iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
გეგა კობახიძე

გერმანე (გეგა) კობახიძე (დ. 6 ივნისი 1961 — გ. 3 ოქტომბერი 1984) — ქართველი კინომსახიობი. იყო კინოსტუდია „ქართული ფილმის“ მსახიობი. დაიბადა ცნობილი კინორეჟისორის, მიხეილ კობახიძისა და მსახიობ ნათელა მაჭავარიანის ოჯახში. სკოლის დამთავრების შემდეგ თეატრალურ ინსტიტუტში კინოსარეჟისორო ფაკულტეტზე ვერ მოეწყო და დედამ თავისთან, მოზარდ მაყურებელთა თეატრში სცენის მუშად წაიყვანა, სადაც ერთი წელი დაჰყო. მეორე წელს კი სამსახიობო ფაკულტეტზე ჩააბარა.

მისი კინოდებიუტი შედგა 1967 წელს ნანა მჭედლიძის ფილმში „ვიღაცას ავტობუსზე აგვიანდება“. შემდეგ იყო ფილმი „ლაზარეს თავგადასავალი“, სადაც ობოლი ბიჭის ლაზარეს როლი შეასრულა. 1973 წელს ფილმმა ტელეფილმების მე-5 საკავშირო ფესტივალის ჟიურის სპეციალური პრიზი მიიღო ქალაქ ტაშკენტში. 1975 წელს როლი მიიღო ნიკოლოზ სანიშვილის ფილმში „ჩიტის რძე“, სადაც თამაში მოუწია ცნობილ მსახიობებთან სესილია თაყაიშვილთან და კონსტანტინე დაუშვილთან ერთად. ფილმი ეფუძნება ქართული ხალხური ზღაპრების მოტივებს. იმავე წელს საშიკოს შვილის როლში გამოჩნდა ლანა ღოღობერიძის ფილმში „აურზაური სალხინეთში“.

1977 წელს მიიღო როლი ალეკო ნინუას ფილმში „ოთხი შარვალი და ერთი ჩითის კაბა“. 1981 წელს ითამაშა ბაადურ წულაძის ფილმში „კროსვორდის ამოხსნის მოყვარულთათვის“, სადაც ნუკრის როლი შეასრულა.

1983 წლის 18 ნოემბერს საბჭოთა კავშირიდან თავის დაღწევის მიზნით 7 ქართველის მონაწილეობით გატაცებული იქნა თვითმფრინავი ტუ-134; გამტაცებელთა შორის იყო გეგა კობახიძე მეუღლესთან თინა ფეტვიაშვილთან ერთად. გეგა კობახიძემ და თინა ფეტვიაშვილმა თვითმფრინავის გატაცებამდე 1 დღით ადრე იქორწინეს.

აღსანიშნანია, რომ გეგა კობახიძე შერჩეული იყო როლისთვის თენგიზ აბულაძის ფილმში „მონანიება“, რომლის გადაღება უკვე დამთავრებული იყო, როდესაც გეგა კობახიძემ მეგობრებთან ერთად კომუნისტურ წყობას პროტესტი განუცხადა და 1983 წელს თვითმფრინავის ტრაგედიაც დატრიალდა. ამის შემდეგ „მონანიებაში“ გეგა კობახიძის როლი ამოჭრეს და თორნიკე არავიძე მის მაგივრად მერაბ ნინიძემ ითამაშა. ჰობი კინო, თეატრი, ხატვა. თინა ფეტვიაშვილს თოთხმეტი წლით თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა.

ფილმოგრაფია
1967: „ვიღაცას ავტობუსზე აგვიანდება“ რეჟ. ნანა მჭედლიძე
1973: „ლაზარეს თავგადასავალი“ (ლაზარე) რეჟისორები ქართლოს ხოტივარი, რამაზ (ბუბა) ხოტივარი
1975: „ჩიტის რძე“ (ბიჭი) რეჟ. ნიკოლოზ სანიშვილი
1975: „აურზაური სალხინეთში“ (საშიკოს შვილი) რეჟ. ლანა ღოღობერიძე
1977: „ოთხი შარვალი და ერთი ჩითის კაბა“ რეჟ. ალექსანდრე (ალეკო) ნინუა
1981: „კროსვორდის ამოხსნის მოყვარულთათვის“ (ნუკრი) რეჟ. ბაადურ წულაძე
მუტემუია

მუტემუია — ფარაონ თუტმოს -ის მეორე ცოლი და ამენჰოტეპ -ის დედა. მუტემუია დაარქვეს ქალღმერთ მუტის, ამონის მეუღლის პატივსაცემად. სხვადასხვა ცოლებისაგან თუტმოს -ს ჰყავდა რამდენიმე შვილი. უფროსი ვაჟის სიკვდილის შემდეგ, ფარაონმა სახალხოდ გამოაცხადა თვის მემკვიდრედ ამენჰოტეპი, როცა მამა ფარაონი გარდაიცვალა მუტემუია თავისი მცირეწლოვანი ვაჟის რეგენტი გახდა.

