Tolong jelaskan mengenai Pratélaning lempongan ing Indonésia dalam bahasa jawa

Lempongan inggih punika pérangan toya (laut) ingkang papanipun radi njorok dhateng dharata. Lempongan punika satunggaling wewengkon toya ingkang sapérangan ageng dipunkiteri déning siti. Lempongan punika padatanipun gadhah kaanan ingkang langkung anteng tinimbang laladan laut sanèsipun. Perkawisp punika dipunjalari amargi siti utawi dharatan ingkang wonten ing sakiterpun punika gadhah fungsi kanggé ngadhangi ombak utawi gelombang lan ugi angin ingkang ageng. Déné satunggaling lempongan ingkang ageng inggih dipunsebut laut.

Prosès maujudipun lempongan piyambak kanthi manéka warna variasi. Déné maujudipun lempongan ingkang paling ageng inggih dipunasilaken saking asiling éwah- ewahaning bawana. Minangka satunggaling kontinen ingkang super, Gondwana tugel ing sadawaning jalur tugelan, lajeng dadosaken wujudipun ingkang lajeng mlengkung lan njorok ing dharatan. Bawananipun lajeng gerak methal lan saged ngasilaken satunggaling lempongan ingkang ageng. Déné tuladha lempongan - lempongan ing dunya ingkang kalebet ageng inggih punika Lempongan Guinea, Lempongan Pèrsi, Lempongan Alaska, Lempongan Meksiko lan Lempongan Benggala ingkang minangka lempongan ageng ing dunya.

Cara sanèsipun kanggé maujudipun lempongan inggih punika kanthi wontenipun prosès erosi glasial lan erosi saking kali. Manawi lempongan kasebat maujud saking gletser mila lempongan kasebat dipunsebat fjord. Rias inggih maujud saking kali lan dipuntandhani saking wontenipun pèrèng ingkang gadhah miring ing tajem. Déné sapérangan ageng lempongan maujud saking wontenipun lempitan - lempitan saking kerak bumi saha wontenipun erosi pasisir saking asiling gelombang laut lan arus laut. Arus saged damel gelombang langkung konstan, déné batuan lunak badhé dadosaken wontenipun erosi ingkang ngasilaken efek ingkang langkung kiyat.

Lempongan ugi wonten minangka pérangan inlet saking dano utawi blumbang. Déné satunggaling lempongan ingkang ageng dipunsebat jurang, laut, lan sanès- sanèsipun. Lan cove inggih punika atungglaing inlet pasisir ingkang wujudipun nglingker (mbunder) utawi lonjong kanthi lawang kanggé mlebet ingkang ciyut, lan ugi sapérangan lempongan - lempongan ingkang alit ugi saged dipunsebat dados lempongan.

Lempongan inggih kanthi signifikan wonten ing sujarah kanggé papan dumunungipun manungsa amargi wonten ing lempongan manungsa saged sami mancing kanthi aman. Lempongan inggih wigati minangka papan pelabuhan ingkang nyaman kanggé papan kanggé ndarataken kapal. Wonten lempongan ugi kathah jinising iwak - iwakan utawi makluk laut sanèsipun ingkang sami caket papanipun satunggal kaliyan sanèsipun.

Ing ngandhap punika inggih pratélan nama lempongan ing Indonéesia: