iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მიკოლაივის ოლქი

მიკოლაივის ოლქი — ოლქი უკრაინაში.
შეიქმნა 1937 წლის 22 სექტემბერი. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ ნაწილში. შავიზღვისპირა დაბლობზე მდინარე სამხრეთ ბუგის ქვედა წელის აუზში.
მისი ადმინისტრაციული ცენტრია მიკოლაივი. ოლქის ფართობია 24,600 კმ². 2006 წლის აღწერით, ოლქის მოსახლეობა შეადგენს 1,217,103 კაცს.
მას ესაზღვრება: ოდესის, ხერსონის, კიროვოჰრადის და დნიპროპეტროვსკის ოლქები.
დედაქალაქი — 1 (მიკოლაივი)
რაიონები — 19;
დასახლებები — 922;
სოფლები — 896;
ქალაქები — 26;
სასოფლო საბჭოები — 287.

ისტორია
1937 წ. 22 სექტემბერს სსრკ-ს ცკ-მა მიიღო დადგენილება ხარკივის, კიევის, ვინიციის და ოდესის ოლქების შემცირების შესახებ. ოდესის ოლქი გაყოფილ იქნა ოდესისა და მიკოლაივის ოლქებად.

მიკოლაივის ოლქში შევიდა 3 საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი — მიკოლაივი, ხერსონი და კიროვო (ახლა კროპივნიცკი), ასევე 38 რაიონი, მათ შორის 29 რაიონი ოდესის ოლქიდან და 9 — დნიპროპეტროვსკის ოლქიდან.

1939 წ.10 იანვარს კიროვოჰრადის ოლქის შექმნისას, მის შემადგენლობაში მიკოლაივის ოლქიდან გადავიდა ქალაქი კიროვოჰრადი და 13 რაიონი.

ფაშისტური ოკუპაციის დროს მიკოლაივის ოლქი გაყოფილი იყო გერმანიასა და რუმინეთს შორის. დასავლეთის რაიონები შევიდნენ რუმინეთის დნესტრისპირეთის გუბერნიის გოლტიანსკისა და ოჩაკოვის პოვიტებში, რაიონები რომლებიც მდინარე სამხრეთ ბუგის აღმოსავლეთით იყო შევიდა მიკოლაივისა და ტავრიის გენერალურ ოლქებში.

1944 წ. 30 მარტს შეიქმნა ხერსონის ოლქი, რის გამოც ნიკოლაევის ოლქიდან გადავიდა ქალაქი ხერსონი და 13 რაიონი. ამავე დროს ოდესის ოლქიდან მიკოლაივის ოლქს გადაეცა 5 რაიონი.

1954 წ. 17 თებერვალს მიკოლაივის ოლქს კიდევ გადაეცა ოდესის ოლქიდან 5 რაიონი. სამმა შეიცვალა საზღვრები მიკოლაივის ოლქის შიგნით, ზოგი რაიონი ქრებოდა და ზოგი ახალი ჩნდებოდა.

რელიეფი
ღრმად ხმელეთში იჭრება დნეპრო-ბუგის, ბერეზანის და ტილიგულის ლიმანები. ოლქის ტერიტორიაში შედის კუნძული ბერეზანი და კინბურნი. ოლქის თითქმის მთელი ტერიტორია წარმოადგენს სტეპებს, დაბლობს რომელიც სამხრეთისაკენაა დახრილი. ჩრდილოეთ ნაწილში გადაჭიმულია პოდოლის მაღლობი (მდ. სამხრეთ ბუგის მარჯვენა სანაპიროს) და დნეპრის მაღლობი (მარცხენა სანაპირო).

მდინარეები და ტბები
ოლქის ტერიტორიაზე არსებობს 85 მდინარე მიახლოებით 10 კმ.
მთავარი მდინარეა - სამხრეთ ბუგი და მისი შენაკადები: ინგული, კოდიმა,
ჩიჩიკლია, სინიუხა, მერტვოვოდი, გნილი იალანეცი.
მდინარე ინგულეცი და ვისუნი ეკუთვნიან დნეპრის აუზს. ბერეზანი - ჩაედინება ბერეზანის ლიმანში შავი ზღვის აუზში.
მოწყობილია 1108 ხელოვნური ტბა და 44 წყალსაცავი.

ადმინისტრაციული მოწყობა
ოლქის შემადგენლობაში შედის 19 რაიონი, 5 საოლქო დაქვემდებარების ქალაქი, 4 რაიონული დაქვემდებარების ქალაქი, 17 სოფელი, 821 დასახლებული სასოფლო პუნქტი.

მოსახლეობა
2013 წლის 1 იანვარის მდგომარეობით მოსახლეობა შეადგენდა 1173,5 ათასი ადამიანს, მათ შორის 796,1 ათასი ქალაქის მოსახლეობაა, 377,4 ათასი — სოფლის მოსახლეობა. დემოგრაფიული პროცესების შედეგად ოლქის მოსახლეობა ბოლო ერთი წლის განმავლობაში შემცირდა 4,7 ათასი ადამიანით. მათ შორის ბუნებრივი კლებით 3,8 ათასი ადამიანი, ხოლო მიგრაციით  — 0,9 ათასი ადამიანი.

