iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
პეტრე გელეიშვილი

პეტრე გელეიშვილი (დ. 7 მაისი, 1870, სამტრედია, ქუთაისის მაზრა — გ. 17 მარტი, 1938) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს ეროვნული საბჭოსა და დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
პეტრე პავლეს ძე გელეიშვილი დაიბადა 1870 წლის 7 მაისს, ქუთაისის მაზრის სოფელ სამტრედიაში. 1888 წელს დაამთავრა ქუთაისის სამოქალაქო სასწავლებელში. შემდგომში დაინტერესდა მუშათა მოძრაობით და დაიწყო თანამშრომლობა ადგილობრივ პრესასთან. ამხანაგებთან ერთად ჩამოაყალიბა თვითგანვითარების წრე. 1891 წელს ოდესაში დააპატიმრეს და ექვსთვიანი პატიმრობის შემდეგ სამშობლოში დააბრუნეს.

1897 წელს მუშაობდა განახლებულ გაზეთ „ივერიის“ რედაქციაში. 1899–1900 წლებში ცხოვრობდა და მუშაობდა ჟურნალისტად პეტერბურგში. 1903 წელს გადავიდა ბაქოში, სადაც მშაობდა ქალაქის სამმართველოს მდივნად. 1905 წელს პოლიტიკური საბაბით დააპატიმრეს და გადაასახლეს ტამბოვის გუბერნიაში. ტფილისში დაბრუნების შემდეგ მშაობდა სხვადასხვა პოზიციებზე. 1917 წელს აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წლის 26 მაისს ხელი მოაწერა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის გამოცხადების აქტს. 1918 წლის განმავლობაში იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პარლამენტის წევრი. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად. იყო მიწათმოქმედების მინისტრის მოადგილე. 1921 წელს, საქართველოს ოკუპაციის შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩაერთო წინააღმდეგობის მოძრაობაში. 1923-1929 წლებში მუშაობდა სტატისტიკურ სამსახურში, 1927-1929 წლებში კი საქართველოს რევოლუციურ მუზეუმში. 1933-1937 წლებში მუშაობდა სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ამიერკავკასიის ფილიალში. 1937 წელს, პეტრე გელეიშვილი დააპატიმრეს არალეგალური მენშევიკური კონტრრევოლუციური ორგანიზაციის წევრობის ბრალდებით. დახვრიტეს 1938 წლის 17 მარტს.
ნიკოლოზ ჭუმბურიძე

ნიკოლოზ (კოლია) ჭუმბურიძე (დ. 1886 — გ. 20 ნოემბერი, 1933, ქვედა სიმონეთი, იმერეთი) — ქართველი პოლიტიკოსი, ქართველ სოციალ-დემოკრატთა ერთ-ერთი ლიდერი.

ბიოგრაფია
ნიკოლოზ ჭუმბურიძე დაიბადა 1886 წელს, სოფელ ქვედა სიმონეთში. ის იურიდიულ ფაკულტეტზე სასწავლებლად პეტერბურგში გაემგზავრა, საბოლოოდ კი პრაღის უნივერსიტეტი დაამთავრა. სხვადასხვა ჟურნალ-გაზეთებთან იგი „აჟის“ ფსევდონიმით თანამშრომლობდა. საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ, დაახლოებით ექვსი თვე, ნიკოლოზ ჭუმბურიძე სამშობლოში დარჩა და გარკვეულ ხანს გრიგოლ ლორთქიფანიძესა და შალვა მაღლაკელიძესთან ერთად „ჩეკას“ სარდაფში ატარებდა. 1921 წლის 21 მაისს ნიკოლოზი დააპატიმრეს. 1921 წლის 20 სექტემბერს, სტამბოლში მყოფ საქართველოდან განდევნილი მთავრობის წევრებს მან წარუდგინა მოხსენება: „საბჭოთა  საქართველოს ცხოვრებიდან – ბოლშევიკების ექვსი თვის ბატონობის სურათი“. ეს დოკუმენტი ინახება საქართველოს საისტორიო ცენტრალურ არქივში და დღესაც დიდ ინტერესს იწვევს. 2013 წელს ეროვნულმა არქივმა ეს ნაშრომი გამოსცა დიმიტრი სილაგაძის წინასიტყვაობითა და კომენტარებით.

