iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ავლაბრის წმინდა მარინეს ეკლესია

ავლაბრის წმინდა მარინეს ეკლესია — ქართული მართლმადიდებლური ეკლესია, მდებარეობს თბილისში დუშეთის ქუჩის № 12-ში. ეკლესია ეზოს სიღრმეშია განთავსებული და საცხოვრებელი სახლებითაა გარშემორტყმული. ის თბილისის უძველეს ეკლესიების რიცხვს მიეკუთვნება.

ძეგლის აღწერა
დარბაზული ტიპის ნაგებობა აგურითაა აშენებული. აფსიდა სწორკუხედშია ჩაწერილი და ფასადზე არ გამოიყოფა. შესასვლელი ორი მხრიდან აქვს; ცენტრალური სამხრეთით, ხოლო მეორე, მცირე კარი ჩრდილოეთით. ფასადებზე სარკმლები აგურისავე თაღოვან საპირეებშია ჩასმული, მათ გვერდით, ასეთსავე თაღებში მოქცეული ცრუ სარკმლები მონაცვლეობენ. თითოეული მათგანი მუზარადისებრი მოხაზულობის მქონეა. მათი სიმეტრიული განლაგება თანაბარზომიერ რიტმს წარმოშობს. თაღებს შორის წყობის ჩაღრმავებით საფეხუროვანი ჯვრებია გამოყვანილი.

ინტერიერს სამი საბჯენი თაღი ანაწევრებს, რომელიც მარტივი პროფილის მქონე შვერილ პილასტრებს ებჯინება. ყველა თაღი შეისრულია. დასავლეთის მკლავზე ორქანობა სახურავით გადახურული სამრეკლოა დაშენებული. ფრონტონის ქვეშ, ორსავ მხარეს ჯვრებია მოცემული. ასეთივე ჯვრები ამკობს აღმოსავლეთით დაშენებულ მცირე, სწორკუთხა ფორმის ცრუ გუმბათსაც.

ისტორია
1837 წლით დათარიღებულ ეგნატე იოსელიანის მიერ შედგენილ კატალოგში — „მონასტრები, ეკლესიები ტფილისსა და მის მიდამოებში” წმინდა მარინეს ეკლესიის შესახებ ვკითხულობთ: „ავლაბარშივე არის ეკკლესია წმინდისა ქალწულმოწამისა მარინას სახელსა ზედა, 17 დღესა ზედა ივლისის თთვისასა, უგუმბათო სიონურად, ქვით-კირით, აღშენებული საბერძნეთით მოსრულთა მღდუელმონაზონთაგან. დაარასა და სჩანს დრო აღშენებისა მისისა და წელსა ჩყკა-სა (1821-სა) მაღალყ˜უსაღუდელოესმან მიტროპოლიტმან ექსარხოსმან საქართველოისამ იონამ მეორედ კურთხევითა მისითა შესცუალა იგი ეკკლესიად მირქმისა 2 დღესა ზედა თებერულის თთვისასა. ამას ეკკლესიასა შინა არის ერთი მღდუელი“. ავლაბარში, წმინდა მარინეს ეკლესიის გარშემო ქართველთა სასაფლაო იყო, რომელსაც ხოჯა-ვანქის ტერიტორიის ნაწილიც ეკავა.

სამხრეთით, კარის ზემოთ ქვაზე მოცემული ორენოვანი (ქართული და რუსული) წარწერა გვამცნობს, რომ “აღშენდა ეკკლესია ესე წმიდის ქალწულმოწამის მარინაის ღრ˜სა სრულიად როსიის იმპერატორისა ალექსანდრე მეორისასა, ექსარხოსობასა საქართველოსა… მიტროპოლიტის ისიდორესსა, გულისმოდგინებით და საფასის შეკრებითა კეთილმსახურთა ერთგან მღუდლისა პლატონ ელიევისათა 1856 წელსა”.

მოსე ჯანაშვილი ეკლესიის შესახებ წერს: „წმინდა მარინეს ტაძარი ავლაბარში, აგებული ძველს დროს და განახლებული 1824 წელს. წმინდა მოწამეს მარინეს დიდად პატივს ცემენ ქართველნი. მის საოხად ბევრგან აგებულია ტაძარი...”.

საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ წმინდა მარინეს ეკლესიამ სხვამრავალი ტაძრის ბედი გაიზიარა, ღვთისმსახურება გაუქმდა და მასში ფოტოლაბორატორია განთავსდა.

კალისტრატე ცინცაძე წერს: “...1849 წელში, ისიდორე ეგზარქოსის დროს მცირე ტაძარი განუვრციათ და უკურთხებიათ ხელახლად წმინდა მარინეს სახელობაზე. ტაძარი მოქმედებდა 1938 წლის თებერვლამდე, როდესაც უკანვე ჩაიბარა 26 კომუნართა სახელობის რაიონულმა საბჭომ, თავისქონებით.”

1991 წელს თბილისის პრეფექტის ბრძანების საფუძველზე წმინდა მარინეს ეკლესია გადაეცა საპატრიარქოს. საბჭოთა დროს გაუქმებული ეკლესია 2003 წლის ივლისში აღდგა არქიმანდრიტ იოაკიმეს (ასათიანი) თაოსნობით.
ჰაჯიყაბულის ტბა

ჰაჯიყაბულის ტბა — აზერბაიჯანის მეექვსე უდიდესი ტბა.

