iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სოფია ლასკარიდუ

} , დ. 1876 — გ. 13 ნოემბერი 1965) — ბერძენი მხატვარი, ცნობილი თავისი იმპრესიონისტული ნახატებით საუკუნის დასაწყისში. მოგვიანებით მან, საკუთარ ნამუშევრებზე მეტად, სახელი კიდევ უფრო გაითქვა თავისი ცხოვრებით.

ცხოვრება
სოფია ლასკარიდუ დაიბადა ათენში 1876 წელს. ის წარმოშობით მდიდარი და კოსმოპოლიტური ოჯახიდან იყო. მისი მამა, ლასკარის ლასკარიდუ, გაიზარდა ლონდონში. დედა, აიკატერინი ქრიატომანუ-ლასკარიდუ, დაიბადა და გაიზარდა ვენაში და იყო ქალთა განათლების პიონერი, რომელმაც დააარსა გოგონათა სკოლა ათენში 1864 წელს და იყო პირველი, ვინც გოგონებისთვის ფიზიკური აღზრდა შემოიღო.

სოფია ლასკარიდუმ ხატვა ჯერ კიდევ სპეციალური სამხატვრო განათლების მიღებამდე დაიწყო. თავდაპირველად ის ფოკუსირებული იყო პეიზაჟებზე, ნაწილობრივ იმიტომ, რომ მას არ ჰქონდა ფიგურების გამოსახვისთვის საჭირო ცოდნა და უნარები. მისი გადაწყვეტილება, ეხატა ღია ცის ქვეშ (პლენერზე ხატვა), უჩვეულო იყო იმ დროს საბერძნეთში, განსაკუთრებით ქალისთვის, რადგან სოფლად მუდმივად ქურდებისა და ქურდობის საფრთხე იყო.

1897-იდან 1907 წლამდე პერიოდში ის მონაწილეობდა მნიშვნელოვან სამხატვრო გამოფენებში, მათ შორის ზაპეიონში და 1903 წლის საერთაშორისო გამოფენაზე. ის სწავლობდა ათენის სახვითი ხელოვნების სკოლაში 1903-დან 1907 წლამდე და მისი მასწავლებლები იყვნენ კონსტანტინოს ვოლანაკისი, გეორგიოს როილოსი, ნიკიფოროს ლიტრასი და გეორგიოს იაკობიდესი. ასევე ისწავლა სპირიდონ ვიკატოსთან. 1906 წელს მან და თალია ფლორამ მოაწყვეს ერთობლივი გამოფენა, ხოლო 1907 წელს გამართა სოლო გამოფენა „პარნასში“.

1908 წელს ლასკარიდუ გაემგზავრა მიუნხენში და 1908-დან 1916 წლამდე ცხოვრობდა გერმანიასა და საფრანგეთში, სადაც მისმა ნამუშევრებმა საკმაოდ დადებითი გამოხმაურება დაიმსახურა. მან მიიღო სტიპენდია ბოზეიოს ფონდიდან, რამაც საშუალება მისცა, ესწავლა მიუნხენში. სოფია ლასკარიდუ აქ უფასო გაკვეთილებს ესწრებოდა ქალბატონთა ასოციაციის მხატვართა სკოლაში. პარიზში მან ისწავლა აკადემი დე ლა გრანდ შომიერში და აკადემი კოლაროსიში . მისი ნამუშევრები გამოფენილი იყო სალონში.

ლასკარიდუ საბერძნეთში საბოლოოდ დაბრუნდა და დამკვიდრდა 1916 წელს. ამ დროისთვის ის უკვე ითვლებოდა გამორჩეულ მხატვრად. მან გამოფენები გამართა 1924 და 1927 წლებში და საკმაოდ ბევრი ნახატი გაყიდა. ამის შემდეგ მისი ნამუშევრები მხოლოდ შემთხვევით ჯგუფურ გამოფენებზე ჩნდებოდა. თანდათანობით გავრცელდა მითები მისი ევროპაში ყოფნის შესახებ. ამბობდნენ, თითქოს სოფია ლასკარიდუს ჰქონდა რომანები პაბლო პიკასოსთან და ოგიუსტ რენუართან. ეს მითები მოგვიანებით მიღებულ იქნა, როგორც ფაქტი. 1952 წელს მან მოაწყო სოლო რეტროსპექტული გამოფენა.

სოფია ლასკარიდუ გარდაიცვალა ათენში 1965 წელს.

ნამუშევრები
სოფია ლასკარიდუს, როგორც მხატვარს, მრავალმხრივი ინტერესი აქვს. მისი შემოქმედება მოიცავს ჟანრულ სცენებს, პორტრეტებს, ნატურმორტებსა და პეიზაჟებს. მისი სტილი იმპრესიონიზმის გავლენის კვალს ატარებს.

მისი, როგორც შემოქმედის, მიზანი იყო, დაეჭირა შუქ-ჩრდილი, სინათლე და ფერი თავის ნახატებში, და ნაკლებად მნიშვნელოვნად მიაჩნდა კომპოზიცია.

