iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კარლ ფონ ფრიში

კარლ ფონ ფრიში ( დ. 20 ნოემბერი, 1886, ვენა, — გ. 12 ივნისი, 1982, მიუნხენი) — ავსტრიელი ეთოლოგი. 1973 წელს მას ნობელის პრემია მიანიჭეს ფიზიოლოგიისა და მედიცინის დარგებში. კარლ ფრიში დიდი ხნის განმავლობაში იკვლევდა ფუტკრების სენსორულ აღქმას და იყო ერთ-ერთი პირველი, რომელმაც გამნარტა ფუტკრების ცეკვის მნიშვნელობა.

კარლი იყო ქირურგისა და უროლოგის, ანტონ ფონ ფრიშის ვაჟი. იგი სწავლობდა ვენაში, შემდეგ კი — მიუნხენში. 1910 წელს მან მიიღო დოქტორის ხარისხი და ამავე წელს დაიწყო მუშაობა ასისტენტად მიუნხენის უნივერსიტეტის ზოოლოგიურ დეპარტამენტში. 1912 წელს იგი გახდა ლექტორი ზოოლოგიის დარგში.

მეცნიერის შესწავლის ობიექტი იყო ევროპული ფუტკარი. მან აღმოაჩინა, რომ ფუტკრებს შეუძლიათ ყვავილების ერთმანეთისგან გარჩევა მათივე სპეციფიკური სუნით. ფუტკრის მგრძნობელობა ტკბილ გემოზე, ადამიანტან შედარებით, უფრო ძლიერია. ფრიში ფიქრობდა, რომ ფუტკრებს შეუძლიათ ფერების ერთმანეთისგან გარჩევა. დღეისათვის დადასტურებულია, რომ ფუტკარი ერთმანეთისგან ვერ განარჩევს წითელსა და შავს, თუმცა შეუძლია ერთმანეთისგან განასხვავოს ყვითელი, თეთრი, ლურჯი და იასამნისფერი.
დიეს-დე-ოქტუბრე

დიეს-დე-ოქტუბრე — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი. წარმოადგენს დედაქალაქის ერთ-ერთ უძველეს მუნიციპალიტეტს. დაარსდა საუკუნის მეორე ნახევარში და მოსახლეობის სწრაფი ზრდის გამო ქალაქის რანგში ავიდა.

ეს მაღალურბანიზებული ტერიტორია არ მიეკუთვნება აგრარულ ზონას. მთავარ წარმოებებს შორისაა კვების მრეწველობა, რკინა და ფოლადი, სარკინიგზო სამუშაოები, რკინის კონტეინერები სამედიცინო დანიშნულებისთვის, ტექსტილი და ა. შ.
გუანაბაკოა

გუანაბაკოა — კუბის დედაქალაქ ჰავანის აღმოსავლეთი, კოლონიური გარეუბანი და ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი. ცნობილია თავის ისტორიული სანტერიით და პირველი აფრიკული კაბილდოთი ჰავანაში. ამ ტერიტორიაზე გაიმართა გუანაკაბოის ბრძოლა — შეტაკება ბრიტანულ და ესპანურ ძალებს შორის ჰავანის ბრძოლისას, შვიდწლიანი ომის მიმდინარეობისას.

მუნიციპალიტეტსი ვრცელი ვაკეები მიწათმოქმედებისათვის გამოიყენება. ურბანული არეალები შემაღლებულ ადგილებზე მდებარეობს

დაძმობილებული ქალაქები
ხეტაფე, ესპანეთი.
ჰაბანა-დელ-ესტე

ჰაბანა-დელ-ესტე ( — აღმოსავლეთი ჰავანა) — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი. სახელი მომდინარეობს იმ ფაქტით, რომ იგი ჰავანის აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს. მოიცავს ჭარბად დასახლებულ არეალებს.

პლაჟები
სიუდად-დე-ლა-ჰაბანის პროვინციის ჩრდილოეთით, 24 კმ სიგრძეზე იშლება ე. წ. აღმოსავლეთი პლაჟები . მათ შორისაა ტარარა, ელ-მეგანო, ბაკურანაო, სანტა-მარია-დელ-მარი და ა. შ. ეს პლაჟები ძალზედ პოპულარულია ტურისტებში, თავის შესანიშნავი ბუნებრივი პირობებით.
მარიანაო

მარიანაო — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი. მდებარეობს ჰავანიდან 6 მილით სამხრეთ-დასავლეთით და მასთან დაკავშირებულია მარიანაოს რკინიგზით. დაარსდა 1830 წელს. მარიანაო შემაღლებულ ადგილას მდებარეობს, ზღვის დონიდან 1500 ფუტზე, შესაბამისად გამოირჩევა ჯანსაღი ჰაერით.

ჰავანის ზრდასთან ერთად, 1930-1940-იან წლებში მარიანაო მისი ერთ-ერთი გარეუბანი გახდა.

მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე აღმართულია კუბელი ფიზიკოსის, დოქტორ კარლოს ფინლეის პატივსაცემი მონუმენტი.
კარენ ჰორნი

კარენ ჰორნი (; დ. 16 სექტემბერი, 1885 — გ. 4 დეკემბერი, 1952) — გერმანელ-ამერიკელი ფსიქოლოგი. იზიარებდა ფსიქოანალიზის ძირითად იდეებს, თუმცა გარკვეულ საკითხებში მისი შეხედულებები ფსიქოანალიზის ფუძემდებლის, ზიგმუნდ ფროიდის მოსაზრებებს არ თანხვდებოდა. კერძოდ, ჰორნის მიაჩნდა, რომ ფროიდის დამოკიდებულება პიროვნებისადმი გადაჭარბებულად ბიოლოგიურ, მექანიკურ ხასიათს ატარებდა, რაც, თავის მხრივ, ფსიქოანალიზის შესაძლებლობებს აქვეითებდა. ის პიროვნების ფორმირების პროცესში ყურადღებას სოციალური გარემოს როლზე ამახვილებდა. ადამიანის მოტივაციის საფუძვლად კი შფოთვის გრძნობას განიხილავდა, რომელიც პიროვნებას უსაფრთხოებისა და თვითრეალიზაციის მისაღწევად წარმართავდა.
ჰორნი ფუნდამენტურად მიიჩნევდა ფროიდის შრომებს ფსიქიკური დეტერმინიზმის, არაცნობიერის, ირაციონალური მოტივების შესახებ. ისევე როგორც ფროიდი, კარენ ჰორნიც ბავშვობაში განცდილ მოვლენებს უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებდა. თუმცა, მისი აზრით, ოიდიპოსის კომპლექსი გამოწვეულია არა შვილსა და მშობელს შორის გაჩენილი სექსუალურ-აგრესიული კონფლიქტით, არამედ შფოთვით, რომელიც ჩნდება ბავშვისა და მშობლის ურთიერთობის დარღვევისას (მაგ.: დასჯისას, გადაჭარბებული ზრუნვისას, უარყოფისას). ჰორნის აზრით, აგრესია თანდაყოლილი კი არ არის, არამედ ის საკუთარი უსაფრთხოების დაცვის საშუალებას წარმოადგენს.

ჰორნისათვის ერთ-ერთი უმთავრესია ბაზალური შფოთვის გაგება. ის განისაზღვრება, როგორც

ზოგადად, ყველაფერი, რაც კი არღვევს ბავშვის უსაფრთხოებას მშობლებთან ურთიერთობისას, შფოთვის წყაროდ იქცევა.
შფოთვიან,უსაფრთხოების განცდის არმქონე ბავშვს იზოლაციისა და დაუცველობის გრძნობის სამართავად მრავალფეროვანი სტრატეგიები უმუშავდება. ის შეიძლება გახდეს მტრულად განწყობილი, რათა გაუსწორდეს მათ, ვინც მას ცუდად ეპყრობოდა; ან გახდეს ძალიან დამჯერი, რათა დაიბრუნოს სიყვარული, რომლის დანაკლისსაც ის განიცდის. შეიძლება ბავშვს განუვითარდეს არარეალისტურ-იდეალიზებული თვით-ხატი არასრულფასოვნების გრძნობის კომპენსირებისთვის. ან მას საკუთარი თავის მიმართ სიბრალულის გრძნობა გაუჩნდეს, რათა ამ ფორმით მოიპოვოს თანაგრძნობა.
შესაძლებელია ამ სტრატეგიებიდან რომელიმე მათგანზე მოხდეს ფიქსაცია. პიროვნების დინამიკაში კონკრეტულმა სტრატეგიამ შეიძლება ლტოლვის ან მოთხოვნილების ხასიათი მიიღოს. ჰორნი მათ ნევროტულ მოთხოვნილებებს უწოდებს, რადგან ისინი ირაციონალურ ნიადაგზე აღმოცენდება და გამოყოფს ათ სახეს:
სიყვარულისა და მოწონების ნევროტული მოთხოვნილება.
პარტნიორი-მეურვის ყოლის ნევროტული მოთხოვნილება.
ცხოვრების ვიწროდ შემოსაზღვრის ნევროტული მოთხოვნილება.
ძალის (ძალაუფლების) ნევროტული მოთხოვნილება.
სხვათა ექსპლუატირების ნევროტული მოთხოვნილება.
საკუთარი პიროვნული მნიშვნელობის აღიარების ნევროტული მოთხოვნილება.
აღფრთოვანების ობიექტად ყოფნის ნევროტული მოთხოვნილება.
პირადი მიღწევებისაკენ სწრაფვის ნევროტული მოთხოვნილება.
თვითკმარობისა და დამოუკიდებლობის ნევროტული მოთხოვნილება.
სრულყოფილების, უნაკლოების ნევროტული მოთხოვნილება.

