iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კვანტური გადახლართულობა

კვანტური გადახლართულობა ან კვანტური გადაჯაჭვულობა — კვანტურ-მექანიკური მოვლენა, რომლის დროსაც ორი ან რამდენიმე ობიექტის კვანტური მდგომარეობები ურთიერთდამოკიდებულია. ასეთი ურთიერთდამოკიდებულება ნარჩუნდება მაშინაც კი თუკი ეს ობიექტები მიმოფანტულია სივრცეში ნებისმიერი ფუნდამენტური ურთიერთქმედების ფარგლებს გარეთ, რაც ერთი შეხედვით ლოგიკურ წინააღმდეგობაში იმყოფება ლოკალურობის პრინციპთან. კვანტური გადახლართულობის ეფექტები ექსპერიმენტულად იყო დემონსტრირებული ფოტონებზე, ნეიტრინოებზე, ელექტრონებზე, მოლეკულებზე და პატარა ალმასებებზეც კი. კვანტური გადახლართულობის შესწავლა წარმოადგენს თანამედროვე თეორიული ფიზიკის მნიშვნელოვან ამოცანას. ბოლო წლების განმავლობაში რჩება კვლევის აქტუალურ ობიექტად როგორც ფიზიკის ასევე მათემატიკის თვალსაზრისით. გადახლართულობის მათემატიკური ასპექტების აღწერის პრობლემატიკა წარმოადგენს კომპლექსური კვლევის ამოცანას.
ტეუჩიტლანის ტრადიცია

ტეუჩიტლანის ტრადიცია — კოლუმბამდელი კომპლექსური საზოგადოება, რომელსაც თანამედროვე მექსიკის ნაიარიტისა და ხალისკოს შტატების ტერიტორიები ეკავა. მიუხედავად იმისა, რომ ტეუჩიტლანის არქიტექტურა ჯერ კიდევ ძვ. წ. 300 წელს ჩნდება, მისი საყოველთაო აღმასვლა ფორმაციულ პერიოდში, ახ. წ. 200 წელს დაიწყო. ცივილიზაცცია უცაბედად ჩაიფერფლა ახ. წ. 900 წლისაკენ.

ტეუჩიტლანის ტრადიცია ცნობილია წრიული ცენტრალური მოედნებისა და კონუსური საფეხურებიანი პირამიდების მშენებლობით. მკვლევარ ფილ ვაიგანდის თანახმად, ეს უჩვეულო სტრუქტურები „უნიკალურია მესოამერიკის არქიტექტურის რეპერტუარში და სხვაგან არსად გვხვდება მთელ მსოფლიოში“.

ტეუჩიტლანის ტრადიცია ერთგავრი შთამომავალია უფრო ადრეული შახტური სამარხების ტრადიციისა, თუმცა პატარა ნაგებობები მათ ბევრად გაზარდეს და შექმნეს ისეთი ძეგლები, როგორიცაა მაგალითად გუაჩიმონტონესი.

გუაჩიმონტონესი
გუაჩიმონტონესის არქეოლოგიური ძეგლი ხალისკოს შტატში, ქალაქ ტეუჩიტლანის შემოგარენში მდებარეობს და წარმოადგენს ტეუჩიტლანის ტრადიციის საზოგადოების ყველაზე დიდ და კომპლექსურ ძეგლს. უძველესი სოფლის შუაგულში სამი წრიული არეალი იყო განთავსებული და თითოეული მათგანის ცენტრში აღმართული იყო წრიული, საფეხურებიანი პირამიდა.

წრიული პირამიდები კოსმოგრამებად მიიჩნევა და წარმოადგენს სამყაროს მითოლოგიურ სტრუქტურებს, მათ ცენტრში დატანილი წრიული სვეტები კი მესოამერიკულ მსოფლიო ხეებს განასახიერებს. აღმოჩენილი კერამიკის ტაბლოებიდან ნათელი ხდება, რომ ეს სვეტები ვოლადორის რიტუალებისათვისაც გამოიყენებოდა.

საზოგადოების სტრუქტურა
მრავალი მახასიათებელი მიუთითებს იმაზე, რომ ტეუჩიტლანის ტრადიცია კატეგორიებად დაყოფილი საზოგადოება იყო — მაგალითად, წრიული მოედნები მხოლოდ ელიტებისთვის გამოიყენებოდა. ნახევრად ფორტიფიცირებული ძეგლები კი მიუთითებს, რომ ტეუჩიტლანის ტრადიციის არეალი პოლიტიკურად ფრაგმენტირებული იყო.

