აგოსტინო შილა

აგოსტინო შილა (დ. 10 აგვისტო, 1629 – გ. 31 მაისი, 1700) — იტალიელი ბაროკოს მხატვარი, პალეონტოლოგი, გეოლოგი, ნუმიზმატი და ნამარხების შესწავლისა და სამეცნიერო ილუსტრაციის პიონერი. ნახატების გარდა, მან გამოაქვეყნა პალეონტოლოგიის შესახებ ადრეული ტექსტი: („ამაო სპეკულაცია, რომელსაც გრძნობები არ ატყუებს“, 1670), რომელიც ინგლისელ აუდიტორიას 1696 წელს სამეფო საზოგადოების წარმომადგენელმა უილიამ ვოტონმა წარუდგინა. ის იყო ერთ-ერთი პირველი, ვინც ხელი შეუწყო ნამარხების მეცნიერულ გაგებას ფანტასტიკური ბიბლიური და ღვთაებრივი ინტერპრეტაციებისგან განსხვავებით.

ბიოგრაფია
აგოსტინო შილა დაიბადა სიცილიაში, მესინაში, ნოტარიუსის ოჯახში. სწავლოდა მესინაში, ანტონიო ბარბალუნგასთან. მასწავლებლის გავლენის წყალობით, მესინის სენატმა მას რომში სწავლის გასაგრძელებლად გრანტი მიანიჭა, სადაც ოთხი წლის განმავლობაში ანდრეა საკისთან სწავლობდა. მშობლიურ ქალაქში დაბრუნების შემდეგ მან ძალიან პოპულარული აკადემია გახსნა და ფრესკები დახატა სან დომენიკოსა და ნუნციატა დე ტეატინის ეკლესიებში. მის ტილოებს შორისაა წმინდა ილარიონის სიკვდილის გამოსახულება, რომელიც წმინდა ურსულას ეკლესიისთვის იყო დახატული. სირაკუზის საკათედრო ტაძარში მისი ფრესკები 1657 წლით თარიღდება.

ესპანეთის მმართველობის წინააღმდეგ წარუმატებელ აჯანყებაში მონაწილეობის შემდეგ, 1678 წელს ის სიცილიიდან გადაასახლეს. სიცოცხლის ბოლომდე ტურინში, შემდეგ კი რომში მხატვრად მუშაობდა. 1695 წელს ის რომის დიზაინის აკადემიაში ცენზორი იყო.

შილა შესანიშნავი პეიზაჟების მხატვარი იყო და დიდი აღფრთოვანებით სარგებლობდა მისი პორტრეტების რეალიზმის გამო. მის მოსწავლეებს შორის იყვნენ მხატვრები ანტონიო მადიონა და პლასიდო ჩელი. აგოსტინოს ძმა ჯასინტო და ჯასინტოს ვაჟი სავერიო ასევე მხატვრები იყვნენ.

ნამუშევრები
შილამ სიცილიის მთებში ნაპოვნი ნამარხების შესწავლა დაიწყო, ზოგჯერ ბოტანიკოს პაოლო ბოკონეს თანხლებით. მისი ერთადერთი დაწერილი სამეცნიერო ნაშრომია („ამაო სპეკულაცია, რომელსაც გრძნობები არ ატყუებს“, 1670). წიგნი მიეძღვნა სიცილიელ დიდგვაროვან დონ კარლო დი გრეგორიოს, რომელმაც მესინაში დააარსა (1639–1678). ამ ნაშრომში შილა ამტკიცებს ნამარხების მეცნიერულ ახსნას, იმის საპირისპიროდ, რომ ისინი ფანტასტიკური წარმოშობისაა ან ღვთის რწმენის გამოცდაა. მან ასევე სწორად ამოიცნო სავარაუდოდ ჯადოსნური ობიექტები, რომლებსაც -ს ანუ „ენის ქვებს“ უწოდებდნენ. თუმცა, ის არ იყო პირველი, ვინც ეს გააკეთა. ნიკოლაუს სტენომ მსგავსი მტკიცება დაახლოებით სამი წლით ადრე გააკეთა, მაგრამ უცნობია, ნახა თუ არა შილამ ეს ნაშრომი. ფაბიო კოლონამ ნაშრომში „გლოსოპეტრის დისერტაცია “ (1616) ეს ნამარხები დაწვა იმის საჩვენებლად, რომ ისინი მინერალების ნაცვლად კირისგან, ორგანული ნივთიერებისგან შედგებოდა. წიგნში შედიოდა ნამარხების 29 ნახატი, რომლებიც მის მიერ იყო აღებული და პიეტრო სანტი ბარტოლის მიერ სპილენძის ფირფიტაზე იყო ამოტვიფრული. წიგნი ხელახლა აღმოაჩინა სამეფო საზოგადოების წარმომადგენელმა უილიამ ვოტონმა 1696 წელს და მისი ინგლისური რეზიუმე ფართოდ ხელმისაწვდომი გახდა. შილამ ბოდიში მოიხადა იმის გამო, რომ ის მხოლოდ გაუწვრთნელი მხატვარი იყო და ვოტონის თქმით, წერის სტილი ხელოვნების ნაკლებობას წარმოადგენდა. შილა ამტკიცებდა, რომ მისმა განათლებამ მას მხატვრის თვალი მისცა, რომელსაც შეეძლო ბუნების უკეთ შეცნობა, საგნების ინტერპრეტაცია და ბუნების წარმოჩენა შუამავლობის გარეშე. იგი ითვლება პირველად, ვინც გამოიყენა წერტილოვანი ხაზები პალეონტოლოგიურ ილუსტრაციებში რეკონსტრუქციების აღსანიშნავად.

მთვარეზე მდებარე დორსუმ შილას სახელი მის სახელს ატარებს.