iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ალიო ქობალია

ალიო ქობალია (დ. 1927, სოფელი ლექობალე, ჩხოროწყუს რაიონი, — გ. ზუგდიდი, 2006) — ქართველი ფილოლოგი, პოეტი. დაამთავრა სოხუმის პედაგოგიური ინსტიტუტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 1952-1992 წლებში ცხოვრობდა და მუშაობდა აფხაზეთში, ოჩამჩირის რაიონული გაზეთის რედაქციაში. არის ავტორი სოხუმში გამოცემული რამდენიმე პოეტური კრებულისა და რიგი გამოუქვეყნებელი ნაშრომისა ტოპონიმური, ონომასტიკური, ეტიმოლოგიური, ფრაზეოლოგიური ლექსიკოგრაფიის და ეთნოგრაფიის სფეროში.

ალიო ქობალია არის 13 პოეტური კრებულის ავტორი („თეთრი ბილიკი“, „ნისლი ჭალაში“, „ველის ყვავილი“, „წყნარი თოვლი“, „ნაღვლიანი დღე“, „ცისფერი კვამლი“ და სხვა). რამდენიმე წლის წინ გერმანიაში გამოვიდა ალიო ქობალიას 1600 გვერდიანი ლექსიკოგრაფიული ნაშრომი „მეგრულ-ქართული ლექსიკონი“ ორ ტომად, რომლის გამომცემელიც არის შტუტგარტის უნივერსიტეტის პროფესორი, ქართველოლოგი ვოლფგანგ ფოიერშტაინი. ლექსიკონში შევიდა 97000 ლექსიკური ერთეული და სიტყვა-სტატია. გამოსაცემად არის გამზადებული ალიო ქობალიას ტოპონიმური, ონომასტიკური, ეტიმოლოგიური, ფრაზეოლოგიური ლერსიკონები და ეთნოგრაფიული ნაშრომები. მას ეკუთვნის სხვადასხვა ისტორიოგრაფიული, მითოლოგიური, კოსმოგონიური გამოკვლევები, პუბლიცისტური და კრიტიკული წერილები, ასევე ნაშრომები ქართველური ენების შედარებითი ლექსიკოგრაფიის დარგში.

ქართულის გარდა, ლექსებს წერდა მეგრულ ენაზეც.

გარდაიცვალა 2006 წელს ქალაქ ზუგდიდში, დევნილობაში.
ამერიკის კონფედერაციული შტატების ვიცე-პრეზიდენტი

ამერიკის კონფედერაციული შტატების ვიცე-პრეზიდენტი — პოლიტიკური თანამდებობა ამერიკის კონფედერაციულ შტატებში, რომელიც ეკავა ალექსანდრ სტივენსს 1861 წლის 18 თებერვლიდან 1865 წლის 10 მაისამდე. სამოქალაქო ომში კონფედერაციის მარცხის შემდეგ თანამდებობა გაუქმდა.

ვიცე-პრეზიდენტები
პოლიტიკური პარტიები
დემოკრატები
გერტრუდ ელიონი

გერტრუდ ელიონი ( დ. 23 იანვარი, 1918, ნიუ-იორკი — გ. 21 თებერვალი, 1999, ჩაპელ-ჰილი) — ამერიკელი ბიოქიმიკოსი და ფარმაკოლოგი. 1988 წელს გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში. დამოუკიდებლად და ჯორჯ ჰიჩინგსთან მუშაობისას, ინოვაციური მეთოდებით ელიონმა რამდენიმე ახალი წამალი შექმნა, რომლის მეშვეობითაც საბოლოოდ შიდსის წამალი შეიქმნა.
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი

ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი — ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემული სამართლებრივი აქტი. განასხვავებენ ორი სახის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს — ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტსა და ნორმატიულ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს.

ინდივიდუალური და ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები არის ადმინისტრაციული ორგანოს საქმიანობის სამართლებრივი ფორმის სახეები, რომელთა მეშვეობითაც ადმინისტრაციული ორგანო ახორციელებს თავის უფლებამოსილებებს.

ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი არის ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციული კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემული ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი, რომელიც აწესებს, ცვლის, წყვეტს ან ადასტურებს პირის ან პირთა შეზღუდული წრის უფლებებსა და მოვალეობებს. ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტად ჩაითვლება აგრეთვე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება მის უფლებამოსილებას მიკუთვნებული საკითხის დაკმაყოფილებაზე განმცხადებლისათვის უარის თქმის შესახებ, ასევე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემული ან დადასტურებული დოკუმენტი, რომელსაც შეიძლება მოჰყვეს სამარლთლებრივი შედეგები

ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი
ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი არის უფლებამოსილი ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ საკანონმდებლო აქტის საფუძველზე გამოცემული სამართლებრივი აქტი, რომელიც შეიცავს მისი მუდმივი ან დროებითი და მრავალჯერადი გამოყენების ქცევის ზოგად წესს.

ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ადგენს ქცევის ზოგად წესს და მიმართულია პირთა განუსაზღვრელი წრისადმი, რითიც იგი განსხვავდება ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტისგან — ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი მიმართულია პირის ან პირთა შეზღუდული (განსაზღვრული) წრისაკენ და აწესრიგებს ცალკეულ, კონკრეტულ შემთხვევებს.
როზენკროიცერები

როზენკროიცერები (აგრეთვე ცნობილი როგორც „ვარდისა და ჯვრის საძმო“ ან „ვარდისა და ჯვრის ორდენი“) — ფილოსოფიური მიმდინარეობის საიდუმლო საზოგადოება, რომელიც, სავარაუდოდ, დაარსდა გვიანდელ შუა საუკუნეებში კრისტიან როზენკროიცერის მიერ. საზოგადოება იცნობს სწავლებას, „აგებულს ძველ ეზოთერულ ჭეშმარიტებაზე“, რომელიც „დაფარულია ჩვეულებრივი ადამიანისგან, უზრუნველყოფს ბუნების შემეცნებას, ფიზიკურ სამყაროსა და სულიერ სამეფოს“.

1607 და 1616 წლებს შორის გამოქვეყნდა ორი ანონუმური მანიფესტი, რომელიც დასაწყისისთვის გერმანიაში გავრცელდა, შემდეგ კი — მთელ ევროპაში. პირველ მათგანს ერქვა „ “ (დიდება -ის საძმოს), ხოლო მეორეს — (-ის საძმოს მრწამსი). ამ ორი დოკუმენტის გავლენამ საფუძველი აღუძრა მოძრაობის ჩამოყალიბებას, რომელსაც ფრანსეს ეიტსმა „როზენკროიცული განმანათლებლობა“ უწოდა.

როზენკროიცერობას უკავშირებდნენ პროტესტანტიზმს, ნაწილობრივ, ლუთერანიზმს და აგრეთვე მოძრაობას, რომელიც დაპირისპირებული იყო კათოლიციზმთან. ისტორიკოს დავიდ სტივენსონის მიხედვით, როზენკროიცერებმა დიდი გავლენა იქონიეს შოტლანდიაში თავისუფალი მასონების განვითარებაზე.

როზენკროიცერთა საძმო, არსებობის განმავლობაში, როგორც ნათქვამია, არ შედგებოდა რვა ადამიანზე მეტით. ყოველი მათგანი იყო დოქტორი ან ბაკალავრი. ყოველმა წევრმა დაიფიცა, რომ ავადმყოფებს უმკურნალებდნენ საზღაურის გარეშე, შეინახავდნენ საძმოს საიდუმლოდ და იპოვიდნენ თავიანთ შემცვლელელბს, სანამ ისინი მოკვდებოდნენ. ასეთი სულ სამი თაობა იყო 1500 და 1600 წლებში.

რეაქცია
მანიფესტები თავიდან ბევრმა არ მიიღო. ისინი შეაფასეს, როგორც ტყუილად და ალეგორიულად. მანიფესტებში პირდაპირ იყო ნათქვამი: „ჩვენ თქვენ გესაუბრებით იგავებით, მაგრამ შეგნებულად გვსურს, წარმოგიდგინოთ სიმართლე, უბრალო და მარტივი აღწერილობა, რომელშიც არანაირი მზაკვრობა არ იმალება, შემეცნება, გაცხადება და ყოველი საიდუმლოს ცოდნა“.

პირველი როზენკროიცული მანიფესტი დაწერილი იყო ფილოსოფოს-ჰერმეტიკოსის, ჰაინრიხ კუნრათ ჰამბურგელის ნაშრომის, „ “ (1609) გავლენით, რომელზეც, თავის მხრივ, გავლენა იქონია ჯონ დიმ, „ -ის“ ავტორი (იხილეთ ინგლისურად: ).

როზენკროიცერების განმანათლებლობა
 საუკუნის დასაწყისში მანიფესტებმა ევროპაში აღელვება გამოიწვია, რამდენადაც, მანიფესტების თანახმად, არსებობდა ალქიმიკოსების საიდუმლო საძმო და ბრძენთა ჯგუფი, რომელიც ემზადებოდა ევროპის ხელოვნების, მეცნიერების, რელიგიისა და ინტელექტუალური სფეროს გარდაქმნისთვის. იმ დროისთვის, კონტინენტი პოლიტიკურმა და რელიგიურმა ომებმა გახლიჩა. როზენკროიცერების მანიფესტები რამდენიმეჯერ გადაკეთდა და გამოიცა, ამას კი მოჰყვებოდა სხვადასხვა საპასუხო მომხრე თუ მოწინააღმდეგე ბროშურის გამოცემა. 1614 და 1620 წლებში, დაახლოებით, 400 ხელნაწერი და წიგნი გამოიცა, რომლებშიც განხილული იყო როზენკროიცერების მანიფესტები.

