iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
კოლეტი

კოლეტი, ნამდვილი სახელი: გაბრიელ სიდონი (; დ. 28 იანვარი, 1873 — გ. 3 აგვისტო, 1954) — ფრანგი ნოველისტი.

ბიოგრაფია
კოლეტი (გაბრიელ სიდონი) დაიბადა 1873 წლის 28 იანვარს იონაში, საფრანგეთი. მისი პირველი წიგნები ავტობიოგრაფიულ ხასიათს ატარებს: „კლოდინი სკოლაში“, „კლოდინი პარიზში“, „კლოდინი თხოვდება“, „ლოდინი მიდის“. ამ რომანებში კოლეტი თავისი ცხოვრების სხვადასხვა ეტაპს აღწერს. მწერალ ქალს განსაკუთრებით ემარჯვებოდა ფსიქოლოგიური ანალიზი და სათქმელს უჩვეულო სიფაქიზით გადმოსცემს. პირველ რომანებს თავისი ქმრის, ვილის გვარით აქვეყნებდა. ქმართან გაცილების შემდეგ იგი მსახიობობას იწყებს, გამოდის მიუზიკგოლებში. 1913 წლიდან კი მთლიანად ლიტერატურულ მოღვაწეობას მისდევს და ყველა წიგნს კოლეტის ფსევდონიმით ბეჭდავს. მისი რომანების ძირითადი თემებია — სიყვარული, ქალის მდგომარეობა, მისი ემანსიპაცია, განთავისუფლება ბურჟუაზიული ცრურწმენებისაგან: „შერი“, „შერის დასასრული“, „მოხეტიალე ქალი“, „მიუზიკჰოლში“ და სხვა. ბუნების, სოფლისა და ცხოველთა სამყაროს მოტრფიალე კოლეტი დიდი ოსტატობითა და სიყვარულით გვიხატავს ბუნების სილამაზეს, ცხოველთა ცხოვრებას: „მხეცების დიალოგი“, „სიდო“, „კატა“, „მშვიდობა ცხოველებს შორის“. ლირიკული დღიური „მწუხრის ვარსკვლავი“ მიეძღვნა საფრანგეთის „წინააღმდეგობის“ მოძრაობას. კოლეტი დიდი პოპულარობით სარგებლობდა. არჩეულ იქნა ბელგიის სამეფო აკადემიისა და გონკურების აკადემიის წევრად. ლიტერატურული დამსახურებისთვის მიენიჭა საპატიო ლეგიონის ორდენი.

კოლეტი გარდაიცვალა 1954 წლის 3 აგვისტოს პარიზში, საფრანგეთი.
იონის დეპარტამენტი

იონა — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ოვერნში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
იონას ფართობია 7427 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 333,221 ადამიანს შეადგენს და მას 67-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 45 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. იონას მმართველია ჟან-მარი როლანი.
კოტ-დ’არმორი

კოტ-დ’არმორი — დეპარტამენტი საფრანგეთის დასავლეთ ნაწილში, ბრეტანიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
იონას ფართობია 6878 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 542,373 ადამიანს შეადგენს და მას 43-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 79 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. კოტ-დ’არმორის მმართველია კლოდ ლებრეტონი.
ფინისტერი

ფინისტერი — დეპარტამენტი საფრანგეთის დასავლეთ ნაწილში, ბრეტანიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ფინისტერის ფართობია 6733 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 886,500 ადამიანს შეადგენს და მას 24-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 131 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ფინისტერის მმართველია პიერ მეილი.
ილი და ვილენი

ილი და ვილენი — დეპარტამენტი საფრანგეთის დასავლეთ ნაწილში, ბრეტანიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ილი და ვილენის ფართობია 6775 კმ². 2003 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 903,400 ადამიანს შეადგენს და მას 23-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 1233 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ილი და ვილენის მმართველია ჟან-ლუი ტურენი.
ოსერი (საფეხბურთო კლუბი)

საფეხბურთო კლუბი ოსერი — ფრანგული საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ოსერიდან, ბურგუნდია, დაარსდა 1905 წელს. 1980 წლიდან კლუბი გამოდის საფრანგეთის უმაღლეს დივიზიონში, საფრანგეთის ლიგა 1-ში. კლუბს ერთხელ აქვს მოგებული უმაღლესი დივიზიონი — 1995–96 წლების სეზონში.

