Merkury – to je piyrszo podug ôdlygości ôd Słōńca planeta we Słōnecznym Ukłodzie. Tak kej Wynus, Ziymia a Mars je to planeta skalisto, nojmyńszo podle masy a wielgości ze planet Słōnecznygo Ukłodu. Merkury je jydnōm ze piyńciu planet, kere do sie ôbejdrzić gołymi ślypiōma. Niy je ajnfachowo do ôbserwacyje, skuli tygo co kej planeta wewnyntrzno lo ziymskigo ôbserwatora je dycki kole Słōńca. Merkury je widoczny ino przed wschodym abo po zachodzie Słōńca. Plac rozlygowanio Merkurygo je fest podany na plac Mieśōnczka: je sam kupa kraterōw, niy mo atmosfery a ksiynżyca. Temperatura powiyrzchni waho sie ôd −183 °C do 427 °C. Merkury mo sroge żylazowe jōndro kere dowo magnetyczne pole lajchtsze ôd pola Ziymie.. Wielgość jōndra powoduje, aże Merkury mo jydnōm ze najwiynkszych gynstości ze planet Słōnecznygo Ukłodu (kapka wiynkszo mo Ziymia). Piyrsze udokōmyntowane ôbserwacyje Merkurygo sōm ze piyrszygo tyśōnclecio p. Chr. Do IV stolecio p. Chr. grecke gwioździorze uważały, co sōm dwa cioła niybieske: piyrsze widzialne ino przed wschodym Słōńco (mianowali je Apollo), druge widzialne ino po zachodzie Słōńco (mianowali je Hermes). Bez gibki ruch planety Rzymiany mianowali jōm Merkury. Astrōnōmiczny zimbol planety to stylizowano wersyjo kaducyjusza Hermesa. We porōwnaniu ze inkszymi planetōma Ōkładu Słōnecznygo, ô Merkurym wiymy ino kapka. Skuli problymōw natury technicznyj, zbadały go ino dwie sōndy. Piyrszo - Mariner 10 - zmajstrowoła we lotach 1974-75 karty 45% powiyrzchnie. Niyskorzi, sōnda Messenger 14 stycznia 2008 zmajstrowoła kolejne 30% powiyrzchnie planety. Messenger bōł kole Merkurego zaś 6 października 2008 a trzeci roz 29 września 2009. Wuōnaczas bōło sfotografowane 98% placu planety, nale przi felernym świetle. We marcu 2011 sōnda wlozła na ôrbita coby zbajstlować cołko karta planety. 30 kwietnia 2015 Messenger zakończōł swojo misyjo.