iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ედმუნდ ფრიკი

ედმუნდ ფრიკი (; ; ; დ. 10 მარტი, 1876, კოვნო, ახლანდ. კაუნასი, ლიეტუვა, — გ. 1944, გერმანია) — გერმანელ-ლიეტუველი არქიტექტორი და ინჟინერი.

არქიტექტორ ედმუნდ-ემილიონას ფრიკის შვილი. სწავლობდა პეტერბურგის სამოქალაქო-საინჟინრო ინსტიტუტში. 1902-1920 წლებში მუშაობდა საქართველოში: ჯერ ბათუმში, შემდეგ ფოთსა და ქუთაისში. 1921 წლიდან მოღვაწეობდა ლიეტუვაში, იყო კაუნასის საქალაქო მშენებლობის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი. ფოთში 1907-1909 წლებში ქალაქის თავის ნიკო ნიკოლაძის მიწვევით იყო საქალაქო ინჟინერი. ასევე იყო ფოთის საკათედრო ტაძრის მშენებლობისათვის შემოწირულობების კომიტეტის, ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი. დააპროექტა საქალაქო ბიბლიოთეკა (ქალაქის პარკი, ფოთი), სასტუმრო „ბრისტოლის“ შენობა (დავით აღმაშენებლის ქ., ფოთი), სახელმწიფო ისტორიის მუზეუმი (26 მაისის ქ., ფოთი), საცხოვრებელი სახლები (ვ. გეგიძის ქ., ფოთი), ყოფილი ყრუთა საზოგადოების შენობა (ტელეკომპანია „ფაზისის“ ადმინისტრაციის შენობა, ფოთი), ომერ ავგენინოს საცხოვრებელი სახლი (ყოფ. ლიალინსკის ქ., ფოთი), ყოფ. სახელმწიფო უშიშროების შენობა (ქუთაისი), ასევე რკინიგზის სადგურის შენობა (მარიამპოლე, ლიეტუვა), საულის გიმნაზიის შენობა (კაუნასი), ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია (სასნავი, ლიეტუვა), სახანძროს სამსახურის შენობა (კაუნასი), ადამ მიცკევიჩის სახელობის გიმნაზია (კაუნასი), ხარების საკათედრო ტაძარი (კაუნასი) და სხვ. მის მიერ აგებული შენობების უმრავლესობა მოდერნის სტილს განეკუთვნება; ისინი წარმოადგენს ცვალებადი სიმაღლის მქონე შენობებს, რომლებიც გამსხვავებული დეკორატიული ელემენტების მიუხედავად, საერთო სახეს ატარებს.
მერაბ ურიდია

მერაბ ურიდია (დ. 23 ივნისი, 1957, ქუთაისი — გ. 20 მარტი, 2011) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1979-1990 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის მათემატიკის ინსტიტუტის თანამშრომელი. წმიდა ილია მართლის საზოგადოების გამგეობის წევრი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ქარტია – 91“.
სემელე

სემელე — ბერძნულ მითოლოგიაში თებეს მეფის, კადმოსისა და ჰარმონიას ასული; ინოს და, ზევსის სატრფო და დიონისეს დედა. ვარაუდობენ, რომ სემელე მიწის უძველესი ფრიგიული ქალღმერთი იყო.

ბიოგრაფია
ყველაზე ცნობილი მითი სემელეზე, დიონისეს დაბადების ამბავს გვამცნობს: ზევსს შეუყვარდა მშვენიერი სელმე და მოკვდავის სახით იწყო მასთან გამოცხადება. მუცლადღებული მეფის ასული ეჭვიანმა ჰერამ იმსხვერპლა. იგი მეხისტეხაში დაიღუპა. მაგრამ გადარჩა მისი შვილი დიონისე და როდესაც წამოიზარდა, მიწისქვეშა სამეფოდან ამოიყვანა ძვირფასი დედა, მას თიონე უწოდა და ოლიმპოსზე დაავანა უკვდავთა შორის.

