iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
უშანგი მარგიანი

უშანგი მარგიანი (დ. 28 იანვარი, 1994, გარდაბანი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო , სამბო), არჩილ ჩოხელის მემორიალის გამარჯვებული (2016, თბილისი, საქართველო, 90 კგ), ევროპის 2014 (მონპელიე, საფრანგეთი, 81 კგ) და 2017 (ვარშავა, პოლონეთი, 81 კგ) წლების ჩემპიონატების გამარჯვებული. ის არის ასევე სამბოში ახალგაზრდეში მსოფლიოს ჩემპიონი (2013), ევროპის ჩემპიონი (2013) და ჭაბუკებში მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი (2012).

ძირითადი შედეგები
დავით მარგოშვილი

დავით მარგოშვილი (დ. 11 აგვისტო, 1980, ახმეტა) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ევროპის გუნდური ჩემპიონატის გამარჯვებული (2003, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი, 66 კგ), მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი (2002, გუნდური; ბაზელი, შვეიცარია), ევროპის ორგზის ვიცე-ჩემპიონი ( 2001 , პარიზი, საფრანგეთი; 2003, დიუსელდორფი, გერმანია, 66 კგ), მსოფლიო თასის ორგზის გამარჯვებული (2000, 2003, თბილისი, 66კგ), სამგზის მსოფლიო თასის ვიცე-ჩემპიონი ( 2002, თბილისი, 2004, პარიზი, საფრანგეთი, 66 კგ; 2006, პარიზი, საფრანგეთი 73 კგ), ევროპის ჩემპიონი (ჭაბუკები, 1998 ; ბუქარესტი, რუმინეთი, 60 კგ). ამასთან ერთად იგი არის შეიარაღებული ძალების მსოფლიო თამაშების ბრინჯაოს პრიზიორი (1999, ზაგრები, ხორვატია, 66კგ) და 2004 წლის ათენის ოლიმპიადის მონაწილე (დამარცხდა ადგილისთვის შეხვედრაში).

ძირითადი შედეგები
გიორგი მეშვილდიშვილი

გიორგი მეშვილდიშვილი (დ. 13 მაისი, 1992, ონი) — ქართველი სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა, სუმო), 23-წლამდელებს შორის ევროპის ჩემპიონატის ვერცხლის პრიზიორი (2015, 125 კგ). სუმოში ევროპის თასის მფლობელი (2017, პოლონეთი, აბსოლუტური), სუმოში ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2014, სამოკოვო, ბულგარეთი, აბსოლუტური).

ძირითადი შედეგები
ნინო ქადაგიძე

ნინო ქადაგიძე (დ. 30 ივლისი, 1969, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი იურისტი. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე 2020 წლის 17 მარტიდან.

ბიოგრაფია
ნინო ქადაგიძე დაიბადა 1969 წლის 30 ივლისს, ქალაქ თბილისში. 1993 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი, სამართალმცოდნეობის სპეციალობით და მიენიჭა იურისტის კვალიფიკაცია.

1994-1995 წლებში იყო საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სამეურნეო სამმართველოს საუწყებო ნორმატიული აქტების სახელმწიფო რეგისტრაციის განყოფილების უფროსი კონსულტანტი. 1995-1996 წლებში კი ამავე სამინისტროს ეკონომიკური რეფორმის სამართლებრივი უზრუნველყოფის განყოფილების მთავარი კონსულტანტია. 1996-1998 წლებში იუსტიციის სამინისტროში მუშაობდა ჯერ ეკონომიკური რეფორმის სამართლებრივი უზრუნველყოფის განყოფილების მთავარი კონსულტანტად, ხოლო შემდეგ საერთაშორისო სამართლებრივი ურთიერთობის სამმართველოს უფროსის თანამდებობაზე.

1998-2000 წლებში საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საერთაშორისო სამართლებრივი ურთიერთობის დეპარტამენტის უფროსია. 2000-2002 წლებში თბილისის საოლქო სასამართლოში მუშაობს. 2002 წლიდან 2012 წლამდე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის წევრი-მოსამართლეა. 2013-2019 წლებში თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლეა.

2019 წლის 12 დეკემბერს აირჩიეს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ უვადოდ, ხოლო 19 დეკემბერს უზენაესი სასამართლოს მოადგილედ.

2020 წლის 17 მარტს აირჩიეს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარედ.
იოანე ჰალიფონტელი

იოანე ჰალიფონტელი — დომინიკანელი ბერი, საეკლესიო მოღვაწე, დიპლომატი, მწერალი. 1398 წლიდან სოლთანიეს მთავარეპისკოპოსი.

