ihanif/pashto-wikipedia-corpus huggingface dataset:
د اسراییلو جوړجاړی

يهودمېشته ښارونه هغه ښاري ټولنو ته اشاره کوي چې د اسراییلي اتباعو د استوګنې لپاره ټاکل شوي ، چې نږدې ټول اوسېدونکي یې اصلي یهوديان دي. دا ښارونه او مېشت ځايونه زیاتره په فلسطیني سیمو کې جوړیږي. دا سیمې د اسراییلو لخوا د پوځي وژنو له لارې ونیول شوې . دا قضيه په شپږ ورځنۍ جګړه کې وشوه چې په کې شوې وه. په دې کې هغه سیمې هم شاملې دي چې سوریه يې د دې جګړې پرمهال یا وروسته د اسراییلو تر نیواک لاندې خپلې سیمې ګڼي. په دې سیمو کې د سوریې لوېدیځه غاړه او د ګولان غرونه شامل دي. نړیوال غبرګون د اسرائيلو پرمېشت ځايونو په نړيواله کچه نيوکې شوې دي، مسلمانو هېوادونو دا يو استعماري يرغل بللی دی او يو شمېر هغه هېوادونو هم چې له اسرائیلو سره دوستانه اړیکې لري په دې کار خپله ناخوښي ښودلې ده. په ۲۰۱۸ کال کې د امریکا د متحدو ایالتونو ولسمشر ډونلډ ټرمپ ویلي و، چې فلسطین او اسراییل دا مهال د سولې خبرو ته چمتو نه دي، موږ به له اسراییلو سره د یهودي میشت ځایونو د جوړولو په اړه خبرې وکړو، د دغو سیمو د جوړولو په اړه باید له احتیاط څخه کار واخلو. میشت ځایونه په هرصورت، دا باید روښانه شي چې د امریکا ولسمشر په اسراییل کې خپل سفارت له تل ابیب څخه بیت المقدس ته انتقال کړ. په کې، هند د اسراییلو د بیا میشتیدنې په وړاندې د ملګرو ملتونو د پریکړه لیک په وړاندې رایه ورکړه. په هرصورت، هغه په غزه کې د فلسطینیانو د تیري چلند په اړه د جنګي جنایتونو په اړه د نړیوالې څېړنې په اړه د پریکړه لیک څخه ډډه وکړه. حوالې فلسطين اسراييل اسرايل اسرائيل
يهود مېشت ښارونه

يهودمېشت ښارونه هغه ښاري ټولنو ته اشاره کوي چې د اسراییلي اتباعو د استوګنې لپاره ټاکل شوي ، چې نږدې ټول اوسېدونکي یې اصلي یهوديان دي. دا ښارونه او مېشت ځايونه زیاتره په فلسطیني سیمو کې جوړیږي. دا سیمې د اسراییلو لخوا د پوځي وژنو له لارې ونیول شوې . دا قضيه په شپږ ورځنۍ جګړه کې وشوه چې په کې شوې وه. په دې کې هغه سیمې هم شاملې دي چې سوریه يې د دې جګړې پرمهال یا وروسته د اسراییلو تر نیواک لاندې خپلې سیمې ګڼي. په دې سیمو کې د سوریې لوېدیځه غاړه او د ګولان غرونه شامل دي. نړیوال غبرګون د اسرائيلو پرمېشت ځايونو په نړيواله کچه نيوکې شوې دي، مسلمانو هېوادونو دا يو استعماري يرغل بللی دی او يو شمېر هغه هېوادونو هم چې له اسرائیلو سره دوستانه اړیکې لري په دې کار خپله ناخوښي ښودلې ده. په ۲۰۱۸ کال کې د امریکا د متحدو ایالتونو ولسمشر ډونلډ ټرمپ ویلي و، چې فلسطین او اسراییل دا مهال د سولې خبرو ته چمتو نه دي، موږ به له اسراییلو سره د یهودي میشت ځایونو د جوړولو په اړه خبرې وکړو، د دغو سیمو د جوړولو په اړه باید له احتیاط څخه کار واخلو. میشت ځایونه په هرصورت، دا باید روښانه شي چې د امریکا ولسمشر په اسراییل کې خپل سفارت له تل ابیب څخه بیت المقدس ته انتقال کړ. په کې، هند د اسراییلو د بیا میشتیدنې په وړاندې د ملګرو ملتونو د پریکړه لیک په وړاندې رایه ورکړه. په هرصورت، هغه په غزه کې د فلسطینیانو د تیري چلند په اړه د جنګي جنایتونو په اړه د نړیوالې څېړنې په اړه د پریکړه لیک څخه ډډه وکړه. حوالې فلسطين اسراييل اسرايل اسرائيل
دوه دولتي حللار

دوه دولتي حللار د اسرائيلو او فلسطينيانو ترمنځ د شخړې د له منځه وړلو يو حل لار ده چې له مخې، د اسراییلو سره د دوښمنۍ پر ځای، د عربانو لخوا د له سیمې څخه د هغوی د ایستلو او یا د اسراییلو لخوا د فلسطین د حقونو د تر پښو لاندې کولو پرځای، د اسراییلو او فلسطین د دوو جلا دولتونو رامینځته کول دي. په عین وخت کې ، او په رسمي توګه دواړه د ټولو ښکیلو اړخونو او یو بل لخوا په رسمیت پېژندل دي. دوه دولتی حل د یو دولتی حل مخالف دی، چې له مخې یې باید په اسرائیلو، لویدیځه غاړه او د غزې په تړانګه کې یو واحد حکومت جوړ شي او د دغو سیمو ټول اوسېدونکی باید خپل تابعیت ولري. دوه دولتی حل د ملګرو ملتونو لخوا تصویب شوی دی. خو ځینې بیا دغه پلان ناکام ګڼي. د ایران نظر د ایران اوسنی رژیم د سولې د دغه پلان مخالف دی او د اسرائیلو د دولت له منځه وړل او د فلسطین خپلواکي غواړي. خو ځینو ایراني سیاستوالو لکه محمد خاتمي لا دمخه له دې حل سره خپله موافقه اعلان کړې ده. فلسطين اسراييل اسرايل اسرائيل
دوه هېوادي حللار

دوه دولتي حللار يا دوه هېوادي حللار د اسرائيلو او فلسطينيانو ترمنځ د شخړې د له منځه وړلو يو حل لار ده چې له مخې، د اسراییلو سره د دوښمنۍ پر ځای، د عربانو لخوا د له سیمې څخه د هغوی د ایستلو او یا د اسراییلو لخوا د فلسطین د حقونو د تر پښو لاندې کولو پرځای، د اسراییلو او فلسطین د دوو جلا دولتونو رامینځته کول دي. په عین وخت کې ، او په رسمي توګه دواړه د ټولو ښکیلو اړخونو او یو بل لخوا په رسمیت پېژندل دي. دوه دولتی حل د یو دولتی حل مخالف دی، چې له مخې یې باید په اسرائیلو، لویدیځه غاړه او د غزې په تړانګه کې یو واحد حکومت جوړ شي او د دغو سیمو ټول اوسېدونکی باید خپل تابعیت ولري. دوه دولتی حل د ملګرو ملتونو لخوا تصویب شوی دی. خو ځینې بیا دغه پلان ناکام ګڼي. د ایران نظر د ایران اوسنی رژیم د سولې د دغه پلان مخالف دی او د اسرائیلو د دولت له منځه وړل او د فلسطین خپلواکي غواړي. خو ځینو ایراني سیاستوالو لکه محمد خاتمي لا دمخه له دې حل سره خپله موافقه اعلان کړې ده. فلسطين اسراييل اسرايل اسرائيل
يو هېوادي حللار

يو هېوادي حللار او دوه هېوادي حللار د اسراییل او فلسطین د شخړې د حل لپاره د وړاندیز شویو حلونو څخه دي. د دې پربنسټ بايد اسرائیل ، لوېدیځه غاړه او د غزې په تړانګه کې يو واحد حکومت جوړ شي چې د دې سيمې ټول اوسېدونکي به د هغې اتباع وي. د دې حل ځینې پلويان د ایډیالوژیکو دلایلو له مخې دا غوره بولي او په دې باور دي چې دا تر ټولو غوره او عادلانه حل دی، او نور بیا په دې باور دي چې د شته واقعیتونو په پام کې نیولو سره، د دې شخړې د حل یوازینۍ عملي حل دی. يو دولتي يا يو هېوادي حللارې باندې په سياسي او علمي حلقو کې ډېر بحثونه شوي، خو د سیاسی چارواکو له خوا ورته ډېره پاملرنه نه ده شوې او د سولې اوسنۍ خبرې اترې د دوه دولتی حل پر بنسټ ولاړې دی. بې له شکه چې د دوو دولتونو د حل لارې وروستۍ موافقې ته د رسیدو ناکامي د دې لامل شوې چې د یوه دولت حل ته ډیر پام وشي. نن ورځ، د دواړو هیوادونو سیاسي چارواکي په ښکاره توګه د یو دولت حل په اړه خبرې کوي، او نظرپوښتنې ښیي چې د دې حل ملاتړ په چټکۍ سره مخ په زیاتیدو دی معمر قذافي لومړنی عرب مشر و، چې د يو هېوادي حللارې ملاتړ يې په ۲۰۰۳ کال وکړ او دا هېواد ته د اسراطین په نوم یاد کړ. د قذافي د شننې له مخې، له یوې خوا د دوو دولتونو حل د اسرائیلو لپاره د نه منلو وړ امنیتي ستونزو لامل ګرځي او له بلې خوا د فلسطیني کډوالو مسله بې حله پرېږدي. د دوو دولتونو حل په کې د اوسلو تړون اساس و. په هغه وخت کې د اسراییلو او فلسطینیانو اسرائیلو حکومت او موافقه وکړه چې په کلونو کې وروستۍ موافقې ته ورسیږي او په لویدیځه غاړه او غزې تړانګه کې یو فلسطیني حکومت رامینځته کړي، مګر د کلونو په تیریدو سره، دوی پای ته رسیدلي ندي. تړون او د دوی اصلي اختلافات په مسلو پورې اړه لري ځکه چې د سرحدونو ټاکل، د بیت المقدس وضعیت، د کډوالو بیرته ستنیدل او امنیتي مسایل. د دوه دولتي حل لاره وروستی ځل په ۲۰۰۷ کی د اناپولس په کنفرانس کی د دواړو خواوو له خوا تصویب شوه، خو له هغه وروسته لوړ پوړو فلسطینی مرکچیانو لکه صائب عریقات او احمد قاری د دوه دولتی حل د ناکامی او د دی اړتیا په اړه خبری وکړی. په رسمي خبرو اترو کې د یو دولت حل. حوالې فلسطين اسرايل اسرائيل اسراييل
قافیه