გაქრობა
პოსტკლასიკური პერიოდის დადგომა დასავლეთ მექსიკაში, ისევე როგორც მთელ მესოამერიკაში, უეცარი ცვლილებებით ხასიათდება. ახ. წ. დაახლოებით 900 წლისთვის, წრიული პირმიდების, მოედნებისა და კონცენტრირებული დაჯგუფებების ჩანაცვლებას იწყებს უფრო პროზაიკული ოთხკუთხა არქიტექტურა. ამ პერიოდში, ტეუჩიტლანის ტრადიციის საზოგადოებამ ტოტალური კოლაფსი განიცადა — როგორც ჩანს, ისინი თავიანთ საზღვრებს მიღმა გადაადგილდნენ და აღმავალ ტარასკანის სახელმწიფოს შეერწყნენ.
მაიას კალენდარი

მაიას კალენდარი — კალენდარული სისტემა კოლუმბამდელ ცივილიზაციებში მესოამერიკას, გვატემალისა და მექსიკის დღევანდელ ტერიტორიებზე.
მაიას ცივილიზაციას წელიწადის გამოთვლის ორი სისტემა ჰქონდა: „ცოლკინ“, ანუ 260 დღიანი წმინდა წელიწადი და საერთო წელიწადი „ჰააბი“, რომელიც 365 დღისაგან შედგებოდა (18 ოცდღიანი თვისა და 5 დამატებითი დღისგან). „ჰააბი“ ჩვეულებრივი კალენდარული წელთაღრიცხვისათვის იხმარებოდა, „ცოლკინს“ კი რელიგიური დატვირთვა ჰქონდა. ყოველ დღესა და თვეს განსაზღვრული იეროგლიფი აღნიშნავდა.
მაიას კალენდრის ძირითადი ერთეული იყო დღე – „კინ.“ კალენდრის ციკლების ურთიერთდამოკიდებულება ასეთია:
20 კინი — ვინალი (თვე).
18 ვინალი (5 დღის დამატებით) — 1 ტუნი
20 ტუნი — 1 კატუნი (7 200 დღე)
20 კატუნი — 1 ბაქტუნი (144 000 დღე)
20 ბაქტუნი — 1 პიკტუნი (2 880 000 დღე)
20 პიქტუნი — 1 კალაბტუნი (57 600 000 დღე)
20 კალაბტუნი — 1 კინჩილტუნი (1 152 000 000 დღე)
20 კინჩილტუნი — 1 ალაუტუნი (23 040 000 000 დღე).

დღეები და მათი მნიშვნელობები
კუბიტი

კვანტურ ინფორმაციის თეორიაში, კუბიტი, ან კვანტური ბიტი (ზოგჯერ კბიტი ან კვბიტი) — კვანტური ინფორმაციის ერთეული. კვანტური ბიტი კლასიკური ბიტის კვანტური ანალოგია. კუბიტი, ორ მდგომარეობიან კვანტურ სისტემებს აღწერს, მაგალითად ფოტონის პოლარიზაციას, ან ელექტრონის სპინს.

კლასიკურ სისტემაში, ბიტი ორი მდგომარეობიდან აუცილებლად ერთ-ერთში უნდა იყოს. თუმცა, კვანტური მექანიკის მიხედვით კუბიტს შეუძლია ორი მდგომარეობის სუპერპოზიციაში იყოს. კვანტური ინფორმაციის ამ თვისებას მნიშვნელოვანი გამოყენება აქვს კვანტური კომპიუტერებისთვის.

ბიტის და კუბიტის შედარება
კლასიკური ბიტი ინფორმაციის ძირითადი ერთეულია და კომპიუტერებში ინფორმაციის ჩასაწერად გამოიყენება. ფიზიკური რეალიზაციის მიუხედავად კლასიკურ ბიტს ორი შესაძლო მდგომარეობა აქვს. ამ მდგომარეობებს როგორც წესი 0-ს და 1-ს (ან ჭეშმარიტს და მცდარს ) ვუწოდებთ.

კვანტურ ბიტს კლასიკურ ბიტთან რამდენიმე მსგავსება აქვს, მაგრამ ბევრი თვისებით საკმაოდ განსხვავდება მისგან. კუბიტისთვისაც ნებისმიერი გაზომვის შედეგი შეიძლება 0 ან 1 იყოს. განსხვავება ისაა, რომ თუ კლასიკური ბიტის მდგომარეობა ყოველთვის არის ან 0 ან 1, კუბიტის მდგომარეობა ასევე შეიძლება ამ ორი მდგომარეობის სუპერპოზიციაც იყოს.

