iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
სტეატორეა

სტეატორეა — ჭარბი ცხიმის გამოყოფა დეფეკაციით. განავალი ხასიათდება ძლიერ არასასიამოვნო სუნით და სითხის ზედაპირზე ტივტივით, რაც შეიძლება ასევე გამოწვეული იყოს ექსკრემენტულ მასაში ჭარბი გაზების არსებობით. პაციენტებს შეიძლება აღენიშნებოდეთ ცხიმოვანი გამონადენი ყითადან (ანუსი) ან თვითნებური დეფეკაცია. ცხიმების გაზრდილი ექსკრეციის დაფიქსირება შესაძლებელია განავალში მისი დონის განსაზღვრით. ჯერჯერობით არ არის მიღებული სტანდარტული მაჩვენებელი იმისა თუ რა რაოდენობით გამოყოფილი ცხიმის შემთხვევაში შეიძლება ჩაითვალოს მდგომარეობა სტეატორეად.

გამომწვევი მიზეზები
გამომწვევი მიზეზი შეიძლება იყოს ნაღვლის მჟავების ნაკლებობა (ღვიძლის დაზიანების, ჰიპოლიპიდემიური პრეპარატების, ან ნაღვლის ბუშტის ამოკვეთის (ქოლეცისტექტომია) შედეგად, პანკრეასული ფერმენტების დეფიციტი, ლორწოვანის დეფექტური უჯრედები, ზოგიერთი მედიკამენტი, რომელიც ბლოკავს ცხიმების აბსორბციას, ან უბრალოდ მოუნელებადი და ჭარბი ცხიმების არსებობა საკვებში. ნაღვლის მავას არარსებობის გამო განავალს ღია ფერი აქვს (მონაცრისფრო). სომატოსტატინის ანალოგი პრეპარატების: ოქტრეოტიდის ან ლანრეოტიდის (რომელიბიც გამოიყენება აკრომეგალიის სამკურნალოდ), მიღება იწვევს სტეატორეას, როგორც გვერდით ეფექტს.

დაკავშირებული დაავადებები
მალაბსორბცია, მაგალითად ნაწლავის ანთებითი დაავადებისას, ცელიაკია და აბეტალიპოპროტეინემია
პანკრეასის ეგზოკრინული უკმარისობა
პანკრეატიტი
ხოლედოხოლითიაზი (ნაღვლის სადინარის დახშობა კენჭებით)
პანკრეასის სიმსივნე (თუ ის აფერხებს ნაღვლის გამოყოფას)
პირველადი სკლეროზული ქოლანგიტი
მოკლე ნაწლავის სინდრომი
კისტური ფიბროზი
ცელიაკია
ზოლინგერ-ელისონის სინდრომი
ლამბლიოზი (გამომწვევი პარაზიტი )
გრეივსის დაავადება / ჰიპერთიროიდიზმი
გასახდომი აბების (მაგ.ორლისტატი არასწორი გამოყენება)

პაცენტებს, რომლებსაც აღენიშნებათ სტეატორეა შეიძლება ასევე ჰქონდეთ ძვლის შემცირებული სიმკვრივე, მხედველობის დაქვეითება დაბალი განათებისას, და შენელებული სისხლის შედედების დრო.ეს სიმპტომები დაკავშირებულია ცხიმში ხსნადი ვიტამინების დაკარგვასთან.

მედიკამენტები
ორლისტატი (სავაჭრო დასახელება ქსენიკალი) არის გასახდომი პრეპარატი, რომელიც ბლოკავს ცხიმების მომნელებელი ფერმენტების აქტივობას, შედეგად ცხიმების ნაწილი არ აბსორბირდება ნაწლავებიდან და შესაბამისად არ განიცდის მეტაბოლურ გარდაქმნებს და გამოიყოფა დეფეკაციისას განავალთან ერთად. ეზეტიმიბის/სიმვასტატინის მიღება შეიძლება გახდეს სტეატორეის მიზეზი ზოგიერთ ინდივიდში.

ესკოლარისა და -ის სახეობის თევზების მოხმარება ხშირად იწვევს სტეატორეას,მდგომარეობას ასევე ცნობილია,როგორც გემპილოტოქსიზმი (კერიორეა).
თევზის ეს სახეობები ხშირად გამოიყენება დელიკატური არომატისა და ხელმისაწვდომობის გამო.

