iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 298

გაეროს უსაფრთხოების საბჭოს რეზოლუცია 298, რომელიც მიიღეს 1971 წლის 25 სექტემბერს, ამ თემაზე წინანდელი რეზოლუციების, იორდანიის წარმომადგენლის წერილის, გენერალური მდივნის მოხსენებებისა და დაინტერესებული მხარეების განცხადებების გახსენების შემდეგ, საბჭომ გამოთქვა მწუხარება იერუსალიმის სტატუსზე ზეგავლენისთვის, ისრაელის მიერ განხორციელებული ღონისძიებებისა და ქმედებების შესახებ წინანდელი რეზოლუციების პატივისცემაში ისრაელის უუნარობის გამო.

საბჭომ დაადასტურა, რომ ისრაელის მიერ იერუსალიმის სტატუსის შეცვლისთვის მიღებული ყველა საკანონმდებლო და ადმინისტრაციული ქმედება, რომელიც მიზნად ისახავდა ოკუპირებული უბნის ინკორპორაციას, სრულიად უქმია და ვერ შეცვლის ამ სტატუსს. საბჭომ მოუწოდა ისრაელს გაეუქმებინა ყველა წინანდელი ღონისძიება და არ გადადგმულიყო შემდგომი ნაბიჯები ქალაქის სტატუსის შეცვლის მცდელობისთვის, ასევე მოითხოვა გენერალური მდივნისგან 60 დღეში მოეხსენებინა საბჭოსთვის რეზოლუციის განხორციელების შესახებ.

რეზოლუცია მიიღეს 14 ხმით ნულის წინააღმდეგ, ხოლო სირიის არაბულმა რესპუბლიკამ თავი შეიკავა. გაეროს უსაფრთხოების საბჭოს რეზოლუცია 298 ასევე იყო ბოლო რეზოლუცია ისრაელის შემხებლობაში, რომელშიც მონაწილეობა მიიღო ჩინეთის რესპუბლიკამ (ტაივანი), ამის შემდეგ კი მისი ადგილი დაიკავა ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკამ.
სურახანის გემის მუზეუმი

სურახანის გემის მუზეუმი — მუზეუმი ქალაქ ბაქოში, რომელიც ასახავს აზერბაიჯანში ნაოსნობისა და საზღვაო კულტურის ისტორიულ განვითარებას. ეს არის მსოფლიოში პირველი მუზეუმი, რომელიც მოწყობილია ტანკერ-გემზე და წარმოადგენს კასპიის ზღვის ნაოსნობის ისტორიას, აზერბაიჯანელი მეზღვაურების საქმიანობასა და ქვეყნის საზღვაო კულტურას.

საერთო ცნობები
მუზეუმი ოფიციალურად 2021 წლის 1 მარტს გაიხსნა. გახსნის ცერემონიალს ესწრებოდნენ აზერბაიჯანის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი და პირველი ლედი მეჰრიბან ალიევა.

ექსპოზიცია მოიცავს კასპიის ზღვის ისტორიულ როლს, აფშერონის ნახევარკუნძულზე ნავთობის მოპოვების პროცესს, ნაოსნობის ტექნოლოგიურ ევოლუციას, გემთმშენებლობის განვითარებასა და სანავიგაციო მოწყობილობებს. წარმოდგენილია როგორც ისტორიული, ისე თანამედროვე საზღვაო აღჭურვილობა, ასევე კვანძების კოლექცია, რომელთა ისტორია დაახლოებით 5000 წელს ითვლის.

მუზეუმის გამოფენები მოიცავს მსოფლიოში ცნობილი სამი შუქურის მაკეტებს, ნავიგაციის მაგიდას კასპიის ზღვის გემების მარშრუტებითა და გარე კომუნიკაციის სისტემებით. ერთ-ერთ დარბაზში ვიზიტორებს საშუალება ეძლევათ „დროის მოგზაურობის“ მეშვეობით საუკუნის შუა ხანების ეკიპაჟის ყოველდღიურ ცხოვრებას გაეცნონ. გამოფენილია აგრეთვე ოკეანეებიდან და ზღვებიდან შეგროვებული ფლორისა და ფაუნის ნიმუშები.

მუზეუმში წარმოდგენილია თემატური სექციები, რომლებიც ასახავს აზერბაიჯანელი მეზღვაურების მონაწილეობას მეორე მსოფლიო ომში და 1990 წლის 20 იანვრის მოვლენებში. ასევე წარმოდგენილია ინტერაქტიული წიგნი ჰეიდარ ალიევის როლზე კასპიის საზღვაო გადაზიდვების კომპანიის განვითარებასა და საინფორმაციო მონიტორი, რომელიც ასახავს საზღვაო სექტორის მიმდინარე პროექტებს.

მუზეუმის სტუმრებს ეგებებიან გემის კაპიტანი და უფროსი თანაშემწე, რომლებიც მათ აცნობენ ეკიპაჟის სტრუქტურასა და ფუნქციებს. მუზეუმი აღჭურვილია თანამედროვე ტექნოლოგიებით.
ცეცხლის ქვეყანა (დევიზი)

ცეცხლის ქვეყანა — აზერბაიჯანის საერთო დევიზი, რომელიც მისი სახელწოდების წარმოშობიდან გამომდინარეობს.

