iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ნაჯიბ ტუნ რაზაკი

მოჰდ ნაჯიბ ბინ ტუნ ჰაჯი აბდულ რაზაკი (; დ. 23 ივლისი 1953, კუალა-ლიპისე, მალაიზია) — მალაიზიის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, მალაიზიის პრემიერ-მინისტრი 2009 წლის 3 აპრილიდან 2018 წლის 10 მაისამდე. პარტია მალაიის გაერთიანებული ეროვნული ორგანიზაციიის ხელმძღვანელი 2009 წლის 26 მარტიდან.

2018 წლის 3 ივლისს ნაჯიბი დააკავა მალაიზიის ანტიკორუფციულმა კომისიამ. პოლიციამ ჩამოართვა 1 400 ყელსაბამი, 567 ჩანთის ჩანთა, 423 საათი, 2 200 ბეჭედი, 1 600 გულსაბნევი და 14 ტიარა, რომელთა ჯამური ღირებულება 273 მილიონი დოლარია.

ბიოგრაფია
ნაჯიბ ტუნ რაზაკი დაიბადა 1953 წლის 23 ივლისს. იგი არის მალაიზიის მეორე პრემიერ-მინისტრის აბდულა რაზაკის ექვსი შვილიდან ყველაზე უფროსი და მესამე პრემიერ-მინისტრის ჰუსეინ ონას დისშვილი.

1974 წელს დაასრულა ნოტინგემის უნივერსიტეტი. 1976 წელს 23 წლის ასაკში გახდა მალაიზიის პარლამენტის დეპუტატი პარტია მალაიის გაერთიანებული ეროვნული ორგანიზაციის სიით და გახდა ყველაზე ახალგაზრდა დეპუტატი პარლამენტის არსებობის ისტორიაში 1986 - ., ხოლო უკვე 1978 წელს ენერგეტიკის, ტელეკომუნიკაციისა და ფოსტის მინისტრის მოადგილეა. 1982 წლიდან 1986 წლამდე შტატ პაჰანგის მთავარი მინისტრია. 1988 წელს ხელმძღვანელობს პარტიის ახალგაზრდულ ორგანიზაციას, 1993 წელს კი ხდება ერთ-ერთი ექვსი ვიცე-თავჯდომარიდან.

1991-1995 წლებში თავდაცვის მინისტრია, 1995-2000 წლებში განათლების მინისტრი. 2004 წლიდან 2009 წლამდე პრემიერ-მინისტრის მოადგილეა, ამავდროულად 2004-2008 წლებში ასრულებს ფინანსთა მინისტრის, ხოლო 2008-2009 წლებში თავდაცვის მინისტრის მოვალეობასაც.

2009 წელს ქვეყნის პრემიერ-მინისტრის აბდულა აჰმად ბადავის გადადგომის შემდეგ აირჩიეს პარტია მალაიის გაერთიანებული ეროვნული ორგანიზაციის ახალ ლიდერად და სათავეში ჩაუდგა მთავრობას. მან ორიენტაცია აიღო პოლიტიკურ რეფორმებზე და საშინააო ეკონომიკურ საკითხებზე. 2013 წლის 5 ივლისს მმართველი ბლოკის არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ შეინარჩუნა პრემიერის თანამდებობა. 2015 წელს ნაჯიბ ტუნ რაზაკის მთავრობა მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის ვერსიით შევიდა ათი ყველაზე ეფექტიანი მთავრობის სიაში.

ხელისუფლება დაკარგა 2018 წლის არჩევნების შედეგად. 2018 წლის 3 ივლისს დააპატიმრეს მიმდინარე კორუფციული სკანდალის გამო. მომდევნო დღეს მას წაუყენეს ოფიციალური ბრალდება ნდობის ბოროტად გამოყენებაში და ძალაუფლების გადაჭარბებაში. რაზაკი გაათავისუფლეს გირაოს შედეგად, რომელიც იყო 250 ათასი აშშ დოლარის ოდენობის.

2019 წლის 3 აპრილს დაიწყო ყოფილი პრემიერ-მინისტრის სასამართლო პროცესი, რომელიც დაადანაშაულეს საინვესტიციო ფონდიდან 700 მილიონი დოლარის მითვისებაში.

დაჯილდოებულია მეფე აბდულაზიზ ალ-საუდის პირველი ხარისხის ორდენით.

ოჯახი
მამამისია აბდელ რაზაკ ჰუსეინი, დედა — რაჰა ნოაჰი. მეუღლე — ტენგკუ პუტრი ზაინა ტენგკუ ისკანდერი (1976-1987 წწ.) და როსმა მანსორი (1987 წლიდან). ჰყავს ორი ბიჭი და ერთი გოგო.
თეთრიწყაროს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი

თეთრიწყაროს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი — მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი საქართველოში, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ქალაქ თეთრიწყაროში.

მუზეუმი დაარსდა 1975 წელს საზოგადოებრივ საწყისებზე, მუზეუმის შინაარსის მქონე პროპაგანდის სახლის (1964-1975) ბაზაზე. ამჟამად არის სსიპ თეთრიწყაროს კულტურის ცენტრის შემადგენლობაში. 1982 წელს თეთრი წყაროს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის შენობა დაანგრიეს მოედნის გაფართოების მიზნით. ფონდი დროებით დაიხურა. 1989 წელს მუზეუმს გადაეცა ახალი შენობა (ყოფილი „რაიკომის") და დღემდე აქ არის განთავსებული. 2013 წლის 1 იანვრისთვის მუზეუმის ფართობი შეადგენდა 1115 მ² მუდმივი ექსპოზიცია – 811 მ² საცავები – 304 მ². თეთრი წყაროს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის არქეოლოგიური განყოფილების ფონდში ინახება თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მოპოვებული არქეოლოგიური მასალა, რომელიც ასახავს პერიოდს ქვის ხანიდან ფეოდალურ ეპოქამდე, ასევე სხვადასხვა პერიოდის ეთნოგრაფიული მასალა. თეთრი წყაროს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის ფოტოსურათებზე აღბეჭდილია ფეოდალური ხანის – გუდარეხის ( ს.), მანგლისის (– სს.), სამშვილდის ( ს.), ფიტარეთის ( ს.) – არქიტექტურული ძეგლები. მუზეუმის ფონდში 10 ათასზე მეტი ექსპონატია. ფონდის შექმნასა და არქეოლოგიური განყოფილების სრულყოფაში მუზეუმს დიდი დახმარება გაუწია ს. ჯანაშიას სახელობის სახელმწიფო მუზეუმმა, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის არქეოლოგიურმა განყოფილებამ და საქართველოს კულტურის ძეგლთა დაცვის სამმართველომ; მუზეუმში მუშაობს სამეცნიერო საბჭო. თეთრი წყაროს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმს მჭიდრო კავშირი აქვს მუნიციპალიტეტში მომუშავე არქეოლოგებთან, სხვადასხვა დარგის სპეციალისტებთან, პედაგოგებთან. ტარდება სხვადასხვა სახის სამეცნიერო და თეორიული კონფერენციები, ეწყობა გამოფენები.
ბისოითა

ბისოითა — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ბელოთის თემში.

გეოგრაფია
ხარულის ქედის დასავლეთ კალთაზე. მდინარე ფაჩურისწყლის (მდინარე პატარა ლიახვის მარცხენა შენაკადი) ზემოთში. ზღვის დონიდან 1100 მ. ცხინვალიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 30 კმ, გორიდან — 65 კილომეტრი.

ისტორია
1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში, ხოლო 2006 წლამდე შედიოდა გორის მუნიციპალიტეტში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ, ხოლო სოფელს დე ფაქტო აკონტროლებს სეპარატისტული სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა, რომლის ტერიტორიაზე სოფელს მიანიჭეს ოსური სახელწოდება .

დემოგრაფია
1989 წლის აღწერით სოფელში მუდმივი მოსახლეობა არ არის.
ზემო მახისი

ზემო მახისი — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ბიყარის თემში.

გეოგრაფია
მდებარეობს მდინარე მეჯუდის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1430 მ. ერედვიდან 35 კილომეტრი.

ისტორია
1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში, ხოლო 2006 წლამდე შედიოდა გორის მუნიციპალიტეტში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ, ხოლო სოფელს დე ფაქტო აკონტროლებს სეპარატისტული სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა, რომლის ტერიტორიაზე სოფელს მიანიჭეს ოსური სახელწოდება .
მაკო ნაისინიო

მაკო ნაისინიო (; დ. 23 ოქტომბერი, 1991, ტოკიო, იაპონია) — იამატოს დინასტიის წარმომადგენელი. იაპონიის კრონპრინც ფუმიჰიტოსა და მისი ცოლის, კიკო კავაშიმას უფროსი ასული. იაპონიის იმპერატორ ნარუჰიტოს ძმისშვილი და იმპერატორ აკიჰიტოს შვილიშვილი.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
პრინცესა მაკო დაიბადა 1991 წლის 23 ოქტომბერს ტოკიოში, იაპონიაში. იგი არის იაპონიის იმპერატორ აკიჰიტოსა და მისი მეუღლის, მიჩიკოს უმცროსი ვაჟის, აკიშინოს პრინც ფუმიჰიტოსა და მისი ცოლის, პრინცესა კიკო კავაშიმას პირველი შვილი. მას ჰყავს უმცროსი და-ძმა: პრინცესა კაკო და პრინცი ჰისაჰიტო. მან საშუალო განათლება გაქუშინის გოგონათა კერძო სკოლაში მიიღო. ამის შემდეგ მან სწავლა დუბლინის საერთაშორისო უნივერსიტეტში განაგრძო ინგლისური ფილოლოგიის განხრით. სწავლის პერიოდში იგი ასევე ეწვია ჩრდილოეთ ირლანდიას და შეხვდა ირლანდიის პრეზიდენტ მერი მაკელისს.

