Jabarkan Awal abad ke-20 dari Sejarah teori Letupan Besar dalam bahasa melayu

Melalui pencerapan-pencerapan pada dekad 1910-an, Vesto Melvin Slipher dan kemudian  Carl Wilhelm Wirtz menentukan bahawa kebanyakan nebula pilin berundur dari Bumi. Slipher menggunakan spektroskopi untuk menyelidiki tempoh putaran planet-planet, serta kandungan atmosfera-atmosfera planet, dan merupakan orang yang pertama untuk mencerap halaju jejari untuk galaksi-galaksi. Wirtz memperhatikan anjakan merah untuk nebula yang didapati teratur, tetapi anjakan merah itu amat susah ditafsirkan dari segi kosmologi kerana Alam Semesta terisi dengan bintang-bintang dan nebula-nebula yang lebih kurang sama rata. Bagaimanapun, mereka tidak sedar akan implikasi-implikasi kosmologi terhadap penemuan mereka, dan tidak tahu bahawa apa yang dianggap mereka sebagai nebula-nebula sebenarnya merupakan galaksi-galaksi di luar Bima Sakti kita.

Juga pada dekad itu, teori kerelatifan am Albert Einstein didapati tidak membenarkan penyelesaian-penyelesaian kosmologi yang statik, berdasarkan andaian-andaian kosmologi asas yang diperihalkan dalam dasar-dasar teori Letupan Besar. Pada waktu itu, alam semesta diperihalkan melalui tensor metrik yang berkembang ataupun  mengecut secara berterusan. Einstein berpendapat bahawa kesudahan itu tidak betul, dan beliau cuba memperbaikinya dengan pemalar kosmologi. Orang pertama yang menggunakan kerelatifan am secara serius untuk kosmologi tanpa pemalar kosmologi penstabil ialah Alexander Friedmann. Friedmann menemui penyelesaian semesta berkembang untuk persamaan-persamaan medan kerelatifan am pada tahun 1922. Penemuannya kemudian disokong oleh pencerapan-pencerapan Edwin Hubble pada tahun 1929. Kertas-kertas kerja Friedmann pada tahun 1924, yang diterbitkan oleh Akademi Sains Brussel pada 7 Januari 1924, termasuk "Tentang kemungkinan dunia yang mempunyai kelengkungan negatif yang tetap" ("Uber die Moglichkeit einer Welt mit konstanter negativer Krummung des Raumes"). Persamaan-persamaan Friedmann's memerikan semesta Friedmann-Lemaître-Robertson-Walker.

Pada tahun 1927, Georges Lemaître, seorang paderi Roman Katolik Belgium, memberikan salah satu daripada keterangan moden yang awal tentang teori Letupan Besar untuk  menjelaskan asal alam semesta, walaupun beliau menggelarkan teorinya sebagai "hipotesis atom mula-mula". Beliau mendasarkan teorinya, yang diterbitkan antara 1927 dan 1933, pada hasil kerja Einstein, antara lain, serta tradisi-tradisi kosmologi-falsafah kuno. Bagaimanapun, Einstein mempercayai model keadaan mantap untuk semesta. Lemaître menerbitkan persamaan-persamaan Friedmann-Lemaître-Robertson-Walker tersendiri, dan berdasarkan resesi nebula pilin, beliau mencadangkan bahawa alam semesta bermula dengan "letupan atom mula-mula" — apa yang kemudian digelarkan Letupan Besar. Lemaître salah menganggap bahawa sinar-sinar kosmos ialah baki-baki peristiwa. Kini, sinar-sinar itu diketahui berasal dari dalam galaksi tempatan.

Pada tahun 1929, Edwin Hubble memberikan dasar pencerapan untuk teori Lemaître sewaktu beliau menemui anjakan merah untuk galaksi-galaksi. Beliau menyelidiki galaksi-galaksi nebula pilin dan mengukur jarak-jaraknya melalui pencerapan bintang-bintang pemboleh ubah Cepheid yang lebih awal telah ditentukan sebagai lilin-lilin piawai oleh Henrietta Leavitt. Dicerap dari bumi, Hubble menemui galaksi-galaksi berundur di setiap arah dengan laju yang berkadar dengan jaraknya dari Bumi. Pada tahun 1929, Hubble dan Milton Humason merumuskan "Hukum Jarak Anjakan Merah" yang empirik untuk galaksi-galaksi. Hukum ini kini dikenali sebagai Hukum Hubble. Sewaktu anjakan merah ditafsirkan sebagai ukuran untuk laju resesi, anjakan merah itu adalah tekal dengan penyelesaian-penyelesaian Persamaan-persamaan Kerelatifan Am Einstein untuk ruang homogen isotropi yang berkembang. Inilah yang menghasilkan konsep semesta berkembang. Hukum itu menetapkan bahawa lebih besar jaraknya antara dua buah galaksi, lebih besar laju pemisahannya yang relatif. Penemuan itu kemudian menyebabkan perumusan teori Letupan Besar.

Hukum Hubble menentukan bahawa alam semesta sedang berkembang, menurut prinsip kosmologi, apabila alam semesta didapati tidak mempunyai arah atau tempat yang lebih diutamakan sewaktu dicerap dengan skala-skala jarak yang cukup besar. Idea ini membenarkan dua kemungkinan yang bertentangan:

Alam semesta yang dinamik: Salah satu daripada kemungkinan itu ialah teori Letupan Besar Lemaître yang disokong dan diperkembangkan oleh George Gamow.

Alam semesta yang statik: Kemungkinan yang lain itu ialah model keadaan mantap yang dikemukakan oleh Fred Hoyle. Dalam model ini, jirim-jirim baru akan dicipta sewaktu galaksi-galaksi berundur dari satu sama lain, dan alam semesta adalah lebih kurang sama pada mana-mana satu masa.

Sebenarnya, Hoyle ialah orang yang mencipta nama untuk teori Lemaître, sewaktu beliau menyindir teori Lemaître sebagai "idea 'letupan besar' itu" ( "this 'big bang' idea") dalam sebuah rancangan radio BBC, "Sifat Benda-benda" (The Nature of Things), pada tahun 1949. Teks untuk rancangan itu diterbitkan pada tahun 1950.