შედარებით გვიან შრომებში ჰორნი ამ მოთხოვნილებებს 3 ჯგუფში ათავსებს:
მოძრაობა ადამიანებისკენ - მაგ.: სიყვარულის მოთხოვნილება.
მოძრაობა ადამიანებისგან - მაგ.: დამოუკიდებლობის მოთხოვნილება.
მოძრაობა ადამიანთა საწინააღმდეგოდ - მაგ.: ძალაუფლების მოთხოვნილება.
მაშინ, როდესაც ჯანმრთელი ადამიანი არსებული კონფლიქტების მოგვარებას ამ სამი მიმართულების ინტეგრაციით ახერხებს, ნევტორული ადამიანი ირაციონალურ და არაბუნებრივ გზებს მიმართავს.
ეიჯიზმი

ეიჯიზმი — უარყოფითი ან დამამცირებელი დამოკიდებულება სხვა ადამიანის მიმართ მისი ასაკის გამო. ასეთი ტიპის დისკრიმინაცია მოიცავს ყველა ასაკობრივ ჯგუფს, თუმცა ყველაზე ხშირად ხანშიშესულ ადამიანებთან დამოკიდებულებას ეხება.

რ. ბატლერი იყო პირველი, რომელმაც ეს ტერმინი იხმარა. მან ეიჯიზმი განსაზღვრა, როგორც ზოგიერთ ახალგაზრდისა და ზრდასრული ადამიანების ღრმად დამალული შფოთვის გამოვლინება, მოხუცი ადამიანებისადმი, დაავადებებისადმი, ინვალიდებისადმი მათი პიროვნული ზიზღი, დაუცველობის, უსარგებლობის და სიკვდილის შიში. მოგვიანებით, ეიჯიზმი მან აღწერა, როგორც პროცესი, რომელიც ეფუძნება მუდმივ სტერეოტიპიზაციასა და დისკრიმინაციას დაბერების, ასაკის მატების გამო, ისევე, როგორც რასიზმი და სექსიზმი ეფუძნება კანის ფერსა და სქესს. ზოგიერთი ავტორს მიაჩნია, რომ საზოგადოების ახალგაზრდებზე ფოკუსირებაც ეიჯიზმის გამოხატულებაა.

სახეები
თავის მხრივ, ეიჯიზმი მოიცავს ორ სახეს:

ინსტიტუციონალისტური ეიჯიზმი - როდესაც იურიდიულად არის გამყარებული ადამიანთა გარკვეული ასაკობრივი ჯგუფის დისკრიმინაციის უფლება.

შინაგანი ეიჯიზმი - მოიცავს დამამცირებელ ინტერპერსონალურ მოქმედებებს, ნეგატიურ აზრებსა და ქცევებს (მაგ.: იგნორირება, ფიზიკური ან ფსიქიკური ძალადობა და ა.შ.).

მიდგომები
ეიჯიზმის მიმართ არსებობს განსხვავებული მიდგომები:
პირველი მიდგომის თანახმად, ეიჯიზმი ვლინდება მხოლოდ ხანშიშესული ადამიანების მიმართ. საზოგადოებაში ამ ადამიანთა ჯგუფი გარკვეულწილად უმცირესობაშია და ისინი სახელმწიფოსთვის ზედმეტ ტვირთად იქცევიან. ასაკის მატებასთან ერთად მცირდება ამ ადამიანთა პატივისცემის დონე, შესაბამისად, გარშემომყოფები ასაკოვან ადამიანებს აღარ განიხილავენ როგორც თანასწორს და დამამცირებლად ექცევიან.
მეორე მიდგომის თანახმად, ეიჯიზმი ვრცელდება არა მხოლოდ ხანშიშესულ ადამიანთა ჯგუფზე, არამედ ნებისმიერ იმ შემთხვევაში, როდესაც ადამიანის დისკრიმინირება ხდება ასაკობრივი ნიშნის მიხედვით. ცხოვრების ყოველ ეტაპზე ადამიანი ეჯახება ასაკთან დაკავშირებულ შეზღუდვებს. გამოდის, რომ ეიჯიზმი ეხება პიროვნების ცხოვრების ყოველ ეტაპს და არა მხოლოდ გვიან პერიოდს.
პლაია

პლაია — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი. მდებარეობს ქალაქის უკიდურეს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. გადაჭიმულია მდინარე ალმენდარესიდან დასავლეთით, სანტა-ფემდე. ჩრდილოეთით გადის ზღვაზე. სიტყვა პლაია ესპანურად პლაჟს ნიშნავს.

კოლუმბამდელ ხანაში ამ არეალში ადგილობრივი ტაინოს ხალხი სახლობდა, შესაბამისად, დღეს მრავლად მოიპოვება არქეოლოგიური მასალა.

რაიონში განლაგებულია უცხოეთის მრავალი ქვეყნის საელჩო.
კორალილიო

კორალილიო — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 15 მ სიმაღლეზე. დაარსდა 1831 წელს, ხოლო როგორც მუნიციპალიტეტი შეიქმნა 1879 წელს.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 843 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 27,571 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 32,7 ადამიანს კმ²-ზე.
პლასა-დე-ლა-რევოლუსიონი

პლასა-დე-ლა-რევოლუსიონი — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი და მოედანი.

მუნიციპალიტეტი გადაჭიმულია მოედნიდან დაბლა, ზღვამდე. ასევე მოიცავს ვედადოს რაიონს.

მოედანი
მოედანი მსოფლიოს ქალაქების მოედნებს შორის სიდიდით 31-ე ადგილზეა და 72000 მ² ფართობს იკავებს.

ამ მოედანზე გამართულა მრავალი პოლიტიკური აქცია, აქედან მიმართავდნენ ხალხს ფიდელ კასტრო და სხვა პოლიტიკური ლიდერები. მმართველობის დროს, მნიშვნელოვან შემთხვევებში, კასტრო მოედნიდან მილიონობით ადამიანს მიმართავდა, ტრადიციად იყო მიმართვა ყოველი წლის 26 ივლისს.

მოედანის მთავარი ნაგებობაა ხოსე მარტის მემორიალი, რომელიც 109 სიმაღლის კოშკსა და 18 მ სიმნაღლის სტატუეტს წარმოადგენს. მოედნის გარშემო განლაგებულია ეროვნული ბიბლიოთეკა, მრავალი სამინისტრო და სხვა შენობები. მონუმენტის უკან მდებარეობს ყოფილი მმართველი ფიდელ კასტროს ოფისი, რომელიც მკაცრად დაცულია. მემორიალის მოპირდაპირე მხარეს, გაკრულია ჩე გევარას ცნობილი სურათი სლოგანით: " " (ყოველთვის გამარჯვებისკენ).

მოედნისა და ხოსე მარტის მემორიალის მშენებლობა ფულხენსიო ბატისტას მმართველობის დროს დაიწყო და 1959 წელს დასრულად (ხელისუფლებაში ფიდელ კასტროს მოსვლის წელს). თავდაპირველად მას პლასა-სივიკა ( — სამოქალაქო მოედანი) ერქვა, კუბის რევოლუციის (1959) შემდეგ კი პლასა-დე-ლა-რევოლუსიონ (რევოლუციის მოედანი) ეწოდა.

დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 161 631 ადამიანს შეადგენდა. 12 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 13 469,3 ადამიანი კმ²-ზე.

გალერეა
საქართველოს ნახშირის მომპოვებელი საწარმოო გაერთიანება

საქართველოს ნახშირის მომპოვებელი საწარმოო გაერთიანება (საქნახშირი) — სსრ კავშირის ნახშირის მრეწველობის საწარმოო გაერთიანება ქ. ქუთაისში. ამუშავებდა ტყიბულ-შაორისა და ტყვარჩელის ნახშირისა და ახალციხის მურა ნახშირის საბადოებს- აერთიანებდა ტყიბულის ლენინის სახელობის, ორჯონიკიძის სახელობის, „დასავლეთისა“ და „აღმოსავლეთის“ (№ 2) შაყტებს, ტყვარცელის შახტების სამმართველოებს — ლენინის სახელობისა (№ 8 და სსრკ 50-ე წლისთავის სახელობის შახტები) და ლაკობას სახელობისა (№ 2, №3 და №5 შახტები), ახალციხის №1 შახტს, ტყიბულისა და ტყვარჩელის ცენტრალურ მამდიდრებელ ფაბრიკებსა და ორჯონიკიძის სახელობის შახტის მომსახურე მამდიდრებელ ფაბრიკას.

საქართველოში ნახშირის მოპოვება ტყიბულის საბადოს დამუშავებით დაიწყო 100 წელზე მეტი ხნის წინათ, ხოლო რუსთავის მეტალურგიული ქარხნის მშენებლობასთან დაკავშირებით 1944 წლიდან ფართოდ გაიშალა შახტების მშენებლობა. 1945-1948 წლებშიტყვარჩელში საფუძველი ჩაეყარა №3, 4, 5 და 6 შახტების მშენებლობას (წლიური საწარმოო სიმძლავრე 870 ათ. ტ), 1946 წელს ტყვარჩელში, ხოლო 1953 წელს ტყიბულში ამოქმედდა ნახშირის ცენტრალური მამდიდრებელი ფაბრიკები, 1948 წლიდან ახალციხის საბადოშ დაიწყო მურა ნახშირის მოპოვება. 1928 წელს საქართველოში მოიპოვეს 85 ათ. ტ.
პითეკანთროპი

პითეკანთროპი — ადამიანის მსგავსი მაიმუნი. ამ სახელით მეცნიერები იხსენიებენ იმ არსებას, რომელიც ჯერ კიდევ ცხოველთა სამეფოდან არ იყო გამოყოფილი, მაგრამ განსხვავდებოდა მაიმუნისაგან და რომელსაც გააჩნდა ის უმთავრესი ნიშან-თვისება, რაც ადამიანს: იგი ორ ფეხზე დადიოდა. ამასთანავე, მისი ტვინი ორჯერ აღემატებოდა მაიმუნისას. პითეკანთროპის ევოლუციის შედეგად წარმოიშვა ნეანდერტალელი, რომელიც თანამედროვე ადამიანის პარალელურად ბინადრობდა ევროპის ტერიტორიაზე. მთელი ეს პროცესი წარიმართა ქვის ხანაში ანუ პალეოლითში.
საგუა-ლა-გრანდე