ლუკორსკის მუზეუმის ფრესკაზე დედა დგას ვაჟის უკან და ხელებით უკავია მისი მხრები. ამენჰოტეპმა დედამისი ნომინალურად დააჯილდოვა მეუღლის ტიტულით, მოგვიანებით ეს ტიტული მიანიჭა თავის გოგონებს ისიდას და სათამაონს, რითიც აამაღლა მათი მნიშვნელობა საზოგადოებაში.
სლოვენების, ხორვატების და სერბების სახელმწიფო

სლოვენიელების, ხორვატების და სერბების სახელმწიფო (, , ) — პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, სლოვენების, ხორვატების და სერბების მიერ ყოფილი ავსტრია–უნგრეთის იმპერიის სამხრეთ რეგიონში მცირე ხნით შექმნილი გაერთიანება. გაერთიანებამ ვერ მიაღწია საერთაშორისო აღიარებას. შექმნიდან ერთი თვის შემდეგ გაერთიანდა სერბეთის სამეფოსთან რითიც შეიქმნა იუგოსლავიის სამეფო.
კადმუსის ბრძოლა

კადმუსის ბრძოლა — ბრძოლა ჯვაროსნებსა და თურქ-სელჩუკებს შორის. გაიმართა 1148 წელს. ჯვაროსნებს მეთაურობდა მეფე ლუი , ხოლო თურქ-სელჩუკებს რუმის სულთანი მასუდ . გაიმართა ანტიკურ ქალაქ ლაოდიკეასთან ახლოს. დასრულდა ჯვაროსნების დამარცხებით.

მეფე ლუდოვიკ სათავეში ჩაუდგა ფრანგების ჯვაროსნულ არმიას, რომლებიც ევროპიდან მცირე აზიის გავლით იერუსალიმში ჩავიდნენ. 1147 წლის დეკემბრის დასაწყისში ფრანგული ჯარი გაჩერდა დასასვენებლად ძველ ქალაქ ეფესოს მახლობლად, სანამ გააგრძელებდნენ გზას მდინარე მენდერესის ხეობით ადალიის პორტამდე.

თურქ-სელჩუკების თავდასხმა მდინარე მენდერესთან დამთავრდა წარუმატებლად. ფრანგებმა გააგრძელეს მოძრაობა ლაოდიკეისკენ, რომელსაც მიუახლოვდნენ 6 იანვარს ნათლისღების დღესასწაულზე. შემდეგ ისინი დაიძრნენ მთებისაკენ, რომელიც ფრიგიას ჰყოფს პისიდიისაგან.

ავანგარდი ჟოფრუა დე რანკონის ხელმძღვანელობით საკმაოდ წინ წავიდა ძირითადი ძალისაგან. ლუი -მ, რომელიც ხელმძღვანელობდა ძირითად ძალებს, გააგრძელა მოძრაობა. ფრანგი ჯარისკაცები დარწმუნებულები იყვნენ, რომ მათი წინამავალი რაზმი დაიპყრობდა სიმაღლეებს და დაიმედებულნი მიდიოდნენ წინ. სელჩუკები მოულოდნელად დაესხნენ თავს ჯვაროსნების ძირითად რაზმს და მათ რიგებში არეულობა გამოიწვიეს. ფრანგებმა უკან დაიხიეს და შევიდნენ ვიწრო და ღრმა ხეობაში. ჯვაროსნებმა დიდი დანაკლისი განიცადეს. დაღამებისას მეფის არმიას შეუერთდა ავანგარდი. 20 იანვარს დამარცხებულმა ჯვაროსნებმა მიაღწიეს ადალიას.
რობინ ჰუდი (2010 წლის ფილმი)

„რობინ ჰუდი“ — რიდლი სკოტის 2010 წლის ეპიკური სათავგადასავლო ფილმი. ხალხური გმირის, რობინ ჰუდი ს შესახებ ტრადიციული ნარატივებისგან განსხვავებით, ფილმი გადმოსცემს რობინ ჰუდის ამბავს მის გაყაჩაღებამდე. მთავარ როლებს ასრულებენ რასელ კროუ, კეიტ ბლანშეტი, აილინ ეტკინსი, ოსკარ აიზეკი, უილიამ ჰარტი და მაქს ფონ სიუდოვი.

ფილმი გამოვიდა 2010 წლის მაისში. მას არაერთგვაროვანი შეფასებები მოჰყვა, თუმცა შემოსავალმა 320 მილიონ დოლარზე მეტი შეადგინა.

როლებში
რასელ კროუ — რობინ ლონგსტრაიდი
კეიტ ბლანშეტი — მარიონ ლოკსლი
მაქს ფონ სიდოუ — სერ უოლტერ ლოკსლი
ოსკარ აიზეკი — ჯონ უმიწაწყლო
მარკ სტრონგი — სერ გოდფრი
უილიამ ჰარტი — უილიამ მარშალი
ტრიესტის თავისუფალი ტერიტორია

ტრიესტის თავისუფალი ტერიტორია (, ; ; ტრიესტული და ისტრიული: ) — ცენტრალურ ევროპაში არსებული თავისუფალი ტერიტორია. მდებარეობდა ჩრდილოეთ იტალიასა და იუგოსლავიას შორის ადრიატიკის ზღვის სანაპიროზე. ტერიტორია ჩამოყალიბდა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ და იყო გაეროს უშიშროების საბჭოს მფარველობის ქვეშ.