ე.წ. „როზენკროიცერულმა ფურორმა“ პიკს მიაღწია, როდესაც 1622 წელს ორი მისტიკური პლაკატი გამოჩნდა პარიზის კედლებზე ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად. პირველი მათგანი ამბობდა: „ჩვენ, წარმომადგენლები ვარდისა და ჯვრის უმაღლესი კოლეგიისა, ნამდვილად ვიმყოფებით, ხილულად და უხილავად, ამ ქალაქში (...)“. მეორე მათგანი კი მთავრდებოდა სიტყვებით: „ფიქრები, მაძიებლის ჭეშმარიტ სურვილთან ერთად, მიგვიყვანს ჩვენ მასთან, ხოლო მას ჩვენთან“.
ოქროს დუბლი (ფეხბურთი)

ოქროს დუბლი — ფეხბურთში საფეხბურთო კლუბის მიერ, ერთ სეზონში, ქვეყნის უმაღლესი ჩემპიონატისა და ეროვნული საფეხბურთო თასის ერთდროულად მოგება.

1889 წელს, მსოფლიო საფეხბურთო ისტორიაში პირველი კლუბი, რომელმაც „ოქროს დუბლი” შეასრულა, იყო პრესტონ ნორთ ენდი. კლუბმა იმ სეზონში ინგლისის საფეხბურთო ლიგაც და თასიც მოიგო.

საქართველო
საქართველოს ორმა კლუბმა მოახერხა დუბლის შესრულება და ერთ სეზონში საქართველოს უმაღლესი ლიგისა და საფეხბურთო თასის მოგება.

საფრანგეთი
საფრანგეთის თერთმეტმა კლუბმა მოახერხა დუბლის შესრულება და ერთ სეზონში საფრანგეთის საფეხბურთო ჩემპიონატისა და საფეხბურთო თასის მოგება.

ინგლისი
ინგლისის შვიდმა კლუბმა მოახერხა დუბლის შესრულება და ერთ სეზონში ინგლისის პირველი დივიზიონი/პრემიერ ლიგისა და ინგლისის საფეხბურთო თასის მოგება.

იტალია
იტალიის ხუთმა კლუბმა მოახერხა დუბლის შესრულება და ერთ სეზონში იტალიის საფეხბურთო ჩემპიონატისასა და საფეხბურთო თასის მოგება.

შენიშვნა: 2006 წელს, ინტერმა სერი მესამე ადგილზე დაასრულა, თუმცა საფეხბურთო სკანდალის გამო „იუვენტუსი” და „მილანი” დაისაჯა, ამის გამო ინტერი პირველი ადგილზე აღმოჩნდა.

ნიდერლანდები
ნიდერლანდების ექვსმა კლუბმა მოახერხა დუბლის შესრულება და ერთ სეზონში ნიდერლანდების საფეხბურთო ჩემპიონატისასა და საფეხბურთო თასის მოგება.
ურუგვაის დროშა

ურუგვაის ეროვნული დროშა შედგება ცხრა თანაბარი ჰორიზონტალური, ერთმანეთისგან მონაცვლე თეთრი და ლურჯი ზოლისგან. დროშის მარცხენა ზედა ნაწილი (კანტონი) თეთრია და ზედ დატანილია მაისის მზე, რომელსაც 16 ერთმანეთისგან მონაცვლე სამკუთხა და ტალღოვანი სხივი აქვს. დროშა პირველად 1828 წლის 16 დეკემბერს მიიღეს და 1830 წლის 11 ივლისამდე მას 17 ზოლი ჰქონდა, სანამ ახალი კანონი მათ რაოდენობას ცხრამდე შეამცირებდა. დროშის ავტორია ხოაკინ სუარესი.

სიმბოლიზმი და ნახაზი
ჰორიზონტალური ზოლები ურუგვაის ცხრა თავდაპირველ დეპარტამენტს განასახიერებს. მაისის მზე მსოფლიოს ახალი ერის სიმბოლოა.

ეროვნული ალმები
აღიარებულია ისტორიულ მიზეზთა გამო და სამთავრობო შენობებზე ეროვნულ დროშასთან ერთად ფრიალებს.

საზღვაო დროშები
გალერეა
ზაალ ელიავა

ზაალ ელიავა (დ. 2 იანვარი, 1985) — ქართველი ფეხბურთელი, ქუთაისის „ტორპედოს“ მარცხენა მცველი.

