Coba ceritain soal Karaton Surakarta dalam bahasa jawa

Karaton Surakarta utawi jangkepipun wonten ing basa Jawi mau Karaton Surakarta Hadiningrat inggih punika karaton Kasunanan Surakarta. Karaton punika dipunyasa déning Susuhunan Pakubuwono II (Sunan PB II) wonten ing warsa 1744 minangka gantos Pura/Karaton Kartasura ingkang sampun ajur amargi Gègèr Pecinan 1743. Karaton pungkasan Karajan Mataram dipunyasa wonten ing dhusun Sala (Sala), salah satunggaling pelabuhan alit wonten ing sapinggiring kilèn Bengawan (kali) Beton/Sala. Sasampunipun resmi karaton Karajan Mataram rampung kabangun, nama dhusun punika dipun-gantos dados Surakarta Hadiningrat. Karaton punika ugi dados seksi bisu panyerahan kedaulatan Karajan Mataram déning Sunan PB II dhateng VOC wonten ing warsa 1749. Sasampunipun Perjanjian Giyanti warsa 1755, karaton punika salajengipun dipun-ginakaken minangka papan panggénan sunan lan rumah tangga pura ingkang taksih nglampahaken tradisi kraton ngantos wekdal punika. Karaton punika sapunika ugi minangka salah satunggaling objek wisata wonten ing kitha Sala. Sapérangan komplek karaton punika minangka musiyum ingkang nyimpen pinten-pinten koleksi kagunganipun Kasunanan, kalebet pinten-pinten peparing saking ratu-ratu Éropah, replika pusaka karaton, lan gamelan. Saking segi bangunanipun, karaton punika minangka salah satunggaling tuladha arsitèktur karaton Jawi Tradisional ingkang saé piyambak.

Karaton (Pura) Surakarta minangka salah satunggaling yasan ingkang eksotis wonten ing jamanipun. Salah satunggaling arsitèk karaton inggih punika Pangéran Mangkubumi (ingkang samangké agelar Sultan Hamengkubuwono I) ingkang ugi dados arsitèk utami Karaton Yogyakarta' Mila saking punika boten gumunaken manawi pola dhasar tata ruwang kekalih karaton kasebat (Yogyakarta lan Surakarta) kathah gadhah persamaan umum. Karaton Surakarta kados déné ingkang saged dipuntingali wekdal punika boten kabangun sesarengan wonten ing warsa 1744-1745, nanging kabangun kanthi bertahap kanthi netepaken pola dhasar tata ruwang ingkang tetep sami kaliyan wiwitanipun. Pambangunan lan réstorasi kanthi ageng-agengan pungkasan dipuntindakaken déning Susuhunan Pakubuwono X (Sunan PB X) ingkang jumeneng nata 1893-19839. Sapérangan ageng karaton punika bernuansa warni pethak lan biru kanthi arsitèktur gaya campuran Jawa-Éropah.

Salah satunggaling ruangan Karaton wonten ing jaman Pakubuwono X, gaya arsitèktur jawi dipuntetepaken ing dalem wujud yasan namung wonten ing nglebetipun kaisi kanthi manéka warna perabot Éropah, foto dipunpendhet warsa 1910. Kolèksi Tropenmuseum, Walanda.

Lumrahé pamerangan karaton pisungsun saking: Komplek Alun-alun Lor, Komplèk Sasana Sumewa, Komplèk Sitihinggil Lor, Komplèk Kamandungan Lor, Komplèk Srimanganti, Komplèk kedhaton, Komplèk Kamagangan, Komplèk Srimanganti Kidul lan Kemandungan Kidul, sarta komplèk sitihinggil kidul lan alun-alun kidul. Komplèk karaton punika ugi dipun-ubengi déning baluwarti, satunggaling témbok pertahanan ingkang inggilipun kirang langkung tiga ngantos dumugi gangsal mètèr lan kandel kirang langkung satunggal mètèr tanpa anjungan. Témbok punika ngubengi satunggal laladan wujud pasagi panjang. Laladan punika ukuran wiyaripun kirang langkung gangsalatus mètèr lan panjang kirang langkung pitungatus mètèr. Komplèk karaton ingkang wonten ing salebeting témbok inggih punika saking Kemandungan Lor ngantos dumugi Kemandungan Kidul. Kekalihipun komplèk Sitihinggil lan alun-alun boten dipun-ubengi témbok pertahanan punika.