iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ციურიხის ტბა

ციურიხის ტბა  — ტბა შვეიცარიაში, გლარნის ალპების ჩრდილოეთით, ზღვის დონიდან 409 მ სიმაღლეზე. მდებარეობს სანქტ-გალენის, შვიცისა და ციურიხის კანტონების ტერიტორიაზე. ფართობი 88 კმ². მაქსიმალური სიგრძე 40 კმ, სიგანე 1-იდან 4 კმ-მდე. ნამგლისებური ფორმისაა. მოქცეულია ძველმყინვარულ ქვაბულში. უდიდესი სიღრმე 143 მ. აღმოსავლეთ ნაწილში ერთვის მდინარე ლინთი, რომელიც გამოედინება ტბის დასავლეთი ნაპირებიდან ქალაქ ციურიხის რაიონში მდინარე ლიმატის სახელწოდებით.

ჯებირებით გაყოფილია ორ არათანაბარ ნაწილად. უმცირესი — ზემო ტბა (გერმ. ) შვიცისა და სანქტ-გალენის კანტონებს შორისაა, ქვედა ტბა — (გერმ. ) მოქცეულია მთლიანად ციურიხის კანტონის ტერიტორიაზე. ციურიხის ტბის ქვედა მონაკვეთი გამოირჩევა დიდი სიღრმით. ნაპირების გასწვრივ გაყვანილია რკინიგზის ხაზი. ტბაში 2 კუნძულია. სანაოსნოა. მიმდინარეობს თევზჭერა. ტბის ჩრდილოეთ-დასავლეთ ნაპირზეა ქალაქი ციურიხი.
ნიში (არქიტექტურა)

ნიში — შეღრმავება შენობის ან ნაგებობის კედელში. იყენებენ ქანდაკების, ლარნაკის და სხვა რამის დასადგმელად ან განჯინის მოსაწყობად. აგრეთვე კედლის პლასტიკური დამუშავების მიზნითაც. ნიში ასევე არის შეღმავება სანგრებს შორის გასასვლელების კედელში. გამიზნულია ტყვიისა და ჭურვების ნამსხვრევებისგან თავის დასაცავად.
ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი

ჩეხეთის საფეხბურთო ჩემპიონატი — პროფესიონალური საფეხბურთო ლიგა ჩეხური კლუბებისთვის. წარმოადგენს ჩეხეთის უმაღლეს საფეხბურთო ლიგას. სეზონი იწყება აგვისტოში და მთავრდება მაისში. ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 16 კლუბი. სეზონის ბოლოს, მე-15 და მე-16 ადგილებზე გასულ გუნდებს ანაცვლებს ნაციონალურ საფეხბურთო ლიგაში პირველ და მეორე ადგილებზე გასული გუნდები.

ჩეხეთის ჩემპიონატი შეიქმნა 1993 წელს ჩეხოსლოვაკიის დაშლის და მისი ჩემპიონატის გაუქმების შემდეგ. ყველაზე მეტჯერ ქვეყნის ჩემპიონი პრაღის „სპარტა“ გახდა, რომელმაც 12-ჯერ მოიპოვა ტიტული. მოქმედი გამარჯვებულია პლზენის „ვიქტორია“.

ჩემპიონები
სტატისტიკა კლუბების მიხედვით
მიხეილ ზადორნოვი

მიხეილ ზადორნოვი (დ. 21 ივლისი 1948, იურმალა – 10 ნოემბერი, 2017) — სსრკ და რუსი მწერალი-სატირიკოსი, დრამატურგი, რუსეთის მწერალთა კავშირის წევრი. ათზე მეტი წიგნის ავტორი. მათი უმეტესობა წარმოადგენს ლირიკულ და სატირულ მოთხრობებს, იუმორესკებს და პიესებს. თავის სასცენო მონოლოგებში სატირულ ფერებში მიმოიხილავდა აშშ-სა და რუსეთს.
მასკი-შოუ

მასკი-შოუ  — უკრაინული იუმორისტული სერიალი, რომელიც შექმნა კომიკურმა გუნდმა მასკი. წარმოადგენს მუნჯური კინოს სტილის სიუჟეტების სერიებს. პირველად გამოვიდა 1991 წელს, სახელწოდებით „ “. სერიალის გადაღებები 1990 წელს დაიწყო. უკანასკნელი გამოშვებები ეთერში 2006 წელს გამოვიდა.