კარიერა
საკლუბო
პროფესიონალური კარიერა დაიწყო თბილისის „მერანში“, რომელსაც იმ დროს „მერანი-ოლიმპი“ ერქვა. შემდეგ იყო საფეხბურთო კლუბი „თბილისი“ და ლატვიური რიგის „სკონტო“. 2008 წელს დაბრუნდა საქართველოში და ითამაშა ორ თბილისურ კლუბში, „ლოკომოტივსა“ და „დინამოში“. მალევე, 2009 წლის ივლისში გადავიდა „ზესტაფონში“, სადაც ოთხი სეზონი გაატარა. ხელმძღვანელობასთან კონფლიქტის გამო „ზესტაფონი“ დატოვა და ბოლნისის „სიონში“ გადავიდა. 2013 წელს თბილისის „სასკოში“ 4 მატჩი ჩაატარა. 2014 წლიდან რევაზ ძოძუაშვილის მიერ თავიდან შეკრებილ ქუთაისის „ტორპედოს“ შეუერთდა.

სანაკრებო
21 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების შემადგენლობაში ჩატარებული აქვს 1 მატჩი, 2005 წლის 5 მარტს, ბერძენი თანატოლების წინააღმდეგ, ეროვნულ ნაკრებში 2006 წლიდან მოყოლებული ჩატარებული აქვს 8 მატჩი.

ტიტულები
უმაღლესი ლიგა ჩემპიონი (2): 2010/2011, 2011/2012.
ლატვიის ვირსლიგა მეორე ადგილი (1): 2005
საქართველოს თასის ფინალისტი (1): 2011/2012
ლატვიის თასის ფინალისტი (1): 2006
საქართველოს სუპერთასის გამარჯვებული (1): 2011/2012
ბოვინა (უისკონსინი)

ბოვინა — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის აუტაგამის ოლქის შემადგენლობაში.
2000 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 1 130 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 13,0 კაცი/კმ².
ფართობი 87,4 კმ².

გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი შეადგენს 87,4 კმ²-ს. აქედან, 87,2 კმ² ხმელეთს, ხოლო 0,2 კმ² წყალს უჭირავს.
გრინვილი (აუტაგამის ოლქი)

გრინვილი — ქალაქი აშშ-ში, უისკონსინის შტატში. შედის აუტაგამის ოლქის შემადგენლობაში.
2010 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 10 309 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 73,8 კაცი/კმ².
ფართობი 93 კმ².

გეოგრაფია
აშშ-ის ბიუროს აღწერის მონაცემებით, ქალაქის ფართობი შეადგენს 93 კმ²-ს. აქედან, 93 კმ² ხმელეთს, ხოლო 0,1 კმ² წყალს უჭირავს.
შვაბიის ოლქი

შვაბიის ოლქი  — საღვთო რომის იმპერიის ერთ-ერთი ოლქი.

შვაბიის ოლქი იმპერიის სხვა ქვედანაყოფებისგან გამოირჩეოდა მცირე და ჯუჯა სახელმწიფოების უჩვეულოდ დიდი რაოდენითა და საიმპერიო რაინდების მრავალი სამფლობელოთი. ოლქის მართვის ორგანოებში დომინირებაზე პრეტენზიები ჰქონდა ერთდროულად რამდენიმე სამთავროს: ვიურტემბერგის საჰერცოგოს, ბადენ-დურლახის მარკსაგრაფოსა და ბადენ-ბადენს, ასევე აუგსბურგის სამთავრო-საეპისკოპოსოს.
ფრანკონიის ოლქი

ფრანკონიის ოლქი — საღვთო რომის იმპერიის ერთ-ერთი ოლქი. შეიქმნა 1500 წელს. იგი მოიცავდა ყოფილი ფრანკონიის აღმოსავლეთ ნაწილს — დაახლოებით დღევანდელი ბავარიის ფედერალური მხარის ტერიტორიას, ხოლო დასავლეთი ფრანკონია შედიოდა ზემო რაინის ოლქში. „ფრანკონიის ჰერცოგის“ ტიტულს ატარებდნენ ვიურცბურგის ეპისკოპოსები.
ვეცლარი

ვეცლარი  — ძველი ქალაქი გერმანიაში, შუა ჰესენის ინდუსტრიული და კულტურული ცენტრი, ყოფილი საიმპერიო ქალაქი, სადაც შუა საუკუნეებში იმპერიის კამერალური სასამართლოს სხდომები იმართებოდა. მისი ოპტიკური, ელექტროტექნიკური, მეტალოდამამუშავებელი მრეწველობა და ზუსტი მექანიკა საყოველთაოდ ცნობილია. ვეცლარი ლან-დილის რაიონის ცენტრია.
ვეტერაუ

ვეტერაუს რაიონი  — რაიონი გერმანიაში. რაიონის ცენტრი — ქალაქი ფრიდბერგი. რაიონი შედის ჰესენის ფედერალურ მხარეში. ექვემდებარება დარმშტადტის ადმინისტრაციულ ოლქს. იკავებს 1101,71 კვ. კმ. ფართობს. მოსახლეობა შეადგენს 298 160 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 271 ადამიანი/კვ.კმ-ზე. რაიონის ოფიციალური კოდი — 06 4 40.
დიდი სამეფო საბჭო

