iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ბენ ბაგდიკიანი

ბენ-ჰურ ჰაიგ ბაგდიკიანი (დ. 30 იანვარი, 1920 — გ. 11 მარტი, 2016) — სომეხი ამერიკელი ჟურნალისტი, საინფორმაციო მედიის კრიტიკოსი, კომენტატორი, და უნივერსიტეტის პროფესორი.

სომეხთა გენოციდში გადარჩენილმა, ბავშვობაში ამერიკის შეერთებულ შტატებში გადავიდა საცხოვრებლად, მეორე მსოფლიო ომში მონაწილეობის შემდეგ, დაიწყო ჟურნალისტური კარიერა. იგი მუშაობდა ადგილობრივ რეპორტიორად, გამომძიებელ ჟურნალისტად და უცხოელ კორესპონდენტად -ში. იქ ყოფნის დაჯილდოვდა პიბოდის და პულიცერის პრემიით. 1971 წელს მან მიიღო დანიელ ელსბერგის -ის ნაწილები, დაარწმუნა გაზეთი „ვაშინგტონ პოსტი“, რომ გამოექვეყნებინა ისინი მიუხედავად იმისა, რომ რიჩარდ ნიქსონის ადმინისტრაცია წინააღმდეგი იყო და იმუქრებოდა. ბაგდიკიანი მოგვიანებით ასწავლიდა კალიფორნიის უნივერსიტეტში, ბერკლის ჟურნალისტიკის სამაგისტრო სკოლაში და იყო ფაკულტეტის დეკანი 1985 წლიდან 1988 წლამდე.

იგი ასევე იყო საინფორმაციო მედიის ცნობილი კრიტიკოსი. მისი 1983 წლის წიგნი „მედიის მონოპოლია“, რამდენიმეჯერ გამოიცა და გავლენა იქონია, სხვათა შორის, ნოამ ჩომსკიზე. რობერტ ვ. მაკჩესნიმ ბაგდიკიანი მოიხსენია, როგორც მე-20 საუკუნის ერთ-ერთი საუკეთესო ჟურნალისტი.

პირადი ცხოვრება
ბენ-ჰურ ჰაიგ ბაგდიკიანი, დაიბადა მარაშში, ოსმალეთის იმპერიაში, 1920 წლის 30 იანვარს, იყო არამ ტოროს „თეოდორ“ ბაღდიკიანის (1882−1957) და დუდე უვეზიანის (1886-1923) მეხუთე და უმცროსი შვილი. მას ოთხი და ჰყავდა. დედა მდიდარი ოჯახიდან იყო, ხოლო მამამისის ოჯახის წევრები გლეხები იყვნენ. მან დაამთავრა ბეირუთის ამერიკული უნივერსიტეტი . მისი ოჯახის წევრები ძირითადად ცხოვრობდნენ ტარსუსში, სადაც მისი მამა ასწავლიდა ფიზიკასა და ქიმიას ტარსუსის წმინდა პავლეს კოლეჯში, რომელსაც ბოსტონის კონგრეგაციონალისტები მართავდნენ. მისმა ოჯახის წევრებმა კარგად იცოდა ინგლისური. მამამისი ასევე ფლობდა სომხურ, თურქულ, არაბულ ენებს და სწავლობდა ბიბლიურ ენებს.

მისმა ოჯახმა დატოვა მარაში 1920 წლის 9 თებერვალს, ბენის დაბადებიდან სულ რაღაც ათი დღის შემდეგ. მათ ოსმალეთი სომხების გენოციდის დროს დატოვეს. ისინი ჯერ ბოსტონში ჩავიდნენ და შემდგომ დასახლდნენ სტოუნჰემში, მასაჩუსეტსის შტატში. მისი მამა იყო ბოსტონის და ვორესტერის რამდენიმე სომხური ეკლესიის პასტორი. დედამის ტუბერკულოზი დაუდგინდა ბოსტონში ჩასვლისთანავე და გარდაიცვალა სამი წლის შემდეგ.

ბაგდიკიანი მთელი თავისი ცხოვრების განმავლობაში ცნობილი იყო როგორც ბენი, თუმცა მისი ნათლობის სახელი იყო ბენ-ჰური. ბაგიკიანი გაიზარდა დიდი დეპრესიის დროს.

იგი შეერთებული შტატების არმიის საჰაერო ძალებში 1942 წლის მაისიდან 1946 წლის იანვრამდე ლეიტანანტად მსახურობდა. ნებაყოფლობით შეუერთდა საჰაერო ძალებს 1941 წლის დეკემბერში პერლ ჰარბორზე თავდასხმის შემდეგ.

ქორწინება
ბაგიკიანი დაქორწინდა ელიზაბეტ (ბეტი) ოგასაპიანზე 1942 წელს, რომელთანაც მას ორი ვაჟი შეეძინა: არამ კრისტოფერ „კრის“ ბაღდიკიანი (1944−2015) და ფრედერიკ უმცროსი ერიკ ბაგიკიანი (დაიბადა 1951). ისინი განქორწინდნენ 1972 წელს. მისი მეორე ქორწინება დაკავშირებულია ბეტი მედსგერისთან, ვაშინგტონ პოსტის რეპორტიორთან, მათი ქორწინება ასევე განქორწინებით დასრულდა. მისი მესამე ცოლი იყო მარლენ გრიფიტი, რომელზეც 1983 წელს იქორწინა.