1921 წელს, ციხიდან გამოსვლის შემდეგ, ნიკოლოზ ჭუმბურიძე ემიგრაციაში ცხოვრობდა. იგი კვლავ აქტიურად აგრძელებდა ქართულ ჟურნალ-გაზეთებთან თანამშრომლობას, მაგრამ ამჯერად უკვე „ალფას“ ფსევდონიმით. ეს გაზეთები იყო „კავკასიონი“, „დამოუკიდებელი საქართველო“, „მხედარი“, „ბრძოლა“, „სამშობლოსთვის“ და ასე შემდეგ. რაც შეეხება ჭუმბურიძის პირად ცხოვრებას — ემიგრაციაში ყოფნისას მას საქართველოში დარჩა ახალგაზრდა მეუღლე მარიამი და შვიდი თვის ვაჟი ჯუმბერი. მარიამი (1884-1950) ასწავლიდა გეოგრაფიას, ისტორიას, რუსულ ენასა და ლიტერატურას. მარიამმა ჭიათურაში ქალთა პირველი სასწავლებელი დააარსა და მისი პირველი დირექტორიც თავად იყო. ემიგრაციაში, ნიკოლოზს ტუბერკულოზი შეეყარა. იგი ამ საშინელი დაავადებით 8 წელი იტანჯებოდა. 1933 წლის 20 ნოემბერს, 47 წლის ასაკში ქართველი პოლიტიკოსი გარდაიცვალა. იგი დაკრძალეს ლევილის ქართველთა სასაფლაოზე.
ევროპული კავშირის მართლმსაჯულების სასამართლო

ევროპული კავშირის მართლმსაჯულების სასამართლო — მართლმსაჯულების ევროპული სასამართლოს უმაღლსი ინსტანცია, რომლის გადაწყვეტილება არ შეიძლება იყოს გასაჩივრებული. მოიცავს მართლმსაჯულების სასამართლოს, საერთო სასამართლოს და საჯარო სამსახურის სასამართლოს. მართლმსაჯულების სასამართლო შედგება 28 მოსამართლისაგან და 8 გენერალური ადვოკატისაგან. მოსამართლეები ინიშნებიან 6 წლით და მათი ამ ვადის გასვლის შემდეგ ხელახლა დანიშვნა ასევე არის შესაძლებელი. გენერალური ადვოკატები სასამართლოს სრულფასოვანი წევრები არიან და მათ მოსამართლეების იდენტური სამართლებრივი სტატუსი გააჩნიათ. ევროპული კავშირის მართლმსაჯულების სასამართლო დაარსდა 1952 წელს.

სასამართლოში საჩივრების განხილვა მიმდინარეობს ორ ეტაპად: ესაა წერილობითი და ზეპირი ეტაპები. პირველ რიგში, დავის მონაწილე მხარეებს პროცესზე პასუხისმგებელ მოსამართლესთან შეაქვთ წერილობითი განაცხადი. მოსამართლე აჯამებს ამ განაცხადს და წერს დასკვნას. მეორე ეტაპზე იწყება საქმის ზეპირი მოსმენა. საქმის სიმძიმიდან გამომდინარე, პროცესი შეიძლება გაიმართოს 3, 5, 13 ან ყველა მოსამართლის მონაწილეობით. მოსმენაში მონაწილეობენ გენერალური ადვოკატები, რომლებიც სვამენ კითხვებს და გამოთქვამენ თავიანთ მოსაზრებას საქმესთან დაკავშირებით. განაჩენის გამოტანა ხდება ხმათა უმრავლესობით და იკითხება საჯაროდ.
აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დღე

აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დღე — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების სამხედრო მოსამსახურეთა პროფესიული დღესასწაული. 1998 წლის 22 მაისს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ჰეიდარ ალიევის ბრძანებით ყოველწლიურად, 26 ივნისი აზერბაიჯანში აღინიშნება, როგორც აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დღე. არის არასამუშაო დღე.

ისტორია
1918 წლის 26 ივნისს აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის დადგენილებით, რომელიც მუსულმანურ აღმოსავლეთში პირველი რესპუბლიკა იყო, ამიერკავკასიის განსაკუთრებული კომიტეტის გადაწყვეტილებით, მუსულმანურ კორპუსს ეწოდა ცალკეული აზერბაიჯანული კორპუსი. ეს გადაწყვეტილება იყო დამოუკიდებელი აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების შექმნის სამართლებრივი საფუძველი. აზერბაიჯანულ კორპუსს ხელმძღვანელობდა ლეიტენანტი გენერალი ალი-აღა შიხლინსკი.

