iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ნიკოლას პლატი

ნიკოლას პლატი (დ. 10 მარტი, 1936) — ამერიკელი დიპლომატი, რომელიც მუშაობდა აშშ-ის საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩად პაკისტანში, ფილიპინებში, ზამბიაში და მაღალი რანგის დიპლომატად კანადაში, ჩინეთში, ჰონგ-კონგსა და იაპონიაში. ის არის ნიუ-იორკში აზიის საზოგადოების ყოფილი პრეზიდენტი.

ადრეული წლები
პლატი დაიბადა ნიუ-იორკში, 1936 წლის 10 მარტს. ის არის ჰელენ (ქალიშვილობის გვარი ჩოატი) პლატისა და არქიტექტორ ჯეფრი პლატის ვაჟი.

მისი დედის მხრიდან ბაბუა იყო ჯოზეფ ჰ. ჩოუტ უმცროსი, ხოლო მისი დიდი ბაბუა იყო დიპლომატი და იურისტი ჯოზეფ ჰოჯეს ჩოატი, რომელიც 1899 წელს პრეზიდენტმა უილიამ მაკ-კინლიმ აშშ-ის ელჩად დანიშნა გაერთიანებულ სამეფოში. ჯოზეფის ძმამ, უილიამ გარდნერ ჩოატმა, დააარსა ჩოატ როზმარი ჰოლი.

პლატმა დაამთავრა მოსამზადებელი სკოლა წმინდა პავლეს სკოლაში, ჰარვარდის კოლეჯში (ბაკალავრი, 1957) და ჯონს ჰოპკინზის უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობების სკოლა (მაგისტრი, 1959). ჰარვარდში ის იყო „ჰასტი პუდინგის კლუბისა“ და „პორსელიანის კლუბის“ წევრი. ის ფლობს ჩინურ, გერმანულ, ფრანგულ და იაპონურ ენებს.

ელჩობა
1982 წლის 22 ივლისს პრეზიდენტმა რეიგანმა პლატი ფრენკ ჯ. ვისნერის შემცვლელად ზამბიაში აშშ-ის ელჩად დანიშნა. მან თავისი რწმუნებათა სიგელები 1982 წლის 31 აგვისტოს წარადგინა და ამ თანამდებობაზე 1984 წლის 17 დეკემბერს დატოვა, როდესაც სახელმწიფო მდივნის სპეციალურ თანაშემწედ და აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის აღმასრულებელი მდივანი გახდა. პლატი აღმასრულებელი მდივნის თანამდებობაზე 1987 წლის 13 თებერვლამდე დარჩა.

1987 წლის 10 აგვისტოს, რეიგანმა იგი კვლავ დანიშნა აშშ-ის ელჩად ფილიპინებში, სტივენ ბოსვორთის შემცვლელად. პლატმა თავისი რწმუნებათა სიგელები წარადგინა 1987 წლის 27 აგვისტოს და ამ თანამდებობაზე მუშაობდა ჯორჯ ბუშ უფროსის პრეზიდენტად არჩევამდე, სანამ თანამდებობას არ დატოვებდა 1991 წლის 20 ივლისს, პრეზიდენტ ბუშის მიერ შემდგომი დანიშვნის შემდეგ, როდესაც იგი ვისნერმა შეცვალა.

1991 წლის 2 ივლისს პრეზიდენტმა ბუშმა პლატი რობერტ ბ. ოკლის შემცვლელად პაკისტანში, ისლამაბადში აშშ-ის ელჩად დანიშნა, სადაც ის 1992 წლის 3 ნოემბრამდე, თანამდებობის დატოვებამდე დარჩა. ელჩის თანამდებობაზე იგი ჯონ კამერონ მონჯომ შეცვალა.

შემდგომი კარიერა
სახელმწიფო დეპარტამენტიდან პენსიაზე გასვლის შემდეგ, 1992 წელს პლატმა დაიწყო მუშაობა აზიის საზოგადოების მეხუთე პრეზიდენტად, არაკომერციული ორგანიზაციისა, რომელიც ორიენტირებულია მსოფლიოსთვის აზიის შესახებ განათლების მიცემაზე. ის ასევე იყო ნიუ-იორკში საგარეო ურთიერთობათა საბჭოს წევრი და „ “-ის საერთაშორისო საკონსულტაციო საბჭოს წევრი. შეილა კლინიკური სოციალური მუშაკი იყო, რომელიც ისლამაბადში მუშაობდა. ის იყო აილინის (ქალიშვილობის გვარით ბურდენი) და საინვესტიციო ბანკირის, უოლტერ მეინარდის (უოლტერ ე. მეინარდის ვაჟი) ქალიშვილი და ბანკირისა და მხედრის, არტურ სკოტ ბურდენისა და საპატიო სინტია ბურკ როშის შვილიშვილი დედის მხრიდან.

