Jabarkan Ajaran asli Korea dari Kepoyangan dalam bahasa melayu

Tuh atau Sang Hiang Tunggal merupakan Tuhan yang menciptakan alam dan dunia ini, daripada tiada kepada ada. Walau bagaimanapun, urus tadbir alam dijalankan oleh parayang, semangat halus yang darjatnya bawah daripada Tuh. Parayang atau hiang setara dengan Kami (神;かみ) dalam ajaran Shinto, Shén (神) dalam ajaran asli Cina atau Shenisme, Phi Thɛɛn (ຜີແຖນ; ผีแถน) dalam ajaran asli Thai atau Satsana Phi, Thần dalam ajaran asli Vietnam, dan Nat (နတ်) dalam ajaran asli Burma. Dalam kepercayaan Melayu Lama ini, walaupun Tuh itu bersifat maha tahu dan maha agung serta maha memelihara, Tuh masih dianggap Tuhan yang tak terjangkau oleh manusia. Namun, para datu atau raja yang memerintah dengan mandat langit, mereka dianggap sebagai "anak langit" dan mempunyai taraf yang sama dengan Yang. Oleh yang demikian, manusia akan melakukan upacara penyembahan kepada Yang, dipanggil "sembahyang", manakala para raja atau datu melaksanakan "sembahtu"; menyembah Tuh secara langsung.

Tiap-tiap keadaan atau situasi memerlukan upacara sembahyang yang tertentu seperti sembahyang pendirian rumah baru, sembahyang menjelang gadis, sembahyang perkahwinan, sembahyang hamil, sembahyang bersalin dan lain-lainya. Selain daripada itu, terdapat juga sembahyang harian yang dilakukan pada masa matahari jatuh dengan membakar kemenyan dan menyajikan telur di bawah batu pasak atau batu tiang bulat untuk Yang Jadi-jadian Pengatur Tahun dan Umur, dan Yang Jadian Sang Nenek Pelindung Tempat. Manakala penyembahan Tuh lebih rumit dan memerlukan persiapan yang lebih besar. Untuk sembahtu, binaan batu perlu didirikan dalam bentuk berundak seperti limas bertangga yang bertingkat ganjil, sama ada tiga, lima, tujuh, sembilan dan seterusnya, mahupun bertingkat genap.

Yang yang tertinggi darjatnya ialah Yang Langit dan Yang Tanah. Dalam masyarakat di utara Semenanjung Melayu, Yang Langit atau Bapa Langit bergelar Seretang Bogoh; yang bersemayam atas matahari dan memandu angin, dan Yang Tanah atau Ibu Tanah bernama Sang Siuh. Seiring dengan kepercayaan masyarakat Austronesia lainnya, Ibu Tanah diperlambangkan dengan warna merah, manakala Bapa Langit dilambangkan dengan warna putih. Kepercayaan kededuaan atau dualisme ini, iaitu Bapa Langit dan Ibu Tanah juga hadir dalam mitologi Maori yang masing-masing dikenali sebagai Rangi dan Papa, manakala bagi orang Hawaii dikenali sebagai Wakea dan Papa, masing-masingnya. Penghulu parayang ini kemudiannya diganti dengan sosok Betara Guru dalam jelmaan-jelmaannya yang berbeza setelah kedatangan agama Hindu ke Alam Melayu.