გარდაცვალება
ბაგიკიანი გარდაიცვალა საკუთარ სახლში, ბერკლიში, კალიფორნიაში, 2016 წლის 11 მარტს, 96 წლის ასაკში. 2016 წლის 2 ივნისს ბერკლის უნიტარული უნივერსალური ეკლესიის მემორიალური ღონისძიება გაიმართა
ვარსკვლავსპორა ბოჭკოვანა

ვარსკვლავსპორა ბოჭკოვანა — სოკოს სახეობა ბოჭკოვანასებრთა ოჯახისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ჩრდილოეთ ამერიკასა და ახალ ზელანდიას.

შხამიანი სოკოა, რომელიც შეიცავს მომწამვლელ ნივთიერება მუსკარინს. იზრდება ფოთლოვან და შერეულ, იშვიათად წიწვივან ტყეებში, ზაფხულიდან შემოდგომამდე.

სოკოს მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა ფრანგმა მიკოლოგმა ლუსიენ კელემ 1879 წელს.

სამეცნიერო სინონიმები:

 . & (2006)

აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 3-5(7) სმ, ნორჩობაში ფართოკონუსური, შემდგომში ფართოზარისებრი და რამდენადმე გაშლილი, ახასიათებს ბორცვაკი. სიბერეში კიდეები ხშირად აწეული აქვს. ზედაპირი დაფარულია რადიალურად განწყობილი ბოჭკოებით. მუქი მურაა, იშვიათად მოყვითალო-მურა ფერის.

ქუდის რბილობი მოთეთროა, ფეხისას — მოყავისფრო. ახასიათებს მიწის ან შმორის სუნი.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები ვიწროდ შეზრდილი ან ოდნავ დაღმავალი, ნორჩობაში მოთეთრო-ნაცრისფერი, ასაკთან ერთად — მომურო და ტალახისფერ-, ზოგჯერ ზეთისხილისფერ-მურა.

ფეხის სიგრძე — 6-9(13) სმ, სისქე — 4-8 მმ, მომურო, ცილინდრული, მთელი ზედაპირი დაფარულია კაულოცისტიდებით (ყველაზე უფრო შეიმჩნევა ნორჩი ეგზემპლარების ზედა ნაწილში), ძირში მკვეთრად შემოსაზღვრული თეთრი ბოლქვით.

სპორების ფხვნილი — თამბაქოსფერ-ყავისფერი, სპორები — 9-12(14)×(6)8-10(12) მკმ, ვარსკვლავისებური. ბაზიდიუმი — ოთხსპორიანი, გურზისებრი, 28—32×9—11 მკმ. ჰეილოცისტიდები და პლევროცისტიდები — ბოთლისებრი ან გურზისებრი.

ეკოლოგია და გავრცელება
გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ჩრდილოეთ ამერიკასა და ახალ ზელანდიას.

იზრდება ნიადაგზე ფოთლოვან და შერეულ, იშვიათად წიწვივან ტყეებში. უპირატესად ქვიშიან და თიხიან ნიადაგზე, წიფელთან, მუხასთან, თხილთან და რცხილთან.

სეზონი — ივლისიდან ოქტომბრამდე.

ტოქსიკურობა
მომაკვდინებლად შხამიანი სოკოა, რომელიც შეიცავს მომწამვლელ ნივთიერება მუსკარინს. არასასიამოვნო სუნისა და გემოს წყალობით, ადამინები ერიდებიან სოკოს შეგროვებას. მიუხედავად ამისა, ტაივანში სოკოსგან გარდაცვალების სამი შემთხვევაა დაფიქსირებული.

მსგავსი სახეობები
იოანე იალღუზიძე

იოანე გიორგის ძე იალღუზიძე (ნამდვილი გვარი გაბარათი; დ. 1775, სოფ. ზალდა, ახლანდ. ქურთის მუნიციპალიტეტი — გ. , თბილისი) — ოსი პოეტი, პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე.

