Biyg maratōński to je biyg na dystansie 42 kilomyjtrōw a 195 myjtrōw. Jygo miano pochodzi ôd miasta Maraton we Grecyje, s kerygo podug powiarki grecki posuaniec Filipiades po wygranej bez Grekōw bitwie s Persōma zaleciou durś biygem do Atyn, coby doć znać Atyńčykōm ô zwyciynstwie a tyž ô tym, co kludzi sie ku nim persko flota. Historyjo ta rozpropagowou we XIX wieku brytyjski poeta Robert Browning, a za nomowōm Michela Bréala, francuskigo filolōga, Pierre de Coubertin wuōnčyu biyg dugodystansowy na dystans kej s Maratōnu do Atyn do programu piyršych nowožytnych Igřisk Ôlimpijskich. Na piyršych Igřiskach do pokonanio buō dystans 40 km, nimo iže s Maratōnu do Atyn je 37 km. We 1908 na Igřiskach we Lōndynie dystans zwiynkšōno do 42,185 km takim knifym, co přesuniynto meta tam kaj siedzioua krōlowa brytyjsko. Tradycyjniy ôd uōnygo času je rozgrywany na takim dystansie, a biyg chopōw kōńčy koždo Ôlimpiada. Biyg babōw dociepano do prōgramu Igřisk we 1984 we Los Angeles. Biygu maratōńskigo niy rozgrywo sie yno na Ôlimpiadach, fest popularne sōm rozgrywane ôd kōńca XIXstolecio masowe biygi ulične, s kerych nojwiynkšy je tyn we Nowym Jorku. Biyg maratōński mo wuasno federacyjo športowo - AIMS (Światowo Federacyjo Biygōw Maratōńskich). Neczajta AIMS