Berikut merupakan senarai parayang asli dalam masyarakat Melayu:

Mayang Puan: Yang padi dan kesuburan

Raja Muda Laksamana: Yang peperangan, dalam perwayangan Melayu Kelantan

Puteri Tujuh: Yang laut pesisiran pantai Terengganu seperti dalam persembahan Ulek Mayang

Semangat Jerai: Yang gunung di Kedah

Raja Angin: Yang mengawal angin dan pelayaran

Sang Pemburu: Yang rimba dan tanah; kadangkala digolongkan sebagai hantu

Raja Mambang Segara: Yang penguasa Gunung Tahan

Raja Laksamana Petir: Yang petir; ayahanda kepada Raja Mambang Segara, mempunyai bau-bau bacang dengan Karei dalam masyarakat Semang

Tuan Puteri: Yang pengubat seperti dalam Main Puteri

Awang Hitam atau Panglima Awang: Yang tanah dan semangat laut; berjalan melalui urat Bumi dan boleh menundukkan ribut serta menyebabkan penyakit

Nenek Kemang: Yang pertanian padi dan binatang perosak

Toh Rimpun Alam: Yang penguasa lautan yang bersemayam di Pusat Lautan atau Tasik Pauh

Si Raya: Yang air yang berkuasa dari kuala sungai ke tengah laut, beristeri Maduruti dan mempunyai dua orang anak; Wa' Ranai dan Si Kekas

Mambang Tali Harus: Yang di tengah laut yang menjadi penghubung kepada Toh Rimpun Alam

Selain daripada Tuh dan Yang, terdapat juga semangat atau sosok ghaib lainnya dalam kepercayaan Kepoyangan ini.  Dalam dunia semangat, kedudukan sesuatu semangat dapat berubah-ubah, boleh mencapai taraf yang lebih tinggi dengan sumbangan dan kehebatannya, mahupun tersungkur dan terkutuk kerana kesalahan dan kejahatannya. Kelompok semangat berikutnya dikelompokkan sebagai hantu; berdarjat lebih rendah berbanding Yang dan kebanyakkan masanya mendatangkan penyakit dan kesusahan kepada manusia.  Menurut pengertian hantu dalam kamus Wilkinson, hantu dapat digolongkan kepada 12 macam:

penunggu tempat: hantu tanah, jembalang, pelak, hantu rimba, hantu hutan, hantu denai, hantu belukar, hantu songkai, hantu gunung, hantu air, hantu laut, hantu sungai, hantu bidai atau balung bidai

semangat keramat: puaka, hantu pokok, hantu bandan (air terjun), hantu minyak

mambang kejadian alam: hantu-hantuan (gema), jerambang, hantu panah Ranjuna (tahi bintang), hantu angin, hantu ribut, hantu daguk, mambang putih (matahari), mambang kuning (senja), mambang hitam (bulan)

semangat halimunan: bunian, siluman, lemboyan, kelembai

pembawa penyakit atau denah: hantu penyakit, hantu ibu pamenan, hantu senggirik

roh mati berdendam: hantu mati dibunuh, kemolok, hantu bangkit, hantu bungkus, hantu golek, hantu jerangkong, hantu kocong, hantu kubur

semangat terbang: hantu langsuyar, burung hantu

yang terbuang; Yang daripada kepercayaan lama yang telah disisihkan: hantu pemburu, hantu raya, hantu tinggi, hantu dongak, hantu longgak, hantu lengak, awang hitam, hantu doman

badi: hantu belian, hantu loyang

belaan umum: hantu jamuan, hantu anjung, hantu pusaka, hantu jadi-jadian, hantu berjinjang

hantu kepala dukun: penanggal, tenggelung, hantu menjangan, pelesit

belaan setempat: hantu bajang, hantu polong, hantu pelesit

Batas pemisah antara Yang dan hantu kabur dalam masyarakat Melayu Lama. Masyarakat Melayu mempercayai kewujudan Yang dan hantu, serta melakukan ritual bagi kededua sosok ghaib tersebut. Secara kasarnya, Yang untuk disembah manakala hantu untuk disemah. Hantu dianggap sebagai antitesis atau perlawanan kepada Tuhan memandangkan perkataan hantu merupakan susun balik atau anagram daripada perkataan tuhan itu sendiri. Bentuk-bentuk penyembahan dan penyemahan juga berbeza-beza dari satu tempat ke tempat lainnya, juga bergantung kepada darjat Yang dan hantu yang dipuja.