დიდი სამეფო საბჭო — ევროპის შუა საუკუნეების მონარქიულ ქვეყნებში ძალაუფლების ერთ-ერთი ცენტრალური ორგანო, რომელიც წარმოადგენდა უმაღლესი არისტოკრატიისა და სამღვდელოების წარმომადგენლების კრებას, რომელსაც იწვევდა მეფე სახელმწიფოს მართვის მნიშვნელოვანი საკითხების განსახილველად. დიდი სამეფო საბჭო ბევრ ქვეყანაში პარლამენტის წინამორბედი იყო, თუმცა ძირითადად მხოლოდ სათათბირო ფუნქცია ჰქონდა. ეს ორგანო გამოხატავდა წამყვანი სოციალური ფენების ინტერესებს და მეფეს ქვეყნის პოლიტიკური ელიტის მხარდაჭერით უზურნველყოფდა.
ჯულია სტაილზი

ჯულია ო’ჰარა სტაილზი ( დ. 28 მარტი, 1981) — ამერიკელი მსახიობი. ცნობილი გახდა შესრულებული როლებით ფილმებში: „ჩემი სიძულვილის 10 მიზეზი“ (1999), „მხოლოდ მე და შენ“ (2000) და „ბოლო ცეკვა ჩემზეა“ (2001). მის კინოკარიერაში მნიშვნელოვანი იყო ფილმები „უცნობების ბიზნესი“ (2001), „მონა ლიზას ღიმილი“ (2003) და „ომენი“ (2006). აღსანიშნავია აგრეთვე ტრილოგია ჯეისონ ბორნზე: „ბორნის იდენტიფიკაცია“ (2002), „ბორნის უპირატესობა“ (2004), „ბორნის ულტიმატუმი“ (2007).

ბიოგრაფია
დაიბადა დედამისის — მეთუნის ჯუდით ნიუკომბ სტაილზისა და მამამისის — ბიზნესმენის ჯონ ო’ჰარას ოჯახში. აქვს ინგლისური, ირლანდიური და გერმანული გენეალოგია. პატარაობიდანვე იყო დაინტერესებული სამსახიობო ხელოვნებით. 11 წლის ასაკში შედგა მისი დებიუტი ნიუ-იორკის ერთ-ერთ თეატრალურ სცენაზე. 1996 წელს ითამაშა ფილმში „მიყვარხარ, აღარ მიყვარხარ“. 1997 წელს პატარა როლი მიიღო ფილმში „ეშმაკის საკუთრება“. ერთი წლის შემდეგ მთავარი როლი მიიღო ფილმში „ავი“. მნიშვნელოვანი იყო ფილმი „ჩემი სიძულვილის 10 მიზეზი“, სადაც თამაში მოუწია ჰით ლეჯერთან. 2000-იან წლებში გამოჩნდა ფილმებში: „წვეულება“ (2003), „პრინცი და მე“ (2004), „ბუს ყვირილი“ (2009), „იმედის სხივების კრებული“ (2012) და სხვა. გადაღებულია აგრეთვე სერიალში „დექსტერი“.

2005 წელს დაამთავრა კოლუმბიის უნივერსიტეტი ინგლისური ლიტერატურის სეციალიზაციით. სტაილზი ვეგეტარიანელია, წარსულში ვეგანი იყო. უყვარს ბეისბოლი და არის ნიუ-იორკ მეტსის გულშემატკივარი. თავის თავს ფემინისტს უწოდებს და 2004 წელს ფემინიზმზე დაწერა სტატია -ში. სტაილზი რომანტიკულ ურთიერთობაში იმყოფებოდა მსახიობთან ჯონათან კრამერთან.
მემინგენი

მემინგენი  — ქალაქი გერმანიაში, მდებარეობს ბავარიის მიწაზე.

ექვემდებარება შვაბიის ადმინისტრაციულ ოლქს. მოსახლეობა შეადგენს 41 025 ადამიანს (2010 წლის 31 დეკემბრის მონაცემებით). ფართობი — 70,17 კმ². ოფიციალური კოდი — 09 7 64 000.

ქალაქი იყოფა 7 საქალაქო რაიონად.

ქალაქის ცენტრიდან აღმოსავლეთით 4 კმ-ში მდებარეობს მემინგენის აეროპორტი.

