iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კონგოს საპროტესტო აქციები (2016)

კონგოს საპროტესტო აქციები — საპროტესტო აქციები კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში, მიმდინარეობდა 2016 წლის 14-დან 23 დეკემბრამდე.

2016 წლის 20 დეკემბერს კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პრეზიდენტმა ჟოზეფ კაბილამ განაცხადა, რომ არ აპირებდა დაეტოვებინა თანამდებობა, მას შემდეგ რაც დასრულდებოდა მისი საპრეზიდენტო უფლებამოსილება. მოგვიანებით საპროტესტო აქციები დაიწყო მთელი ქვეყნის მასშტაბით. მსგავსი საპროტეტო აქციების პრეცედენტი არ ახსოვს კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკას დაარსების პერიოდიდან, 1960 წლიდან. ხელისუფლება მომიტინგეებს სხვადასხვა მეთოდებით ებრძოდა, დაუბლოკა სოციალური მედია, გამოიყენა ასევე უსაფრთხოების ძალები, რომლის შედეგად დაიღუპა ათობით ადამიანი. საზღვარგარეთის ქვეყნებმა დაგმეს საპროტესტო აქციის მონაწილეებზე თავდასხმა.

23 დეკემბერს ოპოზიციამ და ჟოზეფ კაბილას რეჟიმმა მიაღწიეს შეთანხმებას. შეთანხმების თანახმად ჟოზეფ კაბილა არ შეცვლის კონსტიტუციას და თანამდებობას დატოვებს 2017 წლის დასასრულამდე. შეთანხმების შესრულებას თვალყურს მიადევნებს ეტიენ ტშისეკედი, ხოლო პრემიერ-მინისტრი დაინიშნება ოპოზიციის მხრიდან.

წინარე მოვლენები
ბურკინა-ფასოს აჯანყების შემდეგ 2015 წელს კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაშიც დაიწყო საპროტესტო აქციები, რომლის მონაწილეებიც მოითხოვდნენ არ შეეცვალა პრეზიდენტს კონსტიტუცია, რომლის მიხედვითაც მას შეეძლო კიდევ ერთი ვადით დარჩენილიყო თანამდებობაზე. 2016 წელს აღნიშნულმა და სხვა პროტესტმა მიიღეს სასტიკი ხასიათი და დამკვირვებლები მას განიხილავდნენ უფრო ფართო კონტექსტში აფრიკულ სახელმწიფოებში ავტორიტარული მმართველების წინააღმდეგ მინდინარე პროტესტების ფონზე (მაგალითად, ბურუნდიში, უგანდაში, ეთიოპიაში, გაბონში, კონგოს რესპუბლიკაში, ზიმბაბვეში და კამერუნში).

მოვლენების მსვლელობა
2016 წლის 14 დეკემბერს ქალაქ გომაში დააპატიმრეს 42 ადამიანი ( -ის მონაცემებით). ამავე დროს კაბოლას რეჟიმის საწიინააღმდეგო გამოსვლები გაიმართა კინშასის უნივერსიტეტში.

20 დეკემბერს უსაფრთხოების ძალებმა კინშასაში მოკლეს 19 მოქალაქე, ბომაში — 6, მატადიში — 4 და 5 მოქალაქე ლუბუმბაშიში.

პროტესტანტებზე კინშასაში იერიში მიიტანეს უსაფრთხოების ძალებმ. მათ გამოიყენეს ცრემლსადენი გაზი და წყლის ჭავლი. გაეროს მონაცემებით, 17-დან 19 დეკემბრამდე 113 ადამიანი დააპატიმრეს.

21 დეკემბერს ქვეყნის სიდიდით მეორე ქალაქში ლუბუმბაშიში, ადგილობრივი არასამტავრობო ორგანიზაციის მონაცემებით დაიღუპა 10 და დაიჭრა 47 ადამიანი. საპროტესტო აქციებს ქვეყნის სხვა ქალაქებში ემსხვერპლა 26 ადამიანი. ხელისუფლების ოფიციალური მონაცემების მიხედვით საპროტესტო აქციების განმავლობაში დაიღუპა 9 და პოლიციამ დააპატიმრა 275 ადამიანი.

კონგოს რომაულ-კათოლიკური ეკლესია ასრულებდა შუამავლის როლს ოპოზიციასა და მთავრობას შორის მოლაპარაკებების პერიოდში.

საერთაშორისო რეაქცია
ბელგიის მთავრობამ განაცხადა, რომ გადახედავდა ურთიერთობებს კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან.
საფრანგეთის მთავრობამ მოუწოდა ევროკავშირის გადახედოს თავის ურთიერთობას კონგოს დრ-სთან.
გერმანიის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ 21 დეკემბერს განაცხადა, რომ: „მოლაპარაკებები უნდა გამართულიყო მომავალ 2017 წელს. გერმანიის მთავრობა უფლებას იტოვებდა გადაედგა შესაბამისი ნაბიჯები“.
ბრიტანეთის აფრიკისა და ახლო აღმოსავლეთის საქმეთა მინისტრმა ტობიას ელვუდმა განაცხადა: „მთავრობამ სასწრაფოდ უნდა დანიშნოს არჩევნები, რათ თავიდან ავიცილოთ მოვლენების შემდგომი ესკალაცია“.
არენა არლში

არენა არლში — ნიდერლანდელი პოსტიმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული 1888 წლის ნოემბერსა და დეკემბერში, ზეთის საღებავებით ტილოზე, იმ პერიოდში, როდესაც პოლ გოგენი მასთან ერთად ყვითელ სახლში ცხოვრობდა. იმ წელს კორიდის სეზონი არლეში დაიწყო 1 აპრილს და დამთავრდა 21 ოქტომბერს. ნახატი არ არის შესრულებული ნატურიდან, ის შესრულებულია მისი მოგონებიდან. გოგენმა ვან გოგს მოუწოდა რომ ამ სტილში ემუშავა. ნახატი არ არის დასრულებული, რადგანაც საღებავი მცირე რაოდენობითაა დატანილი.

სავარაუდოდ, სურათზე ასახულია როულინების ოჯახი,.

ნახატის შესრულებიდან რამდენიმე კვირის შემდეგ, ვან გოგმა მოიჭრა ყური. ერთ-ერთი მრავალი თეორიიდან არის ის, რომ კორიდამ დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ვან გოგზე, მისი მოჭრილი ყური ასოცირდება დამარცხებულ ხართან. გამარჯვებული მატადორი მიღებული პრიზით წრიულად მოძრაობს არენაზე, იქამდე სანამ თავის პრიზს აჩუქებს თავის რჩეულ ქალს.
ვახტანგ კაპანაძე

ვახტანგ კაპანაძე (დ. 17 აგვისტო, 1960, ოზურგეთი) და 2013-2016 წლებში. ღირსების ორდენისა და ვახტანგ გორგასლის მე-3 ხარისხის ორდენის კავალერი.

ბიოგრაფია
განათლება
1978-1983 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტზე, ოკეანოლოგიის სპეციალობაზე; 1996-1997 წლებში ჯორჯ მარშალის ევროპულ ცენტრში; 1998-1999 წლებში უკრაინის ეროვნული სამხედრო აკადემიის ოპერატიულ-ტაქტიკურ ფაკულტეტზე; 2002-2003 წლებში აშშ-ის სახმელეთო ძალების ომის წარმოების კოლეჯში.

2004 წლის 25 აგვისტოს ვახტანგ კაპანაძემ დაიკავა საქართველოს გენერალური შტაბის უფროსის თანამდებობა, თუმცა აღნიშნულ თანამდებობაზე მცირე ხნით, 2005 წლის 18 თებერვალამდე დაჰყო.

2005-2006 წლებში საქართველოს პრეზიდენტის სამხედრო მრჩეველია. 2006 წელს დაინიშნა აფხაზეთის მთავრობის ანალიტიკური დეპარტამენტის უფროსად, ხოლო იმავე წელს გახდა აფხაზეთის მთავრობის მინისტრის მოადგილე. მოდევნო წელს გახდა საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საგანგებო დავალებათა ელჩი; 2007-2008 წლებში სრულუფლებიანი და საგანგებო დესპანი პოლონეთის რესპუბლიკაში.

2012 წლის ნოემბერში კაპანაძე საქართველოს გენერალური შტაბის უფროსის პირველ მოადგილედ დაინიშნა,, ხოლო 2013 წლის 22 ნოემბერს ხელმეორედ დაინიშნა საქართველოს გენერალური შტაბის უფროსად., იმ დღესვე მას გენერალ-მაიორის სამხედრო წოდება მიენიჭა. 2016 წლის 22 ნოემბერს საქართველოს პრეზიდენტმა გიორგი მარგველაშვილმა საქართველოს შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის უფროსის თანამდებობიდან ვახტანგ კაპანაძე გადააყენა და ამავე თანამდებობაზე ბრიგადის გენერალი ვლადიმერ ჩაჩიბაია დანიშნა.

სამეცნიერო საქმიანობა
ვახტანგ კაპანაძე არის საინჟინრო აკადემიის აკადემიკოსი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის სამხედრო ქვეკომისიის წევრი, საქართველოს გეოგრაფიული საზოგადოების და აშშ-ის სახმელეთო ძალების ომის წარმოების კოლეჯის „ღირსების დარბაზის“ საპატიო წევრი. ის აგრეთვე ორი სამხედრო-ისტორიული შინაარსის ნაშრომის რედაქტორია.

ჯილდოები
ვახტანგ კაპანაძე დაჯილდოებულია საქართველოს ღირსების ორდენით (1992), ვახტანგ გორგასლის მე-3 ხარისხის ორდენითა და აშშ-ის ეროვნული გვარდიის საპატიო მედლით. 2016 წლის ოქტომბერში უკრაინის სახმელეთო ჯარების ეროვნული აკადემიის საპატიო დოქტორის წოდება მიენიჭა.
შალომ კობოშვილი

შალომ კობოშვილი (დ. 1876, ახალციხე - გ. 1941, თბილისი) — ქართველი მხატვარი, რომელიც ძირითადად საქართველოში მცხოვრები ებრაელების ცხოვრებას ასახავდა.

დაიბადა ახალციხეში, ღარიბი ებრაელების ოჯახში. მას რაბინობისთვის ამზადებდნენ, თუმცა რელიგიური განათლება ადრეულ ასაკში მიატოვა. მის ხელოვნებისადმი ლტოლვას ოჯახი მხარ არ უჭერდა და ამიტომ მბეჭდავის შეგირდად მიაბარეს. მთელი მისი ხელოვნების ცოდნა შემოიფარგლებოდა თვითგანათლებით. ითვლება, რომ 1910 წელს ის ნიკო ფიროსმანს შეხვდა. 1937 წელს ის ახლად გახსნილი საქართველოს ებრაელთა ისტორიის მუზეუმის ღამის დარაჯად დანიშნეს. ამან მას ხელი შეუწყო განევითარებინა საკუთარი შემოქმედება. დღემდე მოღწეული მისი ნამუშევრები შექმნილია 1937-1941 წლებში.

კობოშვილის ნამუშევრები მიეკუთვნება პრიმიტივიზმის ჟანრს. ყველა ნამუშევარი ეხება ქართველი ებრაელების ცხოვრებისეულ სცენებს. ნახატები შესრულებულია ზეთში ან წყლის საღებავებით ქაღალდზე.

საქართველოს ებრაელთა ისტორიის მუზეუმი 1950 წელს დახურეს და ყველა მისი ექსპონატი, მათ შორის კობოშვილის ამუშევრებიც, გადაიტანეს საქართველოს ეროვნულ მუზეუმში. კობოშვილის ნამუშევრების რეტროსპექტული გამოფენა 2006 წელს თბილისში მოეწყო.
აცეტილქოლინი

აცეტილქოლინი — ქოლინის ძმარმჟავა ეთერი, ქიმიური ფორმულით 7162. არის უფერო კრისტალური ნივთიერება.

თვისებები
ადვილად იხსნება წყალში, სპირტში, ქლოროფორმში, არ იხსნება ეთერში. მოლეკულური მასა 163,2. ბიოლოგიურად აქტიური ნივთიერებაა. ასრულებს შუამავლის — მედიატორის როლს ნერვულ ქსოვილსა და ეფექტორს შორის. აქტიურ მდგომარეობაში აცეტილქოლინი წარმოიქმნება ძმარმჟავასა და ქოლინისაგან ფერმენტ ქოლინაცეტილაზის გავლენით; აცეტილქოლინი ადვილად იშლება ქოლინესთერაზების ჯგუფის ფერმენტებით.
ფუნქციები
ცილებსა და ლიპიდებთან არააქტიური შენაერთის სახით გვხვდება ნერვულ ქსოვილში, სადაც გრამზე საშუალოდ 0,5 — 2,0 გამის (გრამის მემილიონედი ნაწილი) რაოდენობითაა; ზოგი პათოლოგიური მდგომარეობის დროს აცეტილქოლინის რაოდენობა სისხლში მატულობს. აცეტილქოლინი დაგროვილია ნერვულ დაბოლოებებში (სინაფსებში), სახელდობრ, აქსონის პრესინაფსური მემბრანის ბუშტუკებში (ვეზიკულებში), რომლებიც აცეტილქოლინის სათავსს წარმოადგენენ. ნერვის აგზნების შედეგად აცეტილქოლინი ბუშტუკებიდან გადადის სინაფსურ ნაპრალებში და ნერვული იმპულსი გადააქვს პოსტსინაფსურ მემბრანებზე, რომლებიც ეფექტორზეა მოთავსებული. ეფექტორი შეიძლება წარმოდგენილი იყოს კუნთის ფიბრილით, შინაგანი სეკრეციის ჯირკვლის უჯრედით, ნეირონითა და სხვა. აქ აცეტილქოლინი მოქმედებს ცილა-რეცეპტორზე და იწვევს პოსტსინაფსური მემბრანის დეპოლარიზაციას, ესე იგი განმუხტვას. აქედან იწყება ეფექტორის აგზნება და მისი ამოქმედება. ცილა-რეცეპტორზე მოქმედების შემდეგ აცეტილქოლინი შემადგენელ კომპონენტებად იშლება და ინაქტივირდება. თითოეულ ნეირონზე სინაფსის სახით ბოლოვდება რამდენიმე ასეული და ათასეული აქსონი. თავის ტვინში კი ნეირონების რიცხვი რამდენიმე მილიარდს აღწევს. ნეირონების ურთიერთკავშირი, ინფორმაციის გადაცემა უმთავრესად აცეტილქოლინით და ელექტრული იმპულსებით ხდება. ნერვული ქსოვილის გარდა აცეტილქოლინისადმი განსაკუთრებულ მგრძნობელობას იჩენს გლუვკუნთოვანი სისტემა. ორგანოებსა და ქსოვილებში აცეტილქოლინი იწვევს ვეგეტატიური ნერვული სისტემის პარასიმპათიკური ელემენტების აგზნებისათვის დამახასიეთებელ ეფექტს (გულის ცემის გაიშვიათება, არტერიების გაგანიერება, სისხლის წნევის გაგანიერება, თვალის გუგის შევიწროება და სხვა). ქოლინესთერაზის ზოგიერთი ინჰიბიტორების მოქმედების შედეგად ორგანიზმში ჭარბად გროვდება დაუშლელი აცეტილქოლინი, რასაც ჯერ უჯრედის აგზნება, ხოლო შემდეგ დამბლა მოსდევს.
ტბორი

ტბორი ან ტბორე — ხელოვნური წყალსატევი, რომელიც განკუთვნილია წყალმომარაგებისათვის, სარწყავად, თევზის გამრავლებისთვის, ფრინველებისათვის და ასევე სანიტარული და სპორტული მოთხოვნილებებისათვის.

პირობითად, ხელოვნური წყალსატევი, რომლის წყლის მოცულობა შეადგენს 1 მლნ. კუბურ მეტრს — ტბორი ეწოდება, ხოლო მილიონზე მეტი მოცულობისას კი — წყალსაცავი. ტბორი შეიძლება საზრდოობდეს გრუნტისა და წვიმის წყლებით, ასევე მასში ზოგჯერ მცირე ნაკადულებიც ჩაედინება.

სასოფლო-სამეურნეო ტერიტორიებზე ტბორებს ქმნიან სარწყავად, გაწყლოვანებისათვის, წყალმომარაგებისათვის, იქთიოფაუნისა და წყალზემოცურავე ფრინველების გამრავლებისათვის. ტბორის წყალი გამოიყენება აგრეთვე სარეცხად და საბანაოდ.

საქალაქო და დასვენების ზონებში ტბორი თევზჭერისა და სხვადასხვა სპორტული შეჯიბრებების ჩატარების ობიექტია. ტბორი ხშირად გარშემორტყმულია ხე-მცენარეულობით, რის შედეგადაც ქმნის საკმაოდ კარგ დასასვენებელ ადგილს. ტბორი როგორც წყლის ობიექტი, შეადგენს ჰიდროლოგიურ ელემენტს.

გალერეა
კარლოპოლისი

კარლოპოლისი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 550 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 13 706 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 30,36 კმ²-ზე. ფართობი 451 419 კმ²-ია.
გუაპირამა

გუაპირამა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 520 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 891 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20,58 კმ²-ზე. ფართობი 189 100 კმ²-ია.
ჟუაკინ-ტავორა

ჟუაკინ-ტავორა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 620 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 736 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 37,13 კმ²-ზე. ფართობი 289 173 კმ²-ია.
კუატიგუა

კუატიგუა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 785 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 045 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 62,52 კმ²-ზე. ფართობი 112 689 კმ²-ია.
სალტუ-დუ-იტატარე

სალტუ-დუ-იტატარე — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 502 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 178 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 25,82 კმ²-ზე. ფართობი 200 519 კმ²-ია.
სანტანა-დუ-იტატარე

სანტანა-დუ-იტატარე — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 545 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 249 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20,89 კმ²-ზე. ფართობი 251 271 კმ²-ია.
სან-ჟოზე-და-ბოა-ვისტა

სან-ჟოზე-და-ბოა-ვისტა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 525 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 511 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16,29 კმ²-ზე. ფართობი 399 668 კმ²-ია.
სიკეირა-კამპუსი (პარანა)

სიკეირა-კამპუსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 675 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 454 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 66,37 კმ²-ზე. ფართობი 278 035 კმ²-ია.
ტომაზინა

ტომაზინა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 541 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 791 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 14,86 კმ²-ზე. ფართობი 591 438 კმ²-ია.
ვენსესლაუ-ბრასი (პარანა)

ვენსესლაუ-ბრასი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 841 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ვენსესლაუ-ბრასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 19 298 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 48,5 კმ²-ზე. ფართობი 397 916 კმ²-ია.
მოიზ ჩომბე

მოიზ კაპენდა ჩომბე (; დ. 10 ნოემბერი 1919, მუსუმბა, ბელგიის კონგო — გ. 29 ივნისი 1969, ალჟირი) — კონგოელი პოლიტიკოსი, კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პრემიერ-მინისტრი 1964-1965 წლებში.

ბიოგრაფია
დაიბადა წარმატებული კონგოელი ბიზნესმენის ოჯახში. განათლება მიიღო ამერიკულ მისიონერთა სკოლაში. 1950-იანი წლებიდან აქტიურად დაკავდა პოლიტიკური საქმიანობით. 1959 წელს კატანგის პროვინციაში დააარსა პარტია , რომელიც მოითხოვდა პროვინციის ფართო ავტონომიას.

კატანგის მმართველი
1960 წლის არჩევნების შემდეგ ჩომბეს მიერ დაარსებულმა პარტიამ მოიპოვა კატანგის პროვინციული პარლამენტის მანდატების უმრავლესობა. ბელგიის კონგოს მიერ დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ (1960 წლის 30 ივნისი) ჩომბემ და მისმა პარტიამ გამოაცხადა ასევე კატანგის დამოუკიდებლობა.

პროდასავლური და ანტიკომუნისტური განწყობის მქონე ჩომბე აირჩიეს კატანგის პრეზიდენტად. კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პრემიერ-მინისტრმა პატრის ლუმუმბამ გაეროსაგან ითხოვა სამხედრო დახმარება, რათა აღეკვეთა სეპარატისტული გამოსვლები კატანგის პროვინციაში. გაერომ აღნიშნული დახმარება გაითვალისწინა და ორი წლის მანძილზე სამშვიდობო ძალები აკონტროლებდნენ კატანგის პროვინციის დაბრუნების პროცესს ქვეყნის ცენტრალური მმართველობის ქვეშ.

1961 წელს ყოფილი პრემიერ-მინისტრი პატრის ლუმუმბა, რომელიც 1960 წელს დააპატიმრეს, გააგზავნეს კატანგის პროვინციაში, სადაც დასაჯეს სიკვდილით. ერთ-ერთი ვერსიის თანახმად თავად ჩომბემ გასცა ბრძანება მისი დახვრეტის შესახებ, ხოლო მეორე ვერსიით ცდილობდა მისი სიკვდილით დასჯა აერიდებინა, მათი არასახარბელო ურთიერთდამოკიდებულების მიუხედავად.

პრემიერ-მინისტრობა
1963 წელს გაეროს სამშვიდობო ძალებმა საბოლოოდ მოახდინეს კატანგის ოკუპაცია. ჩომბე იძლებული გახდა ჯერ ჩრდილოეთ როდეზიაში, ხოლო შემდეგ ესპანეთში გაქცეულიყო.

1964 წელს ისევ დაბრუნდა სამშობლოში, რათა დაეკავებინა შემოთავაზებული ახალი კოალიციური მთავრობის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა. 1964 წელს მისი ხელმძღვანელობით მოხდა კონგოს სახალხო რესპუბლიკის ლიკვიდაცია, რომლის დედაქალაქიც იყო სტენვილი (თანამედროვე კისანგანი). მიუხედავად მისი აქტიური საქმიანობისა, პრეზიდენტმა ჟოზეფ კასავუბუმ იგი ერთი წლის შემდეგ თანამდებობიდან გაათავისუფლა.

საზღვარგარეთ ჩომბეს მიმართ იყო ორაზროვანი დამოკიდებულება. მაგალითად, როდესაც მან გამოთქვა სურვილი დასწრებოდა 1964 წლის კაიროს კონფერენციას ზოგიერთი ქვეყანა (ნიგერია, ლიბერია, სენეგალი და ტოგო) მისი მომხრე იყო, ხოლო ზოგიერთი (იუგოსლავია) წინააღმდეგი. ხმათა უმრავლესობით ჩომბეს უარი უთხრეს კაიროს კონფერენციაში მონაწილეობის მიღებაზე. იგი ჩაფრინდა კაიროში მაგრამ ვერ მიიღო მონაწილეობა კონფერენციის მსვლელობაში.

გაქცევა და გარდაცვალება
1966 წელს, ქვეყნის ახალმა მმართველმა მობუტუ სესე სეკომ, რომელიც სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად მოვიდა ხელისუფლებაში, მოიზ ჩომბე დაადანაშაულა სახელმწიფოს ღალატში. ჩომბე იძულებული გახდა კვლავ ესპანეთში გაქცეულიყო.

1967 წელს დაუსწრებლად მიუსაჯეს სიკვდილი. 1967 წლის 30 ივნიის, ვერტმფრენი, რომლითაც მიფრინავდა ჩომბე ხელში ჩაიგდეს და დასვეს ალჟირში, სადაც კვლავ ციხეში ჩასვეს. მოგვიანებით მიუსაჯეს შინაპატიმრობა. გარდაიცვალა 1969 წლის 29 ივნისს შინაპატიმრობაში, გულის შეტევის შედეგად. დაკრძალულია ბრიუსელში.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 2334

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია № 2334 მიიღეს 2016 წლის 23 დეკემბერს და ეხება ისრაელის მოღვაწეობას 1967 წლის ექვსდღიანი ომის დროს ისრაელის მიერ დაკავებულ პალესტინის ტერიტორიებზე (მათ შორის აღმოსავლეთი იერუსალიმი) დასახლებების მშენებლობას. რეზოლუცია ადასტურებს, რომ დასახლებების მშენებლობას ისრაელის მიერ „არ აქვს იურიდიული ძალა და წარმოადგენს საერთაშორისო სამართლის უხეშ დარღვევას“. უშიშროების საბჭო მოუწოდებს ისრაელს შეწყვიტოს ასეთი საქმიანობა და შეასრულოს თავისი მოვალეობები ჟენევის კონვენციის შესაბამისად.

ეს არის გაეროს უშიშროების საბჭოს პირველი რეზოლუცია 2009 წლის შემდეგ, რომელიც ეხება ისრაელსა და პალესტინას და პირველი, რომელიც ეხება ისრაელის დასახლებებს პალესტინის ტერიტორიაზე 1980 წლის № 465 რეზოლუციის შემდეგ.