1919 წელს, ბაქოში, არსებული მუზეუმის ცენტრში, პირველი სამხედრო აღლუმი ჩატარდა აზერბაიჯანის დემოკრატიულ რესპუბლიკაში.

1998 წლის 22 მაისს აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ჰეიდარ ალიევის ბრძანებით, 26 ივნისი „შეიარაღებული ძალების დღედ“ გამოცხადდა. ეს დღე ქვეყანაში არასამუშაო დღეა. 1998 წლამდე, აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დღე 9 ოქტომბერს აღინიშნებოდა. 1991 წელს აზერბაიჯანის უზენაესმა საბჭომ მიიღო კანონი ეროვნული თავდაცვის ძალების შექმნის შესახებ.

2013 წლის 26 ივნისს აზერბაიჯანში ეროვნული არმიის შექმნის 95 წლისთავისადმი ბაქოში ჩატარდა მეოთხე სამხედრო აღლუმი. მასში მონაწილეობდა აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების 125 000-ზე მეტი პერსონალი, მათ შორის 85,000 სამხედრო ძალა, 15,000 სამხედრო საჰაერო ძალებიდან და საჰაერო თავდაცვიდან, 2,800 ადამიანი საზღვაო ფლოტიდან. ეროვნული გვარდიის რაოდენობა იყო 2500 ადამიანი, შინაგან საქმეთა სამინისტროს ჯარები (სპეცნაზი) 12,000 ადამიანი, სასაზღვრო ჯარები - 5,000.

გალერეა
2011 წლის აღლუმი
2013 წლის აღლუმი
ჯანიქის ბეილიქი

ჯანიქის ბეილიქი — მცირე თურქმანული სამთავროების საერთო სახელი, რომელიც და საუკუნეებში ჩრდილოეთ ანატოლიაში მდებარეობდა. სახელწოდება უნდა მომდინარეობდეს ქართული სატომო სახელი — „ჭანი-დან“.

ისტორია
1243 წელს ქოსე-დაღის ბრძოლაში დამარცხებულმა რუმის სასულთნომ ზავი ითხოვა და შედეგად მონღოლთა იმპერიის მოხარკედ იქცა. მონღოლთა იმპერიის დაშლის შემდგომ რეგიონში ახალი ძალა ილხანთა საყაენო ჩამოყალიბდა. ილხანიდებმა მალევე მოიპოვეს ჰეგემონია ანატოლიაში. სელჩუკი სულთნები ილხანიდთა მარიონეტებად იქცნენ, ხოლო მათი სარდლები ილხანიდებს დაემორჩინენ, რომლებმაც თანდათან ანატოლიის სხვადასხვა მხარეში ნახევრად დამოუკიდებელი სამთავროები (ბეილიქები) ჩამოაყალიბეს. იქიდან გამომდინარე, რომ მცირე აზიის შავი ზღვის სანაპიროს ცენტრალურ მხარეში დომინანტური ძალა ვერ ჩამოყალიბდა, აქ ათეულობით მცირე ბეილიქი აღმოცენდა, რომელიც ერთი დინასტიის წარმომადგენლების მიერ იმართებოდა და ერეტნას ნომინალურ ვასალებს წარმოადგენდნენ. ამ ბეილიქთა ისტორია გაუთავებელი ბრძოლებითა და მღელვარებით არის მოცული. თანამედროვე ისტორიკოსები მათ ერთობლივობას პირობითად ჯანიქის სახელით აღნიშნავენ.

ბეილიქები
ბეილიქთა სია, რომელთაც ჯანიქის სახელით მოიხსენიებენ:

მართველთა სია
ზოგიერთი დინასტიის წარმომადგენლები:კუთლუშაჰი
ჰაჯი კუთლუ შაჰ ბეი (1340-1361)
ჰაჯი შედგელდი ბეი (1361-1381)
ფაჰრუდინ აჰმედ ბეი (1381-1393)

ტეჯედინოღულარი
ტეჯედინ დოღან შაჰ (1308-1346)
ტეჯედინ ბეი (1346-1387)
მაჰმუდ ჩელები (1387-1423)
ჰუსემუდინ ჰასან ბეი (1423-1425)

ჰაჯიემიროღულარი
ჰაჯი ბაირამ ბეი (1313-1331)
ჰაჯი ემირ ბეი (1331-1361)
სულეიმან ბეი (1386-1392)
ამბროლაურის მიწერილი სანადირო მეურნეობა

ამბროლაურის მიწერილი სანადირო მეურნეობა — მიწერილი სანადირო მეურნეობა საქართველოს სსრ ამბროლაურის რაიონში. მონადირეთა საზოგადოებაზე მიწერილი იყო 140 000 ჰექტარი სანადირო სავარგული. მოიცავდა მთელი რაიონის სხვადასხვა უბანს შემდეგ საზღვრებში: აღმოსავლეთით — ონის რაიონი, დასავლეთით — ცაგერის და ლენტეხის რაიონები, ჩრდილოეთით — ცაგერის და ონის რაიონები, სამხრეთით — ტყიბულისა და წყალტუბოს რაიონები.

