iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
იოსი გინსბერგი

იოსი გინსბერგი (; დ. 25 აპრილი, 1959, თელ-ავივი) — ებრაელი მოგზაური, მწერალი და ქველმოქმედი. ცხოვრობს ავსტრალიაში. მსოფლიოში ცნობილი გახდა ამაზონის ჯუნგლებში 1981 წელს გადამხდარი ისტორიის შედეგად.

ამაზონის ჯუნგლებში გადატანილი ისტორია საფუძვლად დაედო რეჟისორ გრეგ მაკლინის ფსიქოლოგიურ ტრილერს „ჯუნგლები“, რომელშიც იოსი გინსბერგის როლს დენიელ რედკლიფი ასრულებს.

მოგზაურობა ამაზონის ჯუნგლებში
ისრაელის სამხედრო-საზღვაო ძალებში მსახურობის შემდეგ 1981 წელს ყოფილი პატიმრის ანრი შარიერის ავტობიოგრაფიული წიგნით, „ფარვანა“, შთაგონებულმა, გადაწყვიტა რომ ემოგზაურა სამხრეთ ამერიკაში. გინსბერგი სხვადასხვა სამუშაოს ასრულებდა რათა მოეგროვებინა მოგზაურობის თანხა და გამოეკვლია ამაზონის ჯუნგლები. იოსი ჩავიდა ვენესუელაში და იქიდან ავტოსტოპით კოლუმბიაში. აქ იგი დაუმეგობრდა ამერიკელ ფოტოგრაფს კევინ გეილს და მასთან ერთად გაემგზავრა ბოლივიის დედაქალაქ ლა-პასში. ლა-პასში იოსი დაითანხმა ავსტრიელმა გეოლოგმა კარლ რუპრეხტმა გაყოლოდა ექსპედიციაში ბოლივიის ამაზონიაში ოქროსა და ინდიელების სოფელ ტაკანას მოსაძებნად. აქ მათ შეუერთდა კევინ გეილის მეგობარი, შვეიცარიელი მასწავლებელი მარკუსი.

21 წლის იოსი და მისი ორი ახალი მეგობარი კარლ რუპრეხტთან ერთად ჩაფრინდნენ ქალაქ რურენაბაკში. ადგილობრივი მოსახლეობა აფრთხილებდა საფრთხის შემცველი მოგზაურობის შესახებ, თუმცა ჯგუფი მაინც გაემგზავრა ჯუნგლებში, მდინარე ბენის ხეობაში. ხელმძღვანელობდნენ რუპრეხტის შედგენილი რუკით და ჩერდებოდნენ სოფლებში მარაგის შესავსებად და მედიკამენტების ასაღებად. როდესაც საკვები გამოელიათ დაიწყეს მაიმუნების ჭამა. ჯუნგლებში რამდენიმე დღის მოგზაურობის შემდეგ, მეგობრები მიხვდნენ, რომ რუპრეხტი ატყუებდა ოქროსა და ინდოეთის სოფლის შესახებ და იგი იყო ავსტრიელი კრიმინალი, რომელიც ოქროს ეძებდა თავისი ეგოისტური მიზნებისათვის. ამის გამო ჯგუფში სიტუაცია დაიძაბა, რამაც მარშრუტის შეცვლა გამოიწვია. გეილმა და გინსბერგმა გადაწყვიტეს ტივის აშენება და მისი საშუალებით გზის გაგრძელება მდინარე ტუიჩიზე, ხოლო შემდეგ მდინარე ბენიზე. რადგან რუპრეხტმა არ იცოდა ცურვა მარკუსთან ერთად მდინარის გასწვრივ ფეხით არჩია მგზავრობა სოფელ ტაკანამდე. შეთანხმდნენ რომ შეხვდებოდნენ აღდგომას ლა-პასში. სამი კვირის შემდეგ იოსი შეხვდა კევინს, რომელიც იოსის მოსაძებნად მოტორიანი ნავით ადგილობრივ მაცხოვრებელთან ერთად აუყვა მდინარის დინებას. ჯუნგლებიდან დაბრუნების შემდეგ სამი თვე მკურნალობდა საავადმყოფოში. რეჟისორი — გრეგ მაკლინი.

პირადი ცხოვრება
იოსი გინსბერგი დაიბადა და გაიზარდა თელ-ავივში. მისი მშობლები ჰოლოკოსტს გადაურჩნენ.

სამჯერ იყო ქორწინებაში. ჰყავს ოთხი შვილი: მია, ხაიამი, ნისიმი და შალომი. ისინი ცხოვრობენ ისრაელში, ავსტრალიასა და აშშ-ში.
შემოქმედის მაცხოვრის ხატი

შემოქმედის მაცხოვრის ხატი — მაცხოვრის, ოქროს პერანგიანი ხატი (4534 სმ.), ჩასმულია 1 არშინი და 4 ვერშოკის სიგრძისა და 1 არშინი სიგანის (9072 სმ) მეორე დიდ ხატში, რომელიც მოჭედილია მოოქროვილი ვერცხლით. მასზე რელიეფურად გამოსახული იყო წმინდანები. ხატი ინახებოდა შემოქმედის მონასტერში და თარიღდება საუკუნით. ამჟამად ხატი დაკარგულია.