قافیه دعربي ژبي ګړه ده چي څټ یا دیوشي وروسته ته ویل کیږي . دقافیې ویی لغت ته په پښتو کي شاګونی یا وروستی وایي، اوپه اصطلاح کي دشعر هغه توري حروف دي چي دبیتونو په پای کي راځي . ډیری وختونه، دا ډول شاګونی په شعوري توګه د شعرونو یا سندرو په بیتونو کي دکرښو په وروستي موقعیت کي د میوزیک یا جمالیاتی اغېز لپاره کارول کیږي. په پراخه توګه، یو نظم کولای سي د دوو یا ډیرو کلمو پای ته نږدې د ورته غږونو نورو ډولونو ته هم اشاره وکړي. په پښتو ژبه کي دقافیې بېلګه درحمان بابا په دغه شعر کي لیدل کیږي چي وایي : چي نظر کړم په قسمت اوپه نصیب راته هیڅ شي خپل تلاش اوخپل ترتیب په دې بیت کي ب اوی اود ب خوځښت دی سره قافیه جوړوي .
دشعر بند

بند یاهم سټانزا اوپه انګلیسي ژبه په شعر کي دکرښو هغه برخه ده چي دبیتونو ترمنځ غږیږ ترتیب رامنځ ته کوي . سټانزونه کولای سي منظم او میټریک سکیمونه ولري خو دواړه یوځای نسي راتلای . سټینزا بند پخپل ځان کي بېلابېل ډولونه لري، چي ځیني یې سټینزایک ساده ډولونه دي، لکه څلور کرښې کوټرین خو نوري برخي یې ډیري پیچلي دي . په یادو برخو کي ثابت شعرونه ، لکه سیستیناس اوداسي نور موجود دي . په انګلیسي ژبه کي سټینزا بند له دوو څخه نیولې تر اتو پوري شتون لري .
د بریښنایي مایکروسکوپ دسکین ماشین

د بریښنایي سکین کولو مایکروسکوپ د بریښنایي مایکروسکوپ یو ډول دی چې د الیکټرون د متمرکز بیم دسطحي سکین کولو سره د نمونې عکسونه تولیدوي. دغه ماشین دالکترونونو په نمونه کې د اتومونو سره تعامل کوي، اوبېلابېل سیګنالونه تولیدوي کوم چې د نمونې د سطحې د توپوګرافي او جوړښت په اړه معلومات لري. د الکترون بیم د راسټر سکین په نمونه کې سکین کیږي، اوبیا دبیم موقعیت د انځوریز تولید لپاره د کشف شوي سیګنال د شدت سره یوځای کیږي.
د ګشتالت ارواپوهنه

ارواپوهنه یا د ارواپوهنې یو ښوونځی دی چې د شلمې پیړۍ په لومړیو کې په اتریش او آلمان کې د ادراک د یوې تیورۍ په توګه راڅرګند شو . یاده ښوونځی دویلهلم ونډټ او اډوارډ ټیچینر د بنسټیز او جوړښتي ارواپوهنې د بنسټیزو اصولو په مقابل رد کي رامنځ ته سوه . د ګشتالت ارواپوهان ټینګار کوي چې ژوندی موجودات ټول نمونې یا تشکیلات پیژني، نه یوازې انفرادي برخې. دګشتالت دښوونځی دپلویانو په باور دهوښیارۍ تجزیه دهوښیارۍ ماهیت ته زیان رسوي، ځکه چي ادراک په روښانه ډول دهغه محرکونو دماهیت څخه چي اجزاوي یې دي توپیر لري . مخینه ګشتالت ښوونځی په کال - زیږدیز کي دګڼو پوهانو لکه کفکا، کهلر او ماکس ورتایمر له لوري رامنځ ته سول . ددې ښوونځۍ دپلویانو په باور رفتار دبېلابیلو عناصرو او اجزاوو ترکیب نه بلکي یو کل دی . داښوونځۍ پردې اصل ولاړ وو چي کل له اجزاوو څخه زیات دی اوداسي ځانګړنه لري چي هغه په هیڅ جز کي نسو لیدلای .
محمدبشیر مدنی دفسبوک لینک

د محمدبشیر مدنی د فسبوک لینک
غزې تړانګه

غزه د فلسطین یوه سیمه ده چې له مصر سره ګډه پوله لري. دا سیمه د اسرائیلو لخوا محاصره ده او تجارت او بهرنۍ چارې یې ازادې نه دي. په دې سیمه کې له ۳۸ کلن اشغال وروسته اسرائیلو پرېښود، او بیا یې د ظلمونو بازار تود وسات، لکه څنګه چې په ۲۰۰۸-۲۰۰۹ کې پر غزې د اسرائیلو په برید کې لیدل کېږي، چې اسرائیلو د موږکانو او سويو په څېر پر فلسطینیانو برید وکړ، او ډېری غير انساني ظلمونه يې پر غزه والو وکړل. د برید له لومړۍ ورځې تر ۱۲ ورځې پورې د ۵۰۰ فلسطینیانو له وژلو دا شمېره ۱۰۰۰ ته لوړه شوه. هېره دې نه وي چې په غزې تړانګه اوسمهال مېلادي کې حماس غورځنګ واک لري، چې په فلسطين کې د اسرايلو په وړاندې په جارحانه پاڅون باور لري. د ۲۰۲۳ کال د اکتوبر په ۷ مه د حماس په مشرۍ د فلسطیني وسله والو ډلو د غزې له تړانګې څخه د اسرائیلو پر ضد په پراخه کچه یرغل پیل کړ چې له ۵۰۰۰ نيولې تر ۷۵۰۰ راکټي بريدونو سره مل وو. حماس دې عملیاتو ته د الاقصی سیلاب نوم ورکړی. د اسراییلو ورته ځوابي برید د اسراییلو دفاعي ځواکونو لخوا د اوسپنې تورو عملیاتو نوم ترسره شو، چې په دې ټوله جګړه کې له دواړوو خواوو تر ۱۱۰۰ زيات کسان مړه او ګڼ شمېر ټپيان، يرغمل او ورک شول. بهرنۍ اړیکې . کتاب عالمی حقائق. سینٹرل انٹیلی جنس ایجنسی. .-- .-:.-- . :.-- .-- .-- . .-- :..-.--..--: . .-- .-- .-- .-- .-- . .-- .-- . .-- :..---.----..--: . .-- .-- .-- . .-- :..---.----..--: . .-- .-.-- .-:.-- .- .-- .- -: :.-- .-- :..-.--..--: . .-- .-::::.-- .--:-:.-- .---:.-- .-::-:..-- .-.-- .-.-- .--:.-- .--.-- .----:..-- .--.-- .----:. مخونه د ګراف سره اسرائيل
د لوگر ولايت

لوګر ولايت ولسوالۍ لره سلنه پښتانه لره
مارلین هېکر

مارلین هیکر چي یوه امریکایي شاعره، لیکواله، ژباړنه او نقاده بلل کیږي د زیږدیزکال دنومبر پر نېټه په متحده ایالاتو کي زېږېدلې ده . نوموړې د نیویارک د ښار په کالج کې د انګلیسي امیریتا پروفیسره ده. د هغې د شعرونو په کتابونو کې پریزنټیشن پیس شتون لري کوم چي د ملي کتاب جایزه یې ګټلې ده، مینه، مرګ، او د موسمونو بدلول دهیکر مشهوره کتابونه بلل کیږي . هیکر په کي د ویلیس بارنسټون د ژباړې جایزه ترلاسه کړه، اوپه کي یې د ماری ایټین لخوا د لپاره د ژباړې په برخه کې د شعر د جایزه وګټله، چې د ملي شعري لړۍ څخه یې د رابرټ فاګلز د ژباړې لومړۍ جایزه هم ترلاسه کړه. هیکر په کي د شعر لپاره د جایزه ترلاسه کړه. ژوند او زدکړي مارلین هیکر داوخت تر کلونو ډېر عمر لري اودژوند لویه برخه یې په علمي فعالیت کي تېره کړې ده . دهیکر خاوند سیمویل ډیلاني نومېدی اوله هغه څخه یې دایوا په نوم یوه لور زوکړې ده . هیکر دنیویارک له پوهنتون څخه په کال کي فارغه سوې ده .
څنګپټه:فلسطينيان

-- -::: -:-:-:-: : - -: : -
شیوان کلی

شیوان کلی د فراه د بالابلوک ولسوالۍ يو مشهور کلی دی ، د دې کلي اوسېدونکي د پښتنو په عليزي ټبر پوري اړه لري.
څنګپټه:فلسطينيان/لاسوند

کارول دا کينډۍ د محلي اجماع له مخې د هغو مقالو سر ته نږدې کېږدئ چې په دې کينډۍ کې تړل شوي دي. دا هم وګوره
ترکیب (د اړیکي توري)

ترکیب په لنډ ډول یا دیوې ژبي په ګرامر کي د وینا یوه برخه ده چې د کلمو ، جملو ، یا بندونو ترمنځ نښلون منځ ته راوړي. پښتو ژبې ته د ترکیب او عبارت موضوع له عربي څخه راغلې چې تر اوسه پورې د څیړونکو له خوا په یوه مفهوم استعمالیږي. ډولونه په پښتو ژبه كې د تركيب غونډ ډولونه: په پښتو ژبه كې تركيبونه په دوو ډلو سره اسمي اوفعلي بېليږي چې بيا هره ډله يې په خپل وار سره په جلا ډلګيو ويشل كيږي. لومړى: اسمي تركيبونه اسمي تركيبونه هغه دي چې د تركيب اصلي او اساسي برخه اجزا يې نوم اسم. وي او دغه اسمي تركيبونه په جمله كې د مبتدا مسنداليه او په اسمي جمله كې د خبر مسند په برخه كې راځي. دویم : فعلي ترکیبونه د پښتو فعل له ادواتو سره تركيب کیږي. په عمومي توګه د پښتو ژبې زيات شمير فعلونه د يو اسمي، نوميز او كومكي فعل څخه مركب وي، په دې توګه د تېرې زمانې او اوسنۍ زمانې د فعلونو بېلا بېلو صورتونو استمراري، مطلق، امكاني، توانايي، تمنايي، ګوماني، احتمالي، ټينګاري او نور د فعلي تركيبونو غونډونو پوره بشپړ مثالونه دي چې د تېرې زمانې او اوسنۍ زمانې د ريښو څخه د كومكې فعلونو، ضميري ورو ستاړو فعلي خاتمو او فعلونو په مرسته جوړيږي چې دغه بيا په جملو كې د فعلي غونډ يا تركيب په نوم ياديږي.
شمېره