მნიშვნელობა
ფრაზა, სავარაუდოდ, უკავშირდება ძველ ირანულ რეგიონს ატროპატენას, რაც „ცეცხლით დაცულს“ ან „ცეცხლის ქვეყანას“ ნიშნავს. ამ სახელწოდებას ბერძენი ავტორები, დიოდორე სიცილიელი და სტრაბონი იყენებდნენ. დროთა განმავლობაში სახელი იცვლებოდა და ჩამოყალიბდა როგორც „აზერბაიჯანი“ — რაც თანამედროვე სპარსულში ნიშნავს „ცეცხლის მცველს“ ან „ცეცხლის მიწას“.

ზოგი მეცნიერი ფიქრობს, რომ ეს სახელწოდება უკავშირდება ბუნებრივ ცეცხლს, რომელიც ჩნდებოდა ნავთობის საბადოებთან, ან ზოროასტრიზმის რელიგიურ ტაძრებში გაჩენილ ცეცხლს.

დღესაც ხშირად იყენებენ ამ სიმბოლოს — მაგალითად, აზერბაიჯანის გერბზე ვარსკვლავის შუაში ცეცხლია გამოსახული, რაც ქვეყნის დროშის ფერებთანაა შერწყმული.

მას შემდეგ, რაც აზერბაიჯანმა დამოუკიდებლობა მიიღო, ფრაზა „ცეცხლის ქვეყანა“ ტურისტული სარეკლამო კამპანიებისთვის გამოიყენა. მაგალითად, 2012-2014 წლებში ეს ფრაზა ეწერა ესპანური საფეხბურთო კლუბის, „ატლეტიკო მადრიდის“ მაისურებზე. მოგვიანებით იგივე ფრაზა გამოჩნდა ინგლისური კლუბის „შეფილდ უენსდეის“ და ფრანგული კლუბის „ლენსის“ ფორმებზე, თუმცა ამ გუნდებთან თანამშრომლობა მალევე შეწყდა.

ასევე, ევროვიზიის 2012 წლის ბაქოს კონკურსისთვის შემუშავებული სლოგანი — „აანთე ცეცხლი!“ —სწორედ ამ იდეას ეფუძნებოდა.
პეტრჟვალდი (კარვინის რაიონი)

პეტრჟვალდი — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის მორავია-სილეზიის მხარეში. ის კარვინის რაიონში მდებარეობს.

გეოგრაფია
პეტრჟვალდი ქალაქ ოსტრავიდან აღმოსავლეთით, დაახლოებით 10 კილომეტრში მდებარეობს. ის ისტორიული ტეშინის სილეზიის ნაწილია. ქალაქში რამდენიმე პატარა მდინარე მიედინება, მათ შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია პეტრჟვალდის სტრუჟკა. პეტრჟვალდის ტერიტორიაზე ყველაზე მაღლა მდებარე წერტილის სიმაღლე 300 მეტრია ზღვის დონიდან.

ისტორია
სოფელი ამ ადგილზე საუკუნის დაარსდა. მოგვიანებით ამ მიწებს ზემო სილეზია ეწოდა. აქ არსებული დასახლება „პეტრვალდის“ სახელით პირველად 1305 წელს ვროცლავის ეპარქიის მიერ დაწერილ დოკუმენტშია ნახსენები.

პოლიტიკურად პეტრჟვალდი ტეშინის სილეზიის ნაწილი იყო და პოლონეთის სამეფო პიასტების საგვარეულო მართავდა. 1327 წელს პეტრჟვალდის მამული ბოჰემიის სამეფოს ფეოდალური სამფლობელო გახდა, რომელიც 1526 წლის შემდეგ ჰაბსბურგთა მონარქიის შემადგენლობაში შევიდა.

 საუკუნის შუა წლებამდე სოფელი ერთ-ერთ კათოლიკურ ცენტრად იქცა. 1540-იანი წლებიდან ტეშინის სილეზიაში პროტესტანტული რეფორმაცია დაიწყო და პეტრჟვალდი ლუთერანებმა გადაიბარეს. ლუთერანები აქაურ მონასტერს საუკუნემდე ფლობდნენ, 1654 წელს ადგილობრივმა კომისიამ მათ მამულები ჩამოართვა და რომის კათოლიკურ ეკლესიას დაუბრუნა.

1790 წელს პეტრჟვალდი ლარიშების გვარის დიდგვაროვნებმა შეიძინეს, მათთი მმართველობის პერიოდში დასახლება გაიზარდა და განვითარდა. ეს გვარი აქაურ მამულებს საუკუნემდე ფლობდა. 1833 წელს ქალაქში ნახშირის მოპოვება დაიწყეს, რამაც დასახლების განვითარების კურსი მთლიანად შეცვალა.

პეტრჟვალდს ქალაქის სტატუსი 1955 წელს მიენიჭა, ქალაქში ნახშირის მოპოვება საბოლოოდ 1998 წელს შეწყვიტეს.