მიღწევები
საფრანგეთის ლიგა 1: 1995–96
საფრანგეთის ლიგა 2: 1979–80, 2023–24
საფრანგეთის თასის მფლობელი: 1993–94, 1995–96, 2002–03, 2004–05
საფრანგეთის თასის ფინალისტი: 1978–79, 2014–15
მორბიანი

ილი და ვილენი — დეპარტამენტი საფრანგეთის დასავლეთ ნაწილში, ბრეტანიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
მორბიანის ფართობია 6823 კმ². 2003 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 643,873 ადამიანს შეადგენს და მას 32-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 94 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. მორბიანის მმართველია ჟოზეფ კერერი.
კავშირი სახალხო მოძრაობისათვის

კავშირი სახალხო მოძრაობისათვის — ლიბერალურ-კონსერვატიული პარტია საფრანგეთში. დაარსდა 2002 წელს საპრეზიდენტო არჩევნების წინ იმისათვის, რომ მხარი დაეჭირა ჟაკ შირაკის კანდიდატურისთვის. არის მემარჯვენე პარტია.

პოლიტიკური ორიენტაცია: აქტიური საგარეო პოლიტიკა, კონსერვატიზმი, რეგიონების განვითარების სტიმულირება, ინტეგრაცია ევროკავშირში
შერის დეპარტამენტი

შერი — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ცენტრიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
შერის ფართობია 7235 კმ². 2003 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 314,428 ადამიანს შეადგენს და მას 70-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 43 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. შერის მმართველია ალან რაფეშტაინი.
ერი და ლუარი

ერი და ლუარი — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ცენტრიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ერი და ლუარის ფართობია 5,880 კმ². 2003 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 415,000 ადამიანს შეადგენს და მას 71-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 43 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. დეპარტამენტის მმართველი არის ალბერ დე მონტგოლფიერი.
საფრანგეთის მემარცხენე რადიკალური პარტია

საფრანგეთის მემარცხენე რადიკალური პარტია - სოციალ-ლიბერალური და სოციალ-დემოკრატიული ორიენტაციის პოლიტიკური პარტია საფრანგეთში. მას მხარდაჭერა აქვს ძირითადად მოსახლეობის საშუალო ფენებში.

პარტია მმართველია მხოლოდ ორ დეპარტამენტში: ჩრდილოეთ კორსიკასა და ტარნი და გარონაში.

პარტიის ხელმძღვანელია ჟან მიშელ ბაილე, ხოლო გენერალური მდივანია ელისაბედ ბოიე.
ენდრი

ენდრი — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ცენტრიში.

ისტორია
იგი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ენდრის ფართობია 6791 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 231,139 ადამიანს შეადგენს და მას 81-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 34 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ენდრის მმართველია ლუის პინტონი.
ახალი ცენტრი

ახალი ცენტრი , ან ევროპის სოციალ-ლიბერალური პარტია - ფრანგული პოლიტიკური გაერთიანება. შეიქმნა ფრანგული დემოკრატიული კავშირის წევრების მიერ 2007 წლის 29 მაისს. პარტია მხარს უჭერს პრეზიდენტ ნიკოლა სარკოზის და გეგმავს საპრეზიდენტო უმრავლესობაში გაერთიანებას. პარტიის ლიდერია ერვე მორენი - თავდაცვის მინისტრი და ფრანგული დემოკრატიული კავშირის ყოფილი ფრაქციის ლიდერი ეროვნულ კრებაში.

დღესდღეობით პარტია წარმოდგენილია:
ეროვნული კრება - 22 ადგილი (577-დან)
სენატი - 11 ადგილი (343-დან)
ევროპარლამენტი - 3 ადგილი (72-დან)
აკვიატება

აკვიატება, ანუ ობსესია ან აკვიატებული იდეა — ფსიქოპათოლოგიის ერთ-ერთი ხშირი სიმპტომი. მაგალითად, იგი ახასიათებს ობსესიურ კომპულსიურ აშლილობას (ოკა). ამ დროს ადამიანი შეპყრობილია ამა თუ იმ იდეით, რომლის უგულებელყოფასაც იგი ვერ ახერხებს მიუხედავად იმისა რომ ეს იდეა ან აზრი შეიძლება უადგილო იყოს და ხშირი.