საერთაშორისო ურთიერთობები
დობილი ქალაქები
გლენდეილი, აშშ (1976)
ტერამოს პროვინცია, იტალია (1981)
ტერამო, იტალია (1981)
ოში, საფრანგეთი (1990)
ლუთერშტადტ-აისლებენი, გერმანია (1990)
კირიათ-შმონა, ისრაელი (2009)
კარატაში, თურქეთი (2009)
ლიცელსდორფი, ავსტრია (2009)
ჩერნიჰივი, უკრაინა (2009)

პარტნიორი ქალაქები
კოლმარი, საფრანგეთი

ცნობილი პიროვნებები
ვალთერი, ბერნჰარდ (1430—1504) — ცნობილი გერმანელი ასტრონომი.
შტრიგელი, ბერნჰარდ (დაახლოებით 1460—1528) — შვაბიის სკოლის გერმანელი მხატვარი.
შტრიგელი, ივო (1430—1516) — ადრეული რენესანსის პერიოდის გერმანელი მხატვარი და მოქანდაკე.
შტრიგელი, ჰანს უმცროსი (1450—1479) — გერმანელი მხატვარი.
ჰომელი, იოჰან (1518—1562) — გერმანელი მათემატიკოსი და ასტრონომი.
მემინგენში დაიბადნენ მიუნხენის „ბაიერნისა“ და გერმანიის ნაკრების ნახევარმცველი მარიო გეცე და მცველი ჰოლგერ ბადშტუბერი.

გალერეა
მიულჰაუზენი

მიულჰაუზენი — ქალაქი გერმანიაში, თიურინგიის ფედერალურ მიწაზე.

განლაგებულია მდინარე უნსტრუტზე. ქალაქი მოსახლეობა შეადგენს 36 874 მცხოვრებს (2006 წლის 31 დეკემბრის მონაცემებით). უახლოესი მეზობელი მსხვილი ქალაქები: ერფურტი (დაახლოებით 55 კმ სამხრეთ-აღმოსავლეთით), გიოტინგენი (დაახლოებით 60 კმ ჩრდილო-დასავლეთით), კასელი (დაახლოებით 85 კმ დასავლეთით). შუა საუკუნეებში მიულჰაუზენი ერფურტის შემდეგ თიურინგიის მეორე უმსხვილეს ქალაქად ითვლებოდა. ქალაქი ცნობილია გერმანიაში უმსხვილესი ბაზრობით (მიულჰოიზერ კირმესი), რომელიც პირველად 1877 წელს გაიმართა.
არჩევითი მონარქია

არჩევითი მონარქია — მონარქიის ტიპი, როდესაც ახალ მონარქს მისი წინამორბედის უფლებამოსილებების შეწყვეტის შემდეგ ირჩევს პარლამენტი, მონარქიული ოჯახის წევრები ან სხვა სპეციალური ორგანო. ასეთი სისტემა ხშირად გამოიყენებოდა არქაულ სახელმწიფოებში — ძველი რომის მეფეებს ირჩევდა კომიცია, მონღოლთა იმპერიის ყაენებს — ყურულთაი. ბევრ ქვეყანაში, მაგალითად, საფრანგეთში, სადაც ტახტის მემკვიდრეს მამის სიცოცხლეშივე ირჩევდნენ, შუა საუკუნეების სკანდინავიაში, კორეულ სახელმწიფო სილაში აბსოლუტური მონარქიის განმტკიცებას მოჰყვა მემკვიდრეობით მონარქიაზე გადასვლა.
ეზოპე

ეზოპე — ძველბერძენი მეიგავე. იგავის, როგორც ჟანრის, შემქმნელი, ცხოვრობდა ძველი წელთაღრიცხვის საუკუნეში. წარმოშობით ფრიგიელი იყო. მან დაწერა 400-მდე იგავ-არაკი.

ანტიკურ სამყაროში ეზოპეს კრებულები ფართოდ იყო გავრცელებული. უძველეს მათგანს ძველი წელთაღრიცხვის საუკუნეს მიაკუთვნებენ. - საუკუნეების მიჯნაზე ეზოპეს არაკები შეკრიბა მაქსიმე პლანუდემ. ეზოპეს პროზაული არაკების ენა სადა და მარტივია, სტილი — დახვეწილი და ლაკონიური. არაკები ორი ნაწილისაგან შედგება — არაკისა და შეგონებისაგან. ეზოპეს არაკები გალექსა ბაბრიოსმა. მისი არაკების სიუჟეტები გამოიყენა ფედრუსმა. შემდგომში ამ სიუჟეტებს სესხულობდნენ ჟან ლაფონტენი, სულხან-საბა ორბელიანი, ივანე კრილოვი.

კუზიანი, შეუხედავი და უპოვარი მონა გასამრჯელოდ მხოლოდ თავისუფლებას მოითხოვდა. ეზოპეს სახელი ლიტერატურის ისტორიაში გამორჩეულ ადგილს იკავებს, რადგანაც იგი არა მხოლოდ წერდა ბრძნულ იგავ-არაკებს, არამედ მხატვრული, ქარაგმული ენის შემქმნელიც იყო. ისტორიის ყველაზე პირქუშ პერიოდში, როდესაც ქვეყნებს ტირანები თუ დიქტატორები განაგებდნენ, კაცობრიობა მათ წინაშე არ დადუმებულა და სასოწარკვეთილებაში არ ჩავარდნილა, რადგანაც უსამართლობასთან ბრძოლის ერთ-ერთ უსასტიკეს იარაღს — ეზოპეს ენას ფლობდა.
ჰოფტაგი

