iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
დროჰობიჩის წმინდა იურის ეკლესია

დროჰობიჩის წმინდა იურის ეკლესია — ხის ეკლესია უკრაინაში. გალიციის ერთ-ერთი უძველესი და საუკეთესოდ შემონახული ხის ეკლესია. ის არის უკრაინული საეკლესიო არქიტექტურის ერთ-ერთი საუკეთესოდ შემონახული და ერთ-ერთი საუკეთესო ძეგლი. აშენებულია საუკუნეში, რამდენჯერმე გადაკეთდა და საბოლოო არქიტექტურული ფორმა მიეცა უკრაინელი არქიტექტორის, დროჰობიჩელი გრიგორი ტესლას მიერ. ეკლესია წარმოადგენს დროჰობიჩის რეგიონის მუზეუმის ხის არქიტექტურის განყოფილების ნაწილს.

ეკლესია შედგება სამი ნაწილისგან. ცენტრალური ნაწილი გეგმაში კვადრატულია და მოიცავს ნავს. დანარჩენი ორი ნაწილი შეიცავს ორმაგ აფსიდსა და ნართექსს. 1678-1711 წლებში ეკლესია განახლდა: შიდა სივრცე მოიხატა ფრესკებით, აშენდა რვაკუთხა სტრუქტურები და გაჩნდა ახალი სამრეკლო.

2013 წლის 21 ივნისს, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიის დროს კამბოჯაში, წმინდა სამების ეკლესია შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში პოლონეთისა და უკრაინის კარპატების რეგიონის 16 ხის ეკლესიასთან ერთად.
მერი როზერი

მერი როზერი (, დ. 27 ოქტომბერი, 1744, ლონდონი — გ. 2 მაისი, 1819, ლონდონი) — ინგლისელი მხატვარი და ერთ-ერთი იმ ორი ქალიდან, რომელიც გახდა ლონდონის სამეფო ხელოვნების აკადემიის დამფუძნებელი წევრი. ძირითადად ხატავდა პორტრეტებს და ნატურმორტებს ყვავილებით .

ბიოგრაფია
მერი როზერი დაიბადა 1744 წლის 27 ოქტომბერს ლონდონში. მან თავდაპირველად მინანქარზე მუშაობა ისწავლა მამისგან, ჯორჯ მაიკლ მოზერისგან (1706–1783), რომელიც წარმოშობით შვეიცარიიდან იყო. მერიმ მხატვრობის ნიჭი ადრეულ ასაკში გამოავლინა. 14 წლის ასაკში მან მიიღო თავისი პირველი მედალი საზოგადოება „ “-გან, ხოლო პირველად თავისი ნამუშევრების გამოფენა -ში გამართა. ათი წლის შემდეგ, როდესაც სამეფო აკადემია დაარსდა, იგი ანჯელიკა კაუფმანთან ერთად გახდა აკადემიის სრულფასოვანი წევრი.

დაახლოებით 1770 წელს ჯორჯ რომნიმ დახატა მხატვრის პორტრეტი ნატურმორტზე მუშაობისას (ლონდონის ეროვნულმა პორტრეტების გალერეამ ნახატი 2003 წელს შეიძინა). 1790-იან წლებში მერი როზერმა პრესტიჟული საკომისიო, 900 ფუნტ სტერლინგზე მეტი მიიღო, დედოფალ შარლოტასგან, რათა დაესრულებინა ყვავილების ოთახის დეკორაციული გაფორმება -ში უინძორში, ბერკშირში საგრაფოში. ეს იყო მნიშვნელოვანი თანხა იმ დროისთვის და ამავე დროს მისი ერთ-ერთი ბოლო საქმე კაპიტან ჰიუ ლოიდთან ქორწინებამდე (1793 წლის 23 ოქტომბერი).

მერი მოზერს ჰქონდა ხანმოკლე სასიყვარულო რომანი მხატვარ რიჩარდ კოსვეისთან, რომელიც შემდეგ დაშორდა თავის მეუღლეს მარია კოსვეის, ანგლო-იტალიელ მხატვარს. მერი მოზერმა 1793 წელს, მასთან ერთად ექვსი თვის განმავლობაში იმოგზაურა, თუმცა არ გაჩერებულა და მოგზაურობისას მაინც აგრძელებდა მუშაობას და ხატავდა ღია ცის ქვეშ.

მერი მოზერი პენსიაზე გავიდა, მაგრამ 1802 წლამდე განაგრძობდა ხატვას და მონაწილეობდა სამეფო აკადემიის მიერ გამართულ გამოფენებში. მის შემოქმედებაზე გავლენას ახდენდნენ ძველი ჰოლანდიელი ოსტატები, რომლებიც ცნობილი იყვნენ მუქი ფონზე ნათელი ფერების ხატვით. თავიდანვე მისი მიდგომა იყო „თამამი და მდიდრული“, წერდა ჟერმენ გრირი.

