iraklixyz/georgian-wikipedia-cleaned huggingface dataset:
ობნინსკის ატომური ელექტროსადგური

ობნინსკის ატომური ელექტროსადგური (რუს. ), მსოფლიოში პირველი ატომური ელექტროსადგური, გაშვებულ იქნა 1954 წლის 26 ივნისს კალუგის ოლქის დასახლება ობნინსკში (ამჟამად ქალაქი ობნინსკი), ”ლაბორატორია ვ”-ს ბაზაზე (ამჟამად სახელმწიფო კვლევითი ცენტრი ”ლეიპუნსკის სახ. ფიზიკო-ენერგეტიკული ინსტიტუტი”). სადგურის აქტიური ზონის კონსტრუქციის იდეა ეკუთვნოდა ი. ვ. კურჩატოვს პროფესორ ს. მ. ფეინბერგთან ერთად. მთავარი კონსტრუქტორი გახდა აკადემიკოსი ნ. ა. დოლეჟალი. საწვავის პირველი პარტია ობნინსკის აეს-ისთვის დამზადებულ იქნა მანქანათმშენებლობის ქარხანაში ”ელექტროსტალი” (მოსკოვის ოლქი). სადგურის მშენებლობაში მონაწილეობა მიიღო საბჭოთა კავშირის მრავალმა სპეციალისტმა.
მაგდა ანიკაშვილი

მაგდალინა (მაგდა) ანიკაშვილი (დ. 24 ოქტომბერი, 1981, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ჟურნალისტი და პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის წევრი 2008–2012 წლებში.

ბიოგრაფია
2004 წელს დაამთავრა საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში სპეციალობით კინოჟურნალისტიკა. 2003-2004 წლებში მუშაობდა ტელესამაუწყებლო კომპანია „მეცხრე არხის“, გადაცემა „დილის“ წამყვანად. 2005–2006 წლებში იყო ტელეკომპანია „რუსთავი 2“-ის გადაცემა „დილა მშვიდობისა საქართველოს“ წამყვანი. 2006-2008 წლებში მუშაობდა ტელეკომპანია „იმედში“, გადაცემების „ქრონიკისა“ და „ღია ეთერის“ წამყვანად.

2008–2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „გიორგი თარგამაძე — ქრისტიან-დემოკრატები“. ფრაქცია „ქრისტიან-დემოკრატების“ მდივანი, ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე, საპროცედურო საკითხთა და წესების კომიტეტის წევრი და საპარლამენტო უმცირესობის მდივანი.
C-32

-32 სამხედრო-სამგზავრო ვერსიაა თვითმფრინავისა ბოინგ 757 აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალებიდან. -32 უზრუნველყოფს აშშ-ის ლიდერების ტრანსპორტირებას მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში. ძირითადი მომხმარებლები არიან აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტი, განმასხვავებელი სახელწოდების „მეორე ბორტი“ გამოყენებით, პირველი ლედი, აშშ-ის პრეზიდენტის კაბინეტისა და აშშ-ის კონგრესის სხვადასხვა წევრები. პრეზიდენტებს ბარაკ ობამას, ჯორჯ ბუშს და ბილ კლინტონს ნამგზავრი აქვთ ამ თვითმფრინავით(პირობითი სახელწოდების გამოყენებით „პირველი ბორტი“).

-32-ს აქვს მოკლე ასაფრენი ზოლი, რაც ხდის მას უფრო მოსახერხებელს მგაზვრობისთვის, ვიდერე -25, რომელმაც საკმაოდ გრძელი გარბენი უნდა გააკეთოს ასაფრენად.
გაგრის ბატალიონი

გაგრის ბატალიონი — საქართველოს რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების ეროვნული გვარდიის მე-2 საარმიო კორპუსის 23-ე ბრიგადის გაგრის 55090 ბატალიონი.

ბატალიონი მოხალისეების დონეზე რეალურად შეიქმნა 1992 წლის 2–5 ოქტომბერს გაგრის აღების შემდეგ, მაგრამ ოფიციალურად გაფორმდა საქართველოს რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების მინისტრის 1993 წლის 20 იანვრის ბრძანებით.

შემადგენლობა
გაგრის ბატალიონის შექმნის ინიციატორები იყვნენ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე თამაზ ნადარეიშვილი, საქართველოს რესპუბლიკის პარლამენტის დეპუტატი ბორის კაკუბავა, მალხაზ პატარაია და დავით ლაცუზბაია. ბატალიონის ძირითადი ბირთვი შედგებოდა გაგრელი და სოხუმელი („ბესლეთის სახალხო ლაშქრის“) მებრძოლებისაგან. მასში აგრეთვე გაერთიანებული იყვნენ გაგრაში 1992 წლის სექტემბერ–ოქტომბერში მებრძოლი ბატალიონ „ავაზას“ ოცეული და ყოფილი „ავღანელები“.

