iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კოვბოი

კოვბოი (, – ძროხა, – ბიჭი) — მწყემსი, რომელიც უვლის რქოსან საქონელს დასავლეთ აშშ-ის რანჩოებზე. ტრადიციულად, ის ცხენზეა ამხედრებული და ხშირად ასრულებს რანჩოსთან დაკავშირებულ საქმიანობას. ისტორიული ამერიკელი კოვბოი საუკუნის ბოლოს წარმოიშვა, ჩრდილოეთ მექსიკისათვის ტრადიციული ვაკეროსგან და სულ მალე იქცა განსაკუთრებული მნიშვნელობისა და ლეგენდების ფიგურად. კოვბოის ქვეტიპია ვრანგლერი, რომელიც ცხენის დახმარებით მსხვილფეხა რქოსან საქონელს უვლის. გარდა რანჩოზე საქმიანობისა, ზოგიერთი კოვბოი როდეოში მონაწილეობის მისაღებადაც მუშაობს. ნაკლებ დადასტურებულია, მაგრამ საუკუნის ბოლოს ჩანს კოვგირლიც , რომლებსაც თავიანთი მიღწევებისთვის დიდ პატივს მიაგებდნენ. საქონლის მომვლელები ასევე ჩანან მსოფლიოს მრავალ სხვა ადგილას, განსაკუთრებით სამხრეთ ამერიკასა და ავსტრალიაში, რომლებიც კოვბოების მსგავს მოვალეობას ასრულებენ ოღონდ თავიანთი ქვეყნების ტრადიციების შესაბამისად.

კოვბოის ღრმა ისტორიული ფესვები აქვს, რომელიც მიემართება ესპანეთისა და ამერიკის უძველეს ევროპელ მოსახლეებისკენ. საუკუნეთა განმავლობაში, სხვაობამ რელიეფში, კლიმატსა და საქონლის მოვლის მრავალი კულტურის სხვადასხვანაირმა ტრადიციებმა წარმოშვა აღწურვილობის, სამოსისა და ცხოველთა მოპყრობის რამდენიმე განსხვავებული სტილი. თანამედროვე მსოფლიოს მორგებულ მუდამ პრაქტიკულ კოვბოისთან ერთად რამდენადმე შეიცვალა მათი აღჭურვილობა და ტექნიკა, თუმცა დღემდე დაცულია მრავალი კლასიკური ტრადიცია.
ზღუდრის წმინდა გიორგის ეკლესია

ზღუდრის წმინდა გიორგის ეკლესია — ეკლესია ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზღუდერში. მდებარეობს სოფლის სამხრეთით 200 მეტრზე. სტილისტური ნიშნებით თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.

ეკლესია დარბაზულია (4,3 3,2 მ), ნაგებია რიყისა და ქვიშაქვის შერეული წყობით. შიგნიდან თაღოვანი, გარედან ქვიშაქვის არქიტრავით გადახურული შესასვლელი სამხრეთითაა. ნახევარწრიულ აფსიდში ორი მაღალი ნახევარწრიული ნიშია. დარბაზის კამაროვანი გადახურვა გრძივი და დასავლეთ კედლების პილასტრებზე (ჩრდილოეთით) და კრონშტეინებზე (სამხრეთით) გადაყვანილ საბჯენ თაღებს ეყრდნობოდა. სამხრეთ ფასადზე შესასვლელის არქიტრავზე მოგვიანებით ჯვარი ამოუკვეთიათ.
ზღუდრის წმინდა კვირიკეს ეკლესია

ზღუდრის წმინდა კვირიკეს ეკლესია — ეკლესია ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზღუდერში. მდებარეობს სოფლის განაპირას, სამხრეთ-დასავლეთით, შემაღლებულ ადგილზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.

ეკლესია დარბაზულია (3,8 5,8 მ), ნაგებია ქვიშაქვითა და რიყის ქვით, ფასადებზე გამოყენებულია შირიმის მოზრდილი ქვებიც. სწორკუთხა შესასვლელი დასავლეთითაა. შემორჩენილია კარის ღიობის გადასახური ხის ძელების კვალი. ოდნავ დეფორმირებული ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე ფართო და მაღალი სარკმელია (გარეთ მკვეთრად ვიწროვდება), ხოლო მის ორივე მხარეს, იატაკიდან იწყება ღრმა სწორკუთხა ნიშები. მარჯვენა ნიშის ზემოთ, კედლის სისქეში ქვედა ნიშთან დაკავშირებული ტრაპეციული ნიშია. აფსიდის სარკმლის ქვემოთ, კედელზე სატრაპეზო ყოფილა (შეინიშნება კვალი). საკურთხეველი გადახურულია დამრეცი კონქით, რომელიც დასრულებულია ნახევრადელიფსური თაღით. თაღი ქვიშაქვის მარტივი პროფილის კრონშტეინებს ეყრდნობა. საკურთხეველი უშუალოდ ერწყმის დარბაზის გრძივ კედლებს. დასავლეთით სწორკუთხა სარკმელია. დასავლეთის ფასადზე, შესასვლელის ზემოთ კარის ღიობის სიგანის თაღოვანი ნიშია. აღმოსავლეთ ფასადის ქვედა ნაწილი ჟანგისფერი ქვებითაა ნაწყობი. ეკლესიის ფასადები თაროსებრი ლავგარდნით იყო დასრულებული.
გაუჩო