شمیره د ارقامو، سمبولونو، یا د ارقامو اونښو مجموعه ده چې داشخاصو، ځایونو اوشیانو عدد ښیي . د شمیرو دغه ډول سیسټم په عامه توګه په ریاضیاتو کې کارول کیږي په ژبپوهنه کي شمېره د ویناهغه برخه ده چې شمیرې څرګندوي د مثال په توګه یو اویاهم الف په پښتو ژبه کي عددي شمېره، د شمیرو نمایندګي لپاره کارول کیږي.
قید

قید هغه کلمه یا جمله ده چې په عمومي ډول یو فعل ، صفت ، بل فعل، تعدیل کوونکی ، بند ، تعدیل ، یا جمله په قید کي راولي یاهم مقیدوي . قیدونه په عمومي توګه ډول، ځای، وخت، فریکونسۍ، درجې، د یقین کچه، او داسې نور څرګندوي. همدارنګه د پوښتنو ځوابونه لکه څنګه ، په څه ډول ، کله ، چیرته ، تر کومې اندازې پورې . قیدونه په دودیز ډول د وینا یوه برخه ګڼل کیږي. عصري ژبپوهان یادونه کوي چې د قید اصطلاح د یو ډول کیچ-ټول کټګورۍ په توګه کارول کیږي اود بېلابیلو ډولونو نحوي چلندونو سره د کلمو د طبقه بندي کولو لپاره کارول کیږي . په ژبو کي په هالنډي ژبه کې فعلونه د دوی د اړونده صفتونو بنسټیز شکل لري او اشاروي نه وي که څه هم دوی ځینې وختونه پرتله کیدای سي. په جرمني کې د اصطلاح په انګلیسي ژبه کي د هغي څخه په جلا توګه تعریف سوې ده . دجرمني ژبي فعلونه دنه منلو وړ کلمو یوه ډله جوړوي که څه هم ځیني یې پرتله کیدای سي. یو انګلیسي قید چي له صفت څخه اخیستل سوی وي دجرمني ژبي په جمله کي د فعل کارولو سره په همدغه جرمني کي ترتیب کیږي . په ډیری رومي ژبو کې، ډیرقیدونه دصفتونو اکثرا ښځینه بڼي څخه د - پرتګالي ، هسپانوي ، ګالیشین ، ایټالوی یا - فرانسوي ، کاتالان او دلاتین مینز، مینټیس په اضافه کولو سره جوړ شوي، پداسې حال کې چې نور قیدونه یې واحد ډولونه دي چې د بدلون وړ ندي. په رومانیایي ژبه کي، نږدې ټول قیدونه په ساده ډول داړونده صفت مذکر واحد بڼه ګڼل کیږي، یوه د پام وړاستثنا هم پکښي سته لکه د بائن ښه بن ښه.
منفي فعل (عمل)

منفي فعل کړ هغه عمل دی چي دفاعل له لوري نه وي ترسره سوی . دبیلګي په ډول : احمد نه راغلی . زه کتاب نه وایم اوداسي نور . د منفي ذراتو او منفي اړیکو ترڅنګ، منفي فعلونه هم په بېلابیلو ژبو کي رولونه لوبوي اومنفي وړاندوینه د سیمانټیک فعالیت په توګه شمیرل کیږي اوپه ګرامري توګه په بېلابیلو ژبو کي ډول ډول ځای پرځای کیږي . منفي فعلونه ډېروخت دکومکي فعلونو په توګه کارول کیږي کوم چې د -ځانګړتیا منځپانګي هم لري. په پښتو ژبه کي دمنفی فعلونو ځیني بیلګي په دې ډول دي : هغه ډوډی نه خوري . زه بازار ته نه ځم . دوی کتابتون ته نه وه راغلي .
نومځری (زمیر)

په ژبپوهنه او ګرامر کې، نومځری زمیر یوه داسي کلیمه ده چي په جملو اوخبرو کي دیوه نوم پرځای راوړل کیږي ترڅو دنوم له تکرار څخه مخنیوی پرې وسي . ضمیرونه په دودیز ډول د وینا یوه برخه ګڼل کیږي مګر ځینې عصري تیوریستان به داخبره دژبپوهني او ګرامر پربنسټ ونه مني . پښتو نومځري په پښتو ژبه کي نومځري پر شپږ ډوله دي لکه شخصي نومځري، ملکي نومځري، اشاري نومځري، استفهامي نومځري، نامشخص نومځري اوساده نومځري . شخصي او ملکي ضميرونه دواړه په دوو ډلګيو ويشل کېږي چې غښتلي او کمزوري ورته وايي. په غښتليو شخصي ضميرونه کې، زهاوښتې بڼه ما، موږ، تهاوښتې بڼه تا، تاسېتاسو، دىاوښتې بڼه: ده، دااوښتې بڼه: دې او دوى راځي او په غښتليو ملکي ضميرونو کې، زما، زموږ، ستا، ستاسې يا ستاسو، د ده، د دې او د دوى او په کمزورو شخصي او ملکي دواړو ضميرونو کې، مې، مو، دې او يې راځي. کمزوري شخصيمې، دې، يې او مو ضميرونه په روانه زمانه يا اوسمهال کې د مفعول ځايناستي او په تېر مهال کې د فاعل ځايناستى وي. لاندې بېلګې وګورئ: محصل قلم ډکوى. -محصل يې ډکوي. ځانګړي خپلواک نومځري بیاهغه نومځروته ویل کېږي چې د نورو کلمو څخه جلا لیکل کېږي او په بلې کلمې پورې تړلې نه وي. ۱ : ۶۳ یا په بل عبارت هغه ضمیرونه چې په خپلواکه توګه معنا ورکوي. ځانګړي خپلواک نومځري په دریو وګړو ویشل کېږي ځانګړي بیواک نومځري هغه نومځروته ویل کېږي چې د نورو کلمو څخه جلا لیکل کېږي مګر بې د نورو کلمو له راوړلو څخه ځانته یا یوازې نه استعمالیږي او تل د نوم په وروستۍ برخه کې د نوم سره څنګ په څنګ راځي. چې له همدې کبله ورته بیواک، کمزوري یا متصل نومځري وایي. دا نومځري خپله معنا او مفهوم د نورو نومونو او کلمو سره د یو ځای والي په صورت کې په ډاګه کوي. ملکي یا اضافي نومځري هغه ضمیرونه دي چې د یو شي ملکیت او متعلقیت ښيي. دا ضمیرونه د اضافت د تورو د، ز، س په واسطه جوړیږي او د یوه شخص یا شي د ملکیت ښوونه کوي. هغه ضمیرونه چې د اشارې په ډول د یو یا ډیرو وګړو او شیانو یادونه وکړي. اشاري نومځري بلل کېږي. یا په بله وینا اشاري ضمیرونه هغه ضمیرونو ته وایي چې اشخاصو او څېزونو ته اشاره کوي.
الف (توری)

الف ا یا یا ، ژباړل شوی ، فونیشین ، عبراني ، آرامي ، سریاک ، عربی ، عربی دسامي ابجدونو لمړی توری دی اودعربي ترڅنګ دپښتو، پارسی، اردو اوځینو نورو ژبو لمړی حرف ګڼل کیږي . دا په سویلي عربي کي د او په توګه هم لیکل کیږي . داسې انګیرل کیږي چې دا لیکونه د مصري هیروګلیف څخه اخیستل شوي دي چي داپه لویدیځه سامي ژبه کي دغوا دسرمعنا ورکوي دپښتو الف ډولونه په عام ډول باندې اوږد الف د غږلرونکو تورو څخه دی اوپه لاندي ډول استعمالیږي: الف: دکلموپه مینځ او پای کي استعمالیږي. ب: مخکې توری یې د تلفظ پر مهال زور دی. ج: هم د نارینه او هم د ښځینه نومونو په پای کې استعمالیږي. لکه: اکاماما انادادا دمؤنث بې ساه نومونو په پای کې هم استعمالیږي. لکه: دعاژړاخنداابتدا او نور. لنډ الف: یوازې دکلمو په پیل کې استعمالیږي او د زور حرکتونه لري. لکه: اُوراِيرهاَنار اونور... په ډیرو عبراني ژبو اوهمدارنګه سریاک کي الف د ریښتیني کنسوننټ نشتوالی دی. په عربي کي کله چي الف دیوې کلمې لمړی توری وي د ګلوټل بند تلفظ څرګندوي . په متنونو کي د ډیکریټیکل نښانونو سره، د الف تلفظ په ندرت سره د یوې ځانګړي نښي په واسطه ښودل کیږي، په عربي کې حمزه او په تبریاني عبراني کي بیا دنقشاقپه ډول ښودل کیږي . په وروستیو سیمیټیک ژبو کې، کله ناکله د ماټر لیکشن په توګه کارکوي چې په بل ځای کې د وییل شتون په ګوته کوي. .
ب(توری)

ب، بیت ، بیت ، بیه ، یا ویت د سامی ابجدونو دوهم حرف دی چي دپښتو ترڅنګ په عربي، پارسی، اردو او یوشمېر نورو ژبوکي ددویم توري په ډول کاریږي . ددې توري دغږ ارزښت د غږ شوي بیلابیل سټاپ یا دغږ شوي لیبیوډینټال فریکیټیو دی. دب توري لیکل سوی نوم په مختلفو سامي ژبوکي د کور معنی لري عربي بیت ، اکاډیان بیتو، بیتو ، عبراني: بایئ ، فونیشین بیټ اوداسي نور په نهایت کېدپروټو سیمیټیک بیت- څخه اخیستل شوي دی ، او داسې ښکاري چې هغه بیادمصري هیروګلیف لیک څخه رانقل سوی وي. د فونیشین لیک د نورو په منځ کي یوناني بیټا ، ، لاتیني ، او سیریلیک بی ، او ته وده ورکړه.
دځینی وبائی مرضونو وضاحت