სამხედრო ოპერაციები
გაგრის ბატალიონი ძირითადად სოხუმის მისადგომებთან, გუმისთის ფრონტზე, იბრძოდა. განსაკუთრებულად თავი გამოიჩინა 1993 წლის 15–18 მარტის სოხუმისთვის გამართულ ბრძოლებში. მონაწილეობდა ოჩამჩირის რაიონში ჩატარებულ სამხედრო ოპერაციებში (სოფ. კინდღი). სოხუმის დაცემის შემდეგ ბატალიონის პირადმა შემადგენლობამ უკან დაიხია კოდორის (დალის) ხეობის მიმართულებით, სადაც ოქტომბრის ბოლომდე იმყოფებოდა სხვა ქართულ შენაერთებთან ერთად და პოზიციებს ამაგრებდა. ბატალიონის მეომრები დაჯილდოებულნი არიან სხვადასხვა სახელმწიფო ჯილდოებით.
სასკე უჩიჰა

— მანგა და ანიმე სერიალ „ნარუტოს“ ერთ-ერთი მთავარი პერსონაჟი, რომლის შემქმნელიცაა მასაში კიშიმოტო. სასკე მიეკუთვნება უჩიჰას კლანს, ცნობილი ნინძების ოჯახს, რომლებიც ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი კონოჰაგაკურეს მოკავშირეები იყვნენ. ( , ქართული თარგმანი: „დამალული ფოთლების სოფელი“) მისი კლანი სერიალის დაწყებამდე ამოხოცა სასკეს უფროსმა ძმამ, იტაჩი უჩიჰამ. სასკე ერთადერთი იყო ვინც იტაჩიმ ცოცხლად დატოვა. მიუხედავად თანაგუნდელების, ნარუტო უძუმაკისა და საკურა ჰარუნოს თანაგრძნობისა, მას მაინც აიძულებს შურისძიების წყურვილი მეგობრებისა და მშობლიური სოფლის დატოვებას. ის მიდის ანიმე სერიალის ერთ-ერთ ბოროტმოქმედთან, ოროჩიმარუსთან, რათა ჰქონოდეს იმის ძალა, რომ შური იძიოს იტაჩი უჩიჰაზე რომელმაც მას ბავშვობაში ფსიქოლოგიური ტრავმა მიაყენა. სასკე ასევე ჩანს სერიალის რამდენიმე ანიმაციურ მხატვრულ ფილმსა და მასთან დაკავშირებულ მედიაში, მათ შორის ვიდეო თამაშებში, ორიგინალურ ვიდეო ანიმაციებში და ნარუტოს ფილმებში, ასევე ნარუტოს მანგის გაგრძელებაში, ბორუტო: ნარუტოს შემდეგ თაობაში (2016) რომელშიც ის მხარს უჭერს თავის სოფელს და უწევს მენტორობას ნარუტოს ვაჟს ბორუტო უძუმაკის.
დავით კერესელიძე

დავით კერესელიძე (დ. 9 ივნისი, 1959 , თბილისი) — ქართველი დიპლომატი, საქართველოს ელჩი დანიისა და ნორვეგიის სამეფოებში და ისლანდიის რესპუბლიკაში.

ბიოგრაფია
1976–1981 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტზე, ეკონომიკური და სოციალური გეოგრაფიის სპეციალობით. 1978-1980 სწავლობდა წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობების მეორად ფაკულტეტზე. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ 1983 წლამდე მუშაობდა საქართველოს ეკონომიკისა და სამართლის ინსტიტუტში მეცნიერ-თანაშრომლად. 1983-1988 წლებში გაიარა მოსკოვის მსოფლიო ეკონომიკისა და საერთაშორისო ურთიერთობათა ინსტიტუტში ასპირანტურის კურსი საერთაშორისო ეკონომიკური და პოლიტიკური ურთიერთობების განხრით. მიღებული აქვს დოქტორის წოდება.

დიპლომატიურ სამსახურში შესვლამდე ეწეოდა კომერციულ საქმიანობას: იყო საქართველოს საგარეო ვაჭრობის ასოციაცია „გრუზიმფექსის“ დირექტორი (1989–1990) და შპს „ტრანსსერვისის“ კომერციული დირექტორი (1991–1993).

დიპლომატიური კარიერა
1993 წლიდან შევიდა დიპლომატიურ სამსახურში. საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროში ეკავა სხვადასხვა თანამდებობები:
საერთაშორისო ეკონომიკურ ურთიერთობათა დეპარტამენტის მრავალმხრივი ეკონომიკური ურთიერთობების განყოფილების უფროსი (1993-1994)
საერთაშორისო ეკონომიკურ ურთიერთობათა დეპარტამენტის დირექტორის მოადგილე (1994-1996).
საქართველოს საელჩო საბერძნეთის რესპულიკაში, დესპანი (1996-1999)
საერთაშორისო ეკონომიკისა და ჰუმანიტარულ ურთიერთობათა დეპარტამენტის დირექტორი (1996-2006)
2006 წლის 1 ივნისიდან არის საქართველოს ელჩი დანიისა და ნორვეგიის სამეფოებში და ისლანდიის რესპუბლიკაში.