პუბლიკაციები
1955 წელს სოფია ლასკარიდუმ გამოაქვეყნა თავისი ბიოგრაფია, სახელწოდებით „ჩემი დღიურიდან“. მოგონებები და ნააზრევი მოიცავს მის გერმანიასა და საფრანგეთში ყოფნის პერიოდს. 1960 წელს მან გამოაქვეყნა „ჩემი დღიურიდან. დანართი: დიდი სიყვარული“, სადაც აღწერა თავისი სასიყვარულო ურთიერთობა პოეტ და ესეისტ პერიკლე გიანოპულოსთან.
ვაჟა გვანცელაძე

ვაჟა გვანცელაძე (დ. 6 აპრილი, 1932, თბილისი — გ. 28 სექტემბერი, 2021) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, პედაგოგი, სპორტსმენი.

ბიოგრაფია
1956 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1959–1970 წლები იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის პედიატრიული, სტომატოლოგიური და პროფილაქტიკური მედიცინის საფაკულტეტო თერაპიის კათედრის ასისტენტი, 1970–1989 წლებში დოცენტი, 1989–1994 წლებში პროფესორი, 1994–2001 წლებში შინაგან სნეულებათა და დიაგნოსტიკის თერაპიის კათედრის გამგე, 2001–2006 წლებში შინაგანი სნეულების მე-5 კათედრის პროფესორი, 2006–2008 წლებში სამედიცინო ინსტიტუტ „დასტაქარის“ თერაპიის კათედრის გამგე, მე–4 კლინიკური საავადმყოფოს თერაპიული და კარდიოლოგიური განყოფილებების კონსულტანტი. არის 68 სამეცნიერო ნაშრომის, სახელმძღვანელოებისა და წიგნების ავტორი.

1965 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა – „პანკრეასის გარე სეკრეციულ ფუნქციაზე ზვარეს მინერალური წყლის მოქმედების კლინიკური და ექსპერიმენტული გამოკვლევა“, 1988 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაციის თემა – „ქრონიკური გასტრიტის კლინიკო-მორფო ფუნქციური ფორმები“, მოსკოვში.

ჯილდოები
2003 – ღირსების ორდენი;
1954 – სპორტის ოსტატი;
1950 – საქართველოს ჩემპიონი;
1948 – სსრკ ჩემპიონი ჭაბუკთა შორის კალათბურთში;
სსრკ ზამთრის თამაშების ჩემპიონი და პრიზიორი;
სსრკ თამაშების ჩემპიონი და პრიზიორი.
მოდილიანა

მოდილიანა — მუნიციპალიტეტი ფორლი-ჩეზენის პროვინციაში, ემილია-რომანიას რეგიონში. მდებარეობს ბოლონიის სამხრეთ-აღმოსავლეთით დაახლოებით 50 კილომეტრში და ფორლის სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 20 კილომეტრში.

მოდილიანას მიეცა „კეთილშობილი ქალაქის“ წოდება 1838 წელს, როდესაც იყო ტოსკანის დიდი საჰერცოგოს ნაწილი.

 საუკუნის ცნობილი მხატვარი სილვესტრო ლეგა იყო მოდილიანადან, ამიტომ ყოველ სექტემბერს ქალაქი მართავს ფესტივალს, სადაც მოქალაქეები იცმევენ მე-19 საუკუნის კოსტუმებს, რომ პატივი მიაგონ მხატვარს.

მოდილიანა ესაზღვრება შემდეგ მუნიციპალიტეტებს: ბრიზიგელა, დოვადოლა, მარადი, ტრედოციო და სხვა.
რაფაელ ბომბელი

რაფაელ ბომბელი (, ნამდვილი გვარია მაცოლი ; დ. დაახ. 1526, ბოლონია — გ. 1572, სავარ. რომი) — იტალიელი მათემატიკოსი და ინჟინერი. გვარი უნდა შეეცვალა ბოლონიაში დაბრუნებისას, რადგანაც მისი ბაბუა სიკვდილით დასაჯეს, როგორც შეთქმული.

მისი ძირითადი შრომები მიეკუთვნება ალგებრას; გამოაქვეყნა ტრაქტატები ალგებრასა და გეომეტრიაში; ნაშრომში „ალგებრა“ (1572) პირველად განიხილა წარმოსახვითი რიცხვები და ჩამოაყალიბა მათზე მოქმედების წესები. სრულჰყო ალგებრული სიმბოლიკა, დაიწყო ფრჩხილებისა და ფესვის ნიშნის გამოყენება. თარგმნა და გამოსცა დიოფანტეს „არითმეტიკა“; მისი წყალობით ევროპაში იწყება რიცხვთა თეორიის ისტორია.

ასტრონომიაში
ბომბელის პატივსაცემად დაარქვეს:
ბომბელი — მთვარის კრატერი;
(17696) ბომბელი — ასტეროიდი.

შრომები
«» (.).
ელისენდა დე მონკადა

ელისენდა დე მონკადა (, ; დ. 1292 – გ. 19 ივლისი, 1364, ბარსელონა, ესპანეთი) — კატალანელი დიდგვაროვანი მონკადათა საგვარეულოდან. არაგონის დედოფალი 1322-1327 წლებში, როგორც მეფე ხაიმე -ის მეოთხე ცოლი. პადრალბესის დედათა მონასტრის დამფუძნებელი.