ღირსშესანიშნაობები
პეტრჟვალდი ყველაზე მნიშვნელოვანი ღირსშესანიშნაობა წმინდა ინდრჟიხის ეკლესია. აქ სამრევლო ეკლესია პირველად 1390 წელს მოიხსენიება. ძველი ხის ეკლესია საუკუნეში ახალი დიდი ხის ეკლესიით ჩანაცვლდა. ამჟამინდელი აგურის ეკლესია ინდრჟიხ ლარიშ-მიონიხმა 1835–1837 წლებში ააგო. ეკლესიის კომპლექსში შედის ჯვრის გზაც.

ცნობილი ადამიანები
ალოის ვიჩერეკი (1944–2018) - სამხედრო გენერალი
ბოჰუმილ კულინსკი (1944–2018) - გუნდის ხელმძღვანელი და მუსიკის მასწავლებელი
ფრანტიშეკ ზვარდონი (1949–2024) - მწერალი და ფოტოგრაფი

დაძმობილებული ქალაქები
იასიენიეცის გმინა, პოლონეთი
სტრუმენი, პოლონეთი
კასპიის ზღვის ნავთობის ფლოტი

კასპიის ზღვის ნავთობის ფლოტი — სტრუქტურული ერთეული აზერბაიჯანში. კასპიის საზღვაო გადაზიდვების კომპანიის შემადგენელი ნაწილი. განკუთვნილია კასპიის ზღვაში ნავთობისა და გაზის მოპოვების პროცესის სრულყოფილი ლოჯისტიკური და ტექნიკური უზრუნველყოფისთვის.

საქმიანობა
ფლოტის ძირითადი საქმიანობა მოიცავს ოფშორული პლატფორმებისა და ნავმისადგომების მშენებლობას, გეოლოგიური და საინჟინრო-სამონტაჟო სამუშაოებს, ნავთობისა და გაზის მილსადენების გაყვანასა და ექსპლუატაციის პროცესში მათ ტექნიკურ მომსახურებას. აგრეთვე, ნავთობის ობიექტების ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვა, ნავთობმუშაკების ტრანსპორტირება სამუშაო ლოკაციებზე, გემების დროული და ხარისხიანი შეკეთება ტექნიკური სტანდარტების შესაბამისად და მათი რეგისტრაცია საზღვაო რეესტრში. ფლოტი უზრუნველყოფს ზღვის ფსკერზე და წიაღში არსებული მინერალური რესურსების კვლევისა და მოპოვების პროცესთან დაკავშირებულ მომსახურებასაც.

ფლოტის შემადგენლობა მოიცავს სპეციალიზებულ გემებს, გემების შეკეთების სახელოსნოებს, ხანძარსაწინააღმდეგო სისტემებისა და სამაშველო ტექნიკის ტექნიკურ სექციებს, კოლონების მორიგეობით უზრუნველყოფის სტრუქტურებს, ასევე ნარჩენების მიღების, გადამუშავებისა და ლოჯისტიკის განყოფილებებს.

კასპიის ზღვის ნავთობის ფლოტი შეიქმნა 1949 წელს, სსრკ მინისტრთა საბჭოს გადაწყვეტილებით. მაშინ დაარსდა ასოციაცია „აზნეფტი“, და მის ფარგლებში — გემების დეპარტამენტი, რომელიც ფლოტის შექმნის საფუძველი გახდა.

ფლოტის ინსტიტუციური განვითარება ამ პერიოდიდან იწყება. ახალდაფუძნებულ დეპარტამენტს გადაეცა „არტიომნეფტისა“ და „სტალინეფტის“ საკუთრებაში არსებული მცურავი ტექნიკა, მათ შორის — მცირე ზომის გემები „ტრანსპორტნიკი“, „გაბალა“, „-90“, ორთქლის ბუქსირები, თვითმავალი მცურავი ამწეები („გურგანი“, „ილიჩ ბუხტა“), ხის ბარჟები და თვითმავალი ბარჟები.

1953 წლის 22 იანვარს სსრკ ნავთობის მრეწველობის სამინისტროს ბრძანებით, მცურავი სატრანსპორტო საშუალებების დეპარტამენტი გარდაიქმნა დამოუკიდებელ სტრუქტურად, რაც მიანიშნებს მის გადაქცევას სრულფასოვან საზღვაო ფლოტად, რომელიც სპეციალიზირებული იყო ნავთობის მოპოვებისა და ტრანსპორტირების სექტორში.
ლაროზი

ლაროზი — რიზეს პროვინციის პაზარის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრის ქალაქ პაზარის საზღვრებში მდებარე ძველი დასახლების ადგილი. ზოგიერთ წყაროში ლაროზი უბან იქიზთეფეს ძველი სახელიდ არის მოხსენიებული.

ისტორია
ქართველი ისტორიკოსი იური სიხარულიძე ლაროზის სახელს „ლაროსის“ (ლაროსი) სახით წერს. 2009 წელს გამოცემულ ლაზური ტოპონიმების ლექსიკონში კი ამ დასახლების სახელი ლარონის ან ლაროზის სახით არის მოხსენიებული.