ბიოგრაფია
დაიბადა აზნაურის ოჯახში. სასულიერო განათლება მიიღო ერეკლე -ისა და გიორგი -ის კარზე. ერეკლე -ის შუამდგომლობით მიაბარეს დავითგარეჯის მონასტერში, სადაც მღვდელ იოანე ქარუმიძის დახმარებით შეუსწავლია ფილოსოფია და ქართული მწიგნობრობა. შემდეგ სწავლა განაგრძო თბილისის სასულიერო სემინარიაში. საზოგადო საქმიანობა დაიწყო გადამწერობით (2-ჯერ გადაუწერია ვეფხისტყაოსანი). 1815–1821 წლებში თბილისში, ოსეთის სასულიერო კომისიაში მუშაობდა თარჯიმნად. კარგად ფლობდა ქართულ, ოსურ და რუსულ ენებს. ქართულიდან ოსურად თარგმნიდა სასულიერო წიგნებს („საცისკრონი ლოცვანი“ — 1820, „გამოკრებილი კურთხევანი“ — 1824, უთარგმნია ოთხთავი, რომელიც დაცულია სამი ხელნაწერის სახით. ეს ხელნაწერები დაცულია თბილისში (პირველი ვარიანტი), პეტერბურგსა (ჩასწორებული) და მოსკოვში (სასტამბოდ გამზადებული). ასევე უთარგმნია „კატეხიზმო“, „ღვთისმსახურება“, დაცულია ხელნაწერი). 1820 წლიდან თბილისის სასულიერო სემინარიაში ოს ბავშვებს ასწავლიდა რუსულ და ქართულ ენებს. 1820 წელს ქართული გრაფიკის (როგორც ნუსხა-ხუცურის, ისე მხედრულის) საფუძველზე შეადგინა ოსური ანბანი, ხოლო 1821 წელს — პირველი საანბანო წიგნი ოსურ ენაზე. მისი გარდაცვალების შემდეგ ქართული ანბანი ცარიზმის რუსიფიკატორული რეჟიმის შედეგად რუსული ანბანით შეიცვალა.

იოანე იალღუზიძე გარდაიცვალა 1830 წლის 5 აგვისტოს, თბილისში ქოლერის ეპიდემიის დროს.

შემოქმედება
მისი პოეტური შემოქმედებიდან აღსანიშნავია პატრიოტული პოემა „ალღუზიანი“ (1885, ქართულ ენაზე), რომელშიც მოთხრობილია მეფე ალღუზის საგმირო საქმეები.

იოანე იალღუზიძეს გადაუწერია სულხან-საბა ორბელიანის „სიტყვის კონა“, შოთა რუსთაველის „ვეფხისტყაოსანი“, დავრიშიანი“, „მირიანი“, თეიმურაზ -ის „სარკე თქმულთა“ და სხვ.

იოანეს ეკუთვნის პირველი ოსური ხელნაწერი, რომელიც 1802 წლით იყო დათარიღებული წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ფონდში (, № 5136). ეს ხელნაწერი მცირეა ზომით სულ 80 სტრიქონია. შესრულებულია სამ ენაზე რუსულ, ქართულ და ოსურ ენებზე. ესაა ოფიციალური დოკუმენტი სოფელ ვანათში სასამართლოს დაწესების შესახებ. ორიგინალი რუსული ტექსტია, ქართული და ოსური მისგან თარგმნილია. ოსური ტექსტი შესრულებულია ქართული გრაფიკით. ხელნაწერი საფუძვლიანად შეისწავლა გ. ახვლედიანმა. მან დადგინა, რომ ჩვენამდე მოღწეული პირველი ოსური ხელნაწერი იოანე იალღუზიძეს ეკუთვნის.
ჯოშგუნ დინიევი

ჯოშგუნ დინიევი (; დ. 13 სექტემბერი, 1995, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი ფეხბურთელი. აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგის საფეხბურთო კლუბ „ზირასა“ და აზერბაიჯანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი. თამაშობს საყრდენი ნახევარმცველის პოზიციაზე.

პირადი ცხოვრება
ჯოშგუნ დინიევის მამა არის „კაპაზის“ ამჟამინდელი მწვრთნელი შაჰინ დინიევი. მისი უფროსი ძმა კარიმ დინიევი თამაშობს საფეხბურთო კლუბ „საბაჰის“ რიგებში.

საკლუბო კარიერა
ჯოგშუნ დინიევის დებიუტი პროფესიონალურ დონეზე შედგა აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგაში, ბაქოს „ინტერის“ რიგებში, „თურან თოვუზის“ წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში, 2012 წლის 18 ნოემბერს. შეხვედრა ბაქოს „ინტერის“ გამარჯვებით, ანგარიშით 2-0 დასრულდა.

2015 წლის 1 ივნისს დინიევმა ორწლიანი კონტრაქტი გააფორმა აღდამის „ყარაბაღთან“.

„ყარაბაღის“ რიგებში დინიევის დეიბუტი 2015 წლის 10 აგვისტოს, „გაბალას“ წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში შედგა. მატჩი ფრედ, ანგარიშით 2-2 დასრულდა.

ჯოშგუნ დინიევის დებიუტი უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე 2017 წლის 12 სექტემბერს, „ყარაბაღისა“ და ლონდონის „ჩელსის“, „სტემფროდ ბრიჯზე“ გამართულ შეხვედრაში შედგა.

2019 წლის 13 იანვარს დინიევმა სამწლიანი კონტრაქტი გააფორმა საფეხბურთო კლუბ „საბაჰთან“.

2021 წლიდან არის აზერბაიჯანული საფეხბურთო კლუბი „ზირას“ წევრი.

