iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
არაქსი სარიანი

არაქსი სარიან-არუთუნიანი (, დ. 17 აგვისტო, 1937, ლენინკანი — გ. 26 სექტემბერი, 2013, ერევანი) — სომეხი მუსიკოლოგი, ხელოვნების ისტორიის კანდიდატი, ერევნის სახელმწიფო კონსერვატორიის პროფესორი, სომხეთის ხელოვნების დამსახურებული მუშაკი (2008). სომხეთის კომპოზიტორთა კავშირის წევრი (1966).

ბიოგრაფია
არაქსი სარიანი (არუთუნიანი) დაიბადა 1937 წლის 17 აგვისტოს ქალაქ ლენინკანში (ამჟამინდელი გიუმრი), მსახიობი არცუნ არუთუნიანის ოჯახში რომელიც მსახიობი ლენინკანის დრამის თეატრის ერთ-ერთი დამფუძნებელი იყო. მისი დედა იყო მასწავლებელი. 1995 წელს არუთუნიანი გახდა ერევნის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სტუდენტი, მაგრამ ერთი წლის შემდეგ დატოვა ინსტიტუტი და სწავლა განაგრძო ერევნის სახელმწიფო კონსერვატორიაში. 1962 წელს არაქსი გახდა ეთნოგრაფიისა და ფოლკლორის ინსტიტუტის ასპირანტი სომხეთის მეცნიერებათა აკადემიის მუსიკათმცოდნის რობერტ ათაიანის ხელმძღვანელობით. 1969 წელს მან დაიცვა დისერტაცია სათაურით „სომხური ქალაქების მე-19/მე-20 საუკუნის“, ამის შემდეგ ის გახდა მუსიკათმცოდნეობის კანდიდატად. კონსერვატორიაში სწავლის დროს, არაქსი პარალელურად მუშაობდა მუსიკის ლიტერატურის მასწავლებლად თ. ჩუხაჯიანის სახელობის მუსიკალურ საშუალო სკოლებში და ერევნის ჩაიკოვსკის მუსიკალური სკოლაში. მუშაობდა სახელმწიფო რადიო კომიტეტის მუსიკალურ რედაქტორად. 1968 წლიდან იყო ლექტორი მუსიკის ისტორიის კურსებზე ერევნის კომიტას სახელმწიფო კონსერვატორიაში. 1995 წლიდან ხელმძღვანელობდა მუსიკის ისტორიის განყოფილებას. 1966 წელს გახდა სომხეთის კომპოზიტორთა კავშირის წევრი და იყო კავშირის წევრი გარდაცვალებამდე. 2004 წლიდან იყო მუსიკათმცოდნეობის განყოფილების ხელმძღვანელი. .

არაქსი სარიანის საქმიანობის სფერო მოიცავდა სამეცნიერო, პედაგოგიურ, საგანმანათლებლო და ჟურნალისტურ სფეროს. მან ლექციები წაიკითხა სომხეთის მეცნიერებათა აკადემიის მრავალ კონფერენციაზე, კომპოზიტორთა კავშირში, კონსერვატორიაში. 2003 წელს მან მონაწილეობა მიიღო გრიგოლ ნარეკაცის ლექსის 1000 წლისთავისადმი მიძღვნილ სამეცნიერო კონფერენციებში, რომელიც ქალაქ პარიზში ჩატარდა. წაიკითხა ლექცია „გრიგოლ ნარეკაცის მონოდური თვისებები და მუსიკალურ ნიშნები".
არაქსი სარიანი აქვეყნებდა სტატიების რესპუბლიკურ პრესაში, სომხური მუსიკის ხელოვნების შესახებ. არაქსი სარიანს ჰქონდა საკუთარი გადაცემა სომხური, რუსული და ევროპული მუსიკის შესახებ. 2004 წლიდან სარიანი იყო კომისიის პრეზიდენტი, რომელიც ეწეოდა მუსიკალურ სფეროში „“-ს პირზების გაცემას.

ჯილდოები
-ს დამსახურებული ხელოვნების მუშაკი, 2008
სომხეთის ეროვნული ასამბლეის მედალი, 2011

ოჯახი
1968 არაქსი არუთუნიანი დაქორწინდა ლაზარ საირანზე. ჰყავდათ ორი ქალიშვილი: ლუსიკ სარიანი და სოფი სარიანი.
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დროშის დღე

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დროშის დღე — ოფიციალური დღესასწაული აზერბაიჯანში. 2009 წლის 17 ნოემბერს პრეზიდენტ ილჰამ ალიევის მიერ ხელმოწერილი იქნა განკარგულება სახელმწიფო დროშის დღის დაწესების შესახებ. მას შემდეგ ყოველი წლის 9 ნოემბერს რესპუბლიკაში სახელმწიფო დროშის დღე აღინიშნება. ოფიციალურად უქმე დღეა.