იოანე ჰალიფონტელი – საუკუნეების მიჯნაზე ახლო აღმოსავლეთსა და კავკასიაში მოღვაწეობდა. მისი მოღვაწეობის ადრეული პერიოდის შესახებ ცნობები არ შემონახულა, ცნობილია მხოლოდ ის, რომ ის დომინიკანელთა ორდენის წევრი იყო. 1377 წელს რომის პაპმა გრიგოლ -მ იგი ნახიჩევანის ეპისკოპოსად დაადგინა. ამ დროიდან იოანე ჰალიფონტელის სასულიერო და დიპლომატიური კარიერა მჭიდროდ დაუკავშირდა რეგიონსა და მის სამხედრო-პოლიტიკურ ასპარეზზე გაბატონებულ თემურლენგს.

ცხოვრება და მოღვაწეობა
1398 წელს იოანე ჰალიფონტელს თემურლენგი ელჩად ნიშნავს ვენეციასა და გენუაში. ელჩობის მიზანი თემურლენგსა და ევროპას შორის ანტიოსმალური კავშირის გაღრმავება იყო. ამ მოგზაურობის დროს იოანე რომშიც ჩასულა, სადაც პაპმა ბონიფაციუს -მ იგი სულთანიეს მთავარეპისკოპოსად დანიშნა. თემურლენგის ელჩის სტატუსით მოქმედი იოანე ჰალიფონტელი ამავდროულად აღმოსავლეთის ქვეყნებში ქრისტიანობის განმტკიცებისათვის იღვწის. 1398 წლის ელჩობისას მისი შუამდგომლობით პაპმა გამოსცა ბულა, რომელიც ინდულგენციას აძლევდა მათ, ვინც საქართველოსა და სომხეთში თემურლენგის შემოსევების შედეგად დანგრეული ეკლესიებისათვის გაიღებდა შეწირულებას.

1402 წელს, ოსმალეთის სულთან ბაიაზიდ -ის დამარცხების შემდეგ, მთავარეპისკოპოსი იოანე ისევ ევროპაშია ელჩი. ვენეციისა და გენუის შემდეგ 1403 წლის მაისში იოანე პარიზში, აქედან კი ინგლისში ჰენრიხ -სთან მიემგზავრება. თემურლენგისა და ევროპელი მონარქების მიწერ-მოწერიდან ირკვევა, რომ იოანე საკმაოდ აქტიურ როლს თამაშობდა დიპლომატიურ მოლაპარაკებებში. იოანემ დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ჰენრიხ -ზე. მან იოანეს გადასცა სარეკომენდაციო წერილები რამდენიმე ევროპელი და აზიელი მონარქისათვის წარსადგენად. მათ შორის არის საქართველოს მეფის გიორგი -ის სახელზე დაწერილი წერილიც.

მას ეკუთვნის 1404 წელს დაწერილი ნაშრომი „სამყაროს შეცნობის წიგნი“, სადაც დაცულია ცნობების საუკუნის მიწურულისა და საუკუნის დასაწყისის კავკასიის ხალხების ისტორიის შესახებ.

1410 წელს პაპმა იოანე იოანე ჰალიფონტელს სამართავად გადასცა პეკინის (ხანბალიკის) საარქიეპისკოპოსო. ამ დროიდან მის ხელში გაერთიანდა აზიის ორივე კათოლიკური საეპისკოპოსო.

 საუკუნის 20-იანი წლების დასაწყისში იოანე ჰალიფონტელი ყირიმში მოღვაწეობდა. მისი გარდაცვალების დროისა და ადგილის შესახებ ცნობები არ მოიპოვება.

იოანეს ცნობები საქართველოს შესახებ
იოანე ჰალიფონტელის „სამყაროს შეცნობის წიგნში“ წარმოჩენილია მრავალგვარი ინფორმაცია, რაც ეფუძნება ავტორის მიერ მოგზაურობებისას ნანახსა და ასევე სხვათაგან გაგონილ ამბებს.

საქართველოს შესახებ ცნობები ეხება ქვეყნის გეოგრაფიულ მდებარეობას, ბუნებას, ყოფა-ცხოვრებას, ადათ-წესებს, რელიგიურ შეხედულებებს, მათ თავისებურებებს. ასევე მიმოიხილულია ქვეყნის ტერიტორიულ–ადმინისტრაციული მოწყობა. თხზულებაში აღნიშნულია, რომ ფრანცისკანელებმა და დომინიკანელებმა იოლად მოიკიდეს ფეხი ქვეყანაში.

იოანე ჰალიფონტელის თხზულებაში საქართველოში თემურლენგის შემოსევების შესახებ დაცული ინფორმაცია პირობითად შეიძლება ორად გაიყოს. პირველი ცნობა უფრო ზოგადი ხაიათისაა. ავტორი თვლის, რომ ქართველებსა და მათ მეფეებს თავიანთი ცოდვების გამო ღვთის რისხვად დაატყდათ თემურლენგი, რომელმაც რამდენჯერმე დალაშქრა საქართველო, ააწიოკა და ტყვედ წაასხა უამრავი ხალხი და დაანგრია ეკლესია-მონასტრები.
იონას გრაიჩიუნასი

იონას გრაიჩიუნასი (; დ. 10 ივნისი, 1903, თბილისი, — გ. 1 აგვისტო, 1994, ვილნიუსი) — ლიტველი პოეტი და მთარგმნელი.

