Tolong jelaskan mengenai Piagam Jakarta dalam bahasa sunda

Piagam Jakarta nyaéta hiji rarancang bubuka/Pembukaan Undang-Undang Dasar Negara Republik Indonesia Tahun 1945 (UUD 1945). Ieu rarancang di rumuskeun ku  Panitia Sembilan Badan Penyelidikan Usaha-Usaha Persiapan Kemerdekaan (BPUPK) di Jakarta dina kaping 22 Juni 1945. Piagam Jakarta ieu hakékatna tayalian tulisan déklarasi kamerdékaan Indonésia anu dijerona mibanda manifesto politik, alesan-alesan éksistensi Indonésia, ogé ngandung dasar Nagara Républik Indonésia.

Ieu Piagam mibanda lima sila/dasar anu mangrupa bagian tina idéologi Pancasila, tapi ogé dina syaréat kahiji aya kalimah "kawajiban ngalaksanakeun syariat Islam pikeun umatna". Frasa ieu, ogé anu katelah "tujuh kecap", ahirna dicabut tina  Pembukaan UUD 1945 dina 18 Agustus 1945 ku Panitia Persiapan Kemerdekaan Indonesia, nyaéta hiji badan anu ditugaskeun pikeun nga-sahkeun UUD 1945. Tujuh kecap ieu dileungitkeun ku inisiatip  Mohammad Hatta anu lantaran saméméhna, cindekna tadi peuting anjeuna narima béja ti perwira angkatan laut Jepang yén golongan nasionalis ti Indonésia Wétan cenah leuwih milih ngadegkeun nagara sorangan lamun éta tujuh kecap teu dipiceun. Dina taun 1950-an, nalika UUD 1945 ditundaheula, wawakil partéy Islam nungtut supaya Indonésia balik deui ka Piagam Jakarta. Pikeun nohonan kahayang golongan Islam, Presidén Soekarno harita ngémbarkeun dina Dekrit Presiden 5 Juli 1959 (anu mertélakeun balik deuikan kana UUD 1945) yén Piagam Jakarta téh "ngajiwaan" UUD 1945 ogé "mangrupikeun hiji beungkeutan kasatuan jeung konstitusional". Golongan kabangsaan ti wawakil Présidén  Sukarno katut Perdana Menteri Djuanda Kartawidjaja negeskeun yén kalimah ieu mung sakadar pangaku kana  Piagam Jakarta salaku hiji dokumén historis. Ku kituna, Pancasila jeung Piagam Jakarta nyaéta dua hal anu béda. Alesan robahna sila kahiji Piagam Jakarta sakumaha anu kasebut di luhur nyaéta pikeun kapentingan bangsa jeung nagara anu miboga rupa-rupa suku jeung agama. Parobahan ieu kalimah  ngagambarkeun yén masarakat Indonésia nanjeur keun sikep toléransi. Jadina, Parobahan ieu ogé nembongkeun komitmen para (pini sepuh/pendiri bangsa) dina ngawujudkeun persatuan jeung kasatuan.

Piagam Jakarta sakali deui jadi bahan padungdengan salami prosés amandemén undang-undang dasar nalika ayana  Réformasi (1999–2002). Partéy-Partéy Islam ngusulkan sangkan "tujuh kecap" ditambahkeun kana Pasal 29 UUD 1945, tayalian pasal anu  ngatur ngeunaan kadudukan agama dijero nagara sarta kabébasan ngajalankeun agama. Ngan waé, usulan amendemén ti partéy-partéy Islam teu meunang dukungan anu mayoritas di "Majelis Permusyawaratan Rakyat" (MPR).

Piagam Jakarta salami ngarumuskeun  UUD 1945

Sidang Resmi BPUPK munggaran sareng Panitia Sembilan

jmpl|Sidang Resmi BPUPK munggaran ngawitan 29 Méi dugi ka 1 Juni 1945

Nalika taun 1942, Kekaisaran Jepang ngandih Hindia Belanda. Ti mimiti ngandih/pendudukan, pamaréntah Militér Jepang geus gawé bareng jeung pamingpin-pamingpin nasional kalawan maksud pikeun minuhan kaperluan perang jeung kalengkepan  penjajahan. Sangkan ieu gawé bareng jeung kelompok nasional di Jawa bisa hasil tur mucekil, Jepang ngadegkeun organisasi Jawa Hokokai dina mimiti Januari 1944, anu mana organisasi ieu mangrupa gaganti "Pusat Tenaga Rakyat" nu geus bubar saméméhna. Nalika Jepang mimiti ngarandapan éléh perang Pasifik, Perdana Menteri Jepang Kuniaki Koiso jangji baris mikeun kamerdékaan ka sakumna bangsa Indonésia dina hiji poé.

Kaping 1 Maret 1945, Angkatan Darat ka-16, korps militér Jepang anu ngalaksanakeun pamaréntahan di sakuliah Jawa, ngadeg keun hiji   Badan Penyelidikan Usaha-Usaha Persiapan Kemerdekaan (BPUPK, basa Jepang : Dokuritsu Junbi Chōsa-kai). Badan ieu ditugaskeun pikeun nangtukeun dasar nagara Indonésia sareng ngarumuskeun konstitusi. BPUPK diwangun ku 62 anggota, kalayan  47 diantarana ti golongan  kebangsaan tur 15 anggota ti golongan Islam. Wawakil golongan Islam mibanda kayakinan yén konstitusi Indonésia kuduna dumasar kana syariat. BPUPK ngayakeun sidang resmi kahijina di Jakarta ti kaping 29 Méi nepi ka 1 Juni 1945. Dina sidang ieu, Soekarno nepikeun biantarana nu kawentar, "Lahirnya Pancasila", dina kaping 1 Juni 1945. Biantara ieu ngajadikeun Pancasila salaku dasar nagara Indonésia, kalawan ketuhanan salaku  sila kalimana. Patali jeung sila ieu, Soekarno ngajelaskeun:

Saméméh asup kana mangsa résés, BPUPK ngadegkeun Panitia Leutik anu diwangun ku dalapan anggota didieu Sukarno minangka pupuhuna. Ieu panitia téh boga tugas ngumpulkeun saran atawa pamanggih ti anggota BPUPK séjénna pikeun bahan babalagempagan  engkéna (diskusi) . Pikeun ngurangan kaayaan anu tegang antara golongan nasional jeung Islam, Soekarno ngadegkeun Panitia Sembilan dina kaping 18 Juni 1945. Panitia anu dipupuhuan ku Soekarno ogé ditugaskeun pikeun nyusun mukadimah UUD RI anu bisa ditarima ku dua pihak. Sakumaha ngaranna, panitia ieu diwangun ku salapan anggota, opat anggota ti kelompok Islam jeung lima ti kelompok nasional.  Ka salapan anggota téh:

Dina kaping 22 Juni 1945, Panitia Sembilan ngarumuskeun naskah Usulan  Pembukaan UUD RI, nu saterusna dibéré ngaran landihan "Piagam Jakarta" ku Mohammad Yamin.