iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ბენოცო გოცოლი

ბენოცო გოცოლი (; ნამდვილი გვარი დი ლეზე დი სანდრო; დ. 1421, ფლორენცია — 1497, პისტოია) — ადრეული რენესანსის ეპოქის იტალიელი მხატვარი, ლ. გიბერტის და ფრა ანჯელიკოს მოწაფე. მისი ერთ-ერთი საუკეთესო ნამუშევარია ფლორენციაში, მედიჩების სასახლის სამლოცველოში შესრულებული კედლის მხატვრობა, რომელზეც სამი მოგვის მსვლელობაა გამოხატული. ასევე მნიშვნელოვანი ნამუშევარია პიზის „კამპოსანტოს“ კედლის მხატვრობა (1467-1668). მასზე გავლენა მოახდინა ინტერნაციონალურმა გოთიკურმა სტილმა. მისი ნამუშევრებისთვის დამახასიათებელია დეკორატიულობა, თხრობითი დეტალების სიმრავლე, ფერადოვნება, ხალიჩისებრი კომპოზიცია, სივრცის სიბრტყისებრი აგება. რელიგიურ სიუჟეტებში ასახავდა თავის თანამედროვე ცხოვრებას, რეალურ პირთა პორტრეტებს, ტოსკანის პეიზაჟებს.
კარლ IV თეოდორი

კარლ ფილიპ თეოდორი (; დ. 10 დეკემბერი, 1724, დროგენბოსის ციხე-სიმაგრე, ბრიუსელის მახლობლად — გ. 16 თებერვალი, 1799, მიუნხენი) — იულიხ-ბერგის ჰერცოგი, პფალცის კურფიურსტი 1742 წლიდან (როგორც კარლ თეოდორი), ბავარიული მემკვიდრეობისათვის ომის შედეგად (1777 წლიდან) — ბავარიის კურფიურსტი (როგორც კარლ თეოდორი).

კარლ თეოდორი იყო იოჰან ქრისტიან ფონ პფალც-ზულცბახისა და მარია ჰენრიეტა დე ლა ტურ დ’ოვერნის, ბერგენის მემკვიდრის შვილი.

ბიოგრაფია
1728 წელს, დედის გარდაცვალების შემდეგ, კარლ თეოდორმა 4 წლის ასაკში მემკვიდრეობით მიიღო ბერგენ-ოპ-ზომის სამარკგრაფო. 5 წლის შემდეგ გარდაიცვალა მისი მამა და პატარა კარლ თეოდორი გახდა ზულცბახის პფალცგრაფი.

1742 წლის 31 დეკემბერს გარდაიცვალა პფალცის კურფიურსტი კარლ ფილიპი, ვიტელსბახთა დინასტიის პფალცის კურფიურსტების უკანასკნელი წარმომადგენელი და კურფიურსტთა ტიტული გადავიდა ამ საგვარეულოს მომდევნო უფროსი შტოზე, ზულცბახის პფალცგრაფებზე. ასე რომ, კარლ თეოდორი გახდა პფალცის კურფიურსტი, კარლ -ის სახელით.

კარლმა მანჰაიმში მეცნიერებათა აკადემია დააარსა. მან თავისი სასახლე მანჰაიმიდან შვეტცინგენში გადაიტანა.

კურფიურსტის ტიტულთან ერთად მას იულიხისა და ბერგის ჰერცოგის ტიტულიც გადაეცა.

1777 წელს, ვიტელსბახთა დინასტიის ბავარიის უკანასკნელი კურფიურსტის, მაქსიმილიან იოსეფის გარდაცვალების შემდეგ, კარლ თეოდორი ბავარიის კურფიურსტი და ჰერცოგი გახდა, კარლ -ის სახელით, და გადავიდა მიუნხენში.
უკრაინის საპარლამენტო არჩევნები (2014)

უკრაინის ვადამდელი საპარლამენტო არჩევნები — უკრაინის უმაღლესი რადის ვადამდელი არჩევნები, რომელიც გაიმართება 2014 წლის 28 ოქტომბერს. 2014 წლის 25 აგვისტოს უკრაინის პრეზიდენტმა პეტრო პოროშენკომ არჩევნების თარიღი გამოაცხადა. გაურკვეველია, შესაძლებელი იქნება თუ არა არჩევნების ჩატარება უკრაინის მთელ თერიტორიაზე მიმდინარე დონბასის ომისა და რუსეთის მიერ ყირიმის ცალმხივი ანექსიის გამო.

უკრაინის ნებისმიერ მოქალაქეს, რომელსაც შეუსრულდა 18 წელი, ხმის მიცემის საშუალება ექნება შერეულ საარჩევნო სისტემაში (50% პარტიული სიით და 50% საოლქო სიით) 5%-იანი საარჩევნო ბარიერის პირობებში.

წინასაარჩევნო კამპანია ამ არჩევნებისათვის შეზღუდულია დროში სამოც დღემდე, დაიწყო 2014 წლის 28 აგვისტოს.
ნუსლეს ხიდი

ნუსლეს ხიდი (ჩეხ. , 1975-1989 კლემენტ გოთვალდის ხიდი) — ხიდი პრაღაში. აგებულია წინასწარდაძაბული რკინა-ბეტონით და პრაღის სამხრეთ რაიონებს აკავშირებს ქალაქის ცენტრთან. ხიდის ზედაპირზე გადის 6 ზოლიანი ჩრდილოეთ-სამხრეთის ავტომაგისტრალი, ხოლო ხიდის სისქეში არის ღრუ, რომელშიც გადის მეტროს ხაზი. უშუალოდ ხიდის სამხრეთ ბოლოში ჩაშენებულია მეტროს სადგური „ვიშეჰრადი“. თავისი კონსტრუქციის ორიგინალურობიდან და სამშენებლო სამუშაოების მასშტაბურობიდან გამომდინარე ხიდმა „ საუკუნის მშენებლობის“ წოდება მიიღო. მშენებლობა დაიწყო 1968 წელს და დასრულდა 1974. პროექტის ავტორები არიან ინჟინრები: იან ვიტკა და მიროსლავ სური და ინჟინერ-არქიტექტორი რობერტ ბუხაჩკა. ხიდის პარამეტრებია: სიგრძე — 485 მ, სიგანე 26,5 მ, სიმაღლე — 42,5 მ. ხიდი ცნობილია მასზე თვითმკვლელობათა სიმრავლით (1974 წლიდან დღემდე ხიდიდან გადახტომით სიცოცხლე დაასრულა 300-ზე მეტმა ადამიანმა).
ოლშანის გუბე (კუნრატიცე)

ოლშანის გუბე — გამდინარე გუბე პრაღაში, მდინარე კუნრატიცის მარცხენა შენაკადზე, კუნრატიცის დასახლების განაპირას, ტბა შებერაკის მახლობლად. გუბის ჩრდილოეთი და აღმოსავლეთი ნაპირები შებეროვის საზღვრებია. გუბის ფართობია 4,4 ჰა, მოცულობა დაახლოებით 69 000-76 000 მ³. გამოიყენება თევზსაშენად, უფრო ნაკლებად საცურაოდ. არის ნუდისტური პლაჟი.
ხორხე სალინასი

ხორხე სალინასი ( დ. 27 ივლისი 1968) — მექსიკური სერიალების, ფილმების და თეატრის მსახიობი.

ხორხე სალინასი პირველად ეკრანზე გამოჩნდა 1983 წელს ფილმში „ “. მას შემდეგ რაც დაამთავრა „ტელევისას სამსახიობო ცენტრში“ სწავლა, გამოდის მისი პირველი ტელენოველა „ “. ამას მოჰყვა სხვა არაერთი ცნობილი ტელესერიალები, რომელმაც მსახიობს აღიარება მოუტანა. 2009 წელს ხორხე სალინასმა მონაწილეობა მიიღო სერიალში „შირისძიების საფასურში“, სადაც პარტნიორობას ადელა ნორიეგას, ედუარდო იანიეს და დიანა ბრაჩოს უწევს. 2011 წელს მან ითამაშა, ცნობილ მექსიკურ სერიალში „მარტოსული“, სადაც პარტნიორობას ანა ბრენდა კონტრერას, სუსანა გონსალეს და ხოსე რონს უწევდა. 2013 წელს ცნობილმა პროდიუსერმა სალვადორ მეხია ალეხანდრემ სათამაშოდ მიიწვია სერიალში „ცხოვრება მშვენიერია“, სადაც პარტნიორობას უწევს დანა გარსიას და პაბლო მონტეროს. ის ამჟამად მონაწილეობას იღებს ტელევისას უახლეს სერიალში „ჩემი გული შენია“, სადაც პარტნიორობას სილვია ნავაროს უწევს.
ნუსლე

ნუსლე — უბანი პრაღაში, ნუსლეს მუნიციპალიტეტში, ქალაქის ცენტრიდან სამხრეთით. მის შემადგენლობაში შედის პანკრაცი. ეკუთვნის პრაღა 4-ის რაიონს.

ტრანსპორტი
ნუსლეში არის 3 მეტროს სადგური (ვიშეჰრადი, პრაჟსკეჰო პოვსტანი, პანკრაცი) და ტრამვაის კვანძები (ნამნესტი ბრატრჟისინკუ, ოტაკაროვა). ასევე ნუსლეზე გადის პლზენის რკინიგზის მაგისტრალი.

მნიშვნელოვანი ობიექტები
წმ. პანკრაცის ტაძარი
ნამნესტი ბრატრჟისინკუ (ძმა ვაჟების მოედანი)
გენერალ კუტლვაშრის მოედანი
ოსტრჩილოვო ნამნესტი (ოსტრჩილის მოედანი)
ნუსელსკა რადნიცე (ნუსლეს გამგეობა)
ნუსლეს ლუდსახარში
ნუსლეს ხიდი
ნუსლეს ხეობა
ნუსლეს პოლიკლინიკა
ნუსლეს რძის ქარხანა
კავჩი ჰორი
პრაღის კონგრესცენტრი
დივადლო ნა ფიდლოვაჩცე (თეატრი ფიდლოვაჩკაზე)
დივადლო ბეზ ჰრანიც (თეატრი საზღვრების გარეშე)
ალმასის სასახლე

ალმასის სასახლე — ხუროთმოძღვრების ძეგლი თბილისში, სპარსეთის გენერალური კონსულის საცხოვრებელი სახლი.