დაიბადა თბილისში სამხედრო ინჟინრის ოჯახში. ბავშვობის წლებიც თბილისში გაატარა. 1906 წლიდან ცხოვრობდა ლიტვაში. 1923 წლიდან აქვეყნებდა საკუთარ თხზულებებს. არაერთი ლექსი უძღვნა საქართველოს („თბილისს“, „საქართველოს“ და სხვ.). მრავალი წელი იმუშავა „ვეფხისტყაოსნის“ თარგმნაზე, რასაც თვლიდა „სასიცოცხლო საქმედ“, „მოვალეობად მეორე სამშობლოს — საქართველოს წინაშე“. პოემა გამოვიდა 1971 წელს (მეორე გამოცემა — 1984, ე. მეჟელაიტისის წინასიტყვაობით). თარგმნა ვაჟა-ფშაველას ლექსები და პოემა „გიგლია“ (1973). 1949-1957 გადასახლებული იყო ციმბირში. 1967 წლიდან — ლიტვის მწერალთა კავშირის წევრი.
მარეკ შჩიგელი

მარეკ იანუშ შჩიგელი (; დ. 2 აგვისტო, 1969, პონიატოვა, პოლონეთი) — პოლონელი დიპლომატი.

პოლონეთის დიპლომატიურ სამსახურშია 1993 წლიდან. სხვადასხვა დროს იყო ეუთოსა და გაეროს ოფისში პოლონეთის მისიის ხელმძღვანელის მოადგილე, პოლონეთის ელჩი რუმინეთში (2011-2015), პოლონეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროში უსაფრთხოების გამოწვევების ელჩი და საერთაშორისო კიბერპოლიტიკის კოორდინატორი. 2020 წლის 11 თებერვალს დაინიშნა საქართველოში ევროკავშირის სადამკვირვებლო მისიის ხელმძღვანელად. მან ამ პოზიციაზე დანიელი დიპლომატი ერიკ ჰოგი შეცვალა.
სენტ-ენდრიუსი

სენტ-ენდრიუ (; ; ; ) — ქალაქი შოტლანდიაში, გაერთიანებული სამეფოს ჩრდილოეთ ნაწილში. შოტლანდიის დედაქალაქი ედინბურგი სენტ-ენდრიუსგან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 16 კილომეტრში, ხოლო ქალაქი დანდი 50 კილომეტრში მდებარეობს. ქალაქის მოსახლეობა 2011 წელს 16,800 ადამიანს შეადგენდა.

ქალაქში განლაგებულია სენტ-ენდრიუს უნივერსიტეტი, საჯარო უნივერსიტეტი ქალაქ სენტ-ენდრიუში, ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟული და მესამე უძველესი ინგლისურენოვანი უნივერსიტეტი მსოფლიოში. სენტ-ენდრიუ არის პირველი შოტლანდიის ოთხ უძველეს უნივერსიტეტს შორის და, ოქსფორდისასა და კემბრიჯის შემდეგ, არის მესამე უძველესი უნივერსიტეტი გაერთიანებულ სამეფოსა და ინგლისურენოვან სამყაროში. უნივერსიტეტი 1413 წელს დაარსდა ავინიონის ანტიპაპი ბენედიქტე -ის ბულის საფუძველზე.
დავით ოზბეთელაშვილი

დავით ოზბეთელაშვილი (დ. 14 ივლისი, 1996, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), სამბოში ახალგაზრდებს შორის მსოფლიოს (2016, 100 კგ) და ევროპის  (2015, 100 კგ ) ჩემპიონი, ძიუდოში ახალგაზრდებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული და ვერცხლის პრიზიორი  (2016, 100 კგ), ძიუდოში ახალგაზრდებს შორის საქართველოს ჩემპიონი (2016, 100 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2014, 90 კგ).

ძირითადი შედეგები
ჯაბა პაპინაშვილი

ჯაბა პაპინაშვილი (დ. 27 აპრილი, 1998, კასპი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო, სამბო), 21 წლამდელებს შორის საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2017), სამბოში ჭაბუკებს შორის ორგზის ევროპის ჩემპიონი  (2015, 2016) და მსოფლიო ჩემპიონი (2016, ბუქარესტი, რუმინეთი), აგრეთვე ძიუდოში ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონი (2017, ზაგრები, ხორვატია).