რაიონის რელიეფი ძირითადად მთაგორიანია და ხევებითაა დასერილი. სუბალპურ და ალპურ ზონასაც საკმაო ფართობი უჭირავს. ვაკე ადგილები ძალიან ცოტაა, რომელიც გამოყენებული იყო სოფლის მეურნეობის სუბკულტურებისათვის.

ამბროლაურის რაიონში კარგი ბუნებრივი პირობები იყო (არის) გარეული ნადირ-ფრინველის, უმთავრესად მთის ცხოველთა სამრავლებლად. გვხვდება ჯიხვი, არჩვი, შველი, კურდღელი, კვერნა, ციყვი, დათვი, შურთხი.

მთაგორიან ხრიოკ ადგილებში მოიპოვებოდა კაკაბიც; მტაცებლებიდან მგელი, გარეული კატა და ფოცხვერი; გადამფრენებიდან — ტყის ქათამი და მწყერი.
ახალქალაქის მიწერილი სანადირო მეურნეობა

ახალქალაქის მიწერილი სანადირო მეურნეობა — მიწერილი სანადირო მეურნეობა საქართველოს სსრ ახალქალაქის რაიონში. მონადირეთა საზოგადოებაზე მიწერილი იყო 160 000 ჰექტარი სანადირო სავარგული შემდეგ საზღვრებში: აღმოსავლეთით — წალკისა და ბოგდანოვკის რაიონები, დასავლეთით — ასპინძის რაიონი, ჩრდილოეთით — ბორჯომის რაიონი, სამხრეთით — თურქეთის სახელმწიფო საზღვარი.

აღნიშნული რაიონი (დღეს მუნიციპალიტეტი) ძირითადად მთაგორიანია და შეიცავს სუბალპურ და ალპურ ზონებსაც. ახალქალაქის რაიონი ღარიბია ტყეებით. აქ ჰავა კონტინენტურია: ზამთარში დიდი სიცივე იცის, ზაფხულში კი — სიცხე, ხშირია გვალვაც. გარეული ცხოველებიდან აღსანიშნავია: შველი, კურდღელი, მგელი, ტურა, მელა, ციყვი და სხვ. მიმოფრენის დროს გვხვდება მწყერი და ტყის ქათამი.
რიკარდო პალმა

რიკარდო პალმა (; დ. 7 თებერვალი, 1833, ლიმა — გ. 6 ოქტომბერი, 1919, იქვე) — პერუელი მწერალი. აკადემიკოსი. არ განეკუთვნება არცერთ ლიტერატურულ სკოლას, თუმცა მის დრამებსა და ლექსებს რომანტიული ჟღერადობა აქვს.

ბიოგრაფია
კარიერის დასაწყისში რიკარდო პალმა პერუს საზღვაო ფლოტში ოფიცრად მსახურობდა, შემდეგ კი ჟურნალისტისა და პოლიტიკოსის კარიერა აირჩია. ის ცნობილი გახდა პერუს ვიცე-სამეფოში ესპანური ინკვიზიციის შესახებ წიგნის დაწერის შემდეგ (ლიმას ინკვიზიცია, პერუ, 1863).

შემდგომში რიკარდო პალმა პერუს ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორის თანამდებობას იკავებდა 1919 წლამდე, გარდაცვალებამდე. მისი ერთ-ერთი თანამშრომელი იყო მომავალი ცნობილი არქეოლოგი ხულიო ტელო. მან წარმატებით აღადგინა ბიბლიოთეკა მას შემდეგ, რაც ის 1881 წელს, წყნარი ოკეანის მეორე ომის შემდეგ, ჩილეს ოკუპაციის დროს გაძარცვეს. ჩილეს მაშინდელ პრეზიდენტ დომინგო სანტა მარიასთან პირადი მეგობრობის წყალობით, მან მოახერხა ჩილედან დაახლოებით 10,000 წიგნის ამოღება და ბიბლიოთეკა კვლავ გახდა სამხრეთ ამერიკის ერთ-ერთი საუკეთესო.