შენობის ისტორია
აშენდა საუკუნეში აშენდა და მაშინდელი გუდოვიჩის ქუჩაზე (ამჟამად ჭონქაძის ქ. 11). თავდაპირველად შენობა თბილისში სამუშაოდ ჩამოსულ გერმანელ ინჟინერს ეკუთვნოდა, რომელმაც ის 1889-1894 წლებში საქართველოში ირანის კონსულს, მირზა რეზა ხანს მიჰყიდა. სასახლის ოფიციალური გახსნა 1892 წლის 16 ივლისს გაიმართა.

არქიტექტურა
საქართველოში საგანგებოდ ჩამოყვანილი ირანელი ოსტატების მიერ შესრულებული სამუშაოების შედეგად შენობამ აღმოსავლური სახე მიიღო და სადარბაზოს კარსა და შენობის ფასადზე ირანული წარწერები და სპარსული სიმბოლოები გამოისახა. დღეისთვის, სადარბაზოსა და შენობის ერთ ოთახში უვნებლადაა შემორჩენილი ჭერის უნიკალური მორთულობა, სადაც მოჭიქულ კერამიკაზე დახატული არც ერთი პეიზაჟი და თაიგული არ მეორდება. თბილისში ჭერის ამგვარი შემკულობა სხვაგან არსად გვხვდება.
რეკომბინაცია (ბიოლოგია)

რეკომბინაცია — გენეტიკური მასალის გაცვლის პროცესი. ხორციელდება სხვადასხვა მოლეკულების გახლეჩვისა და შეერთების გზით. რეკომბინაცია ხდება დნმ-ში ორჯაჭვიანი გახლეჩვების რეპარაციისას, აგრეთვე ეუკარიოტებში, ბაქტერიებსა და არქეებში რეპლიკაციური ჩანგლის შეჩერების შემთხვევაში რეპლიკაციის გასაგრძელებლად. ვირუსებში რეკომბინაცია ხდება მათი გენომების რნმ-ის მოლეკულებს შორის.

ეუკარიოტებში რეკომბინაცია, როგორც წესი, ხდება მეიოზის პროცესში, კროსინგოვერის დროს, კერძოდ კი, ცხოველებში სპერმატოზოიდებისა და კვერცხუჯრედების ფორმირებისას. რეკომბინაცია, დნმ-ის რეპლიკაციასთან, რნმ-ის ტრანსკრიფციასა და ცილების ტრანსლაციასთან ერთად განეკუთვნება ევოლუციის შედეგად ადრე წარმოქმნილი ფუნდამენტალური პროცესების რიცხვს.
ნუკლეაზები

ნუკლეაზები — ფერმენტების დიდი ჯგუფი, რომელიც აჰიდროლიზებს ფოსფოდიეთერულ ბმას ნუკლეინის მჟავების სუბერთეულებს შორის. მათი სპეციფიკურობიდან გამომდინარე განასხვავებენ ნუკლეაზების რამდენიმე ტიპს: ეგზონუკლეაზები და ენდონუკლეაზები, რიბონუკლეაზები და დეზოქსირიბონუკლეაზები, რესტრიქტაზები და კიდევ რამდენიმე სხვა. რესქტრიქტაზები მნიშვნელოვან როლს იკავებენ გამოყენებით მოლეკულურ ბიოლოგიაში.

როლი ორგანიზმში
საკვების ნუკლეინის მჟავების მონელება (საჭმლის მომნელებელი ფერმენტები)
უცხო ნუკლეინის მჟავების წაშლა (დაცვითი ფუნქცია)
უჯრედებში ნუკლეინის მჟავების სინთეზისა და დაშლის რეგულაცია
აჯმანის საამირო

აჯმანი — არაბთა გაერთიანებული საამიროების შემადგენლობაში შემავალი შვიდი საამიროდან ერთი-ერთი. მისი ფართობი შეადგენს დაახლოებით 260 კმ², ტერიტორიის მიხედვით აჯმანი ყველაზე პატარა საამიროა. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი აჯმანი , რომელიც ჩრდილოეთით, სამხრეთით და აღმოსავლეთი ესაზღვრება საამირო შარჯას.

აჯმანი მდებარეობს სპარსეთის ყურის გასწვრივ. მის შემაგნელობაში ასევე შედის მასფუტი. საამიროს მოსახლეობის თითქმის 95% ცხოვრობს ქალაქ აჯმანში, რომელიც დუბაი-შარჯა-აჯმანის ტერიტორიის ნაწილია. 1980 წლისთვის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 36 000 კაცს, თუმცა ბოლო წლების მანძილზე მოსახლეობამ საამიროში მკვეთრად იმატა. მოსახლეობის ზრდის მიზეზი მეზობელი საამიროებიდან დუბაიდან და შარჯადან, ასევე სხვადასხვა ქვეყნებიდან მოსახლეობის შემოდინებაა. აჯმანის საამიროს მართავს ჰუმაიდ ბინ რაშიდ ალ ნუაიმი ალ ნუაიმის საგვარეულოდან. ტახტის მემკვიდრე კი არის შეიხი ამარ ბინ ჰუმაიდ ალ ნუაიმი. ბოლო წლების მანძილზე აჯმანში სამშენებლო ბუმია, საამირო მასიურ განვითარებას განიცდის.
დომაჟლიცე