ძირითადი შედეგები
შოთა მორჩილაძე

შოთა მორჩილაძე (დ. 15 თებერვალი, 1951, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა). საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი (1973).

ბიოგრაფია
საბჭოთა კავშირის აბსოლუტური ჩემპიონი (1977) და თასის მფლობელი (1973), საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ხუთგზის მეორე (1974, 1975, 1977, 1980, 1981) და სამგზის მესამე პრიზიორი (1969, 1970, 1978), ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (1974, მადრიდი, ესპანეთი, 100 კგ).

ძირითადი შედეგები
ნიკოლოზ მუზაშვილი

ნიკოლოზ მუზაშვილი (დ. 15 აპრილი, 1924, სოფ. ჩარდახი, მცხეთის მუნიციპალიტეტი — გ. 26 ნოემბერი, 1992) — ქართველი სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა, ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა, ძიუდო, სამბო), სსრკ-ის ორგზის ჩემპიონი (1953, 1954). მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1954, ტოკიო, იაპონია, 62 კგ ), ბერძნულ-რომაულ ჭიდაობაში რუსეთის სსრ ჩემპიონი (1949). სსრკ სპორტის ოსტატი (1950), სსრკ საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი.

ძირითადი შედეგები
თამაზ ნამგალაური

თამაზ ნამგალაური (დ. 25 სექტემბერი, 1957, დუშეთი — გ. 25 ოქტომბერი, 1991) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ევროპის გუნდური ჩემპიონატის გამარჯვებული (1979, ბრეშია, იტალია, 71 კგ), ევროპის გუნდური ჩემპიონატის გამარჯვებული (1985, ბრიუსელი, ბელგია, 71 კგ), ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (1985, ჰამარი, ნორვეგია, 71 კგ), ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (1984, ლიეჟი, ბელგია, 71 კგ).

თამაზ ნამგალაური 1988 წლის 12 ივნისს, მცირეწლოვანი ბიძაშვილის გაუპატიურების და სასტიკი მკვლელობის ბრალდებით დააკავეს. გარდაიცვალა 1991 წლის 25 ოქტომბერს (სსრკ სისხლის სამართლის კოდექსით გათვალისწინებული სასჯელის უმაღლესი ზომა — დახვრეტა).

ძირითადი შედეგები
ჯიბილო ნიჟარაძე

ჯიბილო ნიჟარაძე (დ. 14 აპრილი, 1946, ლენტეხი — გ. 18 აგვისტო, 1993, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო, სამბო), ძიუდოში ევროპის სამგზის ჩემპიონი (გუნდური, 1977, რეინის რაინის ლუდვიგსჰაფენი, გფრ; გუნდური 1975, ლიონი, საფრანგეთი და პირადი +93 კგ), ევროპის ვიცე-ჩემპიონი (1977, რაინის ლუდვიგსჰაფენი, გფრ, +93 კგ ), მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი (1973, ლოზანა, შვეიცარია, +93 კგ ), სსრკ ჩემპიონი (1974, აბსოლუტური; რიგა), სსრკ ვიცე-ჩემპიონი (1976, მოსკოვი, +93 კგ). სამბოში სსრკ ვიცე-ჩემპიონი (1976, +100 კგ), ორგზის სსრკ ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1973, 1974, +100 კგ), სსრკ საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი. გარდაიცვალა 1993 წლის 18 აგვისტოს თბილისში (სამსახურეობრივი მოვალეობის შესრულების დროს).

ძირითადი შედეგები
ლაიონელ ენგიმეა

ლაიონელ როუვენ ენგიმეა (დ. 1969) — ნაურუელი ადვოკატი და პოლიტიკოსი. ნაურუს პრეზიდენტი 2019 წლის 27 აგვისტოდან 2022 წლის 28 სექტემბრამდე.

კარიერა
იგი სწავლობდა ავსტრალიაში, მუშაობდა მარშალის კუნძულების სახალხო დამცველად. მოგვიანებით იყო ლექტორი სამხრეთ წყნარი ოკეანის უნივერსიტეტში. 2013 წელს მიიღო მონაწილეობა მენენგის მხარის არჩევნებში, თუმცა არ იქნა არჩეული პარლამენტის წევრად, სამი წლის შემდეგ იგი არჩეული იქნა წევრად. 2016-2019 წლებში იყო იუსტიციისა და საზღვრის კონტროლის მინისტრის მოადგილე. 2019 წელს პარლამენტმა აირჩია პრეზიდენტად, 12 ხმით.
რუი გონსალეს დე კლავიხო

რუი გონსალეს დე კლავიხო (; დ. წ. უცნობია, — გ. 2 აპრილი, 1412, მადრიდი) — კასტილიელი მოგზაური, დიპლომატი და მწერალი; მეფე ენრიკე -ის ელჩი თემურლენგთან (1403-1406).

კასტილიელი აზნაური და კარისკაცი რუი გონსალეს დე კლავიხო თემურლენგის კარზე კასტილიისა და ლეონის მეფის ენრიკეს მეორე ელჩობის ხელმძღვანელი იყო. მისი მოგზაურობა 1403 წლის 22 მაისს კადისიდან დაიწყო. კონსტანტინეპოლის გავლით კლავიხო ტრაპიზონში ჩავიდა. ელჩობა თემურლენგს საქართველოში უნდა შეხვედროდა, თუმცა იმ დროისათვის ამირა უკვე შუა აზიაში დაბრუნებულიყო და ესპანელებმა გზა ხმელეთით განაგრძეს სამარყანდამდე. თემურლენგმა ელჩობა პატივით მიიღო. 1406 წელს კლავიხო სამშობლოში დაბრუნდა. მთელი მოგზაურობის დროს კლავიხო წერდა დღიურებს ( , „ელჩობა თემურლენგთან“), რომლებშიც დაწვრილებითაა გადმოცემული ავტორის შთაბეჭდილებები, მონახულებული ადგილების აღწერილობა, სხვებისგან გაგონილი ამბები. დღიურები ორი ხელნაწერის სახით დაცულია მადრიდის ნაციონალურ ბიბლიოთეკაში.

კლავიხოს დღიურებში მოიპოვება ცნობები საქართველოს (კლავიხოს მიხედვით „“) შესახებ, რომლებიც ქრონოლოგიურად ძირითადად გიორგი -ის („ “) მეფობაზე მოდის. საინტერესოა კლავიხოს ინფორმაცია, რომელიც თემურლენგის წინააღმდეგ მეფე გიორგისა და ოქროს ურდოს ყაენის ედიგუის მოკავშირეობაზე მიგვანიშნებს. სამარყანდიდან მობრუნებულ ელჩობას ყარსი-ტრაპიზონის მარშრუტზე 1405 წლის სექტემბერში სამხრეთ საქართველოზე გაუვლია და გზად თორთომის ციხე („“) დაუნახავს. კლავიხოს ცნობით, საქართველოს საზღვრებში ეს ციხე-სიმაგრე თემურს დაულაშქრავს და გადასახადი დაუკისრებია. ესპანელ დიპლომატის ნაშრომში არის ცნობები ნახიჩევანში მდებარე ალინჯის ციხის შესახებაც, რომლის მიდამოებშიც ქართველთა ჯარიც იბრძოდა. კლავიხოსთან მოთხრობილია თემურლენგის სიკვდილის შემდეგ ქართველთა ლაშქრობის ამბავი ყარსისა და არზრუმის მიწებზე. ქართველების შესახებ ავტორი წერს: „ქართველები კარგი აგებულების, ლამაზი გარეგნობის ხალხია. ბერძნული სარწმუნოებისანი არიან. ენა თავისი აქვთ“.
ელდარ მამისთვალიშვილი

ელდარ მიხეილის ძე მამისთვალიშვილი (დ. 27 აგვისტო, 1939, ქ. გორი) — ქართველი ისტორიკოსი. ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატი, პროფესორი. საქართველოს პარლამენტის წევრი (1995-1999).

დაამთავრა გორის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი. 1972 წლიდან მუშაობს გორის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში (შემდგომში — გორის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი), 1985-1986 იყო პედაგოგიკის კათედრის გამგე, 1990 წლიდან არის საქართველოსა და მსოფლიო ისტორიის კათედრის გამგე, შემდეგ ისტორიისა და არქეოლოგიის ცენტრის ხელმძღვანელი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. გამოქვეყნებული აქვს ნაშრომები საქართველოს ისტორიის ევროპული წყაროების, გორის ისტორიის და სხვა საკითხების შესახებ. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით.
ალენ ზასეევი

ალენ ტაიმურაზის ძე ზასეევი (დ. 10 ოქტომბერი, 1988, სოფ. ვახტანა, ახლანდ. თიღვის მუნიციპალიტეტი) — ოსი წარმოშობის უკრაინაში მოღვაწე თავისუფალი სტილით მოჭიდავე.

კარიერა
ვერცხლის მედლები მოიპოვა ევროპისა (2013, თბილისი) და მსოფლიოს (2013, ბუდაპეშტი) ჩემპიონატებზე ჭიდაობაში. 2016 წლის ევროპის ჩემპიონატზე — ბრინჯაოსი.

