Coba ceritain soal Sejarah Wilayah Ibu Negara Australia dalam bahasa melayu

Sejarah  Wilayah Ibu Negara Australia (ACT) sebagai bahagian pentadbiran Australia bermula selepas Persekutuan Australia pada tahun 1901 apabila ia dibuat dalam undang-undang sebagai tapak untuk Canberra, ibu kota Australia. Rantau ini mempunyai sejarah kediaman manusia yang panjang sebelum penciptaan Wilayah, dengan bukti penempatan Orang Asli Australia sejak sekurang-kurangnya 20,000 tahun. Kawasan ini membentuk tanah tradisional yang dikaitkan dengan Orang Ngambri dan beberapa kumpulan bahasa lain, kaitan diketahui melalui kedua-dua akaun peneroka Eropah awal dan sejarah lisan suku-suku bangsa mereka sendiri.

Berikutan penjajahan Australia oleh British, abad ke-19 menyaksikan penerokaan awal Eropah dan penempatan kawasan itu dan pertemuan mereka dengan orang asal tempatan, bermula dengan penerokaan pertama pada tahun 1820 dan tidak lama diikuti oleh penempatan Eropah pertama pada tahun 1824. Pada peringkat awal rantau ini dikuasai oleh hartanah besar digunakan untuk bebiri dan lembu ragut, yang telah diberikan kepada peneroka bebas yang telah tiba di Australia dari United Kingdom dan negara-negara Eropah yang lain. Hartanah besar ini kemudiannya dipecahkan dan dibahagikan mengikut perubahan kepada perkiraan pemegangan tanah, ladang-ladang kecil dan pembangunan bandar menjadi lebih biasa.

Pada tahun 1908, rantau ini telah dipilih sebagai tapak ibu kota negara. Pada tahun 1909, New South Wales secara rasmi menyerahkan kepada kerajaan persekutuan wilayah itu dan tanah tambahan di Jervis Bay bagi penubuhan sebuah pelabuhan laut untuk ibu negara. Wilayah itu secara rasmi berada di bawah kawalan kerajaan sebagai  Wilayah Ibu Negara Persekutuan pada  1911. Perancangan dan pembinaan Canberra berikut, dengan Parlimen Australia berpindah ke sana pada tahun 1927.

Wilayah itu secara rasmi menjadi Wilayah Ibu Negara Australia pada tahun 1938. Canberra dibina untuk menampung kerajaan, manakala kawasan sekitarnya telah dibangunkan untuk menyokong bandar, termasuk pembinaan empangan, pewujudan hutan ladang dan penciptaan kawasan perlindungan. Sebuah majlis penasihat telah diwujudkan pada tahun 1930, dengan beberapa perwakilan yang dipilih.

Pada mulanya, pertumbuhan Canberra dan ACT adalah perlahan. Arkitek Amerika Walter Burley Griffin memenangi pertandingan untuk mereka bentuk ibu negara baru di Australia dan telah dilantik untuk menyelia pembinaannya. Beliau sering dibelenggu pertikaian dengan pihak berkuasa Australia dan permulaan Perang Dunia I, yang menghalang kemajuan. Pada tahun 1921, Burley Griffin dipecat, dan pelbagai badan-badan perancangan telah ditubuhkan, tetapi sedikit sahaja dicapai, sebahagiannya disebabkan oleh Kemelesetan Besar.

Dalam tempoh selepas Perang Dunia II, Perdana Menteri Robert Menzies menganggap keadaan Canberra sebagai memalukan, dan menguruskannya sendiri. Di bawah kepimpinan beliau —yang berlangsung lebih daripada satu dekad— pembangunan ibu kota itu adalah pesat. Suruhanjaya Pembangunan Ibukota Negara telah diwujudkan pada tahun 1957 dengan kuasa yang lebih daripada pendahulunya, dan mengakhiri empat dekad pertikaian ke atas bentuk dan reka bentuk Tasik Burley Griffin, iaitu tunjang Canberra, dan telah siap dibina pada 1964 selepas empat tahun kerja.

Ini mendorong pembangunan Segitiga Parlimen, bahagian yang penting dalam reka bentuk Griffin, dan sejak itu pelbagai bangunan penting negara telah dibina di depan tasik. Australian National University telah dibina, dan seni arca dan tugu-tugu dibina. Secara purata, penduduk Canberra meningkat lebih daripada 50% setiap lima tahun antara 1955 dan 1975 memandangkan pembangunan ibu kota menjadi lebih bersepadu, dan tanah kediaman baru telah diwujudkan melalui pembangunan pusat-pusat bandar baru pada 1960-an dan 1970-an.

Pada tahun 1949, wilayah mendapat wakil pertamanya di Parlimen, walaupun pada mulanya dengan pengucapan dan hak mengundi yang terhad. Pada tahun 1974, ia mempunyai wakil pilihan, tetapi masih dalam nasihat Dewan Perhimpunan. Pada tahun 1988, ia mendapat kerajaan sendiri dengan Dewan Undangan dengan sebahagian besar kuasa dan tanggungjawab sebuah negeri Australia, walaupun tertakluk kepada hak persekutuan veto, sama dengan perkiraan diterima pakai bagi Wilayah Utara pada tahun 1978. Dewan Undangan menghalalkan beberapa perkara yang dilarang di tempat lain di Australia, seperti pelacuran dan pornografi taraf X; pada tahun 2006, usaha untuk membolehkan kesatuan awam untuk pasangan sama jantina dibatalkan oleh kerajaan persekutuan.