iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ორონციუსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ორონციუსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ორონს ფინეს ლათინური სახელის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 121.02 კმ, სიღრმე — 2.91 კმ.

სატელიტური კრატერები
ენოპიდე (მთვარის კრატერი)

კრატერი ენოპიდე — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ენოპიდე ქიოსელის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 73.47 კმ, სიღრმე — 2.77 კმ.

სატელიტური კრატერები
ფირფიტა (მიკოლოგია)

ფირფიტა, ლამელა, ან სოკოს ფირფიტა — სოკოს ქუდის ქვეშ არსებული თხელი, ფურცლისებრი სტრუქტურა, რომლითაც სოკო სპორებს ავრცელებს. ფირფიტების ნიშნები მნიშვნელოვანია სახეობების იდენტიფიკაციისთვის. ფირფიტების ფეხთან მიმაგრება კლასიფიცირდება მათი ფორმის მიხედვით. აგრეთვე, მნიშვნელოვან მახასიათებლებად შეიძლება ჩაითვალოს ფერი, სიმჭიდროვე და ფირფიტების ფორმა. გარდა ამისა, ფირფიტებს შეიძლება ჰქონდეს გამორჩეული მიკროსკოპული ან მაკროსკოპული თავისებურებები. მაგალითად, რძიანა სოკოები, ჩვეულებრივ, ფირფიტებიდან ლატექსს გამოყოფენ.

თავდაპირველად მიიჩნეოდა, რომ ყველა ფირფიტების მქონე სოკო მიეკუთვნებოდა ფირფიტოვანთა რიგს, თუმცა სოკოების უფრო დეტალური შესწავლისას გაირკვა, რომ ზოგიერთი ფირფიტებიანი სახეობა ამ რიგს არ მიეკუთვნება. დღეს ეს შემთხვევა, კონვერგენტული ევოლუციის სახელითაა ცნობილი (ანუ, ფირფიტოვანი სტრუქტურები დამოუკიდებლად განვითარდნენ)

მიქლიოსა და კრატერელუსის ორი მონათესავე გვარის წარმომადგენლებს გააჩნიათ ნაოჭიანი ჰიმენოფორი — რუდიმენტული ფირფიტისმაგვარი სტრუქტურები, რომლებსაც ხანდახან „ცრუ ფირფიტებს“ უწოდებენ. ისინი განსხვავდებიან „ნამდვილი ფირფიტებისგან“, რადგანაც ჰიმენიუმის სტრუქტურა უწყვეტად გრძელდება ფირფიტების კიდეზე, ამიტომ ისინი სხვა არაფერია, თუ არა ნაკეცები, ნაოჭები ან ძარღვები. ძარღვასოკოების გვარსაც აქვს ცრუ ფირფიტები. ეს პრიმიტიული ლამელები გვაჩვენებენ, თუ როგორ ვითარდებოდნენ ნამდვილი ფირფიტები ევოლუციურად.
ნაგაოკა (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნაგაოკა — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჰანტარო ნაგაოკას პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 50.54 კმ, სიღრმე — 2.35 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნანსენი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნანსენი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილოეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა ფრიტიოფ ნანსენის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 116.9 კმ, სიღრმე — 2.9 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნასირედინი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნასირედინი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ნასირ ალ-დინ ტუსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ადრეიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 51.99 კმ, სიღრმე — 2.37 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნაუმანი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნაუმანი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა კარლ ფრიდრიხ ნაუმანის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 9.93 კმ, სიღრმე — 1.64 კმ.

სატელიტური კრატერები
ფონ ნოიმანი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ფონ ნოიმანი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჯონ ფონ ნოიმანის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება გვიანიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 74.83 კმ, სიღრმე — 2.78 კმ.

სატელიტური კრატერები
ფონ ნოიმანის კტარერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
ნეპერი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნეპერი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჯონ ნეპერის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 144.32 კმ, სიღრმე — 2.96 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნერნსტი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნერნსტი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ვალთერ ნერნსტის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 121.52 კმ, სიღრმე — 2.91 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნეთერი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნეთერი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილოეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა ემი ნეთერის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 64.8 კმ, სიღრმე — 2.74 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნეხო (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნეხო — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ნეხო ს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს). კრატერის ფორმირება კოპერნიკული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 36.87 კმ, სიღრმე — 2.14 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნიკოლოზ თუშაბრამიშვილი