ბიოგრაფია
ელისენდა 1292 წელს დაიბადა ქალაქ აიტონაში. იგი ძლევამოსილი კატალანელი დიდგვაროვნის, აიტონასა და სოსესის სენიორ პერე რამონ მონკადასა და მისი ცოლის, ელისენდა დე პინოსის ქალიშვილი იყო. მისმა ძმებმა მოახერხეს არაგონის სამეფოში დიდი გავლენის მოხვეჭა. მისი ერთი ძმა, ოტი, არაგონის მომავალი მეფის, პედრო -ის ნათლია გახდა, მეორე ძმა, გასტო კი უესკასა და ჟირონას ეპისკოპოსი. ამრიგად, ელისენდას ოჯახს ახლო ურთიერთობები ჰქონდა არაგონის სამეფო ოჯახთან.

1319 წელს არაგონის მეფე ხაიმე -ის მესამე ცოლი, დედოფალი მარი დე ლუზინიანი გარდაიცვალა, რის შემდეგაც მან მეოთხედ დაქორწინება განიზრახა. მრავალ კანდიდატს შორის მეფემ არჩევანი სწორედ ელისენდაზე შეაჩერა, რომელსაც მისი გავლენიანი ოჯახი მზითვში ისეთ ქალაქებსა და მამულებს ატანდა, როგორებიცაა: ბერგა, ბურიანა, ტორტოსა, მორელია, ტოროელია დე მონგრი და პალსი. 1322 წლის 25 დეკემბერს ხაიმე -მ ტარაგონაში ცოლად შეირთო ელისენდა, რომელიც მისი მეოთხე და ბოლო ცოლი გახდა.

ქორწინების შემდეგ მეფე-დედოფალი ბარსელონას სასახლეში დაფუძნდა, სადაც მათ მშვიდი ცხოვრება ჰქონდათ. ცნობილია, რომ მეფე ხაიმე ითვალისწინებდა მის რჩევებს. დედოფალ ელისენდას მემატიანეები აღწერდნენ როგორც ზრდასრულ, განათლებულ, ლამაზ და ღვთისმოსავ პიროვნებად. მიუხედავად ამისა, წყვილს შვილები არ ჰყოლია.

1327 წლის ნოემბერში, ხუთწლიანი ქორწინების შემდეგ მეფე ხაიმე გარდაიცვალა და ტახტი ელისენდას გერმა დაიკავა. ამის შემდეგ მან სამეფო კარი დატოვა და ბარსელონაში თავისივე დაარსებულ პადრალბესის დედათა მონასტერში დასახლდა, სადაც იგი მონაზვნად აღიკვეცა და მშვიდად ცხოვრობდა. იგი გარდაიცვალა 1364 წლის 19 ივლისს, სწორედ ბარსელონაში მდებარე პადრალბესის დედათა მონასტერში.
დიოფანტე

დიოფანტე ალექსანდრიელი (; ; დ. 200, სავარ. ალექსანდრია, ძველი რომი — გ. 284, იქვე) — ძველი ბერძენი (ალექსანდრიელი) მათემატიკოსი. ჩვენამდე მოაღწია მისი მათემატიკური ტრაქტატის („არითმეტიკა“) ნაწილმა (13-იდან 6-მა წიგნმა) და ნაწყვეტებმა წიგნიდან ე. წ. პოლიგონური რიცხვების შესახებ. „არითმეტიკაში“ ამოხსნილი ამოცანების უმრავლესობა დაყვანილია ისეთ განუსაზღვრელ განტოლებებამდე, რომელთა ხარისხი 4-ზე ნაკლებია. ამონახსნებს დიოფანტე ეძებდა დადებით რაციონალურ რიცხვებში (უარყოფით ამონახსნებს იგი არ იხილავდა). უცნობისა და მისი ხარისხების, აგრეთვე ტოლობის ნიშნის აღსანიშნავად დ სიტყვათა შემოკლებულ ჩანაწერს ხმარობდა იგი დიდი ოსტატობით ხსნიდა ალგებრისა და რიცხვთა თეორიის ამოცანებს მაგრამ ამოხსნის ზოგად მეთოდებს არ იძლეოდა. დიოფანტეს თხზულებები ამოსავალი წერტილი იყო პ. ფერმას, ლ. ეილერის, კ. გაუსისა და სხვა გამოკვლევებისათვის.

ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს დიოფანტე.
სირმაჯიევის სახლი

სირმაჯიევის სახლი — ნეობაროკოს სტილში აშენებული შენობა, რომელიც მდებარეობს ბულგარეთის დედაქალაქ სოფიის ცენტრალურ რაიონში. ის განთავსებულია მეფე-განმათავისუფლებელის ბულვარისა და კრაკრას ქუჩის გადაკვეთაზე, სოფიის უნივერსიტეტის რექტორატსა და ორლოვის ხიდს შორის. სახლი 1903 წელს ააგო ავსტრო-ბულგარელმა არქიტექტორმა ფრიდრიხ გრუნანგერმა, იურისტისა და დიპლომატის, ხარალამპი სირმაჯიევის დაკვეთით. 1916 წლიდან ის ოსმალეთის იმპერიას ეკუთვნოდა, ხოლო მოგვიანებით — მის მემკვიდრე თურქეთის რესპუბლიკას. დღეს სირმაჯიევის სახლი თურქეთის ელჩის რეზიდენციას წარმოადგენს ბულგარეთში.

