ihanif/pashto-wikipedia-corpus huggingface dataset:
په چلند پوهېدنه

په نورو باندې د یو څه ترسره کولو لپاره مدیر باید د خلکو د چلند په لامل پوه شي. په تېرې وخت کې د نورو د چلند په لامل پوهېدنه د دې لپاره اړینه ده چې په راتلونکې کې پرې د چلند وړاندوینه وشي او په ځانګړو چارو کې یې وړتیا اضافه شي. که چېرې په دې پوه شی چې یو کس پرون ولې یوه چاره ترسره کړې وه د همدې له لارې یې تاسې د سبا د چارو په اړه وړاندوینه کولای شی. یو ښه مدیر کولای شي د یو کس د چلند لارښوونه او کنټرول وکړي، په چلند کې یې بدلون راوړي. ټول انسانان مختلفې اړتیاوې لري او د هر کس اړتیاوې بیا له یو بل سره توپیر لري مدیر باید په دې پوه شي چې یو کار کوونکی له خپلې دندې کومې اړتیاوې پوره کوي تر څو کار کوونکي ته انګېزه ورکړي. که چېرې یو مدیر له یو کس څخه د یوې نوې چارې ترسره کولو غوښتنه وکړي او په ورته وخت کې په چاره کې مرسته او لارښوونه هم نه ورسره کوي نو مدیر کار کوونکی ماتې خوړلو ته برابر کړ. مدیر باید دا په یاد ولري چې هیڅوک د مدیرانو په شمول پرته له زده کړې، مرستې او لارښونې په لمړي ځل یوه چاره پر مخ نشي وړلای. د هر څه پایله کړنې ته ستاسې غوره کړي چلند سره تړاو لري. که تاسې خپله یوه کړنه ترسره کوی او یا هم د یو بل کړنې ته غبرګون ښیی نو درې ډوله چلند اختیار کوی : ۱ مطیع چلند ۲ برید کوونکی چلند : مستقیم یا غیرې مستقیم برید ۳ د پیاوړي شخصیت لرونکي کس په څېر چلند تاسې هغه وخت مطیع یاستی کله چې اوسني حالت ته دوام ورکول غواړی نور ستاسې په ځای پرېکړې کوي که ستاسې خوښه هم نه وي نورو سره موافق اوسېدل یا هو ویل مطیع کس تر ټولو وروسته ولاړ وي، له نورو سره د سترګو اړیکه نلري، که ناخوښ هم وي په مخ یې مسکا وي، د بدن خوځښت یې نا ارامه وي، تل بښنې غواړي، خبرې یې دقیقې نه وي هر څه په مبهم شکل وایي، له خپل ځانه کرکه لري. په خپل داخل کې داسې احساس کوي چې نور یې د خپلې ګټې لپاره کاروي، په داخل کې تل بد دردونکی احساس لري، تشویش لري، غسه وي، ځان بې ځواکه او بې واکه احساس کوي.دا ډول خلک فکر کوي چې د نورو د کړونو قرباني دي، هر څه چې ورته پېښ شوي وي پړه یې په نورو اچوي. تاسې هغه وخت برید کوونکي یاستی کله چې هڅه کوی : خپل مقام په نورو تحمیل کړی په نورو تور ولګوی د نورو توهین وکړی یو ناڅاپه ناسم چلند اختیار کړی دا ډول خلک تل بل ته ګوته نیسي، نورو سره نېغه د سترګو اړیکه نیسي، تل په لوړ غږ خبرې کوي، په نورو پسې خندا کوي، په هر څه کې تاکید کوي، په هر څه کې خپله دفاع کوي، مغروره وي. دا ډول خلک تل د نورو د کنټرول کولو هڅه کوي، تل د نورو لخوا یوازې پرېښودل شوی وي، د نورو خلکو چلند او خبرې ورسره له احتیاطه ډکې وي. دا ډول خلک په چلند کې برید کوونکي وي خو په داخل کې هر چا وېره لري. دا ډول خلک تر یوې محدودې کچې لاسته راوړنې لري، نورو سره د دې لپاره اړیکې جوړوي چې استفاده ترې وکړي. د پیاوړي شخصیت لرونکي کس چلند څوک چې ځان ته احترام لري هرو مرو بل ته احترام لري، خپل حق پېژني او د بل د حقونو درناوی کوي. دې ډول خلکو ته یوازې ګټل اړین نه وي. دا ډول خلک ریښتیني وي، خبرې یې روښانه او مسلکي وي، هرې ستونزې ته د حل لار لټوي له ستونزو سره جنګ یا تېښته نکوي. د مخالفت لپاره د حل لارې لري هر حالت ته له خپل او د بل له نظره ګوري د وخت په ارزښت پوهیږي هر څه یې چې خوښ وي په خپلې وړتیا یې د ترلاسه کولو هڅه کوي په کار کې یوازې بوخت نه وي بلکې چارې پر مخ وړي خپل نظر پلي کوي له خپل ځانه خوښ وي دا ډول خلک خپل ټولنیز او احساساتي احساس نه پټوي، په خپل ځان باور لري، په منطقي چلند پوهیږي، له خلکوسره د سترګو اړیکه ساتلی شي، د بدن خوځښت کې نا ارامي نلري، چلونه نکوي او په هر څه کې دقیق روښانه وي.
د انساني ذهن د پراخېدو هڅه

د انساني ذهن د پراخېدو هڅه د زیاتې پوهې، د لرلید او ذهني وړتیاو ترلاسه کولو په مانا ده. په دې کې د زیاتې حقیقي پوهې لرل شامل دي خو د دې ترڅنګ په هر څه کې د خلاقیت لرلید یې هم برخه ده. هر څه ته د کتو مختلفې طریقې موجودې دي له همدې امله ذهن هم په مختلفو طریقو پراخېدای شي. له خپلې نورمال وړتیا څخه د ذهن پراخېدنه هم په مصنوعي توګه امکان لري او هم په بیولوجیکي توګه. د ذهن پراخېدنه په ذهن کې د موجودو وړتیا د سمې کارونې مانا هم لرلای شي.
د مخالفت حل لار

په کار ځای کې مخالفت د نظر د توپیر له امله رامنځته کیږي خو په شخصي اړیکو کې چې کله دوه کسان د ورځني ژوند په ټولنیزو چارو کې مخکې تګ نشي کولای مخالفت پیدا کیږي. انسانان د خپلو پرېکړو کولو خوښه لري که چېرې زمونږ پرېکړې مناسبې وي نو مخالفت ته پرې د حل لار لټولای شو. د مخالفت مخنیوی د ځینو خلکو هر ډول مخالفت ته غبرګون د مخالفت مخنیوي وي. د مخنیوي طریقه یې چپتیا غوره کول وي او یا مخالفت کې برخه نه اخیستل وي. دا طریقه د یو حالت ارامولو لپاره ښه طریقه ده خو دا ښه طریقه بل ته اجازه ورکوي چې ستاسې له پاسه وګرځي او هر حق مو ضایع کړي. کوم خلک چې دا چلند لري د شمشتۍ په څېر دي او کله چې مخالفت پیل شي نو په خپله کاسه کې ځان پټ کړي او کله چې پای ته ورسیږي بېرته سر راښکاره کړي. ځینې خلک په داسې وخت کې له مخالفت ډډه کوي چې خبرې تودې وي. دا خلک انتظار کوي تر څو د تودو شوو خبرو دوړې کیني. کله چې دوړې کیني نو په مخالفت کې ونډه اخلي او په یو مناسب وخت کې له مناسب ځای څخه د خپل نظر اختلاف بیانوي. دا طریقه هم بده نه ده. مستقیم برید د ډېرو خلکو په اند که چېرې څوک برید پرې وکړي بېرته پرې مستقیم برید یوازې د حل لار ګڼي په ځانګړې توګه هغه وخت کې چې حقونه یې په خطر کې وي. دا ډول خلک چې یو مخالفت ته غبرګون یې برید کوونه مستقیم ځواب وي د نورو لرلید ورته اړین نه وي او نغواړي پوهه شي چې نور څه وایي یوازې خپل لرلید تر هر څه اړین ګڼي. دا ډول خک باور لري چې نړۍ کې یوازې بایلل او ګټل دي او دوي تل باید ګټونکي وي. که چېرې یو څه وبایلي نو ځان ورته کمزوری او بې ارزښته ښکاري. غیرې مستقیم برید که چېرې برید څرګند وي نو مخنیوی یې اسانه دی. غېرې مستقیم برید څو ډولونه لري لکه د یو چا د نظر توهین یا د لرلید په اړه یې ټوکې کول، بل ته لکچر ورکول، هغه مشورې پرې منل چې دوي یې نغواړي، یو کس ته نېغ کتل، په بل کې نیمګړتیا لټول او داسې نور د غېرې مستقیم برید ځینې نورې بېلګې لاندې وګورئ تر اوسه دې پای ته نه دی رسولی ؟ پرون مې څوک درسره ولیده له هغه سره څه اړیکه لرې ؟ داسې نه کیږي هخوا شه چې زه یې درته وښیم که چېرې زه ستا په ځای وای . زه پوهیږم چې ته ښځه یې خو د بل په احساس برید کول هم یو ډول غېرې مستقیم برید ګڼل کیږي لکه معلول کس، لکه د چا فزیک پورې خندا اوداسې نور . د مخالفت د هوارولو لپاره ځینې خلک خبرې کوي او د خبرو له لارې یو څه تر لاسه کوي یو څه له لاسه ورکوي. ټول ګټل یا هر څه بایلل نغواړي. خو هر مخالفت په دې طریقه نه حل کیږي. په اروا پوهنه کې دا ډول خلک لکه ګیدړ داسې وي چې د زمري په ښکار خوله لګوي او هر څومره برخه یې چې ترې پرې کړای شوه قناعت پرې کوي خو له خوړولو وروسته بیا د زمري ښکار پسې راځي او نوره برخه ترې پرې کوي. د پیاوړي شخصیت لرونکی د پیاوړي شخصیت چلند د مخالفت د حل لپاره تر ټولو غوره لار ده. دا ډول خلک لکه څرنګه چې د خپل حق دفاع کوي همداسې د بل حق هم پېژني. دا ډول خلک په تکتیکي او ستراتیژیکه توګه په خپل ذهن کې داسې حل لار لري چې نه ځان ته زیان اړوي او نه بل ته د زیان اړونې هڅه کوي. دا ډول خلک یو حالت ته یوازې په خپل لرلید نه ګوري بلکې د دواړو ډلو له نظره حالت ویني. مخالفت ته یې غبرګون پوهې پر بنسټ وي.
ګرامر