ისრაელის გაზეთის „“-ის მიხედვით, მიუხედავად იმისა, რომ რეზოლუცია არ ითვალისწინებს რაიმე ჯარიმას ან აღსრულების ზომებს მისი შეუსრულებლობის გამო, მას „შეუძლია გამოიწვიოს სერიოზული შედეგები ისრაელში, როგორც გრძელვადიან ასევე მოკლევადიან პერსპექტივაში“.

რეაქცია
ისრაელის პრემერ-მინისტრმა ბენიამინ ნეთანიაჰუმ აღნიშნულ რეზოლუციას უწოდა „სამარცხვინო“ და აღნიშნა, რომ „არ არსებობს მეტი აბსურდი, ვიდრე გოდების კედელს და იერუსალიმის ებრაულ კვარტალს უწოდო ოკუპირებული ტერიტორიები“ და დამატა, რომ

მან ასევე განაცხადა, რომ ისრაელი შეწყვეტს გაეროს 5 ინსტიტუტის დაფინანსებას.

ისრაელმა კონსულტაციისათვის გაიწვია თავისი ელჩები სენეგალიდან და ახალი ზელანდიიდან. შეწყვიტა სენეგალის ეკონომიკური დამხარება. „ანტიისრაელური“ რეზოლუციის მხარდაჭერისათვის გააუქმა ისრაელში უკრაინის პრემიერ-მინისტრის ვლადიმირ გროისმანის ვიზიტი, რომლის დროსაც ხელი უნდა მოეწერათ ხელშეკრულებაზე უკრაინელებისათვის 20 000 სამუშაო ადგილის მიცემისა და უკრაინისათვის სამხედრო დახმარების გაფართოების შესახებ . გაუქმდა ბენიამინ ნეთანიაჰუს შეხვედრა დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრ ტერეზა მეისთან. მოსალაპარაკებლად გამოიძახა აშშ-ს ელჩი ისრაელში დან შაპირო. უშიშროების საბჭოს 15 წევრიდან 11 მათგანის ელჩს ნოტები გაუგზავნა (ისრაელს არ აქვს დიპლომატიური ურთიერთობა ვენესუელასთან და მალაიზიასთან, ხოლო სენეგალისა და ახალი ზელანდიის ელჩები არიან აკრედტირებულები და მათი საელჩოები არ მდებარეობს ისრაელში). ისრაელის მთავრობის მინისტრებს აეკრძალათ რეზოლუციის მხარდამჭერ ქვეყნებში ვიზიტები. გაქუმდა მათი ვიზიტები რუსეთში, უკრაინაში, დიდი ბრიტანეთში, ესპანეთსა და იაპონიაში.

რეზოლუციის მიღების მეორე დღეს ისრაელის თავდაცვის მინისტრმა ავიგდორ ლიბერმანმა მოუწოდა საფრანგეთში მცხოვრებ ყველა ებრაელს დატოვონ ქვეყანა და დაბრუნდნენ ისრაელში, ხოლო მდინარე იორდენეს დასავლეთი სანაპიროს სამხედრო კომენდანტს იოავ მორდეხაის უბრძანა შეწყვიტოს ყოველგვარი თანამშრომლობა პალესტინის ავტონომიასთან სამოქალაქო საკითხებში.

აშშ-ის არჩეულმა პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა გააკრიტიკა თავისი ქვეყნის უარი ვეტოს გამოყენებაზე და დაიმუქრა, რომ აშშ აღარ დააფინანსებს გაეროსა (გაეროს ბიუჯეტის 25 %) და რეზოლუციის მხარდამჭერ ქვეყნებს.

უკრაინის მიერ რეზოლუციის მხარდაჭერამ კრიტიკის ტალღა გამოიწვია თავად ქვეყანაში. პოლიტიკოსებისა და პოლიტოლოგების ნაწილი ამ ფაქტს აფასებენ უკრაინის საერთაშორისო პოლიტიკის მარცხად და უკრაინის მიერ სანდო მეგობრისათვის ზურგში დანის ჩაცემად აღიქვამენ. პასუხისმგებლობას აკისრებენ უკრაინის პრეზიდენტ პეტრო პოროშენკოსა და საგარეო საქმეთა მინისტრ პაველ კლიმკინს.
ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა

ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა — საბჭოთა არმიის მსროლელი, საარტელერიო და ცხენოსანი დანაყოფების მეთაურთა მოსამზადებელი საშუალო სასწავლებელი.

