Jabarkan Ko-téks dari Ngalaksa dalam bahasa sunda

Masarakat nu kalibetna mah tangtuna masarakat Rancakalong anu nyekel pageuh tali paranti karuhunna, tuhu kana amanat anu geus diomat-omat ti baheula. Minangka partisipasi kana rupaning hal jeung réspon ka alam, masarakat Rancakalong daria pisan dina ngalaksanakeun ieu upacara ngalaksa. Tina hasil interpretasi mitos Nyi Pohaci Sanghyang Sri, ieu upacara téh ku masarakat dijadikeun cukang lantaran ngawales ni’mat anu kalintang rongkahna, nyaéta hasil panén anu mucekil. Palaku upacarana sacara husus téh nyaéta Pupuhu Rurukun (Sesepuh Kampung), Juru Ijab, Candoli, Saéhu, Juru Tulis, jeung nu lianna utamana tokoh masarakat di éta kampung.

Prak-prakan upacara ngalaksa téh sacara umum ngabogaan struktur anu dimimitian ku rarancang (béwara/babadantenan, mera, meuseul, ngalaksa, jeung wawarian/guar gundu), lumangsungna upacara ngalaksa (meuseul bakal, ngibakan, nginebkeun, meuseul béas, nyieun adonan, jeung nyieun orok-orokan). Ieu runtuyan téh dilaksanakeun ngéntép seureuh luyu jeung aturan anu lumaku. Pintonan kasenianana dimimitian ku upacara mapag gegedén Kabupatén Sumedang, tarian mapag dipintonankeun ku barudak istri ti wewengkon Rancakalong. Dina upacara ngalaksana aya kasenian tarawangsa, kawih maké lisung, jeung tari anu dilaksanakeun gantian lalaki awéwé ti tengah peuting nepi ka janari leutik.

Bahan olahan pikeun nyieun laksana nyaéta paré/béas, minyak kalapa, honjé, daun congkok, apu, daun cariang. Kadaharan séjénna aya goréng hayam, jeung kadaharan (opak, ranginang, kupat tangtang angin, kupat salamet, jeung cau). Aya ogé sarat pikeun ngalengkepan upacarana nyaéta minyak kalapa, rampé, menyan, tempat awéwé dangdan, kendi, endog hayam, béas, duit dina wadah, konéng, pakéan lalaki jeung awéwé, jeung sajabana.

Alat-alat atawa pakakas anu dipakéna aya halu anu jumlahna aya tujuh, dulang, nyiru, boboko, rancatan, salang, tolombong, kaén keur nutupan paré jeung béas, piring, gelas, minyak tanah, jeung suluh. Kalengkepan pikeun upacara di antarana, baju husus pikeun awéwé, karémbong/sampurna, baju husus pikeun lalaki, jentréng atawa tarawangsa.

Waktu lumangsungna ieu upacara ngalaksa téh anu tadina tilu satengah taun sakali robah jadi sataun sakali sabada panén raya. Ieu hal balukar kahayang pamaréntah Kabupatén Sumedang anu hayang ngajadikeun ieu upacara téh salah sahiji déstinasi wisata. Ari tempatna mah dilaksanakeun di Desa Wisata Kacamatan Rancakalong.