არსებობს სხვადასხვა კატეგორიის აკვიატებები: სისუფთავის, სიმეტრიის, და ასე შემდეგ.

აკვიატების მიერ ჩამოყალიბებული შფოთის და ნერვიულობის გასანეიტრალებლად ადამიანი იყენებს მოქმედებებს, რომლებიც ასევე აკვიატებული ხდება და მათ კომპულსია ეწოდებათ (ლათ. ). ეს მოქმედებები შეიძლება პირდაპირ კავშირში არ იყვნენ აკვიატებულ იდეასთან და ამიტომ ზედაპირზე დამკვირვებელს შეიძლება გაუჭირდეს ამ კავშირის დამყარება. მაგრამ, უფრო ღრმა დაკვირვების შედეგად ასეთი კავშირი ყოველთვის არსებობს.

მკურნალობა ამ სახის დაავადებების ხდება მედიკამენტური და ფსიქოტერაპევტული მკურნალობის კომბინაციით. ხშირად გამოიყენება ეგრეთ წოდებული ანტიდეპრესანტული საშუალებები, მაგრამ უფრო მაღალ დოზებში ვიდრე ეს დეპრესის მკურნალობისას ხდება. მკურნალობის შედეგებს 8-კვირა და მეტი შეიძლება დასჭირდეს და უნდა ჩატარდეს ექსპერტი ფსიქიატრის მიერ.
იონა

იონა შეიძლება იყოს:

პიროვნებები
იონა — ქართლის ეპის­კო­პო­სი საუკუნის 20-იან წლებში;
იონა — საქართველოს ეგზარქოსი 1821–1832 წლებში;
იონა — ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის არქიეპისკოპოსი, სრულიად ამერიკისა და კანადის მიტროპოლიტი;
იონა გედევანიშვილი — ქართველი საეკლესიო მოღვაწე, მოგზაური და მწერალი;
იონა ვაკელი — ქართველი მწერალი და დრამატურგი;
იონა მეუნარგია — ქართველი მწერალი, კრიტიკოსი, პუბლიცისტი;
იონა წინასწარმეტყველი — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი;
იონა ხელაშვილი — ქართველი ბერი, მწიგნობარი, თეოლოგი, ფილოსოფოსი, მკვლევარი.

ტოპონიმები
იონა — დეპარტამენტი საფრანგეთში.
ქვენობანი (ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი)

ქვენობანი — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ქვენობანი, ბასილეთი, ბუკნარი). მდებარეობს მდინარე გუბაზეულის მარცხნივ, ზღვის დონიდან 120 მ., ჩოხატაურიდან 10 კმ., ოზურგეთიდან 25 კმ. სოფელში არის საჯარო სკოლა და საბავშვო ბაღი.

ისტორია
ქვენოუბანი შედიოდა ბასილეთის სასოფლო საზოგადოებაში. 1897 წელს მოქმედებდა სამრევლო სკოლა. საბჭოთა პერიოდში გავრცელებული იყო მეჩაიეობა.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 669 ადამიანი.

ცნობილი ადამიანები
სოფელში დაიბადა ენათმეცნიერი სერგი ჟღენტი, ასევე ფილოსოფოსი მოსე გოგიბერიძე. ქვენობანშივე არის მისი სახლ-მუზეუმი.
ენდრი და ლუარა

ენდრი და ლუარა — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ცენტრიში.

ისტორია
ენდრი და ლუარა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ენდრი და ლუარას ფართობია 6127 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 554,003 ადამიანს შეადგენს და მას 41-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 90 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ენდრი და ლუარას მმართველია კლოდ პუარონი.
ლუარე

ლუარე — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ცენტრიში.

ისტორია
ლუარე არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ლუარეს ფართობია 6775 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 618,126 ადამიანს შეადგენს და მას 35-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 91 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ლუარეს მმართველია ერიკ დოლი.
ლუარი და შერი

ლუარი და შერი — დეპარტამენტი საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში, ცენტრიში.

ისტორია
ლუარი და შერი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ლუარი და შერის ფართობია 6343 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 314,968 ადამიანს შეადგენს და მას 69-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 50 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ლუარი და შერის მმართველია მორის ლერუა.
ცენტრალური მასივი

ცენტრალური მასივი — მთათა სისტემა საფრანგეთში, რომელიც ქვეყნის ტერიტორიის ერთ მეოთხედს იკავებს, ვრცელდება საფრანგეთის ცენტრალურ ნაწილში. უმაღლესი წერტილია პიუი-დე-სანსი — 1885 მეტრი ზღვის დონიდან. იგი ევროპის ჰერცინული მთათა სისტემებისაგან გამოირჩევა სიმაღლით და რთული გეოლოგიური აგებულებით. ეს მხარე ქვეყნის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ტურისტული რეგიონია. სწორედ აქედან იღებს სათავეს საფრანგეთის უგრძესი მდინარე ლუარა. ალპებისა და იურის მთებისაგან მას გამოჰყობს მდინარეების რონისა და სენის ხეობები.
პარიზის აუზი

პარიზის აუზი , ჩრდილოეთ საფრანგეთის დაბლობი — გორაკ-ბორცვიანი ვაკე საფრანგეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, მოიცავს ქვეყნის უდიდეს ნაწილს. ზღვის დონიდან მდებარეობს 100—150 მ. სიმაღლეზე.

პარიზის აუზის ცენტრში მდებარეობს ქალაქი პარიზი, საიდანაც ვაკე თანდათან მაღლდება არდენებისკენ, ვოგეზებისკენ, ცენტრალური მასივისა და არმორიკის მასივისკენ.

პარიზის აუზში მიედინება მრავალი წყალუხვი მდინარე, მათ შორისაა მდინარე სენის აუზი. პარიზის ვაკეზე ზომიერი ზღვის კლიმატის ტიპია გავრცელებულ, ივლისის საშუალო ტემპერატურაა — 18°, იანვრისა — 3°, წლის მანძილზე მოდის 500—700 მმ ნალექი.
პიერ გასკანი

პიერ გასკანი (; დ. 13 მარტი, 1916 — გ. 20 თებერვალი, 1997) — ფრანგი ნოველისტი, დრამატურგი, ჟურნალისტი.

ბიოგრაფია
პიერ გასკანი (პიერ ფურნიე) დაიბადა 1916 წლის 13 მარტს ქალაქ პარიზში, საფრანგეთი. ომამდე ბევრი სხვადასხვა ხელობა გამოიცვალა. ომის დროს ტყვედ ჩავარდა და კონცენტრაციულ ბანაკში დიდხანს იტანჯა, რაც შემდეგ თავის ნაწარმოებებში აღწერა.

პირველი ნაწარმოები გამოსცა 1949 წელს. ეს იყო ნოველათა კრებული „ავეჯი“. მოთხრობამ „კვდრების ხანა“ 1953 წელს გონკურის პრემია მიიღო. სხვა მოთხრობებიდან აღსანიშნავია „მხეცები“, „ქალები“, „მზიური ქვეყნები“.

რომანებიდან აღსანიშნავია „მარცვალი“, „ქუჩის ბალახი“, „ცოცხალი ქვიშა“.

გასკანის რეპორტაჟები „ღია ჩინეთი“, „მოგზაურობა ცოცხლეთან“ საინტერესოდ, ლაღად არის დაწერილი და რთულ თანამედროვე პრობლემებს ეხება.

პიერ გასკანი გარდაიცვალა 1997 წლის 20 თებერვალს, ლონ-ლე-სონეში, საფრანგეთში.
ლანსი (საფეხბურთო კლუბი)

საფეხბურთო კლუბი ლანსი — საფრანგეთის საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ლანსიდან, დაარსდა 1906 წელს. კლუბს ერთხელ, 1998 წელს აქვს მოგებული საფრანგეთის უმაღლესი საფეხბურთო დივიზიონი 1. სამჯერ არის გასული საფრანგეთის თასის ფინალში.

