iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
გოდერძი ტაბატაძე

გოდერძი ტაბატაძე (დ. 16 დეკემბერი, 1939, თბილისი, სსრკ — გ. 2022) — ქართველი გეოლოგი, ეკონომისტი, მეცნიერი, პედაგოგი.

ბიოგრაფია
დაიბადა თბილისში. დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამთო-გეოლოგიური ფაკულტეტი სამთო ინჟინრის კვალიფიკაციით, 1962 წელს. 1962-1965 წლებში მუშაობდა რუსთავის მეტალურგიული ქარხნის მაღაროთა სამმართველო "სადახლოს" ინჟინრად, კირქვების და დოლომიტების საამქროს ცვლის უფროსად. 1965-1979 წლებში გახდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის სამთო მექანიკის ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1977 წლის ეკონომიკის მეცნიერებათა კანდიდატი. 1979-1981 წლებში საქართველოს ეკონომიკის სამინისტროსთან არსებული სახალხო მეურნეობის ეკონომიკის, დაგეგმვის და მართვის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, სექტორის გამგე. 1981-1983 წლებში გახდა საწარმოო გაერთიანება "საქნავთობის" ლილოს ნავთობგაზმომპოვებელი სამმართველოს მთავარი ეკონომისტი. 1983-1984 წლებში საწარმოო გაერთიანება "საქნავთობის" პროფკავშირის კომიტეტის თავმჯდომარე. 1984-1995 წლებში საწარმოო გაერთიანება "საქნავთობის" ნორმატიულ-საკვლევი სადგურის უფროსი. 1995-2005 წლებში - შპს "ნავთობსამეცნიეროს" ეკონომიკური კვლევების ლაბორატორიის გამგე. 2001 წელს იმყოფებოდა აშშ-ში როგორც საერთაშორისო პროგრამის "ნავთობის შემოსავლების მენეჯმენტის" წევრი. მიღებული აქვს აშშ-ის ალასკის შტატის პარლამენტის ღირსების სერტიფიკატი. წლების განმავლობაში ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას. 1991 წლიდან გარდაცვალებამდე მუშაობდა საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში. 1991-2006 წლებში - საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამთო-გეოლოგიისა და ქიმიურ-მეტალურგიული წარმოების ეკონომიკისა და ორგანიზაციის 49 კათედრის დოცენტი. 2006-2017 წლებში - ამავე უნივერსიტეტის ეკონომიკისა და მენეჯმენტის 49 მიმართულების პროფესორი. კითხულობდა ლექციების კურსს საწარმოთა ეკონომიკასა და მენეჯმენტში. გამოქვეყნებული ჰქონდა 100-მდე სამეცნიერო ნაშრომი. მათ შორის, სამეცნიერო სტატიები, სახელმძღვანელოები და სხვა. მისი სამეცნიერო მოღვაწეობის ძირითადი თემატიკა იყო ეკონომიკისა და მენეჯმენტის პრობლემები სამთო საქმისა და გეოლოგიის, ნავთობისა და გაზის დარგში. იყო სამეცნიერო ჟურნალ "საქართველოს ნავთობისა და გაზის" მთავარი რედაქტორის მოადგილე, სარედაქციო კოლეგიის წევრი, მრავალი ადგილობრივი და საერთაშორისო სემინარისა და კონფერენციის აქტიური მონაწილე.
აჯდარ ჰამიდოვი

აჯდარ გუდრათ ოღლუ ჰამიდოვი (; დ. 28 სექტემბერი, 1953, აიგუნლუ, დევაჩის რაიონი - 24 ნოემბერი, 2020, ბაქო) — აზერბაიჯანელი თეატრისა და კინოს მსახიობი, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახალხო არტისტი (2018).

ბიოგრაფია
აჟდარ ჰამიდოვი დაიბადა 1953 წლის 28 სექტემბერს შაბრანის რაიონის სოფელ აიგუნლუში. 1979 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო ხელოვნების ინსტიტუტის დრამისა და კინოს სამსახიობო ფაკულტეტი.
ჰამიდოვმა თეატრის სცენაზე არაერთი საინტერესო როლი შეასრულა სუმგაიტის სახელმწიფო მუსიკალურ დრამატულ თეატრში. 1990 წელს ა.ჰამიდოვი მიიღეს აკადემიური ეროვნული დრამატული თეატრის მსახიობებში. ამ წლების განმავლობაში მან უამრავი როლი შეასრულა.