ზოგადი ინფორმაცია
ტბა მდებარეობს ბაქოდან სამხრეთ-დასავლეთით, ქალაქ შირვანთან ახლოს, ჰაჯიყაბულის რაიონში, რკინიგზის სადგურთან ახლოს. მისი საერთო ფართობია 1668 ჰა, მაქსიმალური სიგრძე — 6 კმ, მაქსიმალური სიგანე — 3 კმ, ხოლო უდიდესი სიღრმე — 5 მეტრი. ტბა მარაგდება მდინარე მტკვრის წყლით, სპეციალური არხის მეშვეობით. წყლის ტემპერატურა 5 °-დან 28,5 °-მდე მერყეობს. წყლის გამჭვირვალობა 0,06-2,5 მეტრი. ტბის სარეწაო მნიშვნელობის თევზებია: ჭანარი, კობრი, ლოქოსებრნი, წერი, ჩვეულებრივი ფარგა და თეთრი ამური. ტბის წყალში იზრდება ისეთი მცენარეები, როგორიცაა ლაქაში, , ბაია და ანთოცეროტოვანნი.

ტბა მდებარეობს მტკვარ-არაქსის დაბლობზე. იგი ჩამოყალიბდა გარკვეულ გეოლოგიურ პერიოდში კასპიის ზღვის უკან დახევის შედეგად. გაზაფხულზე, მდინარე მტკვრის ნაკადის ზრდისას, იზრდება ტბის მოცულობაც.

ტბა ზამთარში არ იყინება, რითაც დიდი მნიშვნელობა აქვს მიგრირებადი ფრინველების არსებობისთვის.
ბელადთა ბრძოლა (ასტერიქსი)

„ბელადთა ბრძოლა“ — რიგით მეშვიდე წიგნი ასტერიქსის შესახებ კომიქსების სერიაში. მასში მოთხრობილი ისტორიების ავტორი რენე გოსინია, ხოლო მხატვარი - ალბერ უდერზო. კომიქსი იბეჭდებოდა ჟურნალში (1964, გამოშვებები 261-302), ხოლო ალბომის სახით გამოიცა 1966 წელს, გამომცემლობის მიერ.

სიუჟეტის მიხედვით, რომაელები გალებს სთავაზობენ ორი ბელადის შერკინებას. იციან რა, რომ გალებს აქვთ ჯადოსნური სასმელი, რომელიც მათ ძალას მატებს, რომაელები ბრძოლამდე სოფელში მიდიან და აპირებენ პანორამიქსის, გალების ქურუმის მოტაცებას, მაგრამ ობელიქსი პანორამიქსს შემთხვევით ესვრის მენჰირს, რის გამოც უკანასკნელი კარგავს მეხსიერებას.
ესრა იოზათაი

ესრა იოზათაი (; დ. 1976, გერმანია) — თურქი სამხედრო მოღვაწე და ქალი-პილოტი.

2014 წელს, კოდური სახელით ცნობილი „თურქი ვარსკვლავები“, ანუ 134-ე ფლოტის სარდლობის პირველი ქალი წევრი (პილოტი) გახდა; ხოლო 2016 წელს, ამავე ფლოტის მეთაურად დაინიშნა, რითაც თურქეთის სამხედრო-საჰაერო ძალების ისტორიაში, პირველი ქალი ფლოტის მეთაური გახდა.

ბიოგრაფია
1976 წელს გერმანიაში დაბადებული ესრა, 1993 წელს ქადიქიოის გოგონათა ლიცეუმის დამთავრების შემდეგ, 1998 წელს საჰაერო ძალების აკადემია დაამთავრა. 1998-2000 წლებში, დაასრულა სწავლა მე-2 საპილოტე მეთაურობაში და 2004 წლამდე კონიის მე-3 მთავარი საპილოტე მეთაურობაში, მსახურობდა როგორც, -5 -ზე პრევენციული პილოტი. 2016 წელს, ამავე ფლოტის სარდალი გახდა.
ირანის ქურთისტანი

ირანის ქურთისტანი ან აღმოსავლეთ ქურთისტანი — ეთნო-გეოგრაფიული რეგიონის — ქურთისტანის აღმოსავლეთი ნაწილი, ქურთებით დასახლებული ირანის ტერიტორიის არაოფიციალური სახელწოდება. რეგიონი მდებარეობს ირანის ჩრდილო-დასავლეთით, ესაზღვრება ერაყსა და თურქეთს, და მოიცავს ქვეყნის ისეთ ოსტანებს, როგორებიცაა ქურთისტანი, ქირმანშაჰი, ჰამადანი, ილამის ნაწილს, დასავლეთ აზერბაიჯანისა და ჩრდილოეთი ხორასანის ძირითად ნაწილებს.

ქურთულ ტრადიციაში ირანის ჩრდილო-დასავლეთი რეგიონი მიჩნეულია დიდი ქურთისტანის ნაწილად, რომელიც ასევე მოიცავ ჩრდილოეთ ქურთისტანს (თურქეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთი), როჟავასა (სირიის ჩრდილოეთი) და სამხრეთ ქურთისტანს (ერაყი).