ერთი კლასიკური ბიტი შეგვიძლია ერთი კვანტური ბიტის საშუალებით შევინახოთ, თუმცა კუბიტი კლასიკურ ბიტზე მეტ ინფორმაციას იტევს. მაგალითად, ერთი კვანტური ბიტის და ერთი წინასწარ გამზადებული ბელის წყვილის საშუალებით შესაძლებელია ორი კლასიკური ბიტის გადაცემა.

კიდევ ერთი განსხვავება ის არის, რომ კომპონენტიანი (ბიტიანი) სისტემის სრული აღწერა კლასიკურ ფიზიკაში მხოლოდ ბიტის გამოყენებას მოითხოვს, კვანტურ ფიზიკაში კი ასეთი სისტემის აღსაწერად 2-1 კომპლექსური რიცხვია საჭირო.

აღნიშვნა
ორ მდგომარეობას, რომელის მიმართაც კუბიტი შეიძლება გაიზომოს, საბაზისო მდგომარეობებს უწოდებენ. როგორც ნებისმიერი სახის კვანტურ მდგომარეობას, ამ მდგომარეობებსაც დირაკის „ბრა-კეტ“ აღნიშნვით წარმოვადგენთ. შესაბამისად, პირველ მათგანს ავღნიშნავთ როგორც |0\ და მეორეს როგორც |1\.

კუბიტის მდგომარეობები
ე.წ. სუფთა კუბიტი (ანუ კუბიტი რომელიც არ არის არცერთ სხვა სისტემასთან გადახლართული) შეიძლება იყოს საბაზო მდგომარეობების ნებისმიერ წრფივ სუპერპოზიციაში. ეს ნიშნავს, რომ კუბიტის მდგომარეობა შეიძლება ჩავწეროთ როგორც |0\ და |1\ მდგომარეობების წრფივი კომბინაცია:

|\\ = \ |0\ + \ |1\

სადაც და შესაბამის მდგომარეობაში ყოფნის ამპლიტუდებია და ზოგადად შეიძლება კომპლექსური რიცხვები იყოს.

თუ კუბიტს სტანდარტულ ბაზისში გავზომავთ შედეგი |0\-ის ალბათობა არის |\|^2 და შედეგს |1\-ის ალბათობა კი - |\|^2
. რადგან ამპლიტუდების კვადრატები ალბათობების ტოლფასია, და შემდეგ განტოლებას უნდა აკმაყოფილებდნენ:
|\|^2+|\|^2=1
უჟანგავი ფოლადი

უჟანგავი ფოლადი — რთულად ლეგირებული ფოლადი, რომელიც მედეგია ატმოსფერულ პირობებში ჟანგვისა, ხოლო აგრესიულ გარემოში კოროზიის მიმართ. უჟანგავი ფოლადი ქიმიური შედგენილობის მიხედვით არის ქრომიანი, ქრომონიკლიანი, ქრომმანგანუმნიკლიანი, ქრომმანგანუმაზოტიანი და სხვა. მათი ძირითადი მალეგირებელი ელემენტებია , , , , , . საკონსტრუქციო მასალად იქნებენ მარტენსიტული (13% ), ნახევრად ფერიტული (17% ) და ფერიტული (25% ) კლასის უჟანგავ ფოლადს. ძლიერ მჟავებსა (გოგირდის, ფოსფორის, ფთორის) და მათ ნარევებში კოროზიამედეგია მაღალქრომნიკლიანი , , -ით (სხვადასხვა შეფარდებით) ლეგირებული უჟანგავი ფოლადი.

სტრუქტურა და კოროზიამედეგობა
ქრომნიკლიანი და ქრომმანგანუმნიკლიანი უჟანგავი ფოლადი სტრუქტურის მიხედვით არის:

უჟანგავ ფოლადში ვითარდება სამი სახის კოროზიული რღვევა: საერთო კოროზია (განსაზღვრავს ქრომის შემცველობა), მარცვალთშორისი კოროზია (განსაზღვრავს ნახშირბადის შემცველობა და კოროზიული მსხვრევადობა (აუტენსიტის წარმომქმნელი ელემენტების შემცველობა). 30–40% -იანი უჟანგავი ფოლადი მსხვრევადი არ არის.