ილჰამ ალიევისვე ცნობით, განკარგულების 17 ნოემბერს ხელმოწერის მიზეზი გახდა 1990 წლის 17 ნოემბერს აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დროშის, როგორც სახელმწიფო სიმბოლოს პირველად აღმართვა.
გამარჯვების დღე (აზერბაიჯანი)

გამარჯვების დღე — აზერბაიჯანის ეროვნული დღესასწაული 2020 წლის შემოდგომაზე მთიან ყარაბაღში წარმოებულ ომში გამარჯვებასთან დაკავშირებით. შემოღებულია აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის 2020 წლის 2 დეკემბრის განკარგულებით. აღინიშნება ქალაქ შუშის აღების დღეს, 8 ნოემბერს. უქმე დღეა.

ისტორია
ფონი
2020 წლის 27 სექტემბერს მთიან ყარაბაღში მსხვილმასშტაბიანი საბრძოლო მოქმედებები დაიწყო, რომლებიც ამავე წლის 10 ნოემბრამდე გაგრძელდა. ბრძოლები შეწყდა მას შემდეგ, რაც აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა, სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა და რუსეთის პრეზიდენტმა 2020 წლის 10 ნოემბერს ხელი მოაწერეს შეთანხმებას მთიან ყარაბაღში ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ. კონფლიქტში გადამწყვეტ მოვლენად იქცა ქალაქ შუშის აღება, რის შედეგადაც ომი დასრულდა და აზერბაიჯანმა წარმატება დააფიქსირა.

დაწესება
2020 წლის 2 დეკემბერს ილჰამ ალიევმა ხელი მოაწერა განკარგულებას აზერბაიჯანის რესპუბლიკაში გამარჯვების დღის დაწესების შესახებ, რომლის მიხედვითაც ბაქოს დროით ხელმოწერილი შეთანხმება ცეცხლის შეწყვტის შესახებ და მისი ძალაში შესვლა ყოველი წლის 10 ნოემბერს აზერბაიჯანში უნდა აღინიშულიყო, როგორც გამარჯვების დღე. მეორე დღეს ეს განკარგულება გაუქმდა და პრეზიდენტის ახალი განკარგულებით გამარჯვების დღედ გამოცხადდა 8 ნოემბერი, დღე, როდესაც აზერბაიჯანის არმიამ სრული კონტროლის ქვეშ აიღო ქალაქი შუშა, რამაც, განკარგულების ტექსიტი თანახმად, მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა აზერბაიჯანის გამარჯვებაში. გამარჯვების დღის თარიღის 8 ნოემბერს გადატანა დაკავშირებული იყო იმასთან, რომ 10 ნოემბერი თურქეთის რესპუბლიკის დამაარსებლის მუსტაფა ქემალ ათათურქის ხსოვნის დღეს ემთხვევა.
დავუდ ქაზიმოვი

დავუდ მეჰდი ოღლუ ქაზიმოვი (დ. 9 ნოემბერი, 1926, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ — გ. 14 თებერვალი, 2015, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი ფერმწერი, აზერბაიჯანის სახალხო მხატვარი (1992).

ბიოგრაფია
დაამთავრა ა. აზიმზადეს სახელობის ბაქოს სამხატვრო სასწავლებელი. სასწავლებლის დასრულების შემდეგ იქვე გააგრძელა მუშაობა პედაგოგის რანგში. 1984—2001 წლებში აზერბაიჯანის კულტურისა და ხელოვნების სახელმწიფო უნივერსიტეტში მუშაობდა. 1994 წელს გახდა დოცენტი, ხოლო 1996 წელს — პროფესორი. 2001 წლიდან იყო აზერბაიჯანის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის აკადემიური ფერწერის კათედრის პროფესორი.

1947 წლიდან — რესპუბლიკური და საკავშირო გამოფენის მუდმივი მონაწილე. არაერთხელ მიმართავდა შრომისა და შრომის მუშაკთა თემას ნახატებით: „კასპიიის სიღრმეებში“, „მწველავები“, „გზები“, „სიმღერები“, „მეგობარი ქალები“ და სხვ. პროვინციული მოსახლეობის ცხოვრების წესი, ჩვევები და ტრადიციები, ეთნოგრაფიული განსაკუთრებულობები, ნაციონალური კოსტიუმები ასახულია ნამუშევრებში: „კასპიის კიდეზე“, „მწველავები“, „გზები“; სხვა სამუშაოებს შორისაა: „ჰეიგელი“, „გახი“, „აყვავებული ვაკე“, „შახდაგი“. მხატვრის შემოქმედების ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი თემაა — კასპიის მენავთობეთა შრომა ნავთობის ქვებზე (ნახატები „ზაგულბა“, „ზღვის სანაპირო“).