2014 წლის მარტიდან პრინცესა მასაკომ სწავლა ტოკიოს საერთაშორისო ქრისტიანულ უნივერსიტეტში განაგრძო, ხელოვნებისა და კულტურათმცოდნეობის განხრით. ამავე წლის სექტემბრიდან მან სწავლა დიდ ბრიტანეთში, ლეიცესტერის უნივერსიტეტში განაგრძო მუზეოლოგიის განხრით, რომელიც 2016 წელს დაასრულა. 2013 წელს, ცხრა თვის მანძილზე იგი ედინბურგის უნივერსიტეტში აგრეთვე შეისწავლიდა ხელოვნების ისტორიას.

ოფიციალური ვიზიტები
დეკემბერი, 2015 — ელ სალვადორი და ჰონდურასი;
სექტემბერი, 2016 — პარაგვაი;
ივნისი, 2017 — ბჰუტანი;
აგვისტო, 2017 — უნგრეთი;
ივლისი, 2018 — ბრაზილია;
ივლისი, 2019 — პერუ და ბოლივია;

პირადი ინტერესები
სასკოლო პროგრამის სპონსორობით მაკო 2006 წლის აგვისტოში ორი კვირით იმყოფებოდა ავსტრიის დედაქალაქ ვენაში. ამ პერიოდში იგი დარჩა დედამისის მამის, ტაცუჰიკო კავაშიმას კოლეგისა და ძველი ნაცნობის, ადგილობრივი ავსტრიელი კაცის სახლში. ამ პერიოდში მან მოინახულა მუზეუმები, წმინდა სტეფანეს კათედრალი და შოინბრუნის სასახლე.

2011 წლის ივლისში, იაპონიაში მომხდარი ძლიერი მიწისძვრის დროს იგი მოხალისედ მუშაობდა. აღსანიშნავია, რომ ამ დროს მას თავისი ვინაობა ხალხისათვის არ გაუმხელია და ანონიმურად ეხმარებოდა ცუნამით დაზარალებულებს, თუმცა ჟურნალისტებმა საბოლოოდ იგი მაინც იცნეს.

დედის, პრინცესა კიკოს გავლენით მაკომ კარგად იცის მუნჯური ენა და აქტიურად ეხმარება იაპონელ ყრუ და სმენადაქვეითებულ პირებს.

2016 წლის 1 აპრილიდან იგი ტოკიოს ეროვნული მუზეუმის პროექტის მთავარი მკვლევარია.

ნიშნობა
2017 წლის მაისში ოფიციალურად გამოაცხადეს, რომ პრინცესა მაკო დაინიშნა ტოკიოს საერთაშორისო ქრისტიანული უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულ კეი კომუროზე. მოსალოდნელია, რომ ქორწინების შემდეგ იგი დაკარგავს საიმპერატორო წოდებასა და მემკვიდრეობას, როგორც ეს მამიდამისისა და სხვა იაპონელი პრინცესების შემთხვევაში მოხდა გასულ წლებში. თავდაპირველად ქორწილი 2018 წლის 4 ნოემბრისთვის იგეგმებოდა, თუმცა მოგვიანებით გამოცხადდა, რომ ქორწილი 2020 წლამდე გადაიდო. მაკო თავისი ოჯახის ისტორიაში რიგით მეცხრე ქალი გახდება, რომელიც ცოლად ჩვეულებრივ სამოქალაქო პირს გაჰყვა. ქორწილის გადადების მიზეზად ის ფინანსური დავა სახელდება, რომელიც კეი კომუროს ოჯახს საიმპერატორო ოჯახთან აქვს.
ბაიზე

ბაიზე ან ჰაკუტაკუ — ფანტასტიკური არსება ჩინურ და იაპონურ მითოლოგიურ პანთეონში. მისი სახელი სიტყვასიტყვით "თეთრ ჭაობს" ნიშნავს.

ჩინეთში
ჩინური ლეგენდის თანახმად, როდესაც ყვითელი იმპერატორი თავის მიწებზე სამოგზაუროდ გაეშურა, ქვეყნის აღმოსავლეთში, ზღვასთან ახლოს, მთაზე ავიდა, სადაც ბაიზეს შეხვდა. გარეგნულად ბაიზე რქებიან ლომს ჰგავდა, ადამიანივით საუბრობდა და დიდი გონიერებით გამოირჩეოდა. ბრძენმა ცხოველმა ჰუან-ძის სამყაროში არსებული 11 520 განსხვავებული ზებუნებრივი არსების (იოკაის) შესახებ მოუყვა, რომლებიც მთებში, ტყეებში, მდინარეებში, ზღვებსა და ოკეანეებში ბინადრობდნენ. არავის, ღვთაებრივი მბრძანებლის ჩათვლით, არ გააჩნდა ასეთი ინფორმაცია ურჩხულების, სულების, დემონებისა და სხვა ზებუნებრივი არსებების შესახებ, როგორც ბაიზეს. იმპერატორმა ქვეშევრდომებს უბრძანა ბაიზეს ყოველი სიტყვა ჩაეწერათ და შეიქმნა წიგნი სახელად (/), რომელშიც დეტალურად აღიწერა იმპერიაში ბინადარი ყველა ზებუნებრივი არსება.