საგუა-ლა-გრანდე — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. ქალაქის სიახლოვეს ოკეანეში, არის საბანა-კამაგუეის არქიპელაგის რიფები. დაარსდა 1812 წელს, ხოლო როგორც მუნიციპალიტეტი შეიქმნა 1842 წელს. საუკუნის დასაწყისში საგუა-ლა-გრანდე და მისი პორტი იყო მნიშვნელოვანი სავაჭრო ცენტრი. ამჟამად ქალაქის ეკონომიკა ეფუძნება ქიმიურ და კვების მრეწველობას. მიმდინარეობს შაქრისა და ბრინჯის წარმოება. განვითარებულია ასევე მესაქონლეობა და თევზჭერა. არის ფართო ქუჩები და მეჩხერი მოძრაობა, რაც განაპირობებს ქალაქში მშვიდი ატმოსფეროს არსებობას.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 661 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობდა 56,097 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 84,9 ადამიანს კმ²-ზე.
პლასეტასი

პლასეტასი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში, ზღვის დონიდან 205 მ სიმაღლეზე. ქალაქი ცნობილია ასევე როგორც ლა-ვილია-დე-ლოს-ლაურელესი. დაარსდა 1861 წელს. განვითარებულია შაქრის ლერწმის, თამბაქოსა და ხილის წარმოება. როგორც მუნიციპალიტეტი შეიქმნა 1879 წელს. ქალაქის სიახლოვეს მოიპოვება ოქრო და ასფალტი. პლასეტასი განთქმულია თავისი კარნავალებით. 1887 წელს აქ დაიბადა ესპანელი სამხედრო ლიდერი ემილიო მოლა.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 601 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 71,837 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 119,5 ადამიანს კმ²-ზე.
26 ივლისის მოძრაობა

26 ივლისის მოძრაობა — რევოლუციური მოძრაობა კუბაში, დაარსებული ფიდელ კასტროს მიერ 1953 წელს. მოძრობამ 1959 წლის 1 იანვარს დაამხო ფულხენსიო ბატისტას ხელისუფლება. მან სახელწოდება მიიღო 1953 წლის 26 ივლისს მონკადას ყაზარმაზე რევოლუციონერების თავდასხმის მიხედვით. მოძრაობის რეორგანიზაცია მოხდა მექსიკაში 1955 წელს. მისი უმთავრესი ამოცანა გახდა ჩამოეყალიბებინა ორგანიზებული პარტიზანული ძალები, რომლებიც იბრძოლებდნენ ბატისტას რეჟიმის დასამხობად.
რეგლა (კუბა)

რეგლა — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი, კომერციული, საპორტო და ინდუსტრიული გარეუბანი.

ქალაქი ცნობილია თავის მდიდარი კოლონიური ისტორიით. პირველი დასახლებები ამ არეალში 1690-იან წლებში გაჩნდა, ამავე პერიოდში აშენდა წმინდა მარიამის ეკლესიაც. ქალაქის დაარსების ოფიციალურ თარიღად 1765 წელი მიიჩნევა. საუკუნეში იგი კონტრაბანდისტების ცენტრს წარმოადგენდა.

ამჟამად ქალაქი ცნობილია საცეკვაო ანსამბლ „გუარაჩეროს დე რეგლათი“.

დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 44 431 ადამიანს შეადგენდა. 9 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 4 936,8 ადამიანი კმ²-ზე.

დაძმობილებული ქალაქები
კორსიკო, იტალია
რიჩმონდი, აშშ
მანიკარაგუა

მანიკარაგუა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. განვითარებულია სოფლის მეურნეობა, მოჰყავთ თამბაქო და ყავა. ეს უკანასკნელი იზრდება მთის ფერდობებზე.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 1,063 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 73,370 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 69,0 ადამიანს კმ²-ზე.
სან-მიგელ-დელ-პადრონი

სან-მიგელ-დელ-პადრონი — კუბის დედაქალაქ ჰავანის ერთ-ერთი მუნიციპალიტეტი. იგი ჰავანის სამხრეთ-აღმოსავლეთი გარეუბანია.

ეს ვრცელი დემოგრაფიული არეალი 1940-იანი წლების ბოლომდე დაუსახლებელი იყო, მასიური დასახლება ადრეულ 60-იან წლებში დაიწყო. ამავე წლებში ის ადმინისტრაციულად გუანაბაკოის მუნიციპალიტეტს დაექვემდებარა.

1970-იან წლებში სან-მეგელ-დელ-პადრონი კუბის რაიონებს შორის ერთ-ერთი ყველაზე მოუწესრიგებელი იყო, რაც განპირობებეული იყო შავი ბაზრის საქონლითა და სურსათ-სანოვაგით.