ასევე ცნობილი იყო როგოც გრაფიკის ნიჭიერი ოსტატი. ცნობილ ნამუშევრებს შორისაა: ილუსტრაციები ჯაბარ ჯაბარლის, ჯალილ მამედყულიზადეს, აბდულა შაიგის ნაწარმოებებისათვის, ასევე აზერბაიჯანელი პოეტის მირზა ალი მოჯუზას ლექსებისათვის. ფლობს მინიატურების ხატვის ხელოვნებას. ბულგარეთსა და ესპანეთში კიაზიმოვის შემოქმედებითი მივლინებების ლოგიკური შედეგი გახდა ნაწარმოებების შექმნა «ბულგარული» და «ესპანური» ციკლიდან. ამ მოცემული პერიოდის ნაშრომებიდან იკვეთება ნახატი „ესპანეთის ქედი“. აშშ-ში აზერბაიჯანის საერლჩოს ჰოლში განთავსებულია ოსტატის ნამუშევარი „აპშერონის პეიზაჟი“.

მხატვრის ნამუშევრები აზერბაიჯანის ხელოვნების ეროვნულ მუზეუმში, აზერბაიჯანის სახელმწიფო სამხატვრო გალერეაში და აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის სამხატვრო ფონდში ინახება, ასევე გვხვდება რუსეთის, თურქეთის, ირანის, უნგრეთის, გერმანიას და სხვა ქვეყნებში არსებულ კერძო კოლექციებში.
დიანა ლომაია

დიანა ლომაია (დ. 2005, ხობი) — ქართველი მოჭადრაკე, საერთაშორისო ოსტატი.

დიანა ლომაია დაიბადა 2005 წლის 22 იანვარს ქალაქ ხობში. ჭადრაკის თამაში 4 წლის ასაკში ხობის საჭადრაკო წრეზე შეისწავლა. მისი პირველი მწვრთნელი იყო საქართველოს სპორტის დამსახურებული მოღვაწე, ირაკლი გეთია.

დიანამ რამდენიმე წელიწადში მოახერხა საქართველოს ჩემპიონის ტიტულის ზედიზედ მოპოვება განსხვავებულ ასაკობრივ კატეგორიებში, ასევე პრესტიჟული ნაციონალური და საერთაშორისო ტურნირების მოგება. 2015 წელს ის შეუერთდა ნანა ალექსანდრიას სახელობის საჭადრაკო კლუბს — „ნანა“, რომელსაც ფიდეს მწვრთნელი, დათო კოდუა ხელმძღვანელობს.

დიანა ლომაიამ 2018 წელს საქართველოს ნაკრების სახელით მონაწილეობა მიიღო ქალთა საჭადრაკო ოლიმპიადაზე. 2021 წელს მოიგო საქართველოს ქალთა ჩემპიონატის პირველი ლიგა, ამავე წელს მსოფლიო ჭადრაკის საერთაშორისო ფედერაციის მიერ მიიღო საერთაშორისო ოსტატის წოდება.
სახელმწიფო დროშის მუზეუმი (ნახიჩევანი)

სახელმწიფო დროშის მუზეუმი და მოედანი — მუზეუმი აზერბიჯანის ქალაქ ნახიჩევანში (ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში).

ისტორია
სახელმწიფო დროშის მუზეუმი დაარსებდა ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უზენაესი მეჯლისის თავმჯდომარის 2014 წლის 22 აგვისტოს განკარგულებით «ნახიჩევანის სახელმწიფო დროშის მოედნისა და მუზეუმის შესახებ». მუზეუმი 2014 წლის 17 ნოემბრიდან გახსნილია დამთვალიერებელთათვის.

ექსპოზიცია
მუზეუმში წარმოდგენილია დადგენილების ასლი «ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სახელმწიფო სიმბოლოების შესახებ», მიღებული 1990 წლის 17 ნოემბერს ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანოს მიერ ჰეიდარ ალიევის ინიციატივით, და ფოტოგრაფიები, რომლებიც ამ დღეს ეძღვნება. მუზეუმში განთავსებლია ისტორიულად არსებული

სახელმწიფოების აღდგენილი დროშები, გერბები და ადმინისტრაციული რუკები, ასევე ნახიჩევანის სახანოს, დროშები, ნახიჩევანის სახანოს კავალერისტების სამხედრო ფორმა, ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის სხვადასხვა პერიოდში მიღებული კონსტიტუციები, ძველი ბანკნოტებისა და ასევე ნახიჩევანში მოჭრილი მონეტების ფოტოსურათები.

უმაღლესი მეჯლისის თავმჯდომარემ მუზეუმს აჩუქა სუვენირები აზერბაიჯანის რესპუბლკის სახელმწიფო ჰიმნისა ტექსტისა და სახელმწიფო გებრის გამოსახულებით.
ჯალილ მამედყულიზადეს სახლ-მუზეუმი (ნახიჩევანი)

ჯალილ მამედყულიზადეს სახლ-მუზეუმი — აზერბაიჯანელი ჟურნალისტის, განმანათლებლის, მწერალ-სატირიკოსის მემორიალური მუზეუმი. მდებარეობს ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის დედაქალაქში, ნახიჩევანში, იდრის მამედოვის ქუჩაზე.