უჟანგავი ფოლადის კოროზიამედეგობას განაპირობებს აგრესიულ არესთან კონტაქტის შედეგად მის ზედაპირზე წარმოქმნილი ჟანგეულის ან სხვა უხსნარი ნაერთის თხელი დამცავი ფურჩი. ასეთ ფურჩს ქმნის , , , , იშვიათ მიწათა ლითონების დანამატები, რის გამოც გავრცელდა ქრომიანი, ნიკელიანი და სხვა უჟანგავი ფოლადები. ნიკელის დეფიციტურობამ განაპირობა დაბალნიკელიანი და უნიკელო უჟანგავი ფოლადების შემუშავება-გამოყენება.
ყარააღაჯი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ყარააღაჯი შეიძლება აღნიშნავდეს:
აზერბაიჯანი
ყარაღაჯი — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი აზერბაიჯანში, საბირაბადის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, სადარაქის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი აზერბაიჯანში, ჯაბრაილის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი აზერბაიჯანში, ჯალილაბადის რაიონში.

თურქეთი
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ადიამანის პროვინციაში, ადიამანის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ბილეჯიქის პროვინციაში, ბილეჯიქის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ბილეჯიქის პროვინციაში, ბოზიუიკის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ანკარის პროვინციაში, ჩუბუქის რაიონში.
ყარააღაჯი — გარეუბანი თურქეთში, ედირნეს პროვინციაში, ედირნის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, აფიონ-ყარაჰისარის პროვინციაში, ემირდაღის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ბილეჯიქის პროვინციაში, გიოლფაზარის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ბალიქესირის პროვინციაში, გიომეჩის რაიონში.
ყარააღაჯი — ქალაქი თურქეთში, ჰათაის პროვინციაში, ისქენდერუნის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ედირნეს პროვინციაში, იფსალას რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, აფიონ-ყარაჰისარის პროვინციაში, ისჯეჰისარის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, აიდინის პროვინციაში, ქოჩარლის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ანთალიის პროვინციაში, ქუმლუჯის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ანკარის პროვინციაში, ქიზილჯაჰამის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ამასიის პროვინციაში, სულუოვის რაიონში.
ყარააღაჯი — ქალაქი თურქეთში, თექირდაღის პროვინციაში, ჩერქეზქოის რაიონში.
ყარააღაჯი — სოფელი თურქეთში, ართვინის პროვინციაში, შავშეთის რაიონში.
პლატონ ელიაშვილი

მღვდელი პლატონ ნიკოლოზის ძე ელიაშვილი (დ. 1819) — ქართველი, რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის სასულიერო პირი. ეპისკოპოს ექვთიმე ელიაშვილის მამა.

ბიოგრაფია
1835-1841 წლებში სწავლობდა თბილისის სასულიერო სემინარიაში. 1841 წლის 6 აგვისტოს საქართველოს ეგზარქოსმა ევგენიმ დიაკვნად აკურთხა, ხოლო ამავე წლის 10 აგვისტოს მღვდლად დაასხა ხელი და ქვემო ავჭალის წმინდა იოანე ნათლისმცემლის თავისკვეთის ეკლესიაში წინამძღვრად დანიშნა. 1844 წლის 16 სექტემბერს სამრევლოში კეთილსინდისიერი მოღვაწეობის გამო მღვდელთმთავრული მადლობა გამოეცხადა. 1849 წელს თბილისის წმინდა მარინეს ეკლესიის წინამძღვრად გადმოიყვანეს. 1862 წლის 28 აგვისტოს მამა პლატონს 35 წლის ასაკში სიმსივნით გარდაეცვალა მეუღლე — ბარბარე. 1864 წლის 25 აპრილს სამკერდე ოქროს ჯვრით დაჯილდოვდა. 1969 წელს დეკანოზის წოდება მიენიჭა. 1872 წლის ბოლოს პენსიაზე გავიდა და უშტატო მღვდელთმსახურად მოღვაწეობდა წმინდა მარინეს ეკლესიაში.
აღბულაგი (მრავალმნიშვნელოვანი)

აღბულაგი შეიძლება აღნიშნავდეს:

აზერბაიჯანი
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში თოუზის რაიონი
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში ისმაილის რაიონი
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში ლაჩინის რაიონი
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში შაჰბუზის რაიონი
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში ჯალილაბადის რაიონი
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში ხოჯალის რაიონი
აღბულაგი (ხოჯავანდის რაიონი)
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში ხოჯავენდის რაიონში
აღბულაგი — სოფელი აზერბაიჯანში ხოჯავენდის რაიონში
ვარსკვლავებიანი ღამე

ვარსკვლავებიანი ღამე — ნიდერლანდელი პოსტ-იმპრესიონისტი მხატვრის, ვინსენტ ვან გოგის ნახატი, შესრულებული ზეთის საღებავებით, ტილოზე, 1889 წლის ივნისში. სურათზე გამოსახულია სოფლისა და ცის ხედი მზის ამოსვლამდე, სენ-რეიმ-დე-პროვანსის თავშესაფრის აღმოსავლეთ ფანჯრიდან. ნახატი 1941 წლიდან ნიუ-იორკის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში ინახება. ის აღიარებულია დასავლური ხელოვნების ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან ნამუშევრად.

ისტორია
შეიძლება ამიტომაცაა, რომ სიცოცხლის უკანასკნელ წლებში, კერძოდ არლში ყოფნისას, ვან გოგი ხშირად უბრუნდებოდა ღამის თემას. არლში მან ღამის ორი შესანიშნავი პეიზაჟი დახატა: „კაფეს ტერასა საღამოს ფორუმის მოედანზე“ და „ვარსკვლავებიანი ღამე მდინარე რონაზე“. ორივე ტილო 1888 წლის სექტემბერშია შექმნილი.

ცხრა თვის შემდეგ მან კიდევ ერთი უმნიშვნელოვანესი სურათი შექმნა. მაისი იყო და იგი უკვე ერთი თვის განმავლობაში ნებაყოფლობით მკურნალობდა სენ-რემი-დე-პროვანსის სანატორიუმში, საიდანაც ახლობლებს წერილებს სწერდა. მათ ერთმანეთს ენაცვლებოდა სიმშვიდე და თანაგრძნობა სხვა პაციენტებისადმი. იგი ისე აუღელვებლად ყვება თავისი დეპრესიის შესახებ, თითქოს ქრონიკას წერდეს, რომლის მთავარი გმირიც თითონ არ არის და ეს მით უფრო გასაკვირია, რომ იმ დროს მწვავე შეტვა ხშირად უმეორდება. სამაგიეროდ მისმა ტილოებმა ახალი თავისებურება შეიძინა, რაც მისი მდგომარეობის ლოგიკური შედეგი იყო. სწირედ ამ ახალი სტილითაა შესრულებული ნახატი „ვარსკვლავებიანი ღამე“

სტილი
ეს სურათი დიდი დინამიზმისა და ენერგიის გამოხატულებაა, რაც მანამდე მხატვრობაში იშვიათი იყო. როგორც გერმანელი ფილოსოფოსი და ფსიქიატრი კარლ იასპერსი აღნიშნავდა ვან გოგის შესახებ დაწერილ ნაშრომებში, საგანი, როგორც ინდივიდუალური, კერძო ცნება, თანდათანობით ქრება და ადგილს უთმობს საერთო ორომტრიალს. მისი თქმით ვან გოგს აღარ სურდა რაიმეს აღწერა, ის თავისი სულიერი მდგომარეობის გამოხატვას ესწრაფოდა. კაშკაშა მთვარეს ერწყმის მოელვარე კვიპაროსების მონუმენტური და ბნელი სილუეტი. წითლით შემოვლებული და ყვითლად დაწინწკლული ხეები აწონასწორებს ცის ბრწყინვალებას და კლაკნილი ხაზების მიუხედავად სრულყოფილ სახეს სძენს ნამუშევარს. ვინსენტი არ ჩანდა ძალიან კმაყოფილი ამ ნამუშევრით, რადგანაც იგი გოგენთან აახლოვებდა, მაგრამ „ვარსკვლავებიანი ღამე“ ნამდვილად იშვიათი საგანძურია ვან გოგის შემოქმედებიდან.

თავშესაფრიდან დახატული სხვა ნახატები
შეცდომა (ქართული ტელესერიალი)

„შეცდომა“ — ქართული მოკლემეტრაჟიანი დრამატული სერიალი, რომელიც 11-მა გადაიღო 2014 წელს. სერიალი 1 სეზონს და 4 სერიას მოიცავს. სერიალის სერიები 5 წუთისგან შედგება.