ენათმეცნიერი ნიკო მარი 1910 წელს ლაზისტანში განხორციელებული საკვლევი მოგზაურობის ჩანაწერებში სოფლის სახელი „ლაროსის“ სახით დაწერა და იგი ქალაქ ატინას დასავლეთ მხარეს, ზღვისპირა დასახლებებს შორის ჩამოთვალა. ასევე აღნიშნა, რომ ლაროსი და ქუქულათი ერთ რეგიონს მიეკუთვნება ან ლაროსი სოფელ თორდოვათის ერთ-ერთი უბანია. ლაროსი პირველ მსოფლიო ომში რუსების ხელში გადავიდა, 1918 წელს კვლავ თურქეთს შეუერთდა. რუსული მმართველობის დროს, 1917 წელს ლაზისტანის რეგიონში საკვლევ მოგზაურობაში ქართველმა ენათმეცნიერმა იოსებ ყიფშიძემ ქუქულათისა და ლაროსის სოფლები ერთად რუსულად ქოქულათ-ლაროზის (-) სახით დაწერა ასევე აღნიშნა, რომ ორ დასახლებაში მთლიანად 50 ოჯახში 225 ადამიანი ცხოვრობდა.

ლაროზი დღეს უბან იქიზთეფეს საზღვრებში მდებარეობს და უბანში არსებული ერთ-ერთი საბანაკო ადგილი ლაროზ ბარაქას სახელს ატარებს.
რიხვალდი (ჩეხეთი)

რიხვალდი — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის მორავია-სილეზიის მხარეში. ის კარვინის რაიონში მდებარეობს.

გეოგრაფია
რიხვალდი ოსტრავის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარეობს. ის ოსტრავის უბან მიხალკოვიცესთან ერთად ერთიან ურბანულ სივრცეს ქმნის. ქალაქი ოსტრავის აუზშია გაშენებული და ისტორიული ტეშინის სილეზიის ნაწილია. ქალაქის ტერიტორია მდიდარია სათევზაო ტბორებით.

ისტორია
სოფელი რიხვალდი პირველად 1305 წელს ვროცლავის კათოლიკური არქიეპარქიის მიერ გამოცემულ დოკუმენტში „რიხინვალდის“ სახელითაა ნახსენები. სოფელი სავარაუდოდ ბენედიქტელთა ბერების მიერ ორლოვაში მონასტრის დაფუძნების დროს დაარსდა.

პოლიტიკურად რიხვალდი ტეშინის სილეზიის ნაწილი იყო და პოლონეთის სამეფო პიასტების საგვარეულო მართავდა. 1327 წელს პეტრჟვალდის მამული ბოჰემიის სამეფოს ფეოდალური სამფლობელო გახდა, რომელიც 1526 წლის შემდეგ ჰაბსბურგთა მონარქიის შემადგენლობაში შევიდა.

1573 წელს ტეშინის სილეზიის ნაწილი რიხვალდთან ერთად ბაშტელ ბარსკების ოჯახს მიჰყიდეს. ბერნარდ ბარსკიმ 1575–1577 წლებში აქ რენესანსის სტილის ციხესიმაგრე ააშენა და რიხვალდი საოჯახო რეზიდენციად გაიხადა. ეს ოჯახი რიხვალდს 1630 წლამდე ფლობდა.

 საუკუნის შუა პერიოდიდან 1898 წლამდე რიხვალდი ლარიშების დიდგვაროვანთა ოჯახის საკუთრება იყო. მათი მმართველობის დროს ციხესიმაგრე აღადგინეს.

საუკუნეების მანძილზე რიხვალდი პატარა სოფელი იყო, საუკუნეში ნახშირის მოპოვება დაიწყეს და ეკონომიკა სრულად შეიცვალა.

რიხვალდს ქალაქის სტატუსი 1885 წელს მიანიჭეს.

ღირსშესანიშნაობები
რიხვალდის ყველაზე ძველი შენობა სტარი-დვურის ციხეა. ის 1575–1577 წლებში რენესანსის სტილში აშენდა და 1982 წლიდან კულტურული ძეგლის სტატუსი აქვს.

ქალაქის ერთ-ერთი უძველესი ნაგებობა წმინდა ანას ეკლესიაა, რომელიც გვიან გოტიკურ სტილში 1595 წელს აშენდა.

 
პრჟემისლ კოჩი (1917–2003), ოპერის მომღერალი, ბარიტონი
ბედრჟიხ ბოგუმსკი (1915–1988), 311-ე ჩეხოსლოვაკიის ბომბდამშენთა ესკადრილიის ჩეხი მსროლელი

ფოტოგალერეა
ნინო ბერაია

ნინო ბერაია (დ. 14 მაისი, 1971, თბილისი, საქართველო) — ქართველი მეცნიერი, ინჟინერი და პედაგოგი.

ბიოგრაფია
მართვის პროცესების ინჟინერი, ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი. 1995 წელს დაამთავრა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტი, სპეციალობით საინფორმაციო-საზომი ტექნიკა, 1998 წელს ამავე სპეციალობით მაგისტრატურა. 1995-1998 წლებში სწავლობდა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მეტროლოგიისა და სტანდარტიზაციის სამეცნიერო კვლევით ლაბორატორიაში. 1998 წლიდან გახდა საინფორმაციო-საზომი ტექნიკის კათედრის ასისტენტი. 1999 წლიდან იყო საინფორმაციო-საზომი ტექნიკის კათედრის დოცენტი. 2006 წლიდან საზომი ტექნიკის, ექსპერტიზისა და ხარისხის მენეჯმენტის კათედრის სრული პროფესორი. ავტორია 6 მონოგრაფიის, 80 სტატიის, მათ შოორის საზღვარგარეთ გამოქვეყნებული 19 სტატიის, 10 დამხმარე სახელმძღვანელოს და 2 ნაბეჭდი ლექციების კონსპექტისა. კვლევის ინტერესები: ექსპერიმენტის მათემატიკური დაგეგმვა. 1999 დაიცვა წელსსაკანდიდატო დისერტაციის თემა „მეორე რიგის სპეციალურად ორიენტირებული არასიმეტრიული კომპოზიციური გეგმების დამუშავება“, 2006 წელს სადოქტორო დისერტაციის თემა „მეორე და მესამე რიგის ეკონომიური კომპოზიციური გეგმების კვლევა“.
ჟირაფების ცენტრი

ჟირაფების ცენტრი − ჟირაფების დაცვის ცენტრი კენიაში. მდებარეობს ლანგ’ტის გარეუბანში, ნაირობის ცენტრიდან 20 კმ-ის დაშორებით. დაარსდა საფრთხის წინაშე მყოფი როტშილდის ჟირაფების დასაცავად, რომლებიც მხოლოდ აღმოსავლეთ აფრიკის მდელოებზე ბინადრობენ.

1979 წელს, შოტლანდიელი გრაფის კენიელმა შვილიშვილმა, ჯოკ ლეზლი მელვილმა და მისმა ცოლმა, ბეტიმ, ორი პატარა ჟირაფი დაიჭირეს, რათა ლანგ’ატის ტერიტორიაზე არსებულ მათ საკუთრებაში (დღევანდელი ცენტრის ადგილი) ჟირაფების გამრავლების პროგრამა დაეწყოთ. პროგრამა ძალიან წარმატებული აღმოჩნდა, რის შემდეგაც ჟირაფების რამდენიმე წყვილი გასამრავლებლად კენიის ეროვნულ პარკებშიც შეიყვანეს.

1983 წლისთვის ჟირაფების ვიზიტორთა ცენტრისთვის საკმარისი რაოდენობის თანხა შეგროვდა, რათა ცენტრი ნაირობის მახლობლად მდებარე ტურისტულ ღირსშესანიშნაობად ჩამოყალიბებულიყო.

როგორც სკოლის მოსწავლეებისთვის, ისე სხვა დამთვალიერებლებისთვის, მთავარი სანახობა და აქტივობა შემაღლებული ბაქნიდან ჟირაფებზე დაკვირვება და მათი გამოკვებაა. ცენტრში რამდენიმე მეჭეჭებიანი ღორიც ბინადრობს, რომლებიც ჟირაფებთან ერთად თავისუფლად დახეტიალობენ.

დამატებითი საკითხავი
კარურის ტყე

კარურის ტყე − ურბანული ტყე კენიის დედაქალაქ ნაირობიში. ტყეს ოფიციალურად სტატუსი მიენიჭა 1932 წელს და დღეისთვის კენიის სატყეო სამსახური მართავს კარურის ტყის მეგობრების სათემო ტყის ასოციაციაციასთან ერთად.

კარურის ტყე 1 041 ჰექტარზეა გადაჭიმული და სამი ნაწილისგან შედგება, რომელთაც ლიმურუსა და კიამბუს გზები ჰყოფს. ყველაზე დიდი შუა ნაწილია, რომელიც დაახლოებით 710 ჰექტარზეა გადაჭიმული. დასავლეთით, სიგირიის ნაწილი, დაახლოებით 250 ჰექტარს მოიცავს. კიამბუს გზის აღმოსავლეთ ნაწილს სპეციალური ეროვნული პრიორიტეტი აქვს მინიჭებული. 2016 წლის შუა პერიოდის მონაცემებით, კარურის ტყის 36% მაღალმთიანი ტყის ადგილობრივი ხეების სახეობებითაა დაფარული. ტყეში 200-მდე სახეობის ფრინველი ბინადრობს. ვიზიტორთათვის 50 კმ-ზე მეტი სიგრძის საფეხმავლო და საველოსიპედო ბილიკია მოწყობილი.

მზარდ ქალაქთან სიახლოვის გამო, კარურის ტყის ნაწილის გაჩეხვა და საცხოვრებელი სივრცის მოწყობა იგეგმებოდა, თუმცა აღნიშნულ გეგმებს ბუნების დამცველები ეწინააღმდეგებოდნენ. ბუნების დამცველებმა, „მწვანე სარტყლის მოძრაობის“ მეთაურისა და შემდეგში ნობელის პრემიის ლაურეატის, ვანგარი მაატაის ხელმძღვანელობით, ტყის გადასარჩენად საზოგადოებრივი კამპანია გააჩაღეს, რომელიც ფართოდ გაშუქდა. კარურის ტყე კენიაში მიწის მიტაცების საწინააღმდეგო სიმბოლოდ იქცა.
კენიის ტურიზმი

კენიის ტურიზმი ― ქვეყნის უცხოური შემოსავლების ერთ-ერთი მთავარი წყაროა, დიასპორის ფულადი გზავნილებისა და სოფლის მეურნეობის შემდეგ. კენიის ტურიზმის განვითარებაზე პასუხისმგებელი ორგანოა კენიის ტურიზმის საბჭო.

სტატისტიკა
კონკურენტუნარიანობა
მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის 2017 წლის ტურიზმისა და მოგზაურობის კონკურენტუნარიანობის ინდექსის მიხედვით, კენია მსოფლიოს 136 ქვეყანას შორის მე-80 ადგილზეა (3.6 ქულა), რაც 2015 წლის მაჩვენებლის ტოლია.

ღირსშესანიშნაობები
ეროვნული პარკები
აბერდერის ეროვნული პარკი
ამბოსელის ეროვნული პარკი
არაბუკო-სოკოკეს ეროვნული პარკი
ცენტრალური კუნძულის ეროვნული პარკი
ჩიულუს მთების ეროვნული პარკი
ჰელს-გეიტის ეროვნული პარკი
კორის ეროვნული პარკი
ნაკურუს ტბის ეროვნული პარკი
მარსაბიტის ეროვნული პარკი
მერუს ეროვნული პარკი
კენიის მთის ეროვნული პარკი
ელგონის მთის ეროვნული პარკი
ნაირობის ეროვნული პარკი
ოლ-დონიო-საბუკის ეროვნული პარკი
რუმის ეროვნული პარკი
საივა-სვამპის ეროვნული პარკი
სიბილოის ეროვნული პარკი
აღმოსავლეთ ცავოს ეროვნული პარკი
დასავლეთ ცავოს ეროვნული პარკი
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 294

გაერთიანებული ერების უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 294, მიიღეს 1971 წლის 15 ივლისს, შეშფოთებული იყო პორტუგალიის მხრიდან სენეგალის ტერიტორიის ხანგრძლივი დარღვევებით და ბოლო დროს ამ ქვეყანაში ნაღმების დადებით, რომელიც თავშესაფარს აძლევდა -ის დამოუკიდებლობისმოყვარე პარტიზანებს პორტუგალიის კოლონიური ომის დროს. საბჭომ აღნიშნა პორტუგალიის მიერ წინა რეზოლუციების შეუსრულებლობა და მოითხოვა, რომ მათ დაუყოვნებლივ შეეწყვიტათ ნებისმიერი ძალადობრივი და დამანგრეველი ქმედება სენეგალში და პატივი სცეს მის ტერიტორიულ მთლიანობას. საბჭომ ჩართო ჩვეული გმობა და მოითხოვა, რომ გენერალურმა მდივანმა სასწრაფოდ გაგზავნოს საბჭოს წევრთა სპეციალური მისია, რომელსაც დაეხმარებოდნენ მათი სამხედრო ექსპერტები სიტუაციის ფაქტების გამოძიების ჩასატარებლად და რეკომენდაციების მოსამზადებლად.

რეზოლუცია მიიღეს 13 ხმით 0-ის წინააღმდეგ; გაერთიანებულმა სამეფომ და შეერთებულმა შტატებმა თავი შეიკავეს.
გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 295

გაერთიანებული ერების უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია 295, მიიღეს 1971 წლის 3 აგვისტოს. გვინეის მუდმივი წარმომადგენლის წერილის მიღების შემდეგ, ქვეყნისა, რომელსაც ხელმძღვანელობდა აჰმედ სეკუ ტურე, საბჭომ დაადასტურა მისი ტერიტორიული მთლიანობა და დამოუკიდებლობა და გადაწყვიტა გაეგზავნა საბჭოს სამი წევრისგან შემდგარი მისია გვინეაში ხელისუფლებასთან კონსულტაციების ჩასატარებლად და სიტუაციის შესახებ დაუყოვნებლივ ანგარიშის მოსამზადებლად. მისია უნდა დანიშნულიყო საბჭოს თავმჯდომარესა და გენერალურ მდივანს შორის კონსულტაციის შემდეგ.

გვინეის მთავრობის მხრიდან ამ რეზოლუციის მოთხოვნა მოვიდა პორტუგალიური გვინეის პორტუგალიის ხელმძღვანელობით კოლონიური მთავრობის მხრიდან 1971 წლის დასაწყისში ჩატარებული ტრანსსასაზღვრო შეჭრების სერიის შემდეგ, -ის დამოუკიდებლობისმოყვარე პარტიზანული ბაზების წინააღმდეგ გვინეაში და იმ ქვეყნის რეჟიმის წინააღმდეგ, რომელიც მხარს უჭერდა და თავშესაფარს აძლევდა მათ ლიდერებს. ეს თავის მხრივ მოვიდა გვინეის დედაქალაქის, კონაკრის შემოჭრის (ოპერაცია მწვანე ზღვა) ერთი წლის შემდეგ, 1970 წლის 22 ნოემბერს, პორტუგალიის ხელმძღვანელობით ძალების მხრიდან, რომლებმაც იხსნეს პორტუგალიური არმიის ომის ტყვეები და გაანადგურეს პარტიზანების სამხედრო აღჭურვილობა. ეს თავდასხმები შეწყდა, მაგრამ სასაზღვრო დაძაბულობა გრძელდებოდა გვინეა-ბისაუს დამოუკიდებლობამდე 1974 წლის 10 სექტემბერს ლისაბონში 1974 წლის 25 აპრილს მიხაკების რევოლუციის მოვლენების გამო.
ალჟირის ეკონომიკა