იაპონიაში
იაპონიაში, ჩინურ ბაიზეს მსგავს არსებებს, კუტაბეს ან ჰაკუტაკუს უწოდებენ. ლეგენდების თანახმად მისი შეხვედრა მხოლოდ ისეთ ადგილებშია შესაძლებელი, სადაც ბრძენი და კეთილშობილი ხელმწიფე მბრძანებლობს. კუტაბეს რამდენიმე წლით ადრე შეუძლია საშინელი გვალვებისა და მომაკვდინებელი ჭირის წინასწარმეტყველება. ჰაკუტაკუ, ეს არის, ბრძენი ქიმერა, რომელიც თეთრ ხარს წააგავს, მაგრამ მისგან განსხვავებით ცხრა თვალი (სამი თავზე და სამ-სამი განიერ გვერდებზე) და 6 რქა აქვს, ხანდახან კი 8 თვალა ლომის გარეგნობით წარუდგება ადამიანებს. თვალების რაოდენობა სხვადასხვა ინტერპრეტაციიდან გამომდინარე განსხვავებულია. გვხვდება შემთხვევა, როდესაც ჰაკუტაკუ ერთთვალა ცხოველადაა წარმოდგენილი, თვალი შუბლის ცენტრშია განთავსებული. ტრადიციულად კუტაბეს ხის ძირას მჯდომიარეს გამოსახავენ. ჰაკუტაკუ ძლიერ გონიერია, ესმის და თავისუფლად საუბრობს ადამიანების ენაზე. მისთვის ამ სამყაროში ყველაფერია ცნობილი. იმის გამო, რომ ჰაკუტაკუმ ყველაფერი იცოდა იოკაებისა და მონსტრების შესახებ, მისი გამოსახულებები ედოს ეპოქის იაპონიაში დიდი პოპულარობით სარგებლობდა. მის გამოსახულებებს ბნელი ძალების, ავი სულებისა და სხვადასხვა დაავადებებისგან დასაცავად ყიდიდნენ. ითვლებოდა, რადგან ბრძენმა ჰაკუტაკუმ ყველასი და ყველაფრის შესახებ იცოდა, ბოროტი იოკაები მისგან შორს იჭერდნენ თავს.

ლეგენდების თანახმად, კუტაბე, ტოიამას პრეფექტურაში, ტატეს მთაზე ბინადრობს. ამ არსებამ, ერთ-ერთი ლეგენდის თანახმად ადამიანები იმ მომაკვდინებელი ჭირის შესახებ გააფრთხილა, რომელსაც იაპონიის მიწები უნდა მოეცვა. კუტაბემ გლეხებს მაგიური თილისმების დამზადება ასწავლა. თილისმებმა მომაკვდინებელი ჭირისგან ყველა გადაარჩინა. მას შემდეგ ჰაკუტაკუს სხვა დანარჩენთან ერთად თაყვანს სცემდნენ როგორც მედიცინის სიმბოლოსაც.

ჰაკუტაკუ კულტურასა და ხელოვნებაში
იაპონურ მანგასა და ანიმეში „ცივსისხლიანი ჰოძუკი“ ჰაკუტაკუ წარმოდგენილია კარიკატურულ-კომედიურ როლში ალკოჰოლისა და ქალების მოყვარულ ყმაწვილად. 2012 წელს მანგა ნომინირებული იყო მანგა ტაისოს პრემიაზე. შესაბამის მედიაში მანგაც და ანიმეც დიდი დროის განმავლობაში იკავებდა ადგილს ყოველკვირეული ბესტსელერების ათეულში. 2012 წელს იგი ერთ-ერთი იყო იმ 15 მანგას შორის, რომლებიც ნომინირებულნი იყვნენ -ს მეხუთე პრემიაზე. 2014 წელს კი მანგამ მეხუთე ადგილი დაიკავა -ის "წლის წიგნის" ნომინაციაზე.
ინტეგრირებული ფსიქოთერაპია

ინტეგრირებული ფსიქოთერაპია — ფსიქოთერაპიის სხვადასხვა მიმდინარეობების ელემენტების ინტეგრირება პაციენტის მკურნალობის პროცესში.

ფსიქოთერაპიის ეს მიმდინარეობა აგრეთვე მოიცავს პიროვნების ინტეგრირებას ფსიქოთერაპიის პროცესში ემოციურ, კოგნიტურ, ბიჰევიორალურ და ფიზიოლოგიურ დონეზე.