1847-1848 წელს მარი ბროსემ იმოგზაურა დასავლეთ საქართველოში, თუმცა ის გურიაში არ იმყოფებოდა. მას გურიის ტექსტები მიაწოდეს მიქაელ ბარათაშვილმა და ადამ ტრჟასკოვსკიმ, რომლებიც თავის 1851 წელის ნაშრომს თან დაურთო.

1870 წელს ხატი ინახულა და გადაიღო დიმიტრი ერმაკოვმა. მარი ბროსე აღნიშნულ ხატს აღწერს, როგორც დიმიტრი ერმაკოვის ფოტო №126-ს. ხატი, დიმიტრი ერმაკოვის კოლექციაში გვხვდება ასევე №13464 ფოტოზეც.

1873 წელს ხატი ინახულა დიმიტრი ბაქრაძემ, ხოლო 1890 წელს თავის შრომაში ნიკოდიმ კონდაკოვმაც შეიტანა. ხატზე მოხსენიებულნი არიან: გიორგი გურიელი, მისი მეუღლე ელენე და ძე მამია გურიელი, ასევე შემოქმედის წინამძღვარი სერაპიონი (მაჭუტაძე), შემოქმედელი მალაქია ბატონიშვილი, შემოქმედელი მიტროპოლიტი ნიკოლოზი, შემოქმედელი მიტროპოლიტი იაკობი (დუმბაძე), იესე კანდელაკი და გულშან ცეცხლაძის ასული.

ხატის აღწერა
დიდი ხატის წინ ქვემო არშიაზე იკითხებოდა შემდეგი ასომთავრული წარწერა:

თვით მაცხოვრის შუახატზე წინ ქვევით იყო ანაბეჭდი უკვე აძრობილი არშიის ხეზე:

ზურგის მხარეზე ვერცხლის გარსამოსზე იკითხებოდა ასომთავრული წარწერა:

ზურგის ქვემო ნაწილზე:

ხოლო ზურგის არშიაზე იკითხებოდა:
ხათუნა ლორიგი

ხათუნა ლორიგი (ქვრივიშვილი) (დ. 1 იანვარი, 1974, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი ქალი (მშვილდოსნობა), 1992 წლის ბარსელონას ოლიმპიური თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი გუნდურში, მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2013, ბელექი, თურქეთი; მიქსი), ევროპის ორგზის ჩემპიონი გუნდურში (1990, ბარსელონა, ესპანეთი; 1992, ვალეტა, მალტა) და ასევე ევროპის ჩემპიონი პირადში (1992, ვალეტა, მალტა). ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1990, ბარსელონა, ესპანეთი), ახალგაზრდებში ევროპის ჩემპიონი (1989).

1996 წელს ატლანტის, ხოლო 2000 წელს სიდნეის ოლიმპიადებში საქართველოს სახელით მონაწილეობდა და 40 სპორტსმენს შორის ვერ მოხვდა. 2007 წლიდან ამერიკის შეერთებული შტატების მოქალაქეა და ამ ქვეყნის მშვილდოსანთა ნაკრების წევრი. ხათუნა ლორიგის მიღწევები ამერიკის მშვილდოსანთა ნაკრების წევრის სახელით — პანამერიკული თამაშების ჩემპიონი ( 2015, ტორონტო, კანადა; 2019, ლიმა, პერუ; გუნდური), პანამერიკული თამაშების ვიცე-ჩემპიონი (2011, გვადალახარა, მექსიკა, გუნდური; 2019, ლიმა, პერუ), პანამერიკული თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი ( 2015 ტორონტო, კანადა; გუნდური), მსოფლიო თასის გამარჯვებული (2010, ედინბურგი, შოტლანდია; მიქსი).

ძირითადი შედეგები
ალმასხან გუგუშვილი

ალმასხან შოთას ძე გუგუშვილი (დ. 7 ოქტომბერი, 1937, თბილისი, — გ. 10 დეკემბერი, 2003, იქვე) — ქართველი ინჟინერ-ელექტრიკოსი; ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1986), პროფესორი (1991).

დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტი (1960). 1960–1963 მუშაობდა თბილისის ხელსაწყოთმშენებლობის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში. 1967 წლიდან იყო საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკისა და ტელემექანიკის კათედრის დოცენტი, 1977 წლიდან — ამავე კათედრის გამგე. გუგუშვილის სამეცნიერო და მეთოლოგიური შრომები ეხება არაწრფივი სისტემების იდენტიფიკაციას, ოპტიმალური და ადაპტური მართვის თეორიას, გამოსახულების ციფრული დამუშავებისა და კომპიუტერული გრაფიკის აქტუალურ საკითხებს, ენერგეტიკის თეორიის გამოყენებას მართვის თეორიაში. 2001 წელს მისი ხელმძღვანელობით საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ინსტიტუტში ჩატარდა სამუშაოები ხელოვნური კლიმატის მართვის სისტემის შესაქმნელად. 2004 წელს მიენიჭა საქართველოს სახელმწიფო პრემია (გარდაცვალების შემდეგ). დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (2003).
გიორგი გუგუშვილი

გიორგი (გია) ბონდოს ძე გუგუშვილი (დ. 16 აგვისტო, 1952, თბილისი) — ქართველი მხატვარი.

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემია (თსსა) 1977 წელს (პროფ. კ. მახარაძის სახელოსნო). 1983–1989 წლებში ასწავლიდა თბილისის მხატვრის სახლთან არსებულ ს. ქობულაძის სახელობის ნატიფი ხელოვნების სტუდიაში. 1987–1996 წლებში იყო საქართველოს მხატვართა კავშირის გამგეობის მდივანი, 2004-2006 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის პრორექტორი, 2006-2009 წლებში — თსსა სრული პროფესორი, სახვითი ხელოვნების ფაკულტეტის დეკანი, 2014 წლიდან — თსსა რექტორი.

გუგუშვილის ნამუშევრებიდან აღსანიშნავია: სერია „ორი ფლეიტა“, „ჩიტებზე მონადირე“ (ორივე 1984, მხატვრის საკუთრება), „მუსიკოსი“ (1985), „უცნობი“, „დასაწყისი“ (ორივე 1986, საქართველოს ხელოვნების მუზეუმი), „დაგვიანებული მგზავრის სიზმარი“ (1987, კერძო კოლექცია, მოსკოვი), „პური“ (1988), „პასტორალი“ (1991), „დიალოგი“ (1992), „თავისუფალი კაცი“ (1997) და სხვ.; ნამუშევრების სერიისათვის „დავით გარეჯა“, „ღვთისმშობელი“, „ნოსტალგია“ — მიენიჭა საქართველოს სახელმწიფო პრემია (1994). აქტიურად მონაწილეობს საქართველოსა და საზღვარგარეთ გამართულ პერსონალურ თუ ჯგუფურ გამოფენებში. 1988 წელს ოსაკაში (იაპონია) საერთაშ. გამოფენაზე დაჯილდოვდა ოქროს მედლით. 2007 წელს გამარჯვება მოიპოვა დუბაის საერთაშორისო სიმპოზიუმზე.
გუგული გუგუშვილი

გუგული კოკის ასული გუგუშვილი (დ. 19 სექტემბერი, 1923, სოფ. ეწერი, ახლანდ. აბაშის მუნიციპალიტეტი, — გ. 10 აგვისტო, 2010, თბილისი) — ქართველი ენტომოლოგი; ბიოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1977), პროფესორი (1996).

1945 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტი. 1946 წლიდან მუშაობდა ს. ვირსალაძის სახელობის სამედიცინო პარაზიტოლოგიისა და ტროპიკული მედიცინის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში. 1999 წლიდან იყო ამავე ინსტიტუტის ტრანსმისიულ სნეულებათა ეპიდემიოლოგიისა და სამედიცინო ენტომოლოგიის განყოფილების ხელმძღვანელი. ამავდროულად, 1950 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას თბილისის სახელმწიფო ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტში. უშუალოდ ხელმძღვანელობდა მალარიის ლიკვიდაციას კოლხეთის დაბლობზე და მალარიის გადამტანების პრევენციას აფხაზეთსა და აჭარაში. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (1999).
შემოქმედის ღვთისმშობლის ხატი

შემოქმედის ღვთისმშობლის ხატი — ღვთისმშობლის ორი ხატი შემოქმედის მონასტრიდან. ღვთისმშობლის ხატები ვინმე მგალობლიშვილმა გადაასვენა სამცხიდან შემოქმედში.

პირველი ხატი
1873 წელს ღვთისმშობლის ხატი (9061 სმ.) პირველად ინახულა და აღწერა დიმიტრი ბაქრაძემ, 1890 წელს გამოაქვეყნა თავის შრომაში ნიკოდიმ კონდაკოვმა. ხატი შეტანილი აქვს თავის კატალოგში დიმიტრი ერმაკოვსაც (№122 და 13460).

ხატს ზემოდან ჰქონდა მრავალი ასომთავრული წარწერა, რომელშიც მამია გურიელი და მისი თანამეცხედრე თინათინია მოხსენიებული.

