iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მიხეილ დიასამიძე

მიხეილ დიასამიძე (დ. 11 აპრილი, 1913, გაღმა ვანი — გ. 3 ივნისი, 1992, კურსკი) — საბჭოთა გვარდიის პოლკოვნიკი, მეორე მსოფლიო ომის მონაწილე, საბჭოთა კავშირის გმირი.

დაიბადა ქუთაისის მაზრის სოფელი გაღმა ვანში (ამჟამინდელი ქალაქი ვანი). 1929 წლიდან გაწევრიანდა წითელ არმიაში. დაამთავრა ბაქოს სამხედრო ქვეითთა სასწავლებელი 1933 წელს, იმავე წელს დაინიშნა ნოვოროსიისკში 22-ე წითელდროშოვანი მსროლელი დივიზიის 65-ე პოლკის ოცეულის მეთაურად. 1937 წლიდან მსახურობდა შორეულ აღმოსავლეთში, სადაც მეთაურობდა პოლკის სკოლასა და ბატალიონს.

მეორე მსოფლიო ომის დაწყებისთანავე ჩაება ბრძოლებში, 1938 წელს მონაწილეობდა იაპონელთა წინააღმდეგ ბრძოლაში ხასანის ტბასთან. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები, მათ შორის საბრძოლო ორდენები და მედლები, 1942 წელს, სტალინგრადის ბრძოლაში გამოჩენილი მამაცობისათვის მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის ორდენი. 1958 წელს მისი ხელმძღვანელობით მეომრებმა კურსკის მახლობლად გააუვნებელყვეს ომის წლებში გერმანელი ფაშისტების მიერ დანაღმული ველი.

გარდაიცვალა კურსკში, 1992 წელს, დაკრძალულია კურსკის ნიკიტის სამხედრო სასაფლაოზე. დიასამიძის სახელი მინიჭებული აქვს ქუჩას ქალაქ კურსკში, მისი სახელობის მემორიალური სვეტი დგას ვოლგოგრადის სამხედრო ხეივანში.
ტრინიტროტოლუოლი

ტრინიტროტოლუოლი, ტროტილი, ტოლი, 7536 — ბრიზანტული ფეთქებადი ნივთიერება; უფერული კრისტალები, შენახვისას ყვითლდება (ტექნიკური პროდუქტი ყვითელი ფერისაა), კარგად იხსნება აცეტონსა და ბენზოლში, ცუდად — წყალში, დნობის ტემპერატურაა 80.35°, სიმკვრივე დაახლოებით 1.654 გ/სმ³. ტრინიტროტოლუოლი ქიმიურად მედეგია. ტრინიტროტოლუოლს იყენებენ საბრძოლო მასალების აღჭურვილობისათვის, აგრეთვე ფეთქებად სამუშაოებში.
დომენტი ახობაძე

დომენტი ახობაძე (დ. 11 ივლისი, 1919 — გ. 1 მარტი, 1987) — ქართველი პოეტი, საზოგადო მოღვაწე.

დაიბადა ქუთაისის მაზრის სოფელ მთისძირში (ამჟამინდელი ვანის მუნიციპალიტეტი), გლეხის, ივანე ახობაძის ოჯახში, დაამთავრა 1938 წელს საშუალო სკოლა, 1955 წელს კი ქუთაისის პედაგოგიური ინსტიტუტის ქართული ენისა და ლიტერატურის ფაკულტეტი.

1941-1945 წლებში იყო ვანის რაიონული გაზეთის პასუხისმგებელი მდივანი. 1947-1952 წლებში მუშაობდა მწერალთა კავშირის ქუთაისის განყოფილების მდივნად, 1952-1954 წლებში მთავლიტის ქუთაისის განყოფილების ცენზორად. ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო 1938 წლიდან. განსაკუთრებული მეგობრობა აკავშირებდა ებრაელ ლიტერატორ ბორის გაპონოვთან, რომლის მიერ ებრაულ ენაზე შოთა რუსთველის ვეფხისტყაოსნის თარგმნასა და გამოქვეყნებაში უდიდესი წვლილი შეიტანა.