დემოგრაფია
2004 წელს, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 159,273 ადამიანს შეადგენდა. 26 კმ² ფართობზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე იყო 6 125,9 ადამიანი კმ²-ზე.
ჰიპნოზი

ჰიპნოზი (ძვ.-ბერძნ. - ძილი) — ცნობიერების შეცვლილი მდგომარეობა, რომელიც ხასიათდება ღრმა მოდუნებით, შთაგონებისადმი მიმღებლობით, აღქმის, მეხსიერების, მოტივაციის და თვითკონტროლის ცვლილებებით. ჰიპნოზში მყოფი ადამიანი გარეგნულად ძილის მაგვარ მდგომარეობაში იმყოფება, თუმცა ძილი მასში საერთოდ არ მონაწილეობს. ჰიპნოტურ მდგომარეობაში მყოფი ადამიანები მომატებული შთაგონებადობით ხასიათდებიან ჰიპნოტიზიორის შთაგონების მიმართ. ისინი გრძნობენ, რომ მათი ქცევა ყოველგვარი ცნობიერი განზრახვისა და ძალისხმევის გარეშე ხორციელდება.

ჰიპნოზის მოქმედების ფსიქოლოგიურ თავისებურებათა შესახებ მკვლევართა შორის თანხმობა არ არსებობს. ადრეული თეორიის თანახმად, ჰიპნოზში მყოფი პირები ტრანსის მაგვარ მდგომარეობაში იმყოფებიან, რომელიც დიდად განსხვავდება ფხიზელი ცნობიერების მდგომარეობისგან. მეორე თეორიის თანახმად კი ჰიპნოზი მხოლოდ მომატებულ მოტივაციას წარმოადგენს. სხვა თეორიების მიხედვით, ჰიპნოზი როლური თამაშის ერთ-ერთი ნაირსახეობა - პლაცებო რეაქციის სახეობაა და მიმართულია ჰიპნოტიზიორის მოწონების დასამსახურებლად.

ჰიპნოტური სტიმულაცია
ჰიპნოტური სტიმულაცია ჰიპნოზის მოსამზადებელი ეტაპია. ეს არის მოსამზადებელ აქტივობათა ერთობლიობა, რომელსაც მინიმუმამდე დაჰყავს გარე გამღიზიანებლები და მონაწილეებს მხოლოდ შეთავაზებულ სტიმულებზე ამახვილებინებს ყურადღებას და შთააგონებს, რომ ისინი ცნობიერების განსაკუთრებულ მდგომარეობაში გადასასვლელად ემზადებიან.

ჰიპნობილურობა
ჰიპნობილურობა იმის მაჩვენებელია, თუ რა ხარისხით ექვემდებარება მოცემული ინდივიდი სტანდარტულ ჰიპნოტურ შთაგონებას. ინდივიდები შთაგონებადობის ფართო დიაპაზონით ხასიათდებიან, მისი სრული არქონიდან ტოტალურ შთაგონებამდე.

ჰიპნობილურობა შედარებით სტაბილური მახასიათებელია. როგორც კვლევები ცხადყოფს, მოზრდილებში ეს მაჩვენებელი ფაქტობრივად უცვლელი რჩება. ბავშვები უფრო მაღალი შთაგონებადობით გამოირჩევიან. ეს მონაცემი თავის მაქსიმუმს მოზარდობის ასაკში აღწევს, შემდეგ კი თანდათან კლებულობს.

ჰიპნოტური ანალგეზია
მეცნიერები თანხმდებიან იმაზე, რომ ჰიპნოზს ტკივილის შემცირების უნარი აქვს, რასაც ჰიპნოტური ანალგეზია ეწოდება. ვინაიდან ჩვენი გონება წინასწარი განჭვრეტითა და შიშით აძლიერებს ტკივილის სტიმულებს, ჰიპნოზის საშუალებით სწორედ ამ ფსიქოლოგიური ეფექტის შემცირებაა შესაძლებელი. ტკივილის კონტროლი მიიღწევა სხვადასხვა ჰიპნოტური შთაგონებით: სხეულის ნაწილის არაორგანულად ან მთლიანი სხეულისგან განცალკევებულად წარმდგენა, გონების განთავისუფლება სხეულისგან, დროის სხვადასხვანაირად დამახინჯება. ჰიპნოზი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ისეთ პაციენტებთანაა, რომელთა შემთხვევაშიც სრული ანესტეზიის მიღწევა შეუძლებელია (მაგ.: ორსული ქალების შემთხვევაში).

აუტოჰიპნოზი (თვითჰიპნოზი) ტკივილის კონტროლისადმი საუკეთესო მიდგომაა, რადგან პაციენტს ტკივილის გაჩენისთანავე შეუძლია მისი გამოყენება.
ტრიბუნა.ge

ტრიბუნა. — დამოუკიდებელი საზოგადოებრივ-პოლიტიკური ინტერნეტ-გაზეთი. ფუნქციონირებდა 2011 წლის მარტიდან — 2012 წლის სექტემბრამდე. გამოცემა ხელმძღვანელობდა თავისუფალი პრესის პრინციპებით.