მე-18 საუკუნის ბრიტანეთის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი მხატვარი ქალი გარდაიცვალა 1819 წლის 2 მაისს, ლონდონში. იგი დაკრძალეს ქმრის გვერდით კენსინგტონის სასაფლაოზე.

მერი მოზერის ნამუშევრები ბრიტანეთის სამეფო კოლექციაში ნათლად აჩვენებს, რომ ის იყო არა მხოლოდ „პირველი მნიშვნელოვანი ბრიტანელი ყვავილების მხატვარი, ის ასევე იყო ერთ-ერთი საუკეთესო“.

მისი გარდაცვალების შემდეგ არც ერთი ქალი არ ყოფილა არჩეული სამეფო ხელოვნების აკადემიის წევრად 1936 წლამდე — მას შემდეგ ეს პატივი ლორა ნაიტლს ხვდა წილად.
მატკივის ღვთისმშობლის ეკლესია

მატკივის ღვთისმშობლის ეკლესია — უკრაინის ბერძნულ-კათოლიკური ეკლესიის ხის ტაძარი უკრაინაში, ლვივის ოლქის სოფელ მატკივში, აგებულია 1838 წელს. ბოიკების არქიტექტურისა და მონუმენტური ხელოვნების ძეგლი. 2013 წლის 21 ივნისს, კამბოჯაში გამართულ იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიაზე, ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია, კარპატების რეგიონის სხვა ხის ეკლესიებთან ერთად, შეიტანეს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.

აღწერილობა
ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია ააგეს 1838 წელს. ტაძარი ააშენეს ოსტატებმა ივან მელნიკოვიჩმა და ვასილ ივანიკოვიჩმა.

ეკლესიის სამხრეთ-დასავლეთით მდებარეობს ხის, სამსართულიანი, გეგმაში კვადრატული სამრეკლო, მეორე სართულზე აივნით, რომელიც გადაჰყურებს ეკლესიის სამხრეთ ფასადის წინ არსებულ მცირე მოედანს. დაფარულია კარვისებური სახურავით. სამრეკლო აშენდა 1924 წელს ოსტატ მიხაილ ვეკლიჩის მიერ.

2010 წლის 14 ივნისს ეკლესიას მეხი დაეცა და ხანძარი გაჩნდა, თუმცა ძეგლი განადგურებისგან იხსნა ხანძარსაწინააღმდეგო ავტომატურმა სისტემამ.
როჰატინის სულიწმინდის ეკლესია

როჰატინის სულიწმინდის ეკლესია — ხის ეკლესია უკრაინაში, ივანო-ფრანკოვსკის ოლქის ქალაქ როჰატინში, ეროვნული მნიშვნელობის სახალხო არქიტექტურისა და მონუმენტური ხელოვნების ძეგლი; ამჟამად გამოიყენება როგორც მუზეუმი და სამხატვრო-მხარეთმცოდნეობის მუზეუმთან ერთად წარმოადგენს როჰატინის სამუზეუმო კომპლექსის ნაწილს, რომელიც არის სამხარეო სამხატვრო მუზეუმის ფილიალი.

2013 წლის 21 ივნისს, კამბოჯაში გამართულ იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიაზე, სულიწმინდის ეკლესია, კარპატების რეგიონის სხვა ხის ეკლესიებთან ერთად, შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
ნიჟნი-ვერბიჟის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია

ნიჟნი-ვერბიჟის ღვთისმშობლის შობის ეკლესია — ხის ეკლესია უკრაინაში, ივანო-ფრანკივსკის ოლქის კოლომიის რაიონის სოფელ ნიჟნი-ვერბიჟში, აგებულია 1756-1808 წლებში. არქიტექტურისა და მონუმენტური ხელოვნების ძეგლი.

2013 წლის 21 ივნისს, კამბოჯაში გამართულ იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიაზე, ღვთისმშობლის შობის ეკლესია, კარპატების რეგიონის სხვა ხის ეკლესიებთან ერთად, შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
კლასიკური ლოლიტა

კლასიკური ლოლიტა (იაპ. ) — ლოლიტას სტილი, ინსპირირებული ისტორიული ჩაცმულობით. ძირითადი აქცენტი აქვს ვიქტორიანელი ქალბატონის იმიჯზე და უფრო დახვეწილი ჩანს, ლოლიტას სხვა მიმართულებებისგან განსხვავებით.