ქართველმა ებრაელმა მწერალმა და პუბლიცისტმა იაკობ პაპიაშვილმა გამოთქვა მოსაზრება იერუსალიმში ჯვრის მონასტერთან, იქ სადაც შოთა რუსთაველი მოღვაწეობდა, მემორიალური დაფის გაკეთებისა, სადაც ვეფხისტყაოსნის თარგმის საქმეში დამსახურების გამო გამოსახული იქნება ბორის გაპონოვის, აბრამ შლიონსკის და დომენტი ახობაძის სახელები. დაჯილდოებულია მედლით შრომითი მამაცობისთვის, ავტორია ასამდე ლექსის, პოემების და პროზაული ნაწარმოებების.
ნაციონალისტური ლეიბორისტული პარტია (თურქეთი)

ნაციონალისტური ლეიბორისტული პარტია ან — პოლიტიკური პარტია თურქეთში, რომელიც 1980 წლის გადატრიალების შემდეგ დაფუძნდა და მიზნად ისახავდა თავისი წინამორბედის, ნაციონალისტური მოძრაობის პარტიის ხმების მოპოვებას, რომელიც გადატრიალების შემდეგ დაიხურა. დაფუძნდა კონსერვატიული პარტიის სახელის შეცვლით. 1993 წლის 24 იანვარს პარტიამ სახელი შეცვალა და გარდაიქმნა ნაციონალისტური მოძრაობის პარტია და ამით შეწყვიტა თავისი არსებობა.

არჩევნები
საპარლამენტო
ადგილობრივი
ქართლის ცხოვრების გაგრძელება

„ქართლის ცხოვრების“ გაგრძელება:
დაახლოებით საუკუნის 20-იან წლებში შედგენილი თხზულება (გამოცემებში და სამეცნიერო ლიტერატურაში ზოგჯერ არასწორად „ახალ ქართლის ცხოვრებას“ უწოდებენ). შეადგინა სწავლულ კაცთა კომისიამ. მასში გადმოცემულია — საუკუნეების საქართველოს ისტორია. თხყულების ტექსტი შემონახული „ქართლის ცხოვრების“ ჯანაშვილისეულ, ჭალაშვილისეულ და მაჩაბლისეულ ნუსხებში. „ქართლის ცხოვრების“ გაგრელების შედგენის დროს „სწავლულმა კაცებმა“ ისარგებლეს ზეპირი და წერილობითი წყაროებით. კერძოდ, მათ გამოიყენეს გადმოცემები და თვითმხილველითა მონათხრობი, ქართული მატიანეები, ისტორიული პოემები და სიგელ-გუჯრები, აგრეთვე სპარსული და სომხური საისტორიო თხზულებები.

ვახუშტი ბატონიშვილმა ბევრი შეცდომა იპოვა „ქართლის ცხოვრების“ გაგრძელებაში, მკაცრად გააკრიტიკა ის და საჭიროდ ჩათვალა თვითონ დაეწერა — საუკუნეების საქართველოს ისტორია. თუმცა „სწავლულ კაცებს“ მიზნად ჰქონდათ მთელი საქართველოს ისტორიის გადმოცემა, მაგრამ მათ თხზულებაში მხოლოდ ქართლის თავგადასავალია აღწერილი: თხრობა დასათაურებული არ არის, ხშირია ქრონოლოგიური შეცდომები და ა. შ. მიუხედავად ამ ნაკლოვანებებისა, „ქართლის ცხოვრების“ გაგრძელება საყურადღებო მასალას შეიცავს — საუკუნეების საქართველოს ისტორიისათვის; ის საუკუნის ქართული ისტოგრაფაფიის ღირსშესანიშნავი ძეგლია.

თხზულება 3-ჯერ არის გამოცემული — მ. ჯანაშვილის (1907, ნაკლული ტექსტი), ი. ჯავახიშვილისა (1940) და ს. ყაუხჩიშვილის მიერ (1939).

„ქართლის ცხოვრების“ გადაკეთებული გაგრძელება შედგენილია უცნობი პირის მიერ საუკუნის 30-იან წლებში (სხვა მოსაზრებით, 60-იან წლებში, ვახუშტის კრიტიკის შედეგად) და შეიცავს — საუკუნეების დამდეგის საქართველოს იატორიას (ზოგჯერ თხზულების მეორე ნაწილს, ისტორიას 1454 წლიდან, ცალკე ნაწარმოებად მიიჩნევენ). ავტორმას საფუძვლად აიღო „სწავლულ კაცთა“ თხზულება, გადააკეთა და შეავსო ის ქართული, სპარსული და სომხური წყაროების ცნობებით. ტექსტი შემონახულია „ქართლის ცხოვრების“ ბარათაშვილისეულ, დადიენისეულ, სხვიტორულ და ფალავანდიშვილისეულ ნუსხებში.

