Coba jelasin Sunnah-sunnah Abdas dari Abdas dalam bahasa sunda dong

Maos kalimatul basmalah (bismillahir-rahmaanir-rahim), nalika ngamimitian abdas. Lamun hég poho mangka bisa dibaca ditengah abdas, mun pisan teu kabaca mangka éta geus cukup.Leuwih hadé maca heula, ku sabab rosululloh negeskeun dina hadits nu diriwayatkeun ku Abū Hurairah r.a. dina kitab Nail al-Authar I:226 nu hartina "Teu sampurna abdas hiji jalma upama teu nyebutkeun jenengan Alloh. (HR Abū Hurairah r.a.)".

Ngumbah dua dampal leungeun, dipigawé sabada maca bismillah saacan kekemu. Komo upama urang mang-mang dina kasucian jeung kabersihan leungeun urang saacan abdas, nu matak Rosululloh nyontoan ka urang supaya ngumbah dampal leungeun katut tonggong leungeun kalawan tilu kali balikan ku cai nu suci tur nyucikeun.Abū Habbah r.a. pernah ngomong "Simkuring pernah ningali 'Alī r.a. abdas. Anjeuna numbah dampal leungeun nepi ka bersih.. Bari pok nyarita, Simkuring resep nyontokeun ka anjeun  cara Rosululloh susuci." (HR at-Tirmidzī[fiqih Syāfi'iyyah I:45]). Salian ti éta Abdullah bin Zaid r.a. pernah nerangkeun prak-prakan abdas Rosululloh saw., "...Tuluy anjeuna ngucurkeun cai kana dua dampal leungeungeuna, tuluy dikosokan. Sabada éta anjeuna ngasupkeun leungeuna kana wadah cai pikeun ngabersihkeun. Tuluy kekemu, ngingsreuk cai kana irung tuluy di kaluarkeun deui. Éta kabéh dipigawé tilu kkali balikan.

Kekemu sabari ngosokan huntu jeung istinsyāq atawa ngingsreuk cai kana irung. Kekemu jeung ngingsreuk cai kana irung atawa istinsyāq bisa dipigawé babarengan atawa dipisahkeun. Tapi nalika shaum ieu sunnah téh leuwih alus teu dipigawé. Numutkeun ath-Tayyib, sunnah ieu bisa ngabatelkeun shaum. Laqith bin Sshabrah r.a. nanya ka Rosululloh saw. "Ya Rosul, caritakeun ka kami neungeunaan cara abdas." Tuluy Nabi saw. ngajawab, "sampurnakeun abdas. Kosokan sakabeh juru atawa sela-sela ramo jeung sampurnakeun istinsyiqāq, iwal laun maranéh eukeur shaum." (HR Abū Dāwud jeung ay-Tirmidzī [Fiqih Syafī'iyyah I:46]).

Ngusap sakabéh bagéan huluatawa buuk. Dina hadits riwaya Tirmidzī pernah disabit-sabit yén Rosululloh saw. ngusap sabagéan hulu atawa buuk téa sakaligus jeung ngumbah dua ceuli bagéan luar katut jerona. (Fiqih Syafi'iyah I:48) Lamun aya jalma nu abdas tapi teu muka panutup huluna (awéwé) kawas sorban, cindung (jilbab), atawa nu séjén, ccukup manéhna ngusap sabagéan tina sirahna.

Ngumbah sakabéh bagéan ceuli, boh luar boh jerona. Carana ku ngasupkeun curuk kana liang ceuli tuluy diputerkeun ti handap ka luhur nepi ka baseuh sela-selana, sedengkeun jempol digerakeun pikeun ngaratakeun cai nu ngabaseuhan ceuli ti belah tukang atawa béh luar.

Ngabaseuhan janggot. Pikeun janggot nu ipis, si cai kudu ngabaseuhan kulit nu aya janggotna, ku cara ngasupkeun ramo kana sela-sela janggot ti belah handap. 'Utsman bin 'Affān r.a. nyaritakeun yén Rosululloh saw. ngarumbaikeun janggotna nalika abdas.

Ngabaseuhan sela-sela suku jeung leungeun. Ngabaseuhana ku cara ngosok-ngosokeun cingir kénca kana sela-sela suku katuhu ka nu kénca, kitu ogé leungeun.

Ngaheulakeun nu katuhu ti batan nu kénca. Diutamakeun pikeun ngumbah nu sapasang contona ngumbah leungeun jeung suku. Iwal ti ngumbah pameunteu jeung ceuli diutamakeun babarengan. Abū Hurairah r.a. ngariwayatkeun yén Rosululloh ngadawuh, "Lamun anjeun abdas, heulakeun  nu katuhu." (HR Abū Dāwud jeung at-Tirmidzī [Fiqih Syāfi'iyyah I:47]).

Ngabalikankeun deui ngumbah nepi ka tilu balikan. Abū Hurairah r.a. nétélakeun yén Rosululloh saw. abdas tilu kali balikan pikeun ngumbah jeung ngusapkeun cai. ([Fiqih Syāfi'iyyah I:48]).

Sinambung. Henteu cicing heula dina tartib ngumbah jeung ngusap anggahota abdas.