კონფერენციებსა და მოლაპარაკებებში მონაწილება
აქტიურ მონაწილეობას იღებდა სხვადასხვა მნიშვნელოვან კონფერენციებსა და მოლაპარაკებებში, მათ შორის:
გაეროსა და გაეროს აზიისა და ოკეანიის ქვეყნების ეკონომიკური და სოციალური კომისიის ფარგლებში უმაღლესი დონის მოსამზადებელი შეხვედრები
შავი ზღვის ეკონომიკური ორგანიზაციის საგარეო საქმეთა მინისტრების, მაღალი თანამდებობის პირთა და შესაბამისი სტრუქტურების ოფიციალური შეხვედრები.
1997-2005 შავი ზღვის ვაჭრობისა და განვითარების ბანკის საქართველოს მმართველის მოვალეობის შემსრულებელი
1996–2006 საქართველოს შავი ზღვის საერთაშორისო ცენტრის დირექტორთა საბჭოს დირექტორი (ათენი)
ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთსადენებისა და კასპის გაზსადენის პროექტების მოლაპარაკებები – ჯგუფის წევრი – ანკარა, თურკეთი – 1999 წელი;
კასპის გაზსადენის პროექტების მოლაპარაკებები – ჯგუფის წევრი – აშხაბადი, თურქმენეთი – 2000 წელი;
კასპის გაზსადენის პროექტების მოლაპარაკებები – ჯგუფის წევრი – თბილისი, საქართველო – 2000 წელი;

ენები
ინგლისური, ფრანგული, რუსული.
ალეპო

ალეპო, ჰალაბი — ქალაქი ჩრდილოეთ სირიაში. იგი ქვეყნის ყველაზე დიდი ქალაქია როგორც მოსახლეობით, ისე ფართობით. მოსახლეობის რაოდენობის მხრივ მას ლევანტში პირველი ადგილი უკავია, 2011 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 100 000 ადამიანს შეადგენდა. ქალაქი ალეპოს მუჰაფაზის ადმინისტრაციული ცენტრია, რომელიც 4 507 000 მცხოვრებით (2009) მოსახლეობის რამდენობის მხრივ პირველია სირიაში.

ისტორია
ალეპო მსოფლის ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია; პირველი დასახლება აქ ჯერ კიდევ ჩვენს წელთაღრიცხვამდე 4 000 წელს გაჩნდა. ქალაქში აღმოჩენილია უძველესი დასახლებები და საცხოვრებლები. ალეპოს უძველესი დროიდან სტრატეგიულად ხელსაყრელი ადგილი ეკავა, აქ გადიოდა სავაჭრო გზები. ამ სავაჭრო გზებით ხდებოდა დაკავშირება ხმელთაშუა ზღვასთან, ეგვიპტესთან და შუამდინარეთთან. თავდაპირველად, ალეპო მცირე გორაკზე აშენდა, ციხესიმაგრის მიდამოებში დაარსდა. ქალაქში მიედინება პატარა მდინარე ქუვექი .

საუკუნეთა განმავლობაში, დასახლება დიდი სირიის უმნიშვნელოვანეს ქალაქად იქცა, საუკუნისთვის კი ეს ტერიტორია უკვე ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაში მოექცა. ალეპოს მთელ იმპერიაში მოსახლეობის მხრივ მესამე ადგილი ეკავა კონსტანტინოპოლისა და კაიროს შემდეგ. ქალაქში დღემდე შენარჩუნებულია ძველი არქიტექტურა.

ალეპოს ტერიტორიაზე უძველესი დროიდან გადიოდა აბრეშუმის დიდი გზა, რაც ხელს უწყობდა ვაჭრობის კიდევ უფრო განვითარებას. მას შემდეგ, რაც 1869 წელს სუეცის არხის გაიხსნა, ალეპოს სავაჭრო დანიშნულება მკვეთრად შემცირდა. ქალაქი დიდ როლს ასრულებდა პირველ მსოფლიო ომში.

იუნესკომ ალეპო მსოფლიო მემკვიდრეობად აღიარა; აქტიურად მიმდინარეობდა ძველი კულტურული ძეგლების აღდგენის პროცესი.

დაძმობილებული ქალაქები
ლიონი, საფრანგეთი 2000 წლის 18 ოქტომბრიდან.
გაზიანთეფი, თურქეთი
ქილისი, თურქეთი
იზმირი, თურქეთი
ბრესტი, ბელარუსი 2010 წლის 18 იანვრიდან.
ქაშაყისებრნი

ქაშაყისებრნი — თევზების ოჯახი ქაშაყისნაირთა რიგისა. მათი სხეული სიგრძე 35-45 სმ, იშვიათად 75 სმ აღწევს. შეიცავს 50-მდე გვარს და 160 სახეობას. ფართოდაა გავრცელებული. ქაშაყისებრთა უმრავლესობა ზღვის ბინადარია, მცირე რაოდენობა გამსვლელია ან მტკნარ წყალში ცხოვრობს. დიდი სარეწაო მნიშვნელობა აქვთ საზღვაო თევზჭერაში. მისი მსოფლიო ნათევზავები 5 მლნ. ტონას აღწევს წელიწადში. იყენებენ დამარილებულს, შებოლილს და დაკონსერვებულს.
ქაშაყისნაირნი

