iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სანქტ-პეტერბურგის ლურდის ღვთისმშობლის ტაძარი

}
| რელიგიური_წევრობა = კათოლიციზმი
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი = ლეონტი ბენუა, მარიან პერეტიატკოვიჩი
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = ნეორომანული სტილი
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = საუკუნე
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 59.936944
| გრძედი = 30.356667
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
სანქტ-პეტერბურგის ლურდის ღვთისმშობლის ტაძარი — ერთ-ერთი კათოლიკური ტაძარი სანქტ-პეტერბურგში. ტაძარი აგებულია 1903-1909 წლებში, ფრანგი კათოლიკეებისათვის. აკურთხეს 1909 წლის 22 ნოემბერს. 1938-1992 წლებში ერთადერთი მოქმედი კათოლიკური ეკლესია იყო ლენინგრადში.

ტაძარი მიეკუთვნება ღვთისმშობლის არქიეპარქიის ჩრდილო-დასავლეთ რეგიონს, რომელსაც ხელმძღვანელობს მთავარეპიკსოპოსი პაოლო რეცი. 2007 წლის აგვისტოდან ტაძრის წინამძღვარია სერგეი ალხიმიონიკი.

ისტორია
თავდაპირვალად ერთნავიანი ბაზილიკის პროექტის ესკიზი შექმნა ლეონტი ბენუამ, მაგრამ 1903 წელს წარმოადგინეს ახალი პროექტი, რომელიც ბენუასთან ერთად შექმნა მარიან პერეტიატკოვიჩმა. ბენუამ შეცვალა მშენებლობის სისტემა, რომლის მიხედვითაც ახლა სამი ნავი აიგებოდა.

1940-იანი წლების ბოლოს და 1960-იანი წლების ბოლოს ტაძარში მიმდინარეობდა კაპიტალურ რემონტი. სვეტები მორთეს ხელოვნური მარმარილოს ნიმუშებით, ლატვიიდან ჩამოსულმა ხელოსნებმა მოხატეს კედლები და საკურთხევლის ნაწილი.

1957 წელს ტაძრის საჭიროებიდან გამომდინარე ქალთა ევანგელისტური საავადმყოფოდან გადაიტანეს გერმანული ფირმა „. . “-ის ორღანი. კაპიტალური რემონტის შემდეგ იგი დააყენეს ქოროში.

1958 წელს საკურთხევლის ნაწილი მოხატეს მხატვარმა ზაქაროვებმა.

1981 წელს გაარემონტეს ლურდის ღვთისმშობლის სამლოცველოს ინტერიერი.

1990-იან წლებში მიმდინარეობდა ეკლესიის კაპიტალური რემონტი და დაამონტაჟეს ახალი კანკელი, მოზაიკური ვიტრაჟები (ავტორები იზაბელა და მიხაილ ბაიკოვები), შეათეთრეს კედლები, შეაკეთეს ხმისგამაძლიერებელი აპარატურა, მნიშვნელოვნად გადააკეთეს სამრევლო სახლი.

2009 წლის 22 ნოემბერს საზოგადოებამ საზეიმოდ აღნიშნა ტაძრის კურთხევის 100 წლისთავი.
საქართველო სრულუფლებოვანი დამოუკიდებელი სახელმწიფოა (წიგნი)

საქართველო სრულუფლებოვანი დამოუკიდებელი სახელმწიფოა (1918) — წიგნი წინასიტყვაობის, ოთხი თავისა და დასკვნისაგან შედგება. დართული აქვს ავტორის მიერ საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენისადმი მიძღვნილი მონოგრაფიებისა და სტატიების სია.
პირველ თავში განხილულია შემდეგი საკითხები:
1917 წლის თებერვალ-მარტის რევოლუცია;
სამხედრო-პოლიტიკური ვითარება საქართველოში 1917 წლის თებერვალ-მარტის რევოლუციის დროსა და რევოლუციის შემდეგ;
ქართული ეროვნული მოძრაობის კონსოლიდაცია (1917 წლის აპრილი-ნოემბერი);
1917 წლის 25 ოქტომბრის კონტრრევოლუციური სახელმწიფო გადატრიალება რუსეთში;
ვითარება ამიერკავკასიასა და საქართველოში 1917 წლის 25 ოქტომბრის კონტრრევოლუცური სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ (1917 წლის ოქტომბერი-1918 წლის იანვარი).

მეორე თავი ეთმობა საქართველოს პირველი ეროვნული ყრილობის მოწვევისა და მუშაობის ისტორიას, გაანალიზებულია ყრილობის მიერ მიღებული დადგენილებები.
მესამე თავში წარმოდგენილია შემდეგი საკითხები:
მოლაპარაკების განახლება ოსმალეთთან;
1917 წლის 5 (18) დეკემბრის ერზინჯანის დროებითი ზავის დარღვევა;
ვითარება ბრესტ-ლიტოვსკის ზავის დადებამდე;
1918 წლის 3 მარტის ბრესტ-ლიტოვსკის საზავო ხელშეკრულება. ვითარება ამიერკავკასიაში ბრესტ-ლიტოვსკის ხელშეკრულების დადების შემდეგ;
ტრაპიზონის საზავო კონფერენცია;
ოსმალეთის მიერ აჭარაისა და სამცხე-ჯავახეთის ოკუპაცია.

მეოთხე თავი ძირითადია და იგი შემდეგი საკითხებისაგან შედგება:
ამიერკავკასიის დამოუკიდებლობის გამოცხადება. ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის შექმნა;
საქართველოს კონსტიტუციის პროექტის განხილვა. პოლემიკა ამიერკავკასიის სამოკავშირეო სახელმწიფოს პერსპექტივის შესახებ;
ბათუმის საზავო კონფერენცია;
საქართველოს ეროვნული საბჭოს მოღვაწეობა დამოუკიდებლობის აღდგენის წინა ხანებში (1918 წლის 14-25 მაისი);
საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენა.

წიგნის რედაქტორია პროფესორი სერგო ვარდოსანიძე, რეცენზენტები: ისტორიის დოქტორი ლევან ჯიქია და ისტორიის დოქტორი გვანცა ბურდული.
წიგნი დაიბეჭდა გამომცემლობა „მერიდიანის“ სტამბაში.
სანქტ-პეტერბურგის მარიამისა და ელისაბედის შეხვედრის ტაძარი

}
| რელიგიური_წევრობა = კათოლიციზმი
| წესჩვეულება =
| პროვინცია =
| რაიონი =
| კურთხევის_წელი =
| სტატუსი =მოქმედი
| ფუნქციური_სტატუსი =
| მემკვიდრეობითი_ადგილმდებარეობა =
| ხელმძღვანელობა =
| საიტი =
| ხუროთმოძღვრება =დიახ
| ხუროთმოძღვარი = ნიკოლოზ ბენუა
| ხუროთმოძღვრული_ტიპი =
| ხუროთმოძღვრული_სტილი = ნეოგოთიკა
| ფასადის_მიმართულება =
| ნოვატორული =
| თარიღდება = საუკუნე
| მშენებლობის_ფასი =
| დეტალები =
| ტევადობა =
| სიგრძე =
| სიგანე =
| ნავის_სიგანე =
| სიმაღლე_მაქსიმალური =
| გუმბათის_რაოდენობა =
| გუმბათის_სიმაღლე_გარე =
| გუმბათის_სიმაღლე_შიდა =
| გუმბათის_დიაგ_გარე =
| გუმბათის_დიაგ_შიდა =
| მინარეთი_რაოდენობა =
| მინარეთის_სიმაღლე =
| წვეტის_რაოდენობა =
| წვეტის_სიმაღლე =
| მასალა =
| =
| =
| =
| =
| განედი = 59.966111
| გრძედი = 30.368889
| საერთო_მოიჯარე =
| ქვეყანა=
სანქტ-პეტერბურგის მარიამისა და ელისაბედის შეხვედრის ტაძარი — ერთ-ერთი კათოლიკური ტაძარი სანქტ-პეტერბურგში, ვიბორსკის ყოფილ კათოლიკურ სასაფლაოზე. ტაძარი აგებულია 1856-1879 წლებში.

ტაძარი მიეკუთვნება ღვთისმშობლის არქიეპარქიის ჩრდილო-დასავლეთ რეგიონს, რომელსაც ხელმძღვანელობს მთავარეპიკსოპოსი პაოლო რეცი. ტაძარში მსახურობენ ვერბისტების კათოლიკური ორდენის წევრები.

ისტორია
1852 წელს სანქტ-პეტერბურგის კათოლიკეთა სასულიერო საზოგადოებამ ითხოვა გაეხსნათ ქალაქში კათოლიკური სასაფლაო. 1856 წელს იმპერატორმა ალექსანდრე -მ დაამტკიცა კათოლიკური სასაფლაოსა და სამლოცველოს შექმნის ბრძანება. სასფლაოსათვის მიწის ნაკვეთი გამოყვეს ვიბორგის მხარეში. სასაფლაოს სამლოცველოს პროექტი შეიმუშავა არქიტექტორმა ნიკოლიზ ბენუამ. 1856 წელს მოხდა სამლოცველოს საფუძვლის ჩაყრა, მშენებლობა გაგრძელდა ზუსტად სამი წელი. 1859 წელს მიტროპოლიტმა ვაცლავ ჟილინსკიმ სამლოცველო აკურთხა ღვთისმშობლის მიძინების სახელზე.

1870-იან წლებში გადაწყვიტეს სამლოცველო ტაძრად გადაეკეთებინათ, პროექტის ავტორი კვლავ ნიკოლოზ ბენუა იყო. აშენებული ტაძარი აკურთხეს 1879 წელს მარიამისა და ელისაბედის შეხვედრის სახელზე. ეკლესიას ჰქონდა ექვსი საკურთხეველი და თავიდან გამოიყენებოდა მხოლოდ დასაკრძალავად. ეკლესიის ინტერიერის მოხატულობა შეასრულა ცნობილმა მხატვარმა ადოლფ შარლემანმა. ტაძრის სარდაფში მოწყობილ აკლდამაში დაკრძალულია რამდენიმე კათოლიკე მთავარეპისკოპოსი და მიტროპოლიტი, ასევე ტაძრის შემქმნელი ნიკოლოზ ბენუა. სასაფლაოზე ტაძრის ახლოს დაკრძალული არიან ცნობილი პირები: მხატვრები ფიოდორ ბრუნი, ლუიჯი პრემაცი, ადოლფ შარლემანი, ფსიქიატრი ივან მერჟეევსკი, მომღერალი ანჯოლინა ბოზიო და სხვები.

ეკლესიასთან მოქმედებდა საბავშვო სახლი, ღარიბებისა და ავადმყოფი ქალების თავშესაფარი. 1914 წელს გაიხსნა სკოლა, მოგვიანებით - პროგიმნაზია.

ტაძარი ფუნქციონირებდა 1938 წლამდე. ამავე წლის 1 ნოემბერს კი დახურეს. მომდევნო წელს სასაფლაოც გააუქმეს, დაკრძალულების ნაწილი გადაასვენეს ალექსანდრე ნეველის ლავრის სამუზეუმო ნეკროპოლში. ეკლესიის შენობა გადააკეთეს კარტოფილის საცავად.

2002 წლის აპრილში ეკლესიის შენობა დაუბრუნეს კათოლიკეებს. წარიმართა ნაწილობრივი რესტავრაცია, რეგულარული ღვთისმსახურება დაიწყო 2005 წლიდან. 2017 წლამდე მრევლს ხელმძღვანელობდა მღვდელი რიხარდ შტარკი. 2017 წლის ნოემბრიდან წინამძღვარია მიხაილ მარგეფკა.
ჰენრი ჰეთეუეი

ჰენრი ლეოპოლდ დე ფაინზ ჰეთეუეი (დ. 13 მარტი, 1898, საკრამენტო, კალიფორნია, აშშ, — გ. 11 თებერვალი, 1985, ჰოლივუდი, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი რეჟისორი და პროდიუსერი. ყველაზე მეტად ცნობილია, როგორც ვესტერნული ფილმების რეჟისორი. შვიდ ფილმში ჰყავს გადაღებული გერი კუპერი.

ბიოგრაფია
ჰენრი ლეოპოლდ დე ფაინზ ჰეთეუეი დაიბადა საკრამენტოში, კალიფორნიაში, ამერიკელი მსახიობის და თეატრის მმართველის — როდი ჰეთეუეისა (1868-1944) და უნგრეთში დაბადებული, ბელგიელი არისტოკრატის — მარკიზა ლილი დე ფაინზის (1876-1938) ოჯახში, რომელიც სცენაზე გამოდიოდა ფსევდონიმით ჯინ ჰეთეუეი.

1925 წელს ჰენრი ჰეთეუეიმ მუშაობა დაიწყო ცნობილი რეჟისორების — ვიქტორ ფლემინგის, ჯოზეფ სონერბერგის, ფრედე ნიბლოს ასისტენტად მუნჯ ფილმებში. მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა 1932 წელს ვესტერნით „უდაბნოს მემკვიდრეობა“, სადაც თავისი პირველი და მთავარი როლი შეასრულა რენდოლფ სკოტმა.

1940-1950 წლებში იღებდა დოკუმენტური ხასიათის ფილმებს. ამ დროს ყველაზე ცნობილი ფილმები იყო: „სახლი 92-ე ქუჩაზე“ (1945), „სიკვდილის კოცნა“ (1947), „ზარი ჩრდილოეთით 777“ (1948) და „ნიაგარა“ (1953) ამომავალი ვარსკვლავის მერინილ მონროს მოწალეობით.

1960-იან წლებში ჰეთეუეი დაუბრუნდა თავის საყვარელ ჟანრს და განაგრძო ვესტერნული ფილმების გადაღება.

ჰეთეუეი 1985 წელს ჰოლივუდში გულის შეტევით გარდაიცვალა და კალიფორნიის ქალაქ კალვერ-სიტიში წმინდა ჯვრის სასაფლაოზე გადაასვენეს.
პატრიკ როტფუსი

პატრიკ ჯეიმზ როტფუსი ( დ. 6 ივნისი, 1973) — ამერიკელი მწერალი ფენტეზის ჟანრში. ცნობილია წიგნების სერიით „მეფის მკვლელის ქრონიკა“, რომელმაც ავტორს რამდენიმე ჯილდო მოუტანა, მათ შორის 2007 წლის ქუილის ჯილდო საუკეთესო დებიუტისთვის (ქარის სახელი). „მეფის მკვლელის ქრონიკის“ მეორე წიგნი „ბრძენკაცის შიში“ ნიუ-იორკ ტაიმზის ბესტსელერთა სიის სათავეში იკავებდა ადგილს.

პატრიკ როფტუსი მედისონში, ვისკონსინის შტატში დაიბადა და ბაკალავრის დიპლიმი ვისკონსინის უნივერსიტეტში, 1999 წელს მიიღო. მაგისტრის დიპლომი ვაშინგტონის უნივერსიტეტში მიენიჭა. 2002 წელს „მომავლის მწერლების“ შეჯიბრში გაიმარჯვა. ნაშრომი, რომლითაც მან გამარჯვება მოიპოვა ჯერ კიდევ გამოუცემელი „ბრძენკაცის შიშის“ ნაწყვეტი იყო. 2006 წელს პატრიკ როტფუსმა რომანი „ქარის სახელი“ გამომცემლობას მიყიდა, რომელმაც ნაწარმოები 2007 წელს გამოსცა. როტფუს ორი ვაჟი ჰყავს და თავის შეყვარებულთან, სარასთან ერთაც ცხოვრობს.
ლავროსი კიღურაძე

ლავროსი (ლავრენტი) კიღურაძე (დ. 3 აპრილი, 1880, ვანისქედი — ივლისი, 1920, სოხუმი) — ქართველი პოლიტიკოსი, რევოლუციონერი, საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
დაიბადა დიაკვნის ოჯახში. სწავლობდა ტარტუს უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტზე, მაგრამ არ დაუსრულებია. იყო რსდმპ წევრი. 1904 წელს შეწყვიტა სწავლდა და დაბრუნდა სამშობლოში. 1905 წლის დასაწყისიდან ცხოვრობდა ბათუმში და ატარებდა კერძო გაკვეთილებს. ამავე წლის ივნისში გადავიდა სოხუმში, სადაც ტარასი ანჩაბაძის შვილებს უტარებდა კერძო გაკვეთილებს. დაახლოებული იყო ექიმ ვლადიმერ მახვილაძესთან და მის მეუღლე ელეონორა ტერ-ფარსეგოვა-მახვილაძესთან, რომელიც რსდმპ ადგილობრივი ორგანიზაციის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი იყო. ამავე ორგანიზაციაში მუშაობდნენ კიღურაძის ნათესავები, რაჟდენ და ამბაკო კიღურაძეები.

ლავროსი კიღურაძე აქტიურად ჩაერთო 1905 წლის რევოლუციაში ქალაქ სოხუმში. 17 ოქტომბრის მანიფესტის შემდეგ რსდმპ ბათუმის კომიტეტის სოხუმის ჯგუფმა რეალურად აიღო ძალაუფლება სოხუმში, შექმნა სახალხო მილიცია, დაითხოვა ქალაქის თვითმმართველობა და გამოაცხადა „სოხუმის რესპუბლიკა“. კიღურაძე მონაწილეობდა აფხაზებსა და მეგრელებს შორის არსებული დაძაბულობის მოგვარებაში, სიტყვით გამოდიოდა ოჩამჩირეში გამართულ მოლაპარაკებებში აფხაზებისა და მეგრელების წარმომადგენლებს შორის. რევოლუციის დამარცხების შემდეგ, 1906 წლის დასაწყისში, დააპატიმრეს. ერთი თვის განმავლობაში იჯდა სოხუმის ციხეში.

გათავისუფლების შემდეგ დაბრუნდა გურიაში საკუთარ სოფელში და ატარებდა კერძო გაკვეთილებს. ერთი წელი ცხოვრობდა და მასწავლებლობდა ოზურგეთში. შემდეგ კვლავ გაემგზავრა იურიევში. 1907 წლის 1 ოქტომბერს დააპატიმრეს და 4 ოქტომბერს გაგზავნეს სოხუმში. თბილისის სასამართლომ უდანაშაულოდ სცნო „სოუმის რესპუბლიკის“ საქმეში და გაათავისუფლა. 1909 წელს კვლავ დააპატიმრეს და გადაასახლეს ციმბირში, საიდანაც დაბრუნდა 1917 წელს თებერვლის რევოლუციის შემდეგ ტუბერკულოზით დაავადებული. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს დამფუძნებელი კრების წევრად, იყო აგრარული და საფინანსო-საბიუჯეტო კომისიების წევრი. არჩეული იყო ქალაქ ფოთის საქალაქო საბჭოს თავმჯდომარედ. გარდაიცვალა 1920 წლის ივლისში, დაკრძალულია ვანისქედის სასაფლაოზე.

1923 წელს ჩეკამ დაიჭირა ლავროსი კიღურაძის ძმა მარტიან კიღურაძე და დახვრიტა 1924 წლის იანვარში. მარტიან კიღურაძე მუშაობდა ჩეკაში და წინააღმდეგობის მოძრაობის წევრებს აწვდიდა საიდუმლო ინფორმაციას. 1923 წელს დააპატიმრეს და 1924 წლის აგვისტოს შემდეგ დახვრიტეს მისი კიდევ ერთი ძმა პროკოფი კიღურაძე.
ერმალოზ კალაძე

ერმალოზ კალაძე (დ. 1888, ოჭოფა, ქუთაისის მაზრა — გ. 12 დეკემბერი, 1958) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
ერმალოზ კალაძე დაიბადა 1888 წელს, ქუთაისის მაზრის სოფელ ოჭოფაში.

საბაზისო განათლება მიიღო ოჯახსა და სოფლის სასწავლებელში. იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის „ მენშევიკების“ ფრაქციის წევრი 1905 წლიდან. მეფის რეჟიმის დროს დაპატიმრებული იყო პოლიტიკური საბაბით. 1917 წლამდე მუშაობდა ამიერკავკასიის რკინიგზის სახელოსნოებში ზეინკლად; მსახურობდა არმიაში რიგით ჯარისკაცად. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის ფამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო გზათა კომისიის წევრი. 1917–1921 წლებში იყო საქართველოს სახალხო გვარდიის შორაპანის შტაბის წევრი. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში. 1921 წელს დააპატიმრეს ქუთაისის პოლიტბიუროს განკარგულებით. 1923 წელს განაცხადა, რომ კავშირი ჰქონდა გაწყვეტილი საქართველოს სოციალ-დემოკრატიულ მუშათა პარტიასთან, რის გამოც დადებითი შეფასება მისცეს. ამ განცხადების გაკეთებიდან რამდენიმე კვირის შემდეგ იგი პატიმრობიდან გაათავისუფლეს. შემდგომ წლებში ცხოვრობდა და მუშაობდა მშობლიურ სოფელში.
პავლე საყვარელიძე

პავლე საყვარელიძე (დ. 1882, საქარა, შორაპნის მაზრა — გ. 10 აგვისტო, 1937) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
პავლე საყვარელიძე დაიბადა 1882 წელს, შორაპნის მაზრის სოფელ საქარაში.

უმაღლესი განათლება მიიღო რუსეთისა და შვეიცარიის უნივერსიტეტებში. იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის „მენშევიკების“ ფრაქციის წევრი. პარტიის იმერეთ-სამეგრელოს კომიტეტის წევრი და ორგანიზატორი; პარტიული ფსევდონიმი — „დიდი პავლე“ (რათა განესხვავებინათ „პატარა პავლესგან“); აქტიურად მონაწილეობდა 1905 წლის რევოლუციურ გამოსვლებში იმერეთსა და გურიაში. 1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. 1918 წლის განმავლობაში იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პარლამენტის წევრი. იმავე წელს იყო გაზეთ „ალიონის“ რედაქტორი. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო სარეგლამენტო, სახელოვნებო, ტექნიკური და საკონსტიტუციო კომისიების წევრი. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის შემდეგ დარჩა საქართველოში და ჩამოშორდა პოლიტიკურ საქმიანობას.
აპოლონ სულაქველიძე

აპოლონ სულაქველიძე (დ. 1871, სვირი, შორაპნის მაზრა — გ. 1936) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
აპოლონ სულაქველიძე დაიბადა 1871 წელს, შორაპნის მაზრის სოფელ სვირში. მიიღო სოფლის სკოლის ორი კლასის განათლება.

1905 წლიდან მუშაობდა რუსეთის სოციალ-დემოკრატიულ მუშათა პარტიაში - პარტიის იმერეთის კომიტეტში ბუდუ მდივანთან, ნოე რამიშვილსა და რაფიელ ჩიხლაძესთან ერთად. მონაწილეობდა 1905 წლის რევოლუციურ მოძრაობაში. 1906 წელს, რეაქციის დაწყებისას, გენერალ ალიხანოვის სადამსჯელო ოპერაციის შემდეგ მიატოვა პოლიტიკური საქმიანობა და მისდევდა სოფლის მეურნეობას. 1918 წლიდან კვლავ მიიღო მონაწილეობა სოციალ-დემოკრატიული პარტიის ყრილობებში და იგი, როგორც ძველი მუშა, მთავრობის მოთხოვნით წარადგინეს საქართველოს დამფუძნებელი კრების დეპუტატობის კანდიდატად. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო აგრარული კომისიის წევრი. 1921 წლის იანვარში საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სხვა 11 წევრთან ერთად ჩამოაყალიბა ოპოზიციური ჯგუფი "სხივი", რომელიც პარტიას აკრიტიკებდა იდეური პრინციპების დარღვევის, სახელმწიფო მმართველობის წარუმატებელი კურსისა და პარტიაში შიდა დემოკრატიის შესუსტების გამო. 1930-იანი წლების დასაწყისში დააპატიმრეს "ტროცკისტობის" ბრალდებით.
ყადირ შერვაშიძე

ყადირ შერვაშიძე (დ. 29 ივნისი, 1887, ქედა, ბათუმის ოლქი — გ. 8 მაისი, 1919) — ქართველი ექიმი, პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
ყადირ შერვაშიძე დაიბადა 1887 წლის 29 ივნისს, ბათუმის ოლქის სოფელ ქედაში. დაამთავრა ტფილისის კლასიკური გიმნაზია 1909 წელს.

1897-1899 წწ. სწავლობდა ბათუმის ვაჟთა გიმნაზიის მოსამზადებელ განყოფილებაში. 1905 წლის რევოლუციის დროს ბათუმში აქტიურად მონაწილეობდა მოსწავლეთა გამოსვლებში, რის გამოც სხვებთან ერთად დააპატიმრეს და გიმნაზიიდან "მგლის ბილეთით" გარიცხეს. 1909 წელს ჩაირიცხა დორპატის (იურიევის, ტარტუს) უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე; იყო ქართველ სტუდენტთა სათვისტომოს წევრი, მონაწილეობდა სტუდენტთა მოძრაობაში, რის გამოც 1910 წელს დააპატიმრეს და სახელმწიფო სტიპენდია გაუუქმეს. 1916 წლიდან მუშაობდა "ავადმყოფ და დაჭრილ მებრძოლთა დახმარების სრულიად რუსეთის ერობათა კავშირის" რწმუნებულად ბათუმში. 1917 წლის თებერვალში გახდა ბათუმში დაარსებული "ქართველ მუსლიმთა კომიტეტის წევრი". 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ დაინიშნა ამიერკავკასიის ერობათა რწმუნებულად ბათუმის ოლქში. 1917 წლის ნოემბერში აირჩიეს საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრად. დაჯილდოვდა ქართული ლეგიონის თამარ მეფის ორდენით. 1918 წელს იყო საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მიერ გერმანიაში გაგზავნილი დელეგაციის წევრი. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით.
გერასიმე შევჩუკი

გერასიმე შევჩუკი (დ. 1884, ტფილისი — გ. უცნობია) — პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
გერასიმე შევჩუკი დაიბადა 1884 წელს, ქალაქ ტფილისში.

მიიღო საშინაო განათლება. შემდგომ სწავლობდა ტფილისის სამოქალაქო სკოლის მე-3 განყოფილებაში. იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. 1910-იან წლებში მუშაობდა ტფილისის ტრამვაიში; იყო ტრამვაის მუშებს შორის არსებული სოციალ-დემოკრატიული პარტიის უჯრედის მდივანი. 1917 წლისათვის მუშაობდა ტფილისის ტრამვაის მუშათა პროფკავშირის საბჭოს სამდივნოში. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო შრომის კომისიის წევრი. 1921 წელს, საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დარჩა საქართველოში. შემდგომი ბედი უცნობია.
ვარლამ შერვაშიძე

ვარლამ შერვაშიძე (დ. 1888, ოხურეი, სოხუმის ოკრუგი, რუსეთის იმპერია — გ. 13 აპრილი, 1957, სოხუმი, აფხაზეთის ასსრ, საქართველოს სსრ) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
ვარლამ შერვაშიძე დაიბადა 1888 წელს სოფელ ოხურეიში. უმაღლესი განათლება მიიღო ხარკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე.

1910-1914 წწ. ირიცხებოდა სტუდენტთა მარქსისტულ ორგანიზაციაში. 1916 წლიდან მუშაობდა ქალაქ სოხუმის სამხედრო ჰოსპიტალში. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ იყო აფხაზეთის ეროვნული საბჭოს თავმჯდომარე. იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით; იყო სახალხო ჯანმრთელობის კომისიის წევრი. 1919 წლის მაისში აირჩიეს აფხაზეთის სახალხო საბჭოს თავმჯდომარედ. 1923 წლის 31 მარტს აფხაზეთის ასსრ საგანგებო კომისიამ დააპატიმრა საზღვარგარეთიდან არალეგალურად დაბრუნებულ წინააღმდეგობის მოძრაობის წარმომადგენლებთან კავშირისა და ანტისაბჭოთა შეიარაღებული აჯანყების მზადების ბრალდებით. პატიმრობის გამო ჯანმრთელობაშერყეული ინფარქტით გარდაიცვალა. მის სახელს ატარებდა ქალაქ სოხუმის მეორე საავადმყოფო. აფხაზეთის ასსრ დამსახურებული ექიმი, ქირურგიული სამსახურის ორგანიზატორი აფხაზეთში, მედიცინის მეცნიერებათა პროფესორი.
წითელფრთიანი ტინამუ (გვარი)

წითელფრთიანი ტინამუ — ფრინველთა გვარი ტინამუსებრთა ოჯახისა. მოიცავს ორ სახეობას — 1. წითელფრთიანი ტინამუ , რომელიც გავრცელებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ ბრაზილიიდან დასავლეთ ბოლივიასა და ცენტრალურ არგენტინამდე. ბინადრობს პამპასებში, ტყეებს თავს არიდებს, უპირატესობას ღია ადგილებს ანიჭებს. ცუდად და უხალისოდ ფრენს, ერთ აფრენაზე ფარავს 1200 მ-ს; 2. ტინამუ ჰუაიკო , რომელიც გავრცელებულია ჩრდილო-დასავლეთ არგენტინისა და ბოლივიის ანდებში.

სახეობები
ივანე ტატიშვილი

ივანე ტატიშვილი (დ. 1878, გალავანი, დუშეთის მაზრა — გ. 23 აპრილი, 1963 , გალავანი, დუშეთის რაიონი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
ივანე ტატიშვილი დაიბადა 1978 წელს, დუშეთის მაზრის სოფელ გალავანში.

1905 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. 1905 წელს პარტიული ორგანიზაციის დავალებით მონაწილეობდა გლეხთა რევოლუციურ გამოსვლებში გორის მაზრასა (იყო რსდმპ გორის სამაზრო კომიტეტის წევრი) და დუშეთის მაზრაში. 1906 წლისათვის სხვა ადგილობრივ რევოლუციონერებთან ერთად შექმნა ტერორისტული ჯგუფი მეფის რეჟიმის ჯაშუშების და „ხულიგნების“ გასანადგურებლად; პარალელურად ჩაბმული იყო გაყაჩაღებული ყოფილი „წითელი რაზმელების“ დევნა-განადგურებაში. 1908 წლიდან ტფილისის კომიტეტის დავალებით მუშაობა დაიწყო დუშეთის მაზრაში. 1909 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის „მენშევიკების“ ფრაქციის საგურამოს ორგანიზაციის ხელმძღვანელი; სოფლის „ასისთავი“ და ტერორისტული ჯგუფის წევრი; ასევე, იყო პარტიული ინფორმატორი დუშეთის მაზრიდან. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ აგრძელებდა რევოლუციურ ორგანიზაციებში მუშაობას დუშეთის მაზრაში. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით. იყო აგრარული და სამეურნეო-საგამგეო კომისიების წევრი. 1921 წელს, ჩაბმული იყო წინააღმდეგობის მოძრაობაში, რის გამოც საქართველოს სსრ საგანგებო კომისიამ („ჩეკა“) დააპატიმრა და მოათავსა მეტეხის 2 „გამასწორებელ სახლში“ იზოლაციის წესით. საპატიმროდან გათავისუფლების შემდეგ ცხოვრობდა და მუშაობდა სოფელ გალავანში.
იოანის ფაშალიდისი

იოანის ფაშალიდისი (დ. 25 ოქტომბერი, 1885, სანტა-პონტოსი, ოსმალეთი — გ. 14 მარტი, 1968, სალონიკი) — ექიმი, პოლიტიკოსი, საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრი.

ბიოგრაფია
იოანის (ივანე) გეორგიოს (გიორგის ძე) ფაშალიდისი (ფაშალიდი) დაიბადა 1885 წლის 25 ოქტომბერს, ოსმალეთში, სოფელ სანტა პონტოსში. 1910 წელს დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტი.

1906 წლიდან სწავლობდა ტფილისის რუსულ გიმნაზიაში. 1903 წლიდან იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. 1909 წელს ცხოვრობდა და სწავლობდა ბერლინში. 1910-იანი წლებიდან ოჯახთან ერთად გადასახლდა სოხუმში, სადაც მუშაობდა ადგილობრივ სოციალ-დემოკრატიულ ორგანიზაციაში და ეწეოდა სამედიცინო პრაქტიკას; როგორც ექიმი, მთელ დასავლეთ საქართველოში დიდი პოპულარობით სარგებლობდა. 1917 წლიდან იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი. არჩეული იყო აფხაზეთის ეროვნულ საბჭოში. აქტიურად მუშაობდა საბჭოში ეროვნებათაშორისი ურთიერთობების საკითხების გადაჭრისათვის. აფხაზეთის ეროვნული საბჭოს მიერ აღჭურვილი იყო "საგარეო ურთიერთობებში" წარმომადგენლის მანდატით. იყო ბერძნული გაზეთის (ახალი ცხოვრება) რედაქციის წევრი. 1919 წლის 12 მარტიდან არჩეული იყო საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრად საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის სიით. 1921 წელს საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპირების შემდეგ დატოვა საქართველო და ემიგრაციაში გაემგზავრა სტამბოლში. 1922 წელს მცირე ხნით ცხოვრობდა ბერლინში, სადაც განაგრძობდა სამედიცინო ცოდნის მიღებას. 1931 წელს საბერძნეთის სოციალისტური პარტიების ლიდერებთან ერთად გახდა "საბერძნეთის სოციალისტური პარტიის" დამფუძნებელი. 1951 წელს, როგორც "საბერძნეთის სოციალისტური პარტიის" წარმომადგენელი, -ს "გაერთიანებული მემარცხენე დემოკრატების" ერთ-ერთი დამფუძნებელი და თავმჯდომარე გახდა. 1952 წლიდან 1964 წლამდე ამავე პარტიის სიით იყო საბერძნეთის პარლამენტის რიგი მოწვევების წევრი. 1967 წლის 21 აპრილს საბერძნეთში სამხედრო გადატრიალებისა და "შავი პოლკოვნიკების" შვიდწლიანი დიქტატორული რეჟიმის დამყარების შემდეგ შინაპატიმრობაში ცხოვრობდა თესალონიკში.
ტინამუ-ნოტურა

ტინამუ-ნოტურა ან უკუდო ტინამუ — ფრინველთა გვარი ტინამუსებრთა ოჯახისა. მოიცავს 5 თანამედროვე და 2 ამომწყდარ სახეობას. გვარის მეცნიერული სახელი მომდინარეობს ბერძნული სიტყვებიდან — მცდარი, ყალბი და — კუდიანი ( — კუდი). საშუალო ზომის ფრინველებია, მათი სხეულის სიგრძეა 17–25 სმ. შეფერილნი არიან მოყავისფროდ: ზურგი მუქია, ფერად მოწითალო-ყავისფერი ან მონაცრისფრო-ყავისფერი, ხოლო მუცელი ბევრად ღიაა, ფერად ჟანგისფერი ან მოწითალო. ყელი და ბუმბულის დაბოლოება თეთრია, რაც ფრინველებს ჭრელად წარმოაჩენს. იკვებებიან ნაყოფებითა და თესლებით. გავრცელებულნი არიან სამხრეთ ამერიკის რამდენიმე ქვეყნის ტერიტორიაზე: არგენტინისა და პერუს სამხრეთი რაიონებიდან ბოლივიამდე და ბრაზილიის ჩრდილოეთ რაიონებამდე. ბინადრობენ ღია ტერიტორიებზე, უმთავრესად პამპასებსა და მეჩხერი ტყის საძოვრებზე.

სახეობები