სილუეტი
კლასიკური ლოლიტა მოიცავს მეტად გამატივებულ ფორმებს-სწორი დგომის („ტკბილი ლოლიტასგან“ განსხვავებით) გრძელ ქვედაბოლოს; შიდა კაბას, მაქმანის დეტალებით;
კლასიკურ ლოლიტაში ხშირად შევხვდებით ყვავილების, მაქმანებისა თუ სხვა ნაკერის ტიპის დეტალებს.
მოტივები
სადა ფერის სამოსი, ყვავილები, ზოლები; დიადემების, ანტიკური, ცხოველების, არქიტექტურის, ძველი ფერწერული ნახატების რეპროდუქციების პრინტი - ეს ყველაფერი კლასიკური ლოლიტას მთავარი აქცენტია. ცხოველებისა და ხილის პრინტს მეტად რეალისტური ან ანტიკური სახე აქვს.
ფეხსაცმელი
ლოლიტას სხვა სტილებისგან განსხვავებით, ბალეტის ფეხსაცმელი კლასიკურ ლოლიტაში არაა გავრცელებული. უპირატესობა მაღალქუსლიანებსა და ვიქტორიანული სტილის ჩექმებს ენიჭება.

თმა და მაკიაჟი
როგორც წესი, თმა ბუნებრივი რჩება, მაგრამ გვხვდება ყავისფერის, ქერას და შავის სხვადასხვა ტონალობაც. სტილი კი ნებისმიერი სახის იქნება, რაც არ სცდება კლასიკური ლოლიტას პრინციპებს და ექსტრავაგანტულში არ გადადის.
შესაძლებელია პარიკის გამოყენებაც, მაგრამ გავრცელებული არაა.
მაკიაჟი კი ბუნებრივად გამოიყურება, ელეგანტური ელფერის მისაღებად.
ვიქტორიანული პერიოდი

ვიქტორიანული პერიოდი (ვიქტორიანული ეპოქა) — პერიოდი გაერთიანებული სამეფოსა და ბრიტანეთის იმპერიის ისტორიაში, დედოფალ ვიქტორიას კურთხევიდან (1837 წლის 20 ივნისი) მის სიკვდილამდე (1901 წლის 22 იანვარი). ეპოქას მოსდევს ჯორჯიანული პერიოდი, შემდეგ კი ედვარდიანული ეპოქა.

გაერთიანებულ სამეფოში არაერთი ლიბერალიზაციური პოლიტიკური რეფორმა გატარდა, საარჩევნო ფრენჩაიზინგის გაფართოების ჩათვლით. პერიოდში ბრიტანული იმპერია გაფართოვდა და ერთ-ერთი დომინანტური ძალა გახდა მსოფლიოში.

ვიქტორიანული საზოგადოება აფასებდა პერსონალურ ყოფაქცევას, მის ყველა ფენაში. მორალზე
აქცენტირებამ სოციალურ რეფორმირებას შეუწყო ხელი, მაგრამ, ასევე შეზღუდა გარკვეული ჯგუფების თავისუფლება.
ვიქტორიანულ პერიოდში ყვაოდა კეთილდღეობა, მაგრამ, შიმშილობა კვლავ აქტუალურ პრობლემად რჩებოდა. ლიტერატურა და ბავშვთა განათლება პირველად უნივერსალური გახდა დიდ ბრიტანეთში. როდესაც იყო გარკვეული მცდელობები, ცხოვრების დონის განსავითარებლად, საცხოვრებელი პირობები და დაავადებები, მაინც დიდ პრობლემად დარჩა.
პერიოდმა უმნიშვნელოვანესი სამეცნიერო თუ ტექნოლოგიური მიღწევები იხილა. ბრიტანეთი ინჟინერიით გამოირჩეოდა, მაგრამ როგორღაც განუვითარებელი იყო ხელოვნებასა და განათლებაში. დიდი ბრიტანეთის მოსახლეობამ საგრძნობლად მოიმატა, როდესაც ირლანდიის საოცრად დაეცა.
ნორა კისი

ნორა კისი (ეგვინე ელეონორა ადამიანცი, დ. 1908 - გ. 1993) — რუსეთში დაბადებული ფრანგი ბალერინა და ცეკვის მასწავლებელი. დედასა და დეიდასთან, რუზანა სარქისიანთან ერთად, რუსეთის რევოლუციას ხელიდან დაუსხლტა და პარიზში გაიქცა, სადაც ის ალექსანდრე ვოლინინთან სწავლობდა. 1938 წლიდან, ასწავლიდა სტუდია ვაკერის საცეკვაო სკოლაში, პარიზში. მეორე მსოფლიო ომის დროს რომში გადასახლდა, მაგრამ შემდგომ საფრანგეთს დაუბრუნდა. მრავალი წლის განმავლობაში, ბრიუსელში, კვირაში ორი დღით, -ში მუშაობდა. იყო სტუდია ვაკერის ერთ-ერთი ყველაზე კომპეტენტური მასწავლებელი, ასწავლიდა ისეთ ფიგურებს როგორებიც იყვნენ მორის ბეჟარი და მარსია ჰეიდი.

