Gw mau tau Jinis dari Cangkriman. Jelasin dalam bahasa jawa

Cangkriman iku kapérang dadi papat, yaiku:

Cangkriman kang awujud tembung wancahan.

Cangkriman kang awujud pepindhan utawa irib-iribing barang.

Cangkriman kang ngemu surasa blèndèran.

Wancah iku tegesé cekak. Wancahan iku kudu dibatang kang disusun saka gatra kang ana. Contoné:

Pak bo létus. Tepak kebo (ana) léléné satus.

Pakbomba, paklawa, pakpiyut. Tepak kebo amba, tepak ula dawa, tepak sapi ciyut.

Wiwawité, lesbadhongé. Uwi dawa wité, tales amba godhongé.

Pipiru, ndhangdhangmoh, thongthongjur. Sapiné (padha) kuru-kuru, kandhangé (wis) amoh, tléthongé ajur.

Burnas kopen. Bubur panas kokopen.

Pothèl kidi. Tompo cemanthèl kaki wedi.

Rangsinyu muksitu. Jurang isi banyu gumuk isi watu.

Sagara beldhes. Segané pera sambelé pedhes.

Suru bregitu. Asu turu dibregi watu.

Surles pénen. Susur teles pépénen.

Tuwan sinyo. Untu kedawan gusi menyonyo.

Tuwok rawan. Untuné krowok larané ora karuwan.

Wit thiyung. Yèn dijiwit athi biyung.

Wiwawité lesbadhongé jatos lempuk. Uwi dawa wité, tales amba godhongé, jati atos pelem empuk.

Wiwawité lesbadhonge karwapaké. Uwi dawa wité, tales amba godhongé cikar dawa tipaké.

Yu mahé rong, lut mahé ndhut. Yuyu omahé ngerong, welut omahé lendhut.

Cangkriman pepindhan iku cangkriman kang awujud ukara kang mèmper kaya kanyatané. Contoné:

Sega sakepel dirubung tinggi. Salak.

Pitik walik saba kebon. Nanas.

Emboké wuda, anaké disarungi. Pring lan bung.

Maling papat oyak-oyakan. Undar (piranti kanggo ngikal benang, kalebu praboting tenun).

Gajah nguntal sangkrah. Luweng, keren.

Emboké dielus-elus, anaké diidak-idak. Andha.

Sing endhèk didhudhuki, sing dhuwur diurugi. Timbangan, traju, dhacinan.

Cangkriman blèndèran iki sajatiné ukara pranyatan kang bisa gawé bingung yèn macané salah. Contoné:

Wong wudunen iku sugih pari.

Tembung pari iku cekakaning tembung paringisan (mringis ngrasakaké lara).

Biru bisané dadi wungu dikapakaké?

Biru = babi turu tegesé cèlèng kang lagi turu lan wungu ing basa Jawa bisa ateges werna ungu utawa tangi turu.

Énak endi iwak kucing karo iwak pitik?

Jawab: yèn wong kang ditakoni njawabé énakan iwak pitik, tegesé dhèwèké wis tau niliki/mangan iwak kucing.

Gajah ngidak endhog ora pecah.

Jawab: maksudé kang ora pecah iku gajahé.

Suru supaya bisa lumayu dikapakaké?