ქაშაყისნაირნი — ძვლიანი თევზების რიგი. მათი გვერდებიდან შებრტყელებული მოვერცხლისფრო სხეულის სიგრძე 5-6 სმ-იდან 60 სმ-მდე აღწევს, მასა — რამდენიმე გრამიდან 0,5 კგ-მდე. რიგი შეიცავს 15 ქვერიგს, რომლებიც 50-მდე ოჯახს აერთიანებენ (ქაშაყისებრნი, ქაფშიასებრნი, ორაგულისებრნი და სხვა). გავრცელებულია ზღვებში, მომლაშო და მტკნარ წყლებში. ზოგ ქაშაყისნაირს დიდი სარეწაო მნიშვნელობა აქვს. ქაშაყისნაირთა უმრავლესობა პელაგური თევზებია. იკვებებიან პლანქტონით.
აშშ-ის ეროვნული პარკები

აშშ-ს 58 დაცული რეგიონი — ეროვნული პარკი აქვს, რომელთაც მართავს ეროვნული პარკების სამსახური, აშშ-ის შინაგან საქმეთა დეპარტამენტის სააგენტოს ნაწილი. ეროვნული პარკები იქმნება აშშ-ის კონგრესის აქტით. პირველი ეროვნული პარკი, იელოუსტოუნი, კანონით დაამტკიცა პრეზიდენტმა ულისე გრანტმა 1872 წელს, რომელსაც მოჰყვა სეკვოია და იოზემიტი 1890 წელს. 1916 წელს ორგანული აქტით შეიქმნა ეროვნული პარკების სამსახური ”პანორამის, ბუნებრივი და ისტორიული ობიექტებისა და მათში ცხოველთა სამყაროს შესანარჩუნებლად, და მათთვის იმგვარი პირობების შესქმნელად, რომელიც განაპირობებს მათ ხელუხლებად შენახვას მომავალი თაობების სიამოვნებისთვის." ამ ეროვნული პარკების რესურსების დიდი ნაწილი მანამდეც დაცული იყო, როგორც ეროვნული მონუმენტები პრეზიდენტის ანტიკურობის აქტით, სანამ მათ კონგრესი სტატუსს მიანიჭებდა. შვიდი ეროვნული პარკი დაწყვილებულია ეროვნულ რეზერვთან, რომელთაგან ექვსი ალასკაშია. მათი ადმინისტრირება ერთად ხდება, თუმცა ისინი ცალკე განიხილება. ყველაზე ახალი ეროვნული პარკია დიდი ქვიშიანი დიუნები, დაარსებული 2004 წელს.

ეროვნული პარკი აქვს ოცდაშვიდ შტატს და რამდენიმე ცალკეულ ადმინისტრაციულ ერთეულს, როგორიცაა ამერიკის სამოა და აშშ-ის ვირჯინის კუნძულები. ალასკასა და კალიფორნიას აქვს ყველაზე მეტი (თითოეულს რვა), მათ მოჰყვება იუტა ხუთით და კოლორადო ოთხით. უდიდესი ეროვნული პარკია ვრანგელი - წმინდა ელია (32 000 კმ²), მას მოჰყვება სამი პარკი ალასკაში; ყველაზე მცირეა ჰოტ სპრინგზი (24 კმ²). ეროვნული პარკებით დაცული ტერიტორია მოიცავს დაახლ. 210 000 კმ²-ს. თოთხმეტ ეროვნულ პარკს მსოფლიო მემკვიდრეობის სტატუსი აქვს.

ეროვნული პარკები
გრიგოლ ვაშაძე

გრიგოლ ვაშაძე (დ. 19 ივლისი, 1958, თბილისი) — ქართველი დიპლომატი და პოლიტიკოსი, საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრი 2008 წლის 6 დეკემბრიდან — 2012 წლის 25 ოქტომბრამდე.

ბიოგრაფია
გრიგოლ (გია) ვაშაძე დაიბადა თბილისში, ნოდარ ვაშაძისა და ელენე ბაქრაძის ოჯახში. ნოდარ გრიგოლის ძე ვაშაძე (1928–1992) იყო გეოლოგი, ინჟინერი, საქართველოს საბინაო-კომუნალური მეურნეობისა (1976–1983) და საშენ მასალათა მრეწველობის (1983–1988) მინისტრი. ნოდარის მამა, გრიგოლ (გრიშა) ბესარიონის ძე ვაშაძე (1901–1990) იყო 1924 წ. აგვისტოს აჯანყების ერთ-ერთი ხელმძღვანელი ჭიათურაში, ხოლო გრიშა ვაშაძის მამა — ბესარიონ იაკობის ძე ვაშაძე (1869–1937) იყო მღვდელი, პედაგოგი, რომელიც დახვრიტეს საბჭოთა რეპრესიების პერიოდში.

