iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ლინის ბრძოლა

ლინის ბრძოლა — ნაპოლეონის ომების ბრძოლა, რომელშიც უკანასკნელ წარმატებას მიაღწია იმპერატორმა ნაპოლეონ -მა. გაიმართა 1815 წლის 16 ივნისს თანამედროვე ბელგიის ტერიტორიაზე ნამიურის პროვინციაში.

15 ივნისს ნაპოლეონი მთავარი ძალებით (75-80 ათ., 210 ზარბაზანი) გადავიდა მდინარე სამბრზე, რათა დარტყმა მიეყენებინა გებჰარდ ბლიუჰერის ძალებისათვის (90 ათ., 216 ზარბაზანი). ნაპოლეონმა მთავარი დარტყმა ბლიუჰერის მარჯვენა ფლაგს მიაყენა. პარალელურად მარშალი ნეი ჩაება კატრ-ბრის ბრძოლაში.

პრუსიელებმა დაკარგეს 20 ათასი ადამიანი და 27 ზარბაზანი. ფრანგებმა მხოლოდ 12 ათასი. ბლიუჰერი გატეხეს, მაგრამ ვერ გაანადგურეს. ნაპოლეონმა ვერ მიაღწია თავის მიზანს, დარჩენილიყო ართურ უელსლის პირისპირ. ლინის ბრძოლაში პრუსიის დამარცხებულმა არმიამ ორი დღის შემდეგ შეძლო ვატერლოოს ბრძოლაში გადამწყვეტი სიტყვის თქმა.
კატრ-ბრის ბრძოლა

კატრ-ბრის ბრძოლა — ინგლის-ჰოლანდიის გაერთიანებული ძალებისა (მეთაური ართურ უელსლი) და საფრანგეთის სამხედრო ნაწილების (მარშალი ნეი) ბრძოლა. გაიმართა მეშვიდე კოალიციის ფარგლებში 1815 წლის 16 ივნისს კატრ-ბრაში (დღევანდელი ბელგია) ვატერლოოს ბრძოლამდე ორი დღით ადრე. ამ ბრძოლაში მარშალმა მიშელ ნეიმ სტრატეგიული გამარჯვება მოიპოვა ინგლის-ჰოლანდიური არმიის წინააღმდეგ.
მეხუთე ბეჭედი (ფილმი)

მეხუთე ბეჭედი — უნგრელი კინორეჟისორის ზოლტან ფაბრის 1976 წლის ფილმი. გადაღებულია ფერენც შანტას ამავე სახელწოდების წიგნის მიხედვით. მოსკოვის საერთაშორისო კინოფესტივალზე მიიღო ოქროს პრიზი, გარდა ამისა, შეყვანილი იყო ბერლინის საერთაშორისო კინოფესტივალზე, სადაც ნომინირებული იყო ოქროს დათვზე. ფილმის პრემიერა გაიმართა 1976 წლის 7 ოქტომბერს. ფილმის მოქმედება ხდება 1944 წლის შემოდგომაზე.
20 საათი

20 საათი — უნგრელი კინორეჟისორის ზოლტან ფაბრის 1965 წლის ფილმი. გადაღებულია ფერენც შანტას რომანის მიხედვით. წარდგენილი იყო ოსკარის მე-38 დაჯილდოებაზე შეყვანისათვის კატეგორიაში საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმი, თუმცა არ იქნა მიღებული როგორც კანდიდატი. მოსკოვის საერთაშორისო კინოფესტივალზე ფილმ „ომი და მშვიდობა“ ერთად მიიღო დიდი პრიზი; ამასთანავე ვენეციის კინოფესტივალზე მიიღო პრემია . ფილმის გმირია ჟურნალისტი, რომელიც იძიებს ადრინდელ მკვლელობას და რომელიც ამასთან ერთად, ააშკარავებს 1950-იანი წლების მოვლენების გამომხატველობით სურათს.
ოქიტაშვილები

ოქიტაშვილები — ქართული გვარი. ფიქსირდება 1721 წლის აღწერაში (გვ. 123), გარდა ამისა ქართული სამართლის ძეგლების - ტომებში მოხსენიებულია ოქიტაშვილი მიქელა. აღსანიშნავია, რომ გვარის ფუძე ძირითადად ქართლშია და ადრეულ პერიოდში გავრცელებული იყო გორში, ახალგორსა და გარდაბანში. დღესდღეობით ოქიტაშვილების უმრავლესობა დასახლებულია წყნეთში.
ალასკის ქედი