ჰოფტაგი — შუა საუკუნეების გერმანიაში სახელწოდება, რომლითაც მოიხსენიებდნენ არაოფიციალურ და არარეგულარულ კრებას, რომელსაც იწვევდა საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორი ან რომაელთა მეფე. უშუალოდ მონარქის გარდა, კრებას ესწრებოდნენ იმპერიის ფარგლებში მყოფი არჩეული მთავრები. კრებაზე განიხილებოდა უმნიშვნელოვანესი სახელმწიფო საქმეები. ადრეული ერუდიცია ამ ყრილობებს უკავშირებს იმპერიის რაიხსტაგს , თუმცა ამ კრებებზე განიხილავდნენ არა ზოგადად იმპერიას, არამედ მის ინდივიდუალურ მმართველებს. ფაქტია, რომ რაიხსტაგის სამართლებრივი ინსტიტუტი გაცილებით უფრო გვიან შეიქმნა.
პარიზის პარლამენტი

პარიზის პარლამენტი — უმაღლესი სასამართლო ორგანო ძველი რეჟიმის საფრანგეთში. საუკუნიდან — ყველაზე მნიშვნელოვანი პროვინციული პარლამენტებიდან, რომლებიც იქმნებოდა მის მაგალითზე ქვეყნის სხვადასხვა რეგიონში.

პარლამენტი წარმოიქმნა სამეფო საბჭოსგან . პირველი კაპეტინგების დროს ეს იყო მეფის ვასალებისა და პრელატების ყრილობები, რომლებზეც განიხილებოდა მიმდინარე პოლიტიკური და სამართლებრივი საკითხები. საუკუნეში სასამართლოს შემადგენლობა შეავსეს პროფესიონალმა იურისტებმა ; მონარქი უფრო და უფრო ხშირად დელეგირებდა თავის სასამართლო უფლებებს ამ ორგანოს.
ურუგვაის გერბი

ურუგვაის ეროვნული გერბი მიღებულ იქნა 1829 წლის 19 მარტის კანონის საფუძველზე.

შედგება ოვალისგან, რომელიც დაყოფილია ოთხ თანაბარ ნაწილად, თავზე კი ამომავალი ოქროსფერი „მაისის მზე“ ადგას, რაც ურუგვაის სახელმწიფოს აღზევების სიმბოლოა. მარჯვნივ და მარცხნივ ოვალს გარს არტყავს ზეთისხილის რტოები, როგორც დიდებისა და მშვიდობის სიმბოლო, დაბლა კი ლურჯი ბაფთა.

ზედა მარცხენა სექციაში ლურჯ ფონზე გამოსახულია სასწორი — თანასწორობისა და სამართლიანობის სიმბოლო, მარჯვენა სექციაში მონტევიდეოს ბორცვი, მის მწვერვალზე მდგარი ციხესიმაგრით, განასახიერებს სიძლიერეს.

ქვედა მარცხენა სექციაში ვერცხლისფერ ფონზე გამოსახულია ყალყზე შემდგარი ცხენი — თავისუფლების სიმბოლო, მარჯვენა სექციაში კი ლურჯ ფონზე ხარი, როგორც ბარაქის სიმბოლო.
ჯინეტ რენკინი

ჯინეტ რენკინი ( დ. 11 ივნისი, 1880 — გ. 18 მაისი, 1973) — ამერიკელი პოლიტიკოსი. ის იყო პირველი ქალი, რომელიც გახდა აშშ-ის კონგრესის წევრი. რენკინს სჯეროდა, რომ მთავრობის უუნარობა და კორუფცია იყო ხელისუფლებაში ქალთა ნაკლებობის შედეგი. ის კონგრესში არჩეული იყო მონტანას შტატიდან. რენკინი კონგრესის წევრი გახდა 1917 წლის 4 მარტს, ჯერ კიდევ მაშინ, როდესაც აშშ-ის ბევრ შტატში ქალებს ჯერ კიდევ არ ჰქონდათ მოპოვებული აქტიური საარჩევნო ხმის უფლება.

რენკინი იყო პაციფისტი. ის იყო კონგრესის იმ ორმოცდაათ წევრს შორის, რომლებმაც მხარი არ დაუჭირეს აშშ-ის ჩაბმას პირველ მსოფლიო ომში და იყო ერთადერთი, ვინც მხარი არ დაუჭირა აშშ-ის ჩაბმას მეორე მსოფლიო ომში. ამ საკითხზე 1941 წელს კენჭისყრისას მან განაცხადა: „მე ვერ წავალ ომში, რადგან ვარ ქალი და ასევე უარს ვამბობ სხვა გავუშვა ომში“
ბაქარ მირცხულავა

ბაქარ მირცხულავა (დ. 24 მაისი, 1992, გალი) — ქართველი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ჩიხურას“ ცენტრალური მცველი.