აჯდარ ჰამიდოვს 2002 წელს მიენიჭა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამსახურებული არტისტი, ხოლო 2018 წლის 27 მაისს აზერბაიჯანის სახალხო არტისტის საპატიო წოდება.
მსახიობი გარდაიცვალა ინსულტით კლინიკურ სამედიცინო ცენტრში 2020 წლის 24 ნოემბერს.
აფლათუნ ნემათზადე

აფლათუნ ნემათზადე (; დ. 25 აპრილი, 1944, ერჩივანი, ასტარას რაიონი) — აზერბაიჯანელი და თურქი თეატრის რეჟისორი, მწერალი და პოეტი. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამსახურებული არტისტი (2011) და სახალხო არტისტი (2018). ანკარის გაზის უნივერსიტეტის პროფესორი, ფილოსოფიისა და ხელოვნების მეცნიერებათა დოქტორი, აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი. იემენის ეროვნული ოპერის დამფუძნებელი.

ბიოგრაფია
აფლათუნ ნემათზადე 1944 წელს ასტარას რაიონის დასახლებაში ერჩივანში დაიბადა. 1962-1967 წლებში სწავლობდა აზერბაიჯანის თეატრალური ინსტიტუტის მუსიკალური კომედიის ფაკულტეტზე.
1970-1975 წლებში დაამთავრა ლენინგრადის რიმსკი-კორსაკოვის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორიის საოპერო რეჟისურის განყოფილება. 1976 წელს იყო მსოფლიოში ცნობილი ბორის პოკროვსკის რეჟისორის ასისტენტი მოსკოვის ოპერისა და ბალეტის გრანდ თეატრში.

რეჟისორმა, რომელიც სამუშაოდ გაგზავნეს იემენის სახალხო რესპუბლიკაში 1980 წელს, დააარსა ადენში სახელმწიფო ეროვნული მუსიკალური თეატრი და ითვლება იემენის ეროვნული ოპერის ფუძემდებლად. 1988 წელს მიიღო ხელოვნების დოქტორის ხარისხი საქართველოს ხელოვნების უნივერსიტეტში.

1991 წელს ა. ნემათზადე მიიწვიეს ანკარის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში, შემდეგ კი რეჟისორად დაიწყო მუშაობა მერსინის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრში.
აფლათუნ ნემათზადეს 100-ზე მეტი სამეცნიერო კვლევა, სტატია და ლექსი გამოქვეყნებულია სხვადასხვა გამოცემებში აზერბაიჯანში, რუსეთში, იემენში, ეგვიპტეში, თურქეთსა და პოლონეთში.
1970-1980 წლებში იყო აზერბაიჯანის სახელმწიფო ტელევიზიის სერიალის „საუბრები ოპერაზე“ წამყვანი.

თურქეთში პირველად იყო სახელმძღვანელოს „ოპერის რეჟისურის“ ავტორი.

აფლათუნ ნემათზადემ განსაკუთრებული როლი შეასრულა თურქული სამყაროს დიასპორათა შორის ურთიერთობების დამყარებასა და განვითარებაში.
კულტურის განვითარებაში გაწეული ღვაწლისთვის მას სახელმწიფო ყოველთვის აფასებდა, 2011 წლის 15 მარტს მიენიჭა „აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამსახურებული არტისტის“ საპატიო წოდება, 2018 წლის 27 მაისს კი აზერბაიჯანის რესპუბლიკის „სახალხო არტისტის“ საპატიო წოდება.
აქრამ ფოლადოვი

აქრამ ნიჯათ ოღლუ ფოლადოვი — აზერბაიჯანელი მსახიობი, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახალხო არტისტი (2018), პრეზიდენტის ჯილდოს მფლობელი.

ცხოვრება
აქრამ ფოლადოვი დაიბადა ბაქოში 1964 წელს. დაამთავრა ბაქოს მუსიკალური აკადემია და ოპერის აკადემია იტალიაში, ოზიმოში. ის არის იტალიაში ჩატარებული ვოკალური საერთაშორისო კონკურსის კურსდამთავრებული. 1988 წელს აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო აკადემიურ თეატრში საგუნდო არტისტად დაიწყო მუშაობა, 1991 წელს გადაიყვანეს სოლისტის თანამდებობაზე. ამჟამად არის თეატრის მაღალი რანგის სოლისტი.