1990-იან წლებში გადაღებული სერიები აღსანიშნავია საბჭოთა რეალობის დაცინვით და ოდესური მოტივებით. 1990-იანების ბოლოს გადაღებული ეპიზოდებით მასკი-შოუ დასცინის ცხოვრების ახალ წესებს. სხვადასხვა შემთხვევაში იუმორი საყოფაცხოვრებო საკითხებსაც ეხებოდა.
პიტერ პენი

პიტერ პენი — შოტლანდიელ მწერალ და დრამატურგ ჯეიმზ მეთიუ ბარის მიერ გამოგონილი პერსონაჟი. ონავარი ბიჭუნა, რომელსაც შეუძლია ფრენა და რომელიც არასოდეს ბერდება. ცხოვრების დიდი ნაწილი გაატარა დაკარგულ ბიჭუნებთან ერთად, კუნძულ ნევერლენდზე. მეგობრობდა ქალთევზებთან, ინდიელებთან, ფერიებთან, ებრძოდა მეკობრეებს და სტუმრობდა ბავშვებს, რომლებიც ნევერლენდის მიღმა მდებარე სამყაროში ცხოვრობდნენ. გარდა ბარის ნაწარმოებისა, იგი ასევე ფიგურირებს არაერთ მედია საშუალებაში. ცნობილია მის შესახებ უოლტ დისნეის სტუდიის 1953 წლის ანიმაციური ფილმი.
იამბიკო

იამბიკო, იამბიკონი — ძველი ბერძნული პოეზიის სალექსო ზომა, რომელიც ეყრდნობა ორმარცვლიან ტერფთა ანუ „იამბთა“ გარკვეულ რაოდენობას.

ბერძნული პოეზია
ძველ ბერძნულ პოეზიაში: ლექსი, რომელიც იამბებისაგან შედგება და სახუმარო, დაცინვითი შინაარსისაა.

ქართული პოეზია
ძველ ქართულ სასულიერო პოეზიაში გვხვდება როგორც ხუთმუხლიანი და თორმეტმარცვლიანი ურითმო ლექსი, რომლის ყოველი სტრიქონი მახვილით ან ცეზურით ორ ნაწილად იყოფა. ასე მაგალითად ბერძნულის გავლენით აღმოცენებული ქართული ქორეული (ხორე) იამბიკო 60 მარცვლიანია, შედგება 5 თორმეტმარცვლიანი ტაეპისაგან.

ძველ ქართულ ჰიმნოგრაფიაში იამბიკო საუკუნიდან გვხვდება იოანე მტბევარის, იოანე მინჩხის, მიქაელ მოდრეკილის, ეზრასა და სხვათა შემოქმედებაში. ქართული იამბიკოსათვის დამახასიათებელია კიდურწერილობა. საუკუნიდან ქართულ იამბიკოში ჩნდება რითმა (ბერენას, დემეტრე -ის საგალობლები). იამბიკური 12 მარცვლიანი ტაეპი გახლეჩილია ორ არათანაბარ (5 და 7 მარცვალი) ნაწილად. იამბიკოს შესანიშნავი ნიმუშია მეფე დემეტრეს (1125-1159) ცნობილი საგალობლის („შენ ხარ ვენახი“) ბოლო ხუთტაეპიანი სტროფი. იამბიკო როგორც ლიტურგიკული კანონი, გაყოფილია რვა „გალობად“. თითოეულ „გალობაში“ არის ოთხი სტროფი, ხოლო სტროფი ზოგჯერ ხუთზე მეტ ტაეპს შეიცავს (იმის მიხედვით თუ რამდენი ასოა იამბიკოს აკროსტიქში).
სამარხი ურნების კულტურა

სამარხი ურნების კულტურა (ძვ. წ. აღ. 1300 – 750) — გვიანი ბრინჯაოს ხანის კულტურა ცენტრალურ ევროპაში. დასახელება მომდინარეობს კრემაციის ჩვეულებიდან. ამ კულტურის წარმომადგენლები გარდაცვლილებს წვავდნენ, შემდეგ მათ ფერფლს ათავსებდნენ ურნებში და მარხავდნენ მინდორში. ის იყო ყორღანების კულტურის მემკვიდრე და ჩაანაცვლა ჰალშტატის კულტურამ.
ყორღანების კულტურა

ყორღანების კულტურა ცენტრალურ ევროპაში შუა ბრინჯაოს ხანაში დომინირებდა. (ძვ. წ. აღ. 1600-1200).

ის წარმოიშვა უნეტიკური კულტურიდან. მისი ძირითადი ტერიტორია მოიცავდა ბავარიასა და ვიურტემბერგს. გვიან ბრინჯაოს ხანაში ის ჩაანაცვლა სამარხი ურნების კულტურამ.

მისი დასახელება მომდინარეობა გარდაცვლილის ყორღანში დასაფლავების ტრადიციიდან.
ნევშატელის ტბა

ნევშატელის ტბა  — ტბა დასავლეთ შვეიცარიაში. ტბის დიდი ნაწილი მოქცეულია ნევშატელის კანტონის ტერიტორიაზე, დანარჩენი მცირე მონაკვეთი – ვოს, ფრიბურისა და ბერნის კანტონების ტერიტორიაზე. ნევშატელის ტბა მდებარეობს იურის მთების სამხრეთ-აღმოსავლეთ მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 429 მ სიმაღლეზე. სიგრძე დაახლოებით 40 კმ, სიგანე 8 კმ-მდე. ფართობი 218,3 კმ². უდიდესი სიღრმე 152 მ. ფშანით შეერთებულია ბილის ტბასთან, რომლითაც მდინარე აარეთი უკავშირდება მდინარე რაინს. მოქცეულია მთლიანად შვეიცარიის ტერიტორიაზე, რის გამოც მიჩნეულია ამ ქვეყნის უდიდეს ტბას.