ისტორია
ჯალილ მამედყულიზადეს მუზეუმი აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ჰეიდარ ალიევის 1998 წლის 31 დეკემბერის განკარგულებით შეიქმნა. გაიხსნა 1999 წლის 13 ოქტომბერს.

შენობა საუკუნის ისტორიულ-არქიტექტურულ ძეგლს წარმოადგენს. იქ წარმოდგენილია მწერლის ცხოვრებისა და შემოქმედების ამსახველი ექსპონატები. მუზეუმში ექსპონირებულია ჯალილ მამედყულიზადეს პირადი ნივთები, რომლებიც მის ოჯახს ეკუთვნოდა, მათ შორის ნახიჩევანელი მწერლის თანამედროვეებთან დაკავშირებული ისტორიული დოკუმენტები, მისი კლასიკური ნაწარმოებები და პირადი ბიბლიოთეკა.
სანდრო რაქვიაშვილი

ალექსანდრე რაქვიაშვილი (დ. 19 ივლისი, 1982) — ქართველი პოლიტიკოსი, ეკონომიკის დოქტორი, პროფესორი. პოლიტიკური პარტია „გირჩის“ წევრი. 2016–2019 წლებში იყო თავისუფალი უნივერსიტეტის ბიზნესის სკოლის დეკანი. 2019 წლიდან არის საქართველოს უნივერსიტეტის პროფესორი.

2021 წლის 27 მაისიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „გირჩი“. რაქვიაშვილის გადეპუტატების მიზნით, სალომე მუჯირმა პარლამენტის წევრობაზე უარი თქვა, ხოლო პარტია „გირჩმა“ ცესკოში რეგისტრირებული საარჩევნო სია ჩახსნა.

რაქვიაშვილს დამთავრებული აქვს მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.
ჯამშიდ ნახიჩევანსკის სახლ-მუზეუმი

ჯამშიდ ჯაფარკული ორლი ნახიჩევანელის სახლ-მუზეუმი — საბჭოთა და აზერბაიჯანელი სამხედრო მოღვაწის სახლ-მუზეუმი, რომელიც აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტროს კონტროლის ქვეშ იმყოფება.

ისტორია
მუზეუმი 1981 წელს ნახიჩევანსკების ხანების საგვარეულოს ერთ-ერთი წარმომადგენლის, აზერბაიჯანის სამთომსროლელი დივიზიის ბრიგადის მეთაურის ჯამშიდ ნახიჩევანსკის 85-წლისთავთან დაკავშირებით დაარსდა. მუზეუმში წარმოდგენილია ჯამშიდ ნახიჩევანსკის ცხოვრებისა და მოღვაწეობის ამსახველი 3208 ექსპონატი, მათ შორის ფოტოსურათები, ორდენები და მედლები, დოკუმენტები, წიგნები, წერილები და ჩანაწერები, პირადი და საშინაო ნივთები. განსკუთრებულ ყურადღებას იმსახურებს ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკისადმი მიძღვნილი სტატიები და წიგნები.

შენობა საუკუნის მეორე ნახევარში აიგო ჯამშიდ ნახიჩევანსკის მამის, ჯაფარგული ხანის მიერ.
ბაია კვიციანი

ბაია კვიციანი (დ. 12 აპრილი, 1986)  — 2024 წლის 30 ნოემბრიდან საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრის მოადგილე. 2021-2024 წლებში  საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“

განათლება
2007 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტი, ხელოვნებათმოცდნეობისა და სოციალური მეცნიერებების სპეციალობით.

2014 წელს რეჯენტსის უნივერსიტეტში, ლონდონის ევროპის ბიზნეს სკოლის მიერ მიენიჭა მაგისტრის ხარისხი მენეჯმენტში ადამიანური რესურსების განხრით ( , , , ).

სამუშაო გამოცდილება
2021 – 2024 წლებში  საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“

განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდულ საქმეთა კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე;

ბავშვის უფლებათა დაცვის მუდმივმოქმედი საპარლამენტო საბჭოს თავმჯდომარე;

კულტურის კომიტეტის წევრი;

გენდერული თანასწორობის მუდმივმოქმედი საპარლამენტო საბჭოს წევრი.

2020 წლიდან მულტიდისციპლინარული ხელოვნების მენეჯმენტის პლატფორმა „ედუკოს“ დამფუძნებელი/არტ მენეჯერი, პლატფორმა მხარს უჭერს სახელოვნებო ინოვაციასა და შემოქმედებითი ინდუსტრიების განვითარებას.

2018-2019 წლებში ბრიტანეთის საბჭოს - დიდი ბრიტანეთის/საქართველოს სეზონი 2019: ახალი ჰორიზონტის ახალგაზრდული ბორდის წევრი.

2016-2018  წლებში იყო კომპანია “დალოოდის” გენერალური დირექტორი.