ბავშვობა და განათლება
დაიბადა პიატიგორსკში, რუსეთში, 1908 წლის 16 ივნისს. დედამისი თამირა ადამიანცი (სარქისიანი), მამამისი კი ჯარისკაცი ჭოჭა ადამიანცი იყო. ორივე მათგანს სომეხი წინაპრები ჰყავდა. დედასა და დეიდასთან, ცეკვის მასწავლებელ რუზანა სარქისიანთან ერთად, ის გაექცა რევოლუციას და 1918 წლისათვის პარიზში დასახლდა.

კარიერა
კარიერის პირველ ეტაპებზე კისი მრავალ დადგმაში ცეკვავდა, მათ შორის ჯორჯ ბალანჩინის რუსულ ბალეტში . ამის მიუხედავად, ის უმეტესად ცნობილია საკუთარი პარიზის ოპერის ბალეტის გაკვეთილების გამო. მის გაკვეთილებს ესწრებოდნენ სხვა პარიზელი და ხშირად უცხოელი ბალეტის მოცეკვავეებიც.

მისი ფსევდონიმი მომდინარეობდა მისი მეუღლის, უნგრელი მხატვრის, ლადისლას კიშის სახელიდან.
გარდაიცვალა არგენტეილში, 1993 წელს, 3 დეკემბერს, 85 წლის ასაკში.
განვითარებული ქვეყანა

განვითარებული ქვეყანა ან მოწინავე ქვეყანა — სუვერენული სახელმწიფო, რომელსაც აქვს ცხოვრების მაღალი ხარისხი, განვითარებული ეკონომიკა და მოწინავე ტექნოლოგიური ინფრასტრუქტურა სხვა ნაკლებად ინდუსტრიულ ქვეყნებთან შედარებით. ქვეყანაზე მსგავსი სტატუსის მინიჭების ერთი დადგენილი წესი არ არსებობს, სწორედ ამიტომ კლასიფიკაცია ყოველთვის სადავოა. სხვადასხვა ორგანიზაცია განსხვავებულ მეთოდოლოგიას იყენებს განვითარებული ქვეყნის გამოსავლენად. მაგალითად, საერთაშორისო სავალუტო ფონდს და მსოფლიო ბანკს განვითარებული ქვეყნების გამოვლენის განსხვავებული კრიტერიუმები აქვთ.

განვითარებულ ქვეყნებს უფრო განვითარებული პოსტ-ინდუსტრიული ეკონომიკა გააჩნიათ, რაც იმას ნიშნავს, რომ მომსახურების სფერო უფრო მეტ სიმდიდრეს იძლევა, ვიდრე მრეწველობა.

კონკრეტული ქვეყნის განვითარების საზომად ხშირად გამოიყენება ადამიანის განვითარების ინდექსი, რომელიც გაეროს მიერ შემუშავებული გამოთვლის მეთოდია.

გაეროს ეკონომიკური და სოციალური დეპარტამენტის მონაცემების მიხედვით, 2024 წლისათვის მსოფლიოში 37 განვითარებული სახელმწიფოა, რომელთაგან 31 ევროპის კონტინენტზე მდებარეობს.

გაეროს ამ დეპარტამენტის მიხედვით განვითარებული ქვეყნების სია შემდეგნაირად გამოიყურება:
ერარიუმი

ერარიუმი ( < ) — სახელმწიფო ხაზინა რომში. მდებარეობდა სატურნის ტაძარში, იქვე იყო არქივი. რესპუბლიკის ეპოქაში ერარიუმი სენატის განკარგულებაში იყო, მას განაგებდა ერარიუმის ორი კვესტორი. იმპერიის დროს ერარიუმი იმპერატორებს ეკუთვნოდა, თანდათან შეერწყა იმპერატორის ხაზინას (ფისკუსს). თავდაპირველად ერარიუმს ხელმძღვანელობდა ერთ-ერთი პრეტორი, ნერონის დროს შეიქმნა ერარიუმის პრეფექტის თანამდებობა.
იასინიის ამაღლების ეკლესია

იასინიის ამაღლების ეკლესია — გუცულშჩინის ერთ-ერთი ხის ეკლესია უკრაინაში, მდებარეობს სოფელ იასინიაში, ზაკარპატიის ოლქის რახოვის რაიონში. 2013 წლის 21 ივნისს, კამბოჯაში გამართულ იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიაზე, ამაღლების ეკლესია, კარპატების რეგიონის სხვა ხის ეკლესიებთან ერთად, შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.

ააშენეს 1824 წელს ჯვრის ფორმით, გუმბათით ნავის ცენტრალურ ნაწილზე. შენარჩუნებულია ძველი კანკელი და საუკუნის ნავი. ეკლესიის გვერდით მდებარეობს ძველი სასაფლაო და 1813 წელს აშენებული სამრეკლო. ეკლესიაში წირვას ატარებენ უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესია და რუსინების ბერძნულ-კათოლიკური ეკლესია.
უჟოკის მიქაელ მთავარანგელოზის ეკლესია

უჟოკის მიქაელ მთავარანგელოზის ეკლესია — ხის ეკლესია მუკაჩევოსა და უჟგოროდის ეპარქიის უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესიაში, რომელიც მდებარეობს სოფელ უჟოკში, ზაკარპატიის ოლქის უჟჰოროდის რაიონში.