ჟურნალისტური სტანდარტების დაცვით მომზადებული ახალი ამბებისა და პუბლიკაციების გარდა, „ტრიბუნა.“ მკითხველს სთავაზობდა ბლოგებს. ინტერნეტგაზეთში ასევე იყო სპეციალური რუბრიკა — „მოსაზრება“, რომელშიც სხვადასხვა აქტუალურ თემაზე დაწერილი მოსაზრებები ქვეყნდებოდა. მოსაზრებების ბლოკში გამოქვეყნებული პუბლიკაციების ავტორები, ძირითადად, „ტრიბუნა.“-ის მკითხველები იყვნენ.
რუპერტ გრინტი

რუპერტ გრინტი — ინგლისელი მსახიობი, რომელმაც სახელი გაითქვა რონ უისლის როლის შესრულებით ჰარი პოტერის ფილმების სერიაში. ეს როლი მან 11 წლის ასაკში მიიღო. მანამდე რუპერტი მონაწილეობდა მხოლოდ სასკოლო და ადგილობრივი თეატრალური დასის დადგმებში. 2001-2011 წლებში ჰარი პოტერის ფილმების სერიაში მან დენიელ რედკლიფისა და ემა უოტსონის პარტნიორობით ითამაშა.

ფილმოგრაფია
ლევ ვიგოტსკი

ლევ სიმონის ძე ვიგოტსკი ( დ. 17 ნოემბერი [ძვ. სტ. 5 ნოემბერი], 1896, ორშა — გ. 11 ივნისი, 1934, მოსკოვი) — საბჭოთა ფსიქოლოგი, რომელმაც შექმნა სოციო-კულტურული თეორია.

ბიოგრაფია
ლევ ვიგოტსკი დაიბადა 1896 წლის 17 ნოემბერს, ბელორუსიაში, ქალაქ ორშაში. იგი საცხოვრებლად გადავიდა ქალაქ გომელში, სადაც დაამთავრა საშუალო სკოლა. სკოლის დამთავრების შემდეგ ჩააბარა მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სამართლის ფაკულტეტზე. მან სწავლა გააგრძელა შანიავსკის სახალხო უნივერსიტეტში. 1917 წელს უნივერსიტეტის დამთავრებისას, იგი დაბრუნდა ქალაქ გომელში და დაქორწინდა. პირველი ქალიშვილის დაბადების შემდეგ მან დაიწყო მუშაობა ფსიქოლოგიის ინსტიტუტში და მუშაობდა სხვადასხვა კვლევით ინსტიტუტებში ქალაქ მოსკოვში, ლენინგრადსა და კრაკოვში. იგი 1934 წელს ტუპერკულიოზისგან გარდაიცვალა.

ლევ ვიგოტსკი თვლიდა, რომ საზოგადოება და კულტურა მნიშვნელოვნად უწყობს ხელს ბავშვთა კოგნიტურ განვითარებას. მისი სოციო-კულტურული თეორია ხაზს უსვამს სოციალური კომუნიკაციისა და ენის გავლენას ბავშვთა კოგნიტურ განვითარებაზე. სწავლა წინ უძღვის და ხელს უწყობს კოგნიტურ განვითარებას. ბავშვი სწავლობს საზოგადოებაში არსებულ სიმბოლოთა მნიშვნელობებს სხვა ადამიანის მიერ მოწოდებული ინფორმაციის საფუძველზე. განვითარება მოიცავს ბავშვის მიერ სიმბოლოთა მნიშვნელობების ისე გათავისებას, რომ მას უკვე შეუძლია დამოუკიდებლად აზროვნება და პრობლემების გადაჭრა. ამ უნარს თვითრეგულირების უნარი ეწოდება.
ვიგოტსკის მიაჩნდა, რომ სოციალური კომუნიკაცია მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ბავშვის განვითარებაში. ბავშვების აზროვნება ვითარდება სხვა ადამიანებთან კომუნიკაციის შედეგად. ამ დროს ბავშვები იძენენ ისეთ ცოდნას,რომლის შეძენასაც ისინი დამოუკიდებლად ვერ შეძლებდნენ. ბავშვები სწავლობენ მოქმედებაში, ანუ როდესაც ისინი უფრო მცოდნე ადამიანებთან ერთად ჩართულნი არიან გარკვეულ საქმიანობაში. ამ დროს ბავშვები აქტიურად შედიან დიალოგში.

განვითარების უახლოესი ზონა
ეს ზონა გულისხმობს იმ ამოცანათა და მოქმედებათა მრავალფეროვნებას, რომელთა შესრულებაც ბავშვს არ შეუძლია დამოუკიდებლად, მაგრამ შეუძლია მოზრდილი ადამიანების დახმარებით. იგი მოიცავს სწავლისა და პრობლემების გადაჭრის უნარებს, რომლებიც მხოლოდ ახლა იწყებს აღმოცენებას.

