Coba jelasin Sajarah dari Muhammadiyah dalam bahasa sunda dong

Tanggal 18 Nopémber 1912, Persyarikatan Muhammadiyah diadegkeun ku Ahmad Dahlan salaku pajabat pangadilan Karaton Yogyakarta, minangka wujud lalawanan ka kolonialisme Walanda. Aya sababaraha motif di balik ngadegna gerakan ieu. Kakawasaan pulitik Kasunanan Surakarta jeung Kasultanan Yogyakarta dilempengkeun ku pamaréntah kolonial Walanda jadi puseur Kristenisasi ajaranana. Dampakna nyaéta masarakat pribumi anu ngagem agama Islam teu boga kakuatan pulitik salaku pelindungna. Dampak salajengna tina Tanam Paksa ogé nyababkeun aranjeunna kaserang kamiskinan, kalaparan, sareng panyakit. Faktor ieu dipikahariwang ngajadikeun masarakatna beuki miskin, gampang percaya kana tahayul jeung sajabana, ditambah tokoh masarakat atawa ulama keur harita dipiceun jeung diasingkeun, sarta pasantrénna diruksak ku penjajah. Ku lantaran kitu, ti mimiti Muhammadiyah kacida prihatinna dina ngajaga tauhid jeung nyampurnakeun tauhid di masarakat.

Gerakan organisasi dimimitian ku ngadegkeun panti asuhan. Saterusna ti taun 1913 nepi ka 1918, Muhammadiyah ngadegkeun lima sakola Islam. Dina warsih saterusna, taun 1919 - sataun saméméh Tanam Paksa réngsé, Muhammadiyah ngadegkeun Madjlis Penolong Kesengsaraan Oemoem (MPKO) pikeun ngarojong kaom miskin, sarta sakola menengah Islam, Hooge School Muhammadiyah.

Taun 1925, dua taun sanggeus pupusna Ahmad Dahlan, Muhammadiyah ngan boga 4.000 anggota tapi geus ngawangun 55 sakola jeung dua klinik di Surabaya jeung Yogyakarta. Sanggeus Abdul Karim Amrullah ngawanohkeun organisasi ka etnis Minangkabau, Muhammadiyah tumuwuh gancang. Dina 1938, organisasi ieu boga 250.000 anggota, 834 masjid, 31 perpustakaan, 1.774 sakola, jeung 7.630 ulama. Sanggeus éta, padagang Minangkabau nyebarkeun organisasi ka daerah-daerah di Indonésia.

Dina mangsa karusuhan pulitik jeung kekerasan taun 1965–1966, Muhammadiyah ngadéklarasikeun yén musnahna Partéy Komunis Indonésia mangrupa perang suci, sarta mangrupa pandangan anu dirojong ku kelompok Islam séjénna. Dina mangsa kajadian ragragna Présidén Soeharto taun 1998, sabagian golongan Muhammadiyah ngadesek kapamingpinan pikeun ngawangun partéy. Ku kituna, pamingpin, kaasup pupuhu Muhammadiyah, Amien Rais, ngadegkeun Partéy Amanat Nasional. Sanaos dukungan ageung anggota Muhammadiyah, pihak ieu henteu ngagaduhan hubungan resmi sareng Muhammadiyah. Pimpinan Muhammadiyah nyebutkeun anggota organisasina bébas bersekutu jeung partéy pulitik pilihan maranéhanana, salila partéy éta ngabogaan nilai-nilai anu sarua jeung Muhammadiyah.