დიდ ხატში ჩასმულია შედარებით მომცრო ზომის ღვთისმშობლის ხატი ჩვილით, ოქროს ამობურცულ შეჭედილობაზე, ჩასმულია სამი ხოშორი თვალი: ფირუზი, ლალი და იაგუნდი. უკანა მხარის ვერცხლის გარსამოსზე ჰქონდა შემდეგი წარწერა:

წარწერაში მოხსენიებულნი არიან: ვახტანგ გურიელი, მისი მეუღლე ქაიხოსრო ათაბაგის ასული თამარი და ძე ქაიხოსრო გურიელი.

მეორე ხატი
დიმიტრი ბაქრაძე თავის 1873 წლის „მოგზაურობაში“ და ნიკოდიმ კონდაკოვი 1890 წელს აღწერენ დიდ ხატს. იგი შეტანილი აქვს თავის კატალოგში დიმიტრი ერმაკოვსაც (№120).

მოოქროვილი ვერცხლის ჭედური დიდი ხატის ზმოები იყო: სიგრძე 1 არშინი და 4 გოჯი, სიგანე 1 არშინი (90 × 72 სმ.). ამ ხატს შუაგულში მდებარეობდა მცირე ჩასადგმელი ხატი ღვთისმშობლისა ოქროს მოჭედილობით, 14 ძვირფასი თვლის, რომელთაგან 1 კაკლისოდენა იაგუნდი იყო, ხოლო 4 ცოტათი მომცრო ფირუზი. მის (შიდა ხატის) ქვედა არშიაზე შემდეგი წარწერა იკითხებოდა:

დიდ ხატზე, ღვთისმშობლის შუახატის ქვემოთ მარჯვივ იკითხებოდა წარწერა:

დიდ ხატზე მარცხნივ უფრო მაღლა კიდეზე:

წარწერებში მოხსენიებილი ისტყვა „ფერხვა“ საქართველოში, გურიის გარდა არსად გამოიყენებოდა. აქ იგი ნიშნავდა ხელში ხატით ახალი წლის მილოცვას. ამ ჩვეულებას განსაკუთრებით მტკიცედ იცავდნენ მთელ გურიაში და სრულდებოდა ახალი წლის მხოლოდ მეორე დღეს. ამ წესჩვეულების დეტალები მეტად საყურადღებოა. წარწერაში აღნიშნული მთავრის ჩვეულებას დიდი ზეიმით იცავდნენ დიმიტრი გურიელის ოჯახში. მისი სიტყვებით, ახალ წელს ხატი შემოქმედის ტაძრიდან საზეიმოდ გამოჰონდათ ხოლმე გურიელის სასახლემდე და კვლავ უკან აბრუნებდნენ.

ხატზე მოხსენიებული პირების მამია გურიელისა და მისი მეუღლის თინათინ დედოფლის მოღვაწეობის პერიოდი სავსებით ემთხვევა ხატზე არსებული თარიღს — 1601 წელს.
ეთერ გუგუშვილი

ეთერ ნიკოლოზის ასული გუგუშვილი (დ. 2 სექტემბერი, 1925, თბილისი — გ. 2 თებერვალი, 2005, იქვე) — ქართველი თეატრმცოდნე, თეატრის ისტორიკოსი. საქართველოს (1967), აფხაზეთის (1974) და დაღესტნის (1984) ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე; ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორი (1971), პროფესორი (1973).

დაამთავრა მოსკოვის ანატოლი ლუნაჩარსკის სახელობის თეატრალური ხელოვნების სახელმწიფო ინსტიტუტი 1950 წელს. 1954-1955 წლებში მუშაობდა კულტურის სამინისტროში: იყო ხელოვნების საქმეთა მთავარი სამმართველოს უფროსის მოადგილე, შემდგომ სამმართველოს უფროსი; 1955-1972 წლებში შოთა რუსთაველის სახელობის საქართველოს სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის პრორექტორი, 1973-2005 წლებში — ინსტიტუტის რექტორი. წლების მანძილზე იყო საქართველოს თეატრის მოღვაწეთა კავშირის მდივანი და პრეზიდიუმის წევრი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საქართველოს კომუნისტური პარტიიდან. ხელი მოაწერა საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (9 აპრილი, 1991). 1995 წლიდან იყო ვახტანგ ჭაბუკიანის სახელობის საერთაშორისო ცენტრის პრეზიდენტი. გამოქვეყნებული აქვს არაერთი სამეცნიერო და მეთოდოლოგიური ნაშრომი ქართული თეატრის შესახებ. დაჯილდოებულია კოტე მარჯანიშვილის სახელობის პრემიით (1974), ღირსების ორდენით (1996).
გადაღებულია ფილმში
1989: „წარსული მუდამ ჩვენთანაა“ რეჟ. ყარამან (გუგული) მგელაძე
ვლადიმერ გუგუშვილი

ვლადიმერ ივანეს ძე გუგუშვილი (დ. 17 დეკემბერი, 1934, თბილისი) — ქართველი გეოლოგი, გეოლოგიურ-მინერალოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი (1981), პროფესორი (1991).