მისი მთავარი ლიტერატურული საქმიანობა იყო მის მიერ შექმნილი ჟანრის, „პერუს თქმულებები“ განვითარება. „პერუს თქმულებები“ არის წიგნების კრებული, რომელიც მოიცავს პერუს ისტორიას ადრეული კოლონიური პერიოდიდან რესპუბლიკურ პერუმდე. ეს წიგნები ისტორიული მხატვრული ლიტერატურაა, სადაც რეალური ისტორიული ფაქტები მჭიდროდ არის გადაჯაჭვული ავტორის გამოგონილ სიუჟეტთან. „პერუს თქმულებები“ ავტორმა 12 ტომად გამოსცა 1872-1910 წლებში.

რიკარდო პალმა გარდაიცვალა 1919 წლის 6 ოქტომბერს. დაკრძალულია პასტორ მატიას მაესტროს სასაფლაოზე.

ლიმაში ერთ უნივერსიტეტს და ერთ საშუალო სკოლას რიკარდო პალმას სახელი ჰქვია. მისი პორტრეტი გამოსახულია ამჟამად პენსიაზე გასულ 10 და 500 000 ინტი ბანკნოტებზე.
ახალციხის მიწერილი სანადირო მეურნეობა

ახალციხის მიწერილი სანადირო მეურნეობა — მიწერილი სანადირო მეურნეობა საქართველოს სსრ ახალციხის რაიონში. მონადირეთა საზოგადოებაზე მიწერილი იყო სანადირო სავარგული 44 000 ჰექტარის ფართობით. მისი საზღვრები იყო: აღმოსავლეთით — ასპინძისა და ბორჯომის რაიონები, დასავლეთით — ადიგენის რაიონი, ჩრდილოეთით — მაიაკოვსკისა და ორჯონიკიძის რაიონები, სამხრეთით — თურქეთის სახელმწიფო საზღვარი.

აღნიშნული რაიონის რელიეფი ძირითადად მთაგორიანია და ნაწილობრივ სუბალპურ ზონასაც შეიცავს. მის ტყეებში, რომელთა დიდი რაოდენობა მიწერილ სანადირო მეურნეობად იყო გამოცხადებული, ბინადრობდნენ ფაუნის ძვირფასი წარმომადგენლები — ირემი და შველი.

ახალციხის რაიონის ფერდობებზე მრავლად იყო კაკაბი, ხოლო გნოლი, როჭო, შურთხი — მცირე რაოდენობით. გარდა ამისა, გვხვდებოდა კურდღელი, მაჩვი, ციყვი, კვერნა, დათვი, მგელი, მელა, გარეული კატა და ფოცხვერი.

ახალციხის რაიონში დიდი ყურადღება ექცეოდა სანადირო ფაუნის დაცვა-გამრავლების საქმეს. მაგალითად, ვარძიის მიდამოებში შექმნილი სანადირო მეურნეობა 5 000 ჰექტარ ფართობს მოიცავდა. აგებული იყო ორსართულიანი მონადირის სახლი. მეურნეობის გარშემო გაკრული იყო სათანადო წარწერები, გაძლიერებული იყო დაცვა, ზამთრის პერიოდში გარეულ სანადირო ფრინველებს ხელოვნურ საკვებს აწვდიდნენ. ტარდებოდა სხვადასხვა სახის ბიოტექნიკური ღონისძიება, რომელიც სანადირო ფაუნის გამრავლების წინაპირობას წარმოადგენდა.
ლომონოსოვის წმინდა იოანეს ეკლესია

}
| რელიგიური_წევრობა = ლუთერანული ეკლესია
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი = მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი = იოსებ შარლემანი
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = საუკუნე
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 59.904139
| გრძედი = 29.811914
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
ლომონოსოვის წმინდა იოანეს ეკლესია — ლუთერანული ეკლესია ლომონოსოვში, ყოფილ სოფელ მარტიშკინოში. ეკლესია აგებულია 1829-1831 წლებში. არის რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.

ისტორია
ტიურიოს თვითმმართველი ლუთერანული მრევლი ტუუტაარის მრევლს გამოეყო 1642 წელს. შვედების მფლობელობის პერიოდში ტიურიოს სამრევლო ასევე მოიცავდა რეტუსაარის მრევლს, რომელიც კუნძულ კოტლინზე მდებარეობდა.