კარიერა
საკლუბო
მირცხულავა 16 წლის იყო, როცა ქუთაისის ტორპედოდან პორტუგალიური გრანდის, ლისაბონის „ბენფიკას“ ახალგაზრდულ გუნდში ჩაირიცხა. თავის გამოჩენის შემდეგ „ბენფიკას“ დუბლებში გადაიყვანეს.
„ბენფიკადან“ წამოსვლის შემდეგ პორტუგალიაშივე ჰქონდა მარიტიმუს ვარიანტი, ამასთან ერთად ბელგიურ ან რუსულ კლუბში გადასვლას სთავაზობდნენ, მაგრამ არანაირი კონტრაქტი არ შედგა. ბოლო ვარიანტი იყო ქუთაისის „ტორპედოში“ დაბრუნება, სადაც მწვრთნელად კიკნაძე-ზამთარაძის დუეტი მუშაობდა, თუმცა ბენფიკას გათავისუფლების ფურცელს 2 თვით დააგვიანდა, მანამდე ტორპედოს მწვრთნელად გია გეგუჩაძე დაინიშნა, რომელმაც ზამთრამდე არ ათამაშა, ანთალიური შეკრებიდან დაბრუნების შემდეგ კი „ტორპედოს“ დუბლებში გადაიყვანა.

2012 წლის ივლისში „ტორპედოდან“ თავისუფალი აგენტის სტატუსით წამოვიდა. 2013 წლის იანვრიდან კი მოლდოვური კიშინიოვის „ზიმბრუში“ გადავიდა. ამავე წლის აგვისთოდან საფეხბურთო კლუბ „ზუგდიდის“ ღირსებას იცავდა, ხოლო 2015 წლის იანვარში ქუთაისის „ტორპედოს“ შეუერთდა. უმაღლესი ლიგის 2016 წლის გარდამავალი სეზონი ქობულეთის „შუქურას“ შემადგენლობაში გაატარა. 2017 წლის ზამთრის სატრანსფერო ფანჯრისას საჩხერის „ჩიხურას“ შეუერთდა.

სანაკრებო
საქართველოს 17 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებში ჩატარებული აქვს 8 მატჩი. 19 წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებში კი სამი, აქედან ორი აზერბაიჯანელ და პორტუგალიელ თანადოლებთან ქართველებმა მარცხი განიცადეს, ხოლო საბერძნეთის წინააღმდეგ ჯვაროსნება იმარჯვეს(1-0). 21 წლამდელთა ნაკრების 2010 წლის 30 მაისს, შვეიცარიის წინააღმდეგ გასამართი ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის მატჩისთვის ოთარ გაბელიამ ბაქარიც გამოიძახა, თუმცა იგი მოედანზე არ გამოჩენილა. თამაში ფრედ (0-0) დასრულდა.
რევაზ ადამია

რევაზ ადამია (დ. 20 ივლისი 1952, თბილისი — გ. 4 მარტი, 2014) — ქართველი ბიოლოგი, პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე. საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი.

1974 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტი. 1974 წლიდან ეწეოდა სამეცნიერო საქმიანობას: 1974-1979 წლებში იყო სამეცნიერო-საწარმოო გაერთიანება „ბაქტერიოფაგი“ უმცროსი მეცნიერ თანამშრომელი. 1979-1982 წლებში იყო უფროსი მეცნიერ თანამშრომლი. 1982-1988 წლებში იყო სექტორის ხელმძღვანელი, ხოლო 1988 წლიდან ლაბორატორიის უფროსი. 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მწვანეთა პარტია“. 1993-1995 წლებში რევაზ ადამია იყო საქართველოს პარლამენტის თავდაცვისა და უშიშროების კომისიის მდივანი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს პარლამენტის მეოთხე მოწვევის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი. 1999-2004 წლებში იყო საქართველოს პარლამენტის მეხუთე მოწვევის წევრი (თბილისის საბურთალოს მაჟორიტარული), საარჩევნო ბლოკი: საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი .

1995-2002 წლებში საქართველოს პარლამენტის თავდაცვისა და უშიშროების კომიტეტის თავმჯდომარე. 1999-2001 წლებში არჩეულ იქნა ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეის ვიცე-პრეზიდენტად.
1992-2001 წლებში რევაზ ადამია იყო რუსეთის სამხედრო ბაზების საქართველოდან გაყვანის მოლაპარაკებებში საქართველოს სახელმწიფო დელეგაციის წამყვანი წევრი და 1999 წლის სტამბოლის ეუთოს სამიტზე მიღებული უმნიშვნელოვანესი გადაწყვეტილებების ერთ-ერთი აქტიური მონაწილე. 2002-2006 წლებში საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელი გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში.