iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
რესან კონცელიძე (დაბადებული 1938)

რესან კონცელიძე (დ. 1 მარტი, 1938 — გ. 3 ნოემბერი, 2025) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი. 1961-1974 წლებში იყო თბილისის ელექტროვაგონშემკეთებელი ქარხნის ინჟინერ-კონსტრუქტორი, საქართველოს ალკკ ბათუმის საქალაქო კომიტეტის პირველი მდივანი, საკავშირო ალკკ ცენტრალური კომიტეტის ორგანიზატორი, საქართველოს ალკკ ცენტრალური კომიტეტის მდივანი, მეორე მდივანი, თბილისის ჩუღურეთის რაიონის სახალხო დეპუტატთა საბჭოს აღმასკომის თავმჯდომარე, სამგორის რაიკომის პირველი მდივანი, საქართველოს კპ ცენტრალური კომიტეტის განყოფილების გამგე, 1974-1985 წლებში იყო საქართველოს კვების მრეწველობის მინისტრი, 1985-1989 წლებში იყო საქართველოს სახელმწიფო აგროსამრეწველო კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე, 1989 წლიდან იყო საქართველოს მომხმარებელთა საზოგადოებების ცენტრალური კავშირის „ცეკავშირის“ გამგეობის თავმჯდომარე. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
იაპონოლოგია რუსეთში

იაპონოლოგიას რუსეთში მრავალწლიანი ისტორია აქვს.

ყველაზე ძველი გამოცემა, რომელიც იაპონოლოგიის საკითხებს ეძღვნებოდა და მოიცავდა სამეცნიერო პრობლემათა ფართო წრეს, იყო ეჟეგოდნიკ „იაპონიჲა“ , ქართულად წელიწდეული „იაპონია“. აღნიშნული ჟურნალი 1972 წლიდან გამოდის და მნიშვნელოვან პერიოდიკულ გამოცემას წარმოადგენს მთელი ქვეყნის მასშტაბით.

1994 წლიდან მოყოლებული სამეცნიერო ჟურნალი ეჟეგოდნიკ „იაპონიჲა“ პუბლიკაციების მომზადებით დაკავებულია ამავე წელს დაარსებული იაპონოლოგების ასოციაცია. იაპონოლოგების ასოციაციის მეთაურის დიმიტრი სტრელცოვის ინიციატივით 2008—2014 წლებში გაიმართა შვიდი სამეცნიერო კონფერენცია, რომლებიც მიეძღვნა თანადროულობის იაპონიას.

იაპონური ენის მასწავლებელთა ასოციაცია ლუდმილა ნეჩაევას თავმჯდომარეობით რეგულარულად ტარდება კონფერენციები იაპონური ენისა და სწავლების მეთოდიკის საკითხებზე.

რუსეთის სახელმწიფო ჰუმანიტარული უნივერსიტეტში ალექსანდრ მეშჩერიაკოვის მეთაურობით ტარდება ყოველწლიური კონფერენციები „იაპონიის ისტორია და კულტურა“ , რომელთა მუშაობის შედეგები ქვეყნდება აღმოსავლური კულტურების და ანტიკურობის ინსტიტუტის « »-ს შრომებში.

იაპონოლოგიის სამეცნიერო ცენტრები რუსეთში
გამოცემაში „სოვრემენნოე როსსიისკოე იაპონოვედენიე“ გამოჰყოფენ იაპონოლოგიურ კვლევათა შემდეგ ცენტრებს.

რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტი — ;
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი — ;
მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტთან არსებული აზიისა და აფრიკის ქვეყნების ინსტიტუტის იაპონური ფილოლოგიის და იაპონიის ისტორიისა და კულტურის კათედრები — ;
მოსკოვის სახელმწიფო საერთაშორისო ურთიერთობის ინსტიტუტის იაპონური ენისა კათედრა და აღმოსავლეთმცოდნეობის კათედრა — ;
მოსკოვის სახელმწიფო ჰუმანიტარული უნივერსიტეტის ლინგვისტიკის და აღმოსავლური კულტურებისა და ანტიკურობის ინსტიტუტი — ;
ნაციონალური კვლევითი უნივერსიტეტის „ეკონომიკის უმაღლესი სკოლის“ აღმოსავლეთმცოდნეობის სკოლა — ;
მოსკოვის საქალაქო პედაგოგიკური უნივერსიტეტის უცხო ენათა ინსტიტუტის იაპონური ენის კათედრა — ;
სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლური ფაკულტეტი — ;
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლურ ხელნაწერთა ინსტიტუტი — ;
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ანთროპოლოგიისა და ეთნოგრაფიის მუზეუმი — ;
სახელმწიფო ერმიტაჟი — ;
ნოვოსიბირსკის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთის განყოფილება — ;
ირკუტსკის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აზია-წყნარი ოკეანის კვლევათა ცენტრი — ;
წყნარი ოკეანის სახელმწიფო პედაგოგიური უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნებისა და ისტორიის ფაკულტეტი — ;
შორეული აღმოსავლეთის ფედერალური უნივერსიტეტის რეგიონალური და საერთაშორისო კვლევების სკოლის აღმოსავლური ინსტიტუტის იაპონოლოგიის კათედრა — ;
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის განყოფილების შორეული აღმოსავლეთის ხალხთა ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტთან არსებული იაპონიის ცენტრი — .
გაო სინძიანი

გაო სინძიანი (დ. 4 იანვარი, 1940) — საფრანგეთში მცხოვრები ჩინელი მწერალი, დრამატურგი, სცენარისტი, კრიტიკოსი, მთარგმნელი და მხატვარი. 2000 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ლიტერატურაში.

გაო ჩინურ ლიტერატურაში აბსურდის ფუძემდებელია. მისი პროზა ნაკლებად ცნობილია ჩინეთში, თუმცა ფართოდ აღიარებულია დასავლურ სამყაროში.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1940 წელს ძიანსის პროვინციის ქალაქ განძუოში, იაპონია-ჩინეთის მეორე ომის პერიოდში. მისი მამა ბანკის კლერკი იყო, დედა კი - ახალგაზრდული ორგანიზაცია -ს წევრი. ეს უკანასკნელი ომის წლებში თეატრში სამსახიობო მოღვაწეობას ეწეოდა. გაომ დედის ზეგავლენით ხატვის, წერისა და თეატრის მიმართ ინტერესი ბავშვობის ასაკიდანვე გამოამჟღავნა. სკოლის წლებში გაო აქტიურად ეცნობოდა დასავლური ლიტერატურის თარგმანებს, ასევე ბევრს ხატავდა და ძერწავდა. 1950 წელს გაოს ოჯახი ქალაქ ნანძინში გადავიდა საცხოვრებლად.

1957 წელს გაომ სკოლა დაამთავრა. მიუხედავად იმისა, რომ ნიჭიერი მხატვარი იყო, მან დედის რჩევით სწავლის გაგრძელება ცენტრალური ხელოვნების აკადემიის ნაცვლად ბეიჯინგის უცხოური ენების უნივერსიტეტში გადაწყვიტა.

1970-იანი წლების დასაწყისში, ჩინეთის კულტურული რევოლუციის პერიოდში გაოს დევნიდნენ როგორც ინტელექტუალს, რის გამოც იგი გარკვეული პერიოდის მანძილზე ქალაქგარეთ ცხოვრობდა, სამეურნეო საქმიანობას ეწეოდა და სოფლის სკოლაში ჩინური ენის მასწავლებლად მუშაობდა. რეპრესიულმა რეჟიმმა იგი იძულებული გახადა საკუთარი ხელნაწერებით სავსე ჩემოდანი დაეწვა. 1975 წელს მწერალს ბეიჯინგში ცხოვრების უფლება მისცეს.

1977 წლიდან გაო ჩინელ მწერალთა ასოციაციაში საერთაშორისო ურთიერთობების კომიტეტში მუშაობდა. 1979 წლამდე მას არ ჰქონდა ნაშრომების გამოქვეყნების და ქვეყნიდან გასვლის უფლება. 1979 წლის მაისში ის სხვა ჩინელ მწერლებთან ერთად პარიზს ეწვია. 1980 წლიდან გაომ ბეიჯინგის თეატრში პიესების დადგმა დაიწყო.

1986 წელს სინძიანის პიესა „სხვა ნაპირი“ ჩინეთის ხელისუფლებამ აკრძალა, რადგან იგი ღიად აკრიტიკებდა მთავრობის პოლიტიკას. ამის შემდეგ ჩინეთში გაოს არცერთი პიესა აღარ დადგმულა. 1987 წელს გაომ სამშობლო დატოვა და საფრანგეთში პოლიტიკური დევნილის სტატუსით დასახლდა. 1989 წელს ტიანმენის მოედანზე დემონსტრანტთა დარბევის შემდეგ მან ჩინეთის კომუნისტური პარტია დატოვა. აღნიშნული დემონსტაციათა სერიის შესახებაა მისი პიესა „გადახვეწილი“, რომლის გამოსვლის შემდეგაც ჩინეთში იგი რეჟიმის მოწინააღმდეგედ გამოაცხადეს და მისი ყველანაირი ნამუშევარი აკრძალეს. მწერალმა საფრანგეთის მოქალაქეობა 1998 წელს მიიღო.
გაიოზ კორძაძე

გაიოზ კორძაძე (დ. 19 მარტი, 1938, ჩოხატაური — გ. ოქტომბერი, 2016) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1966-1969 წლებში იყო პროფესიულ-ტექნიკური სასწავლებლის მასწავლებელი, 1969 წლიდან საქართველოს გიორგი ლეონიძის სახელობის ქართული ლიტერატურის სახელმწიფო მუზეუმის მეცნიერ-თანამშრომელი, განყოფილების გამგე, საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მასწავლებელი.1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ტრადიციონალისტთა გაერთიანება“.
ზაურ კოსტავა

ზაურ კოსტავა (დ. 27 იანვარი, 1953) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1970-1972 წლებში იყო „საქმთავარენერგოს“ ოზურგეთის სამშენებლო-სარემონტო სამმართველოს ბათუმის უბნის მუშა, ოსტატი. 1980-1986 წლებში იყო ტრესტ „საქკომუნსპეცმშენის“ ოზურგეთის სპეციალიზებულ სამშენებლო-სამონტაჟო სამმართველოს სამუშაოთა მწარმოებელი, უფროსი სამუშაოთა მწარმოებელი. 1986-1990 წლებში იყო ბუნების დაცვის ოზურგეთის სარაიონთაშორისო კომიტეტის უფროსი ინჟინერი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
პაატა კოღუაშვილი

პაატა კოღუაშვილი (დ. 5 სექტემბერი, 1956, ქუთაისი — გ. 7 ოქტომბერი, 2024) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1978–1988 წლებში იყო ნიადაგმცოდნეობის, აგროქიმიისა და მელიორაციის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, საქართველოს სახელმწიფო აგროსამრეწველო კომიტეტის მთავარი სამმართველოს წამყვანი ეკონომისტი, მთავარი ეკონომისტი, 1989 წლიდან იყო საქართველოს კოლმეურნეობათა საბჭოს გლეხურ/ფერმერულ/ მეურნეობათა სექტორის უფროსი. 1990–1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს სახალხო ფრონტი“.
იმრე კერტესი

იმრე კერტესი (დ. 9 ნოემბერი, 1929 – გ. 31 მარტი, 2016) — უნგრელი მწერალი. 2002 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ლიტერატურაში. მისი შემოქმედების ძირითადი თემებია ჰოლოკოსტი, დიქტატურული რეჟიმი და პიროვნული თავისუფლება. კერტესი პირველი უნგრელი ნობელის პრემიის ლაურეატია.

ცხოვრება და შემოქმედება
კერტესი 1929 წლის 9 ნოემბერს უნგრეთის დედაქალაქ ბუდაპეშტში ბურჟუაზიულ ებრაულ ოჯახში დაიბადა. როცა იგი 5 წლის იყო, მისი მშობლები, ლადისლავ და არანკა კერტესები ერთმანეთს გაეყარნენ, რის შემდეგაც იგი სკოლა-ინტერნატში სწავლობდა. 1940 წელს კერტესი საშუალო სკოლაში შევიდა, სადაც სპეციალურად ებრაელ მოსწავლეთათვის განკუთვნილ კლასში სწავლობდა.

მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, კერტესი უნგრელ ებრაელებთან ერთად ოსვენციმის და ბუხენვალდის საკონცენტრაციო ბანაკებში მოხვდა. დახვრეტისგან თავის დასაცავად 14 წლის კერტესი გერმანელებს არწმუნებდა, რომ 16 წლის მუშა იყო. 1945 წელს ბუხენვალდის საკონცენტრაციო ბანაკი გათავისუფლდა და კერტესი ბუდაპეშტში დაბრუნდა. და ჟურნალში რედაქტორად და მთარგმნელად დაიწყო მუშაობა. ხელისუფლებაში კომუნისტების მოსვლის შემდეგ კერტესი სამსახურიდან გაათავისუფლეს, რადგან მან უარი თქვა მათი რეჟიმის მხარდაჭერაზე. 1953 წლიდან კერტესმა შტატგარეშე ჟურნალისტური მოღვაწეობა დაიწყო. იგი თარგმნიდა სხვადასხვა გერმანულენოვანი მწერლების ნამუშევრებს, რომელთა შორის იყვნენ ფრიდრიხ ნიცშე, ზიგმუნდ ფროიდი, ლუდვიგ ვიტგენშტაინი და ელიას კანეტი. უნგრეთში დემოკრატიის დამყარების შემდეგ კერტესის ნამუშევრები ინგლისურ ენაზე ითარგმნა.

2004 წელს მწერალს გოეთეს სახელობის პრემია გადაეცა.

სიცოცხლის ბოლო წლებში კერტესს ჯანმრთელობის პრობლემები აწუხებდა. მას პარკინსონის დაავადების დიაგნოზი დაუსვეს. მწერალი 2016 წლის 31 მარტს ბუდაპეშტში გარდაიცვალა.
ანზორ კუდბა

ანზორ კუდბა (დ. 21 დეკემბერი, 1939) — ქართველი მწერალი, პოლიტიკოსი, ჟურნალისტი, საზოგადო მოღვაწე.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. სხვადასხვა დროს მუშაობდა ბათუმის სავაგონო დეპოს, რუსთავის აზოტოვანი სასუქების ქარხნის, რუსთავის მეტალურგიული ქარხნის მუშად, 1970 წლიდან იყო აჭარის რადიომაუწყებლობის კომიტეტის კორესპონდენტი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).

გამოქვეყნებული აქვს რომანები და მოთხრობების კრებულები.

ჯილდოები
ნიკო ლორთქიფანიძის სახელობის პრემია
ტბელ აბუსერისძის სახელობის პრემია
ქართული კულტურის ამაგდარის წოდება
ქართული კულტურის დამსახურებული მუშაკი
ბათუმის საპატიო მოქალაქე
აკაკი სურგულაძე

აკაკი სურგულაძე (დ. 24 ივნისი, 1913, შემოქმედი, ოზურგეთის მაზრა — გ. 1991) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1958), პროფესორი, მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1967), საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1974)

ბიოგრაფია
მონაწილეობდა მეორე მსოფლიო ომში. 1953-1957 და 1972-1976 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტის დეკანი. 1958 წლიდან იყო სსრკ-ის ისტორიის კათედრის გამგე. 1965 წლიდან მუშაობდა ისტორიის, არქეოლოგიის და ეთნმოგრაფიის ინსტიტუტში.

იკვლევდა და საუკუნეების საქართველოს და ამიერკავკასიის საზოგადოებრივი აზრის განვითარების, ეროვნული მოძრაობის, ერის და ქართველი ხალხის კონსოლიდაციის საკითხებს. იყო საქართველოს ისტორიის ნარკვევების რვატომეულის ტომის რედაქტორი და ძირითადი ავტორი, რის გამოც მიენიჭა სახელმწიფო პრემია (1982).

ნამუშევრები
ნარკვევები ქართველი ინტელიგენციის ისტორიიდან, თბილისი, 1980
ექვთიმე თაყაიშვილი, თბილისი, 1977
ივანე ჯავახიშვილი, თბილისი, 1976
ქართული საზოგადოებრივი აზრი საუკუნის მეორე ნახევარში, თბილისი, 1973
რუსეთის იმპერია საუკუნეში, თბილისი, 1973
ერის ცნებისა და რევოლუციამდელ საქართველოში ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ეტაპების შესახებ, თბილისი, 1970
ნიკოლოზ ბარათაშვილის ეპოქა, თბილისი, 1968
რუსეთი იმპერიალიზმის ეპოქაში, თბილისი, 1966
სოციალისტური რევოლუციის გამარჯვება ამიერკავკასიაში (1918-1921), ტ. 2, თბილისი, 1961
ბრძოლა სოციალისტური რევოლუციის გამარჯვებისთვის ამიერკავკასიაში (1917-1918), თბილისი, 1957
დავით კუპრეიშვილი

დავით კუპრეიშვილი (დ. 6 ივნისი, 1959) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1976-1978 წლებში იყო ტრესტ „რუსთავგაზის“ ზეინკალი, 1983-1984 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი სასამართლოს კონსულტანტი. 1984-1990 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის სახელმწიფოსა და სამართლის კვლევის ცენტრის მეცნიერ-თანამშრომელი. სრულიად საქართველოს მერაბ კოსტავას საზოგადოების წევრი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „სრულიად საქართველოს მერაბ კოსტავას საზოგადოება“.
სერგო სურგულაძე

სერგო სურგულაძე (დ. 7 მარტი, 1879, ასკანა, ოზურგეთის მაზრა — გ. 10 ივლისი, 1923, თიანეთი) — ქართველი რევოლუციონერი.

ბიოგრაფია
აქტიურად მონაწილეობდა გურიის გლეხთა გამოსვლებში 1905 წელს. 1906 წლიდან იყო რსდმპ-ის წევრი. შემდეგ მუშაობდა სამტრედიის ბოლშევიკურ ორგანიზაციაში. იყო არაერთხელ დაპატიმრებული. რუსეთის სამოქალაქო ომის დროს ციმბირში იყო პარტიზანული რაზმების ერთ-ერთი მეთაური. 1919 წლის მარტში არმიის ყრილობაზე აირჩიეს არმიის საბჭოს თავმჯდომარედ. იყო ასევე სამხედრო სასამართლოს თავმჯდომარე. მონაწილეობდა ციმბირში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარებაში. 1921 წელს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ დაბრუნდა საქართველოში. მუშაობდა თიანეთის მაზრაში, სადაც დაიღუპა ბრძოლის დროს.
გივი ლობჟანიძე

გივი ლობჟანიძე (დ. 10 ნოემბერი, 1952) — ქართველი პოლიტიკოსი და ქირურგი.

დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. 1975-1980 წლებში იყო ლაგოდეხის ცენტრალური რაიონული საავადმყოფოს ქირურგიული განყოფილების ექიმი-ორდინატორი, 1980 წლიდან იყო ამავე განყოფილების გამგე. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
თემურ ლორთქიფანიძე

თემურ ლორთქიფანიძე (დ. 10 იანვარი, 1949, ხონი — გ. 2021) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1972 წლიდან მუშაობდა სხვადასხვა ადგილებზე, 1982 წლიდან იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალის მასწავლებელი. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს წევრი 1991 წლიდან ( მაჟორიტარი).
ვასო იმერლიშვილი

ვასო იმერლიშვილი (დ. 27 სექტემბერი, 1999, სოფ. ჭანდარი, გურჯაანის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი), ჭაბუკებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული (2017, ბუდაპეშტი, უნგრეთი, +80 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2017, კატოვიცე, პოლონეთი, +80 კგ).

ძირითადი შედეგები
სეულის უნივერსიტეტი

სეულის უნივერსიტეტი (; , ) - უნივერსიტეტი კორეის რესპუბლიკის დედაქალაქ სეულში. უნივერსიტეტი 1946 წელს დაარსდა და ქვეყნის ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟული უნივერსიტეტია. სეულის უნივერსიტეტი შედგება სამი კამპუსისგან, 16 კოლეჯისგან, ერთი სადოქტორო სკოლისა და 9 პროფესიული მიმართულების სკოლისგან. უნივერსიტეტში სწავლობს 17,000 ბაკალავრი 11,000 მაგისტრანტი და დოქტორანტი. კორეის განათლების განვითარების ინსტიტუტის შეფასებით, ერთ სტუდენტზე გადათვლით სეულის უნივერსიტეტი კორეის ნებისმიერ სხვა უნივერსიტეტთან შედარებით მეტ ფულს ხარჯავს.
ქართველ მებრძოლ გმირთა მემორიალი

„ქართველ მებრძოლ გმირთა მემორიალი“ — სკულპტურული კომპლექსი საქართველოში, ქალაქ გორში. მდებარეობს გორის ციხის ძირში. შედგება წრიულად ქვის ბლოკებზე მჯდარი 8 მებრძოლის ქანდაკებისაგან. თავდაპირველად განთავსდა ვაკის პარკში, უცნობი ჯარისკაცის საფლავის გარშემო (მოპირდაპირედ, 4–4). 2009 წელს მოხდა მემორიალის გორში გადატანა.
გორის ადმინისტრაციული შენობა

