Coba ceritain soal Muhammad Ali dalam bahasa sunda

Muhammad Ali (; lahir Cassius Marcellus Clay Jr.; 17 Januari 1942 – 3 Juni 2016) nyaéta tukang tinju profésional Amérika, aktivis sarta darmawan. Nelah ku "The Greatest (pangagungna)" sacara lega dianggap minangka salah sahiji figur olahraga nu paling penting jeung pangdipujana dina abad 20, sarta salah sahiji tukang tinju pangpunjulna sapanjang mangsa.

Ali lahir jeung digedékeun di Louisville, Kentucky, sarta mimiti latihan minangka tukang tinju dina umur 12 taun. Dina umur 18 taun manéhna meunangkeun madali emas kelas beurat énténg dina Olimpiade Usum Panas 1960 sarta tuluy jadi pamaén profésional dina taun éta. Manéhna asup Islam dina taun 1961 sarta ganti ngaran jadi Muhammad Ali. Manéhna meunangkeun juara kelas beurat nu teu disangka-sangka ti Sonny Liston dina umur 22 taun di taun 1964, Taun 1966, Ali nolak pikeun daptar kana wajib militer, alesanna alatan kayakinan agamana sarta teu satuju kana Perang Viétnam. Manéhna tuluy ditahan, dinyatakeun salah alatan nolak draft wamil, sarta gelar juarana dicabut. Ali naék banding ka Pangadilan Tinggi nu ngabatalkeun putusanna di taun 1971. Najan kitu Ali geus teu tarung salila ampir opat taun sarta keleungitan mangsa puncakna minangka atlét. Aksina salaku hiji jalma nu nuranina kabeuratan kana perang tadi, ngajadikeun dirina hiji ikon pikeun génerasi budaya perlawanan nu leuwih gedé,Rhoden, William C. (20 Juni, 2013). "In Ali's Voice From the Past, a Stand for the Ages". The New York Times. sarta dirina mangrupa tokoh high-profile kabanggaan rasial pikeun urang  Amérika Afrika dina wanci pagerakan hak-hak sipil. Minangka saurang Muslim, Ali ngagabung ka Nation of Islam (NOI) Elijah Muhammad. Dirina tuluy teu ngadukung deui NOI, nyepeng ajaran Islam Sunni sarta ngadukung integrasi rasial kawas manten méntorna, Malcolm X.

Ali mangrupa hiji tukang tinju pinunjul dina abad 20, sarta masih kénéh hiji-hijina juara linéal dina divisi éta. Rekor gabunganna ngéléhkeun 21 tukang tinju pikeun gelar kelas beurat dunia jeung meunang 14 kali pikeun gelar gabungan nanjeur salila 35 taun. Ali hiji-hijina patinju nu kapilih jadi Patarung Taun Ieu ku majalah The Ring genep kali. Ali diposisikeun minangka patinju pangpunjulna sapanjang mangsa, sarta mangrupa atlét pangpunjulna di abad 20 ku Sports Illustrated, Pribadi Olahragawan Taun Ieu ku BBC, sarta atlét pangpunjulna katilu ku ESPN SportsCentury. Dirina geus aub dina sababaraha patarungan tinju jeung pacéngkadan bersajarah, nu paling kawentar ngalawan Joe Frazier dina Thrilla in Manila (Raraméan di Manila) sarta ngalawan George Foreman nu katelah ku judul The Rumble in the Jungle (Palagan di Leuweung), kawentar “dianggap kajadian olahraga panggedéna di abad 20”

sarta ditonton ku kira-kira samilyar pamiarsa ti sakuliah dunia, mangrupa siaran langsung télévisi panglobana ditongton wanci harita. Ali ogé jadi sorotan nalika loba patarung nu mikeun ka manajerna pikeun urusan biantara, Ali mah teu ngawakilkeun sarta dirina mindeng mamanas batur tur ngomong ka mana karep. Ali kawentar ku gedé omong sarta mindeng sakarepna nyarita maké wirahma jeung kecap-kecap puisi, tur geus leuwih ti heula maké élemén hip hop.

Di saluareun ring, Ali meunangkeun kasuksésan minangka musisi, di mana manéhna nampa dua nominasi Grammy. Manéhna ogé minton minangka aktor jeung panulis, medalkeun dua autobiografi. Ali reureuh tina tinju taun 1981 sarta suhud dina widang agama jeung amal. Taun 1984, Ali nyieun béwara yén dirina didiagnosis sindrom Parkinson, nu numutkeun béja aya patula-patalina jeung cidera balas tinju najan ku Ali jeung dokter pribadina dibantah. Ali tetap jadi figur publik nu aktif sacara global, tapi ka dieunakeun ngawatesan pintonan publikna alatan kondisina nu beuki ripuh. Ali dirawat ku kulawargana. Ali maot dina tanggal 3 Juni 2016.