1691 წელს ააგეს პირველი ხის სამრევლო ეკლესია. ნახევარი საუკუნის შემდეგ ეკლესია საკმაოდ მოძველდა და 1748 წელს პასტორმა გუსტავ ჰერკეპეუსმა იმპერატორ ელისაბედ პეტრეს ასულს გადასცა თხოვნა ახალი ეკლესიის მშენებლობის შესახებ. 1749 წელს ფრანც ბროუერის პროექტის მიხედვით ააგეს ხის კირხე, რომელიც არსებობდა 1831 წლამდე. 1827 წელს არქიტექტორ იოსებ შარლემანის პროექტის მიხედვით იმპერატორმა ნიკოლოზ -მა მიიღო გადაწყვეტილება აეშენებინათ ახალი, ამჯერად ქვის ეკლესია. 1828 წელს იმპერატორმა ტაძრის მშენებლობისათვის გამოყო 90 ათასი რუბლი. 1829 წელს ივნისში შედგა მისი საფუძვლის ჩაყრა. მშენებლობისთვის აგურს ამზადებდნენ ადგილობრივ ქარხანაში.

ხალი კირხე აკურთხეს წმინდა იოანეს სახელზე 1831 წლის 21 იანვარს. 1834 წელს ეკლესიაში დაამონტაჟეს ორღანი, რომელიც დაამზადა პეტერბურგელმა ხელოსანმა და მისი ღირებულება იყო 3 000 რუბლი.

1865 წლისთვის მრევლის რაოდენობა იყო 5 736 ადამიანი, ხოლო 1917 წლისათვის 8 424 ადამიანს. 1929-1931 წლებში ტიურედან გაასახლეს 200 ოჯახი. 1936 წელს კირხე დახურეს. დიდი სამამულო ომის პერიოდში კირხე გამოიყენებოდა სამედიცინო-სანიტარული ბატალიონისათვის. ომის შემდეგ წლებში შენობაში ამზადებდნენ მინის ქილების თავსახურებს. 1989 წელს ავარიული მდგომარეობის გამო შენობა დახურეს. 1991 წლის 19 ნოემბერს კირხე გადაეცა ლუთერანულ მრევლს. 1992 წელს დაიწყო კირხეს კაპიტალური რემონტი. 1996 წლის 19 მაისს აკურთხეს ხელახლა.
სანქტ-პეტერბურგის წმინდა ეკატერინეს ლუთერანული ეკლესია

}
| რელიგიური_წევრობა = ლუთერანული ეკლესია
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი = მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი = იური ფელტენი
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = კლასიციზმი
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = საუკუნე
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 59.941734
| გრძედი = 30.289519
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
სანქტ-პეტერბურგის წმინდა ეკატერინეს ლუთერანული ეკლესია — ლუთერანული ეკლესია სანქტ-პეტერბურგში, ვასილევსკის კუნძულზე. ეკლესია აგებულია 1768-1771 წლებში. ეკლესია არის რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.

ისტორია
ევანგელისტურ-ლუთერანული საზოგადოება ჩამოყალიბდა 1728 წელს. თავდაპირველად მორწმუნეები იკრიბებოდნენ ქვის სახლში ვასილევსკის კუნძულზე. მოგვიანებით ამ ნაგებობის ფუნდამენტზე ააგეს ეკლესია, რომელიც 1744 წლის 29 სექტემბერს აკურთხეს პეტრე მოციქულის სახელზე.

თანამედროვე ნაგებობის მშენებლობა დაიწყეს 1768 წლის 22 ივნისს. ეკლესიის არქიტექტორი იყო იური ფელტენი. ეკლესია აკურთხეს 1771 წლის 26 იანვარს. კაპიტალური რემონტი მიმდინარეობდა 1852-1859 წლებში არქიტექტორ ვლადიმირ ლანგვაგენის მონაწილეობით. ეკლესია გადააკეთეს 1902-1903 წლებში, მათ შორის გაადიდეს 200 ადგილით არქიტექტორ ლ. მარშნერის ხელმძღვანელობით.

1917 წლისათის სამრევლოს შემადგენლობაში შედიოდა: თავშესაფარი ქვრივებისათვის, საბავშვო სახლი, სასწავლებელი ყმაწვილთათვის, ქალთა გიმნაზია, დაწყებითი სკოლა ბიჭებისა და გოგონებისათვის. 1930-იან წლებში თემი ხელისუფლებამ დაშალა.

