iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ედმუნდ ბერკი

ედმუნდ ბერკი (დ. 12 იანვარი, 1729 – გ. 9 ივლისი, 1797) — ანგლო-ირლანდიელი სახელმწიფო მოღვაწე, ეკონომისტი და ფილოსოფოსი. დუბლინში დაბადებული ბერკი 1766-1794 წლებში იყო ბრიტანეთის პარლამენტის წევრი დიდი ბრიტანეთის თემთა პალატაში ვიგების პარტიიდან.

ბერკი იყო საზოგადოებრივი ცხოვრების სათნოებისა და მორალის პრინციპებით წარმართვის მომხრე და ხაზს უსვამდა რელიგიური ინსტიტუტების მნიშვნელობას სახელმწიფოს მორალური სტაბილურობისა და სახელმწიფოს კეთილდღეობისთვის. ეს მოსაზრებები მან გამოაქვეყნა ნაშრომში . მან გააკრიტიკა ბრიტანეთის მთავრობის პოლიტიკა ამერიკული კოლონიების მიმართ, მათ შორის - მისი საგადასახადო პოლიტიკა. ბერკი ასევე მხარს უჭერდა კოლონისტების უფლებებს, წინააღმდეგობა გაეწიათ მეტროპოლიისთვის, თუმცა ეწინააღმდეგებოდა დამოუკიდებლობის მიღწევის მცდელობას. ბერკის სახელი ასევე დაკავშირებულია მის მხარდაჭერასთან კათოლიკური ემანსიპაციისადმი, აღმოსავლეთ ინდოეთის კომპანიიდან უორენ ჰასტინგსის იმპიჩმენტთან და საფრანგეთის რევოლუციის მიუღებლობასთან.

რეფლექსიებში საფრანგეთის რევოლუციაზე, ბურკი ამტკიცებდა, რომ რევოლუცია ანადგურებდა კარგი საზოგადოებისა და სახელმწიფოს სტრუქტურას, და გმობდა კათოლიკური ეკლესიის დევნას, რომელიც საფრანგეთის რევოლუციას მოყვა. მისმა პოზიციამ განაპირობა მისი ხელმძღვანელი პოზიცია ვიგების პარტიის კონსერვატიულ ფრაქციაში, რომელსაც მან უწოდა ძველი ვიგები, რათა განესხვავებინა საფრანგეთის რევოლუციისადმი კეთილგანწყობილი ახალი ვიგებისგან, რომლებსაც ჩარლზ ჯეიმზ ფოქსი ხელმძღვანელობდა.

 საუკუნეში ბერკს პატივს სცემდნენ როგორც კონსერვატორები, ასევე ლიბერალები და მიიჩნევდნენ ლიბერალური კონსერვატიზმის დამდუძნებლად. შემდგომში, საუკუნეში, განსაკუთრებით შეერთებულ შტატებში, ბერკი მიიჩნევა კონსერვატიზმის პოლიტიკური ფილოსოფიის ფუძემდებლად.
სოხასტერის მონასტერი

სოხასტერის მონასტერი — არქიტექტურული ძეგლი ტყიბულის მუნიციპალიტეტის სოფელ გელათში, გელათის მონასტრის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, მისგან 200 მეტრის დაშორებით, შემაღლებულ ადგილას. თარიღდება საუკუნით, მოიცავს ასევე საუკუნის სამშენებლო ფენებს.

სახელწოდება
სოხასტერი ეწოდებოდა ბუნებრივ ან საგანგებოდ გაკეთებულ შენობას, სადაც ბერები განმარტოებულ, დაყუდებულ ცხოვრებას ეწეოდნენ.

ისტორია
სოხასტერის შესახებ ვახუშტი ბაგრატიონი წერს:

სხვა ისტორიულ წყაროებში მონასტრის შესახებ ფაქტობრივად არაფერია ცნობილი. მიიჩნევა, რომ დავით აღმაშენებლის ისტორიკოსის ცნობა ქსენონის აგების შესახებ გელათის სოხასტერს უნდა ეხებოდეს:

ძეგლის აღწერა
სამონასტრო ანსამბლი მოიცავს მაცხოვრის ეკლესიას, სამსართულიან შენობას, სხვადასხვა დანიშნულების ნაგებობებსა და გალავანს. მაცხოვრის ეკლესია დარბაზულ ნაგებობას წარმოადგენს, სამხრეთისა და ჩრდილოეთის ეკვდერებითა და დასავლეთის ნართექსითა და სტოა-გალერეით. ტაძარი საუკუნეშია აგებული, ნართექსი და გალერეა კი — საუკუნეში. შენობა ორსაფეხურიან ცოკოლზე დგას. მთავარი დარბაზი აღმოსავლეთით სწორკუთხედში ჩაწერილი ნახევარწრიული აფსიდით სრულდება. საკურთხეველი გამოყოფილია აფსიდის მხრებითა და სატრიუმფო თაღით. აფსიდის მხრები კაპიტელებით სრულდება, რომელთა პროფილს თარო და წრეთარგი შეადგენს.

ეკლესიის ფასადები სრულიად სადაა, არ აქვს არავითარი მორთულობა. ფასადებს წრეთარგისა და ლილვისგან შედგენილი ლავგარდანი ასრულებს. ეკლესიის მხატვრულ ეფექტს დიდი ზომის თლილი ქვების წყობა და კარიბჭის თაღები ქმნის. ეკლესიას აზიდული პროპორციები ჰქონია, თუმცა მინაშენებმა შენობის პროპორციები შეცვალა და ეს აზიდულობა აღარ აღიქმება. ნართექსს ორფერდა გადახურვა აქვს, რომელიც ჩრდილოეთისა და სამხრეთის მინაშენების გადახურვებს ერწყმის, კარიბჭეს კი ცალფერდა გადახურვა აქვს.
ცაავა

საკუთარი სახელი ცაავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

გენო ცაავა — ქართველი მსახიობი, მხატვარი, რეჟისორი, სცენარისტი
გიორგი ცაავა — ქართველი ფეხბურთელი
გიორგი ცაავა — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი
გრიგოლ ცაავა — ქართველი ფეხბურთელი
ომარ ცაავა — ქართველი ინჟინერი
პეტრე (ცაავა) — საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელმთავარი
პალენსიის მუნიციპალიტეტები

პალენსიის პროვინცია შედის კასტილია და ლეონის ავტონომიურ გაერთიანებაში და შედგება 191 მუნიციპალიტეტისაგან. ესპანეთის ადგილობრივი თვითმმართველობის კანონის თანახმად მუნიციპალიტეტი წარმოადგენს სახელმწიფოს ტერიტორიული მოწყობის ძირითად სუბიექტს, რომლის ძირითადი ელემენტებია ტერიტორია, მოსახლეობა და ადგილობრივი ადმინისტრაცია. თითოეულ მუნიციპალიტეტს აქვს საბჭო, კომისია (მინისტრთა კაბინეტის მსგავსი) და ყავს მერი (ალკალდი). მუნიციპალური საბჭოს წევრებს ირჩევენ პროპორციული არჩევნების გზით.

პალენსიის მუნიციპალიტეტები ერთიანდებიან 4 კომარკაში: მონტანია-პალენტინა, ტიერა-დე-კამპოსი, პარამოს-ვალიესი და ელ-სერატო-პალენტინო.

პალენსიის პროვინციის ფართობია 8 052 კმ² და 2020 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 160 321 მაცხოვრებელს. დედაქალაქია პალენსია, რომელიც ასევე მოსახლეობის მიხედვით ყველაზე დიდია. პალენსიის პროვინციის ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია სერვერა-დე-პისუერგა (323,21 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა — მუდა (6,81 კმ²).

მუნიციპალიტეტების სია
რუკა
ასადულას სახლი

ასადულას სახლი — ისტორიულ-არქიტექტურული ძეგლი ქალაქ შუშაში. ასადულას სახლი შედგება ორი ოთახისა და აივნისაგან. ვერანდა ფასადის გასწვრივ ხის სვეტებს ეყრდნობა. სახლის დიდი ოთახის კედელი, რომელიც აივანზე იხსნება, შედგება დიდი ბადის ფანჯრისგან და მის ორ მხარეს განთავსებული ორი ჩვეულებრივი ფანჯრისგან.
სახლი 2001 წლიდან იუნესკოს სარეზერვო სიაშია წარმოდგენილი.
აღას ხიდი

აღას ხიდი — ქალაქ შუშას განჯასთან დამაკავშირებელი ერთადერთი საქარავნო გზა. მდებარეობს მდინარე დაშალთის შესართავთან.
იბრაჰიმხალილ ხან ჯავანშირის ასულმა გოვჰარ აღამ საკუთარი ხარჯებით ააგო ხიდი. ეს ერთთაღოვანი ხიდი, 25 მეტრი სიგრძისა და 7 მეტრი სიგანისაა. ის წრიული წესით იყო აგებული. ეს ხიდი გახდა სატრანსპორტო გზა შუშასა და ჩრდილოეთ ქალაქებს შორის, სადაც არა მხოლოდ სავაჭრო ქარავნები, არამედ ხალხის დიდი მასებიც გადაადგილდებოდნენ. ამ დიდებულ ხიდს მოგვიანებით სახალხოდ ეწოდა „აღას ხიდი“ მისი მშენებლის პატივსაცემად.
დროშის მოედანი (შუშა)

დროშის მოედანი — მოედანი ქალაქ შუშაში.
მდებარეობს ქალაქის ზედა ნაწილში. გასული საუკუნის 80-იანი წლების დასაწყისში ტერიტორიაზე დაარსდა ბაქოს 26 კომისრის სახელობის პარკი. სომხეთის შეიარაღებული ძალების მიერ ქალაქის ოკუპაციის შემდეგ პარკი დაინგრა და ავარიულ მდგომარეობაში ჩავარდა. აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების მიერ ქალაქის გათავისუფლების შემდეგ პარკის კეთილმოწყობა განხორციელდა, ხოლო პარკის სამხრეთ ნაწილში აზერბაიჯანის სახელმწიფო დროშით დროშის ბოძი დამონტაჟდა. პარკს მიენიჭა აზერბაიჯანის სახელმწიფო დროშის მოედნის სახელი.
ბაჰმან მირზა ყაჯარის სამარხი

ბაჰმან მირზა ყაჯარის სამარხი — ეს სამარხი მდებარეობს ბარდას ქალაქ იმამზადეს ეზოში.
საფლავი - საუკუნეებს ეკუთვნის. საფლავი აგებულია მთლიანად გამომცხვარი აგურით. სამარხის ზოგიერთ ნაწილში შეიმჩნევა განსაკუთრებული არქიტექტურული ნიმუშები. ოთახში, სადაც საფლავი მდებარეობს, ექვსი ქვის წარწერაა ამოტვიფრული. სიმაღლე იატაკიდან გუმბათამდე 1 მეტრია. სამარხის კედლების სისქე 1 მეტრია.

სამარხის ზედა ნაწილი, რომელიც ერთგვარი კამაროვანი სტილით იყო ნაგები, თაღოვანი სახით იყო დასრულებული. გუმბათის შიდა კედლების ზედა ნაწილში შავ მარმარილოზე ექვსი წარწერაა მოთავსებული. ტექსტები ძირითადად ყურანიდანაა.
წურწუმია

საკუთარი სახელი წურწუმია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე წურწუმია — ქართველი სამხედრო მფრინავი, საბჭოთა კავშირის გმირი
თეიმურაზ წურწუმია — ქართველი პოლიტიკოსი, იურისტი
კობა წურწუმია — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე
ლევან წურწუმია — ქართველი ფეხბურთელი
ლელა წურწუმია — ქართველი საესტრადო მომღერალი
მარინა წურწუმია — რუსეთში მოღვაწე კინორეჟისორი და სცენარისტი
ნუგზარ წურწუმია — ქართველი მოჭიდავე (ბერძნულ-რომაული სტილი)
რენდი ბრუკსი

არლინგტონ რენდ ბრუკს უმცროსი (; დ. 21 სექტემბერი, 1918 რაიტ-სიტი მისური – გ. 1 სექტემბერი, 2003, სანტა ინეზი, კალიფორნია) — ამერიკელი კინო და ტელემსახიობი.

ადრეული წლები
ბრუკსი დაიბადა რაიტ სიტიში, (მისური). ის იყო ფერმერის, არლინგტონ რენდი ბრუკსის ვაჟი. როდესაც ოთხი წლის იყო, დედამისი მასთან ერთად გადავიდა ლოს-ანჯელესში, თუმცა ის აგრძელებდა ზაფხულის გატარებას რაიტ სიტიში. ბრუკსმა თავის მშობლიურ ქალაქ რაიტ-სიტიში განაგრძო ვიზიტები 1950-იან წლებში, მამის გარდაცვალების შემდეგ (1950).

კარიერა
მსახიობს დიდი პოპულარობა მოუტანა ჩარლზ ჰემილტონის როლმა ფილმში „ქარწაღებულნი“ (1939). მან მოგვიანებით აღიარა, რომ სძულდა ეს როლი. და სურდა მაჩოს როლების თამაში.

ჰქონდა შედარებით მცირე როლები სხვა ფილმებში, მათ შორის „ “, შემდეგ კი იღბლიანი რეგულარული როლი 1940-იანი წლების შუა პერიოდის ვესტერნების -ის სერიაში. ამ როლში ბრუკსმა შეცვალა რასელ ჰეიდენი.

ამხედრო სამსახური
მეორე მსოფლიო ომის დროს ბრუკსი მსახურობდა შეერთებული შტატების არმიის საჰაერო კორპუსში. საბოლოოდ მიაღწია სერჟანტის წოდებას.

შემდგომი წლები
1948 წელს მან ადელ ჯერგენსთან და მერილინ მონროსთან ერთად ითამაშა დაბალბიუჯეტიან, -ის შავ-თეთრ ფილმში „ “. ბრუკსი იყო პირველი მსახიობი, რომელმაც ეკრანზე აკოცა მონროს, რომელიც რამდენიმე წელიწადში მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი კინოვარსკვლავი გახდა. სულ რაღაც 10 დღეში გადაღებული ფილმი დასრულებიდან მალევე გამოვიდა.

ტელევიზიამ ახალი შესაძლებლობები მოიტანა, ისევ ხშირად თამაშობს ვესტერნში. მან ითამაშა რენდი ბუნი 1950-იანი წლების სატელევიზიო სერიალში, რინ ტინ ტინის თავგადასავალი.

მას შემდეგ, რაც მან დატოვა შოუბიზნესი, ბრუკსი ფლობდა და მართავდა სასწრაფო დახმარების კერძო კომპანიას, , გლენდეილში (კალიფორნია). 1994 წელს კომპანია გაყიდა და გადავიდა თავის რანჩოში სანტა ინესში, სადაც მან გამოზარდა ანდალუსიური ცხენები-ჩემპიონები. 1992 წელს ის დაესწრო კლარკ გეიბლის დაბადების დღეს „ქარწაღებულნის“ მსახიობებთან, ენ რეზერფორდთან (კერინ ო'ჰარა) და ფრედ კრეინთან (ბრენდ ტარლტონი) ერთად, კადიზში (ოჰაიო).