ადამ პლატი, რესტორნის კრიტიკოსი „ნიუ-იორკის“ ჟურნალისთვის.
ნიკოლას პლატ უმცროსი.
ჰედერვარი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ჰედერვარი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ პოლარულ ნაწილში. სახელი ეწოდა პეტერ ჰედერვარის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1994 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 74,14 კმ, სიღრმე — 2,77 კმ.

სატელიტური კრატერები
ჰედერვარის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
ჰეიროვსკი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ჰეიროვსკი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა იაროსლავ ჰეიროვსკის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1985 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 16,66 კმ, სიღრმე — 2,66 კმ.

სატელიტური კრატერები
ჰეიროვსკის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
ჰომელი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ჰომელი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ინგლისელი ასტრონომის, იოჰან ჰომელის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 113.6 კმ, სიღრმე — 2.89 კმ.

სატელიტური კრატერები
საკრობოსკო (მთვარის კრატერი)

კრატერი საკრობოსკო — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ინგლისელი ასტრონომის, იოჰანეს დე საკრობოსკოს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება პრე-ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 97.67 კმ, სიღრმე — 2.85 კმ.

სატელიტური კრატერები
ზემო ზახორი

ზემო ზახორი, ზემო ზაყორი — სოფელი ახალგორის მუნიციპალიტეტის ზახორის თემში (მცხეთა-მთიანეთის მხარე).

მდებარეობს მდინარე ლეხურის (მტკვრის მარცხენა შენაკადი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 1050 მ-ზე, ახალგორიდან 69 კმ-ის დაშორებით.
ისტორია
ზემო ზახორი ისტორიულად ზახორის თემის ნაწილი იყო. საუკუნის დასასრულს ლეხურის ხეობის ამ ნაწილში ქართული მოსახლეობა ოსურმა ჩაანაცვლა. საბჭოთა პერიოდში, 1922–1990 წლებში შეიყვანეს სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის შემადგენლობაში. 1989 წელს სოფელში იყო 30 მცხოვრები, ძირითადად ოსები. 1990-იანი წლების კონფლიქტის შემდეგ სოფელზე საქართველოს ცენტრალური ხელისუფლების კონტროლი არ ხორციელდება.

კულტურული მემკვიდრეობა
ზემო ზახორის კოშკი
ზემო ზახორის ციხე
ზემო ზახორის ეკლესიის ნანგრევი
ზემო ზახორის წმინდა გიორგის პირველი ეკლესია
ზემო ზახორის წმინდა გიორგის მეორე ეკლესია
ზემო ზახორის სამაროვანი
ზემო ზახორის სამაროვანი

ზემო ზახორის სამაროვანი, ზაყორის სამაროვანი — საუკუნის ძეგლი სოფელ ზემო ზახორში (ახლანდ. ოკუპირებული ახალგორის მუნიციპალიტეტი). აღმოჩენილია 1974 წელს.

გამოვლენილ სამარხებში აღმოჩნდა: ცხოველთა გამოსახულებიანი ბრინჯაოს ჭვირული ბალთა, მშვილდსაკინძის რკალისებური მშვილდი ბულით, კონუსის მოყვანილობის, დაფანჯრულკორპუსიანი ზარაკი, რომელსაც აქვს ყუნწი და ძეწკვი; ვერცხლის ბეჭედი, რომლის მინის ინტალიოზე გამოსახულია ლომი; მინის, სარდიონის, ქალკედონის და გიშრის მძივები; გოტარზეს პართული ვერცხლის დრაქმა და სხვ. მასალა ინახება ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმში.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 571

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 571 მიიღეს 1985 წლის 20 სექტემბერს, ანგოლის სახალხო რესპუბლიკის წარმომადგენლების მოსმენის შემდეგ, საბჭომ გაიხსენა რეზოლუციები, 387 (1976), 418 (1977), 428 (1978), 447 (1979), 454 (1979), 475 (1980), 545 (1983) 546 (1984), და გამოხატა შეშფოთება სამხრეთ აფრიკის მიერ ქვეყნის წინააღმდეგ ოკუპირებული სამხრეთ-დასავლეთი აფრიკის გავლით განხორციელებული მუდმივი შეტევების გამო.

საბჭომ მოთხოვა სამხრეთ აფრიკას შეწყვიტოს შეტევები და პატივი სცეს ანგოლის სუვერენიტეტსა და ტერიტორიულ მთლიანობას, აღნიშნა, რომ ანგოლას აქვს უფლება მიიღოს კომპენსაცია შეტევებისთვის. რეზოლუცია მოითხოვდა სამხრეთ აფრიკას დაუყოვნებლივ გაეყვანა თავისი ყველა სამხედრო ძალა ანგოლიდან. ასევე გმო სამხრეთ აფრიკა იმისთვის, რომ იყენებდა ოკუპირებულ ნამიბიას (მაშინდელ სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკას) როგორც ხტუნდაფას შეტევებისთვის, და მოუწოდა ყველა წევრ სახელმწიფოს განეხორციელებინა იარაღის ემბარგო, რომელიც დაწესდა რეზოლუცია 418-ით (1977) სამხრეთ აფრიკის მიმართ.