დომაჟლიცე — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკაში, პლზენის მხარის დომაჟლიცის რაიონში, ზღვის დონიდან 428 მ, 11 ათ. მცხ. ქალაქში ჩამოედინება მდინარე ზუბრჟინა. დომაჟლიცე პირველად წერილობით წყაროებში საუკუნეში იხსენიება. ქალაქის ისტორიული ცენტრი არქიტექტურულ ნაკრძალადაა მიჩნეული.
დაძმობილებული ქალაქები
ფურტ-ბეი-გოთვეიგი, ავსტრია
ფურტ-იმ-ვალდი, გერმანია
ლუდრე, საფრანგეთი
აჯმანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

აჯმანი შეიძლება გამოხატავდეს:

აჯმანი — არაბთა გაერთიანებული საამიროების შემადგენელი ერთ-ერთი საამირო.
აჯმანი — აჯმანის საამიროს ადმინისტრაციული ცენტრი.
აჯმანი — ბედუინების ტომი ჩრდილო აღმოსავლურ არაბეთში.
აჯმანი — სასახლე შკოფია-ლოკაში, სლოვენიაში.
აჯმანი — აჯმანში მდებარე გაერთიანებული საამიროების საფეხბურთო კლუბი.
რამირო I (არაგონი)

რამირო (; დ. 1008 — გ. 8 მაისი 1063) — არაგონის მეფე 1035 წლიდან. სანჩო დიდის და მისი საყვარლის, სანჩა აიბარის უფროსი, მაგრამ არაკანონიერი ვაჟი.

ბიოგრაფია
მმართველობა
მამის სიცოცხლეში რამირო არაგონის საგრაფოს მართავდა.

1035 წელს მამის გარდაცვალების და მის ვაჟებს შორის ქონების განაწილების შემდეგ, რამირო არჩეული იქნა არაგონის მეფედ.

ემირ ტუდელთან ხელშეკრულების დადების შემდეგ, ის ცდილობდა ნავარიის ტახტის ხელში ჩაგდებას, მაგრამ 1043 წელს ტაფალიაში დამარცხდა.

1044 წელს რამირომ დაამარცხა თავისი ღვიძლი ძმა და ხელში ჩაიგდო სობრარბე და რიბაგორსი, მას შემდეგ, რაც საზღვრის ამ უბანზე მუსლიმების წინააღმდეგ ბრძოლას სათავეში ჩაუდგა.

როგორც ამტკიცებენ 1054 წელს მან გაქცევა მოასწრო ატაპუერკთან მიმდინარე ბრძოლაში, რომელში მისმა ერთ-ერთმა ძმამ, გარსია -მ მოკლა მისი მეორე ძმა, ფერდინანდ .

1063 წლის დასაწყისში რამირო -მა განახორციელა ლაშქრობა სარაგოსას წინააღმდეგ და ალყაში მოაქცია ციხესიმაგრეები გრაუსი და ბარბასტრო. სარაგოსას მმართველმა ალ მუკტადირმა, რომელიც ფერდინადს ხარკს უხდიდა, დახმარებისთვის თხოვნით მიმართა კასტილიის მეფეს და მასთან ერთად დაიცვა გრაუსი. ამის შემდეგ ფერდინანდი იძულებული გახდა ომი დაეწყო საკუთარი ძმის წინააღმდეგ, რომლის მსვლელობის დროს რამირო შემთხვევით ნასროლი ისრით გარდაიცვალა.

ოჯახი
რამირო ორჯერ იყო დაქორწინებული და ამასთან ერთად მას საყვარელიც ჰყავდა.

1036 წლის 22 აგვისტოს რამირომ ბერნარ როჟე დე ფუას ქალიშვილზე, გილბერგა ფუაზე იქორწინა და მასთან 5 შვილი შეეძინა.
ტერეზა (1037—?) — გილომ ბერტრანის მეუღლე.
სანჩო (1042/1043 — 4 ივნისი 1094) — არაგონის მეფე 1063 წლიდან და ნავარის მეფე 1076 წლიდან.
გარსია (გ. 17 ივლისი 1086) — ხაკის და პამპლონის ეპისკოპოსი
ურაკა (გ. 1077/1078).
სანჩა (გ. 5 აპრილი/16 აგვისტო 1097) — პონსის და ერმეგოლ -ის მეუღლე.

დაახლოებით 1054 წელს რამირო დაქორიწნდა გილომ -ის ქალიშვილზე, აგნესა აკტივანელზე. ამ ქორწინებიდან მათ შვილე არ ეყოლათ.

რამირო საყვერლ მუნიასგან ჰყავდა ერთი ვაჟი, აიბარის სენიორი სანჩო რამირესი.
სან-მარკოს ბიბლიოთეკა

სან-მარკოს ბიბლიოთეკა — რენესანსის, ჩინკვეჩენტოს პერიოდის ხუროთმოძღვრების ძეგლი და ბიბლიოთეკა ვენეციაში.