სემელეს კულტს დიდხანს სცემდნენ თაყვანს თებეში. ხოლო მითოსი სემელეზე და დიონისეს დაბადებაზე მრავალ ქმნილებაში აისახა (ევრიპიდეს „ბაქკი ქალები“; ნონოსის პოემა „დიონისიაკა“ და სხვა).
ოქროსფერი სპარუსი

ოქროსფერი სპარუსი, დორადა — თევზი სპარუსისებრთა ოჯახისა. ჩვეულებრივ მისი სიგრძე 35 სმ აღწევს, ზოგჯერ 70 სმ-ს, წონა დაახლოებით 7,36 კგ. სიცოცხლის მაქსიმალური ხანგრძლივობა 11 წელი. ტოფობს ოქტომბრიდან დეკემბრის ჩათვლით.

ოქროსფერი სპარუსის აკვაკულტურით ჯერ კიდევ ძველი რომაელები იყვნენ დაინტერესებულები, რისთვისაც ზღვის წყლით აშენებდნენ სპეციალურ აუზებსა და ტბორებს. თევზის ხელოვნური მოშენება ათვისებული იყო იტალიაში 1981–82 წლებში. 1988–89 წლებიდან დაწყებული დორადას მასშტაბურმა მოშენებამ მიიღო ფართო გავრცელება საბერძნეთში (49 %, 2002 წ. -ს მონაცემებით), თურქეთში (15 %), ესპანეთში (14 %), იტალიაში (6 %) და ხმელთაშუა ზღვის სხვა ქვეყნებში.

დორადას მოშენება ხორციელდება ლაგუნებში (ექსტენსიური და ნახევრადექსტენსიური მეთოდები), აუზებსა და მცურავი ოჩხებით (ინტენსიური მეთოდები). ზღვისპირა ხალხი დორადას მრავალი საუკუნეა რაც საკვებში იყენებს. მისი მომზადება შეიძლება აბსოლუტურად ნებისმიერი საშუალებით. ფასობს გემრიელი ხორცის გამო.
ჯეირან ფაჩუაშვილი

ჯეირან ფაჩუაშვილი (დ. 31 აგვისტო, 1942, ქუთაისი) — ქართველი მხატვარი, პოლიტიკოსი.

1968 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის ფერწერის ფაკულტეტი. 1968 წლიდან იყო ქუთაისის სახელმწიფო დრამატული თეატრის მთავარი მხატვარია. მის მიერ გაფორმებული სპექტაკლებიდან აღსანიშნავია: ი. ვოლჩეკის „სასამართლო ქრონიკა“, ვ. სოფკოს „შორეული ფანჯრები“, დავით კვიცარიძის „როცა სიცოცხლე გეძახის“, ილია ჭავჭავაძის “გლახის ნაამობი“, იონა ვაკელის „აპრაკუნე ჭიმჭიმელი“, კონსტანტინე გამსახურდიას „მთვარის მოტაცება“, დავით კლდიაშვილის „დარისპანის გასაჭირი“, ნოდარ დუმბაძის „ნუ გეშინია, დედა“, „საბრალდებო დასკვნა“, „მე ბებია, ილიკო და ილარიონი“, აკაკი გეწაძის „წმინდანები ჯოჯოხეთში“, ოტია იოსელიანის „ექვსი შინაბერა და ერთი მამაკაცი“, მოლიერის „ჟორჟ დანდენი“ და „ძალად ექიმი“, ლ. მიტროფანოვის „მკვლელობა სადგურში“, ალექსანდრე ჩხაიძის „მიკროფონი“, რევაზ თაბუკაშვილის „რაიკომის მდივანი“, ალექსი არბუზოვის „ძველმოდური კომედია“, ალექსანდრე ოსტროვსკის „შემოსავლიანი ადგილი“, ალექსანდრ დიუმას „სამი მუშკეტერი“, მიხეილ შატროვის „ექვსი ივლისი“, არჩილ სულაკაურის „სალამურა“, ალექსანდრე ყაზბეგის „განკიცხულნი“. გორის თეატრში გააფორმა რუსტამ იბრაგიმბეკოვის „ქალი მწვანე კარს იქით“და სხვა. 1997 წლიდან სამხატვრო ხელმძღვანელი და გენერალური დირექტორია. 1968 წლიდან მონაწილეობს გამოფენებში, გაფორმებული აქვს ქუთაისის სახელმწიფო დრამატული თეატრის, თბილისის მოზარდ მაყურებელთა, ფოთის სახელმწიფო თეატრის, სამარის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სპექტაკლები. მისი ნამუშევრები დაცულია ქუთაისის სახვითი ხელოვნების გალერეაში, რუსეთის, საქართველოს, გერმანიის, ინგლისის კერძო კოლექციებში. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს ერთიანი კომუნისტური პარტიიდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
ლეონ ჟუო

ლეონ ჟუო (, დ. 1 ივლისი,1879 - გ. 28 აპრილი,1954) — საფრანგეთის პროფესიული კავშირის ლიდერი, რომელმაც 1951 წელს მიიღო ნობელის პრემია .

ბიოგრაფია
ლეონ ჟუო დაიბადა პანტინში, სენა-სენ-დენში, საფრანგეთში. პარიზის გარეუბნის რადიკალურად განწყობილ გარემოში აღიზარდა. ჟუოს მამა მუშაობდა ობერვილიეს ასანთის ქარხანაში, დიდი ხნის მანძილზე იტანჯებოდა თეთრი ფოსფორის ზემოქმედებით მიღებული დაზიანებებისგან, გახდა შრომისუუნარო. ჟუომ საშუალო სკოლა დაასრულა მაშინ, როდესაც მამამისის შემოსავალი, მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობის და გაფიცვების გამო, შეწყდა. მან ქარხანაში სამსახური დაიწყო თექვსმეტი წლის ასაკში და მაშინვე გახდა პროფესიული კავშირის მნიშვნელოვანი ნაწილი. ოჯახურმა გამოცდილებამ ლეონ ჟუო ენთუზიასტ პროფესიულ კავშირელად ჩამოაყალიბა. 1900 წელს ჟუო შეუერთდა გაფიცვას თეთრი ფოსფორის გამოყენების წინააღმდეგ, რომელის გამოც მამამისი დაბრმავდა, ამის გამო ჟუო სამსახურიდან გაათავისუფლეს, სანამ კავშირის გავლენამ არ დააბრუნა იგი.

1906 წელს იგი არჩეულ იქნა ადგილობრივი კავშირის მიერ, როგორც შრომის გენერალური კონფედერაციის წარმომადგენელი (... ), სადაც მისი შესაძლებლობების წყალობით, ნათლად გამოჩნდა, რომ სწრაფად იზრდებოდა ორგანიზებული შრომის რიგებში. 1909 წლისთვის, ის გახდა დროებითი ხაზინადარი, და მალევე გახდა ორგანიზაციის გენერალური მდივანი, ამ პოზიციას იგი 1947 წლამდე იკავებდა. მისი მიზნები პროფესიულ კავშირში იყო ადრეული, შრომითი მოძრაობის მიზანთა მსგავსი - რვა საათიანი სამუშაო დღე, პროფკავშირის წარმომადგენლობისა და კოლექტიური გარიგების უფლება და ანაზღაურებადი შვებულების დღეები . სახალხო ფრონტის დროს, 1936 წლის მატიგნონის ხელშეკრულების თანახმად, რომლის ხელმომწერიც იყო ლეონ ჟუო, ბევრი, ამ უფლებათაგანი, მიენიჭა ფრანგ მუშაკებს.

მეორე მსოფლიო ომის წინა წლებში ჟუომ მოაწყო რამდენიმე, მასობრივი საპროტესტო აქცია და მისმა ორგანიზაციამ პროტესტი გამოთქვა ომის წინააღმდეგ. თუმცა, ომის დაწყებისთანავე ჟუო მხარს უჭერდა თავის ქვეყანას და თვლიდა, რომ ნაცისტური გერმანიის გამარჯვება, ევროპაში დემოკრატიის განადგურებამდე მიგვიყვანდა. ომის დროს იგი დააპატიმრეს და ჩასვეს ბუხენვალდის საკონცენტრაციო ბანაკში .

ომის შემდეგ, ჟუო გამოეყო კავშირს და ჩამოაყალიბა სოციალ-დემოკრატიული მშრომელთა ძალა (-). 1951 წელს მას მიენიჭა ნობელის მშვიდობის პრემია .

საერთაშორისო კონტექსტში, მისი საქმიანობა მნიშვნელოვანი იყო შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის შექმნის საქმეში და იგი აირჩიეს მაღალ თანამდებობებზე საერთაშორისო პროფკავშირულ ორგანიზაციებში, მათ შორის პროფესიული კავშირების საერთაშორისო ფედერაციისა და მის მსგავს, ომისშემდგომ პროფესიული კავშირების მსოფლიო ფედერაციაში, მანამ სანამ ეს ერთობა არ გაიყო.

ლეონ ჟუო 1954 წელს გარდაიცვალა. დაკრძალულია პარიზის პერ-ლაშეზის სასაფლაოზე .
გერმანე ფაცაცია

გერმანე ფაცაცია (დ. 20 აგვისტო, 1951, სოფელი ახალდაბა, ოჩამჩირის რაიონი — გ. 10 სექტემბერი, 2013) — ქართველი პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი.

1973 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფია-ფსიქოლოგიის ფაკულტეტი. 1973–1977 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1977–1983 წლებში იყო ფილოსოფიის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი. 1983–1990 წლებში იყო პოლიტოლოგიის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, განყოფილების გამგე. 1991–1996 წლებში იყო დირექტორი. წლების მანძილზე ეწეოდა აქტიურ პედაგოგიურ, სამეცნიერო და სახელმწიფოებრივ მოღვაწეობას. არის წიგნების და 200-ზე მეტი სტატიის ავტორი. ფილოსოფიურ მეცნიერებათა დოქტორი. დისერტაციის თემა „ცოდნის თეორიული და ემპირიული დონეების თანაფარდობა სოციოლოგიაში“, რომელიც დაიცვა 1981 წელს.

1990–1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს ერთიანი კომუნისტური პარტიიდან“. 1992–1995 წლებში — საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ქართველ ტრადიციონალისტთა კავშირი“. 1995–1999 წლებში — საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (აფხაზეთიდან მაჟორიტარი). 1999–2004 წლებში — საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი (აფხაზეთიდან მაჟორიტარი).
მამიკონ ფიდანიანი

მამიკონ ფიდანიანი (დ. 11 ნოემბერი, 1939) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა ერევნის ზოოტექნიკურ-ვეტერინარული ინსტიტუტი. 1963-1970 წლებში იყო ახალქალაქის რაიონის სოფლის მეურნეობის საწარმოო სამმართველოს ინსტრუქტორ-ორგანიზატორი, ზოოტექნიკოსი, უფროსი ზოოტექნიკოსი, მთავარი ზოოტექნიკოსი. 1970-1987 წლებში იყო ამავე რაიონის სოფლის მეურნეობის სამმართველოს მთავარი ზოოტექნიკოსი, სამმართველოს უფროსის მოადგილე, სოფლის მეურნეობის საწარმოო გაერთიანების თავმჯდომარის მოადგილე, საქართველოს კომუნისტური პარტიის ახალქალაქის რაიონული კომიტეტის განყოფილების გამგე, ამ რაიონის აგროსამრეწველო გაერთიანების საბჭოს თავმჯდომარე, 1987 წლიდან საქართველოს კპ ახალქალაქის რაიკომის პირველი მდივანი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი.
დალი ფიროსმანაშვილი

დალი ფიროსმანაშვილი (დ. 9 იანვარი, 1948, სოფ. გამარჯვება, ახლანდ. დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი — გ. 30 ნოემბერი, 2022) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. სხვადასხვა დროს მუშაობდა აღნიშნულ უნივერსიტეტში, საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში, საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტში, არქეოლოგიური კვლევის ცენტრში, ღია ცისქვეშა მუზეუმში. საქართველოს დემოგრაფიული საზოგადოების საბინაო საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარე. 1990–1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
ჯონ მოტი

