iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
მიროსლავი

მიროსლავი — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის სამხრეთ მორავიის მხარეში. ზნოიმოს რაიონში მდებარეობს. მიროსლავის მუნიციპალიტეტში ერთიანდება კაშენეცი. ქალაქი ცნობილია ვაზისა და გარგარის კულტურებით.

გეოგრაფია
ქალაქი მიროსლავი ზნოიმოს ჩრდილო-აღმოსავლეთით, დაახლოებით 33 კილომეტრში მდებარეობს, ხოლო რეგიონალურ დედაქალაქ ბრნოდან 21 კილომეტრითაა დაცილებული. ქალაქის ტერიტორია ბობრავას მთიანეთსა და დიე-სვრატკას ხეობას შორისაა გაშლილი. მის მუნიციპალურ ტერიტორიაზე მდებარე ყველაზე მაღალზე მდებარე წერტილის სიმაღლე 360 მეტრია ზღვის დონიდან. ქალაქის სამხრეთით ბორცვებზე მიროსლავის ბორცვების ბუნების ძეგლია დაარსებული.

ისტორია
მიროსლავი ისტორიულ წყაროებში პირველად 1222 წელს არის ნახსენები. ამ ისტორიულ წყაროში მოხსენიებული ადგილმდებარეობა ჩესკა-ვესი დღეს ქალაქის წმინდა პეტრესა და პავლეს ეკლესიის მიდამოებში მდებარეობს. ამ წყაროს მიხედვით მიროსლავის მამულებს ავსტრიელი თავადები ფლობდნენ და მათ გერბზე სამი წყლის შროშანი (დუმფარა) იყო გამოსახული. ქალაქის დღევანდელი ცენტრის ადგილზე 1387 წელს მოხსენიებულია დასახლება პროსტრჟედნი-ვესი, რომელსაც მოგვიანებით მიროსლავი ეწოდა.

მოგვიანებით, 1497 წლიდან 1569 წლამდე აქაურ მამულებს ვალეცკის გვარის დიდგვაროვნები მართავდნენ. სწორედ მათი მმართველობის პერიოდში მიიღო მიროსლავმა სავაჭრო ქალაქის სტატუსი. 1965 წელს მიროსლავს ქალაქის სტატუსი მიენიჭა.

ქალაქში მნიშვნელოვანი რაოდენობის ებრაული მოსახლეობა ცხოვრობდა. მას შემდეგ, რაც ებრაელები 1454 წელს ბრნოდან და ზნოიმოდან განდევნეს, მათი დიდი ნაწილი მიროსლავში გადავიდა საცხოვრებლად. ებრაული თემი მეორე მსოფლიო ომის და ჰოლოკოსტის დროს გაქრა.

1846 წელს მიროსლავში აგებული ნეოკლასიციზმის არქიტექტურის ნიმუშია ჩეხი ძმების ევანგელისტური ეკლესია. ის ეკლექტიკური დარბაზული ნაგებობაა. 1935 წელს აღადგინეს და მასში დაამონტაჟეს ელექტროენერგია, ბოლო რესტავრაცია 1995 წელს ჩატარდა. ეკლესიის ორგანი 1963 წელს არის შექმნილი და 2000 წელს გარემონტდა. ელექტრო გათბობა 1974 წელს დამონტაჟდა.

1843–1845 წლებში აგებული ყოფილი სინაგოგა დღეს კულტურის სახლის ფუნქციას ასრულებს. გამორჩეული ისტორიული ძეგლია მიროსლავის ებრაელთა სასაფლაო. მისი ფართობი 5 832 მ²-ია და საუკუნეში დაარსდა. დღეს შემორჩენილი უძველესი საფლავი 1667 წლით თარიღდება.

წმინდა პეტრესა და პავლეს ეკლესია ბაროკოს სტილში 1722–1729 წლებში აშენდა. ის ქალაქის ჩრდილოეთ ნაწილში მდებარეობს, სადაც მიროსლავის თავდაპირველი დასახლება დაარსდა.

ცნობილი ადამიანები
ისიდორ ნოიმანი (1832–1906) — ავსტრიელი დერმატოლოგი
იაკობ ჰერცოგი (1842–1915) — ავსტრიელი მწერალი და ჟურნალისტი
ავივა ბარ-ონი (დაიბადა 1932 წელს) — ჰოლოკოსტს გადარჩენილი ებრაელი საზოგადო მოღვაწე

დაძმობილებული ქალაქები
მედზევი, სლოვაკეთი
სვატი-იური, სლოვაკეთი

ფოტოგალერეა
მარტინუს ბეიერინკი

მარტინუს ვილემ ბეიერინკი (; დ. 16 მარტი, 1851, ამსტერდამი – გ. 1 იანვარი, 1931, გორსელი) — ჰოლანდიელი მიკრობიოლოგი და ბოტანიკოსი, დელფტის მიკრობიოლოგიის სკოლის დამფუძნებელი. ნიდერლანდების სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1884), ლონდონის სამეფო საზოგადოების უცხოელი წევრი (1926), რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრ-კორესპონდენტი (1924) და სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი საპატიო წევრი (1929).