არქიტექტურა
ააგო ფლორენციელმა არქიტერქტორმა ჯაკოპო სანსოვინომ (1486-1570). სანსოვინო მისდევს კოლოსეუმის პრინციპებს. პირველ სართულზე გამოყენებულია მძლავრი დორიული ორდერი, მეორე სართულზე კი იონიური. მასზე დაფუძნებულია ატიკი, რომელსაც აგვირგვინებს ბალუსტრადა ზედ ჩამწკრივებული ქანდაკებებით. ორდერებს შორის არსებული თაღოვანი ღიობები ნაცვლად პილასტრებზე დამყარებისა, დაყრდნობილია იონიური სვეტების რიგზე.
ბლედის ტბა

ბლედის ტბა — ტბა სლოვენიაში. მდებარეობს იულიუსის ალპებში, ზღვის დონიდან 475 მ სიმაღლეზე, კურორტ ბლედის მახლობლად. ფართობი 1,45 კმ². მაქსიმალური სიღრმე 29.5 მ. გლაციალური და ტექტონიკური წარმოშობისაა. ტბის შუაგულში არის ამავე სახელწოდების პატარა კუნძული, სადაც გვხვდება რამდენიმე შენობა, მათ შორის ეკლესია. ტბის ფრიალო კლდეზე არის ბლედის ციხე-სიმაგრე. სხვადასხვა დროს ბლედის ტბაზე ჩატარდა დიდი საერთაშორისო შეჯიბრებები აკადემიურ ნიჩნოსნობაში. ტბაზე გაიმართა მსოფლიოსა (1966, 1979, 1989, 2011) და ევროპის (1956) ჩემპიონატები აკადემიურ ნიჩნოსნობაში.
ჰისტონები

ჰისტონები — ბირთვიანი ცილების დიდი კლასი, რომელიც ასრულებს ორ ძირითად ფუნქციას: ისინი მონაწილეობენ დნმ-ის ძაფების ბირთვში შეფუთვასა და ეპიგენეტიკურ რეგულაციაში ისეთი ბირთვული პროცესებისა, როგორებიცაა ტრანსკრიფცია, რეპლიკაცია და რეპარაცია. არსებობს ჰისტონების ხუთი სხვადასხვა ტიპი: 1/5, 2, 2, 3, 4. ჰისტონები 2, 2, 3, 4, რომლებსაც კორული ჰისტონები ეწოდებათ (-დან — გული), ქმნიან ნუკლეოსომას, რომელიც თავის მხრივ წარმოადგენს ცილის ბურთულას, რომლის გარშემოც დნმ-ის ძაფია შემოხვეული. ჰისტონი 1/5, რომელსაც ლინკერული ჰისტონი ეწოდება (-დან — კავშირი), უკავშირდება ნუკლეოსომის გარე მხარეს და მასზე დნმ-ის ძაფს აფიქსირებს. ქრომატინში ჰისტონები შეადგენენ მშრალი მასის 25-40 %-ს.
პროკლეტიე

პროკლეტიე, ჩრდილოეთ ალბანეთის ალპები (, , ) — ქედი ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე, დინარის მთიანეთის სამხრეთ ნაწილში. განფენილია მონტენეგროს, ალბანეთისა და სერბეთის ტერიტორიებზე. სიგრძე დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ დაახლოებით 100 კმ. სიმაღლე 2694 მ-მდე (მთა ეზერცა). აგებულია კირქვებით, დოლომიტებითა და ფიქლებით. არის რელიეფის კარსტული ფორმები. ქედი ძლიერაა დანაწევრებული მდინარე დრინის შენაკადებით. შემოსილა მუხის, წიფლის, ფიჭვისა და ნაძვის ტყეებით. 1700-1800 მ-ზე ზევით არის მთის მდელოები და თოვლნარი. 2009 წელს, პროკლეტიეზე 1980-2440 მ სიმაღლეზე მიაკვლიეს 4 მყინვარს, რომლებიც ჩრდილო-აღმოსავლეთ ექსპოზიციის ღრმა კარებში არიან განლაგებული.
არაბთა გაერთიანებული საამიროების პრეზიდენტი

არაბთა გაერთიანებული საამიროების პრეზიდენტი — არაბთა გაერთიანებული საამიროების სახელმწიფოს მეთაური. იქიდან გამომდინარე, რომ სახელმწიფოს მეთაური ხდება აბუ-დაბის საამიროს ამირა თანამდებობა არის დე ფაქტო და მემკვიდრეობითი. პრეზიდენტი ამავდროულად არის არაბთა გაერთიანებული საამიროების შეიარაღებული ძალების უმაღლესი სარდალი, ასევე უმაღლესი საბჭოს და საწვავის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე.

სახელმწიფოს მოქმედი პრეზიდენტი არის ხალიფა ბინ ზაიიდ ალ ნაჰაიანი, რომელიც პრეზიდენტი 2004 წლის 3 ნოემბერს მისი მამის ზაიიდ ბინ სულთან ალ ნაჰაიანის გარდაცვალების შემდეგ გახდა.

გაერთიანებული საამიროების პრეზიდენტები (1971–დღემდე)
დროშა
სკადარი

სკადარი, შკოდერი — ბალკანეთის ნახევარკუნძულის უდიდესი ტბა. მდებარეობს მონტენეგროსა და ალბანეთის ტერიტორიებზე, ზღვის დონიდან 5 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობია დაახლოებით 390 კმ². ზამთრის წყალდიდობის დროს ფართობი იზრდება 530 კმ²-მდე. ფართობი საშუალოდ 475 კმ², რომელთაგან ტბის 2/3 ეკუთვნის ჩერნოგორიას, ხოლო დანარჩენი ნაწილი — ალბანეთს. მაქსიმალური სიღრმე 44 მ.