ჯილდოები
საფრანგეთის ჩემპიონი: 1998
საფრანგეთის თასის ფინალისტი: 1948, 1975, 1998
ლიგის თასის მფლობელი (1) : 1994, 1999
ინტერტოტოს თასის გამარჯვებული: 2005, 2007
საფრანგეთის ეროვნული ემბლემა

საფრანგეთის ემბლემა — ამჟამინდელი გერბი არის ქვეყნის სიმბოლო 1953 წლიდან, თუმცა მას არ აქვს რაიმე იურიდიული სტატუსი, როგორც ოფიციალურ გერბს. იგი თავდაპირველად გამოჩნდა ფრანგულ პასპორტზე, შემდეგ კი, 1912 წელს, საფრანგეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა დაიწყო მისი გამოყენება, როგორც სიმბოლოსი, დიპლომატიურ და საკონსულოს მისიებისთვის.

ისტორია
იულიან ტუვიმი

იულიან ტუვიმი (; დ. 13 სექტემბერი, 1894, ლოძი, პოლონეთი – გ. 27 დეკემბერი, 1953, ზაკოპანე, პოლონეთი), პოლონელი პოეტი, პოლონეთის სრ-ის სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1951). 1916-18 წლებში სწავლობდა ვარშავის უნივერსიტეტი იურიდიულ და ფილოსოფიურ ფაკულტეტებზე. ნაწარმოებებს აქვეყნებდა 1913 წლიდან. იყო ერთ-ერთი დამაარსებელი პოეტურ ჯგუფ "სკამადრის", რომელიც იცავდა "ყოველდღიურობის პოეზიას" და ილაშქრებდა "ახალგაზრდა პოლონეთის" ტრადიციების წინააღმდეგ. თავდაპირველად ტუვიმმა განიცადა ფრანგი სიმბოლისტებისა და უოლტ უიტმენის გავლენა. ეკუთვნის ლექსთა კრებულები "ვდარაჯობ ღმერთს" (1918), "ბოშური ბიბლია..." (1933), "მოგიზგიზე არსი" (1936) და სხვა. ტუვიმმა პოეზიაში შემოიყვანა ლირიკული გმირი – თანამედროვე ქალაქის მკვიდრი, დანერგა სასაუბრო მეტყველება, რითაც დემოკრატიული ხასიათი შესძინა თავის ლექსებს. მეორე მსოფლიო ომის დროს (1939-1945) ანტიფაშისტურ მოღვაწეობას ეწეოდა ემიგრაციაში. 1946 წელს დაბრუნდა სამშობლოში. განახლებულ პოლონეთს მიუძღვნა ლირიკული ეპიკური პოემა "პოლონეთის ყვავილები" (1949, დაუმთავრებელი გამოცემა). ტუვიმმა თარგმნა ვეფხისტყაოსნის პროლოგი ორი რედაქციით (" ", 1952, 45).
კაცი კაცისთვის მგელია

კაცი კაცისთვის მგელია — 1923 წლის ქართული ფილმი, გადაღებული რეჟისორ ივანე პერესტიანის მიერ. ფილმი არ შენახულა.

სიუჟეტი
უცხოეთის დაზვერვა საბჭოთა კავშირის ტერიტორიაზე ჯაშუშური ორგანიზაციის ჩამოყალიბებას ცდილობს. მათ საქმიანობას უშიშროების ორგანოები გამოავლენენ და მტერს უვნებელყოფენ.

როლებში
ივანე პერესტიანი (კარტერი – პოლიციის აგენტი)
ვ. ჯამგაროვა (ბარონესა ფუქსი)
ტატიანა მაქსიმოვა (ტატიანა ალექსევნა)
ვლადიმერ მაქსიმოვი (კრაევი – მფრინავი)
არდენის დეპარტამენტი

არდენი — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, შამპან-არდენში.

ისტორია
არდენი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს. ამ ტერიტორიაზე პირველ და მეორე მსოფლიო ომში მნიშვნელოვანი ბრძოლები იმართებოდა, მათგან აღსანიშნავია 1914 წლის არდენის ოპერაცია.

გეოგრაფია
არდენის ფართობია 5229 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 290,130 ადამიანს შეადგენს და მას 75-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 55 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. არდენის მმართველია ბენუა იური.
მამის მკვლელი

მამის მკვლელი — 1923 წლის ქართული ფილმი, გადაღებული რეჟისორ ამო ბეკ-ნაზაროვის მიერ, ალექსანდრე ყაზბეგის ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით.

