რელიგია კამბოჯაში

ბუდიზმი არის კამბოჯის ოფიციალური რელიგია. კამბოჯის მოსახლეობის დაახლოებით 98% მისდევს თერავადას ბუდიზმს, მცირე ნაწილში ისლამი, ქრისტიანობა და ტომობრივი ანიმიზმია. ვატ (ბუდისტური მონასტერი) და სანგჰა (ბერმონაზვნობა) აუცილებელი ბუდისტური დოქტრინებია: რეინკარნაცია და ღვაწლის დაგროვება რელიგიური ცხოვრების ცენტრშია, მაგრამ ურთიერთქმედებენ ძირძველ რწმენებთან, როგორიცაა წინაპრებისა და სულიერების მთავარი როლი.

2013 წლის მსოფლიო ფაქტების მიხედვით, კამბოჯის მოსახლეობის 97,9% იყო ბუდისტი, 1,1% მუსლიმი, 0,5% ქრისტიანი და 0,6% სხვა.

„ფიუს კვლევითი ცენტრის“ მონაცემებით, 2010 წელს კამბოჯის მოსახლეობის 96.9% იყო ბუდისტი, 2.0% მუსლიმი, 0.4% ქრისტიანი და 0.7% ხალხური რელიგიის მიმდევარი ან არარელიგიური.

ბუდიზმი
ბუდიზმი კამბოჯაში არსებობდა ა. წ. მინიმუმ საუკუნიდან, ზოგიერთმა წყაროს მიხედვით კი მისი წარმოშობა ჯერ კიდევ ძვ. წ. საუკუნიდან იწყება. ტერავადას ბუდიზმი კამბოჯის სახელმწიფო რელიგიად ითვლება ა. წ. საუკუნიდან (გარდა წითელი ქმერების პერიოდისა) და ამჟამად იგი ითვლება მთლიანი მოსახლეობის 97,9%-ის რელიგიად.

ბუდიზმის ისტორია კამბოჯაში თითქმის ორი ათას წელს ითვლის და ფართოდ იყო გავრცელებული სამეფოებსა და იმპერიებში. ბუდიზმი კამბოჯაში ორი განსხვავებული ნაკადიდან შემოვიდა. ბუდიზმის ადრეული ფორმები, ინდუისტურ გავლენასთან ერთად, ინდუისტ ვაჭრებთან ერთად შემოვიდა ფუნანის სამეფოში. მოგვიანებით ისტორიაში ბუდიზმის მეორე ნაკადი შემოვიდა კამერულ კულტურაში ანგკორის იმპერიის დროს, როდესაც კამბოჯამ შეიწოვა დვარავატისა და ჰარიპუნჩაის მონ სამეფოს სხვადასხვა ბუდისტური ტრადიციები.

სხვადასხვა ბუდისტური ტრადიციების მიმდევარნი მშვიდობიანად თანაარსებობდნენ კამბოჯაში ტოლერანტ ინდუისტ მეფეთა და მეზობელი მონ-თერავადას სამეფოების მმართველობის ქვეშ.

ინდუიზმი
ბუდიზმის დამკვიდრებამდე კამბოჯა ფუნანის სამეფოს დასაწყისში ინდუიზმს მისდევდა. ინდუიზმი ქმერების იმპერიის ერთ-ერთი მთავარი რელიგია იყო. კამბოჯაში არის ორი უდიდესი ინდუისტური ტაძარი, რომელიც ეძღვნება ბრაჰმას. კამბოჯის ანგკორ ვატი ყველაზე დიდი ტაძარია მსოფლიოში.

ისლამი
მუსლიმი ვაჭრები დასავლეთ აზიას შორის არიავარტას გავლით გადაადგილდებოდნენ მთავარ სავაჭრო გზაზე და იყვნენ პასუხისმგებელნი ისლამის შემოღებაზე კამბოჯაში დაახლოებით ახ. წ. – საუკუნეებში . შემდეგ რელიგია ჩამებმა კიდევ უფრო გაავრცელეს. ჩამებს აქვთ საკუთარი მეჩეთები. 1962 წელს ქვეყანაში 100-მდე მეჩეთი იყო.

ქრისტიანობა
ქრისტიანული მისიის პირველი ცნობილი წარმომადგენელი კამბოჯაში იყო გასპარ და კრუზმი, დომინიკელთა ორდენის პორტუგალიელი წევრი, 1555-1556 წლებში.

 საუკუნეში საფრანგეთის კოლონიზაციის მიუხედავად, ქრისტიანობამ მცირე გავლენა მოახდინა ქვეყანაში. 1972 წელს კამბოჯაში სავარაუდოდ დაახლოებით 20,000 ქრისტიანი იყო, რომელთა უმეტესობა კათოლიკე იყო. 1970 და 1971 წლებში ვიეტნამელების რეპატრიაციამდე , შესაძლოა, კამბოჯაში 62000 ქრისტიანი ცხოვრობდა. ვატიკანის სტატისტიკის თანახმად, 1953 წელს კამბოჯის რომის კათოლიკური ეკლესიის წევრები 120,000-ს შეადგენდნენ, რაც თავის დროზე სიდიდით მეორე რელიგიად მიიჩნეოდა; დაახლოებით 50,000 კათოლიკე ვიეტნამელი იყო. 1972 წელს კამბოჯაში დარჩენილი ბევრი კათოლიკე ევროპელი იყო - ძირითადად ფრანგი; ქრისტიანთა და მისიონერთა ალიანსის მისიები დაარსდა კამბოჯაში 1923 წელს; 1962 წლისთვის მისიამ 2000 ადამიანი მოაქცია ქრისტიანულ რელიგიაზე.

ბაჰაზმის რწმენა
კამბოჯაში ბაჰაიზმის რწმენის შემოღება პირველად 1920 წელს მოხდა, პნომპენში ჰიპოლიტ დრეიფუს-ბარნის ჩამოსვლისთანავე 'აბდულ-ბაჰას' ბრძანებით. საუკუნის პირველი ნახევრის განმავლობაში მოგზაური მასწავლებლების სპორადული ვიზიტების შემდეგ, 1956 წელს ამ ქალაქში დაარსდა ბაჰაიზმის პირველი ჯგუფი კამბოჯაში. 1963 წლისთვის ცნობილი იყო, რომ ბაჰაისტები ცხოვრობდნენ პნომპენში, ბატამბანგში, სიემ რიპსა და სიჰანუკვილში.

ძირძველი რწმენა
მაღალმთიან ტომობრივ ჯგუფებში, უმეტესად, საკუთარი ადგილობრივი რელიგიური სისტემით, დაახლოებით 150,000 ადამიანია. ქმერულ ლოეუს აღწერენ, როგორც ანიმისტებს, მაგრამ ძირძველ ეთნიკურ ჯგუფთა უმეტესობას ადგილობრივი სულიერების საკუთარი პანთეონი აქვს. ზოგადად, ისინი ხედავენ, რომ მათი სამყარო ივსება სხვადასხვა უხილავი სულით (რომელსაც ხშირად იანს უწოდებენ), ზოგი კეთილგანწყობილია, სხვები კი ბოროტი. ისინი ალკოჰოლური სასმელებს უკავშირებენ ბრინჯს, მიწას, წყალს, ცეცხლს, ქვებს, ბილიკებს და ა.შ. თითოეულ სოფელში შამანები, ჯადოქრები ან სპეციალისტები უკავშირდებიან ამ სულებს და განსაზღვრავენ მათი დამშვიდების გზებს. კრიზისის ან ცვლილებების დროს შეიძლება მოხდეს ცხოველების მსხვერპლშეწირვა სულების რისხვის გასაქრობად. ხშირად მიიჩნევა, რომ დაავადება გამოწვეულია ბოროტი სულებით ან ჯადოქრობით. ზოგიერთ ტომს ჰყავს სპეციალური მედიცინის კაცები ან შამანები, რომლებიც მკურნალობენ ავადმყოფებს.

იუდაიზმი
კამბოჯაში არის მცირე ებრაული თემი, რომელიც 100-ზე მეტი ადამიანისგან შედგება. 2009 წლიდან პნომპენში არის ჩაბადის სახლი .