iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
შვედური კრონი

შვედური კრონი  — ფულის ერთეული შვედეთში.
კოდი  4217 — .
გრაფიკული სომბოლო — 
ერთი შვედური კრონი შედგება 100 ერესგან .
მიმოქცევაშია ბანკნოტები ნომინალით: 20, 50, 100, 500 და 1000 შვედური კრონი.
მონეტები ნომინალით: 50 ერე ( 2010 წლის 30 სექტემბრიდან ამოღებულია მიმოქცევიდან), 1, 5 და 10 შვედური კრონი.

ეტიმოლოგია
კრონი სკანდინავიური ენიდან მოდის და ქართულად გვირგვინს აღნიშნავს.

ისტორია
შვედური კრონა მიმოქცევაში 1878 წელს შევიდა სკანდინავიური სავალუტო კავშირის შექმნის შედეგად, რამაც პირველ მსოფლიო ომამდე იარსება. კრონამ მანამდე არსებული რიქსდალერი შეცვალა. კავშირის წევრები სკანდინავიური სახელმწიფოები იყვნენ. კრონა ნორდიკული ენებიდან თარგმანში „გვირგვინს“ აღნიშნავს. ფულადი ერთეული შვედეთში იწოდებოდა -ად, ხოლო დანიასა და ნორვეგიაში -დ. კავშირის დაშლის შემდეგ სამივე ქვეყანამ ვალუტის სახელწოდება დაიტოვა, თუმცა მხოლოდ საკუთარი ფულადი ერთეულებისთვის.

ტრადიციის თანახმად, მონეტის ავერსზე, რომელსაც ერთკრონიანის ღირსება აქვს, შვედეთის მეფის პორტრეტია გამოსახული, ხოლო რევერსზე ქვეყნის ერთ-ერთი გერბი ან გვირგვინია დატანებული. მონეტაზე მეფის დევიზიც არის ამოტვიფრული.

მონეტები და ბანკნოტები
1987 წლის 31 დეკემბერს მიმოქცევიდან 1874, 1890, 1892, 1894, 1896, 1898, 1914, 1939, 1940, 1948, 1952, 1954 წლების ბანკნოტები ამოიღეს.

დღესდღეობით შემდეგი ნომინალების ბანკნოტებია მიმოქცევაში:
20 კრონიანი — ავერსზე მწერალ სელმა ლაგერლეფისა, ხოლო რევერსზე მისი პერსონაჟის, ნილსის, გამოსახულებით — ზღაპრიდან „საოცარი მოგზაურობა გარეულ ბატებთან ერთად“.
50 კრონიანი საოპერო მომღერალ იენი ლინდის გამოსახულებით.
100 კრონიანი კარლ ლინეს გამოსახულებით.
500 კრონიანი მეფე კარლ -სა და შვედი გამომგონებლისა და მრეწველის ქრისტოფერ პოლჰემის გამოსახულებით.
1000 კრონიანი მეფე გუსტავ ვასის გამოსახულებით.

მონეტები, რომლებიც კანონიერ საგადასახადო საშუალებად მიიჩნევა:
1 კრონიანი (1875 წლამდე გამოშვებული ყველა მონეტა),
2 კრონიანი (1876——1971 წლებამდე მოჭრილი ყველა მონეტა, 1972 წლიდან აღარ გამოდის),
5 კრონიანი (1954 წლამდე მოჭრილი ყველა მონეტა),
10 კრონიანი(1991 წლამდე მოჭრილი ყველა მონეტა).

2006 წლის 1 იანვრიდან 1875—1991 მოჭრილი 50 ერეს ღირებულების მონეტები იქნა ამოღებული. 2010 წლის 30 სექტემბრიდან კი 50 ერეიანი ყველა მონეტა ამოიღეს მიმოქცევიდან.

ამჟამად შვედეთში მიმოქცევაშია ბანკნოტები შემდეგი ნომინალით:

მონეტები
ამჟამად მიმოქცევაშია მონეტები ნომინალით:
50 ერე (2010 წლის 30 სექტემბრიდან ამოღებულია მიმოქცევიდან),
1 კრონი*,
5 კრონი
10 კრონი.

შვედური ფულის 1 კრონიანზე შვედეთის მონარქის გამოსახულებაა, ხოლო მეორე მხარეს ქვეყნის გერბი, გვირგვინი და მეფის დევიზია მიწერილია.

გაცვლითი კურსი
შვედური კრონის გაცვლითი კურსი ისტორიულად სახელმწიფოს სავალუტო პოლიტიკაზე იყო დამოკიდებული. 1992 წლის ნოემბრიდან კი ვალუტამ მერყევი კურსი შეიძინა.
სერანია-დელ-პერიხა

სერანია-დელ-პერიხა, სიერა-დე-პერიხა — ქედი ანდებში, ვენესუელასა და კოლუმბიას შორის. სიგრძე 310 კმ. შეიცავს მთის მასივებს მოტილონესს, ვალიედუპარს, პერიხასა და ოკას.
წარმოადგენს მარაკაიობოს აუზისა და მდინარე სეზარის წყალგამყოფს. დასავლეთით აღმართულია საკმაოდ მაღალი სიერა-ნევადა-დე-სანტა-მარტას ქედი, აღმოსავლეთით კი გაშლილია მარაკაიბოს ვრცელი დაბლობი.

ქედი იწყება კოლუმბიაში, ადგილ ოკანასთან, საიდანაც გრძელდება ჩრდილოეთური მიმართულებით, სადაც თანდათანობით გადადის გუახირის უდაბნოში. სიმაღლე 3630 მ-მდე (სერო-დე-ლას-ტეტასი). მნიშვნელოვანი მთებია: კეპო-ირაპა (3540 მ), სერანია-დე-მაკუირა (864 მ) და სერო-ასეიტე (853 მ). სერანია-დელ-პერიხის ქედის 58% მოქცეულია ვენესუელის ფარგლებში, დანარჩენი 42% კოლუმბიაშია. აგებულია მეტამორფული და დანალექი ქანებით. ფერდობებზე ტყეებია.

გაბატონებულია ნოტიო ტროპიკული კლიმატი. კალთებზე იზრდება ყავა და ყაყაჩო.
ტრუხილიოს შტატი

ტრუხილიო — შტატი დასავლეთ ვენესუელაში. მდებარეობს ანდებში. დედაქალაქია ტრუხილიო. სახელი ეწოდა ფრანსისკო პისაროს მშობლიური ქალაქის პატივსაცემად.

შტატის ფართობი 7 400 კმ²-ია, მოსახლეობა კი 2007 წლის მონაცემებით 711 400 ადამიანს შეადგენს.

ისტორია
კოლონიურ პერიოდში, 1786 წლამდე, ტრუხილიო კარაკასის პროვინციის შემადგენლობაში შედიოდა, ამის შემდეგ კი მარაკაიბოს პროვინციას მიეკუთვნა. 1863 წელს შეიქმნა ტრუხილიოს შტატი, რომელიც 1810 წელს არსებული ტრუხილიოს პროვინციის ფარგლებში აღდგა. 1856 წელს მას ლოს-ანდესის სუვერენული შტატი ეწოდა, მაგრამ 1864 წლის კონსტიტუციამ ის უბრალო შტატად აღიარა. 1881 წელს, გუსმანთან (მერიდა) და ტაჩირასთან ერთად ლოს-ანდესის დიდ შტატს მიეკუთვნა. 1898 წელს ის ამ შემადგენლობიდან გამოვიდა და 1899 წლის კონსტიტუციით კვლავ შტატის სტატუსი მიენიჭა, რაც დღემდე გრძელდება.

ეკონომიკის ძირითადი დარგია აგრარული სექტორი.

მუნიციპალიტეტები და მუნიციპალური ცენტრები
ადმინისტრაციულად შტატი 20 მუნიციპალიტეტად იყოფა:
ანდრეს-ბელიო (სანტა-ისაბელი)
ბოკონო (ბოკონო)
ბოლივარი (საბანა-გრანდე)
კანდელარია (ჩეხენდე)
კარაჩე (კარაჩე)
ესუკე (ესუკე)
ხოსე-ფელიპე-მარკეს-კანისალესი (ელ-პარადერო)
ხოსე-ვისენტე-კამპო-ელიასი (კამპო-ელიასი)
ლა-სეიბა (სანტა-აპოლონია)
მირანდა (ელ-დივიდივე)
მონტე-კარმელო (მონტე-კარმელო)
მოტატანი (მოტატანი)
პამპანი (პამპანი)
პამპანიტო (პამპანიტო)
რაფაელ-რანხელი (ბეტიხოკე)
სან-რაფაელ-დე-კარვახალი (კარავახალი)
სუკრე (საბანა-დე-მენდოსა)
ტრუხილიო (ტრუხილიო)
ურდანეტა (ლა-კებრადა)
ვალერა (ვალერა)
სიერა-ნევადა-დე-მერიდა

სიერა-ნევადა-დე-მერიდა — ქედი ანდებში, ვენესუელაში. წარმოადგენს კორდილიერა-დე-მერიდის ქედის ყველაზე ვრცელ და მაღალ ნაწილს.

ქედზეა ვენესუელის ყველაზე მაღალი მწვერვალი ბოლივარის პიკი (4981 მ). მნიშვნელოვანი მწვერვალებია: ჰუმბოლდტის პიკი (4940 მ) და ბონპლანის პიკი (4883 მ). ტერიტორია დაცულია სიერა-ნევადის ეროვნული პარკის მიერ.
ბეხუმის მუნიციპალიტეტი

ბეხუმის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 469 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ბეხუმის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 45 306 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია ბეხუმა. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 2% მოდის ბეხუმის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 96,6 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
კარლოს-არველოს მუნიციპალიტეტი

კარლოს-არველოს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 835 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით კარლოს-არველოს მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 146 598 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია გუიგუე. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 6,6% მოდის კარლოს-არველოს მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 175,57 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
დიეგო-იბარას მუნიციპალიტეტი

დიეგო-იბარას მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 79 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით დიეგო-იბარას მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 110 131 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია მარიარა. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 4,9% მოდის დიეგო-იბარას მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 1 394 1 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
გუაკარას მუნიციპალიტეტი

გუაკარას მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 165 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით გუაკარას მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 171 123 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია გუაკარა. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 7,7% მოდის გუაკარას მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 1,037.1 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ხუან-ხოსე-მორას მუნიციპალიტეტი

ხუან-ხოსე-მორას მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 453 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ხუან-ხოსე-მორას მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 65 239 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია მორონი. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 2,9% მოდის ხუან-ხოსე-მორას მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 144 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ლიბერტადორის მუნიციპალიტეტი (კარაბობო)

ლიბერტადორის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 558 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ლიბერტადორის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 175 255 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია ტოკუიტო. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 7,9% მოდის ლიბერტადორის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 314,1 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ლოს-გაიოსის მუნიციპალიტეტი (კარაბობო)

ლოს-გაიოსის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 64 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ლოს-გაიოსის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 157 787 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია ლოს-გაიოსი. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 7,1% მოდის ლოს-გაიოსის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 2,465,4 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
მირანდას მუნიციპალიტეტი

მირანდას მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 161 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით მირანდას მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 27 609 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია მირანდა. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 1,2% მოდის მირანდას მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 171,5 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
მონტალბანის მუნიციპალიტეტი

მონტალბანის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 107 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით მონტალბანის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 23 712 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია მონტალბანი. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 1,1% მოდის მონტალბანის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 221,6 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ნაგუანაგუის მუნიციპალიტეტი

ნაგუანაგუის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 188 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ნაგუანაგუის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 143 315 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია ნაგუანაგუა. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 6,4% მოდის ნაგუანაგუის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 762,3 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
პუერტო-კაბელიოს მუნიციპალიტეტი

პუერტო-კაბელიოს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 434 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით პუერტო-კაბელიოს მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 194 593 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია პუერტო-კაბელიო. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 8,7% მოდის პუერტო-კაბელიოს მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 448,4 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ლატვიური ლატი

ლატვიური ლატი — ფულის ერთეული ლატვიაში 2014 წლის 1 იანვრამდე. შემდეგ ჩაანაცვლა ერთიანმა ევროპულმა ვალუტა ევრომ.
1 ლატი შედგება 100 სანტიმისგან.
კოდი 4217 — ;
გრაფიკული სიმბოლო — ;
მიმოქცევაში არსებობს ბანკნოტები ნომინალით: 5, 10, 20, 50, 100 და 500 ლატი.
მონეტები ნომინალით: 1, 2, 5, 10, 20, 50 სანტიმი და 1, 2 ლატი.

ისტორია
1918 წელს ლატვიის მიერ დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ამ ქვეყანაში საკუთარი ფულიც გამოუშვეს. ლატვიის რესპუბლიკის პირველი დამოუკიდებელი ფულის ერთეული რუბლი იყო, რომელმაც გერმანიის ოკუპაციური მთავრობის მიერ თავსმოხვეული ოსტმარკები და ოსტრუბლები შეცვალა. 1 ლატვიური რუბლი 1,5 რუსულ რუბლს უდრიდა და თავის მხრივ 100 კაპეიკად იყოფოდა, მაგრამ როგორც რუბლი ასევე კაპეიკები მხოლოდ ქაღალდის ფულის სახით გამოვიდა. 1922 წლის 3 აგვისტოს ლატვიაში ეროვნული ვალუტის გამოცვლის გადაწყვეტილება მიიღეს და ახალ ფულს ლატი უწოდეს. ერთი ლატის მისაღებად მაშინ ლატვიელებს 50 რუბლის გადაცვლა უწევდათ. ლატი მიმოქცევაში 1940 წლამდე დარჩა, ხოლო ლატვიის გასაბჭოების შემდეგ იგი უკვე საბჭოთა რუბლმა ჩაანაცვლა.

ლატვიური ფულის 20-იანი წლების ისტორია 90-იანებშიც განმეორდა. 1991 წელს ლატვიამ დამოუკიდებლობა აღიდგინა და ამჯერად რუსული რუბლების ნაცვლად საკუთარი რუბლები შემოიღო, რომელიც მიმოქცევაში 1992 წლის 7 მაისს გაიშვა. სიტუაციის დარეგულირების შემდეგ კი, უკვე 1993 წელს რუბლმა ასპარეზი ლატვიურ ლატს დაუთმო, ზუსტად ისე, როგორც 71 წლის წინ.

2004 წლის 1 მაისიდან ლატვია ევროკავშირის წევრია და შესაბამისად ევროპის კავშირის ეკონომიკურ და მონეტარულ კავშირშიც გაერთიანდა, რის საფუძველზეც იგი ევროს შემოღების კანდიდატ ქვეყნებს შორისაა. თავდაპირველად ევროს შემოღება 2008 წლის დასაწყისში იგეგმებოდა, თუმცა ბოლო მონაცემებზე დაყრდნობით, ევროს შემოღება 2012-13 წელზე ადრე არ ივარაუდება.

2014 წლის 1 იანვარს ლატი გაუქმდა და 14 იანვარს საბოლოოდ ჩაანაცვლა ევრომ კურსით — 1€ = 0,702804 .

მოკლე ეკონომიკური მიმოხილვა
საზღვარგარეთ ლატის კურსი 2004—2005 წლებში მიბმული იყო ევროზე 1€ = 0,702804 თანაფარდობით. ბალტიისპირეთის ქვეყნების ეროვნული ვალუტები ითვლება ყველაზე სტაბილურ ვალუტებად სსრკ-ს ყოფილ წევრ ქვეყნებს შორის. კვიპროსული ფუნტის და მალტური ლირას ევროზე გადაცვლის შემდეგ ლატი გახდა ყველაზე «მძიმე» ვალუტა ევროპაში (კონკურენტი — ფუნტი სტერლინგი).

მონეტები
1992—1999 წლები მონეტების ნიმუში
მონეტები 1 ლატი შეცვლილი დიზაინით
ბანკნოტები
სან-დიეგოს მუნიციპალიტეტი

სან-დიეგოს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 106 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით სან-დიეგოს მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 74 941 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია სან-დიეგო. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 3,4% მოდის სან-დიეგოს მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 707 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ვალენსიის მუნიციპალიტეტი

ვალენსიის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, კარაბობოს შტატში. წარმოადგენს კარაბობოს შტატის 14 მუნიციპალიტეტიდან ერთ-ერთს. ფართობი 623 კმ². ვენესუელის ეროვნული სტატისტიკის ინსტიტუტის 2007 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ვალენსიის მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 830 420 ათასი ადამიანი. მთავარი ქალაქია ვალენსია. კარაბობოს შტატის მთელი მოსახლეობის 37,3% მოდის ვალენსიის მუნიციპალიტეტზე. მოსახლეობის სიმჭიდროვე შეადგენს 1,332.9 ადამიანს 1 კვადრატულ კილომეტრზე.
ვარგასის შტატი

ვარგასი — შტატი ვენესუელაში. სახელი ეწოდა ვენესუელის პირველი არასამხედრო პრეზიდენტის, ხოსე მარია ვარგასის პატივსაცემად. მოიცავს ჩრდილოეთ ვენესუელის სანაპირო რეგიონს, დასავლეთით ესაზღვრება არაგუის შტატი, აღმოსავლეთით — მირანდა, ჩრდილოეთით — კარიბის ზღვა და სამხრეთით ფედერალური ოლქი. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს ქვეყანაში უდიდესი საზღვაო პორტი. დედაქალაქია ლა-გუაირა.