თავისუფალი ტერიტორია 1947 წლის 10 თებერვალს იტალიასთან დადებული სამშვიდობო ხელშეკრულების საფუძველზე შეიქმნა. მიზანი იყო ტერიტორიაზე მცხოვრები შერეული ეთნიკური მოსახლეობის ნეიტრალურ ქვეყანაში გაერთიანება, ასევე იუგოსლავიასა და იტალიას შორის გაჩენილი ტერიტორიული დავის მოგვარება. ტერიტორიის ადმინისტრირება გაყოფილი იყო ორ ნაწილად: პირველი მოიცავდა საპორტო ქალაქ ტრიესტსს და ვიწრო სანაპიროზოლს ჩრდილო–დასავლეთით (ზონა ); ხოლო მეორე უფრო მსხვილო ზონა (ზონა ) წარმოადგენდა ისტრიის ნახევარკუნძულის ჩრდილო–დასავლეთ ნაწილს.

ტერიტორიაზე კონტროლი მისმა მეზობლებმა 1954 წელს დე–ფაქტო აიღეს, ხოლო ფორმალურად ეს გაფორმდა შედარებით გვიან 1975 წლის ოსიმოს ხელშეკრულებით, რომლის რატიფიცირებაც 1977 წელს მოხდა..
რაგნარ ფრიში

რაგნარ ანტონ კიტილ ფრიში (; დ. 3 მარტი, 1895, ოსლო — გ. 31 იანვარი, 1973 , იქვე) — ნორვეგიელი ეკონომისტი, ნობელის პრემიის ლაურეატი ეკონომიკის დარგში (1969). დაამთავრა ოსლოს უნივერსიტეტი, იქვე დაიცვა დისერტაცია და შემდეგ ამავე უნივერსიტეტის პროფესორი გახდა. ლექციებს კითხულობდა იელისა (1930) და სორბონის უნივერსიტეტებშიც (1933). ეკონომეტრიკული საზოგადოების პრეზიდენტი (1949). 1978 წლიდან მის პატივსაცემად ეკონომეტრიკულმა საზოგადოებამ დააწესა ფრიშის მედალი.
სოფიო ხორგუანი

სოფიო ხორგუანი (დ. 30 მარტი, 1974, გულრიფში) — ქართველი ადამიანის უფლებათა დამცველი, ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი. საქართველოს სახალხო დამცველის მოადგილე 2007 წლის აგვისტოდან 2009 წლის იანვრამდე.

1996 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალის ფილოლოგიური ფაკულტეტი გერმანული ენის სპეციალობით. 2000 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურა გერმანული ლიტერატურის სპეციალობით. დასრულებული აქვს საქართველოს ტელევიზიისა და რადიომაუწყებლობის კორპორაციასთან არსებული დიქტორთა და წამყვანთა კურსები (1996), თბილისის პოლიტიკური სწავლების სკოლა (2003), მარშალის უსაფრთხოების სწავლების ცენტრი (გერმანია, 2007), თბილისის ჰუმანიტარული უნივერსიტეტის მაგისტრატურა, სპეციალობა – „საჯარო სამართალი“ (2008).
მუშაობდა მასწავლებლად, ჟურნალისტად, 2007 წლის აგვისტოდან 2009 წლამდე იყო სახალხო დამცველის მოადგილე. 2009-2011 წლებში რესპუბლიკური პარტიის აქტიური წევრი იყო.
ადოლფ როლოვი

ადოლფ ქრისტიან როლოვი ( დ. 25 ივნისი, 1870 — გ. 1952) — საქართველოში მოღვაწე, წარმოშობით გერმანელი აგრონომი, თბილისის ბოტანიკური ბაღის დირექტორი 1902–1918 წლებში.

როლოვი დაიბადა თბილისში, გერმანული წარმოშობის ოჯახში. 1891 წელს დაამთავრა მოსკოვის სასოფლო-სამეურნეო აკადემია. 1892 წელს საქართველოში დაბრუნების შემდეგ მუშაობდა მასწავლებლად ქუთაისის სასოფლო-სამეურნეო სკოლაში, შემდეგ ექსპერტად კავკასიის ფილოქსერას კომიტეტში, წამყვან სპეციალისტად ამიერკავკასიის სასოფლო-სამეურნეო დეპარტამენტში და მმართველად თბილისის ბოტანიკურ ბაღში. 1902 წლიდან 1918 წლამდე იყო თბილისის ბოტანიკური ბაღის დირექტორი. მისი მეცადინეობით ბაღის ტერიტორია მნიშვნელოვნად გაფართოვდა, გამდიდრდა კოლექციები; მიმდინარეობდა ინტენსიური სამეცნიერო მუშაობა. 1919-1921 წლებში მუშაობდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის სოფლის მეურნეობის სამინისტროში. საბჭოთა რეჟიმის დამყარების შემდეგ როლოვი განაგრძობდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას მის მიერვე დაარსებულ თბილისის ბოტანიკური ბაღის მებაღეთა სკოლაში, საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტსა და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. გამოქვეყნებული აქვს 50-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომი მებაღეობის, მევენახეობის, მცენარეთა სელექციის შესახებ. დაკრძალულია თბილისში, კუკიის სასაფლაოზე.
იენ ჰოლმი