ფოლადოვი ასევე არის აზერბაიჯანის სახელმწიფო საგუნდო კაპელის სოლისტი. ასრულებს არიებსა და რომანსებს დასავლელი და რუსი კომპოზიტორების ოპერებიდან.
2002 წელს მიენიჭა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის დამსახურებული არტისტი, ხოლო 2018 წლის 27 მაისს მიენიჭა აზერბაიჯანის სახალხო არტისტის საპატიო წოდება. ის არის პრეზიდენტის პრემიის ლაურეატი.
ტოფიგ აღაბაბაევი

ტოფიგ მამედალი ოღლუ აღაბაბაევი (; დ. 8 სექტემბერი, 1928, ბაქო — გ. 20 დეკემბერი, 2024) — აზერბაიჯანელი მხატვარი. აზერბაიჯანის სახალხო მხატვარი (2006), აზერბაიჯანის დამსახურებული მხატვარი (1992).

ბიოგრაფია
ტოფიგ აღაბაბაევი დაიბადა 1928 წლის 8 სექტემბერს ქალაქ ბაქოში სამხედრო ოჯახში. საშუალო სკოლის მე-9 კლასის დამთავრების შემდეგ ჩაირიცხა აზერბაიჯანის ა. აზიმზადეს სახელობის სახელმწიფო სამხატვრო სკოლის ფერწერის განყოფილებაში (1946-51). 1953-59 წლებში მხატვარი სწავლობდა ბარონ შტიგლიცის სახელობის პეტერბურგის სამხატვრო აკადემიის მინა-კერამიკულ ფაკულტეტზე (ყოფილი ვ. მუხინას სახელობის უმაღლესი სამხატვრო და სამრეწველო ხელოვნების სკოლა) და მიიღო მინის კერამიკის სპეციალობა.

ტოფიგ აღაბაბაევმა შექმნა ნამუშევრები მონუმენტური ხელოვნებისა და ხელოსნობის, გრაფიკისა და ფერწერის სფეროში. 1966-68 წლებში მუშაობდა ქალაქ ბაქოს მთავარ მხატვრად. ტოფიგ აღაბაბაევის სახელს უკავშირდება ბაქოს საბჭოს გერბის აღდგენა და ბაქოს სიმბოლური გასაღების შექმნა. მხატვარს ეკუთვნის სტატისტიკის სახელმწიფო კომიტეტისა და არქიტექტურისა და სამშენებლო უნივერსიტეტის სპორტული დარბაზის მოზაიკური ნამუშევრები.

ტოფიგ აღაბაბაევის ნამუშევრები ინახება აზერბაიჯანის სახელმწიფო მუზეუმში; აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის ფონდში; აშშ-ს, დიდი ბრიტანეთის, კანადის და სხვა ქვეყნების მუზეუმებსა და კერძო გალერეებში.
ხანლარ ახმედოვი

ხანლარ აჰმედ ოღლუ ახმედოვი (; დ. 1946, ბაქო) — აზერბაიჯანელი მოქანდაკე, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახალხო არტისტი (2006), აზერბაიჯანის კულტურისა და ხელოვნების სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი.

ბიოგრაფია
ხანლარ ახმედ ოღლი ახმედოვი დაიბადა 1946 წლის 12 ივნისს ბაქოში. დაამთავრა აზერბაიჯანის ა.აზიმზადეს სახელობის სახელმწიფო სამხატვრო სკოლა და ტაშკენტის თეატრისა და ხელოვნების ინსტიტუტი.

1975 წელს გახდა სსრკ მხატვართა კავშირის წევრი. ის ასევე არის აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის წევრი. ახმედოვის მონუმენტურ ნამუშევრებს შორისაა ხოჯალის ხოცვა-ჟლეტისადმი მიძღვნილი სერია.

1984 წელს შუშაში დამონტაჟდა აზერბაიჯანელი კომპოზიტორის უზეირ ჰაჯიბეოვისა და საოპერო მომღერლის ბულბულის ბრინჯაოს ბიუსტები, რომლებიც ახმედოვმა ნამიგ დადაშოვთან ერთად შეასრულა.

2021 წლის სექტემბერში ბაქოს მილიონერისა და ქველმოქმედის ჰაჯი ზეინალაბდინ თაღიევის ძეგლი ხანლარ ახმედოვის მიერ დაიდგა ბაქოს საბაილის რაიონში, მეტროსადგურ იჩერიშჰერის წინ. ძეგლის გახსნა შედგა 2022 წლის 18 იანვარს აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის თანდასწრებით.

