ერაყის ომი

} აკრამ ალ კააბი
ყასემ სოლეიმანი
|ძალა1=შეჭრის ძალები (2003 წელი)309 000 სამხედრო: 192 000 სამხედრო: 45 000 სამხედრო: 2 000 სამხედრო: 194 სამხედრო პეშმერგა: 70 000 სამხედრო
კოალიციის ძალები (2004–2009 წლები)176 000 სამხედრო პიკში:8 495 სამხედროაშშ-ის ძალები ერაყში (2010–2011 წლები)112 000 სამხედრო აქტივაციისასუსაფრთხოების კონტრაქტორები დაახლოებით 6 000–7 000ერაყის უსაფრთხოების ძალები805 269 პერსონალი (სამხედროები და პარამილიტარისტები: 578 269 და პოლიციელები: 227 000)გამოღვძების პარტიზანები≈103 000 მებრძოლი (2008 წელისათვის)ერაყის ქურთისტანი≈400 000 სამხედრო (ქურთული სასაზღვრო გვარდია: 30 000 სამხედრო და პეშმერგა 375 000 სამხედრო)
|ძალა2= ერაყის შეიარაღებული ძალები: 375 000 სამხედრო (დაშლილი იქნა 2003 წელს) ერაყის სპეციალური რესპუბლიკური გვარდია: 12 000 სამხედრო ერაყის რესპუბლიკური გვარდია: 70 000–75 000 სამხედრო ფედაიენ სადამი: 30 000 სამხედრო
----
სუნიტი მეამბოხეები≈70 000 მებრძოლი (2007 წლისათვის)ალ-კაიდა≈1 300 მებრძოლი (2006 წლისათვის)
ერაყის ისლამური სახელმწიფო≈1 000 მებრძოლი (2008 წლისათვის)ნაკაშბადის ორდენის ლაშქარი≈500–1 000 მებრძოლი (2007 წლისათვის)
|დანაკარგები1=ირაყის უსაფრთხოების ძალები (სადამის შემდეგ)
მოკლული: 17 690
დაჭრილი: 40 000+კოალიციის ძალები'მოკლული: 4 815 (4 496 აშშ179 დიდი ბრიტანეთი3 საქართველო136 სხვები)დაჭრილი: 32 776+ (32 252 ამერიკელი,)
დაშავებული, დაავადებული და სხვა: 51 139 (47 541 აშშ, 3 598 დიდი ბრიტანეთი)დაჭრილი და დაშავებული: 43 880დაჭრილი: 500+ (2007 წელს), 828 (2008 წელს)
სულ მოკლილი: 25 285 (+12 000 მოკლული პოლიციელი 2003-2005 წლებში)სულ დაჭრილი დაშავებული და დაავადებული 172 123+
|დანაკარგები2=მოკლული ერაყელი მებრძოლები (2003 წლის შეჭრის პერიოდი): 5 388–10 800მეამბოხეები (სადამის შემდეგ)მოკლული: 26 544 (2003–2011 წლებში)(4 000 მოკლული უცხოელი 2006 წლის სექტემბრისთვის)დატყვევებულები: 12 000119 752 დაკავებული მეამბოხე (2003-2007 წლებში)სულ გარდაცვლილი: 31 608–37 344
|დანაკარგები3= სავარაუდო გარდაცვალებები:ლანცეტის კვლევა** (2003-2006 წლები): 654 965'ერაყის საუჯახო ჯანდაცვის კვლევა*** (2003-2006 წლები): 151 000'-ის სამედიცინო კვლევა**: (2003-2011 წლები): 405 000, დამატებით 55 000 გამორჩენილი გარდაცვალება ემიგრაციის შედეგად :ერაყის ცხედრების დათვლის პროექტი (2003-2011 წლები): 103 160–113 728 სამოქალაქო გარდაცვალება და 12 438 ახალი გარდაცვალება ერაყის ომის დოკუმენტების გაჟონვიდან (2003-2009 წლები): 110 600 — ომი რომელიც დაიწყო 2003 წელს მულტი ნაციონალური კოალიციის ერაყში შეჭრით, აშშ-ის ხელმძღვანელობით სადამ ჰუსეინის ძალაუფლებიდან ჩამოგდების მიზნით. კონფლიქტი გაგრძელდა ათწლეულის ბოლომდე, მას შემდეგ რაც ერაყელი მეამბოხეები შეეწინააღმდეგნენ კოალიციის ოკუპაციის ძალებს და ერაყის ახალ შიიტურ მთავრობას. კონფლიქტის, პირველ სამ-ოთხ წელში დაახლოებით 151 000-600 000 ერაყელი დაშავდა ან გარდაიცვალა. აშშ-მ ძალები ერაყიდან ოფიციალურად 2011 წელს გამოიყვანა, თუმცა სირიის სამოქალაქო ომის და ისლამური სახელმწიფოს გაფართოების შემდეგ, 2014 წელს ბარაკ ობამას ადმინისტრაციამ შეიარაღებული ძალების ერაყში დაბრუნების გადაწყვეტილება მიიღეს. ბევრი ყოფილი სამხედრო აიყვანეს როგორც თავდაცვის კონტრაქტორები და პირადი სამხედრო კომპანიები. აშშ 2014 წელს ერაყში დაბრუნდა როგორც ახალი კოალიციის მეთაური. 2003 წელს ერაყში შეჭრა განხორციელდა როგორც ჯორჯ ბუშის ადმინისტრაციის ტერორზე ომის ნაწილილი 11 სექტემბრის ტერაქტების შემდეგ.

2002 წლის ოქტომბერში, აშშ-ის კონგრესმა პრეზიდენტ ჯორჯ უოლკერ ბუშს მისცა უფლება გამოეყენებინა სამხედრო ძალა ერაყის წინააღმდეგ, თუ ის ასე გადაწყვეტდა. ერაყის ომი დაიწყო 2003 წლის 20 მარტს, როდესას აშშ-მ, დიდმა ბრიტანეთმა და კოალიციის სხვა მოკავშირეებმა დაიწყეს დაბომბვების კამპანია „შოკი და შიში“. ერაყის შეიარაღებული ძალები მალევე დამარცხდნენ და კოალიციის ძალებმა სრულიად ერაყის ოკუპაცია მოახერხეს. 2003 წლის ერაყში შეჭრას მოჰყვა ბაათისტური მთავრობის დაცემა, ოპერაცია წითელი განთიადისას სადამ ჰუსეინის დაპატიმრება და 2006 წელს მისი სიკვდილით დასჯა. სადამ ჰუსიეინის მიერ დატოვებულ პოლიტიკური ძალაუფლების ვაკუუმს და კოალიციის დროებითი მმართველობის არაეფექტურობამ გამოიწვია ერაყის 2006-2007 წლების სამოქალაქო ომი, სადაც ერთმანეთს ებრძოდნენ შიიტური, სუნიტური დაჯგუფებები და კოალიციის ძალები. ბევრ ძალადობრივი მეამბოხეების დაჯგუფებებს მხარს უჭერდნენ ირანი და ალ-კაიდა. აშშ-მ სამოქალქო ომის წამოწყებას უპასუხა 170 000 სამხედრო ერაყში გადაყვანით 2007 წელს. სამხედროების რაოდენობის გაზრდამ გაზარდა ერაყის მთავრობის და შეიარაღებული ძალების მიერ კონტროლი და ბევრი ჯორჯ უოლკერ ბუშის ამ გადაწყვეტილებას დიდ წარმატებად მიიჩნევდა. აშშ-ის სამხედროების მიერ ერაყის დატოვება დაიწყო ბარაკ ობამას პრეზიდენტობისას. აშშ-ის შეიარაღებულმა ძალებმა ერაყი ფორმალურად 2011 წლის დეკემბერში დატოვეს.

კომენტარი