სერ იენ ჰოლმი (დ. 12 სექტემბერი, 1931 — გ. 19 ივნისი, 2020, ლონდონი) — ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის ინგლისელი მსახიობი, ცნობილი სასცენო და კინოროლებით. მას 1967 წელს მიღებული აქვს ტონის ჯილდო საუკეთესო მეორეხარისხოვანი როლისთვის და 1988 წლის ლოურენს ოლივიეს ჯილდო „მეფე ლირში“ შესრულებული როლისთვის. მის ცნობილ კინოროლებს შორის არის ეში („უცხო“), მამა ვიტო კორნელიუსი („მეხუთე ელემენტი“) და ბილბო ბეგინსი („ბეჭდების მბრძანებელი“, „ჰობიტი“).
ხორვატულ-უნგრული აქტი

ხორვატულ-უნგრული აქტი (, , ) — 1868 წელს ხელმოწერილი აქტი, რომელმაც ავსტრია-უნგრეთის იმპერიაში უნგრეთის მმართველობის ქვეშ ხორვატიის პოლიტიკური სტატუსი განსაზღვრა. ხელშეკრულება ძალაში იყო პირველი მსოფლიო ომის დასრულებამდე. 1918 წლის 29 ოქტომბერს ხორვატიის პარლამენტმა, როგორც ხორვატიის ისტორიული სუვერენიტეტის წარმომადგენელმა, გააუქმა ავსტრია–უნგრეთთან გაფორმებული ყველა ხელშეკრულება.
ტრიუნის სამეფო

ტრიუნის სამეფო — ხორვატული ნაციონალური მოძრაობის ლიდერების მიერ ადვოკატირებული იდეა. მეორე ათასწლეულის მანძილზე სამი ხორვატული სამეფო: ხორვატია, სლავონია და დალმაცია ძირითადად დამოუკიდებლები იყვნენ. გაერთიანებული ხორვატია მხოლოდ ერთი მეფის, მეფობის დროს არსებობდა.

1848 წლამდე ჰაბსბურგების მმართველობი დროს იდეის ადვოკატირებას ხორვატები ახორციელებდნენ, თუმცა ტერიტორიის დიდი ნაწილი წარმოადგენდა უნგრეთსა და ავსტრიას შორის დავის საგანს. 1848 წლის რევოლუციების დროს, ტრიუნის სამეფოს ცნებას ატარებდნენ ხორვატი ნაციონალისტები. ხორვატი პოლიტიკოსები იმპერატორთან იცავდნენ იდეას და ითხოვდნენ სამი სამეფოს გაერთიანებას.

ავსტრია–უნგრეთის კომპრომისის და 1868 წლის ხორვატულ-უნგრული აქტის საფუძველზე, ავსტრიამ და უნგრეთმა ტერიტორიულ პრეტენზიებზე ოფიციალურად თქვეს უარი. შედეგად წმინდა იშტვანის გვირგვინის მიწების ქვეშ გაერთიანდა ხორვატია და სლავონია, ხოლო დალმაცია ისევ რჩებოდა ცალკე სამეფოდ.

 საუკუნის ბოლოსთვის ხორვატიის და დალმაციის სახალხო პარტიების მთავარი მიზანი იყო ტრიუნის სამეფოს იდეის ხორცშესხმა.
HIP 116454b

116454 — „სუპერ-დედამიწა“, რომელიც 190 სინათლის წლითაა დედამიწას დაშორებული თევზების თანავარსკვლავედის მიმართულებით. მისი დიამეტრი 32 186 კილომეტრია, მასა კი დედამიწისას 12-ჯერ აღემატება. მეცნიერთა აზრით, ის ან მთლიანად წყლითაა დაფარული, ან „მინი-ნეპტუნია“, რომელსაც უზარმაზარი და სქელი ატმოსფერო აქვს. 116454 13,5 მილიონი კილომეტრითაა დაშორებული თავისი დედავარსკვლავისაგან, რომელიც ნარინჯისფერი ჯუჯაა და მზეზე ოდნავ გრილი და პატარაა. პლანეტის ორბიტალური პერიოდი 9,1 დღეა. მკვლევართა თქმით, პლანეტის დედავარსკვლავთან ასეთი ახლო მანძილი მას სიცოცხლისთვის არასტაბილურს ხდის. ეგზოპლანეტა კეპლერის კოსმოსურმა ტელესკოპმა აღმოაჩინა 2014 წლის 18 დეკემბერს.

აღმოჩენა
კეპლერის კოსმოსურმა ტელესკოპმა ეს ეგზოპლანეტა შენიშნა მანამდე, სანამ 2013 წლის მაისში არასწორი მუშაობის გამო დროებით შეწყდებოდა მისი ფუნქციონირება.

ვანდერბურგმა და მისმა კოლეგებმა - რომელთაც სპეციალური პროგრამა შექმნეს, რომ შეეგროვებინათ მონაცემები კეპლერის არამდგრადი მდგომარეობის მიუხედავად - შენიშნეს პლანეტის ერთადერთი ტრანზიტი კეპლერის დაკვირვებებისას 9 დღიანი ტესტით, რომელიც თებერვალში მიმდინარეობდა. ასტრონომებმა ეს აღმოჩენა შემდეგ დაადასტურეს - სპექტროგრაფით, რომელიც კანარის კუნძულებზე მდებარე -ზეა დამონტაჟებული.

კეპლერის მისია
კეპლერის ტელესკოპი 2009 წლის მარტში გაუშვეს 3,5 წლიან მისიაზე, რათა განესაზღვრა, რამდენად გავრცელებული იყო დედამიწის მსგავსი პლანეტები „ირმის ნახტომის“ გალაქტიკაში. ტელესკოპი დღემდე დაუჯერებლად წარმატებით აგრძელებს მისიას., რომელიც გააგრძელებდა კეპლერის ეგზოპლანეტებზე ნადირობას შეზღუდული სტილით და ასევე შეისწავლიდა სხვა კოსმოსურ ობიექტებსა და ფენომენებს, როგორიცაა აქტიური გალაქტიკები და ზეახალი ვარსკვლავები.
ჟან-მარი ლეიე ლენელგო

ჟან-მარი ლეიე ლენელგო — ვანუატუელი პოლიტიკოსი. ვანუატუს პრეზიდენტი 1994-1999 წლებში.

საფრანგეთის სასწავლებლებში სწავლისა და სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ აირჩიეს მშობლიური კუნძულის საკრებულოში, მოგვიანებით გახდა ავიაკომპანია „ “-ს პრეზიდენტი. 1983 წელს აირჩიეს საკანონმდებლო ასამბლეაში. 1994 წლის 2 მარტიდან 1999 წლის 2 მარტამდე იყო ქვეყნის პრეზიდენტი.

გარდაიცვალა 2014 წლის 9 დეკემბერს.
IC 1101

1101 — ზეგიგანტი ელიფსური გალაქტიკა გალაქტიკათგროვა 2029-ში, რომელიც დაახლოებით 1,07 მილიარდი სინათლის წლითაა (309 მეგაპარსეკი) დედამიწას დაშორებული.

მახასიათებლები
გალაქტიკა ზეგიგანტ ელიფსურ-ლინზისებურადაა(0) კლასიფიცირებული და 2029-ში ყველაზე კაშკაშა გალაქტიკაა. გალაქტიკის მორფოლოგიური ტიპი საკამათო თემაა, რადგან არსებობს იმის შანსი, რომ მას დისკოს ფორმა ჰქონდეს, მაგრამ დედამიწიდან სხვა კუთხით ჩანს. თუმცა, ლინზისებრი გალაქტიკების უმეტესობის ზომა 50 000-დან 120 000 სინათლის წელიწადს აღწევს. ამ გალაქტიკაში 100 ტრილიონი (1014) ვარსკვლავი ბინადრობს. მისი დიამეტრი 6 მილიონი სინათლის წელიწადია.

უმეტესი დიდი გალაქტიკების მსგავსად 1101 დასახლებულია მეტალით მდიდარი უამრავი ვარსკვლავით, რომლებიც შესაძლოა მზეზე 7 მილიარდი წლით ხნიერი იყოს, რის გამოც ის ოქროსფერია. მის ცენტრში რადიოტალღების კაშკაშა წყაროა, რომელიც ზემასიურ შავ ხვრელთან ასოცირდება.

აღმოჩენა
გალაქტიკა 1790 წლის 19 ივნისს ბრიტანელმა ასტრონომმა ფრედერიკ უილიამ ჰერშელ -მა აღმოაჩინა. ის კატალოგში ჯონ ლუის ემილ დრეიერმა 1895 წელს, თითქმის 100 წლის შემდეგ, შეიტანა, როგორც ვარსკვლავთგროვებისა და ნისლეულების ინდექსური კატალოგის 1101-ე ობიექტი. აღმოჩენისას ის ნისლეული ეგონათ. შემდგომში ედუინ ჰაბლის 1932 წლის აღმოჩენის მიხედვით, „ნისლეულები“ სინამდვილეში დამოუკიდებელი გალაქტიკები იყო. ობიექტების შემდგომი ანალიზით დადგინდა, რომ 1101 დამოუკიდებელი გალაქტიკებიდან ერთ-ერთი იყო.
კრაპინა

კრაპინა (ხორ. ) — ქალაქი ჩრდილოეთ ხორვატიაში, კრაპინა-ზაგორჟეს ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. კრაპინა დაახლ. 55 კმ-ითაა დაშორებული ზაგრებიდან და ვარაჟდინიდან. ქალაქი ცნობილია 1193 წლიდან. იგი ყოველთვის წარმოადგენდა საყვარელ ადგილს ციხე-დარბაზების ასაგებად ხორვატი და უნგრელი მმართველებისათვის. საუკუნის ბოლოსა და საუკუნის დასაწყისში ქალაქი წარმოადგენდა ხორვატიისა და სლავონიის სამეფოს ვარაჟდინის ოლქის ადმინისტრაციულ ცენტრს.
ჯეისონ კლარკი