გორის ადმინისტრაციული შენობა — გორის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს ადმინისტრაციული შენობა. აშენებულია 1952 წელს, სტალინის გამზირისა და ი. ჭავჭავაძის ქუჩის გადაკვეთაზე არსებულ ცენტრალურ მოედანზე. არქიტექტორები — მიხეილ შავიშვილი, ზ. ცქიტიშვილი. მისამართი — სტალინის გამზირი №16. კლასიკური სტილის შენობაა, აქვს 3 სართული და სარდაფი. ფასადის მხარეზე გამოწეულია ფლიგელები და დაგვირგვინებულია მინის გუმბათით. მთავარ კორპუსს ფასადის ცენტრში გასდევს პორტიკი. სართულშუა სარტყელი პორტიკს ყოფს ორ იარუსად: სართულის ცენტრალური შესასვლელი გადაწყვეტილია პარადული კიბეებისა და არკადის სახით, სართული ტერასითა და 8-სვეტიანი კოლონადით შენობის მთელ სიმაღლემდე. სვეტები დანაწევრებულია კანელურებით და დაგვირგვინებულია ბეტონის კაპიტელებით. შენობას მთელ სიგრძეზე გასდევს რელიეფური ლავგარდანი. ფასადის მხარეს განთავსებულია აივნები. ფანჯრის ღიობები მორთულია ორნამენტებით. კედლები ტუფისაა, მოპირკეთებულია ეკლარის ქვით. 2008 წლის 3 აპრილს მიენიჭა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი. შენობის წინ იდგა იოსებ სტალინის ძეგლი.
ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტი

ჯორჯტაუნის უნივერსიტეტი — კერძო კვლევითი უნივერსიტეტი ამერიკის შეერთებულ შტატებში, დედაქალაქ ვაშინგტონის გარეუბანში. უნივერსიტეტი 1789 წელს დააარსა ეპისკოპოსმა ჯონ ქეროლმა. ჯორჯტაუნი არის უძველესი კათოლიკური იეზუიტური უმაღლესი სასწავლო დაწესებულება ამერიკაში. მიუხედავად იმისა, რომ სასულიერო პირები მონაწილეობდნენ საუნივერსიტეტო ცხოვრებაში 1805 წლიდან, მისი ადმინისტრაცია ეკლესიისგან ყოველთვის დამოუკიდებელი იყო.
აკაკი მათიაშვილი

აკაკი მათიაშვილი (დ. 16 იანვარი, 1932 — გ. 7 იანვარი, 2006) — ქართველი პოლიტიკოსი.

1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველოდან“, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
იაკობ გოგებაშვილის ბიუსტი გორში

იაკობ გოგებაშვილის ბიუსტი გორში — ქართველი საზოგადო მოღვაწის, „დედა ენის“ შემდგენელ იაკობ გოგებაშვილის ბიუსტი შიდა ქართლის ქალაქ გორში. მდებარეობს სტალინის გამზირისა და დიმიტრი ამილახვრის ქუჩების გადაკვეთის ადგილთან. ბიუსტის სიმაღლეა 70 სმ. ჩამოსხმულია ბრინჯაოსაგან. აღმართულია ცილინდრული ფორმის კვარცხლბეკზე, რომელიც დგას დაბალ კვადრატულ ბაზისზე.
ნუგზარ მამალაძე

ნუგზარ (ხუტა) მამალაძე (დ. 11 ნოემბერი, 1947, ჩოხატაური) — ქართველი ინჟინერ-ელექტრიკოსი და პოლიტიკური მოღვაწე.

ბიოგრაფია
1970 წელს დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის მექანიზაცია-ელექტროფიკაციის ფაკულტეტი. იყო გაერთიანება „საქსოფლტექნიკის“ უფროსი ინჟინერი, საქსოფლტექნიკის გარდაბნის რაიონული გაერთიანების უფროსი ინჟინერი, მთავარი ინჟინერი, მმართველი, აგროკომბინატის გენერალური დირექტორი, გარდაბნის რაიონის გამგეობის თავმჯდომარე.

1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, პოლიტიკური ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი (სმკ)“.
ნოშრევან მამულაძე

ნოშრევან მამულაძე (დ. 5 სექტემბერი, 1948 — გ. 20 აპრილი, 2026) — ქართველი პოლიტიკოსი.

დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1971-1984 წლებში იყო სახელმწიფო ბანკის ხულოს განყოფილების ინსპექტორი, ამავე რაიონის სოფლის მეურნეობის სამმართველოს უფროსი ეკონომისტი, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს უფროსი ეკონომისტ-ფინანსისტი, ამავე სამინისტროს კოლმეურნეობების საქმეთა მართვის განყოფილების უფროსი, საქართველოს კომუნისტური პარტიის ხულოს რაიკომის განყოფილების გამგე, 1984 წლიდან ხულოს სახალხო დეპუტატთა რაიონული საბჭოს აღმასკომის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე, აგროსამრეწველო გაერთიანების თავმჯდომარე.

1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი).
ლიანა არეშიძე

ლიანა არეშიძე (დ. 6 ნოემბერი, 1953, თბილისი) — საბჭოთა რუსი ფილოლოგი და ისტორიკოსი-აღმოსავლეთმცოდნე, იაპონოლოგი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა კანდიდატი, ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი, მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აზიისა და აფრიკის ინსტიტუტის იაპონიის ისტორიისა და კულტურის კათედრის პროფესორი, იაპონური ლინგვისტური ცენტრის დირექტორი მოსკოვში.

თემები
ევროპულ ნასესხობათა ასიმილაციის საკითხისათვის თანამედროვე იაპონურ ენაში —
90-იანი წლების იაპონია: პესიმიზმი აყვავების ფონზე —
იაპონია : ნაციონალური უსაფრთხოების კონცეფცია —
ძველი და ახალი ფაქტები „კურილის პრობლემის“ შესახებ რუსეთ-იაპონიის ურთიერთობებში —
ენა - ურთიერთობათა ინდიკატორი —
აშშ და აღმოსავლეთი აზია: ბრძოლა ახალი წესრიგისათვის —
იაპონური ნაციონალიზმი: იდეოლოგია და პოლიტიკა —
თანამედროვე იაპონური ეტიკეტი : მრავალფეროვნება ჰარმონიაში —
აღზრდა იაპონურად: იაპონელი დედების 63 წესი —
ეკონომია იაპონურად: ფულის მართებულად ხარჯვის ხელოვნება —
თანამედროვე იაპონიაში სახელმწიფო ნაციონალიზმის აღმასვლა: გავლენა იაპონია-რუსეთის ურთიერთობათა მდგომარეობაზე //
სსრკ სან-ფრანცისკოს სამშვიდობო კონფერენციაზე 1951 წელს: ეროვნული ისტორიის გასათვალისწინებელი გაკვეთილები —
რუსეთის მიმართ არსებული იაპონიის ტერიტორიული პრეტენზიები როგორც საბაბი ბუნებრივი რესურსებისათვის ბრძოლაში —
პიროვნების „იკუძა“-დ ჩამოყალიბების იაპონური სისტემა: მოზარდი თაობის აღზრდის საიდუმლოებები. —
სანტიაგო რამონ-ი-კახალი

სანტიაგო რამონ-ი-კახალი (; დ. 1 მაისი, 1852, პეტილია-დე-არაგონი, ესპანეთი, — გ. 17 ოქტომბერი, 1934, მადრიდი) — ესპანელი ექიმი და ჰისტოლოგი, თანამედროვე ნეირობიოლოგიის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში ნობელის პრემიის ლაურეატი (1906, კამილო გოლჯისთან ერთად).
ბიოგრაფია
სანტიაგო რამონ-ი-კახალი დაიბადა ნავარის პროვინციის ქალაქ პეტილია-დე-არაგონში. მამა ანატომიის მასწავლებელი იყო. ბავშვობაში დაუმორჩილებელი და წინააღმდეგობრივი ხასიათით გამოირჩეოდა. ამასთანავე გატაცებული იყო ხატვით და ტანვარჯიშით. მედიცინის მიმართ ინტერესი მამამ გაუღვივა, როდესაც ადამიანის ძვლოვანი ნაშთების ჩანახატების გაკეთება სთხოვა. 1873 წელს დაამთავრა სარაგოსის უნივერსიტეტი. 1874-1875 წლებში სამხედრო ექიმად ახლდა ესპანეთის არმიის ექსპედიციას კუბაზე.

ესპანეთში დაბრუნების შემდეგ, 1875 წლიდან მუშაობდა იმავე უნივერსიტეტში სამედიცინო ფაკულტეტის ასისტენტად. შემდეგ იყო ვალენსიის უნივერსიტეტის აღწერითი ანატომიის პროფესორი (1884-1887), ბარსელონისა (1887-1892) და მადრიდის (1892-1922) უნივერსიტეტების ჰისტოლოგიისა და პათოლოგიური ანატომიის პროფესორი. მისი ადრეული ნაშრომები ანთების მექანიზმებს, ქოლერის მიკრობიოლოგიას და ეპითელური ქსოვილის ჰისტოლოგიას ეძღვნებოდა. მოგვიანებით მან გააუმჯობესა ნერვული ქსოვილის შეღებვის კამილო გოლჯის მიერ მოწოდებული ვერცხლის ნიტრატის მეთოდი (1903) და შეიმუშავა ოქროთი შეღებვის წესი (1913). ამ მეთოდების გამოყენებით რამონ-ი-კახალმა შეძლო ნერვული უჯრედის (ნეირონის) დიფერენცირება სხვა ტიპის უჯრედებისგან, მათი სტრუქტურის და თავის ტვინის რუხ ნივთიერებასა და ზურგის ტვინში ნეირონული კავშირების ანატომიის შესწავლა. საკუთარ დაკვირვებებს თან ურთავდა მის მიერვე შესრულებულ დეტალურ ანატომიურ ილუსტრაციებს. ამგვარად, გოლჯისა და რამონ-ი-კახალის ნაშრომების საფუძველზე დადგინდა, რომ ნეირონი ნერვული ქსოვილის ძირითადი სტრუქტურული ერთეულია, რისთვისაც მათ 1906 წელს ნობელის პრემია მიენიჭათ. რამონ-ი-კახალი ამ ჯილდოს პირველი ესპანელი ლაურეატი გახდა.

1899 წელს რამონ-ი-კახალი ჰიგიენის ეროვნული ინსტიტუტის დირექტორი გახდა, 1920 წელს კი ესპანეთის მეფე ალფონსო -ის ხელშეწყობით მადრიდში დააფუძნა ბიოლოგიური კვლევების ლაბორატორია, რომელსაც შემდგომში კახალის ინსტიტუტი ეწოდა. იქ რამონ-ი-კახალი სიცოცხლის ბოლომდე მუშაობდა. გარდაიცვალა 1934 წელს, 82 წლის ასაკში.

მემკვიდრეობა
რამონ-ი-კახალის მთავარი დამსახურება ნეიროანატომიაში მისი გამოკვლევებია. მის მრავალრიცხოვან ნაშრომებს შორის აღსანიშნავია „ნერვული სისტემის დეგენერაცია და რეგენერაცია“ (ესპ. , 2 ტომად, 1913-1914). კახალმა ექსპერიმენტულად აჩვენა, რომ ნერვულ უჯრედებს შორის ურთიერთკავშირს არა ანატომიური უწყვეტობა (როგორც ამას იმ დროს არსებული „რეტიკულური თეორია“ ამტკიცებდა), არამედ ნაპრალებით გამოყოფილი მომიჯნავე ნეირონები ქმნიდა. თავად გოლჯი რეტიკულური თეორიის დამცველი და კახალის ოპონენტი იყო. მომიჯნავე ნეირონების კავშირების კახალის მიერ მოწოდებულ მოდელს მოგვიანებით ჰაინრიხ ვალდაიერმა ნეირონული თეორია უწოდა და თანამედროვე ნეირომეცნიერების ერთ-ერთ ფუძემდებლურ კონცეფციად ითვლება. კახალს ეკუთვნის ასევე აქსონის ზრდის კონუსის აღმოჩენა. მის სახელს ატარებს კუჭ-ნაწლავის სისტემაში მის მიერვე აღმოჩენილი უჯრედების ახალი ტიპი — კახალის ინტერსიტიციული უჯრედები.
ვახტანგ ლაბაძე

ვახტანგ ლაბაძე (დ. უცნობია) — ქართველი სპორტსმენი (მკლავჭიდი), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2016, ბუქარესტი, რუმინეთი, 75 კგ), ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატი (2019, კონსტანცა, რუმინეთი, 80 კგ), ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2018, სოფია, ბულგარეთი, 80 კგ).

ძირითადი შედეგები