ბოლოს, რეზოლუცია 571-მა დანიშნა კომისია, რომელიც ეხებოდა ანგოლას სამხრეთ აფრიკის შეტევის გარემოებასა და შედეგების გამოძიებას, ანგარიში უნდა წარედგინათ არაუგვიანეს 1985 წლის 15 ნოემბერს, და იმავდროულად მოუწოდა წევრ სახელმწიფოებს ზეწოლა მოახდინონ სამხრეთ აფრიკის მთავრობაზე წინა რეზოლუციების შესასრულებლად.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 572

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 572 მიიღეს 1985 წლის 30 სექტემბერს, რეზოლუცია 568-ის (1985) გახსენებისა და გენერალური მდივნის მიერ ბოტსვანაში დანიშნული მისიის ანგარიშის გათვალისწინების შემდეგ, საბჭომ მოიწონა ანგარიში სამხრეთ აფრიკის მიერ ქვეყნის წინააღმდეგ განხორციელებული შეტევის შესახებ.

რეზოლუცია მოითხოვდა კომპენსაციას ბოტსვანისთვის და მოითხოვდა საერთაშორისო დახმარებას წევრი სახელმწიფოებისა და ორგანიზაციებისგან ქვეყნისთვის მითითებულ ანგარიშის სფეროებში. ასევე სთხოვდა გენერალურ მდივანს შეენარჩუნებინა სიტუაცია დაკვირვების ქვეშ.
მოტივი (სამართალი)

მოტივი – მიზეზი, რომელიც ადამიანებს გარკვეული ქმედების ჩადენისკენ უბიძგებს. სისხლის სამართალში, მოტივი თავისთავად არ წარმოადგენს არცერთი დანაშაულის ელემენტს. თუმცა, სამართლებრივი სისტემა, როგორც წესი, მოტივის დამტკიცების საშუალებას იძლევა, რათა ბრალდებულის მიერ დანაშაულის ჩადენის მიზეზები დამაჯერებელი გახდეს, სულ მცირე, მაშინაც კი, როდესაც მოტივი შეიძლება ბუნდოვანი ან ძნელად იდენტიფიცირებადი იყოს. თუმცა, განაჩენის გამოსატანად მოტივი არ არის საჭირო. მოტივი ასევე გამოიყენება კონკრეტული საქმის სხვა ასპექტებში, მაგალითად, როდესაც პოლიცია თავდაპირველად იძიებს კონკრეტულ საქმეს. „მოტივი“ აღწერს ბრალდებულის წარსულსა და ცხოვრებაში არსებულ მიზეზებს, რომლებმაც სავარაუდოდ დანაშაულის ჩადენის მიზეზი გახდა. მოტივები ხშირად სამ კატეგორიად იყოფა: ბიოლოგიური, სოციალური და პირადი.

წინააღმდეგობები
სასჯელის განხილვისას მოტივთან დაკავშირებით ორი წინააღმდეგობა არსებობს. პირველი არის ნებისყოფითი წინააღმდეგობა, რაც გულისხმობს, რომ ადამიანს არ შეუძლია საკუთარი მოტივების მართვა და შესაბამისად, არ შეიძლება მათთვის დაისაჯოს. მეორე წინააღმდეგობა არის ნეიტრალიტეტის პროტესტი. ეს ეფუძნება იმ აზრს, რომ ჩვენს საზოგადოებას განსხვავებული პოლიტიკური მოსაზრებები აქვს და, შესაბამისად, მთავრობის უპირატესობა შეზღუდული უნდა იყოს.

შესაბამისობა
ბრალდებულის მოტივი შეიძლება იყოს მისი სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის შესაბამისი ოთხი განსხვავებული გზა. მოტივი შეიძლება იყოს სრულად დანაშაულებრივი ან გამამართლებელი, ან მხოლოდ ნაწილობრივ დანაშაულებრივი ან გამამართლებელი. როდესაც ადამიანი მოქმედებს კონკრეტული მოტივით, კანონიერი ქცევა ხდება უკანონო და სწორედ ამ დროს არის მოტივი სრულად დანაშაულებრივი. თუ კონკრეტული მოტივით უკანონო საქმიანობა არ აკისრებს ბრალდებულს პასუხისმგებლობას, მაშინ ეს მოტივი სრულად დანაშაულებრივია. როდესაც მოტივი უზრუნველყოფს დანაშაულისგან არასაკმარის დაცვას, მოტივი ნაწილობრივ დანაშაულებრივია. როდესაც მოტივი მიუთითებს იმ სახის დარღვევაზე, რისთვისაც პასუხისმგებელია ბრალდებული, მოტივი ნაწილობრივ დანაშაულებრივია.
შუა კოზი

შუა კოზი — სოფელი საქართველოში, ონის მუნიციპალიტეტის ჩასავლის თემში (რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარე).