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფიულ–გეოლოგიური ფაკულტეტი 1958 წელს. 1958–1960 წლებში მუშაობდა საქართველოს გეოლოგიურ სამმართველოსა და ა. თვალჭრელიძის სახ. კავკასიის მინერალური ნედლეულის ინსტიტუტში, 1960 წლიდან, დროგამოშვებით, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ა. ჯანელიძის სახელობის გეოლოგიურ ინსტიტუტში სხვადასხვა თანამდებობაზე. 1991–1994 წლებში იყო საქართველოს გეოლოგიის, გეოდეზიის და კარტოგრაფიის დეპარტამენტის დირექტორი, 2004–2006 წლებში — სააქციო საზოგადოება „მადნეულის“ სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე და პერსპექტიული განვითარების სამსახურის უფროსი. აღმოაჩინა ორი საბადო (ახალი ბედისეულის ბენტონიტური თიხები და მადნეულის კერამიკული ნედლეული). გუგშვილი იყო საქართველოს გეოლოგიური საზოგადოების ვიცე-პრეზიდენტი და დედამიწის შემსწავლელ მეცნიერებათა სამეცნიერო-საექსპერტო საბჭოს თავმჯდომარე. გუგუშვილის შრომები ეხება ვულკანოლოგიისა და პეტროლოგიის საკითხებს, სასარგებლო წიაღისეულის, მ. შ. ფერადი ლითონების საბადოების გენეზისისა და პოსტმაგმური პროცესების როლს დედამიწის ქერქის ფორმირების პროცესში.
ნოდარ გუგუშვილი

ნოდარ ევგენის ძე გუგუშვილი (დ. 28 სექტემბერი, 1927, სოფ. ეწერი, ახლანდ. აბაშის მუნიციპალიტეტი, — გ. 25 ოქტომბერი, 1996, თბილისი) — ქართველი სპორტული ჟურნალისტი, საქართველოს დამსახურებული ჟურნალისტი (1976).

ბიოგრაფია
დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი 1950 წელს. იმავე წლიდან გარდაცვალებამდე მუშაობდა გაზეთ „ლელოში“, ასევე სპორტულ კომენტატორად საქართველოს რადიოსა და ტელევიზიაში (1976–1980), ჟურნალ „მართვეს“ რედაქტორად (1984–1992),ქართული ენციკლოპედიის მთავარი რედაქციის სპორტის სამეცნიერო საბჭოს წევრად (1966 წლიდან) და თავმჯდომარედ (1983 წლიდან). აშუქებდა სპორტის ისტორიის, ოლიმპიური მოძრაობის, კალათბურთის, ჭიდაობისა და ალპინიზმის საკითხებს. მიღებული ჰქონდა მ. კაკაბაძის სახელობის პრემია (1993), ღირსების ორდენი (1996) და სხვ.
ჯემალ გუგუშვილი

ჯემალ (ელგუჯა) სერგოს ძე გუგუშვილი (დ. 14 აპრილი, 1945, აბაშა) — ქართველი ზოოტექნიკოსი, სპორტის მოღვაწე. სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი (1994), სპორტის დამსახურებული მუშაკი (2002); საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ–კოპესპონდენტი (2003), საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (2013), სომხეთის სასოფლო–სამეურნეო აკადემიის საპატიო პროფესორი (2000).

დაამთავრა საქართველოს ზოოტექნიკურ-სავეტერინარო ინსტიტუტი 1971 წელს. 1974-1987 წლებში მუშაობდა ამავე ინსტიტუტში სხვადასხვა სამეცნიერო და აკადემიურ თანამდებობაზე. 1998-2005 წლებში იყო ზოოტექიკურ-სავეტერინარო აკადემიის რექტორი. მისი კვლევის სფეროა მებოცვრეობის განვითარების პრობლემები. ამავდროულად მოღვაწეობა სპორტის სფეროში: 1994-1996 წლებში იყო საქართველოს ოლიმპიური ნაკრების მწვრთნელი ფეხბურთში, 2006–2007 — საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემიის რექტორი. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით (2002).
აზერბაიჯანი და სუამი

სუამი შეიქმნა ევროკავშირსა და ნატო-ს წევრებთან უფრო ახლო ურთიერთობების დასამყარებლად. სუამის ქვეყნებს რეგიონში რუსული ექსპანსიონიზმისთვის წინააღმდეგობის გაწევა სურდათ. აზერბაიჯანი სტრატეგიულ როლს ასრულებს დემოკრატიისა და ეკონომიკური განვითარების ორგანიზაციაში. საერთაშორისო ორგანიზაციებთან და ცალკეულ ქვეყნებთან ურთიერთობების გაფართოება აზერბაიჯანის ინტერესებში შედის. სუამის ყველა ქვეყანა დამოკიდებულია რუსეთიდან ნავთობისა და გაზის იმპორტზე. იმავდროულად, აზერბაიჯანს აქვს ნავთობისა და გაზის მარაგი, რომელიც ექსპორტზე გადის რუსეთის გავლით. აზერბაიჯანს აქვს თავისი მილსადენები, რომლებიც უნდა დაიცვან სამხედროებმა, მაგრამ მოლდოვა და უკრაინა არ იზიარებენ ასეთ ინტერესს.