გაუჩო — ტერმინი, რომლითაც მოიხსენიებენ სამხრეთ ამერიკის პამპასებში, გრან-ჩაკოსა და პატაგონიის ველებზე მაცხოვრებლებს. ისინი ძირითადად განაწილებულნი არიან სამხრეთ ბრაზილიის, არგენტინის, ურუგვაის, პარაგვაის, აღმოსავლეთ და სამხრეთ ბოლივიისა და სამხრეთ ჩილეს ტერიტორიებზე. ბრაზილიაში, გაუჩოები რიუ-გრანდი-დუ-სულის შტატის ძირითად გენეტიკურ შტოს წარმოადგენენ.

გაუჩო ჩრდილოამერიკული კოვბოის დაახლოებით ეკვივალენტურია. სიტყვა „კოვბოის“ მსგავსად, ჩილეურ ტერმინ უასოს, კუბურ გუახიროს, ვენესუელურ და კოლუმბიურ ლიანეროს ან მექსიკურ ჩაროს უფრო მეტი დატვირთვა საუკუნეში ჰქონდა, ვიდრე დღეს. გაუჩოები ძირითადად სასოფლო არეალების მოსახლეები არიან, რომლებიც საქონელს უვლიან და ნადირობენ, რაც მათი ძირითადი ეკონომიკური საქმიანობაა.

ტერმინის წარმოშობასთან დაკავშირებით რამდენიმე კონფლიქტური ჰიპოთეზა არსებობს. ის შესაძლოა მომდინარეობდეს მაპუჩეს სიტყვა კაუჩოსგან (მაწანწალა) ან კეჩუას სიტყვა უაჩუსგან (ობოლი), რომელმაც ამერიკულ ესპანურსა და ბრაზილიურ პორტუგალიურში განსხვავებული სიტყვა გაუჩო წარმოშვა. ტერმინის გამოყენება წერილობით წყაროებში პირველად არგენტინის მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების წლებშია (1816) დაფიქსირებული.
მაიკ შინოდა

მაიკლ კენჯი „მაიკ“ შინოდა (დ. 11 თებერვალი, 1977) — ამერიკელი მუსიკოსი, პროდიუსერი და შემსრულებელი. ის უფრო მეტად ცნობილია, როგორც ჯგუფ ლინკინ პარკის რეპერი, ვოკალისტი კომპოზიტორი, გიტარისტი და კლავიშისტი.

შინოდა ასევე არის სოლო რეპერი მისსავე ჩამოყალიბებულ ჯგუფში . ის აგრეთვე არის ამ ჯგუფების ყდების დიზაინერი, პროდიუსერი და ხმის მიქსის ავტორი.
ვერა დრეიკი

ვერა დრეიკი — რეჟისორ მაიკ ლის 2004 წლის მხატვრული ფილმი.

სიუჟეტი
ფილმის მოქმედება 1950 წელს მიმდინარეობს.. ფილმი ეხება შუახნის მუშათა კლასის წარმომადგენლი, ვერა დრეიკის ცხოვრებას, რომელიც ქალებს არასასურველი ორსულობის შემთხვევაში არალეგალურად ეხმარება. დრეიკი დახმარებაში ფულს არ იღებს, რადგან მას თავად აქვს გადატანილი იგივე პრობლემა ახალგაზრდობაში.

როლებში
იმელდა სტაუნტონი - ვერა დრეიკი
რიჩარდ გრეჰემი - ჯორჯი
ედი მარსანი - რეგი
ანა კევინი - ნელი
სალი ჰოკინსი - სუზანი
ჯიმ ბროუდბენტი - მოსამართლე

ჯილდოები
ფილმი დასახელებული იყო ოსკარის სამ ნომინაციაზე: საუკეთესო ფილმი, საუკეთესო ორიგინალური სცენარი და საუკეთესო მსახიობი ქალი. ის ასევე წარდგენილი იყო ოქროს გლობუსის ჯილდოზე დრამაში შესრულებული ქალის საუკეთესო როლისთვის.

საუკეთესო რეჟისორი: მაიკ ლი
საუკეთესო მსახიობი ქალი: იმელდა სტაუნტონი
საუკეთესო კოსტუმების დიზაინი: ჟაკლინ დურანი

ვენეციის კინოფესტივალი
ოქროს ლომი
ვოლპის თასი: იმელდა სტაუნტონი
კოატლიკუე

კოატლიკუე  — „ის გველის კაბაშია“; ასევე კოატლანტონანი. აცტეკების მითოლოგიაში მიწისა და ცეცხლის ქალღმერთი. მასში ერთდროულად თავმოყრილია სიცოცხლის დასაწყისი და დასასრული.

