Coba ceritain soal Daérah Istiméwa Surakarta dalam bahasa jawa

Dhaérah Istiméwa Surakarta (basa Indonésia: Daerah Istimewa Surakarta utawa dicekak DIS) utawa Laladan Mirunggan Surakarta (Hanacaraka: ꦭꦭꦢ꧀ꦢꦤ꧀ꦩꦶꦫꦸꦁꦒꦤ꧀ꦯꦸꦫꦏꦂꦠ) minangka wilayah otonom khusus (basa nalika iku daerah isitimewa) kang sacara de facto ana ing antarané Agustus 1945 tumekan Juli 1946 . Pangukuhan status otonomi khusus nalika samana durung ditemtokaké mawa ukum Angger-Angger mligi adhedhasar pasal 18 UUD asli, nanging namung mawa Piagam Penetapan Presiden tanggal 19 Agustus 1945 lan UU No. 1 Taun 1945 babagan Kalungguhané Komite Nasional Daérah.

Mulabukané Laladan Mirunggan (Daerah Istimewa)

Kasunanan Surakarta lan Praja Mangkunagaran nalika tanggal 18-19 Agustus ngirim kawat kang isiné pangayubagya marang Soekarno-Hatta awit kamardikané Républik Indonésia. Banjur ing tanggal 1 Sèptèmber 1945, patang dina sadurungé Kasultanan Ngayogyakarta ngirim atur pangayubagya, SISKS Pakubuwana XII lan KGPAA Mangkunagara VIII, sacara kapisah ngirimi layang dhekrit praja. Limang dina sabanjuré, yaiku tanggal 6 Sèptèmber 1945, monarki loro iku mau merkolèh Piagam Panetepan saka Présidhèn Indonésia.

Wewangkon kang kawengku Laladan Mirunggan

Wilayah kang kawengku DIS kadadèn saka:

Wilayah Kasunanan kadadèn saka: a. Kabupatèn Surakarta (Kutha Surakarta saiki (disuda kacamatan Kecamatan Banjarsari, Kacamatan Kertèn, Kacamatan Jajar lan Kacamatan Karangasem ing Kacamatan Lawéyan, Kecamatan Majasanga ing Kecamatan Jebres) ditambah karo Kabupatèn Sukaharja), b. Kabupaten Klathèn (kalebu Kuthagedhé lan sawenèh Imagiri ), c. Kabupatèn Boyalali, d. Kabupatèn Sragèn.

Wilayah Mangkunegaran kadadèn saka: a. Kabupatèn Karanganyar (minang Calamadu lan kacamatan Gondangrejo), b. Kabupatèn Wanagiri (kalebu éksklav Ngawèn  ), lan d. Kabupatèn Kutha Mangkunagaran  .

Kalungguhaning Laladan Mirunggan (Daerah Istimewa)

Ora ana angger-angger kang nyebutaké prenahé DIS, apa ing tingkat provinsi (kaya déné DIY) utawa ing lèvel Kabupatèn (kaya déné ing Kutai, Berau, lan Bulongan). Kanthi mangkono ora bisa dingertèni kanthi cetha kepiyé prenah lungguhé DIS  .