ნიკოლოზ (ნიკა) დავითის ძე თუშაბრამიშვილი (დ. 9 იანვარი, 1958, თბილისი, — გ. 15 ნოემბერი, 2025) — ქართველი არქეოლოგი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1994).
ბიოგრაფია
დაიბადა არქეოლოგ დავით თუშაბრამიშვილის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი (1979), თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურა (ისტორიის ფაკულტეტი, არქეოლოგია — ძველიქვის ხანა; 1984). 1979–1981 წლებში მუშაობდა საქართველოს სსრ ძეგლთა დაცვის მთავარ სამმართველოს არქეოლოგიის განყოფილებაში, 1983–2005 წლებში — უფროს მეცნიერ-თანამშრომელად თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის არქეოლოგიის და კულტურის ისტორიის კათედრებზე, 1988–1992 და 2003–2004 წლებში — არქეოლოგიური კვლევის ცენტრში, 1992–2018 წლებში — საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში (2005 წლიდან — საქართველოს ეროვნული მუზეუმი), 2019 წლიდან — ასოცირებულ მეცნიერ-თანამშრომელად საქართველოს ეროვნული მუზეუმში.

2009 წლიდან იყო ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი. სხვადასხვა დროს იყო კომპანია -ის ექსპერტ-კონსულტანტი, საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს არქეოლოგიური კომისიის, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდიუმთან არსებული საქართველოს (კავკასიის) მოსახლეობის გენოფონდის შემსწავლელი კომისიის, რამდენიმე არქეოლოგიური პერიოდული გამოცემის სარედაქციო კომისიის წევრი.

თუშაბრამიშვილმა დიდი როლი ითამაშა საქართველოში ქვის ხანის არქეოლოგიის ახალი ეტაპის შექმნაში. შეისწავლა 200-ზე მეტი არქეოლოგიური ძეგლი, მათ შორის, უნდოს კლდე, ბონდის მღვიმე, მარტვილის კანიონის არქეოლოგიური ზონა, ზიარის სადგომი. მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ჭიათურის არქეოლოგიური ტურიზმის განვითარებაში.

თუშაბრამიშვილი დაინტერესებული იყო ალპინიზმით. 1980–1984 წლებში იყო საქართველოს სსრ ალპინისტური ნაკრების წევრი, 1979–1992 წლებში — საბჭოთა კავშირის სამთო მაშველთა ჯგუფის წევრი. მიღებული ჰქონდა სპორტული ვერცხლის (1982) და ბრინჯაოს მედლები ალპინიზმში (1983–1984) სსრკ ჩემპიონატებში.
ნობელი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნობელი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ალფრედ ნობელის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 50.87 კმ, სიღრმე — 2.36 კმ.

სატელიტური კრატერები
ნიუტონი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ნიუტონი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა ისააკ ნიუტონის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 83.85 კმ, სიღრმე — 2.81 კმ.

სატელიტური კრატერები
პავლოვი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პავლოვი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა რუსი ფიზიოლოგის, ივანე პავლოვის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 143.05 კმ, სიღრმე — 2.96 კმ.

სატელიტური კრატერები
პალასი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პალასი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პეტრე სიმონ პალასის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 49.51 კმ, სიღრმე — 2.34 კმ.

სატელიტური კრატერები
პაპალექსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პაპალექსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარეზე. სახელი ეწოდა ნიკოლოზ პაპალექსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 92.03 კმ, სიღრმე — 2.83 კმ.

სატელიტური კრატერები
პარაცელსუსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პარაცელსუსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პარაცელსუსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 85.88 კმ, სიღრმე — 2.81 კმ.

სატელიტური კრატერები
პასკალი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პასკალი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილოეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა ბლეზ პასკალის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 108.2 კმ, სიღრმე — 2.88 კმ.

სატელიტური კრატერები
პასტერი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პასტერი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ლუი პასტერის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1961 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 232.77 კმ, სიღრმე — 3.11 კმ.

სატელიტური კრატერები
პაული (მთვარის კრატერი)

კრატერი პაული — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ვოლფგანგ პაულის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ადრეიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 95.28 კმ, სიღრმე — 2.84 კმ.

სატელიტური კრატერები
პაცაევი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პაცაევი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ვიქტორ პაცაევის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ადრეიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 55.25 კმ, სიღრმე — 2.42 კმ.