კოატლიკუე ღმერთ უიცილოპოჩტლის დედაა. მითის თანახმად, კოატლიკუე ძველი მზის ქვრივი იყო და ცხოვრობდა თავის ვაჟებთან, სენცონუიცნაუასთან („სამხრეთის 400 ვარსკვლავი“), და ქალიშვილ კოიოლჰაუკისთან, მთვარის ქალღმერთთან. ბავშვების დაბადების შემდეგ კოატლიკუემ უმანკოების ფიცი დადო და ყოველდღე ადიოდა მთა კოატეპეკზე („გველის მთა“), რომელიც ქალაქ ტოლანის მახლობლად იყო, რათა ტაძარში მსხვერპლი გაეღო. ერთხელაც მთის მწვერვალზე მასთან ციდან ჩამოვარდა კოლიბრის ბუმბულების გროვა, რომელიც მან ქვედანატის ქამრის ქვეშ დამალა, რის შემდეგაც გროვა გაურკვევლად გაქრა. მალე კოატლიკუე მიხვდა, რომ დაფეხმძიმდა. როდესაც ეს გაიგეს, მისი შვილები გაცოფდნენ, ხოლო ქალიშვილმა ძმები წააქეზა, რომ თავისი თავის შემარცხვენელი დედა მოეკლათ. კოატლიკუეს საშვილოსნოში მყოფმა ბავშვმა დაიფიცა, რომ დედას დაიცავდა. როდესაც მკვლელები მთას მიუახლოვდნენ, ახალდაბადებული უიცილოპოჩტლი თავს დაესხა ძმებს და გააქცია ისინი, კოიოლჰაუკის კი თავი მოჰკვეთა და ცაში აისროლა, სადაც ის მთვარედ გადაიქცა.

ამგვარად, კოატლიკუე — მიწის განსახიერებაა, რომლიდანაც ყოველდღე ამოდის მზე (უიცილოპოჩტლი), მთვარისა და ვარსკვლავების დამარცხების შემდეგ. კოატლიკუე ერთდროულად სიკვდილის ქალღმერთიცაა, რადგან მიწა შთანთქავს ყველაფერ ცოცხალს. კოატლიკუე მიწის ქვეშ ცხოვრობდა და ყვავილების მფარველად ითვლებოდა. ზოგჯერ მას უწოდებდნენ ჰოლოტლისა და კეცალკოატლის დედას.

კოატლიკუეს ყველაზე ცნობილი ქანდაკება ნაპოვნია 1790 წელს მეხიკოში, მოიცავს ადამიანურ და ზოომორფულ მახასიათებლებს და მიწის ქალღმერთს მთელ თავის დიდებასა და სიძლიერეში გამოსახავს. ქალღმერთის სახეს ორი გველის თავი ქმნის, ან გველის ფორმის სისხლის ორი ნაკადი. ქანდაკების ტანსაცმელი შედგება ადამიანების მოჭრილი ხელებისა და გულებისგან, ქამრის ბალთას წარმოადგენს თავის ქალა, რომელიც სიმბოლურად გამოხატავს იმას, რომ სიკვდილის შემდეგ ყველა ადამიანი მიწაში მოხვდება. ქვედატანს ქმნიან გველები, რომლებსაც ქვესკნელის სამეფოში შეუძლიათ შეღწევა. ქალღმერთის ხელებსა და ფეხებს ამკობს ძლიერი ფრჩხილები, რომლებიც არწივისას ჰგავს და რომლების მეშვეობითაც კოატლიკუე საფლავებს თხრის. მკერდი გამოსახულია მოშვებულად, რადგანაც ის ბავშვებს კვებავდა. მიუხედავად იმისა, რომ კოატლიკუე ქალი-ღვთაებაა, მას მამაკაცური თვისებები აქვს. მამაკაცის საწყისი მასში გამოსახულია არწივით, ქალის საწყისი კი — გველით. ამ გაგებით ის გამოხატავს ფრთიანი გველის, კეცალკოატლის, მდედრობით პარალელს.
მოსიმბოა-და-პრაია

მოსიმბოა-და-პრაია — პორტი ჩრდილოეთ მოზამბიკში, მდებარეობს ინდოეთის ოკეანის სანაპიროზე, კაბუ-დელგადუს პროვინციაში. იგი წარმოადგენს სასაზღვრო პუნქტს ტანზანიასთან და მიეკუთვნება მოსიმბოა-და-პრაიას რაიონს.

ეკონომიკა
მისი ეკონომიკა ძირითადად ეყრდნობა თევზჭერასა და ხე-ტყის დამზადებას.