საერთაშორისო კარიერა
2011-2012 წლებში იყო აზერბაიჯანის 17 წლამდე ფეხბურთელთა ეროვნული ნაკრების წევრი. მისი დებიუტი შედგა 2011 წლის 27 ოქტომბერს, ბელგიის 17 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების წინააღმდეგ. მატჩი ბელგიელთა გამარჯვებით, ანგარიშით 1-0 დასრულდა. 2012-2014 წლებში აზერბაიჯანის 19 წლამდე ფეხბურთელთა ეროვნული ნაკრების წევრი. 19 წლამდელთა ნაკრებში მისი დებიუტი შედგა 2012 წლის 26 ოქტომბერს, ისლანდიის ნაკრების წინააღმდეგ. მატჩი აზერბაიჯანის ნაკრებმა, ანგარიშით 1-2 წააგო. 2015 წელს აზერბაიჯანის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების წევრი. მისი დებიუტი 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებში შედგა 2015 წლის 17 ივნისს. შეხვედრაში აზერბაიჯანელებმა ფარერები ანგარიშით 1-0 დაამარცხეს. 2017 წელს იყო აზერბაიჯანის 23 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების წევრი, ისლამის სოლიდარობის თამაშებზე. დინიევის დებიუტი აზერბაიჯანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების რიგებში 2015 წლის 7 ივნისს, სერბეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებთან გამართულ ამხანაგურ შეხვედრაში შედგა.
ივან ისაკოვი

ივან სტეპანოვიჩ ისაკოვი (; დ. 22 აგვისტო, 1894 წელი, ჰაჯიკენდი, ყარსი, რუსეთის იმპერია - გ. 11 ოქტომბერი, 1967 წელი, მოსკოვი, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი სამხედრო მეთაური, საბჭოთა საზღვაო ძალების შტაბის უფროსი, სსრკ საზღვაო ძალების მინისტრის მოადგილე და საბჭოთა კავშირის ფლოტის ადმირალი. მან გადამწყვეტი როლი ითამაშა მეორე მსოფლიო ომის დროს საბჭოთა საზღვაო ძალების, განსაკუთრებით ბალტიის და შავი ზღვის ფლოტების ფორმირებაში. სამხედრო კარიერის გარდა, ისაკოვი იყო საბჭოთა კავშირის მეცნიერებათა აკადემიის ოკეანოგრაფიული კომიტეტის წევრი და მწერალი 1958 წელს და 1967 წელს გახდა სომხეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის საპატიო წევრი.

ადრეული წლები
ივან ისაკოვი დაიბადა ყარსის ოლქის სოფელ ჰაჯიკენდში. რუსეთის რევოლუციის შემდეგ მან სახელი გადაირქვა. მისი დაბადებიდან მალევე გარდაიცვალა მამა. ამის შემდეგ დედამისმა სამი შვილი თავის ძმასთან ერთად გაზარდა. ივანის ბიძა ოცნებობდა ფლოტში სამსახურზე და ჰქონდა საზღვაო ლიტერატურის ბიბლიოთეკა, რამაც განაპირობა ისაკოვისადმი წყლის ხომალდების მიმართ სიყვარული. ოჯახი მოგვიანებით გადავიდა ტფილისში, სადაც სწავლობდა მათემატიკასა და ინჟინერიას ადგილობრივ სკოლაში, რომელიც ისაკოვმა დაამთავრა 1913 წელს.

1922 წლიდან 1927 წლამდე ის იყო შავი ზღვის ფლოტის საზღვაო ძალების შტაბის უფროსის მოადგილე. 1928 წელს ისაკოვმა დაასრულა აკადემიური კურსები ლენინგრადის საზღვაო აკადემიაში და 1930 წლიდან იყო ბალტიის ფლოტის შტაბის უფროსი. 1932 წელს ისაკოვი გახდა საბჭოთა საზღვაო სამხედრო აკადემიის ხელოვნების განყოფილების პროფესორი და ხელმძღვანელი და ხუთი წლის განმავლობაში ასწავლიდა იქ, სანამ არ დაწინაურდა ბალტიის ფლოტის მეთაურად. 1938 წლიდან 1939 წლამდე ხელმძღვანელობდა საზღვაო აკადემიას. ისაკოვი შემდეგ დაინიშნა საზღვაო საქმეთა ვიცე-კომისრად, ხოლო 1939 წელს იგი ხელმძღვანელობდა საზღვაო დელეგაციას შეერთებულ შტატებში, რომლის მიზანი იყო ახალი სამხედრო გემების შეძენა. იგი შეხვდა საზღვაო ძალების მდივანს, მაგრამ დელეგაცია ხელცარიელი დაბრუნდა უკან, ვინაიდან აშშ-ს არ სურდა დახმარების გაწევა საბჭოთა კავშირისთვის. ზამთრის ომის დაწყებისთანავე ისაკოვმა შეწყვიტა სწავლება და დაიწყო აქტიური სამხედრო სამსახური. ის კოორდინაციას უწევდა არა მხოლოდ საზღვაო ხომალდების მოძრაობას ბალტიის ზღვაში, არამედ წითელი არმიის სახმელეთო ჯარებს საბჭოთა ომში ფინეთის წინააღმდეგ. 1941 წლიდან 1943 წლამდე ისაკოვი იყო მთავარი საზღვაო შტაბის უფროსი. 1946-1947 წლებში იგი იყო საზღვაო ძალების მთავარი შტაბის უფროსი. 1947-1950 წლებში ისაკოვი გახდა საზღვაო ძალების მთავარსარდალის მოადგილე, ხოლო 1950-1956 წლებში იყო საზღვაო მინისტრის მოადგილე. 1957 წლიდან იგი იყო თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექციის წევრი.
წვეტიანი ბოჭკოვანა

წვეტიანი ბოჭკოვანა — სოკოს სახეობა ბოჭკოვანასებრთა ოჯახისა, რომლის გავრცელების არეალი მოიცავს ევროპას, აზიას, ჩრდილოეთ ამერიკას, სამხრეთ ამერიკას, ჩრდილოეთ აფრიკას, ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიას.