ისტორია
ხარალამპი (ან ხარალამბი) სირმაჯიევი იყო ბესარაბიის ბულგარელი, რომელიც დაიბადა ბოლჰრადში (რუსეთის იმპერია) 1860 წელს. ბუქარესტში იურიდიული განათლებისა და პრაქტიკის მიღების, ასევე პარიზის სორბონის უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ, სირმაჯიევი 1891 წელს დასახლდა ბულგარეთის სამთავროში და იქ დაქორწინდა ელენაზე, რომელმაც ხუთი შვილი, ოთხი ვაჟი და ერთი ქალიშვილი, გაუჩინა. სირმაჯიევი მუშაობდა იურისტად და ბულგარეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს გენერალურ მდივნად, ხოლო შემდეგ დიპლომატად ბელგრადსა და ვენაში 1895-1902 წლებში. 1902 წელს იგი დაბრუნდა ბულგარეთში, რათა დაეწყო საკუთარი იურიდიული პრაქტიკა. სწორედ მან შეუკვეთა საკუთარი სახლის პროექტი არქიტექტორ ფრიდრიხ გრუნანგერს, რომელიც იმ დროს ბულგარეთის ერთ-ერთი წამყვანი არქიტექტორი იყო.

სირმაჯიევი გარდაიცვალა 1908 წელს და სახლი თავის ოჯახის დაუტოვა. თუმცა, ფინანსურმა და პირადმა სირთულეებმა 1914 წელს, მისი ქვრივი ელენა აიძულა, სახლი ოსმალეთის იმპერიის ხელისუფლებისთვის მიექირავებინა. ორი წლის შემდეგ, ოსმალეთის იმპერიამ სახლი საკუთრებაში შეიძინა. თავდაპირველად სირმაჯიევის სახლი გამოიყენებოდა, როგორც საელჩოს შენობა, მოგვიანებით კი — როგორც ოსმალეთის, შემდეგ კი თურქეთის ელჩის რეზიდენცია.

1998 წლიდან სირმაჯიევის სახლი დაცულია სახელმწიფოს მიერ, როგორც ეროვნული მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი.

არქიტექტურა
სირმაჯიევის სახლი ორსართულიანია და აშენებულია ელეგანტურ ვენურ იმპერიულ-ბაროკოს სტილში. მის ფასადზე ასევე შეინიშნება ვენური სეცესიონის, როკოკოსა და ხმელთაშუაზღვისეული აღორძინების სტილის ელემენტები.

სახლის არქიტექტურულ თავისებურებებს შორის გამოირჩევა ფლატე სახურავიანი კოშკურა და მონუმენტური, მდიდრად მორთული ფასადი. მანსარდას თუნუქის სახურავი აქვს და ხის კონსტრუქციაზეა აგებული, ხოლო სახლის აგურით ნაგები კედლები ხის სალტეებზეა დამყარებული. ფანჯრების ჟალუზების ჩარჩოები ხისგან არის დამზადებული.
პრედაპიო

პრედაპიო — მუნიციპალიტეტი ფორლი-ჩეზენის პროვინციაში, ემილია-რომანიას რეგიონში. 2021 წლის 1 იანვრის მონაცემებით აქ ცხოვრობს 6195 ადამიანი. ქალაქი ცნობილია იმით, რომ არის ნაციონალური ფაშისტური პარტიის დამაარსებლისა და იტალიის დიქტატორის (1922-1943), ბენიტო მუსოლინის დაბადების ადგილი. მუსოლინი დაკრძალულია პრედაპიოში და მისი მავზოლეუმი ტურისტულ და იტალიელი ნეოფაშისტების მომლოცველობის ადგილადაა ქცეული.

ისტორია
მისი წარმოშობიდან 1920-იან წლებამდე, პრედაპიო იყო მოკრძალებული ქალაქი, რომელიც ფორლის ბორცვებზე მდებარეობდა. ავგუსტუსმა იტალია დაყო 11 პროვინციად და პრედაპიო მე-6 პროვინციაში შედიოდა. ითვლება, რომ სახელი მომდინარეობს რომაული ოჯახის სახელიდან რომელიც დასახლდა აქ და ერქვა „“. ქალაქს შესაბამისად დაერქვა „ “, შემოკლებით „.“ (პრედაპიო).

ისტორიულად, ქალაქი აშენდა შუა საუკუნეების ციხესიმაგრის ირგვლივ, რომელიც ხეობას გადაჰყურებდა.

ბენიტო მუსოლინი დაიბადა პრედაპიოში 1883 წელს. იმის შემდეგ რაც 1923-24 წლის ზამთარში ზვავი ჩამოწვა და ქალაქის ბევრი მაცხოვრებელი უსახლკაროდ დარჩა, მთავრობამ გადაწყვიტა აქ აეშენებინა უფრო დიდი და პრესტიჟული ქალაქი მუსოლინის დაბადების ადგილის აღსანიშნავად.
ახლომდებარე ქალაქ ფორლისთან ერთად, პრედაპიოს მიენიჭა „ლიდერის ქალაქის“ წოდება, მას შემდეგ, რაც მუსოლინი გახდა იტალიის დიქტატორი.

პრედაპიო გახდა იტალიელი და სხვა ნეოფაშისტების მომლოცველობის ადგილი.ამ ფაქტმა ანტიფაშისტების კრიტიკა და პროტესტი გამოიწვია.