ჯონ რელეი მოტი (, დ. 25 მაისი, 1865 - გ. 31 იანვარი,1955) — ევანგელისტი, ახალგაზრდა ქრისტიან კაცთა ასოციაციის და მსოფლიო სტუდენტური ქრისტიანული ფედერაციის ხელმძღვანელი დიდი ხნის მანძილზე. მან 1946 წელს მიიღო ნობელის პრემია, საერთაშორისო პროტესტანტულ - ქრისტიანული სტუდენტური ორგანიზაციების დამკვიდრებისა და განმტკიცების საქმეში, რომელიც მუშაობდა მშვიდობის განვითარებაზე . მან პრიზი ემილი ბოლჩთან გაიზიარა. 1895 წლიდან 1920 წლამდე მოტი იყო -ის გენერალური მდივანი. 1948 წელს ეკლესიების მსოფლიო საბჭოს ფორმირებაში მონაწილეობდა, ამ ორგანიზაციაში იგი აირჩიეს უვადო, საპატიო პრეზიდენტად. მისი ყველაზე ცნობილი წიგნი, მსოფლიოს ევანგელიზაცია ამ თაობაში, გახდა მისიონერული ლოზუნგი მე –20 საუკუნის დასაწყისში.
ბიოგრაფია
ჯონ მოტი დაიბადა 1865 წლის 25 მაისს ნიუ – იორკში, ლივინგსტონ მანორში, და მისი ოჯახი იმავე წლის სექტემბერში გადავიდა პოსტვილში, აიოვაში . იგი შევიდა აიოვას უნივერსიტეტში, სადაც სწავლობდა ისტორიას და იყო სტუდენტურ დებატებში პრიზის მფლობელი. იგი გადავიდა კორნელის უნივერსიტეტში, სადაც 1888 წელს მიიღო ბაკალავრის ხარისხი . მასზე გავლენა მოახდინა არტურ ტაპან პირსონმა, რომ ჩართულიყო სტუდენტურ მოხალისეობრივ მოძრაობაში საგარეო მისიებისთვის, რომელიც დაარსდა 1886 წელს. მოტი დაქორწინდა ლეილა ადა უაიტზე (1866-1952) 1891 წელს და შეეძინათ ორი ვაჟი და ორი ქალიშვილი.

1910 წელს მოტი, ამერიკული გაერთიანებული მეთოდისტური ეკლესიის გამგე, თავმჯდომარეობდა 1910 წლის მსოფლიო მისიონერულ კონფერენციას, რომელიც მნიშვნელოვანი ნაბიჯი იყო თანამედროვე პროტესტანტული მისიების მოძრაობისთვის, რომელსაც ზოგიერთნი თანამედროვე ეკუმენისტურ მოძრაობასაც უწოდებენ.

მოტსა და მის კოლეგას შესთავაზეს უფასო მგზავრობა ტიტანიკით 1912 წელს - ის ოფიციალურმა წარმომადგენელმა, რომელიც დაინტერესებული იყო მათი შრომით, მაგრამ მათ უარი განაცხადეს და გადაწყვიტეს უფრო მოკრძალებული ლაინერით - - მგზავრობა. ჰოვარდ ჰოპკინგის ბიოგრაფიის თანახმად, ნიუ იორკში სიახლეების მოსმენის შემდეგ, ეს ორი კაცი ერთმანეთს უყურებდა და აღნიშნავდა, რომ როგორც ჩანს უფალს სურდა მათთვის უფრო მეტი საქმის აღსრულება მიენდო.

ევროპაში მოგზაურობის და ეკუმენიზმის განვითარების შემდეგ, მოტი გაემგზავრა აზიაში, სადაც, 1912 წლის ოქტომბრიდან 1913 წლის მაისამდე, მან ჩაატარა 18 რეგიონალური და ეროვნული კონფერენცია, მათ შორის ცეილონში, ინდოეთში, ბირმაში, მალაიზიაში, ჩინეთში, კორეასა და იაპონიაში.

იგი ასევე მუშაობდა რობერტ გარდინერ - თან რუსეთის რევოლუციის შემდეგ რუსეთის მართლმადიდებლურ ეკლესიასა და მთავარეპისკოპოს ტიხონთან ურთიერთობის შესანარჩუნებლად.

1920 წლიდან 1928 წლამდე მოტი – ის თავმჯდომარე იყო. მისი ღვაწლისთვის, როგორც მისიებში, ისე ეკუმენიზმის განვითარებასა და მშვიდობის დამკვიდრებაში, ზოგიერთ ისტორიკოსს ის მიაჩნია, მისი დროის ყველაზე ფართოდ მოგზაურ და საყოველთაოდ სანდო ქრისტიან ლიდერად.