ინტეგრაციის გზები
„ფსიქოთერაპიის ინტეგრაციის სახელმძღვანელოს“ უახლესმა გამოცემამ ( & , 2005) აღიარა ინტეგრაციის ოთხი ძირითადი გზა: საერთო ფაქტორები, ტექნიკური ეკლექციზმი, თეორიული ინტეგრაცია და ასიმილაციური ინტეგრაცია.
სუთიდა

სუთიდა ბაჯრასუდჰაბიმალალაკსჰანა , დაბადების სახელია სუთიდა ტიჟაი (; დ. 3 ივნისი, 1978) — ტაილანდის დედოფალი 2019 წლის 1 მაისიდან დღემდე, როგორც მეფე მაჰა ვაჩირალონგჯორნის მეოთხე მეუღლე. ქორწინებამდე იგი ტაილანდის სამეფო არმიაში მსახურობდა და გენერლის წოდებაც ჰქონდა.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
სუთიდა დაიბადა 1978 წლის 3 ივნისს სონგკლაში, ტაილანდში. მან განათლება ჰატიავიტაიალაის საშუალო სკოლაში მიიღო, რის შემდეგაც სწავლა ტაილანდის სახელმწიფო უნივერსიტეტში განაგრძო, რომელიც 2000 წელს დაამთავრა ხელოვნებათმცოდნეობის განხრით. 2000-2003 წლებში სუთიდა იაპონიის საჰაერო ძალებში მსახურობდა, 2003 წლიდან კი ტაილანდის საჰაერო ძალებში გადავიდა, სადაც 2008 წლამდე დარჩა.

კრონპრინცის დაცვა
2014 წლის აგვისტოში სუთიდა ტაილანდის კრონპრინც ვაჩირალონგჯორნის დაცვის წევრი გახდა. მათ დაახლოვება პრინცისა და მისი ცოლის, შრირაშმი სუვადის განქორწინების შემდეგ დაიწყო. 2016 წლის ოქტომბერში მათი ახლო ურთიერთობა გასაჯაროვდა და მედია სუთიდას უკვე უწოდებდა პრინცის „კონსორტს“.

2017 წლის 13 ოქტომბერს მან პირველი სამეფო ორდენი მიიღო, თუმცა სამხედრო კარიერას არ წყვეტდა და მალევე გახდა ტაილანდის ისტორიაში პირველი ქალი ოფიცერი.

ტაილანდის სამხედრო არმია
2016 წლის 1 დეკემბერს იგი მეფის დაცვის სპეციალური ოპერაციებისათვის განკუთვნილი ქვედანაყოფის კომანდირი გახდა, რასაც მალევე მოჰყვა გენერლის ჩინის მიღება. ექვსწლიანი სამსახურის შემდეგ მან თავისი ოცნება აიხდინა და გენერალი გახდა.

2017 წლის 1 ივნისს იგი დაინიშნა ტაილანდის სამეფო სამხედრო დეპარტამენტის მეთაურის მოვალეობის შემსრულებლად, სამეფო უსაფრთხოების სარდლობის რეორგანიზაციის შემდეგ.

ტაილანდის დედოფალი
2019 წლის 1 მაისს სუთიდა და მეფე მაჰა ბანგკოკში დაქორწინდნენ. ამის შემდეგ იგი ტაილანდის დედოფალი გახდა, რასაც მოჰყვა 4 მაისს მისი კორონაცია. ეს ქორწინება მეფისათვის მეოთხეა, თუმცა ამავე წელს მან კიდევ ერთი ცოლი შეირთო, რომელსაც სექტემბერშივე გასცილდა, რის გამოც სუთიდა მისი ერთადერთი მეუღლეა. ამის შემდეგ იგი ამფორნის სამეფო სასახლეში გადავიდა, სადაც ასრულებს თავის ახალ, წოდებრივ-წარმომადგენლობით მოვალეობებს.

აღსანიშნავია, რომ მეფე მაჰას თავის პირველ სამ ცოლთან (სოამსავალი კიტიაკარა, იუვადჰიდა პოლპრასერთი და შრირაშმი სუვადი) ჰყავს შვიდი შვილი, აქედან სამი გოგონა და ოთხი ვაჟი, რის გამოც დედოფალი სუთიდა ბავშვების გაჩენას არ აპირებს.

დედოფალ სუთიდას ტაილანდის სამეფო ოჯახისგან მინიჭებული აქვს ცხრა საპატიო ორდენი, თუმცა არცერთი სხვა სამეფო კარისგან. უნდა აღინიშნოს, რომ მას საკმაოდ კარგი ურთიერთობა აქვს გერებთან და დედამთილთან, დედოფალ სირიკიტთან.

ტიტულები და წოდება
3 ივნისი, 1978 - 13 ოქტომბერი, 2017: ქალბატონი სუთიდა ტიჟაი;
13 ოქტომბერი, 2017 - 1 მაისი, 2019: თან ფუ ინგ სუთიდა ვაჯირალონგკორნი ნა აიუდჰაია ;
1 მაისი, 2019 - დღემდე: მისი უმაღლესობა დედოფალი;
ერსან ილიასოვა

ერსან ილიასოვა (დ. 15 მაისი, 1987, ესქიშეჰირი, თურქეთი) — თურქი პროფესიონალი კალათბურთის მოთამაშე. პოზიციით მძიმე ფორვარდი/ცენტრი. ამჟამად თამაშობს ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კლუბ მილოუკი ბაქსში. ნათამაშები აქვს თურქეთში, ესპანეთსა და -ის განვითარების ლიგაში.