ჯეისონ კლარკი ( დ. 17 ივლისი, 1969) — ავსტრალიელი მსახიობი. დაიბადა და გაიზარდა ქალაქ უინტონში. სხვადასხვა დროს მონაწილეობა მიიღო ავსტრალიურ სერიალებში: „მკვლელის ზარი“, „ველური მხარე“, „სახლი და მანძილი“, „ბლუ ჰილერები“, „ყველა წმინდანი“, „სამყაროს ზღვარზე“, „თეთრი ლურჯი საყელო“, „სტინგერები“. შეასრულა ტომი კეფის როლი სერიალში „საძმო“. გამოჩნდა ფილმებში: „ადამიანური კონტრაქტი“, „სასიკვდილო რბოლა“, „საზოგადოების მტრები“, „გალია კურდღლებისთვის“. მნიშვნელოვანი იყო რედ ჰამილტონის როლი ფილმში „საზოგადოების მტრები“. 2011 წელს მისი მონაწილეობით გამოვიდა ფილმი „მინდვრები“. აგრეთვე ითამაშა დეტექტივ ჯარეკის როლი -ის სერიალში „კანონის უზენაესობა“. აღსანიშნავია აგრეთვე დენის როლი ფილმში „მიზანი ნომერი ერთი“. 2012 წელს მთავარი როლი შეასრულა ფილმში „უკანონო“. 2013 წელს გამოჩნდა ფილმში „დიდი გეტსბი“, სადაც ჯორჯ უილსონის როლი შეასრულა. 2014 წელს ითამაშა ფილმში „მაიმუნების პლანეტა: რევოლუცია“. მომდევნო წლებში მონაწილეობდა რამდენიმე ფილმში, მათ შორისაა: „ტერმინატორი წარმოშობა“ (2015), „ევერესტი“ (2015), „მადბაუნდი“ (2017), „ჩაპაკვიდიკი“ (2017) და „პირველი ადამიანი მთვარეზე (2018).
რკინის რაინდი

რკინის რაინდი — ქართული როკჯგუფი. ჩამოყალიბდა 1990 წელს, გორში. მასში შედიოდნენ: როინ მელაძე (ვოკალი, გიტარა), ვასილი იკონნიკოვი (კლავიშები, ბეკვოკალი), აჩიკო გუდიაშვილი (ბასგიტარა) და მამუკა გრიგალაშვილი (დასარტყმელი საკრავები). ჩაწერილი აქვს ორი სტუდიური ალბომი ქართულ ენაზე და ერთი — რუსულად. ჯგუფის მუსიკაში შეთავსებული იყო რეინბოუს მელოდიურობისა და აირონ მეიდენის გიტარის პარტიების სტილისტიკა, ხოლო სცენაზე ჯგუფი -ის მსგავს იმიჯს იყენებდა.

2012 წელს კოლექტივი გაერთიანდა და რამდენიმე კონცერტი გამართა.

დისკოგრაფია
ინგრევა მონობის კოშკი (1991)

ინგრევა მონობის კოშკი (6:49)
შავი მხედარი (5:09)
გაიხედე უკან (4:38)
იესუს (3:56)
მთვარესთან ერთად (4:46)

მომეფერები (1992)

მომეფერები (5:54)
პირველი თოვლი (6:05)
სამოთხის ვარდო (4:24)
ქარი ქრის (4:42)
 (4:30)
 (3:52)
ანტიოქიელი ბერძნები

ანტიოქიელი ბერძნები — ეთნიკური ბერძნების ჯგუფი, რომლებიც არიან ანტიოქიის ბერძნული მართლმადიდებლური ეკლესიის მრევლი, ასევე ბერძენი კათოლიკე ქრისტიანები, რომლებიც ცხოვრობენ სირიაში, ლიბანში, და დღევანდელი თურქეთის პროვინცია ჰატაიში, რომელიც მოიცავს ანტიოქიის ძველ ქალაქს, ანუ დღევანდელი დღის ანტაკიას. მათი შთამომავლები აგრეთვე არიან ახლო აღმოსავლეთსა და ამერიკაში. თემს აქვს ხანგრძლივი მემკვიდრეობა, რომელიც მოითვლის ანტიოქიის დაარსებას ძვ. წ. 323 სელევკოს ნიკატორის მიერ ალექსანდრე მაკედონელის მიერ აზიის დაპყრობის დროს.

ანტიოქიელი ბერძნების უმრავლესობა წარმოადგენს ადრეულ მაკედონიელ ახალმოსახლეებს, რომაული ხანის ბერძნებს, ბიზანტიელ ბერძნებს (რუმები), ელენიზირებულ იუდეველ-ქრისტიანებს და სირიელებს. ზოგიერთი იმ არამეელ ახალმოსახლეთაგან საუბრობდა სირიულად და ღვთისმსახურებას ასრულებდა ძველ სირიულ არამეულზე. რაც არაბული ენა გახდა ძირითადი ენა, ლავანტში უმრავლესობა გახდა არაბულ ენოვანი ქრისტიანი და უმთავრესად საუბრობს ლევანტურ არაბულზე. ბევრი აგრეთვე საუბრობს ბერძნულად და თურქულად.

ისტორია
ისტორიულად ოსმალო ხელისუფლების მიერ ისინი ითვლებოდნენ რუმის მილეთის ნაწილად. საუკუნის დასაწყისში თემს ახასიათებდა ემიგრაციის მძლავრი ტენდენცია. როდესაც ალექსანდრეტას სანჯაყი იმ ხანად წარმოადგენდა სირიის ნაწილს, ბერძნები არ იყვნენ 1923 წლის მოსახლეობის გაცვლის სუბიექტები. როდესაც 1939 წელს თურქეთმა მოახდინა ჰატაის პროვინციის ანექსია, ბევრი წავიდა ემიგრაციაში სირიაში და ლიბანში. 1960-იანი წლებიდან იმიგრაციის ახალმა ტალღამ გამორიყა ანტიოქიელი ბერძნები დასავლეთის ქვეყნებში.

