Jabarkan Wawasan Tata Praja dari Keistimewaan Daerah Yogyakarta dalam bahasa jawa

Saben pengetan upacara mirunggan utawa mligi, kaya ta pengetan penobatane Sultan lan penampilane Sultan ing bangsal pisowanan karo Upacara dalem, ya iku regaliane kraton kang kapirang saka:

Banyak, ya iku (patung angsa) kang duwé lambang kemurnian la pengamatan.

Dhalang, ya iku (patung kijang)kang duwé lambang kapinteran utawa ketangkasan ing pikiran lan tindhakan utawa solah bawa.

Sawung, ya iku (patung pithik jago) kang duwé lambang keberanian .

Galing, ya iku (patung manuk merak), kang duwé lambang kebesaran .

Gambarané babagan dinamika panguripan kraton dirunut nalika taun 1877-1939 ing mangsa pamaréntahané Hamengkubuwana VII (1877-1921) lan mangsa Hamengkubuwana VIII(1921-1939). Nalika ing mangsané pamrintah Hamengkubuwana VII kadadéan pola géséran panguripan kraton kang duwé kaitan karo busana kang digunakaké para Bangsawan.

Nalika Hamengkubuwana VII munggah singgasana ing tanggal 13 Agustus 1877, kadadéan ikatan politis karo pamrintah kolonial Walanda. Sajeroning perjanjian dinyatakaké yèn ratu bakalan tundhuk karo ketentuan kang digawé Gubernur. Nalika Hamengkubuwana VII munggah singgasana ing tanggal 13 Agustus 1877, kadadéan ikatan politis karo pamrintah kolonial Walanda utawa Walanda. Sajeroning perjanjian dinyatakaké yèn ratu bakalan tundhuk karo ketentuan kang digawé gubernur.