სიუჟეტი
ნოდარი არის კომპანიის თანამშრომელი და წარმატებული მამაკაცი, ერთ დღეს ის გაიცნობს 22 წლის გოგონას და ცოლს მასთან უღალატებს, სახლში დაბრუნებისას კი აღმოაჩენს, რომ ეს გოგო მისი შვილის შეყვარებულია, გოგონა ნოდარს ურეკავს ვალების გამო იძულებული ხდება ფული გამოსძალოს ტყუილით და მისი ტყუპისცალი დის ნინოს სახელი გამოიყენოს, ნოდარი კი მას ჩუმად აედევნება მაგრამ არ იცის, რომ ეკას ტყუპისცალი და ჰყავს და სადარბაზოსთან კამათი მოუვათ, ნოდარი შემთხვევით ხელს ჰკრავს და გოგონა მოკვდება, ნოდარი კი გაიქცევა, აღელვებული სახლში დაბრუნდა და ნინოს ტყუპისცალი და დახვდება მისი შვილი ყველაფერს უამბობს ის კი განერვიულდება, ნინოს სახელით დაბრუნებული ეკა კი შურს იძიებს თავისი დის გამო და ნოდარს საწამლავს დაალევინებს.

მონაწილეობენ
ეპიზოდურ როლებში
დათო ველიჯანაშვილი - ნოდარის თანამშრომელი
დავით გაჩეჩილაძე - ნოდარის თანამშრომელი
რუსეთის ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტია

რუსეთის ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტია (; შემოკლებით — რლდპ ) — რუსეთის ფედერაციაში ოფიციალურად დარეგისტრირებული ცენტრისტული იდეოლოგიის პარტია. არის 1989 წლის 13 დეკემბერს დაარსებული საბჭოთა კავშირის ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტიის პირდაპირი მემკვიდრე. პარტიის ლიდერი დაარსებიდან გარდაცვალებამდე იყო ვლადიმერ ჟირინოვსკი.

მიუხედავად პარტიის სახელისა, სხვადასხვა ექსპერტების აზრით ჟირინოვსკის პარტია არ იცავს ლიბერალური დემოკრატიის თეზისებს. სოციალურ სფეროში პარტია მხარს უჭერს პატრიოტიზმის და ნაციონალიზმის იდეებს, ხოლო ეკონომიკურში — შერეულ ეკონომიკას. შექმნიდან დღემდე პარტია თავს ოპოზიციურად თვლის, თუმცა ზოგიერთი პოლიტოლოგი ამას საკამათოდ მიიჩნევს.
არაპუა

არაპუა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 775 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 15,96 კმ²-ზე. ფართობი 173 894 კმ²-ია.
კარმუ-დუ-პარანაიბა

კარმუ-დუ-პარანაიბა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 061 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 29 735 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 22,74 კმ²-ზე. ფართობი 1 307 862 კმ²-ია.
გიმარანია

გიმარანია — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 915 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 265 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 19,8 კმ²-ზე. ფართობი 366 833 კმ²-ია.
ლაგოა-ფორმოზა

ლაგოა-ფორმოზა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 17 161 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20,41 კმ²-ზე. ფართობი 840 920 კმ²-ია.
მატუტინა

მატუტინა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 040 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 761 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 14,41 კმ²-ზე. ფართობი 260 957 კმ²-ია.
პატუს-დი-მინასი

პატუს-დი-მინასი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 815 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 138 710 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 43,49 კმ²-ზე. ფართობი 3 189 771 კმ²-ია.
რიუ-პარანაიბა (მინას-ჟერაისი)

რიუ-პარანაიბა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 885 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 8,79 კმ²-ზე. ფართობი 1 352 353 კმ²-ია.
სანტა-როზა-და-სერა

სანტა-როზა-და-სერა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 224 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11,34 კმ²-ზე. ფართობი 284 334 კმ²-ია.
სან-გოტარდუ (მინას-ჟერაისი)

სან-გოტარდუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 055 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 31 819 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 36,74 კმ²-ზე. ფართობი 866 087 კმ²-ია.
ტირუსი

ტირუსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მინას-ჟერაისის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 1.032 მეტრზე. მიეკუთვნება ტრიანგულუ-მინეირუ-ი-ალტუ-პარანაიბის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პატუს-დი-მინასის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 906 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 3,3 კმ²-ზე. ფართობი 2 091 774 კმ²-ია.
სამართლიანი რუსეთი

სამართლიანი რუსეთი — რუსეთის ფედერაციაში ოფიციალურად დარეგისტრირებული მემარცხენე-ცენტრისტული იდეოლოგიის პარტია. წარმომადგენლები ჰყავდა სახელმწიფო დუმის მეხუთე მოწვევაში. ამ დროისთვის პარტიას დუმაში სიდიდით მესამე ფრაქცია ჰყავს (64 წარმომადგენელი).

