინა-ბეტონის ხიდი სანქტ-პეტერბურგში, რომელიც ჩვენამდე შემონახულია პირვანდელი სახით. ხიდის სიგრძეა 37,8 მეტრი, ხოლო სიგანე — 18,25 მეტრი.

მდებარეობა
მდებარეობს რევოლუციის გზატკეცილის დასაწყისში და ერთმანეთთან აკავშირებს ილინსკის ბაღის ორ ნაწილს.

ხიდის ახლოს დგას სანქტ-პეტერბურგის ელია წინასწარმეტყველის ტაძარი.

დინების ზემოთ მდებარეობს ოხტის კაშხალი, ხოლო ქვემოთ — არმაშევის ხიდი.

უახლოესი მეტროს სადგურია „ლადოჟსკაია“.

სახელწოდება
თავდაპირველად, 1912 წლიდან ხიდს ეწოდებოდა ილინსკის ხიდი, ახლოს მდებარე ეკლესიის გამო. 1950-იან წლებში მდინარე ოხტაზე გადებული პირველი ხუთი ხიდი გადანომრეს დინების საწინააღმდეგოდ ვა ხიდ უწოვეს ოხტის მესამე ხიდი. 1997 წლის 6 ნოემბერს ხიდს უწოდეს ილინსკის დიდი ხიდი.

ისტორია
1912 წელს ხის ხიდის ადგილზე არქიტექტორ გ. ა. გირშსონის პროექტით ააგეს სამმალიანი რკინა-ბეტონის ხიდი, რომლის სიგრძე 36,5 მეტრი, ხოლო სიგანე — 9 მეტრი იყო, მათ შორის ორი ტროტუარი — 1,2 მ სიგანის. 1950 წელს წარიმართა ხიდის კაპიტალური რემონტი არქიტექტორ ვ. ვ. დემჩენკოს პროექტის მიხედვით. 1964 წელს ხიდი გაფართოვეს და მისმა სიგანემ შეადინა 11,1 მეტრი, მათ შორის იყო ორი ტროტუარი 2,1 მეტრის.

1992 წელს ძეგლი გამოაცხადეს ისტორიისა და კულტურის ძეგლად. 2001 წლის 10 დეკემბერს ხიდი დაკეტეს ავტოტრანსპორტისათვის და სარემონტო სამუშაოები გაგრძელდა 2002 წლამდე. ხიდის საზეიმო გახსნა გაიმართა 2002 წლის 23 დეკემბერს.
ფარუ (პარა)

ფარუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 31 მეტრზე. მიეკუთვნება ბაიშუ-ამაზონასის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ობიდუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 177 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,69 კმ²-ზე. ფართობი 11 770.628 კმ²-ია.
ჟურუტი

ჟურუტი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 36 მეტრზე. მიეკუთვნება ბაიშუ-ამაზონასის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ობიდუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 47 086 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 5,67 კმ²-ზე. ფართობი 8 306.273 კმ²-ია.
ორიშიმინა

ორიშიმინა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 46 მეტრზე. მიეკუთვნება ბაიშუ-ამაზონასის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ობიდუსის შემადგენლობაში.

2020 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 74 016 ადამიანს შეადგენს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,5 კმ²-ზე. ფართობი 107 603.292 კმ²-ია.
ტერა-სანტა (პარა)

ტერა-სანტა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 19 მეტრზე. მიეკუთვნება ბაიშუ-ამაზონასის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ობიდუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 16 949 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 8,94 კმ²-ზე. ფართობი 1 896.506 კმ²-ია.
ჩიბუხა-თევზი

ჩიბუხა-თევზი, ზღვის ჩიბუხა — თევზი ჩიბუხა-თევზისებრთა ოჯახისა. სხეული მაღალი და ვიწროა, სიგრძეში 15 სმ-მდე. დინგი წაგრძელებულია, როგორც ჩიბუხი (აქედან სახელწოდება). ზურგის ფარფლი ეკლებითაა დაკბილული. გავრცელებულია ხმელთაშუა ზღვისა და ჩრდილოეთ ატლანტის ოკეანის სანაპირო წყლებში, იშვიათად შეიმჩნევა ინგლისისა და ნორვეგიის სამხრეთ სანაპიროებთან.
იზმაილოვის სახლი

იზმაილოვის სახლი — ისტორიული შენობა ქალაქ პუშკინში. აშენდა 1836-1839 წლებში. მიეკუთვნება რეგიონული მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტებს . მდებარეობს ორანჟერეის ქუჩაზე, სახლი №27.

ისტორია
ზოგადი პროექტის მიხედვით, ტაძრის მოედნის აღმოსავლეთი მხარე სამთავრობო უწყებებისთვის იყო განკუთვნილი, მაგრამ დიდი ხნის განმავლობაში არ განვითარებულა. 1835 წელს მიწის ნაკვეთის გარკვეული ნაწილი კერძო საცხოვრებელი სახლების მშენებლობისთვის გამოიყო. არქიტექტურის სებასტიან ჩერფოლიოს მიერ შეიქმნა 5 პროექტი.

პირველი სახლი 1720 წელს აშენდა. შენობა ეკუთვნოდა პეტრე პირველის დიპლომატ იზმაილოვს. 1890 წელს სახლი გადაკეთდა არქიტექტორ გირშოვიჩის პროექტის მიხედვით. ახალი პროექტი გულისხმობდა კიდევ ერთი სართულის დამატებას.

ჩამოყალიბდა შენობების ერთიანი კომპლექსი. ერთ-ერთი კომპლექსში შემავალი სახლი იყო იზმაილოვის სახლი. იგი ჯერ ეკუთვნოდა პ. პ. იზმაილოვს, ხოლო შემდგომ სახლში ცხოვრობდნენ ტიმოფეევები.