2009 წლის აპრილში ქალაქის საბჭომ აკრძალა ფაშისტური სუვენირების გაყიდვა. 2014 წელს მერმა გამოაცხადა „ფაშიზმის ისტორიისადმი მიძღვნილი მუზეუმის“ აშენების გეგმები. მერის თქმით, საბჭოს გადაწყვეტილების მიზანი იყო ხალხისთვის დაემახსოვრებინათ „ისტორიის ფენდიმენტალური ნაწილი“. მოგვიანებით ქალაქში ისევ ნებადართული გახდა ფაშისტური სუვენირების გაყიდვა.

2019 წელს პრედაპიოს მერად აირჩიეს რობერტო კანალი. 2019 წლის 14 აპრილს კანალიმ გამოაცხადა , რომ უნდოდა მუსოლინის საფლავი ექცია ტურისტულ ადგილად, ადგილობრივი ეკონომიკის განვითარების მიზნით.

გამოჩენილი ხალხი
ბენიტო მუსოლინი (1883-1945) — პოლიტიკოსი და ფაშისტური იტალიის დიქტატორი 1922-დან 1943 წლამდე
ედვიგე მუსოლინი (1888-1952) — ბენიტო მუსოლინის და
რაშელ მუსოლინი (1890-1979) — ბენიტო მუსოლინის ცოლი
ადონე ცოლი (1887-1960) — იტალიის პრემიერ მინისტრი
ბენიტო პარტისანი (1906-1969) — არტისტი
პინო რომუალდი (1913-1988) — პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი
ივანო ნიკოლუჩი (1930-2002) — მუსიკოსი
ანდრეა ემილიანი (1931) — ხელოვნების ისტორიკოსი
ვიტორიო ემილიანი (1935) — პოლიტიკოსი და ჟურნალისტი
გილბერტო კაპელი (1952) — კომპოზიტორი და მხატვარი
მარინო ამადორი (1957) — ველოსიპედისტი
გიორგიო კანალი (1958) — მუსიკოსი და მომღერალი
ელენე მაისურაძე

ელენე მაისურაძე, დაბადების გვარი ცეცხლაძე (დ. 1891, ოზურგეთი — გ. უცნობია) — ქართველი ანტისაბჭოთა მოღვაწე, საბჭოთა ოკუპაციის დროს ქალთა არალეგალური პოლიტიკური წითელი ჯვრის ხელმძღვანელი.

ბიოგრაფია
დაიბადა დესპინე და ერასტი ცერცვაძეების ოჯახში. მიიღო საშუალო რვაკლასიანი განათლება. 1905 წელს ჩართული იყო გურიის გლეხთა მოძრაობაში. 1910-იანი წლებიდან მუშაობდა თბილიში, სხვადასხვა დაწესებულებებში საქმისმმართველად. ამ დროისთვის იყო ქვრივი და ჰყავდა ორი შვილი. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ მუშაობდა რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტიის თბილისის საქალაქო კომიტეტში, ხოლო შემდეგ საქართველოს მუშათა და ჯარისკაცთა დეპუტატთა საბჭოს აღმასკომში. იმავე წლის დეკემბერში სახალხო გვარდიის ჩამოყალიბების შემდეგ მეგობართან, ეპრაქსია რამიშვილთან ერთდ გახდა „მოწყალების და“ და 1918 წლის პირველ ნახევარში მონაწილეობდა სახალხო გვარდის სამხედრო ოპერაციებში. წელს მუშაობდა ჯერ ამიერკავკასიის სეიმის, შემდეგ კი საქართველოს ეროვნული საბჭოს აღმასრულებლად. 12 მაისს დაქორწინდა სახალხო გვარდიის შტაბისა და ეროვნული საბჭოს წევრ ალექსანდრე მაისურაძეზე. 1918 წლის დეკემბერში ხელმეორედ დაქვრივდა. 1919 წლიდან მუშაობდა დამფუძნებელი კრების კანცელარიაში და სასახლის გამგედ, პარალელურად ხელმძღვანელობდა სანდრო მაისურაძის სახელობის ბიბლიოთეკას.

საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ მისი ბინა იზმაილოვის ქუჩის 20-ში იქცა ქალთა არალეგალური წითელი ჯვრის შეკრების ადგილად. წითელი ჯვარი ეხმარებოდა საბჭოთა საოკუპაციო რეჟიმის მიერ პოლიტიკური ნიშნით დაპატიმრებულ პირებს. „წითელი ჯვარი“ ეფუძნებოდა სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ქალთა ორგანიზაციას. მაისურაძესთან ერთად ორგანიზაციაში ჩართულნი იყვნენ დამფუძნებელი კრების ყოფილი დპეუტატი ქალები ქრისტინე შარაშიძე, ანა სოლოღაშვილი, მინადორა ტოროშელიძე, ელეონორა ტერ-ფარსეგოვა-მახვილაძე. პარალელურად, ოფიციალურად მუშაობდა ინვალიდთა კავშირის 3 სახლის სამეურნეო ნაწილის გამგედ. 1912-1923 წლებში ასევე ჩაბმული იყო ანტისაბჭოთა წინააღმდეგობის მოძრაობაში. დააპატიმრეს 1922 წლის თებერვალში საბჭოთა ოკუპაციის წლისთავის გაპროტესტების პრევენციისთვის. რამდწნიმე თვე გაატარა მეტეხის ციხეში. გაზაფხულიდან წითელი ჯვარი საქართველოს დამოუკიდებლობის კომიტეტის განკარგულებაში გადავიდა, ამ დროს მაისურაძე დაპატიმრებული იყო, ხოლო 1923 წლის იანვარში მისი გასაბჭოება მოხდა. 8 დეკემბერს მაისურაძე ისევ დააპატიმრეს. გამოძიებისას მან უარყო კავშირი წითელ ჯვართან, სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ქალთა კომიტეტთან და გოგიტა ფაღავასთან. პატიმრობის დროს ხელი მოაწერა კოლექტიურ წერილს, რომლითაც გაემიჯნა სოციალ-დემოკრატიულ პარტიას და ამის გამო გაათავისუფლეს. 1930 წლისთვის ის ცხოვრობდა იგივე ბინაში და სარგებლობდა ტელეფონით. მისი შემდგომი ბედი უცნობია.
გაყოფა (მათემატიკა)