ისტორია
პირველად საქართველოს, უკრაინის, აზერბაიჯანისა და მოლდოვას თანამშრომლობა 1996 წელს დაიწყო ვენაში, ავსტრიაში, სადაც ოთხმა სახელმწიფომ შესთავაზეს ერთმანეთს საერთო მიზნები და ინიციატივები. 1997 წელს ევროპის საბჭოს სამიტზე, ამ სახელმწიფოების პრეზიდენტებმა გამოაცხადეს თავიანთი ინტერესები რეგიონალური თანამშრომლობის განვითარებაში. 1999 წლის 24 აპრილს სუამი გაფართოვდა სხვა წევრი სახელმწიფოთი - უზბეკეთით და დაერქვა სუუამი. 11 სექტემბრის ტერაქტმა ხელი შეუწყო უზბეკეთის გადაწყვეტილებას სუამში წევრობის შეწყვეტის შესახებ. 2006 წელს ორგანიზაციას სახელი შეეცვალა "დემოკრატიისა და ეკონომიკური განვითარების ორგანიზაციად".

2017 წლის 27 მარტს კიევში გაიმართა უკრაინის, საქართველოსა და მოლდოვას პრემიერ მინისტრების შეხვედრა და აზერბაიჯანის პრემიერ მინისტრის მოადგილის შეხვედრა. შედარებისთვის, 2008 წელს გამართულ პირველ შეხვედრაზე ჯგუფმა თავი დაანება ანტირუსულ სტრატეგიას და იმსჯელა ისეთი ეკონომიკური საკითხების შესახებ, როგორიცაა რეგიონალური სავაჭრო ხელშეკრულება და სატრანსპორტო დერეფანი. შეხვედრის დროს აზერბაიჯანმა სუამს მოუწოდა, ყურადღება მიაქციონ ვაჭრობასა და ტრანსპორტს. აზერბაიჯანის წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ სატრანსპორტო დერეფნის მუშაობა დაჩქარდა როგორც ორმხრივ, ასევე მრავალმხრივ ფორმატში. აზერბაიჯანი ასევე დაინტერესებულია სუამის აღორძინებით, როგორც ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციით და სუამ სივრცეში არსებული კონფლიქტების მოგვარების პლატფორმით. ”უპირველეს ყოვლისა, აუცილებელია გაერთიანდეს ძალისხმევა სუამის რეგიონში არსებული კონფლიქტების მოსაგვარებლად,” თქვა დეკემბერში სუამ-ის გენერალურმა მდივანმა და აზერბაიჯანელმა დიპლომატმა ალთაი ეფენდიევმა. აზერბაიჯანმა ასევე მოუწოდა სუამს, რომ ყურადღება მიაქციონ ვაჭრობასა და ტრანსპორტს.

აზერბაიჯანის თავმჯდომარეობა სუამში
სუამში აზერბაიჯანის პრეზიდენტობა დაიწყო 2007 წლის 19 ივლისს ბაქოს სამიტზე და გაგრძელდა ბათუმის სამიტამდე, 2008 წლის 1 ივნისს. ბაქოს სამიტი გაიმართა დევიზით "სუამი: კონტინენტების გაერთიანება". გრძელვადიანი განვითარების მნიშვნელობა და პარტნიორ ქვეყნებთან თანამშრომლობის სარგებელი ასახული იყო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პროგრამაში, პროგრამა კი ამ ორგანიზაციის საქმიანობის საფუძველს წარმოადგენდა 2007-2008 წლებში.
აბდერა (თრაკია)

აბდერა — ძველბერძნული ქალაქი თრაკიაში, თანამედროვე ქალაქ ავდირას (ქსანთის ნომი, საბერძნეთი) მახლობლად, ეგეოსის ზღვის სანაპიროზე, მდ. მესტის შესართავთან.