ბიოგრაფია
სწავლობდა ლეიდენის უნივერსიტეტში და მუშაობდა მიკრობიოლოგიის პროფესორად ვაგენინგენის სასოფლო-სამეურნეო სკოლაში (ახლანდელი ვაგენინგენის უნივერსიტეტი) და მოგვიანებით დელფტის პოლიტექნიკურ სკოლაში (ახლანდელი დელფტის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი).

მარტინუს ბეიერინკი იყო სიმბიოზური აზოტის ფიქსატორების (1888), გვარის თავისუფლად მცხოვრები აერობული აზოტის ფიქსატორების (1901), სულფატის აღმდგენი ბაქტერიის და სულფატის აღმდგენი ბაქტერიის აღმომჩენი. მან შეიმუშავა გამდიდრების კულტურის მეთოდი, შეისწავლა ნიადაგის მიკრობიოლოგია და მიკროორგანიზმებსა და ნიადაგის ნაყოფიერებას შორის ურთიერთობა და არის ეკოლოგიური მიკრობიოლოგიისა და ვირუსოლოგიის ერთ-ერთი ფუძემდებელი (ს.ნ. ვინოგრადსკისთან და დიმიტრი ივანოვსკისთან ერთად).

ბეიერინკმა, ივანოვსკისგან დამოუკიდებლად, 1898 წელს გაიმეორა თავისი ექსპერიმენტები თამბაქოს მოზაიკის ვირუსით დაზარალებული თამბაქოს მცენარეებიდან ექსტრაქტების ფილტრაციაზე. იმ დროს ვირუსები უცნობი იყო და თავის ნაშრომში ბეიერინკი გაჰყვა თავის კოლეგას, ადოლფ მაიერს ვაგენინგენში, რომელმაც ათი წლით ადრე გამოაქვეყნა პირველი ნაშრომი თამბაქოს მოზაიკური დაავადების შესახებ და არასწორად დაასკვნა, რომ პათოგენი ბაქტერიული იყო. ივანოვსკის მსგავსად, ბეიერინკმა აჩვენა, რომ ფილტრაციამ ვერ შეინარჩუნა თამბაქოს მოზაიკური დაავადების პათოგენი ჩემბერლენდის კერამიკულ ფილტრებზე, რომლებსაც იმ დროს ყველაზე პატარა ფორები ჰქონდათ და ბაქტერიების შემცველი სითხეების ულტრაფილტრაციის სტანდარტად ითვლებოდა. ბეიერინკმა ასევე აჩვენა, რომ პათოგენს შეეძლო გამრავლება და გავრცელება მასპინძელ უჯრედებში, მაგრამ მისი კულტივირება ბაქტერიების მსგავს საკვებ გარემოში შეუძლებელი იყო. ბეიერინკმა ახალ პათოგენს „ვირუსი“ უწოდა, ლათინური სიტყვიდან „“.

ბეიერინკმა წამოაყენა ჰიპოთეზა, რომ ვირუსი თხევადი ნივთიერების სახეობა იყო და ვირუსულ ხსნარს — ინფექციურ ცოცხალ სითხეს უწოდებდა. თუმცა, ვირუსების ნაწილაკების ნაცვლად ხსნადი მატერიის ეს იდეა ბეიერინკის გარდაცვალების შემდეგ მალევე უარყო. 1935 წელს თამბაქოს მოზაიკის ვირუსი გახდა პირველი ვირუსი, რომელიც უენდელ მერედით სტენლიმ კრისტალიზაცია მოახდინა, რამაც 1940-იან წლებში რენტგენის კრისტალოგრაფიით თამბაქოს მოზაიკის ვირუსის სტრუქტურის განსაზღვრის საშუალება მისცა.

ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს ბეიერინკი.
პიერ ბეილი

პიერ ბეილი (; დ. 18 ნოემბერი, 1647, კარლა — გ. 28 დეკემბერი, 1706, როტერდამი) — ფრანგი ფილოსოფოსი, მწერალი და პუბლიცისტი. სედანის აკადემიისა (1675-1682) და როტერდამის უნივერსიტეტის (1692 წლამდე) პროფესორი. თავისი „ისტორიული და კრიტიკული ლექსიკონით“ (ტ. 1-2, 1695-97, ახ. გამოც. ტ. 1–16, 1820-1824) ზეგავლენა მოახდინა საუკუნის ევროპის სულიერ განვითარებაზე. ბეილი ებრძოდა ყოველგვარ დოგმატიზმს, მისი აზრით, გონების ძალა ჩანს შედეგებში და არა კრიტიკაში. რწმენა და ცოდნა ერთმანეთს არ უთავსდება. ბეილმა თავისი სკეპტიციზმი ნაწილობრივ გადალახა ეთიკაში: ეთიკური პრობლემები მხოლოდ გონებამ უნდა განიხილოს, მორალი დამოუკიდებელია რელიგიისაგან, სინდისი უნდა იყოს ადამიანის ქცევის უზენაესი ნორმა. ბეილმა „დაანგრია მეტაფიზიკა სკეპტიციზმის დახმარებით და ამით ნიადაგი მოამზადა საფრანგეთში მატერიალიზმისა და ჯანსაღი აზრის ფილოსოფიის ათვისებისათვის“.
ფრენსის ბეილი

ფრენსის ბეილი (; დ. 28 აპრილი, 1774 — გ. 30 აგვისტო, 1844) — ინგლისელი ასტრონომი.