შტატის ფართობი 1 496 კმ²-ია, მოსახლეობა კი 2007 წლის მონაცემებით 332 900 ადამიანს შეადგენს.

1999 წელს, შტატის გეოგრაფიულ ცენტრში ადგილი ჰქონდა წყალდიდობებსა და მეწყერებს, რომლებიც ვარგასის ტრაგედიის სახელწოდებითაა ცნობილი. ამ მოვლენებმა ათასობით ადამიანის სიცოცხლისა და ქონების ხელყოფა გამოიწვია. მოსახლეობის გადაადგილების შედეგად საერთოდ გაქრა პატარა ქალაქები.

ისტორია
ვენესუელის ამ რეგიონმა წლების განმავლობაში მნიშვნელოვანი ცვლილებები განიცადა. მიუხედავად იმისა, რომ გეოგრაფიული საზღვრები უცვლელი რჩებოდა, იცვლებოდა ტერიტორიული საზღვრები. ადრე ეს ტერიტორია ვენესუელის ფედერალური ოლქის ერთ-ერთი დეპარტამენტი იყო და მის გუბერნატორს ეროვნული მთავრობა ნიშნავდა. მოგვიანებით ის მუნიციპალიტეტად გადაიქცა, მაგრამ კვლავ დამოკიდებული რჩებოდა ფედერალური ოლქის გუბერნატორზე. 1990-იანი წლებიდან მისი კარაკასისგან გამოყოფის და განცალკევებულ ორგანიზმად ჩამოყალიბების მზარდი მოთხოვნა დაიწყო. 1998 წელს, რაფაელ კალდერას მთავრობის დეკრეტით, ვარგასი გამოეყო ფედერალურ ოლქს და დამოუკიდებელ მუნიციპალიტეტად გადაიქცა ფედერალური ტერიტორიის სტატუსით. სულ მალე კი იგი ვენესუელის 23-ე შტატად იქცა.

გეოგრაფია
შტატის გეოლოგია უკავშირდება სანაპირო ზოლის მთის მასივს. რელიეფი ფორმირებულია კარიბის ზღვის სანაპირო ზოლის 160 კმ-იანი არეალით, რომელიც მკვეთრად ეშვება ზღვაზე. მას ენაცვლება სანაპიროს მთიანი არეალი, რომელიც ზოგან სიმაღლეში 2000 მეტრს აღწევს. კლიმატი ტროპიკული, თბილია. საშუალი წლიური ტემპერატურა 25,6°-იდან 27°-მდეა, ნალექების რაოდენობა 900—1530 მმ.

ეკონომიკა
შტატის ეკონომიკური აქტივობები ძირითადად თავს იყრის ნავსადგურისა და აეროპორტის გარშემო. 1999 წლის ტრაგედიამდე, შტატის ტერიტორიაზე ინვესტიციებს აბანდებდა მრავალი ადგილობრივი თუ უცხოელი ვიზიტორი.

ადმინისტრაციული დაყოფა
ადმინისტრაციულად, ვარგასის შტატი მხოლოდ ერთ, ვარგასის მუნიციპალიტეტს მოიცავს.
იარაკუი (მდინარე)

იარაკუი — მდინარე ვენესუელაში. სათავე აქვს სიერა-დე-აროას ქედზე.
სიგრძე 130 კმ. მიედინება კარაბობოსა და იარაკუის შტატების ტერიტორიებზე.
ერთვის კარიბის ზღვის ტრისტეს ყურეს.
მიედინება უმეტესად დაბლობზე. აქვს რამდენიმე მნიშვნელოვანი შენაკადი. წვიმიანი სეზონების დროს მდინარეზე აღინიშნება
წყალდიდობა. ამ დროს ძირითადად ზარალდება ახლომდებარე რაიონები. მდინარის წყალი გამოყენებულია სარწყავად.
ვარგასის მუნიციპალიტეტი

ვარგასი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში, ვარგასის შტატში. მუნიციპალიტეტს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება კარიბის ზღვა, დასავლეთიდან — არაგუის შტატი, სამხრეთიდან და აღმოსავლეთიდან — მირანდას შტატი და სამხრეთიდან ასევე ესაზღვრება ვენესუელის ფედერალური ოლქი.

