Čerwiynica prowdziwo (uać. "polycythemia vera" , ang. "polycythemia vera")- zespōu mieloproliferacyjny, we kerym zostowo zwiynkšōne wytwařaniy erytrocytōw, a tyž leukocytōw a puytek krwi. Niyznano je etiolōgijo niymocy (připuščo sie proliferacyjo zmutowanyj kōmōrki wywodzōncyj sie s wielopotyncjalnyj kōmōrki macieřystyj špiku). Zapadalność ročno je 2,3-2,8/100 000 ludzi. U ~10% přeuazi we ôstro biouačka mieloblastyčno lebo we zespōu mielodysplastyčny (MDS). Klinika. Obiawy podmiotowe  Wywouane nodmiernōm lepkośćōm krwi bolōnčka a zawroty gowy šum we ušach zabuřynia widzynio Świōnd skōry po kōmpaniu Obiawy niymocy wřodowyj žouōndka Nadciśniyniy tyntniče Zakřepica žylno a tyntničo (nadmierno lepkość krwi a zwiynkšōno ilość puytek krwi) Obiawy dny močanowyj Obiawy niysowiste ôsuabiyniy utrata masy cioua zue samopočucie Obiawy předmiotowe Powiynkšyniy śledźōny Powiynkšyniy wōntroby Buōna śluzowo we gymbie a spojōwki sōm překrwiōne Ćmawočerwōno skōra gymby, stōp, rōnk, zasińōne wargi Na dnie ôka widočne zastoinowe načynia žylne Rozpoznaniy. Čerwiynice noležy ôdrōžniać ôd siebie ze wzglyndu na roztōmajte sytuacyje kludzōnce do zwiynkšynio udziouō erytrocytōw we krwi krōnžōncyj: Čerwiynice rodzinne - nadmierno wražliwość receptorōw kōmōrek prōgynitorowych špiku na EPO (genetyčniy uwarunkowone) Čerwiynice wtōrne - wywouane niydotlyniyniym a zwiynkšōnym wydzielaniym EPO Čerwiynice wtōrne - wywouane zwiynkšōnym wydzielaniym EPO niyzaležnym ôd niydotlyniynia Čerwiynice wtōrne - ô niyznanyj etiolōgii (np. po přeščepie lyńdźwin) Nadkrwistości řekōme (utrata puynōw, zmnijšōna podaž puynōw, utrata biouek, ôtōuość) Zakřepy a zatory (guōwniy načyń syrca a mōzku) Skaza krwotočno (zabuřōno fōnkcyjo puytek krwi) upusty krwi medikamynta cytoredukcyjne lečyniy přeciwpuytkowe Andrzej Szczeklik (red.): Choroby wewnętrzne, tom II. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2005. ISBN 83-7430-069-8.