გადმოცემის მიხედვით აბდერა დაუარსებიათ ძვ. წ. საუკუნეში. დაახლ. ძვ. წ. 540 წელს აქ გადმოსახლდა იონიის ქალაქ თეოსის მოსახლეობა მას შემდეგ, რაც მათი სამშობლო სპარსელთა მეფე კიროსმა დაიპყრო. აბდერამ ცხოველი სავაჭრო ურთიერთობები დაამყარა თრაკიის შიდა რეგიონებთან. ძვ. წ. საუკუნეში დელოსის კავშირის ერთ-ერთი მდიდარი და წარმატებული წევრი იყო. ძვ. წ. საუკუნეში თრაკიელთა თავდასხმების გამო აბდერა თანდათან დაკნინდა და უმნიშვნელო დასახლებად იქცა. აბდერადან იყვნენ ძველბერძენი ფილოსოფოსები — პროტაგორა და დემოკრიტე. არქეოლოგიურმა გათხრებმა გამოავლინა ანტიკური ქალაქის კედლის და სიმაგრეების, თეატრის, რომის ეპოქის აბანოების ნანგრევები, ნეკროპოლი, ასევე მოზაიკები, ქანდაკებები, წარწერები და ადგილობრივი წარმოების ტერაკოტის ფიგურების მდიდარი კოლექცია.
მუჰამად აბდო

მუჰამად აბდო (; დ. 1849 — გ. 11 ივლისი, 1905) — ეგვიპტელი სწავლული, იურისტი და საზოგადო მოღვაწე, ისლამის ლიბერალი რეფორმატორი.

სწავლობდა ალ-აზჰარის უნივერსიტეტში. სტუდენტობის პერიოდში მოექცა ფილოსოფოსის და რელიგიური მოაზროვნის, ჯამალ ალ-დინ ალ-ავღანის პანისლამისტური იდეოლოგიის ქვეშ. ბრიტანული ოკუპაციის პერიოდში პოლიტიკური რადიკალიზმის გამო ეგვიპტიდან გასახლებული იყო 1882-1888 წლებში. სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ შეუდგა იურიდიულ კარიერას; მსახურობდა მოსამართლედ, 1899 წელს კი მუფთი გახდა. თავის ძირითად ნაშრომში „ტრაქტატი ღმერთის ერთადერთობის შესახებ“ ( -) ცდილობდა დაემტკიცებინა, რომ ისლამი აღმატებული იყო ქრისტიანობაზე, ვინაიდან მას მეცნიერებისა და ცივილიზაციის მიღწევების მიმართ მეტი მიმღებლობა გააჩნდა. აბდოს მოღვაწეობის პირობებში მოხდა ეგვიპტეში ისლამური კანონმდებლობის, ადმინისტრაციისა და განათლების სისტემის ლიბერალიზება. ის ქადაგებდა თანასწორობის, მიუკერძოებლობის, საზოგადოებრივი კეთილდღეობის და კეთილგონიერების პრინციპების დაცვას, თუნდაც ეს წინააღმდეგობაში ყოფილიყო ყურანის ტექსტის აღიარებულ ინტერპრეტაციასთან; ასევე მომხრე იყო ბრიტანელებთან მშვიდობიანი თანამშრომლობისა, რის გამოც დაპირისპირებული იყო ეგვიპტის მმართველ (ხედივე) აბას -თან და ნაციონალისტ პოლიტიკურ მოღვაწე მუსტაფა ქამილ-ფაშასთან.
რაშიდა ჯოუნსი

რაშიდა ლეაჰ ჯოუნსი (; დ. 25 თებერვალი, 1976) — ამერიკელი მსახიობი, პროდიუსერი და მწერალი. ცნობილია ენ პერკინსის შესრულებული როლით, რომელიც „“-ის კომედიურ სერიალში, – „პარკები და რეკრეაცია“-ში (2009-2015) ითამაშა..

ჯოუნსი 2000–2002 წლებში „“-ის დრამატულ სერიალში „ “ ლუიზა ფენის როლს თამაშობდა, ხოლო 2006 წლიდან 2011 წლამდე — „“-ის კომედიურ სერიალ „ოფისი“-ში კარენ ფილიპელის როლს. 2016 წლიდან 2019 წლამდე მონაწილეობას იღებდა „“-ს კომედიურ სერიალში „ენჯი ტრაიბეკა“.

ჯოუნსის ცნობადობა რამდენიმე ფილმში გადაღებულმა როლმაც მოუტანა, მათ შორისაა შემდეგი ფილმები: „მიყვარხარ ძმაო“ (2009), „სოციალური ქსელი“ (2010), „ჩვენი იდიოტი ძმა“ (2011), „მაპეტები“ (2011), „სელესტა და ჯესი სამუდამოდ“ (2012), „დამპლური თამაშები: შეგრჩა“ (2018). მას „სათამაშოების ისტორიები 4“-ის ისტორიის დაწერაში მონაწილეობა აქვს მიღებული.
გოგა მამიაური

გოგა მამიაური (დ. 3 აპრილი, 1999, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა), ჭაბუკებს შორის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2015, თბილისი, საქართველო, 69 კგ), ჭაბუკებს შორის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2015, იზმირი, თურქეთი, 63 კგ), ჭაბუკებს შორის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2016, ბაქო, აზერბაიჯანი, 69 კგ), ახალგაზრდებს შორის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2018, რიგა, ლატვია, 74 კგ).