ხელოვნური ცხიმები
ცხიმის შემცვლელის ოლესტრას, (გამოიყენება მონელებადი ცხიმის შესაცვლელად ზოგიერთ საკვებში) მოხმარება უკავშირდება სტეატორეის განვითრებას ინდივიდებში. ამერიკის შეერთებული შტატების საკვებისა და წამლის ადმინისტრაციამ გამოაქვეყნა გაფრთხილება იმის შესახებ, რომ ოლესტრას გადაჭარბებულმა მიღებამ შეიძლება გამოიწვიოს განავლის გათხიერება.

მკურნალობა
მკურნალობა ძირითადად ეფუძნება გამომწვევი მიზეზის (რომელიც ძალიან მრავალფეროვანია) კორეგირებას და მომნელებელი ფერმენტების ხელოვნურად მიწოდებას.
ჟუარა

ჟუარა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 292 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არინუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 32 791 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1,45 კმ²-ზე. ფართობი 22 641 კმ²-ია.
ნოვა-მარინგა

ნოვა-მარინგა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 370 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არინუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 590 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,57 კმ²-ზე. ფართობი 11 557 კმ²-ია.
ნოვო-ორიზონტი-დუ-ნორტი

ნოვო-ორიზონტი-დუ-ნორტი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 220 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არინუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 749 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 4,26 კმ²-ზე. ფართობი 879 662 კმ²-ია.
პორტუ-დუს-გაუშუსი

პორტუ-დუს-გაუშუსი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 259 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არინუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 449 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,78 კმ²-ზე. ფართობი 6 992 კმ²-ია.
სან-ჟოზე-დუ-რიუ-კლარუ

სან-ჟოზე-დუ-რიუ-კლარუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 350 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არინუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 17 124 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 3,77 კმ²-ზე. ფართობი 4 536 კმ²-ია.
ტაბაპორანი

ტაბაპორანი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 0 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არინუსის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 9 932 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1,19 კმ²-ზე. ფართობი 8 317 კმ²-ია.
არიპუანანი

არიპუანანი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 105 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 656 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,74 კმ²-ზე. ფართობი 25 056 კმ²-ია.
ბრაზნორტი

ბრაზნორტი — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 317 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 15 357 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,96 კმ²-ზე. ფართობი 15 959 კმ²-ია.
კასტანეირა (მატუ-გროსუ)

კასტანეირა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 400 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 231 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2,11 კმ²-ზე. ფართობი 3 909 კმ²-ია.
კოლნიზა

კოლნიზა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 0 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 26 381 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,94 კმ²-ზე. ფართობი 27 946 კმ²-ია.
კოტრიგუასუ

კოტრიგუასუ — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 200 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 983 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1,58 კმ²-ზე. ფართობი 9 460 კმ²-ია.
ჟუინა

ჟუინა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 442 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 39 25 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1,5 კმ²-ზე. ფართობი 26 189 კმ²-ია.
ჟურუენა

ჟურუენა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 300 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 201 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 4,03 კმ²-ზე. ფართობი 2 778 კმ²-ია.
რონდოლანდია

რონდოლანდია — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მატუ-გროსუს შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ არიპუანანის შემადგენლობაში.

2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 604 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 0,28 კმ²-ზე. ფართობი 12 670 კმ²-ია.
ძურწა

ძურწა — მცენარეთა გვარი მარცვლოვანთა ოჯახისა. ერთ- ან მრავალწლოვანი ბალახებია.

125-მდე სახეობა გავრცელებულია. ტროპიკულ, სუბტროპიკულ, ნაწილობრივ ზომიერ სარტყელში. საქართველოში 5 სახეობა გვხვდება; მათგან მწვანე ძურწა, ყვითელი ძურწა და ნამდვილი ძურწა მთელ საქართველოშია გავრცელებული.

სუბტროპიკული კულტურების სარეველებია, გვხვდება აგრეთვე ქვიან, ბალახოვან ფერდობებზე, ბუჩქნარებში. ნორჩ მცენარეს საქონელი ეტანება. მარცვალს იყენებენ ბურღულად და შინაური ფრინველების საკენკად.
წაწლობა

წაწლობა (წაწოლა) — ფშავში ქალ-ვაჟის ერთად დაწვენის ჩვეულება, რომელსაც აგრეთვე ნადობ-ნაძმობსაც უწოდებენ.