2006 წლის ირანის მოსახლეობის აღწერის მონაცემებით, ქვეყნის ოთხ პროვინციაში ჯამში სულ მცირე 6 738 787 ეთნიკურად ქურთი ცხოვრობს. ასე მაგალითად დასავლეთ აზერბაიჯანში — 2 873 459 კ., ქირმანშაჰის პროვინციაში — 1 879 385 კ., ქურთისტანის პროვინციაში — 1 440 156 კ., ხოლო ილამის პროვინციაში კი 545 787 კ. ცხოვრობს.
კარაბაში

კარაბაში — ქალაქი რუსეთში, ჩელიაბინსკის ოლქში. კარაბაშის საქალაქო ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2016 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 11 336 კაცს.

სახელწოდება
ოიკონიმი კარაბაში მომდინარეობს ამავე სახელწოდების ორონიმიდან, რომელიც თურქული წარმოშობისაა და ნიშნავს „შავ თავს“. შესაძლებელია დავუკავშიროთ მისი წარმოშობა აღმოსავლეთის ბაშკირების პაგანისტურ რწმენას, რომლებიც ძველად აღნიშნულ ტერიტორიაზე ცხოვრობდნენ.

ისტორია
კარაბაშის ისტორია იწყება 1822 წლიდან, როდესაც ამავე სახელწოდების მთასთან ახლოს გრიგორ ზოტოვმა დააარსა სოიმანოვის დასახლება.

 საუკუნეში ხეობაში აღმოაჩინეს სპილენძის საბადო და 1837 წელს ააშენეს პირველი სპილენძის გადამამუშავებელი ქარხანა, რომელიც 5 წელი მოქმედებდა. ძველი სპილენძის ქარხანა იყო მეორე ხეობაში და ააგეს 1907 წელს. ეს ქარხანა მუშაობდა სამი წელიწადი.

1909 წელს ააშენეს ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზა კიშტიმი-კარაბაში. 1910-იან წლებში ქალაქთან ააშენეს სპილენძის ახალი ქარხანა. ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ქარხანა ახალ ხელისუფლებას გადაეცა. სამოქალაქო ომის პერიოდში მადნის მოპოვება და გადამუშავება შეწყდა. სპილენძის მრეწველობა აღდგა რვა წლის შემდეგ, 1925 წლის მაისში.

1930-იან წლებში კარაბაშის მოსახლეობა 50 000-ს შეადგენდა. 1933 წლიდან კარაბაშს ქალაქის სტატუსი მიენიჭა.

მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ფრონტზე 5 000 კარაბაშელი გაემგზავრა. ამ პერიოდისათვის ქარხანაში და შახტებში ბავშვები და ქალები მუშაობდნენ. 1941 წელს კარაბაშში ჰიტლერის მიერ ლენინგრადიდან დევნილები გააგზავნეს.

1998 წელს ქალაქში აღადგინეს სპილენძის მოპოვება.

ეკოლოგია
ზოგიერთი მასობრივი ინფორმაციის საშუალება იუწყება, რომ იუნესკომ ქალაქი კარაბაში აღიარა მსოფლიოში ყველაზე დაბინძურებულ ქალაქად. აღნიშნულ ინფორმაციას უარყოფდა კარაბაშის საქალაქო ოლქის ყოფილი მეთაური ვიაჩესლავ იაგოდინეცი.
სარსანგის წყალსაცავი

სარსანგის წყალსაცავი — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი დიდი წყალსაცავი, რომელიც მდებარეობს ტერტერის რაიონში. დღეისთვის წყალსაცავი ოკუპირებულია სომხური ოკუპაციური ძალების მიერ და მდებარეობს არაღიარებული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკაში.

ზოგადი მიმოხილვა
სარსანგის წყალსაცავი აზერბაიჯანის ხელისუფლების მიერ 1976 წელს მდინარე ტერტერჩაიზე აშენდა. წყალსაცავის ფართობი 14,2 კმ²-ს შეადგენს. კაშხლის სიმაღლე 125 მეტრია. წყალსაცავი კაშხლის სიმაღლით ყველაზე მაღალი კაშხალია. გახსნის დღიდან წყალსაცავმა სარწყავი წყლით 100 000 ჰექტარზე მეტი სასოფლო-სამეურნეო მიწა უზრუნველყო ისეთ რაიონებში, როგორიცაა ტერტერი, აღდამი, ბარდა, გორანბოი და ევლახი. წყალსაცავის გახსნის შემდეგ, ამოქმედდა 50 მეგავატიანი სიმძლავრის სარსანგის ჰიდროელექტროსადგური.

1992 წლის ნოემბერში, მთიანი ყარაბაღის ომის დროს, ტერტერის რაიონი სომხეთის კონტროლის ქვეშ მოექცა. ჰიდროელექტროსადგური, რომელიც დღესაც ფუნქციონირებს, გადავიდა „ “-ის მფლობელობაში, რაც მთიანი ყარაბაღის ელექტროენერგიის ძირითადი წყაროა (40-60 %). ადგილობრივმა ხელისუფლებამ გამოთქვა იმედი, რომ წყალსაცავი გრძელვადიან პერსპექტივაში, გარდაიქცევა ძირითად ტურისტულ ობიექტად.

ეკოლოგიური პრობლემები
აზერბაიჯანი მიიჩნევს, რომ სარსანგის წყალსაცავი ცუდი მოვლის გამო საფრთხეს უქმნის ყარაბაღის დაბლობში მცხოვრები დაახლოებით 400 000 ადამიანს, რომლებიც აზერბაიჯანის კონტროლის ქვეშ ცხოვრობენ. ქვეყანამ წინასწარ გაატარა სპეციალური ზომები, რათა მინიმუმამდე დაეყვანა წყლის გაჟონვის შემთხვევაში მიყენებული ზარალი. გარდა ამისა, სომხეთის მხარის მიერ წყალსაცავის წყლის გამოყენებამ, ტერტერის რაიონის შვიდი აზერბაიჯანული სოფლის ფერმერები, წყლის რეგულარული გამოყენების შესაძლებლობა შეუწყვიტა.

2014 წელს, ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეის ბოსნიელმა წევრმა, მილიკა მარკოვიჩმა მოამზადა ანგარიში, რომელშიც ის ასახავს კაშხლის რეგულარული მოვლის ნაკლებობის გამო გარემოს რისკებს, ხოლო აზერბაიჯანის სასაზღვრო რეგიონების მოსახლეობა მოწყვეტილია წყალს, რაც გამოწვეულის ინტენსიური მეურნეობის, სამრეწველო საქმიანობის, კლიმატის ცვლილებისა და მომხმარებელთა ჩვევების შეცვლის, ასევე მთიანი ყარაბაღის ხელისუფლების მხრიდან, არასწორი პოლიტიკის გატარების გამო. 2016 წლის 26 იანვარს, ევროსაბჭოს საპარლამენტო ასამბლეამ (რომლის წევრები სომხეთი და აზერბაიჯანი არის) მიიღო რეზოლუცია 2085, რომლის მიხედვითაც საბჭო გამოხატავს მწუხარებას, რომ „სომხეთის მიერ მთიანი ყარაბაღის და აზერბაიჯანის სხვა მიმდებარე ტერიტორიების ოკუპაცია ქმნის მსგავს ჰუმანიტარულ და გარემოსდაცვით პრობლემებს მოქალაქეებისთვის, რომლებიც ცხოვრობენ ქვემო ყარაბაღის ხეობაში“, ასევე მოითხოვა სომხეთის შეიარაღებული ძალების დაუყოვნებლივი გაყვანას რეგიონიდან, რათა დამოუკიდებელმა ინჟინრებმა ადგილზე ჩაატარონ კვლევები. ასამბლეამ ასევე ურჩია სომხურ მხარეს, რომ დაანებოს თავი წყლის რესურსების გამოყენებას პოლიტიკური გავლენისა და ზეწოლის ინსტრუმენტად.

2016 წლის ივნისში, თეთრი სახლი ოფიციალურად გამოეხმაურა მთიანი ყარაბაღის სტატუსთან დაკავშირებით 330 000-ზე მეტი მოქალაქის მიერ ხელმოწერილ პეტიციას და სარსანგის წყალსაცავის მიერ გამოწვეულ საფრთხეს. საპასუხოდ, ობამას ადმინისტრაციამ გამოხატა ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეის 2085 რეზოლუციის მხარდაჭერა და განაცხადა, რომ ის მიესალმება ტექნიკურ ექსპერტებს შორის შეხვედრას.
ყიზილაღაჯის ყურე

ყიზილაღაჯის ყურე — ყურე აზერბაიჯანში, კასპიის ზღვის სამხრეთ-დასავლეთ სანაპიროსთან. ფართობი 460 კმ², ხოლო სიღრმე 2 კმ-ს შეადგენს. წყლის ფრინველებს ემსახურება გამოსაზამთრებლად. ყურის აკვატორია შედის ყიზილაღაჯის ნაკრძალის შემადგენლობაში.

სახელწოდება
ყურე პირველად რუკაზე 1720 წელს დაიტანეს და უწოდეს ყიზილ-აღაჯი, მასში ჩამდინარე მდინარე ყიზილაღაჯჩაის (რაც თარგმანში „ოქროს ხის მდინარე“ ნიშნავს) მიხედვით. 1935 წელს საბჭოთა პარტიის ლიდერის, სერგეი კიროვის სახელის მიხედვით ყურეს შეუცვალეს სახელი და კიროვის ყურე უწოდეს.

1991 წელს, ყურეს ძველი სახელი დაუბრუნეს.

აღწერა
ყიზილაღაჯი მდებარეობს აღმოსავლეთით, მტკვრის კუნძულსა და დასავლეთით, სარის ნახევარკუნძულს შორის. ყურის სიგრძეა 28 კმ, ფართობი — 460 კმ². მაქსიმალური სიღრმე — 2 მეტრი. სანაპირო დაბალი და ჭაობიანია. შედის ყიზილაღაჯის ნაკრძალის შემადგენლობაში და ემსახურება წყლის ფრინველებს გამოსაზამთრებლად (გედები, იხვები, ვარხვისებრნი, ფლამინგო).
მალუდამის ეროვნული პარკი

მალუდამის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი მალაიზიაში, კუნძულ ბორნეოზე, სარავაკის შტატში. მდებარეობს მალუდამის ნახევარკუნძულზე და მოიცავს დაბლობის ჭაობიან ტყეს. მსგავსი ტყეები სარავაკის მთლიანი ტერიტორიის 10%-ს ფარავს, მაგრამ თითქმის მთლიანად ათვისებულია ხე-ტყის წარმოებისა და სოფლის მეურნეობისათვის. მალუდამის ეროვნული პარკი მოიცავს სარავაკსა და ბრუნეიში შემორჩენილ უდიდეს ჭაობიან ტყეს.