მდებარეობს კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ კალთაზე, კოზის ტბის ნაპირას, ზღვის დონიდან 1500 მეტრზე. წარსულში სოფელ კოზის ერთ-ერთი უბანი. 1922-1990 წლებში შედიოდა სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ჯავის რაიონში. 1989 წლის აღწერით სოფელში იყო 95 მცხოვრები (ოსები). სოფელში შემორჩენილია საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი — შუა საუკუნეების ეკლესიის ნანგრევები.
ქვემო კოზი

შუა კოზი — სოფელი საქართველოში, ონის მუნიციპალიტეტის ჩასავლის თემში (რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარე).

მდებარეობს კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ კალთაზე, კოზის ტბის ნაპირას, ზღვის დონიდან 1440 მეტრზე. წარსულში სოფელ კოზის ერთ-ერთი უბანი. 1922-1990 წლებში შედიოდა სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ჯავის რაიონში. 1989 წლის აღწერით სოფელში მუდმივი მოსახლეობა არ იყო.
ზემო ლემსის ნამოსახლარი

ზემო ლემსის ნამოსახლარი — ადრენეოლითური ხანის არქეოლოგიური ძეგლი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკაში. მდებარეობს სოფ. წებელდიდან 5 კმ-ზე, ყოფილი სოფ. ზემო ლემსის ტერიტორიაზე, მთა ფარცხის სამხრეთ ფერდზე. აღმოაჩინა 1967 წელს იური ვორონოვმა.

არქეოლოგიური გათხრების დროს გამოვლინდა 4 კულტურული ფენა. ზედა 3 ფენა შუა საუკუნეების მასალას შეიცავდა. ქვედა ფენაში ძირითადად ქვის იარაღი აღმოჩნდა (ნუკლეუსები, სხვადასხვა სახის ლამელები, საფხეკები, საჭრისები, სეგმენტები, სწორკუთხედები, დაკბილული იარაღი). იარაღებიდან განსაკუთრებით აღსანიშნავია ნეოლითური ხანისათვის დამახასიათებელი ვიწრო და მაღალი ფორმის ტრაპეციები. მასალა ინახება სოხუმის მუზეუმში.
მოსე ქიქოძე

მოსე ათანასეს ძე ქიქოძე (დ. 1845 — გ. 1912) — ქართველი იურისტი, ადვოკატი და პუბლიცისტი.

ბიოგრაფია
მოსე ქიქოძე დაიბადა 1845 წელს, გურიის სოფელ ბახვში. იგი იყო იმერეთის ეპისკოპოს გაბრიელის უფროსი ძმის, ათანასე მღვდლის შვილი. მოსემ დაწყებითი განათლება მშობლიურ სოფელში მიიღო, შემდეგ სწავლა გააგრძელა თბილისის სასულიერო სასწავლებელში, საიდანაც ქუთაისის კლასიკურ გიმნაზიაში გადავიდა. 1866 წელს მოსკოვში გაემგზავრა, სადაც 1870 წლამდე ცხოვრობდა და მოსკოვის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი დაამთავრა. საქართველოში დაბრუნების შემდეგ მუშაობდა მსაჯულად, ხოლო 1887 წელს ნაფიც მსაჯულთა კორპორაციის წევრი გახდა. 1892 წელს ქუთაისის სათათბიროს მესამე თანრიგის ხმოსნად აირჩიეს.

1869–1872 წლებში მოსე ჟურნალ „მნათობის“ აქტიური თანამშრომელი იყო და სხვადასხვა მიმართულების პუბლიცისტურ მასალებს აქვეყნებდა. 1880-იანი წლებიდან იგი ჩაერთო ქართული თეატრისა და ზოგადად კულტურული საქმიანობის მხარდაჭერასა და განვითარებაში.

1900-იან წლებში მოსე ქიქოძე მიემხრო სოციალ-ფედერალისტების პარტიას. მოგვიანებით მეფის ხელისუფლებამ პოლიტიკური მოღვაწეობის გამო დააკავა და ქუთაისის ციხეში მოახდევინეს პატიმრობა. 1912 წელს სოციალ-ფედერალისტებმა მისი კანდიდატურა მეოთხე სახელმწიფო სათათბიროს დეპუტატობისთვის წარადგინეს. იმავე წელს იგი მონაწილეობდა ქუთაისის წვრილ მემამულეთა არჩევნებში. მოსე იყო ქუთაისის სახალხო უნივერსიტეტის გამგეობის პირველი თავმჯდომარე, „ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების“ ნამდვილი წევრი და ქუთაისში აკაკი წერეთლის საიუბილეო კომიტეტის თავმჯდომარე.

მოსე ქიქოძე გარდაიცვალა 1914 წელს.
კოლექციონერი

კოლექციონერი — — ბრიტანელი მწერლის ჯონ ფაულზის პირველი რომანი. ფაულზმა ის ერთ თვეში დაწერა. რომანს იმდენად დიდი წარმატება ხვდა, რომ ფაულზმა შეძლო, მასწავლებლობისთვის თავი გაენებებინა და მთელი დრო ლიტერატურისთვის დაეთმო.

1965 წელს რეჟისორმა უილიამ უაილერმა „კოლექციონერის“ მიხედვით ფილმი გადაიღო, სადაც მთავარ როლს ტერენს სტემპი თამაშობდა, 60-იანების ბოლოს კი ლონდონის სცენაზე დაიდგა სპექტაკლი, იქ მეორე მთავარი გმირის როლს მერიან ფეითფული ასრულებდა.

სიუჟეტი
რომანის მთავარი სიუჟეტური ხაზია ახალგაზრდა მხატვრის, მირანდა გრეისა და მასზე შეყვარებული კლერკის, ფრედერიკ კლეგის შემზარავი ისტორია. ფრედერიკ კლეგი, რომელიც პეპლების ჭერითაა გატაცებული, ტოტალიზატორში დიდძალ თანხას იგებს, ყიდულობს მიტოვებულ ძველ სახლს და თავისი ოცნების აღსრულებას იწყებს. ის იტაცებს მირანდა გრეის და სახლის ღრმა სარდაფში ამწყვდევს. რომანი სწორედ ამ ტყვეობას აღწერს, ჯერ გამტაცებლის, შემდეგ კი მსხვერპლის თვალით.
ტონ სატომი

ტონ სატომი (, სატომი ტონ; დ. 14 ივლისი, 1888 - გ. 21 იანვარი, 1983) — იაპონელი მწერლის, ჰიდეო იამანოუჩის (, იამანოუჩი ჰიდეო), ფსევდონიმი. სატომი ცნობილი იყო თავისი ოსტატურად შეთხზული დიალოგებითა და იაპონური ენის ბრწყინვალე ცოდნით. მისი ორი უფროსი ძმა, იკუმა არისიმა და ტაკეო არისიმა, ასევე მწერლები იყვნენ.

ადრეული ცხოვრება
ტონ სატომი დაიბადა იოკოჰამაში, მდიდარი არისიმას ოჯახში, მაგრამ შემდგომში ფიქტიურად შვილად აიყვანა დედის ოჯახმა, რის შედეგადაც მიიღო მათი გვარი - იამანოუჩი. განათლება მიიღო გაკუშუინის არისტოკრატთა სკოლაში, სადაც დაინტერესდა ლიტერატურით, ხოლო მოკლე ხანს სწავლობდა ტოკიოს საიმპერატორო უნივერსიტეტში, მაგრამ 1910 წელს დატოვა უნივერსიტეტი ხარისხის მიღების გარეშე.

ლიტერატურული კარიერა
თავისი ძმის, იკუმა არისიმას საშუალებით, გაეცნო გაკუშუინის სხვა კურსდამთავრებულ მწერლებს, მათ შორის ნაოია შიგას და სანეაცუ მუშანოკოჯის. მათ შექმნეს ჯგუფი, რომელსაც უწოდეს თავიანთი ლიტერატურული ჟურნალის, შირაკაბას სახელი. ეს ჟურნალი პირველად 1910 წელს გამოიცა. სატომიმ თქვა, რომ თავისი ფსევდონიმი შემთხვევით აირჩია სატელეფონო ცნობარიდან.

ადრეულ წლებში ის ხშირად სტუმრობდა იოშივარას ნაოია შიგასთან ერთად, მაგრამ შემდგომში დაქორწინდა წარმოშობით ოსაკელ ყოფილ გეიშაზე, მასა იამანაკაზე, და მოგვიანებით ეს ამბავი ასახა რომანებში კოტოშიდაკე და ტაჯო ბუსინში . თუმცა მან რამდენიმე ნაწარმოები 1913 და 1914 წლებში დაწერა, სატომის ლიტერატურული დებიუტი 1915 წელს ლიტერატურულ ჟურნალ ჩუოკორონში შედგა.

სატომი გახდა კიოკა იზუმის მოწაფე მას შემდეგ, რაც მისმა ნამუშევრებმა უფროსი კოლეგის ყურადღება მიიქცია.