გაყოფა — გამრავლების შებრუნებული მოქმედება. მისი ამოცანაა ორიდან ერთ-ერთი თანამამრავლის პოვნა, როდესაც ცნობილია მათი ნამრავლი და მეორე თანამამრავლი. ამგვარად, გავყოთ -ზე ნიშნავს ვიპოვოთ ისეთი , რომ =. გაყოფის შედეგს და -ს განაყოფი ეწოდება, მოცემულ ნამრავლს – გასაყოფი, ხოლო მოცემულ მამრავლს — გამყოფი. გაყოფის აღსანიშნავად ხმარობენ ორწერტილის ნიშანს ან ოწერტილშორის ჰორიზონტალურ ხაზს (მაგალითად, :, \ ), ჰორიზონტალურ ან დახრილ ხაზს (მაგალითად, \{}{}, /).

მთელ რიცხვთა არეში გაყოფა ყოველთვის არ არის შესაძლებელი (მაგალითად, 6 იყოფა 2-ზე და 3-ზე, მაგრამ არ იყოფა 5-ზე). რაციონალურ რიცხვთა არეში კი გაყოფა ყოველთვის შესაძლებელია, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა გამყოფი ნულის ტოლია.
პლოვდივის რეგიონული ეთნოგრაფიული მუზეუმი

პლოვდივის რეგიონული ეთნოგრაფიული მუზეუმი — ეთნოგრაფიული მუზეუმი პლოვდივში, ბულგარეთში. 1938 წლიდან იგი განთავსებულია ვაჭარ არგირ კუიუმჯიოღლუს 1847 წლის სახლში, ქალაქის ძველ უბანში. მუზეუმში წარმოდგენილია ექვსი გამოფენა, თითოეული ცალკე ოთახში.

ისტორია
მიუხედავად იმისა, რომ პლოვდივში ეთნოგრაფიული მუზეუმის ორგანიზების გეგმა ჯერ კიდევ 1891 წელს არსებობდა, მხოლოდ 1917 წელს დაარსდა რეგიონული მუზეუმი ადგილობრივი მეცნიერისა და ჟურნალისტის, სტოიუ შიშკოვის ძალისხმევით. შიშკოვი იყო მუზეუმის პირველი მდივანი და ერთადერთი თანამშრომელი. 1931-1932 წლებში 500 ექსპონატისგან შემდგარი კოლექცია გადატანილ იქნა პლოვდივის ეროვნულ ბიბლიოთეკასა და მუზეუმში. 1938 წელს გადაკეთდა მუნიციპალური მუზეუმის სახლად, პლოვდივის მერის, ბოჟიდარ ზდრავკოვის დამსახურებით, და განთავსდა კუიუმჯიოღლუს სახლში. მუზეუმი ოფიციალურად ხელახლა გაიხსნა 1943 წლის 14 ოქტომბერს; ექვსი წლის შემდეგ მუნიციპალური მუზეუმის სახლი გახდა სახალხო ეთნოგრაფიული მუზეუმი. მუდმივი გამოფენა მოეწყო 1952 წელს და მნიშვნელოვნად შეიცვალა 1962 წელს.

დღეს პლოვდივის რეგიონულ ეთნოგრაფიულ მუზეუმს აქვს 40,000-ზე მეტი ექსპონატისგან შემდგარი კოლექცია, რომელიც განაწილებულია სოფლის მეურნეობის, ხელოსნობის, ქსოვილებისა და ტანსაცმლის, ავეჯისა და ინტერიერის, მუსიკალური ინსტრუმენტების, რელიგიური ნივთებისა და ხელოვნების ნიმუშების გამოფენებს შორის. გარდა ამისა, მუზეუმს აქვს სამეცნიერო არქივი, ბიბლიოთეკა და ფოტო არქივი. სახლი აშენებულია ჰაჯი გეორგის მიერ, როდოპის სოფელ კოსოვოდან, და აღწერილია, როგორც პლოვდივის საუკუნის შუა პერიოდის ბაროკოს არქიტექტურის საუკეთესო ნიმუში. სახლს აქვს სიმეტრიული ფასადი; დასავლეთის მხრიდან ორსართულიანია, ხოლო აღმოსავლეთის მხრიდან — ოთხსართულიანი, ბუნებრივი დენივალაციის გამოყენებით. კუიუმჯიოღლუს სახლი მდებარეობს პლოვდივის ძველი ქალაქის აღმოსავლეთ კარიბჭესთან, ციხის კარიბჭესთან (ხისარ კაპია), და გადაჭიმულია 570 კვადრატულ მეტრზე. მას აქვს 12 ოთახი და ჰაეროვანი სალონები. როგორც სახლის შიდა, ისე გარე დეკორაცია ეყრდნობა დახვეწილ ყვავილოვან მოტივებს. ჭერი თითოეულ ოთახში ხისგანაა ნაკვეთი. სახლს აქვს შიდა ეზო ბაღით.