2013 წლის 21 ივნისს, კამბოჯაში გამართულ იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიაზე, სულიწმინდის ეკლესია, კარპატების რეგიონის სხვა ხის ეკლესიებთან ერთად, შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში.
ვალენტინა ზახაროვა

ვალენტინა ზახაროვა (; დ. 15 აპრილი 1908, დონის როსტოვი, – გ. 28 ნოემბერი, 1978, თბილისი) — რუსი მსახიობი, საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი (1950), საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი (1970).

ბიოგრაფია
თეატრალური განათლება მიიღო დონის როსტოვში 1925 წელს. სასცენო მოღვაწეობა დაიწყო 1924 წლიდან. 1924–1936 წლებში მუშაობდა როსტოვის, დონბასის, ტაგანროგის, სტავროპოლის, ვლადიკავკაზის თეატრებში. 1936 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე ვალენტინა ზახაროვა თბილისის გრიბოედოვის თეატრის წამყვანი მსახიობი იყო. გამოირჩეოდა სცენური მომხიბვლელობით, უშუალობით. ასახიერებდა სრულიად სხვადასხვა ხასიათის როლებს: მაშენკა (ა. ოსტროვსკის „ზოგჯერ ბრძენიც შეცდება"); ანია (ს. ნაიდენოვის „ვანიუშინის ოჯახი"), მაშენკა (ა. აფინოგენოვის „მაშენკა"), შურა (კ. სიმონოვის „რუსი ადამიანები"), ბებია (ა. კასონას „ხეები ზეზეურად კვდებიან"), ანა (ო. ჩიჯავაძის „თხუნელა") და სხვ.
ანდრეან ზახაროვი

ანდრეან ზახაროვი (; დ. 8 აგვისტო 1761, სანქტ-პეტერბურგი – გ. 27 აგვისტო, 1811, იქვე) — რუსი არქიტექტორი, ამპირის სტილის წარმომადგენელი.

ბიოგრაფია
სწავლობდა პეტერგურბის სამხატვრო აკადემიაში 1767-1782 წლებში ა. კოკორინოვთან და ი. სტაროვთან. 1782-1786 წლებში სწავლობდა პარიზში ჟ. ფ. შალგრენთან. 1787 წლიდან ასწავლიდა სამხატვრო აკადემიაში. 1794 წლიდან იყო სანქტ-პეტერბურგის სამხატვრო აკადემიის აკადემიკოსი. 1803-1804 წლებში ხელმძღვანელობდა სანქტ-პეტერბურგის ვასილის კუნძულის განაშენიანების პროექტს, რაც მოიცავდა სამხატვრო აკადემიის შენობის გადაკეთებასაც. 1805 წელს დანიშნეს საადმირალოს შენობის მთავარ არქიტექტორად. 1806-1823 წლებში აშენებული საადმირალოს შენობა ამპირის სტილის რუსული არქიტექტურის უმნიშვნელოსვანესი ძეგლია.
ვლადიმერ ზახაროვი

ვლადიმერ ზახაროვი (; დ. 5 ოქტომბერი 1901 – გ. 13 ივლისი, 1956, მოსკოვი) — რუსი საბჭოთა კომპოზიტორი. სსრკ სახალხო არტისტი (1944). იყო სსრკ სახელმწიფო პრემიის სამგზის ლაურეატი (1942, 1946, 1952)

ბიოგრაფია
1927 წელს დაამთავრა დონის როსტოვის კონსერვატორია. 1930-1933 წლებში მუშაობდა მოსკოვის რადიოში. 1948 წლიდან იყო სსრკ-ის კომპოზიტორთა კავშირის გამგეობის წევრი და მდივანი. 1932-1956 წლებში იყო პიატნიცკის სახელობის რუსული ხალხური გუნდის მუსიკალური ხელმძღვანელი. სიმღერებს უმეტესწილად ქმნიდა მ. ისაკოვსკისა და ა. ტვარდოვსკის ლექსებზე.
მათე ზახაროვი

მათე ზახაროვი (; დ. 5 აგვისტო 1898, ვოილოვო – გ. 31 იანვარი, 1972, მოსკოვი) — რუსი სამხედრო პირი, საბჭოთა კავშირის მარშალი (1959), საბჭოთა კავშირის გმირი (1945, 1971), ჩეხოსლოვაკიის გმირი (1971).