ისტორია
ქალაქი ცნობილი იყო კოლონიურ პერიოდში მისი პორტით, რომელიც ემსახურებოდა საექსპორტო ბაზარს და ასევე იმით, რომ მისი საშუალებით ადვილი იყო ტანზანიასთან და ჩრდილოეთთან დაკავშირება. პორტუგალიელების არმიას აქ ეყენა თავისი ბაზა დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლის განმავლობაში. სამოქალაქო ომის დროს იგი წარმოადგენდა ცენტრს დევნილებისა და თავდაცვისათვის. ბევრი ადამიანი აქ 1992 წელს სამშვიდობო შეთანხმების მიღწევის შემდეგ ხელახლა დასახლდა.

დემოგრაფია
ჩიკაგო (2002 წლის ფილმი)

ჩიკაგო — 2002 წლის მუსიკალური ფილმი. ფილმს საფუძვლად უდევს ამავე სახელწოდების მიუზიკლი. მოქმედება ვითარდება ჩიკაგოში, მეოცე საუკუნის 20-იან წლებში, ჯაზის ეპოქაში.

სიუჟეტი
მოქმედება ვითარდება 1920-იანი წლების შუაში. როქსი ჰარტი ქოროს მოცეკვავეა. ის ამოსზე არის დაქორწინებული, მაგრამ რომანი აქვს ფრედთან, რომელიც პირდება, რომ ვარსკვლავად აქცევს. როქსი მიხვდება, რომ ფრედი ატყუებს და მოკლავს მას, რის გამოც ციხეში ჩასვამენ. ის ციხეში შეხვდება ველმა კელის, ვოდევილების სექსუალურ ვარსკვლავს, რომელიც ციხეში სასჯელს იხდის დისა და ქმრის, ერთმანეთის საყვარლების, მკვლელობისთვის. ციხის ზედამხედველი მამა მორტონი ველმას აკავშირებს ადვოკატ ბილი ფლინთან. ფლინი ველმას სკანდალური პრესისთვის პოპულარულად აქცევს. როქსი სთხოვს ქმარს, მანაც დაიქირავოს ფლინი. ფლინის დახმარებით მალე როქსის ისტორიაც პოპულარული ხდება. როქსი და ველმა გათავისუფლდებიან და ერთად დგამენ შოუს.

როლებში
რენე ზელვეგერი — როქსი ჰარტი
კათრინ ზიტა-ჯონზი — ველმა კელი
რიჩარდ გირი — ბილი ფლინი
ქუინ ლატიფა — მატრონ მორტონი
ჯონ ს. რეილი — ამოს ჰარტი
ლუსი ლიუ — დორის პარკერი
კრისტინ ბარანსკი — მერი სანშაინი

ჯილდოები
ფილმმა მიიღო 6 ოსკარი და 1969 წლის შემდეგ გახდა პირველი მუსიკალური ფილმი, რომელმაც მიიღო ოსკარი საუკეთესო ფილმისთვის.

ოსკარი
საუკეთესო ფილმი
საუკეთესო მსახიობი ქალი მეორეხარისხოვან როლში: კეტრინ ზეტა ჯონსი
საუკეთესო მხატვრული გაფორმება: ჯონ მირი
კოსტუმების საუკეთესო დიზაინი: კოლინ ეტვუდი
საუკეთესო მონტაჟი: მარტინ უოლში
ხმის საუკეთესო შერევა: მაიკლ მინკლერი, დომინიკ ტაველა, დავიდ ლი

ოქროს გლობუსის ჯილდოები
საუკეთესო მიუზიკლი ან კომედია
საუკეთესო მსახიობი კაცი მიუზიკლსა ან კომედიაში: რიჩარდ გირი
საუკეთესო მსახიობი ქალი მიუზიკლსა ან კომედიაში: რენე ზელვეგერი

საუკეთესო მსახიობი ქალი მეორეხარისხოვან როლში: კეტრინ ზეტა-ჯონსი
საუკეთესო ხმა: მაიკლ მინკლერი, დომინიკ ტაველა, დავიდ ლი
ტონატიუ

ტონატიუ ( — სიტყვა-სიტყვით „მზე“) — აცტეკების მითოლოგიაში ცისა და მზის ღმერთი, მეომრების ღმერთი. მართავს მე-5, ახლანდელ, ერას.

სხვა სახელები: კუაუტემოკი — „დაბლა მიმართული არწივი“, პილცინტეკუტლი — „ახალგაზრდა ბატონი“, ტოტეკი — „ჩვენი წინამძღოლი“, ჰიპილი — „ფირუზის უფლისწული“.