გრიგოლ ვაშაძემ 1975 წელს დაამთავრა ქ. თბილისის 61-ე საშუალო სკოლა. 1981 წელს წარმატებით დაამთავრა მოსკოვის სახელმწიფო საერთაშორისო ურთიერთობების ინსტიტუტი, საერთაშორისო სამართლის ფაკულტეტი. 1981-1988 წლებში მუშაობდა საბჭოთა კავშირის საგარეო საქმეთა სამინისტროში საერთაშორისო ორგანიზაციების განყოფილებაში, შემდგომ, კოსმოსის და ბირთვული შეიარაღებების განყოფილებაში. 1988-1990 წლებში იყო დიპლომატიური აკადემიის ასპირანტი.

1990 წლიდან 2008 წლამდე ვაშაძე დაკავებული იყო კერძო ბიზნესით და ხელმძღვანელობდა მის მიერ დაარსებულ კომპანიებს: „ “ და „ “.

2008 წლიდან ისევ დაუბრუნდა სახელმწიფო სამსახურს, 6 თებერვალს საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილედ დანიშვნით. 2008 წლის 2 ნოემბერს დაინიშნა საქართველოს კულტურის, ძეგლთა დაცვისა და სპორტის მინისტრად. 2008 წლის 6 დეკემბრიდან 2012 წლამდე იყო საგარეო საქმეთა მინისტრი.

2017 წლიდან პარტიის დატოვებამდე იყო „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ პოლიტიკური საბჭოს წევრი.

2018 წლის ივლისში გრიგოლ ვაშაძის კანდიდატურა საპრეზიდენტო არჩევნებზე წამოაყენა კოალიცია „ძალა ერთობაშიამ“. ვაშაძემ პირველ ტურში მოაგროვა ხმების 37.73%, ხოლო მეორე ტურში 40.48% და დაიკავა მეორე ადგილი.

„ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ მერვე ყრილობაზე, 2019 წლის 24 მარტს, გრიგოლ ვაშაძე პარტიის თავმჯდომარედ აირჩიეს. 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე „ერთიანმა ნაციონალურმა მოძრაობამ“ და გაერთიანებულმა ოპოზიციამ „ძალა ერთობაშია“ ქუთაისის საარჩევნო ოლქის მაჟორიტარობის კანდიდატად წარადგინა. ვაშაძემ ხმების 34,72% (24639) მიიღო და მეორე ადგილი დაიკავა. მეორე ტურში მონაწილეობაზე და პარლამენტში პარტიული სიით შესვლაზეც უარი განაცხადა (მთლიანად ოპოზიციასთან ერთად, გაყალბებული არჩევნების მოტივით). ოფიციალურად არის საქართველოს მოწვევის პარლამენტის წევრი, საარჩევნო ბლოკიდან „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გაერთიანებული ოპოზიცია „ძალა ერთობაშია“. 15 დეკემბერს განაცხადა პარტიის თავმჯდომარის პოსტიდან და პარტიიდან წასვლის შესახებ, მიზეზად უთანხმოება დაასახელა.

პირადი ცხოვრება
ჰყავს მეუღლე ნინო ანანიაშვილი და ორი შვილი – ნოდარი და ელენე. ფლობს რუსულ, ინგლისურ, პორტუგალიურ, იტალიურ, ესპანურ, ფრანგულ ენებს. მინიჭებული აქვს სრულუფლებიანი და საგანგებო დესპანის დიპლომატიური რანგი.
პალმირა

პალმირა (, , პალმირული: ) — უძველესი არამეული ქალაქი თანამედროვე სირიის ცენტრალურ ნაწილში. პალმირა უძველესი დროიდანვე უმნიშვნელოვანეს ფუნქციას ასრულებდა. ქალაქიდან 215 კილომეტრში მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი დამასკო, ხოლო 180 კილომეტრში — მდინარე ევფრატზე არსებული ქალაქი დეირ-ეზ-ზორი.

ეს ადგილი უკვე საუკუნეებია უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს მთელ სირიის უდაბნოში. პალმირა განიცდიდა ბერძნულ-რომაული და სპარსული ცივილიზაციის გავლენას, რაც აქ არსებულ ნასახლარებზე და ტაძრებზე მკვეთრად აისახება.

ფოტო გალერეა
ამბოსელის ეროვნული პარკი

ამბოსელის ეროვნული პარკი (; ყოფილი მასაი ამბოსელის ნადირთა ნაკრძალი, ) ― ეროვნული პარკი ლოიტოკტოკის რაიონში, მდებარეობს კაჯიადოს ოლქში, კენიაში. პარკის ფართობია 39.206 ჰექტარი (392.06 კმ²). იგი ეკოსისტემის გულში მდებარეობს, რომელიც კენია-ტანზანიის საზღვართან სულ 8000 კმ²-ზეა გადაჭიმული. პარკის ტერიტორიაზე 400-მდე სახეობის ფრინველი ბინადრობს, მათ შორის, წყლის ფრინველები, როგორებიცაა: პელიკანი, თავჩაქუჩა ყანჩა, ალკუნი და მტაცებელ ფრინველთა 47 სახეობა. ადგილობრივების უმრავლესობას მასაის ხალხი შეადგენს. პარკის ტერიტორიაზე ხუთი მთავარი ჭაობიდან ორია დაცული და პლეისტოცენის დამშრალ ტბასა და ნახევრად არიდულ ვეგეტაციას.