ახმედოვის ნამუშევრები გამოიფინა საფრანგეთში, გერმანიაში, ირანში, პოლონეთში, რუსეთში, უკრაინაში, უზბეკეთსა და სხვა ქვეყნებში. ზოგიერთი ინახება მუზეუმებსა და კერძო კოლექციებში.

ხანლარ აჰმადოვი არის აზერბაიჯანის კულტურისა და ხელოვნების სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი.

2019 წელს მას მიენიჭა აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის ჯილდო საუკეთესო ქანდაკებისთვის..
ტრიფონ გამსახურდია

ტრიფონ გამსახურდია (დ. 28 იანვარი, 1896, ნოსირი — გ. 1993) — ქართველი ექიმი, საზოგადო მოღვაწე, ქიმიკოსი.

ბიოგრაფია
დაწყებითი განათლება მიიღო ძველი სენაკის ქართულ ოთხკლასიან სკოლაში. 1912 წელს დაასრულა ქუთაისის ქართული გიმნაზია. 16 წლის ასაკში სამსახური დაიწყო აზერბაიჯანში, კერძოდ ბაქოში, ვატუშინსკის აფთიაქში, სადაც 3 წლის განმავლობაში იმუშავა. მოგვიანებით გახდა ყაზანის უნივერსიტეტის სპეციალური კურსების მსმენელი. კურსების დასრულების შემდეგ წარმატებით ჩააბარა გამოცდები უნივერსიტეტში. 1915 წელს უმაღლესი განათლების დიპლომით დაბრუნდა ბაქოში და მუშაობა დაიწყო რეცეპტარად. 1917 წლიდან მუშაობდა ფოთში, ალექსანდრე მდივნის კერძო აფთიაქში რეცეპტარად. 1918 წელს გადაიყვანეს ზუგდიდის რაიონის სოფელ დარჩელში აფთიაქის გამგედ. მისი ხანგრძლივი და ნაყოფიერი შრომის ეტაპი 1924 წლიდან დაიწყო, როდესაც გორში გადავიდა საცხოვრებლად. სხვადასხვა დროს იგი იყო გორის, ე.წ. ძველი აფთიაქის რეცეპტარი, კასპის რაიონის სოფელ წითელქალაქის აფთიაქის გამგე, პროფკავშირის სამაზრო გამგეობის თავმჯდომარე, საოლქო გამგეობის თავმჯდომარე, რაიონული პროფსაბჭოს გამგეობის პასუხისმგებელი მდივანი, გორის რაიონის ჯანმრთელობის განყოფილების გამგე, გორის რაიონის სოფელ ტყვიავის აფთიაქის გამგე, გორის პირველ აფთიაქში რეცეპტარ-კონტროლიორი და სხვა.

1938 წელს დააკავეს. 1940 წელს კი გაათავისუფლეს. ოფიციალურ დოკუმენტში მითითებულია, რომ წაყენებულ ბრალდებაში უდანაშაულოდ ცნეს. იგი აირჩიეს გორის საქალაქო საბჭოს დეპუტატად და გორის რაიონული საბჭოს აღმასკომის პრეზიდიუმის წევრად. გორის ჯანდაცვის განყოფილების ხელმძღვანელობისას, მისი ინიციატივითა და უშუალო მეთვალყურეობით დაარსდა და ამოქმედდა ქალაქის ტუბდისპანსერი, რომელიც აღჭურვეს იმ დროისთვის უახლესი რენტგენის აპარატით, ფიზიოთერაპიის კაბინეტებითა და ბიოქიმიური ლაბორატორიით. კასპის რაიონის სოფელ წითელქალაქში მოღვაწეობისას მისი მცდელობით გამოიყო შენობა და მოეწყო კულტურის ცენტრი. წითელქალაქში შექმნა თეატრალური დასი, იმართებოდა სპექტაკლები და კონცერტები. ტრიფონ გამსახურდიას წამოწყებით სოფელ წითელქალაქში ჩამოყალიბდა საფეხბურთო გუნდი, რომელშიც თავადაც ასპარეზობდა ცენტრალური მცველის პოზიციაზე. იგი დააჯილდოვეს საიუბილეო მედლით, შრომის ვეტერანის წოდებით, საკავშირო ჯანდაცვის სამინისტროსა და საკავშირო მედმუშაკთა პროფკავშირის „დამკვრელის", „ჯანმრთელობის დაცვის ფრიადოსნის" სიგელებითა და ფასეული საჩუქრებით. მას მიენიჭა სოფელ ტყვიავისა და გორის საპატიო მოქალაქის წოდება. მისი გარდაცვალების შემდეგ, გორში მდებარე საცხოვრებელი სახლის ფასადზე (სტალინის გამზ. 24), სადაც ბოლო, დაახლოებით 35 წელი იცხოვრა, ტრიფონ გამსახურდიას მემორიალური დაფა დაამაგრეს.