Kahirupan awal sarta karir amatir

Cassius Marcellus Clay Jr. lahir dina tanggal 17 Januari 1942 di Louisville, Kentucky. Manéhna boga hiji dulur awéwe jeung opat dulur lalaki.Manéhna  dingaranan maké ngaran bapana, Cassius Marcellus Clay Sr. (1912-1990), nu ngaranna sorangan dicokot dina raraga ngahargaan ka politisi Republikan abad ka-19 sarta abolitionist (anti perbudakan) nu keyeng, Cassius Marcellus Clay, nu ogé urang nagara bagian Kentucky. Aki nini Ali ti jalur bapa nyaéta John Clay jeung Sallie Anne Clay; Eva, dulur awéwé Ali, ngakukeun yén Sallie téh pituin Madagaskar. Ali téh turunan budak beulian ti Kidul antebellum (jaman méméh perang sipil), sarta utamana mah turunan Afrika bari aya saeutik getih Irlandia, tur garis turunan Inggris. Aki Ali ti garis indung, Abe Grady, pindahan ti Ennis, Co. Clare, Irlandia. Tés DNA di taun 2018, nunjukkeun yén, ngaliwatan garis nini ti bapana, Ali téh mangrupa turunan ti manten budak belian Archer Alexander, nu geus kapilih ku kru gedong Emancipation Memorial minangka modél pikeun jalma bébas sarta jadi subjék pikeun bukuna abolitionist William Greenleaf Eliot, Carita Archer Alexander: Tina Hamba Sahaya Jadi Merdéka. Siga Ali, Alexander bajoang pikeun kabébasanna.

Bapana Ali téh tukang ngalukis réklame jeung billboard, indungna, Odessa O'Grady Clay (1917-1994), tukang babantu di lembur. Sanajan Cassius Sr. saurang Métodis, manéhna ngijinan Odessa pikeun ngabaptis Cassius Jr. jeung adina, Rudolph "Rudi" Clay (jagana ganti ngaran jadi Rahman Ali). Cassius Jr. asup ka Sakola Luhur Pusat di Louisville. Ali téh disléksia, ku kituna hésé dina diajar maca jeung nulis di sakola ogé dina kahirupanna. Ali gedé di tengah-tengah pamilahan rasial. Indungna nyaritakeun hiji kajadian di mana Cassius teu dibéré cai di hiji toko - "Maranéhna teu méré cai, alatan warna kulitna. Hal éta mangaruhan pisan ka dirina." Cassius ogé kapangaruhan ku panelasan Emmett Till dina taun 1955, hingga Cassius ngora jeung babaturan ngaruksak rél karéta di lemburna alatan frustasi.

Ali mimiti diarahkeun kana tinju ku pulisi Louisville ogé palatih tinju, Joe E. Martin, nu manggihan hiji budak leutik umur 12 taun ambeuk ka hiji bangsat nu geus nyokot sapédahna. Budak éta téh Cassius Clay téa. Clay ngomong ka si pulisi yén manéhna dék ngagebugan si bangsat. Si pulisi nyarita ka Clay, yén Clay mending gé diajar tinju heula. Awalna, Clay teu narima tawaran Martin, tapi sabada nempo tinju amateur di program tivi nu ngaranna Juara Jaga, Clay katarik kana prospék tinju. Manéhna mimita latihan ka palatih Fred Stoner, nu dipuji ku manéhna bakal méré "latihan enyaan", nu antukna nempakeun "jurus kuring, stamina kuring jeung sistem kuring." Dina opat taun karir amateur Clay, manéhna dilatih ku tanaga médis tinju Chuck Bodak.

Clay munggaran tinju amatir di taun 1954 ngalawan patinju lokal Ronnie O’Keefe. Manéhna meunang ku kaputusan nu misah. Manéhna tuluy kebat meunangkeun juara genep Asbok Emas Kentucky, dua gelar Asbok Emas nasional, gelar nasional Sarikat Atlétik Amatir sarta madali emas kelas beurat énténg dina Olimpiade Usum Panas 1960 di Roma. Rékor amatir Clay nyaéta 100 kali meunang jeung lima kali éléh. Ali nyaritakeun dina otobiographina taun 1975 yén teu lila sabada manéhna mulang ti Olimpiade Roma, manéhna ngalungkeun madali emasna ka Leuwi Ohio sanggeus manéhna jeung babaturanna teu diladangan di hiji réstoran “husus bulé” jeung garelut ngalawan geng urang bulé. Carita éta tuluy dibarantah, sarta sawatara batur Ali, kaasup Bundini Brown jeung juru potrét Howard Bingham ngilu nyangkal. Biographi Ali meunang Brown nyatakeun yén Ali mémang teu diladangan di réstoran éta, tapi Ali ngaleungitkeun madali sataun ti saprak meunangkeunna. Ali nampa hiji madali pangganti dina hiji jéda istirahat laga baskét di Olimpiade 1996 Atlanta, di mana manéhna nu ngahurungkeun oborna pikeun ngamimitian patandingan.