აღმოსავლეთი და ჩრდილოეთი ნაპირები დაბალია, დასავლეთი და სამხრეთ-დასავლეთი — მთიანი. ტბას 6 მდინარე ერთვის, რომელთაგან უდიდესია მორაჩა და ჩერნოევიჩა, რომლებიც ტბას დასავლეთის მხრიდან ერთვიან და ჭაობიან დელტას ქმნიან. სკადარიდან გამოდის მდინარე ბუნა და უერთდება ადრიატიკის ზღვას. ჩამონადენის 62 % მდინარე მორაჩაზე და მის შენაკად ზეტაზე მოდის, ხოლო დაახლოებით 30 % მიწისქვეშა წყაროებზე. მორაჩას ტბაში დიდი რაოდენობით ნაყარი შეაქვს, რის გამოც ირღვევა წყლის გამჭვირვალობა. ტბის ნაპირები დიდწილად დაჭაობებულია. სკადარის ფლუქტუაციის დონე 5 მ აღწევს.

სკადარი წარმოიქმნა კირქვული ქანების ხსნის შედეგად ტექტონიკურ აუზში მესამეულ ან მეოთხეულ პერიოდში. წარსულში ადრიატიკის ზღვის ყურე იყო, ხოლო ამჟამად მისგან გამოყოფილია ალუვიური ყელით. ტბის რაიონში კლიმატი ხმელთაშუაზღვის ტიპისაა. ზამთარი რბილი და წვიმიანია. იანვრის საშუალო ტემპერატურა 7,3 ° აღწევს. ზაფხული მშრალია და ცხელი. წყალი 14,9 °-მდე თბება. საშუალო წლიური ტემპერატურაა — 14,9 °. განვითარებულია ნაოსნობა და თევზჭერა. სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროს მახლობლად არის ქალაქი შკოდერი. ნაპირებთან ბევრია პატარა ქალაქი, რომლებიც ძველი მონასტრებითა და ციხე-სიმაგრეებით არიან ცნობილი.
ხალიფა ბინ ზაიიდ ალ ნაჰაიანი

}
| გარდაცვალების ადგილი=
| მოქალაქეობა =
ხალიფა ბინ ზაიიდ ალ ნაჰაიანი (; დ. 7 სექტემბერი 1948 — გ. 13 მაისი, 2022) — არაბთა გაერთიანებული საამიროების პრეზიდენტი და აბუ-დაბის საამიროს მმართველი. აბუ-დაბის ამირას თანამდებობა მან მამის ზაიიდ ბინ სულთან ალ ნაჰაიანის გარდაცვალების შემდეგ მემკვიდრეობით მიიღო, მომდევნო დღეს კი 3 ნოემბერს იგი არაბთა გაერთიანებული საამიროების პრეზიდენტი გახდა (აღნიშნული თანამდებობაც მემკვიდრეობით მიიღო მამისგან). 1990-იან წლებში ტახტის მემკვიდრე ხალიფა მამის ავადმყოფობის გამო პრეზიდენტის მოვალეობების შემსრულებელი იყო, აღსანიშნავია, რომ მან ამ პასუხისმგებლობას თავი წარმატებით გაართვა. ხალიფა ასევე არის -ის თავმჯდომარე. არსებობს მოსაზრება, რომ ალ ნაჰაიანების საგვარეულოს საერთო ქონება 150 მილიარდ აშშ დროლარს შეადგენს. ხალიფა ასევე თურქმენეთის ყოფელის პრეზიდენტის საფარმურატ ნიაზოვის ახლო მეგობარია.
პაულ ბრაიტნერი

პაულ ბრაიტნერი (; დ. 5 სექტემბერი, 1951, კოლბერმორი) — გერმანელი ფეხბურთელი. თამაშობდა როგორც მცველის, ასევე, ნახევარმცველის პოზიციაზე. სხვადასხვა დროს იცავდა „ბაიერნის“, „რეალ მადრიდის“, ბრაუნშვაიგის „აინტრახტისა“ და დასავლეთ გერმანიის ეროვნული ნაკრების ღირსებას. დასავლეთ გერმანიის ხუთგზის ჩემპიონი და ორგზის თასის მფლობელი, ევროპის ჩემპიონთა თასის მფლობელი და ფინალისტი „ბაიერნის“ შემადგენლობაში. ესპანეთის ორგზის ჩემპიონი და თასის მფლობელი „რეალ მადრიდის“ შემადგენლობაში. 1972 წლის ევროპის ჩემპიონი, 1974 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1982 წლის მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი დასავლეთ გერმანიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 1999 წელს -ის ვერსიით საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 39-ე ადგილზე დასახელდა.

მიღწევები
საკლუბო
ეროვნული ჩემპიონატები
ბაიერნი
გერმანიის ჩემპიონატი
ჩემპიონი (5): 1971–72, 1972–73, 1973–74, 1979–80, 1980–81
გერმანიის თასი
თასის მფლობელი (5): 1970–71, 1981–82
რეალ მადრიდი
ესპანეთის ჩემპიონატი
ჩემპიონი (2): 1974–75, 1975–76
ესპანეთის თასი
თასის მფლობელი: 1974–75
საერთაშორისო ტურნირები
ბაიერნი
ევროპის ჩემპიონთა თასი
თასის მფლობელი: 1973–74
ფინალისტი: 1981–82
სანაკრებო
გერმანია
ევროპის ჩემპიონატი
ჩემპიონი: 1972
მსოფლიო ჩემპიონატი
ჩემპიონი: 1974
ვიცე-ჩემპიონი: 1982

ინდივიდუალური
ფიფა-ს ასეული ( 100): 2004
ევროპის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი
უჯრედების დიფერენცირება

უჯრედების დიფერენცირება — უჯრედების სპეციალიზებული ფენოტიპის ფორმირების გენეტიკურად განსაზღვრული პროგრამის რეალიზაციის პროცესი. დიფერენცირება ცვლის უჯრედის ფუნქციას, მის ზომას, ფორმასა და მეტაბოლურ აქტივობას.

უჯრედების ფენოტიპი არის გენების განსაზღვრული ნაკრების კოორდინირებული ექსპრესიის (ანუ შეთანხმებული ფუნქციური აქტიურობის) შედეგი. დიფერენცირების პროცესში ნაკლებად სპეციალიზებული უჯრედი ხდება უფრო მეტად სპეციალიზებული. მაგალითად, მონოციტი ვითარდება და ხდება მაკროფაგი, პრომიობლასტი ხდება მიობლასტი, რომელიც სინციტიუმის წარმოქმნით აფორმირებს კუნთოვან ბოჭკოს. გაყოფა, დიფერენცირება და მორფოგენეზი ის ძირითადი პროცესებია, რომელთა მეშვეობითაც ცალკეული უჯრედი (ზიგოტა) გარდაიქმნება მრავალუჯრედიან ორგანიზმად, რომელიც სხვადასხვა სახის უჯრედებს შეიცავს.

უჯრედების დიფერენციაცია ხდება არა მარტო ემბრიონული განვითარების დროს, არამედ ზრდასრულ ორგანიზმში (სისხლწარმოქმნის, სპერმატოგენეზის, დაზიანებული უჯრედების რეგენერაციის დროს).
აპოკალიფსი ახლა

აპოკალიფსი ახლა — ფრენსის ფორდ კოპოლას 1979 წლის ფილმი. მოქმედება ვითარდება ვიეტნამის ომის დროს.

როლებში
მარტინ შინი - კაპიტანი ბენჯამინ უილარდი
რობერტ დიუვალი - ლეიტენანტ-პოლკოვნიკი უილიამ კილგორი
მარლონ ბრანდო - უოლტერ კურცი
ფრედერიკ ფორესტი - ჯეი ჰიკსი
ალბერტ ჰოლი - ჯორჯ ფილიპსი
სემ ბოტომსი - ლანს ჯონსონი
ლოურენს ფიშბორნი - ტაილორ მილერი
დენის ჰოპერი - ამერიკელი ფოტოჟურნალისტი
ჰარისონ ფორდი - პოლკოვნიკი ლუკასი

ჯილდოები
ოსკარი
საუკეთესო ოპერატურა: ვიტორიო სტორარო
საუკეთესო ხმა: უოლტერ მარჩი, მარკ ბერგერი, რიჩარდ ბეგსი, ნეტ ბოქსერი

ოქროს გლობუსი
საუკეთესო რეჟისორი: ფრენსის ფორდ კოპოლა
საუკეთესო მსახიობი კაცი მეორეხარისხოვან როლში: რობერტ დიუვალი
საუკეთესო ორიგინალური საუნდტრეკი: კარმინ კოპოლა, ფრენსის ფორდ კოპოლა

საუკეთესო რეჟისორი: ფრენსის ფორდ კოპოლა
საუკეთესო მსახიობი კაცი მეორეხარისხოვან როლში: რობერტ დიუვალი

კანის კინოფესტივალი
ოქროს პალმის რტო
დუბონტის ტბა

დუბონტის ტბა, დიუბონტის ტბა — ტბა კანადაში, ნუნავუტის ტერიტორიაზე. მდებარეობს პოლარული წრიდან სამხრეთით 350 კმ-ში, ზღვის დონიდან 236 მ სიმაღლეზე. ფართობი 3833 კმ². ტბაზე გაედინება მდინარე დუბონტი. აქვს ცვალებადი სანაპირო ხაზი. არის მრავალრიცხოვანი კუნძულები. წყალი გამჭვირვალეა. ნაპირები დაფარულია დაბალი არქტიკული ტუნდრით, სამხრეთ სანაპიროს ირგვლივ გვხვდება ნაძვი. დუბონტის ტბა აღმოაჩინა ინგლისელმა მოგზაურმა სემიუელ ჰირნმა 1770 წელს, თუმცა 1893 წლამდე ტბა პრაქტიკულად უცნობი დარჩა, მანამ სანამ ჯოზეფ ბერ ტირელმა განმეორებით არ შეისწავლა იგი. ზაფხულის პერიოდში ტბა სამოყვარულო თევზჭერის ობიექტია. მდიდარია თევზით; მოიპოვება ტბის კალმახი, სიგი, არქტიკული ჰარიუსი.
ესპანური ამერიკა

ესპანური ამერიკა ან ისპანიკ ამერიკა — რეგიონი, რომელიც ამერიკის ესპანურენოვან ქვეყნებს აერთიანებს.