ბიოგრაფია
ფრენსის ბეილი ცნობილი გახდა „ბეილის მძივების“ (კაშკაშა წერტილების გამოჩენა მთვარის დისკოს ნაპირებზე) დაკვირვებითა და აღწერით, რაც მზის სრული დაბნელების დროს ოპტიკური ეფექტია.

1827 წელს მას სამეფო ასტრონომიული საზოგადოების ოქროს მედალი მიენიჭა ასტრონომიულ კატალოგზე მუშაობისთვის, რომელიც 2881 ვარსკვლავს მოიცავდა. 1843 წელს მას კვლავ ოქროს მედალი მიენიჭა.

ის იყო, სამეფო ასტრონომიული საზოგადოების ერთ-ერთი დამფუძნებელი, რომლის პრეზიდენტის პოსტზე ოთხჯერ აირჩიეს.

ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს ბეილი.
გალატია (რომის პროვინცია)

გალატია — რომის იმპერიის პროვინცია ანატოლიაში (თანამედროვე ცენტრალური თურქეთი). დაარსდა რომის პირველი იმპერატორის ოქტავიანე ავგუსტუსის (ძვ. წ. 30 – ახ. წ. 14) მიერ ძვ. წ. 25 წელს და მოიცავდა ადრე დამოუკიდებელი კელტური გალატიის დიდ ნაწილს. მისი დედაქალაქი იყო ანკირა.

დიოკლეტიანეს ტეტრარქიის რეფორმების დროს გაიყო ჩრდილოეთ და სამხრეთ ნაწილებად და ჩამოყალიბდა პაფლაგონია და ლიკაონია.

დაახლოებით ახ. წ. 398 წელს, არკადიუსის მმართველობის დროს, ის გაიყო პროვინციებად: გალატია პრიმა და გალატია სეკუნდა ან სალუტარისი. გალატია პრიმა მოიცავდა ძველი პროვინციის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილს, შეინარჩუნა ანკირა დედაქალაქად და მას მეთაურობდა კონსულარისი. სალუტარისი მოიცავდა ძველი პროვინციის სამხრეთ-დასავლეთ ნახევარს და მას მეთაურობდა პრესესი, დედაქალაქით პესინუსში. ორივე პროვინცია პონტოს დიოცეზის ნაწილი იყო. პროვინციები დროებით კვლავ გაერთიანდა 536–548 წლებში იუსტინიანე -ის დროს. მიუხედავად იმისა, რომ ტერიტორია საუკუნეში საბოლოოდ შეუერთდა ახალ თემს ანატოლიკონს, ძველი პროვინციული ადმინისტრირების კვალი შემორჩა საუკუნის დასაწყისამდე.
პერესლავ-ზალესკი

პერესლავ-ზალესკი — ქალაქი რუსეთის ფედერაციაში, იაროსლავის ოლქში. 2021 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 37,738 ადამიანს შეადგენდა. ქალაქის ფართობი შეადგენს 23.01 კმ²-ს.

პერესლავ-ზალესკი მდებარეობს მოსკოვიდან 140 კმ-ში. ის გაშენებულია პლეშშეევოს ტბის ნაპირზე. მას აქვს პირდაპირი სატრანსპორტო კავშირი ვოლოგდასთან და მისასვლელი გზები ვლადიმირთან, კოსტრომასთან, ივანოვოსთან და ტვერთან.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 436

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 436 საბჭომ ერთხმად მიიღო 1978 წლის 6 ოქტომბერს ლიბანში გაუარესებული ვითარების აღნიშვნისა და ქვეყანაში ადამიანების დაკარგვისგან გამოწვეული ღრმა მწუხარების გამო, და მოუწოდა საომარ მოქმედებებში ჩართულ ყველა მხარეს, შეეწყვიტათ ძალადობის აქტები და დაეცვათ ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება.

მთელი რიგი ფაქტორების გამო, ქვეყანაში, რომელიც იმ დროს სირიის მიერ იყო ოკუპირებული, სამოქალაქო ომი დაიწყო. რეზოლუცია მოუწოდებდა ყველა მხარეს, რომ წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტს კონფლიქტის ზონებში ჰუმანიტარული დახმარების გაწევისა და დაჭრილების ევაკუაციის მიზნით შესვლის საშუალება მიეცათ. საბოლოოდ, საბჭომ კიდევ ერთხელ დაადასტურა მხარდაჭერა გენერალური მდივნის, კურტ ვალდჰაიმის მიმართ, მის მცდელობებში, რომ საბჭოს ინფორმირება მოახდინოს სიტუაციის განვითარების შესახებ.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 437

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 437 მიიღეს 1978 წლის 10 ოქტომბერს. რეზოლუციაში ნახსენები იყო 253-ე რეზოლუცია (1968), რომელიც წევრ სახელმწიფოებს უკრძალავდა სამხრეთ როდეზიის რეჟიმთან დაკავშირებული პირების მათ ტერიტორიაზე შესვლას. საბჭომ სინანულით აღნიშნა, რომ შეერთებულმა შტატებმა იან სმიტს და „უკანონო რეჟიმის“ სხვა წევრებს ქვეყანაში შესვლის უფლება მისცა და ეს ქმედება 253-ე რეზოლუციის დარღვევად მიიჩნია.

საბჭომ მოუწოდა შეერთებულ შტატებს, დაეცვა უშიშროების საბჭოს დებულებები და გამოთქვა იმედი, რომ აშშ გააგრძელებდა თავისი გავლენის გამოყენებას სამხრეთ როდეზიაში უმრავლესობის მმართველობის მიღწევის ხელშესაწყობად.

რეზოლუცია მიიღეს 11 ხმით, ხოლო ოთხმა წევრმა თავი შეიკავა: კანადამ, დასავლეთ გერმანიამ, გაერთიანებულმა სამეფომ და ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 440

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 440 მიიღეს 1978 წლის 27 ნოემბერს, კვიპროსის წარმომადგენლის მოსმენის შემდეგ, საბჭომ ღრმა შეშფოთება გამოთქვა სამშვიდობო საკითხში პროგრესის არარსებობის გამო. რეზოლუციამ კიდევ ერთხელ დაადასტურა 365 (1974), 367 (1975) და 410 (1977) რეზოლუციები და მოუწოდა ყველა მხარეს, უზრუნველყონ რეზოლუციების შესრულება და განაახლონ მოლაპარაკებები გაერთიანებულ ერებთან.

რეზოლუცია ასევე მოუწოდებდა გენერალურ მდივანს, განეხორციელებინა სიტუაციის მონიტორინგი და ანგარიში წარედგინა 1979 წლის 30 მაისამდე ან უფრო ადრე, რათა უშიშროების საბჭოს ხელახლა გადაეხედა სიტუაციისთვის 1979 წლის ივნისში.

კენჭისყრის დეტალები არ გახმაურებულა, გარდა იმისა, რომ ის „კონსენსუსით“ მიიღეს.
ანკირის ბრძოლა

ანკირის ბრძოლა — გაიმართა დაახლოებით ძვ. წ. 239 წელს სელევკიდების მეფე სელევკე კალინიკოსსა და მის ძმას, უფლისწულ ანტიოქე ჰიერაქსს შორის. სამოქალაქო ომი მძვინვარებდა სელევკიდების იმპერიაში ძვ. წ. 244 წლიდან, როდესაც დედოფალმა ლაოდიკე -მა მხარი დაუჭირა თავის ვაჟს ანტიოქეს სელევკესის წინააღმდეგ აჯანყებაში. ანტიოქე იბრძოდა საკუთარი სამეფოს დასაბრუნებლად ანატოლიაში. მან შეძლო ესარგებლა თავისი ძმის ყურადღების გადატანითა და მისი დამარცხებით პტოლემე მიერ მესამე სირიულ ომში. ძვ. წ. 239 წლისთვის სელევკოსმა მშვიდობა დამყარა პტოლემესთან და თავისი არმიის აღდგენის შემდეგ შეიჭრა ანატოლიაში.

მას შემდეგ რაც ომი დაახლოებით ორი წელი გაგრძელდა, რომლის პროგრესზეც არანაირი ინფორმაცია არ გვაქვს, სელევკოსი დამარცხდა დიდ ბრძოლაში პონტოს მეფის მითრიდატე , იერაქსისა და გალატების გაერთიანებული ძალების წინააღმდეგ ანკირასთან, დაახლოებით ძვ. წ. 239 წელს. სელევკოსსმა ძლივს შეძლო თავისი სიცოცხლის გადარჩენა, მაგრამ დაკარგა დაახლოებით 20000 ჯარისკაცი.

ანტიოქეს გამარჯვებამ ანკირასთან (თანამედროვე ანკარა, თურქეთი) აიძულა სელევკოსს უარი ეთქვა ანატოლიაში თავის ტერიტორიებზე მისი სასარგებლოდ და კმაყოფილი დარჩენილიყო ტავროსის მთების აღმოსავლეთით მდებარე სელევკიდების მიწებით.
Γ-ამანიტინი

-ამანიტინი (გამა-ამანიტინი) — რვა ამინომჟავისგან შემდგარი ციკლური პეპტიდი. -ამანიტინი წარმოადგენს ამატოქსინს — ტოქსინების ჯგუფს, რომელიც იზოლირებული და აღმოჩენილია სოკოების გვარ ამანიტას რამდენიმე სახეობაში, მათ შორის შხამასოკოში, ისევე, როგორც „გამანადგურებელი ანგელოზის“ მსგავს სახეობათა ჯგუფში (ძირითადად, და ). ეს ნაერთი უაღრესად ტოქსიკურია, რადგან აფერხებს რნმ-პოლიმერაზა -ის მოქმედებას, არღვევს ი-რნმ-ის სინთეზს და შეიძლება სასიკვდილო იყოს.