ძირითადი შედეგები
რომან მარსაგიშვილი

რომან მარსაგიშვილი (დ. 4 აპრილი, 1949, სოფ. კარკუჩა, ყაზბეგის რაიონი) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი, იურისტი, პოლიტიკოსი, სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა), გერმანიის (1974), მონღოლეთის (1977), პოლონეთის (1975, 77 კგ) საერთაშორისო ტურნირებში გამარჯვებული, საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი.

1975 წელს დაამთავრა შრომის წითელი დროშის ორდენოსანი, ვ. ი. ლენინის სახელობის საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი სპეციალობით - ავტომობილები და საავტომობილო მეურნეობა. მოსკოვის მილიციის უმაღლესი სკოლის სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტი. 2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ყაზბეგის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“.

ძირითადი შედეგები
ალექსი მოდებაძე

ალექსი მოდებაძე (დ. 21 თებერვალი, 1978, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა). ევროპის ვიცე-ჩემპიონი (2001, ბუდაპეშტი, უნგრეთი), ორგზის ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2003, რიგა, ლატვია; 2007, სოფია, ბულგარეთი). ახალგაზრდებში მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი (1998, ლას-ვეგასი, აშშ), საერთაშორისო ტურნირებში გამარჯვებული.

ძირითადი შედეგები
ედგარ რინკევიჩი

ედგარ რინკევიჩი (დ. 21 სექტემბერი, 1973, იურმალა, ლატვიის სსრ, სსრკ) — ლატვიელი პოლიტიკოსი, ლატვიის საგარეო საქმეთა მინისტრი 2011-2023 წლებში, 2023 წლიდან ლატვიის პრეზიდენტი.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
რინკევიჩმა დაწყებითი განათლება იურმალას საშუალო სკოლაში მიიღო, შემდეგ კი სწავლა გააგრძელა ლატვიის უნივერსიტეტში, სადაც ბაკალავრის ხარისხის მოიპოვა ისტორიისა და ფილოსოფიის მეცნიერებებში (1995). 1997 წელს მოიპოვა მაგისტრის წოდება პოლიტიკურ მეცნიერებებში. მეორე სამაგისტრო ხარისხი დაიცვა ნიდერლანდებში, გრონინგენის უნივერსიტეტში .

კარიერა
1993 წელს რინკევიჩმა კარიერა ლატვიის რადიოს საგარეო პოლიტიკისა და საერთაშორისო ურთიერთობების სექციაში ჟურნალისტობით დაიწყო. 1995 წელს თავდაცვის სამინისტროში დაიკავა პოზიცია, ხოლო შემდეგ წელს უკვე იმავე დეპარტამენტის დირექტორად დაინიშნა. 1997 წლის მაისში ჯერ თავდაცვის მინისტრის მოადგილედ გადაიყვანეს, შემდეგ კი - სახელმწიფო მდივნის პოსტზე.

1998 წლიდან 2004 წლამდე რინკვიჩი პოლიტიკური პარტია „ლატვიის გზის“ წევრი იყო. 1998 წლის თებერვალში იგი აშშ-ბალტიის პარტნიორობის ქარტიის დისკუსიაში ჩაერთო; 2002 წლიდან 2003 წლამდე იყო ლატვიის დელეგაციის წევრი, რომელიც აწარმოებდა მოლაპარაკებებს ნატოში შესვლის შესახებ (იმ დროისთვის იკავებდა დელეგაციის უფროსის მოადგილის პოზიციას). 2011 წლისთვის იგი დაინიშნა ლატვიის პრეზიდენტის კანცელარიის უფროსად. იმავე წლის ოქტომბერში რინკევიჩსი შეუერთდა ვალდის დომბროვსკის მთავრობას, როგორც საგარეო საქმეთა მინისტრი. 2012 წლის იანვარში მისი პარტია ოფიციალურად შევიდა მმართველ ალიანსში „ზატლერების რეფორმების პარტიასთან“. 2014 წელს ჩაერთო საპარლამენტო არჩევნებში და არჩეულ იქნა პარლამენტარად; იგი კვლავ მსახურობდა საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტზე 2023 წლამდე.

2014 წლის 6 ნოემბერს მან -ის საკუთარ პროფილზე საჯაროდ განაცხადა თავისი სექსუალური ორიენტაციის შესახებ და თქვა, რომ გეია. ამ ფაქტით ის გახდა პირველი გეი კანონმდებელი ლატვიის ისტორიაში და ასევე ყველაზე ცნობილი ღიად გეი პოლიტიკოსი ყოფილი საბჭოთა ბლოკის სახელმწიფოებში. ამასთანავე, 2023 წელს პრეზიდენტად არჩევის შემდეგ რინკევიჩი გახდა პირველი ღიად გეი პრეზიდენტი ევროკავშირის ქვეყნებში.