ჯილდოები
შრომის წითელი დროშის ორდენი
ანაპოლისი

ანაპოლისი - მერილენდის შტატის დედაქალაქი, აშშ . მდებარეობს ჩესაპიკის ყურეში, მდინარე სევერნის შესართავთან, ბალტიმორის სამხრეთით და დაახლოებით 50 კმ-ის მოშორებით ვაშინგტონიდან. ანაპოლისი წარმოადგენს ბალტიმორ-ვაშინგტონის გაერთიანებული ტერიტორიის ნაწილს.

ქალაქში განთავსებული იყო კონფედერაციის კონგრესი და ამერიკის ეროვნული დედაქალაქი 1783-1784 წლებში. 1783 წელს ანაპოლისში დაიდო პარიზის ზავი, რითაც დასრულდა ამერიკის რევოლუციური ომი. ანაპოლისში იღებს სათავეს ამერიკის შეერთებული შტატების დამოუკიდებლობა.

ანაპოლისში არის წმინდა ჯონის კოლეჯი, რომელიც დაარსდა 1696 წელს. ქალაქის გარეუბანში მდებარეობს შეერთებული შტატების საზღვაო აკადემია, რომელიც დაარსდა 1845 წელს.

ისტორია
კოლონიური და ადრეული შეერთებული შტატები (1649-1808)
დასახლება მერილენდის პროვინციაში სახელად "პროვიდენსი" დაარსდა მდინარე სევერნის ჩრდილოეთ სანაპიროზე, ჩესპიკის ყურის შუა დასავლეთით, 1649 წელს ვირჯინიის პროვინციიდან პურიტანი დევნილების მიერ , მერილენდის მესამე კოლონიური გუბერნატორის ხელმძღვანელობით..მოგვიანებით დასახლებულები გადავიდნენ უკეთესად დაცულ ნავსადგურში სევერნის სამხრეთ სანაპიროზე. დასახლება ცნობილი 1683 წლიდან გახდა, როგორც "ქალაქი პროქტორში", შემდეგ "ქალაქი სევერნში", 1694 წელს გახდა "ანა არუნდელის ქალაქი" (ლედი ენ არუნდელის) სესილიუს კალვერტის, მეორე ბარონ-ბალტიმორის, გარდაცვლილი მეუღლის საპატივსაცემოდ.

ანაპოლისი გახდა შტატების დროებითი დედაქალაქი პარიზის ტრაქტატის დადების შემდეგ. სამმართველოს შენობაში კონგრესი იყო განთავსებული 1783 წლის 26 ნოემბრიდან 1784 წლის 19 აგვისტომდე და სწორედ ანაპოლისში

1783 წელს მერილენდის გუბერნატორმა ჯონ შოუმ, ადგილობრივ კაბინეტის შემქმნელს, დაავალა ამერიკის დროშის შექმნა. შოუს დროშა ოდნავ განსხვავდება დღევანდელი დიზაინისგან: ლურჯი ველი ვრცელდება მთელ სიმაღლეზე. შოუმ შეიმუშავა დროშის ორი ვერსია: ერთი, რომელიც იწყებოდა წითელი ზოლით და მეორე, რომელიც იწყებოდა თეთრით.

2007 წლის ანაპოლისის კონფერენცია
220 წლის შემდეგ ქალაქში მეორე სამშვიდობო კონფერენცია(პარიზის ზავის შემდეგ) ჩატარდა. ანაპოლისი იყო ახლო აღმოსავლეთის სამიტის ადგილი, რომელიც ეხებოდა ისრაელ-პალესტინის სამშვიდობო პროცესს, რომელშიც მონაწილეობდნენ ისრაელის პრემიერ მინისტრი ეჰუდ ოლმერტი, პალესტინის პრეზიდენტი მაჰმუდ აბასი (" აბუ მაზენი ") და სხვა ლიდერები რეგიონიდან. კონფერენცია გაიმართა შეერთებული შტატების საზღვაო აკადემიაში 2007 წლის 26 ნოემბერს.

შეერთებული შტატების საზღვაო აკადემია
შეერთებული შტატების საზღვაო აკადემია დაარსდა 1845 წელს . სტუდენტები სწავლობენ 4 წელი, შემდეგი ხუთწლიანი ვალდებულებით, იმსახურონ საზღვაო ქვეითთა კორპუსში ან საზღვაო ძალებში. სტუდენტები ატარებენ საზღვაო წოდებას "მიდშიპმენი". აკადემიაში საშუალოდ 4,500 მოსწავლე ირიცხება.

აგრეთვე იხილეთ
პარიზის ზავი
მერილენდი
ჩესაპიკის ყურე
სან-პედრო-ტიდაა

სან-პედრო-ტიდაა ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ნოჩისტლანის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 9.8%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 45.9 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 21.4 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1844 წლის 18 ნოემბერს შევიდა.
სანტა-ინეს-დე-სარაგოსა

სანტა-ინეს-დე-სარაგოსა ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ნოჩისტლანის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1 454 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 14.8%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 83.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 17.4 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა.
სანტა-მარია-აპასკო

სანტა-მარია-აპასკო ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ნოჩისტლანის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1629 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 14.2%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 80.5 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 20.2 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა.
სანტა-მარია-ჩაჩოაპამი

სანტა-მარია-ჩაჩოაპამი ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ნოჩისტლანის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 761 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 0.7%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 61.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 12.3 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა.
სანტიაგო-აპოალა

სანტიაგო-აპოალა ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ნოჩისტლანის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1 019 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 3.2%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 85.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 11.9 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა.
სანტიაგო-უაუკლილია

სანტიაგო-უაუკლილია ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ნოჩისტლანის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 525 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 20.8%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 100.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 5.2 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა.
ისტმო-დე-ტეუანტეპეკი

ისტმო-დე-ტეუანტეპეკი — უდიდესი რეგიონი ოახაკის შტატში, მექსიკაში. მოიცავს ტეუანტეპეკის ყელის სამხრეთ ნაწილს, რომელიც პანამის არხის გახსნამდე მექსიკის ყურიდან წყნარ ოკეანემდე უმოკლესი მარშრუტის ნაწილი იყო. ისტმო-დე-ტეუანტეპეკი ორ რაიონს მოიცავს: ხუჩიტანისა და ტეუანტეპეკის რაიონს, რომლებიც ჯამში 41 მუნიციპალიტეტად იყოფა.
დარეჯან ხაჩიძე

დარეჯან ხაჩიძე (დ.8 ნოემბერი, 1955, სსრკ) — ქართველი მსახობი.

ბიოგრაფია
დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი, 1976 წელს. სწავლის პერიოდში შეასრულა მთავარი როლი სპექტაკლში "ესმერალდა" და ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ აქვე განაგრძო მოღვაწეობა. შეასრულა როლები: სონია ფილატოვა („ახალგაზრდა გვარდიის სახელით“ მ. თუმანიშვილი), პინკი („სისხლიანი ქორწილი", ქ. დოლიძე), კლოუნი („საქმე", მ. თუმანიშვილი), პეპელა (ბაკულას ღორები, მ. თუმანიშვილი), ნატაშა („ლურჯი ცხენები წითელ ბალახზე", მ. თუმანიშვილი), ნინო ალავიძე („ჩვენი პატარა ქალაქი", მ. თუმანიშვილი), მართა („ნუ მიგვატოვებ მზეო", ნ. ბაგრატიონ-გრუზინსკი), კონჩიტა, მსახური ქალი ("ბერნანდა ალბას სახლი, ნ. კვასხაძე), დედა (ზვავი, რ. ბოლქვაძე), ანა („სუფთა სახლი", ნ. ჩაკვეტაძე) და სხვ. კინოდებიუტი შედგა მთავარი როლით კინოკომედიაში „სიყვარული ყველას უნდა" (გ. შენგელაია, მ. ჭიაურელი უმც., 1980), მონაწილეობს ფილმებში: „მშობლიურო ჩემო მიწავ" (რ. ჩეიძე, 1980), „დღეს ღამე უთენებია" (ლ. ღოღობერიძე, 1983), „ამბავი სურამის ციხისა" (ს. ფარაჯანოვი, დ. აბაშაძე, 1984), "ახალგაზრდა კომპოზიტორის მოგზაურობა" (გ. შენგელაია, 1984, პეტრე ვარაზელის და) და სხვ. თეატრისა და კინოს მსახიობი.
ბიპლანი

ბიპლანი (ბი... და ) — თვითმფრინავი, რომელსაც აქვს ორი მზიდი ზედაპირი (სამი ფრთა) ერთმანეთის თავზე.

იყენებდნენ ავიაციაში საუკუნის 30-იან წლებამდე, აგრეთვე სასოფლო-სამეურნეო და სპორტულ ავიაციაში საუკუნის 60-70-იან წლებში. ბიპლანი შეცვალა მონოპლანმა.

ფრთანახევრიანი ბიპლანი — ბიპლანის ნაირსახეობა, რომლის ქვედა ფრთა გაცილებით მცირე ზომისაა ზედაზე.

ბიპლანი-ტანდემი — ბიპლანის ნაირსახეობა, რომლის ზედა ფრთა და უშუალოდ ქვედა ფრთის თავზე არაა განლაგებული.
ქორეისუბნის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია

}
| რელიგიური_წევრობა =
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =
| ხუროთმოძღვარი =
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება =
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =დიახ
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი =42.111972
| გრძედი =42.238231
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
ქორეისუბნის ღვთისმშობლის შობის სახელობის ეკლესია — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვაზისუბნის (ისტორიული ქორეისუბნის) მიდამოებში, მდ. რიონის მარცხენა ნაპირზე. აგებულია - საუკუნეებში.

ქორეისუბანი გუმბათიანი „თავისუფალი ჯვრის“ ტიპის ეკლესიაა. არქიტექტურით, მასშტაბითა და შენების ტექნიკით მსგავსია რიონს გადაღმა მდებარე ტყვირის ეკლესიისა. ორივე ტაძარი ჭილაძეების მიერაა აგებული.

ქორეისუბნის ეკლესია პატარაა, შიგნითა სიგრძე-სიგანე (ღერძებზე) 8,30 × 7.64 მ-ია, შიგნითა სიმაღლე — 13 მ. აქვს ერთი, საკურთხევლის აფსიდა, დანარჩენი მკლავები სწორკუთხაა. შესასვლელი ორია — დასავლეთისა და სამხრეთის მკლავების ცენტრში. გუმბათი მკლავებით შექმნილ 4 შემავალ კუთხეს ეყრდნობა. კედლების ქვედა ნახევარი გარეთაც და შიგნითაც მთლიანად თლილი ქვისაა, კედლების ზედა ნახევარი, კამარები და გუმბათის ყელი გუმბათითურთ — მთლიანად აგურისაა.

დასავლეთის სარკმლის თავზე შემორჩენილია ჯვრის რელიეფური გამოსახულება და ნაწილობრივ დაზიანებული ასომთავრული ლაპიდარული წარწერა ჭილაძის მოხსენიებით. გუმბათის ყელზე და კამარებზე შეიმჩნევა ძველი მოხატულობის კვალი. ტყვირიც და ქორეისუბანიც „თავისუფალი ჯვრის“ ტიპის ძეგლების ადრინდელ ნიმუშებთან შედარებით სამშენებლო ხელოვნების დაქვეითებას ასახავს. ხანგრძლივი უმოქმედობის შემდეგ ეკლესიაში ღვთისმსახურება 2004 წელს აღდგა.
საპოტილიო (ეკვადორი)

საპოტილიო — ქალაქი ეკვადორში, ლოხის პროვინციაში, საპოტილიოს კანტონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ლოხის კანტონის სამხრეთ ნაწილში. ქალაქი მოქცეულია პერუს ჩრდილოეთ დაბლობის შიდა არეალში, ზღვის დონიდან 135 მ სიმაღლეზე, და არის სეჩურის უდაბნოსა და ტუმბესის ეროვნული ნაკრძალის გარდამავალი არეალის ნაწილი. საპოტილიოს წარმოშობა ინკებამდე პერიოდით თარიღდება. იგი 1534 წლის 20 იანვარს დააარსა სებასტიან დე ბელალკასარმა. დღესდღეობით, ქალაქი პერუსთან ვაჭრობით, სოფლის მეურნეობით, თევზაობითა და ტურიზმით საზრდოობს.
ზემო ტოლები

ზემო ტოლები — სოფელი საქართველოში (იმერეთის მხარე), სამტრედიის მუნიციპალიტეტში (ტოლების ადმინისტრაციული ერთეული).

მდებარეობს კოლხეთის დაბლობზე, მდინარე ხევისწყლის (რიონის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს.

ზემო ტოლები წარსულში სოფელ ტოლების ერთ-ერთი უბანი იყო. 2010-იან წლებში ცალკე სოფლად გამოიყო. სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, მაღალ გორაზე შემორჩენილია ტოლების ციხის ნანგრევები, რომლებსაც ანტიკური ხანის ტელეფისთან აიგივებენ.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 168 ადამიანი.
ტრიპლანი

ტრიპლანი (ტრი... და ) — თვითმფრინავი, რომელსაც აქვს სამი მზიდი ზედაპირი (სამი ფრთა) ერთმანეთის თავზე.

თვითმფრინავების კონსტრუქციაში მრავალი ფრთის გამოყენების ტენდენცია, ავიაციის განვითარების საწყისი ეტაპის დამახასიათებელი თვისება იყო. აეროდინამიკა, როგორც მეცნიერება, ჯერ კიდევ საწყის ეტაპზე იყო და პირველი თვითმფრინავის შემქმნელები ცდილობდნენ ამ გზით გაეზარდათ ამწე ძალა. თუმცა, გაზრდილი წევის გამო, ამ დიზაინის თვითმფრინავებმა სწრაფად დაუთმეს ადგილი ბიპლანებსა და მონოპლანებს.
კვადროპლანი

კვადროპლანი (კვადრ... და ) — თვითმფრინავი, რომელსაც აქვს ოთხი მზიდი ზედაპირი (ოთხი ფრთა) ერთმანეთის თავზე.

თვითმფრინავების კონსტრუქციაში მრავალი ფრთის გამოყენების ტენდენცია, ავიაციის განვითარების საწყისი ეტაპის დამახასიათებელი თვისება იყო. აეროდინამიკა, როგორც მეცნიერება, ჯერ კიდევ საწყის ეტაპზე იყო და პირველი თვითმფრინავის შემქმნელები ცდილობდნენ ამ გზით გაეზარდათ ამწე ძალა. თუმცა, გაზრდილი წევის გამო, ამ დიზაინის თვითმფრინავებმა სწრაფად დაუთმეს ადგილი ბიპლანებსა და მონოპლანებს.
მულტიპლანი

მულტიპლანი (მულტი... და ) — თვითმფრინავი, რომელსაც აქვს ოთხზე მეტი მზიდი ზედაპირი (ოთხზე მეტი ფრთა).

თვითმფრინავების კონსტრუქციაში მრავალი ფრთის გამოყენების ტენდენცია, ავიაციის განვითარების საწყისი ეტაპის დამახასიათებელი თვისება იყო. აეროდინამიკა, როგორც მეცნიერება, ჯერ კიდევ საწყის ეტაპზე იყო და პირველი თვითმფრინავის შემქმნელები ცდილობდნენ ამ გზით გაეზარდათ ამწე ძალა. თუმცა, გაზრდილი წევის გამო, ამ დიზაინის თვითმფრინავებმა სწრაფად დაუთმეს ადგილი ბიპლანებსა და მონოპლანებს.
ავტოჟირი

ავტოჟირი ( < ავტო... და ) — ხრახნფრთიანი საფრენი აპარატი, რომელიც წარმოადგენს ჰაერზე მძიმე საჰაერო ხომალდების ერთ-ერთ ტიპს. მის ამწევ ძალას შემხვედრი ჰაერის ნაკადის გავლენით წარმოქმნის ვერტიკალურ ღერძის ირგვლივ თავისუფლად მბრუნავი მზიდი ხრახნი. წინსვლით მოძრაობას აპარატს ანიჭებს ჰორიზონტალური ღერძის ირგვლივ საავიაციო ძრავას საშუალებით მბრუნავი ხრახნი. გამოიგონა ესპანელმა ინჟინერმა ხუან დე ლა სიერვამ (1922). ავტოჟირი შეცვალა მსგავსი პრინციპით მომუშავე უფრო სრულყოფილმა საფრენმა აპარატმა – შვეულმფრენმა.