პოლიტიკურ სლენგზე პარტიის წევრებს ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „ესერებს“ (ანალოგიურად მოიხსენიებენ არასაპარლამენტო ოპოზიციურ სოციალისტ-რევოლუციონერების პარტიას). მიუხედავად ამისა, „სამართლიან რუსეთს“ სოციალისტ-რევოლუციონერებთან არანაირი შეხება არ აქვს.
ვლადიმერ ჟირინოვსკი

ვლადიმერ ჟირინოვსკი (; დ. 25 აპრილი, 1946, ალმა-ათა — გ. 6 აპრილი, 2022, მოსკოვი, რუსეთი) — რუსი პოლიტიკოსი. რლდპ-ის უცვლელი ლიდერი 1992 წლის 18 აპრილიდან გარდაცვალებამდე. 2000–2011 წლებში იკავებდა სახელმწიფო დუმის თავმჯდომარის მოადგილის პოსტს. ასევე იყო ევროპის საპარლამენტო ასამბლეის საბჭოს წევრი და რუსეთის საპრეზიდენტო არჩევნების ხუთგზის მონაწილე. 1993 წლიდან — რუსეთის სახელმწიფო დუმის წევრი.

ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორი (1998), რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული იურისტი (2000), საერთაშორისო სამართლის პროფესორი, მრავალი სახელმწიფო ჯილდოს მფლობელი. თადარიგის პოლკოვნიკი.

ფლობდა ინგლისურ, ფრანგულ, გერმანულ და თურქულ ენებს.

ადრეული კარიერა
ინსტიტუტის დასრულების შემდეგ 1970-1972 წლებში მსახურობდა სსრკ შეიარაღებულ ძალებში, ამიერკავკასიის სამხედრო ოლქის ჯარებში. 1972-1975 წლებში მუშაობდა მსოფლიოს დაცვის საბჭოთა კომიტეტის საერთაშორისო განყოფილების დასავლეთ ევროპის სექტორში. 1975–1977 წლებში — პროფკავშირული მოძრაობის უმაღლესი სკოლის დეკანატში, უცხოელ მოსწავლეებთან სამუშაოდ. 1975-1983 წლებში იყო სსრკ იუსტიციის სამინისტროს საზღვარგარეთის იურიდიული კოლეგიის თანამშრომელი. 1983–1990 წლებში ხელმძღვანელობდა გამომცემლობა „მირ“-ის („“) იურიდიულ განყოფილებას. 1990 წლის 31 მარტიდან ჟირინოვსკი შეუცვლელად იკავებს პარტიის თავმჯდომარის თანამდებობას. რუსული გამოცემის, „კომერსანტის“ ცნობით, ლიბერალ-დემოკრატიული პარტიის ლიდერი 2 კვირის განმავლობაში მალავდა, რომ კოვიდინფიცირებული იყო. გავრცელებული ინფორმაციით, იგი კორონავირუსით განვითარებული ორმხრივი პნევმონიის გამო მოხვდა საავადმყოფოში და დაზიანებული ჰქონდა ფილტვების 50–75%. მანამდე იგი რუსულ გამოცემებთან თავად ადასტურებდა, რომ 8-ჯერ იყო აცრილი სხვადასხვა რუსული კოვიდსაწინააღმდეგო ვაქცინით. მკურნალობის დროს მისი მდგომარეობა რამდენჯერმე დამძიმდა, ორჯერ ჩავარდა კომაში. 25 მარტს, სენატორ ალექსანდრე პრონიუშკინის მიერ „ტელეგრამზე“ გამოქვეყნებულ განცხადებაზე დაყრდნობით, რუსულ მედიაში გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ვლადიმერ ჟირინოვსკი გარდაიცვალა. რუსეთის დუმის სპიკერმა ვიაჩესლავ ვოლოდინმა აღნიშნული უარყო. მოგვიანებით პრონიუშკინმა პოსტი წაშალა.

