Coba jelasin degradasi amonia dadi urea dari Ati dalam bahasa jawa dong

degradasi dat toksin kanthi lintasan detoksifikasi, kaya metilasi.

Ati uga nyadhangaké sapérangan substansi, saliyané glikogen:

vitamin A (cadhangan 1–2 taun)

vitamin D (cadhangan 1–4 sasi)

vitamin B12 (cadhangan 1-3 taun)

Kamampuan ati kanggo nglakokaké régénerasi wujud sawijining prosès kang wigati banget supaya ati bisa pulih saka karusakan kang ditimbulaké saka prosès detoksifikasi lan imunologis. Régénerasi kagayuh kanthi interaksi kang komplèks banget antara sèl kang ana sajeroning ati, ing antarané hepatosit, sèl Kupffer, sèl endotelial sinusoidal, sèl Ito lan sèl punca; karo organ ekstra-hepatik, kaya ta klanjer tiroid, klanjer adrenal, pankreas, duodenum, hipotalamus.

Hépatosit, iku sèl kang unik banget. Potènsi hépatosit kanggo nglakokaké proliferasi, muncul nalika dumadi kélangan massa sèl, kang diarani fasa prima utawa fasa kompetènsi réplikatif kang lumrahé dipicu déning sèl Kupffer liwat sekresi sitokina IL-6 lan TNF-α. Ing fasa iki, hepatosit ngleboni siklus sèl saka fasa G menyang fasa G.

TNF-α bisa mènèhaké èfèk proliferatif utawa apoptotik, gumantung ing spesi oksigèn réaktif lan glutathion, minimal 4 faktor transkripsi diaktivasi sadurungé hepatosit lumebu menyang njero fasa proliferasi, ya iku NF-κB, STAT-3, AP-1 lan C/EBP-beta.

Proliferasi hépatosit diindhuksi déning stimulasi sitokina HGF lan TGF-α, lan EGF kanthi rong lintasan. HGF, TGF-α, lan EGF wujud faktor patuwuhan kang asalé saka substrat serina lan protéin logam kang ngindhuksi sintesis DNA. Lintasan pisanan ya iku lintasan IL-6/STAT-3 kang duwé peran sajeroning siklus sèl liwat siklin D1/p21 lan pangreksan sèl kanthi paningkatan rasio FLIP, Bcl-2, Bcl-xL, Ref1, lan MnSOD. Lintasan kaloro ya iku lintasan PI3-K/PDK-1/Akt kang ngendhalèkaké ukuran sèl liwat molekul mTOR, saliyané minangka dat anti-apoptosis lan antioksidan.

Hormon tri-iodotironina, saliyané ngedhunaké kadhar kolesterol ing ati, uga duwé kapasitas sajeroning proliferasi hépatosit minangka mitogen kang duwé peran ing siklin D1, nambah rikat konsumsi O2 déning mitokondria kanthi ngaktivasi transkripsi ing gen ambegan nganti ngundhakaké prodhuksi spesi oksigèn réaktif. Sekresi ROS menyang njero sitoplasma hépatosit bakal ngaktivasi faktor transkripsi NF-κB. Ing sèl Kupffer, ROS sajeroning sitoplasma, bakal ngaktivasi sekresi sitokina TNF-α, IL-6 lan IL-1 kanggo disekresi. Ikatan kang dumadi antarané katelu sitokina iki karo hépatosit bakal ngindhuksi èksprèsi pancerep enzim antioksidan, kaya ta mangan superoksida dismutase, i-nitrogen monoksida sintase, protéin anti-apoptosis Bcl-2, haptoglobin lan fibrinogen-β kang diperlokaké hépatosit sajeroning proliferasi. Stres oksidatif kang bisa ditimbulaké déning ROS uga karusakan kang bisa ditimbulaké déning manéka sitokina, bisa diilangaké kanthi asupan tosoferol (100 mg/kg) utawa senyawa panyandhet gadolinium klorida (10 mg/kg) kaya kang diduwèni déning sèl Kupffer, sadurungé stimulasi hormon tri-iodotironina, éwadéné laju proliferasi hépatosit dikendhalèkaké déning kadhar etanolamina minangka faktor hepatotrofik humoral.

Kamampuan ati kanggo ngèlakokaké régenerasi wis dikawruhi wiwit jaman Yunani kuna saka carita mitos ngenani sawijining titan kang jenengé Prometheus. Kamampuan iki bisa sirna, nganti hépatosit ora bisa lumebu menyang njero siklus sèl, sanajan kèlangan sapérangan massané, yèn dumadi fibrosis ati. Lintasan fibrosis kang ora énggal éntuk parawatan, saya suwé bakal ngrembaka dadi sirosis ati lan ngudokaké panandhangé kanggo nglakoni transplantasi ati utawa hépatèktomi kanggo tetep urip.

Régenerasi ati sawisé hépatèktomi parsial wujud prosès kang rumit banget ing sangisoré prabawa owah-owahan hémodinamika, modhulasi sitokina, hormon faktor patuwuhan lan aktivasi faktor transkripsi, kang ngarah ing prosès mitosis. Hormon PRL kang disekresi déning klanjer hipofisis ngindhuksi respon hépatotrofik minangka mitogen kang duwé peran sajeroning prosès proliferasi lan diferensiasi. PRL mènèhi prabawa marang paningkatan aktivitas faktor transkripsi kang duwé peran sajeroning proliferasi sèl, kaya ta AP-1, c-Jun lan STAT-3; lan diferensiasi lan kareksané metabolisme, kaya ta C/EBP-alfa, HNF-1, HNF-4 lan HNF-3. c-Jun wujud salah siji protéin panyusun AP-1. Indhuksi NF-κB ing fasa iki diperlokaké kanggo nyegah apoptosis lan micu derap siklus sèl kang wajar. Ing wektu iki, peran retinil asetat dadi vital banget, amarga fungsiné kang nambah massa DNA lan protéin kang dikandhut.