iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ლომისის მთავარმოწამის ეკლესია

ლომისის მთავარმოწამის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ხორხელის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, სასაფლაოზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ძეგლის აღწერა
ეკლესია დარბაზულია (9,5 6,5 მ), კედლების ქვედა ნაწილი მთლიანად რიყის ქვითაა ნაგები, ხოლო ზედა (მოგვიანებით აღდგენილი) ნაწილში რიყის ქვის წყობაში თანაბარი ინტერვალებით ჩაყოლებულია აგურის თითო რიგით შედგენილი შრეები. აგურითვეა გამოყვანილი კონქი, კამარა და კარ-სარკმელთა ღიობები. ეკლესია შელესილი და შეთეთრებულია. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამოშლილია კრამიტის საბურავი და ლავგარდნის მნიშვნელოვანი ნაწილი. შესასვლელი სამხრეთიდან და დასავლეთიდანაა. დასავლეთ კარი შიგნით სწორკუთხაა, გარედან აგურის შეისრული თაღი აქვს. სამხრეთ შესასვლელის გარეთა თაღი მოგვიანებით (შეკეთების დროს) მოუშლიათ და კარი ხის ძელებით გადაუხურავთ. ეკლესიის კვადრატული დარბაზი აღმოსავლეთით ღრმა ნახევარწრიული აფსიდითაა დასრულებული, რომლის ღერძზეც შეისრული სარკმელია. სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია. საკურთხევლის შუაში ოთხწახნაგა ტრაპეზი დგას. აბსიდის მხრების ხაზზე ხის კანკელია. საკურთხევლის ბაქანი დარბაზის იატაკის მიმართ საფეხურითაა შემაღლებული და წინიდან ნახევარწრიული ამბიონი ეკვრის. სამხრეთ, ჩრდილოეთ და დასავლეთ კედლებში თითო შეისრულთაღოვანი სარკმელია. ეკლესიის იატაკზე კვადრატული აგურია მოგებული. დარბაზი გადახურულია შეისრული კამარით, შეისრულია კონქის თაღიც. ეკლესიის განივ ფასადებზე, აგურის წყობის შეღრმავებით, თითო მაღალი ჯვარია გამოსახული. დასავლეთ ფასადზე, შესასვლელის ზემოთ, ოდნავ შეღრმავებული ვიწრო და მაღალი ნიშია, რომელშიც ცისფრად მოჭიქული რამდენიმე აგურია ჩასმული. დასავლეთ ფრონტონის წვერზე აგურის ოთხწახნაგა სამრეკლო მდგარა (შემორჩენილია საფუძვლის ნაწილი). ეკლესიის კედლები დასრულებულია აგურის საფეხუროვანი მაღალი ლავგარდნით. ეკლესიას შემოვლებული აქვს რიყის ქვის გალავანი.
ნარეკლიანთ საყდარი

ნარეკლიანთ საყდარი — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ხორხელის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 1,5 კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია უაფსიდოა და აღმოსავლეთით სწორი კედლითაა დასრულებული (5,8 4,1 მ), ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ძლიერ დაზიანებულია: სახურავზე აყრილია კრამიტი და ზედ ხეებია ამოსული, ჩამოშლილია ლავგარდანი. განივ კედლებს, მთელ სიმაღლეზე, თითო ფართო ბზარი დაუყვება. ეკლესიაში შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი სწორკუთხაა. განივ კედლებში თითო ვიწრო სწორკუთხა სარკმელია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ნახევარცილინდრული კამარით.
თუნჯელი

თუნჯელი — ქალაქი აღმოსავლეთ თურქეთში, აღმოსავლეთ ანატოლიის რეგიონში, თუნჯელის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მისი ისტორიული სახელებია მამიქი და შემდეგში ქალანი. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით, თუნჯელიში მცხოვრებთა რაოდენობა აღწევს 31,469 ადამიანს. ქალაქ თუნჯელის აქვს მერია და მისი მერი არის მეჰმედ ალი ბული.

თუნჯელის ესაზღვრება საკუთარი პროვინციის ქალაქები: ოვაჯიკი, ჰოზატი, პეთრექი, მაგზირტი, ნაზიმიე და ფიულიმიური.
ჰონდურასის კომუნისტური პარტია

ჰონდურასის კომუნისტური პარტია (ჰკპ; ) — შეიქმნა 1927 წელს ქვეყანაში არსებული მარქსისტული ჯგუფების საფუძველზე. იარსება მხოლოდ 1932 წლამდე. თავიდან შეიქმნა ჰონდურასის მარქსისტების ეროვნულ კონფერენციაზე 1954 წლის აპრილში. კონფერენციაზე მიიღეს პარტიის წესდება, აირჩიეს ცკ და გამოიტანეს დადგენილება გაზეთის გამოცემის შესახებ. დღიდან შექმნისა ჰკპ იატაკქვეშეთში მოქმედებდა. 1958 წლის ყრილობაზე აირჩიეს ახალი მმართველი ორგანოები, დაამტკიცეს წესდება და წამოაყვენეს „თავისუფალი, სუვერენული და დამოუკიდებელი ჰონდურასისათვის“ ბრძოლის ლოზუნგი. 1972 წლის აპრილში ჩატარდა ჰკპ-ის ყრილობამ მოიწონა პოლიტიკური თეზისები, მიიღო პარტიის ახალი პროგრამა და წესდება და აირჩია პარტიის მმართველი ორგანოს ახალი შემადგენლობა. ჰკპ-ის ყრილობა ჩატარდა 1977 წლის ივნისს არალეგალურად. ასევე არალეგალურად ჩატარდა ჰკპ-ის ყრილობა 1984 წლის იანვარს. ჰკპ დელეგაციები მონაწილეობდნენ კომუნისტური და მუშათა პარტიების საერთაშორისო თათბირების მუშაობაში (1957, 1960, 1969, მოსკოვი).

ჰკპ აგებულია დემოკრატიული ცენტრალიზმის პრინციპზე. პარტიის უმაღლესი ორგანოა ყრილობა, ყრილობებს შორის ცკ. ჰკპ-ის ცკ გენ. მდივანი იყო რიგობერტო პადილია რუში. ბეჭდვითი ორგანოები — ბიულეტენი „ტრაბახო“ და მცირეფორმატიანი გაზეთი ვოს „პოპულარი“ .
ჰონდურასელები

ჰონდურასელები — ჰონდურასის რესპუბლიკის ძირითადი მოსახლეობა 7,3 მლნ (2007) ადამიანი. სალაპარაკო ენა — ესპანური, რელიგია — კათოლიციზმი. ძირითადად დასაქმებულნი არიან სოფლის მეურნეობაში. ამერიკის აღმოჩენამდე ჰონდურასის ტერიტორიაზე ცხოვრობდნენ ინდიელი ტომები: ლენკა, ხიკაკე, პაია და სხვა. საუკუნიდან დაიწყო ესპანელთა შეჭრა ჰონდურასში გვატემალიდან და მათი ნაწილობრივი შერევა ინდიელებთან. საუკუნის დასასრულს ქვეყნის ესპანურენოვანი მოსახლეობა გამრავლდა გვატემალიდან გადმოსახლებულ ესპანელ-ინდიელი წარმოშობის მოსახლეობის ხარჯზე. ისინი ძირითადად ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთში დამკვიდრნენ და შეადგინეს თანამედროვე ჰონდურასის ბირთვი.
ჰონ დე იონი

ჰონ დე იონი (მეტსახელი —„ტოკპო“, ფსევდონიმი — „ტამჰონი“; დ. 1731, სეული — გ. 1783, მოქჩონი, ჩხუნჩხონის პროვინცია) — კორეელი სწავლული, სირჰაკფხის მიმდინარეობის წარმომადგენელი. მიიღო კონფუციური აღზრდა. თავის თხზულებებში აშუქებდა უმნიშვნელოვანეს პრობლემებს. მისი ფილოსოფიური შეხედულებები მატერიალისტურს უახლოვდებოდა. აკრიტიკებდა არსებულ წყობილებას, მხარს უჭერდა მიწის თანაბარ გადანაწილებას, მძიმე გადასახადებისაგან ხალხის გათავისუფლებას, წოდებრივი განსხვავების ლიკვიდაციასა და ყველასათვის აუცილებელი შრომისა და განათლების შემოღებას.
ჩანაქკალე

ჩანაქკალე — ქალაქი ჩრდილო-აღმოსავლეთ თურქეთში, მარმარილოს ზღვის რეგიონში, ჩანაქკალეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს დარდანელის სრუტის ნაპირზე. ქალაქი ჩანაქკალე არის ძალიან კარგი საკურორტო ქალაქი და სწორედ ესაა მიზეზი, რომ საკურორტო სეზონზე ძალიან ბევრი ტურისტი ჰყავს. ჩანაქკალე საკმაოდ ახლოს მდებარეობს ქვეყნის უდიდეს ქალაქ სტამბოლთან, რადგან ისინი ერთსა და იმავე რეგიონში არიან. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით, ჩანაქკალეში ცხოვრობს 186,116 ადამიანი. ჩანაქკალეს აქვს მერია და მისი მერი არის იულგიურ გიოქჰანი.

ჩანაქკალეს პროვინცია მდებარეობს ორ კონტინენტზე — ევროპასა და აზიაში, ხოლო ქალაქი ჩანაქკალე მდებარეობს მის აზიურ ნაწილში. მას სამი მხრიდან ესაზღვრება საკუთარი პროვინციის ქალაქები და არც ერთი პროვინცია. ჩრდილო-აღმოსავლეთით ესაზღვრება ქალაქი ჩანი, აღმოსავლეთით — ბაირამიჩი, სამხრეთით — ეზინე, ხოლო ჩრდილოეთით — ლაპსეკი.
ხორხელის ღვთისმშობლის ეკლესია

ხორხელის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხორხელში, დგას სოფლის განაპირას, დასავლეთით, მდინარე ხოდაშნისხევის მარჯვენა ნაპირზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (10,2 5,4 მ), ნაგებია რიყის ქვით. მოგვიანებით შეუკეთებიათ. აღდგენილი ნაწილები ძირითადად აგურითაა ნაშენი. კედლები შიგნით და გარეთ შელესილი და შეთეთრებულია. ეკლესიაში შესასვლელი სამხრეთიდან და დასავლეთიდანაა. ორივე კარი შიგნით სწორკუთხაა. დასავლეთის კარი გარედან თაღოვანია, ხოლო სამხრეთისა მოზრდილი ზომის ქვითაა გადახურული (გვიანდელია). აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა, რომლის ღერძზე ბრტყლად გადახურული სარკმელია, სარკმლის ორივე მხარეს - თითო სწორკუთხა ნიში. საკურთხეველი გადახურულია ამორფული ფორმის სხმული კონქით (გვიანდელია). აბსიდის მხრების ხაზიდან რამდენადმე წინ წამოწეულ აგურის კანკელს (გვიანდელია) ორი თაღოვანი გასასვლელი აქვს. დარბაზის გრძივ კედლებსა და დასავლეთ კედელში თითო სწორკუთხა სარკმელია. ჩრდილოეთ კედელში გაჭრილი შესასვლელი მოგვიანებით ამოუშენებიათ და ნიშად გადაუკეთებიათ. მოგვიანებით ეკლესიისთვის სამხრეთიდან გეგმით თითქმის კვადრატული (5,4 5,1 მ), ორსართულიანი სამრეკლო მიუდგამთ (შემორჩენილია პირველი სართული და მეორე სართულის სამხრეთ კედლის მცირე ნაწილი). სამრეკლოს ქვედა სართული კარიბჭეა და ოთხივე მხარეს გახსნილია რიყის ქვით ნაგებ სწორკუთხა ბურჯებზე დაყრდნობილი, აგურით ნაწყობი ფართო და მაღალი შეისრული თაღებით. კარიბჭეს შიგნით დადაბლებული პროპორციების კამარა ხურავს, რომლის მრუდხაზოვან საფუძველზე გადასასვლელად გამოყენებულია კუთხეებში მოწყობილი აფრისმაგვარი ელემენტები. ეკლესიის ლავგარდანი აგურისაა, შედგება ჩვეულებრივად და კუთხურად დალაგებული აგურის ორი რიგისგან. შენობა გადახურულია კრამიტით.
ხორხელის წმინდა გიორგის ეკლესია

ხორხელის წმინდა გიორგის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხორხელში, დგას სოფლის აღმოსავლეთით 1-1,5 კილომეტრზე, მთაზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია გეგმით სწორკუთხაა (4,6 5,6 მ), უაფსიდო. ნაგებია ნატეხი ქვით. შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს. კარი შიგნით სწორკუთხაა, გარედან ბრტყელი თაღითაა გადახურული. აღმოსავლეთ, დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში თითო მცირე ზომის სარკმელია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ერთიანი, არაწესიერი ფორმის სხმული კამარით. რომელშიც, აღმოსავლეთ სარკმლის თავზე, მოწყობილია პატარა სამალავი. ეკლესიის თაროსებრ ლაეგარდანს განივ ფასადებზე, ფრონტონის ძირებთან პატარა ჰორიზონტალური შემონაკეცები აქვს. სახურავი ფიქალისაა.
ხორხელის წმინდა დემეტრეს ეკლესია

ხორხელის წმინდა დემეტრეს ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ხორხელის ჩრდილოეთით 3 კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (9 6.5 მ). ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვის შერეული წყობით. ფასადებზე მორთულობის ელემენტები აგურისაა. ძეგლი დაზიანებულია: ჩამონგრეულია კედლების ზედა ნაწილები, კამარის სამხრეთ ფერდის დასავლეთ ნახევარი; სახურავზე ხეებია ამოსული; შენობის განივ კედლებს, მთელ სიმაღლეზე, ფართო ბზარი დაუყვება. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდან და ჩრდილოეთიდანაა. ჩრდილოეთს კარი შეკეთების დროს ამოუქოლავთ. ორივე შესასვლელს შიგნიდან ხის ძელების ბრტყელი გადახურვა აქვს. ჩრდილოეთის კარი გარედან სწორკუთხაა. დასავლეთისას აგურის თაღი ჰქონია (შემორჩენილია სამხრეთ ქუსლის მცირე ნაწილი). აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა, რომლის ღერძზეც მაღალი თაღოვანი სარკმელია. სარკმლის ძირი საფეხურებიანია. სარკმლის ორივე მხარეს თითო სწორკუთხა ნიშია, ხოლო ქვემოთ, კედელს ოთხწახნაგა ტრაპეზი ეკვრის. აფსიდის მხრების ხაზზე აგებული კანკელი (დანგრეულია) გვიანდელია. კვადრატული დარბაზის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებზე თითო ერთსაფეხურიანი პილასტრია, რომლებზეც შეისრული კამარის შეისრული საბჯენი თაღია გადაყვანილი. დასავლეთ კედელში ერთი სარკმლია. ეკლესიის აღმოსავლეთ, სამხრეთ და ჩრდილოეთ ფასადები გაფორმებულია შეღმავებული სწორკუთხა არეებით, რომლებიც დასრულებულია ერთმანეთზე ბოლოებით გადაბმული ნახევარწრიული თაღებით და მათ თავზე გამავალი ხერხულა ზოლით. აღმოსავლეთ ფასადზე ერთი შეღრმავებაა, გრძივ ფასადებზე - ორ-ორი. აღმოსავლეთ შეღმავებაში ორ საფეხურად განლაგებული თაროების ორი მწკრივია. ზედა მწკრივში საკურთხევლის სარკმელია მოქცეული. სარკმლის ზემოთ, ხერხულა ზოლით გამოყოფილ ფრონტონზე, აგურის წყობის შეღმავებით გამოსახულია მაღალ პოსტამენტზე დადგმული ჯვარი. დასავლეთ ფასადზე, შესასვლელის გვერდებზე, თითო განიერი და მაღალი ყრუ თაღია. შესასვლელის ზემოთ, სარკმლის ორივე მხარეს, ორ-ორი თაღით გაფორმებული თითო სწორკუთხა შეღრმავება, რომლებიც დასრულებულია ფრონტონის ძირის დონეზე გამავალი ხერხულა ზოლით. ფრონტონზე, ერთ დონეზე, ორი პატარა კვადრატული შეღმავებაა, რომლებშიც ჩასმულია სხვადასხვა ფერის თითო ფილა: სამხრეთისაში ღვინისფერი, ჩრდილოეთისაში - მოყვითალო.
საკობიანოს ლომისის ეკლესია

საკობიანოს ლომისის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას ჩრდილოეთით, სოფელ საკობიანოს განაპირას. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (4 3,5 მ), ნაგებია რიყის ქვით და კირის დუღაბით. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდან არის. კარი ვიწროა, გადახურულია მოზრდილი ქვით - თარაზულად. აღმოსავლეთით მოკლე მხრებით გამოყოფილი სწორკუთხა საკურთხეველია, რომლის აღმოსავლეთ კედელში გაჭრილია ერთი ბრტყლად გადახურული ვიწრო სარკმელი. შიგნით ეკლესიას, ქარგილების საშუალებით ტლანქად ჩამოსხმული კამარა ხურავს. სამხრეთ ფასადზე შემორჩენილია თაროსებრი ლავგარდნის ფრაგმენტები. ეკლესიას ფიქლის ორფერდა სახურავი ჰქონია (შემორჩენილია მცირე ნაწილი).
რეჯეპ მეიდანი

რეჯეპ ქემალ მეიდანი (; დ. 17 აგვისტო, 1944, ტირანა) — ალბანელი პოლიტიკოსი. ალბანეთის პრეზიდენტი 1997–2002 წლებში.

პროფესიით ფიზიკოსი. 1966 წელს დაასრულა ტირანის უნივერსიტეტი. შემდეგ სწავლა გააგრძელა საფრანგეთში და 1974 წელს დაასრულა კანის უნივერსიტეტი. პოლიტიკური კარიერა დაიწყო 1990 წელს. პირველ მრავალპარტიულ არჩევნებზე იყო ცენტრალური სარჩევნო კომისიის თავმჯდომარე. 1996 წელს გახდა სოციალისტური პარტიის წევრი, ხოლო 1997 წელს აირჩიეს პრეზიდენტად.
საკობიანოს ღვთისმშობლის ეკლესია

საკობიანოს ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ საკობიანოს სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ახმეტა - ბირკიანის გზის მარცხენა მხარეს. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (6,7 5,1 მ), ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. აქა-იქ გამოყენებულია აგურიც. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: ჩამონგრეულია შენობის გარეთა კუთხეები, სამხრეთ კედელი, კამარის სამხრეთ ნაწილი და ლავგარდანი. დაზიანებულია აგრეთვე საფასადო წყობაც. ეკლესიაში შესასვლელი სამხრეთიდანაა (შემორჩენილია წირთხლების ნაწილი). კვადრატული ფორმის დარბაზი აღმოსავლეთით ოდნავ ნალისებრი ფორმის ღრმა აფსიდითაა დასრულებული, რომლის ღერძზე შეისრული სარკმელია, სარკმლის ორივე მხარეს კი - თითო მცირე სწორკუთხა ნიშია. ორივე ნიში კედელში მოწყობილი თითო პატარა, გეგმით სწორკუთხა სამალავს უკავშირდება. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე მიდგმულია აგურის ოთხწახნაგა ტრაპეზი. საკურთხეველი გადახურულია ტლანქად სხმული კონქით. კონქის თაღის მალი აბსიდის სიგანეს ოდნავ აღემატება, რის გამოც ორივე ქუსლის დონეზე პატარა საფეხური იქმნება. კვადრატული დარბაზის ჩრდილოეთ კედელში თარაზულად გადახურული ერთი სარკმელია, ამავე კედლის აღმოსავლეთ კიდეში - აგურით ნაშენი სანათლავი. დასავლეთ კედელში ფართო და დაბალი შეისრულთაღიანი შეღრმავებაა, რომლის ჩრდილოეთ გვერდში პატარა, სწორკუთხა ნიშია; იგი დასავლეთ კედლის სისქეში მოწყობილ სამალავს უკავშირდება. დარბაზი გადახურულია შეისრული ფორმის სხმული კამარით. აღმოსავლეთ ფასადზე, ფრონტონის არეში, აგურის თავისებური განლაგებით შექმნილია მცირე დეკორატიული აქცენტი. ზემოთ, ფრონტონის წვერთან, შეღრმავებული მოკლე ჰორიზონტალური ზოლია.
ბაყილოვანის ეკლესია

ბაყილოვანის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ბაყილოვანის განაპირას, დასავლეთით, სასაფლაოზე. განეკუთვნება საუკუნეს.

ეკლესია დარბაზულია (4,1 4,1 მ), ნაგებია რიყის ქვით. ძეგლი დაზიანებულია. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი სწორკუთხაა. ეკლესია უაფსიდოა, გადახურულია ერთიანი სხმული კამარით. აღმოსავლეთ კედელში, ერთიმეორის თავზე, ორი სარკმელია. ზედა სარკმელს ბრტყელი გადახურვა აქვს და კამარის წვერომდე აღწევს. ქვედა სარკმელი შიგნიდან ქვევრის პირის ნატეხითაა გადახურული, ხოლო გარედან სწორკუთხაა. ამავე კედლის სამხრეთ კიდეში, იატაკიდან 1,2 მეტრის სიმაღლეზე, ოდნავ გამოშვერილი პატარა თაროა. სამხრეთ კედელში ორი სწორკუთხა ნიშია. ჩრდილოეთისაში - ერთი. ეკლესიას ფიქლის ორფერდა სახურავი ჰქონია (შემორჩენილია მცირე ნაწილი).
ყვარელწყლის ეკლესია

ყვარელწყლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ ყვარელწყლის დასავლეთით 100 მეტრზე, ტყიანი მთის სამხრეთ კალთაზე. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (6 4,4 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ძეგლი დაზიანებულია: მთლიანად ჩამოშლილია დარბაზის კამაროვანი გადახურვა, შემორჩენილ კედლებს ფართო ბზარები დაუყვება, აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ ფასადების მნიშვნელოვანი ნაწილი მიწით არის დაფარული. ეკლესიაში შესასვლელი ორია: სამხრეთიდან და ჩრდილოეთიდან. კარი გარედან სწორკუთხაა, შიგნით - თაღოვანი. ჩრდილოეთ კარის ზედა ნაწილი დანგრეულია და მისი გადახურვის ფორმის დადგენა არ ხერხდება. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე, ვიწრო და მაღალი თაღოვანი სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო პატარა, სწორკუთხა ნიშია. აფსიდა დარბაზის გრძივი კედლებისგან ორსაფეხურიანი მხრებით არის გამოყოფილი. მხრების ხაზზე მოგვიანებით სამმალიანი კანკელი აუგიათ, რომლისგანაც მცირე ნაწილიღაა შემორჩენილი. ეკლესიის თითქმის კვადრატული დარბაზის სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში თითო თაღოვანი სარკმელია. დასავლეთ სარკმლის თაღის წვერი კამარის წვერამდეა ატანილი. აღმოსავლეთ ფასადზე შემორჩენილია ნატეხი ქვით ნაწყობი ორსაფეხურიანი ლავგარდნის მცირე ნაწილი.
ქორეთის ღვთისმშობლის ეკლესია

ქორეთის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქორეთში, დგას სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით 150 მეტრზე, ბორცვზე.

ეკლესია (8,4 5,5 მ) გეგმით სწორკუთხაა, ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია, რის გამოც მისი დათარიღება ვერ ხერხდება.
შემორჩენილია მხოლოდ დასავლეთ კედელი და ნახევარწრიული აფსიდის კვალი. დასავლეთ კედელში გაჭრილი ვიწრო, სწორკუთხა კარის წირთხლები ამოყვანილია შირიმის სუფთად გათლილი ქვით.
ქორეთის წმინდა თევდორეს ეკლესია

ქორეთის წმინდა თევდორეს ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქორეთში, დგას სოფლის დასავლეთით, ტყით დაფარულ ბორცვზე.

ეკლესია დარბაზულია (6,3 4,6 მ), დგას გალავნით შემოფარგლულ ეზოს შუაში. ნაგებია ნატეხი ქვით. გარეთა კუთხეები და ლავგარდანი შირიმის გათლილი ქვისაა. ეკლესია უაფსიდოა, აღმოსავლეთით დასრულებულია სწორი კედლით, რომელშიც მცირე ზომის სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. თითო ასეთივე სარკმელია დასავლეთ, სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებში. ერთადერთი შესასვლელი სამხრეთიდანაა. საკურთხეველი დარბაზისგან გამიჯნულია კანკელით, რომელიც ინტერიერის ცენტრალურ ნაწილში დგას. შიგანით ეკლესია გადახურულია დადაბლებული პროპორციების სხმული კამარით. კამარის ქუსლი გრძივ კედლებს არ ერწყმის (შეჭრილია კედელში) და ორივე ქუსლის დონეზე (მთელ სიგრძეზე) პატარა საფეხურს ქმნის. ეკლესიის კედლებს თაროსებრი ლავგარდნის ფრაგმენტებიღა შემორჩათ.
მარიამ როინიშვილი

მარიამ როინიშვილი (დ. 9 დეკემბერი 1989, თბილისი) — ქართველი სოპრანო.

ბიოგრაფია
მარიამი მომღერალ თამრიკო ჭოხონელიძისა და მსახიობ გიორგი როინიშვილის ქალიშვილია. დაამთავრა თბილისის ვანოს სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია. მონაწილეობას იღებს სხვადასხვა სპექტაკლებშიც. მარიამს ოპერა, დედამ შეაყვარა. თამრიკოს ორივე შვილი პატარაობიდანვე ხშირად დაჰყავდა ოპერაში. 2014 წელს მარიამ როინიშვილი ასევე იყო „ცეკვავენ ვარსკვლავების“ მონაწილე.
ნევშეჰირი

ნევშეჰირი — ქალაქი ცენტრალურ თურქეთში, ცენტრალური ანატოლიის რეგიონში, ნევშეჰირის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქის ისტორიული სახელია მუშქარა. მდებარეობს 1,224 მეტრზე ზღვის დონიდან. 2012 წლის მონაცემებით, ნევშეჰირში ცხოვრობს 92,068 ადამიანი. ნევშეჰირს აქვს მერია და მისი მერი არის მეჰმედ სავრანი.

ნევშეჰირს ოთხივე მხრიდან საკუთარი პროვინციის ქალაქი ესაზღვრება. აღმოსავლეთით ესაზღვრება ურგუფი, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — ავანოსი, ჩრდილო-დასავლეთით — ქალაქი გულშეჰირი, სამხრეთით — დერინქუიუ.
ნიღდე

ნიღდე — ქალაქი სამხრეთ თურქეთში, ცენტრალური ანატოლიის რეგიონში, ნიღდეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. ნიგდე მდებარეობს დაახლ. 1 300 მეტრზე ზღვის დონიდან. 2012 წლის მონაცემებით, ქალაქში ცხოვრობს 118 186 ადამიანი. ნიღდეს აქვს მერია და მისი მერი არის ემრაჰ ოზდემირი.

ნიღდეს აღმოსავლეთით ესაზღვრება ქალაქი ჩამარდი, დასავლეთით — ჩიფთლიქი, სამხრეთ-დასავლეთით — ალთუნჰისარი, ხოლო სამხრეთით ესაზღვრება ქალაქი ბორი. ნიღდე აგრეთვე ესაზღვრება ნევშეჰირისა და კაისერის პროვინციებს.
ხოაკინ გუსმან ლოერა

ხოაკინ არჩივალდო გუსმან ლოერა (დ. 25 დეკემბერი 1954 ან 4 აპრილი 1957) აგრეთვე ცნობილი როგორც ელ ჩაპო (ქონდარა) — მექსიკელი ნარკობარონი, სინალოის კარტელის ყოფილი ლიდერი. ხოაკინი 2003 წელს გახდა მექსიკის ყველაზე გავლენიანი ნარკობარონი მისი მეტოქე ოსეილ კარდენასის დაპატიმრების შემდეგ და 2014 წლის თებერვლამდე ითვლებოდა და ცნობილი იყო როგორც „მსოფლიოში ყველაზე გავლენიანი ნარკოტრაფიკიორი“. ხოაკინი დააპატიმრეს 1993 წელს მაგრამ მან ციხიდან გაქცევა 2001 წელს შეძლო. 2014 წელს იგი მეორედ დააპატიმრეს მექსიკაში. 2015 წლის 11 ივლისს კი მან ციხიდან გაქცევა ისევ შეძლო. მექსიკის ხელისუფლებამ 2016 წელს ხელახლა დააპატიმრა, ხოლო ერთ წელიწადში მისი ექსტრადიცია განხორციელდა შეერთებულ შტატებში, სადაც სამუდამო პატიმრობას იხდის.
ვლადიმერ ვდოვიჩენკოვი