ალჟირის ეკონომიკა ასახავს ალჟირის მიმდინარე და სტრუქტურულ ეკონომიკურ სიტუაციას. ამჟამად, ალჟირს შერეული ეკონომიკა აქვს. 1962 წელს დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, ალჟირმა დიდი ეკონომიკური პროექტები წამოიწყო მჭიდრო ინდუსტრიული ბაზის შესაქმნელად. მიუხედავად დიდი წინსვლისა (გზები, უნივერსიტეტები, ქარხნები, საავადმყოფოები, მეტროსა და ტრამვაის სისტემა და ა.შ.), ალჟირის ეკონომიკამ რყევების სხვადასვა ეტაპი გაიარა.

სტატისტიკა
მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის გლობალური კონკურენტუნარიანობის 2018 წლის ანგარიშის მიხედვით, ალჟირი მსოფლიოს 140 სახელმწიფოს შორის 92-ე ადგილი ეკავა, ხოლო 2019 წლის ანგარიშის მიხედვით, მსოფლიოს 141 სახელმწიფოს შორის 89-ე ადგილზეა. მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის 2019 წლის მონაცემებით, ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტი ერთ სულ მოსახლეზე 4 237,5 ამერიკულ დოლარს შეადგენს. ქვეყნის მშპ (მუპ) მსოფლიოს მშპ-ის 0,49%-ია. ათწლიანი საშუალო წლიური მშპ-ის ზრდა 2,6%-ს შეადგენს. უმუშევრობის დონე 12,1%-ია, გლობალური გენდერული სხვაობის ინდექსი - 0.6, ხოლო განახლებადი ენერგიის მოხმარების წილი — 0.1%. ჯინის კოეფიციენტია 27,6.

ინსტიტუტების მაჩვენებლებით ალჟირი 111-ე ადგილზეა: უსაფრთხოების დონით ქვეყანას 48-ე ადგილი უკავია, სოციალური კაპიტალის დონით ― 119-ე, ჩეკებისა და ბალანსების დონით ― 120-ე, საჯარო სექტორის საქმიანობით ― 117-ე, გამჭვირვალობით ― 91-ე, საკუთრების უფლებებით ― 110-ე, კორპორატიული მმართველობით ― 133-ე, მთავრობის სამომავლო ორიენტაციით ― 93-ე.

ინფრასტრუქტურის მაჩვენებლებით ალჟირი მსოფლიოს 141 სახელმწიფოს შორის 82-ე ადგილზეა: სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის მიხედვით ― 94-ე, ხოლო კომუნალური ინსფრასტრუქტურით ― 73-ე. საინფორმაციო და საკომუნიკაციო ტექნოლოგიების ათვისების მიხედვით, ალჟირი 76-ე ადგილს იკავებს. ქვეყანა მაკროეკონომიკურად მეტ-ნაკლებად სტაბილურია, 76-ე ადგილზეა: ინფლაციის დონე 4.9%-ია, ხოლო ვალების დინამიკის ინდექსი 45-ს უტოლდება.

სასაქონლო ბაზრის მიხედვით, ალჟირი 125-ე ადგილზეა: შიდა კონკურენციით 85-ე ადგილს იკავებს, ხოლო ვაჭრობის ღიაობით 136-ეა.; შრომის ბაზრის მიხედვით, ალჟირი მსოფლიოში 131-ე ადგილს იკავებს: მოქნილობის ინდექსით 91-ეა, ხოლო მერიტოკრატიისა და ინიციატივების მხარდაჭერით ― 137-ე.

ალჟირში ცუდადაა განვითარებული საფინანსო სისტემა. ამ მაჩვენებლით 111-ე ადგილს იკავებს: სიღრმით 112-ეა, ხოლო სტაბილურობით − 113-ე. ბაზრის ზომით ქვეყანა 38-ე ადგილს იკავებს. საშუალოდაა განვითარებული ბიზნესის დინამიკის მაჩვენებლები (93-ე ადგილი): ადმინისტრაციული მოთხოვნილებებით 74-ე ადგილს იკავებს, ხოლო სამეწარმეო კულტურით ― 110-ს.
Max (აპლიკაცია)

(საფირმო სახელწოდებად გამოიყენება დიდი ასოებით დაწერილი სტილიზებული სიტყვა ; ) — რუსული სამთავრობო მესენჯერი, რომელიც -მ 2025 წელს გამოუშვა. 2025 წლის ივლისის მდგომარეობით, ის ბეტა ტესტირების ეტაპზეა. რუსული სამთავრობო მესენჯერი არამარტო აგროვებს მომხმარებლის პირად მონაცემებს, არამედ გადასცემს მესენჯერის შიგთავსს (მათ შორის, მიმოწერასა და სხვა პირად მონაცემებს) მესამე პირებს და რუსეთის სამთავრობო სტრუქტურებს.

 შეიქმნა, როგორც ჩინური პლატფორმა -ის ანალოგი. მისი მიზანია რუსეთისთვის უნივერსალური მობილური აპლიკაციის („სუპერაპლიკაცია“) შექმნა, რომელიც მესენჯერის ფუნქციების გარდა, მომხამრებელს ასევე საშუალებას მისცემს მიიღოს ელექტრონული შეტყობინებები, დაადასტუროთ პირადობა ციფრული პირადობის მოწმობის საშუალებით, გამოიყენოს ელექტრონული ხელმოწერა და ასევე განახორციელოთ გადახდები.

მესენჯერს მართავს რომელიც -ს შვილობილი კომპანია „კომუნიკაციის პლატფორმა“.
ბილოვეცი

ბილოვეცი — ქალაქი ჩეხეთის რესპუბლიკის მორავია-სილეზიის მხარეში. ქალაქი ნოვი-იიჩინის რაიონში მდებარეობს. ისტორიული ცენტრი კარგად არის შემონახული და ჩეხეთის კულტურული ძეგლის სტატუსი აქვს.

სახელწოდება
ფართოდ გავრცელებული ვერსიით ქალაქის სახელწოდება ძველი სლავური სიტყვა „ბიელ“-იდან მომდინარეობს, რაც ტალახს ნიშნავს.

გეოგრაფია
ბილოვეცი ქალაქ ოსტრავიდან დასავლეთით დაახლოებით 16 კილომეტრში მდებარეობს. მისი მუნიციპალური ტერიტორიის უმეტესი ნაწილი ნიზკი-იესენიკის მთების ფერდობებზეა გაშენებული, დარჩენილი მცირე ნაწილი კი მორავიის კარიბჭეში მდებარეობს. ქალაქში მიედინება მდინარე ბილოვკა.

ისტორია
ქალაქი ისტორიულ წყაროებში პირველად 1324 წელსაა მოხსენიებული. ის კრავარჟელმა დიდგვაროვანმა ვოკ -მ დააარსა 1293–1324 წლების პერიოდში. ბილოვეცი ტროპაუს საჰერცოგოს ნაწილი იყო და ძლიერ თავდაცვით ნაგებობებს აერთიანებდა.

1575–1576 წლებში, მაშინდელმა მფლობელმა ბილკოველმა ბერნარ პრაჟმამ ბილოვევის ციხე რენესანსის ეპოქის ციხესიმაგრედ გადააკეთა. 1652 წლიდან საუკუნემდე მამული ხოლტიცელ სედლნიცკების ოჯახს ეკუთვნოდა. ამ პერიოდში ქალაქმა სხვადასხვა პრივილეგია მოიპოვა, რამაც მას შემდგომი განვითარების საშუალება მისცა. 1729 წელს დიდი ხანძრის შედეგად ციხესიმაგრე დაიწვა. შემდეგ ის ბაროკოს სტილში აღადგინეს.

 საუკუნის მეორე ნახევარში ბილოვეცში მრეწველობის განვითარება დაიწყო. დაარსდა ქსოვილების ქარხანა (მოგვიანებით ქუდების და რკინის ქარხნები). აშენდა ორთქლზე მომუშავე სახერხი, წიგნების გამომცემლობა და ლიქიორის ქარხანა.

ქალაქში პირველი გოტიკური ეკლესია საუკუნეში აშენდა. 1771 წელს ამ ეკლესიაში ბაროკოს სტილის რესტავრაცია განხორციელდა. მისი სამრეკლო 1614-1615 წლებში აშენდა. სამრეკლოს სიმაღლე 50,67 მეტრია და ის ღიაა დამთვალიერებელთათვის.

ბილოვეცის მთავარ მოედანზე განთავსებულია 64 კვადრატული მეტრი ფართის ჭადრაკის დაფა, რომელიც ყველაზე დიდი ჭადრაკის დაფაა ჩეხეთში.

ცნობილი ადამიანები
იოჰან იგნაც ციმბალი (1722–1795) - მხატვარი
ფელიხ ივო ლეიხერი (1727–1812) - მხატვარი
მილოშ ჰოლანი (დაბ. 1971) - ჰოკეისტი და მწვრთნელი
კვეტა პაშკე (დაბ. 1975) - ჩოგბურთელი
როსტისლავ ოლეში (დაბ. 1985) - ჰოკეისტი
ლუკაშ ჰეიდა (დაბ. 1990) - ფეხბურთელი
პეტრა კვიტოვა (დაბ. 1990) - ჩოგბურთელი
ადამ პავლასეკი (დაბ. 1994) - ჩოგბურთელი

დაძმობილებული ქალაქები
ბად-ნოიშტადტ-ან-დერ-ზაალე, გერმანია
კეტჟის გმინა, პოლონეთი
ლიპანი, სლოვაკეთი