ვარგასის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა, 2005 წლის მონაცემებით, შეადგენს 298 109 ადამიანს. ხოლო ფართობი — 1 497 კმ².
ვალე-დე-ლა-პასკუა

ვალე-დე-ლა-პასკუა — ქალაქი ჩრდილოეთ ვენესუელაში, გუარიკოს შტატში. მდებარეობს ბორცვზე, ზღვის დონიდან 125 მ სიმაღლეზე. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 86.000 კაცს.
ეკონომიკური თვალსაზრისით გუარიკოს შტატის მნიშვნელოვანი ცენტრია. ამრავლებენ საქონელს.

დაარსდა საუკუნეში. ირგვლივ განვითარებული გეოგრაფიული აღნაგობის გამო ქალაქის რელიეფი ტალღოვანი და დაბალია.
გარშემო ტერიტორიები მხოლოდ დაბლობია, რელიეფი არ არის გართულებული შემაღლებებით. ჰაერის საშუალო ტემპერატურა უდრის 25,3°-ს.
ქალაქის მიმდებარე ტერიტორიაზე განვითარებულია მდინარეთა ქსელი. არის ტბებიც.

დიდი კოლუმბიის ტერიტორიული შეთანხმების ხარჯზე, 1824 წლის 25 ივნისიდან კარაკასის პროვინცია (ვენესუელის დეპარტამენტი) დაიყო 12 კანტონად. ვალე-დე-ლა-პასკუა შეუერთეს ჩაგუარამასის კანტონს. 1848 წელს პრეზიდენტ ხოსე ტადეო მონაგასის ბრძანებით, კარაკასის ოლქი ხელახლა დაიყო, ამჯერად ოთხ კანტონად და 27 ოლქად. ვალე-დე-ლა-პასკუა კანტონის დედაქალაქ ჩაგუარამასთან (და ასევე სხვა ოლქებთან ერთად) მოათავსეს ჩაგუარამასის კანტონის შემადგენლობაში. 1853 წელს ჩაგუარამასის კანტონი დაიყო ორ ნაწილად: ჩაგუარამასი და უნარე.
ჩაგუარამასის კანტონში რჩებოდნენ ქალაქები ჩაგუარამასი, ვალე-დე-ლა-პასკუა, ესპინო, კაბრუტა და სხვ.

ვალე-დე-ლა-პასკუა ავტომაგისტრალთან ახლოს მდებარეობს, რომლის მეშვეობით დაკავშირებულია ქალაქ ვალენსიასთან.
იარაკუი

იარაკუი — შტატი ვენესუელაში. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ფალკონის შტატი, დასავლეთით — ლარას შტატი, სამხრეთით კოხედესისა და პორტუგესის, აღმოსავლეთით კი კოხედესისა და კარაბობოს შტატები. ტერიტორიის მთლიანი ფართობი 7 100 კმ²-ს შეადგენს, მოსახლეობა კი 2007 წლის მონაცემებით 597 700 ადამიანია.

შტატი მთიანია, აქ მთავრდება ანდების მასიბი და იწყება სანაპირო ზოლის მასივი. ტერიტორიას გადაკვეთს მთის ორი სისტემა — სიერა-დე-აროა და სიერა-დე-ნირგუა. მათ შორის მდებარეობს სასოფლო-სამეურნეო მიწა, რომელსაც რწყავს მდინარე იარაკუი. ამავე ხეობაში მდებარეობს შტატის ქალაქებისა და სოფლების უმრავლესობა, მათ შორისაა დედაქალაქი სან-ფელიპე-დელ-რეი.

ეკონომიკის ძირითადი დარგია აგრარული სექტორი (შაქრის ლერწამი, ხორბალი, მეცხოველეობა), ასევე მცირე მანუფაქტურული წარმოება.

ბოლო წლებში, შტატმა განიცადა შესამჩნევი ეკონომიკური ზრდა და სოციალური განვითარება.

მუნიციპალიტეტები და მუნიციპალური ცენტრები
ადმინისტარციულად, იარაკუის შტატი იყოფა 14 მუნიციპალიტეტად:
სულიას შტატი

სულია — შტატი ვენესუელაში. დედაქალაქია მარაკაიბო. მისი ფართობი 63 100 კმ²-ს შეადგენს, მოსახლეობა კი 2010 წლის მონაცემებით 3 821 068 ადამიანია, რა მხრივაც ის ვენესუელის უდიდესი შტატია.

მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, მარაკაიბოს ტბის გარშემო. ეს ტბა უდიდესია ლათინურ ამერიკაში და მის აუზში განთავსებულია დასავლეთ ნახევარსფეროს ნავთობისა და გაზის ერთ-ერთი უდიდესი საბადოები.

სულიას საზღვრები საკმაოდ ვრცელია. აღმოსავლეთით, ის ვენესუელას კოლუმბიისგან გამოყოფს. ჩრდილო-დასავლეთით ესაზღვრება გუახირის ნახევარკუნძული და პერიხის მთები, აღმოსავლეთით — ფალკონისა და ლარას შტატები, ხოლო სამხრეთით — ვენესუელის ანდური შტატები — ტაჩირა, მერიდა და ტრუხილიო.

უდიდესია სულიას ნავთობისა და გაზით მიღებული შემოსავლების როლი ვენესუელის ეკონომიკაში. ამავე დროს ის უმნიშვნელოვანესი სასოფლო-სამეურნეო არეალიცაა.

სახელი ვენესუელა სწორედ მარაკაიბის ტბის არეალისგან მომდინარეობს. როდესაც კონკისტადორებმა ამ ტერიტორიაზე შემოცურეს, მათ დაინახეს ტბის სანაპიროებზე გაშენებული ადგილობრივთა სოფლები, რომლებიც სავსე იყო ოჩოფეხებზე შემდგარი ქოხებით, რამაც მათ ვენეცია მოაგონათ და უცაბედად უწოდეს „პატარა ვენეცია“ ( ან ).

ისტორია
სულიას შტატის კატეგორია 1864 წლის კონსტიტუციამ მიანიჭა, რომელმაც პროვინცია მარაკაიბოს შტატად აქცია მანამდე არსებულ ფარგლებში. იმავე წლის დასასრულს, შტატიის სტატუსი შეიცვალა და მას სულიას სუვერენული შტატი ეწოდა, თუმცა ამან მხოლოდ სამ თვეს გასტანა. 1874 წელს მისი სახელი კვლავ სულიას შტატი გახდა. 1881 წელს, ფედერალური მთავრობის გადაწყვეტილებით შეიქმნა ფალკონ-სულიას შტატი, მაგრამ 1890 წელს, კონგრესის გადაწყვეტილებით ის კვლავ გაიყო. საბოლოოდ, თანამედროვე საზღრებში სულიას შტატი 1899 წელს ჩამოყალიბდა.

მუნიციპალიტეტები
ადმინისტრაციულად, სულიას შტატი 21 მუნიციპალიტეტად იყოფა:
ლიეტუვური ლიტი

ლიეტუვური ლიტი  — ფულის ერთეული ლიეტუვაში.
1 ლიტი შედგება 100 ცენტისგან.
კოდი 4217 .
გრაფიკული სიმბოლო — 
ამჟამად მიმოქცევაშია ბანკნოტები ნომინალით:10, 20, 50, 100, 200, 500 ლიტი.
მონეტები ნომინალით: 1, 2, 5, 10, 20, 50 ცენტი და 1, 2, 5 ლიტი.

ისტორია
1922 წლის 2 ოქტომბერს მიმოქცევაში შევიდა პირველი ლიტი, რომელმაც პირველი მსოფლიო ომის დროს გერმანიის ოკუპაციური მთავრობის მიერ თავსმოხვეული ოსტმარკები და ოსტრუბლები შეცვალა. ლიეტუვაში ოსტმარკები ცნობილი იყო, როგორც აუკსინასი (; ოქროს).

ლიტის კურსი დოლართან მიმართებაში იყო 10 ლიტი = 1 ამერიკულ დოლარს და 1 ლიტი შედგებოდა 100 ცენტისგან. მსოფლიო ეკონომიკური დეპრესიის პირობებში, ლიტი აღმოჩნდა საკმაოდ მყარი და სტაბილური ვალუტა, რაც აისახა ლიეტუვის ეკონომიკაზე დეპრესიის უმნიშვნელო გავლენით. ერთი ლიტი დაფარული იყო 0.150462 გრამი ოქროთი. ლიეტუვური ლიტის ბანკნოტები იბეჭდებოდა ინგლისში, ჩეხოსლოვაკიაში და გერმანიაში. 1925 წელს გამოშვებული მონეტებიც მოიჭრა საზღვარგარეთ, ხოლო 1936 – 1938 წლებში მონეტები მოიჭრა ქალაქ კაუნასიში.