ბულგარეთის ოსმალეთის ბატონობისგან განთავისუფლების შემდეგ, 1878 წელს, არგირ კუიუმჯიოღლუმ დატოვა პლოვდივი და დასახლდა ვენაში. 1898-იდან 1902 წლამდე, სახლი გამოიყენებოდა, როგორც გოგონათა პანსიონი. ამის შემდეგ მასში განთავსებული იყო გარაბეტ კარაგიოზიანის ქუდების ფაბრიკა, ფქვილის საწყობი და ძმრის ქარხანაც კი. 1930 წელს შენობა შეიძინა ბულგარელმა თამბაქოთი მოვაჭრემ, ანტონიო კოლარომ (ანტონი კოლაროვი რუსედან). კოლაროს განზრახული ჰქონდა სახლის დანგრევა და თამბაქოს საწყობის აშენება, მაგრამ პლოვდივის მუნიციპალიტეტმა ნებართვა არ მისცა.

მუნიციპალიტეტმა შეიძინა სახლი 1938 წელს, ჩაატარა რემონტი და მოაწყო პლოვდივის რეგიონული ეთნოგრაფიული მუზეუმი.
სიბილა დე ფორტია

სიბილა დე ფორტია (, ; დ. 1350, ესპანეთი – გ. 24 ნოემბერი, 1406, ბარსელონა, ესპანეთი) — კატალანელი დიდგვაროვანი ფორტიათა საგვარეულოდან. არაგონის დედოფალი 1377-1387 წლებში, როგორც მეფე პედრო -ის მეოთხე ცოლი.

ბიოგრაფია
სიბილა დაახლოებით 1350 წელს დაიბადა. იგი კატალანელი დიდვაროვნის, ბერენგარ დე ფორტიასა და მისი ცოლის, ფრანსისკა დე ვილამარის ასული იყო. მათი ოჯახი წარჩინებულთა ქვედა ფენას მიეკუთვნებოდნენ, თუმცა სიბილას მოზარდობიდანვე მეტად ლამაზ გოგონად ახასიათებდნენ.

თავდაპირველად იგი ასევე კატალანელ დიდგვაროვან არტალ დე ფოსესზე დააქორწინეს. მათი ქორწინებისა და არტალის გარდაცვალების თარიღები უცნობია, თუმცა წყვილს საერთო შვილები არ დარჩენია და დაქვრივების შემდეგ ჯერ კიდევ ახალგაზრდა სიბილა არაგონის დედოფალ ელეონორა სიცილიელის სეფექალი გახდა.

დედოფლის მსახურებისას სიბილა მეფე პედრო -ს მოეწონა და დაუახლოვდა. 1375 წელს, მას შემდეგ, რაც დედოფალი ელეონორა გარდაიცვალა, წყვილი კიდევ უფრო დაახლოვდა და 1376 წელს მათ პირველი საერთო შვილიც შეეძინათ. ბავშვისათვის კანონიერი სტატუსის მისანიჭებლად 1377 წელს ბარსელონაში, უკვე მესამედ დაქვრივებულმა მეფე პედრომ სიბილა ცოლად შეირთო და 1381 წლის იანვარში სარაგოსაში მისი დედოფლად კურთხევაც შედგა. მეფე ახალ დედოფალზე 30 წლით უფროსი იყო, რაც დიდ უკმაყოფილებას იწვევდა სამეფო კარზე, განსაკუთრებით კი მეფის შვილებს შორის, რომლებიც ღიად დაუპირისპირდნენ დედინაცვალს.

დროსთან ერთად არაგონის სამეფო კარზე სიტუაცია სულ უფრო უარესდებოდა. სიბილამ საკუთარი ოჯახი სამეფო კარზე მიიწვია, სადაც მის ძმას, ბერნარდს დიდი გავლენა ჰქონდა მეფეზე. ამან სამეფო კარის გახლეჩა გამოიწვია, სადაც მეფე პედრო, დედოფალი სიბილა და სიბილას ოჯახი მეფე პედროს ვაჟებს, მათ ცოლებსა და მომხრეებს დაუპირისპირდნენ.