ამატოქსინის მოხმარების შემდეგ დამახასიათებელია გრძელი ასიმპტომური პერიოდი, რომელიც გრძელდება რამდენიმე საათს (ერთ დღემდე ან მეტხანს), რასაც თან სდევს ფიზიოლოგიური მდგომარეობის სწრაფი გაუარესება ღვიძლის მწვავე ნეკროზისა და თირკმლის მილაკების ნეკროზის სახით. დადგენილია, რომ გამა-ამანიტინს აქვს ტოქსიკურობის ისეთივე დონე, როგორიც სხვა ამატოქსინებს, მაგალითად, ალფა-ამანიტინს.

სქოლო
ჰოლეჩეკი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ჰოლეჩეკი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის უკანა მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ავსტრიელი ასტრონომის, იოჰან ჰოლეჩეკის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1970 წელს). კრატერის ფორმირება გვიანიმბრიული ეპოქით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 37.77 კმ, სიღრმე — 2.15 კმ.

სატელიტური კრატერები
ჰანტინგ კრიკი

ჰანტინგ კრიკი — ყურე და პოტომაკის მდინარის შენაკადი, რომელიც მდებარეობს ვირჯინიაში, ალექსანდრიის ქალაქსა და ფეირფაქსის ოლქს შორის. იგი წარმოიქმნება კამერონ რანის მდინარიდან, რომელიც დასავლეთიდან მოედინება. ჰანტინგტონის საზოგადოებას თავისი სახელი ამ ნაკადულიდან აქვს მიღებული. ჯონს პოინტი ჩრდილოეთ მხარეს მდებარეობს, ხოლო დაიკ მარში — სამხრეთით. ჯორჯ ვაშინგტონის მემორიალური პარკი და მაუნტ ვერნონის ბილიკი გადის მასზე ხიდით.

ხშირად ამ ნაკადულს „გრეით ჰანტინგ კრიკს“ („დიდ ჰანტინგ კრიკს“) უწოდებენ, რათა იგი განასხვაონ „ლითლ ჰანტინგ კრიკისგან“ („პატარა ჰანტინგ კრიკისგან“).
ჰეველიუსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი ჰეველიუსი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა პოლონელი ასტრონომის, იან ჰეველიუსის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 113.87 კმ, სიღრმე — 2.89 კმ.

სატელიტური კრატერები
დელილი (მთვარის კრატერი)

კრატერი დელილი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა ფრანგი ასტრონომისა და კარტოგრაფის, ჟოზეფ დელილის პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 113.87 კმ, სიღრმე — 2.89 კმ.

დელილის პიკი და დელილის კრატერის ქედი. აპოლო 15-ის სურათი. კრატერი პრაქტიკულად დაუზიანებელია და მრავალკუთხა ფორმისაა. რგოლს ბასრი კიდე აქვს, შიდა ფერდობზე ტერასული სტრუქტურის კვალია, ხოლო შიდა ფერდობის ძირში კლდის ჩამონგრევა ჩანს. რგოლის ჩრდილოეთ ნაწილში რღვევა ხდება. რგოლის გარეთა ფერდობი გარშემორტყმულია კრატერის ფორმირების დროს გამოტყორცნილი აშკარად ხილული ქანებით. რგოლი მიმდებარე რელიეფიდან 850 მ-ით მაღლა დგას, ხოლო კრატერის მოცულობა 397.17 კმ³-ია. აუზის ფსკერი უხეშია, მასიური, მაგრამ ცუდად გამოკვეთილი ცენტრალური ბორცვით, რომლის სიმაღლე 640 მ-ია. კრატერის სამხრეთით არის ტერიტორია, რომელსაც მიმდებარე რელიეფთან შედარებით უფრო მაღალი ალბედო აქვს.

დელილის კრატერში მთვარის დაბნელების დროს თერმული ანომალიები დაფიქსირდა. ეს ფენომენი აიხსნება კრატერის ახალგაზრდა ასაკით და თბოიზოლაციის უზრუნველსაყოფად საკმარისი რეგოლითის ფენის არარსებობით. ფენომენი ტიპიურია ახალგაზრდა კრატერების უმეტესობისთვის.

სატელიტური კრატერები
გასტონი (მთვარის კრატერი)

კრატერი გასტონი — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა მამაკაცის ფრანგული სახელის მიხედვით (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1979 წელს).

კრატერის აღწერა
კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 2.02 კმ, სიღრმე — 0.37 კმ.