გამოისახებოდა წითელსახიანი, მოგიზგიზე თმების მქონე ყმაწვილის სახით, უფრო ხშირად მჯდომიარედ, ზურგზე მზის დისკით ან ნახევარდისკით. ძალების მხარდასაჭერად და ახალგაზრდობის შესანახად ტონატიუს ყოველდღე უნდა მიეღო მსხვერპლის სისხლი, წინააღმდეგ შემთხვევაში ღამით, ქვესკნელში მოგზაურობისას ის შეიძლება მომკვდარიყო. ამიტომაც ყოველდღე მის გზას წინ უძღოდნენ მსხვერპლად შეწირული ადამიანებისა და ბრძოლებში დაღუპული მებრძოლების სულები.

აცტეკების აზრით, სამყარომ რამდენიმე ერა გადალახა, რომლების დროსაც მზე სხვადასხვა ღმერთი იყო. ამჟამინდელ, მეხუთე ერაში მზე არის ტონატიუ, ერას კი ეწოდება „ოთხი მიწისძვრა“.

მზის წარმოქმნასთან დაკავშირებულ აცტეკების მითებს შორის ყველაზე გავრცელებულია შემდეგი მითი. სამყაროს შექმნის შემდეგ ღმერთები შეიკრიბნენ, რათა გადაეწყვიტათ, თუ რომელი მათგანი გახდებოდა მზის ღმერთი. მათ დაანთეს კოცონი, სადაც უნდა ჩამხტარიყო რჩეული. მაგრამ ყველა ღმერთს ეშინოდა საშიში სიცხის. საბოლოოდ, ნანაუაცინი, რომელიც საშინლად იყო დაავადებული, ცეცხლში ჩახტა, მას თან მიჰყვა ტეკისტეკატლი, რომელმაც მანამდე სამჯერ სცადა ცეცხლში ჩახტომა, მაგრამ აუტანელი სიცხე მას უკან დახევას აიძულებდა. ნანაუატლი მზე გახდა, ტეკისტეკატლი — მთვარე, ღმერთი კი — მეცტლი. თავდაპირველად მთვარე ისევე კაშკაშებდა, როგორც მზე, სანამ ამით გაღიზიანებულმა ერთ-ერთმა ღმერთმა მას კურდღელი არ ესროლა. ამის შემდეგ მეცტლი გამოისახება შავი დისკის ან წყლის ჭურჭლის სახით, რომელზეც კურდღელია. ტონატიუ — „მებრძოლი არწივების“ კავშირის მფარველია, მისი სიმბოლოა — არწივი. ტონატიუს კულტი აცტეკურ საზოგადოებაში ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი იყო.
კოატლიკუეს ქანდაკება

კოატლიკუეს ქანდაკება — ანდეზიტისგან გაკეთებული ქანდაკება 2,7 მ სიმაღლით, ითვლება აცტეკების ქალღმერთ კოატლიკუეს („ის გველის კაბაშია“) გამოსახულებად. ამჟამად ინახება ანთროპოლოგიის ეროვნულ მუზეუმში, მეხიკოში. ქანდაკების ფუძეში არის რელიეფი ღმერთ ტლალტეკუტლის („მიწის მბრძანებელი“) გამოსახულებით.

ქანდაკება იპოვეს მეხიკოს მთავარ მოედანზე გათხრების დროს, 1790 წლის 13 აგვისტოს. 17 დეკემბერს მისგან არც თუ ისე შორს აღმოაჩინეს მზის ქვა (რომელსაც შეცდომით აცტეკების კალენდარს უწოდებენ). აღმოჩენას იკვლევდა ადგილობრივი მეცნიერი ანტონიო დე ლეონ ი გამა, რომელსაც ეს ქანდაკება შეცდომით ეგონა ღმერთ ტეოიამიკის გამოსახულება. კრეოლებსა და ევროპელებს ქანდაკება ეგონათ უაზრო და საშინელი ურჩხული, როდესაც ადგილობრივმა ინდიელებმა მას თაყვანისცემა დაუწყეს, ქანდაკებას ყვავილებით რთავდნენ და მის წინ სანთლებს დებდნენ. ასეთი ქმედებები რომ აეცილებინათ თავიდან, ქანდაკება მეხიკოს ნაციონალური ავტონომიური მუზეუმის ბაღში დამარხეს, რომ არავის ენახა.

1803 წელს ქანდაკება ამოთხარეს, რათა ალექსანდრ ფონ გუმბოლდტს ჩაეხატა ის და ასლი გაეკეთებინა. შემდეგ ის კვლავ დამარხეს. ხელმეორედ ის ამოთხარეს 1823 წელს კოლექციონერ უილიამ ბულოკის თხოვნით, რომელმაც მისი ასლი გააკეთა და მომავალ წელს გამოფინა ლონდონში..

არსებობს მსგავსი ქანდაკება, რომელიც იპოვეს 1933 წელს და ცნობილია, როგორც იოლოტლიკუე („მისი კაბა — გულია“). ის თითქმის ზუსტად იმეორებს კოატლიკუეს, მაგრამ აცვია არა გველებისგან, არამედ ადამიანის გულებისგან გაკეთებული კაბა. ცნობილია ასევე მსგავსი ქანდაკების (არ რამდენიმე ქანდაკების) ორი ნატეხი, რაც საშუალებას იძლევა ვიმსჯელოთ, რომ ასეთი ქანდაკებების მთელი სერია არსებობდა.
იარე ზღვარზე

იარე ზღვარზე — 2005 წლის ფილმი. ფილმი ასახავს ქანთრის მომღერალ ჯონი კეშის ცხოვრებას, კერძოდ მის ადრეულ კარიერასა და რომანს ჯუნ კარტერთან.

ჯილდოები
ფილმი ასევე ოსკარის სამ ნომინაციაში იყო წარდგენილი. ჯუნ კარტერის როლის შესრულებისთვის რიზ უიზერსპუნმა 8 სხვადასხვა ჯილდო მიიღო, მათ შორის ოსკარის, ოქროს გლობუსისა და ბაფტას ჯილდოები.

ფილმმა მიიღო:

ოსკარი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის: რიზ უიზერსპუნი
ოქროს გლობუსი საუკეთესო მიუზიკლისა ან კომედიისთვის
ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის მიუზიკლსა ან კომედიაში: ხოაკინ ფენიქსი
ოქროს გლობუსი საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მიუზიკლსა ან კომედიაში: რიზ უიზერსპუნი
ბაფტა საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მთავარ როლში: რიზ უიზერსპუნი
ზღუდრის წმინდა სტეფანეს ეკლესია

ზღუდრის წმინდა სტეფანეს ეკლესია — ეკლესია ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზღუდერში. მდებარეობს სოფლის სამხრეთით დაახლოებით 300 მეტრზე, კლდოვან ფერდობზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით.

ეკლესია დარბაზულია (5,1 3,1 მ), ნაგებია ქეიშაქვისა და რიყის ქვის შერეული წყობით. წყობა ირეგულარულია. ერთადერთი შესასვლელი სამხრეთით ყოფილა. შებრტყელებულ ნახევარწრიულ აფსიდში შემორჩენილია სარკმლის ძირის კვალი და ერთი სწორკუთხა ნიში. აღმოსავლეთ ფასადის ქვედა ნაწილში მოზრდილი ჟანგისფერი ქვების წყობით ცოკოლის მსგავსი შრეა. კედლები დასრულებული იყო თაროსებრი ლავგარდნით.
ომეტეოტლი

ომეტეოტლი (ორი ღმერთი) — სახელი, რომელიც ზოგჯერ გამოიყენება ომეტეკუტლისა და ომესიუატლის (ასევე ცნობილნი არიან სახელებით ტონაკატეკუტლი და ტონაკასიუატლი) წყვილის აღსანიშნად აცტეკების მითოლოგიაში. ასეთი ღვთაებების არსებობა და თვითონ ამ სიტყვის მნიშვნელობა სადავო საკითხია მესოამერიკის რელიგიების მკვლევარებს შორის.

განსაზღვრა
მიგელ ლეონ-პოტილა სახელ „ომეტეოტლს“ ინტერპრეტირებს, როგორც „ორობითობის მბრძანებელს“ და ამტკიცებს, რომ ომეტეოტლი აცტეკების უზენაესი ღვთაება-შემოქმედი იყო და რომ აცტეკებს ის წარმოედგინათ, როგორც ორმაგი ბუნების მისტიური არსის მქონე ღვთაება. მისი ვერსიით, ომეტეოტლი — აბსტრაქტული ღვთაებაა, რაც ხსნის მასზე დოკუმენტური მოხსენიებების სიმწირესა და აცტეკებში მისი კულტის არსებობის მტკიცებულებების არარსებობას. ლეონ-პორტილას არგუმენტები მეტწილად მიღებულია მესოამერიკული რელიგიების მკვლევრების მიერ.

რიჩარდ ჰალი (1992), ეწინააღმდეგება, რომ არ არსებობდნენ ცალკეულე ღვთაებები „ომეტეოტლი“, „ომეტეკუტლი“ ან „ომესიუატლი“, და რომ ამ სახელების ინტერპრეტირება უნდა მოხდეს არა ფუძე „“-ს („ორი“) გამოყენებით, არამედ — „“-ს („ძვალი“). ის თვლის, რომ ომეტეკუტლი ტონაკატეკუტლისა და მიკტლანტეკუტლის მეორე სახელია, რადგანაც ეს ღმერთები დაკავშირებულნი არიან მკვდარი ძვლებით ადამიანების შექმნასთან. ის აღნიშნავს, რომ ლეონ-პორტილას მიერ გამოყენებული ხუთი წყაროდან, არც ერთი არ შეიცავს პირდაპირ კავშირს ორობითობის ღმერთთან.
ვიკი კრისტინა ბარსელონა

ვიკი კრისტინა ბარსელონა — ვუდი ალენის 2008 წლის რომანტიკული კომედია.

სიუჟეტი
ფილმი გადმოსცემს ორი ამერიკელი ქალის, შავგრემანი ვიკისა და ქერა ქრისტინას ისტორიას, რომლებიც ზაფხულს ბარსელონაში ატარებენ. ისინი გაიცნობენ მსახიობ მამაკაცს, რომელსაც ორივე მათგანი მოეწონება და ახლახან დასცილდა ცოლს, თუმცა მაინც ვერ ელევა მას.

როლებში
სკარლეტ იოჰანსონი - კრისტინა
რებეკა ჰოლი - ვიკი
ხავიერ ბარდემი - ხუან ანტონიო გონსალო
პენელოპე კრუსი - მარია ელენა
კრის მესინა - დუგი
პატრისია კლარკსონი - ჯუდი ნეში
კევინ დანი - მარკ ნეში

ჯილდოები
ფილმი 28 სხვადასხვა ჯილდოზე იყო ნომინირებული, საიდანაც მიიღო 21. მათ შორის ოქროს გლობუსი საუკეთესო მიუზიკლისა ან კომედიისთვის. პენელოპა კრუზმა მიიღო ოსკარისა და ბაფტას ჯილდოები ქალის მეორეხარისხოვანი როლის საუკეთესო შესრულებისთვის.
ლავალიეხას დეპარტამენტი

ლავალიეხას დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. დედაქალაქია მინასი. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ტრეინტა-ი-ტრესის დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით — როჩის დეპარტამენტი, სამხრეთით — კანელონესისა და მალდონადოს, დასავლეთით კი ფლორიდის დეპარტამენტები.

სახელი ეწოდა ბრიგადირ ხუან ანტონიო ლავალიეხას პატივსაცემად, რომელიც ურუგვაის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში განსაკუთრებით გამოირჩეოდა სამხედრო და პოლიტიკური ქმედებებით.

შეიქმნა 1837 წლის 16 ივნისს, სერო-ლარგოსა და მალდონადოს დეპარტამენტების გარკვეულ ტერიტორიაზე.

2011 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 58 815 ადამიანს შეადგენს.

დეპარტამენტის რუკა
მალდონადოს დეპარტამენტი

მალდონადოს დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია მალდონადო. ფართობი 4 793 კმ², მოსახლეობა 161 571 ადამიანი (2011 წ).

აღმოსავლეთით ესაზღვრება როჩის დეპარტამენტი, ჩრდილოეთით და ჩრდილო-დასავლეთით — ლავალიეხას, დასავლეთით კი კანელონესის დეპარტამენტები. მალოდნადოს ტერიტორიაზე მდებარეობს ურუგვაის უმაღლესი მთა სერო-კათედრალი.

დეპარტამენტის რუკა
მონტევიდეოს დეპარტამენტი

მონტევიდეოს დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. ფართობის მხრივ ყველაზე პატარაა ქვეყანაში, თუმცა მოსახლეობით პირველი. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს ურუგვაის დედაქალაქი მონტევიდეო. მიუხედავად იმისა, რომ ტერიტორიის უდიდეს ნაწილს სწორედ დედაქალაქი იკავებს, მაინც არსებობს პატარა ქალაქები, რომლებიც დღემდე არ არიან მონტევიდეოსთან შერწყმულნი და მის თანამგზავრებს წარმოადგენენ.

2011 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 1 319 108 ადამიანს შეადგენს, სადიანაც სოფლის მოსახლეობა 14 026-ია.
ეკლესია მარიამწმინდა

ეკლესია მარიამწმინდა — ეკლესია ქარელის მუნიციპალიტეტის სოფელ თრეხვში. მდებარეობს სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით დაახლოებით 400 მეტრის მანძილზე, გზის პირას, სასაფლაოზე. სტილისტური ნიშნებით თარიღდება ფეოდალური ხანის გარდამავალი პერიოდით.

ეკლესია დარბაზულია (8,6 5,3 მ), ნაგებია ნატეხი ქვიშაქვით, აფსიდის კუთხეები, კარ-სარკმლების წირთხლები შირიმის ქვით არის ამოყვანილი. ხის ძელებით გადახურული შესასვლელი სამხრეთითაა. აფსიდის ქვედა ნაწილი, თითქმის მთელ პერიმეტრზე, ნალისებრია, ხოლო ზემოთ (დაახლოებით 1 მეტრის სიმაღლიდან) თანდათან ნახევარწრიულ მოხაზულობაში გადადის. აფსიდის კუთხეებს (ქვემო ნაწილში) და მის გადახურვას გვიანი შეკეთების კვალი ეტყობა. აფსიდის ღერძზე და დასავლეთ კედელში ბრტყლად დაწყობილი ქვიშაქვის ფილებით გადახურული თითო სარკმელია. ეკლესიის ეზოს გარს ერტყა დიდი ქვიშაქვის ლოდებით ნაწყობი დაბალი გალავანი.
პაისანდუს დეპარტამენტი

პაისანდუს დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია პაისანდუ. ფართობი 13 922 კმ², მოსახლეობა 113 124 ადამიანი (2011 წ). ჩრდილოეთით ესაზღვრება სალტოს დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით — ტაკუარემბოს, სამხრეთით კი რიო-ნეგროს დეპარტამენტი. დასავლეთით, არგენტინისგან გამოჰყოფს მდინარე ურუგვაი.