2016 წელს მუშაობდა ავიაკომპანია „ჯორჯიან ეარვეისის“ ადამიანური რესურსების მართვის შტატგარეშე კონსულტანტად.

2010-2011 წლებში იყო თბილისის მე-9 საჯარო სკოლის ხელოვნების ისტორიის მასწავლებელი.

2010-2011 წლებში მუშაობდა საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტროში სპეციალისტად.

2007-2008 წლებში იყო საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ევროინტეგრაციისა და საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ურთიერთობის დეპარტამენტის მთავარი სპეციალისტი.
ლიეტუვის მითოლოგია

ლიეტუვის მითოლოგია — ლიეტუვური პოლითეიზმის მითოლოგია, ქრისტიანობამდელი ლიეტუველების რელიგია. სხვა ინდოევროპელების მსგავსად, ძველი ლიეტუველები ინარჩუნებდნენ პოლითეისტურ მითოლოგიასა და რელიგიურ სტრუქტურას. წინარექრისტიანულ ლიეტუვაში მითოლოგია იყო პოლითეისტური რელიგიის ნაწილი; გაქრისტიანების შემდეგ მითოლოგია ძირითადად ფოლკლორში, ჩვეულებებსა და სადღესასწაულო რიტუალებში შემორჩა. ლიეტუვის მითოლოგია ძალიან ახლოს არის ბალტიის სხვა ერების - პრუსიელების, ლატვიელების მითოლოგიასთან და ითვლება ბალტიის მითოლოგიის ნაწილად.
ონოსმა

ონოსმა  — მცენარეთა გვარი ლაშქარასებრთა ოჯახისა. ორ- ან მრავალწლოვანი უხეშბეწვიანი ბალახები ან ნახევრად ბუჩქებია მთლიანი წაგრძელებული ან ხაზურ-ლანცეტა მჯდომარე ფოთლებით. ყვავილები მილისებრ-გურზისებრია, მოთეთრო ან ყვითელი, იშვიათად ცისფერი ან იისფერი (დაყვავილების შემდეგ ვარდისფერი ან მურა ხდება), შეკრებილია მრავალყვავილიან ხვეულა ყვავილედებში. ნაყოფი მომრგვალო-სამწახნაგა კაკლუჭაა. ცნობილია დაახლოებით 150 სახეობა. უპირატესად გავრცელებული არიან ხმელთაშუაზღვისპირეთის, დასავლეთ და შუა აზიის მშრალ ოლქებში დასავლეთ ჩინეთამდე. , , . სუბსტრატების იშვიათი სახეობებისადმი დაკავშირებულობა განაპირობებს ონოსმას რამდენიმე რასის არსებობას. სამკურნალო, საკვები (ცხვისა და მსხვილი რქოსანი საქონლისთვის) და თაფლოვანი მცენარეებია. უმარტივესი ონოსმა (. ) გამოიყენებოდა როგორც საღებავი მცენარე.
გოგრიჭა

გოგრიჭა  — ბალახოვან მცენარეთა გვარი ჯადვარისებრთა ოჯახისა. ღერო სწორმდგომი და შეფოთლილია. ყვავილები მეწამული, თეთრი ან ყვითელია, შეკრებილია თავთავისებრ ყვავილედებში. იმტვერება ფუტკრების მეშვეობით, რომლებსაც იზიდავს ნექტრით მდიდარი სხვა სახეობის მცენარეების მსგავსი ყვავილებით („მოტყუებითი ატრაქტაცია“). ცნობილია დაახლოებით 15 სახეობა. გავრცელებული არიან ევროპასა და აღმოსავლეთ აზიაში, ერთი სახეობა  — ჩრდილოეთ ამერიკის დასავლეთ ნაწილში. საქართველოში გვხვდება , , და
თურქიზაცია

თურქიზაცია, თურქიფიკაცია — აღნიშნავს კულტურულ და ენობრივ გადასვლას, როდესაც ხალხებმა ან სახელმწიფოებმა მიიღეს თურქიკული კულტურა, როგორც მაგალითად ოსმალეთის იმპერიაში და თურქეთის რესპუბლიკაში ეთნიკური უმცირესობის მიმართ თურქული ნაციონალისტური პოლიტიკის გატარებისას. თურქიკულ სახელმწიფოების განვითარებასა და ზრდასთან ერთად არსებობდა მრავალი შემთხვევები ამგვარი კულტურული გადასვლისა. თურქიფიკაციის ყველაზე ადრეული შემთხვევა უკავშირდება სელჩუკთა იმპერიისა და რუმის სასულთნოს ანატოლიაში გაბატონების პერიოდს, რომელიც იყო მრავალფეროვანი და ძირითადად ბერძნულენოვანი რეგიონი, მას შემდეგ რაც მან ელინიზაცია განიცადა.
მეის უინდუ

მეისი უინდუ — გამოგონილი პერსონაჟი ვარსკვლავური ომების ფრენჩაიზში, რომელიც ჯორჯ ლუკასმა შექმნა. უინდუს როლს თამაშობდა ამერიკელი მსახიობი სამუელ ლ. ჯექსონი პრიქველების ტრილოგიაში . ჯექსონმა როლი გაიმეორა როლი 2008 წლის ანიმაციური ფილმ ვარსკვლავური ომები: კლონების ომებში და 2019 წლის ფილმ სკაიუოკერის აღზევებაში, ხოლო ტერენს კარსონმა პესონაჟი გაახმოვანა სხვა პროექტებში, როგორიცაა კლონების ომების ტელესერიალში . პერსონაჟი ასევე ჩნდება სხვადასხვა კანონიკურ და არაკანონიკურ ვარსკვლავურ ომებში, როგორიცაა წიგნები, კომიქსები და ვიდეო თამაშები .

მეის უინდუ არის ჯედაი ოსტატი და უმაღლესი საბჭოს წევრი, გალაქტიკური რესპუბლიკის წლებში, იგი ფლობს უნიკალურ იასამნისფერ სინათლის მახვილს და განიხილება, როგორც ერთ-ერთი უძლიერესი ჯედაი ამ პერიოდში. მიუხედავად იმისა, რომ კლონური ომები ეჭვქვეშ აყენებს მის ყველაზე მტკიცე ღირებულებებს, ის ჯედაის გზის მკაცრი მიმდევარია, მაგრამ საშიში პოტენციალის გამო უნდობლად ეკიდება ჯედი რაინდ ანაკინ სკაიუოკერს. კლონის ომების დასრულებისთანავე, მან ანაკინისგან შეიტყო, რომ უზენაესი კანცლერი პალპატინი არის სითების ლორდი დართ სიდიუსი, რომელიც პასუხისმგებელია ომის წამოწყებაზე და ცდილობს დააპატიმროს იგი, პალაპტინი მეისის მოკვლას მხოლოდ ანაკინის დამხარებით ახერხებს.

მეისს უინდუს პერსონაჟს და ჯექსონის შესრულებას ფილმებში ძირითადად დადებითი შეფასებები მოჰყვა. პერსონაჟი გახდა გულშემატკივართა საყვარელი და ის ყველა დროის ყველაზე პოპულარულ ვარსკვლავური ომების პერსონაჟებს შორისაა, ისევე როგორც ჯექსონის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი როლი.

ურთიერთობები
მენტორების ხე
ეიცი

ეიცი, ეცი — მდინარე საქართველოში, წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, ჩაედინება ჯვრის წყალსაცავში.

ისტორია
მდინარე ეიცი წარმოადგენს გამყოფ ზოლს მესტიისა და წალენჯიხის მუნიციპალიტეტებს შორის.

ისტორიკოს გერონტი გასვიანის სიტყვებით „მეფის მოხელეებთან მჭიდროდ შეკრულნი დადიანები სვანეთის მფლობელებს ხშირად ავიწროვებდნენ. მთავრობის მითითებით და სამხედრო მოხელე შახოვსკის უშუალო მონაწილეობით დადიშქელიანებს, ჯერ კიდევ, 1834 წელს როგორც ჩრდილოეთით, აგრეთვე სამხრეთ-დასავლეთით დიდძალი მიწები ჩამოართვეს. ჩრდილოეთით დადიშქელიანებს ჩამოეჭრა კავკასიის ქედს იქით მდებარე მთელი ტერიტორია. თუკი დადიშქელიანების სამფლობელოს დასავლეთი საზღვარი ჯვართან ახლოს ცხვიმიზაგარზე („ცხვიმზაგელა“) გადიოდა, შემდეგ იგი მდინარე ეცამდე იქნა გადაწეული. კიდევ მეტი, მეფის უმაღლეს მოხელეთა საიდუმლო მითითებით ან უშუალო დასტურით ჩრდილო კავკასიის მფლობელებმა დადიშქელიანებს უარი განუცხადეს საბალახო ადგილების გამოყენებისათვის გადასახადების მიცემაზე“.
დრაგინია ვუკსანოვიჩი

დრაგინია ვუკსანოვიჩი (; დ. 7 აპრილი, 1978, ბარი) — მონტენეგროელი იურისტი, პოლიტიკოსი და მონტენეგროს უნივერსიტეტის სამართლის პროფესორი. 2012 წლიდან მონტენეგროს პარლამენტის წევრი და სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ყოფილი პრეზიდენტი. 2018 წელს გახდა პირველი ქალი პრეზიდენტობის კანდიდატი მონტენეგროს ისტორიაში.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1978 წლის 7 აპრილს, ქალაქ ბარში. 2000 წელს ვუკსანოვიჩმა დაამთავრა მონტენეგროს უნივერსიტეტის სამართლის ფაკულტეტი. 2005 წელს გახდა სამასრთლის მაგისტი, ხოლო 2011 წელს მონტენეგროს უნივერსიტეტის სამართლის დოქტორი. ის მუშსაობს სამართლის ფაკულტეტისა და დრამატული ხელოვნების ფაკულტეტის პროფესორად, მონტენეგროს უნივერსიტეტში. ვუკსანოვიჩი ფლობს ფრანგულ და ინგლისურ ენებზე, აგრეთვე ერკვევა იტალიურ და ესპანურ ენებში. ჰყავს მეუღლე, ივიკა სტანკოვიჩი.

პოლიტიკური კარიერა
დრაგინია ვუკსანოვიჩი არის მონტენეგროს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრი და მონტენეგროს პარლამენტის წევრი 2012 წლის 14 ოქტომბრიდან. 2018 წლის მარტში ვუკსანოვიჩმა განაცხადა რომ აპირებდა მონაწილეობა მიეღო მოახლოებულ საპრეზიდენტო არჩევნებში. ის წარადგინა სოციალ-დემოკრატიულმა პარტიამ, მის კანდიდატურას მხარი აგრეთვე დაუჭირა პოლიტიკურმა პარტია „დემოსმა“. ამით ვუკსანოვიჩი გახდა პირველი ქალი პრეზიდენტობის კანდიდატი მონტენეგროს ისტორიაში. ვუკსანოვიჩმა არჩევნებში მესამე ადგილი დაიკავა და ხმათა 8,2% მიიღო (27 441 ხმა).

2019 წლის 29 ივნისს ვუკსანოვიჩი აირჩიეს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის პრეზიდენტად, რითაც გახდა პირველი ქალი ქვეყნის ისტორიაში რომელმაც ასეთი პარტიული თანამდებობა დაიკავა. 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებში პარტიის მიერ ნაჩვენები დაბალი შედეგების გამო, დრაგინია ვუკსანოვიჩი პარტიის პრეზიდენტის თანამდებობიდან გადადგა პარტიამ მხოლოდ 12 835 ხმა მიიღო, რაც ხმათა 3,14 %-ს შეადგენდა. პარტიამ პარლამენტში მხოლოდ ორი მანდატი მოიპოვა.
ჯურჯინა იაუკოვიჩი

ჯურჯინა იაუკოვიჩი (დ. 24 თებერვალი, 1997, ნიკშიჩი, სერბეთი და ჩერნოგორია) — მონტენეგროელი ხელბურთელი. თამაშობს ფრანგულ კლუბ „ბრესტ ბრეტანიეში“. „ბრესტ ბრენიეში“ გადასვლამდე სხვადასხვა დროს თამაშობდა „დანილოვგრადსა“ და „ბუდუჩნოსტში“. 2014 წლიდან არის მონტენეგროს ნაკრების წევრი. ნაკრების მაისურით ჩატარებულ 74 შეხვედრაში 250 გოლი გაიტანა. იაუკოვიჩი იყო მონტენეგროს ქალთა ნაკრების წევრი 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე. 2018 წლის ხმელთაშუა ზღვის თამაშებზე მონტენეგროს ნაკრებთან ერთად მოიპოვა ვერცხლის მედალი. ნაკრები ფინალში მასპინძელ ესპანეთთან 23-27 დამარცხდა. იაუკოვიჩმა ფინალში 9 გოლი გაიტანა. პირველი დიდი ტურნირი რომელზეც მან მონტენეგროს ნაკრების რიგებში ითამაშა, იყო 2014 წლის ევროპის ქალთა ხელბურთის ჩემპიონატი. ტურნირზე ნაკრებმა მე-4 ადგილი დაიკავა. ამის შემდეგ მან ევროპის ჩემპიონატზე კიდევ სამჯერ ითამაშა, 2016, 2018 და 2020 წლებში. იაუკოვიჩი აგრეთვე იყო მონტენეგროს ნაკრების წევრი 2015 და 2019 წლების ქალთა ხელბურთის მსოფლიო ჩემპიონატებზე. 2015 წელს იაუკოვიჩი გახდა ევროპის ახალგაზრდული ჩემპიონატის ბომბარდირი. ის დასახელდა ამავე ტურნირის -დ. 2015–16 წლების სეზონში -.-მა დაასახელა მსოფლიოს ახალგაზრდა ქალ ხელბურთელთა საუკეთესო გუნდის წევრად. იაუკოვიჩი მარცხენა ფლანგზე თამაშობს. 2020/21 წლების სეზონში საკლუბო დონეზე გაიტანა 55 გოლი. თამაშობს 23 ნომრიანი მაისურით. 2013-2015 წლებში იაუკოვიჩმა „დანილოვგრადის“ მაისურით ევროტურნირებზე 23 გოლი გაიტანა. 2015-2020 წლებში „ბუდუჩნოსტის“ რიგებში გაიტანა 238 გოლი. 2020 წლიდან ფრანგული „ბრესტ ბრეტანიეს“ მოთამაშეა და გუნდის მაისურით ევროტურნირებზე 55 გოლი გაიტანა, 2020-21 წლების სეზონში ტურნირის ბომბრადირთა დავაში 29-ე ადგილი დაიკავა. . ჯამში იაუკოვიჩმა ევროტურნირებზე 316 გოლი გაიტანა.
სტივენ ჰილენბურგი