პროფესიონალური კარიერა
თურქეთი (2003-2005)
იესილიურტის მაისურით, თურქეთის მეორე დივიზიონში 2003-2004 წლების სეზონის გატარების შემდეგ ილიასოვა თურქეთის საკალათბურთო სუპერლიგაში გადავიდა; 2004-2005 წლების სეზონი მან კლუბ ულკერსპორიში გაატარა; სეზონში 12 თამაშში მიიღო მონაწილეობა და საშუალოდ 4.5 ქულა და 3.2 მოხსნა დააგროვა.

მილოუკი ბაქსი (2005-2007)
2005 წლის -ის დრაფტზე ერსან ილიასოვა მილოუკი ბაქსმა 36-ე არჩევნად აიყვანა. 2005 წლის ივლისში იგი ბაქსს ზაფხულის ლიგისთვის შეუერთდა. ამავე წლის 25 აგვისტოს ბაქსთან კონტრაქტი გააფორმა. 14 ნოემბერს ბაქსმა ილიასოვა -ის ლიგაში, კლუბ ტულსა 66-რსში გაუშვა; აქ მან 2005-2006 წლების სეზონი გაატარა. გუნდში მიღებულ 46 თამაშში, იგი საშუალოდ 12.5 ქულას, 7.0 მოხსნასა და 1.0 შედეგიან გადაცემას ადროვებდა.

-ში ილიასოვას დებიუტი შედგა 2006 წლის 1 ნოემბერს, დეტროიტ პისტონსის წინააღმდეგ ანგარიშით 105-97 მოგებულ შეხვედრაში. 2006-2007 წლების სეზონში მან ბაქსის 66 თამაშში მიიღო მონაწილეობა; საშუალოდ 6.1 ქულასა და 2.9 მოხსნას აფიქსირებდა.

ესპანეთი (2007-2009)
2008 წლის 18 ივლისს ერსან ილიასოვამ კონტრაქტი ლიგა -ის კლუბ ბარსელონასთან გააფორმა. 2009 წელს, გუნდთან ერთად ჩემპიონობა მოიპოვა.

მილოუკი ბაქსი (2009-2015)
2009 წლის ივლისში ილიასოვა მილოუკიში დაბრუნდა და კლუბთან მრავალწლიანი კონტრაქტი გააფორმა.

2012 წლის 3 თებერვალს მან ნიუ-ჯერსი ნეტსი წინააღმდეგ კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელი, 29 ქულა და 25 მოხსნა დააფიქსირა; ამ შედეგით გახდა ფრენჩაიზის ისტორიაში მესამე მოთამაშე, რომელმაც 25+ ქულა და 25+ მოხსნა ერთ თამაშში დააგროვა (აღნიშნული ციფრები კარიმ აბდულ-ჯაბარს 10-ჯერ, ხოლო სვენ ნატერს ერთჯერ აქვს დაფიქსირებული). ფრენჩაიზში უკანასკნელად ეს მაჩვენებელი 35+ წლის წინ განმეორდა. მოგვიანებით იგი დაფიქსირებული შედეგისთვის კვირის მოთამაშის ჯილდო გადასცეს (5-11 მარტი).

2012 წლის 12 ივლისს ილიასოვამ ბაქსთან კვლავ მრავალწლიანი კოტრაქტი გააფორმა.

2014 წლის 27 მარტს ტერფის დაზიანების გამო ილიასოვა გუნდ სეზონის ბოლომდე გამოაკლდა.

2015 წლის 26 მარტს, ინდიანა პეისერსის წინააღმდეგ ანგარიშით 111-107 მოგებულ შეხვედრაში მან კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელი, 34 ქულა დააფიქსირა.

დეტროიტ პისტონსი (2015-2016)
2015 წლის 11 იანვარს ერსან ილიასოვა დეტროიტ პისტონსში, კარონ ბატლერსა და შავნე ვილიამსში გაიცვალა. გაცვლაში ბრანდონ ჯენინგიც ჩაერთო (იგი ილიასოვასთან ერთად ბაქსში თამაშობდა. მისი დებიუტი ახალ გუნდში შედგა 27 ოქტომბერს, ატლანტა ჰოუქსის წინააღმდეგ ანგარიშით 106-94 მოგებულ შეხვედრაში, რომელშიც მან 16 ქულა, 7 მოხსნა, 3 შედეგიანი გადაცემა და 1 დაფარება 34 წუთში მოიპოვა.

