Coba jelasin Sujarah dari Wayang bèbèr dalam bahasa jawa dong

Ing Serat Centhini, Wayang Bèbèr muncul nalika jamané Prabu Surya Hamiluhur ing Jenggala taun 1129 Saka utawa taun Candra 1166. Nalika iku Sang Prabu ngelih Kraton Jenggala menyang Pajajaran kanthi gelar Prabu Maesatandreman. Sang Prabu kersa ngarang gambar wayang purwa lan gawé gambar lakon Jenggala, lan gambar mau dicet ing kertas kulit kayu Panaraga kanthi pigura kayu ing sisih kiwa-tengen kanggo nggulung. Banjur, ing taun 1242 Saka, Prabu Bratana utawa Radèn Jakasesuruh ing Majapahit nduwèni karep ngowahi wayang kang wis digambar ing kertas Jawa, yaiku kanthi tetep wayang digulung lan nalika arep ditampilaké dibukak saka sisih ngendi, lan wayang mau diarani Wayang Bèbèr. Nalika pagelaran Wayang Bèbèr ana ing kraton kairing gamelan laras slendro, nanging yèn ing njaba kraton diiringi rebab kang dimainake dhalang dhéwé. Nalika iku, Wayang Bèbèr ginelar ngiringi upacara murwakala lan kaulan. Sumber-sumber liya antuk katrangan, adhedhasar cathetan èkspèdhisi sarjana Cina Ma Huan, Wayang Bèbèr wis ana ing abad 15 Masèhi, nalika mèlu lelayaran armada Kaisar Yung Lo mangidul lan mampir ing Majapahit. Dhèwèké nonton pagelaran Wayang Bèber lan nggawé cathetan sing dibabaraké ing Perpustakaan Ying-Yai Sheng Lan. Cathetan kasebut nggambaraké lakucara pagelaran kanthi mbukak gulungan kertas sing ngemot jejeran kang diadhepi penonton. Sbanjuré, dhalang nyritakaké urutan gambar kanthi runtut saka wiwitan nganti pungkasan.

Lumebuné agama Islam ing Tanah Jawa lan madegé Kraton Demak ngowahi gagrag lukisan Wayang Bèbèr, amarga ing piwulang agama Islam ora kéna nggambar paraga wayang persis kaya wujud asliné. Mula sawisé iku gagrag lukisan paraga wayang diowahi supaya ora padha karo bleger manungsa. Déné gagrag lukisan Wayang Bèbèr sadurungé isih digunakake ing Wayang Kamasan ing Bali. Ing taun 1692 – 1735 ing jaman Kraton Kartasura nalika jaman Amangkurat II, Wayang Bèbèr lair manèh kanthi lakon Jaka Kembang Kuning. Lakon iki rampung ing taun 1692 lan ngemot 6 gulungan kertas. Saliyané iku, nalika jamane Prabu Pangkubuana II uga digawe lakon anyar, yaiku lakon Remen Mangunjaya.