1940 წლის 25 მარტს სსრკსთან შეერთების შემდეგ ლიტი შეიცვალა საბჭოთა რუბლით.

1991 წელს დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ გადახდის დროებით საშუალებად გამოიყენებოდა «ლიეტუვური ტალონები».

1993 წლის 25 ივნისს მიმოქცევაში შევიდა ლიტი. დროებითი ტალონები იცვლებოდა 100 : 1-თან თანაფარდობით. დრობითი ტალონები მიმოქცევაში არსებობდა 1993 წლის 20 ივლისამდე.

1993 წლის 25 ივნისიდან 2002 წლის 31 იანვრამდე ლიტი მიბმული იყო დოლარზე 4 : 1-თან თანაფარდობით.

2002 წლიდან ლიტი მიბმულია ევროზე 3,4528 : 1-თან თანაფარდობით. ეს თანაფარდობა არ უნდა შეიცვალოს ლიეტუვაში ევროს დანერგვამდე.

მონეტები
1991 წლის მონეტის ნიმუშები
1997-1998 წლების მონეტების ნიმუში
ბანკნოტები
ლიეტუვაში მიმოქცევაშია ბანკნოტები შემდეგი ნომინალით:
ლა-გუაირა

ლა-გუაირა — საპორტო ქალაქი ჩრდილოეთ ვენესუელაში, ვარგასის შტატის დედაქალაქი.
მდებარეობს კარიბის ზღვის სანაპიროზე, ზღვის დონიდან დაახლოებით 4 მ სიმაღლეზე.
ქვეყნის დედაქალაქ კარაკასიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. ამ უკანასკნელს უკავშირდება სარკინიგზო ხაზითა და საავტომობილო გზებით.

2009 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 270.792 კაცს.
ქალაქი და პორტი ძლიერ დაზარალდა 1999 წლის დეკემბერში მომხდარი ძლიერი სტიქიური უბედურების შედეგად,
რომელიც შეეხო რეგიონის დიდ ნაწილს. დაზარალდა პორტიც. ექსპორტს შეადგენს კაკაო, ყავა და თამბაქო.
ლა-გუაირა წარმოადგენს დიდ საზღვაო ნავსადგურსა და თევზჭერის ცენტრს. განვითარებულია მრეწველობა, ძირითადად მუშავდება საიმპორტო ნედლეული.
გაბატონებულია მშრალი, ტროპიკული კლიმატი.

პირველი დასახლება გაჩნდა 1555 წელს. სანაპირო დასახლება საუკუნეში გადაიქცა უმნიშვნელოვანეს საპორტო ქალაქად.
ინგლისელი, ჰოლანდიელი და ფრანგი მეკობრეების შემოსევის დროს ლა-გუაირა გარდაიქმნა ციხე-სიმაგრედ. საუკუნეში ქალაქთან გაიმართა ბრძოლა, 1812 წელს მის მიდამოებში შედგა საზღვაო ბრძოლა.

დღეისათვის ლა-გუაირა მნიშვნელობით ქვეყნის მეორე პორტია პუერტო-კაბელიოს შემდეგ.

ქალაქ ლა-გუაირას ჰყავს საკუთარი პროფესიონალური ბეისბოლის გუნდი, რომელიც ასპარეზობს ვენესუელის ბეისბოლის ლიგაში.
სან-ხოაკინი (კარაბობო)

სან-ხოაკინი — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ ვენესუელაში. 2001 წლის აღწერის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენდა 47,920 კაცს. ფართობი 127 კმ². ჩრდილოეთით ესაზღვრება არაგუის შტატი, სამხრეთით მდებარეობს ვალენსიის ტბა, აღმოსავლეთით ესაზღვრება დიეგო-იბარას მუნიციპალიტეტი, ხოლო დასავლეთით გუაკარის მუნიციპალიტეტი. დედაქალაქი სან-ხოაკინი.

ჩრდილოეთით აღმართულია კორდილიერა-დე-ლა-კოსტას მთები, რომელიც სიმაღლეში აღწევს 550-1800 მ-ს. სამხრეთით გაშლილია დაბლობი ტერიტორიები (სიმაღლე 400-500 მ). მრავალფეროვანია ფაუნა. გვხვდება პეკარი, ირემი, ჯავშნოსანი და სხვა.