1990 წელს იჯარის ფორმით ეკლესია დაუბრუნდა მორწმუნეებს, 1995 წელს გუმბათზე აღმართეს ჯვარი, ხოლო 1999 წელს დაამონტაჟეს ორღანი. 1991-1996 წლებში თემი შედიოდა რუსეთის ერთიან ევანგელისტურ-ლუთერანული ეკლესიის შემადგენლობაში, ხოლო შემდეგ გადავიდა ევანგელისტურ-ლუთერანული ეკლესიების კავშირის დაქვემდებარებაში.

არქიტექტურა
ეკლესიის შენობა დამახასიათებელია იური ფელტენის შემოქმედებისათვის, რომელიც პეტერბურგში ქმნიდა ანალოგიურ შენობებს.

შენობის სამხრეთ ნაწილში შენობას ადგას მცირე ზომის გუმბათი, რომელიც წარმატებითაა ჩართული მთავარ ფასადში. მთავარი ფასადი ოთხკოლონიანი დორული სვეტებით ტიპიურია ადრეული კლასიციზმის არქიტექტურისათვის.
ზელენოგორსკის ლუთერანული ეკლესია

}
| რელიგიური_წევრობა = ლუთერანული ეკლესია
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი = მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი = იოსებ სტენბეკი
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = საუკუნე
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 60.195844
| გრძედი = 29.706447
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
ზელენოგორსკის ლუთერანული ეკლესია — ლუთერანული ეკლესია ზელენოგორსკში, სანქტ-პეტერბურგი. ეკლესია აგებულია 1907-1908 წლებში. ეკლესია არის რუსეთის ფედერალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.

ისტორია
ფინეთის ევანგელისტურ-ლუთერანული მრევლი ტერიოკში დაარსდა ჯერ კიდევ 1904 წელს. 1907-1908 წლებში არქიტექტორ იოსებ სტენბეკის პროექტის მიხედვით ააგეს ქვის ევანგელისტურ-ლუთერანული ეკლესია, რომელიც აკურთხეს 1908 წელს.

1940 წელს დაანგრიეს სამრეკლო, ხოლო 1944 წლის მაისში დახურეს თავად ეკლესიაც. მისი შენობა გადაეცა კინოთეატრ „გამარჯვებას“.

1990 წლის 8 დეკემბერს ზელენოგორსკში ოფიციალურად აღორძინდა ევანგელისტურ-ლუთერანული მრევლი.

2001-2002 წლებში არქიტექტორ ა. ვასილიევისა და ინჟინერ ე. გრიშინის პროექტის მიხედვით ეკლესიის შენობა სრულიად გაარემონტეს საფუძვლიდან სამრეკლომდე.

კირხესთან ახლოს არის პატარა ფინური სასაფლაო. კირხეში რეგულარულად იმართება კლასიკური მუსიკის კონცერტები. 2004 წლიდან მოყოლებული, ყოველ ზაფხულს (ძირითადად ივლის-აგვისტოში), კვირაობით აქ იმართება ყოველწლიური საერთაშორისო მუსიკალური ფესტივალი „ზაფხული ტერიოკში“ (სამხატვრო ხელმძღვანელი - რუსეთის ფედერაციის კულტურის დამსახურებული მოღვაწე ვ. შლიაპნიკოვი).

რეკონსტრუქციის დასრულებისა და ტაძრის დაარსების 100 წლისთავთან დაკავშირებით 2008 წლის 14 სექტემბერს ინგრიის ეკლესიის ეპისკოპოსმა არი კუგაპმა საზეიმოდ აკურთხა ეკლესია. ზელენოგორსკის ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის მართლმადიდებლურმა ეკლესიამ ტაძარს აჩუქა გარკვეული ფულადი თანხა, რათა ეკლესიისათვის ეყიდათ ახალი საეკლესიო ავეჯი, რაც ორი სხვადასხვა კონფესიის კეთილმეზობლური თანაარსებობის გამოვლინება იყო. საზეიმო მესის დროს უკრავს ორღანი, მღერის ვოკალური კვარტეი, ანთია სანთლები, სიტყვით გამოდიან სტუმრები, მეცენატები, საზოგადოების ხელმძღვანელები.

კირხე არის რუსეთის ფედერაციის კულტურულ-ისტორიული მემკვიდრეობის რეგიონალური მნიშვნელობის ძეგლი. 2010 წელს სანქტ-პეტერბურგში მიმდინარე კონკურსის ფარგლებში ევანგელისტური-ლუთერანული ეკლესიის ტერიტორია აღიარეს ყველაზე კეთილმოწყობილ ობიექტად.