სტივენ ჰილენბურგი (დ. 21 აგვისტო, 1961 – 26 ნოემბერი, 2018) — ამერიკელი ანიმატორი და ოკეანოლოგი. ცნობილი გახდა -ის ანიმაცია „ღრუბელი ბობი კვადრატული შარვალის“ შექმნის გამო. ჰყვადა მეუღლე და ერთი შვილი. 1984 წელს დაამთავრა ჰამბოლდტის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. 1992 წელს დაამთავრა კალიფორნიის ხელოვნებათა ინსტიტუტი. გარდაიცვალა 2018 წლის 26 ნოემბერს, 57 წლის ასაკში. სიკვდილის მიზეზი იყო მოტორული ნეირონების დაავადება, ლატერალური ამიოტროფული სკლეროზი.
მალაგის მუნიციპალიტეტები

მალაგის პროვინცია შედის ანდალუსიის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 103 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.

მალაგის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან 9 კომარკაში: ახარკია-კოსტა-დელ-სოლი, ანტეკერა, ვალიე-დელ-გუადალორსე, გვადალტრება, კოსტა-დელ-სოლ-ოქსიდენტალი, მალაგა-კოსტა-დელ-სოლი, ნორორიენტალ-დე-მალაგა, სერანია-დე-რონდა, სიერა-დე-ლას-ნიევესი.

მალაგის პროვინციის ფართობია 7308 კმ² და 2019 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 1 661 785 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია მალაგა, რომელიც მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია. ფართობით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია ანტეკერა (749,34 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა — არჩესი (4,8 კმ²).

მუნიციპალიტეტების სია
რუკა
ალიონა ტირონი

ალიონა დიმიტრის ასული მიხალცოვა (; დაბადების სახელი ალიონა ბოგაჩევა (; არის მეუღლის გვარზე — ტირონი (; დ. 8 დეკემბერი, 1993) — რუსი მორაგბე და შვიდქალა რაგბის მოთამაშე, რომელიც რუსეთს წარადგენს მსოფლიო რაგბის შვიდქალა სერიებსა და რაგბის შვიდქალა ევროპის ჩემპიონატზე.

კარიერა
მისი დებიუტი რუსეთის შვიდქალა ეროვნულ ნაკრებში შედგა 2013 წლის ბოლოს, დუბაის შვიდქალათა სერიებამდე, მაგრამ ვერ მიიღო მონაწილეობა ტურნირში, ამის მიზეზი კი ქუსლის ტრავმა იყო. 2014 წლის იანვარში დაუბრუნდა ნაკრებს, განაგრძო ვარჯიში და მალევე ჩამოყალიბდა ნაკრების ძირითადი შემადგენლობის მოთამაშედ. არის ევროპის გრან-პრის ხუთგზის გამარჯვებული. 2016 წელს მან ვერ მიიღო ბრძოლა შვიდქალა რაგბის ზაფხულის ოლიმპიადის რეპეშაჟში სადაც გუნდი ესპანეთთან დამარცხდა და ზაფხულის ოლიმპიადიაზე გასვლა ვერ მოახერხა.

2017 წელს ალიონა ნომინირებული იყო „ -ის მოთამაშის ჯილდოზე“. 2017-18 წლების მსოფლიო შვიდქალა ქალთა სერიის დროს მას ჰქონდა ჩატარებული 84 შეხვედრა და მოპოვებული ჰქონდა 366 ქულა მათ შორის (70 ლელო) 2018-19 წლების სეზონის შემდეგ ჰქონდა 120 შეხვედრა და 451 ქულა (87 ლელო და 8 გარდასახვა).

პირადი ცხოვრება
ალიონას დედა არის მათემატიკოსი.

ალიონა დაქროწინებული იყო მორგაბე ალექსეი მიხალცოვზე, რომელსაც მიღებული ჰქონდა დისკვალაფიკაცია დოპინგ ტესტში მიღებული დადებითი პასუხის გამო. 2019 წლის 12 ოქტომბერს ალიონა დაქორწინდა ილია ტირონზე. ალიონა მსოფლიო რაგბის სამყაროში აგრეთვე ცნობილია თავისი იმიჯის, თმის სტილის გამო.
მონტორო

მონტორო  — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის ანდალუსიის ავტონომიური გაერთიანების კორდობის პროვინციის ალტო-გვადალკივირის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 586,12 კმ². მოსახლეობა — 9364 კაცი (2020 წ.).

2021 წლის 14 აგვისტოს, მეტეოროლოგიურმა სადგურმა მონტორომ დააფიქსირა ჰაერის ტემპერატურა 47,4 ° საღამოს 17:20 საათზე, რაც აღმოჩნდა ახალი ეროვნული რეკორდი ესპანეთში.