2016 წლის მაისში მელდონიუმის მიღების გამო დისკვალიფიკაცია მისცეს. მოგვიანებით ეს გადაწყვეტილება გააუქმეს.
ნიკა სიდამონიძე

ნიკა სიდამონიძე (დ. 15 მაისი, 1998, ქარელი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ძიუდოში ახალგაზრდებს შორის საქართველოს ჩემპიონი (2017, 90 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2016, 90 კგ), ახალგაზრდებს შორის ევროპის თასის ვერცხლის პრიზიორი (2017, 90 კგ), აგრეთვე სამბოში ჭაბუკებს შორის მსოფლიოს (2016, +87 კგ) და ევროპის ორგზის ჩემპიონი (2015, 2016, 87 კგ).

ძირითადი შედეგები
სერგეი ტერნოვიხი

სერგეი ტერნოვიხი (დ. 17 აპრილი, 1960, სოხუმი, საქართველო) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო), ორგზის მსოფლიო ჩემპიონი (1985, სან-სებასტიანი; 1984, მადრიდი, ესპანეთი), სსრკ ჩემპიონატების მეორე (1984) და ორგზის მესამე პრიზიორი (1979, 1983), სსრკ ხალხთა სპარტაკიადის მეორე პრიზიორი (1983), სსრკ სპორტის დამსახურებული ოსტატი.

ძირითადი შედეგები
ივარ უძვლო

ივარი, ჰინგვარი იგივე ივარ უძვლო (გ. 873) — საუკუნის ვიკინგი მებრძოლი, დიდი წარმართული ჯარის მთავარსარდალი 865-873 წლებში, სკანდინავიური საგების თანახმად დანიის ნახევრადმითიური მეფის, რაგნარ ლოდბროკის უფროსი ვაჟი.

ივარმა ნორთუმბრიელების მიერ მამამისის სიკვდილით დასჯის შემდეგ თავის ძმებთან და სკანდინავიელებთან ერთად შეკრიბა დიდი წარმართული ჯარი, მათ ულიდერა და დაუდო სათავე ვიკინგების ეპოქის უმნიშვნელოვანეს მონაკვეთს, ბრიტანეთში გაუთავებელ თარეშს. 867 წელს ივარმა დაიპყრო ნორთუმბრია და მისი მეფე ელა რაგნარ ლოდბროკის მოკვლის გამო სისხლიანი არწივის მეთოდით აწამა. ამის შემდეგ რაგნარ ლოდბროკის ვაჟების გზები გაიყო. ბიორნ რკინისგვერდა გახდა შვედეთის კონუნგი, ხოლო სიგურდმა მიიღო დანიელთა მეფის ტიტული. ივარმა კი დარჩენილ ორ ძმა, ჰალფდანთან და უბასთან ერთად განაგრძო ანგლოსაქსების ტერიტორიების დალაშქვრა და გადაინაცვლა აღმოსავლეთ ინგლისის სამეფოში, დაარბია და მიწასთან გაასწორა ის და მეფე ედმუნდ წამებული სიკვდილით დასაჯა. ივარმა 870 წელს მერსიაც დაიპყრო და ერთადერთი დასაპყრობი უესექსის სამეფო დარჩა.

ირლანდიური ქრონიკების მიხედვით ივარმა მისი ბრიტანეთში ლაშქრობების პერიოდში დაიპყრო მთლიანი ირლანდია და თავისი სამმართველოს დედაქალაქად დუბლინი აქცია. ასევე ამ ქრონიკებზე დაყრდნობით ივარი სწორედ ირლანდიაში გარდაიცვალა, 873 წელს. მის შემდეგ დიდი წარმართული ჯარის მთავარსარდლობა გადაიბარა მისმა ძმამ, ჰალფდანმა.

პოპულარულ კულტურაში
 -ის ისტორიულ ტელესერიალში „ვიკინგები“ ივარ უძვლოს როლს ასრულებს დანიელი მსახიობი, ალექს ჰოგ-ანდერსენი.
ლევან ჟორჟოლიანი

ლევან ჟორჟოლიანი (დ. 20 იანვარი, 1988, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ევროპის გუნდური ჩემპიონატის გამარჯვებული (2007, მინსკი, ბელარუსი, 100 კგ), ევროპის ორგზის ვიცე-ჩემპიონი (2011, სტამბოლი, თურქეთი; 2012, ჩელიაბინსკი, რუსეთი, 100 კგ), მსოფლიო თასის ხუთგზის გამარჯვებული (2006, ბაქო, აზერბაიჯანი; 2007, 2008, 2011, თბილისი; 2012, ბუენოს-აირესი, არგენტინა), საქართველოს ჩემპიონი (2006, თბილისი, 100 კგ).. სამბოში ორგზის ვიცე-ჩემპიონი (2011, ვილნიუსი, ლატვია; 2012, მინსკი, ბელარუსი). 2008 წლის პეკინის და 2012 წლის ლონდონის ოლიმპიადის მონაწილე.

