Gw mau tau Pedaran dari Balap motor Grand Prix. Jelasin dalam bahasa sunda

Motor Grand Prix nyaéta mesin balap nu dijieun husus sarta teu dijual pikeun dibeuli ku masyarakat umum sarta teu meunang dipaké di jalan umum. Ieu béda kalayan sababaraha kategori balap dumasar produksi, saperti Superbike  sarta Isle of Man TT Races nu ngaluarkeun motor vérsi modifikasi nu dijual atawa sadia pikeun umum.

Kiwari kajuaraan dibagi kana tilu kelas : MotoGP, Moto2 sarta Moto3. Sakabéh kelas ngagunakeun mesin 4 Tak. Taun 2010 kelas 250cc diganti ku kelas Moto2 600 cc mesin 4 tak. taun 2012 kelas 125cc diganti ku kelas Moto3 250cc mesin 4 tak kalayan wates beurat 65 kg kalayan béngsin, sarta kapasitas mesin pikeun MotoGP dironjatkeun tina 800 cc ka 1.000 cc.

Kajuaraan dunya balap motor Grand Prix FIM mimiti diorganisir ku Fédération Internationale de Motocyclisme taun 1949. Hak komérsial kiwari dipibanda ku Dorna Sports, kalayan FIM minangka badan sanksi olahraga. Tim-tim diwakilan ku International Road Racing Teams Association (IRTA) sarta produsén ku Motorcycle Sport Manufacturers Association (MSMA). Aturan sarta parobahan tetekon diputuskeun antara opat éntitas, kalayan Dorna ngalakukeun ngumpulkeun sora sacara tie-breaking. Dina kasus modifikasi téknis, MSMA wenang sacara sapihak ngalakukeun atawa ngavéto parobahan kalayan sora buleud di antara para anggotanna. Kaopat éntitas ieu ngawangun Komisi Grand Prix.

Balap motor Grand Prix kelas utama geus robah sacara dramatis dina sababraha taun panungtung. Ti tengah-tengan taun 1970 nepi ka taun 2001, kelas utama balap motor Grand Prix  ngarobah mesin 500 cc kalayan maksimal opat séher, teu paduli naha mesin éta 2-Tak atawa 4- Tak.

Dina taun 2002, parobahan tetekon diwanohkeun. Aturan kasebut ngidinan produsén milih antara mesin 2-Tak 500 cc atawa mesin 4-Tak ti 990 cc. Pabrikan ogé diidinan pikeun ngagunakeun pilihan  konfigurasi mesin maranéhna. Sanajan waragad ngaronjat badag dina ngawangun mesin 4-Tak, lantaran kaleuwihan kapasitas 490cc. Mesin 4-Tak bisa gancang pinunjul ti saingan 2-Tak.  Akibatna, taun 2003 euweuh mesin 2-Tak dina balapan MotoGP. Kelas 125 cc jeung 250 cc masih maké mesin 2-Tak.

Dina taun 2007, kelas MotoGP kapasitas mesin maksimum dikurangan jadi 800 cc salila minimal lima taun. Pikeun usum 2012 kapasitasna geus ngaronjat deu jadi 1.000 cc.

Kalender balap taun 2008 ngawengku 18 rintakan di 15 nagara nu béda (Qatar, Spanyol nu ngayakeun tilu rintakan, Portugal, China, Prancis, Itali, Britania Raya, Walanda, Jérman, Amérika dua rintakan, Républik Céko, San Marino, Jepang, Australia sarta Malaysia). Eksklusif pikeun kelas MotoGP, aya ogé rintakan Amérika di  Mazda Raceway Laguna Seca di Monterey, California, pikeun kelas 800 cc wungkul; ku sabab paddock teu cukup gedé pikeun dua kelas lianna. Dina taun 2008, MotoGP diayakeun di Indianapolis Motor Speedway nu munggaran dina jalur nu anyar disiapkeun. Katilu kelas kasebut dijadwalkeun balap tapi angin tarik sarta hujan antukna kelas 250 cc teu jadi balap. Balapan MotoGP di Indianapolis ngalawan arah jarum jam, kalayan "snake pit" kompléks ngaliwatan garis start-finish saancan ka péngkolan hiji jalur pondok sarta asup bagéan tengah sirkuit.

Grid ngawengku tilu kolom (Opat pikeun kelas 125 cc sarta kelas 250 cc) sarta bisa asup sakitar 20 urang purah balap. Posisi grid diputuskeun dina urutan kualifikasi kacepatan, kalayan nu panggancangna di posisi  pole atwa posisi kahiji. Balapan lumangsung kira-kira 45 menit, setiap balapan mangrupa pagancang-gancang ti awal nepi ka ahir tanpa ngadu bahan beuleum atawa gilinding.

Taun 2005, tetekon bandéra pikeun MotoGP diwanohkeun. Saméméhna, lamun mimiti balapan garing terus turun hujan, patugas ngébérkeun bandéra beurem (balapan eureun)  sarta diteruskeun atawa dibalikan deui maké gilinding husus baseuh. Ayeuna, nalika hujan turun, bandera bodas dikébérkeun, nandakeun yén purah balap bisa asup pit pikeun ngaganti motor nu béda gilindingna  Sagédkngeun béda gilinding, motor cuaca baseuh mibanda rém rotor waja sarta brake pads nu béda tibatan rém karbon sarta pedal nu digunakeun dina motor 'garing'. ku sabab rém karbon kudu kaayan panas supaya pungsina hadé, sedengkeun cai ngalantarankeun tiis. Suspénsi ogé 'ngahipuan' rada naék ku sabab cuaca baseuh.

Nalika purah balap kacilakaan, patugas sirkuit ngébérkeun bandéra konéng, ngalarang ngaliwat ka daérah éta; bandéra konéng dikébérkeun. Mun purah balap nu cilaka teu bisa diévakuasi kalayan salamet ti lintasan, balapan ditandaan kalayan bandéra beureum. Aya dua jenis kacilakaan balap motor : lowside, kalayan purah balap awalna nuturkeun motorna (labuh bareng jeung motor), sarta nu leuwih bahaya highside, kalayan purah balap nu ngacleng tina motor. Ngaronjatkeun ngagunakeun kontrol traksi ngurangan kacilakaan highside.

Hiji motor tingkat pangluhurna pikeun purah balap kira-kira méakeun waragad 3 nepi 3,5 juta dollar pikeun hiji usum balap.

Minangka alatan krisi finansial 2008–2009, MotoGP geus ngalaman parobahan dina usaha ngurangan waragad. Di antarana ngurangan sési latihan poé Juma'ah, ngalarang suspénsi aktif, kontrol sarta rém karamik komposit, manjangkeun umur mesin, sarta ngurangan sési pangujian.