ვალდირ პერესი

ვალდირ პერეს დე არუდა ( დ. 2 იანვარი, 1951, გარსა, სან-პაულუ, ბრაზილია — გ. 23 ივლისი, 2017, მოჟი-მირინი, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა მეკარის პოზიციაზე. ფეხბურთის გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც ვალდირ პერესი. 1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. 1974 წლის გერმანიის და 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე.

კარიერა
საკლუბო კარიერა
ვალდირ პერესმა საფეხბურთო კარიერა მშობლიური ქალაქის გარსას ამავე სახელწოდების საფეხბურთო კლუბ „გარსას“ შემადგენლობაში დაიწყო, რის შემდეგაც სამი სეზონის განმავლობაში თამაშობდა ქალაქ კამპინასის საფეხბურთო კლუბ „პონტე-პრეტას“ რიგებში. 1973 წელს ბრაზილიის ერთ-ერთ ყველაზე პოპულარულ საფეხბურთო კლუბ „სან-პაულუში“ გადავიდა, სადაც მალევე მოიპოვა ბრაზილიის ერთ-ერთი საუკეთესო მეკარის სახელი, რის შედეგადაც როგორც ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების მესამე მეკარე 1974 წლის გერმანიის მსოფლიო ჩემპიონატზე გაემგზავრა.

1975 წელს პერესმა თავისი პირველი — სან-პაულუს შტატის ჩემპიონის ტიტული მოიგო. ტურნირის ფინალში მან პენალტების სერიის დროს „სან-პაულუს“ მეტოქის „პორტუგეზას“ ფეხბურთელების პირველი ორი თერთმეტმეტრიანი აიღო. სეზონის დასრულების შემდეგ იგი ბრაზილიის ჩემპიონატის საუკეთესო ფეხბურთელად დაასახელეს და ამ აღიარების ნიშნად მას ოქროს ბურთი გადაეცა. ორი წლის შემდეგ მან კვლავ შეძლო მატჩისშემდგომი პენალტების სერიის დროს თავისი მიღწევის გამეორება, ამჯერად, — ბრაზილიის ჩემპიონატის ფინალში.

1973–1984 წლებში „სან-პაულუს“ მაისურით ვალდირ პერესმა 617 ოფიციალური მატჩი ჩაატარა, როჟერიო სენის შემდეგ, რომელმაც 1992–2015 წლებში კლუბის ღირსება 1237 ოფიციალურ შეხვედრაში დაიცვა.

1984 წელს „სან-პაულუდან“ წამოსვლის შემდეგ კიდევ ერთ ბრაზილიურ საფეხბურთო კლუბში, რიო-დე-ჟანეიროს „ამერიკაში“ გადავიდა. ამის შემდეგ იცავდა კამპინასის „გუარანის“, „კორინთიანსის,“ „პორტუგეზას“ და კვლავ „პონტე-პრეტას“ ღირსებას. სათამაშო კარიერა 1990 წელს, რესიფის „სანტა-კრუზის“ შემადგენლობაში დაასრულა.

სანაკრებო კარიერა
1975–1982 წლებში იყო ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების წევრი, რომლის შემადგენლობაში 39 მატჩი ითამაშა..

ნაკრების შემადგენლობაში პირველად 1975 წლის 4 ოქტომბერს, პერუს ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ კოპა ამერიკის გათამაშებაზე ითამაშა. ტურნირის განმეორებითი ნახევარფინალური შეხვედრა ლიმას „ესტადიო ალეხანდრო ვილანუევაზე“ შედგა და ბრაზილიელთა გამარჯვებით — 2–0 დამთავრდა. ამის მიუხედავად, წილისყრით ფინალში პერუელები გავიდნენ, რომლებმაც პირველი ნახევარფინალური მატჩი ბრაზილიაში ანგარიშით — 3–1 მოიგეს.

1978 წელს იგი არგენტინის მსოფლიო ჩემპიონატზე გაემგზავრა, თუმცა წინა ჩემპიონატის მსგავსად, მოედანზე ამჯერადაც არ გამოსულა. ტურნირის დასრულების შემდეგ, ხანგრძლივი დროის განმავლობაში ეროვნულ ნაკრებში აღარ გამოუძახებიათ. მხოლოდ 1981 წლის 5 იანვარს, არგენტინის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში, დაშავებული კარლოს რობერტო გალოს ნაცვლად გამოვიდა მოედანზე. 1976 წლის 19 მაისის შემდეგ, ეს იყო ბრაზილიის ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მისი პირველი მატჩი.

ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების რიგებში ბოლო შეხვედრა მან 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატზე იტალიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ ჩაატარა. მატჩი, რომელიც მსოფლიო სპორტული პრესის ერთსულოვანი შეფასებით, თავისი დრამატიზმითა და ორივე გუნდის მხრიდან საფეხბურთო ხელოვნების უმაღლეს დონეზე წარმოჩენის მხრივ, როგორც გუნდური, ისე ინდივიდუალური შესრულების თვალსაზრისით, მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე უფრო საუკეთესო და გამორჩეულ მატჩად ითვლება — 5 ივლისს, ბარსელონაში, „ესტადიო სარიაზე“ გაიმართა და იტალიელთა გამარჯვებით — 3–2 დამთავრდა.

მსოფლიო ჩემპიონატებზე
ვალდირ პერესმა 1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის 5 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.

სამწვრთნელო კარიერა
სამწვრთნელო კარიერის განმავლობაში მუშაობდა მხოლოდ ბრაზილიურ საფეხბურთო კლუბებში. მათ შორის სათავეშიც ედგა ლიმეირას „ინტერნასიონალს“ (1990, 1992, 1994, 2008), „სან-ბენტუს“ (1991, 1994), „უნიაო მოჟის“ (1993, 1995), სან-პაულუს „ნასიონალს“ (1996, 1998, 2000), „რიუ-ბრანკუს“ (2002, 2004) და სხვ. ბოლო კლუბი, რომლის მთავარი მწვრთნელი პოსტიც ეკავა იყო „გრემიო მარინგა“ (2013).

ვალდირ პერესი 2017 წლის 23 ივლისს, მოჟი-მირინში, 66 წლის ასაკში, გულის შეტევით გარდაიცვალა.

მიღწევები
სან-პაულუ
ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია ): 1977
პაულისტას ჩემპიონატი: 1975, 1980, 1981

კორინთიანსი
პაულისტას ჩემპიონატი: 1988

სანაკრებო
ბრაზილია
ოსვალდო კრუზის თასი: 1976
ატლანტიკის თასი: 1976
როკას თასი: 1976
რიუ-ბრანკუს თასი: 1976

ინდივიდუალური
ბრაზილიის ჩემპიონატის ოქროს ბურთი: 1975
ბრაზილიის ჩემპიონატის ვერცხლის ბურთი: 1975