د ژبې ګرامر د ژبې د جوړښت علمي تشریح ده او د ژبپوهنې د یوې سترې برخې توګه په ځان کې فونولوژي، مورفولوژي، سنټکس، ماناپوهنه، او متن پوهنه را نغاړي. د ګرامر کلمې بنسټ له لاتیني ریښې څخه را وتلې ده په انګلیسي کې ورته وايي او په اصطلاح د ژبپوهنې هغه څانګه ده چې د ژبې مورفولوژیک صرفي او نحوي سنټکس ساختمان او جوړښت تر څېړنې او مطالعې لاندې نیسي. د یوې ژبې د لغاتو د تغیر شکلونه، د هغوی ترکیب، د جملو جوړښت، او څرنګوالی مطالعه او تشریح کوي. په ګرامري څېړنو کې ژبه د ګرامر تابع نه ګرځول کیږي بلکې ګرامر د ژبې قواعد څرنګه چې د هغې اصلي ویونکي او غږیدونکي استعمالوي راباسي تشریح کوي یې. په نړۍ کې داسې څوک نه دي لیدل شوي چې تر یوې ژبې د مخه یې د همغې ژبې لپاره ګرامر لیکلی وي او نه داسې یو کار امکان لري. ګرامر د تاریخ په اوږدو کې بېلابېلې مرحلې تېرې کړي دي. د ژبې ګرامرونه د بېلابېلو میتودونو او تیوریو له مخې زیات ډولونه لري. چې په عمده توګه په دریو کټه ګوریو ویشل کیږي: ۱- کلاسیک او دودیز ګرامرونه. ۲- پرتلیزه تاریخي ګرامرونه. ۳- تشریحي او ساختماني ګرامرونه. معاصر ګرامر لیکونکي هڅه کوي چې ژبه په هغه ډول تشریح کړي څنګه چې ده. دوی د علمي څېړنو او مطالعاتو له مخې د یوې ژبې د قواعدو تطبیق پر بله ژبه باندې سم نه بولي ځکه هره ژبه ځانته بېل بېل خصوصیات او ځانګړتیاوې لري او نشو کولای د یوې ژبې اساسات پر بله ژبه باندې سل په سل تطبیق کړو. پخوانی نوم یې ګرامر وو خو د شلمې پېړۍ ژبپوهانو ورته د ژبپوهنې اصطلاح وضع کړه او پښتو کې ورته پښویه وايي اوس د تشریحي ژبپوهنې د یوې سترې ځانګې په نوم یادیږي. پښتو ژبه کې د ګرامر مخینه که د ګرامر د مطالعې تاریخچې ته په غور سره ولیدل شي، نو له دې حقیقت څخه سترګې نه شي پټیدای چې د ګرامر خورا اساسي او پخه مطالعه د لومړي ځل لپاره د اریانا پخواني افغانستان په ختیځه سیمه کې د هغه وخت ستر ګرامر لیکونکي له خوا پیل شوې وه. دا ګرامر لیکونکی مهاریشي پاڼیڼي دی چې د اټک د سیند په غاړه یې د ۴۰۰ ق - م په شا او خوا کې ژوند کاوو پاڼیڼي دغه ګرامر په ډېر مهارت او استادانه ډول ولیکه. د یو امریکايي عالم لیونارډ بلوم فیلډ په اند دغه ګرامر یو سوچه تشریحي او غیر فلسفي ګرامر دی چې تر دې وخته د ژبې په تشریحي ګرامرونو کې ډېر عالي او اوچت ګرامر ګڼل کیږي چې له بده مرغه د زمانې د حوادثو او ناخوالو له امله یې یوه نسخه هم نه ده موجوده او یواځې نوم یې را پاتې دی په پښتو ژبه کې د لومړي ځل له پاره په دولسمه هجري پیړۍ کې پیل شوې ده لومړی پښتنون شاعر پیرمحمد کاکړ و چې د پښتو درسي کتاب معرفت الافغاني یې د احمد شاه بابا زوی شهزاده سلیمان ته ولیکه چې دا د پښتو ګرامر لیکنې لومړنۍ نیمګړې هڅه وه له دې وروسته د ګرامر لیکنې لړۍ روانه وه چې دا دی تر نن ورځې راورسیده. له ده وروسته بیا په پښتو ژبه کې ګڼ شمیر لیکوالانو او ګرامر پوهانو په دې برخه کې کتابونه وکښل چې له دې ډلې څخه یو هم علامه پوهاند صدیق الله ریښتین دی چې ګڼ شمیر ګرامري کتابونه یې ولیکل د پښتو ژبې ګرامر یې د کاونډیو ژبو له ګرامر سره سیال کړ ده په ګرامر کې کره او هر اړخېزې څېړنې وکړې کره ګرامري قواعد یې رامنځ ته کړل چې دا په هغه وخت کې یو ستر نوښت وو. اوس مهال پوهاند دوکتور مجاور احمد زیار دی چې په دغه برخه کې د زړه له تله کار کوي او بې ساري خدمتونه یې په دې برخه کې پښتو ژبې ته کړي دي. سرچينه ترتیب او څېړنه: صدیق الله افغان
په ودونو کې لوړ لګښت او د کورنۍ په سوله يېز ژوند يې اغيز

هغه ټولنه چې نيوکه په کې نه وي،ناروغه ده. د حشونت او تاوتريخوالي د فرهنګ پرځاى که د ډيالوک فرهنګ رايج کړو موثر به وي. د يو ډاډمن چاپيريال او سمون له پاره که د افکارو تقابل هر څومره پېچلې او ستونزمن وي؛توپېر نه کوي. خو شرط به د بين الافرادو دا وي،چې زغم او حوصله به يې د سلنې له مخې د قناعت وړ وي. هر ډول احلاقياتو او حسناتو درلودونکي انسانان بايد ټولنيز نورمونونه د شخصي عقدو او بدرنګو احساساتو قرباني نه کړي،ترڅو ټولنه د ټولنيز ثبات کوربنه شي. که چېرته مو فکر د ځان غوښتنې وي،مخکې تګ فرصت به هسې يو خيال وي. هغه اشخاص چې،په نه يو ډول يې ځان په فکري ناروغۍ اخته کړې وي او تل دا فکر کوي ترڅو په هر ممکن او غيري ممکن ګنجايش کې ځان د خلکو د سرلارې په څېر څرګند کړي،خو په دې نه پوهېږي،چې زه خو په غلطه روان يم فکري ناپزيره ناروغي مې ګواښي،د ځان غوښتنې لوى مرض مې د ضمير کور ړنګ کړى، په نورو په زوره د ځان غټولو ستر جنون مې لکه نشه دماغ زيانمنوي خو؛بس د حيوانانو ترمنځ يې توپېر لباس او ساختمان دى. دوى ارثي،فطري هم وي،خو بدلون ته هم بايد خوشبين وي، تنګ نظري يې د شيطان لخوا د توشيح وړ وي،دوى هم بيا خوشاله شي،دوى هم بيا لږ ډډ،ډډ ځي،چې زه خو هم يو څوک يم؛ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ خو د هغوى له پاره له بده مرغه!!!! ټولنه اوس د فکري ناروغۍ ناروغان ډېر ښه تشخيص کوي، له ځانه يې دومره لرې شړي،چې ان د بيرته يو ځاى کېدو له پاره يې پريکړه زمان کوي. په نورو د ځان پېژندل دومره غيري منظم او نا پلان شوي کارونه نه غواړي. ډېر ساده او اسان ټکي دي،چې بايد سالم فکر يې په نظر کې ونيسي،ترڅو د موخو هم وړاندې موخې تشخيص کړي. نزاکتونه،يو بل منل،حوصله،درناوې،خپل رزيل فکر په نورو نه قياس کول،د وخت او مکان سره عيار اوسيدل،عامه او ټولنيز فکر ته کار،د ځان غوښتنې بدرنګه فرهنګ سره دوښمنې،دا منل چې، هغه ښه وشو،چې........شو بيا نو ستا کار يوازې مشاهده ده،ګوره خلک به ستا وي،ټولنه به ستا وي،مشري به ستا وي،صيب به ته يې،محترم به ته يې! يوازې زماني شرايط د تيزوالي او زر کوه،نه مه زار وه! افلاتون وايي: انسان ټولنيز حيوان دى،په ټولنه کې اوسيدل يې حياتي اړتيا ده؛هغه څوک چې د ټولنيز ژوند نه تېښته کوي،يا ليونې دى او يا هم ارثي ګړبړ لري. افلاتون ښه ويلي!!! ليکوال:اسدالله حبارخېل
بې معنا فکرونه