دځینی وبائی مرضونو وضاحت : طاعون وبا، كولرا: يوه خطر ناكه سارى ناروغى ده مكروب يي په م كښي ير سنى كشف كړي دى دا ناروغى په دوو ډولو څرګنديږى:د سنجكى دمل په ډول او بله يي په ريوى ذات الريه ډول . عوارض يي تر پنځــــو ورځو وروسته څرګنديږى او هغه دادى چي ناروغ د ســـــر په درد، لــــړزی، سخـــتى تبى، سر ګـــــرځيدو د لنفاوى غــــدو په التهاب د پښتورګو تورى طحال او د اينى په پاړسوپ اخته كيږى اپلتى وايي په ورانه يا تخرګ يا غاړه كښي يي د چارمغـــز په اندازه دردناكه پړسوپ پيدا او تريوي اونـــــى هفتى وروسته نم كوى. دوهم :- سل نرى رنځ د سږو ناروغى، توبركلوز، توبر كيولوسس، ټى بى . يوه ناروغى ده چى: ميكروب يي په م كال د يوه المانى پروفيسور په واسطه چى كنج نوميده كشف شو د بسيل په واسطه منځ ته راځى او د عضويت په مختلفو برخو باندى اخته كيږى دا ناروغى عموماً په ناتوانو او كمزورو خلكو كښي را پيدا كيږي او د ټولنيزو ناسمو شرايطو سره ټينګ ارتباط او اړيكى لرى د نفوسو دزياتوالـــى او په تيره بيا فقر او د لمر د وړانګو څخه نه استفاده دناروغى په تقويه كښي پوره مرسته كــــــوى. سل مختلف ډولونه لرى چى مهم يي دادى: ۱:- د سږى سل: د كوخ د بسيل په وسيله پيدا كيږى دغه بسيل د تنفس له لارى سږو ته داخليږى او هغه په مختلفو درجو سره مصابوى.د ناروغى عمومى نښى: تبه اوټوخى، ډنګروالى، بى اشتهايي او نور دى. ناروغ تل كسالت لرى او جسمى فعاليت يى د منځه ځى د تداوى او علاج دپاره يي روحى او جسمى استراحت او په انتى بيوتيكوستريتومايسين د ورځى يوګرام يا دى هيدرو بتومايسين، ايزونيازيد باس .. توصيه كیږې. ۲:- د كولمو توبر كلوز: كله كله د ناروغى عامل د هغو خلكـــو په وجود كښي چى د سږى توبركــــــــــلوز لري دخپلوبلغمودتيرولو په اثر معدى ته ځى او دهغه ځايه بيا په كــــولمو كښي ځاي نيسي او كله بيا پداسی حال كښي چى د ناروغ سږى روغ وى مرض په كولمو كښي پيداکيږي. دا وروستى ډول يي زياتره د هغو غواوو د شيدو د خوړو څخه را پيدا كيږى چى مسلولـــي وى. ددى مرض تشخيص د سږى د توبركلوز د لرلو د سابقي يا د بطن دردونو د پيدا كيدو او ځينى په حرقفى حفره كي د پاړسوپ د پيدا كيدوله مخه كيږى او كله بياناروغ په يوه دوامداره اسهال اخته وى چى دا نښى د كولمو سل تاييدوى دا اسهال په واقعاتو كښي د سل مخصوصه دارويي ماده د عرضى تداوى سره استعماليږى او د نس دپاړسوب په صورت كي كه دارويي تداوى اثر ونه كړى نو د جراحى څخه كار اخستل كيږى. ٣- دخصيتينوتوبرکلوز: عموماپه تالي صورت سره منځ ته راځي اودپوښتورګوبډوډياوبولي لارودټوبرکلوزي آفت څخه وروسته پيښيږي،دغه آفت په نادرډول دسږي دټوبرکلوزڅخه وروسته راپـيدا کيږي،تداوي يي دارواوجراحي عمل ده. دسل نور ډولونه : دسږي جاورسي سل، دهډوکو او مفصلونو توبرکلوز، دزنګانه دمفصل توبـــــرکلوز، دحرقفي دمفصل توبرکلوز،دعجزي حرقفي مفصل توبرکلوز، عضدي ترقوي مفصل توبرکلوز، دفقاري ستنې توبرکلوز،دلنفاوي غداتو توبرکلوز دپښتورګو توبـــــرکلوز ، دسحایاوو توبرکلوز ...... اوداسې نور. الهم اجعل خير أعمالنا خواتيمها، وخير أعمارنا أواخرها، وخير أيامنا يوم نلقاك فيه، اللهم وفقنا جميعا لفعل الخيرات واجتناب المنكرات . وصلى الله وسلم على نبينا محمد وعلى آله وصحبه. ۱- دریم ټوک د۲۶۷۲ څخه تر ۲۶۷۳ پورې مخونه ، فرهنګ عمید۱۲۱۹ مخ د پښتو ، پښتو تشريحى قاموس ټوك مخ د ژباړونكى له پلوه.
ادبي نظریه

ادبي نظریه، د دوو پوهانو پینیلوپ براون او سټیفن سیلیونسن لخوا وړاندیز سوې ده چي د ښاییته سالاری د مفکورې په اړه دمرکزونو، د یو شخص د ځان عزت ته د زیان رسولو یا په ټولنیزو تعاملاتو کي په اغیزمنه توګه د مثبتو ټولنیزو ارزښتونو د ادعا کولو لپاره د هڅو په توګه تعبیر سوې ده. همداډول ادبي نظریه ځان ته درناوي دټولنیز مفهوم په توګه هم راجع کیږي لکه د شخصیت خوندي کول یا شخصیت له لاسه ورکول ترڅو دښایسته سالاری په اړه دځواب په ډول واقع سي، یاهم دمخامخ ګواښونکو عملونو لکه غوښتنې یا توهین مخه ونیسي. د ډیرو کلونو راپه دېخوا په بېلابیلو کلتورونوکي دادبي نظریې دمطالعاتو په اړه ، د پینیلوپ براون او سټیفن لیونسن د ادب تیوري خورا مشهوره سوې ده. که څه هم براون او لیونسن خپل تعریف په نړیواله کچه دتطبیق وړ بللی دی، خو ددوی نظریه دنورو پوهانو لخوا په بېلابیلو اړخونو کي لکه دکلتوري پلي کولو یا دښایسته سالاری د تفسیر او مفهوم ورکولو په لاره کي له ننګوني سره بیاهم مخ ده. مثبته او منفي څېره اړخ په ادب کي دڅېرې مفهوم په پیړۍ کي له چینایي ژبي څخه انګلیسي ته رانقل سوی دی. د څېرې مفکوره د ټولنیز اړیکو په برخه کي دټولنیزو ارزښتونو په اړه دفرد دمثبتې ادعا په توګه د اروینګ ګوفمن لخوا د هغه د څېرې او شخصیت نظریو له لاري اکاډیمیا ته معرفي سول. دبراون اولیونسن له نظره دګوفمن د څېرې دادبي نظریې پربنسټ دانګیرنې له مخي، یوه څېره پردوه ډوله ویشل سوې ده لکه: مثبته او منفي څېره اړخ. براون اولیوینسن مثبته څېره پردوه ډوله تعریف کړې ده: مثبته څېره لکه دهرشخصیت تعریف دهغه دغوښتني مطابق ترسره کول یاپه بل عبارت دهغه دشخصیت مثبت اړخ په الفاظو بیانول . منفي څېره بیا دادبیاتو له مخي دې ته ویل کیږي چي یوشخص دخپل انساني حقوقو څخه برخمن اوداغوښتنه ولري چي باید هغه پایمال اوترپښو لاندي نسي لکه دانسان شخصي خپلواکي، دنظر خپلواکي، دژوندکولو خپلواکي اوداسي نور چي دهربالغ انسان په فکر باید ورکول سي .
برېښنایي تاریخ

ډیجیټل تاریخ د تاریخي تحلیلونو، پریزنټشن او څیړنې لپاره دبرېښنایي رسنیو کارولو ته وایي . ډیجیټل تاریخ دډیجیټل انساني نوښتونو یوه څانګه ده او دکمیتی تاریخ ، کلیومیټریک ، او کمپیوټینګ توسیع بلل کیږي . ډیجیټل تاریخ په عامه توګه یوساده برېښنایي تاریخ دی چي په ابتدايي توګه دتاریخي منځپانګو سره د آنلاین لیدونکو په ښکیلتیا پورې اړه لري، یا دډیجیټل څیړنو هغه میتودونه چي علمي څېړني ته پراختیا ورکوي . د ډیجیټل تاریخ محصولات پدې شیانوکي شتون لري لکه: ډیجیټل آرشیفونه ، آنلاین پریزنټشنونه ، د معلوماتو لیدونه ، متقابله نقشه ، مهال ویشونه ، آډیو فایلونه ، او مجازی نړۍ ترڅو تاریخ پوهانو ته د لاسرسي وړ وي. د ډیجیټل تاریخ وروستی نړیوالي پروژې پرخلاقیت ، همکارۍ، تخنیکي نوښت ، د متن کان کیندنې ، کارپس ژبپوهني، د شبکې تحلیل ، ماډلینګ ، او لوی ډیټا تحلیل باندي راڅرخي . د دې سرچینو په کارولو سره، کاروونکي کولای سي په چټکۍ سره نوي تحلیلونه رامینځته کړي ترڅو دموجوده تاریخونو سره اړیکي ونیسي، پراختیا ورکړي او ژوندي تاریخ ته یې انتقال اوځای پرځای کړي .
پلازما کره

پلازما بال ، پلازما ګلوب ، یا پلازما څراغ یو روښانه ښیښه یي کانټینري جوړښت دی چې ددغه کانټینر په مینځ کې دلوړ ولټاژ الیکټروډ اونوبل ګازونو ګډ ترکیب رامنځ ته سوی دی . کله چي دغه ولتاژ ترکیب سي په پایله کي یې دکنټېنر دننه پلازما رامنځ ته کیږي . وروسته د پلازما فلامینټونه دداخلي الیکټروډ څخه باندني شیشې انسولټر ته غځیږي اود رنګ سوي رڼا د څودوامداره بیمونو بڼه ورکوي. پلازما بالونه په یمو کلونوکي د نویو توکو په ډول مشهوره وه. د پلازما څراغ د نیکولا ټیسلا لخواهغه وخت اختراع سو کله چي نوموړي په یوه خالي ټیوب کي دلوړ ولتاژ دتجربې په موخه کار ترسره کاوه . ټیسلا خپله یاده اختراع د غیري فعال ګاز دخارجولو ټیوب وبلله. د عصري پلازما دڅراغ ډیزاین بیا د جیمز فالک او د میټ زده کونکي بل پارکر له لوري رامینځته سو. مخینه په زیږدیزکال دفبروري پر نېټه ، نیکولا ټیسلا دپلازما څراغ په متحده ایالاتوکي تشریح کړ . یاد پیټینټ د لومړي لوړ شدت خارجوونکو څراغونو لپاره وو. ټیسلا دیو واحد داخلي کنډک عنصر سره د تاپدیدو ډوله څراغ بال وکاراوه او عنصر یې د کویل څخه دلوړ ولتاژ کرنټ سره رامنځ ته کړ چي په دې توګه دبرش خارج کیدل رامنځ ته سول . هغه د څراغ په ځانګړي شکل کې د پیټینټ محافظت ترلاسه کړ چې پکښي دننه درڼا ورکونکي کوچني جسم یا دریفراکټري موادو تڼۍ د یو کنډکټر لخوا پرمخ بېول کیږي اوډیر ستړی سوي بال یا ریسیور ته ننوځي. دې اختراع ته د واحدترمینل څراغ، یاد نوم ورکړ.
ادم ویشاپټ

جان ادم ویشاپټ انګلیسی یو جرمنی فیلسوف، مدني قانونپوه اود ایلومینایټي منځته راوړونکی وو چي د زیږدیزکال دفبروري پر نېټه پیدا اود ز دنومبر پر نېټه مړسو .
ویډیو

ویډیو د جریان ثبتولو، کاپي کولو ، پلې بیک، خپرونو ، او دخوځنده اورېدونکو رسنیو د ښودلو لپاره یوه بریښنایی وسیله ده. ویډیو لومړی د میخانیکي تلویزیون سیسټمونو لپاره رامینځته سوې وه کوم چې په چټکۍ سره د کیتوډ رې ټیوب سیسټمونو لخوا وکارول سوه اوپه پایله کي یې د ډیرو ډولونو فلیټ پینل نمایشونو لخوا پراختیا ورکول سوه . د ویډیو سیسټمونه د نندارې ریزولوشن ، اړخ تناسب ، نرخ تازه کولو، درنګ وړتیاوو او نورو ځانګړتیاو کي یوله بل سره توپیر لري.
ويکي ليک

ويکي ليک په د په څېر مارک اپ ژبه ده چې په ویکي وېب پاڼو کې د پاڼو لیکلو لپاره کارول کیږي. د ویکي ليک مارک اپ لپاره هیڅ منل شوی معیار نشته. د ویکي ليک ګرامر، جوړښت، کلیمې او ځانګړتیاوې په هره وېب پاڼه کې کارول شوي سافټویر پورې اړه لري. سرچينې ويکي ويکيمېډيا بنسټ ويکي گانې ويکي پېديا ويکي پې ويکي پروژې ويکي پروژه د فلسفې کينډۍ ويکي پروژه تاريخ ويکي پروژه ارزونې ويکي-پروژه ژوندليک
ابینو هاروکاس

ابینو هاروکاس جاپان په ښار اوساکا کې جوړ شوې يوه لوړه ودانۍ ده، په دې ودانۍ کې منزلونه دي او ددې لوړوالی ميټر فټ دی، ددې جوړول په کال کې ترسره شو۔ نور ولولئ د اسيا د لوړو ودانو لړليک جاپان د اسيا لوړې ودانۍ
مېډياويکي

ويکيمېډيا په انگرېزي: يو ويکي سافټوير دی چې د ويکيميډيا بنسټ د ټولو پروژو او نورو ويکي ګانو لپاره کارول کيږي. دا سافټویر په اصل کې د ویکیپیډیا د پوهاوي د پراختیا لپاره لیکل شوی و، مګر اوس دا په سوداګریزه توګه د پوهې مدیریت او د منځپانګې مدیریت سیسټمونو لپاره کارول کیږي. نویل شرکت دا په ځینو لوړ ترافیکي وېب پاڼو کې هم کاروي. دا سیسټم د ژبې په کارولو سره لیکل شوی. ويکيپېډيا او نورې ټولې وړيا پروژې چې د ويکيميډيا بنسټ لري د دې سافټویر په مرسته اداره کېږي. ويکيپېډيا او نورې ټولې ازادې پروژې چې ويکيمېډيا بنسټ يې څښتن دی د دې سافټوير په مرسته اداره کيږي. سرچينې
عصبي، جبري سوچونه OCD

اجباري عصبي افکار یاهم سوچونه یوه داسي ناروغي ده چي انسان اړ باسي ترڅو خپل عصاب ځینو سوچونو ته دخپلي خوښي خلاف تسلیم کړي اوعصاب پخپل سر بېله دې چي دانسان خوښه وي ځیني افکار اوسوچونه وهي ترڅو انسان له رواني اوعصبي اختلال سره مخ کړي . دغه ډول افکار په عمومي توګه وسواسي اوخپلسري وي . په کي دوامداره ناغوښتل شوي فکرونه، ذهني انځورونه، یا هغه غوښتنې شاملي دي چې د اضطراب ، کرکې ، یا ناراحتۍ احساسات رامنځته کوي. په یاده ناروغي کي ځینې عام سوچونه لکه د ککړتیا ویره، د هماهنګۍ سره جنون، د کفر د عمل کولو ویره، د رنځونکي جنسي تمایل ، او د احتمالي نورو یا ځان ته د زیان رسولو ویره شامل دي. په کي مجبوریتونه اوتکراري کړنې یوداسي معمول دي چي داضطراب څخه د راحت دترلاسه کولو لپاره دجنونونو په ځواب کې پیښیږي. په عامو مجبوریتونو کي د لاسونو ډیر مینځل ، پاکول ، شمیرل ، امر کول، د محرکاتو څخه ډډه کول، ذخیره کول ، بې طرفه کول، ډاډ ترلاسه کول، دعا کول، او د شیانو پلټل ترنظر تېرول شامل دي. په اخته کسان ممکن یوازي ذهني مجبوریتونه ترسره کړي چي دې ته په ابتدايي توګه د جنون جنون اجباري اختلال ویل کیږي. د سره ډیری اخته کسان پدې پوهیږي چې د دوی مجبوریتونه هیڅ معنی نلري، مګر دوی د جنونونو له امله درامینځته شوي مصیبت څخه د خلاصون په پار دوي هرډول یوکار اوعمل کوي. مجبوریتونه چي ډیری وختونه رامینځته کیږي، معمولا په ورځ کې لږترلږه یو ساعت وخت نیسي او د یو چا د ژوند کیفیت خرابوي. مجبوریتونه په لمړیو شیبو کې د راحت لامل کیږي ، مګر د وخت په تیریدو سره دغه ډول جنون وده کوي. دڅېړنو پربنسټ له درې ملیونو څخه ډیر امریکایان د په ناروغۍ اخته دي. د مرسي په وینا، په متحده ایالاتو کي نږدې په هرو لویانو کي یوکس او په ماشومانوکي ماشوم ناروغي له ځان سره لري.
ويکي مانيا

ويکيمانيا د ویکیمینیا د لیکچرونو او غونډو موضوعات د ویکیمیډیا پروژې لکه ویکیپیډیا او نور ویکیز، د خلاصې سرچینې سافټویر ، وړیا مالومات، وړیا منځپانګې، او د دې موضوعاتو اړوند تخنیکي او ټولنیز اړخونه شامل دي. دا کنفرانس په حقیقت کې یوه ټولنه ده چې د همکارۍ روحیه رامینځته کوي او د ویکیمیډیا پروژو ټولو مدیرانو او کاروونکو لپاره یو فرصت رامینځته کوي چې یو بل سره وویني، نظرونه او اندونه سره تبادله کړي، راپور او څېړنې پروژې او په راتلونکو پروژو کې همکاري وکړي. کورسونه سرچينې ويکيپېډيا ويکيمانيا ويکي مانيا
سوګاردنر

رده:مقالهها با اچکاردها سو ګارډنر په کې زېږېدلې يوه کاناډايي ژورنالېسته او په سان فرانسسکو کې د ویکیمیډیا بنسټ پخوانی اجرایوي رییسه وه. هغه د ۲۰۰۷ کال په ډسمبر کې د ویکیمیډیا بنسټ د اجراییوي رییسې په توګه وګمارل شوه. د کال د جولای څخه ، لیلا تریکټیشوف د هغه ځای ناستې شوه. پايليکونه ، - ، . زېږېدنې ويکيپېډيا ويکيپېډياګران
اېوريپېډيا

اېوريپېډيا د ويکي پر بنسټ يوه انلاين پوهنغونډ دی دا پوهنغونډ د په ډسمبر کې تاسیس شوی او د په جنوري کې عامو خلکو پرمخ پرانيستل شو. اېوریپیډیا د ویکیپیډیا د سپن آف په توګه پیل شو. اېوریپیډیا، د ویکیپیډیا برعکس، د ګټې لپاره ده. د دې سایټ مرکزي دفتر په ویسټ ووډ ، لاس انجلس کې دی. د اېوریپېډیا بنسټ اېښودونکو کې سام کازیمین ، تیوډور فورسیلیوس ، ټریوس مور او محبوب موګدام شامل دي. سرچينې ويکيپېډيا ګډونوال . انګليسي ويکيپېډيا ۲۵ مۍ ۲۰۱۹. ويکيپېډيا
اېنټرپېډيا