მემკვიდრეობა
ჯონ რელეი მოტის ნაშრომები ინახება იელის ღვთაების სასკოლო ბიბლიოთეკაში.

ვენერაცია
3 ოქტომბერი საეპისკოპოსო ეკლესიის (აშშ) ლიტურგიკულ კალენდარში აღინიშნება ჯონ მოტის პატივსაცემად.

აიოვას ქალაქ პოსტვილში მდებარე პოსტვილის საზოგადოებრივი სკოლა ჯონ რელეი მოტის სახელს ატარებს.

ნაწერები
მსოფლიოს ევანგელიზაცია ამ თაობაში (1900)
ქრისტიანული მისიების გადამწყვეტი საათი (1910)
მსოფლიო სტუდენტური ქრისტიანული ფედერაცია (1920)
თანამშრომლობა და მსოფლიო მისია (1935)
მეთოდისტები გაერთიანებული მოქმედებისთვის (1939)
უფრო ფართო ევანგელიზმი (1945)
კონსტანტინე ფირცხალავა

კონსტანტინე ფირცხალავა (დ. 21 ივლისი, 1961, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, სამხედრო პირი.

1983 წელს დაამთავრა კრასნოიარსკის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. მუშაობდა ციმბირის სამხედრო ოლქის, კრასნოიარსკის გარნიზონის სამხედრო პროკურატურის გამომძიებლად, აფხაზეთის ასსრ ქ. გაგრის პროკურატურის უფროს გამომძიებლად (მონაწილეობდა გდლიან-ივანოვის საგამოძიებო ჯგუფში). 1989-1990 წლებში მუშაობდა ქ. გაგრის პროკურორად. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“,იყო იურიდიული, კანონიერების და კანონმდებლობის კომისიის თავმჯდომარე. ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). საქართველოსთვის უძნელეს დღეებში 1991 წლის დეკემბერსა და 1992 წლის იანვარში დაინიშნა საქართველოს გენერალური პროკურორის მოვალეობის შემსრულებლად. კანონიერი ხელისუფლების გაძევებისა და უმაღლესი საბჭოს ლიკვიდაციის შემდეგ, იგი როგორც პრეზიდენტ ზვიად გამსახურდიას მომხრე, გადავიდა საცხოვრებლად რუსეთში. მუშაობდა ქ. სოჭში, ფირმა „ირვილანას“ იურიდიული სამსახურის უფროსად, შემდეგ ფირმა „დოგ-ფარმაციას“ (მოსკოვი) იურისტად. 1997 წლიდან მიღებულ იქნა განსაკუთრებულ საქმეთა გამომძიებლად მოსკოვის საგადასახადო პოლიციის ფედერალური სამსახურის სამმართველოში. მუშაობდა საგამოძიებო განყოფილების უფროსად, სამმართველოს უფროსის მოადგილედ. 1999 წელს დაამთავრა მოსკოვის სახელმწიფო იურიდიული აკადემიის ასპირანტურა და რუსეთის დიპლომატიური აკადემია. 2000 წლის აგვისტოში გადაიყვანეს საგადასახადო პოლიციის ფედერალური სამსახურის მთავარი სამმართველოს უფროსის მოადგილედ, ცენტრალურ ფედერალურ ოლქში. 2003 წლის მარტში დაინიშნა ამავე სამსახურის მთავარი სამმართველოს უფროსის მოადგილედ, ფედერალური სამსახურის საგდასახადო და ეკონომიკური დანაშაულებების დარგში. 2004 წლის ნოემბრიდან მსახურობს შსს ორგანოების ეკონომიკური უსაფრთხოების დეპარტამენტის უფროსის მოადგილედ, შემდეგ პირველ მოადგილედ. 2011 წლის ოქტომბერს დაითხოვეს შსს-ს ორგანოებიდან რეორგანიზაციასთან დაკავშირებით. დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, არის სამეცნიერო შრომების ავტორი. მინიჭებული აქვს „რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული იურისტის“ წოდება. დაჯილდოებულია სამკერდე ნიშანით „რუსეთის საგადასახადო პოლიციის საპატიო თანამშრომელი“ და სახელობითი ცეცხლსასროლი იარაღით. 2012 წელს დაინიშნა რუსეთის ფედერაციის შსს წარმომადგენლად შვეიცარიის კონფედერაციაში. რუსეთის ფედერაციის მილიციის გენერალ-მაიორი (2005); პოლიციის გენერალ-მაიორი (2013).
გია ფირცხალაიშვილი

გია ფირცხალაიშვილი (დ. 28 თებერვალი, 1963) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი. 1980-1981 წლებში იყო № 70 მოძრავ-მექანიზებული კოლონის მუშა, 1986-1989 წლებში — საქართველოს სსრესპუბლიკის მსუბუქი მრეწველობის სამინისტროს თბილისის აბრეშუმის საწარმოო გაერთიანების ავტომატიკოსი, 1990 წლიდან თბილისის გარე განათების სამმართველოს ცვლის უფროსი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
ვიქტორ ფხალაძე

ვიქტორ ფხალაძე (დ. 24 ნოემბერი, 1950) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. სხვადასხვა დროს მუშაობდა საქართველოს რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის არქეოლოგიური ცენტრის ჟინვალის არქეოლოგიურ ექსპედიციაში, თბილოისის 53-ე საშუალო სკოლაში ისტორიის მასწავლებლად, საქართველოს რესპუბლიკის კულტურის სამინისტროს მუზეუმების განყოფილებაში, თბილისის არქეოლოგიურ ექსპედიციაში. ქართველ ტრადიციონალისტთა კავშირის თავმჯდომარის მოადგილე. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
გურამ ქაშაკაშვილი

გურამ ქაშაკაშვილი (დ. 10 ნოემბერი, 1932, ქ. ბაღდათი) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი, მეცნიერი, პოლიტიკოსი.

1956 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეტალურგიის ფაკულტეტი. 1956-1958 წლებში იყო რუსთავის მეტალურგიული ქარხნის მარტენის საამქროს ჩამომსხმელი, ოსტატი, უბნის უფროსი. 1958-1969 წლებში იყო საამქროს უფროსის თანაშემწე, ხოლო 1969-1979 წლებში მარტენის საამქროს უფროსი. 1979-1983 წლებში იყო ზესტაფონის ფეროშენადნობთა ქარხნის დირექტორი. 1983-1994 წლებში იყო რუსთავის მეტალურგიული ქარხნის დირექტორი. 1994 წლიდან იყო სამთო მეტალურგიული კონცერნის პრეზიდენტი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „ საქართველოს ერთიანი კომუნისტური პარტიიდან“. საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“.

არის 140-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის (5 მონოგრაფია), 65 გამოგონების ავტორი. მიღებული აქვს საქართველოს უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელი (1964, 1982), დამსახურებული გამომგონებლის წოდება (1986).
სადოქტორო დისერტაციის თემა „ლითონის ღუმელგარეშე დამუშავების უწყვეტი ჩამოსხმის სრულყოფა, ზემტკიცე მილების წარმოება“, დაიცვა 1990 წელს.
დიმიტრი ქებურია

დიმიტრი ქებურია (დ. 10 ივნისი, 1947) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1971-1973 წლებში იყო „საქსოფლელექტრომშენის“ სოხუმის სამმართველოს ოსტატი, 1974 წლიდან იყო სოხუმის ინდუსტრიული ტექნიკუმის მასწავლებელი. მერაბ კოსტავას საზოგადოების ცხუმ-აფხაზეთის განყოფილების გამგეობის წევრი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
შოთა ქიტიაშვილი

შოთა ქიტიაშვილი (დ. 25 აგვისტო, 1952) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1976-1978 წლებში იყო გურჯაანის მევენახეობის მეურნეობის მუშა, ბრიგადირი, 1978 წლიდან იყო გურჯაანის მე-3 საშუალო სკოლის მასწავლებელი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
დაიკონი

დაიკონი — მცენარე კომბოსტოსებრთა ოჯახის ბოლოკის გვარისა, ძირხვენა ბოსტნეული კულტურა. წარმოშობილია ჩინეთში, ველური სახით არ გვხვდება. ერთ- ან ორწლოვანი მცენარეებია, აქვთ 5–40 გრძელი და ფართო დანაკვთული ფოთლისაგან შემდგარი როზეტი და ძირხვენა, რომლის სიდიდე, ფორმა (მრგვალი, ცილინდრული, კონუსისებრი და სხვ.) და ფერი (თეთრი ან წითელი) დამოკიდებულია ჯიშზე. ყველაზე მეტად გავრცელდა იაპონიაში, სადაც ზრდიან საგაზაფხულო-საზაფხულო (ერთწლოვანი მცენარეები 1,0 კგ-მდე მასის ძირხვენით, რომელიც 40–60 დღეში ყალიბდება) და საშემოდგომო-საზამთრო ჯიშებს (ორწლოვანი მცენარეები 16 კგ-მდე მასისა და 1,2 მ-მდე სიგრძის ძირხვენით). დაიკონის ძირხვენა დიეტური პროდუქტია, აქვს სასიამოვნო გემო სიმწრის გარეშე; შეიცავს ცილებს, ვიტამინებს (, 1, 2, , ) და სხვ. იყენებენ ნედლი, დამწნილებული, გამომშრალი და მოხარშული სახით. იაპონიის გარდა, დაიკონს ზრდიან ჩინეთში, კორეაში, აშშ-ში, ბრაზილიასა და სხვა ქვეყნებში. ამუშავებენ როგორც ერთწლოვან კულტურას (თესლის მიღებისათვის — როგორც ორწლოვანს). მოჰყავთ საადრეო და საშუალო სიმწიფის ჯიშები. საადრეოები გამოირჩევიან პატარა ძირხვენით (0,5–1,0 კგ) და მოკლე ვეგეტატიური პერიოდით (40–80 დღე); აპრილის ბოლოდან თესენ 2–3-ჯერ. საშუალო სიმწიფის დაიკონებს (დაახლ. 120-დღიანი ვეგეტატიური პერიოდით) უფრო დიდი ძირხვენები აქვთ (მასით 3 კგ-მდე, სიგრძით 0,5 მ-მდე). თესვის ოპტიმალური დროა 10–15 ივლისი. მოჰყავთ ორგანული ნივთიერებებით მდიდარ ნიადაგზე, სადაც ღრმადაა განლაგებული გრუნტის წყლები. მოვლა მოიცავს მავნებლებთან ბრძოლას, ნიადაგის გაფხვიერებას, მორწყვასა და გამარგვლას. მოსავლიანობა 70-მდე ტ/ჰა. მავნებლები: ჯვაროსნების რწყილი, კომბოსტოს ბუზი. დაავადებები: ცრუ ფქვილოვანი ცვარი, თეთრი სიდამპლე, ალტერნარიოზი და სხვ.
ზაურ ქობალია

ზაურ ქობალია (დ. 7 ივლისი, 1941 - გ. 1 დეკემბერი, 2012) — ქართველი პოლიტიკოსი.

აქვს საშუალო-სპეციალური განათლება. 1978-1989 წლებში იყო ზუგდიდის „ავტოვაზტექმომსახურების“ თანამშრომელი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
რუსეთის ფედერაციის კანონმდებლობათა კრებული

რუსეთის ფედერაციის საკანონმდებლო კრებული — ოფიციალური პერიოდული გამოცემა, რომელშიც ქვეყნდება რუსეთის ფედერაციის სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების მიერ მიღებული ან გამოცემული ნორმატიული აქტები. დაარსდა 1994 წლის მაისში. საკანონმდებლო კრებულის გამოქვეყნებასა და გავრცელებას ახორციელებს რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტის ადმინისტრაციის გამომცემლობა „იურიდიული ლიტერატურა“ (« »), ხოლო მისი ელექტრონული ფორმით გამოქვეყნებას უზრუნველყოფს სამართლებრივი ინფორმაციის სამეცნიერო-ტექნიკური ცენტრი „სისტემა“.
ალექსანდრე ქობულაშვილი

ალექსანდრე ქობულაშვილი (დ. 26 მაისი, 1951) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1973-1988 წლებში იყო აღნიშნული უნივერსიტეტის კოსმოსური სხივების ლაბორატორიის ლაბორანტი, ინჟინერი, მეცნიერ-თანამშრომელი. საქართველოს ეროვნული ფრონტი-რადიკალური კავშირის მთავარი კომიტეტის წევრი, საორგანიზაციო კომისიის თავმჯდომარე. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის პირველი მოწვევის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).