هغه ټولنه چې نيوکه په کې نه وي،ناروغه ده. د حشونت او تاوتريخوالي د فرهنګ پرځاى که د ډيالوک فرهنګ رايج کړو موثر به وي. د يو ډاډمن چاپيريال او سمون له پاره که د افکارو تقابل هر څومره پېچلې او ستونزمن وي؛توپېر نه کوي. خو شرط به د بين الافرادو دا وي،چې زغم او حوصله به يې د سلنې له مخې د قناعت وړ وي. هر ډول احلاقياتو او حسناتو درلودونکي انسانان بايد ټولنيز نورمونونه د شخصي عقدو او بدرنګو احساساتو قرباني نه کړي،ترڅو ټولنه د ټولنيز ثبات کوربنه شي. که چېرته مو فکر د ځان غوښتنې وي،مخکې تګ فرصت به هسې يو خيال وي. هغه اشخاص چې،په نه يو ډول يې ځان په فکري ناروغۍ اخته کړې وي او تل دا فکر کوي ترڅو په هر ممکن او غيري ممکن ګنجايش کې ځان د خلکو د سرلارې په څېر څرګند کړي،خو په دې نه پوهېږي،چې زه خو په غلطه روان يم فکري ناپزيره ناروغي مې ګواښي،د ځان غوښتنې لوى مرض مې د ضمير کور ړنګ کړى، په نورو په زوره د ځان غټولو ستر جنون مې لکه نشه دماغ زيانمنوي خو؛بس د حيوانانو ترمنځ يې توپېر لباس او ساختمان دى. دوى ارثي،فطري هم وي،خو بدلون ته هم بايد خوشبين وي، تنګ نظري يې د شيطان لخوا د توشيح وړ وي،دوى هم بيا خوشاله شي،دوى هم بيا لږ ډډ،ډډ ځي،چې زه خو هم يو څوک يم؛ خو د هغوى له پاره له بده مرغه! ټولنه اوس د فکري ناروغۍ ناروغان ډېر ښه تشخيص کوي، له ځانه يې دومره لرې شړي،چې ان د بيرته يو ځاى کېدو له پاره يې پريکړه زمان کوي. په نورو د ځان پېژندل دومره غيري منظم او نا پلان شوي کارونه نه غواړي. ډېر ساده او اسان ټکي دي،چې بايد سالم فکر يې په نظر کې ونيسي،ترڅو د موخو هم وړاندې موخې تشخيص کړي. نزاکتونه،يو بل منل،حوصله،درناوې،خپل رزيل فکر په نورو نه قياس کول،د وخت او مکان سره عيار اوسيدل،عامه او ټولنيز فکر ته کار،د ځان غوښتنې بدرنګه فرهنګ سره دوښمنې،دا منل چې، هغه ښه وشو،چې........شو بيا نو ستا کار يوازې مشاهده ده،ګوره خلک به ستا وي،ټولنه به ستا وي،مشري به ستا وي،صيب به ته يې،محترم به ته يې! يوازې زماني شرايط د تيزوالي او زر کوه،نه مه زار وه! افلاتون وايي: انسان ټولنيز حيوان دى،په ټولنه کې اوسيدل يې حياتي اړتيا ده؛هغه څوک چې د ټولنيز ژوند نه تېښته کوي،يا ليونې دى او يا هم ارثي ګړبړ لري. افلاتون ښه ويلي! ليکوال:اسدالله حبارخېل
د روح غُسل

که دې په کومه ورځ هم د خپل غرور شیطان په کاڼو و ویشت که دې په کومه شېبه د خپل احساس په دې صفا مروه کې لږ هم د درد په قدمونو باندې منډې وکړې که یوه ورځ خو دې هم د صداقت د زم زم سپینې اوبه د ریاکار خوی پر خیرنه څرمن تېرې کړلې که یوه ورځ دې په ګامونو د خیال وکړ طواف د چا د تور لوګي وهلي کورګي او پکې ښکل دې کړ د چا حجرِ اسود ارمان که یوه ورځ هم چېرې وختلې د زندګۍ د ستړي روح د عرفات پر غونډۍ که یوه شپه دې تر سهاره ویښه تېره کړله د خپل ضمیر د مزدلفې پر میدان وګڼه دا چې بس تر خدایه پورې ورسېدې درته لبیک به خوشالي ووایي ضرورت نه شته چې بیا څوک درته حاجي ووایي. بارکوال میاخېل
غوښتنليک ليکنه!

عريضه درخواست غوښتنليک : عريضه د درخواست،عرض يا غوښتنې په مانا دی، چې پښتو کې ورته غوښتنليک،فارسيدري کې ورته عريضه يا درخواست نامه، انګليسي کې ورته وايي. ژبپوهان د عرض کلمه په بېلابېلو ډولو تعبيروي، چې يو له هغې څخه هم د يو مطلب بيان او وړاندې کول دي؛ د ټيټ پوړي يا کوچني وګړي څخه لوړ پوړي يا خلکو ته. د پخوا وختونو راهيسې، غوښتنليک د دولتي ارګانونو او ملت عوامو تر منځ د اړيکو د پل حيثيت غوره کړی؛ چې په اوسني وخت کې هم د خلکو د غوښتنو او تقاضاوو يوه مهمه وسيله ده. کله چې د يو چا کار د دولت سره بند وي،يا غواړي چې له يو چاسره لانجه او شخړه حل کړي او يا خپل حق تر واخلي يا ځينې نور کارونه،چې د دولت په چوکاټ کې يې تره کړي،نو مجبور دی،چې يوه پاڼه غوښتنليک د خپلو غوښتنو له پاره نوموړي ادارې ته،چې دده کار يا سکالو ور پورې اړه لري،وليکي.. په افغانستان کې غوښتنليک ليکنه له پخوا راهيسي دود ده او هر څوک يې ليکي د خپلو ستونزو د حل کول له پاره. هغه لارښوونې او ټکي چې په غوښتنليک ليکنه کې اړين دي،په لاندې ډول دي: ۱ په ياد ولرو، چې غوښتنه مو څه ده؟ يا د څه په اړه غوښتنليک ليکو. ۲ متن ته بايد پاملرنه وشي. ۳ چاته يا کومې ادارې ته ليکو؟. ۴ په دواړو رسمو ژبو بايد ليکل وکړو. ۵ ژبني ګرامر ته پاملرنه . ۶ که د ټايپ اسانتياو موجوده وي،نو بايد ټايپ شي. د غوښتنليک ليکلو شکل يا جوړښت: د غوښتنليک ليکلو شکل يا جوړښت په لاندې ډول دی! لومړی برخه: د غوښتنليک ليکوونکي نوم. پلار نوم. نيکه نوم. د اوسېدو ځای. دويمه برخه: دلته هغه ادارې او ارګان نوم ليکو،کوم يو ته چې غواړو غوښتنليک وکړو. د ادارې او مقام د پتې پسې لاندې د اسلام د ستر پيغمبر نبي اکرمه صلی الله عليه وسلم سنت السلام علیکم ورحمت الله وبرکاته ليکو. درېيمه برخه: هغه څه چې غواړو او يا هغه څه چې د هغې په اړه نوموړي ادارې ته عارض کېږو،د پورته ياد شوو لارښوونو په نظر کې نيولو سره یې وليکو. بیا ورپسې د غوښتنليک کوونکي لاسليک يا ګوته لګول کېږي. د غوښتنليک جوړښت: سکالو د د زوی غوښتن پاڼه د ..... د ............ درانه مقام ته! السلام علیکم ورحمت الله وبرکاته. متن ! درنښت لاسليک ليکوال : ښوونکی عابدالله حافظ ډلګۍ : د ژبژغورنې غورځنګ د انلاين زده کړو ډلګۍ
مورفولوژي

مورفولوژي د تشريحي ژبپوهنې يوه فرعي څانګه ده، چې په هغې کې د يوې ژبې مورفيمونه او د هغوی جوړښت او ډولونه تر څېړنې لاندې نيول کېږي. مورفيم: د يوې ژبې تر ټولو کوچنی مانا لرونکی واحد دي، چې تجزيه شي خپله مانا له لاسه ورکوي. لکه: کتاب:کتالفب بې مانا اوازونه تری لاسته راځي. مورفيمونه په دوه ډوله دي: ۱ ګرادنیدونکي خپلواک، ۲ نه ګردانېدونکي نا خپلواک. ۱ خپلواک: هغه مورفيمونه دي، چې خپل معنوي جوړښت لري او مانا ورکوي او په دوه ډوله دي: ۱ نومونو ډله: نوم، عدد، ستاينوم صفت، قيد، نومځري ضمير ۲ فعلونو ډله: اصلي فعلونه مرستيال فعلونه ۲ نا خپلواک: هغه مورفيمونه دي، چې د خپلواکو مورفيمونو سره یوځای کیدو په پايله کې خپله مانا ښندي. ډولونه يې سربلونه، اوستربلونه، وييکي،تاړي ليکوال: عابد الله حافظ
خپلواک مورفيمونه

خپلواک مورفيمونه هغه مورفيمونو دي، چې په خپله خپلواکه توګه مانا ولري او مستقله مانا ولري. په پښتو ژبه کې خپلواک مورفيمونه په درېيو لويو ګروپونو ډلو وېشل شوي دي: ۱ نومونه، ۲ قيدونه، ۳ فعلونه لومړی: نوميزه ډله نومونه: نومونه هغه خپلواک ژبني توکي دي، چې د يو شي، شخص او ځای نومونې او ښکارندويي کوي. نومونه په څلور ګروپونو يا ډولونو وېشل شوي دي: ۱ څيز نوم اسما، ۲ ستاينوم صفات، ۳ شمېر نوم اعداد، ۴ نومځری ضمير. ۱ څيز نوم: هغه خپلواک مورفيم ته ويل کېږي، چې نېغ په نېغه د يو څيز نومونه او څرګندونه کوي، لکه: لرګی، ونه، سړی.... په پښتو ژبه کې نوم د بېلابېلو ځانګړنو له مخې پنځه ډوله وېش شتون لري، چې په لاندې ډول دی: ۱ د مفهوم له مخې د نوم وېش، ۲د لفظي جوړښت له مخې د نوم وېش، ۳ د جنسيت او کيفيت له مخې د نوم وېش، ۴ د شمېر او کميت له مخې د نوم ويش، ۴ د فعليت او غير فعليت له مخې د نوم ويش. نوم په عمومي توګه له درېيو اړخونو ګرادنېږي: ۱ جنس، ۲ عدد، ۳ حالت. ليکوال: عابد الله حافظ
سربلونه:

سربلونه هغه ژبني توکي دي، چې خپلواکه مانا نه لري او تل يې د نومونو د مخه دنده او مانا څرګندېږي. لکه: له، په، پر، د، تر.... بېلګې په ډول: ۱ پر مير باندې. ۲ په کور کې. ۳ د موټر لاندې . ۴ تر ځمکې لاندې. اوستربلونه: هغه نا خپلواک مورفيمونه دي، چې د نوم څخه وروسته راځي او د وروستاړي په خلاف د کلمې برخه نه ګرځي او د کلمې نه جدا ليکل کېږي.لکه: کې، سره،څخه،باندې د بېلګو په ډول: ۱ زه له کور څخه راغلم. ۲ په پوهنځي کې يم. ۳ له کور دباندې يم. سربلونهپه، پر، د،تر،له اوستربلونهڅخه، پرته، پورې، کې، پسې،باندې. ليکوال: عابد الله حافظ
څېړنه ميتودلوژي ( Research)

څېړنه څه ته وايي؟ پلوتيچک څیړنه داسې راپېژني: څېړنه د يو سکالو موضوع پر شاوخوا را ګرځېدل ته وايي، چې د بيا ځلې او د پلټنې،سپړنې او څیړنې په مانا کارول کېږي. څېړنه تل د نوي او ډېرو مالوماتو تر لاسه کولو په موخه ترسره کېږي. څېړنه د حقيقت موندنې او پلټنې پوښتنو ته د ځواب ويلو او ستونزو د حل په مانا ده. په پايله کې څېړنه منظمې کره او سپړنې ته ويل کېږي. څېړونکی محقيق څوک دی؟ څېړونکی هغه څوک دی،چې د حقيقتونو د موندلو لپاره مطالعه کوي او مواد راټولوي،مواد ډلبندي کوي او مخاطیبنو ته یې وړاندې کوي. ولې څېړنه کوو؟؟ ۱ د مالوماتو ډلبندي، ۲ پرتلنه،۳ ارزونه،۴ تشريح او سپړنه،۵ اړيکه،۶ وړاندوېنه.... د څېړنې ځانګړتياوې: ۱ د څېړنې پر ټاکلې سکالو څرخېدل. ۲ څېړنه کې خامخا نوښت ابتکار موجود وي. ۳ څېړنه بايد په خپلواک فکر پيل شي او ځانګړې موخه لرونکي وي. ۴ د څېړنه موخه د حقايقو او واقعیتونو رابرسیره کول دي. ۵ څېړنه کې بايد کامخا علت او معلول سپړنه او پلټنه شوي وي. ۶ څېړنه بايد منظمه او سيستماتيک وي. ليکوال: عابد الله حافظ
وييکي ادات