ამ ქვეყნებს მრავალი რამ აქვთ საერთო ერთმანეთთან და მათ ყოფილ კოლონიურ მეტროპოლისთან — ესპანეთთან. ყველა ამ ქვეყანაში ძირითადი ენა ესპანურია, რომელიც ოფიციალურ სტატუსს ზოგჯერ იყოფს ადგილობრივ ენებთან (გუარანი, კეჩუა, აიმარა, მაია) ან ინგლისურთან (პუერტო-რიკოში). ძირითადი რელიგია კათოლიციზმია.

ესპანური ამერიკა იბერო-ამერიკისგან იმით განსხვავდება, რომ ეს უკანასკნელი ასევე მოიცავს ბრაზილიას (წარსულში „პორტუგალიური ამერიკა“), ზოგიერთ შემთხვევაში კი იბერიის ნახევარკუნძულის ქვეყნებს — ესპანეთსა და პორტუგალიასაც. ესპანური ამერიკა განსხვავდება ლათინური ამერიკისგან, რომელიც მასთან ერთად ასევე მოიცავს ბრაზილიას და საფრანგეთის ყოფილ კოლონიებს, გარდა აშშ-ისა და კანადის შემადგენლობაში მყოფი ასეთი ტერიტორიებისა.

ქვეყნები
გალერეა
ფილიპ ვილჰელმი (პფალცის კურფიურსტი)

ფილიპ ვილჰელმი (, დ.24 ნოემბერი, 1615, ნოიბურგის ციხესიმაგრე — გ. 2 სექტემბერი, 1690, ვენა) — ნოიბურგის პფალცგრაფი 1653-1690 წლებში, იულიხ-ბერგის ჰერცოგი 1653-1679 წლებში, კურპფალცის მმართველი 1685-1690 წლებში. ნოიბურგის პფალცგრაფ ვოლფგანგ ვილჰელმისა და მაგდალენა ბავარიელის ერთადერთი შვილი.

ისტორია
1685 წელს, თავისი პროტესტანტი ბიძაშვილის, პფალცის კურფიურსტ კარლ -ის გარდაცვალების შემდეგ, საკურფიურსტო ფილიპმა ჩაიბარა. რადგანაც თვითონ კათოლიკე იყო, პფალცმა შეიცვალა ოფიციალური რელიგია.

ოჯახი
ფილიპ ვილჰელმი ორჯერ იყო დაქორწინებული. მისი პირველი მეუღლე იყო ანა კატარინა ვაზა (1619—1651), პოლონეთის მეფის, სიგიზმუნდ -ის ქალიშვილი. 1645 წელს ანა კატარინას და პფალცის კურფიურსტს შეეძინათ ერთადერთი შვილი, რომელიც მალევე გარდაიცვალა.

1653 წელს ფილიპი დაქორწინდა ელიზაბეთ ამალია ჰესენ-დარმშტადტელზე (1635—1709), გეორგ -ის ქალიშვილზე. წყვილს 17 შვილი შეეძინა, ხოლო მათგან დღეგრძელნი აღმოჩნდნენ:
ელეონორა მაგდალენა (1655—1720), 1676 წელს გათხოვდა იმპერატორ ლეოპოლდ -ზე;
იოჰან ვილჰელმი (1658—1716), პფალცის კურფიურსტი 1690—1716;
ვოლფგანგ გეორგი (1659—1683);
ლუდვიგ ანტონი (1660—1694), ვორმსის ეპისკოპოსი 1693—1694 წლებში;
კარლ ფილიპი (1661—1742), პფალცის კურფიურსტი 1716—1742 წლებში;
ალექსანდრ სიგიზმუნდი (1663—1737), აუგსბურგის მთავარ-ეპისკოპოსი 1691—1737;
ფრანც ლუდვიგი (1664—1732), არქიეპისკოპოსი და ტრირისა და მაინცის პფალცგრაფი 1716—1729 წლებში;
ფრიდრიხ ვილჰელმი (1665—1689), იმპერატორის არმიის გენერალი;
მარია სოფია (1666—1699), 1687 წელს გათხოვდა პორტუგალიის მეფე პედრუ -ზე;
მარია ანა (1667—1740), 1690 წელს გათხოვდა ესპანეთის მეფე კარლ -ზე;
ფილიპ ვილჰელმი (1668—1693), 1690 წელს დაქორწინდა მარია ანა ფონ საქსენ-ლაიენბურგზე;
დოროთეა სოფია (1670—1748), 1690 წელს გათხოვდა პარმის ჰერცოგ ოდოარდო ფარნეზეზე, იზაბელა ფარნეზეს დედა;
ჰედვიგა ელიზაბეტა (1673—1722), 1691 წელს გათხოვდა იაკუბ ჰედვიგ ფონ სობეზე;
ლეოპოლდინა ელეონორა (1679—1693).
გავარდნილები

„გავარდნილები“— 2008 წლის ქართული ანიმაციური ფილმი. ფილმი არის ეკრანიზაცია აკა მორჩილაძის „ცეცხლისმფრქვევლებისა“ , რომელიც თავის მხრივ დაფუძნებულია რეალურ ისტორიაზე, რომელიც მოხდა 1923 წელს გურიაში. ბოლშევიკი სამხედრო ხელმძღვანელი ალექსანდრე ობოლაძე ტერაქტის შედეგად მოკლა დევნილმა ფირალმა გოგია ღლონტმა.