ერთვის რამდენიმე შენაკადი, მათ შორის მნიშვნელოვანია: ორბი, არნონი და სხვა. დასავლეთ ნაპირები მთაგორიანი და ციცაბოა, აღმოსავლეთი — დამრეცი. მკაცრ ზამთარში იყინება. ტბის ჩრდილოეთ ნაპირზე გაშენებულია ქალაქი ნევშატელი, სამხრეთ სანაპიროს სიახლოვეს ქალაქი ივერდონია.
ლიმატი

ლიმატი — მდინარე შვეიცარიაში, მდინარე აარეს მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 35 კმ, აუზის ფართობი 2416 კმ² (მდინარე ლინთის აუზთან ერთად). გამოედინება ციურიხის ტბიდან, გაივლის რა ციურიხისა და არგაუს კანტონების ტერიტორიას ემორჩილება ჩრდილო-დასავლეთ მიმართულებას. ერთვის მდინარე რაინის მარცხენა შენაკადს — აარეს. მთავარი შენაკადებია: ზილი და რეპიში. მდინარის ნაპირებზე გაშენებულია ქალაქები: ციურიხი, დიტიკონი, ვეტინგენი, ბადენი. აშენებულია ჰიდროელექტროსადგურები.
სედიმენტაცია

სედიმენტაცია (ლათ. – დალექვა) — ფიზიკური, ქიმიური და ბიოლოგიური პროცესების ერთობლიობა, რომელიც მიმდინარეობს დედამიწის ქერქის ზედა ნაწილში და რომელიც ხელს უწყოფს დანალექი ქანების წარმოქმნას. ძირითადი ფაქტორებია ტექტონიკური მოძრაობა და ჰავა. სედიმენტაცია ბუნებრივი პროცესია, რომლის შედეგად წყალში ან ჰაერში შეწონილი ან მოძრავი მყარი მასალა ნალექად გადაიქცევა. მიმდინარეობს ოკეანეებში, ზღვებში, ტბებში, მდინარეებსა და ხმელეთზე. სედიმენტაციის გზით წარმოქმნილი ნალექი დიაგენეზისის შედეგად გადაიქცევა დანალექ ქანად. დიაგენეზისი წყლის აუზის ფსკერზე ლამიანი ნალექების ქანად გარდაქმნას ეწოდება.

ოკეანურ, ზღვიურ, ტბიურ აუზებში, ჭაობებსა და მდინარეებში დედამიწის ქერქის გამოფიტვისა და ვულკანიზმის პროდუქტების, აგრეთვე ორგანული ნაშთების დალექვისა და მათი დიაგენეტურ-კატაგენეტური გარდაქმნის შედეგად წარმოქმნილ ქანებს დანალექი ქანები ეწოდება. დანალექი ქანების წარმოშობა ანუ ლითოგენეზისი რთული და ხანგრძლივი პროცესია, რომელიც ეგზოგენური და ენდოგენური ფაქტორების ერთობლივი მოქმედებით ხორციელდება. სედიმენტაციის საკითხებზე ფართოდ მუშაობდა ცნობილი გერმანელი გეოლოგი იოჰანეს ვალთერი.
ზალცბურგის ალპები

ზალცბურგის ალპები  — ქედი ალპებში, აღმოსავლეთ ალპების ნაწილი. ვრცელდება ავსტრიისა და გერმანიის ტერიტორიებზე. მოქცეულია ეგრეთ წოდებულ „გრაუვაკულ ზონაში“. მაქსიმალური სიმაღლე 2995 მ-მდე (მთა დახშტაინი). ტენენის მასივში მდებარეობს ევროპის ერთ-ერთი უდიდესი მღვიმე აისრიზენველტი. ქედი აგებულია უმეტესწილად კირქვებითა და ფიქლებით. დამახასიათებელია ღრმად დანაწევრებული კალთები, დაკბილული თხემი. მდიდარია ტბებით, მათ შორის აღსანიშნავია: ჰალშტეტერ-ზეე, ტოპლიცი, ატერზეე, ტრაუნზეე. ფერდობები შემოსილია ტყით, სადაც ჭარბობს ნაძვი და წიფელი. ზღვის დონიდან 1400-1600 მ სიმაღლეზე სუბალპური და ალპური მდელოებია. არის სასარგებლო წიაღისეულის საბადოები. განვითარებულია ტურიზმი. არის კურორტები.
მწვანეყვავილას მთავარანგელოზის ეკლესია

}
| რელიგიური_წევრობა =
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი =
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი =
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = 1889
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =არა
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 42.163344
| გრძედი = 42.425563
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
მწვანეყვავილას მთავარანგელოზის ეკლესია — გუმბათოვანი ეკლესია იმერეთის მხარეში ქუთაისის მწვანეყვავილას უბანში. აგებულია 1889 წელს ინჟინერ ტარასევიჩის მიერ შედგენილი ტაძრის ახალი პროექტის მიხედვით. ეკლესიის მშენებლობის პროცესი მიმდინარეობდა 1909-1913 წწ. მისი კურთხევა მოხდა 1914 წელს. იგი 1941 წლის ოქტომბრიდან 1944 წლის აგვისტომდე დაკეტილი იყო. 1944-1946 წლებში მწვანეყვავილას ეკლესია ქუთაის-გაენათის ეპარქიის საკათედრო ტაძარი იყო.
გალერეა
ფიქალი