ფაუნა
მალუდამის ეროვნულ პარკში ბინადრობს წითელზოლიანი ლანგურის (პრიმატის სახეობა) მთელ მსოფლიოში ერთადერთი სიცოცხლისუნარიანი პოპულაცია. მსოფლიოში ერთ-ერთ ულამაზეს მაიმუნთა ეს სახეობა ბორნეოს ენდემია.

პარკში ასევე ბინადრობენ ცხვირა მაიმუნები და ვერცხლისფერი ლანგურები. სხვა ძუძუმწოვართა მრავალფეროვნება დაბალია, თუმცა არის მრავალი ფრინველი, მათ შორის შავი რქაცხვირა, აღმოსავლური ჭრელი რქაცხვირა, მალაური რქაცხვირა, ლურჯყურა ალკუნი, მწვანე საიმპერატორო მტრედი და ა. შ.
ასტერიქსი ბრეტონში

„ასტერიქსი ბრეტონში“ — რიგით მერვე წიგნი ასტერიქსის შესახებ კომიქსების სერიაში. მასში მოთხრობილი ისტორიების ავტორი რენე გოსინია, ხოლო მხატვარი - ალბერ უდერზო. კომიქსი იბეჭდებოდა ჟურნალში (1965-1966, გამოშვებები 307-334), ხოლო ალბომის სახით გამოიცა 1966 წელს, გამომცემლობის მიერ.

სიუჟეტის მიხედვით, ასტერიქსი და ობელიქსი მოგზაურობენ რომაელების მიერ ოკუპირებულ ბრეტონში.

ფაქტები
კამულოდუნუმის უნიფორმების ფერი კოლჩესტერ იუნაიტედის საფეხბურთო კლუბის ფერებს ემთხვევა.
ჟოლიტორაქსის ტომის ბელადი არის ჰაროლდ უილსონის კარიკატურა.
მგოსანების სახით კომიქსში აგრეთვე ჩნდებიან -ის წევრები.

ადაპტაციები
წიგნის ადაპტაცია სრულმეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმის სახით სრულმეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმის სახით გამოვიდა 1986 წელს. იგი ახლოს არის წიგნის სიუჟეტთან.
მხატვრული ფილმის სახით ადაპტაცია 2012 წელს გამოვიდა, სახელწოდებით „ასტერიქსი და ობელიქსი: მისი აღმატებულების საიდუმლო სამსახურში“. იგი წიგნი სიუჟეტს მიჰყვება, მაგრამ არის რამდენიმე ცვლილება. მაგალითად, ჟოლიტაროქსის ტომი წარმოდგენილია შოტლანდიელების სახით, კილტებით.
ჯესი სპენსერი

ჯესი გორდონ სპენსერი (, დ. 12 თებერვალი, 1979) — ავსტრალიელი მსახიობი და მუსიკოსი. ცნობილია ისეთი როლებით, როგორიც არის ბილი კენედი ავსტრალიურ სერიალ „მეზობლებში“ (1994–2000, 2005), დოქტორი რობერტ ჩეიზი ამერიკულ სამედიცინო დრამატულ სერიალ „ჰაუსში“ (2004-2012) და ლეიტენანტი მეთიუ კეისი დრამატულ სერიალში „ჩიკაგოს მეხანძრეები“ (2012-დღემდე).
მოძრავი სურათები

— მოკლე ანიმე, რომელიც 50 კადრისგან შედგება. მისი შექმნელის შესახებ მონაცემები არ მოიპოვება, თუმცა, ცნობილია, რომ ეს არის პირველი ანიმე, შექმნილი იაპონიაში.

კადრები 2005 წლის 31 ივლისს აღმოაჩინა ნაცუკი მაცუმოტომ, ოქსფორდის ხელოვნებათა უნივერსიტეტის ლექტორმა, რომელმაც კიოტოში ოჯახის კუთვნილი ძველი პროექტორი აღმოაჩინა (მრავალ სხვადასხვა ანიმაციურ ფილმთან ერთად). მანამდე ითვლებოდა, რომ უძველესი ანიმე იყო „ამბავი მეკარე მუკუძო იმოკავასი“.

პროექტორში შემონახული იყო 50 კადრი, რომელიც ცელულოიდის ფირზე იყო დახატული. თავად ანიმაციური სეგმენტი გრძელდება დაახლოებით 3 წამს. მასზე წარმოდგენილია ბიჭუნა მატროსულით, რომელიც დაფაზე კანჯიზე წერს: , შემდეგ მაყურებლისკენ იხედება და პატივისცემის ნიშნად, ქუდს იხსნის.
განირა ფაშაევა

განირა ალასკერის ასული ფაშაევა (; დ. 24 მარტი 1975, დიუზ-გირიქლი, თოუზი, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი საზოგადო და პოლიტიკური მოღვაწე, ჟურნალისტი, პოეტი, აზერბაიჯანის მილი მეჯლისის დეპუტატი.