ორლანდო მეჯიქი (2016)
2016 წლის 16 თებერვალს დეტროიტ პისტონსმა ილიასოვა ბრანდონ ჯენინგთან ერთად ორლანდო მეჯიქში, ტობიას ჰარისში გაცვალა. მომდევნო დღეს შედგა მისი დებიუტი ორლანდოში; აღნიშნულ შეხვედრაში კლუბი დალას მავერიქსს დაუპირისპირა და ანგარიშით 110-104 გაიმარჯვა; ილიასოვამ 23 წუთში 16 ქულა, 5 მოხსნა, ორი შედეგიანი გადაცემა და 1 ჩაჭრა მოიპოვა.
სინგაპურის პარლამენტი

სინგაპურის რესპუბლიკის პარლამენტი (, , , ) — სინგაპურის საკანონმდებლო ორგანო პრეზიდენტთან ერთად. პარლამენტი დაარსებულია ვესტმინსტერის სისტემის მიხედვით. პარლამენტი ერთპალატიანია და შედგება პარლამენტის არჩეული დეპუტატებისაგან და აგრეთვე პარლამენტის არა წევრებისა და პარლამენტის დანიშნული წევრები. 2015 წლის არჩევნების შემდეგ მე-13 მოწვევის პარლამენტში აირჩიეს 89 დეპუტატი. პარლამენტის პირველ სესიაზე დანიშნეს 9 დეპუტატი. ახლადარჩეული პარლამენტის პირველი შეკრება გაიმართა 2016 წლის 15 იანვარს.

ისტორია
1819 წლიდან (როდესაც დაარსდა თანამედროვე სინგაპური) 1867 წლამდე პერიოდში საკანონმდებლო ორგანო იყო ბრიტანეთის მთავრობა ინდოეთში და გაერთიანებული სამეფოს პარლამენტი. მას შემდეგ, რაც სრუტის დასახლებები (მალაკა, პენანგი და სინგაპური) გახდა ბრიტანეთის იმპერიის კოლონია, ამ ფუნქციის შესრულება დაეკისრა დასახლებათა საკანონმდებლო საბჭოს, რომელიც არ იყო არჩეული ორგანო. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ სრუტის დასახლებები დაიშალა და სინგაპური გახდა თვითმმართველი კოლონია, რომელსაც ჰქონდა საკუთარი საკანონმდებლო საბჭო. 1948 წელს, კონსტიტუციაში შეიტანეს ცვლილებები, რომელიც საბჭოში ექვსი ადგილის არჩევის საშუალებას იძლეოდა. ამავე წელს გაიმართა ქვეყანაში პირველი დემოკრატიული არჩევნები. კიდევ ერთი კონსტიტუციური ცვლილების შედეგად, რომელიც განხორციელდა 1955 წელს, არჩეული დეპუტატების რაოდენობა 25-მდე გაიზარდა, ხოლო მომდევნო საპარლამენტო არჩევნებში გაიმარჯვა სინგაპურის მუშათა პარტიამ და მისი ლიდერი დავიდ საულ მარშალი გახდა ქვეყნის პირველი მთავარი მინისტრი. 1959 წლის საყოველთაო არჩევნებში გაიმარჯვა სახალხო მოქმედების პარტიამ, ხოლო მისი ლიდერი ლი კუან იუ დაინიშნა ქვეყნის პრემიერ-მინისტრად. სინგაპურმა დიდი ბრიტანეთისაგან დამოუკიდებლობა მოიპოვა და 1963 წელს შეუერთდა მალაიზიას, მაგრამ 1965 წლის 9 აგვისტოს გახდა დამოუკიდებელი რესპუბლიკა და მის საკანონმდებლო ორგანოს ეწოდა სინგაპურის პარლამენტი.

ხელმძღვანელობა
პარლამენტის სპიკერს აქვს სრული პასუხისმგებლობა პარლამენტის ხელმძღვანელობასთან, მის სამდივნოსთან და ხელმძღვანელობს პარლამენტის სხდომებზე. მუდმივად არჩეული კომიტეტები იქმნება გარკვეული მოვალეობების შესასრულებლად და დროდადრო იქმნება სპეციალური საარჩევნო კომისიები.

ფუნქციები
პარლამენტის ძირითდი ფუნქციაა საკანონმდებლო აქტების შექმნა, კონტროლი სახელმწიფო ფინანსებზე, სამინისტროებისა და მთავრობის პასუხისმგებლობის უზრუნველყოფა. პარლამენტის უფლებამოსილების ვადაა ხუთი წელი, რის შემდეგაც პარლამენტი ავტომატურად წყვეტს მუშაობას. საპარლამენტო არჩევნები უნდა გაიმართოს სამი თვის განმავლობაში.

პარლამენტის სხდომის ქვორუმია დეპუტატთა საერთო რაოდენობის 1/4, სპიკერის ჩათვლის გარეშე.

შემადგენლობა
2015 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ სახალხო მოქმედების პარტია ფლობს 83 მანდატს, მუშათა პარტია 6 მანდატს.
დავიდ მარშალი

დავიდ საულ მარშალი (, დ. 12 მარტი, 1908 — გ. 12 დეკემბერი, 1995) — სინგაპურელი პოლიტიკოსი და იურისტი. სინგაპურის პირველი მთავარი მინისტრი 1955 წლის 6 აპრილიდან 1956 წლის 7 ივნისამდე. იყო სინგაპურის მუშათა პარტიის დამაარსებელი და ხელმძღვანელი. თამაშობდა მნიშვნელოვან როლს მოლაპარაკებებში, რომელსაც მოჰყვა მალაიზიის დამოუკიდებლობა.

