Jabarkan Séjarah dari Réaksi kimia dalam bahasa jawa

Rèaksi kimia kados ta pangobong, férméntasi, lan rèduksi saking bijih dados logam sampun dipunmangértosi jaman rumiyèn.Téyori-téyori wiwit transformasi saking matérial-matérial punika dirémbakaké déning filsuf Yunani Kina, kadas Èlèmèn klasik saking Empedocles ingkang ngendika manawi substansi kèmawon kasusun saking èlèmèn dhasar inggih punika: Lati,toya, udara, lan [[bu.ing abad perètengahan, transformasi kimia dipunsinauni déning para alkemis. Sédaya nyobi, tuladhanipun, ngubah timbal dados émas, kaliyan ngèrèaksiakén timbal kaliyan campuran témbaga timbal kaliyan sulfur.

Produksi saking sényawa-sényawa kimia ingkang botén wonten kanthi alami ing donya, sampun lami para ilmuan, kados sintèsis saking asem sulfur lan asem nitrat saking alkemis Jābir ibn Hayyān. Prosès punika dipunlampahi kanthi cara béntérakèn minéral-minéral sulfat, saha nitrat, kados témbaga sulfat, alum lan kalium nitrat. Ing abad kaping 17, Johann Rudolph Glauber mroduksi asem klorida lan natrium sulfat kaliyan ngréaksiakén asem sulfat kaliyan natrium klorida. Wontén ananè parémbagan lead chamber process ing taun 1746 lan prosès Leblanc, pramila manawi wonten asem sulfat lan natrium karbonat ing jumlah ageng, mila rèaksi kimia saged dipunaplikasikakén ing indhustri. Tèknologi asem sulfat sampun majéng, pungkasaning saged ngasilaken prosès kontak ing taun 1880-an, lan prosès Haber dipunembagagen ing taun 1909–1910 kanggé sintesis amonia.

Saking abad 16 peneliti kaya déné Jan Baptist van Helmont, Robert Boyle saha Isaac Newtonnyobi kanggé némtuakén téyori-téyori saking transformasi-transformasi kimia ingkang sampun dipuneksperimenaken ing Tèori plogiston dipuncetusaken ing taun 1667 déning Johann Joachim Becher. Téyori punika mempostulataken ananè èlèmèn kayadènè lati ingkang saged dipunwastani "plogiston", ing salébéting bandha-bandha ingkang sagét kabakar saha dipunuwalakén ngantas pangobong. Téyori punika dipunbuktiaken luput ing taun 1785 déning Antoine Lavoisier, ing pungkasan nyukani pangèrtosan ingkang lérés babagan pangobong.

Ing taun 1808, Joseph Louis Gay-Lussac mangertosi karakteristik gas sapunika sami. Adédasar ing téyori saking John Dalton, Joseph Proust saha ngerembakaken ukum perbandingan tetapingkang badhé dados konsèp wiwit saking stoikiometri saha persamaan reaksi.