„ქართლის ცხოვრების“ გადაკეთებული გაგრძელება 3-ჯერ არის გადმოცემული (მარი ბროსე, დავით ჩუბინაშვილი, 1849—1854; ექვთიმე თაყაიშვილი, 1906; ს. ყაუხჩიშვილი, 1959. ამ უკანასკნელში „სწავლულ კაცთა“ კომისიის ნაშრომი დაბეჭდილია „ახალი ქართლის ცხოვრების“ პირველი ტექსტის სახელწოდებით, ხოლო „ქართლის ცხოვრების“ გადაკეთებული გაგრძელება — ორ ნაშრომად — მეორე და მესამე ტექსტის სახელწოდებით).
„ქართლის ცხოვრების“ ერთ-ერთ გაგრძელებად ითვლება ე. წ. „ცხოვრება საქართველოჲსა“ (პარიზის ქრონიკა).
ასაი (პარანა)

ასაი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 650 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 16 354 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 37,14 კმ²-ზე. ფართობი 440 347 კმ²-ია.
ჟატაიზინიუ

ჟატაიზინიუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 346 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 875 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 74,6 კმ²-ზე. ფართობი 159 178 კმ²-ია.
ნოვა-სანტა-ბარბარა

ნოვა-სანტა-ბარბარა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 908 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 54,46 კმ²-ზე. ფართობი 71 764 კმ²-ია.
რანშუ-ალეგრი (პარანა)

რანშუ-ალეგრი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 955 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 23,59 კმ²-ზე. ფართობი 167 646 კმ²-ია.
სანტა-სესილია-დუ-პავანი

სანტა-სესილია-დუ-პავანი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 640 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 646 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 33,09 კმ²-ზე. ფართობი 110 199 კმ²-ია.
სან-ჟერონიმუ-და-სერა

სან-ჟერონიმუ-და-სერა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 976 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 337 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 13,76 კმ²-ზე. ფართობი 823 774 კმ²-ია.
სან-სებასტიან-და-ამორეირა

სან-სებასტიან-და-ამორეირა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 664 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 626 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 37,84 კმ²-ზე. ფართობი 227 982 კმ²-ია.
ურაი (პარანა)

ურაი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 435 მეტრზე. მიეკუთვნება ჩრდილოეთ პიუნეირუ-პარანაენსის მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ასაის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 472 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 48,24 კმ²-ზე. ფართობი 237 810 კმ²-ია.
ჟოსლენ I (ედესა)

ჟოსლენ — გალილეის მთავარი, ტურბესელის ლორდი და ედესის გრაფი, განაგებდა ედესას 1119-1131 წლებში. მან შეინარჩუნა დიდი, მაგრამ არასტაბილური საზღვარი მუსლიმებთან.

იგი დაიბადა დაახლოებით 1070-75 წლებში. მამამისი იყო ჟოსლენ , კურტენეს ლორდი. დედამისი იყო ისაბელა. ჟოსლინი შეუერთდა ჯვაროსნულ მოძრაობას 1101 წელს. ამის შემდეგ კი იგი ჩადგა თავის ბიძაშვილის, ბალდუინ -ის სამსახურში. 1104 წელს იგი დაატყვევეს ჰარანის ბრძოლაში. 1113 წელს მან იმოგზაურა იერუსალიმში და მიიღო გალილეის პრინცის ტიტული.

1118 წელს გარდაიცვალა ბალდუინ — იერუსალიმის მეფე, და ედესის გრაფი ბალდუინ აირჩიეს ახალ მეფედ. ამიტომაც ედესის გრაფი გახდა ჟოსლენ . იგი კიდევ ერთხელ დაატყვევეს 1122 წელს. როდესაც ბალდუინ (როგორც იერუსალიმის მეფე) მივიდა მის გადასარჩენად ისიც დააპატიმრეს. მაგრამ ჟოსლინმა მოახერხა გაქცევა 1123 წელს და მომდევნო წელს გაათავისუფლა ბალდუინიც. 1125 წელს მან მონაწილეობა მიიღო აზაზის ბრძოლაში. 1131 წელს პატარა ციხე-სიმაგრის ალყისას იგი სასიკვდილოდ დაიჭრა. ამ დროს ემირა ღაზი მიიწევდა ქაისანისკენ. ჟოსლინის ვაჟმა ჟოსლენ -მ უარი თქვა ქალაქის დახმარებაზე. როდესაც ემირამ ეს გაიგო, ეგონა რომ ჟოსლენ უკვე გარდაცვლილი იყო და მოხსნა ალყა. ეს იყო ჟოსლენის უკანასკნელი გამარჯვება.
კენდის აკოლა

კენდის რენე კინგი (, დაბადებისას კენდის რენე აკოლა; დ. 13 მაისი, 1987, ჰიუსტონი,ტეხასი, აშშ) — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი. ცნობილია კეროლაინ ფორბსის როლით ტელესერიალში ვამპირის დღიურები.

ბიოგრაფია
კენდისი გაიზარდა აშშ-ში, ფლორიდის შტატის ქალაქ ეჯვუდში. მამამისი, კევინ აკოლა ქირურგი იყო, დედა, კეროლინ აკოლა – დიასახლისი, წარსულში ინჟინერ-ეკოლოგი. ორივე მშობელი ადგილობრივი რესპუბლიკური პოლიტიკური პარტიის წევრია. კენდისს ჰყავს პატარა ძმა კრი. 2014 წელს კენდის აკოლა დაქორწინდა მომღერალ ჯო კინგზე რის შემდეგაც გადავიდა ქმრის გვარზე. ჯოს და კენდისს ერთი ქალიშვილი ჰყავთ.

ფილმოგრაფია
კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის კულტურა

კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის კულტურა არის მრავალფეროვანი, ის წარმოადგენ ტრადიციული და კოლონიზაციის პერიოდში შემოსული ევროპული კულტურების ნაზავს.

რელიგია
კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ძირითადი რელიგიები არის:
ადგილობრივი ტრადიციული შეხედულებები: 11.5%
რომის კათოლიკური ეკლესია: 50%
პროტესტანტობა: 20%
ადგილობრივი ქრისტიანობა: 13.5%, რომელთაგან უმეტესობა (13%) კიმბანგიზმის მიმდევარია.
სხვა ქრისტიანული მიმდევრობები: 1%
ისლამი: 1.5%

ასევე არიან ინდუიზმის, იუდაიზმის და ათეისტური მცირე ჯგუფები.

სამზარეულო
მიწის მხოლოდ 2.86% მუშავდება და მათგან უმეტესობა გამოიყენება გლეხური მეურნეობებისთვის. მოსახლეობა მისდევს შემგროვებლობას და ნადირობას. ქვეყანაში განვითარებულმა საომარმა მოქმედებებმა გამოიწვია მეცხოველეობის განვითარების შეფერხება.

მარცვლეულ კულტურებს კონგოს სამზარეულოში დიდი ადგილი უკავია. მოყავთ: სიმინდი, ბრინჯი, მანიოკი, ბატატი, იამსი, ბანანი, გოგრა. მთავარი საექსპორტო კულტურები არის: ყავა და პალმის ზეთი.

მუსიკა
კონგოური მუსიკა ძალიან გავლენიანი იყო აფრიკული რუმბას ჩამოყალიბებაში. სოუკოუს სტილის მუსიკა იქცა ბელგიის კონგოს დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლაში.

კინო
პირველი კონგოური ფილმი გამოვიდა 1987 წელს.
ჯონი აფაქიძე

ჯონი აფაქიძე (დ. 11 ივნისი, 1960) — ქართველი არქეოლოგი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორი 2017 წლის 21 ივლისამდე.

ბიოგრაფია
ჯონი აფაქიძე დაიბადა 1960 წლის 11 ივნისს. 1977 წელს დაამთავრა ზუგდიდის რაიონის საშუალო სკოლა, ხოლო 1983 წელს - ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი. ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატია 1989 წლიდან, დოცენტი - 1993, დოქტორი - 2002, პროფესორი 2004, ხოლო სრული პროფესორი - 2006 წლიდან.

იგი იყო გერმანიის სასწავლო - აკადემიური გაცვლების სამსახურის სტიპენდიატი (1993), გერმანიის არქეოლოგიის ინსტიტუტის სტიპენდიატი (1996), გერმანიის ალექსანდრე ფონ ჰუმბოლდტის ფონდის ოთხგზის სტიპენდიატი (1998-1999, 2003, 2006, 2010). სამეცნიერო - პედაგოგიურ და კვლევით სამუშაოებს აწარმოებდა ბერლინის თავისუფალ და ტიუბინგენის უნივესიტეტებში, ასევე გერმანიის არქეოლოგიის ინსტიტუტში. ოთხი წლის მანძილზე მონაწილეობდა ტროას საერთაშორისო არქეოლოგიურ გათხრებში. არის საქართველოს ჰუმბოლდტის კლუბის გენერალური მდივანი, გერმანიის არქეოლოგიის ინსტიტუტის წევრ - კორესპონდენტი, ევროპის არქეოლოგთა ასოციაციის წევრი. 2005 წელს თბილისში თორმეტი ქვეყნის ჰუმბოლდტელთა მონაწილეობით ჩაატარა სიმპოუზიუმი თემაზე: „სამხრეთ კავკასია ევროპული ინტეგრაციის გზაზე", ხოლო 2007 წელს - შავი ზღვის აუზის ქვეყნებისა და გერმანიის ჰუმბოლდტელ - არქეოლოგებთან ერთად სიმპოზიუმი თემაზე: „შავი ზღვის აუზი ძვ.წ 5000-500 წწ. კომუნიკაცია კავკასიასა და კარპატებს შორის".

კვლევის ძირითადი მიმართულებებია:
1) კავკასიის ბრინჯაოსა და ადრერკინის ხანის კულტურები;
2) ქრონოლოგია არქეოლოგიაში;
3) კოლხეთის არქეოლოგია;
4) ტროას არქეოლოგია, ისტორია და კულტურა;

2007 წლის სექტემბრიდან 2009 წლის მაისამდე ჯონი აფაქიძე სოხუმის უნივერსიტეტის რექტორის მოვალეობის შემსრულებელია, 2009 წლის მაისიდან 2017 წლის 21 ივლისამდე იყო სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორი.
გამოქვეყნებული აქვს 80-მდე ნაშრომი, მათ შორის დიდი ნაწილი დაბეჭდილია საყოველთაოდ აღიარებულ მაღალრეიტინგულ საერთაშორისო გამოცემებში.
აურიპიგმენტი

აურიპიგმენტი ( – ოქროსფერი საღებავი) — მინერალი. ქიმიური შედგენილობა 23, შეიცავს 60,91%-სა და 39,09%-ს. კრისტალდება მონოკლინურ სინგონიაში. კრისტალები პრიზმული აქვს, აგრეგატები — ფურცლოვანი, მარცვლოვანი, თირკმლისებრი და სხვა. აურიპიგმენტი ოქროსფერია, უფრო იშვიათად ნარინჯისფერ-ყვითელი, ზოგჯერ მორუხო. ელვარება — ცხიმოვანი, ტკეჩადობის სიბრტყეზე — სადაფისებრი. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 1,5–2; სიმკვრივე 3490 კგ/მ³. გვხვდება დაბალტემპერაუტიან ჰიდროთერმულ საბადოებში რეალგართან, ანტიმონიტთან და სხვა პარაგენეზისში, აგრეთვე ცხელი მინერალური წყლების გამონალექებსა და მოქმედი ვულკანების სუბლიმატებში. დარიშხანის მადნის ერთ-ერთი მთავარი მინერალია. იყენებენ ლითონური დარიშხანის და დარიშხანის სამჟანგის მისაღებად.საქართველოში მოიპოვება ლუხუნის დარიშხანის საბადოში.
კრისტარული სტრუქტურა
გიორგი არაბიძე

გიორგი არაბიძე (დ. 4 მარტი, 1998, ვანი, საქართველო) — ქართველი ფეხბურთელი. ქუთაისის „ტორპედოს“ გარემარბი.

საკლუბო კარიერა
მისი პირველი ახალგაზრდული გუნდი იყო თბილისის „ლოკომოტივი“, რომელშიც, 2005-2013 წლებში თამაშობდა, 2013 წელს არაბიძე დააწინაურეს და მთავარ გუნდში გადაიყვანეს, სადაც 2 წელში ჩაატარა 33 ოფიციალური მატჩი და თავის გამოჩენა 21-ჯერ მოახერხა, რაც გუნდის ერთ-ერთი საუკეთესო შედეგი იყო, განსაკუთრებით 16-17 წლის ნახევარმცველის პირობაზე.

წარმატებული ასპარეზობების შედეგად გიორგიმ წამყვანი ევროპული გუნდების ყურადღება მიიპყრო, განსაკუთრებით დაინტერესდა უკრაინული „შახტარი“ და მისი მაშინდელი მწვრთნელი მირჩა ლუჩესკუ.

2015 წლიდან არაბიძე „შახტარს“ შეუერთდა და დუბლებში დაიწყო თამაში. პარალელურად ლუჩესკუ გიორგის, 17 წლის ასაკში, მთავარ გუნდთან თამაშის საშუალებას აძლევდა უკრაინის პრემიერ ლიგაში.

გიორგიმ განსაკუთრებით კარგად წარმოაჩინა თავი უეფას ახალგაზრდულ ჩემპიონთა ლიგაზე, ტურნირის რეპორტირებისას ევროპელი და უკრაინელი ჟურნალისტები არაბიძეს მოიხსენიებდნენ ეპითეტით, როგორც ახალი მესი ან ქართველი მესი.

2016 წლიდან მირჩა ლუჩესკუმ სანქტ-პეტერბურგის „ზენიტი“ ჩაიბარა, „შახტარში“ კი მის ნაცვლად დანიშნულმა პაულუ ფონსეკამ არაბიძე მთავარი გუნდის განაცხადში აღარ შეიყვანა.

2022–2024 წლებში ქუთაისის „ტორპედოში“ თამაშობდა. ამ პერიოდში ქუთაისური კლუბის მაისურით 86 მატჩში 26 გოლი გაიტანა და 21 საგოლე გადაცემა შეასრულა. მეორე სეზონში არაბიძე 14 გოლით „ტორპედოს“ ბომბარდირი გახდა, ხოლო ეროვნულ ლიგაში წლის საუკეთესო ნახევარმცველად დასახელდა და სეზონის სიმბოლურ ნაკრებში მოხვდა.

2024 წლის ივლისში არაბიძე სამხრეთ კორეის „ულსანში“ გადავიდა, სადაც ყველა ტურნირზე ათი თამაში ჩაატარა და ლიგის თასის მფლობელი გახდა. საბოლოოდ, კლუბის ხელმძღვანელობასთან უთანხმოების გამო სასამართლო დავით ხელშეკრულება გაწყვიტა.

სანაკრებო კარიერა
ეროვნულ ნაკრებში მისი დებიუტი შედგა 2017 წლის 24 მარტს სერბეთის წინააღმდეგ. იგი შეცვლაზე შევიდა ოთარ კაკაბაძის ნაცვლად. პირველი გოლი გაიტანა 2017 წლის 28 მარტს ლატვიელთა კარში. იმავე წლის 7 ივნისს არაბიძემ დუბლი შეასრულა სენტ-კიტსის და ნევისის ნაკრებთან თამაშის დროს.

სანაკრებო სტატისტიკა
სანაკრებო მატჩები და გოლები
მიღწევები
საკლუბო
ტორპედო ქუთაისი
საქართველოს თასი: 2022
ინდივიდუალური
ეროვნული ლიგის სეზონის საუკეთესო ნახევარმცველი: 2023
მეტ დეივისი

მეტიუ მეტ დეივისი (; დ. 8 მაისი, 1978, სოლტ-ლეიკ-სიტი, იუტა, აშშ) — ამერიკელი მსახიობი. ცნობილია ალარიკ ზალცმენის როლით ტელესერიალში „ვამპირის დღიურები“.

ბიოგრაფია
მეტ დეივისი დაიბადა 1978 წლის 8 მაისს იუტას შტატის ქალაქ სოლტ-ლეიკ-სიტიში, მასწავლებლების ოჯახში. სკოლაში დადიოდა პატარა ქალაქ ვუდს-კროსში, რომელიც სოლტ-ლეიკ-სიტისთან ახლოს მდებარეობს. სკოლის დასრულებისთანავე ჩააბარა იუტას შტატის უნივერისტეტში, სადაც დაეუფლა სამსახიობო ხელოვნებას. უნივეერისტეტის დამთავრების შემდეგ გადავიდა ნიუ-იორკში და გააგრძელა სწავლა ამერიკის დრამატიკული ხელოვნების აკადემიაში.

ფილმოგრაფია
კამინა

კამინა — ქალაქი კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ზემო ლომამის პროვინციაში. 2012 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 156 761 ადამიანს.

გეოგრაფია
ქალაქი კამინა მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 1095 მეტრ სიმაღლეზე.

ტრანსპორტი
კამინა არის ქვეყნის მნიშვნელოვანი სარკინიგზო კვანძი. მასზე მოდის სამი სარკინიგზო ხაზი: ჩრდილოოეთით, დასავლეთით და სამხრეთ-დასავლეთით. ქალაქს ასევე აქვს ორი აეროპორტი: სამხედრო და სამოქალაქო.

სამხედრო ბაზა
მეორე მსოფლიო ომის დამთავრების შემდეგ კამინაში დაარსდა ბელგიის შეიარაღებული ძალების დიდი სამხედრო ბაზა. 1960 წლის ივნისში, დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, კონგოს მთავრობამ შეინარჩუნა კონტროლი კამინას სამხედრო ბაზაზე, მაგრამ ამავე წლის ოქტომბერში სამხედრო ბაზა გადაეცა გაეროს. ბაზა არასდროს ყოფილა თვითაღიარებული სახელმწიფოს კატანგას კონტროლის ქვეშ, მიუხედავად იმისა, რომ მათ მიერ ოკუპირებული იყო მეზობელი ქალაქი კამინავილი.

1964 წლის დასაწყისში, გაერომ კამინის ბაზა გადასცა კონგოს შეიარაღებულ ძალებს.
პორტ-ჟანტილი

პორტ-ჟანტილი  — მოსახლეობის რაოდენობის სიდიდით მეორე ქალაქი გაბონში, ოგოუე-მარიტიმის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. სახელი დაერქვა საფრანგეთის კოლონიალური ადმინისტრატორის და აფრიკის მკვლევრის, ემილ ჟანტილის პატივსაცემად.

ისტორია
ქალაქი აშენდა 1885 წელს დასახლება მონჯი-ორუნგუს ადგილას, როგორც საფრანგეთის სავაჭრო ფაქტორია.

გეოგრაფია
პორტ-ჟანტილი მდებარეობს გაბონის უკიდურეს დასავლეთში, ატლანტის ოკეანის სანაპიროზე, ლოპესის კონცხის მახლობლად. ქალაქი მდებარეობს დაახლოებით 144 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით ქვეყნის დედაქალაქ ლიბრევილიდან, 80 კმ-ით სამხრეთით ეკვატორიდან.

კლიმატი
ქალაქის კლიმატი ხასიათდება, როგორც სუბეკვატორული. ნალექების წლიური ნორმა შეადგენს 1953 მმ-ს, ამასთამ ნალექების თითქმის მთელი რაოდენობა მოდის ოქტომბრიდან მაისის ჩათვლით.

მოსახლეობა
1947 წელს პორტ-ჟანტილის მოსახლეობის რაოდენობა არ აღემატებოდა 4500 ადამიანს, 1960 წლისთვის ის გაიზარდა 21 000 ადამიანამდე. 2013 წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 136 462 ადამიანს.

ეკონომიკა
პორტ-ჟანტილი — ქვეყნის ნავთობისა და ბუნებრივი აირის წარმოების ცენტრი და მსხვილი საზღვაო პორტია. დღეისათვის ქალაქი თევზჭერის და თევზის წარმოების მსხვილი ცენტრია, მისი პორტის საშუალებით ხორციელდება ყავის, კაკაოს და ტყის ექსპორტი. პორტ-ჟანტილში -ს ფირმამ ააშენა ქვეყანაში ყველაზე დიდი ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა. ქალაქში ფუნქციონირებს ზოოპარკი, უკანასკნელ წლებში აშენდა თანამედროვე ოტელები, კაზინო, არსებობს მშვენიერი პლაჟები.

ცნობილი მაცხოვრებლები
სტეფან ლასმე — გაბონელი პროფესიონალი კალათბურთელი;
ფანი კოტანსონი — ფრანგი მსახიობი;
დიდიე ოვონო — გაბონელი ფეხბურთელი.
ფრანსვილი

ფრანსვილი  — ქალაქი გაბონის აღმოსავლეთში, ზემო ოგოუეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობის რაოდენობის სიდიდის მხრივ ქვეყნის მესამე ქალაქია.

ისტორია
თავიდან მის ადგილას იყო სოფელი, სახელად მასუკუ, რომელიც შემდეგ ყოფილი მონების გადასასახლებლად პიერ სავორნიან დე ბრაზამ აირჩია და 1880 წელს მას სახელად «ფრანშევილი» (რაც ფრანგულად ნიშნავს «განთავისუფლებულთა ქალაქს») უწოდა. იგი შემდგომში თანდათან გაიზარდა და ქალაქად გადაიქცა, რის შემდეგაც ფრანსვილი ეწოდა.

გეოგრაფია
მდებარეობს მდინარე მპასაზე, ქვეყნის დედაქალაქ ლიბრევილიდან დაახლოებით 512 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან 333 მეტრ სიმაღლეზე.

მოსახლეობა
2013 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 110 568 ადამიანს, 1993 წლის აღწერის მონაცემებით ის შეადგენდა 30 246 ადამიანს.

ეკონომიკა
ქალაქი ტრანსგაბონური რკინიგზის და ეროვნული ავტომაგისტრალი 3-ის საბოლოო პუნქტია.

ღირსშესანიშნაობები
ქალაქის ღირსშესანიშნაობებს მიეკუთვნება 1899 წელს აშენებული წმინდა ილერის ტაძარი, გაბონის ყოფილი პრეზიდენტ ომარ ბონგოს დიდი სტატუა (რომელიც დაიბადა ფრანსვილში) და სამედიცინო სამეცნიერო-საკვლევი ინსტიტუტი. ქალაქში ასევე არსებობს გოლფის მოედანი და აეროპორტი, რომელიც მდებარეობს 20 კმ-ით დასავლეთით, მვენგუეში.
ოუენდო

ოუენდო  — პორტი გაბონში, მდებარეობს ლიბრევილიდან სამხრეთ-დასავლეთით. ტრანსგაბონური რკინიგზის უკიდურესი დასავლეთი სადგური.

ოუენდო — გაბონის მნიშვნელოვანი კომერციული პორტია, რომლის მოსახლეობის რაოდენობა 2013 წლის აღწერის მონაცემებით შეადგენს 79 300 ადამიანს. აქ მდებარეობენ ინდუსტრიული საწარმოები, მსხვილი ცემენტის ქარხნების ჩათვლით.
ოემი

ოემი  — ქალაქი გაბონში, ვოლო-ნტემის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს პროვინციის ჩრდილოეთში, მდინარე ნტემის ნაპირზე.

გეოგრაფია
ქალაქი მდებარეობს პლატოზე, ზღვის დონიდან 914 მეტრ სიმაღლეზე. ქალაქი ახლომდებარე სასოფლო-სამეურნეო ტერიტორიების სატრანსპორტო ცენტრია. ქალაქი ოემი მდებარეობს 411 კმ მანძილზე გაბონის დედაქალაქ ლიბრევილიდან.

ისტორია
ქალაქს ოემი დაერქვა დიდი ხის პატივსაცემად, რომელიც იზრდებოდა ქალაქის შემოგარენში. 1990-იან წლებში გააუპატიურეს და დახოცეს რამდენიმე ქალი მშვიდობის კორპუსიდან, რაც გახდა რეგიონის უსაფრთხოებისადმი ეჭვის საფუძველი.

2004 წლის მარტში ქალაქი მოექცა ცოფიანი ძაღლების ალყაში, რომლებმაც დახოცეს ქალაქის სამი მაცხოვრებელი. ქალაქის ადმინისტრაცია იძულებული გახდა დაეხოცა 50 მაწანწალა ძაღლი.

2004 წლის ოქტომბერში ქალაქი ოემი დაზარალდა წყლის უკმარისობით და ელექტროენერგიის გამორთვით. ამავე წლის დეკემბერში იფეთქა ტიფის ეპიდემიამ, რომელიც გავრცელდა ჩრდილოეთ გაბონის მთელ ტერიტორიაზე. ქალაქ ოემიში დარეგისტრირებულია დაავადების დაახლოებით 50 შემთხვევა.

ეკონომიკა
ქალაქ ოემიში მოყვანილი ძირითადი სასოფლო-სამეურნეო კულტურებია კაკაო და ყავა, რომლებიც საავტომობილო ტრანსპორტით მიაქვთ კამერუნის კრიბის და დუალის პორტებში, საიდანაც ექსპორტზე გადის სხვა ქვეყნებში. აქ ასევე აწარმოებენ კაუჩუკს და კარტოფილს.

მომსახურება
ქალაქში ფუნქციონირებს საავადმყოფო, ორი ეკლესია, სასოფლო-სამეურნეო სკოლა, სახელმწიფო საშუალო სკოლა და საბაჟო.

დემოგრაფია
ბუტემბო

ბუტემბო  — ქალაქი კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ჩრდილოეთი კივუს პროვინციაში.

ქალაქი მდებარეობს ვირუნგის ეროვნული პარკის დასავლეთით. ზღვის დონიდან 1381 მეტრზე. სამოქალაქო ომამდე ბუტემბო იყო მნიშვნელოვანი სავაჭრო ცენტრი დიდი ბაზრით, ეკლესიით, მცირე საავადმყოფოთი და აეროპორტით. ბუტემბოს რაიონი ცნობილია ჩაის და ყავის წარმოებით.

2012 წლის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 217 625 კაცი.

1989 წელს ბუტემბოში დაარსდა კათოლიკური უნივერსიტეტი.
გბადოლიტე

გბადოლიტე  — ქალაქი კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ჩრდილოეთი უბანგის პროვინციაში, ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის საზღვარზე. ამავე პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი.

ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 462 მეტრზე. მობუტუ სესე სეკოს მმართველობის პერიოდში (1965-1997 წწ.) აქ განთავსებული იყო პრეზიდენტის რეზიდენცია, რომელსაც არაოფიციალურად უწოდებდნენ „ჯუნგლების ვერსალს“.

გბადოლიტეს მოსახლეობა 2004 წლის მონაცემებით შეადგენდა 113 807 კაცს.
დენდროფობია

დენდროფობია, აგრეთვე ცნობილი როგორც ქსილოფობია, ილოფობია და ჰილოფობია — ფსიქიკური დარღვევა, რომელიც გამოიხატება ირაციონული შიშით ხეების ან ტყის მიმართ.

ეტიმოლოგია
სიტყვა მომდინარეობს ბერძნული სიტყვა ჰილოდან , რაც ნიშნავს „ხეს ან ტყეს“ და ფობოს, რაც ნიშნავს შიშს.

კულტურაში
-ის სერიალ „ახალ ილეთების“ მეორე სეზონში, დენის უოთერმანის პერსონაჟი, გერი აღიარებს, რომ იტანჯება ჰილოფობიით. მისი შიში ხშირად არის გამოყენებული სიუჟეტური ხაზის განვითარებისთვის, კერძოდ კი მაშინ, როდესაც ამოუხსნელი დანაშაულის და გახსნილი შემთხვევის ჯგუფებს სჭირდებათ დანაშაულის ადგილზე მისვლა, რომელიც ტყეში მდებარეობს. მეათე სეზონში ის განკურნებას ცდილობს.

სიმფსონების მე-20 სეზონის 21-ე სერიაში, -ში ლიზა შეცდომით ამბობს, რომ ეს არის ჰილოფობიის შიში.

 (ბიძა ბაბუაში) ჰოთ-დოგის გამყიდველი ამბობს, რომ მას ხეების ეშინოდა, მაგრამ როდესაც ის აძვრა ტელეფონის პოსტზე, რომელიც მას ხე ეგონა, თავისი შიში დაძლია.