1387 წელს პედრო გარდაიცვალა და ტახტი სიბილას გერმა, ხუან -მა დაიკავა. აღსანიშნავია, რომ სიბილას ცუდი ურთიერთობა ჰქონდა ახალ დედოფალთან, იოლანდა ბარელთანაც, რის გამოც ახალმა მეფემ და დედოფალმა სიბილას სამეფო კარიდან გაძევება გადაწყვიტეს. საკუთარი უსაფრთხოებისათვის, სიბილა სან მარტი საროკაში გაიქცა, სადაც მისი გერი, დედოფალი ელეონორა ცხოვრობდა გარდაცვალებამდე (იგი 1382 წელს გარდაიცვალა). მეფე ხუანისა და დედოფალ იოლანდას ბრძანებით, სიბილა იძულებული გახდა არაგონში დაბრუნებულიყო. მათ სიბილა სიკვდილით არ დასაჯეს, თუმცა ბარსელონაში გადაასახლეს და მუდმივი მეთვალყურეობის ქვეშ გამოკეტეს. მიუხედავად ამისა, აღსანიშნავია, რომ მას აქ უფრო უკეთ ეპყრობოდნენ, ვიდრე სარაგოსას სამეფო კარზე. 1396 წელს მეფე ხუანი გარდაიცვალა და ტახტი მისმა ძმამ, მარტინმა დაიკავა, თუმცა ამით სიბილას მდგომარეობა არ გაუმჯობესებულა და იგი კვლავ ბარსელონაში დარჩა.

სიბილა დე ფორტია 1406 წლის 24 ნოემბერს გარდაიცვალა ბარსელონაში. როგორც ყოფილი მეფის მეუღლეს, მეფე მარტინმა თავის დედინაცვალს შესაფერისი სამეფო დაკრძალვა მოუწყო. იგი ბარსელონაში, არაგონის მეფეთა და დედოფალთა აკლდამაში დაკრძალეს.

შვილები
სიბილას შვილები მხოლოდ მეფე პედროსაგან ჰყავდა. წყვილს ათწლიანი ქორწინებიდან სამი შვილი შეეძინა:

ალფონსო (1376-1377), მორელიას გრაფი. გარდაიცვალა მცირეწლოვანი;
პედრო (1379), გარდაიცვალა ჩვილობაში;
ისაბელი (1380-1424), ცოლად გაჰყვა ურხელის გრაფ ხაიმე -ს, რომელთანაც შეეძინა კოიმბრას ჰერცოგინია იზაბელა დე ურხელი.
ფიჭვის ლიქიორი

ფიჭვის ლიქიორი, ფიჭვის კონიაკი და ფიჭვის შნაპი — სპირტიანი სასმელები, რომელიც გამოხდილია ქვის ფიჭვის ხეებიდან (გერმანულად: ). იწარმოება ალპებში, ძირითადად ავსტრიაში, სადაც ქვის ფიჭვები განსაკუთრებით კარგად იზრდება, შესაძლოა 1500 მეტრზე მეტ სიმაღლეზეც გაიზარდოს.

წარმოება
ფიჭვის ლიქიორის დასამზადებლად, წითელ ფიჭვის გირჩებს აგროვებენ ივნისის ბოლოს, ივლისის შუა რიცხვებში, სანამ ისინი ჯერ კიდევ წვნიანია, სანამ მერქანი არ გახდება. მოსავალი ხშირად შრომატევადია, რადგან ფიჭვის გირჩების კრეფა შესაძლებელია მხოლოდ მაშინ, როცა ნებადართულია (ხეები ხშირად განლაგებულია ბუნებრივ დაცულ ადგილებში, სადაც გირჩების მოკრეფა დაუშვებელია). გირჩების დაკრეფის შემდეგ ჭრიან 3–5 მმ-იან ნაჭრებად და მარცვლოვან კონიაკიში ასველებენ. ხილის კონიაკისგან განსხვავებით, მარცვლეულის კონიაკი უფრო სუსტი გემოთია, რაც იძლევა უფრო სუფთა ფიჭვის გემოს. ამ დროის განმავლობაში ბოთლები პერიოდულად ირხევა, რაც საშუალებას აძლევს ფიჭვის ნივთიერებას შეიწოვოს კონიაკიში. ამ მომენტში, სითხე უკვე ყავისფერია და ის გადის ფილტრში, რათა ამოიღონ ნამსხვრევები. შემდეგ შაქარს, შაქარს ან თაფლს უმატებენ, რომ ტორტის გემო არბილებს.

ფიჭვის კონიაკი, ან ფიჭვის გეისტი, (გერმანულად: ) ასევე შეიძლება დამზადდეს სითხის შემდგომი გამოხდით, გაფილტრვისა და შაქრის დამატების ნაცვლად. ფიჭვის კონიაკის ვარიანტი იყენებს ლიგნიფიცირებულ ფიჭვის გირჩებს, რომლებიც შეგროვებულია ოქტომბერში. თესლი ამოღებულია, დაქუცმაცება, შერეული მარცვლეულის შნაპში და უშუალოდ გამოხდილი. გამოხდის პროცესში ფიჭვის თესლის ნამსხვრევები რჩება და ეთერზეთები და მათი ბუნებრივი არომატები გადადის, რაც ქმნის კრისტალურად სუფთა ქვის ფიჭვის სპირტს ძლიერი ფიჭვის არომატით.

გამოყენება
ფიჭვის ლიქიორს ხშირად იყენებენ გაციების სამკურნალოდ, მასში შემავალი ეთერზეთების გამო. ფიჭვის კონიაკი ასევე გამოიყენება როგორც კიდურების ტკივილისა და კუნთების წარმოქმნის საშუალება.

ლიქიორს ხშირად მოიხმარენ სათხილამურო შეკრებების დროს, ალპურ ქოხებში ლაშქრობის ან მთამსვლელობის შემდეგ, ან საშობაო არდადეგების მახლობლად.