ალასკის ქედი — ქედი სამხრეთ ალასკაში, ჩრდილოეთ ამერიკის კორდილირების სისტემაში. სიგრძე დაახლოებით 1000 კმ, სიგანე 120 კმ-მდე. საშუალო სიმაღლე — 3000 მ, მაქსიმალური — 6193 მ (მწვერვალი დენალი, ჩრდილოეთ ამერიკის უმაღლესი წერტილი). ღერძულ ნაწილში აგებულია ინტრუზიული ქანებით, კერძოდ, გრანოდიორიტებით, ხოლო განაპირა ნაწილი — დანალექი ქანებით. ალასკის ქედი წარმოიქმნა იურულ პერიოდში. კალთები ციცაბო, კლდოვანი და ძლიერ დანაწევრებულია. ალასკის ქედი მნიშვნელოვანი კლიმატგამყოფია. გამყინვარების საერთო ფართობია 13900 კმ². დიდი მყინვარებია: კაჰილტნა (სიგრძე 76 კმ; ფართობი 580 კმ²), მალდროუ (სიგრძე 61 კმ; ფართობი 516 კმ²). ზოგიერთი მყინვარის ენა ჩამოდის 50-75 მ-მდე. ბევრია პულსაციური მყინვარი. სამხრეთი ტენიანი კალთები 800 მ სიმაღლემდე დაფარულია წიწვიანი ტყეებით, ზემოთ მუდმივი თოვლია, რომელიც ხეობის მყინვარებს ასაზრდოებს. ჩრდილოეთი კალთები შედარებით მშრალია, ტყის საზღვარი გადანაცვლებულია 1000-1100 მ-მდე, მის ზემოთ მთის ტუნდრაა.
სმოლანდსტევარე

სმოლანდსტევარე — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილი შვედეთში საუკუნეში.

გაჩნდა სმოლანდში, სადაც მას ტყეში სამუშაოდ აშენებდნენ. ითვლება უძველეს სკანდინავიურ ჯიშად, რომლის სტანდარტები 1921 წელს შემუშავდა. ძველი სურათები და ხელნაწერები მოწმობენ, რომ კომპაქტური სმოლანდსტევარე ჯერ კიდევ შუა საუკუნეებში წარმატებით გამოიყენებოდა შვედეთში, მაგრამ ფორმალურად შვედეთის კენელ-კლუბმა მხოლოდ 1921 წელს აღიარა. სამშობლოს ფარგლებს გარეთ ჯიში თითქმის უცნობია.

სმოლანდის ხშირ ტყეებში კურდღლებზე ნადირობისას ძაღლი დიდ გამძლეობას ამჟღავნებს. შვედეთში კუდის კუპირება კანონით აკრძალულია და სმოლანდსტევარე მოკლე ორიგინალურად მიმართული სელექციის შედეგია, რომელიც ჩაატარა ბარონმა ფონ ესენმა საუკუნეში: ის აჯვარებდა ადგილობრივ ძაღლებს და შილერსტევარეს.

სმოლანდსტევარეს აქვს მუქი, მშვიდად მზირალი თვალები, სქელი, გლუვი, მბზინავი ბალანი, დაკუნთული ფეხები სქელი ძვლებით, გრძელი ყურები. კუდი უჩვეულოდ მოკლეა.
მინიატურული ამერიკული ნაგაზი

მინიატურული ამერიკული ნაგაზი — ძაღლის ჯიში, რომლის სამშობლოა აშშ. ჯიშის გაჩენის დროა 1968 წელი. სიცოცხლის ხანგრძლივობა — 12-13 წელი. წონა — 7-13 კგ. სიმაღლე — 33-46 სმ. ამ ჯიშის გამრავლების პროგრამა 1968 წელს დაიწყო ორი პატარა ავსტრალიური ნაგაზით. ეს პროგრამა მიმართული იყო ქალაქში მცხოვრები ადამიანებისთვის კომპანიონი ძაღლების მისაღებად.

1980 წლისთვის დაფიქსირდა გარეგნობის სტანდარტი, ხოლო 1993 წელს ჯიშის სახელწოდებაც. ჯიშის შემცირებისას შეეცადნენ შეენარჩუნებინათ ამ ჯიშის ფუძემდებლის, ავსტრალიური ნაგაზის მომხიბვლელი თვისებები — სიმშვიდე და გულისხმიერება. მინიატურული ამერიკული ნაგაზი შესანიშნავი კომპანიონია და არასოდეს დაიზარებს ცხვრის მცირე ფარასთან მუშაობასაც.

ადვილად იწვრთნება. აქვს ოდნავ დატალღული, ზომიერი სიგრძის ბალანი, რომლის შეფერილობა მრავალფეროვანია. წინა და უკანა ფეხები ერთნაირი სიგრძისაა.
დარაჯები (ფილმი)

დარაჯები — 2009 წლის სუპერგმირული კინოფილმი, რომლის რეჟისორია ზაკ სნაიდერი. მონაწილეობენ: მალინ ოკერმანი, ბილი კრუდაპი, მეტთიუ გუდი, ჯეკი ერლ ჰეილი, ჯეფრი დინ მორგანი და პატრიკ უილსონი. ფილმი ალან მურისა და დეივ გიბონსის კომიქსი წიგნის — „დარაჯები“-ის ადაპტაციაა.

ფილმში აშშ-ისა და საბჭოთა კავშირს შორის არსებული გაცხარებული ცივი ომის ალტერნატიული ისტორიაა გაშუქებული, რომელსაც ადგილი ჰქონდა 1985 წელს, სადაც ერის ყოფილი სუპერგმირი-დარაჯების ჯგუფი იძიებს შესაძლო შეთქმულებას მათ წინააღმდეგ, თუმცა გამოირკვევა ზოგი გრანდიოზული და ავბედიანი რამ. ფილმში მოთხრობილია იმ საზოგადოებაზე, სადაც ნამდვილი გმირები ცხოვრობენ, უფრო სწორად, სადაც ისინი ადრე იყვნენ, რადგან მათი მოღვაწეობა უკვე სასტიკად აიკრძალა.

