right]</math> ; | srogosc = siyły, ciynżaru, ciśniyńciŏ | srogoscozn = "F", "Q", "P", "N", "T" | SI-jedn = formula_1 | CGS-jedn = formula_2 | Imp-jedn = formula_3 | esCGS-jedn = | emCGS-jedn = | imp-jedn = | nazwisko = Isaac Newton | etymologijŏ = | jednpodstawowŏ = niutōn – jednotka siyły we układzie SI (jednostka pochodnŏ układu SI), ôznaczanŏ N. 1 N to siyła, z jakōm trzeba fungować na ciało ô masie 1 kg, coby dać mu przispiyszynie rōwne 1 m/s² formula_1 Miano "niutōn" upamiyntniŏ angelskigo uczōnego Isaaca Newtona. 1 N to siyła, z jakõ ziymskŏ grawitacyjŏ wpływŏ na ciało ô masie kole 10/98 kg ≈ 102 g (bp. małe jabko). Na powiyrchni Ziymie na ciało ô masie 1 kg działŏ siyła skerowanŏ w dōł ô wercie kole 9,81 N (to znaczy 1 kgf. We inżynieryji i w dziynnym życiu czynsto używŏ sie przibliżyniŏ: Przikłady. 9,81 N = 1 kgf ≈ 10 N. Dekaniutōn (daN) = 10 N je używany do ôkryślyniŏ wytrzimałości bp. sznōr jako przibliżynie 1 kgf. Siyła prziciōnganiŏ Ziymie, co funguje na czowieka ô masie 75 kg wynosi kole 736 N. Przedrostki SI. Wielokrotności i podwielokrotności jednostki (porubiōne sōm nojczyńścij używane): kilogram-druk (kilopōnd) dyna