ბიოგრაფია
1917 წელს შევიდა წითელ არმიაში და მონაწილეობდა ზამთრის სასახლის აღებაში. რუსეთის სამოქალაქო ომში, 1918-1920 წლებში, იყო სამეთაურო თანამდებობებზე. 1928 წელს დაამთავრა ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია, 1937 წელს გენშტაბის აკადემია. 1937-1938 წლებში იყო ლენინგრადის სამხედრო ოლქის შტაბის უფროსი, 1938-1940 წლებში იყო გენშტაბის უფროსის თანაშემწე. 1940 წლის ივლისიდან იყო ოდესის სამხედრო ოლქის შტაბის უფროსი. 1941-1945 წლებში იყო ჯერ მე-9 არმიის, შემდეგ ჩრდილო-დასავლეთის მიმართულების უფროსი. 1945-1949 და 1963-1964 წლებში იყო გენშტაბის სმახედრო აკადემიის უფროსი, 1960-1971 წლებში იყო გენშტაბის უფროსი და სსრკ-ის თავდავის მინისტრის მოადგილე.
როსტისლავ ზახაროვი

როსტისლავ ზახაროვი (; დ. 25 აგვისტო 1907, ასტრახანი – გ. 15 იანვარი, 1984) — რუსი საბჭოთა ბალეტმაისტერი და რეჟისორი, ყაზახეთის სსრ-ის სახალხო არტისტი (1958), სსრკ სახალხო არტისტი (1969), ხელოვნებათ მცოდნეობის დოქტორი (1970)

ბიოგრაფია
1926 წელს დაამთავრა ლენინგრადის ქორეოგრაფიული სასწავლებელი, 1932 წელს კი ლენინგრადის თეატრის ტექნიკუმის სარეჟისორო განყოფილება. 1934-1936 წლებში იყო ლენინგრადის ოპერის და ბალეთის თეატრის ბალეტმაისტერი, 1936-1956 წლებში მოსკოვის დიდი თეატრის ბალეტმაისტერი და საოპერო რეჟისორი.
იან ზახვატოვიჩი

იან ზახვატოვიჩი (; დ. 4 მარტი 1900, გატჩინა – გ. 18 აგვისტო, 1983, ვარშავა) — პოლონელი არქიტექტორი და არქიტექტურის ისტორიკოსი, პოლონეთის მეცნიერებათა აკადემიის (1952) და პარიზის არქიტექტურული აკადემიის (1967) წევრი.

ბიოგრაფია
1918-1924 წლებში სწავლობდა პეტერგურგის, 1924-1930 წლებში კი ვარშავის პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში. 1925 წლიდან ასწავლიდა იქვე. 1946 წლიდან მუშაობდა [ვრშავის ცენტრის რეკონსტრუქციაზე და პოლონეთის სხვა ქალაქების არქიტექტურულ ძეგლთა აღდგენაზე. 1950 წელს მიიღო პოლონეთის სახელმწიფო პრემია.
ჯამილ სიდკი ალ-ზაჰავი

ჯამილ სიდკი ალ-ზაჰავი (; დ. 17 ივნისი 1863 – გ. 1936) — ერაყელი პოეტი, ახალი არაბული პოეზიის წარმოამდგენელი. ეკუთვნოდა ქურთულ გვარს, ალ-ბაბანს. ახრაბულ პოეზიაში შეიტანა ახალი თემები და პროგრესული იდეები. 1909 წელს ერთ-ერთმა პირველმა შექმნა არაბული თეთრი ლექსის ნიმუში. ავტორია პოპულარული ელეგიებისა და პატრიოტული ლექსებისა. დაბეჭდილია მისი ექვსი დივანი, პირველი 1909, ბოლო 1963 წელს. ცნობილია, როგორც მთარგმნელიც.
მუჰამედ ზაჰირ-შაჰი

მუჰამედ ზაჰირ-შაჰი (დ. 15 ოქტომბერი 1914, ქაბული – გ. 2007) — პუშტუნი, ავღანეთის სამეფოს უკანასკნელი მეფე 1933-1973 წლებში.

ბიოგრაფია
1932 წელს დაინიშნა ეროვნული თავდაცვის მინისტრის მოადგილედ, 1933 წლის სექტემბერში დაინიშნა განათლების მინისტრად. 1933 წლის 8 ნოემბერს, საზეიმო ცერემონიალზე მამის, ნადირ-შაჰის მკვლელობის შემდეგ ავიდა ტახტზე. 1973 წლის ივლისში, თვალსა და წელკავზე ოპერაციის გაკეთების მიზნით იმყოფებოდა იტალიაში, მისმა ძიძემ და ბიძაშვილმა პრემიერ-მინისტრმა მოჰამად დაუდმა სამხედრო გადატრიალება მოაწყო. სამოქალაქო ომის თავიდან ასარიდებლად მეფე ტახტიდან გადადგა, რითაც ავღანეთის სამეფომ არსებობა შეწყვიტა და იგი ავღანეთის რესპუბლიკამ შეცვალა.
იური ზბანაცკი

იური ზბანაცკი (; დ. 19 დეკემბერი 1913, ბორსუკოვი – გ. 1994) — უკრაინელი საბჭოთა მწერალი. მეორე მსოფლიო ომში ხელმძღვანელობდა პარტიზანულ შენაერთს. პირველი ნაწარმოები დაბეჭდა 1944 წელს. ქართულად მისი ნაწარმოებები თარგმნა გიორგი ნამორაძემ.

ნაშრომები
„შავარდნის ტყის საიდუმლო“, 1948
„ტყის მზეთუნახავი“, 1955
„მკის წინ“ 1955, რომანი
„მომილოცეთ, მეგობრებო!“ 1956,
„ერთადერთი“, 1959
„ტალღები“, 1967, რომანი
რადრუჟის წმინდა პარასკევას ეკლესია

რადრუჟის წმინდა პარასკევას ეკლესია — საუკუნის ხის ეკლესია სოფელ რადრუჟში, ლუბაჩუვის მაზრა, კარპატების სავოევოდო, პოლონეთი. ადრე ეკუთვნოდა ბერძნულ-კათოლიკურ ეკლესიას, ამჟამად კი მუზეუმია.

2013 წლის 21 ივნისს, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის კომიტეტის 37-ე სესიაზე კამბოჯაში, ეკლესია შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში პოლონეთისა და უკრაინის კარპატების რეგიონის 16 ხის ეკლესიასთან ერთად.
მაფალდა სავოიელი (ლანდგრაფინია)

პრინცესა მაფალდა სავოიელი (დ. 19 ნოემბერი, 1902 — გ. 28 აგვისტო, 1944) — იტალიის მეფე ვიტორიო ემანუელე მესამისა და მისი ცოლის, ელენა მონტენეგროელის მეორე ქალიშვილი. 1925 წელს, 22 წლის ასაკში, გათხოვდა ჰესენის ლანდგრაფ ფილიპეზე. 1943 წელს, მეორე მსოფლიო ომის დროს, ბუხენვალდის საკონცენტრაციო ბანაკში გაამწესეს, სადაც გარდაიცვალა. იტალიის მომავალი მეფე უმბერტო მისი უმცროსი ძმა იყო.

დაბადებით სავოის პრინცესა, მაფალდა ძალიან ახლოს იყო დედამისთან - ელენა მონტენეგროელთან, და პირველი მსოფლიო ომის დროს, მასთან ერთად სამხედრო საავადმყოფოებში დადიოდა. 1925 წელს ლანდგრაფ ფილიპე ჰესენელზე გათხოვდა. ქორწინებაში წყვილს ოთხი შვილი შეეძინა.

1943 წელს, მეორე მსოფლიო ომის დროს, მაფალდა ნაცისტებმა მახეში შეიტყუეს, თითქოს ის აუცილებლად უნდა მისულიყო საელჩოში, რადგან ფილიპეს მისთვის მნიშვნელოვანი ინფორმაცია ჰქონდა გადასაცემი. გერმანიის საელჩოში მისვლის შემდეგ მაფალდა დააკავეს, გადაიყვანეს მიუნხენში - დაკითხვისათვის, შემდეგ ბერლინში, ბოლოს კი ბუხენვალდის საკონცენტრაციო ბანაკში. ჰყავდა ოთხი დედმამიშვილი: იოლანდა, უმბერტო, ჯოვანა და მარია ფრანჩესკა.

ბავშვობისას ძალიან ახლოს იყო დედამისთან, რომლისგანაც მუსიკისა და ხელოვნების სიყვარული მემკვიდრეობით ერგო. და მაფალდამ გერმანიის მოქალაქეობა მიიღო.

პრინცი ფილიპეს მაფალდაზე ქორწინებამ ის ნაცისტურ გერმანიასა და ფაშისტურ იტალიას შორის მაკავშირებელ წერტილად აქცია. 1935 წლის 26 მარტს, მაფალდა ადოლფ ჰიტლერის არაფორმალურ დიპლომატიურ ვახშამს რაიხის საპრეზიდენტო სასახლეში ესწრებოდა. ის ენტონი იდენის გვერდით იჯდა. დაქორწინებული წყვილი ხშირი სტუმარი იყო ჰერმან გერინგის საზაფხულო სახლისა და ჰქონდა კავშირები მრავალ მნიშვნელოვან ადამიანთან იტალიის საზოგადოებაში - მათ შორის სამეფო ოჯახის წევრებთან, პოლიტიკოსებთან და რომის პაპთან დაახლოებულ პირებთან.