ფილმის მოქმედება გაშლილია ალტერნატიულ ისტორიაში, სადაც ერთმანეთს უპირისპირდება აშშ და საბჭოთა კავშირი. პრეზიდენტ რიჩარდ ნიქსონს მესამე ვადით აირჩევენ, ხოლო აშშ იმარჯვებს ვიეტნამის ომში. ჰიპი მოძრაობა აღიკვეთება და რესპუბლიკური მსოფლმხედველობა ერთიანად სწორად მიიჩნევა. საბჭოთა კავშირი მოიმარაგებს რეკორდულად დიდი რაოდენობით ბირთვულ იარაღს, შინაარსი წააგავს რეალურ ისტორიას, სადაც მოვლენები მაქსიმალურად დაძაბულ მდგომარეობამდეა მიყვანილი. ფილმის ძირითადი გადაღებები დაიწყო ქალაქ ვანკუვერში 2007 წლის სექტემბერს. მისი მსოფლიო პრემიერა გაიმართა 2009 წლის 23 თებერვალს.

ჯილდოები
}
დარაჯები (მოძრავი კომიქსი)

დარაჯები: მოძრავი კომიქსი — 2008 წლის ამერიკული ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ფილმების სერია, რომელიც წარმოადგენს ინტერნეტ და სატელევიზიო ფორმატის მოძრავ კომიქსებს, თავის მხრივ დაფუძნებულს კომიქსების სერიაზე დარაჯები. მისი ავტორები არიან ალან მური (ტექსტი) და დეივ გიბონსი (ილუსტრაციები). სერია შედგება 25–30-წუთიანი სეგმენტებისგან. თითოეული ეფუძნება და სათაურში იყენებს წიგნის ორიგინალური თავების სათაურებს. როგორც მამრობითი, ასევე მდედრობითი სქესის პერსონაჟებს ახმოვანებს მსახიობი ტომ შტეხშულტე. . სერია გამოვიდა -ზე 2009 წლის მარტში, ფილმის დარაჯები გამოსვლასთან ერთად.

სიუჟეტი
1985 წლის ოქტომბერში, საბჭოთა კავშირის ავღანეთში ომის პერიოდში, ბირთვული ომის წინა პერიოდში, დეპრესიაში ჩავარდნილი რორშახი, ერთ-ერთი კანონგარეშე გამოცხადებული სუპერგმირი, იწყებს ყოფილი შენიღბული სუპერგმირების მკვლელობების გამოძებას.

ეპიზოდები
საერთაშორისო მაუწყებლობა
ათაბასკის ტბა

ათაბასკის ტბა — დიდი მტკნარწყლიანი ტბა კანადაში, სასკაჩევანისა და ალბერტის პროვინციებში. მდებარეობს მდინარე მაკენზის სისტემის ზემო წელში, ზღვის დონიდან 213 მ სიმაღლეზე. მყინვარულ-ტექტონიკური წარმოშობისაა. გადაჭიმულია ნახევარმთვარისებურად, აღმოსავლეთიდან დასავლეთისაკენ 283 კმ-ზე. ზედაპირის ფართობი 7850 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 124 მ. სანაპირო ხაზის სიგრძე ~1900 კმ. დასავლეთი ნაწილი წყალმარჩხია. ჩრდილოეთი ნაპირები მაღალია, კლდოვანი, სამხრეთი — დაბალი. იყინება ოქტომბრის ბოლოს. ტბის დასავლეთ დაბოლოებაში ჩაედინება მდინარე ათაბასკა, გამოედინება მონების მდინარე. განვითარებულია თევზჭერა. არის 23 სახეობის თევზი, მათ შორის: წერი, ფარგა, არქტიკული გოჭალა და კუმჟა. აღსანიშნავია, რომ 1961 წელს ტბაში დაიჭირეს კალმახი, რომლის წონამ სარეკორდო 46,3 კგ შეადგინა. ტბის ნაპირებზეა ოქროს საბადოები. ათაბასკის ტბის რაიონშია აგრეთვე ურანის მადნის საბადო. სამხრეთ ნაპირებთან მიბჯენილია ქვიშის დიუნები. ნაპირებზეა რამდენიმე დასახლება.
ელ-ქატიფი

ელ-ქატიფი — დასახლებული არეა და გუბერნია საუდის არაბეთის აღმოსავლეთ პროვინციაში. მას ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება რას-ტანურა და ელ-ჯუბაილი, სამხრეთით დამამი, აღმოსავლეთით სპარსეთის ყურე, ხოლო დასავლეთით მეფე ფაჰდის სახელობის საერთაშორისო აეროპორტი. რეგიონს გააჩნია საკუთარი მუნიციპალიტეტი და მოიცავს რამდენიმე პატარა ქალაქსა და სოფელს.

ქატიფი აღმოსავლეთ არაბეთის ერთ რერთი უძველესი დასახლებული პუნქტი, მისი ისტორია იწყება დაახლოებით ქრისტეშობამდე 3500 წელს. ისტორიულად ქატიფის მოსახლეობა ეწეოდა მეთევზეობას და ფერმერობას. ნავთობის აღმოჩენის შემდეგ უმეტესობა დასაქმდა: ნავთობის ინდუსტრიაში, განათლებასა და სხვა საზოგადოებრივ სექტორში.

ისტორია
ოაზისის ტერიტორიაზე ჩვენს წელთ აღრიცხვამდე 3500 წელს არსებული დასახლების ნაშთებია აღმოჩენილი. მისი ადრეული სახელი იყო ალ-ხატი . ის ოხსენებულია ანტარა იბნ შადადის, ტარაფას და ბაშარ იბნ ბურდის პოემებში. რადგან რეგიონი ცნობილი იყო შუბების წარმოებით, მისი სახელი ასოცირდებოდა შუბის ბუნიკთან.

ქატიფი საუკუნეების განმავლობაში სპარსეთის ყურის უმსხვილესი დასახლებული პუნქტი იყო. ბერძნები მა კატეუსს უწოდებდნენ, შედეგად ბევრ ადრეულ ევროპულ რუკაზე სპარსეთის ყურე კატეუსის ყურედაა მოხსენიებული. ქატიფი და კუნძული ტაროუტი საუდის არაბეთის ყველაზე მნიშვნელოვანი არქეოლოგიური ცენტრებია.

ისტორიულად ელ-ჰასა და კუნძული ბაჰრეინი ეკუთვნოდა რეგიონს, რომელიც მთლიანად ბაჰრეინად იყო ცნობილი. 899 წელს ქატიფი და ელ-ჰასა ქარმატების რელიგიურმა ჯგუფმა დაიპყრო. მათ თავი დაამარცხეს და რეგიონს 1071 წლამდე მართავდნენ. 988 წელს რეგიონი დაარბია ბუიდების დასავლეთ სპარსულმა დინასტიამ. 1071 - 1253 წლებში რეგიონს უიუნიდების დინასტია მართავდა. 1253 წელს რეგიონის მმართველი გახდა უსფურიდების დინასტია ელ-ჰასადან. მმართველები 1440 წელს შეიცვალა ჯაბრიდსებით ელ-ჰასადან. 1515-1520 წლებში რეგიონი პორტუგალიელებმა დაიპყრეს. 1790 წელს რეგიონში ჩამოყალიბდა პირველი საუდური სახელმწიფო, თუმცა ის 1818 წელს ოსმალებთან ბრძოლაში დამარცხდა. 1830 წელს ოსმალოები საბოლოოდ დაამარცხეს და შეიქმნა მეორე საუდური სამეფო. 1871 წელს ოსმალებმა შეძლეს რეგიონზე კონტროლის დამყარება, თუმცა 1913 წელს იბნ საუდმა საბოლოოდ შეიერთა აღმოსავლეთი რეგიონი.
ალექსანდრ კარლი (ანჰალტ-ბერნბურგის ჰერცოგი)

ალექსანდრ კარლ ანჰალტ-ბერნბურგელი (; 2 მარტი, 1805, ბალენშტადტი — 19 აგვისტო, 1863, ჰოიმი) — ანჰალტ-ბერნბურგის უკანასკნელი ჰერცოგი.

ბიოგრაფია
ალექსანდრ კარლი ალექსიუს ფრიდრიხ კრისტიანისა და პრინცესა მარია ფრედერიკა ჰესელ-კასელის შვილი იყო. 1834 წლის 24 მარტს მამისგან მემკვიდრეობით მიიღო ანჰალტ-ბერნბურგი. ალექსანდრ კარლის დროს ბერნბურგში გაყვანილ იქნა რკინიგზა. განვითარებადი სულიერი დაავადების გამო ჰერცოგი ჰოიმის ციხე-სიმაგრეში იმყოფებოდა, სადაც მან სიცოცხლის უკანასკნელი წლები გაატარა სამედიცინო დაკვირვების ქვეშ. საკუთარ კამერჰერთან, მხატვარ ვილჰელმ ფონ კიუგელგენთან ერთად.

ალექსანდრ კარლის მეუღლე, ფრედერიკა შლეზვიგ-ჰოლშტაინ-ზონდერბურგ-გლიუკსბურგი დაინიშნა მის თანამმართველად.

როცა ალექსანდრ კარლი გარდაიცვალა, მას არ დარჩა მემკვიდრე, რის გამოც ანჰალტ-ბერნბურგელების ხაზი გაქრა და საჰერცოგო შეუერთდა ანჰალტს დედაქალაქით დესაუში.
ლუკასის ტერიერი

ლუკასის ტერიერი — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილი ინგლისში 1940-იანი წლების ბოლოს.

სერ ჯოსელინ ლუკასი ცდილობდა სილიჰემ-ტერიერის ზომის შემცირებას, ამ მიზნით მან შეაჯვარა სილიჰემი და ნორფოლკ-ტერიერი, რის შედეგადაც მიიღო თავისი სახელობის ჯიში. ეს ჯიში ჯერჯერობით აღიარებული არ არის.

ეს ბრიტანული ჯიში ჰგავს ამერიკასა და ევროპაში აღიარებულ ჩეხურ ტერიერს. ლუკასის ტერიერი ადვილად ეგუება ახალ პირობებს. ამ ჯიშის მომავალი გაურკვეველია.

ლუკასის ტერიერს აქვს ზომიერი სიგრძის კისერი, დიდი, კეთილი თვალები, წვერი და ულვაშები, დიდი თათები ბალნითაა დაფარული. ბალნის შეფერილობა შეიძლება ნებისმიერი იყოს. ის კარგად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას, სიცივეს, არ სჭირდება დამატებითი ფიზიკური დატვირთვა, კარგი მოდარაჯეა.
სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო დღე

სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო დღე (გაეროს ზოგიერთ ოფიციალურ ენაზე: , , , ) — იკაოს მოთხოვნით და გაეროს გენერალური ასამბლეას მიერ, 1996 წელს №//51/33 რეზულუციით დადგენილი დღე.
აღინიშნება ყოველწლიურად 7 დეკემბერს, იკაოს დაარსების დღეს.
7 დეკემბერი სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის მიერ აღინიშნებოდა 1994 წლის 7 დეკემბრიდან, სამოქალაქო ავიაციის შესახებ კონვენციის მიღების 50-ე წლისთავთან დაკავშირებით.
ტოლობის ნიშანი

ტოლობის ნიშანი ან განტოლების ნიშანი (=) — მათემატიკური სიმბოლო, რომელიც ასახავს ტოლობას მათემატიკაში, ლოგიკასა და სხვა ზუსტ მეცნიერებებში. იგი გამოიგონა რობერტ რეკორდმა 1557 წელს. ტოლობის ნიშანი ისმევა ორ ტოლ მხარეს შუაში, მაგალითად, როგორც განტოლებაში. მისი საწინააღმდეგო, უტოლობის ნიშნია გადახაზული ტოლობის ნიშანი: „≠“.

ისტორია
სიმბოლო „=“ რომელიც ამჟამად საყოველთაოდ აღიარებულია მათმატიკოსების მიერ ტოლობის ნიშნად, პირველად უელსელმა მათემატიკოსმა რობერტ რეკორდმა გააცნო საზოგადოებას წიგნში „მახვილგონიერების სალესი“ (1557). სიმბოლოს თავდაპირველი ფორმა გაცილებით უფრო გრძელი იყო, ვიდრე ამჟამინდელია. წიგნში რეკორდი საკუთარ დიზაინს უწოდებს „ “, რაც „ტყუპ ხაზებს“ ნიშნავს (ლათინურიდან ):

შოტლანდიის ენდრიუსის უნივერსიტეტის მათემატიკის ისტორიის სატის მიხედვით:

სიმბოლო „=“ იმთავითვე პოპულარული არ გამხდარა. სიმბოლოები „||“ და (ან ), ლათინური სიტყვიდან „“, რაც ნიშნავს „ტოლია“, „უდრის“, ფართოდ გამოიყენებოდა 1700-იან წლებში.

მსგავსი სიმბოლოების ცხრილი
გრეიჰაუნდი

გრეიჰაუნდი — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილი ეგვიპტეში/დიდ ბრიტანეთში უძველეს ხანაში.

4900 წლის წინ ეგვიპტური სამარხის კედელზე გამოხატული გამოსახულება ამ ჯიშის წარმოშობაზე მიუთითებს. გრეიჰაუნდი გადაიყვანეს ესპანეთში, ჩინეთში, სპარსეთში, და სხვა ქვეყნებში, საბოლოო სახე დიდ ბრიტანეთში მიიღო. მისი დასახელება ძველსაქსონურ სიტყვა -დან მოდის, რაც „ლამაზს“, „ნატიფს“ ნიშნავს.

ელეგანტურ გრეიჰაუნდს შეუძლია განავითაროს 79 კმ/სთ სიჩქარე, ეს ყველაზე სწრაფი სპრინტერია ძაღლების სამყაროში. ეს ძაღლი ნადავლის ხელში ჩასაგდებად სიჩქარეს და მხედველობას იყენებს, მნიშვნელობა არ აქვს რას მისდევს — ცხოველს მინდორში, თუ მექანიკურ კურდღელს დოღზე. შინაური გრეიჰაუნდი მშვიდი მეგობარია, თუმცა ჩვევად აქვს, გაეკიდოს ყველაფერს, რაც მოძრაობს.

გრეიჰაუნდს აქვს ფართო მკერდი, გრძელი, სწორი წინა ფეხები, გრძელ, დაკუნთულ კისერს ნაზი ბეწვი ფარავს. გრეიჰაუნდი ცუდად ეგუება სახლის პირობებში ცხოვრებას, ადვილად იწვრთნება, ბეწვს არ სჭირდება განსაკუთრებული მოვლა, კარგად იტანს სიცხეს.
გრენდაიზერი

— სათავგადასავლო ანიმაციური სერიალი და მანგა, რომლის რეჟისორია ტომოჰარუ კაცუმატა. სცენარის ავტორი გო ნაგაი. -ის ტრილოგიის მესამე ნაწილი. 1975 წლის 5 ოქტომბრიდან 1977 წლის 27 თებერვლამდე გადიოდა იაპონიის ტელევიზიაზე. სულ გამოვიდა 74 ეპიზოდი, რომელთაგან თითოეული 26 წუთს გრძელდება. გრენდაიზერი დღესაც არის პოპულარული შუა აღმოსავლეთში; აგრეთვე პოპულარულია საფრანგეთში, კანადასა და იტალიაში. ძირითადი თემაა რობოტები. 1975 წლის შემდეგ გამოვიდა სრულყოფილი ფილმები გრენდაიზერის შესახებ: „გრენდაიზერი მაზინგერის წინააღმდეგ“, „გრენდაიზერი. ბრძოლა დაისზე“, „მაზინგერი, გრენდაიზერი, რობოტი გეტა დიადი ზღვის მონსტრის წინააღმდეგ“.

პლანეტა ვეგა მძლავრი რადიოაქტიური ნივთიერების — ვეგატრონის გამოყენების გამო გამოფიტული ხდება. ვეგას დაუნდობელი მეფე, საზღვრების გასაფართოვებლად ახლო მეზობელ, მშვიდობიან პლანეტა ფლიდთან აჩაღებს ომს. მაგრამ თავდასხმას უარყოფითი შედეგი მოაქვს: პლანეტა რადიოაქტიურ უდაბნოდ გადაიქცევა. სამეფო დინასტიის გადარჩენილი წევრი პრინცი დიუკ ფლიდი, ხელში იგდებს პლანეტა ვეგას ყველაზე სასტიკ იარაღს — გრენდაიზერს (ადამიანისმაგვარი საბრძოლო რობოტი), რომელსაც სპეისერთან შეერთება შეუძლია.
ტოსა ინუ

ტოსა ინუ — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილი იაპონიაში საუკუნეში.

ეს ჯიში პირველად იაპონიის პრეფექტურა კოტიში, კუნძულ სიკოკუს მებრძოლი ძაღლების და ჩამოყვანილი მასტიფების, დოგების, ბულდოგების და ბულტერიერების შეჯვარებით მიიღეს. ადრე მათ იაპონურ მასტიფებს უწოდებდნენ. ამა თუ იმ დროს ძაღლების ბრძოლები გავრცელებული იყო მსოფლიოს სხვადასხვა ადგილას. გასული საუკუნის იაპონური ძაღლების ბრძოლის წესების თანახმად, ძაღლებს მდუმარედ უნდა ებრძოლათ, მეტოქისთვის თავი არ უნდა აერიდებინათ, სწორედ ამ წესების დაცვით იბრძოდა ტოსა ინუ — უშიშრად და უხმოდ.

მიუხედავად იმისა, რომ დღესდღეობით ევროპაში, შეერთებულ შტატებსა და იაპონიაში ძაღლების ბრძოლები კანონით აკრძალულია, იაპონიის სოფლებში ისინი ფარულად ჯერ კიდევ ტარდება. ამ ბრძოლებში იყენებენ ტოსა ინუს, რომელიც იქ 30-40 კილოგრამით უფრო მჩატეა, ვიდრე ამ ჯიშის დასავლეთში მცხოვრები წარმომადგენლები.

ტოსა ინუ შეიძლება შესანიშნავი მეგობარი იყოს, თუმცა ისინი ადრეული ასაკიდანვე უნდა იყოს შეჩვეული სხვა ცხოველებს და ადრიდანვე უნდა გაიწვრთნას. შთამბეჭდავი გარეგნობის და „მაკომპრომეტირებელი“ წარსულის გამო ტოსა ინუ ბევრ ქვეყანაში აკრძალულია. მას აქვს ღრმა, ფართო მკერდი, ძალიან ძლიერი კისერი, საშუალო სიგრძის დრუნჩი. ბალანი მოკლე და ხშირია, მისი შეფერილობა შეიძლება იყოს ხორბლისფერი, ჟღალი, შავი. ცუდად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას, ბავშვებს და სხვა ძაღლებს, ძნელად იწვრთნება, სჭირდება დამატებითი ფიზიკური დატვირთვა.
ნიპიგონის ტბა

ნიპიგონის ტბა — ტბა კანადაში, ონტარიოს პროვინციაში. ფართობი 4848 კმ². წყლის დონე 260 მ სიმაღლეზეა. მყინვარულ-ტექტონიკური წარმოშობისაა. ნაპირები ძლიერ არის შეჭრილ-შემოჭრილი, ბევრია კუნძული. მაქსიმალური სიღრმე 165 მ. მიეკუთვნება დიდი ტბების სისტემას. ტბიდან გამოედინება მდინარე ნიპიგონი, რომელიც ერთვის ზემო ტბას. ნაპირები მეჩხრად არის დასახლებული. გეოლოგიური თვალსაზრისით წარმოადგენს მტკნარწყლიანი მყინვარისპირა ტბა — აგასისის რელიქტს. ინდიელთა ენაზე სახელწოდება ნიშნავს „ღრმას, სუფთა წყალს“. არის ყურეები.
ბორდერ-ტერიერი

ბორდერ-ტერიერი — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილია დიდ ბრიტანეთში საუკუნეში.

ამ ჯიშის ზუსტი წარმოშობა უცნობია. არსებობს მტკიცებულება, რომ გარეგნულად დღევანდელი ძაღლისგან მცირედ განსხვავებული ბორდერ-ტერიერები ცხოვრობდნენ ინგლისისა და შოტლანდიის საზღვარზე საუკუნეში.

უეშმაკო და პირდაპირი ბორდერ-ტერიერი საკმაოდ პატარაა, რომ შეუძლი, მელას სულ პატარა სოროში შეჰყვეს და ამავე დროს იმდენად სწრაფია, რომ არ ჩამორჩეს ცხენზე ამხედრებულ მონადირეს. როგორც საგამოფენო ძაღლმა, მან ვერ მიაღწია სხვა ტერიერების მსგავს პოპულარობას, ამიტომ შეინარჩუნა თავისი პირველადი ექსტერიერი და დღევანდელი დანიშნულება.

წყალგაუმტარი ბალანი საიმედოდ იცავს უამინდობისგან, გრძელი ფეხები და ამტანობა საშუალებას აძლევს დიდხანს შეინარჩუნოს შრომისუნარიანობა. კარგი ხასიათის გამო, ბორდერი კარგად ეწყობა ოჯახს. ის კარგად ეგუება ქალაქის პირობებში ცხოვრებას და სიცივეს. მისი ბალნის შეფერილობა შეიძლება იყოსღვიძლისფერი, ყავისფერი-წითლით, ცისფერი-ჟღალით, ნაცრისფერი-თეთრით. ბორდერ-ტერიერს აქვს მცირე -სახის ყურები, სწორი წინა ფეხები, განიერი თავი მოკლე დრუნჩით, ძლიერი უკანა ფეხები, უხეში, ხშირი ბალანი. მუქ თვალებს ყურადღებიანი გამოხედვა ახასიათებთ.
ოკა

ოკა — მდინარე რუსეთის ევროპულ ნაწილში, ვოლგის მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 1500 კმ, აუზის ფართობი 245 ათასი კმ². სათავე აქვს შუა რუსეთის მაღლობის ცენტრალურ ნაწილში. მიედინება განიერ ხეობაში, ჩრდილოეთიდან უვლის ჩრდილოეთ რუსეთის მაღლობს, ქვემოთში გადის მეშჩორაზე. მურომთან ჭალის სიგანე 20 კმ აღწევს. კალაპოტი დაკლაკნილია. ოკის მთავარი შენაკადებია: მარცხენა — უგრა, ნარა, მოსკოვი, კლიაზმა; მარჯვენა — უპა, პრონია, მოქშა და სხვა. ოკა შერეული საზრდოობის მდინარეა. აპრილ-მაისში ოკამ წყალდიდობა იცის ზემოთში, შემოდგომაზე — წვიმით გამოწვეული წყალმოვარნდები. იყინება ზემოთში ნოემბერ-იანვრის დასაწყისში, ქვემოთში — ოქტომბერ-დეკემბერში. ყინულძვრა ზემოთში მარტ-აპრილშია, ქვემოთში — მაისის დასაწყისამდე. სანაოსნოა ქალაქ ჩეკალინიდან (1200 კმ). რიაზანს ზემოთ ოკა დარაბვულია.

ოკის ნაპირზეა ქალაქები: ორიოლი, კალუგა, სერპუხოვი, კაშირა, კოლომნა, რიაზანი, პავლოვი და სხვა. წყლის საშუალო ხარჯი ორიოლთან 18,8 მ³/წმ, შესართავთან — 1300 მ³/წმ, მაქსიმალური — შესაბამისად 2100 მ³/წმ და 20000 მ³/წმ.

გალერეა
ჰოვავარტი

ჰოვავარტი — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილი გერმანიაში შუა საუკუნეები/ საუკუნეში.

მოდარაჯე ძაღლი „“ პირველად ნახსენებია 1220 წელს ეიკე ფონ რეპგოვის ნაწარმოებში. საუკუნით დათარიღებულ წყაროებში აღწერილია და გამოსახულია ძაღლები, რომლებიც ქურდებს ეძებენ. თანამედროვე ჰოვავარტი საუკუნეში აღდგენილი უძველესი მოდარაჯე ძაღლია. ჰოვავარტი არის საუკუნის გერმანელი სელექციონერების მუშაობის კლასიკური ნიმუში. ენთუზიასტების ჯგუფი ცდილობდა აღედგინა შუა საუკუნეების მოდარაჯე ძაღლი და ამ მიზნით გამოიყენეს გერმანიის მთიანი რაიონების (შვარცვალდი და ჰარცი) ფერმებიდან საგანგებოდ გადარჩეული მოდარაჯე ძაღლები, ასევე, როგორც ჩანს, გამოიყენეს უნგრული კუვასი, გერმანული ნაგაზი და ნიუფაუნდლენდი. ამ მუშაობის შედეგად მიიღეს ეს მუშა ჯიში, რომელიც პირველად დარეგისტრირდა 1936 წელს. ჰოვავარტი ურთიერთობაში თავშეკავებული, თუმცა ოჯახის სასიამოვნო ძაღლია. იშვიათად, მაგრამ მაინც, ჯიშის ზოგიერთ წარმომადგენელს კბენისკენ აქვს მიდრეკილება.

ჰოვავარტი ადვილად იწვრთნება, კარგად უძლებს სიცივეს, ადვილად ეგუება სხვა ძაღლებს და ბავშვებს. კარგი მოდარაჯეა. აქვს სამკუთხა ყურები, ძლიერი, სწორი, წინა ფეხები, ძლიერი, ფართო თავი. ბალნით დაფარული გრძელი კუდი.
ფილა ბრაზილეირო

ფილა ბრაზილეირო — ძაღლის ჯიში, გამოყვანილი ბრაზილიაში საუკუნეში.

