Jabarkan Warisan Saintifik dari Al-Andalus dalam bahasa melayu

Maklumat lanjut: Madrasah, Bimaristan dan Ilmu falak Islam

Terdapat beberapa institusi penting yang tidak wujud dalam zaman kuno diasaskan dalam dunia Islam Zaman Pertengahan: contoh-contoh  utama termasuklah hospital awam (yang menggantikan kuil penyembuhan dan kuil tidur) dan hospital psikiatri, Perpustakaan awam dan perpustakaan pinjaman, universiti yang mengurniakan ijazah, dan balai cerap astronomi yang berfungsi sebagai institut penyelidikan (berlainan dengan pos pemerhatian peribadi yang terdapat dalam zaman kuno), dan Waqf.

Universiti-universiti pertama yang mengeluarkan diploma ialah hospital-universiti Bimaristan alam Islam dalam Zaman Pertengahan. institusi-institusi ini mengurniakan diploma perubatan kepada penuntut-penuntut perubatan Islam yang layak menjadi pengamal perubatan dalam kurun ke-9. Sir John Bagot Glubb menulis:

Universiti_Al-Karaouine di Fez, Maghribi, yang ditubuhkan pada tahun 859 CE diiktiraf Buku Rekod Dunia Guinness sebagai universiti tertua di dunia. Universiti Al-Azhar yang ditubuhkan di Kaherah, Mesir pada abad ke-10, menawarkan beberapa ijazah akademik termasuklah ijazah pascasiswazah, dan dianggap universiti penuh yang pertama.

Beberapa ciri tersendiri perpustakaan moden diperkenalkan di dalam dunia Islam. Perpustakaan bukan sahaja merupakan kumpulan manuskrip lama seperti pada zaman kuno, tetapi juga berfungsi sebagai perpustakaan awam dan pinjaman, pusat pendidikan dan penyebaran sains dan idea, tempat mesyuarat dan muzakarah, dan kadangkala sebagai rumah pertumpangan para sarjana atau murid. Konsep katalog perpustakaan juga diperkenalkan di dalam perpustakaan Islam Zaman Pertengahan, dan buku-buku disusun mengikut genre dan kategori tertentu.