ეკლესიის ტერიტორიაზე ორი ძეგლი დგას: შერიგების ძეგლი და დაღუპულთა ძეგლი. პირველი ეძღვნება საბჭოთა კავშირ-ფინეთის ომის მონაწილეებს, მისი მოქანდაკეა არსენ ავეტისიანი და გაიხსნა 2004 წლის 26 ივლისს, ხოლო მეორე ძეგლი აგებულია იმ ადგილზე სადაც დაკრძალულები არიან სსრკ-ფინეთისა და მეორე მსოფლიო ომის დროს დაღუპული ფინელი ჯარისკაცები.
კორაბის ჩანჩქერი

კორაბის ჩანჩქერი — ჩანჩქერი დასავლეთ მაკედონიაში. მდებარეობს ალბანეთის საზღვართან, მავროვოს ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე. განლაგებულია მდინარე დლაბოკის ზედა ნაწილში, კორაბის მთის ფერდობზე. იგი წარმოიქმნება გაზაფხულზე, მალ-კორაბის აღმოსავლეთ მწვერვალზე თოვლის დნობის შედეგად. მისი ინტენსივობა სეზონების ცვლილებაზეა დამოკიდებული. იგი ყველაზე მაღალი ჩანჩქერია მაკედონიასა და ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე.
ალექსანდრე ჩიქავა

ალექსანდრე ხიტუს ძე ჩიქავა (დ. 1882, შამგონა, ზუგდიდის მაზრა — გ. 28 აგვისტო, 1924) — ქართველი პედაგოგი,პოლიტიკოსი და საზოგადო მოღვაწე; საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
ალექსანდრე ჩიქავა დაიბადა 1882 წელს, ზუგდიდის მაზრის სოფელ შამგონაში.

დაამთავრა სამოქალაქო სასწავლებელი, ქუთაისის სამეურნეო სკოლა.

1902 წლიდან მუშაობდა მასწავლებლად. 1905 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის „მენშევიკების ფრაქციის“ წევრი; პარტიის სამეგრელოს კომიტეტის წევრი და აქტიური ორგანიზატორი. მეფის რეჟიმის დროს, რევოლუციური საქმიანობის გამო დაპატიმრებული იყო 1905, 1906 და 1913 წლებში. პატიმრობიდან გათავისუფლების შემდეგ, 1917 წლამდე ცხოვრობდა ზუგდიდში პოლიციის ღია ზედამხედველობის ქვეშ, რევოლუციური საქმიანობისა და ციხიდან გაქცევის გამო. 1917 წელს იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის ზუგდიდის სამაზრო კომიტეტის წევრი. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით. იყო თვითმმართველობის კომისიის წევრი. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში; პარალელურად სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პედაგოგიურ ფაკულტეტზე. ანტისაბჭოთა შეიარაღებული აჯანყების დაწყების შემდეგ სხვა პოლიტპატიმრებთან ერთად დახვრიტეს.
იოსებ კვარაცხელია

იოსებ ანტონის ძე კვარაცხელია (დ. 1883, წალენჯიხა, ზუგდიდის მაზრა — გ. უცნობია) — ქართველი პოლიტიკოსი. საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
იოსებ კვარაცხელია დაიბადა 1883 წელს, ზუგდიდის მაზრაში, გლეხის ოჯახში დაამთავრა სოფლის ორკლასიანი სასწავლებელი.

1904 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის მენშევიკების ფრაქციის წევრი. 1905 წლის რევოლუციური მოძრაობის დროს აქტიურად მონაწილეობდა სოხუმში განვითარებულ მოვლენებში. იყო რევოლუციური სახალხო სასამართლოს წევრი. რევოლუციის დამარცხების შემდეგ, 1906 წელს თანამებრძოლებთან ერთად დააპატიმრეს; 1908 წლის 28 აპრილს ტფილისის სასამართლო პალატამ ბრალდებების დაუსაბუთებლობის გამო გაათავისუფლა. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ იყო წალენჯიხაში წითელი რაზმის ორგანიზატორი და კომისარი. იცნობდნენ მეტსახელით „უჩა-იოსები“ (მეგრულად შავი იოსები). 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის სიით. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში. დაპატიმრებული იყო 1921 წელს ანტისაბჭოთა აგიტაციის საბაბით. 1924 წლის აგვისტოს ანტისაბჭოთა აჯანყებისას ხელმძღვანელობდა ზუგდიდ-წალენჯიხის რაზმებს. შემდგომი ბედი უცნობია.