სახელწოდების წარმომავლობა საკამათოა, თუმცა ჩარუას ენას წააგავს.

1816 წლის 27 იანვარს, ურუგვაის პირველი რესპუბლიკა ექვს დეპარტამენტად დაიყო. მომდევნო წელს შეიქმნა კიდევ ორი დეპარტამენტი; ამ დროისთვის, პაისანდუ მდინარე რიო-ნეგროს ჩრდილოეთით მდებარე მთელ ტერიტორიას იკავებდა, რომელიც რამდენიმე თანამედროვე დეპარტამანტს მოიცავდა.

ეკონომიკის ძირითადი ბაზისია სოფლის მეურნეობა.

დეპარტამენტის რუკა
რიო-ნეგროს დეპარტამენტი

რიო-ნეგროს დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია ფრაი-ბენტოსი. ფართობი 9 282 კმ², მოსახლეობა 54 765 ადამიანი (2011 წ). ჩრდილოეთით ესაზღვრება პაისანდუს დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით — ტაკუარემბოს დეპარტამენტი, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — დურასნოს, სამხრეთით კი სორიანოს დეპარტამენტი. დასავლეთიდან, მდინარე ურუგვაი არგენტინისგან გამოჰყოფს.

შეიქმნა 1868 წელს, როდესაც გამოეყო პაისანდუს დეპარტამენტს.

ეკონომიკა
დეპარტამენტის დასავლეთ ნაწილში, ინდუსტრიის ძირითადი წყაროა სოფლის მეურნეობა, ძირითადად მიწათმოქმედება. აღმოსავლეთ ნაწილში, ვრცელ საძოვრებზე მოშენებული ჰყავთ ცხვარი და მსხვილფეხა რქოსანი საქონელი, რასაც დიდი წვლილი შეაქვს დეპარტამენტის ეკონომიკაში.

ბოლო დროს პოპულარული ხდება ტურიზმი, განსაკუთრებით ცხელი წყაროების გამო.

დეპარტამენტის რუკა
რივერის დეპარტამენტი

რივერის დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში. დედაქალაქია რივერა. ფართობი 9 370 კმ², მოსახლეობა 103 493 ადამიანი (2011 წ). ჩრდილოეთიდან და აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება ბრაზილია, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — სერო-ლარგოს დეპარტამენტი, სამხრეთით — ტაკუარემბოს და ჩრდილო-დასავლეთით — სალტოს დეპარტამენტი. შეიქმნა 1884 წელს.

დეპარტამენტში კლიმატი სუბტროპიკულია; ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი დაახლოებით 1500 მმ-ს შეადგენს.

დეპარტამენტის რუკა
როჩის დეპარტამენტი

როჩის დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია როჩა. დასავლეთით ესაზღვრება მალდონადოს დეპარტამენტი, ჩრდილო-დასავლეთით — ლავალიეხას დეპარტამენტი, ჩრდილოეთით — ტრენტა-ი-ტრიესის დეპარტამენტი, ჩრდილო-აღმოსავლეთით კი მერინის ლაგუნაზე გაივლის ბრაზილიასთან საზღვარი. როჩა ცნობილია საზღვაო კურორტებით.

როჩა შეიქმნა 1880 წელს, როდესაც ის გამოეყო მალდონადოს დეპარტამენტს.

2011 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 68 088 ადამიანს შეადგენს.

დეპარტამენტის რუკა
სალტოს დეპარტამენტი

სალტოს დეპარტამენტი — დეპარტამენტი ურუგვაიში. მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. დედაქალაქია სალტო. ფართობი 14 163 კმ², მოსახლეობა 124 878 ადამიანი (2011 წ). ჩრდილოეთით ესაზღვრება არტიგასის დეპარტამენტი, სამხრერთით — პაისანდუს დეპარტამენტი, აღმოსავლეთით — რივერისა და ტაკუარემბოს დეპარტამენტები, დასავლეთით კი ჩამოუდის მდინარე ურუგვაი, რომელზეც გაივლის საზღვარი არგენტინასთან.

სალტო შეიქმნა 1884 წლის 1 ოქტომბერს, როდესაც ის არტიგასის დეპარტამენტს გამოეყო.

დეპარტამენტის რუკა