Jabarkan Sajarah dari Jaran Rénggong dalam bahasa jawa

Kesenian jaran rénggong ana wiwit taun 190. Wiwitané, Pangéran Aria Suriaatmaja kang mréntah Kabupatèn Sumedang 37 taun suwéné (1882-1919) nyoba kanggo majokaké babagan ratu-kaya ing Sumedang. Pangéran Aria Suriaatmaja banjur nekakaké winih jaran unggulan saka Pulo Sumba lan Sumbawa. Kajaba kanggo piranti transportasu para bangsawan, ing mangsa mau jaran uga asring digunakaké minangka pacuan jaran lan piranti panglipur masarakat.

Udakara taun 1880-an, ana bocah lanang kang jenengé Sipan. Sipan iku putrané Bidin, kang mapan ing Dhusun Cikurubuk, Désa Cikurubuk, Kacamatan Buahdua, Sumedang. Sipan ndarbèni sipat ngemataké polahé jaran-jaran nggoné Si Cengek lan Si Dengkek. Saka panemuné, Sipan njupuk dudutan yèn jaran-jaran mau digladhi kanggo ngetutaké obah kang dipènginaké manungsa. Banjur, Sipan wiwit nggladhi Si Cengek lan Si Dengkek kanggo nindakaké obah, kaya ta: lumayu malang, lumayu menyang pinggir kaya pitik kang lagi birahi, obah nglangkah cendhak nanging rikat, nglangkah rikat, setengah lumayu, ngobahaké sikil ngarep kanthi rikat lan bareng kaya kang asring dilakokaké ing pacuan jaran. Jaran digladhi kanthi cara nyepeng tali kendhali jaran lan dipecut saka mburi supaya ngetutaké wirama kang dirungokaké. Gladhèn dilakokaké nganti pirang-pirang sasi lan rutin nganti jaran dadi kulina lan saben krungu wirama pangiring bakal njogèt dhéwé.

Ngerti Sipan kasil nggladhi jaran-jaran ngarenggong, Pangéran Aria Suriaatmaja dadi remen lan mréntah supaya jaran-jarané kang teka saka Sumbawa digladhi supaya bisa kaya mangkono. Amarga saka nggladhi jaran iki, Sipan kawentar minangka pangripta kesenian Jaran Rénggong. Sawisé Sipan séda ing umur 69 taun (1939), kaprigelané nggladhi jaran diturunaké tumrap putrané kang jenengé Sukria. Sabanjuré kaprigelan iku diturunaké terus lan ngrembaka nganti para pelatih jaran saiki iki. Saiki wis akèh modhifikasi ing kesenian Rénggong, mligi kanggo narik kawigatèné para wisatawan.