ბიოგრაფია
დავიდ მარშალი დაიბადა სინგაპურში 1908 წელს. მისი ოჯახი ბაღდადელი ებრაელების შთამომავლები იყვნენ, რომლებიც გადმოვიდნენ ერაყიდან, ხოლო გვარი თავიდან გამოითქმოდა როგორც მაშალი, მაგრამ მოგვიანებით ინგლისურის გავლენით ეწოდათ მარშალი. მისი ძმა, ჯოზეფ საულ მარშალი გარდაიცვალა 1945 წელს სედნეიში, გაურკვეველ ვითარებაში, რომელიც შემდეგში ასოცირდებოდა ე. წ. თამამ შუდის საქმესთან.

განათლება მიიღო დიდი ბრიტანეთის საშუალო სკოლაში და გააგრძელა ლონდონის უნივერსიტეტში. დაასრულა უნივერსიტეტი და მარშალი 1937 წელს მიიღეს ლონდონის ადვოკატთა კოლეგიაში. მოგვიანებით დაბრუნდა სინგაპურში, რათა მიეღო იურიდიული პრაქტიკა.

მაგრამ 1938 წელს ნაცისტური გერმანიის მიერ ჩეხოსლოვაკიის დაშლის შემდეგ მარშალი დიდი ბრიტანეთის სარეზერვო დანაყოფებში მოხალისედ ჩაეწერა. სხვა მოხალისეებთან ერთად, რომლებსაც იცნობდნენ „აზიელების“ სახელით, გააპროტესტეს, რომ მათი ხელფასი მხოლოდ „ევროპული“ მებრძოლების შტაბის ნახევარს შეადგენდა, რისთვისაც იგი დააკავა სამხედრო პოლიციამ.

1942 წლის თებერვალში მონაწილეობდა იაპონიის საიმპერატორო არმიის წინააღმდეგ საბრძოლო მოქმედებებში, მაგრამ ბრიტანეთის არმიის კაპიტულაციის შემდეგ იაპონელებს ტყვედ ჩაუვარდა.

სახლში დაბრუნდა ომის შემდეგ. თავისი ორატორობით მოიპოვა კარგი ადვოკატის რეპუტაცია ქალაქისა და ინგლისური მალაიის მასშტაბით.

1946-1953 წლებში, როგორც სინგაპურის ებრაელთა სოციალური დახმარების კომიტეტის თავმჯდომარემ, მან ხელი შეუწყო ებრაული საგანმანათლებლო, კულტურული და სამედიცინო დაწესებულებების ქსელის შექმნას.

პოლიტიკური კარიერა
1955-1959 და 1961-1963 წლებში იყო საკანონმდებლო კრების დეპუტატი. მარშალი ხელმძღვანელობდა მემარცხენე ლეიბორისტული ფრონტს, რომელმაც მის ხელმძღვანელობით, 1955 წლის აპრილში სინგაპურის პირველი საკანონმდებლო ასამბლეის არჩევნებში გაიმარჯვა. შექმნა სამტავრობო უმცირესობა და გახდა ქვეყნის პირველი მთავარი მინისტრი და ვაჭრობის მინისტრი. იგი ხელმძღვანელობდა ხელისუფლებას, რომელიც აქტიურად ეწინააღმდეგებოდა როგორც ბრიტანეთის კოლონიური ხელისუფლებას, ისე ადგილობრივ პოლიტიკურ პარტიებს.

1956 წელს მარშალი ხელმძღვანელობდა დელეგაციას ლონდონში სინგაპურის დამოუკიდებლობის მოლაპარაკებებთან დაკავშირებით, სადაც შეთანხმდნენ სრულ თვითმმართველობაზე, მაგრამ მოლაპარაკებები შეწყდა ინგლისელთა შრომითი არეულობისა და კომუნისტური გავლენის გამო, როდესაც დიდმა ბრიტანეთმა უარი თქვა სინგაპურის სუვერენიტეტზე, „დამოუკიდებლობის მამა“ მარშალი გადადგა თანამდებობიდან.

1957 წელს დააარსა სინგაპურის შრომის პარტია, რომელმაც სოციალისტური კურსი აირჩია და ითვლებოდა ყველაზე მემარცხენე პარტიად.

1978 წლიდან 1993 წლამდე მარშალი იყო სინგაპურის ელჩი საფრანგეთში, პორტუგალიაში, ესპანეთში და შვეიცარიაში. დიპლომატის ხარისხში იგი იცავდა სინგაპურის ინტერესებს, მიუხედავად იმისა, რომ ლი კუან იუსთან უთანხმოება ჰქონდა. 1993 წელს დიპლომატიური სამსახური დატოვა.

დავიდ მარშალი გარდაიცვალა 1995 წელს ონკოლოგიური დაავადებისაგან.