ვლადიმერ ვდოვიჩენკოვი ( დ. 13 აგვისტო, 1971, გუსევი, კალინინგრადის ოლქი, სსრკ) — რუსი თეატრისა და კინოს მსახიობი. რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული არტისტი (2012).

ვლადიმერ ვდოვიჩენკოვი დაიბადა 1971 წლის 13 აგვისტოს რუსეთის კალინინგრადის ოლქის ქალაქ გუსევში, სადაც სკოლის დამთავრებამდე ცხოვრობდა. ბავშვობაში კრივით იყო დაკავებული. 1989 წელს დაამთავრა კრონშტადტის 42-ე საზღვაოსნო სკოლა და ოთხი წელი მსახურობდა ჩრდილოეთისა და ბალტიის ფლოტში. ბავშვობიდანვე უყვარდა კინო და ცდილობდა ჩაებარებინა სრულიად რუსეთის კინემატოგრაფიის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. მოსამზადებელ კურსებზე ყოფნისას ოფიციანტად მუშაობდა, ხოლო შემდეგ ადმინისტრატორად კლუბ-რესტორანში. 1997 წელს ჩააბარა სრულიად რუსეთის კინემატოგრაფიის სახელმწიფო უნივერსიტეტში (გიორგი ტარატორკინის სახელოსნო), რომელიც 2001 წელს დაამთავრა.

ჯერ კიდევ როგორც მომავალ სტუდენტს იღებდნენ კინოში, მუსიკალურ კლიპებსა და სარეკლამო რგოლებში. მეოთხე კურსზე ყოფნისას რეჟისორმა ალექსეი სიდოროვმა ვლადიმერ ვდოვიჩენკოვი დაამტკიცა ერთ-ერთ მთავარ როლზე ტელესერიალში „ბრიგადა“. ფილას როლმა ვდოვიჩენკოვს ფართო აღიარება მოუტანა. 2002 წლიდან ვახტანგოვის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის ჯგუფშია. 2003 წელს ითამაშა ფილმში „ბუმერი“, ხოლო 2006 წელს ფილმში „ბუმერი. ფილმი მეორე“. მონაწილეობა მიიღო აგრეთვე ფილმებში: „პარაგრაფი 78“, „ტარას ბულბა“, „თუ მეყვარებოდი“, „ლევიათანი“ და სხვა.
კარლ ტოპია

კარლ ტოპია (; დ. სავარაუდოდ: 1331 — გ. იანვარი, 1388) — ალბანური პოლიტიკური ერთეულის (ალბანეთის სამთავრო) პირველი ეთნიკურად ალბანელი (მამის მხრიდან) მმართველი. წარმოადგენდა თავისი დროის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი თავადსა და სამხედრო მოღვაწეს, რომელიც ალბანეთს საუკუნეში ოსმალეთის გაბატონებამდე განაგებდა. მან 1374 წელს რომის პაპ გრიგოლ -სგან მიიღო „ალბანეთის დიდი გრაფის“ წოდება.
წივანა

წივანა — მცენარეთა გვარი მარცვლოვანთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახებია.

300-მდე სახეობა გავრცელებულია ზომიერად თბილ და ცივ ქვეყნებში. საქართველოში გვხვდება 17 სახეობა, მათ შორის 3 კავკასიის ენდემია.

იზრდება ყველა ზონაში, ტუნდრადან მოყოლებული უდაბნოებამდე. თითქმის ყველა სახობა კარგი საკვები ბალახია. კვებითი ღირსებით საუკეთესოა მდელოს წივანა. მას და წითელ წივანას იყენებენ გაზონებისთვის. ზოგიერთი სახეობა გამოსადეგია მოძრავი ქვიშის დასამაგრებლად.
ჰონგჰა

ჰონგჰა (ჩინეთში — ლიშეხე, იუანძიანი, ვიეტნამში — ჰონგჰა, სონგკოი), წითელი მდინარე — მდინარე ჩრდილოეთ ვიეტნამსა და სამხრეთ ჩინეთში.