ეს ძლიერი მასტიფი ორი ადგილობრივი ბრაზილიური ჯიშის ერთ-ერთი წარმომადგენელია. ის მიიღეს ესპანური და პორტუგალიური მასტიფების და ბლადჰაუნდების შეჯვარებით დაკარგული შინაური ცხოველების მოსაძებნად და სანადიროდ. ფილა ბრაზილეირო ძლიერი, შთამბეჭდავი გარეგნობის მქონე ძაღლია და პატრონის მიმართ ერთგულებით გამოირჩევა, თუმცა ზოგჯერ ეჭვით უყურებს უცნობებს.

ბლადჰაუნდთან მას აერთიანებს გრძელი დრუნჩი, დანაოჭებული კანი და მეძებრის შესანიშნავი თვისებები. როდესაც ფილა ბრაზილეირო ნადირს მიაგნებს, თავს არ ესხმის, არამედ მონადირეს ელოდება. ამ შესანიშნავმა თვისებამ ძალიან გაზარდა ფილა ბრაზილეიროს პოპულარობა ბრაზილიაში მონობის დროს, იმიტომ რომ მათ შეეძლოთ პატრონთან გაქცეული მონების დაუზიანებლად დაბრუნება.

ფილა ბრაზილიეროს გარეგნობამ და მისმა მუშა თვისებებმა განაპირობა მისი გავრცელება ჩრდილოეთ ამერიკასა და ევროპაში, თუმცა ზოგიერთ ქვეყანაში ეს ჯიში აკრძალულია პოტენციური აგრესიულობის გამო. ფილა ბრაზილეიროს აქვს ძლიერი, სწორი ზურგი, ძალიან სქელი კისერი. ბალანი მოკლეა, ხშირი, გლუვი და რბილი. შეიძლება მრავალნაირი შეფერილობის იყოს. ძნელად ეგუება ქალაქის პირობებს და ბავშვებს. კარგად იტანს სიცივეს და სიცხეს, კარგი მოდარაჯეა.
ეშ-შარკია

აღმოსავლეთი პროვინცია ( ') — საუდის არაბეთის უდიდესი პროვინცია. პროვინციის დედაქალაქია ქალაქი დამამი, სადაც პროვინციის მოსახლეობის უმეტესობა ცხოვრობს და განთავსებულია მთავრობა. პროვინციის ახლანდელი მმართველია საუდის რაბეთის პრინცი საუდ ბინ ნაიეფი.

აღმოსავლეთ პროვინციაზე მოდის საუდის არაბეთის ნავთობის წარმოების უდიდესი წილი. პროვინციაში მდებარეობს ასევე ქალაქი ელ-ჯუბაილი, რომელიც არის ქიმიური წარმოების ცენტრი. მისი სპარსეთის ყურეში მდებარეობის გამო ელ-ჯუბაილი ასევე ტურისტული ცენტრიცაა. ტურისტების უმეტესობა არიან სპარსეთის ყურის გარშემო არსებული სახელმწიფოებიდან.

ისტორია
პრე-ისლამური პერიოდიდან 1521 წელს ოსმალოების მიერ დაპყრობამდე რეგიონს ეწოდებოდა ბაჰრეინი. ოსმალების მმართველობის დროს მთელი რეგიონი ცნობილი იყო როგორც ელ-ჰასა. ოსმალეთის იმპერიის დაშლის შემდეგ რეგიონს დაეპატრონა საუდების დინასტია. ბევრ არაბულ საისტორიო წიგნში რეგიონი მოხსენიებულია როგორც ქატიფი და ჰასა, რადგან რეგიონის ყველაზე ცნობილი ანტიკური ქალაქებია: ელ-ქატიფი და ელ-ჰასა. დანარჩენი ქალაქების უმეტესობა აშენებულია საუკუნეში, მათ შორის დედაქალაქი დამამი და ხობარი.

დემოგრაფია
მოსახლეობის 4.1 მილიონიდან 1.2 მილიონი არის უცხოელი, რაც სრული მოსახლეობის 29%-ს შეადგენს. მოსახლეობის უმეტესობა წარმოადგენს სუნიტს, ხოლო უმცირესობა არის შიიტს რომლებიც ძირითადად ცხოვრობენ ელ-ქატიფში.

გუბერნატორები
ბდულ მუშინ ბინ აბდულა ელ ჯილუვი (?-1985)
მუჰამად ბინ ფაჰდი (1985-2013)
საუდ ბინ ნაიეფი (2013-დღემდე)

უმსხვილესი ქალაქები
ელ-ქატიფი - მსხვილი ოაზისი სპარსეთის ყურის სანაპირო ზოლით.
ხობარი - მსხვილი კომერციული ცენტრი.
დაჰრანი - ნავთობის ინდუსტრიის ცენტრი.
დამამი - პროვინციის დედაქალაქი და საუდის არაბეთის სიდიდით ქალაქი.
ელ-ჰასა - მსოფლიოს უდიდესი ოაზისი.
ელ-ჯუბაილი - შუა აღმოსავლეთის უმსხვილესი ინდუსტრიული ცენტრი.