ისტორია
1883 წელს ჯოზეფ ტომპსონი იყო პირველი ევროპელი, რომელმაც გაბედა საშიშ მაასაის რეგიონში სახელად "ემპუსელი" (ნიშნავს მარილიან, მტვრიან ადგილს მაას ენაზე) შეღწევა. ის გაოცებული დარჩა გარეულ ცხოველთა ფანტასტიკური ნაირფეროვნებით და არიდულ ადგილებსა და ჭაობების ოაზისებს შორის წარმოქმნილი კონტრასტით, რაც დღემდეა შენარჩუნებული.

ამბოსელი შენარჩუნებულ იქნა როგორც "სამხრეთის რეზერვი" მაასაის ხალხისთვის 1906 წელს, თუმცა ადგილობრივ კონტროლს დაუბრუნდა 1948 წელს, როგორც ნადირთა რეზერვი. 1974 წელს ეროვნული პარკის სტატუსი მიენიჭა უნიკალური ეკოსისტემის გულის დასაცავად, ხოლო 1991 წლიდან იუნესკოს მიერ ბიოსფეროს რეზერვის სტატუსი აქვს.

პარკის შემოსავალი 2005 წელს $3,5 მილიონი იყო. 2005 წლის 29 სექტემბერს კენიის პრეზიდენტმა მვაი კიბაკიმ გამოაცხადა, რომ პარკის კონტროლი კენიის ფლორა-ფაუნის სამსახურიდან ადგილობრი მაასაის ტომს უნდა გადასცემოდა. ზოგიერთი დამკვირვებლის აზრით ეს პოლიტიკური ნაბიჯი ადგილობრივი ხმების მოგების მიზნით გაკეთდა ახალი კონსტიტუციის მისაღებად და ეს გადაწყვეტილება დღემდე სასამართლოს განხილვის საგანია.

პარკი განთქმულია, როგორც საუკეთესო ადგილი აფრიკაში თავისუფლად მომთაბარე სპილოებთან მიახლოების შესაძლებლობით. ამ ადგილის კიდევ ერთი თვალშისაცემი მომხიბვლელობა მთა კილიმანჯაროს სიახლოვეა, რაც მსოფლიოში უდიდესი ცალკემდგომი მთაა.

ამბოსელის პარკს საკუთარი მცირე აეროპორტი აქვს.
ნაივაშა (ტბა)

ტბა ნაივაშა — მტკნარი წყლის ტბა კენიაში, ნაირობიდან ჩრდილო-დასავლეთით, ქალაქ ნაივაშასთან; წარმოადგენს აღმოსავლეთ აფრიკის რღვევის ხაზის ნაწილს.

სახელი მომდინარეობს ადგილობრივი მასაის ხალხის სახელწოდებიდან „ნაი'პოშა“, რაც ბობოქარ წყალს ნიშნავს, ვინაიდან ამ ადგილას ხშირია უეცარი შტორმები. ტბის ზედაპირი ფართობია 139 კმ² და ესაზღვრება ჭაობი, რომელიც 64 კმ²-ს ფარავს, თუმცა მისი სიდიდე მეტწილად დამოკიდებულია ატმოსფერულ ნალექებზე. ტბა ზღვის დონიდან 1884 მ-ზე მდებარეობს.
ტბაში მეთევზეობა ადგილობრივი მოსახლეობის დასაქმების კიდევ ერთი წყაროა. წყლის დონე მნიშვნელოვნად მერყეობს და 1890-იან წლებში თითქმის დაშრა კიდეც. პიკს მიღწევის შემდეგ წყლის დონე ამჟამად ისევ კლებულობს.

ქალაქი ნაივაშა ტბის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს.
ამერიკის სამოის ეროვნული პარკი

ამერიკული სამოის ეროვნული პარკი მდებარეობს ამერიკულ ტერიტორია სამოაზე. პარკი მოქცეულია სამ კუნძულზე: ტუტუილაზე, ოფუ-ოლოსეგაზე და ტაუზე. იგი მოიცავს მარჯნის რიფებს, წვიმიანი ტყეებს და თეთრ ქვიაშიან სანაპიროებს. ეს ადგილები განსაკუთრებით პოპულარულია ლაშქრობის მოყვარულთა შორის. პარკის ძირითადი მიზანია შეინარჩუნოს სამოის უნიკალური ბუნება. ამ ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 36,42 კმ²-ს, პარკის 10.3 კმ² კი საზღვაო ტერიტორიაა. ამერიკის შეერთებული შტატების კონგრესის გადაწყვეტილებით ეს ტერიტორია 1988 წელს ეროვნულ პარკად გამოცხადდა.

პარკში ცხოვრობენ უნიკალური ჯიშის ცხოველები, რომელთა შორის აღსანიშნავია: ხილიჭამია ხელფრთიანები, ზღვის კუები, თითქმის 900 სახეობის თევზი, 200 მარჯნის სახეობა და 35 სახეობის ფრინველი.
სერენგეტი

სერენგეტი (, მაას ენაზე „უკიდეგანო ველები“) — ეკოსისტემა, რომლის გეოგრაფიული რეგიონი მოიცავს ჩრდილოდასავლეთ ტანზანიასა და სამხრეთდასავლეთ კენიას; შეადგენს დაახლოებით 30 000 კმ²-ს.