დაარსდა 1921 წლის სექტემბერში თბილისში, ქართული სამეთაურო კურსების ბაზაზე და 1923 წლამდე ქართული შეერთებული სამხედრო სკოლა ეწოდებოდა. იგი ვაკეში, ყოფილი სასულიერო სემინარიის შენობაში (დღევენდელი მე-9 საავადმყოფოს ყოფილი შენობა) იყო განთავსებული.1923 წელს გადაეცა საქართველოს ცაკის წითელი დროშა და ოფიციალურად ეწოდა ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა.

იგი შედგებოდა მსროლელი, მეტყვიამფქვევეთა ასეულების, საარტეტილერიო და ცხენოსანი განყოფილებებისაგან. სწავლის ხანგრლივობა — 1,5—2 წელი. კურსანტთა პირველ ნაკადში 43 კომუნისტი და კომკავშირელი იყო. არსებობის მანძილზე ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლამ 5 ნაკადი (1922, 1924, 1925, 1926, 1927) გამოუშვა (სულ 591 ახალგაზრდა მეთაური). სკოლის უფროსებად სხვადასხვა დროს იყვნენ შალვა დანელია, ვალიკო ტალახაძე, ალექსანდრე გედევანიშვილი, კომისრებად — ბორის ძნელაძე, კონსტანტინე ჭკუასელი, თედორე (სოსო) ბუაჩიძე, ა. რამიშვილი, გაიოზ დევდარიანი, შალვა ოკუჯავა. ზოგადსაგანამანათლებლო საგნებს ასწავლიდნენ ცნობილი პედაგოგები და სწავლულები. ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა დაამთავრეს გენერალ-პოლკოვნიკებმა, საბჭოთა კავშირის გმირებმა: კონსტანტინე ლესელიძემ და პორფილე ჩანჩიბაძემ, გენერალ-ლენტენანტმა ვასილ მჟავანაძემ, გენერალ-მაიორებმა პავლე აბრამიძემ, ივანე ბაბალაშვილმა, ნიკოლოზ თავართქილაძემ, ნიკოლოზ კალაძემ, დიმიტრი ნამგალაძემ, ილია რაზმაძემ, მიხეილ როსტომაშვილმა, ისიდორე სილაგაძემ, პანტელეიმონ შიოშვილმა, ვალერიან ძაბახიძემ, გიორგი ჯინჭარაძემ, კონტრ-ადმირალმა მიხეილ ჯინჭარაძემ და სხვებმა.

ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლის რაზმები მონაწილეობდნენ ანტისაბჭოთა გამოსვლების ჩახშობაში ხევსურეთსა (1922) და გურიაში (1923). 1927 წელს თბილისის სამხედრო ქვეითთა სკოლის, ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლის, აზერბაიჯანის და სომხეთის სამხედრო ბაზაზე შეიქმნა ამიერკავკასიის ბაქოს 26 კომისრის სახელობის ქვეითთა სამხედრო სკოლა.
ანაი

ანაი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 651 მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კასკაველის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 874 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 28 კმ²-ზე. ფართობი 102 647 კმ²-ია.
ბოა-ვისტა-და-აპარესიდა

ბოა-ვისტა-და-აპარესიდა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კასკაველის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 911 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 30,87 კმ²-ზე. ფართობი 256 297 კმ²-ია.
ბრაგანეი

ბრაგანეი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 650 მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კასკაველის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 735 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 16,7 კმ²-ზე. ფართობი 343 321 კმ²-ია.
კაფელანდია (პარანა)

კაფელანდია — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 521 მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კასკაველის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 662 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 53,96 კმ²-ზე. ფართობი 271 724 კმ²-ია.
კამპუ-ბონიტუ

კამპუ-ბონიტუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 692 მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კასკაველის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 407 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 10,16 კმ²-ზე. ფართობი 433 833 კმ²-ია.
კაპიტან-ლეონიდას-მარკისი

კაპიტან-ლეონიდას-მარკისი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარაიბის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება დასავლეთ პარანის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ კასკაველის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 970 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 54,29 კმ²-ზე. ფართობი 275 748 კმ²-ია.