2012 წელს დარეგისტრირდა 13515 დაბადებული, რაც 486 ბავშვით მეტია 2011 წელთან შედარებით. ტრადიციულად ბიჭები მეტია, ვიდრე გოგონები, 100 დაბადებულ გოგოზე მოდის 109 ბიჭი.
ოდესის ოლქი

ოდესის ოლქი — ოლქი სამხრეთ-დასავლეთ უკრაინაში; შავი ზღვის ჩრდილოეთ სანაპიროზე; დედაქალაქი ოდესა. 2013 წლის მონაცემებით, ოლქის მოსახლეობა 2 392 487 მილიონ ადამიანს შეადგენს.

2015 წლის 30 მაისს, უკრაინის პრეზიდენტმა პეტრო პოროშენკომ ოდესის ოქლის გუბერნატორად საქართველოს მე-3 პრეზიდენტი მიხეილ სააკაშვილი დანიშნა. სააკაშვილი თანამდებობას 2016 წლის 9 ნოემბრამდე იკავებდა.
საბუდარელი ჭაბუკი

„საბუდარელი ჭაბუკი“ — 1957 წლის ქართული საბჭოთა ფილმი. რეჟისორი შოთა მანაგაძე. პირველი ჩვენება საკავშირო ეკრანებზე შედგა 1958 წლის 7 ივლისს.

სიუჟეტი
მთებში მიკარგული მოუსავლიანი სოფლის, საბუდარას მკვიდრნი სახლ-კარს ტოვებენ და ბარში სახლდებიან. მშობლიურ კერას მხოლოდ მეთუნე საჩინო ვერ ელევა. საჩინოს ვაჟი გოგიტა სახლიდან იპარება და მონატრებული შეყვარებულის, თებროლეს მოსაძებნად ქალაქში ჩადის. გოგიტა ავტოქარხანაში იწყებს მუშაობას. თებროლეს მშობლებს უნდათ, ქალიშვილი უშანგის მიათხოვონ, რომელიც დიდი კაცი ჰგონიათ. გოგიტა ქალიშვილს მატყუარა უშანგის ჩამოაშორებს და ცოლად შეირთავს. შვილის ქორწილის შემდეგ სოფელ საბუდარას მისი უკანასკნელი მკვიდრი, მეთუნე საჩინოც ემშვიდობება.

როლებში
ბელა მირიანაშვილი — თებროლე
იმედა კახიანი — გოგიტა
გივი თოხაძე — უშანგი
სესილია თაყაიშვილი — ელპიტე
მერი კანდელაკი — ნინო
გრიგოლ ტყაბლაძე — საჩინო
იპოლიტე ხვიჩია — ალმასხანი
ზურაბ (კუკური) ლაფერაძე — გიორგი
აკაკი კვანტალიანი
კაპიტონ აბესაძე
სოსო ლაღიძე — ვალიკო
მარიამ მდივანი
ნოდარ მგალობლიშვილი — გოგიტას მეზობელი
ნოდარ ფირანიშვილი — კოტე
გიგა...

გიგა... ( 9 (1 000 000 000, მილიარდი) ამოსავალ ერთეულს.

წარმოშობილია ბერძნულიდან — (გიგანტი).

1960 წელს ზომა-წონის მეთერთმეტე გენერალურ კონფერენციაზე ოფიციალურად იქნა მიღებული ჯერადი ერთეულის თავსართად.

მაგალითები
1 გიგაბაიტი = 109 ბაიტი = 1 000 000 000 ბაიტი.
1 გიგავატი = 109 ვატი = 1 000 000 000 ვატი.
1 გიგამეტრი = 109 მეტრი = 1 000 000 000 მეტრი = 1 მლნ კმ.
პეტა...

პეტა... ( 15 (1 000 000 000 000 000, კვადრილიონი) ამოსავალ ერთეულს.

წარმოშობილია ბერძნულიდან — (ხუთი), რადგან 10005 ექვივალენტურია.

1975 წელს ზომა-წონის მეთხუთმეტე გენერალურ კონფერენციაზე ოფიციალურად იქნა მიღებული ჯერადი ერთეულის თავსართად.

მაგალითები
მასის და ენერგიის ექვივალენტობა შეადგენს 89 876 პეტაჯოული მატერიის ერთ კილოგრამზე.
1 სინათლის წელი = 9 461 პეტამეტრი.
ექსა...

ექსა... ( 18 (1 000 000 000 000 000 000, კვინტილიონი) ამოსავალ ერთეულს.

წარმოშობილია ბერძნულიდან — (ექვსი), რადგან 10006 ექვივალენტურია.

1975 წელს ზომა-წონის მეთხუთმეტე გენერალურ კონფერენციაზე ოფიციალურად იქნა მიღებული ჯერადი ერთეულის თავსართად.

მაგალითები
1 ექსაელექტრონვოლტი = 1018 ელექტრონვოლტი = 0.1602 ჯოული.
ზეტა...

ზეტა... ( 21 (1 000 000 000 000 000 000, სეკსტილიონი) ამოსავალ ერთეულს.

წარმოშობილია ბერძნულიდან — (შვიდი), რადგან 10007 ექვივალენტურია. სანამ მოხდებოდა ამ თავსართის სახელწოდების მიღება გამოყენებაში იყო თავსართი ჰეპტა, რომელიც მიღებული იყო ასევე ბერძნული სიტყვიდან . ამჟამად გამოყენებიდან ამოღებულია.