მომაკვდინებლად შხამიანი სოკოა, რომელიც შეიცავს მომწამვლელ ნივთიერება მუსკარინს. იზრდება ფოთლოვან და წიწვიან ტყეებში, ტყის გზისპირებში, პარკებსა და ბაღებში.

სოკო პირველად აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა პიერ ბიულიარმა 1789 წელს როგორც . მიმდინარე ბინომიალური სახელწოდება მიანიჭა გერმანელმა მიკოლოგმა პაულ კუმერმა 1871 წელს.

აღწერა
ქუდის დიამეტრი — 2-9 სმ. ნორჩობაში კონუსურია, დაკლაკნილი კიდეებით, შემდეგ ზარისებრი ან ფართოზარისებრი, წაწვეტებული ბორცვაკით ცენტრში, ზედაპირი დაფარულია რადიალურად განწყობილი ბოჭკოვანი ქერცლებით, აბრეშუმისებრია, ნესტიან ამინდში სრიალაა, ოქროსფერ-ყვითელი, მკრთალ-ჩალისფერ-ყვითელი ან თაფლისფერ-ყავისფერი შეფერილობის, ცენტრში შედარებით მუქია.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები ფეხთან შეზრდილი ან თითქმის თავისუფალი, ხშირი, თეთრი დაკბილული კიდეებით, ნორჩობაში მოთეთროა, შემდეგ მონაცრისფრო-მოყვითალო, მომწვანო ელფერით, გადაბერებული ეგზემპლარები ყავისფერია.

რბილობი — მოთეთროა, თხელი, ჩვეულებრივ განსაკუთრებული სუნისა და გემოს გარეშე, იშვიათად არასასიამოვნი სუნით.

ფეხის სიგრძე — 4-9(11) სმ, სისქე — 0,5-1 სმ, ცილინდრული, იშვიათად ძირში შევიწროებული, გლუვი, გრძივ ბოჭკოვანი, მოთეთრო, მოგვიანებით ქუდის ფერია.

სპორების ფხვნილი — ყავისფერი. სპორები — ელიფსისებრი, მკრთალ-ყავისფერი, 10-12×6-8 მკმ.

ტოქსიკურობა
ძლიერ შხამიანი სოკოა, რომელიც შეიცავს მომწამვლელ ნივთიერება მუსკარინს. მოწამვლა იწყება 0.5-3 საათის შემდეგ და მოიცავს სიმპტომებს — მომატებული ოფლიანობა, გულისრევა, ღებინება, დიარეა, ჰალუცინაცია, ცრემლდენა, სისხლის მიმოქცევის დარღვევა, გონების დაკარგვა და ბოლოს, სიკვდილიც კი. ავადმყოფს მკურნალობენ ატროპინით.

ეკოლოგია და გავრცელება
ფართოდაა გავრცელებული ევროპა, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. გავრცელების არეალი აგრეთვე მოიცავს სამხრეთ ამერიკას, (ბრაზილია, არგენტინა), ჩრდილოეთ აფრიკას, ავსტრალიასა და ახალ ზელანდიას.

იზრდება ფოთლოვან და წიწვიან ტყეებში, ტყის გზისპირებში, პარკებსა და ბაღებში. უპირატესობას ანიჭებს თიხიან და ტუტე ნიადაგს.

სეზონი — ზაფხულის დასაწყისიდან გვიან შემოდგომამდე.

მსგავსი სახეობები
სამეცნიერო სინონიმები

გალერეა
ნამიკ ალასკაროვი

ნამიკ ალასკაროვი (; დ. 3 თებერვალი, 1995, ჩილაგირი, გუსარის რაიონი, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი ფეხბურთელი. თურქეთის პირველი ლიგის კლუბ „ბურსასპორისა“ და აზერბაიჯანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი. თამაშობს შემტევი ნახევარმცველის პოზიციაზე.

საკლუბო კარიერა
ალასკაროვი საფეხბურთო კლუბ „ბაქოს“ ახალგაზრდული კლუბის აღზრდილია. მისი დებიუტი გუნდის რიგებში 17 წლის ასაკში შედგა. 2014 წლის ზაფხულში ალასკაროვი საფეხბურთო კლუბ „ყარაბაღს“ შუერთდა. ძლიერი სტარტის მიუხედავად 2015 წლის მარტში მიღებული ტრავმის გამო გუნდის რიგებში დაბრუნება მთელი წლის განმავლობაში ვერ მოახერხა. 2016 წელს იჯარით გაუშვეს საფეხბურთო კლუბ „კაპაზში“.

