Dezenformasyon Bülteni 1003

İddia: bazı sosyal medya hesaplarından paylaşılan iddialar, gerçeği
yansıtmamaktadır.
Ülkemiz, dünyanın aktif deprem kuşaklarından biri olan Alp-
Himalaya deprem kuşağı üzerinde yer almaktadır. Türkiye
yüz ölçümünün yüzde 42’si birinci derece deprem kuşağı
üzerindedir. Dolayısıyla alınacak tedbirler kadar, deprem
öncesi yapılması gerekenler konusunda bilinçlenme ve afet
sırasında doğru davranış modelleri, hayati öneme sahiptir.
12 Kasım’da ülke genelinde gerçekleşecek “Çök-Kapan-
Tutun” tatbikatı, deprem sırasında yapılacak bu basit, ancak
hayat kurtaran üç hareketin, uygulama ile öğrenilmesini
amaçlamaktadır. Çök-Kapan-Tutun egzersizinin, gerçek bir
deprem sırasında insanların paniğe kapılmadan doğru hareket
etme davranışını iki kat artırdığı bilimsel olarak ispatlanmıştır.
} }
D E Z E N F O R M A S Y O N B Ü L T E N İ
AFAD Tatbikatına
Yönelik Asılsız İddialar
DMM İncelemesi: leşecek tatbikatla ilgili, radyolar ve televizyonlar,
aynı anda anons geçecek ve Haber Alma ve Yayma Sistemi
(HAY) üzerinden tüm Türkiye’ye aynı anda tatbikat mesajı
gönderilecektir.
Söz konusu paylaşımlardaki iddialar, toplumu paniğe
sevk etmeye yönelik manipülasyonlardır. İlgili kurumların
açıklamaları dışındaki iddialara itibar edilmemelidir.
} }
Deprem Anında
D E Z E N F O R M A S Y O N B Ü L T E N İ
Değerlendirme: Yanlış

İddia: “Çin’in Long March
5B Roketi Türkiye’ye
Düşecek” İddiası
} }
Yükünü bıraktıktan sonra, dünya atmosferine kontrolsüz
şekilde yönelen Çin’in Long March 5B roketiyle ilgili,
“Türkiye’ye düşecek” iddiası, kamuoyunu endişeye sevk
edecek bir manipülasyon örneğidir.
Çin Halk Cumhuriyeti’nin Tiangong uzay istasyonuna deney
modülü taşıyan Long March 5B roketi, 31 Ekim’de Hainan
adasındaki Wenchang Uydu Fırlatma Merkezi’nden fırlatılmıştı.
Büyük orta güçlendiriciden ve dört küçük yan güçlendiriciden
oluşan Long March 5B taşıyıcısının yan güçlendiricileri,
fırlatıldıktan kısa bir süre sonra taşıyıcıdan ayrılarak Pasifik
Okyanusu’na zararsız bir şekilde düşmüştür. Büyük ana
güçlendirici ise yükü taşımaya devam ederek görevi
tamamlamıştır.
23 tonluk taşıyıcının kontrolsüz bir şekilde atmosfere yöneldiği
haberleri, dünya kamuoyunda endişeye neden olmuş, herhangi
bir teknik ya da bilimsel veriye dayanmayan haberler, popüler
konularda dezenformasyonun ne denli hızlı yayıldığını bir kez
daha gözler önüne sermiştir.
D E Z E N F O R M A S Y O N B Ü L T E N İ
“Çin’in Long March
5B Roketi Türkiye’ye
Düşecek” İddiası
İddialar, Long March 5B fırlatma aracının dünyaya geri
dönüş yörünge parametreleri hakkında resmi duyuru veya
teknik bir hesaplama mümkün değilken ortaya atılmıştır.
Çinli uzmanlar, roketin atmosfere yeniden giriş sürecinde
bileşenlerinin çoğu yanacak veya imha olacak şekilde
tasarlandığını açıklamış, Türkiye Uzay Ajansı ile Çin Ulusal
Uzay İdaresi ve Çin İnsanlı Uzay Mühendisliği Ofisi iletişim
halinde süreci takip etmiştir.
Long March 5B taşıyıcı roketinin enkazı, 4 Kasım’da Pekin
saatiyle 18:08’de atmosfere girerek, Pasifik Okyanusu’nun
orta-güney bölgesinde düşmüştür.
} }
D E Z E N F O R M A S Y O N B Ü L T E N İ
“ABD Savaş Uçakları
KKTC Hava Sahasını
İhlal Etti” İddiası
Rum ve Yunan basınında yer alan, “ABD savaş uçakları KKTC
hava sahasını ihlal etti” iddiası, doğru değildir.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti hava sahası çevresinde
DMM İncelemesi: leşen her türlü faaliyet, ilgili kurumlar tarafından
sürekli olarak, yakından takip edilmektedir.
Bu kurumların verilerine göre, Agile Combat Employment
(ACE) Tatbikatı’na katılan ABD savaş uçakları, faaliyetleri
esnasında KKTC hava sahasını ihlal etmeden geri dönüş
yapmıştır.
Tatbikat esnasında oluşabilecek senaryolar önceden
değerlendirilmiş ve gerekli tertibat alınmıştır.
KKTC hava sahası Türkiye Cumhuriyeti Hükümran hava
sahası gibi her an takip ve kontrol edilerek korunmaktadır.
} }
Değerlendirme: Yanlış