სატომი ცდილობდა, მთელი თავისი კარიერის განმავლობაში თავი შეეკავებინა ნებისმიერ კონკრეტულ ლიტერატურულ ჯგუფში ან პოლიტიკურ სკოლაში გაერთიანებისგან. ის პროდუქტიული მწერალი იყო, ცნობილი თავისი ავტობიოგრაფიული ნაწარმოებებით და სუფთა ლიტერატურული ღირებულებების პოპულარიზაციით. დასავლეთში ის ძირითადად ცნობილია ცუბაკით („კამელია“), ემოციური მოთხრობით, რომელიც დაწერილი იქნა 1923 წლის დიდი კანტოს მიწისძვრის შემდეგ, რაც რამდენიმე თვეში მოჰყვა მისი ძმის, ტაკეო არისიმას თვითმკვლელობას. 1932 წლიდან მუშაობდა მეიჯის უნივერსიტეტში ინსტრუქტორად. მას 1940 წელს მიენიჭა კიკუჩი კანის პრემია.

1945 წელს, იასუნარი კავაბატასთან ერთად, შექმნა კამაკურა ბუნკო. იაპონიის ხელოვნების აკადემიის წევრი გახდა 1947 წელს. 1958 წელს მისი რომანი ჰიგანბანა („ეკვინოქსის ყვავილი“) იასუძირო ოძუმ ფილმად გადაიღო კინუიო ტანაკას მონაწილეობით.

1959 წელს სატომიმ იაპონიის მთავრობისგან მიიღო კულტურის ორდენი. 1960 წელს სატომიმ გამოაქვეყნა „გვიანი შემოდგომა“, როლის ეკრანიზაციაც ასევე შექმნა მოგვიანებით იასუძირო ოძუმ (მთავარ როლს სეცუკო ჰარა თამაშობდა). მას მიენიჭა იომიურის პრემია 1956 და 1971 წლებში.

სატომი ცხოვრობდა კამაკურაში, კანაგავის პრეფექტურაში, 1924 წლიდან გარდაცვალების დრომდე და ხშირად ურთიერთობდა ამ ქალაქში მცხოვრებ სხვა ლიტერატორებთან. ოფუნაში, კამაკურის ჩრდილოეთით, შოჩიკუს კინოსტუდიის დაარსების შემდეგ, ის ასევე თანამშრომლობდა კინორეჟისორ იასუძირო ოძუსთან მრავალი კინოსცენარის შექმნაში.

სატომი გარდაიცვალა 1983 წელს. მისი საფლავი მდებარეობს კამაკურა რეიენის საჯარო სასაფლაოზე.

რჩეული ნაწარმოებები
ზენ შინ აკუ შინ („კეთილი გული, ბოროტი გული“)
ტაჯო ბუსინ („ბუდას თანაგრძნობა“, 1922-1923)
ანჯო კე ნო კიოდაი („ანჯოს ძმები“)
გოკურაკუ ტომბო („უზრუნველი ადამიანი“, 1961)
ალისა ქიქოძე

+
ალისა მოსეს ასული ქიქოძე (დ. 1896, — გ. 19??) — ქართული თეატრისა და კინოს მსახიობი.

ბიოგრაფია
ალისა ქიქოძე დაიბადა 1913 წელს. იგი ბავშვობიდანვე სცენასთან იყო დაკავშირებული, რადგან მისი მამა, მოსე ათანასეს ძე ქიქოძე, ქუთაისის დრამატული საზოგადოების თავმჯდომარე იყო. ალისა, ქუთაისის ქალთა გიმნაზიის დასრულების შემდეგ, 1915 წელს, მოსკოვში გაემგზავრა დრამატული ხელოვნების შესასწავლად და ჩაირიცხა საიმპერატორო დრამატულ სკოლაში. რუსეთის რევოლუციის დაწყების შემდეგ, სამშობლოში დაბრუნდა და 1918 წელს თბილისის ჯაბადარის სტუდიაში განაგრძო სწავლა. სწორედ ამ სტუდიიდან გამოსულ ახალგაზრდა მსახიობთა თაობამ, შემდგომში საფუძველი ჩაუყარა თანამედროვე ქართული დრამატული თეატრის განვითარებას.

ალისა ქიქოძის კინოკარიერა დაიწყო 1921 წელს, როდესაც მან მთავარი როლი ითამაშა პირველ სრულმეტრაჟიან ქართულ მხატვრულ ფილმში - „არსენა ჯორჯიაშვილი“. ფილმის რეჟისორი იყო ივანე პერესტიანი, ოპერატორი კი ალექსანდრე დიღმელოვი. ფილმის სცენაში ქიქოძემ განასახიერა ნინო - მუშათა კლასის წარმომადგენელი ქალი, რომლის სახე და პიროვნება სრულყოფილად გადმოსცემდა ერისთვის თავის გაწირვის, ერთგულებისა და სიძლიერის ნიშანს. მიუხედავად რთული გადაღების პირობებისა, ქიქოძემ შეძლო ძლიერ ემოციური და ფსიქოლოგიურად ზუსტი პერსონაჟის შექმნა.