ძირითადი შედეგები
დავით რაზმაძე

დავით რაზმაძე (დ. 25 აგვისტო, 1997, თელავი) — ქართველი სპორტსმენი (სამბო, ძიუდო), სამბოში ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონი და მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2015, 87 კგ), ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2016, +100 კგ). ძიუდოში 21-წლამდელებს შორის საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2017, +100 კგ)

ძირითადი შედეგები
გიორგი რევაზიშვილი

გიორგი რევაზიშვილი (დ. 16 ნოემბერი, 1974, საგარეჯო) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ორგზის ევროპის ჩემპიონი (გუნდური, 2003, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი, 73 კგ; 1996, ჰააგა, ნიდერლანდები, 65 კგ), მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი (1997, პარიზი, საფრანგეთი, 60 კგ), ახალგაზრდებში მსოფლიო ჩემპიონი (1994, კაირო, ეგვიპტე, 65 კგ) საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1996, 71 კგ).

ძირითადი შედეგები
ონისე სანებლიძე

ონისე სანებლიძე (დ. 21 ოქტომბერი, 1998, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2015, ბელსკო-ბიალა, პოლონეთი, 90 კგ), ევროპის ზაფხულის ახალგაზრდული ოლიმპიური ფესტივალის გამარჯვებული (2015, თბილისი, საქართველო, 90 კგ), ახალგაზრდებს შორის ევროპის თასის ორგზის გამარჯვებული (2016, ათენი, საბერძნეთი, 90 კგ; 2018, სოფია, ბულგარეთი, 100 კგ), საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2019, ობერვარტი, ავსტრია, 100 კგ), ევროპის ღია პირველობის გამარჯვებული (2019, კლუჟ-ნაპოკა, რუმინეთი, 100 კგ), ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2018, სოფია, ბულგარეთი, 100 კგ).

ძირითადი შედეგები
გუვაჰატი

გუვაჰატი, გაუჰატი — ქალაქი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ინდოეთში, ასამის შტატში ყველაზე დიდი. მოსახლეობა — 968 549 კაცი

ინდოეთის ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია. დაარსების დრო უცნობია, გუვაჰატის პირველი შემორჩენილი მოხსენიება საუკუნეს განეკუთვნება. კამაკჰია-მანდირის ტაძარი, ინდოეთის ერთ-ერთი მთავარი ტანტრული ტაძარი, — ინდუსების მომლოცველობის ცენტრი. ნავარგაჰის (ათი ციური სხეულის) ასტროლოგიური ტაძარი.

გუვაჰატი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ინდოეთის მეცნიერებისა და განათლების მსხვილი ცენტრია. უნივერსიტეტები: გუვაჰატის (1948), ეროვნული სამართლი, იურიდიული აკადემია (2010); ინსტიტუტები: ინდოეთის ტექნოლოგიური (1994), ფარმაცევტული განათლებისა და კვლევის (2008), კოლეჯები: ბამბის (1901), ასამის შტატის საინჟინრო (1955), გუვაჰატის სამედიცინო (1960). ასამის შტატის მუზეუმი (1940; ბიბლიოთეკასთან ერთად, 1985). კულტურულ-დასასვენებელი კომპლექსი „შრიმანტა შანკარდევ კალატშეტრა“ (1998; მუზეუმითა და ბიბლიოთეკით). პლანეტარიუმი (1994). ასამის შტატის ზოოპარკი (1958; ბოტანიკური ბაღით).

სტადიონები: ჯავაჰარლალ ნერუს სახელობის (1962; 15 ათასი ადგილი), ინდირა განდის სახელობის (2007; 35 ათასი ადგილი; საფეხბურთო-სამძლეოსნო), ბალახის ჰოკეის შეჯიბრებებისათვის (2007), კრიკეტის (2012; 60 ათასი ადგილი). ველოდრომი (2007).

ქალაქის ეკონომიკის საფუძველია მომსახურების სფერო. გუვაჰატი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ინდოეთის მნიშვნელოვანი სავაჭრო და ლოგისტიკური ცენტრია, აგრეთვე ჩაის ვაჭრობის ერთ-ერთი უმსხვილესი მოედანი მსოფლიოში (ჩაის აუქციონები). საფონდო ბირჟა (1983). სასოფლო-სამეურნეო (ჩაი, ბრინჯი, ჯუთი, შაქრის ლერწამი, ბამბა, ციტრუსები; მეაბრეშუმეობა) რაიონის საორგანიზაციო ცენტრი. მრეწველობის წამყვანი დარგებია: თავთობგადასამუშავებელი, კოქსქიმიური, ჯუთის, სამკერვალო, ტყავის, ჩაის საწონი, კვებისა და პოლიგრაფიული. ნავთობგადასამუშავებელი კომპანია „ “ (1962; სიმძლავრე 1 მილიონი ტონა ნედლი ნავთობი წელიწადში; აგებულია რუმინეთის ტექნიკური დახმარებით). სამი ინდუსტრიული ზონა: „“ (ცხიმოვანი მჟავების, სპირტების, სამომხმარებლო საქონლის წარმოება), „“ (პლასტმასის ნაკეთობები, ტანსაცმელი), „“ (ავეჯი, ფარვაცევტული პრეპარატები). გუვაჰატის შემოგარენში მოიპოვებენ ნავთობსა და ქვანახშირს.
სარქის სარხოიანი