საეკლესიო ტრადიციები და ფოლკლორი
ზოგიერთი ძველი ბერძნული სინაგოგის სამღვდელო წესები და ჰიმნები, რომლებიც წარმოდგენილია ანტიოქიაში ნაწილობრივ შემორჩა დღევანდელ დღეს ღვთისმსახურებაში მელქიტი და ბერძენ მართლმადიდებელ მრევს შორის თურქეთის სამხრეთ პროვინცია ჰატაიში, სირიაში, ლიბანში და წმინდა მიწაზე.

მოსახლეობა
1895 წელს ანტიოქიის საპატრიარქოს მონაცემებით 50000 ბერძენი ცხოვრობდა ალექსანდრეტას სანჯაყში, 1930-იან წლწბში 30000. 1995 წელს მათი მთლიანი რაოდენობა მოიცავდა 10000. მაგრამ ბერძენ მართლმადიდებელთა და ბერძენ კათოლიკეთა უმრავლესობა, ცნობილი როგორც ჩრდილოეთ მენას მელქიტები ან რუმები შეუძლიათ მოიკვლიონ თავიანთ ეთნოკულტურული წარსულის ბერძენი და მაკედონიელი ახალმოსახლეებისაგან და ელინიზირებული იუდეველი ქრისტიანებისაგან ძირითადში შემქმნელები ანტიოქიელი ბერძნების დასახლებებისა კილიკიაში და ჩრდილოდასვლეთ სირიაში. თუკი დავითვლით შემორჩენილ უმცირესობებს თურქეთის ჰატაის პროვინციაში და მაგათ ნათესავებს სათვისტომოში, არის დაახლოებით 1.8 მილიონი ანტიოქიელი ბერძენ-მელქიტი ქრისტიანები მცხოვრები ჩრდილოეთ მენაში, შეერთებულ შტატებში, კანადაში და ლათინურ ამერიკაში დღესდღეობით.

მდებარეობა
გარკვეული რაოდენობა თურქეთის ანტიოქიელი ბერძნებისა ცხოვრობენ სტამბოლში. ისინი ასევე კონცენტრირებული არიან ისკანდერუნში, სამანდაგში და ალთინოზუში ჰატაიში. აგრეთვე არის ჯგუფი მერსინში. 2005 წელს ალთინოზუში იყო მუსლიმებთან ჯგუფური ძალადობის შემთხვევა. მოვლენების სავარაუდო ნაპერწკალი გახდა მუსლიმი დალაქის მიერ ქრისტიანი გოგოს სექსუალური შეწუხება.
ლუსაგიუღი (არაგაწოტნი)

ლუსაგიუღი — სოფელი სომხეთში, მდებარეობს არაგაწოტნის პროვინციაში, ქალაქ აპარანიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით ერთ კილომეტრში. სოფელში არის ეკლესია, რომელიც თარიღდება 1887 წლით, ასევე შემონახულია საუკუნის ეკლესიის ნანგევებიც.

მოსახლეობა
1829 წელს სოფლის ტერიტორიაზე დასახლდა 29 ოჯახი, 157 ადამიანი (81 მამაკაცი, 76 ქალი).
ზადარი

ზადარი (ხორვ. ) — ქალაქი ხორვატიაში, ზადარის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2011 წლის აღწერის მონაცემებით, ზადარი არის სიდიდით მეხუთე ქალაქი ხორვატიაში.

ქალაქი არის ადრიატიკის ზღვის მნიშვნელოვანი პორტი და ჩრ. დალმაციის კულტურული და ეკონომიკური ცენტრი, ხორვატიის მნიშვნელოვანი კომერციული და კულტურულ-საგანმანათლებლო პუნქტი. ზადარში არსებობს აეროპორტი, თევზსარეწი, კვებისა და ქიმიური მრეწველობის საწარმოები, უნივერსიტეტი, მუზეუმები და სხვა.

ისტორია
ქალაქის ისტორია ჩვენს წელთაღრიცხვამდე იწყება. თავდაპირველად ის წარმოადგენდა ილირიული ტომების საკუთრებას, მოგვიანებით გახდა რომის იმპერიის ნაწილი. ამ ეპოქის ძეგლები დღემდეა შემორჩენილი ქალაქის ტერიტორიაზე. მოგვიანებით ფლობდა ბიზანტიის იმპერია, შემდეგ კი ვენეციის რესპუბლიკა. ზადარი იყო ოსმალების თავდასხმის ობიექტი. შემდეგ ქალაქი ჰაბსბურგების მფლობელობაში გადავიდა. 1947 წელს ოფიციალურად გადაეცა იუგოსლავიის სოციალისტურ ფედერაციულ რესპუბლიკას, 1991 წლიდან კი დამოუკიდებელი ხორვატიის ნაწილია.

დაძმობილებული ქალაქები
დანდი, გაერთიანებული სამეფო
რეჯო-ემილია, იტალია
სეკეშფეჰერვარი, უნგრეთი
პადუა, იტალია
იკიკე, ჩილე
ბანსკა-ბისტრიცა, სლოვაკეთი
ფიურსტენფელდბრუკი, გერმანია
რომანს-სურ-იზერი, საფრანგეთი

გალერეა
სვიმონ კლდიაშვილი

სვიმონ გრიგოლის ძე კლდიაშვილი (დ. 2 თებერვალი, 1865, ქუთაისი — გ. 26 მაისი, 1920, თბილისი) — ქართველი არქიტექტორი.