მდინარე ჰონგას სიგრძე 1183 კმ, აუზის ფართობი დაახლოებით 158 ათ. კმ². სათავე აქვს იუნანის მთიანეთში. ერთვის სამხრეთ ჩინეთის ზღვის ბაბკოს ყურეს და ქმნის დელტას. საზრდოობს წვიმის წყლით. წყალუხვია ზაფხულის მუსონის დროს. წყლის საშუალო ხარჯი 3800 მ³/წმ, მაქს. — 35 ათ. მ³/წმ. წყალმოვარდნის დროს წყლის დონე 10-12 მეტრით მაღლა იწევს. დელტაში ჰონგჰისა და მისი ტოტების კალაპოტები ჯებირებით არის დაცული. ჰონგჰას ყოველწლიურად მოაქვს 130 მლნ. ტ-მდე შეტივტივებული ნატანი, რომელიც წყალს წითელ ფერს აძლევს. იყენებენ სარწყავად. სანაოსნოა. ქვემოთში საზღვაო გემები ადის ქალაქ ჰანოიმდე. მდინარე ჰონგჰის ნაპირზე არის შემდეგი ქალაქები: ხეკოუ, ლაოკაი, იენბაი, ჰანოი, დელტაში — საზღვაო ნავსადგური ჰაიფონი.
ჰონ გიონ ნე

ჰონ გიონ ნე (დ. 1780, იონგამის მაზრა — გ. 29 მაისი, 1812) — კორეელი მეამბოხე, რომელიც 1811–1812 წლებში ხელმძღვანელობდა გლეხთა აჯანყებას ლის დინასტიის წინააღმდეგ. ფეოდალური ექსპლუატაციის გამო გლეხთა და მემაღაროელთა უკმაყოფილების ზრდის პირობებში 1811 წელს ფხიონანის პროვინციაში ჩამოაყალიბა აჯანყებულთა არმია. აჯანყებულებმა დაამარცხეს მთავრობის ჯარები, დაიკავეს მთელი რიგი ქალაქები. დაიღუპა ჩონჯუს სიმაგრისათვის ბრძოლაში.
ჰომსი

ჰომსი — ქალაქი დასავლეთ სირიაში, ელ-ასის ხეობაში. ჰომსის მუჰაფაზის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობა — 900 492 ადამიანი (2012). სარკინიგზო და საავტომობილო გზების, ნავთობ და პროდუქტ-სადენების კვანძი. განვითარებულია ნავთობგადასამუშავებელი, ქიმიური, ცემენტის, საფეიქრო, კვების მრეწველობა. ვაჭრობენ ხილით, მარცვლეულით, მეცხოველეობის პროდუქტებით.
ალექსანდრე ვაშაძე

ალექსანდრე ვაშაძე (დ. 1888, ჭიათურა — გ. 12 ივლისი, 1933 შორაპნის მაზრა) — რევოლუციონერი მოძრაობის მოღვაწე საქართველოში. კომპარტიის წევრი 1905 წლიდან. სწავლობდა ჭიათურის სამრევლო, შემდეგ ქუთაისის სკოლაში. 1904 წელს მონაწილეობდა მოსწავლეთა მიერ რუსეთ-იაპონიის ომის საწინააღმდეგოდ მოწყობილ დემონსტრაციაში ქუთაისში, ახალგაზრდობის მებრძოლი რაზმის ჩამოყალიბების, იარაღის შეძენასა და სხვა ღონისძიებებში, რისთვისაც გარიცხეს სასწავლებლიდან. 1905 - 1907 წლების რევოლუციის დროს მონაწილეობდა ბარიკადულ ბრძოლებში ქუთაისში, შემდეგ ბოლშევიკურმა ორგანიზაციამ მიავლინა ჭიათურაში. 1910 წლის 1 მაისს ჭიათურაში მოაწყო მაღაროს მუშებისა და მოსწავლე ახალგაზრდობის გაფიცვა. 1913 წელს დააპატიმრეს, მაგრამ გაიქცა და არალეგალურად გაემგზავრა ჟენევაში, სადაც პირველად შეხვდა ვ. ი. ლენინს. აქ იგი მუშაობდა რუსეთის სოციალისტთა საზოგადოების მდივნად. ერთი წლის შემდეგ გადავიდა საფრანგეთში, ქალაქ მონპელიეში, სადაც აირჩიეს ბოლშევიკური სექციის მდივნად. პოლიციის დევნის გამო შვეიცარიაში დაბრუნდა და შევიდა ჟენევის უნივერსიტეტში. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ საქართველოში დაბრუნდა. 1918 წელს ბოლშევიკების ქუთაისის საგუბერნიო კომიტეტის დავალებით პარტიული მუშაობის ხელმძღვანელობის გასაწევად გაგზავნეს რაჭის მაზრაში, შემდეგ მონაწილეობდა შეიარაღებული აჯანყების მომზადებაში შორაპანში, სამტრედიასა და ფოთში. საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების გამარჯვების შემდეგ ალექსანდრე ვაშაძე სხვადასხვა საპასუხისმგებლო თანამდებობაზე იყო.