د نه ګرادنېدونکو مورفيمونو يوه مهمه برخه ده او په لاندې ډولونو ويشتل شوې ده: ۱ ارتباطي وييکي : دغه ادات د څومره والي يا ورته والي له مخې دوه جملې سره نښلوي او دوه دوه سره يوځای کوي، چې له زياترو سره يې چې هم ملګرې کېږي او په ګډه دوو ټوټو فقرو اړيکې سره ټينګوي، لکه: څومره او هومره، په لاندې عبارت کې: څومره ديګ هومره ټيپر. لکه: څنګه چې، که څه هم، هسې، بيا هم، څومره، چې، هماغرومره، همداسې، همدارنګه، په همدې دول، په همدې راز او داسې نور....
اړي وندونه ( Affix):

تاړي هغه نا خپلواک يا تړلي او مقيد مورفيمونه دي، چې د ازادو مورفيمونو سره د يو ځايوالي او يوځايوالي په صورت کې مانا او مفهوم څرګندېږي. تاړي يا وندونه په دوه ډوله دي: ۱ مختاړی ۲ وروستاړی ۱ مختاړی : هغه تاړي دي، چې هميشه د کلمو يا خپلواکو مورفيمونو د مخه يوځای راځي او د هغوی مانا تغير ورکوي، لکه: بې ازاره، بې درده، بې درمانه، نا اهله، نا سازه، نا کاره، ناپوهه او داسې نور.... ۲ وروستاړي : هغه مورفيمونه دي، چې د کلمو له پای سره نښلي او نوې مانا او مشتق جوړوي. په پښتو ژبه کې په دوه ډوله دي: ۱ صرفي وروستاړي ۲ کلمه جوړونکي وروستاړي ۱ صرفي وروستاړي لکه: ام، ې، ي...، ځم، ځې، ځي.. ۲ کلمه جوړونکي وروستاړي لکه وال، زي، ګی.. پکتياوال، دولت زی، کورګی.. کلمه جوړونکي وروستاړي په پښتو ژبه کې ډېر دي، خو دلته به يې ډولونه او بېلګې واويو: ۱ نسبت وروستاړي: چې يو نوم، قوم، ځای، وخت، جنس او نورو ته نسبت ورکوي، لکه: وال، خېل، زی،نی، ييز. ۱ وال کليوال مينوال. ۲ خېل زاخېل، مندوخېل. ۳زی احمدزی، دولت زی. ۲ صغيري وروستاړي: ګوټی، ټی،اک، ګی. لکه: کتاب ګوټی، کوچنوټی، تورک، زويک، غټګی،تورګی.. ۳ مکان وروستاړي: چې له نښلېدو يې د يو عمل اجرا کېدو ځای په لاس راځي، لکه: ۱ ځیلوست لوست ځی. ۲ پوهنه ځی پوهنځی. ۳ وسله تونوسله تون. ۴ درمل تون درملتون. ۵ اور غالی اور غالی. ۶ لوب غالی لوبغالی. ليکوال: عابد الله حافظ د ژبژغورنې غورځنګ
شمېر نوم عدد نوم

شمېر نوم: شمېر نوم هغه نوم ته ويل کېږي، چې د اشخاصو او شيانو شمېر، ترتيب او درجه ښيي او د نوم څومره والی او پوړ والی ښيي، لکه: درې، څلور، اته، لس، پينځم، لسم او داسې نور.... د شمېر نوم ډولونه دادي: ۱ آر شمېر نوم اصلي عدد، ۲ پوړ شمېر نوم وصفي يا ترتيبي عدد، ۳ ووړ شمېر نوم کسري عدد، ۴ وېش شمېر نوم انقسامي عدد، ۵ اټکلي شمېر نوم.... ۱ آر شمېر نوم: هغه نوم چې يواځې د يو شي شمېر او اندازه ښايي، لکه: يو، دوه، درې، څلور... ۲ ترتيبي يا وصفي عدد پوړ شمېر نوم: هغه نوم چې د يو شي درجه او ترتيب هم وښيي، لکه: لومړی، دويم، درېيم، لسم.... ۳ وېش شمېر نوم: دا عدد د اصلي عدد پوړ شمېر نوم له بيا ځلې تکرار څخه منځته ته راځي، چې د څيز نوم وېش او جوړه جوړه کېدنه په لاس راکوي، لکه: يو يو، دوه دوه، درې درې، څلور څلور.. ۴ کسري شمېر نوم: هغه عدد ته وايي، چې د يو شي او شخص اندازه او درجه په کسري شکل ښيي، لکه: ۱ ۵، دوه پر درې، پنځه پر شپږم... ۵ اټکلي شمېر نوم: هغه شمېر نوم دی، چې اټکلي ډول عبرګ عبرګ شمېر نومونه راوړلی شي، خو يو هم ترې مراد نه وي،لکه: دوه درې، څلور هنځه، شپږ لس.... ليکوال: عابد الله حافظ
ليکنښې چېرته باید وکاروو

ليکنښې چېرته بايد وکاروو؟ ازرښت يې څه دی؟ څو ډوله دي؟ د هر څه نه د مخه د ليکنښو په ارزښت کې دومره ووايم ،چې پرته له ليکنښو زمونږ پښتو ليکدود نیمګړی دی . که چېرته مونږ ليکدود کې ليکنښې ونه کاروو ليکنه مو د ګڼو ستونزو سره مخ کېږي ،چې يو خو به ليکنه خوند نه درکوي او بل به ليکنه دې ناسمه وي. ليکنښو ډېر اهميت لري ،چې په کارولو سره يې خپل ليکدود کره کولی شو. ليکنښو سيستم پېژندنې تعريف: هغه بې غږه ،منل شوی او سمبوليک سيستم دی ،چې په ليک او لوست کې اسانتياوې رامنځته کوي. د ليکنښو ډولونه: په پښتو ژبه کې اووه ډوله ليکنښې لرو ،چې عبارت دي له: ۱: ټکی ۲: چپه پېښ يا ويرګول ۳:دوه ټکي شارحه ۴:ږغ نښه ندايه ۵: د پوښتنې نښه سواليه ۶:ځنډ نښه وير ګولنقطه ۷: ليندۍ قوسین د نن شپې بحث په ټکي او چپه پېښ دی. وړاندې کوونکی: عابد الله حافظ :
په پښتو کې د یوه غوښتنليک بيلګه