სარქის სარხოიანი (დ. 26 ნოემბერი, 1947, ბათუმი) — ქართველი სპორტსმენი (მაგიდის ჩოგბურთი), ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონი (გუნდური) და ვერცხლის პრიზიორი (1965), მსოფლიოს სტუდენტთა თამაშების ოთხგზის ჩემპიონი (1973), იტალიის მაგიდის ჩოგბურთელ ქალთა ნაკრები გუნდის მთავარი მწვრთნელი (1996).

ძირითადი შედეგები
ვლადიმერ სვეტილკო

ვლადიმერ სვეტილკო (დ. 28 ოქტომბერი, 1915, ტამბოვი — გ. 28 მარტი, 1996, თბილისი) — ქართველი და საბჭოთა სპორტსმენი (ძალოსნობა), მსოფლიოს რეკორდსმენი აჭიმვაში (1951, 111,5 კგ), საბჭოთა კავშირის ოთხგზის ჩემპიონი (1948), მეორე (1946) და ორგზის მესამე (1944) პრიზიორი, ევროპის ჩემპიონი (1950, პარიზი, საფრანგეთი), საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1950).

ძირითადი შედეგები
გოჩა ღვაჩლიანი

გოჩა ღვაჩლიანი (დ. 7 მარტი, 2000, მესტია) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო, სამბო), ძიუდოში ჭაბუკებს შორის საქართველოს ჩემპიონი (2017, 81 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2016, 81 კგ), ძიუდოში ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2017, 81 კგ),  ორგზის ვერცხლისა (2016, 2017, 81 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2017, 81 კგ), აგრეთვე იგი არის სამბოში ახალგაზრდებს შორის მსოფლიო ჩემპიონი (2018, თბილისი, საქართველო) და ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2018, პრაღა, ჩეხეთი)

ძირითადი შედეგები
ნიკა სისვაძე

ნიკა სისვაძე (დ. 9 ნოემბერი, 1997, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (სუმო), სუმოში 18-წლამდელებს შორის ევროპის ორგზის ჩემპიონი და ბრინჯაოს პრიზიორი. მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი. ძიუდოში 21-წლამდელებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2016, -100 კგ). ძიუდოში 21-წლამდელებს შორის საქართველოს ჩემპიონი (2016, -100 კგ) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2017, -100 კგ).

ძირითადი შედეგები
სოფიო სომხიშვილი

სოფიო სომხიშვილი (დ. 17 მარტი, 2000, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2016, ანტალია, თურქეთი, 70 კგ), ევროპის ზაფხულის ახალგაზრდული ოლიმპიური ფერსტივალის გამარჯვებული (2017, დიორი, უნგრეთი, 70 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2017, კაუნასი, ლიეტუვა, 70 კგ), ახალგაზრდებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2019, კლუჟ-ნაპოკა, რუმინეთი, 70 კგ).

ძირითადი შედეგები
ილია სულამანიძე

ილია სულამანიძე (დ. 18 ივნისი, 2001, ტყიბული, საქართველო) — ქართველი ძიუდოისტი. ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2019, ვანტაა, ფინეთი, 100 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2018, კლუჟ-ნაპოკა, რუმინეთი, 90 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2018, ტულა, რუსეთი, 90 კგ). 2024 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების ვერცხლის მედალოსანი (100 კგ).

ძირითადი შედეგები
გიგა ტატიაშვილი

გიგა ტატიაშვილი (დ. 12 თებერვალი, 2002, თბილისი) — ქართველი ძიუდოისტი. ჭაბუკებს შორის საერთაშორისო ტურნირის გამარჯვებული (2018, აქთაუ, ყაზახეთი, 81 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის გამარჯვებული (2019, ტეპლიცე, ჩეხეთი, 90 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონატის გამარჯვებული (2019, ვარშავა, პოლონეთი, 90 კგ).

2020 წლის 26 ივნისს გიგა ტატიაშვილი ფეხბურთელ გიორგი შაქარაშვილის განზრახ, ჯგუფურ მკვლელობაში თანამონაწილეობის ბრალდებით დააკავეს.2021 წლის 19 მარტს სისხლის სამართლის კოდექსის 225-ე მუხლის მეორე ნაწილით (ჯგუფურ ძალადობაში მონაწილეობა) თბილისის საქალაქო სასამართლომ 5 წლით პატიმრობა მიუსაჯა.

ძირითადი შედეგები