iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კგალაგადი

კგალაგადი  — ოლქი ბოტსვანაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ჩაბონგი (::). 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 50 492 ადამიანს.

გეოგრაფია
ოლქის ცენტრალურ და დასავლეთის ნაწილში მდებარეობენ ეროვნული პარკი — გემსბოკი და ბუნების ნაკრძალი — მაბუასეგუბე. კგალაგადის ოლქი მდებარეობს კალაჰარის უდაბნოს ცენტრში. ოლქში ყველაზე დიდი მდინარეებია (მდებარეობენ პერიფერიებზე — აღმოსავლეთით და სამხრეთ-დასავლეთით): ნოსობი, მოსელებე, მოლოპო.

მეზობელი ადმინისტრაციული ერთეულები:
განზი — ჩრდილოეთით
ჩრდილოეთი კაპლანდის პროვინცია (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — სამხრეთით
ჰარდაპის რეგიონი (ნამიბია) — დასავლეთით
სამხრეთის ოლქი და კვენენგი — აღმოსავლეთით

დასახლებული პუნქტები
1000 მაცხოვრებელზე მეტი:
ჩაბონგი, 6591 ადამიანი
ჰუკუნცი, 3807 ადამიანი
კანგი, 3744 ადამიანი
ვერდა, 1916 ადამიანი
ლეჰუტუტუ, 1719 ადამიანი
მაკოპონგი, 1501 ადამიანი
ლოკგვაბე, 1304 ადამიანი
ფეფენგი, 1202 ადამიანი
ომავენენო, 1068 ადამიანი
კოკოტშა, 1021 ადამიანი

ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ოლქი დაყოფილია 2 სუბოლქად:
ჰუკუნცი 
ჩაბონგი
აბუ ტაჰირ იაზიდი

აბუ ტაჰირ იაზიდი (დ. უცნობია — გ. 948) — მეექვსე შირვანშაჰი, შირვანის დამოუკიდებელი მმართველი, მესამე ლაიზანშაჰი, მუჰამედ -ის შვილი.

917 წელს, ალი -ის სიკვიდლით დასჯის შემდეგ, იგი შირვანის დამოუკიდებელი მმართველი გახდა. 918 წელს, მან ქალაქი იაზიდია დააარსა. აბუ ტაჰირ იაზიდი საჯიდებს და სალარიდებს ემორჩილებოდა და იბრძოდა დერბენტის წინააღმდეგ.

ოჯახი
აბუ ტაჰირ იაზიდს ჰყავდა სულ მცირე ორი შვილი:
მუჰამედი — 930 წელს, მუჰამედსა და დერბენტის ამირა აბდ ალ-მალიქ ალ-ჰაშიმს შორის დაპირისპირებები მიმდინარეობდა, მაგრამ მოგვიანებით ისინი მშვიდობის დამყარებაზე შეთანხმდნენ.
აჰმადი — ადგილობრივი მოსახლეობის აჯანყების შემდეგ, იგი დერბენტის ამირა გახდა, მაგრამ მოგვიანებით, მომდევნო აჯანყების შემდეგ, მისი მმართველობა დაამხეს. 948 წელს, იგი საკუთარმა ძმამ, მუჰამედმა სიკვდილით დასაჯა.

გარდაცვალება
აბუ ტაჰირ იაზიდი 33 წლიანი მმართველობის შემდეგ, 948 წელს გარდაიცვალა. სავარაუდოდ, იგი საკუთარმა ვეზირმა — იბნ ალ-მარაღმა მოწამლა.
თაჰათი

თაჰათი — აჰაგარის მასივის და საერთოდ, ალჟირის უმაღლესი წერტილი. სიმაღლე 2918 მ. ყველაზე ახლოს მდებარე ქალაქია თამანრასეთი, რომელიც თაჰათიდან სამხრეთით 56 კმ-ში მდებარეობს. თაჰათი ვულკანური წარმოშობისაა. მოქცეულია ცენტრალური საჰარის არიდულ ზონაში. სხვადასხვა წყაროების შესაბამისად, მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან განისაზღვრება 2918 ან 3003 მეტრით. თაჰათის მიდამოებში აღმოჩენილია პეტროგლიფები, რომლებიც დათარიღებულია ძველი წელთაღრიცხვის 8000-2000 წლებით. ისინი ასახავენ პირუტყვის ძოვებისა და ცხოველებზე ნადირობის სცენებს. თაჰათზე პირველად ავიდა შვეიცარიელი ალპინისტი ედუარდ ვის-დიუნანი 1931 წელს.
მამია ვარშანიძე

მამია ომერის ძე ვარშანიძე (დ. 15 დეკემბერი, 1916, ურეხი, ბათუმის ოლქი — გ. 29 მარტი, 1998, ბათუმი, საქართველო) — ქართველი პოეტი, პროზაიკოსი. მეორე მსოფლიო ომის მონაწილე.

ბიოგრაფია
მამია ვარშანიძე დაიბადა 1916 წლის 15 დეკემბერს, ბათუმის ოლქის სოფელ ურეხში (ამჟამინდელი ქალაქი ბათუმი). მამია 7 წლის იყო, როდესაც დედა გარდაეცვალა, მისი აღზრდა ბიძებმა ითავეს. სკოლის ოთხი კლასის დამთავრების შემდეგ მამია მწვანე კონცხზე მდებარე ტექნიკუმში ჩაირიცხა. 1954 წელს დაამთავრა ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელობის პედაგოგიური ინსტიტუტი. მისი პირველი ლექსი „დილა“ 1933 წელს დაიბეჭდა. ამ პერიოდში ის უკვე აქტიურად აქვეყნებს ლექსებს საქართველოს ჟურნალ-გაზეთებში, 1935 წელს მამია ვარშანიძე საქართველოს მწერალთა კავშირის წევრი ხდება, ხოლო სამამულო ომის დაწყების პირველი დღეებიდან ჩრდილო-კავკასიის ფრონტზე იბრძვის. ომის დამთავრების შემდეგ სწავლას აგრძელებს ბათუმის პედაგოგიური ინსტიტუტის ისტორიის ფაკულტეტზე.

1946 წელს გამოდის მისი პირველი პოეტური კრებული „მებრძოლის სიმღერები“, ამას მოჰყვა პოემა: „ხიხანის არწივები“, რის შესახებაც თვითონ პოეტი წერდა: „ხიხანის არწივები“ ჩემს საუნჯედ მიმიჩნევია, ეს ხომ სამხრეთ საქართველოს მკვიდრთა, აჭარელთა სულის ეპოპეაა და არაერთი პიროვნების აპოლოგია. „ხიხანის არწივები“ ძველი აჭარაა, დღევანდელი და მომავალი აჭარაა, ამ პოემის მაცოცხლებელი დედაძარღვი ეროვნულ-პატრიოტული, რაინდული სულისკვეთებაა, ეს ღვთიური თვისება ჩვენს წინაპრებს, ვინ იცის, რა დროიდან მოსდგამთ“.
კახის პატარა ალავერდის ეკლესია

}
| რელიგიური_წევრობა =
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =უმოქმედო
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი =
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = 1888
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =დიახ
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 41.420556
| გრძედი =46.917222
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
პატარა ალავერდი — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი კახში (ისტორიული კაკი).

ძველ დროში კახი დასახლებული იყო გვარებად, ეს ტრადიცია დღესაც შენარჩუნებულია. ყოველ გვარს თავისი საყდარი ჰქონდა. საუკუნეში კახში თორმეტი ეკლესია ყოფილა, რომელთა ნანგრევები მეტნაკლებობით ან ნასაყდრალი ადგილები დღესაც დაცულია. თორმეტი ეკლესიიდან ერთ-ერთი პატარა ალავერდის საყდარი კახის თავში (კაკბაშში). პატარა ალავერდი შიგა კახეთის — დიდი ალავერდის სახელზეა აგებული და მისი ნაწილია. „ესეც საალავერდოა“, იგი „იმ დიდი ალავერდის ძმაა“. ყოველი წლის 14 სექტემბერს (ძველი სტილით), ისე როგორც კახეთში — „დიდი ალავერდობა“, აქაც იმართება, იგივე „ალავერდობა“ ე.წ. „ალავერდის ხატობა“, ისეთივე წეს-ჩვეულებით.

გადმოცემა
ასეთია ხალხური გადმოცემა ამ ძეგლის შესახებ. „პატარა ალავერდის“ გუმბათიანი ტაძარი აგებულია ძველი უგუმბათო ეკლესიის ადგილზე. ეს იყო უკანასკნელი ტაძარი საინგილოს ტერიტორიაზე, რომელიც აგებულ და აღდგენილ იქნა ხალხის მიერ თავისივე სახსრებით 1888 წ. საინგილოში ყველაზე კარგად ეს „პატარა ალავერდია“ დღემდე შემონახული.

კავკასიაში მართლმადიდებელი ქრისტიანობის აღდგენის საზოგადოება
საზოგადოების 1910 წლის ალბომში აღნიშნული ეკლესია აღნიშნულია, როგორც ჯვართამაღლების სახელობის ეკლესია, აშენებული საზოგადოებისა და მოსახლეობის ხარჯზე.
ჩრდილო-აღმოსავლეთის ოლქი (ბოტსვანა)

ჩრდილო-აღმოსავლეთის ოლქი  — ოლქი ბოტსვანაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მასუნგა (::). 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 159 225 ადამიანს.

გეოგრაფია
მეზობელი ადმინისტრაციული ერთეულები:
ცენტრალური ოლქი — დასავლეთით
სამხრეთი მატაბელელენდი (ზიმბაბვე) — აღმოსავლეთით

დასახლებული პუნქტები
3000 მაცხოვრებელზე მეტი:
ფრანსისთაუნი/::, 113 315 ადამიანი — მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით სიდიდით მეორე ქალაქი ქვეყანაში
მასუნგა/::, 3175 ადამიანი

ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ოლქი დაყოფილია 2 სუბოლქად:
ფრანსისთაუნი
ჩრდილო-აღმოსავლეთი.

ეკონომიკა
მიმდინარეობს ოქროს მადნის დამუშავება და მოპოვება. ქალაქ ფრანსისთაუნში მდებარეობს საერთაშორისო აეროპორტი. ოლქის ტერიტორიაზე გადის რკინიგზის ხაზი პლამტრიდან (სამხრეთი მატაბელელენდი) პალაპიეში (ცენტრალური ოლქი).
ჩრდილო-დასავლეთის ოლქი (ბოტსვანა)

ჩრდილო-დასავლეთის ოლქი  — ოლქი ბოტსვანაში. ოლქი შეიქმნა 2001 წელს, როდესაც გაერთიანდა ნგამილენდის და ჩობეს ოლქები. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი მაუნი (::). 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 175 631 ადამიანს.

გეოგრაფია
ოლქის ცენტრალურ ნაწილში მიედინება მდინარე ოკავანგო და მისი მრავალი შენაკადი, ასევე ამავე მდინარის დელტა. სამხრეთში მდებარეობენ მლაშობ ნიადაგიანი ქვაბულები: მადონგო, ნგვაკო, მასალანიანე; ჩრდილო-დასავლეთში — ცოდილოს მთები, მდინარეები: ნგამასერი და ცკაუდუმი. ბუნების დაცვის ტერიტორიები: ბუნების ნაკრძალი მორემი (ცენტრში), ეროვნული პარკი ჩობე (ჩრდილოეთში), ნხაი პანი (აღმოსავლეთში), გცვიჰაბას გამოქვაბულები.

მეზობელი ადმინისტრაციული ერთეულები:
ზამბეზი (ნამიბია) — ჩრდილოეთით
განზი — სამხრეთით
ცენტრალური ოლქი — სამხრეთ-აღმოსავლეთით
აღმოსავლეთი კავანგო, ოჩოსონდიუპა, ომაჰეკე (ნამიბია) — დასავლეთით

დასახლებული პუნქტები
4000 მაცხოვრებელზე მეტი:
მაუნი (::) 43 776 ადამიანი
გუმარე (::) 7827 ადამიანი
კასანე (::) 7638 ადამიანი
შაკავე (::) 4389 ადამიანი

ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ოლქი დაყოფილია 4 სუბოლქად:
ჩობე
დელტა
ჩრდილოეთ ნგამილენდი
სამხრეთ ნგამილენდი

ეკონომიკა
ოლქის უკიდურეს აღმოსავლეთში მიმდინარეობს მანგანუმის საბადოს და ასბესტის მოპოვება. მაუნში და კასანეში (უკიდურეს ჩრდილოეთში) მდებარეობს აეროპორტი.
სამხრეთ-აღმოსავლეთის ოლქი (ბოტსვანა)

სამხრეთ-აღმოსავლეთის ოლქი  — ოლქი ბოტსვანაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქვეყნის დედაქალაქი გაბორონე. 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 345 613 ადამიანს.

გეოგრაფია
მეზობელი ადმინისტრაციული ერთეულები:
კვენენგი — ჩრდილო-დასავლეთით
კგატლენგი — ჩრდილო-აღმოსავლეთით
სამხრეთის ოლქი — სამხრეთ-დასავლეთით
ჩრდილო-დასავლეთი (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — აღმოსავლეთით

დასახლებული პუნქტები
20 000 მაცხოვრებელზე მეტი:
გაბორონე, 186 007 ადამიანი
ლობაცე, 29 689 ადამიანი
ტლოკვენგი, 21 133 ადამიანი
რამოცვა, 20 680 ადამიანი

ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ოლქი დაყოფილია 3 სუბოლქად:
გაბორონე
ლობაცე
სამხრეთ-აღმოსავლეთი

ეკონომიკა
დედაქალაქში მდებარეობს საერთაშორისო აეროპორტი. ოლქის ტერიტორიაზე გადის რკინიგზის ხაზი მოჩუდიდან (კგატლენგი) რამატლაბამაში (სამხრეთის ოლქი).
სამხრეთის ოლქი (ბოტსვანა)

სამხრეთის ოლქი  — ოლქი ბოტსვანაში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი კანიე . 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 215 775 ადამიანს.

გეოგრაფია
მეზობელი ადმინისტრაციული ერთეულები:
კვენენგი — ჩრდილოეთით
ჩრდილო-დასავლეთი (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა) — სამხრეთით
კგალაგადი — დასავლეთით
სამხრეთ-აღმოსავლეთის ოლქი — აღმოსავლეთით

ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ოლქი დაყოფილია 4 სუბოლქად:
ბაროლონგი
ჯვანენგი
ნგვაკეცე
დასავლეთი ნგვაკეცე

ეკონომიკა
ოლქის აღმოსავლეთში ამუშავებენ მანგანუმის, ასბესტის და ალმასის მადნის საბადოებს. ოლქის ტერიტორიაზე გადის (რამატლაბამას გავლით) რკინიგზის მცირე მონაკვეთი (დაახლოებით 70 კმ) ლობაცედან (სამხრეთ-აღმოსავლეთის ოლქი) მაბატგოში და მაფიკენგში (ჩრდილო-დასავლეთის პროვინცია).
ანა კომნენოსი (საქართველოს დედოფალი)

ანა კომნენოსი (; დ. 6 აპრილი, 1357 — გ. 1406 წლის შემდეგ) — საქართველოს დედოფალი 1367 წლიდან. ბაგრატ -ის მეორე მეუღლე. ერთიანი საქართველოს მეფის კონსტანტინე -ის დედა.

ანა კომნენოსი დაიბადა 1357 წელს ტრაპიზონის იმპერიაში. იმპერატორ ალექსი -ისა და დედოფალ თეოდორას უფროსი შვილი.

1367 წლის ივნისში, 10 წლის ასაკში, გახდა საქართველოს მეფის ბაგრატ -ის მეორე მეუღლე. მომავალ დედოფალს საქართველოში თან ახლდა მამა და ბებია. 1369 წელს შეეძინა კონსტანტინე, რომელიც საქართველოს მეფე იყო 1407–1411 წლებში. ანა დედოფალს გასჩენია მეორე შვილიც ულუმპია.

ანა დედოფალი გარდაიცვალა 1406 წლის შემდეგ.
ოკავანგო

ოკავანგო (ანგოლის ტერიტორიაზე კუბანგო)  — მდინარე აფრიკის სამხრეთ-დასავლეთში. სიგრძის მიხედვით მეოთხე მდინარის სისტემაა სამხრეთ აფრიკაში. მიედინება სამხრეთ-აღმოსავლეთის მიმართულებით. სიგრძე — 1700 კმ. წყლის საშუალო ხარჯი — 475 მ³/წმ. სათავეს იღებს ანგოლაში, სადაც მას ეძახიან კუბანგოს. სამხრეთით მასზე გადის სახელმწიფო საზღვრის გარკვეული ნაწილი ანგოლასა და ნამიბიას შორის, რის შემდეგაც მიედინება ბოტსვანის ტერიტორიაზე.

ბოტსვანის ტერიტორიაზე შემოსვლამდე წინაღობების გამო, რომელიც ცნობილია როგორც პოპის ჩანჩქერები, მდინარის წყლის დონე ეცემა 4 მეტრით.

ოკავანგო არ უერთდება არც ზღვას და არც ტბას. იგი, იკლაკნება მრავალრიცხოვანი არხების ლაბირინთებით, აორთქლებისას კარგავს წყლის 95 %-ს და იკარგება ჭაობებში კალაჰარის უდაბნოს ჩრდილო-დასავლეთში. ამ ადგილს, როგორც წესი ეძახიან ოკავანგოს დელტას (ოკავანგოს ჭაობები), რომელიც მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მდინარის დელტაა, ფართობით 15 000 კმ².

იშვიათად საკმაოდ წვიმიან პერიოდებში მდინარის წყლის ნაწილი ავსებს ნგამის ტბას. ძლიერი წყალდიდობების წლებში (საშუალოდ ერთჯერ 15-20 წელიწადში) აღწევს მლაშობ ნიადაგიან ქვაბულ — მაკგადიკგადამდე, სადაც რამდენიმე ათასი წლის წინ იყო დიდი ტბა.

ოკავანგოს აუზში მდებარეობს მორემის ნაკრძალი (ბოტსვანაში), რომელიც ცნობილია თავისი მდიდარი ველური ბუნებით.
ვლადიმერ ვაისი

ვლადიმერ ვაისი (დ. 22 სექტემბერი, 1964, ბრატისლავა) — სლოვაკი ფეხბურთელი და მწვრთნელი. თამაშობდა ჩეხოსლოვაკიის, მოგვიანებით კი სლოვაკეთის ეროვნულ ნაკრებში. 2016 წლის მარტში დაინიშნა საქართველოს ეროვნული ნაკრების მწვრთნელად. თანამდებობას იკავებდა 2020 წლის 15 ნოემბრამდე. საქართველოს ნაკრებმა მისი ხელმძღვანელობით ჩატარებულ 47 შეხვედრაში, 16 მოიგო, 15 ფრედ ითამაშა, ხოლო 16 წააგო.

მიღწევები
საკლუბო
არტმედია
სლოვაკეთის ჩემპიონი (2): 2004–05, 2007–08
სლოვაკეთის თასის გამარჯვებული (1): 2008
ჩემპიონთა ლიგა: ჯგუფური ეტაპი 2005-06
უეფა-ს თასი: საფინალო ეტაპი 2005-06

სლოვანი
ევროპის ლიგა: ჯგუფური ეტაპი 2011-12

ქაირათი
ყაზახეთის თასის გამარჯვებული (2): 2014, 2015
ყაზახეთის პრემიერლიგა: მე-2 ადგილი (1): 2015

სანაკრებო
სლოვაკეთი
მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2010: 1/16 ეტაპი.
სევდია უგრეხელიძე

სევდია უგრეხელიძე (დ. 25 ივლისი, 1949, ქუთაისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი პოლიტიკოსი, ხელოვნებათმცოდნე, იურისტი და ეკონომისტი.

ბიოგრაფია
თბილისის საკრებულოს წევრი და ფრაქცია „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ თავმჯდომარე სევდია უგრეხელიძე დაიბადა 1949 წლის 25 ივლისს ქალაქ ქუთაისში. უმაღლესი განათლება ვანო სარაჯიშვილის სახელობის კონსერვატორიასა და „პროფესორ ჯამბაკურ ბაქრაძის სახელობის სამართლისა და ეკონომიკის“ ინსტიტუტში მიუღია და სპეციალობით არის: ხელოვნებათმცოდნე, იურისტი და ეკონომისტი.

მისი შრომითი ბიოგრაფია 1972 წელს იწყება, როდესაც ვანო სარაჯიშვილის სახელობის კონსერვატორიისა და ალექსანდრე პუშკინის სახელობის პედაგოგიური ინსტიტუტის ხელოვნების ისტორიის ლექტორად მუშაობდა 1991 წლამდე. 1999 წელს ადვოკატი გახდა და 2004 წლამდე იყო საქართველოს ადვოკატთა კოლეგიის წევრი. 2001 წელს საპარლამენტო კომიტეტებთან არსებული ეროვნული თანხმობის კომისიაში იმუშავა მიწვეულ სპეციალისტად. 2002–2004 წლებში არასამთავრობო ორგანიზაცია „კონსტიტუციის 42-ე მუხლის“ ადვოკატი იყო.

2004 წელს თბილისის საკრებულოს იურიდიულ საქმეთა და ადამიანის უფლებათა დაცვის კომისიის თავმჯდომარედ დაინიშნა, რაკი მეორე მოწვევის საკრებულოს დეპუტატი იყო. 2006–2008 წლებში მიწის მართვისა და განკარგვის განყოფილების უფროსად მუშაობდა. 2008 წელს კვლავ საკრებულოში მოხვდა და ეკონომიკური პოლიტიკისა და მუნიციპალური მმართველობის კომისიის თავმჯდომარის მოადგილის პოზიცია დაიკავა. 2013 წელს თბილისის მერის პირველ მოადგილედ დაინიშნა.

2013 წლის 22 დეკემბრიდან 2014 წლის 2 აგვისტომდე თბილისის მერის მოვალეობას ასრულებდა. შემდეგ კვლავ საკრებულოს წევრი გახდა ისევ „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ პროპორციული სიით.
რობერტ კობლიაშვილი

რობერტ კობლიაშვილი (დ. 6 დეკემბერი, 1993, გარდაბანი) — ქართველი მოჭიდავე, რომელიც ასპარეზობს ბერძნულ-რომაულ სახეობაში. 2015 წელს ბათუმში 23-წლამდე მოჭიდავეებს შორის ჩატარებულ საქართველოს ჩემპიონატში კობლიაშვილმა ოქროს მედალი მოიპოვა. ხოლო 2016 წელს რიგაში, ლატვიაში ჭიდაობაში გამართულ ევროპის ჩემპიონატზე რობერტმა 85 კგ წონით კატეგორიაში ვერცხლის მედალი აიღო. არის საქართველოს ჩემპიონი (2019, -87კგ).
შაშე (მდინარე)

შაშე  — მდინარე ბოტსვანის აღმოსავლეთში და ზიმბაბვეს სამხრეთ-დასავლეთში. მდინარე ლიმპოპოს მსხვილი მარცხენა შენაკადი. სათავეს იღებს ქალაქ ფრანსისთაუნის სიახლოვეს და მიედინება სამხრეთ-აღმოსავლეთის მიმართულებით თავის შესართავამდე სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის საზღვრის სიახლოვეს. თავისი დინების დიდ ნაწილზე გადის სახელმწიფო საზღვარი ბოტსვანასა და ზიმბაბვეს შორის. სოფელ ტულის სიახლოვეს მდინარე მოკლე მანძილზე მთლიანად გადადის ზიმბაბვეს ტერიტორიაზე, მაგრამ სულ მალე ისევ უბრუნდება საზღვრის მდგომარეობას. შაშე დროებითი მდინარეა და მთლიანად შრება წლის დიდი ნაწილის განმავლობაში. შაშე ლიმპოპოს აუზში შეადგენს მისი ზედაპირული მდინარეული ჩამონადენის 12,2 %-ს.

ძირითადი შენაკადებია: სიმუკვე, სანჩოკვე, შაშანი, ტული, ტატე და რამოკგვებანა. ფრანსისთაუნიდან სამხრეთით მდინარეზე გადის საავტომობილო და სარკინიგზო ხიდი. ამას გარდა, ფრანსისთაუნიდან დაახლოებით 25 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით, სოფელ ტონოტადან ჩრდილოეთით, მდინარე გადაკეტილია შაშეს კაშხლით. თავიდან კაშხალი შენდებოდა იმ მიზნით, რომ წყლით უზრუნველყო მსხვილი სამრეწველო ქალაქი — სელები-ფიკვე, მაგრამ დღეისათვის წყალი პირველ რიგში გამოიყენება ქალაქ ფრანსისთაუნის და მისი შემოგარენი სოფლების უზრუნველსაყოფად.
კვინისწყალი

კვინისწყალი, კვინწყალი — მდინარე ვანის მუნიციპალიტეტში. მდინარის ხეობაში და მის მიმდებარედ გაშენებულია სოფლები: უხუთი, ინაშაური და ამაღლება.

მდინარე სათავეს იღებს მესხეთის ქედის ჩრდილოეთ განშტოებაზე არსებული მთა კვინისთავის (1982,2 მ) ჩრდილო-აღმოსავლეთით 1 კმ-ში 1925 მეტრის სიმაღლეზე. სოფელ ამაღლების ჩრდილოეთით 2 კმ-ში მარცხნიდან უერთდება ეგრეთ წოდებულ რიონის შტოს, რომელიც სოფელ დიდველიდან მოყოლებული გამოყოფილია რიონის ძირითადი ნაწილიდან და პარალელურად მიედინება, გზად კვინისწყლისა და სხვადასხვა მცირე შენაკადების გარდა შეირთავს ბანურას, ფერეთას, კორისწყალს და ამაღლების სიახლოვეს რიონის სხვა რამდენიმე ნაკადში იხლართება.

ფიზიკურ-გეოგრაფიული დახასიათება
ცხენისზურგის მთით კვინისწყლის აუზი გამოიყოფა სულორის აუზისგან. ჩრდილოეთ კალთებზე. მდინარის აუზი იყოფა მთიან, მთისწინა და დაბლობ ზონებად. აუზის მთიანი და მთისწინა ზონების გეოლოგიურ აგებულებაში მონაწილეობას იღებენ ქვიშაქვები, მერგელები, ბაზალტები და ანდეზიტები. დაბლობი ზონა კი აგებულია ძველი ალუვიური განფენებით. აუზის ნიადაგური საფარი წარმოდგენილია ტყის ყავისფერი და ყვითელმიწა ნიადაგებით. აუზის მთიანი ზონის დაახლოებით 85 % დაფარულია ხშირი ფოთლოვანი ტყით, დაბლობი ზონის დიდი ნაწილი კი ათვისებულია სასოფლო-სამეურნეო კულტურებით.

მდინარის ხეობა სათავიდან სოფელ ზედა გორამდე -ეს ფორმისაა, ქვემოთ ტრაპეციული ფორმის, ხოლო რიონის მარცხენა ტერასაზე არამკაფიოდ არის გამოხატული. მდინარე სოფელ ქვედა გორამდე ტიპური მთის მდინარის ხასიათს ატარებს. მის კალაპოტში გვხვდება ნაკადის მიერ მოტანილი დიდი ზომის დამუშავებული ქვები, რომელთა მაქსიმალური დიამეტრი 1 მ-მდეა. ნაკადის სიგანე იცვლება 3-4 მ-დან 7-8 მ-მდე, სიღრმე 0,3-დან 0,8 მ-მდე, ხოლო სიჩქარე 1,2 მ/წმ-დან 0,9 მ/წმ-მდე.

ჰიდროლოგიური მახასიათებლები
მდინარის სიგრძეა 20,5 კმ, საერთო ვარდნა 1886 მ, საშუალო ქანობი 92,0 %, წყალშემკრები აუზის ფართობი კი 46 კვ. კმ-ია. მდინარე საზრდოობს თოვლის, წვიმის და გრუნტის წყლებით. მისი წყლიანობის რეჟიმი ხასიათდება გაზაფხულის წყალდიდობით და წყალმოვარდნებით მთელი წლის განმავლობაში. წყალმცირობა ძირითადად ზაფხულის თვეებში აღინიშნება. მდინარე გამოიყენება სოფლის წისქვილების სამუშაოდ და სარწყავად.

სარეწაო მნიშვნელობა
სახეობათა მრავალფეროვნების მიხედვით კვინისწყალი სენსიტიურია. არა აქვს სარეწაო მნიშვნელობა. განვითარებულია სამოყვარულო თევზჭერა. სტატუსი შეიძლება შეფასდეს, როგორც სატოფე-სანასუქო. მდინარეში ბინადრობს 10 აბორიგენული თევზის სახეობა.
კორისწყალი

კორისწყალი, კორწყალი — მდინარე ბაღდათის და ვანის მუნიციპალიტეტებში, რიონის მარცხენა შენაკადი. სიგრძე — 27,4 კმ, წყალშემკრები აუზი — 54,8 კვ. კმ. მდინარის სანაპიროებზე გაშენებულია სოფლები: შუბანი, ფერსათი, წითელხევი, სალომინაო, როხი.

მდინარე კორისწყალი სათავეს იღებს მესხეთის ქედის დასავლეთ კალთებზე, მთა კვინისთავის ჩრდილო-დასავლეთით 4 კმ-ში, ზღვის დონიდან 1720 მეტრის სიმაღლეზე. სოფელ როხთან შეერთვის ეგრეთ წოდებულ რიონის შტოს, რომელიც სოფელ დიდველიდან მოყოლებული გამოყოფილია რიონის ძირითადი ნაწილიდან და პარალელურად მიედინება, გზად კორისწყლისა და სხვადასხვა მცირე შენაკადების გარდა შეირთავს ბანურას, ფერეთას, კვინისწყალს და ამაღლების სიახლოვეს რიონის სხვა რამდენიმე ნაკადში იხლართება.

ფიზიკურ-გეოგრაფიული დახასიათება
მდინარის აუზი იყოფა მთიან და დაბლობ ზონებად. მთიანი ზონა მდებარეობს საქართველოს სამხრეთ მთიანეთის ჩრდილოეთ ფერდობზე, დაბლობი კი კოლხეთის დაბლობის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. მთიანი ზონის რელიეფი, სათავიდან სოფელ ფერსათამდე, ძლიერ დანაწევრებულია შენაკადების ხეობებით. აქ ცალკეული მთების სიმაღლეები 1000-1600 მეტრზეა. ქვემოთ რელიეფი დაბლდება 500-600 მეტრამდე, ხოლო სოფელ ფერსათის ქვემოთ იცვლება გორაკ-ბორცვიანი რელიეფით.

მთიანი ზონის გეოლოგია ძირითადად წარმოდგენილია დანალექი ქანებით. დაბლობი ზონა კი აგებულია ძველი ალუვიური განფენებით. აუზში ძირითადად გავრცელებულია თიხნარი ნიადაგები. აუზის დაახლოებით 50 % დაკავებულია ფოთლოვანი ტყით. დაბლობი ზონის დიდი ნაწილი კი ათვისებულია სახნავებით და სასოფლო-სამეურნეო კულტურებით.

მდინარის ხეობა სათავიდან სოფელ ფერსათამდე -ეს ფორმისაა. ქვემოთ, სოფელ როხამდე ტრაპეციული, დაბლობზე კი არამკაფიოდ არის გამოხატული. ხეობის ფსკერის სიგანე 2-3 მეტრიდან (სათავეებში) იცვლება 0,4-1,0 კმ-მდე. ორმხრივი ტერასები ჩნდება სოფელ ფერსათის ქვემოთ. ტერასების სიგანე 0,3-0,4 კმ-დან 0,8-1,0 კმ-მდე იცვლება. მათი სიმაღლე 2,5-10 მეტრია. ჭალა გვხვდება სოფელ წითელხევის ქვემოთ. ჭალის სიგანე 30-40 მეტრიდან 100-150 მეტრამდე იცვლება. წყალდიდობებისა და წყალმოვარდნების პერიოდში ჭალა იფარება 1-1,3 მეტრის სიმაღლის წყლის ფენით. მდინარის კალაპოტი მთელ სიგრძეზე ზომიერად კლაკნილი და ძირითადად დაუტოტავია. ცალკეულ ადგილებში (სოფელ როხთან) მდინარე იყოფა ორ ტოტად და ქმნის მცირე ზომის, არამდგრად კუნძულს.

ჰიდროლოგიური მახასიათებლები
მდინარის სიგრძეა 28 კმ, საერთო ვარდნა 1665 მეტრი, საშუალო ქანობი 59,1 %, წყალშემკრები აუზის ფართობი 54.8 კვ. კმ, აუზის საშუალო სიმაღლე კი 462 მეტრი ზღვის დონიდან. ნაკადის სიგანე იცვლება 1-დან 10 მეტრამდე, სიღრმე 0,2-დან 1 მ-მდე, ხოლო სიჩქარე 0,6-0,8 მ/წმ-დან 0,1-0,3 მ/წმ-მდე. მდინარე საზრდოობს თოვლის, წვიმის და გრუნტის წყლებით. მისი წყლიანობის რეჟიმი ხასიათდება წყალმოვარდნებით მთელი წლის განმავლობაში. მდინარეზე ყინულოვანი მოვლენები არ ფიქსირდება. მდინარე გამოიყენება სოფლის წისქვილების სამუშაოდ და სარწყავად.

სარეწაო მნიშვნელობა
მდინარე დაბალსენსიტიურია. ძირითადი ფუნქცია სატოფე-სანასუქოა.
დელე ალი

დელე ალი (; დ. 11 აპრილი, 1996) — ნიგერიული წარმოშობის ინგლისელი ფეხბურთელი. „კომოს" ნახევარმცველი.

საკლუბო კარიერა
საკლუბო კარიერა დაიწყო საფეხბურთო კლუბ „მილტონ კეინზ დონსში“.

სანაკრებო კარიერა
ასპარეზობდა ინგლისის ყველა ასაკობრივ ნაკრებებში. 2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონატისა და 2016 წლის ევროპის ჩემპიონატის მონაწილე ინგლისის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.

სანაკრებო სტატისტიკა
კუანდო

კუანდო (კუანდუ , ქვედა დინებაში — ლინიანტი, ჩობე) — მდინარე აფრიკის სამხრეთ-დასავლეთში. მდინარე ზამბეზის მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 800 კმ-ს.

მიედინება ანგოლაში, კუანდო-კუბანგოს პროვინციის აღმოსავლეთ ნაწილში, შემდეგ ნამიბიაში და ბოტსვანაში. კუანდოს სათავეები მდებარეობენ ბიეს პლატოზე ანგოლაში. შუა დინებაში (დაახლოებით 225 კმ) სასაზღვრო მდინარეა ანგოლასა და ზამბიას შორის.

კუანდო ერთ-ერთი დიდი მდინარეა სამხრეთ აფრიკაში.
ნგამი

ნგამი  — ტბა ბოტსვანაში. მდებარეობს კალაჰარის დაახლოებით ჩრდილოეთ საზღვართან, ზღვის დონიდან 932 მეტრ სიმაღლეზე, სამხრეთ აფრიკის პლატოზე (მარილის საბადო, სახელად სოა, მდებარეობს 740 მეტრ სიმაღლეზე). საუკუნის შუა პერიოდში მისი ფართობი აღწევდა 770 კმ²-ს. ის განუწყვეტლად მცირდება და დღეისათვის მას აქვს მცირე ზომა და წარმოადგენს ჭაობს. ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან მასში ჩაედინება მდინარე ოკავანგო.

ჩრდილოეთის ქვიშოვან სანაპიროებზე გვხვდება აკაცია, ბაობაბი, ასევე პალმის ხეები. სანაპირო ზონაში ბინადრობს ივეოსი და თეთრი ოყარი. არის თევზებიც.

1849 წელს ნგამიზე კვლევებს ატარებდა დეივიდ ლივინგსტონი, ჯეიმზ ჩეპმენი, 1853 წელს — კარლ იოჰან ანდერსონი, 1886 წელს — ჰანს შინცი, 1890 წელს — ავსტრიელი გეოლოგი ედუარდ ფლეკი, ხოლო მის შემდეგ — ზიგფრიდ პასარგე.

1894 წლისთვის ნგამის ტბაზე უკვე ცხოვრობდა მკვლევართა დაახლოებით 30 ოჯახი.
შუა ევროპის ვაკე

შუა ევროპის ვაკე ან ჩრდილოეთ ევროპის ვაკე — ვაკე ევროპაში, უმთავრესად პოლონეთში, გერმანიაში, დანიასა და ნიდერლანდებში. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება ჩრდილოეთისა და ბალტიის ზღვის სანაპიროები, სამხრეთით ჰერცინული სისტემის მთები და მაღლობები.
გეოგრაფიული მახასიათებლები
ზომები
სიგრძე დაახლოებით 600 კმ, სიგანე 200-იდან 500 კილომეტრამდეა, სიმაღლე უმეტესად 50–100 მ-მდე. ცალკეული მორენული სერების სიმაღლე 300 მეტრზე მეტია. უმთავრესად აგებულია კირქვებითა და ქვიშაქვებით, რომლებიც ზემოდან დაფარულია მყინვარული ნალექებით.
ჰავა და საშუალო ტემპერატურები
ჰავა გარდამავალია ზღვიურიდან კონტინენტურისაკენ. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა დასავლეთით -1-იდან -3°-მდე, აღმოსავლეთით -2-იდან -4°-მდე; ივლისისში კი 17–19°. ნალექები დასავლეთით 800 მმ წელიწადში, აღმოსავლეთით – 500 მმ.
ჰიდროლოგია და ბიომრავალფეროვნება
მდინარეთა ქსელი ხშირია (ოდრის, ელბის, ვეზერის, რაინის და სხვათა აუზები). შუა ევროპის ვაკეზე ბევრია მყინვარული ტბა. განვითარებულია ტყის ყომრალი და გაეწრებული ნიადაგები. ბუნებრივი მცენარეულობიდან დასავლეთით მუხნარ–წიფლნარია, აღმოსავლეთთ — შერეული ტყეები. ტყე ძირითადად გაჩეხილია. ჩრდილოეთით ბევრია ტორფნარი. ხეობებში მდელოებია. არის მარცვლეულის ნათესები, შაქრის ჭარხლის ნარგავები. აქ მცხოვრები ადამიანები მისდევენ მესაქონლეობას. შუა ევროპის ვაკე მჭიდროდაა დასახლებული. ვაკეზე მდებარეობს ქალაქები:
პოზნანი (პოლონეთი)
ბერლინი (გერმანია)
ჰამბურგი (გერმანია)
ბრემენი (გერმანია)
ჰანოვერი (გერმანია)
ამსტერდამი (ნიდერლანდები)
როტერდამი (ნიდერლანდები).

ჩრდილოეთ გერმანიის ვაკე
შუა ევროპის ვაკის გერმანულ ნაწილს ჩრდილოეთ გერმანიის ვაკე ეწოდება. ჩრდილოეთ გერმანიის ვაკის უმეტესი ნაწილი ზღვის დონიდან 100 მეტრზე დაბლა მდებარეობს. ოკეანის ჩრდილოეთი სანპიროების უმეტესი ნაწილი მოსწორებულია და ჭაობებითა და ვატებითაა დაფარული. ჩრდილოეთ გერმანიის ვაკის გაგრძელებად ითვლება ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთი ფრიზის კუნძულები, რომელიც კონტინენტს შუა საუკუნეებში წყალდიდობის დროს გამოეყო.