په پېښور کې د افغانستان د اسلامي جمهوريت جنرل قونسلگرۍ درانه مقام ته! السلام عليکم ورحمت الله وبرکاته زه ........... د .......... زوى په پښتونخوا کې کډوال او زده کوونکی يم د ........ ولايت د ............ ولسوالۍ د ........... د کلي اوسيدونکى يم ، پېژندپاڼې ته اړتيا لرم هيله ده چې د افغانستان د وګړو د احوالو د ثبت ادارې ته مې ور وپېژنئ، لورینه به مو وي. په درنښت
د کره او معياري پښتو ژبې پر وړاندې ستونزې

دا حقيقت له ورايه ښکاري،چي د يوې کره او معياري پښتو په رامنځته کولو کې خواره ستونزې او مشکلات پراته دي؛چې لرې کول يې د دوو يا دريو ورځو کار نه دی بلکې، ډېر وخت ته اړتيا لري،لکه څنګه چې مخکې يادونه وشوه دا ستر رسالت په تشو ولولو او وچو پرېکړو هم نه بشپړېږي. ددې لوی او ارزښتناک کار لپاره عملي او علمي کړنلارو ته اړتيا ده،چې د ټولو پښتنو په ګډو کوښښونو او زحمتونو ګام په ګام سرته رسېږي. د پښتو ژبې د ويلو او ليکلو معياري سبک شته او دا د پښتو ژبې لپاره يو لوړ ګام دی. که نوره هم مونږه وغواړو چې پښتو ژبې ته پرمختګ ورکړو، نو دې ژبې ته بايد مبارزه يا پرځنګ کول په کارې دي. مونږ بايد پښتو ژبه په ښوونځيو،پوهنتونونو،دولتي او خصوصي ادارو، چا خونو او خپرندويه ټولنو،تجارت راکړه ورکړه او په ټولنيز ژوند کې په يوه فعاله او خوځنده ژبې واړوو... د افغانستان په پلازمينه کابل ښار کې تر اوسه ښوونځيو کې پښتو کتابونه نشته او پښتون زده کوونکي اړ دي، چې فارسي کتابونه ياد کړي دا ډېر د افسوس ځای دی. د کابل په ملي پوهنتون کې بغېر د پښتو ژبې او ادب پوهنځي نه بل پوهنځي کې پښتو کتاب نشته او پښتون سره ظلم روان دی، ددې پوښتنې ځوابوونکي څوک شته دا بل د بدبختۍ ځای دی. د کابل پوهنتون په طب پوهنځي، پولې تخنيک اقتصاد پوهنځي حقوق پوهنځي حربي پوهنځي کې يو استاذ هم پښتو نه وايي او پښتو سره تعصب کوي او په بشپړه توګه يې ژبه فارسي يا پاړسي ده.. بل په دولتي ادارو او شخصي ادارو کې پښتو ژبه نه کارول کېږي اوس ملګرو زمونږه مبارزينو يا پرځنګوالو خپل چوپړ یا خدمت او مبارزه پيل کړې ده ان شاءالله ستونزې ورځ تر بلې سمېږي او د الله ج نه هم اميد لرو چې ستونزې مو په بشپړ ډول حل شي ليکوال: عابد الله حافظ
چپه پېښ،

۱. چپه پېښ ، : په نورو ژبو کې کامه د واو په ډول لیکل کېږي؛ خو په پښتو ژبه کې د دې لپاره چې له واو سره یې توپیر وشي، د چپه پېښ په بڼه یې لیکو. دې نښې سمبول ته بېلونکی هم وايي، د دې لپاره چې ساده جملې له یوې اوږدې جملې نه بېلې کړي کړې، د بېلېدونکې جملې په پای کې کارول کېږي. همدا راز، کامه د یوې ټاکلې موخې په درلودلو سره د مختلفو وړو جمولو، د پیلېدونکې جملې او همدا راز د معترضه جملو له اصلي یا د جملې له نورو فقرو سره د بېلوالي او د کډېدونکو کلمو، د اعدادو د طبقه شمېرنېن د بېلوالي لپاره کارول کېږي. لکه: پښتانه سره یو کېږي، ژوند په وحدت کې تېروي، یو بل ته ورور وايي او دښمن ته د یو ستر سپر په ډول څرګندېږي. لکه: ژوند ښکلی دی، ژوند د ژوندانه خوند ته وايي او خوند هله پېدا کېږي چې له وجدان سره په تناسب کې ژوند غوره شي.
پښتو،عربی او اریایي

هندو اروپایي ژبې چې د ژبو یوه لویه ډله ده او لس څانګې لري، پښتو ژبه یې هم د اریایي څانګې یوه غړې ژبه بلل کیږي، خو دا چې ولې ګڼل کيږي، څېړونکې یې د نورو اریایي ژبو سره ځینې مشابهتونه په ګوته کوي او مقایسه کوي یې لکه: فارسي یا اوستا کې لاس ته دست وایي د ژبپوهانو په خبره کله چې اوستا یا فارسي کې د راشي پښتو کې پر ل اوړي یا هم ګوش، ته غوږ وایي ګ پر غ اوړي او همداسې نور... خو آیا پښتو د حامي او سامي ژبو له کورنۍ سره هم څه مشابهت لري او که نه؟ دلته به ی ځینې بیلګې را واخلو او عربي سره به ی مقایسه کړو. ۱- عربي ژبه کې مذکر او مؤنث څرګنداوی لري، لکه جاء احمد ،جاءت اسماء لکه څرنګه چې عربي مذکر او مؤنث لري نو پښتو هم ورته خاصیت لري، لکه احمد راغی، اسمأ راغله خو فارسي کې بیا دا خاصیت نشته چې مذکر مونث ولري، دواړه یو شان استعماليږي لکه احمد امد، اسمأ امد په پښتو او عربي کې د نوم په نه موجودیت کې هم سړی پوهیږي چې مراد نر دی که ښځه، خو فارسي کې بیا داسي نده. ۲- معرب او مبني د کلمو د اخر اوښتون ، حرفی تغیر یا هم د حرکت تغیر چې عربي او پښتو کې شته خو فارسي بیا دا خاصیت نه لري لکه: احمد چې په ندایي حالت کې َ زور اخلي، او د ه پرشکل لیکل کیږي، لکه اې احمده! یا چې پر هـ ختم سوي نومونه هـ پر ې اوړي لکه: نسیمه چې ندایي حالت کې ای نسیمې! راځي او نه اوښتونکې نومونه لکه ماما په ندایي حالت کې اې ماما! همدارنګه عربي کې لکه:جاء احمدُ ، مررت بأحمدَ َِ معرب او مبني، لکه سیبویه چې اخر ی په ټولو حالتونو کې ثابت پاته کيږي او نه اوړي. خو فارسي کې بیا نه اوړي، لکه احمد، احمد! .... یوازي مبني وي. ۳- د اعدادو د ویلو ډول کې هم پښتو او عربي یو ډول دي خو فارسي بیا د انجلیزي په شان اعداد حسابوي لکه: یوویشت، دوویشت، عربان وایي واحد وعشرون، الثانی وعشرون خو فارسي کې وایي: بیست ویک، بیست دو، او انګریزي کې تونټي ون، ټونټي ټو ... ۴- د مذکر سالمه جمع په عربي کې ون او په ین او تثنیه یې ان جوړیږي، چې په پښتو کې بیا جمعه په ان او ونه جوړیږي چې ډیر سره نږدې آوزونه ديالته پښتو ځینې نورې جمعې هم لري . خو فارسي کې بیا ها باندي جمع جوړیږي. . م.ع. درانی
په پښتو ژبه د کال دولس میاشتې