2016 წლის 26 დეკემბერს ალასკაროვმა დატოვა აღდამის „ყარაბაღი“. შემდეგ დღეს კი ოფიციალურად შეუერთდა ბაქოს „ნეფთჩის“.2020 წლის 28 ივლისს „ნეფთჩისთნ“ კონტრაქტი 2022 წლის ზაფხულამდე გაახანგრძლივა.

2020-2021 წლების სეზონში ნამიკ ასკაროვმა აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგაში ჩატარებულ 26 შეხვედრაში 19 გოლი გაიტანა, რითაც ტურნირის საუკეთესო ბომბარდირი გახდა და დაეხმარა ბაქოს „ნეფთჩის“ 2013 წლის შემდეგ პირველად ჩემპიონობის მოპოვებაში.

საერთაშორისო კარიერა
2010-2011 წლებში იყო აზერბაიჯანის 17 წლამდე ფეხბურთელთა ეროვნული ნაკრების წევრი. ჩატარებულ 6 შეხვედრაში მოახერხა 1 გოლის გატანა. სადებიუტო შეხვედრა გამართა 2010 წლის 22 ოქტომბერს, პორტუგალიის 17 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების წინააღმდეგ. შეხვედრა პორტუგალიელთა გამარჯვებით, ანგარიშით 2-0 დასრულდა. 2012-2013 წლებში იყო აზერბაიჯანის 19 წლამდე ფეხბურთელთა ეროვნული ნაკრების წევრი, სადაც 5 შეხვედრა ჩაატარა. დებიუტი ჰქონდა 2012 წლის 26 ოქტომბერს, ისლანდიის 19 წლამდე ფეხბურთელთა ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ. მატჩი ისლანდიელთა გამარჯვებით, ანგარიშით 1-2 დასრულდა. 2014-2016 წლებში აზერბაიჯანის 21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების წევრი. გამართულ 5 შეხვედრაში მოახერხა სამი გოლის გატანა. დებიუტი ჰქონდა 2016 წლის 9 სექტემბერს, ფარერების 21 წლამდე ფეხბურთელთ ნაკრების წინააღმდეგ. შეხვედრა ფრედ, ანგარიშით 1-1 დასრულდა. 2015 წლის 28 მარტს შედგა ალასკაროვის დებიუტი აზერბაიჯანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების რიგებში. ითამაშა მალტასთან გამართულ შეხვედრაში.
აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს არჩევნები (1951)

აფხაზეთის ავტონომიური საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს 1951 წლის არჩევნები — აფხაზეთის ასსრ-ის მოწვევის უმაღლესი საბჭოს არჩევნები, რომელიც გაიმართა 1951 წლის 18 თებერვალს. კენჭისყრის შედეგად ავტონომიური რესპუბლიკის მოსახლეობამ უმაღლესი წარმომადგენლობითი ორგანოს შემადგენლობა დააკომპლექტა. აფხაზეთის ასსრ-ის მესამე მოწვევის უმაღლესი საბჭოს პირველი სესია შედგა 1951 წლის 27 აპრილს ქალაქ სოხუმში.

ისტორია
1950 წლის აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით, აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს არჩევნები დაინიშნა 1951 წლის 18 თებერვალს.

11 დეკემბერს „აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს არჩევნების დებულების“ 36 და 37 მუხლების საფუძველზე — აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმმა დაადგინა: დამტკიცებულ იქნეს აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს არჩევნების ცენტრალური საარჩევნო კომისია საზოგადოებრივი ორგანიზაციებისა და მშრომელთა საზოგადოებების შემდეგი შემადგენლობით:
ცენტრალური საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარე — ;
ცენტრალური საარჩევნო კომისიის თავმჯდომარის მოადგილე — ;
ცენტრალური საარჩევნო კომისიის მდივანი — ;
ცენტრალური საარჩევნო კომისიის წევრები: .

აფხაზეთის ასსრ-ის კონსტიტუციის 22 მუხლის და „აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს არჩევნების დებულების“ 25-ე და 26-ე მუხლების საფუძველზე, აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმმა 9 დეკემბერს დაადგინა შექმნილიყო აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს არჩევნების 104 საარჩევნო ოლქი:

არჩევნები 18 თებერვალს დილის 6 საათიდან საღამოს 12 საათამდე გრძელდებოდა. ამომრჩეველთა საერთო რიცხვი ყველა საარჩევნო ოლქში შეადგენდა 214.651 კაცს, რომელთაგან აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლეს საბჭოს არჩევნებში გამოცხადდა რეგისტრირებულ ამომრჩეველთა 100%. კომუნისტებისა და უპარტიოების ბლოკის კანდიდატებს ყველა საარჩევნო ოლქში ხმა მისცა 214.622 კაცმა, რაც შეადგენდაკენჭისყრის მონაწილეთა რიცხვის 99,99%. დეპუტატობის კანდიდატთა წინააღმდეგ ხმა მისცა 29 კაცმა ანუ კენჭისყრის მონაწილე ამომრჩეველთა საერთო რიცხვის 0,01%-მა.

