Jabarkan Widhi Tatwa, dari Agama Hindu Dharma dalam bahasa sunda

Anak nu babakti ka sepuhna dingaranan Putra dina basa Sansekertana nya éa Putt nu hartina naraka sarta Ra nu hartina ngahindarkeun atawa nyalametkeun. Ku kituna putra hartina budak nu nyalametkeun sepuh atawa karuhunna ti naraka.

Saurang suputra (su hartina hadé) nu ngalaksanakeun pitra yadnya boga tujuan nyucikeun arwah atawa roh nu geus maot. Atma ogé kudu disucikeun supaya dina hiji mangsa bisa manunggal (ngahiji) jeung Parama Atma (Brahman atawa Hyang Widi). Nyucikeun atma sanggeus manusa maot dihartikeun minangka upaya ngabébaskeun atma ti beungkeutan-beungkeutan nyaéta Stula Sarira (Panca Maha Butha) jeung Sukma Sarira (Panca Tan Matra).

Panca Maha Butha nyaéta awak anu kasusun ti unsur-unsur padet (tulang jeung daging), cair (getih, cai kiih, jeung cairan di jero awak),  hawa (nyaéta bayah), panas atawa cahaya (nyaéta sinar panin jeung panas awak), ether atawa langit-langit (nya éa urat syaraf).

Panca Tan Matra nyaéta pangaruh sakabéh panca indera (panon, ceuli, irung, létah, jeung kulit) ka atma nalika masih hirup bisa dilaksanakeun ku unggal manusa kalawan ku cara awak dibérésihan ku cai, pikiran dibérésihan ku kajujuran, jiwa dibérésihan ku élmu pangaweruh jeung tapa (ngendalikeun sad ripu), akal dibérésihan ku kadyatmikaan atawa kawijaksanaan dumasar ageman Hindu.

Aya ogé pahala ti saurang suputra bisa dijabarkeun saperti kieu:

Kirti nyaéta meunang pujian jeung karahayuan atawa kasejahteraan.

Mahayusa nyaéta umur nu panjang.

Bala nyaéta tanggeuh nyanghareupan ombak kahirupan.

Yasa Patitingal Rahayu nyaéta jasa mulia anu dipiémut, dituladanan, sarta nyieun kasejahteraan keur tungturunanna.

Pitra Yadnya kawengku ku tilu tahapan sakumaha saperti kieu: Ngaben,Nyekah, jeung Mapaingkup. Lamun tilu tahap éa direngsékeun dina waktu sapoé atawa 12 jam, éta disebut Nandang Mantri. Sedengkeun dina upacara anu biasa, aya tenggang waktuna sababaraha poé antara Ngaben,Nyekah, jeung Mapaingkup.

Ngaben kalawan ngebet tulang dingaranan Asti Wedana, sedengkeun anu teu ngebet tulang atawa kangsung ti jenazah nu anyar maot dingaranan Sawa Sedana. Upacara ngaben mibanda kecap Ngaben nu asalna ti kecap ngabuin (huruf u jeung i dipolahkeun jadi e) anu hartina ngajadikeun jadi hawu (dihawukeun). Upacara ngaben mangrupa runtuyan upacara keur malikkeun uncur-uncur Panca Maha Butha ka tempatna masing-masing nyaéta unsur padet ka lemah (Pertiwi), unsur cair ka Apah, unsur udara ka Bayu, unsur panas atawa cahya ka Teja, jeung unsur ether ka Akasa.

Upacara ieu dimimitian ku Ngulapin di pura Dalem, ngaMungkah di Setra,  Meseh Lawang di Catus Pata atawa Cangkem Setra, Masiram, tuluy Ngaskara, Narpana, tuluy Ngeseng jeung Ngayut ka Sagara Agung atawa Alit. Dina masalah ieu, aya filosofi dina unggal runtuyanna, nyaéta:

Ngulapin di pura Dalem tujuanna méta widi ka Ida Bethara Durga minangka sakti Siwa yén sang Suputra bakal ngalaksanakeun Pitra Yadnya.

Mamungkah di Setra tujuanna nyieun simbul Siwa mangrupa kayu (cendana biasana) kalawan widin ti Ida Bethara Mrajapati. Keur mayit anyar simbol ieu teu dipaké.

Meseh Lawang nyaéta tujuanna ngabalikkeun sacara simbolis cacat-cacat awak mayit nu dipimeunang nalika hirup.

Masiram atawa Mabersih tujuanna nyaéta ngabersihkeun sawa (mayit) kalawan ku cara ngamandikeun mayit.

Ngaskara nya éa upacara nyucikeun atma tahap mimiti.

Narpana nyaéta ngahaturkeun sang Lina (nu geus maot) sasajén saperluna.

Ngeseng Sawa nyaéta ngabeuleum sawa di Setra kalawan nyepit, nguyeg, jeung ngereka hawu mayit.

Upacara ngaben dipungkas ku nganyutkeun hawu ka segara atawa laut minangka cara malikkeun unsur cair ka Apah.

Sanggeus ngaben, status sang Lina naék jadi sang Pitara.