ბიოგრაფია
განირა ფაშაევა 1975 წლის 24 მარტს, თოუზის რაიონის სოფელ დიუზ-გირიქლიში დაიბადა. გააჩნია ორი უმაღლესი განათლება — სამედიცინო და იურიდიული. დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის პედიატრიული და ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო სამართლის ფაკულტეტი. ფლობს რუსულ და ინგლისურ ენებს.

1998 წლიდან მუშაობდა, როგორც ჟურნალისტი, კორესპონდენტი, რედაქტორი, წამყვანი რედაქტორი, მთავარი რედაქტორის, რედაქტორის მოადგილეს და ტელეარხ -ის ახალი ამბების უფროსი რედაქტორის მოადგილედ. 2005 წლიდან, ჰეიდარ ალიევის ფონდის საზოგადოებასთან ურთიერთობის დეპარტამენტის ხელმძღვანელია.

აზერბაიჯანელი მწერლის, გაზანფარ ფაშაევის დისშვილია.

პოლიტიკური მოღვაწეობა
მილი მეჯლისი
განირა ფაშაევა, აზერბაიჯანის მილი მეჯლისის მესამე (2005) და მეოთხე (2010) მოწვევის დეპუტატია.

2005 წლის 6 ნოემბერს, თოუზის 105 ოლქიდან დეპუტატად აირჩიეს. მეჯლისის მუდმივმოქმედი საერთაშორისო ურთიერთობებისა და საპარლამენტთაშორისო ურთიერთობების კომისიის წევრია. აზერბაიჯანსა და საქართველოს შორის, საპარლამენტთაშორისო ურთიერთობების სამუშაო ჯგუფის ხელმძღვანელია, ასევე აზერბაიჯანი — ინდოეთი, აზერბაიჯანი — თურქეთი, აზერბაიჯანი — იაპონია, საპარლამენტთაშორისო ურთიერთობების სამუშაო ჯგუფის წევრია. განირა პაშაევა ბევრს მოგზაურობს თურქეთში, სადაც მედიასა და კონფერენციებზე თურქ ხალხს აწვდის ინფორმაციას, სომხების მიერ აზერბაიჯანელი ხალხის წინააღმდეგ დანაშაულებრივ ქმედებებს.

ესსა
2006 წლის 23 იანვარიდან, ფაშაევა ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეიაში აზერბაიჯანული დელეგაციის აქტიური წევრია. შედის ევროპის საბჭოს „ევროპელ დემოკრატთა ჯგუფში“. თანასწორობისა და დისკრიმინაციის აკრძალვის, აგრეთვე მიგრაციის, ლტოლვილთა და იძულებით გადაადგილებულ პირთა საკითხებში, კომიტეტის მოქმედი წევრია. კიდევ ერთ აზერბაიჯანელ დელეგატთან, სამედ სეიდოვთან ერთად, პოლიტიკურ საკითხთა და დემოკრატიის კომისიის წევრია.

საზოგადო მოღვაწეობა
განირა ფაშაევა, საზოგადოებრივი გაერთიანების „ევრაზიის საერთაშორისო კვლევების ინსტიტუტის“ თავმჯდომარეა.

2012 წლის აგვისტოში, განირა ფაშაევა ჩავიდა სომალიში, სადაც ორი კვირის განმავლობაში დაეხმარა სომალელ ახალგაზრდებს, საშუალო სამედიცინო განათლების მიღებაში.

ჯილდოები
2011 წლის მარტს, თავისი დიდი წვლილისთვის, რაც მან შეიტანა ქართულ-აზერბაიჯანული მეგობრობის გაძლიერებაში, განირა ფაშაევას, საქართველოს პრეზიდენტმა მიხეილ სააკაშვილმა ღირსების ორდენით დააჯილდოვა. დაჯილდოების ცერემონია გაიმართა საქართველოს საელჩოში, აზერბაიჯანში. საქართველოს პრეზიდენტის სახელით, ორდენით დააჯილდოვა საქართველოს ელჩმა აზერბაიჯანში, თეიმურაზ შარაშენიძემ.

გალერეა
აფშერონის ყურე

აფშერონის ყურე — ყურე კასპიის ზღვაში, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანის სანაპირო ზოლის შუა-აღმოსავლეთ ნაწილში.

აღმოსავლეთით მდებარეობს აფშერონის არქიპელაგის კუნძულები (იალის კუნძული, ქიჩიქ-თავა, ბოიუქ-თავა, ჩილოვი, გარაბათაგი), ხოლო დასავლეთით აფშერონის ნახევარკუნძული.

წყალი აფშერონის ყურეში უფრო მარილიანია, ვიდრე კასპიის ზღვაში საშუალოდ, რადგან მას არ ჩაედინება არცერთი მდინარე. ყურის ნეპირზე მდებარეობს დიუბენდის პორტი, რომელიც აფშერონის სრუტეში კაშხლის მშენებლობასთან დაკავშირებით, ფაქტობრივად დაკარგა თავისი მნიშვნელობა.