სიუჟეტი
ნუნუს და იაგოს ერთმანეთი უყვართ, მაგრამ ცოლიანი ჩაფარი გირგოლა ქალის ხელში ჩაგდებას ცდილობს. გირგოლა იაგოს დააბეზღებს, უმიზეზოდ დააჭერინებს, ნუნუს იძულებით მიათხოვებს თავის გონებაჩლუნგ ძმას, ქალს დაიმარტოხელებს და გააუპატიურებს. ნუნუ მდინარეში გადავარდება, მაგრამ იაგოს მეგობრები გადაარჩენენ, ციხიდან გაქცეულ იაგოს და მის მეგობრებს გირგოლა დუქანში მიუხტება და ჩაფრებს ჩაახოცინებს. ის ნუნუს მოხუც მამასაც მოკლავს და დანაშაულს ქალს გადააბრალებს. ნუნუს სამარცხვინო ბოძზე გააკრავენ, შემდეგ კი გადაასახლებენ, გატანჯული ქალი კატორღაში დაიღუპება.

როლებში
ვასილ არაბიძე — ონისე
ბეჟანოვა — მარია
ნატო ვაჩნაძე — ნუნუ
ვანო სარაჯიშვილი — იაგო
კოტე ანდრონიკაშვილი — კობა
აკაკი ვასაძე — გირგოლა
ნიკო გვარაძე — ნინია
ზაქარია ბერიშვილი — გლახო
ჩუტა ერისთავი-ჟღენტი — ნუნუს დედა
პავლე ესიკოვსკი — კაზაკი
ვალერიან გუნია — ნიკალა

გადაღება
ამო ბეკ-ნაზაროვმა თავად დაწერა სცენარი და მოთხრობის შინაარსს დაამატა რამდენიმე ეპიზოდი, რომლებშიც ხაზი გაუსვა რუსეთის იმპერიაში ხალხთა ჩაგვრას.
ობის დეპარტამენტი

ობი — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, შამპან-არდენში.

ისტორია
ობი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ობის ფართობია 6004 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 292,131 ადამიანს შეადგენს და მას 74-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 49 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ობის მმართველია ფილიპ ადნო.
ზემო მარნა

ზემო მარნა — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, შამპან-არდენში.

ისტორია
ზემო მარნა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ზემო მარნას ფართობია 6211 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 194,873 ადამიანს შეადგენს და მას 87-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 31 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ზემო მარნას მმართველია ბრუნო სიდო.
მარნა

მარნა — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, შამპან-არდენში.

ისტორია
მარნა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
მარნას ფართობია 8162 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 565,229 ადამიანს შეადგენს და მას 38-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 69 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. მარნას მმართველია რენე-პოლ სავარი.
სამხრეთი კორსიკა

სამხრეთი კორსიკა — საფრანგეთის დეპარტამენტი ხმელთაშუა ზღვაში, კუნძულ კორსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში.

გეოგრაფია
სამხრეთი კორსიკას ფართობია 4014 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 118,593 ადამიანს შეადგენს და მას 99-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 30 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. სამხრეთი კორსიკას მმართველია ჟან-ჟაკ პანუნზი.
ჩრდილოეთი კორსიკა

ჩრდილოეთი კორსიკა — საფრანგეთის დეპარტამენტი ხმელთაშუა ზღვაში, კუნძულ კორსიკის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში.

გეოგრაფია
ჩრდილოეთი კორსიკას ფართობია 4666 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 141,603 ადამიანს შეადგენს და მას 93-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 30 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ჩრდილოეთი კორსიკას მმართველია პოლ ჟაკობი.
დუს დეპარტამენტი

დუ — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ფრანშ-კონტეში.

ისტორია
დუ არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
დუს ფართობია 5234 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 499,062 ადამიანს შეადგენს და მას 51-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 49 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. დუს მმართველია კლოდ ჟანერო.
ზემო სონა

ზემო სონა — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ფრანშ-კონტეში.

ისტორია
ზემო სონა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ზემო სონას ფართობია 5360 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 229,732 ადამიანს შეადგენს და მას 82-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 43 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ზემო სონას მმართველია ივ კრატინერი.
პოლ ვიალარი

პოლ ვიალარი (; დ. 18 სექტემბერი, 1898 - გ. 8 იანვარი, 1996) — ფრანგი მწერალი, დრამატურგი.