3 ააპრილს აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმმა აფხაზეთის კონსტიტუციის 36-ე მუხლის საფუძველზე, აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პირველი სესია მოიწვია 1951 წლის 27 აპრილს ქალაქ სოხუმში.
შალვა ნახუცრიშვილი

შალვა ნახუცრიშვილი (დ. 14 ნოემბერი, 1901, ხაშმი — გ. 24 მარტი, 1980, თბილისი) — ქართველი ბოტანიკოსი, ბიოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1966), საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1978), მდელოთმცოდნეობის ერთ-ერთი ფუძემდებელი საქართველოში.

ბიოგრაფია
1934 წლიდან მუშაობდა საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიაში ბოტანიკის ინსტიტუტის უფროს მეცნიერ-თანამშრომლად. 1969 წლიდან ამავე ინსტიტუტის მდელოსნობის ჯგუფის ხელმძღვანელი იყო. შეისწავლა საქართველოს ზამთრისა და ზაფხულის სათიბ-საძოვრები. მისი ძირითადი ნაშრომებია: „ჯავახეთის ძიგვიანები და მათი გაუმჯობესება“ (1947); „აღმოსავლეთ საქართველოს ზამთრის საძოვრების ძირითადი ფორმაციების ბალახნარის დინამიკა“ (1958), „საქართველოს მაღალმთიანი საძოვრების წარმადობის დინამიკა“ (1963) და სხვა.
ნახშირგორის სამაროვანი

ნახშირგორის სამაროვანი ― არქეოლოგიური ძეგლი საქართველოში, მდინარე ვერეს მარცხენა მხარეს, ზეგანზე, სოფელ ნახშირგორის ტერიტორიაზე.

გათხრილია - საუკუნეების სამაროვანი. შეიცავს ფილაქვებით ნაგებ 1 მეტრამდე სიგრძის ქვაყუთებს, რომლებიც უპირატესად საოჯახო სამარხებია. გაითხარა 1955 წელს ო. ტყეშელაშვილის მიერ. აღმოჩენილია ადრინდელი ფეოდალური ხანისთვის დამახასიათებელი მასალა: ბრინჯაოსა და მინის სამკაული.

სოფლის დასავლეთით, ქობარა-ველის ფერდობზე, 1948 წელს აღმოჩნდა ძვ. წ. - საუკუნეების სამარხი.

1952 წელს სკოლის ეზოში აღმოჩნდა გვიანდელი ანტიკური ხანის ორმოსამარხი, რომელშიც თიხის ორი ჭურჭელი იყო.
ვალანსიენი

ვალანსიენი ― ქალაქი ჩრდილოეთ საფრანგეთში, ნორ-პა-დე-კალეს დეპარტამენტში. მდებარეობს მდინარე შელდის ნაპირზე, ბელგიის საზღვრის მახლობლად. შუა საუკუნეებში შედიოდა ენოს საგრაფოში. ცნობილია მაქმანების და საფეიქრო წარმოებით. ქალაქში მოქმედებს საფეხბურთო კლუბი „ვალანსიენი“, რომელიც 1965-1966 წლებში ზედიზედ გახდა საფრანგეთის ლიგა 1-ის ბრინჯაოს პრიზიორი.

ცნობილი ადამიანები
ჰაინრიხ ― გერმანიის მეფე
ბოდუენ ფლანდრიელი ― ლათინთა პირველი იმპერატორი
ჟან-ბატისტ კარპო ფრანგი ფერმწერი და გრაფიკოსი
პიერ რიშარი ―ფრანგი მსახიობი

დამეგობრებული ქალაქები
მოსკოვი
მიშკოლცი
ბარიტო

ბარიტო ― მდინარე ინდონეზიაში, კუნძულ კალიმანტანის სამხრეთ ნაწილში. სათავე აქვს მიულერის ქედის სამხრეთ კალთებზე. ერთვის იავის ზღვას. სიგრძე 880 კმ. ზემო დინებაში ჭორომები და ჩანჩქერებია, ქვემო დინებაში გამოდის დაჭაობებულ ვაკეზე. შესართავთან ქმნის დელტას. სანაოსნოა ქვემო და შუა დინებაში. დელტის ერთ-ერთ ტოტზე გაშენებულია ქალაქი ბანჯარმასინი.
ჯორჯ გისინგი

ჯორჯ გისინგი (დ. 22 ნოემბერი, 1857, უეიკფილდი — გ. 28 დეკემბერი, 1903, სან-ჟან-დე-ლიუზი) — ინგლისელი მწერალი. პირველი რომანი „მუშები გარიჟრაჟზე“ გამოაქვეყნა 1880 წელს. ყურადღებაა მიიპპყრო სოციალურ პრობლემებზე აგებული რომანებით „დეკლასირებულნი“ (1884), „იზაბელ კლარენდონი“ (1886), „დემოსი“ (1886). ასევე მისი რომანებია „სიცოცხლის დილა“ (1888), „ქვესკნელი“ (1889), „გადასახლებაში დაბადეულნი“ (1892), 1მორევი“ (1897).
Not Alone (სიმღერა)

— სომეხი მომღერლის არამ 3-ის სიმღერა, რომლითაც წარადგინა ქვეყანა 2014 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე დანიაში. სიმღერა გამოვიდა 2014 წლის 14 მარტს.