დაპატიმრება და სიკვდილი: 1943-1944
1943 წლისათვის ჰიტლერისა და პრინცი ფილიპეს ურთიერთობა საგრძნობლად გაუარესებულიყო. მიუხედავად პრინცისა და ფიურერის მოკავშირეობრივი წარსულისა, ფილიპე უშედეგოდ ცდილობდა მთავრობაში დაკავებული მაღალი პოზიციის დატოვებას შედეგად ოთხასამდე პატიმარი დაიღუპა, ხოლო პრინცესა მძიმედ დაშავდა: ის დაბომბილი ქარხნის მახლობლად ცხოვრობდა და შეტევის შედეგად ნამსხვრევებში კისრამდე ჩაიმარხა; ამასთან ერთად, მძიმედ დაეწვა მარცხენა მკლავი.

ხსოვნა
1995 წელს, იტალიის მმართველობამ პრინცესა მაფალდას სურათი საფოსტო მარკაზე დაიტანა.

მაფალდინე („პატარა მაფალდა") იტალიური პასტის სახეობაა, რომელიც პრინცესის სახელს ატარებს.

შვილები
პრინცესა მაფალდა 1925 წლის 23 სექტემბერს ფილიპეზე, ჰესენის ლანდგრაფზე დაქორწინდა. მათ 4 შვილი შეეძინათ:
მორიზ ფრიდრიხ კარლ ემანუელ ჰუმბერტი (დ. 6 აგვისტო, 1926 - გ. 23 მაისი, 2013); დაქორწინდა საინ-ვიტგენშტაინ-ბერლებურგის პრინცესა ტატიანაზე; ჰყავდათ შვილები; განქორწინდნენ 1974 წლის 16 ოქტომბერს.
ჰეინრიხ ვილჰელმ კონსტანტინ ვიქტორ ფრანცი (დ. 30 ოქტომბერი, 1927 - გ. 18 ნოემბერი, 1999);
ოტო ადოლფი (დ. 3 ივნისი, 1937 - გ. 3 იანვარი, 1998); დაქორწინდა ანჯელა მატილდა აგათა ვონ დოერინგზე; განქორწინდნენ 1969 წლის 3 თებერვალს. მეორედ დაქორწინდა ელიზაბეთ მარგა დოროთეა ბენკერზე; განქორწინდნენ 1994 წელს.
ელიზაბეთ მარგარეტ ელენა იოჰანა მარია იოლანდა პოლიქსენი (დ. 8 ოქტომბერი, 1940); გათხოვდა გრაფ ფრიდრიხ კარლ ვონ ოპერსდორფზე; ჰყავდათ შვილები.
მაკედონიის ფოლკლორის მუზეუმი

გუმენისას ფოლკლორის მუზეუმი , ასევე ცნობილი როგორც მაკედონიის ფოლკლორის მუზეუმი ან ალევრასის ფოლკლორის მუზეუმი — მუზეუმი ქალაქ გუმენისაში, ცენტრალური მაკედონიის კილკისის რეგიონში, საბერძნეთი, თესალონიკიდან 85 კილომეტრში.

ისტორია
მუზეუმი დაარსდა 1991 წელს ქრისტოს და კატერინა ალევრასების მიერ. იგი განთავსებულია ახალ ორსართულიან შენობაში დიმიტრიოს კაკავუს ქუჩა №18-ში და მისი მიზანია ხალხური ტრადიციებისა და კულტურის შენარჩუნება ასევე ხალხური კულტურის საიდუმლოებებისა და სილამაზეების ახალგაზრდა თაობისათვის გადაცემა.

ექსპონატები
პირველ სართულზე გამოფენილია ხალხური სამოსი, მამაკაცისა და ქალის საზეიმო და ყოველდღიური ტანსაცმელი მთელი მაკედონიიდან, მათ შორის სარაკაცანული და თრაკიული კოსტიუმები და მაკედონელი მებრძოლის უნიფორმა. აქვეა ხელით ნაქარგი აბრეშუმი, ხელით ნაქსოვი მატყლის ლოგინის თეთრეული, საოჯახო ავეჯი, საუკუნის დეკორატიული და საყოფაცხოვრებო ნივთები, მეცხრამეტე საუკუნის დოკუმენტი და მაკედონელი მებრძოლების პირადი ნივთები. ბუნებრივია, მუზეუმში ასევე დაცულია ტრადიციული სასოფლო-სამეურნეო იარაღები (გუთანი, თოხები, წყლის ვარცლები, ხაფანგები) და საქსოვი მოწყობილობები (საქსოვი დაზგა, სართავი ჯარები, თითისტარები, მაქოები).

სარდაფში განთავსებულია შთამბეჭდავი ღვინისა და ადგილობრივი არყის, ე. წ. „ციპუროს“ კასრები, ასევე სხვადასხვა არტეფაქტები, რომლებიც დაკავშირებულია ტრადიციულ მეღვინეობასთან; აქვეა ადგილობრივი თიხის ჭურჭლის გამოფენაც.

გალერეა