اېنټرپېډيا انټرپيډيا د لومړنیو آنلاین پوهنځیو څخه يو دی چې هر څوک کولی شي د مقالو په لیکلو کې پکې برخه واخلي او بیا یې د انټرپیډیا ټولو پاڼو مرکزي څانګو ته وسپاري. د اوتا پوهنغونډ کارنان کولی شي چې په هغې کې ليکنې او مالومات خپاره کړي او د درجه بندي لاندې طبقه بندي کړي، په هرصورت، انټرپیډیا هیڅکله د تجربې مرحله نه ده پریښې. تاريخ انټرپیډیا د ریک ګیټس د زهن زېږندنه وه، چا چې د - په لستسروی د عامه لاسرسي کمپیوټر سیسټمونو فورم کې د اکتوبر په ، کې د انټرنیټ انسایکلوپیډیا په نوم پوسټ خپور کړ. په دې ليک کې لاندې غبرګونونه موجود وو:آه .. مګر د مرسته کونکو په اړه څه ... تاسو چیرته کولی شئ لیکوالان ومومئ چې لنډې مقالې ولیکئ چې تاسو ورته اړتیا لرئ؟ ښه، لومړی ما باید د خلکو د ډېرې بېلابېلو ګروپونو د نښلولو لاره پيدا کړم ... هرڅوک د ژبپوهانو څخه تر مالیکولر بیولوژیستانو پورې، د حیواناتو د حقونو فعالانو څخه زیمرجستانو پورې، له جغرافيه پوهانو څخه تر کروماتګرافرانو پورې. اټکل؟ :- شبکه د دې ټولو لپاره ځای چمتو کوي؛ نو ما د هغې په اړه ډیر فکر وکړ. .د انټرپیډیا اصطلاح فارمولونه د . ته. سمویل میګ. هغه د موضوع په لومړیو بحثونو کې یو له برخه اخیستونکو څخه دی. حواله اړتیا د په نومبر کې، بحث د ګمرکي بریښنالیک لیست ته لاړ، چې وروسته د جاربان په نوم یوزنټ نیوز ګروپ شو. د سیسټم معلومات. انټرپیډیا . په دې اړه یو څه اختلاف شتون لري چې ایا په عکس کې ټولې پاڼې په هایپر متن مارک اپ ژبه کې چمتو شوي ، ساده متن ، یا ایا ټول فارمولیشنونه اجازه لري د مثال په توګه په ګوفر کې. په بحث کې بل ټکی دا و چې بهرنۍ انټرنیټي سرچینې چې په ځانګړي ډول د انټرپیډیا لپاره ندي لیکل شوي په شاخص کې شاملیدو سره د موضوع برخه کیدی شي. سرچینې ته اړتیا لري د پیډیا په مینځ کې د مقالو ارزولو لپاره یوه خپلواکه پروسه د ځان غوره شوي معیارونو پراساس رامینځته شوې. دا پروژه په فعاله توګه د نیم کال څخه زیات بحث شوی و، مګر په پای کې دا د پالن کولو مرحلو څخه تیر نه شو او وروسته د انټرنیټ د بې ساري ودې له امله ودرول شو. دا هم وګوره انټرنېټي پوهنځي د آنلاین پوهنځیو لیست بهرنۍ لینک د جان هنټ لخوا د انټرپیډیا اعلان انگلیسی ويکيپېډيا
محمود دروېش

محمود دروېش مارچ - اګست یو فلسطیني شاعر، لیکوال او ادیب تېرسوی دی چې د فلسطین ملي شاعر هم ګڼل کېدی. هغه دخپلو ادبي چوپړتیاوو اوخدماتو ډیری ستري جایزې په عربي نړۍ کي ترلاسه کړې. دروېش په عربي هیوادونوکي دمجسمه جوړوونکي او انځورګر په توګه هم پېژندل کیږي . هغه څوک چي دعمل سړی وي اودده عمل شعر وو . دروېش په فلسطین کي دڅو ادبي مجلو د مدیر په توګه دنده ترسره کړې ده. ادبي چوپړتیاوي محمود درویش په فلسطین کي له ملي شاعرانو څخه ګڼل کېدی او دخپل مرګ تر وخته یې نژدې دېرش کتابونه او اثار په ویراث په پرېښودل چي اکثرو یې حماسي بڼه درلوده . دنوموړي کتابونه دعربي ترڅنګ نورو ژبو ته هم ژباړل سوي اوشعري اثار یې اوس هم په عربي اوغیر عربي نړۍ کي ژوندي پاته دي . سیاسي افکار محمود درویش له سیاسي پلوه ددې هیله من وو چي په فلسطین کي دیهودانو ترڅنګ یو قوي عربي دولت هم شتون ولري خوداهیله یې ځکه نسوه پوره چي اسراییل په سیمه کي له قوي عربي دولت سره مخالف وه اوددې ترڅنګ په عربانو کي هم دنظر پراخ اختلاف شتون درلود . ټولنیز ژوند محمود دروېش له ټولنیز پلوه یو ازاد شخصیت او دفلسطیني عربانو او نورو ولسونو ترڅنګ یې په یهودانو او اسراییلو کي هم ملګري درلوده . نوموړي دیهوادنو ژبه عبري په روان ډول زده کړې وه اودهغوی له فرهنګ سره پوره اشنا وو . وفات محمود دروېش دخپل ژوند لویه برخه دسیاسي فعالیتونو له کبله په نورو هیوادونو لکه مصر، تونس، بیروت او پاریس کي تېر کړ اوپه اخر کي د کال داګسټ پرنهمه دمتحده ایالاتو په یوه روغتون کي دزړه له ناروغي له کبله وفات سو . تروفات وروسته یې جنازه فلسطین ته راوړل سوه اود رام الله په ښار کي خاورو ته وسپارل سو
نيوپېډيا

نیوپیډیا په انګلیسي کې د ویب پر بنسټ پوهنغونډ و چې له څخه تر پورې یې کار کاوه. د نیوپیډیا مقالې د کارپوهانو لخوا لیکل شوي او د خلاص مینځپانګې جواز لاندې خپاره شوي. نیوپیډیا، چې ویکیپیډیا ته وده ورکړه، د جیمي ویلز لخوا تاسیس شوه. لري سنګر د دې اجراییوي ترمیم مسؤل و. د نیوپیډیا لومړنۍ پرانیستې پوهنغونډ لګښت، د بومیس لخوا، چې د ډاټ کام پر بنسټ ویب پاڼه وه؛ ورکړل شوی و اړوندې پوښتنې ويکيپېډيا د آنلاین پوهنځیو لیست د آنلاین پوهنځیو لیست سکالپیډیا سرچينې بهرنۍ لینک نوپیډیا ويکيپېډيا
انګلیسي ادبیات

انګلیسي ادبيات هغه ادبيات دي چې په انګلیسي ژبه کې د انګلستان ، ددغه هیواد دانحصاري سیمو او بهرنۍ سیمو ، د آیرلینډ جمهوریت ، متحده ایالاتو او د پخواني برتانوي امپراتورۍ هیوادونو څخه لیکل سوي وي . انګلیسي ژبي له کلونو څخه راپدېخوا وده ادبي اوعلمي وده کړې ده. د انګلیسي ژبي لومړني ډولونه، د انګلیس - فریسی ژبو یوه ټولګه چې په پنځمه پیړۍ کې د انګلیس - سیکسن یرغلګرو لخوا لوی بریتانیا ته راوړل سوه، د زړې انګلیسي په نوم یادیږي. بیوولف په زړه انګلیسي ژبه کي ترټولو مشهوره لیکنه ده، چي په سکینډینویا کي یې د ټاکل کیدو سره سره یې په انګلستان کې د ملي افسانې حیثیت ترلاسه کړی دی. په هرصورت، په کي دانګلستان د نارمن فتحيوروسته، د انګلیس-سیکسون ژبي لیکل سوي بڼه لږ عامه سوه . انګلیسي ژبه دنوي ارسطویي سیسټم ترنفوذ لاندي، فرانسوي محاکمو، پارلمان، او نورو ټولنومعیاري ژبه وګڼل سوه. هغه انګلیسي چې د نورمنانو له راتګ وروسته ویل کېدل په تاریخ کي دمنځنۍ انګلیسي په نوم پیژندل کیږي. د انګلیسي دا بڼي تر کال پوري دوام وکړ، هغه وخت کله چې د چانسري سټنډرډ په وروستیو کې منځنۍ انګلیسي، د لندن میشته انګلیسي بڼه پراخه سوه. جیفري چاسر ۱۳۴۳-۱۴۰۰، د کینټربري کیسې مشهوره لیکوال، په داسې وخت کي د منځني انګلیسي ژبي دمشروعیت په پراختیا کې د پام وړ شخصیت بلل کېدی چې په انګلستان کې واکمني ادبي ژبي لا هم فرانسوي او لاتیني وې . په کې د جوهانس ګوتنبرګ لخوا د چاپ د مطبوعاتو اختراع هم دانګلیسي ژبي په معیاري کولو کې مرسته وکړه. شاعر او ډرامه لیکونکی ویلیم شکسپیر - په پراخه کچه د انګلیسي ژبي ترټولو لوی لیکوال او د نړۍ یو له لوی ډرامه لیکونکو څخه شمیرل کیږي. د هغه ډرامې دنړۍ په هره لویه ژوندۍ ژبه باندي ژباړل سوي دي او دنورو ډرامه لیکونکو په پرتله ډیر ځله کتل کیږي. په نولسمه پیړۍ کې د سر والټر سکاټ تاریخي رومانس په ټوله اروپا کې د انځورګرانو، موسیقارانو او لیکوالانو یو نسل راپنځولی وو. انګلیسي ژبه د شپاړسمي زېږدیزي پېړۍ په وروستیو او داتلسمې پېړۍ په لومړیو کي د بریتانوي امپراتورۍ له پراختیا سره په ټوله نړۍ کي خپره سوه. دعروج له پلوه، دا په تاریخ کې ترټولو لوی امپراتورۍ وه. په کي بریتانوي امپراتورۍ په ملیونه خلکو باندې واکمني درلوده. اوپه هغه وخت کې د نړۍ نفوس، د نولسمې او شلمې پیړۍ په اوږدو کې ددغو استعمارونو او متحده ایالاتو په انګلیسي کي خپل د پام وړ ادبي دودونو تولید پیل کړ. په مجموعي توګه، د څخه تر نن ورځې پوري، د لوی بریتانیا ، د آیرلنډ جمهوریت او شمالي آیرلنډ جمهوریت ، متحده ایالاتو او پخوانیو برتانوي مستعمرو څخه ډیریو لیکوالانو په انګلیسي ژبه کي د کارونو لپاره دنورو په پرتله زیاتي دنوبل جایزې ترلاسه کړي دي.
د افغانستان – متحده عربي اماراتو اړیکي

د افغانستان متحده عربي اماراتو اړیکي د افغانستان او متحده عربي اماراتو ترمنځ دوه اړخیزو دیپلوماتیکو اړیکو ته اشاره کوي. د ۲۰۲۲ کال په دسمبر میاشت کې دطالبانو داسلامي امارت ددفاع وزیر ملا یعقوب دطالبانو له بل غړي انس حقاني سره یوځای متحده عربي اماراتو ته رسمي سفر وکړ. هلته یې د متحده عربي اماراتو له واکمن محمد بن زاید آل نهیان او مرستیال ولسمشر محمد بن راشد المکتوم سره وکتل.
انګليسي ويکيپېډيا

انګليسي ويکيپېډيا د ويکيپېډيا د انګرېزي ژبې نسخه اوس د ويکيپېډيا په ټولو ژبو کې تر ټولو پخوانۍ او تر ټولو ستره نسخه ده، چې شپږ نيم ميليونه مقالې لري. د جنوري په ، کې پیل شوی، دا نسخه د تر نومبر پورې مقالو ته رسیدلې. په کې، په ټولو ویکیپیډیا کې د ټولو مقالو څلورمه برخه په انګلیسي ژبه وه. د په اکتوبر کې، کله چې دوی د انګلیسي ویکیپیډیا مقالو متن کم کړ، دا د اندازه وه. د کال د جون تر پورې، انګلیسي ویکیپیډیا د ټولو نسخو تر ټولو زیاتې مقالې لري، چې تر دې نیټې پورې مقالې لري او د مقالو او ایډیټونو شمیر لاهم د دویمې درجې لخوا وده کوي. په انګلیسي ویکیپیډیا کې يو مليارد ترميم د جنوري په ، کې ترسره شو. انګليسي ويکيپېډيا، اوسمهال ۱۵جون ۲۰۲۳ مېلادی ۲۴ تیر ۱۴۰۲ سولر ۴۵٬۸۵۰٬۴۸۵ راجستر شوي کاروونکي، ۸۹۶ مدیران، او ۶٬۶۸۳٬۹۳۰ مقالې لري. تاریخ انګلیسي ویکیپیډیا د ۲۰۰۱ کال د جنورۍ په ۱۵ مه پیل شوه. د هغه د ليکنو شمېر د تاريخ له مخې په لاندې ډول دی: د په نومبر کې، دا د څخه زیاتو مقالو ته ورسیده. دا د مارچ په ، د مارچ ، ملیون مقالې ته ورسید. دا د سپتمبر په ، سپتمبر کې ملیون مقالې ته ورسید. د کال د اګست په اګسټ ، کې، دا . ملیون مقالې ته ورسید. دا د اګست په ، د اګست ، ملیون مقالې ته ورسید. دا د دسمبر په ، کې . ملیون مقالې ته ورسید. د جولای په ، کې، دا ملیون مقالې ته ورسید. د اپریل په ، کې، دا . ملیون مقالې ته ورسید. د کال د سپتمبر په د نومبر ، ، دا ملیون مقالې ته ورسید. د جنوري په ، کې، دا ملیون مقالو ته ورسید. ننګونې او ستونزې انګليسي ويکيپېډيا په اړه يوه شننه دا ده چې د دې ژبې کوم ملي ډولونه باید وکارول شي. پداسې حال کې چې لوی نوماندان دي: امریکایی انګلیسي او معیاري انګلیسي، ډیری وړاندیزونه د مدیرانو لخوا ورکړل شوي؛ د ژبي له معیاري کولو څخه نیولې د انګلیسي ویکیپیډیا پروژې لپاره د یوې څانګې جوړولو پورې. که څه هم د حقیقت پالیسي دا ده چې د ژبې مختلفې ژبې یوازې د هغې د ارواپوهانو پورې اړوند مقالو لپاره کارول کیږي د مثال په توګه کاناډا انګلیسي د کاناډا پورې اړوند موضوعاتو لپاره، نورو ژبو ته اجازه ورکول کیږي چې برخه واخلي، تر هغه چې یوه ژبه په ټول متن کې مطابقت ولري. . په ډي اېن ای کې لیږد د کیټلاګ په نوم یو پیل د په یوه ټوټه کې په انګلیسي کې د ویکیپیډیا ټول ذخیره کړي. اړوندې پوښتنې ساده انګلیسي ویکیپیډیا د انګلیسي ویکیپیډیا بندول پايليکونه بهرنۍ لینک انگلیسی ویکیپدیای انگلیسی د انګلیسي ویکیپیډیا احصایې د انګليسي ويکيپېډيا اندازه د انګلیسي ویکیپیډیا د ودې ماډل کول د انګلیسي ویکیپیډیا مخونو ته د لیدنو احصایې د ویکیپیډیا مقالو ته د موډل کولو لیدنې ويکيپېډيا
ويکيپېډيا ټولنه

د ويکيپېډيا ټولنه یا د ويکيپېډيا ټولنه ، د رضاکارانو یوه ټولنه ده چې د ویکیپیډیا آنلاین پوهنغونډ په جوړولو، ساتنه او ساتنه کې ونډه لري. د ويکيپېډيا ليکونکي يا د ويکيپېډيا مرسته کوونکي هم ورته ټولنه وايي. دا ډله معمولا ځان د یوې لویې ټولنې برخه ګڼي چې د ویکیمیډیا غورځنګ په نوم یادیږي. ډیموګرافیک د په اپریل کې، کلی شرکی ، لیکوال او لیکونکی، او مارټین واټینبرګ، کمپیوټر ساینس پوه، د ویکیپیډیا په جوړولو کې لګول شوی ټول وخت شاوخوا ملیون ساعته اټکل کړی. د ويکيپېډيا د مرسته کوونکو د هڅونې په اړه بېلابېلې څېړنې ترسره شوې دي. په کې، د اقتصاد په برخه کې د زده کونکي، اندریا سیفولیلي، استدلال وکړ چې د ویکي سافټویر کې د ګډون ټیټ لیږد لګښت د همغږي پرمختګ لپاره کتلست او تسهیل کونکی دی، او دا چې د ویکیپیډیا په څیر د تخلیقي جوړښت طریقه ګډون هڅوي. مقاله ولې خلک په ويکيپېډيا کې ليکي؟ په کې د اندریا فورټ او ایمی ایس برکمن لخوا د خلاص مینځپانګې په خپرولو کې د ونډې اخیستنې هڅونه د ویکیپیډیا ګډون لپاره د احتمالي هڅونې په اړه بحث کوي. دا مقاله د ویکیپیډیا مرسته کونکو په اړه د ایټور او ولګر په تیوري کې د اعتبار د دورې مفهوم پلي کوي او وړاندیز کوي چې د دې لامل چې خلک په ویکیپیډیا کې مرسته کوي په ټولنه کې وپیژندل شي. د ایډ ناو لخوا د په مقاله کې د داوطلبانو هڅونه په عمومي ډول د ویکیپیډیا مرسته کونکو هڅونې پورې اړه لري. هغه د رضاکارانو د شپږو هڅونو پر بنسټ یوه څیړنه ترسره کړه چې مخکې یې په یوه مقاله کې یادونه شوې. دا شپږ انګیزې دي: د ويکيپېډيا د ټولنې د اندازې په اړه لومړنيو څېړنو د ويکيپېډيا د مرسته کوونکو په شمېر کې د پام وړ ودې کچه په ګوته کړه. تر پورې، د ودې کچه راټیټه شوه. هڅونه د ويکيپېډيا ټولنې غړي عموماً په ويکيپېډيا کې د خپلو ونډو لپاره مالي يا نور تاوان نه ترلاسه کوي؛ حتی انعامونه لکه په ټولنیز حالت کې ډراماتیک زیاتوالی، یا د ودې امکان. هغه په دې شپږو هڅونو کې دوه نور اضافه کړل: ارزښتونه - د پرهیزګارۍ ارزښتونه څرګندول او د نورو سره مرسته کول ټولنیز - ملګرتیا، په فعالیتونو کې ګډون چې نور یې د خوښې وړ وي احساس - د فعالیت له لارې د پوهې پراختیا کار - د کاري تجربې او مهارتونو ترلاسه کول ملاتړي - د مثال په توګه د جرم کمول شخصي ګټه ترویج - نورو ته د پوهې ښودل د دې څیړنې پایلې وښودله چې تر ټولو ډیر ذکر شوي توکي په ترتیب سره تفریح، ایډیالوژي او ارزښتونه دي، او لږ تر لږه یاد شوي توکي کار، ټولنیز او ملاتړ دي. ایډیالوژي - د هغه څه لپاره مالتړ ښودل چې د فعالیت لاندې ایډیالوژۍ په توګه لیدل کیږي د مثال په توګه، دا پوهه باید وړیا وي تفریح - د فعالیت څخه خوند اخیستل د ويکيميډيا بنسټ د ويکيپېډيا مرسته کوونکو او کاروونکو په اړه پراخې څېړنې ترسره کړي دي. په کې، د ويکيميډيا بنسټ د ملګرو ملتونو د پوهنتون د - انستيتوت د خلاقيت همکارۍ ګروپ په همکارۍ، د ويکيپېډيا لوستونکو او مدیرانو په اړه یوه څیړنه ترسره کړه. دغه څېړنه چې په دې برخه کې تر ټولو پراخه څېړنه وه، خپلې پایلې دوه کاله وروسته، د ۲۰۱۰ کال د مارچ په ۲۴ نېټه خپرې شوې. د راهیسې، ویکیمیډیا بنسټ په هرو شپږو میاشتو کې څیړنې ترسره کوي ترڅو د ویکیپیډیا مدیرانو ښه پوه شي او د دوی اړتیاوې په ښه توګه حل کړي. ويکيپېډيا
ماناپېژندنه