სატელიტური კრატერები
გასტონის კრატერს, სატელიტური კრატერები არ გააჩნია.
ალესია ადამოვიჩი

ალესია ადამოვიჩი (') (დ. 1927 — გ. 1994) — ბელორუსი მწერალი, სცენარისტი, ლიტერატურის კრიტიკოსი და ადამიანის უფლებების აქტივისტი. წერდა რუსულ და ბელორუსულ ენებზე. მისი ნაწარმოებების უმრავლესობა ეხება გერმანიის მიერ ბელარუსის ოკუპაციას მეორე მსოფლიო ომის დროს. იყო სტალინიზმის და საბჭოთა კავშირის კრიტიკოსი.
ნავი ნავსადგურს ტოვებს

„ნავი ნავსადგურს ტოვებს“ (ასევე ცნობილი, როგორც „ “) — 1895 წლის ფრანგული მოკლემეტრაჟიანი შავ-თეთრი მუნჯი ფილმი. რეჟისორი და პროდიუსერი იყო ლუი ლუმიერი.

ფილმი შედგება ერთადერთი სცენისაგან, რომელშიც ნავი ნავმისადგომს ტოვებს, ის სამ კაცს აღელვებულ ზღვაში შეჰყავს. ამას ახლო ფიცარნაგზე მდგომი ქალები და ბავშვები უყურებენ.
გადაღების პროცესი
გადაღებულ იქნა სინემატოგრაფით, კამერით, რომელიც ფილმის პროექტორად და დამამუშავებლადაც გამოიყენებოდა. ყველა სხვა ადრეული ლუმიერის ფილმის მსგავსად, ჩანაწერი 35 მმ ფორმატში, 1.33:1-ის სიგრძე-სიგანის თანაფარდობით გაკეთდა.
ამჟამინდელი მდგომარეობა
მისი სიძველიდან გამომდინარე, ფილმის ინტერნეტიდან უფასოდ გადმოწერა დაშვებული და შესაძლებელია. ის ასევე შევიდა მრავალ კინოკოლექციაში, მათ შორის „კინო იწყება — ადრეული კინემატოგრაფიის საგანძური, 1894-1913“.
ზღვა (მოკლემეტრაჟიანი ფილმი)

„ზღვა“ (ასევე ცნობილი როგორც „ “) — 1895 წლის ფრანგული მოკლემეტრაჟიანი შავ-თეთრი მუნჯი დოკუმენტური ფილმი. რეჟისორი და პროდიუსერი იყო ლუი ლუმიერი. მისი სიძველიდან გამომდინარე, ფილმის ინტერნეტიდან უფასოდ გადმოწერა დაშვებული და შესაძლებელია.

ფილმი ლუმიერების სინემატოგრაფის პირველი სარეკლამო პრეზენტაციის ნაწილს წარმოადგენდა (1895 წლის 28 დეკემბერი, სალონი ინდიენი, გრან-კაფე, კაპუცინების ქუჩის 14, პარიზი).
გადაღების პროცესი
გადაღებულ იქნა სინემატოგრაფით, კამერით, რომელიც ფილმის პროექტორად და დამამუშავებლადაც გამოიყენებოდა. ყველა სხვა ადრეული ლუმიერის ფილმის მსგავსად, ჩანაწერი 35 მმ ფორმატში, 1.33:1-ის სიგრძე-სიგანის თანაფარდობით გაკეთდა.
შინაარსი
ეს 38 წამიანი ფილმი წარმოადგენს იმის ჩანაწერს, თუ როგორ გადიან პატარა ბიჭები და ერთი ქალბატონი (შესაძლოა მათი დედა) ფიცარნაგს და ხტებიან აღელვებულ წყალში, ბრუნდებიან სანაპიროზე და ამ ქმედებას იმეორებენ.
თევზაობა ოქროს თევზისთვის (მოკლემეტრაჟიანი ფილმი)

„თევზაობა ოქროს თევზისთვის“ (ასევე ცნობილი როგორც „ “) — 1895 წლის ფრანგული, მოკლემეტრაჟიანი, შავ-თეთრი, მუნჯი, რეალობის ამსახველი ფილმი. მისი რეჟისორი და პროდიუსერი იყო ლუი ლუმიერი. გადაიღეს ლიონში, საფრანგეთში. მისი სიძველიდან გამომდინარე, ფილმის ინტერნეტიდან უფასოდ გადმოწერა დაშვებული და შესაძლებელია.