ბრუკსი გარდაიცვალა 2003 წლის 1 სექტემბერს სანტა ინეზში (კალიფორნია).
ზანდა იოსელიანი

ზანდა იოსელიანი (დ. 18 აგვისტო, 1937) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს დამსახურებული არტისტი (1979).

ბიოგრაფია
დაიბადა თბილისში 1937 წლის 18 აგვისტოს. 1955 წელს მაიაკოვსკის საშ. სკოლის დამთავრების შემდეგ სწავლა განაგრძო შ. რუსთაველის სახ. სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1959 წელს. იმავე წელს მუშაობა დაიწყო მარჯანიშვილის თეატრში.

ფილმოგრაფია
1961 — „უდიპლომო სასიძო“ — ქეთინო, ზო­ო­ტექ­ნი­კო­სი
1965 — „ხევსურული ბალადა“
1969 — „ფილატელისტის სიკვდილი“
1973 — „ვერის უბნის მელოდიები“
1974 — „ანარეკლი“
1984 — „ადამიანთა სევდა“
2010 — „ომი და ქორწილი“
2011 — „მეზობლები“ ლიდია

ჯილდოები და აღიარება
1979 — საქართველოს დამსახურებული არტისტი
ხოფერია

საკუთარი სახელი ხოფერია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს:

ალექსანდრე ხოფერია — მომღერალი, თბილისის კონსერვატორიის რექტორი
გრიგოლ ხოფერია — პუბლიცისტ გრიგოლ მუშიშვილის ნამდვილი სახელი და გვარი
ეკა ხოფერია — ჟურნალისტი
რუსუდან ხოფერია — სპორტსმენი (ბატუტზე ხტომა)
ხათუნა ხოფერია — პოლიტიკოსი
გრიგოლ მუშიშვილი

გრიგოლ (გიორგი) ანდრიას ძე მუშიშვილი (ნამდვილი გვარი — ხოფერია) (დ. 1899 — გ. 3 იანვარი, 1938) — ქართველი ჟურნალისტი, კრიტიკოსი.

1918 წლიდან იყო საქართველოს სოციალისტ-ფედერალისტების სარევოლუციო პარტიის წევრი, თანამშრომლობდა გაზეთ „სახალხო საქმეში“, იკვლევდა საქართველოში სოციალიზმის ისტორიას. საქართველოს იძულებითი გასაბჭოების (1921) შემდეგ გახდა ახალგაზრდა მემარცხენე სოციალისტ-ფედერალისტთა ორგანიზაციის ერთ-ერთი ლიდერი, მხარდაჭერა გამოუცხადა საბჭოთა მთავრობას, 1924 წლიდან იყო კომუნისტური პარტიის წევრი. სხვადასხვა დროს იყო ჟურნალ „რემედასის“ და გაზეთ „კომუნისტის“ რედაქტორი. აქვეყნებდა პუბლიცისტურ და კრიტიკულ წერილებს, რომელშიც ქართულ ლიტერატურის ნიმუშებს „პროლეტარული მწერლობის“ პოზიციიდან განიხილავდა (მათ შორის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილია 1933 წელს გამოქვეყნებული „გველის პერანგოსანი“, რომელიც გრიგოლ რობაქიძის წინააღმდეგ იყო მიმართული). 1937 წელს დააპატიმრეს კონტრრევოლუციური მოღვაწეობის ბრალდებით და იმავე წლის 28 დეკემბერს მიუსაჯეს სასჯელის უმაღლესი ზომა, პირადი ქონების კონფისკაციით. 1938 წლის 3 იანვარს დახვრიტეს.
ნოე ისლამში

ნოე, ასევე ცნობილი როგორც ნუჰი ( რომანიზებული: ) — ღმერთის წინასწარმეტყველი და მაცნე ისლამში. ის არის ერთ-ერთი ულუ ალ-აზმის წინასწარმეტყველთაგანი. ნოეს მისია იყო გაეფრთხილებინა თავისი ხალხი, რომელიც გარყვნილებასა და სიძვაში იყო ჩაძირული. ღმერთმა ნოეს დააკისრა ექადა ხალხისთვის, მოუწოდებდა მათ დაეტოვებინათ კერპთაყვანისმცემლობა, პატიოსანი და სუფთა ცხოვრებით ეცათ თაყვანი ერთადერთი ღმერთისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ ის გულმოდგინებით ქადაგებდა ღვთის ცნებას, მისმა ხალხმა უარი თქვა გამოსწორებაზე, რამაც გამოიწვია კიდობნის აგება და დიდი წარღვნა. ისლამურ ტრადიციაში სადავოა, დიდი წარღვნა გლობალური მოვლენა იყო თუ ადგილობრივი.

ნოე ყურანში
როგორც ერთ-ერთი პირველი მაცნე: 4:163, 6:84, 11:25, 26:107, 29:14, 37:75, 57:26, 71:1–2, 71:5
ნოეს ქადაგებები: 4:163, 7:59, 7:61–64, 10:71–72, 11:25–26, 11:28–31, 11:42, 23:23, 26:105–106, 26 :108, 26:110, 71:1–3, 71:8–20
ნოეს გამოწვევები: 7:60–61, 10:71, 11:27, 11:32, 14:9, 23:24–26, 25:37, 26:105, 26:111–113, 26:116– 118, 38:12, 40:5, 50:12, 53:52, 54:9–10, 66:10, 71:6–7, 71:21–24, 71:26–27
„მადლიერი“ ნოე: 17:3
ნოეს ნატვრათა ასრულება: 21:76–77, 26:119, 37:75, 54:11–12
ღმერთმა გაანადგურა ნოეს ხალხი: 7:64, 9:70, 10:73, 11:37, 11:43–44, 11:89, 23:27, 25:37, 26:120, 29:14, 37:82 , 40:31, 51:46, 53:52, 54:11–12, 71:25
ნოეს გადაარჩენა კიდობანზე: 7:64, 10:73, 11:37–38, 11:40–44, 11:48, 23:27–29, 26:119, 29:15, 37:76, 54:13–15, 69:11

აიათები სადაც ნოე ღმერთის შუამავლადაა მოხსენიებული
„უეჭველად, ჩვენ შენ შთაგაგონეთ, როგორც ნუჰს შთავაგონეთ და შუამავლთ მის შემდგომ, და (როგორც) ჩვენ შთავაგონეთ იბრაჰიმს და ისმაილს, ისჰაყს , იაღყუბს და შტოებს, ღისას, ეიუბს, იუნუსს, ჰარუნს და სულეიმანს და მივეცით ზებური (ფსალმუნი) დავუდს “ (4:163)

„და ჩვენ ვაჩუქეთ მას ისჰაყი და იაღყუბი და სწორ გზაზე დავადგინეთ ყველა, წინათ ჭეშმარიტ გზაზე დავადგინეთ ნუჰი და მისი შთამომავლები: დავუდი და სულეიმანი და ეიუბი და იუსუფი და მუსა და ჰარუნი. და ასეთნაირად მივაგებთ სიკეთისმქმნელთ!“ (6:84)

„და ვფიცავ! ჩვენ წარვგზავნეთ ნუჰი თავის ხალხთან: „უეჭველად, მე ვარ ცხადი შემგონებელი თქვენთვის.“ (11:25)

„უეჭველად, მე თქვენთვის წარმოგზავნილი სანდო შუამავალი ვარ.“ (26:107)

„და ვფიცავ, ჩვენ წარგვზავნეთ ნუჰი თავის ხალხთან, და დაჰყო მათთან ათასი წელი ორმოცდაათის გამოკლებით. და შეიპყრო ისინი ცუნამმა, რამეთუ უსამართლონი იყვნენ!“ (29:14)

„და ვფიცავ! ჩვენ წარვგზავნეთ ნუჰი და იბრაჰიმი და ჩვენ დავუდგინეთ მათ შთამომავლობას შუამავლობა და წიგნი. ამრიგად, მათგან ნაწილი ჭეშმარიტ გზას ადგას, ხოლო უმრავლესობა მეამბოხე ცოდვილია.“ (57:26)

„უეჭველად, ჩვენ წარვგზავნეთ ნუჰი თავის ხალხთან, რომ: „შეაგონე შენი ხალხი ვიდრე მიეწევა მათ სასჯელი მწარე“! (71:1)

„უთხრა: „ჰეი, ხალხო ჩემო! უეჭველად , მე ვარ ცხადი შემგონებელი თქვენთვის.““ (71:2)

„თქვა: ღმერთო ჩემო! უეჭველად, მე მოვუწოდებდი ჩემს ხალხს დღე და ღამე“ (71:5)
იობი ისლამში

იობი (; რომანიზებული: ) — წინასწარმეტყველი ისლამში, რომელიც მოხსენიებულია ყურანში. იობის ისტორია ისლამში ბიბლიური ისტორიის პარალელურია, თუმცა მთავარი აქცენტი კეთდება იმაზე, რომ იობს რწმენა არ შერყევია. ყურანის ტექსტში არ არის ნახსენები იობის მეგობრებთან საუბარი, მაგრამ მუსულმანურ ლიტერატურაში ნათქვამია, რომ მას ჰყავდა ძმები, რომლებიც კაცთან მისი ტანჯვის მიზეზზე კამათობდნენ.

იობი ყურანში
„უეჭველად, ჩვენ შენ შთაგაგონეთ, როგორც ნუჰს შთავაგონეთ და შუამავლთ მის შემდგომ, და (როგორც) ჩვენ შთავაგონეთ იბრაჰიმს და ისმაილს, ისჰაყს, იაღყუბს და შტოებს, ღისას, ეიუბს, იუნუსს, ჰარუნს და სულეიმანს და მივეცით ზებური დავუდს“ (4:163)
„და ეიუბი, აკი მოუხმო თავის უფალს: „უეჭველად, მე მეწია უბედურება და შენ ხარ ყოვლად მოწყალე მოწყალეთა შორის!“ (21:83(
ბულბულის სახლ-მუზეუმი (შუშა)

ბულბულის სახლ-მუზეუმი შუშაში — ბაქოში ბულბულის მემორიალური მუზეუმის ფილიალი, რომელიც მდებარეობს ქალაქ შუშაში.

ისტორია
აზერბაიჯანელი მომღერლის ბულბულის სახლი 1788 წელს აშენდა. ტიპოლოგიურად შენობა ასახავს ყარაბაღის საცხოვრებელი კორპუსების ისტორიულ თავისებურებებს.

1982 წლის 31 აგვისტოს შუშას სახალხო დეპუტატთა საქალაქო საბჭოს აღმასკომმა მიიღო გადაწყვეტილება შენობის სახლ-მუზეუმად გადაქცევის შესახებ. 1982-1983 წლებში შენობა გარემონტდა, შეიქმნა სამუზეუმო ექსპოზიცია, ტერიტორიაზე აშენდა ადმინისტრაციული შენობა. ექსპოზიცია მოიცავდა ბავშვთა და საოჯახო ფოტოებს, პირად ნივთებს, სპექტაკლების პლაკატებს (1925–1926), ასევე მომღერლის შემოქმედებით, კვლევით, სასწავლო და სოციალურ საქმიანობას.

სახლ-მუზეუმმა საქმიანობა შეწყვიტა 1992 წლის მაისში, როდესაც ქალაქი სომხეთის შეიარაღებული ძალების კონტროლის ქვეშ მოექცა. იმ პერიოდში შენობა ნაწილობრივ განადგურდა, ექსპონატების ბედი უცნობია. სახლის ეზოში არსებული ბიუსტი დაზიანდა.

მუზეუმის აღდგენითი სამუშაოები 2021 წელს დაიწყო. გამაგრდა ყველა მზიდი კედლის საძირკველი. სახლ-მუზეუმის ბაღის ნაკვეთი პირვანდელი იერსახის შენარჩუნებით აღდგა. ფასადზე მომღერლის ბრინჯაოს პორტრეტი რეკონსტრუირებულია.

გაკეთდა მომღერლის ახალი ბიუსტიც, რომელიც ეზოში დამონტაჟდა; ხოლო ძველი ბიუსტი, რომელიც ვანდალიზმის შედეგად დაზიანდა, დარჩა თავდაპირველ ადგილას ხელუხლებლად. 2021 წლის 29 აგვისტოს მუზეუმი ხელახლა გაიხსნა. გახსნის ცერემონიას ესწრებოდნენ აზერბაიჯანის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი, პირველი ლედი მეჰრიბან ალიევა, ასევე ბულბულის ვაჟი, აზერბაიჯანის ელჩი რუსეთში, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი ფოლად ბულბულოღლუ.

გალერეა
სამკურნალო მცენარეების მუზეუმი (შუშა)

შუშას სამკურნალო მცენარეების მუზეუმი — აფთიაქი-მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს ქალაქ შუშაში, აზერბაიჯანში. ეს მუზეუმი, რომელიც ეძღვნებოდა სამკურნალო მცენარეებს. დაიხურა 1992 წლის მაისში სომხური ოკუპაციის გამო.

ისტორია
სამკურნალო მცენარეების მუზეუმი გაიხსნა 1984 წლის 29 ივლისს ქალაქ შუშაში ვაგიფის პოეზიის ფესტივალის დროს. მუზეუმის დირექტორი იყო ამირშაჰ მამედოვი.
მუზეუმში 50-ზე მეტი სამკურნალო მცენარე იყო გამოფენილი: გვირილა, ფარსმანდუკი, ბაღის ტუხტი, მრავალძარღვა, ნემსიწვერა, შვიტა, ავშანი, ჭინჭარი, მატიტელა, ასფურცელა, დარიჩინი და ურცი.

მუზეუმში არსებული ყველა სამკურნალო მცენარე იზრდებოდა შუშას მდელოებზე, მთებსა და ფერდობებზე. შენობის ნაწილი ეთმობოდა ძველ მედიცინაში გამოყენებულ ინსტრუმენტებს. ერთ კუთხეში ექიმების სამედიცინო ნაშრომების ექსპოზიცია იყო, რომლებიც ხალხური მეთოდებით კურნავდნენ პაციენტებს. მუზეუმის ფარგლებში ფუნქციონირებდა აფთიაქი.
ქვის ხელოვნების მუზეუმი (შუშა)

შუშას ქვის ხელოვნების მუზეუმი მდებარეობს აზერბაიჯანში, ქალაქ შუშაში. ქვის ხელოსნობისადმი მიძღვნილმა ამ მუზეუმმა თავისი საქმიანობა 1992 წლის მაისში შეწყვიტა სომხური ოკუპაციის გამო.

ისტორია
შუშას ქვის ხელოსნობის მუზეუმი დაარსდა 1983 წელს შუშას სახელმწიფო ისტორიულ-არქიტექტურული ნაკრძალის დეპარტამენტის თანამშრომლებისა და ქალაქის საზოგადოების ერთობლივი პროექტით. მუზეუმი ფუნქციონირებდა ღია ცის ქვეშ. ეს მუზეუმი იყო ქვის ხელოსნობისადმი მიძღვნილი პირველი მუზეუმი აზერბაიჯანში.

მუზეუმში გამოიფინა სხვადასხვა პერიოდის 150-მდე წერილობითი და ეპიგრაფიკული ნამუშევარი ყარაბაღელი არქიტექტორების, მხატვრების, კალიგრაფებისა და სხვა ხელოვანის მიერ, როგორებიცაა უსტა განბარ ყარაბაღი, მაშადი ხასპოლადი, კაბლა აკბარი, მამედიარი.
დაგვის ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის მიძინების ეკლესია

დაგვის ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ დაგვაში. აგებულია საუკუნეში.

სოფელ დაგვას ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის გუმბათიანი ეკლესია, იგივე "მარიამის ეკლესია", სასაფლაოს ტერიტორიაზე, შემაღლებული ბორცვის თავზე დგას. მე-20 საუკუნის დასაწყისში აგებული ტაძარი ბერძნული თემის ატიურობას უკავშირდება. ჩაწერილი ჯვრის ტიპის გეგმარების ტაძარი დაპროექტებულია ბიზანტიური საეკლესიო არქიტექტურის გავლენით. ეკლესია ცხოველხატულად ეწერება გარემოში. სამაფსიდიანი და გუმბათაღდგენილი ტაძარი ნაგებია მოშავო-მონაცრისფრო ფლეთილი ქვით. ეკლესია განახლებულია და მთლიანად მოხატულია მისი ინტერიერი. ეკლესია ფუნქციონირებს. მისი ეზო კეთილმოწყობილი და მოვლილია. საბჭოთა პერიოდში, 1930-იან წლებში, ნაგებობა ნაწილობრივ დაანგრიეს - გუმბათი და კამარები ჩამონგრეული იყო . 1990-1992 წლებში, ნიკოლოზ ცაცანიდისა და ხრისტო პაპანდოპულოს თაოსნობით იგი აღდგა. ამ პერიოდშივე მიაშენეს სამრეკლო. ეკლესიაში იოანე ნათლისმცემლისა და მიქაელ მთავარანგელოზის ხატები ინახებოდა, რომლებიც დაიკარგა საბჭოთა პერიოდში, თუმცა 1992 წელს ქსენია პაპანდოპულომ ეკლესიას გადასცა ეს ხატები. ტაძრის. ქვა მოშავო-მონაცრისფროა. წყობა კი სწორხაზოვანია. ეკლესია გეგმით სწორკუთხედს წარმოადგენს. აღმოსავლეთით სამი შვერილი, ღრმა აბსიდით. პასტოფორიუმებია მთავარი აბსიდის ორივე მხარეს. გვერდითა აბსიდებში თაღოვანი ნიშებია გაჭრილი. საკურთხეველი პასტოფორიუმებს უკავშირდება თაღოვანი გასასვლელებით. სამივე აბსიდში თაღოვანი სარკმლებია გაჭრილი. კონქები ფლეთილი ქვის რადიალური რიგებით არის ამოყვანილი. საკურთხევლის წინ არის ორსაფეხურიანი სოლეა. სატრიუმფო თაღი კი წახნაგოვან სვეტებს ეყრდნობა. იატაკზე მრგვალი სვეტების ბაზისები იყო შემორჩენილი იყო, რომლებსაც ცენტრალური სივრცე ეყრდნობოდა. დასავლეთ და სამხრეთ კედლებზე თაღების საყრდენი კრონშტეინები არის შემორჩენილი. ეკლესიის გრძივ კედლებზე სარკმლები სიმეტრიულადაა განლაგებული. სამხრეთიდან და დასავლეთიდანაა ქვის სამსაფეხურიანი შესასვლელები. გარედან არქიტრავული, შიგნიდან - თაღოვანი. მაღალი, თაღოვანი სარკმელია დასავლეთ შესასვლელის თავზე. ორივე კარი რკინისაა და შეღებილია.
ზედა აჭყვის წმინდა პეტრესა და პავლეს სახელობის დარბაზული ეკლესია

ზედა აჭყვის წმინდა პეტრესა და პავლეს სახელობის დარბაზული ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზედა აჭყვაში.

სოფელ ზედა აჭყვაში მდებარე დარბაზული ეკლესია მე-19 საუკუნის მეორე ნახევარში ან მე-20 საუკუნის დასაწყისში არის აგებული, რაც ისტორიულად მუსულმანურ აჭარაში 1870-იანი წლებიდან მოყოლებული ქრისტიანი ბერძნების ჩამოსახლებას უკავშირდება. მოშავო-მონაცრისფრო ფლეთილი ქვით ნაგები ეკლესია საბჭოთა პერიოდში 1981 წლის სააღირცხვო ბარათის მიხედვით, გაუქმებული ჩანს, ის სანახევროდ დანგრეულია. ტაძრის აღდგენა და გადახურვა უნდა მომხდარიყო 1990-2000-იანი წლების დასაწყისში. ეკლესიის ახლანდელი იერსახე სწორედ ამ პერიოდს უკავშირდება. ეკლესია დგას მოსწორებულ რელიეფზე, სასაფლაოს ტერიტორიაზე. ეკლესიას საბურავი თუნუქის აქვს, რომელმაც ჩაანაცვლა 1981 წლის აღწერიდან ცნობილი, შიფერის საბურავი. ტაძარი აღმოსავლეთ-დასავლეთ გრძივ ღერძზე გაშლილი და ორი შესასვლელი აქვს. სამხრეთ და დასავლეთ ფასადების სიმეტრიის ღერძზე გაჭრილია თითო არქიტრაული გადახურვის კარი. კარებებს თავზე მოთავსებულია სადად დამუშავებული თაღოვანი ტიმპანი. მხატვრულად გამოყოფილია სამხრეთ კარის ტიმპანი, რომლის თავზეც წმინდა პეტრესა და პავლეს რელიეფური გამოსახულებაა მოცემული. წმინდანების რელიეფური გამოსახულება განმარტებულია ბერძნული წარწერით. საფასადო კომპოზიციის დანაწევრებაში მონაწილეობს მცირერიცხოვანი სარკმლის ღიობებიც, როგორიცაა ერთი სწორკუთხა სარკმელი აღმოსავლეთ ფასადზე, ჩრდილოეთ ფასადის სიმეტრიულად გაჭრილი სამი თაღოვანი სარკმელი და სამხრეთ ფასადის ორი თაღოვანი სარკმელი, რომლებიც შესასვლელ კარს ფლანკირებენ. ეკლესიის აღდგენა-განახლების დროს უნდა მომხდარიყო, სარკმლების რაოდენობა და კონფიგურაცია, ასევე მდებარეობის განსაზღვრა, ერთაფსიდიანი დარბაზული ეკლესიის რომელიმე ახლო ნიმუშის მიხედვით, რადგან 1981 წლის სააღირცხვო ბარათში აღნიშნულია, რომ ტაძრის კედლები სარკმლის პირებამდე იყო მორღვეული და ამდენად, გაურკვევლი იყო მათი ჭრილების ზუსტი ადგილმდებარეობა და რაოდენობა. ტაძრის ეზოში დგას სამრეკლო, როგორც ჩანს, ტაძრის აღდგენის პერიოდში აშენებული. სამრეკლო იმავე ფლეთილი ქვითა ნაგები, რითაც ეკლესია. ეკლესიის საფასადო კომპოზიციის არქიტექტურულ-მხატვრული თავლსაზრისით ღირებულ ელემენტად შეიძლება მოიაზრებოდეს მონაცრისფრო ფლეთილი ქვის თეთრნაკერებიანი წყობა და სამხრეთ ფასადზე მოთავსებული ქვის ფილაზე ამოკვეთილი წმინდანების რელიეფური გამოსახულება. ზედა აჭყვას წმინდა პეტრესა და პავლეს სახელობის მომცრო დარბაზული ტაძარი აჭარაში დაცულ იმ მცირერიცხოვან საეკლესიო ნაგებობათა რიცხვს მიეკუთვნება, რომელნიც დრო-ჟამის მსვლელობას გადაურჩნენ და აჭარაში ქრისტიანული მრწამსის მატარებელი ბერძნული თემის დამსახურებითა და გავლენით შეიქმნეს კულტურული იდენტობა; სოფელ ზედა აჭყვას დარბაზული ეკლესია აჭარის ხუროთმოძღვრული მემკვიდრეობის აუცილებელი ნაწილია, რომლის დაცვა და შენარჩუნება მეტად მნიშვნელოვანია.
მანდაეთის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია

მანდაეთის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფელ მანდაეთში.

აგებულია საუკუნის ბოლოს, საუკუნის დასაწყისში. მანდაეთის წმინდა გიორგის ეკლესია სამნავიანი ბაზილიკის ტიპისაა. აგებულია როგორც გათლილი დამუშავებული კვადრებისგან, ასევე კლდის ფლეთილი ქვით. ორქანობიანია გადახურვა, ტაძარი თუნუქითაა გადახურული. ეკლესიაში შესასვლელი კარი დატანილია სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედელში. დღეისათვის გაუქმებულია დასავლეთის კედელში დატანილი კარი, ამ კარით შევდივართ დასავლეთის კედელზე მიშენებულ კელიის მსგავს, მცირე ზომის ნაგებობაში. ნათდება ეკლესიის შიდა სივრცე ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედელზე დატანილი ორ-ორი ხოლო დასავლეთ და აღმოსავლეთ კედელზე დატანილი თითო-თითო სარკმლისგან. ეკლესია შელესილი ყოფილა გარედან, შელესილობა შემორჩენილია აღმოსავლეთ და სამხრეთ კედელზე. სამხრეთი კარის თავზე კედელში ჩადგმულია მხედრულით შესრულებული ტექსტი, სადაც ეკლესიის აღმშენებელი ოსტატია მოხსენიებული. როგორც ჩრდილოეთ ასევე სამხრეთი კარის ტიმპანზე გამოსახულია რელიეფური ჯვარი. ხოლო დასავლეთი კარის ტიმპანზე რელიეფური ჯვრის გამოსახულების გარდა ბერძნული წარწერაა. ეკლესიის კედლები შიგნიდან მთლიანად თეთრადაა შეღებილი. შიდა სივრცე ორ-ორი წყვილი სვეტით 3 ნავად იყოფა. იატაკი მოგებულია ქვის გათლილი ფილებით.