ალისას შემდეგი კინოროლები მოიცავდა ფილმებს: „სურამის ციხე“, სადაც ის თამაშობდა მსახური გოგოს ტრაგიკულ პერსონაჟს. „ნათელა“ (1923), სადაც განასახიერა სიდუ - ახალგაზრდა ქალი, რომელიც შეყვარებულია გლეხ მჭედელ უტუ მიქავაზე. ასევე, „ღრუბელთა თავშესაფარი“, სადაც იგი განასახიერებდა საბედოს, თუშეთში მცხოვრები ქალს, რომლის ცხოვრება ტრადიციებისა და დამკვიდრებული წესების გავლენით რთულად ვითარდება. ქიქოძემ წინასწარ შეისწავლა თუშეთის ყოფა, ქალთა ყოველდღიური ცხოვრება და მათ მენტალიტეტში ჩაწვდომა, რათა მაქსიმალურად ზუსტი და რეალისტური კინოსურათის პერსონაჟი შექმნილიყო.

თეატრში ალისა ქიქოძემ განსაკუთრებული აღიარება მოიპოვა კოტე მარჯანიშვილის ხელმძღვანელობით, განსაკუთრებით რუსთაველის თეატრში. მან მონაწილეობა მიიღო მრავალ სპექტაკლში, როგორც კლასიკურ, ასევე თანამედროვე დრამატულ ნამუშევრებში. განსაკუთრებულად აღსანიშნავია მარეხის როლი ზურაბ ანტონოვის პიესაში „მზის დაბნელება საქართველოში“ (1923) და "მარგარიტა კავალინის" როლი ედუარდ შელდონის პიესაში „რომანი“ (1923), რომელიც მისი საბენეფისო წარმოდგენა იყო რუსთაველის თეატრში. ამ როლებში ქიქოძემ გამოხატა ძლიერი ემოციური დიაპაზონი, კეკლუცობიდან ტრაგიკულ სიმძაფრემდე, რაც მაყურებელზე დიდ შთაბეჭდილებას ტოვებდა.

ალისა ქიქოძე 1918–1933 წლებში ქართულ თეატრში ორმოცზე მეტი სცენური სახე შექმნა. 1933 წლის სეზონის დასრულების შემდეგ, გადაღლილობისა და ჯანმრთელობის პრობლემების გამო, მან იძულებით დატოვა სცენა და აქტიური შემოქმედებითი საქმიანობა შეწყვიტა.

ალისა ქიქოძის გარდაცვალების ზუსტი თარიღი უცნობია.

მთავარი თეატრალური როლები
ზურაბ ანტონოვის - „მზის დაბენელება საქართველოში“ — მარეხი
ედუარდ შელდონის - „რომანი“ — მარგარიტა კავალინი

ფილმოგრაფია
1921: „არსენა ჯორჯიაშვილი“ — ნინო
1923: „სურამის ციხე“ — მსახური გოგო
1926: „ნათელა“ — სადუ
1928: „ღრუბელთა თავშესაფარი“ — საბედო–ერისტოს მეორე ცოლი
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 573

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცი 573 მიიღეს 1985 წლის 4 ოქტომბერს. რეზოლუციაში ტუნისის საჩივრის მოსმენის შემდეგ, საბჭომ დაგმო ისრაელის საჰაერო ძალების მიერ ქვეყანაზე 1 ოქტომბერს განხორციელებული საჰაერო თავდასხმა. პალესტინის განმათავისუფლებელი ორგანიზაციის შტაბ-ბინა თავდასხმის სამიზნე გახდა, მას შემდეგ, რაც ისრაელმა კვიპროსში ისრაელის სამი მოქალაქის მკვლელობას უპასუხა.

საბჭომ სახელმწიფოებს შეახსენა, თავი შეეკავებინათ მუქარისგან ან ძალის გამოყენებისგან საერთაშორისო ურთიერთობებში, გაეროს წესდების შესაბამისად. იმის გათვალისწინებით, რომ ისრაელმა აღიარა თავდასხმა მისი განხორციელებისთანავე, საბჭომ მოითხოვა, რომ ისრაელს თავი შეეკავებინა მსგავსი შემდგომი თავდასხმებისგან და მოუწოდა წევრ სახელმწიფოებს, გადაეფიქრებინათ ისრაელისთვის ამის გაკეთება. მან ასევე აღნიშნა, რომ ტუნისს ჰქონდა რეპარაციების უფლება მიყენებული სიცოცხლის დანაკარგისა და მატერიალური ზიანის გათვალისწინებით.

საბოლოოდ, 573-ე რეზოლუციით გენერალურ მდივანს მოეთხოვებოდა 1985 წლის 30 ნოემბრამდე წარმოედგინა ანგარიში მიმდინარე რეზოლუციის განხორციელების შესახებ.

რეზოლუცია მიიღეს 14 ხმით ნულის წინააღმდეგ, ხოლო შეერთებულმა შტატებმა კენჭისყრისგან თავი შეიკავა.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 574

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 574 მიღებულია 1985 წლის 7 ოქტომბერს, ანგოლას სახალხო რესპუბლიკის წარმომადგენლების მოსმენის შემდეგ, საბჭომ გაიხსენა 387 (1976), 418 (1977), 428 (1978), 447 (1979), 454 (1979), 475 (1980), 545 (1983), 546 (1984), 567 (1985) და 571 (1985) რეზოლუციები და გამოთქვა შეშფოთება სამხრეთ აფრიკის მიერ ქვეყანაზე ოკუპირებული სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკის გავლით განხორციელებული თავდასხმების გამო.

საბჭომ სამხრეთ აფრიკისგან მოითხოვა თავდასხმების შეწყვეტა და ანგოლას სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის პატივისცემა, აღნიშნა, რომ ანგოლას აქვს თავდაცვის უფლება საკუთარი ტერიტორიის დასაცავად და უფლება აქვს მიიღოს კომპენსაცია თავდასხმებისთვის. რეზოლუცია მოითხოვდა, რომ სამხრეთ აფრიკამ დაუყოვნებლივ გაიყვანოს თავისი ყველა სამხედრო ძალა ანგოლიდან. ასევე დაგმო სამხრეთ აფრიკა ოკუპირებული ნამიბიის (მაშინდელი სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკა) თავდასხმების პლაცდარმად გამოყენებისთვის და მოუწოდა ყველა წევრ სახელმწიფოს, განახორციელონ სამხრეთ აფრიკისთვის 418 (1977) რეზოლუციით დაწესებული იარაღის ემბარგო.

571-ე რეზოლუციით (1985) შექმნილ კომისიას, რომელიც ავსტრალიის, ეგვიპტისა და პერუს წევრებით შედგებოდა, ბოლო თავდასხმის შედეგად მიყენებული ზიანის შეფასება დაევალა.
სსრკ-ის გუნდური ჩემპიონატი საჭადრაკო კომპოზიციაში 1970/1971

სსრკ-ის გუნდური ჩემპიონატი საჭადრაკო კომპოზიციაში (1970–1971) — გუნდური პირველობა საჭადრაკო ამოცანებისა და ეტიუდების შედგენაში.

შეჯიბრება ჩატარდა იმავე განყოფილებებში და იმავე რაოდენობის დაფებზე, როგორც წინა ჩემპიონატებში. მონაწილეობდა 11 გუნდი: 102 ავტორის 192 ამოცანა და ეტიუდი. ჩათვლილი კომპოზიციების რაოდენობა — 87.
გამარჯვებული ბელორუსიის გუნდი გახდა (181 ქულა 220-დან).

მსაჯები განყოფილებების მიხედვით
ორსვლიანი ამოცანები: ა. დომბროვსკისი და ა. კოზლოვი
სამსვლიანი ამოცანები: ვ. სავჩენკო და სიჩოვი
მრავალსვლიანი ამოცანები: ა. გულიევი და როზენფელდი
ეტიუდები: ვაჟა ნეიძე და ვ. ევრეინოვი
კოოპერაციული შამათები: ვედერსი
თვითშამათები: ს. პუშკინი

გამარჯვებული გუნდების შემადგენლობა
1. ბელორუსია — აფანასიევი, გებელტი, დვიზოვი, კამენეცკი, კლიუკინი, პლოსტაკი, სიჩოვი, ტროიანოვსკი, ცირულუკი, შმულენსონი;
2–3. საქართველო — ველიმირ კალანდაძე, იოსებ კრიხელი, ვლადიმერ სავჩენკო, შერგილ სუხიტაშვილი, რევაზ თავარიანი, იური შოსტი;
2–3. ლატვია-1 — ა. ბოიტმანისი, დესმიტნიექსი, დომბროვსკისი, დრაისკა, ი. დულბერგსი, მ. დურეისი, ვ. კირილოვი, ი. კისისი, კულისი, სკუია, ლ. ულანოვი.

გამარჯვებულები განყოფილებების მიხედვით
ორსვლიანი ამოცანები: ლატვია-1 — 67 ქულა 84-დან;
სამსვლიანი ამოცანები: ლატვია-1 — 69 ქულა;
მრავალსვლიანი ამოცანები: ბელორუსია — 71½ ქულა;
ეტიუდები: ბელორუსია — 79 ქულა;
კოოპერაციული შამათები და თვითშამათები: ლატვია-1 — 76½ ქულა.

ცხრილი
რაიხენბახი (მთვარის კრატერი)

კრატერი რაიხენბახი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა გეორგ ფრიდრიხ ფონ რაიხენბახის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 64.85 კმ, სიღრმე — 2.74 კმ.

სატელიტური კრატერები