წაწლობა ქალ-ვაჟთა შორის სქესობრივი სიმწიფიდან იწყებოდა, ასე თოთხმეტი წლიდან, რომლის წესების ასრულება მათთვის საძრახისი არ იყო, წინააღმდეგ, წაწლობა და წაწლების ყოლა მათში სახელია და ვისაც მეტი წაწლები ჰყავს ის უფრო მიღებული და ქებულია.

თუ ახალგაზრდა ვაჟი ან ქალი ფშავში არ წაწლობს მას „მწერელ ჩვილს“ უწოდებენ ე. ი. ბეჩავ-უხეიროს. მათი შეხედულებით ვაჟი ან ქალი „ილეთი“ უნდა იყოს, რომ თავის გარეგნულ სილამაზესთან ერთად, კარგი ქცევით, დარდიმანდობით და მოლხენით წაწლებს იზიდავდეს.

წაწლობა ფშავში არსებობს ნათესავთა და უცხოთა შორის. როდესაც ნათესავი ქალ-ვაჟი ასაკში დგებოდნენ მათ შორის წოლა იმართებოდა, როგორც სახლში ისე მის გარეთაც, მაგრამ ისე რომ უფროსებს ეს არ დაენახათ. დაწოლა ხდებოდა ტანისამოსიანად, ერთმანეთს წაწლობაზე საუბრით ართობდნენ და დროს ატარებდნენ ალერსში და ხვევნა-კოცნაში. მიუხედავად სიახლოვისა ნაძმობს ჰქონდა ურთიერთობებში გარკვეული შეზღუდვები რაც სასტიკად ისჯებოდა თემის სჯულით და წესებით. ნადობის დაორსულების შემთხვევაში წყვილი იდევნებოდა თემიდან როგორც წესების შეურაცხმყოფელნი ან ისჯებოდნენ სიკვდილით. ამის გამო ნათესავთა შორის წაწლობა შედარებით იშვიათი მოვლენა იყო და ამდაგვარი საქციელიც არ იყო საქებარი და ინახებოდა საიდუმლოდ წყვილს შორის.

უცხოთა შორის წაწლობა, პირველ ყოვლისა ერთმანეთის მოწონებაზე და ტრფიალზე იყო დამყარებული. თუ ვაჟს ქალი მოეწონა, ან ქალს ვაჟი ისინი ერთმანეთს ნაძმობ-ნადობობას უცხადებდნენ. დაახლოების შემდეგ მათ შორის წოლა იმართებოდა.

ახლად შეყრილი წაწლები, პირველ ხანებში, სახლის გარეშე სადმე მიმალულ ადგილას ნაბდის ქვეშ წვებოდნენ ტანისამოს გაუხდელად. დანიშნულ ადგილას ქალთან მუდამ ვაჟი მიდიოდა, ქალი თავს მოიმძინარებდა და ვაჟს ის უნდა გამოაღვიძა თავისი ალერსით და ტკბილი საუბრით.

წაწლობის მთავარი დამახასიათებელი ნიშანია ეროტიკული ურთიერთობა და ამავდროულად ბავშვის გაჩენისაგან თავის არიდება რაც სირცხვილად ითვლებოდა. ფშავში მიღებული იყო მრავალწაწლიანობა, ზოგს ხუთი ჰყავდა, ზოგს — ათი...

ერთი თემის წაწლებს ხატისაგან აკრძალული ჰქონდათ შეუღლება და წესის დამრღვევი თემიდან იდევნებოდა. მხოლოდ სხვადასხვა თემის წაწლებს შეეძლოთ შეუღლება. ამავდროულად უცხო ტომთან წაწლობა მიღებული არ ყოფილა.

წაწლობის გამო ბევრი უსიამოვნება წარმოშობილა უკვე შემდგარ ოჯახებში, სადაც ქმარი ცოლს წაწლობის ნებას არ აძლევდა. წაწლობის მიზეზის გამო ფშავში ხშირი იყო გაყრა.

ფშავში წაწლობის წარმოშობას ლაშა-გიორგის უკავშირებენ და თვლიან რომ ის მისი განწესებული იყო და ლაშარობას მიღებულია საზოგადო წოლა. მათივე თქმით ლაშარის ჯვარი ქალთან დაწოლას არ უშლიდა.

თქმულების მიხედვით ლაშა-გიორგი „ფშავის-ხევში“ ყოფილა იქ სადაც მისი ნიშია. იქ აუშენებია ეკლესია და ბერები განუწესებია, მერე იქიდან ქალაქში ჩამოსულა და თავის დას რუსუდანს უკითხავს: რა ამბავი იყო, როგორ არის ფშავეთის საქმეო? ლაშას უპასუხია, ეკლესიაც ავაშენე და მწირველი ბერებიც დავადგინეო, წაწლობა სცოდნიყო ფშაველებსო, კინაღამ მომატყუეს მეცაო, დამჩვიესო.
ბერიკაანთ ხატი

ბერიკაანთ ხატი — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში. ბერიკაანთ ხატი დგას სოფელ მაღრაანის ჩრდილოეთით 2 კილომეტრზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია, გეგმით სწორკუთხა (7,2 5,3 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის რიყის ქვით. წყობის რიგების სწორხაზოვნება დაცულია. ძეგლი ძლიერ დაზიანებულია: კედლები 1,5-1,8 მეტრის სიმაღლეზეღაა შემორჩენილი, ინტერიერი ნანგრევებითაა ამოვსებული. შესასვლელი დასავლეთიდანაა. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიულ აფსიდის ღერძზე, ვიწრო სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო პატარა, თაღოვანი ნიშია.
მაღრაანის ბზიანის საყდარი

მაღრაანის ბზიანის საყდარი — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს სოფელ მაღრაანის ჩრდილოეთით 2 კილომეტრზე, ტყეში.

ეკლესია მთლიანად დანგრეულია და დაფარულია ბზის ხეებით. შემორჩენილია მხოლოდ ჩრდილოეთ კედლის მცირე ნაწილი (სიმაღლე დაახლოებით 4 მ), ორსაფეხურიანი პილასტრით. შენობა თანაბარი ზომის რიყის ქვის თარაზული რიგებით ყოფილა ნაგები. პილასტრის წყობაში აქა-იქ ნატეხი ქვა და შირიმია ნახმარი. პილასტრს საბჯენი თაღისა და კედლის ყრუ თაღების მცირე ნაწილი შემორჩა, რომელთა ქულებთან თაროსებრი იმპოსტებია.
მაღრაანის ქაშვეთის ეკლესია

მაღრაანის ქაშვეთის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, დგას სოფელ მაღრაანის სამხრეთით 1 კილომეტრზე, მინდორში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (6,8 4,4 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. ფასადებზე აქა-იქ მოზრდილი, არაწესიერი ფორმის ქვებია ჩართული. ძეგლი დაზიანებულია: სამხრეთ და ჩრდილოეთ ფასადებზე ჩამოშლილია საპირე წყობა, მონგრეულია განივი ფასადების ზედა ნაწილები და გარეთა კუთხეები, ჩამოშლილია ლავგარდანი. ეკლესიაში შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი სწორკუთხაა. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიულ აფსიდაში ერთი პატარა სწორკუთხა სარკმელი და სამი პატარა სწორკუთხა ნიშია. ორი ნიში სამხრეთითაა, ერთიმეორის თავზე, ერთი — ჩრდილოეთით. აბსიდი გადახურულია სხმული კონქით, რომელიც აბსიდის კედელთან შეხვედრისას უსწორმასწორო ხაზს ქმნის. დარბაზის სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში თითო სწორკუთხა სარკმელია. ყველა სარკმლის ღიობი შიგნიდან გარეთ მაღლდება. დარბაზის კამარა კონქის მსგავსად სხმულია, მას განაკვეთში სამცენტრიანი თაღის ფორმა აქვს. ეკლესიის სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლებს მთელ სიგრძეზე საფეხური გასდევს. იატაკში ორი ქვევრია ჩაფლული. აღმოსავლეთის გარე კედელში სამხრეთ კუთხეში ჩაშენებულია პატარა ქვევრი.
ჟან-ბერნარი

ჟან-ბერნარი — კარსტული უფსკრული საფრანგეთში, ზემო სავოიაში. მდებარეობს სავოიის ალპებში. მსოფლიოს ერთ-ერთი უღრმესი და საფრანგეთის სიღრმით მე-2 მღვიმე (−1602 მ). 1979-1998 წლებში ჰქონდა პლანეტის უღრმესი მღვიმის სტატუსი. პირველი შესასვლელი მღვიმურ სისტემაში აღმოაჩინა ჯგუფ „ვულკანის“ ორმა სპელეოლოგმა ჟან დიუპონმა და ბერნარ რაფიმ 1959 წელს. 1963 წელს ისინი ტრაგიგულად დაიღუპნენ გულე-დე-ფუზუბიეს მღვიმის კვლევის დროს, ხოლო ჟან-ბერნარმა სახელი მიიღო მღვიმის პირველაღმომჩენების პატივსაცემად. 1975 წელს სხვა მღვიმეებთან შეერთების შედეგად მღვიმური სისტემის სიღრმემ 1208 მ მიაღწია, ხოლო 1976 წელს — 1290 მ.. 1979 წელს ჟან-ბერნარმა მოიპოვა მსოფლიოს უღრმესი მღვიმის სტატუსი, რომლის ნიშნულმა შეადგინა −1358 მ. 1981 წელს მღვიმის სიღრმე უდრიდა 1455 მ. 1983 წელს დაძლეულ იქნა 1,5 კმ-იანი ნიშნული. 1989 წელს -37 მღვიმესთან შეერთების შედეგად მღვიმის ნიშნულმა −1602 მ-ს მიაღწია. მასთან დაკავშირებულია ლეგენდები და მითები.
საბჭოთა კავშირის შენარჩუნების რეფერენდუმი (აფხაზეთი)

საბჭოთა კავშირის შენარჩუნების რეფერენდუმი აფხაზეთში — 1991 წლის 17 მარტს აფხაზეთის ასსრ-ში ჩატარებული საბჭოთა კავშირის შენარჩუნების რეფერენდუმი, რომელიც ჩატარდა საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს 1991 წლის 28 თებერვლის ამკრძალავი დადგენილების მიუხედავად.

აღნიშნული რეფერენდუმის მიზანი იყო, გაერკვია მოკავშირე რესპუბლიკებში ახალი საკავშირო ხელშეკრულების, კერძოდ — სუვერენულ სახელმწიფოთა კავშირის (სსკ) შექმნის მიმართ დამოკიდებულება. აფხაზეთის ასსრ-ში რეფერენდუმზე ამომრჩეველთა აქტივობამ 52.32% შეადგინა, რომლიდანაც დადებითად ხმა ელექტორატის 98.6 %-მა მისცა.

რეფერენდუმის საკითხი
აღნიშნულ საკავშირო რეფერენდუმზე ელექტორატს ევალებოდა გაეცა პასუხი შემდეგ შეკითხვაზე — „თვლით თუ არა აუცილებლობად, რომ შენარჩუნდეს საბჭოთა სოციალიტური რესპუბლიკების კავშირი, როგორც განახლებული თანასწორუფლებიანი სუვერენული რესპუბლიკების ფედერაცია, რომელშიც სრულად იქნება დაცული ნებისმიერი ნაციონალობის ადამიანის უფლებები?“ .

ფონი
სსკ-ს შექმნა ითვალისწინებდა საბჭოთა კავშირის ნაკლებად ცენტრალიზებული მოდელის შექმნას. თუმცაღა რეფერენდუმს ბოიკოტი გამოუცხადა აფხაზეთის ქართული მოსახლეობის დიდმა ნაწილმა. ამავდროულად მთლიანად საქართველოს სსრ-ში (ყოფილი სამხრეთ ოსეთის აო-ის ტერიტორიის გარდა) მსგავსი რეფერენდუმი არ ჩატარებულა.

გაზეთ „აფხაზეთის ხმაში“ 1991 წლის 1-2 მარტის ნომრებში გამოქვეყნებული იყო ინფორმაციები ახფაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს მეათე სესიის მორიგი სხდომის შესახებ, რომლებშიც არაფერი არ თქმულა იმის შესახებ, რომ სესიაზე მიღებულიყო დადგენილება აფხაზეთის ასსრ-ის ტერიტორიაზე საკავშირო რეფერენდუმის ჩატარების შესახებ. აღსანიშნავია ასევე, რომ არც სესიის დღის წესრიგის განხილვისას, არც მით უმეტეს, დღის წესრიგის დამტკიცებისას რეფერენდუმის ჩატარების თაობაზე საკითხი შეთავაზებული არ ყოფილა. როგორც გაირკვა, სესიის დამთავრების შემდეგ დღის წესრიგის დამატებით დაისვა ეს საკითხი. გამოითქვა სხვადასხვა თვალსაზრისი. მთელმა რიგმა დეპუტატებმა დარბაზი დატოვეს, მეორე ჯგუფმა კენჭისყრაში მონაწილეობა არ მიიღო, მაგრამ უზენაესი საბჭოს დადგენილება დეპუტატების გვერდის ავლით მაინც მიღებულ იქნა

შედეგები
შემდგომი განვითარება
1991 წლის 22 მარტს საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს პრეზიდიუმმა ბათილად სცნო აფხაზეთში საკავშირო რეფერენდუმის შედეგები.

ვლადისლავ არძინბა თავის ავტობიოგრაფიაში წერდა, რომ იქიდან გამომდინარე, რომ საქართველოს მაშინდელი მთავრობისაგან არსებობდა რეფერენდუმის მასალების ხელში ჩაგდების საშიშროება, წინასწარი თადარიგის დაჭერით მასალები ადრევე გადაიგზავნა სსრკ ცსკ-შიო.

12 სექტემბერს გაზეთ „ “-ში, გამოქვეყნდა საქართველოს პროკურორის წერილი სსრკ ცსკ-ს თავჯდომარის ვ. ორლოვის მიმართ, რომელშიც იგი სთხოვდა რეფერენდუმის შედეგების ბათილად ცნობას.

წლის ბოლოს, როდესაც საბჭოთა კავშირის დაშლა გარდაუვალი იყო, სსრკ სახალხო დეპუტატთა ბოლო კრებაზე ორლოვმა საქმის კურსში ჩააყენა არძინბა, რომ აპირებდა რეფერენდუმის შედეგების გადაცემას თბილისისთვის. აღნიშნულის უფლება არძინბამ არ მისცა და მისი დამხმარის ხელით გამოითხოვა ცსკ-დან რეფერენდუმის მასალები და გაანადგურა.

რესპუბლიკებში რომელშიც ჩატარდა რეფერენდუმი, ამომრჩეველთა უმრავლესობის სურვილით დადგინდა სსკ-ს შექმნა, თუმცა მის შესრულებას ხელი შეუშალა ჯერ 1991 წლის აგვისტოში განვითარებულმა მოსკოვის პუტჩმა, ხოლო შემდგომ უკვე საბჭოთა კავშირის დაშლამ 26 დეკემბერს.
ლანჩხუთის გურიას სეზონი 2014-2015

ლანჩხუთის გურიას სეზონი 2014-15, საფეხბურთო კლუბ „გურიას“ ოთხმოცდამეთერთმეტე სეზონი ისტორიაში, ხოლო დამოუკიდებელი საქართველოს ჩემპიონატებში (უმაღლესი ლიგა, პირველი ლიგა, მეორე ლიგა) 25-ე სეზონი. ამ სეზონში „გურიამ“ უმაღლესი ლიგის გათამაშებაში დაიკავა მე-9 ადგილი, ხოლო საქართველოს თასის გათამაშებაში პირველივე ეტაპზე პენალტების სერიაში დამარცხდა თერჯოლის „საპოვნელასთან“.

სამწვრთნელო შტაბი
ტურნირები
უმაღლესი ლიგა
თ = ჩატარებული შეხვედრა; მ = მოგებული; ფ = ფრე; წ = წაგებული; გტ = გატანილი გოლი; გშ = გაშვებული გოლი; გს = გატანილ და გაშვებულ გოლთა სხვაობა; ქ = ქულა

ტრანსფერები
მოვიდნენ
— იჯარით
— იჯარიდან

წავიდნენ
— იჯარით
— იჯარიდან
მუქი შრიფტით — ტრანსფერები, რომლებიც განხორციელდა ზამთრის სატრანსფერო ფანრჯისას.
ენტონი კენედი

ენტონი მაკლეოდ კენედი (; დ. 23 ივლისი, 1936, საკრამენტო, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი იურისტი, აშშ-ის უზენაესი სასამართლოს მოსამართლე 1988 წლიდან 2018 წლამდე.

1987 წელს პრეზიდენტმა რონალდ რეიგანმა წამოაყენა კენედის კანდიდატურა სასამართლოში არსებულ ვაკანტურ ადგილზე, ხოლო 1988 წელს კენედი სენატმა დაატმკიცა. 1997 წელს მან დაწერა სასამართლოს გადაწყვეტილება, რითაც გააუქმა კოლორადოს შტატის ანტიდისკრიმინაციული კანონი, რომელიც უშვებდა დისკრიმინაციას სექსუალური ორიენტაციის ნიშნით. 2003 წელს მისი ავტორობით დაწერილი გადაწყვეტილებით გაუქმდა ჰომოსექსუალობის დასჯადობა. 2015 წელს კენედის ავტორობით დაწერილი გადაწყვეტილებით არაკონსტიტუციურად გამოცხადდა ერთსქესიანი ქორწინების აკრძალვა.
ჰუგო ფონ ჰოფმანსთალი

ჰუგო ფონ ჰოფმანსთალი (; დ. 1 თებერვალი, 1874, ვენა — გ. 15 ივლისი, 1929, როდაუნი) — ავსტრიელი მწერალი, ნეორომანტიზმისა და სიმბოლიზმის თვალსაჩინო წარმომადგენელი და დეკადენტთა „ვენის ჯგუფის“ ერთ-ერთი თავკაცი. ლექსებსა და ერთმოქმედებიან ლირიკულ დრამებში („გუშინ“, 1891; „ტიციანის სიკვდილი“, 1893 და სხვა) ავითარებდა სიცოცხლისა და სსიკვდილის, სილამაზის წარმავლობის მარადიულ თემებს. მომდევნო ხანის შემოქმედება ნიცშეანურად გაგებული ანტიკური ტრაგედიის, შუა საუკუნეების მისტერიების, ბაროკოს თეატრისა და ვენური ხალხური კომედიის გავლენით ჩამოყალიბდა. დიდი წარმატება ხვდა წილად მის პიესებს: „თეთრი მარაო“ (1907), „მძიმე ადამიანი“ (1921), „ცხოვრების ზალცბურგის დიდი თეატრი“ (1922), „კოშკი“ (1925) და სხვა. აღსანიშნავია ჰოფმანსთალის ესეისტური თხზულებები: „წერილი“ (1902), „საუბრები ლიტერატურულ თემებზე“ (1904), „პოეტი და ჩვენი დრო“ (1907); ფსიქოლოგიური ნოველები: „672-ე ღამის ზღაპარი“ (1905), „ლუციდორი“ (1910), „უჩრდილო ქალი“ (1919), დაუმთავრებელი რომანი „ანდრეასი ანუ შეერთებულნი“.

1909 წელს რეჟისორმა ვ. შალიკაშვილმა ქართულ სცენაზე დადგა მისი „ზობეიდას ქორწინება“ (თარგმნა ი. ევდოშვილმა 1909), ხოლო 1923 წელს რეჟისორმა კ. ანდრონიკაშვილმა — „ელექტრა“ (თარგმნა დ. კასრაძემ).
გორის დილას სეზონი 2014-2015

გორის დილას სეზონი 2014-15, საფეხბურთო კლუბ „დილას“ სამოცდამეხუთე სეზონი ისტორიაში, ხოლო დამოუკიდებელი საქართველოს ჩემპიონატებში (უმაღლესი ლიგა, პირველი ლიგა, მეორე ლიგა) 25-ე სეზონი. ამ სეზონში „დილა“ დაეუფლა საქართველოს ჩემპიონის ტიტულს, ხოლო საქართველოს თასის გათამაშებაში 1/4 ფინალურ ეტაპზე დამარცხდა „დინამო თბილისთან“, ორი მატჩის ჯამში 0:1. ჩემპიონთა ლიგის გათამაშების მე-2 საკვალიფიკაციო ეტაპზე ასპარეზობას გამოეთიშა ბელგრადის „პარტიზანთან“, ორი მატჩის ჯამში 0:3.

სამწვრთნელო შტაბი
ტურნირები
უმაღლესი ლიგა
პირველი ოთხეული:

თ = ჩატარებული შეხვედრა; მ = მოგებული; ფ = ფრე; წ = წაგებული; გტ = გატანილი გოლი; გშ = გაშვებული გოლი; გს = გატანილ და გაშვებულ გოლთა სხვაობა; ქ = ქულა

ბომბარდირები
ტრანსფერები
მოვიდნენ
— იჯარით
— იჯარიდან

წავიდნენ
— იჯარით
— იჯარიდან
მუქი შრიფტით — ტრანსფერები, რომლებიც განხორციელდა ზამთრის სატრანსფერო ფანრჯისას.
ზემო ალვანის ღვთაების ეკლესია

ზემო ალვანის ღვთაების ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზემო ალვანში. ეკლესია დგას სოფლის ჩრდილოეთით 2,5 კილომეტრზე, ტყეში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს.

ეკლესია დარბაზულია (5,8 3,4 მ), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. შიგნით კედლები მობათქაშებულია. მოგვიანებით განახლებული ნაწილები (კონქისა და სატრიუმფო თაღის ნაწილები, ლავგარდანი) აგურითაა ნაწყობი. ძეგლი დაზიანებულია: დანგრეულია დასავლეთ კედლის უმეტესი ნაწილი და გარეთა კუთხეების ზედა ნახევარი, სახურავი ხეებითა და ბუჩქნარითაა დაფარული.

შესასვლელი ეკლესიას დასავლეთიდან ჰქონია. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა. აბსიდი თავისებურადაა გადაწყვეტილი, სიმაღლეში იგი გაყოფილია ორ ნაწილად; ქვედა ნახევარში აბსიდი გეგმით ნახევარწრიული ფორმისაა, ხოლო ზედაში ბოლოები დაგრძელებული აქვს, რის გამოც აბსიდის ზედა ნახევარი ქვედასთან შედარებით რამდენადმე უფრო ღრმაა. აბსიდში ერთი თაღოვანი სარკმელი, ორი თაღოვანი და ერთი სწორკუთხა ნიშია. საკურთხეველი გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით. დარბაზის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებში თითო თაღოვანი სარკმელია. შიგნით ორივე სარკმელი გადაბმულია მათ ქვემოთ მდებარე გეგმით სწორკუთხა ნიშებთან. შიგნით ეკლესიას ცილინდრული ფორმის კამარა ხურავს. ეკლესიასთან ახლოს დევს ქვიშაქვის სწორკუთხა ქვის ნაწილი, რომელზეც გაირჩევა ექვსსტრიქონიანი მხედრული წარწერის ცალკეული ასოები.
ზემო ალვანის ღვთისმშობლის ეკლესია

ზემო ალვანის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს სოფელ ზემო ალვანის ჩრდილო-დასავლეთით, სასაფლაოზე. სამშენებლო წარწერის თანახმად, აგებულია 1854 წელს.

ეკლესია დარბაზულია (9,5 6,8 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. წყობა ირეგულარულია. კამარა, საბჯენი თაღები და კონქი აგურითაა გამოყვანილი. 1986 წელს ადგილობრივ მოსახლეობას ეკლესია კრამიტით გადაუხურავს, კედლები კი - შეულესავთ და შეუთეთრებიათ. ეკლესიაში შესასვლელები სამხრეთიდან და დასავლეთიდანაა. შესასვლელებს აგურით ნაწყობი შეისრული თაღი ხურავს და ორივე მხრიდან სწორკუთხა შეღრმავებაში არიან ჩასმული. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდაა, რომლის ღერძზე ერთი თაღოვანი სარკმელია; სარკმლის ორივე მხარეს თითო, გეგმით ნახევარწრიული, თაღოვანი ნიშია. აფსიდში ქვის ტრაპეზი დგას. აფსიდა გადახურულია წესიერი ფორმის კონქით, რომელშიც ორი რეზონატორია (ქვევრის მოყვანილობის თიხის პატარა ჭურჭელი) ჩასმული. ორ-ორი რეზონატორი კამარის ფერდებშიცაა. საკურთხეველი დარბაზის იატაკზე მაღალია ერთი საფეხურით და წინიდან ნახევარწრიული ამბიონი ეკვრის. დარბაზის გრძივ კედლებში თითო თაღოვანი სარკმელია ნახევარწრიული კამარის საბჯენი თაღები გრძივი კედლების სამ წყვილ პილასტრს ეყრდნობა, შუა და დასავლეთ კედლის თაღის ქუსლები კი - მარტივი პროფილის იმპოსტებს. განივ ფასადებზე, ფრონტონის ძირის დონეზე, გამოსახულია წითლად შეღებილი თითო შეღრმავებული ჯვარი. დასავლეთ ფასადზე, შესასვლელსა და ჯვარს შორის მდებარე სწორკუთხა შეღრმავებაში ჩასმულ ქვიშაქვის ფილაზე, მხედრული სამშენებლო წარწერაა. ამავე ფასადის ფრონტონის წვერზე, ოთხ მხარეს ვიწრო თაღებით გახსნილი აგურის სამრეკლოა დაშენებული. ეკლესიის კედლები დასრულებული იყო აგურით ნაწყობი ორსაფეხურიანი ლავგარდნით, რომლისგანაც შემორჩენილია მცირე ნაწილი.