მას შემდეგ, რაც 1944 წელს ააშენეს კაშხალი, ყურე ორ ნაწილად გაიყო: ჩრდილოეთ და სამხრეთ აფშერონის ყურედ. ჩრდილოეთ ყურის ფართობი 24 კვადრატულ კილომეტრს შეადგენს. საშუალო სიღრმე 3,4 მეტრს, ხოლო მაქსიმალური 11-12 მეტრს. წყლის საშუალო ტემპერატურა ზაფხულში 24-28 °, ზამთარში 3-5 °. სანაპიროს ყინვა იშვიათია.
დონალდ ბისეტი

დონალდ ბისეტი (; დ. 3 აგვისტო, 1910, ბრენტფორდი, მიდლსექსი, ინგლისი — გ. 18 აგვისტო, 1995, ლონდონი) — ინგლისელი საბავშვო მწერალი, მხატვარი, მსახიობი და თეატრალური რეჟისორი.

სახელი გაითქვა მოკლე ამბების შექმნით, რომლებსაც ილუსტრაციებსაც უკეთებდა. შექსპირის სამეფო თეატრის სცენაზე რამდენიმე როლი შეასრულა. 1991 წელს ითამაშა ბრიტანულ სერიალ -ში.
ცვინგლიანობა

ცვინგლიანობა — პროტესტანტიზმის ერთ-ერთი მიმართულება, რომელიც აღმოცენდა შვეიცარიაში საუკუნეში, რეფორმაციის დროს. რელიგიურ-ეთიკური და სოციალურ-პოლიტიკური მოძღვრება, რომელიც შეიმუშავა ულრიხ ცვინგლიმ.

ცვინგლიანობას ბევრი საერთო აქვს ლუთერანობასთან. ამ უკანასკნელის მსგავსად ცვინგლიაობა უარყოფდა კათოლიციზმის ძირითად დოგმას, კერძოდ, იმას, რომ ეკლესია და სამღვდელოება აუცილებელი შუამავლები არიან ადამიანსა და ღმერთს შორის, სულის ხსნის ერთადერთ გზად აცხადებდა ჭეშშმარიტ რწმენას, ქრისტიანობის განახლების საფუძვლად მიაჩნდა საღვთო წერილი, უგულვებელყოფდა ინდულგენციებს, ხატებისადმი თაყვანისცემას, მარხვას, მღვდლების უცოლობას და ა.შ. საიდუმლოთაგან დატოვა მხოლოდ ორი მთავარი — ნათლობა და ზიარება. ამასთანავე, ლუთერანობასთან შედარებით ცვინგლიანობა უფრო გაბედულად გამოდიოდა კათოლიკური კულტის წეს-ჩვეულებების წინააღმდეგ. რაციონალურად განმარტავდა ზიარებას, განიხილავდა მას არა როგორც საიდუმლოს, არამედ როგორც ქრისტეს მიერ გაღებული მსხვერპლის სიმბოლურ გახსენებას. ცვინგლიანობა ეკლესიას საერო ხელისუფლებას უმორჩილებდა.
ბერტრან ტულუზელი

ბერტრან ტულუზელი (; დ. დაახლოებით 1065 — გ. 21 აპრილი, 1112) — ტულუზის გრაფი, პროვანსის მარკიზი, ნაბრონის ჰერცოგი და ტრიპოლის გრაფი (1109 წლიდან) 1105–1112 წლებში. ის იყო რაიმონ ტულუზელის უფროსი ვაჟი. ბერტრანი რაიმონის ჯვაროსნულ ლაშქრობაში წასვლიდან მართავდა ტულუზას (1095), მაგრამ 1098–1100 მისი ბიძაშვილის, ფილიპას მიერ იგი გადაყენებული იქნა თანამდებობიდან, მისი ქმრის — გიიომ აკვიტანიელის დახმარებით, რომელიც შეიჭრა ტულუზაში და დაიპყრო იგი. ბერტრანმა ძალაუფლება დაიბრუნა მას შემდეგ, რაც ვილჰელმს დაუფინანსა ექსპედიცია წმინდა მიწაზე. 1105 წელს, რაიმუნდის გარდაცვალების შემდეგ, ბერტრანი ტულუზის სრულუფლებიანი მმართველი გახდა. 1108 წელს იგი გაემგზავრა წმინდა მიწაზე, რათა მოეპოვებინა კონტროლი ტრიპოლის საგრაფოზე. მან გადააყენა ტრიპოლის რეგენტი გიიომ იორდანი და 1109 წლის 10 ივნისს, ბალდუინ იერუსალიმელისა და გენუის ფლოტის დახმარებით აიღო ტრიპოლი. 1095 წელს იქორწინა ელენა ბურგუნდიელზე, ოდო -ს ქალიშვილზე. ბერტრანი 1112 წელს გარდაიცვალა. ტრიპოლის გრაფი მისი შვილი — პონს ტრიპოლელი გახდა.
ბარონების ჯვაროსნული ლაშქრობა