არსებული განვითარების დონე
იმ ამოცანების ზედა ზღვარი, რომელთა შესრულებაც ბავშვს სხვების დახმარების გარეშე შეუძლია.

მეტყველება და განვითარება
ვიგოტსკი თვლიდა, რომ ენა მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ბავშვის განვითარებაში. ენის საშუალებით ის ცოდნა, რომელიც სხვებს გააჩნიათ, მოსწავლეთათვის ხელმისაწვდომი ხდება. ენა კოგნიტური იარაღია, რომელიც მოსწავლეებს აზროვნებასა და პრობლემების გადაჭრაში ეხმარება.
ვიგოტსკი თვლიდა, რომ 2 წლის ასაკამდე ბავშვისთვის აზროვნება და მეტყველება ორ განცალკევებულ ფუნქციას წარმოადგენს. აზროვნება ენისგან დამოუკიდებლად ხდება. როცა ენა იწყებს განვითარებას, იგი, თავდაპირველად, კომუნიკაციის გამოიყენება. დაახლოებით 2 წლის ასაკიდან, ენა და აზროვნება ერთიანდება: ბავშვები იწყებენ აზრების გამოხატვას ენის საშუალებით და იყენებენ ენას იმისთვის, რომ იფიქრონ და იაზროვნონ. როდესაც ენა და აზროვნება ერთმანეთს ერწყმის, ბავშვები ხშირად საკუთარ თავს ელაპარაკებიან. ამ ფენომენს ეგოცენტრული მეტყველება ეწოდება. დროთა განმავლობაში მეტყველების ამ ფორმას შინაგანი მეტყველება ცვლის. შინაგან მეტყველებაზე გადასვლა 3-7 წლის ასაკში ხდება.
რემედიოსი

რემედიოსი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. დაარსდა 1513-1524 წლებს შორის. დავდაპირველად ეწოდებოდა სანტა-კრუს-დე-ლა-საბანა, მოგვიანებით არაერთხელ შეიცვალა სახელწოდება. 1578 წელს ეწოდა სან-ხუან-დე-ლოს-რემედიოს-დე-ლა-საბანა-დელ-კაიო.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 560 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 46,482 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 83,0 ადამიანს კმ²-ზე.
კამახუანი

კამახუანი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. ქალაქის სიახლოვეს გაედინება ამავე სახელწოდების მდინარე. განვითარებულია სოფლის მეურნეობა. მიმდინარეობს შაქრის ლერწმისა და თამბაქოს წარმოება.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 614 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 63,544 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 103,5 ადამიანს კმ²-ზე.
კემადო-დე-გუინესი

კემადო-დე-გუინესი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, ვილია-კლარას პროვინციაში. მდებარეობს კუნძულის დაახლოებით ცენტრალურ ნაწილში, ზღვის დონიდან 85 მ სიმაღლეზე.

დემოგრაფია
მუნიციპალიტეტის ფართობია 338 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 22,590 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 66,8 ადამიანს კმ²-ზე.
კარეტერა-სენტრალი

კარეტერა-სენტრალი — დასავლეთი-აღმოსავლეთის მიმართულების ავტომაგისტრალი, რომელიც მთელს სიგრძეზე კვეთს კუნძულ კუბას.

მშენებლობა ოფიციალურად 1927 წელს, ხერარდო მაჩადოს მმართველობისას დაიწყო. მიემართება კუნძულ კუბის გასწვრივ, დასავლეთიდან აღმოსავლეთისკენ, პინარ-დელ-რიოდან ორიენტემდე. გზა ორზოლიანია. მას განსაკუთრებული ეკონომიკური ღირებულება გააჩნდა მაჩადოსა და ფულხენსიო ბატისტას ადმინისტრაციებისათვის. ის უზრუნველყოფდა შაქრის ლერწმის სწრაფ გადაადგილებას და პროვინციებს შორის ეფექტურ კომუნიკაციას.

კარეტერა ცენტრალი დასავლეთ კუბაში, ქალაქ პინარ-დელ-რიოში იწყება და ერთმანეთთან აერთებს მთავარ ქალაქებს, პროვინციებსა და მათ დედაქალაქებს, გარდა სიენფუეგოსისა. მისი სიგრძე 1 250 კმ-ია და მთავრდება ბარაკოაში, გუანტანამოს პროვინციის აღმოსავლეთ ნაწილში.
ძამის ეკლესია

ძამის ეკლესია — ნაეკლესიარი ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალექსანდრესწყაროდან 5-6 კმ-ზე, ნასოფლარ ძამის სამხრეთ-დასავლეთით სასაფლაოზე, ფიჭვნარში. ეკლესია დარბაზულია (8,3 5 მ), ნაგებია ნატეხი ქვიშაქვით. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია. შემორჩენილია დასავლეთი კედელი 2,5 მეტრის სიმაღლეზე და საკურთხევლის ნაწილი ერთი მეტრის სიმაღლეზე. შესასვლელი სამხრეთიდან ჰქონია. აფსიდი ნახევარწრიულია.