პუბლიკაციები
გამოქვეყნებული აქვს 500-ზე მეტი წიგნი, მათ შორის საკუთარი ნაწარმოებების 100 ტომი სათაურით „პოლიტიკური კლასიკა“. (2016), (2011) და (2006) ხარისხის ორდენებით „სამშობლოს წინაშე დამსახურებისათვის“, საპატიო ორდენით (2008), ალექსანდრე ნეველის ორდენით (2015), მედლებით, საპატიო სიგელებით, საპატიო ნიშნებით, საპატიო იარაღით.
გენადი ზიუგანოვი

გენადი ზიუგანოვი (; დ. 26 ივნისი, 1944, მიმრინო, სსრკ) — საბჭოთა და რუსი პოლიტიკური მოღვაწე, რუსეთის ფედერაციის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის თავმჯდომარე 1995 წლიდან, რფკპ-ს ცენტრალური აღმასრულებელი კოიტეტის პრეზიდიუმის თავმჯდომარე 1993 — 1995 წლებში. სახელმწიფო დუმის ექვსივე მოწვევის დეპუტატი და ევროპის საბჭოს ასამბლეის პარლამენტის წევრი. რუსეთის საპრეზიდენტო არჩევნების ოთხგზის მონაწილე.
საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის პირველი ადგილობრივი კრება

საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის პირველი ადგილობრივი კრება — შედგა თბილისში, 1917 წლის ძვ. სტ. 8-17 სექტემბერს. დაადგინეს მართვა გამგეობის დებულებანი და 1917 წლის 17 სექტემბერს დაინიშნა სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევნები.

ისტორია
1917 წლის 8 სექტემბერს თბილისში გაიხსნა სრულიად საქართველოს საეკლესიო კრება. კრებას თავმჯდომარეობდნენ გიორგი ჟურული, ტრიფონ ჯაფარიძე, სპირიდონ კედია. კრებამ განიხილა საქართველოს ავტოკეფალური ეკლესიის ეპარქიების, საკათალიკოზო საბჭოს შექმნის საკითხები.

11-16 სექტემბერს საკლესიო კრებაზე იხილებოდა საქართველოს ეკლესიის მართვა-გამგეობის პროექტი. მიიღეს გადაწყ­ვეტილება 13 ეპარქიის გახსნის შესახებ. დებულების თანახმად საქართველოს ეკლესია იყოფოდა ეპარქიებად. ეპარქიის უმაღლესი მმართველობითი ორგანო იყო საეპარქიო კრება.

საეკლესიო კრებაზე აირჩიეს ქუთათელ მიტროპოლიტად ანტონ გიორგაძე, ჭყონდიდელად ამბროსი ხელაია, ურბნელ ეპისკოპოსად დავითი (კაჭახიძე), ალავერდელ ეპისკოპოსად პიროსი (ოქროპირიძე). კრებამ უცვლელად დატოვა ეკლესიის დროებითი მმართველობის გადაწყვეტილება იმერეთის ეპისკოპოს გიორგი ალადაშვილის შესახებ. თბილელ მიტროპოლი­ტად დარჩა ლეონიდი.

17 სექტემბერს კრებამ თავისი მუშაობა დააგვირგვინა სრულიად საქართველოს კათალიკოზ-პატრიარქის არჩევნებით. შეიქმნა საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევნების ხმის დამთვლელი კომისია დეკანოზ ნიკიტა თალაქვაძის თავმჯდომარეობით. დაინიშნა კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევნები. თავდაპირველად კენჭს იყრიდა სამი კანდიდატი: მიტროპოლიტი ლეონიდე, ეპისკოპოსი კირიონი და არქიმანდრიტი ამბროსი (უკანასკნელმა მალევე მოხსნა თავისი კანდიდატურა). სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევნები სიონის ტაძარში ჩატარდა.

არჩევნებში მონაწილეობა 448 ადამიანმა მიიღო. სრულიად საქართველოს კათოლოკოს-პატრიარქად 12 ხმის უპირატესობით კათოლიკოს-პატრიარქად აირჩიეს ეპისკოპოსი კირიონი (გიორგი საძაგლიშვილი) კირიონ -ის სახელწოდებით. როგორც დეკანოზი ნიკიტა თალაკვაძე იუწყება, 12 მანდატი მის მიერ იყო გაუქმებული.

განსაკუთრებული ზეიმით მოხდა კირიონ -ის აღსაყდრება მცხეთის სვეტიცხოვლის ტაძარში.

ამონარიდი დეკანოზ ნიკიტა თალაქვაძის დღიურიდან: