iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დენიზა გოზალიშვილი

დენიზა გოზალიშვილი (დ. 1 სექტემბერი, 1919, თბილისი — გ. 29 იანვარი, 1998) — ქართველი ისტორიკოსი, პედაგოგი, სპორტსმენი, მთამსვლელი.

ბიოგრაფია
1940 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი ხელოვნებათმცოდნეობის სპეციალობით.

1941-1947 წლებში მუშაობდა საქართველოს ისტორიის მუზეუმში მეცნიერ-თანამშრომლის თანამდებობაზე. 1951 წელს მეთოდისტად განათლების სამინისტროს ბავშვთა საექსკურსიო-ტურისტულ სადგურში. 1953 წლიდან თბილისის პიონერთა და მოსწავლეთა სასახლეში პედაგოგ-მეთოდისტია. 1963-1990 წლებში არჩეულ იქნა საქართველოს მთამსვლელთა ფედერაციის პასუხისმგებელ მდივნად. 1966 წელს მიიწვიეს ალექსანდრე ჯაფარიძის სახელობის საქართველოს ალპიურ კლუბში სასწავლო ნაწილის უფროსად. შეთავსებით გააგრძელა მუშაობა პიონერთა და მოსწავლეთა რესპუბლიკურ სასახლეში. მთამსვლელობა და ტურიზმი ჯერ კიდევ სტუდენტობის დროს, 1940 წელს დაიწყო. 1941 წელს საბჭოთა კავშირში პირველი ზამთრის სათხილამურო ასვლის ხელმძღვანელის მოადგილეა, პირველი მთამსვლური ასვლების მონაწილე ჭაუხების მასივში, მწვერვალ „ვაჟა-ფშველაზე“, ზამთარში მყინვარწვერზე, ორწვერზე, მაილზე და სხვა. მისი უშუალო ხელმძღვანელობით ჩატარდა მრავალდღიანი ტურისტული ლაშქრობები კავკასიონის რიგ უღელტეხილებზე (მამისონი, ზეკარი, გუდამაყარი და სხვა), ასვლები ყუროზე, ტერსკოლის პიკზე, იალბუზის ფერდობზე. 1969 წელს ხელმძღვანელობდა ბავშვთა საექსკურსიო-ტურისტული სადგურის მიერ ჩატარებულ რესპუბლიკურ ალპინიადას თრუსოს ხეობაში, 1971 წელს კი მეცნიერ მთამსვლელ ქალთა ზამთრის ასვლას მწვერვალ არაგაწზე ქართული ფეხსაბიჯებით (თხილამურებით), რომელიც მიზნად ისახავდა აგრეთვე სახალხო მეურნეობაში (დიდთოვლიანობაში) მათ გამოყენებას. მისი ხელმძღვანელობით წლების განმავლობაში ტარდებოდა პოპულარული საერთაშორისო ფოტო-კინო კონკურსი „მთები და ადამიანები“, ბავშვთა ნახატების კონკურსი „ჩემი მთები“. მისი ინიციატივით და ხელმძღვანელობით პირველად საბჭოთა კავშირში შეიქმნა მთამსვლელთა მუზეუმი თბილისში და ყაზბეგში. გამოქვეყნებული აქვს რიგი ნაშრომები ქართულ ენციკლოპედიაში, საკავშირო და ქართულ პრესაში. იყო საკავშირო კატეგორიის მსაჯი კლდეზე ცოცვაში (1979), მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

ჯილდოები
1981 — საქართველოს ფიზიკური კულტურისა და სპორტი დამსახურებული მუშაკი
1981 — საქართველოს დამსახურებული მწვრთნელი
მარინე ფარცვანია

მარინე ფარცვანია (დ. 14 ივნისი, 1963, მარტვილი) — ქართველი იურისტი.

ბიოგრაფია
1987 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი სამართალმცოდნეობის სპეციალიზაციით.

1988-1991 წლებში მუშაობდა თბილისის სახალხო დეპუტატთა აღმასკომის სოცუზრუნველყოფის განყოფილების იურისტად. 1992-1998 წლებში საქართველოს ადვოკატთა კოლეგიის ადვოკატი. 1998-1999 წლებში თბილისის სააპელაციო სასამართლო, მოსამართლე; 1999-2005 წლებში თბილისის საოლქო სასამართლოს მოსამართლე; 2000-2005 წლებში იუსტიციის სასწავლო ცენტრში კითხულობდა ლექციათა კურსს სამოქალაქო სამართლის პროცესში; 2005-2009 წლებში თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მოსამართლე; 2009-2010 წლებში ადვოკატთა სკოლა „გაბუნია და პარტნიორები“, პროექტის დირექტორი; 2009-2010 წლებში „ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია“-ში კითხულობდა ლექციათა კურსს სამოქალაქო სამართლის პროცესსა და სამოქალაქო სამართალში; 2011-2012 წლებში შპს „ვაგონმშენებელი კომპანია“, წამყვანი იურისტი; 2011-2014 წლებში სსიპ „საქართველოს ადვოკატთა ასოციაცია", ადვოკატი; 2009-2014 წლებში „დავების განმხილველი ცენტრი“, არბიტრი; 2014 წლის მაისიდან დაინიშნა აღსრულების ეროვნული ბიუროს იურიდიული სამსახურის უფროსად.

ორგანიზაციის წევრი
სსიპ „საქართველოს ადვოკატთა ასოციაცია“, წევრი (2011-2014)
მიხაილო პოდოლიაკი

მიხაილი მიხაილოს ძე პოდოლიაკი (, დ. 16 თებერვალი, 1972) — უკრაინის პრეზიდენტ ვოლოდიმირ ზელენსკის მრჩეველი.

2022 წელს რუსეთის უკრაინაში შეჭრის დროს გახდა რუსეთ-უკრაინის სამშვიდობო მოლაპარაკებებში უკრაინული მხარის წარმომადგენელი.

ადრეული ცხოვრება
პოდოლიაკმა ბავშვობა ლვოვსა და ნოვოლინსკში გაატარა.

1989 წლიდან ცხოვრობდა ბელარუსში სადაც დაამთავრა ბელარუსის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი.

2004 წელს პოდოლიაკმა მუშაობა დაიწყო გაზეთ -ში განაგრძო. იყო რედაქტორის თანაშემწე, აქვეყნებდა კრიტიკულ მასალებს ბელარუსის ხელისუფლების წინააღმდეგ. 2004 წლის 21 ივნისს მას ბელარუსის -ს თანამშრომლები ესტუმრნენ და გადაეცა უწყება, სადაც ეწერა, რომ პოდოლიაკი საფრთხეს უქმნის ქვეყნის ეროვნულ უსაფრთხოებას და ის სასწრაფოდ უნდა გაძევებულიყო უკრაინაში. პოდოლიაკს ქვეყანაში ყოფნა 5 წლით აეკრძალა.

ჟურნალისტური კარიერა
2005 წელს მუშაობდა -ს რედაქტორად. იმავე წლიდან ის უშიშროების სამსახურს ხელმძღვანელის ყოფილი მრჩევლის, გავლენიანი ბიზნესმენის, ვადიმ გრიბის პიარიც გახდა, რომელმაც ის მიხაილ ბროდსკის გააცნო. ბროდსკის ეკუთვნოდა გამოცემა და 2006 წლიდან პოდოლიაკი მისი თანამშრომელი გახდა.

2011 წლის ივნისში, პოდოლიაკი მოხვდა იმ ექვს ჟურნალისტს შორის, რომლებიც მეჟიჰირიას რეზიდენციაში უკრაინის მაშინდელმა პრეზიდენტმა ვიქტორ იანუკოვიჩმა მიიწვია. ამავე წლის დეკემბერში გახდა -ის მთავარი რედაქტორი.
ოლექსი რეზნიკოვი

ოლექსი იურის ძე რეზნიკოვი (; დ. 18 ივნისი, 1966) — უკრაინელი პოლიტიკოსი. უკრაინის თავდაცვის მინისტრი 2021 წლის 4 ნოემბრიდან 2023 წლის 3 სექტემბრამდე. მინისტრობამდე რეზნიკოვი მუშაობდა არაერთ სამთავრობო თანამდებობაზე, იყო უკრაინის პირველი ვიცე-პრემიერი და უკრაინის რეინტეგრაციისა და დროებით ოკუპირებული ტერიტორიების მინისტრი, კიევის ქალაქის სახელმწიფო ადმინისტრაციის ხელმძღვანელის მოადგილე 2016-2018 წლებში.
გიორგი სანიკიძე

გიორგი სანიკიძე (დ. 24 ოქტომბერი, 1962, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი და ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.

ბიოგრაფია
ხელოვნებათმცოდნე თამაზ სანიკიძის შვილი. 1984 წელს დაასრულა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი.

კარიერა
1986 წლიდან მუშაობდა გიორგი წერეთელის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტში სხვადასხვა თანამდებობაზე. 2002 წლიდან არის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის დირექტორი. 1996-2002 წლებში იყო თბილისის აზიისა და აფრიკის ინსტიტუტის აღმოსავლეთის ქვეყნების ისტორიისა და საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტის დეკანი და პროფესორი. 2006-2010 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი. სხვადასხვა დროს მიწვეული მკვლევრის სტატუსით მუშაობდა პარიზი-სორბონა- და პარიზი-სორბონა- უნივერსიტეტებში, კალიფორნიის ბერკლის უნივერსიტეტში, ჰოკაიდოსა და ოსაკას უნივერსიტეტებში. მიღებული აქვს ფულბრაიტის, დიდროს, იაპონიის ფონდის, ჰოკაიდოს უნივერსიტეტის, ცენტრალური ევროპის უნივერსიტეტის, კარნეგის ფონდის, რუსთაველის ფონდის, ამსტერდამის სოციალური ისტორიის ინსტიტუტის, ფონდ „ღია საზოგადოება – საქართველოს“, „ევრაზიის“ ფონდის, -ის სტიპენდიები და გრანტები. მონაწილეობდა 70-მდე საერთაშორისო თუ ადგილობრივ სამეცნიერო ფორუმში. ლექციებს კითხულობდა კალიფორნიის ბერკლის უნივერსიტეტში, მონტანას უნივერსიტეტში, სორბონა- და სორბონა- უნივერსიტეტებში, ვასედას, ჰოკაიდოს, ოსაკას და კიოტოს უნივერსიტეტებში, მეხიკოს იბეროამერიკანას და ანაჰუაკის უნივერსიტეტებში. არის სხვადასხვა საერთაშორისო სამეცნიერო ასოციაციისა და საზოგადოების წევრი.

მუშაობს ახლო აღმოსავლეთის (უპირველესად ირანის) ისტორიასა და თანამედროვე მდგომარეობაზე, საქართველოსა და კავკასიის ისტორიული ურთიერთობებზე აღმოსავლეთის ქვეყნებთან, თანამედროვე ისლამთან და ისლამურ მოძრაობებთან დაკავშირებულ პრობლემებზე, „ორიენტალიზმის“ საკითხსა და აღმოსავლეთ-დასავლეთის ურთიერთობებზე, აღმოსავლურ ისტორიოგრაფიაზე.

სამეცნიერო ნაშრომები
სანიკიძე არის დაახლოებით 80-მდე სამეცნიერო პუბლიკაციის (გამოქვეყნებულია 11 ქვეყანაში), არაერთი სახელმძღვანელოსა და საგაზეთო სტატიის ავტორი.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ისმაილიანთა სახელმწიფოს შექმნა ირანში“, დაიცვა 1990 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „შიიზმი და სახელმწიფო ირანში“, რომელიც დაიცვა 2001 წელს.

ჯილდოები
2012 წელს ირანისტიკისა და ისლამმცოდნეობის დარგებში განხორციელებული კვლევებისათვის მიღებული აქვს „ფარაბის საერთაშორისო პრემია“ (იუნესკოს და ისესკოს (ირანისტიკისა და ისლამმცოდნეობის კვლევითი ცენტრი, ირანი) ერთობლივი კონკურსი).
მერაბ მაგრაქველიძე

მერაბ მაგრაქველიძე (დ. 20 ოქტომბერი, 1950, ონის რაიონი) — ქართველი ინჟინერი.

ბიოგრაფია
1974 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ენერგეტიკის ფაკულტეტი სამრეწველო საწარმოთა და ქალაქების ელექტრომომარაგების სპეციალობით.

1974-1978 წლებში მუშაობა დაიწყო სსრკ სამინტაჟო და სპეციალურ სამუშაოთა სამინისტროს ამიერკავკასიის სპეციალიზებულ გამშვებ-გამწყობ სამმართველოში ინჟინრად. 1978 წელს გადაყვანილ იქნა სსრკ ენერგეტიკისა და ელექტროფიკაციის სამინისტროს სამშენებლო-სამონტაჟო ტრესტ „კავკასელექტროქსელმშენი“-ს №8 მოძრავ-მექანიზებულ კოლონაში (ამჟამად შპს „კავკასიონი“), რომელიც აწარმოებდა მაღალი ძაბვის ელექტროგადამცემი ხაზებისა და ქვესადგურების მშენებლობას. აღნიშნულ ორგანიზაციაში მუშაობდა მშენებელ ოსტატად, უფროს სამუშოთა მწარმოებლად, ტექნიკური განყოფილების უფროსად. მისი უშუალო მონაწილეობითა და ხელმძრვანელობით აშენებულია მრავალი მაღალი ძაბვის ელექტროგადამცემი ხაზები და ქვესადგურები 220 კილო ვატი ძაბვიდან 750 კილო ვატი ძაბვის ჩათვლით, არა მარტო საქართველოს, არამედ დ.ს.თ.-ს ქვეყნების მასშტაბითაც კერძოდ, რუსეთის ფედერაციაში, ჩრდილოეთ კავკასიაში, სტავროპოლისა და კრასნოდარის მხარეში, როსტოვის, რიაზანის, ტამბოვისა და სარატოვის ოლქებში, უკრაინაში, ბელორუსში, მოლდოვაში, აზერბაიჯანსა და სომხეთში. განსაკუთრებით გამოიჩინა თავი 1993 წელს, როდესაც 500 კილო ვატი მაღალი ძაბვის ხაზ „კავკასიონზე“, ყარაჩაევო-ჩერქეზეთის ა/რესპუბლიკაში „ნახარის“ უღელტეხილზე, ზვავის ჩამოწოლის გამო მთლიანად მწყობრიდან გამოვიდა ხაზის 3 კილომეტრი-იანი მონაკვეთი. საქართველოს შეუწყდა რუსეთიდან ელექტროენერგიის მიწოდება. ამ კრიტიკულ სიტუაციაში, ხაზის აღდგენა, რომელიც ეკუთვნოდა მოსკოვის „შორსგადამცემი“ ხაზების მთავარ სამმართველოს, საქართველოს ენერგეტიკისა და ელექტროფიკაციის მთავარი სამმართველოს („საქმთავენერგოს“) თხოვნით, დაევალა შპს „კავკასიონს“. მისი ხელმძღვანელობით უმოკლეს ვადაში აღდგენილ იქნა დაზიანებული მონაკვეთი და საქართველოს ელექტროენერგიის მიწოდება ჩვეულებრივ რეჟიმში აღდგა. მრავალწლიანი შრომითი საქმიანობისა და დამსახურებისათვის მიღებული აქვს სახელმწიფო და საუწყებო ჯილდოები, ასევე საპატიო სიგელები.
ჯიმშერ პეტრიაშვილი

ჯიმშერ პეტრიაშვილი (დ. 1933, ზემო ხოდაშენი, ახმეტის რაიონი — გ. 2009) — ქართველი თანამდებობის პირი, ინჟინერი. გამოჩენილი ქართველი ენერგეტიკოსი.

ბიოგრაფია
1955 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი.

დაიწყო მუშაობა „საქმთავარენერგოს“ ცენტრალურ ლაბორატორიაში. აქ მან განვლო გზა რიგითი ინჟინრიდან ავტომატიკის სამსახურის უფროსამდე. მას მრავალ მნიშვნელოვან ენერგოობიექტზე მოუწია მუშაობა, როგორიცაა „ლაჯანურჰესი“, „ხრამჰესი-“, „ხრამჰესი-“, „შაორჰესი“, „დიდი ნავთლუღის ელექტროქვესადგური“. მისი ხელმძღვანელობით განხორციელდა ჰესების დისტანციურ-ავტომატიზებული მართვა. თითქმის 15 წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა „თბილსრესს“. მისი ძალისხმევით ამოქმედდა ექვსი ენერგობლოკი და „თბილსრესი“ მაშინ ყველაზე მძლავრი და საიმედო ელექტროსადგური გახდა მთელ კავკასიაში, რომელიც წელიწადში რვა მილიარდამდე კილოვატსაათ ელექტროენერგიას გამოიმუშავებდა. უკანასკნელ ხანს „საცხენჰესის“ ტექნიკურ დირექტორად მუშაობდა. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები.

ჯილდოები
ღირსების ორდენი
საქართველოს ენერგეტიკის დამსახურებული მუშაკი
საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი
თენგიზ ქაცარავა

თენგიზ ქაცარავა (დ. 22 მაისი, 1947, ლესელიძე) — ქართველი ინჟინერი.

ბიოგრაფია
1970 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამშენებლო ფაკულტეტი, თბოაირმომარაგებისა და ვენტილაციის სპეციალობით.

1970 წელს დაიწყო შრომითი საქმიანობა საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს სამშენებლო ტრესტ „კურორტმშენის“ სპეცსამუშაოების სამმართველოში სამუშაოთა მწარმოებლად. 1971-1973 წლებში სპეციალობით მუშაობდა სავალდებულო სამხედრო სამსახურის დროსაც; 1973-1984 წლებში მუშაობდა საქართველოს მშენებლობის სამინისტროს სამშენებლო ტრესტ „კურორტმშენის“ 5 სპეცსამუშაოების სამმართველოში სამუშაოთა მწარმოებლად, მთავარ ინჟინრად, სამმართველოს უფროსად. 1984-1992 წლებში იყო ქ. გაგრის თბომეურნეობის დირექტორი. 1993-2006 წლებში მუშაობდა ინდმეწარმედ თავისი სპეციალობით. 2007 წლიდან არის შპს „დიუთი ფრი ალიანსის“ მთავარი სპეციალისტი. საინჟინრო ზედამხედველობას უწევს დაქვემდებარებული ობიექტების ექსპლუატაციას. აქტიურად მონაწილეობდა ქ. გაგრის ზონის საკურორტო, საბინაო და საზოგადოებრივი დანიშნულების ობიექტების მშენებლობაში. მიღებული აქვს სსრკ მინისტრთა საბჭოს სახელმწიფო პრემია 500-ადგილიანი დასასვენებელ სახლ „მზიურის“ კომპლექსის მშენებლობაში მონაწილეობისთვის.
ბახვა ჩიქობავა

ბახვა ჩიქობავა (დ. 3 ივნისი, 1967, სენაკი, — გ. 19 მარტი, 2022, მარიუპოლი, უკრაინა) — ქართველი ოფიცერი, მოხალისე უკრაინის შეიარაღებულ ძალებში. დაიღუპა ბრძოლაში უკრაინაში რუსეთის შეჭრის დროს.

2012 წლამდე მსახურობდა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროში (შსს). მონაწილეობდა საბრძოლო მოქმედებებში აფხაზეთში (1992-1993) და 2008 წლის აგვისტოს ომში. 2007 წელს აფხაზეთის ადმინისტრაციულ საზღვარზე დამნაშავეებთან შეტაკების დროს მძიმედ დაიჭრა და დაჯილდოვდა ვახტანგ გორგასლის ორდენით. 2012 წელს იყო შსს-ის განსაკუთრებულ დავალებათა დეპარტამენტის სამეგრელო-ზემო სვანეთის სამხარეო სამმართველოს უფროსი, პოლიციის პოლკოვნიკი. 2012 წელს, საქართველოში ხელისუფლების ცვლილების შემდეგ გარკვეული ხნით დაკავებული იყო „დანაშაულის შეუტყობინებლობის“ ბრალდებით. 2014 წლიდან მოხალისედ იმყოფებოდა უკრაინაში. მონაწილეობა მიიღო ბატალიონ „აზოვის“ ჩამოყალიბებაში და მომდევნო წლების განმავლობაში ხელმძღვანელობდა ბატალიონის ახალი რეკრუტების წვრთნას. დაიღუპა რუსეთის ჯარების ქალაქ მარიუპოლზე თავდასხმების დროს, 2022 წლის 19 მარტს.
აბელ მამარდაშვილი

აბელ მამარდაშვილი (დ. 11 დეკემბერი, 1927, ქუთაისი — გ. მაისი, 2008) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი. ექიმი-ფსიქიატრი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი.

ბიოგრაფია
1958 წელსდაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1958–1961 წლებში იყო სურამის, თბილისის ფსიქიატრიული საავადმყოფოს ექიმი-ორდინატორი. 1961–1964 წლებში კი ფსიქიატრიის ინსტიტუტის უფროსი ლაბორანტი. რესპუბლიკური ფსიქიატრიული კლინიკური საავადმყოფოს ექიმი-ორდინატორი იყო 1964–1969 წლებში. ასევე ფსიქიატრიის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი 1969–1972 წლებში. იყო ნარკოლოგიური, საორგანიზაციო განყოფილებების მეცნიერ–ხელმძღვანელი 1972–1979 წლებში და 1979–1996 წლებში რესპუბლიკური ფსიქიატრიული საავადმყოფოს მთავარი ექიმი. 1996 წლიდან ფსიქიატრიის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე გახდა და კლინიკის მთავარი ექიმი. ავტორია 41 სამეცნიერო ნაშრომისა, რომლებიც ეხება ეპილეფსიის, ნარკომანიის, შიზოფრენიის, სასამართლო–ფსიქიატრიული ექსრერტიზის საკითხებს. მათ შორისაა ერთი მონოგრაფია: „უჯრედთა ზოგიერთი თავდაცვითი გამოვლინებანი ეთანოლის მოქმედებით“ (1986). იყო თბილისის სამედიცინო აკადემიის ფსიქიატრიის კათედრის გამგე, საქართველოს სასამართლო–ფსიქიატრიული ექსპერტიზის ხელმძღვანელი. 1975–1986 წლებში იყო თბილისის მთავარი ფსიქიატრი. 1982–1989 წლებში კი რესპუბლიკის მთავარი ნარკოლოგი. მიღებული აქვს საქართველოს უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელი 1976 წელს.

ჯილდოები
1998 - ღირსების ორდენი
1986 - ხალხთა მეგობრობის ორდენი
1986 - საქართველოს დამსახურებული ექიმი
პაატა სურგულაძე

პაატა სურგულაძე (დ. 9 აპრილი, 1958, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი, ისტორიის აკადემიური დოქტორი.

ბიოგრაფია
1980 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი, 1983 წელს ასპირანტურა.

1983-1984 წლებში იყო სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის სტაჟიორი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საქართველოს ისტორიის კათედრის უმცროსი და უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1987-1992 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტის დეკანის მოადგილე. 1989-1995 წლებში იყო საქართველოს ახალგაზრდა ისტორიკოსთა ასოციაციის პრეზიდენტი. 1990-1991 წლებში საქართველოს პარლამენტის დემოკრატიული აღმშენებლობისა და პოლიტოლოგიის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1992-1994 წლებში საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ისტორიისა და ეთნოგრაფიის სამეცნიერო ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1992-1995 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საქართველოს ისტორიის კათედრის დოქტორანტი, საქართველოს მოქალაქეთა კავშირის სამდივნოს პოლიტიკური დეპარტამენტის ხელმძღვანელი და სათათბიროსთან არსებული ბალტიისპირეთის, შავი ზღვის ქვეყნებისა და დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის კომისიის თავმჯდომარე. 1995-1996 წლებში დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის სახელმწიფო ბიუროს სახელმწიფო მრჩეველი. 1996 წლიდან იყო საქართველოს პარლამენტის მუდმივი წარმომადგენელი დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის საპარლამენტო ასამბლეაში, გენერალური მდივნის მოადგილე. სამეცნიერო ინტერესების სფეროს წარმოადგენს საქართველოს, სამხრეთ კავკასიის, ირანის, რუსეთის, ახლო აღმოსავლეთის ახალი და თანამედროვე ისტორიის საკითხები. არის 40-მდე სამეცნიერო ნაშრომისა და წიგნის ავტორი და თანაავტორი, მათ შორის: „საქართველოს ისტორია“ (1991, თანაავტორი), „ეროვნული კულტურის კერა“ (1988), „ქართული პარლამენტის სათავეებთან“ (1991), „ირანის ისლამური რესპუბლიკა“ (1990). არის საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პრემიისა და მედლის (1974) და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ახალგაზრდა მეცნიერებათა პრემიის (1986) ლაურეატი. პაატა სურგულაძე 40-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის ავტორია.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „თანამედროვე ისლამური სახელმწიფო: თეორია და პრაქტიკა, ირანის ისლამური რესპუბლიკის მაგალითზე“, დაიცვა 1985 წელს.
გიორგი ქუფარაშვილი

გიორგი ქუფარაშვილი — ქართველი სამხედრო პირი, თადარიგის ვიცე-პოლკოვნიკი, უკრაინის შეიარაღებული ძალების მოხალისე მებრძოლი.

საქართველოს შეიარაღებულ ძალებში ირიცხებოდა 1992 წლიდან. მოგვიანებით მსახურობდა კოჯორში მდებარე სპეცდანიშნულების ძალების ბაზაზე. 1999 წლიდან მაიორი ქუფარაშვილი ხელმძღვანელობდა პირველ საერთაშორისო სამშვიდობო მისიას საქართველოს სამხედრო ისტორიაში — ქართულ ქვედანაყოფს „კოსოვოს ძალების“ შემადგენლობაში. მომდევნო წლებში იყო ეროვნული სასწავლო ცენტრ „კრწანისის“ აღმასრულებელი ოფიცერი. მონაწილეობდა რუსეთ-საქართველოს ომში (2008).

საქართველოს შეიარაღებული ძალებიდან დათხოვნის შემდეგ, 2014 წელს მოხალისედ გაემგზავრა უკრაინაში. მონაწილეობდა ბატალიონ „აზოვის“ ჩამოყალიბებაში და ქალაქ მარიუპოლის დაცვაში. 2016 წლის აპრილში ქუფარაშვილმა დააარსა პოლკოვნიკ ევგენი კონოვალცის სახელობის სერჟანტთა სკოლა და მას 2017 წლის ნოემბრამდე ხელმძღვანელობდა. 2022 წელს რუსეთის უკრაინაში შეჭრის დროს აქტიურად მონაწილეობდა მარიუპოლის დაცვაში. მძიმედ დაიჭრა 2022 წლის მარტის ბოლოს.
პეტრე ნასყიდაშვილი

პეტრე ნასყიდაშვილი (დ. 27 ნოემბერი, 1928, ვალე — გ. 2014) — ქართველი მეცნიერი, სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა კანდიდატი (1956), სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა დოქტორი (1976), პროფესორი (1977).

ბიოგრაფია
1952 წელს დაამთავრა საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის აგრონომიული ფაკულტეტი; საქართველოს სასოფლო სამეურნეო ინსტიტუტის ასპირანტურა სელექცია — მწთესლეობის სპეციალობით 1955 წელს.