ისტორია
2013 წლის 31 დეკემბერს არამ 3 შეირჩა სომხეთის პირველი არხის მიერ სომხეთის წარმომადგენლად 2014 წლის ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე. 2014 წლის 21 თებერვალს გამოცხადდა, რომ არამის სიმღერა უკვე არჩეული იყო, მაგრამ სიმღერის პრემიერა მუსიკალურ ვიდეოსთან ერთად იმავე წლის მარტში შედგა. საერთო ჯამში მაუწყებელმა მიიღო 75 სიმღერა ადგილობრივი და უცხოელი კომპოზიტორებისგან. სიმღერის ჩაწერა დაიწყო 2014 წლის თებერვალში. 14 მარტს სიმღერისა და მუსიკალური ვიდეოს პრემიერა ოფიციალურად შედგა – ზე.

მუსიკა დაწერა არამმა, ხოლო ტექსტის ავტორი არის არამის მეგობარი გარიკ პაპოიანი. სიმღერის მთავარი მესიჯი არამის თქმით არის: ,,არასოდეს დანებდე და ყოველთვის იბრძოლე სიყვარულისთვის. ერთმა კოცნამ შეიძლება შეცვალოს ყველაფერი". არის ბალადის და დაბსტეპის ნაზავი. ის იწყება ფორტეპიანოს აკომპანემენტით, ხოლო სიმღერის შუაში ასევე ერთვება ვიოლინო.

 -ს მიერ სიმღერის ოფიციალური რემიქს ვერსია გამოქვეყნდა კონკურსის პირველ ნახევარფინალამდე რამდენიმე დღით ადრე.

შეფასებები
სიმღერამ ძირითადად მიიღო დადებითი შეფასებები და ითვლებოდა 2014 წლის ევროვიზიის ერთ-ერთ მთავარ ფავორიტად. -ის ჟურნალისტმა ჯეს დენჰემმა სიმღერას უწოდა ,,ძლიერი დაბსტეპ ბალადა". -ის ჟურნალისტმა კარლ გრინვუდმა სიმღერას დაუწერა 5-დან 1 ვარსკვლავი და თქვა: „ეს სიმღერა ჰომეოპათიური საძილე აბების მუსიკალური ეკვივალენტია.“ -ის რედაქტორმა დანიელ გულდმა სიმღერას უწოდა ,,სტრუქტურულად გაბედული, თანამედროვე და კინემატოგრაფიული."

ჰაიკომ, რომელმაც წარადგინა სომხეთი 2007 წელს, თქვა, რომ მას მოეწონა სიმღერა და უწოდა მას ,,გემოვნებიანი" და "ენერგიული". ანალოგიურად, სომხეთის 2013 წლის წარმომადგენელმა, გორ სუჯიანმა თქვა, რომ მას ძალიან მოეწონა სიმღერა. ჰასმიკ კარაპეტიანმა თქვა, რომ არამისგან უფრო ,,რიტმულ" სიმღერას ელოდა, მაგრამ მან შეაქო ეს ნამუშევარი და თქვა, რომ სიმღერა იყო ,,ძლიერი, მოძრავი სიმღერა, რომელიც შეიცავს ძალიან მნიშვნელოვან შეტყობინებას".

ევროვიზიის სიმღერის კონკურსი
2014 წლის 20 იანვარს ნახევარფინალური განაწილების წილისყრისას სომხეთი მოხვდა პირველ ნახევარფინალში. პირველ ნახევარფინალში შოუს პროდიუსერებმა გადაწყვიტეს, რომ სომხეთი გახსნიდა ნახევარფინალს. სომხეთმა პირველ ნახევარფინალში დაიკავა მე-4 ადგილი და დააგროვა 121 ქულა. ფინალი ჩატარდა 2014 წლის 10 მაისს. ფინალში, შოუს პროდიუსერებმა გადაწყვიტეს, რომ სომხეთი რიგით მეშვიდე გამოვიდოდა, რუმინეთის შემდეგ და მონტენეგროს წინ. სომხეთმა ფინალში მე-4 ადგილი დაიკავა და 174 ქულა დააგროვა.

მუსიკალური ვიდეო
სიმღერის ვიდეოკლიპის რეჟისორია გრიგორ გასპარიანი. 14 მარტს სიმღერისა და მუსიკალური ვიდეოს პრემიერა ოფიციალურად შედგა -ზე. ვიდეოში არამ 3 განათებულ სცენაზე დგას, რომელიც გარშემორტყმულია ორკესტრით და შიგადაშიგ ჩანს კადრები, სადაც ნაჩვენებია ახალგაზრდა ქალი მანქანაში, რომელიც ახლახან დაშორდა შეყვარებულს.

ჩარტები