Jabarkan Nasionalisme jeung Masjidil Harom dari Nawawi al-Bantani dalam bahasa sunda

Tiga taun mukim di Mekah, tuluy balik deui ka Banten. Pamaréntah Hindia Walanda keur meuweuh nindas rahayat, umat Islam. Teu kalékéd  anjeunna nguriling di  Banten ngagedurkeun sumanget jihad. Tangtu waé pamaréntah Walanda ngalarang anjeunna khutbah di masigit-masigit. Malihan dituduh anték  Pangeran Diponegoro nu harita keur ngalawan ka imperialis Walanda (1825- 1830 M).

Minangka inohong anu merjuangkeun kaadilan jeung bebeneran, kapaksa Syékh Nawawi nyingkir ka Mekah. Di Mekah anjeunna neuleuman élmu agama ka guru-guruna salila 30 tahun, mimiti 1830 dugi 1860 M. Dumuk di Syi'ib ‘Ali, Mekah tur ngajar di  payuneun bumina. Muridna loba ti unggal madhab saantéro dunya ku kituna Syékh Nawawi al-Bantani jadi ulama kawentar dina widang agama, utamana  tauhid, fiqih, tafsir, jeung tasawwuf.

anjeunna mingkin kakoncara sabada ditunjuk gaganti Imam Masjidil Harom, Syékh Achmad Khotib Al-Syambasi (1217 H/1802 M - 1289 H/1872 M)  Ti mimiti harita nelah Syékh Nawawi al-Bantani al-Jawi, ulama nu nyongcolang  dina élmu agama, kamasyhur ka mana-mana. Lain hungkul di kota Mekah jeung Madinah tapi ogé tepi ka nagri Mesir  malihan nalika Indonésia mardéka, Mesir nagara nu pangheulana ngadukung  Indonésia mardéka.