ფილმი ლუმიერების სინემატოგრაფის პირველი სარეკლამო პრეზენტაციის ნაწილს წარმოადგენდა (1895 წლის 28 დეკემბერი, სალონი ინდიენი, გრან-კაფე, კაპუცინების ქუჩის 14, პარიზი).
გადაღების პროცესი
გადაღებულ იქნა სინემატოგრაფით, კამერით, რომელიც ფილმის პროექტორად და დამამუშავებლადაც გამოიყენებოდა. ყველა სხვა ადრეული ლუმიერის ფილმის მსგავსად, ჩანაწერი 35 მმ ფორმატში, 1.33:1-ის სიგრძე-სიგანის თანაფარდობით გაკეთდა.
შინაარსი
კაცს (ოგუსტ ლუმიერი) მაგიდაზე მჯდარი პატარა გოგონა (ანდრე ლუმიერი, ოგუსტის ქალიშვილი) უჭირავს. ბავშვი ოქროს თევზებიან აკვარიუმში ყოფს ხელს, კაცი კი ეხმარება. სცენა მაგიდის წინ დადგმული კამერითაა გადაღებული.
კორდელიერთა მოედანი ლიონში

„კორდელიერთა მოედანი ლიონში“ (ასევე ცნობილი როგორც „ “) — 1895 წლის ფრანგული, მოკლემეტრაჟიანი, შავ-თეთრი, მუნჯი, დოკუმენტური ფილმი. რეჟისორი და პროდიუსერი იყო ლუი ლუმიერი.

ფილმი ლუმიერების სინემატოგრაფის პირველი სარეკლამო პრეზენტაციის ნაწილს წარმოადგენდა (1895 წლის 28 დეკემბერი, სალონი ინდიენი, გრან-კაფე, კაპუცინების ქუჩის 14, პარიზი).
გადაღების პროცესი
ეს მოკლე დოკუმენტური ფილმი ლიონში, რონის დეპარტამენტში, საფრანგეთში გადაიღეს. გადაიღეს სინემატოგრაფით, კამერით, რომელიც ფილმის პროექტორად და დამამუშავებლადაც გამოიყენებოდა. ყველა სხვა ადრეული ლუმიერის ფილმის მსგავსად, ჩანაწერი 35 მმ ფორმატში, 1.33:1-ის სიგრძე-სიგანის თანაფარდობით გაკეთდა.

შინაარსი
ფილმს არ გააჩნია რაიმე სახის ისტორია. ვხედავთ კორდელიერთა მოედანს ლიონში, კამერა იღებს ქუჩაზე გამვლელ მანქანებს, ხალხსა და ეტლებს.
დღევანდელი მდგომარეობა
ამ ფილმის ჩანაწერი შევიდა 1996 წლის „ძმებ ლუმიერების პირველი ფილმების“ კოლექციაში.
სტერიგმები

სტერიგმები — ბაზიდიუმის ზედა ნაწილის წანაზარდები, რომელბიც შედგება გაბერილი ან თხელი ბაზალური ნაწილისგან (პროტოსტერიგმა, ანუ ეპიბაზიდიუმი) და საკუთრივ სტერიგმისგან — ბაზიდიოსპორის მატარებელი აპიკალური წანაზარდი.

სტერიგმები ჩნდება, როდესაც ბაზიდიუმის განვითარება დასრულებულია და მასში კარიოგამიის შემდეგ მეიოზი მიმდინარეობს, რის შედეგადაც წარმოიქმნება 4 (ტიპურ შემთხვევაში) ჰაპლოიდური ბირთვი. ბირთვები ეტაპობრივად ინაცვლებს სტერიგმების ბოლოებში და თითოეული ბირთვი საბოლოოდ ერთ სპორაში აღმოჩნდება.
ბაზიდიოსპორები

ბაზიდიოსპორები — ბაზიდიუმიანი სოკოების რეპროდუქციული სპორები, რომლებიც წარმოიქმნება სპეციალიზებულ უჯრედებზე — ბაზიდიუმებზე.

როგორც წესი, თითოეულ ბაზიდიუმზე წარმოიქმნება ოთხი ერთბირთვიანი ბაზიდიოსპორა, თუმცა არსებობს გამონაკლისებიც, კერძოდ, ორსპორიანი ქამა.

ბაზიდიოსპორების ბირთვები წარმოიქმნება ბაზიდიუმში მიმდინარე მეიოზური დაყოფის შედეგად და აქვთ ჰაპლოიდური ქრომოსომების ნაკრები.

ხელსაყრელ პირობებში მოხვედრისას, ბაზიდიოსპორები ღივდება და, ჩვეულებრივ, ქმნის ჰიფებს. არახელსაყრელ პირობებში, ღივილის დროს, ბაზიდიოსპორებს შეუძლიათ წარმოქმნან მეორადი ბალისტოსპორები.
ცისტიდები

ცისტიდები, ცისტიდიოლები ან ცისტიდიები — ბაზიდიუმიანი სოკოების ჰიმენიუმის შრის სტერილური ელემენტები, რომლებიც ბაზიდიუმებს ზემოდან დაზიანებისგან იცავენ.

ცისტიდები ბაზიდიუმებზე ზომით უფრო დიდია, რის გამოც ჰიმენიუმის ზედაპირზე ამოწეულია. მათი ფორმა მრავალფეროვანია. ზოგიერთი გვარისა და სახეობისთვის ცისტიდების ფორმა იმდენად დამახასიათებელია, რომ ერთ-ერთ საუკეთესო განმსაზღვრელ ნიშანს წარმოადგენს.

ხშირად, ცისტიდების ზედაპირი ინკრუსტირებულია სხვადასხვა ზომის, ფორმისა და მარცვლოვნების ჩანართებით, კოშტებით ან კრისტალებით. ცისტიდები, როგორც წესი, უფერულია, იშვიათად კი მოყვითალო.

ნამდვილი ცისტიდები ვითარდება ან ბაზიდიუმებთან ერთად სუბჰიმენიუმში (ჰიმენიალური ცისტიდები), ან ნაყოფსხეულის უფრო ღრმა შრეებში (ტრამალური ცისტიდები). ტრამალური ცისტიდები ჰიფიდებისგან განსხვავდება დამახასიათებელი, არაჰიფისებრი აგებულებით და ჩნდება, როგორც წესი, ბაზიდიუმებთან ერთად.

წვნიანი შემცველობის მქონე ცისტიდებს, რომლებსაც ცხიმიანი-ფისოვანი შიგთავსი აქვთ, გლეოცისტიდები ეწოდება. კედლების სისქის მიხედვით, განასხვავებენ თხელკედლიან ცისტიდებს (ლეპტოცისტიდები) და ცისტიდებს სქელი, მინისებრი, ხშირად მტვრევადი კედლებით (ლამპროცისტიდები).
ალექსანდრ იაკოვლევი

ალექსანდრ იაკოვლევი (') (დ. 1923 — გ. 2005) — რუსი საბჭოთა პოლიტიკოსი, „პერესტროიკის“ ერთ-ერთი მთავარი იდეოლოგი. 1986-1990 წლებში იყო საბჭოთათა კავშირის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის წევრი და მდივანი, ხოლო 1987-1990 წლებში პოლიტბიუროს წევრი. იყო რუსეთის აკადემიის აკადემიკოსი. 1995-2000 წლებში იყო რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტიის თავმჯდომარე.
სსრკ-ის ჩემპიონატი საერთაშორისო შაშში მამაკაცთა შორის 1955

სსრკ-ის ჩემპიონატი საერთაშორისო შაშში მამაკაცთა შორის ჩატარდა 1955 წელს მინსკში. მასში მონაწილეობა მიიღო 17 სპორტსმენმა. მაქს შაველმა და ისერ კუპერმანმა 11-11 ქულა დააგროვეს, რის გამო მათ შორის ჩატარდა დამატებითი მატჩი, შედეგად, ქვეყნის ჩემპიონი კვლავ ისერ კუპერმანი გახდა. მეორე ადგილი დაიკავა მაქს შაველმა.

ტურნირის ცხრილი
დამატებითი მატჩი
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 426

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 426 მიღებულია 1978 წლის 19 მარტს უშიშროების საბჭოს 2075-ე სხდომაზე, რომელიც შეეხება გაეროს დროებითი ძალის შექმნას ლიბანში და მისი მანდატის ხანგრძლივობას. იგი მიღებულია რეზოლუცია 425-ის შემდეგ და მას ავსებს, რომელიც იმავე დღეს გამართულ სხდომაზეა მიღებული.

რეზოლუცია მიღებულია 12 ხმით — არც ერთი წინააღმდეგ. ჩეხოსლოვაკიამ და საბჭოთა კავშირმა თავი შეიკავეს, ხოლო ჩინეთი კენჭისყრაში არ მონაწილეობდა.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 435

გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 435 მიღებულია 1978 წლის 29 სექტემბერს, იგი შეიცავდა წინადადებებს ცეცხლის შეწყვეტისა და გაეროს ზედამხედველობით ჩატარებული არჩევნების შესახებ სამხრეთ აფრიკის მიერ კონტროლირებულ სამხრეთ-დასავლეთ აფრიკაში, რაც საბოლოოდ ნამიბიის დამოუკიდებლობამდე მივიდა. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ის, რომ რეზოლუციამ დააფუძნა გაეროს გარდამავალი დახმარების ჯგუფი , რომელმაც გააკონტროლა როგორც არჩევნების ჩატარება, ისე სამხრეთ აფრიკის ძალების გაყვანა.

რეზოლუცია მიღებულია 12 ხმით — არცერთი წინააღმდეგ. ჩეხოსლოვაკიამ და საბჭოთა კავშირმა თავი შეიკავეს, ხოლო ჩინეთი კენჭისყრაში არ მონაწილეობდა.

1988 წლის 22 დეკემბერს, სამხრეთ აფრიკა დათანხმდა რეზოლუციის განხორციელებას მას შემდეგ, რაც ნიუ-იორკის გაეროს შტაბბინაში ხელი მოაწერა სამმხრივ შეთანხმებას . ამ შეთანხმებამ დაადასტურა ნამიბიის დამოუკიდებლობის მიღწევა და კუბას ჯარების გამოყვანა ანგოლადან. შეთანხმებას ხელი მოაწერეს ანგოლამ, კუბამ და სამხრეთ აფრიკამ.