سیمانټیک د حوالې ، معنی ، یاهم حقیقت مطالعه ګڼل کيږي. دا اصطلاح د فلسفې ، ژبپوهني او کمپیوټرساینس په ګډون د څو بېلابیلو څانګو فرعي برخو ته دراجع کولو لپاره کارول کیداس سي. مخینه په انګلیسي ژبه کي د معنی مطالعه په ډیرو نومونو پیژندل شوې چې د لرغوني یوناني کلمې سیما ، نښه، نښه، نښهده. په زیږدیزکال کي د سیمیټیکس اصطلاح یوناني بڼه، د نښو او سمبولونو تفسیر، د انسان د پوهاوي په اړه دجان لاک په یوه مقاله کي لمړنی اشاره وموندل. دریمه څانګه کیدای شي ، یا دنښو داصولو په نوم یادیږي، تر ټولو معمول چي د کلمو په توګه وي، دا په مناسبه توګه د ، په نوم هم یادیږي. په کي اصطلاح د لاک په څیر د پوهي دوېش د دریمې څانګي لپاره وړاندیز شول. په کي، د سیماسیولوژی اصطلاح چي دجرمني له سیماسیولوژي څخه اخیستل شوې ده دانګلیسي انځورونو سره د جوشیا ډبلیو ګیبس په فلولوژیکي مطالعاتو کي تصدیق شول: د فزيکي څخه د فکري او اخلاقي افکارو وده دسيماسيولوژي يوه مهمه برخه جوړوي، ياهم دګرامر هغه څانګه ګڼل کیږي چي دکلمو دمعنا دپرمختګ کارونه سرته رسوي. دا د فزیکي او فکري نړۍ په مشابهت او اړیکه باندي رامینځته شوې ده. په کي، دسیمانټیک اصطلاح د فرانسوي سیمانټیک ژباړلو لپاره کارول کېده لکه څنګه چې د میشل بریل لخوا هم استعمال سوې ده. څو کاله وروسته ، داسي ولیکل: هغه څه چې مایې دترسره کولو هڅه وکړه دادي چې ځیني پراخي کرښي مي رسم کړې، ځینې ویشونه مي په نښه کړه اوپه یوه ساحه کي مي دلنډمهاله پلان په توګه چې تر اوسه نه وه کارول سوي راوستل، او اوس دڅو نسلونو ژبپوهانو ګډکار ته اړتیا لري. له همدې امله زه له لوستونکو څخه غوښتنه کوم چې دا کتاب د ساینس لپاره د یوې ساده پیژندنې په توګه په پام کې ونیسي کوم چي ما دسیمانټیک په ډول وړاندیز کړی دی. په کي د سیمانټیک مفهوم په پولنډ هیواد کي دپوهانو د یوې ډلي په منځ کي د ریاضیاتو په منطق کي تصدیق شو چې پکښي لیون چویستیک ، لیسینیوسکي ، لوکاسیویچ ، کوتاربینسکي ، اډجوکیویکز ، او تارسکي ګډون درلود. د الن واکر ریډ په وینا دغه پوهان دفرانسوي کلتور تر اغیزي لاندي وه؛ ددې ترڅنګ په وروسته کي د دوی کار د الفریډ کورزیبسکي د اصطلاح کارول هم اغیزمن کړل. په لسیزه کي د پروګرامینګ ژبو لپاره سیمانټیکونه د رابرټ ډبلیو فلایډ او ټوني هوار لخوا په خپرونو کې تایید شول چي وروسته یې د محوری سیمانټیک نوم خپل کړ؛ ددې اصلي غوښتنلیک د کمپیوټري پروګرامونو رسمي تصدیق ګڼل کیږي. څو کاله وروسته، د عملیاتي سیمانټیک او ډینټیشنل سیمانټیک اصطلاحات هم راڅرګند شول. ښاغلی دخپل کال دمقالې په سر کي پروګرامونو ته د معنی ټاکنه داسي لیکي: د برنامه کولو دژبي سیمانټیک تعریف زموږ په چلند کي ، په ترکیبي تعریف باندې تاسیس شوی دی. دا باید موږته راوپېژني چي په ترکیبي ډول په یوه سمه برنامه کي کومي جملې د کمانډ نمایندګي کوي او کوم شرایط باید د هرکمانډ په ګاونډ کي په تفسیر باندي تطبیق شي.
دهمکارۍ اصول

په ټولنیزو علومو او په ځانګړې توګه ژبپوهنه کي د کوپراتیف اصول موږته دا راښیي چي څنګه خلک په عامو ټولنیزو شرایطو کي د خبرو اترو مؤثره اړیکه ترلاسه کړی، په دې ډول چي اوریدونکي او وینا کونکي په ګډه یوکار ترسره او په متقابل ډول یو بل ومني ترڅو په کړو وړو یې سرخلاص سي. د ژبو مشهوره فیلسوف پاول ګریس دا مفهوم په خپله عملي تیوري کي داسي تشرېح کړي دي: هغه څه ووایاست چې تاسو یې ویلو ته اړتیا لرئ اوچي څنګه باید وویل شي. په دې اساس، د کوپراتیف اصول د ګریس د خبرو اترو پربنسټ پرڅلورو ماخذونو ویشل سوي دي، چي د ګریسان مکسیم په نوم یادیږي اوعبارت دي له مقدار، کیفیت، اړیکي، او طریقې څخه. دا څلور اعظمي ځانګړي منطقي اصول دهغو خلکو لخوا چې دمؤثره اړیکو دتعقیب لپاره د همکارۍ اصول تعقیبوي ترسره کیږي. د ګریسن میکسمونو پلي کول د وینا او هغه څه چې له دوی څخه څرګندیږي ترمینځ داړیکي تشریح کولو یوه لاره ده. که څه هم دا دیوې نسخې دحکم په توګه بیان سوی دی خواصل ددې تشریح په توګه ټاکل سوی دی چي څنګه خلک معمولا په خبرو اترو کي چلند کوي.
وینا

د ویونکي ژبي په تحلیل کي، وینا دخبرو یوه دوامداره ټوټه ده چي د یوکس له لوري مخکي یا وروسته دهمدغه شخص په خبروکي چوپتیا شتون لري. د شفاهي ژبو په حالت کي داپه عامه توګه خوهمېشه نه دچوپتیا سره تړل کیږي. وینا په لیکلي ژبه کي شتون نلري بلکي یوازي یې استازیتوب کوي. دا کولای سي په لیکلې ژبه کي په ډیری لارو توضیح اوتشریح سي. په شفاهي دخبرو ژبه کي ویناوي ډیری ځانګړتیاوي لري لکه پارليژیک ځانګړتیاوې، کوم چې د وینا اړخونه دي اولکه د مخ څرګندونې ، اشارې ، اوهمدرانګه حالت. د پروسوډیک په ځانګړتیاوو کي فشار، انټونیشن، او دغږ اواز، او همدارنګه ، هغه کلمي دي چې اوریدونکي يې د تشو ډکولو لپاره په ژبه کې دننه کوي. سربیره پردې، دویناوو نور اړخونه چي په ژبو کي موندل کیږي غیر رواني ځانګړتیاوي دي لکه: غږیزي اوناغږیزي وقفې یعنې ، معلوماتي پوښتني، او غلط پیل، یاهم کله چې یو څوک د ځان د سمولو لپاره بیا بیا خبري پیلوي.
پیغام ورکوونکې وینا (Felicity pragmatic)

په ژبپوهنه او د ژبې په فلسفه کي ، یوه وینا هغه وخت دتطبیق اوقبول وړ ده که چیري په عملي توګه ښه جوړه سوي وي. یوه وینا کیدای سي چي ناوړه هم وي ځکه چي داپخپله متضاده، کوچنی اوغیر اړونده وي، یا داچي داد وینا دشرایطو لپاره یو څه نامناسبه وي. دمناسبي اونامناسبي وینا اصطلاحات لومړی ځل د آسټین لخوا د هغه د وینا عملونو دتیوري دیوې برخي په توګه وړاندیز سول . دنوموړي په فکر یوه ترسره کوونکې وینا نه ریښتیا ده او نه درواغ، مګر د یو لړشرایطو سره سم د نیکمرغه یابدمرغه په توګه ګڼل کیدای سي چې تفسیر یې په دې پوري اړه لري چې آیا د پوښتنې وینا یوه اعلامیه ده لکه: زه تاسو ته د مرګ سزا درکوم اولکه یوه غوښتنه چي زه غوښتنه کوم چې تاسو دا کار بند کړئ یا خبرداری زه تاسو ته خبرداری درکوم چې له چت څخه مه راټوپ کوئ.
تاریخي او سایکروني څېړنه

فعلي او ډایکروني په ژبني څېړنه کي دوه بشپړونکي لیدلوري دي. دژبي فعلي یا دموجوده وخت په اعتبار څېړنه پرته له دې چې تاریخ یې په پام کې ونیول سي ترسره کیږي. دسایکروني ژبپوهني موخه دا ده چې په یوه ځانګړي وخت کې یوه ژبه تشریح کړي. ددې په مقابل کي یوه ډایکرونیک یا تاریخي څېړنه هغه ده چي له تاریخي پلوه دیوې ژبې پراختیا او تکامل په پام کي نیسي اوترڅېړني لاندي یې راولي. دبیلګي په توګه، د منځنۍ انګلیسي مطالعه - کله چي یاده موضوع په لنډمهاله توګه په کافي ډول په همغږي بڼي پوري محدوده وي - د دې په پوهیدو تمرکز کوي چي څنګه دانګلیسي په تاریخ کي یو ورکړل شوې مرحله په بشپړ ډول فعالیت کوي. ډیکرونیکه څېړنه بیا برعکس، دبېلابیلو مرحلو په پرتله کولو سره د ژبې بدلون مطالعه کوي. دسایکروني او ډایکروني اصطلاحات په عامه توګه دتاریخي ژبپوه فرډینند ډی سوسور سره تړاو لري، چاچي دهمغږي کولو لید سیسټمیک وګاڼه، مګر استدلال یې داوکړ چې دژبي بدلون خورا غیر متوقع دی ترڅو یوسیسټم وګڼل سي.
د افغانستان کردان

د افغانستان کُردان په کردي: کوردانی افغانستان د کردانو یوه افغان توکمه ډله ده. دوی څو ځله افغانستان ته داخل شوي دي. تاریخ په افغانستان کې کردان د مغولانو د يرغل پر مهال راغلل. کردان د ایران له شمال لویدیځ څخه نیول شوي او افغانستان ته د مغولانو سره د جګړې لپاره لیږل شوي. کردان د ایران خراسان ته هم واستول شول چې د ترکمن او ازبک کوچیانو د پراخیدو مخه ونیسي. کردان په بېلابېلو وختونو کې افغانستان ته راغلي او هلته اوسېدل. د نادر شاه افشار د پاچاهۍ پر مهال ډېرو کردانو خپلې خاورې پرېښودې او خراسان ته چې د ایران، افغانستان او ترکمنستان سیمې دي، ننوتل. که څه هم د افغان کردانو اکثریت د هغو کردانو نسل دی چې د مغولانو سره د جګړې لپاره راوړل شوي، یا د کردانو څخه دي چې افغانستان ته مهاجر شوي، د پام وړ شمیر اسلامپال کردان په لسیزه کې د شوروي اتحاد او په لسیزه کې د امریکایانو په وړاندې د جګړې لپاره افغانستان ته راغلل. ډیری دغو کردانو په افغانستان کې میشت کیدل غوره کړل او د ملت برخه شول. افغان کُردان نن ورځ تر بل هر وخت ډېر سره یو ځای شوي، خو ځانونه د کردانو په نوم پېژني. ډیری یې په دري یا پښتو خبرې کوي د مورنۍ ژبې په توګه، که څه هم د دوی په منځ کې ځینې کرد ويونکي هم شتون لري. که څه هم ډیری افغان کردان په ښارونو کې ژوند کوي، ډیری یې اوس هم د افغانستان په غرونو کې د وزو او پسونو سره د کوچیانو ژوند تیروي، لکه څنګه چې دوی په کوردستان کې ژوند کاوه. ډیری کردان هم د پښتنو ګاونډیان دي چې دواړه ډلې په ګډه په سوله کې ژوند کوي. کردان اهل سنت و جماعت پالي او تر ډېره په هرات، غزني، مزار شريف او کابل ښارونو کې ژوند کوي. د دوی نفوس شاوخوا زره دی. سرچینې