ფიქალი — მეტამორფული ქანი, რომელსაც ახასიათებს წაგრძელებული ან ფირფიტისებრი ფორმის მინერალების თითქმის ურთიერთპარარელური განლაგება და თხელ ფირფიტებად დაპობის უნარი — ფიქლებრიობა. რეგიონული მეტამორფიზმის ხარისხის მიხედვით განარჩევენ ფიქლების ძირითად ჯგუფს: სუსტად მეტამორფიზებულს (თიხაფიქლები, ნახშირიანი ფიქლები, კარბონატული ფიქლები, ბითუმიანი ფიქლები და სხვ.) და ძლიერ მეტამორფიზებულ-კრისტალურ ფიქლებს. მათ შორის გარდამავალი ადგილი უკავია ფილიტს, ქლორიტიან ფიქლებს და ეგრეთ წოდებულ მწვანე ფიქლებს, რომელიც შეიცავს ქლორიტს, ეპიდოტს, ამფიბოლებს.

 საუკუნის დასაწყისში ფიქალი როგორც კარგი ელექტრული იზოლატორი და ცეცხლგამძლე მასალა გამოიყენებოდა ელექტრონული ფარებისა და მსხვილი ელექტროძრავებისათვის. გამოიყენება აგრეთვე დანის სალეს ქვად. თერმომედეგობისა და ქიმიური ინერციულობის გამო ფიქალი იყენება ბილიარდის მაგიდის ასაგებად.

- საუკუნეებში სკოლებში ფიქალს იყენებდნენ როგორც სკოლის დაფებს და ასევე ინდივიდუალური ფიქლური დამწერლობისთვის, რომელზედაც ცარცით ან საკუთრივ ფიქლებით სწერდნენ. მაღალხარისხიანი ფიქალი გამოიყენება როგორც საფლავის ქვა და მემორალური დაფა.

ევროპაში ფიქლების მოპოვების ადგილებია: უელსი, კორნუოლი (სახელგანთქმული სოფელი დელაბოლე), კამბრია, დიდი ბრიტანეთი; საფრანგეთი (ანჟუ, ლუარის ხეობა, არდენები, ბრეტანი, სავოია); ბელგია (არდენები); ლიგურია, ჩრდილოეთი იტალია, განსაკუთრებით ლავანია და ფონტანაბუონის ხეობა; პორტუგალიის ჩრდილოეთი ნაწილი, ვალონგუ; ესპანეთი; გერმანია (მდინარე მოზელის რეგიონი, ჰუნსრიუკი, ეიფელი, ვერტერვალდი, თიურინგია, ბავარიის ჩრდილოეთი); ნორვეგია. ფიქლების საბადოები ცნობილია აგრეთვე ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკაში.

მეტად მეტამორფიზებულ ფიქალს უწოდებენ კრისტალურ ფიქლებს.
ქუთაისის ღვთისმშობლის ხარების ეკლესია

ქუთაისის ღვთისმშობლის ხარების ეკლესია — გუმბათოვანი ტაძარი ქუთაისში, მდინარე რიონის მარცხენა სანაპიროზე.

ისტორია
ქუთაისის ღვთისმშობლის ეკლესია ამჟამად საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის შემადგენლობაშია, თუმცა მას ქართველი კათოლიკეები მათ საკუთრებად თვლიან და დაბრუნებას ითხოვენ. ორივე მხარეს აქვს თავისი პოზიცია.

1640-იან წლებში იმერეთის მეფე ალექსანდრე -მ თეატინელ მისიონერებს წმ.სოფიოს ეკლესია გადასცა, რომელიც სავარაუდოდ 1692 წელს თურქების მიერ ქალაქის გადაწვისას განადგურდა. 1770 წლამდე კათოლიკეებს ეკლესია მწვანეყვავილაზე ჰქონდათ, შემდეგ შუა ქალაქში, მდინარე რიონის პირას შეიძინეს მიწა, სადაც რამდენიმე კათოლიკე ოჯახი სახლობდა და იქ ხის ახალი ეკლესია ააშენეს.

1819 წელს, ამ ადგილას ქვის ეკლესიის შენება დაიწყეს. ერთ ხანს შეწყვეტილი მშენებლობა 1846 წელს წინამძღვრის დონ ანტონ გლახაშვილის ინიციატივით განახლდა. 1856 წელს მშენებლობა ქუთაისის საგუბერნიო არქიტექტორის ვასილიევის ახალი პროექტით გაგრძელდა. ტაძარი 1862 წელს ეკურთხა წმინდა ქალწულ მარიამის უბიწოდ ჩასახვის სახელზე.

1939 წელს საბჭოთა ათეისტურმა ხელისუფლებამ ტაძარი კათოლიკეებს ჩამიართვა და დახურა. შემდეგ ნაგებობა საწყობად, მოგვიანებით კი საკონცერტო დარბაზად გამოიყენებოდა. 1989 წლიდან იგი საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის საკუთრებაა და ღვთისმშობლის ხარების სახელზეა ნაკურთხი.
ლერი აბაშიძე

ლერი ივანეს ძე აბაშიძე (დ. 25 დეკემბერი, 1935, ხაშური, — გ. 30 ივლისი, 1994, თბილისი) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, გენერალ-ლეიტენანტი (1993).

1954 წლიდან მსახურობდა საბჭოთა კავშირის შეიარაღებულ ძალებში. 1968 წელს დაამთავრა სამხედრო აკადემია. 1973 წ. დაინიშნა ციმბირსა და მონღოლეთში დისლოცირებული მოტომსროლელი დივიზიის მეთაურად. 1979 წელს გენერალ-მაიორი ლერი აბაშიძე დაინიშნა ციმბირის სამხედრო ოლქის კორპუსის მეთაურის მოადგილედ. 1981-1989 წლებში იყო აფხაზეთის ასსრ სამხედრო კომისარი, 1989-1991 წლებში — ამიერკავკასიის სამხედრო ოლქის სარდლის მოადგილედ უმაღლესი სასწავლებლებისა და ჯარსგარეშე მომზადების დარგში. 1991-1992 წლებში მონაწილეობდა საქართველოს სამხედრო სტრუქტურების ჩამოყალიბებაში. 1992 წლიდან იყო ეროვნული უშიშროებისა და თავდაცვის საბჭოს თავმჯდომარესთან და მთავარსარდალთან არსებული სამხედრო კონსულტანტ-ინსპექტორების ჯგუფის ხელმძღვანელი და მთავარი სამხედრო მრჩეველი.
კნოვიცი

კნოვიცი (ჩეხ.: ) — სოფელი კლანდოს რაიონში, ცენტრალური ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში. ის მდებარეობს პრაღიდან 25 კილომეტრში, ჩრდილო-დასავლეთით და სლანიდან 4 კილომეტრში სამხრეთ-აღმოსავლეთით. ის მოიცავს 4.23 კმ²-ს და 2011 წლის მონაცემებით ცხოვრობს 523 ადამიანი. ბრინჯაოს ხანის არქეოლოგიურ კულტურას — „კნოვიცის კულტურა“ სახელი ამ სოფლის მიხედვით ეწოდება. 1990-იანი წლების დასაწყისში ჩეხმა რეჟისორმა იან შვანკმაიერმა აქ შექმნა რამდენიმე სურეალისტური ფილმი.

გალერეა

სტატისტიკის ინსტიტუტის მონაცემები
სტატისტიკის ინსტიტუტის მონაცემები - მოსახლეობა
ბენეშოვის რაიონი

ბენეშოვის რაიონი — რაიონი ცენტრალური ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი ბენეშოვი. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 474,69 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 92 084 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 62,4 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.
რაიონში შემავალი ქალაქები
ბენეშოვი
ბისტრჟიცე
ვლაშიმი
ვოტიცე
ნევეკლოვი
პიშელი
საზავა
ტინეც-ნად-საზავოუ
ტრჰოვი-შტეპანოვი
ბეროუნის რაიონი

ბეროუნის რაიონი — რაიონი ცენტრალური ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი ბეროუნი. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 474,69 კმ²-ს. 2011 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 85 500 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 62,4 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.
რაიონში შემავალი ქალაქები
ბეროუნი
ზდიცე
კრალუვ-დვური
ჟებრაკი
ჰორჟოვიცე
ჰოსტომიცე
ვანუაზის მასივი

ვანუაზის მასივი — მთის მასივი სავოიის ალპებში, საფრანგეთში. ვრცელდება მდინარეების არკისა (სამხრეთით) და იზერის (ჩრდილოეთით) ხეობებს შორის. სიმაღლე 3855 მ (მთა გრანდ-კასი). აგებულია კრისტალური პალეოზოური ქანებით, მეზოზოური ფიქლებით, კირქვებით. დამახასიათებელია რელიეფის ალპური ფორმები. ვანუაზის მასივზე 100-ზე მეტი მყინვარია, რომელთა უმეტესობა მცირე ფართობისაა. შემოსილია წიწვოვანი ტყეებით, მდელოებით.

1963 წელს ვანუაზის მასივზე შეიქმნა ვანუაზის ეროვნული პარკი.
მისტრალი (ქარი)

მისტრალი — ცივი და მშრალი ჩრდილო-დასავლეთის ქარი, რომელიც უმეტესად ქრის სევენიდან რონის ხეობის გავლით ხმელთაშუაზღვის სანაპიროსკენ საფრანგეთში. რამდენიმე დღის განმავლობაში მისტრალი ქრის უწყვეტლივ და აღწევს ძალიან დიდ სიჩქარეს, დაახლოებით 100 კმ/სთ-მდე. ქრის 2-3 კმ სიმაღლემდე. მეტად ძლიერი და ძირითადად ზამთრის თვეებისთვის დამახასიათებელი ქარია, რომელიც დიდ ზიანს აყენებს სასოფლო-სამეურნეო კულტურას. ზოგჯერ იმდენად ძლიერად ქრის, რომ ფესვებიანად გლიჯავს ხეებს. კატაბატიკური ქარის ნაირსახეობაა.

ლაჟვარდოვანი ნაპირის აღმოსავლეთით მისი გავლენა შესუსტებულია. მისტრალი წარმოიქმნება ატლანტის ანტიციკლონისა და ჩრდილოეთი ზღვის ციკლონის კონტაქტის შედეგად.
მინჩო

მინჩო — მდინარე ჩრდილოეთ იტალიაში. მდინარე პოს მარცხენა შენაკადი. სიგრძე 75 კმ, აუზის ფართობი 2.859 კმ². მინჩოს სათავეა მდინარე სარკა, რომელიც გარდის ტბას ერთვის. აქედან გამომავალი მდინარე მინჩოს სახელითაა ცნობილი. მიედინება პადანის დაბლობზე. ორივე მდინარის სიგრძე (ტბასთან ერთად) შეადგენს 194 კილომეტრს.

589 წლამდე მდინარე მინჩო ქალაქ ადრიის სიახლოვეს ჩაედინებოდა ადრიატიკის ზღვაში. 589 წელს მდინარე ადიჯეზე მომხდარი ძლიერი წყალდიდობის გამო შეიცვალა ადგილობრივი ლანდშაფტი და მინჩოს კალაპოტი სამხრეთისაკენ წაიწია, სადაც მდინარე პოს შეურთდა.
ვენერას ტრანზიტი

ვენერას ტრანზიტი მზის დისკოს გასწვრივ — მოვლენა, როდესაც პლანეტა ვენერა გაივლის ზუსტად მზესა და დედამიწას შორის და შესამჩნევი ხდება მზის დისკოზე. ტრანზიტის განმავლობაში, ვენერას დანახვა დედამიწიდან პატარა შავი წერტილის სახითაა შესაძლებელი, რომელიც დისკოს გასწვრივ გადაადგილდება. ასეთი ტრანზიტები როგორც წესი რამდენიმე საათს გრძელდება (2012 წლის ტრანზიტმა 6 საათსა და 40 წუთს გასტანა). ტრანზიტი მთვარის მიერ მზის დაბნელების მსგავსია. მიუხედავად იმისა, რომ ვენერას დიამეტრი მთვარისაზე სამჯერ მეტია, იგი უფრო პატარა ჩანს და უფრო ნელა გადაადგილდება, რადგან დედამიწიდან უფრო მეტადაა დაშორებული, ვიდრე მთვარე.

ვენერას ტრანზიტები უიშვიათეს პროგნოზირებად ასტრონომიულ ფენომენებს შორისაა. მოვლენა ყოველ 243 წელში მეორდება, 8-წლიან წყვილ ტრანზიტებთან ერთად, რომლებიც გამოყოფილია ხანგრძლივი, 121,5 და 105,5 წლიანი შუალედებით. განმეორებადობა უკავშირდება იმ ფაქტს, რომ დედამიწისა და ვენერას ორბიტული პერიოდულობა 8:13 და 243:395-ის თანაზომადია.

ვენერას ბოლო ტრანზიტი 2012 წლის 5-6 ივნისს განხორციელდა და იგი უკანასკნელი იყო საუკუნეში. წინა ტრანზიტი 2004 წლის 8 ივნისს განხორციელდა. უფრო წინა ტრანზიტების წყვილები 1874 წლისა და 1882 წლის დეკემბერში დაფიქსირდა. 2012 წლის შემდეგი ტრანზიტი 2117 წლისა და 2125 წლის დეკემბერში იქნება.

ვენერას ტრანზიტს ისტორიულად უდიდესი სამეცნიერო მნიშვნელობა აქვს, რადგან ეს მოვლენა პირველ წარმოდგენებს ქმნიდა მზის სისტემის რეალურად სავარაუდო ზომაზე. 1639 წლის ტრანზიტმა, პარალაქსის პრინციპთან კომბინაციაში დაახლოებით განსაზღვრა დედამიწიდან მზემდე მანძილი, ყველა მანამდე არსებულ მოსაზრებაზე ბევრად უფრო ზუსტად. ამავე დროს, 2012 წლის ტრანზიტი მეცნიერთათვის სხვა მრავალი სამეცნიერო კვლევის შესაძლებლობას იძლევა, განსაკუთრებით ეგზოპლანეტების ძიებისათვის საჭირი ტექნიკის სრულყოფისთვის.
გაზაფხულის ჩვიდმეტი გაელვება

„გაზაფხულის ჩვიდმეტი გაელვება“ — 1973 წლის საბჭოთა რუსული მრავალსერიიანი ფილმი. გადაღებულია რეჟისორ ტატიანა ლიოზნოვას მიერ და დაფუძნებულია იულიან სემიონოვის ამავე სახელწოდების რომანზე. შედგება 12 სერიისგან.

სერიალის მთავარი პერსონაჟია საბჭოთა მზვერავი, პოლკოვნიკი ისაევი, იგივე ოტო ფონ შტირლიცი.

ტექნიკური მონაცემები
გადაღებულია შავ-თეთრ ფირზე ჩვეულებრივ ფორმატში. შედგება 12 ეპიზოდისგან. თითო მათგანის ხანგრძლივობა 65-70 წთ. ფილმში გამოყენებულია დოკუმენტური ქრონიკის დიდი რაოდენობა.

ფილმი პირველად ნაჩვენები იყო 1973 წლის 11–24 აგვისტოს, ცენტრალური ტელევიზიის პირველი პროგრამით. მაყურებლების რაოდენობა შეადგენდა 50-80 მილიონს..

როლებში
ვიაჩესლავ ტიხონოვი — შტანდარტენფიურერი შტირლიცი/საბჭოთა მზვერავი ისაევი
ანდრო კობალაძე — იოსებ სტალინი
ოლეგ ტაბაკოვი — ბრიგადენფიურერი ვალტერ შელენბერგი
ლეონიდ ბრონევოი — ჰაინრიხ მიულერი
იური ვიზბორი — მარტინ ბორმანი
ემილია მილტონი — ფრაუ ზაურიხი
ვასილი ლანოვოი — ობერგრუპენფიურერი კარლ ვოლფი
ვლადიმერ ემელიანოვი — გენერალ-ფელდმარშალი ვილჰელმ კაიტელი
ოტო მელისი — ჰელმუტ კალდერი
პაულ ბუტკევიჩი — საბჭოთა მეკავშირე
როსტისლავ პლიატი — პასტორი ფრიც შლაგი
ევგენი ევსტიგნეევი — პროფესორი ვერნერ პლეიშნერი
ნიკოლაი პროკოპოვიჩი — რაიხსფიურერი ჰაინრიხ ჰიმლერი
ალექსეი საფონოვი — შტურმბანფიურერი იურგენ როლფი
ნიკოლაი გრიცენკო — გენერალი მატარებლის ვაგონში
ეკატერინა გრადოვა — კეტრინ კინი (კატია კოზლოვა), შტირლიცის რადისტი
ოლგა სოშნიკოვა — უნტერშარფიურერი ბარბარა კრაინი
ვიაჩესლავ შალევიჩი — ალენ დალესი, აშშ-ის სადაზვერვო ცენტრის ხელმძღვანელი
ვალენტინ გაფტი — გოვერნიცი, დალესის თანამშრომელი
სერგეი გოლოვანოვი — არჩიბალდ კერი, დიდი ბრიტანეთის ელჩი სსრკ-ში
ელეონორა შაშკოვა — პოლკოვნიკ ისაევის მეუღლე

ჯილდოები
1976 — ძმები ვასილიევების სახელობის რსფსრ-ის სახელმწიფო პრემია
1978 — სუკ-ის პრემია ლიტერატურისა და ხელოვნების დარგში
კოლინის რაიონი

კოლინის რაიონი — რაიონი ცენტრალური ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი კოლინი. რაიონის ფართობი შეადგენს 743,57 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენს 90 552 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 122 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.

რაიონში შემავალი ქალაქები
ზასმუკი
კოლინი
კოურჟიმი
პეჩკი
ტინეც-ნად-ლაბემი
ჩესკი-ბროდი
მელნიკის რაიონი

მნელნიკის რაიონი — რაიონი ცენტრალური ბოჰემიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი მნელნიკი. რაიონის ფართობი შეადგენს 701,08 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 95 802 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 137 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.

რაიონში შემავალი ქალაქები
ველტრუსი
კოსტელეც-ნად-ლაბემი
კრალუპი-ნად-ვლტავოუ
ლიბეხოვი
მნელნიკი
მშენო
ნერატოვიცე
ენრიკე კაპრილეს რადონსკი

ენრიკე კაპრილეს რადონსკი (; დ. 11 ივლისი 1972, კარაკასი, ვენესუელა) — ვენესუელელი პოლიტიკოსი. ვენესუელის 2012 წლის 7 ოქტომბრის საპრეზიდენტო არჩევნების ოპოზიციონერი კანდიდატი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1972 წლის 11 ივლისს კარაკასში სეფარდების ოჯახში.

2000-2008 წწ. ბარუტის მუნიციპალიტეტის მერია. 2008 წელს წამოაყენა თავისი კანდიდატურა მირანდას შტატის გუბერნატორის თანამდებობაზე და დაამარცხა მოქმედი გუბერნატორი დიოსდადო კაბელიო.

2012 წლის თებერვლის დასაწყისში მისი კანდიდატურა წამოაყენეს ოპოზიციურმა პარტიებმა ოქტომბერში დანიშნულ საპრეზიდენტო არჩევნებზე.
ნახოდის რაიონი

ნახოდის რაიონი — რაიონი ჩეხეთში. მდებარეობს ჰრადეც-კრალოვეს მხარეში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ნახოდი. რაიონის ფართობი შეადგენს 851,57 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 112 293 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 132 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.

რაიონში შემავალი ქალაქები
ბროუმოვი
იარომნერჟი
მეზიმნესტი
ნახოდი
ნოვე-მნესტო-ნად-მეტუი
პოლიცე-ნად-მეტუი
სტარკოვი
ტეპლიცე-ნად-მეტუი
ჩერვენი-კოსტელეცი
ჩესკა-სკალიცე
ჰრონოვი
ლიბერეცის რაიონი

ლიბერეცის რაიონი — რაიონი ლიბერეცის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი ლიბერეცი. რაიონის ფართობი შეადგენს 988,87 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 163 456 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 165 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.
რაიონში შემავალი ქალაქები
იაბლონე-ვ-პოდიეშტედი
ლიბერეცი
ნოვე-მნესტო-პოდ-სმრკემი
ოსეჩნა
რასპენავა
ფრიდლანტი
ჩესკი-დუბი
ხრასტავა
ჰეინიცე
ჰოდკოვიცე-ნად-მოჰელკოუ
ჰრადეკ-ნად-ნისოუ
ბრუნტალის რაიონი

ბრუნტალის რაიონი — რაიონი მორავია-სილეზიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი ბრუნტალი. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 536,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 98 543 ადამიანს, მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 64 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.

რაიონში შემავალი ქალაქები
ანდელსკა-ჰორა (ბრუნტალის რაიონი)
ბრჟიდლიჩნა
ბრუნტალი
ვრბნო-პოდ-პრადედემი
იანოვი (ბრუნტალის რაიონი)
კრნოვი
მნესტო-ალბრეხტიცე
რიმარჟოვი
ჰორნი-ბენეშოვი
ნოვი-იჩინის რაიონი

ნოვი-იჩინის რაიონი — რაიონი მორავია-სილეზიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი ნოვი-იჩინი. რაიონის ფართობია 881,59 კმ². 2025 წლის მონაცემებით ნოვი-იჩინის რაიონში 151 331 ადამიანი ცხოვრობს.

გეოგრაფია
რაიონის რელიეფი ძალიან მრავალფეროვანია. მისი ტერიტორიის ძირითად ნაწილზე დაბლობია, ჩრდილოეთით და სამხრეთით მისი ლანდშაფტი მთებითაა წარმოდგენილი.

ნოვი-იჩინის რაიონის ტერიტორია ოთხ გეომორფოლოგიურ მეზორეგიონად არის დაყოფილი, ესენია: ნიზკი-იესენიკი (ჩრდილოეთი), მორავიის კარიბჭე (ცენტრი), მორავია-სილეზიის მთისწინეთი (ცენტრი) და მორავია-სილეზიის ბესკიდები (სამხრეთი).

რაიონის უმაღლესი წერტილია რადჰოშტის მთა, მისი სიმაღლე 1 129 მეტრია ზღვის დონიდან. რაიონის ყველაზე დაბალი წერტილია მდინარე ოდრას კალაპოტი ისტებნიკში, ამ ადგილზე მდინარის კალაპოტის სიმაღლე 221 მეტრია ზღვის დონიდან.

მდინარე ოდრა რაიონის ყველაზე მნიშვნელოვანი მდინარეა. რაიონის ტერიტორიაზე მას ერთვის იჩინკა და ბილოვკა.

ქალაქები
ნოვი-იჩინის რაიონში 9 ქალაქია:
ბილოვეცი
კოპრჟივნიცე
ნოვი-იჩინი
ოდრი
პრჟიბორი
სტუდენკა
ფრენშტატ-პოდ-რადჰოშტემი
ფულნეკი
შტრამბერკი
ოპავის რაიონი

ოპავის რაიონი — რაიონი მორავია-სილეზიის მხარეში, ჩეხეთში. მისი დედაქალაქია ქალაქი ოპავა. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 115,87 კმ²-ს. 2025 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 174 423 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კი შეადგენს 159 ადამიანს კვადრატულ კილომეტრზე.

გეოგრაფია
ოპავის რაიონის ტერიტორიის 62,24% სასოფლო-სამეურნეო მიწებს უკავია, მათი უმეტესი წილი, საერთო ფართობის 51,2% სახნავ-სათესი ფართობებია. ოპავის რაიონის ტერიტორიის 27,72% ტყეებს უჭირავს.

ოპავის რაიონში ზომიერად კონტინენტური კლიმატია. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 8,8° ცელსიუსით, ხოლო ნალექების წლიური რაოდენობა 759-დან 825 მილიმეტრამდე მერყეობს.

ქალაქები
ოპავის რაიონში სულ 7 ქალაქია, ესენია:
ბუდიშოვ-ნად-ბუდიშოვკოუ
დოლნი-ბენეშოვი
ვიტკოვი
კრავარჟე
ოპავა
ჰლუჩინი
ჰრადეც-ნად-მორავიცი