ფაუსტას ლატენასი

} ; დ. 16 მაისი, 1956, დუსეტოსი, ლიეტუვის სსრ, საბჭოთა კავშირი – გ. 3 ნოემბერი, 2020, ვილნიუსი, ლიეტუვა) — ლიეტუველი კომპოზიტორი, თეატრის დირექტორი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. მნიშვნელოვანი ფიგურა ლიეტუვის კულტურულ ცხოვრებაში, რომელმაც განსაკუთრებული წვლილი შეიტანა თეატრალური მუსიკის განვითარებაში.

ბიოგრაფია
ადრეული ცხოვრება და განათლება
ფაუსტას ლატენასი დაიბადა ჩრდილოეთ ლიეტუვაში, ქალაქ დუსეტოსში. მუსიკალური განათლება მიიღო ორ ეტაპად: ჯერ კაუნასის იუოზო გრუოდისის კონსერვატორიაში შეისწავლა კომპოზიცია გიედრიუს კუპრევიჩიუსთან, რომელიც 1975 წელს დაამთავრა. შემდეგ განაგრძო სწავლა ვილნიუსის ლიეტუვის მუსიკისა და თეატრის აკადემიაში ცნობილ კომპოზიტორ ედუარდას ბალსისთან, რომელიც 1980 წელს დასრულდა. ლატენასი თავისი მასწავლებლების მსგავსად იზიარებდა სიყვარულს ლათინოამერიკული ცეკვების რიტმებისადმი, რაც მოგვიანებით მის შემოქმედებაში აისახა.

პროფესიული კარიერა
მუსიკალური კარიერა ლატენასმა თოჯინების თეატრ „ლელეში“ დაიწყო, სადაც ჯერ მუსიკალურ ხელმძღვანელად მუშაობდა, ხოლო 1990 წელს გახდა მთელი თეატრის დირექტორი. 1991 წლიდან ფაუსტასმა იმუშავა ვილნიუსის ეროვნული პატარა თეატრის მუსიკალური განყოფილების ხელმძღვანელად.
1996 წელს დაინიშნა ლიეტუვის კულტურის სამინისტროს ვიცე-მინისტრად. 1997 წელს ასრულებდა ქვეყნის კულტურულ საკითხებში მრჩეველის ფუნქციებს. 1999 წლიდან იყო ეროვნული დრამატული თეატრის დირექტორი, ხოლო 2000 წლიდან ლატენასი კვლავ ვილნიუსის ეროვნული პატარა თეატრის დირექტორი გახდა.
ლატენასი მეორედ დაბრუნდა ვიცე-მინისტრის თანამდებობაზე 2005 წელს. 2006-2008 წლებში მუშაობდა პრემიერ-მინისტრის კულტურულ მრჩეველად. ფაუსტასი დიპლომატიურ სფეროშიც იყო აქტიური: 2011-2012 წლებში მსახურობდა ლიეტუვის ელჩის რეზიდენციაში მოსკოვში კულტურული ატაშეს თანამდებობაზე, ხოლო 2016 წლამდე კვლავ იყო პრემიერ-მინისტრის მრჩეველი.

შემოქმედებითი მემკვიდრეობა
მუსიკალური სტილი
ფაუსტას ლატენასი განსაკუთრებით ცნობილი იყო თეატრალური მუსიკით. მან შექმნა თანმხლები მუსიკა 200-ზე მეტი დრამატული თეატრის წარმოდგენისთვის, რომლებიც ხშირად აღიარებული იყო სხვადასხვა ჯილდოებით. მისი არათეატრალური ნაშრომებიც კი ატარებდა გამოხატულ დრამატულ ხასიათს.
კომპოზიტორმა თავისი სტილი „პოსტ-სოციალურ რეალიზმად“ დაასახელა, რომელიც გამოხატავდა ემოციურ ასპექტებს, როგორიცაა „სიხარული, მწუხარება და სარკაზმი“. იგი თვლიდა, რომ თეატრი მისი კონცერტული მუსიკისთვის განახლების წყარო იყო, ადგილი სადაც თავისუფლად შეიძლებოდა ყველაზე რადიკალური, ბანალური ან უცნაური იდეების განხორციელება.

მთავარი ნამუშევრები
ლატენასის კამერული მუსიკა მოიცავს ვიოლონჩელოს სონატას (1978), რომელიც ჩაწერა დავით გერინგასმა და ინდრე ბაიკშტიტემ. კომპოზიტორმა ასევე შექმნა ფლეიტის სონატა (1977), ვიოლინოს სონატა (1983) და სიმებიანი კვარტეტი №2 „ღია მახსოვრობისთვის“ (1986), რომელიც ეძღვნებოდა ლიტვიდან ემიგრირებულ მეგობრებს და ყველა კარგ მოგონებას.
კინომუსიკის სფეროშიც იყო აქტიური - შექმნა ცხრა ფილმის საუნდტრეკი, მათ შორის „ჩემი პატარა ცოლი“, „შვილები ჰოტელ ამერიკიდან“ და „ხის კიბე“, ასევე 20 დოკუმენტური ფილმისა და ხუთი სატელევიზიო პროდუქციის მუსიკა.

აღიარება და მემკვიდრეობა
ფაუსტას ლატენასმა მიიღო ლიეტუვის ეროვნული კულტურისა და ხელოვნების პრიზი „ხმოვანი ლიეტუველი თეატრისა და მუსიკისთვის, როგორც ღირსეული თანაპარტნიორისთვის თეატრალურ მოქმედებაში“. 2016 წლის ივნისში, მისი 60 წლის იუბილეს აღსანიშნავად, ლიეტუვის ეროვნულმა ფილარმონიულმა საზოგადოებამ მოაწყო კონცერტი „ფაუსტას ლატენასი. მუსიკა როგორც თეატრი“.
ლატენასი გარდაიცვალა 2020 წლის 3 ნოემბერს 64 წლის ასაკში. კომპოზიტორი დაკრძალულია ანტაკალნისის სასაფლაოზე ვილნიუსში. მისი მემკვიდრეობა ლიეტუვის კულტურულ ცხოვრებაში განუზომელია - იგი იყო არა მხოლოდ ნიჭიერი კომპოზიტორი, არამედ ერთ-ერთი მთავარი ფიგურა, რომელმაც ლიეტუვის თეატრალური მუსიკა თანამედროვე დონეზე აიყვანა.