სატელიტური კრატერები
პეტერსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პეტერსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილოეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა კრისტიან ავგუსტ ფრიდრიხ პეტერსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 14.67 კმ, სიღრმე — 2.36 კმ.

სატელიტური კრატერები
პეტერსის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
პიკარი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პიკარი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჟან პიკარის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ერატოსთენული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 22.35 კმ, სიღრმე — 1.84 კმ.

სატელიტური კრატერები
პირი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პირი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილოეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა რობერტ პირის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1964 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 78.75 კმ, სიღრმე — 2.79 კმ.

სატელიტური კრატერები
პირის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
პითაგორა (მთვარის კრატერი)

კრატერი პითაგორა — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პითაგორას პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ერატოსთენული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 144.55 კმ, სიღრმე — 2.96 კმ.

სატელიტური კრატერები
პლანკი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პლანკი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარეზე. სახელი ეწოდა გერმანელი ფიზიკოსის, მაქს პლანკის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 319.46 კმ, სიღრმე — 3.21 კმ.

სატელიტური კრატერები
პლატონი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პლატონი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ბერძენი ფილოსოფოსის, პლატონის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება გვიანიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 100.68 კმ, სიღრმე — 2.86 კმ.

სატელიტური კრატერები
პლეიფერი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პლეიფერი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჯონ პლეიფერის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 49.88 კმ, სიღრმე — 2.35 კმ.

სატელიტური კრატერები
პლინიუსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პლინიუსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა რომაელი ბუნებისმეტყველი ფილოსოფოსის, პლინიუს უფროსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ერატოსთენული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 41.31 კმ, სიღრმე — 2.21 კმ.

სატელიტური კრატერები
პლუტარქე (მთვარის კრატერი)

კრატერი პლუტარქე — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პლუტარქეს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ერატოსთენული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 69.59 კმ, სიღრმე — 2.76 კმ.

სატელიტური კრატერები
პოლიბიოსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პოლიბიოსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პოლიბიუსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 40.81 კმ, სიღრმე — 2.21 კმ.

სატელიტური კრატერები
პოპოვი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პოპოვი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ალექსანდრე პოპოვის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1961 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 71.4 კმ, სიღრმე — 2.76 კმ.

სატელიტური კრატერები
პრისტლი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პრისტლი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჟოზეფ პრისტლის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 54.88 კმ, სიღრმე — 2.41 კმ.

სატელიტური კრატერები
პროტაგორა (მთვარის კრატერი)

კრატერი პროტაგორა — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პროტაგორას პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ადრეიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 21.05 კმ, სიღრმე — 1.8 კმ.

სატელიტური კრატერები
პტოლემე (მთვარის კრატერი)

კრატერი პტოლემე — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პტოლემეს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 153.67 კმ, სიღრმე — 2.98 კმ.

სატელიტური კრატერები
პუანკარე (მთვარის კრატერი)

კრატერი პუანკარე — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჟიულ ანრი პუანკარეს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 345.99 კმ, სიღრმე — 3.23 კმ.

სატელიტური კრატერები
პუანსო (მთვარის კრატერი)

კრატერი პუანსო — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის ჩრდილოეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა ლუი პუანსოს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 65.11 კმ, სიღრმე — 2.74 კმ.

სატელიტური კრატერები
პურბახი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პურბახი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა გეორგ პურბახის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 114.97 კმ, სიღრმე — 2.9 კმ.

სატელიტური კრატერები
პუპინი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პუპინი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა მიხაილო პუპინის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 2.17 კმ, სიღრმე — 0.39 კმ.

სატელიტური კრატერები
პუპინის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
პუასონი (მთვარის კრატერი)

კრატერი პუასონი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა სიმეონ დენის პუასონის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 41.4 კმ, სიღრმე — 2.22 კმ.

სატელიტური კრატერები
პრისცილა (მთვარის კრატერი)

კრატერი პრისცილა — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ქალის ლათინური სახელის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 1.5 კმ, სიღრმე — 0.28 კმ.

სატელიტური კრატერები
პრისცილას კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
რუთი (მთვარის კრატერი)

კრატერი რუთი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ქალის ებრაული სახელის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 3,08 კმ, სიღრმე — 0,54 კმ.