სერენგეტი მასპინძლობს უმსხვილეს და ყველაზე ხანგრძლივ ნადირთა მიწისზედა მიგრაციას მსოფლიოში და ერთ-ერთია ათ ბუნებრივ საოცრებათაგან მსოფლიოში. რეგიონში რამდენიმე ეროვნული პარკი და ნადირთა ნაკრძალია.

აქ ბინადრობს 70-მდე მსხვილი ძუძუმწოვარი და 500-მდე ავიფაუნის სახეობა. ცხოველთა სამყაროს მრავალფეროვნება განპირობებულია კლიმატური პირობების დიდი ნაირსახეობით და მოიცავს ტროპიკულ ტყეებს, ჭაობებს, სავანებს, გაშლილ ველებსა და ოაზისებს. ყველაზე გავრცელებულ მსხვილფეხა ძუძუმწოვართა შორის არიან ცისფერი გნუ, გაზელი, ზებრა და გარეული კამეჩი.

ოქტომბრისთვის დაახლოებით 2 მილიონი ბალახისმჭამელი ძუძუმწოვარი იწყებს მიგრაციას ჩრდილოეთის მაღლობებიდან სამხრეთის გავაკებისკენ, მდინარე მარას გადაკვეთით, წვიმის წყლის ძიებაში. აპრილში ისინი ისევ ჩრდილოეთში ბრუნდებიან დასავლეთის შემოვლით, ისევ მდინარე მარას გადაკვეთით. ამ ფენომენს ხშირად წრიულ მიგრაციას უწოდებენ. ამ მოგზაურობისას ტანზანიიდან ზემო კენიის მასაი-მარას ნაკრძალისკენ, რაც 800 კმ-ს შეადგენს, სულ მცირე 250 000 გნუ იღუპება ხოლმე. სიკვდილიანობის მიზეზი სხვადასხვაა, მათ შორის მტაცებელი ცხოველები. მიგრაციის ქრონიკა აღწერილია 1994 წლის დოკუმენტურ ფილმში "აფრიკა: სერენგეტი".
Ln (იუნიქსი)

— ბრძანება რომელიც ქმნის ბმულს სხვა ფაილთან ან საქაღალდესთან. ეს ბმული შეიძლება იყოს ფიზიკური ან სიმბოლური.
ფიზიკური ტიპის ბმულის განადგურების დროს ერთი რაოდენობით მცირდება დამიზლულ ფაილთან დაკავშირების მითითების სათველი. ფაილი მთლიანად იშლება როდესაც ეს მითითების რაოდენობა ნოლის ტოლი გახდება (ანუ არცერთი ბმული არ უთითებს მას) და ის აღარ არის ღია ნებისმიერი პროცესისგან.

სიმბოლური ბმულის განადგურება არ შლის ფაილს. თუმცა, შეიძლება რომ სიმბოლური ბმული აღმოჩნდეს გატეხილი იმ შემთხვევაში თუ მითითებული ფაილი ან საქაღალდე ფიზიკურად იქნა წაშლილი (ამ შემთხვევაში აღარაფერზე აღარ მიანიშნებს).

სიმბოლური ბმულის შექმნის სინტაქსი არის:
 - 'მითითებული რესურსი' 'ბმულის სახელწოდება'

მაგალითი
სტეფანე საბაწმინდელი

სტეფანე საბაწმინდელი (დ. 725 — გ. 794) — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 13 ივლისი, ახალი სტილით - 26 ივლისი.

ცხოვრება
წმინდა სტეფანე საბაწმინდელი იოანე დამასკელის (ხს. 17 დეკემბერს) ძმისწული, 725 წელს დაიბადა. ნეტარი ათი წლის იყო, როცა საბა განწმენდილის ლავრას მიაშურა. აქედან მოყოლებული სიცოცხლის ბოლომდე იგი ამ სავანეში მოსაგრეობდა. ღირს სტეფანეს უფლისგან სასწაულთქმედების და ნათელხილვის ნიჭი მიემადლა: სნეულებს კურნავდა, ეშმაკებს განასხამდა, ცხადად ჭვრეტდა რჩევა-დარიგების სათხოვნელად მისულთა აზრებს... წმინდანს წინასწარ ეუწყა აღსასრულის მოახლოება და 794 წელს მშვიდობით შეჰვედრა სული უფალს. ღირსი მამის ცხოვრება მისმა მოწაფემ, ლეონტიმ აღწერა.
იულია ქალწული

იულია ქალწული, იულია კორსიკელი – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 16 ივლისი, ახალი სტილით - 29 ივლისი.