1952–2006 წლებში იყო საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის ასპირანტი, სელექცია — მეთესლეობის კათედრის ლაბორანტი, დოცენტი, აგრონომიული ფაკულტეტის დეკანი, გენეტიკისა და სელექცია — მეთესლეობის კათედრის გამგე და ამ კათედრის პროფესორი, პრორექტორი სასწავლო დარგში; 1995-2006 წლებში საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სელექციური მიღწევების გამოცდისა და დაცვის კომისიის თავმჯდომარე, შემდეგ ინსპექციის უფროსი; 2007-2010 წლებში საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის აგროტექნოლოგიის დეპარტამენტის მთავარი კონსულტანტი. 2008 წლიდან საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის გენეტიკური რესურსების საკოორდინაციო ცენტრის ხელმძღვანელი, აკადემიური დეპარტამენტის მთავარი ექსპერტი. 2005 წელს იუნესკოს გადაწყვეტილების შესაბამისად, მეცნიერების ისტორიის საქართველოს საზოგადოებამ დააჯილდოვა მედლით და პრემიით; საქართველოს ერის წინაშე გაწეული დიდი ღვაწლისთვის და მეცნიერების განვითარებაში შეტანილი განსაკუთრებული წვლილისთვის, დაჯილდოებულია საქართველოს საპატრიარქოს სიგელით (2007); ხორბლის სელექციაში დიდი მიღწევებისთვის, ხორბლის და სიმინდის გაუმჯობესების ცენტრის მიერ დაჯილდოებულია დიპლომით და სამკერდე ნიშნით (2008); არჩეულ იქნა გორის სუხიშვილის სახელობის უნივერსიტეტის საპატიო პროფესორად (2008); მიენიჭა ლეონარდე დეკაპრელევიჩის აკადემიური სახელობითი პრემია (2011); ნიკილოზ ვავილოვის სახელობის მედალი (2012). გამოქვეყნებული აქვს 675-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომი ქართულ (501), რუსულ (140) და ინგლისურ (34) ენებზე, მათ შორის 15 მონოგრაფია, 16 სახელმძღვანელო, 23 მეთოდური მითითება და მეთოდური დამუშავება, 10-ზე მეტი ღონისძიება — რეკომენდაცია და 19 ჯიშისა და ჰიბრიდის ავტორი.

ორგანიზაციის წევრი
აგრარული განათლების საერთაშორისო აკადემია, აკადემიკოსი (2000-)
საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია, აკადემიკოსი (1996-)
საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემია, წევრ–კორესპონდენტი (1990-1996)
საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემია, აკადემიკოსი (1996-2014)
ფაზისის მეცნიერებათა აკადემია, აკადემიკოსი (2003-)

ჯილდოები
1997 — ღირსების ორდენი
1990 — საქართველოს სახელმწიფო პრემია
1987 — ახალციხის საპატიო მოქალაქე
1985 — საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე
1980 — საპატიო ნიშნის ორდენი
ირინე ნაჭყებია

ირინე ნაჭყებია (დ. 19 ნოემბერი, 1956, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, მეცნიერი, მთარგმნელი, პედაგოგი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი.

ბიოგრაფია
1977 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტი ეკონომიკური გეოგრაფიის სპეციალობით. 1977-1983 წლებში ეკონომიკური გეოგრაფიის კათედრაზე გაიარა ასპირანტურის კურსი.

1982-1983 წლებში მუშაობდა ეკონომიკური გეოგრაფიის კათედრაზე უმცროს მეცნიერ-თანამშრომლად. 1983 წლიდან მუშაობს გიორგი წერეთლის სახელობის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტში, ჯერ სამეცნიერო ინფორმაციის, შემდეგ ახლო აღმოსავლეთის ქვეყნების ახალი და უახლესი ისტორიის განყოფილებაში. 1996 წლიდან თანამშრომლობს საფრანგეთის სამეცნიერო კვლევის ნაციონალური ცენტრის „ირანული სამყაროს“ კვლევით პროგრამებში. 1996-2002 წლებში სამეცნიერო მივლინების დროს, პარიზის არქივებსა და ბიბლიოთეკებში მოიძია დღემდე უცნობი მასალები 1804-1810 წლების საფრანგეთ-ირანის დიპლომატიურ ურთიერთობებსა და მასში საქართველოს მნიშვნელობის შესახებ. 2001-2003 წლებში მონაწილეობდა -ის გაერთიანებული საერთაშორისო ჯგუფის სამეცნიერიო პროექტში — თბილისი საუკუნეში: ისტორია, კულტურა. 1991-1999 წლებში ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას, კითხულობდა ლექციებს თბილსიის აზიისა და აფრიკის ინსტიტუტსა და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტზე. გამოქვეყნებული აქვს სამეცნიერო ნაშრომები.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ამედე ჟობერის ნაშრომი მოგზაურობა სომხეთსა და სპარსეთში 1805-1806 წლებში, როგორც წყარო საუკუნის დასაწყისის მახლობელი აღმოსავლეთის ქვეყნების ისტორიისათვის“, დაიცვა 1990 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „საფრანგეთ-ირანის დიპლომატიური ურთიერთობა 1804-1810 წლებში (ფრანგული წყაროებისა და საარქივო მასალის მიხედვით)“, დაიცვა 2003 წელს.
გრიგოლ მამამთავრიშვილი

გრიგოლ მამამთავრიშვილი (დ. 10 აპრილი, 1953, თბილისი) — ქართველი ექიმი და მეცნიერი, ქირურგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი.

ბიოგრაფია
1977 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი.

1977–1978 წლებში იყო თბილისის ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიის ინსტიტუტის კლინიკური ორდინატორი. 1978–1980 წლებში მიზნობრივი ორდინატურის კურსი გაიარა მოსკოვში, საკავშირო კლინიკურ და ექსპერიმენტულ სამეცნიერო–კვლევით ინსტიტუტში, 1983 წელს დაამთავრა ამავე ინსტიტუტში მიზნობრივი ასპირანტურა. 1984 წელს მუშაობდა თბილისის ექსპერიმენტული და კლინიკური ქირურგიის ინსტიტუტის გასტრო–ენტეროლოგიურ განყოფილებაში უფროს ლაბორანტად, 1994 წლიდან უფროს მეცნიერ–თანამშრომლად. 1987–1991 წლებში კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით, მივლინებული იყო საკავშირო–სამეცნიერო ქირურგიის ცენტრის ღვიძლის, სანაღვლე გზების და პანკრეასის ქირურგიის განყოფილებაში. ავტორია 32 სამეცნიერო ნაშრომისა, რომლებიც ეხება ჰეპატოლოგიისა და გასტროენტეროლოგიის საკითხებს. ეწევა პედაგოგიურ მოღვაწეობას ქირურგიის სპეციალობით სამედიცინო ინსტიტუტ — „მედიკოსში“, სამეცნიერო–პრაქტიკულ მუშაობას–პედიატრიის ინსტიტუტში.

საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ქრონიკული ჰეპატიტის ქირურგიული მკურნალობის ასპექტები“, დაიცვა 1988 წელს.
ალექსანდრე შავერზაშვილი

ალექსანდრე შავერზაშვილი (დ. 8 ივლისი, 1919, თბილისი — გ. 2003) — ქართველი კომპოზიტორი, პედაგოგი და ხელოვნებათმცოდნე.

ბიოგრაფია
1944 წელს დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია.

1947 წლიდან ასწავლიდა კომპოზიციას თბილისის ცენტრალურ მუსიკალურ ათწლედში, 1955 წლიდან თეორიულ საგნებს; 1952 წლიდან ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის პედაგოგი; 1951 წლიდან ხელოვნებათმცოდნეობის კანდიდატი; შექმნილი აქვს: ოპერები „მარინე“ (1954), „ოიდიპოს მეფე“ (1964), „ახალი ნაპირებისაკენ“, სამი საფორტეპიანო ტრიო (1952, 1968, 1979), საფორტეპიანო კვინტეტი, ორი სიმებიანი კვარტეტი, სონატა ვიოლონჩელოსათვის (1970), ორი საფორტეპიანო კონცერტი, ვოკალურ–სიმფონიური ციკლი „ხმა იდუმალი“ (1977, ნ. ბარათაშვილის ლექსებზე), სამი სიმფონია(1945, 1962, 1976), სიმფონიური სურათი „მტკვარი“ (1958), სიმფონიური პოემები — „ლენინელები“ (1968), „მცირე მიწა“ (1980), კანტატები, ოპერეტები, მცირე ფორმის ვოკალური და ინსტრუმენტული ნაწარმოებები; ხელოვნებათმცოდნეობის კანდიდატი.

საკანდიდატო დისერტაცია დაიცვა 1951 წელს.

ორგანიზაციის წევრი
საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტია, წევრი (1946-19??)
საქართველოს კომპოზიტორთა კავშირი, წევრი

ჯილდოები
1999 — ღირსების ორდენი
1982 — საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი
1979 — აფხაზეთის ასსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე
1961 — საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე
საპატიო ნიშნის ორდენი