სატელიტური კრატერები
რუთის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
პოპი (სასმელი)

პოპი — პრებიოტიკური სოდის სასმელის ამერიკული ბრენდი, რომელიც ცნობილია გაზიანი სასმელების ბაზარზე. გამოშვებულია 2018 წელს. გთავაზობთ შაქრის დაბალი შემცველობის არომატების მრავალფეროვნებას, თითოეული 30 კალორიით ან ნაკლებით. 2023 წლის მონაცემებით, კომპანიის გაყიდვებმა 100 მილიონ დოლარს გადააჭარბა, ხოლო გაზიანი სასმელები 120-ზე მეტ საცალო მაღაზიაში იყო ხელმისაწვდომი. 2025 წელს, პეპსიკომ გამოაცხადა ბრენდის შეძენის შესახებ. შეძენა დასრულდა 2025 წლის 19 მაისს.

ისტორია
„“ თავდაპირველად დააარსეს წყვილმა ალისონ და სტივენ ელსვორთებმა, როგორც . წყვილი გამოჩნდა -ში -ის სახელით 2018 წელს.

ალისონი ადრე ნავთობისა და გაზის ინდუსტრიაში მუშაობდა და თავდაპირველად ვაშლის ძმრის ბაზაზე დამზადებულ ჯანსაღ სასმელებს ადგილობრივ ფერმერთა ბაზარში ყიდდა. დაქორწინების შემდეგ, მან და მისმა ქმარმა გადაწყვიტეს, რომ ,,დედა სასმელი მშობლიურ ქალაქ ჰიუსტონში, ტეხასის შტატში დაეარსებინათ.

არომატები
 გთავაზობთ შაქრის დაბალი შემცველობის არომატების მრავალფეროვნებას, თითოეული 25 კალორიით ან ნაკლებით. ხელმისაწვდომი არომატები მოიცავს:

კლასიკური კოლა
რუტბირ
საზამთრო
ალუბლის ლაიმი
ყურძენი
ჟოლოს ვარდისფერი
ჯინჯერის ლაიმი
ლიმონის ლაიმი
ველური კენკრა
ფორთოხლის კრემი
ალუბლის კოლა
მარწყვის ლიმონი
ფორთოხალი
დოკ პოპი
კრემ სოდა
ალპური აფეთქება (ციტრუსი)
შტოშის ფიზი (სეზონური)
პანჩ პოპი (სეზონური)

2025 წლის ივნისში, -მ გამოაცხადა, რომ სასმელის სუსტი გემოს შესახებ საჩივრების შემდეგ, მათ ხელახლა შექმნეს რუთბირის არომატი.
ჰამდოგი

ჰამდოგი —ჰამბურგერისა და ჰოთ-დოგის კომბინაცია. ამ სახელწოდების კერძები ავსტრალიასა და ამერიკის შეერთებულ შტატებში გამოიგონეს.

ავსტრალია
ავსტრალიელმა მარკ მიურეიმ 2004 წელს ჰამდოგის ერთი სახეობა მოიფიქრა. მისი ვერსია მოიცავს ორად გაჭრილ ძროხის კატლეტს, ორ კატლეტს შორის მოთავსებული ფრანკფურტერი, შემდეგ კი ზემოდან მოყრილი ყველით, მწნილით, სოუსებით, პომიდვრით, სალათის ფურცლით და ხახვით. მან 2009 წელს სპეციალური ფორმის ფუნთუშისთვის აშშ-ში დიზაინის პატენტი მიიღო.

ამერიკის შეერთებული შტატები
ჰამდოგის კიდევ ერთი სახეობა 2005 წლის თებერვალში გამოიგონა ჩენდლერ გოფმა, დეკატურში (ჯორჯია) მდებარე ბარის მფლობელმა. ეს ვერსია შედგება ჰოთ-დოგისგან, რომელიც გახვეულია ნახევარ ფუნტ ჰამბურგერში ბეკონით.მან მისი გაყიდვა 2006 წელს ინდიანას შტატის ბაზრობაზე დაიწყო.
რამანი (მთვარის კრატერი)

კრატერი რამანი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ჩანდრასეკარა ვენკატა რამანის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1976 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 10,17 კმ, სიღრმე — 1,67 კმ.

სატელიტური კრატერები
რამანის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
რამონი (მთვარის კრატერი)

კრატერი რამონი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ილან რამონის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 2006 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 17.23 კმ, სიღრმე — 2.75 კმ.

სატელიტური კრატერები
რამონის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
რამზაი (მთვარის კრატერი)

კრატერი რამზაი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა უილიამ რამზაის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 61.28 კმ, სიღრმე — 2.72 კმ.

სატელიტური კრატერები