ბარონების ჯვაროსნული ლაშქრობა, ასევე ცნობილია, როგორც 1239 წლის ჯვაროსნული ლაშქრობა — სამხედრო კონფლიქტი ახლო აღმოსავლეთში. მიმდინარეობდა 1239-1241 წლებში, ქრისტიანულ და მუსლიმ ქვეყნებს შორის. ტერიტორიული თვალსაზრისით, ეს იყო ყველაზე წარმატებული ჯვაროსნული ლაშქრობა პირველის შემდეგ. რომის პაპმა გრიგოლ -მ 1234-1241 წლებში მოუწოდა ქრისტიანებს, რათა „შეესრულებინა უდიდესი ქრისტიანული საქმე“. ეს ლაშქრობა შედგებოდა ორი ცალკეული არმიისგან: ერთი კონსტანტინოპოლში, ხოლო მეორე წმინდა მიწაზე. პაპმა მოუწოდა საფრანგეთს, ინგლისსა და უნგრეთს წარმატების სხვადასხვა ხარისხით. მიუხედავად იმისა, რომ ჯვაროსნებს არ მოუპოვებიათ მნიშვნელოვანი სამხედრო გამარჯვება, მათ ფრიდრიხ -ზე (იხ. მეექვსე ჯვაროსნული ლაშქრობა) დიდი ტერიტორიები დაათმობინეს მუსლიმებს. ჯვაროსნებმა გამოიყენეს შიდა დინასტიური დაპირისპირება აიუბიდების დინასტიაში. რამდენიმე წელში ბარონებმა იერუსალიმის სამეფო 1187 წლის შემდეგ უდიდეს საზღვრებში აღადგინეს.
წმინდა მიწა

წმინდა მიწა (; ; ) — არეალი იორდანედან ხმელთაშუა ზღვამდე, იორდანეს აღმოსავლეთ ნაპირის ჩათვლით. იგი არის ტრადიციული სინონიმი ისრაელის მიწისა და ისტორიული პალესტინისა. იგი მოიცავს ისრაელს, პალესტინის ნაწილს, დასავლეთ იორდანიას, სამხრეთ ლიბანს და სამხრეთ-დასავლეთ სირიას. იგი მიიჩნევა წმინდად როგორც ებრაელებისთვის, ასევე ქრისტიანებისა და მუსლიმებისთვის. ეს ტერიტორია წმინდაა იერუსალიმის რელიგიური მნიშვნელობით. იგი არის ებრაელების უწმინდესი ქალაქი, ქრისტიანებისათვის იესოს მოღვაწეობის მთავარი არეალი და მუსლიმებისთვის ისრის და მირჟის ადგილი.

ამ ტერიტორიის სიწმინდემ ქრისტიანობაში, შუა საუკუნეებში გამოიწვია ჯვაროსნული ლაშქრობები. ჯვაროსნები ცდილობდნენ მუსლიმთაგან დაეხსნათ „წმინდა საფლავი“, რომელიც მათ ბიზანტიას წაართვეს.

წმიდა მიწაზე მრავალი ადგილი უკვე დიდი ხანია არის აბრაამის რელიგიის მიმდევრების, მათ შორის იუდეველების, ქრისტიანების, მუსლიმებისა და ბაჰაელების
ერთ-ერთი მთავარი მოსალოცი ადგილი. პილიგრიმები ჩადიან წმინდა მიწაზე, რათა შეეხონ და იხილონ თავიანთი რწმენის ფიზიკურ გამოვლინებები და ადასტურებენ თავიანთ რწმენას წმინდა კონტექსტში კოლექტიური აღელვებით.
ჯანეტ ბრაუნი

ჯანეტ ბრაუნი (დ. 13 მაისი, 1934) — ორგანული ქიმიის მკვლევარი, ისტორიკოსი და მწერალი.
ცხოვრება და განათლება
ბრაუნი დაიბადა 1934 წელს, ბრონქსში (ნიუ-იორკი) და მისი ოჯახის სტეიტენ-აილენდში გადასვლის შემდეგ საშუალო სკოლაში შევიდა. ბრაუნმა 1956 წელს ქიმიის ბაკალავრის ხარისხით ჰანტერის კოლეჯი დაამთავრა. ის იყო ამ კოლეჯის ორიდან ერთ-ერთი ქიმიის პროგრამაზე მოსწავლე პირველი აფრო-ამერიკელი. 1958 წელს მინესოტას უნივერსიტეტი ორგანულ ქიმიაში მაგისტის ხარისხით დაამთავრა და ამით პირველი აფრო-ამერიკელი ქალი გახდა, ვინც ეს შეძლო.
კვლევები
მაგისტრის ხარისხის მოპოვების შემდეგ მან „-ას“ ფარმაცევტულ კომპანიაში კვლევები დაიწყო ნარკოტიკების ტუბერკულოზის სამკურნალოდ გამოყენების მიმართულებით. 1969 წელს ბრაუნი კომპანია „ & -ში“ გადავიდა, სადაც ქიმიური კვლევები გააგრძელა. 1993-2002 წლებში ის იყო ნიუ-ჯერსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის წევრი. ბრაუნმა ხელი შეუწყო აფრო-ამერიკელების ბიოგრაფიული პროფილების პროგრამას. 2011 წელს დაწერა წიგნი „აფრო-ამერიკელი ქიმიკოსი ქალები“.