Jabarkan Anumāna (inferensi) dari Falsafah India dalam bahasa melayu

Secara literal, anumāna bermaksud kognisi atau ilmu (=māna) yang mengikuti (=anu) ilmu yang lain. Contoh popular untuk menjelaskan ini ialah inferensi yang dibuat bahawa terdapat api di atas bukit dengan melihat asap dari jauh. Walaupun api tidak dilihat, inferensi dibuat hanya dengan melihat asapnya. Silogisme anumāna ialah seperti berikut: Ada api di atas bukit; kerana asap kelihatan di sana. Biasanya, bila ada asap, tentu ada api. Contohnya, di dapur.

Teks-teks Nyāya menggunakan terma yang teknikal semasa memberikan silogisme ini. Api yang kewujudannya perlu dibuktikan dinamakan sādhya (terma major). Bukit, iaitu subjek yang dirujuk dalam proses inferensi dinamakan sebagai pakṣa (terma minor). Asap iaitu simbol atau tanda yang menunjukkan kewujudan api dinamakan sebagai liṅga (terma pertengahan) atau hetu atau sādhana. Faktor utama dalam anumāna begini ialah bahawa mesti wujud suatu perhubungan iringan yang tetap (invariable concomitance) yang dipanggil sebagai 'vyāpti' di antara liṅga dan sādhya.

Ilmu yang diperolehi melalui anumāna boleh diperkuatkan lagi dengan menggunakan kaedah anvaya (persetujuan dalam kehadiran) dan kaedah vyatireka (persetujuan dalam ketiadaan).  Kedua-dua kaedah positif dan negatif dalam menyatakan kebenaran yang sama boleh dijelaskan dengan kenyataan ini: Di mana ada asap, di situ ada api. Di mana tiada api, di situ tiada asap.