შენობაში 1914 წელს კოლონიალური პროდუქტის ლეონოვის მაღაზია იყო განთავსებული. საუკუნეში მეორე სართულზე ფუნქციონირებდა ქალაქის პროკურატურა .

არქიტექტურა
სახლი არის ორსართულიანი შენობა, გაფორმებული გვიანი კლასიციზმის ელემენტებით. სახლი სიმეტრიულად ჰგავს ემელიანოვის სახლს. ორივე სახლის კომპოზიციის ცენტრი არის ორმაგი თაღოვანი და ძალიან ჰგავს წმინდა ეკატერინეს ტაძრის თაღებს. შენობაში აღარ არის შემორჩენილი ლითონის ფირფიტები.
შრომატევადობა

შრომატევადობა — გამოშვებული პროდუცქიის ერთეულზე აუცილებლი სამუშაო დროის დანახარჯი. შრომატევადობა შრომის ნაყოფიერების შებრუნებული მაჩვენებელია, გვიჩვენებს მთავარი საწარმოო ძალის — შრომითი რესურსების გამოყენების ეფექტიანობას. პროდუქციის შრომატევადობა გამოიანგარიშება პროდუქციის წარმოებაზე დახარჯული დროის შეფარდებით გამოშვებული პროდუქციის რაოდენობასთან . შრომატევადობის განსაზღვრის ზოგადი ფორმულაა ={ \ }

შრომატევადობის მაჩვენებელი გაიანგარიშება ნეიტრალური გამოხატულებით და გამოიყენება შემდეგი საზომი ერთეულები: წამი, წუთი, საათი, კილოგრამი, ტონა და სხვა.
მოჯადოებული კურდღელი

მოჯადოებული კურდღელი — 1954 წლის ამერიკული მოკლემეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმი, პაროდია ძმები გრიმების ზღაპარზე „ჰენზელი და გრეტელი“.

სიუჟეტი
ბაგზ ბანი დასეირნობს ტყეში და კითხულობს ძმები გრიმების ზღაპარს „ჰენზელი და გრეტელი“. უცებ ის ხედავს ზღაპრის გმირებს- პატარა ბავშვებს -სინამდვილეში. მათ ეპატიჟება თავისთან ჯადოქარი ჰეიზელი. კურდღელი გადაწყვეტს ბავშვები გადაარჩინოს. ბავშვები გაიქცევიან, თუმცა ჯადოქარი ჰეიზელი გადაწყვეტს ვახშმად კურდღელი მოამზადოს. იგი კურდღლის მოსაჯადოებლად იყენებს მაგიურ წამლებს, თუმცა ბაგზ ბანიც შეძლებს ჯადოქრის დამარცხებას. შედეგად ჯადოქარი ჰეიზელი გარდაიქმნება კურდღელ-გოგონად.
შტაბი

შტაბი (გერმ. ) — საბრძოლო ვითარებისას ჯარების (ძალების) მართვის, მათი მომზადების, აღზრდისა და ყოველდღიური საქმიანობის ძირითადი ხელმძღვანელი ორგანო. არსებობს ყველა ქვეყნის შეიარაღებულ ძალებში, დაწყებული ბატალიონიდან და ზევით. იყოფა საერთო-საჯარისო, შეიარაღებული ძალების სახეობების, გვარეობებისა და სპეციალური ჯარების შტაბებად.

შტაბის ძირითადი ამოცანებია:
ჯარებისა და მართვის ორგანოების მუდმივი საბრძოლო და სამობილიზაციო მზადყოფნის უზრუნველყოფა;
ვითარების ამსახველი მონაცემების თავმოყრა, შესწავლა, დამუშავება და შეფასება;
სარდლის (მეთაურის) მიერ გადაწყვეტილების მისაღებად საჭირო ძირითადი მონაცემების, ოპერატიული, ტაქტიკური გაანგარიშებისა და წინადადებების შემუშავება;
საბრძოლო მოქმედების დაგეგმვა და მათი ამოცანების დროზე დაყვანა ჯარებამდე;
საბრძოლო მოქმედებათა ყოველმხრივი მომზადება და უზრუნველყოფა;
ურთიერთქმედებების ორგანიზაცია და მისი განხორციელება ოპერაციის (ბრძოლის) მსვლელობისას;
მებრძოლ ჯარებთან და ზემდგომ შტაბებთან საიმედო კავშირის უზრუნველყოფა;
ბრძოლისათვის ჯარების მზადებისა და მათი ამოცანების შესრულების კონტროლი;
მართვის პუნქტების მოწყობა, მათი მუშაობის, გადაადგილებისა და დაცვის უზრუნვეყოფცა;
ზემდგომი შტაბებისთვის დ თანამოქმედი ჯრებისათვის საბრძოლო ვითარების შესახებ ინფორმაციის სისტემატიური მიწოდება;
ჯარების დაკომპლექტება;
საბრძოლო ტექნიკის, ტრანსპორტისა და სხვა მატერიალურ საშუალებათა აღრიცხვა;
ჯარების ფარული მართვისა და სამხედრო საიდუმლოების დასაცავი ღონისძიებების გატარება;
პირად შემადგენლობაზე რადიაქტიური ხასიათის დასხივების აღრიცხვა;
საბრძოლო გამოცდილების შესწავლა და ჯარებამდე დაყვანა;
ოპერაციული, საბრძოლო, პოლიტიკური და სპეციალური მომზადების, საბრძოლო მორიგეობისა და საყარაულო სამსახურის ორგანიზაცია.

შტაბის უფროსი ითვლება მეთაურის (სარდლის) პირველ მოადგილედ.