ცხოვრება
წმინდა მოწამე იულია ქალწული კართაგენში დაიბადა, ღვთისმოშიში ქრისტიანების ოჯახში. ის ჯერ კიდევ ყრმა იყო, როდესაც მომხდურმა სპარსელებმა ტყვედ ჩაიგდეს, სირიაში წაიყვანეს და ერთ ვაჭარს მონად მიჰყიდეს. წარმართთა გარემოცვაში მყოფი იულია იცავდა ქრისტეს მცნებებს, ბატონს ერთგულად ემსახურებოდა, მარხვებს ინახავდა, ბევრს ლოცულობდა... წარმართმა მეპატრონემ ვერც დაპირებებით, ვერც მუქარით ვერ შეძლო მისი გადაბირება კერპთაყვანისმცემლობაზე.

ერთხელ იულიას ბატონი გალიაში გაემგზავრა სავაჭროდ და წმინდა ქალწულიც თან გაიყოლა. როდესაც ხომალდი კუნძულ კორსიკას მიადგა, ვაჭარი წარმართულ დღესასწაულში მონაწილეობის მისაღებად ნაპირზე გადავიდა, იულია კი გემზე დარჩა. კორსიკელებმა შეიტყვეს, რომ სტუმრებს ქრისტიანი ქალწული ახლდა თან და მისი შესყიდვა ისურვეს, მაგრამ ბატონმა ვერ დათმო ერთგული მხევალი. მაშინ უღმრთოებმა დაათვრეს ვაჭარი და მისი მხლებლები. როდესაც მათ ჩაეძინათ, იულია გემიდან ჩაიყვანეს და კერპებისათვის მსხვერპლის შეწირვა უბრძანეს. ნეტარმა უსჯულოთა მოთხოვნის შესრულებაზე მტკიცე უარი განაცხადა. მაშინ გამხეცებულმა წარმართებმა სასტიკად აწამეს იგი: გვემდნენ, თმებს გლეჯდნენ, სხეულს უსერავდნენ... ბოლოს კი ჯვარზე მიამსჭვალეს. როდესაც იულიას წმინდა სული ნაწამებ სხეულს გაეყარა, ბრბოს ნაწილმა შენიშნა, თუ როგორ მოსწყდა თოვლივით სპეტაკი მტრედი მის ბაგეებს, სხვებმა კი ნეტარის სხეულს გარშემორტყმული ნათლის ანგელოზები იხილეს ცხადად... საკვირველი ჩვენებებით დამფრთხალი უღმრთოები სწრაფად განერიდნენ იქაურობას, მარტვილის ცხედარი კი ჯვარზე დატოვეს. იმავე ღამეს მეზობელ კუნძულზე მდებარე მონასტრის ბერებს ღვთაებრივი გამოცხადებით ებრძანათ, თავიანთ სავანეში დაეკრძალათ უფლის სათნომყოფლის ნეშტი. ძმები ასეც მოიქცნენ.

763 წელს წმინდა იულიას უხრწნელი, სასწაულთმოქმედი ნაწილები ქალაქ ბრესჩიის დედათა მონასტერში გადააბრძანეს (ნეტარის მიცვალების თარიღი დანამდვილებით არაა ცნობილი: ერთი ცნობით ის 440 წელს აღესრულა, სხვა წყაროთა მოწმობით კი - 626 წელს).
კოზმან ხუცეს-მონაზონი

კოზმან ხუცეს-მონაზონი (გ. 1630) – ქართველი, მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 18 ივლისი, ახალი სტილით - 31 ივლისი.

ცხოვრება
ღირსი კოზმან ხუცეს-მონაზონი დაიბადა დაახ. 1590 წელს. ღრმად განათლებული და წმინდანი მონაზვნად აღიკვეცა და მოღვაწეობდა დავით გარეჯის ცნობილ მონასტერში.

ღირსი დავით გარეჯელის მიერ დაარსებული სამონასტრო კომპლექსი საუკუნეების მანძილზე იყო სრულიად საქართველოსთვის სულიერი და კულტურული ცხოვრების ცენტრი. საქართველოს სამეფო კარი ყოველთვის ანგარიშს უწევდა გარეჯელ მამათა აზრს. გარეჯელი მოღვაწეები ადგენდნენ ორიგინალური ჰაგიოგრაფიული ძეგლებისა და ასკეტიკურ-ჰომილეტიკური თხზულებების კრებულებს, ეხმარებოდნენ სხვა მონასტრებთან არსებულ ლიტერატურულ სკოლებს.

სწორედ აქ უმოღვაწია წმინდა კოზმან ხუცეს-მონაზონს. ბიოგრაფიული ცნობები მის შესახებ არ შემონახულა. ანტონ კათოლიკოსი გადმოგვცემს, რომ კოზმანი იყო კაცი უმანკო, წრფელი, კეთილმწიგნობარი, შუენიერი მეფსალმუნე, „სიბრძნით გამომთქმელ, წერილთ ჯეროვან ავქსონ“, თან ამბობს, ჩემს სიყმაწვილეში მინახავს, დედაჩემთან სტუმრად მოსულიო.

წმინდა კოზმანს დაუწერია „შესხმა ქეთევან დედოფლისა“, რომელსაც ჩვენამდე არ მოუღწევია.

პლატონ იოსელიანის ცნობით, კოზმან ხუცეს-მონაზონი შეუპყრიათ უდაბნოს დასარბევად მოსულ ლეკებს და უწამებიათ (1630).