1991 წელს ზომა-წონის მეცხრამეტე გენერალურ კონფერენციაზე ოფიციალურად იქნა მიღებული ჯერადი ერთეულის თავსართად.
იოტა...

იოტა... ( 24 (1 000 000 000 000 000 000 000 000, სეპტილიონი) ამოსავალ ერთეულს.

წარმოშობილია ბერძნულიდან — (რვა), რადგან 10008 ექვივალენტურია.

1991 წელს ზომა-წონის მეცხრამეტე გენერალურ კონფერენციაზე ოფიციალურად იქნა მიღებული ჯერადი ერთეულის თავსართად.

მაგალითები
დედამიწის მასა — 5973,6 იოტაგრამი.
მზის საერთო სიმძლავრე — 383 იოტავატი.
იოქტო...

იოქტო… ( 8 ექვივალენტია. 2009 წლისთვის იოქტო ითვლება ყველაზე მცირე მიღებულ თავსართად სი სისტემაში.

1991 წელს ზომა-წონის მეცხრამეტე გენერალურ კონფერენციაზე ოფიციალურად იქნა მიღებული ჯერადი ერთეულის თავსართად.

მაგალითები
ერთი ელექტრონის მასა: 0.000911 იგ;
ერთი პროტონის მასა: 1.6726 იგ;
ერთი ნეიტრონის მასა: 1.6749 იგ.
კიევის ოლიმპიური სტადიონი

კიევის ოლიმპიური სტადიონი, ოფიციალურად ეროვნული სპორტული კომპლექსი „ოლიმპიისკი“ — სტადიონი კიევში, უკრაინაში. კიევის ოლიმპიური სტადიონი უკრაინაში უდიდესი, ხოლო აღმოსავლეთ ევროპაში სიდიდით მეორე სტადიონია (მოსკოვის ლუჟნიკის შემდეგ). არის კიევის „დინამოსა“ და უკრაინის ეროვნული ნაკრების საშინაო მოედანი. იტევს 70,050 მაყურებელს.

უმასპინძლა ევრო 2012-ის მატჩებს.
სტეფანია ფერნანდესი

სტეფანია ფერნანდეს კრუპი (; დ. 4 სექტემბერი, 1990) — ფოტომოდელი ვენესუელიდან, მის ვენესუელა 2008 და მის სამყარო 2009.

ბიოგრაფია
სტეფანია ფერნანდეს კრუპი დაიბადა მერიდაში, ემიგრანტების ოჯახში, მისი წინაპრები გალისიაში, უკრაინასა და პოლონეთში ცხოვრობდნენ.

2008 წელს ტრუხილიოს შტატიდან იგი მის ვენესუელაზე წარადგინეს. 2008 წლის 10 სექტემბერს მიიღო ტიტული მის ვენესუელა 2008. მისი წინამორბედი დაიანა მენდოზა იყო, რომელიც 2008 წელს ასევე მის სამყარო გახდა. 2009 წელს თავისი სამშობლო წარადგინა მის სამყაროზე და პირველი ადგილი დიკავა.
სამსონის შადრევანი (კიევი)

სამსონის შადრევანი ან ფელიციალი (უკრ.: , ), უკრაინული ბაროკოს სტილის შადრევანი კიევის პოდილის რაიონში. შადრევანი საუკუნეში ააგეს, თუმცა ბოლშევიკებმა იგი 1934 (თუ 1935) წელს დაანგრიეს. აღდგენილ იქნა 1981 წელს კიევის რუსეთის 1500 წლისთავზე.

ისტორია
ლომთან მორკინალი სამსონის პირველი ქანდაკება ამ ადგილას 1749 წელს გაჩნდა. ქანდაკება არქიტექტორი ივანე გრიგოროვიჩ-ბარსკის პროექტით შეიქმნა წყალმომარაგების ახალი სისტემის გაყვანასთან ერთად. ეს კიევში პირველი წყალგაყვანილობა იყო. თუმცა წყლის რეზერვუარი ამ ადგილას ჯერ კიდევ კიევის რუსეთის პერიოდიდან არსებობდა. წყალი მასში ხის მილებით მოედინებოდა, ხოლო პოდოლის მცხოვრებლები მას საკუთარი საჭიროებებისთვის იყენებდნენ. იმ პერიოდში, როდესაც ევროპაში მოდაში შემოვიდა ცენტრალური მოედნების ქანდაკებებიანი შადრევნებით მორთვა, კიეველებმაც გადაწყვიტეს საკუთარი რეზერვუარის მცირე შადრევნით გალამაზება. შადრევანი წრიულ როტონდაში მოაქციეს. მასში დადგეს ანგელოზის ხის ქანდაკება ხელში თასით, რომლიდანაც წყალი გადმოედინებოდა. როტონდის თავზე გაჩნდა კიდევ ერთი ანგელოზის ფიგურა, რომელსაც ქარი ატრიალებდა. ამ პავილიონს "ფელიციონს" უწოდებდნენ. დღესასწაულების დღეებში შადრევნის წყალს სამღვდელოება აკურთხებდა, ხოლო როტონდის სვეტებს ხის ტოტებით რთავდნენ. ბიბლიურ გმირს მკერდზე ჯვრებს ჰკიდებდნენ, რათა მას ქალაქი უბედურებისგან დაეცვა. საუკუნის ბოლოს როტონდის სახურავზე მზის საათი დააყენეს, თუმცა საათი პავილიონთან ერთად პოდოლში 1811 წელს მომხდარმა გრანდიოზულმა ხანძარმა გაანადგურა. როტონდა მალევე აღადგინეს, თუმცა უკვე უსაათოდ.