ბიოგრაფია
დაიბადა 1898 წლის 18 სექტემბერს სენ-დენში. ლიტერატურას ხელი მოჰკიდა პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ: გამოაქვეყნა ლექსების კრებული და პიესები "პირველი სიყვარული" და "ადამიანები".

1939 წელს გამოსცა რომანი "ზღვის ვარდი", რომელმაც ფემინას ლიტერატურული პრემია დაიმსახურა. 1943 წელს დიდი წარმატება ხვდა წილად რომანს "დიდი მარეკი"; ამ რომანში ავტორმა ბუნებისა და ცხოველთა სამყაროს შესანიშნავ სურათებთან ერთად ფრანგული საზოგადოების ევოლუცია გვიჩვენა. თვითონ კარგი მონადირე შემდგომ რომანებში: "მონადირე", "გარეულ ცხოველთა რომანი" პირად განცდებსა და გამოცდილებას გვიხატავს. ათტომიან ციკლში "ნადირობა ადამიანებზე" ის ადამიანთა და ცხოველთა ბედის იდენტიფიკაციას ახდენს და თავის სოციოლოგიურ მრწამსს აყალიბებს. იგივე იდეაა გატარებული რვატომიან რომანში "სიკვდილი არის დასაწყისი". ვიალარის კალამს ეკუთვნის აგრეთვე " საუკუნის ფრანგული დასაწყისი". ბოლო პერიოდში ვიალარი პატარა რომანებს წერდა, როგორიცაა "მელიფტე ბიჭი", "სამყაროს სიჭაბუკე" და სხვა.
იურის დეპარტამენტი

იურის დეპარტამენტი — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ფრანშ-კონტეში.

ისტორია
იურა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
იურის დეპარტამენტის ფართობია 4999 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 250,857 ადამიანს შეადგენს და მას 79-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 50 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. იურას მმართველია ჟან რაკინი.
ბელფორის ტერიტორია

ბელფორის ტერიტორია — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ფრანშ-კონტეში.

ისტორია
ბელფორის ტერიტორია არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ბელფორის ტერიტორიის ფართობია 609 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 137,408 ადამიანს შეადგენს და მას 95-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 225 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ბელფორის ტერიტორიის მმართველია ივ აკერმანი.
ერის დეპარტამენტი

ერი — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ზემო ნორმანდიაში.

ისტორია
ერი არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ერის ფართობია 6040 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 541,054 ადამიანს შეადგენს და მას 44-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 90 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ერის მმართველია ჟან-ლუი დესტანი.
ზღვისპირა სენა

ზღვისპირა სენა — დეპარტამენტი საფრანგეთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ზემო ნორმანდიაში.

ისტორია
ზღვისპირა სენა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ზღვისპირა სენას ფართობია 6,278 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 1,243,834 ადამიანს შეადგენს და მას 12-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 198 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ზღვისპირა სენას მმართველია დიდიე მარი.
ესონა

ესონა — დეპარტამენტი საფრანგეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, ილ-დე-ფრანსში.

ისტორია
ესონა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ესონას ფართობია 1 804 კმ². 1999 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 1 198 273 ადამიანს შეადგენს და მას მე-14 ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 662 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ესონას მმართველია მიშელ ბერსონი.
ო-დე-სენა

ო-დე-სენა — დეპარტამენტი საფრანგეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, ილ-დე-ფრანსში.

ისტორია
ო-დე-სენა არის იმ 83 დეპარტამენტიდან ერთ-ერთი, რომლებიც შეიქმნა საფრანგეთის რევოლუციის დროს 1790 წლის 4 მარტს.

გეოგრაფია
ო-დე-სენა ფართობია 176 კმ². 2006 წლის მონაცემებით დეპარტამენტის მოსახლეობა 1,536,100 ადამიანს შეადგენს და მას 5-ე ადგილი უკავია, დეპარტამენტში მცხოვრებთა საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 8,705 ადამიანს.

აქ ყველაზე გავრცელებული ენაა ფრანგული. ო-დე-სენა მმართველია პატრიკ დევეჟანი.

დეპარტამენტი იყოფა 3 ოლქად, 45 კანტონად და 36 კომნად.