ბიოგრაფია
სვიმონ კლდიაშვილი დაიბადა რუსეთის არმიის პოლკოვნიკ გრიგოლ კლდიაშვილისა და მსახიობ ეფროსინე კლდიაშვილის (ქალიშვილობის გვარი — ყიფიანი, დიმიტრი ყიფიანის ძმისშვილი) ოჯახში. მისი ძმა იყო ქიმიკოსი ალექსანდრე კლდიაშვილი. 1895 წელს დაამთავრა ფერწერის, ქანდაკების და ხუროთმოძღვრების სასწავლებელი მოსკოვში. 1896–99 წლებში ქალაქის არქიტექტორად მუშაობდა სოხუმში. 1899 წელს შეადგინა თბილისის სათავადაზნაურო სკოლის (ქართული გიმნაზიის – ახლანდელი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პირველი კორპუსი) შენობის პროექტი და 1906 წლამდე ხელმძღვანელობდა მის მშენებლობას.

1902 წელს კაპიტალურად გადააკეთა და ახლანდელი ფასადით შეამკო ქობულაშვილების სახლი ა. გრიბოედოვის ქუჩაზე (ახლანდელი თბილისის სამხატვრო აკადემია). ააშენა მრავალი საცხოვრებელი სახლი. მისი ნამუშვრები ეკლექტიზმის სტილის ტიპური ნიმუშია. გვხვდება რენესანსულ–ბაროკოული ფასადებიც. კლდიაშვილი აქტიურად მონაწილეობდა ქართულ კულტურულ და საზოგადოებრივ ცხოვრებაში. 1902 წელს ექვთიმე თაყაიშვილთან ერთად იმოგზაურა ისტორიული საქართველოს სამხრეთ რეგიონებში. აზომა 20–მდე ძეგლი, მათ შორის ადრინდელი შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ერთ–ერთი უმთავრესი ნიმუში ბანა და მისი რეკონსტრუქციის პროექტიც შეადგინა. 1910 წელს ექვთიმე თაყაიშვილთან ერთად იმოგზაურა რაჭა–ლეჩხუმში.

დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. პანთეონში მის გვერდით დასაფლავებულია მისი და — ნინო (ნუცა) გრიგოლის ასული კლდიაშვილი (დ. 1869 — გ. 4 აპრილი, 1942, თბილისი) და შვილიშვილი დავით (დოდო) აბაშიძე.

2015 წლის 3 ივნისს ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეზოში გაიხსნა სვიმონ კლდიაშვილის ბიუსტი.
ზადარის ოლქი

ზადარის ჟუპანია (ხორვ. ) — ჟუპანია ხორვატიაში, ადრიატიკის ზღვის სანაპიროზე. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ზადარი.

მოსახლეობა
2011 წლის აღწერის მიხედვით, ჟუპანიაში ცხოვრობს 170 017 ადამიანი (ხორვატიის მთელი მოსახლეობის დაახლ. 4%), რომლის 92,57%-ს ხორვატები შეადგენენ, ასევე ცხოვრობენ სერბები, ბოსნიელები და იტალიელები.

გეოგრაფია
ოლქის უდიდესი ქალაქებია: ზადარი, ბენკოვაცი, ბიბინჟე, ბიოგრად-ნა-მორუ, ნინი, ობროვაცი და პაგი.

ზადარის ჟუპანია მოიცავს მრავალ კუნძულს, მათგან შედარებით მოზრდილებია: დუგი ოტოკი, უგლიანი და პაშმანი, ოლქის შემადგენლობაშია კუნძულ პაგის უმეტესი ნაწილი.

ოლქის ფართობია 7 854 კმ2, საიდანაც 3 646 კმ2 ხმელეთია, რაც ქვეყნის მთლიანი ფართობის 6,4 %-ს შეადგენს; საზღვაო ტერიტორია 3 632 კმ2-ია (ქვეყნის მთლიანი ტერიტორიული წყლების დაახლოებით 12 %), სანაპირო ზოლის სიგრძე კი (კუნძულების ჩათვლით) 1 300 კმ-ს შეადგენს.
ავსტრია-უნგრეთის კომპრომისი

1867 წლის ავსტრია-უნგრეთის კომპრომისი — შეთანხმება, რომლის შედეგადაც ავსტრია-უნგრეთის იმპერიაში დაწესდა ორმაგი მონარქია. კომპრომისმა აღიარა უნგრეთის სამეფოს ნაწილობრივი სუვერენიტეტი, რომელიც აღარ წარმოადგენდა ავსტრიის იმპერიის ნაწილს. მოხდა ჰაბსბურგების მიწების რეორგანიზაცია და ავსტრია–უნგრეთს შორის ურთიერთობა გარდაიქმნა რეალურ კავშირად. ავსტრიულ ცისლეიტანიის და უნგრულ ტრანსლეიტანიის მიწებს ჰყავდათ ცალ ცალკე პარლამენტი და პრემიერ მინისტრი. კავშირს ჰყავდა ერთი მეთაური, რომელიც ორ ტიტულს ატარებდა ავსტრიის იმპერატორის და უნგრეთის მეფის.