1934 წელს ყველასთვის საყვარელი შადრევანი მოულოდნელად დაშალეს. გადმოცემით, ეს შემთხვევით მოხდა. რომელიღაც დღესასწაულის წინ ერთ-ერთ ადგილობრივ მმართველს სამსონთან ნაგვის გროვა დაუნახავს და უბრძანებია: "მოაშორეთ!" ხელქვეითებმა გადაწყვიტეს, რომ მოშორების ბრძანება შადრევანს ეხებოდა და ამგვარად პოდოლზე შადრევანი გაქრა.

ახალი ცხოვრება "სამსონმა" ნახევარი საუკუნის შემდეგ მიიღო. კიევის რუსეთის 1500 წლის ზეიმის აღსანიშნავად ძველის ნიმუშად ამ ადგილას იგივე შადრევანი ააგეს. ეს შადრევანი დღეს პოპულარული ადგილია, როგორც ადგილობრივთა, ისე ქალაქის სტუმართა შორის.
რუსული ფუტურიზმი

რუსული ფუტურიზმი (რუს. ) — რუსული ავანგარდის ერთ-ერთი მიმართულება; ტერმინი, რომელიც გამოიყენება რუს პოეტთა, მწერალთა და მხატვართა იმ ჯგუფის აღსანიშნავად, რომელთაც ტომაზო ფილიპო მარინეტის მანიფესტის პრინციპები მიიღეს.

რუსული ფუტურიზმი სავარაუდოდ დაიბადა 1912 წელს, როდესაც მოსკოვში მცხოვრებ მწერალთა ჯგუფმა 1910 წელს დააარსა ჰილეია (რუს.: []) დავიდ ბურლიუკისა და მისი ძმების საკუთარ მამულთან ხერსონში, რომელსაც მყისვე შეუერთდა ვასილი კამენეცკი და ველიმირ ხლებნიკოვი, ხოლო ალქსეი კრუჩენიხი და ვლადიმირ მაიაკოვსკი 1911 წელს) გამოსცა მანიფესტი სათაურით "სილა საზოგადოების გემოვნების სახეში". მიუხედავად იმისა, რომ ზოგადად ჰილეია რუსული ფუტურიზმის ყველაზე გავლენიან ჯგუფად ითვლება, სხვა ცენტრები ჩამოყალიბდა სანქტ-პეტერბურგში (იგორ სევერიანინის "ეგო-ფუტურისტები"), მოსკოვში ("ცენტრიფუგა", ბორის პასტერნაკთან ერთად), კიევში, ხარკოვსა და ოდესაში.
სილამაზის კონკურსი

სილამაზის კონკურსი — შოუ, რომელშიც მონაწილეობას იღებენ პროფესიონალი მოდელები ან უბრალოდ ლამაზი გოგონები და ვაჟები. ღონისძიების ბოლოს ჟიურის შეფასებით საუკეთესო მონაწილე ვლინდება.

პირველი სილამაზის კონკურსი 1888 წლის 19 სექტემბერს ბელგიაში, ქალაქ სპაში, ჩატარდა (მანდილოსნებისთვის). 350 კანდიდატიდან ფინალში მარტო 21 კონკურსანტი მოხვდა. ფინალისტებს დახურულ კარს მიღმა მხოლოდ მამაკაცებისგან შემდგარი ჟიური ”ათვალიერებდა”. გამარჯვებული გახდა 18 წლის ბერტა საუქრატი გვადელუპიდან, რომელმაც ჯილდოდ 5000 ფრანკი მიიღო.

ქალთა საერთაშორისო კონკურსები
გრანდ სლემის დონე:
მის მსოფლიო
მის სამყარო
მის გრანდ ინტერნეიშენელი
მის ინტერნეიშენელი
მისის სუპრანეიშენელი
სხვები:
მის ევროპა
მის დედამიწა
მის გლობო
მის 
მისის მსოფლიო
მისის გლობო
მისის ევროპა

მამაკაცთა საერთაშორისო სილამაზის კონკურსები
მისტერ მსოფლიო
მისტერ ინტერნეიშენელი
ეტა-აკვარიდები

-აკვარიდები — მეტეორთა ნაკადი, რომელიც დაკავშირებულია ცნობილ ჰალეის კომეტასთან. თავისი სახელწოდება მიიღო მისი რადიანტის მდებარეობით მერწყულის თანავარსკვლავედში- , ერთ-ერთ მის ყველაზე კაშკაშა ვარსკვლავ მერწყული

ხილვადია აპრილის ბოლო რიცხვებიდან მაისის დასაწყისამდე, ყოველწლიურად, მისი აქტიურობის პიკია 4 მაისი (ამიტომაც დამატებით მაისის აკვარიდებსაც უწოდებენ). ხილვადობისთვის საუკეთესო დრო არის დილის საათები ქალაქების ნათების მოშორებით.

-აკვარიდები - არც ისე მდიდარი ნაკადია; მაქსიმუმში 10-15 მეტეორს საათში დააფიქსირებთ.
კიბორჩხალსახის ნისლეული

კიბორჩხალისებრი ნისლიანობა ( 1, 1952) — ნისლეული კუროს თანავარსკვლავედში, რომელიც ზეახალი ვარსკვლავის ნარჩენს წარმოადგენს. მდებარეობს 6500 სინათლის წლის მანძილზე დედამიწიდან. მისი დიამეტრი 6 სინათლის წელს შეადგენს და ფართოვდება 1000 კმ/წ სისწრაფით. ნისლეულის ცენტრში მდებარეობს ნეიტრონული ვარსკვლავი.

აღმოჩენის ისტორია
„კიბორჩხალსახის ნისლეული“ წარმოადგენს ზეახალი ვარსკვლავის ნარჩენებს რომელიც არაბული და ჩინური წყაროებით აფეთქდა 1054 წლის 4 ივლისს. აფეთქების ნათების ხილვა შესაძლებელი იყო შეუიარაღებელი თვალით და დღის ნათების მიუხედავად 23 დღის განმავლობაში.
პერველად აღმოჩენილი იყო ჯონ ბევისის მიერ 1731 წელს, და ხელმეორედ 1758 წელს შარლ მესიეს მიერ.
სახელწოდება „კიბორჩხალსახის ნისლეული“ მიიღო ასტრონომ უილიამ პარსონსის ნახატის გამო, რომელმაც 36 დუიმიანი ტელესკოპი 1844 წელს გამოიყენა დასაკვირვებლად. ამ ნახატზე ნისლიანობა კიბორჩხალას წააგავდა. შემდგომ დაკვირვებისას 1848 წელს გამოიყენა ახალი 72 დუიმიანი ტელესკოპი და უფრო ზუსტი ნახატი გამოიყვანა, მაგრამ „კიბორჩხალსახის ნისლეული“ სახელი შერჩა.

საინტერესო თვისებები
პულსარი
ნისლიანობის ცენტრში მდებარეობს პულსარი 0531+21, რომელიც ნეიტრონულ ვარსკვლავს წარმოადგენს, რომელიც ზეახალი აფეთქების შემდგომ დარჩა იმისთვის რომ გამოგვეცნო რომ პულსარები ნეიტრონულ ვარსკვლავს წარმოადგენს. ამ პულსარის ბრუნის სისწრაფე თავის ღერძის გარშემო 30 ბრუნს წამში უტოლდება.

გამოსხივება რეგისტრირდება აგრეთვე ელექტრომაგნიტურ სპექტრში, რადიო-დიაპაზონით დაწყებული და -გამოსხივებით დამთავრებული.

ტელესკოპების გამართვა
კიბორჩხალსახის ნისლეული საკმაოდ ხშირად გამოიყენება ტელესკოპების გასამართად რენტგენულ ასტრონომიაში.
ის საკმაოდ კაშკაშა რენდგენულ დიაპაზონში, თანაც ენერგიის ნაკადის სიმკვრივე საკმაოდ მრუდია, რაც პულსარებში გამონაკლისია. ხშირად რენტგენულ ასტრონომიაში ნაკადის სიმკვრივის გაზომვის ერთეულად „“ და „“-ს იყენებენ. სიკაშკაშით რენტგენულ დიაპაზონში კიბორჩხალსახის ნისლეულის მხოლოდ რამდენიმე წყაო თუ აღემატება.
ზუსტი პერიოდული სიგნალი, რომელსაც პულსარი ასხივებს, რენტგენულ ტელესკოპებში გამოიყენება დროის ინტერვალის გასაზომად და შესამოწმებლად
ედვინ ვან დერ სარი

ედვინ ვან დერ სარი (; დ. 29 ოქტომბერი, 1970, ვორჰაუტი, ნიდერლანდები) — ნიდერლანდელი ფეხბურთელი. ვან დერ სარი ორჯერ არის დასახელებული როგორც ევროპის საუკეთესო მეკარე, 1992 და 2009 წლებში. მას ჰოლანდიის ეროვნულ ნაკრებში ყველაზე მეტი მატჩი აქვს ჩატარებული ნაკრების ისტორიაში. ასევე ითამაშა რეკორდული 16 მატჩი ევროპის ჩემპიონატებზე (16 მატჩი, რეკორდს იყოფს ლილიან ტურამთან ერთად) და იასპარეზა ევროპის ოთხ (1996, 2000, 2004, 2008) ჩემპიონატზე.

ბიოგრაფია
ედვინ ვან დერ სარი 1970 წელს დაბადა სამხრეთ ჰოლანდიის პატარა ქალაქ ვორჰაუტში. ახალგაზრდული კარიერა ადგილობრივ „ფორხოლტში“ და „ნორდვეიკში“ გაატარა, სადაც ლუი ვან გაალმა შეამჩნია და „აიაქსში“ გადავიდა. „აიაქსში“ გატარებული ცხრა წლის შემდეგ გადავიდა იტალიურ გუნდ „იუვენტუსში“. 2001 წელს გადავიდა „ფულემში“, ოთხი სეზონის შემდეგ კი „მანჩესტერ იუნაიტედში“, სადაც ის პრემიერლიგის გამარჯვებული გახდა 2006–07, 2007–08, 2008–09 სეზონებში. სარი იმ ფეხბურთელთა რიცხვშია, რომლებმაც უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა ორჯერ მოიგეს სხვადასხვა გუნდებში, პირველად მან „აიაქსთან“ ერთად 1995 წელს, მეორედ კი „მანჩესტერ იუნაიტედთან“ ერთად 2008 წელს მოიგო ეს ტიტული. მას ასევე მოგებული აქვს უეფა-ს თასი 1992 წელს „აიაქსის“ შემადგენლობაში.

მიღწევები
საკლუბო
აიაქსი
ერედივიზია: 1993–94, 1994–95, 1995–96, 1997–98
ნიდერლანდების თასი: 1992–93, 1997–98, 1998–99
ნიდერლანდების სუპერთასი: 1993, 1994, 1995
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა: 1994–95
უეფა-ს თასი: 1991–92
უეფა-ს სუპერთასი: 1995
საკონტინენტთაშორისო თასი: 1995
იუვენტუსი
უეფა-ს ინტერტოტოს თასი: 1999
ფულემი
უეფა-ს ინტერტოტოს თასი: 2002
მანჩესტერ იუნაიტედი
ინგლისის პრემიერლიგა: 2006–07, 2007–08, 2008–09, 2010–11
ინგლისის ლიგის თასი: 2005–06
ინგლისის სუპერთასი: 2007, 2008, 2010
უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა: 2007–08
ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი: 2008
ინდივიდუალური
ნიდერლანდების წლის საუკეთესო მეკარე: 1994, 1995, 1996, 1997
ევროპის საუკეთესო მეკარე: 1995, 2009
ევროპული სპორტული მედიის წლის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1995–96, 2008–09
მსოფლიო ჩემპიონატის მეორე სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1998
ნიდერლანდების წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1998
ევროპის ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 2008
პრემიერლიგის ოქროს ხელთათმანი: 2008–09
ხუან სიანფანი

ხუან სიანფანი (; დ. 13 ნოემბერი, 1899 — გ. 18 იანვარი, 1982) — ჩინელი ეთნოგრაფი, საზოგადო მოღვაწე, პედაგოგი, ისტორიკოსი და ანთროპოლოგი. ჩინელებისა და ჯუანების კლასიკური ისტორიის მკვლევარი, ლინგვისტი. ჯუანის ანთროპოლოგიის მამა . მეოცე საუკუნის ანთროპოლოგიის ჩინელი სკოლის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელი. მისი ღირსშესანიშნავი ნაშრომია „ჯუანების მოკლე ისტორია“ და „ჯუანების ზოგადი ისტორია“ .

ბიოგრაფია
ხუან სიანფანი დაიბადა 1893 წლის 13 ნოემბერს, სოფელ ფუსუიში, პროვინცია გუანსიში. 1921 წელს დაამთავრა ფუსუის კლასიკური გიმნაზია. 1922—1925 წლებში ისტორიოგრაფია, ლინგვისტიკა და მეცნიერებ ენებს სწავლობს დუბლინის მესამე მასწავლებელი კოლეჯში. 1926 წელს ჩაირიცხა პეკინის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. 1932 წელს მან დაამთავრა უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი ძველი ჩინელი ისტორიის განხრით და დაიცვა მეცნიერებათა ბაკალავრის ხარისხი. იმავე წელს ჩაირიცხა პეკინის პედაგოგიური უნივერსიტეტის ისტორიის ინსტიტუტში და 1935 წელს დაიცვა ისტორიის მეცნიერებათა მაგისტრის ხარისხი.

1935 წელს იგი საზღვარგარეთ გაემგზავრა სასწავლებლად და ტოკიოს იმპერიულ უნივერსიტეტში (ტოკიოს უნივერსიტეტი) აღმოსავლეთის ისტორია და იაპონელი ისტორია ისწავლა. 1937 წლის ნოემბერში ჩინეთსა და იაპონიას შორის დაწყებული ომის გამო დაბრუნდა ჩინეთში. მა ჯუვუმ იგი დაპატიჟა გუანსის უნივერსიტეტში. 1938—40 წლებში ამავე უნივერსიტეტის ლექტორი, შემდეგ ასოცირებული პროფესორი იყო.

1941 წელს კი იგი გუანჯოუში ჯონშანის უნივერსიტეტში ( - ) ასწავლიდა. 1942 წელს გუილინის მასწავლებელთა სკოლაში გადავიდა და იმავე წელს დამატებით გუანსის პედაგოგიურ ინსტიტუტში მოღვაწეობდა. 1943 წელს იგი კვლავ დაპატიჟეს გუანსის უნივერსიტეტში. 1949 წელს ამ უნივერსიტეტში ჩინური ლიტერატრურის კათედრის გამგე იყო და 1950 წელს უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკის უფროსი.

1982 წლის 18 იანვარს იგი გარდაიცვალა.

ხუან სიანფანი ჯუანების სკოლის დამაარსებელი და ჯუანების კლასიკური ეთნოგრაფიის ერთ-ერთი ფუძემდებელია.

მნიშვნელოვანი შრომები
ჩინეთის მოკლე ისტორიის (1932-1934)
უცხოური ისტორია მაღალი სკოლისთვის (1933)
გლეხთა ცხოვრება იუანის დინასტიაში (1934)
ტანის დინასტიის საზოგადოებრივი ისტორია (1936)
სტუდენტების მოძრაობა სუნის დინასტიაში (1936)
კულტურული ისტორია ჩინეთში (1943)
ლექცია ჩინეთის ისტორიაზე (1945)
ჯუანების მოკლე ისტორია (1957)
ჩინეთის ისტორიული კოლექცია (1962)
ნონ ჯიგაო (1983)
ჯუანების ზოგადი ისტორია (1988)
ხუან სიანფანის აკადემიური კოლექცია (2004)
ვეი ბაცუნის ბიოგრაფია (2008)
ფრანსუა კრისტოფ კელერმანი

ფრანსუა კრისტოფ კელერმანი (, 28 მაისი, 1735 — 23 სექტემბერი, 1820) — საფრანგეთის მარშალი ნაპოლეონის ომების პერიოდში. ის საქსონური ოჯახის წარმომადგენელი იყო, რომელიც უკვე დიდი ხანი იყო, რაც სტრასბურგში იყო ჩამოსახლებული.

იგი საფრანგეთის არმიის რიგებში როგორც მოხალისე, ისე შევიდა და მსახურობდა შვიდწლიანი ომისა და 1771 წლის ლუი -ს პოლუნური ექსპედიციის დროს, ამ ექსპედიციიდან დაბრუნებისას ის უკვე ვიცე-პოლკოვნიკი იყო. 1784 წელს მან ბრიგადირის წოდება მიიღო, მომდევნო წელს კი მარშალი გახდა.
ფრანსუა ჟოზეფ ლეფევრი

ფრანსუა ჟოზეფ ლეფევრი (, დ. 25 ოქტომბერი, 1755 — გ. 14 სექტემბერი ,1820) — საფრანგეთის მარშალი ნაპოლეონის ომების დროს.

ნაპოლეონის ომები
1800 წელს საფრანგეთის სენატორად დაინიშნა, 1804 წელს კი ნაპოლეონ ბონაპარტმა მარშლის წოდება მიანიჭა. მონაწილეობდა გერმანიის კამპანიაში (1805), ასევე იენა-აუერშტედტის ბრძოლაძი (1906). 1807 წელს ხელმძღვანელობდა გდანსკის ალყასა და აღებას.

1808 წელს მონაწილეობა მიიღო ნახევარკუნძულის ომში. 1809 წელს, ეკმიულისა და ვაგრამის ბრძოლებში მეთაურობდა საფრანგეთის მხარეზე მებრძოლ ბავარიულ არმიას. იმავე წელს დამარცხდა ტიროლელ ანდრეას ჰოფერთან. ხელმძღვანელობდა „ძველ გვარდიას“ საფრანგეთ-რუსეთის ომში (1812), ასევე მეექვსე კოალიციის ომში. (1812-1814).

საფრანგეთის დამარცხების შემდეგ, სენატში ნაპოლეონის გადადგომას დაუჭირა მხარი და რესტავრაციის პერიოდში საფრანგეთის პერად დაინიშნა. „ასი დღის“ დროს კვლავ ნაპოლეონს მიემხრო.

ბურბონთა მეორედ დაბრუნების შემდეგ თავისი ტიტული დაკარგა.
მეკარე (ფეხბურთი)

მეკარე — მოთამაშე ფეხბურთში, კარის დამცველი, მისი მთავარი მიზანია — არ მისცეს მოწინააღმდეგე გუნდის ფეხბურთელებს გოლის გატანის საშუალება. თამაშობს კართან ახლოს.

ხელით თამაში
მეკარე — ერთადერთი მოთამაშეა, რომელსაც ბურთთან ხელის შეხების უფლება აქვს, იგი სხეულის ამ ნაწილით იგერიებს მოწინააღმდეგის დარტყმულ ბურთს, აკეთებს პასს. თეორიულად მას ხელით გოლის გატანაც შეუძლია, თუმცა პრაქტიკულად ეს შეუძლებელია და ეს არც მომხდარა.

მეკარეს არ შეუძლია ხელით თამაში შემდეგ შემთხვევებში:
როდესაც მეკარე იმყოფება საკუთარი საჯარიმოს გარეთ (ამ შემთხვევაში მეკარე ისჯება ყვითელი ან წითელი ბარათით, ხოლო მთლიანად გუნდი საჯარიმო დარტყმით);
როდესაც თავისი თანაკლუბელისაგან ფეხით იღებს პასს (თავით მიცემული პასის გარდა), ამ წესის დარღვევის შემთხვევაში ინიშნება თავისუფალი დარტყმა.

გამორჩეული მეკარეები
-ის საუკუნის არჩევანი
ლევ იაშინი
გორდონ ბენქსი
დინო ძოფი
ზეპ მაიერი
რიკარდო ზამორა
ხოსე ლუის ჩილავერტი
პეტერ შმეიხელი
პიტერ შილტონი
ფრანტიშეკ პლანიჩკა
ამადეო კარისო
ჟილმარი
ლადისლაო მაზურკევიჩი
პეტ ჯენინგსი
უბალდო ფილოლი
ანტონიო კარბახალი
ჟან-მარი პფაფი
რინატ დასაევი
ჟიულა გროსიჩსი
თომას რაველი
ვალტერ ძენგა

-ის წლის საუკეთესო მეკარე
ჟაკ მაკდონალდი

ეტიენ-ჟაკ-ჟოზეფ-ალექსანდრ მაკდონალდი (, 17 ნოემბერი 1765 – 7 სექტემბერი 1840) — საფრანგეთის მარშალი და სანხედრო ლიდერი საფრანგეთის რევოლუციური და ნაპოლეონის ომების დროს.

მაკდონალდი საფრანგეთის ქალაქ სედანში დაიბადა. მისი მამა ნეილ მაკეჰენი, შემდგომში მაკდონალდი, დასავლეთ შოტლანდიის ერთ-ერთი კუნძულიდან იყო გადმოსახლებული.
მასიური მრავალმოთამაშიანი ონლაინ თამაში

მასიური მრავალმოთამაშიანი ონლაინ თამაში ( აღინიშნება აბრევიატურით ან ) წარმოადგენს ვიდეო ან ონლაინ თამაშების სახეობას, სადაც ერთმანეთს ეჯიბრება ასობით ან ათასობით მოთამაშე. შეჯიბრი ხდება ინტერნეტის დახმარებით, თუმცა არ არის აუცილებელი თამაში მიმდინარეობდეს პერსონალური კომპიუტერით. უკვე არსებობს რამდენიმე სხვა სახეობის კომპიუტერული დანადგარი, რომელთა ერთადერთ "მოვალეობას" წარმოადგენს მომხმარებლისათვის ტიპის თამაშების შეთავაზება. დღესდღეობით ამ ტიპის თამაშები ყველაზე პოპულარულია და მისი მომხმარებლის რაოდენობა ყოველდღიურად იზრდება.
ზურაბ პოლოლიკაშვილი

ზურაბ პოლოლიკაშვილი (დ. 12 იანვარი, 1977, თბილისი) — საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების განვითარების მინისტრი 2009–2011 წლებში. 2018 წლის 1 იანვრიდან არის მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაციის გენერალური მდივანი.

განათლება
1994–1998 სწავლობდა საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში საერთაშორისო საბანკო საქმის ფაკულტეტზე
2008–2009 წლებში -ში (მადრიდში, ესპანეთი) გაიარა პროგრამა .

სამუშაო გამოცდილება
კერძო სექტორი
1997–2001 წლებში მუშაობდა სააქციო საზოგადოება თიბისი ბანკში საერთაშორისო ოპერაციების მენეჯერად;
2001–2005 წლებში იყო თიბისი ბანკის სათავო ოფისის დირექტორი;
2001–2011 წლებში იყო საფეხბურთო კლუბ „დინამო თბილისის“ აღმასრულებელი დირექტორი;
2010–2011 თიბისი ჯგუფის ვიცე-პრეზიდენტი

საჯარო სექტორი
2005–2006 წლებში იყო საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე; ზედამხედველობდა ადმინისტრაციულ, საბიუჯეტო, ფინანსურ, საკონსულო საკითხებსა და ადამიანური რესურსების მართვას;
2006–2009 წლებში იყო საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი ესპანეთში, ანდორაში, ალჟირსა და მაროკოში; ამავე დროს, იყო საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელი გაეროს მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაციაში.
2009–2010 წლებში იყო საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრი'
2018 წლის პირველი იანვრიდან არის მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაციის გენერალური მდივანი. პოლოლიკაშვილი თანამდებობაზე ორგანიზაციის 22-ე ასამბლეამ აირჩია. 2021 წელს ამ თანამდებობაზე ის მეორე ვადით (2022-2025) აირჩიეს. პოლოლიკაშვილი ორგანიზაციას -19-ის პანდემიის პერიოდშიც ხელმძღვანელობდა.

ჯილდოები და აღიარებები
2017: მონტევიდეოს საპატიო მოქალაქე, ურუგვაი;
2018: სეულის საპატიო მოქალაქე, სამხრეთ კორეა;
2021: ხელახლა აირჩიეს მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაციის გენერალურ მდივნად (მეორე ვადით, 2022-2025);
2022: სტუმართმოყვარეობის საერთაშორისო ინსტიტუტმა დაასახელა გლობალური სტუმართმოყვარეობის სეგმენტში 100 ყველაზე გავლენიან ადამიანს შორის;
2024: აბრეშუმის გზის ტურიზმისა და კულტურული მემკვიდრეობის საერთაშორისო უნივერსიტეტმა (უზბეკეთი) საპატიო პროფესორის ტიტული მიანიჭა;
2025: ტურიზმის მენეჯმენტის საპატიო დოქტორი — ნამიბიის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტი .
სხვა ცნობები
ფლობს რუსულ, ფრანგულ, ინგლისურ, იაპონურ, პოლონურ და ესპანურ ენებს.

ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი.
რივნეს ოლქი

რივნეს ოლქი — ოლქი უკრაინაში. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია რივნე. ოლქის ფართობია 20,047 კმ². 2006 წლის აღწერით, ოლქის მოსახლეობა შეადგენს 1,156, 000 კაცს.

დედაქალაქი — 1 (რივნე)
რაიონები — 16;
დასახლებები — 1028;
სოფლები — 1001;
ქალაქები — 27;
დაბა - 16;
ქალაქი - 16;
საოლქო მნიშვნელობის - 4;
რაიონული მნიშვნელობის - 7;
სასოფლო საბჭოები — 338.