۱:پښتو وری حمل ۲:پښتو غویی ثور ۳:پښتو غبرګولی جوزا ۴:پښتو چنګاښ سرطان ۵:پښتو زمری اسد ۶:پښتو وږی سنبله ۷:پښتو تله میزان ۸:پښتو لړم عقرب ۹: پښتو لېندۍ قوس ۱۰:پښتو مرغومی جدی ۱۱:پښتو سلواغه دلوه ۱۲:پښتو کب حوت جوړونکی او ليکوونکی: عابد الله حافظ
مغولان

مغول قوم د مغولو مخینه د ننی مغولستان له خلکو څخه یو قوم وو چې اوس مهال یې ډیره یې په مغولستان چین روسیه او پاتی نوره نړۍ کې د کډوال په توګه میشت دي.اوس مهال د مغولو شمیر کابو ۱۰ میلیونو تنو ته رسیږي. د نوڼسمې پیړۍ په لومړیو کې د یوې مغولي کورنۍ تصویر. چنګیز تیموچین چنګیز یاهم هماغه تیموچین چې د مغولانو د واکمنې بنسټ ایښودونکی وو په ۱۱۶۷م کال کې د ننی مغولستان په سیمه کې په یوه آهنګره کورنۍ کې دونیا ته راغی. تاریخ واکمنان اړوند قومونه د هند مغولان پاتې شونې
جیمز-ویبب تلسکوپ

جیمز-ویب جیمز ویب تلیسکوپ په انګلیسي - په وروستې ټکنالوژې سمبال د کار لاندی تلسکوپ دی چې په ۲۰۲۱م کال کې به فضا ته وتوغول شي جیمز ویبب تلسکوپ ۱۸ آیینې لري او لس کاله به په فضا کې د نورو سیارو په څیړلو خپل ماموریت ته دوام ورکړي. یاد تلسکوپ اوسمهال د ناسا له خوا د په کلیفرنیا آیالات کې د کار لاندی دی.
الوفي

آلوفي آلوفی په انګلیسي د آرام سمندر په سویل کې له ټاپوګانو جوړ هیواد نیوی پلازمینه ده. تاریخ جغرافیه
نیویي ژبه

نیویایي ژبه په انګلیسي د آرام سمندر سویل کې د پروت ټاپو ییز هیواد کې د انګلیسي ترڅنګ نیوی رسمي ژبه ده.
آدامستون پیتکرن ټاپوګان

ادامستون پیتکرن آیسلنډ په انګلیسي په آرام سمندر کې د پیت کرتټاپوګانو پلازمینه او د لویې بریتانیا پورې تړلې سیمه ده. تاریخ جغرافیه
والی

والی هغه چاته ویل کیږي چې د یو هیواد له ایداري برخو ولایت څخه د یوې مسولیت یاهم والیتوب په غاړه ولري.
د موټر چلولو سمت

اسټرالیا په سره رنګ کې هغه هیوادونه دي چې ښوی لاس ته موټر چلوي. په آسماني رنګ کې د چپ لاس موټر چلونکي هیوادونه دي. د موټروانۍ سمت د وخت په تیریدو سره د نړۍ مختلفو هیوادونو د تاریخ په اوږدو کې خپله یاهم د نورو ټولواکمنیو هیوادونو د کلتوري یرغل د تاثیر پر آساس خپل قانونونو ته تغیر ورکړی دی.
د نفوسو کثافت

د وګړو کثافات نن ورځ د بل هر وخته نړۍ د ډیرو کثافاتو درلودونکې ده ده چې دا موضوع نړیواله ګرځیدلې ده. هیوادونه کوښښ کوي چې په مختلفو لارو سره د کثافاتو د ډیروالی مخه ونیسی. آما په خواشینې سره په کلنۍ کچه هر انسان زیاته کچه کثافات تولیدوي.
اپیا

آپیا په انګلیسي په آرام سمندر کې پروت د ساموا هیواد پلازمینه ده. تاریخ جغرافیه
آتافو

اتافو په انګلیسي په آرام سمندر کې د پروت هیواد لوی ښار دی.
نوکوالوفا

نوکوالوفا نوکو آلوفا په انګلیسي د آرام سمندر په سویل کې د پرتې پاچاهي هیواد تونګا پلازمینه ده. تاریخ جغرافیه
شپږم توپوی

شپږم توپوي اصلي نوم: تونګا هیواد شپږم پاچا دی. ژوند سیاست
تونګایي ژبه

تونګایي په آرام سمندر کې د پروت هیواد تونګا رسمي ژبه ده. په تونګایي ژبه کابو ۱۰۰۰۰۰ زره خلک خبرې کوي. تونګایي ژبه د استرنزیایي ژبو له کورنۍ خه د پولینزیایي برخې څخه ده. اوسنې وضیعت
تووالویي ژبه

تووالویي ژبه په انګلیسي د استرونزیایي ژبو له کورنې څخه ده. یاده ژبه په تووالو هیواد رسمي ژبه ده چې په یاد هیواد کې کابو ۱۰۰۰۰ ویونکي لري. وګړي
فونافوتي

فونافوتي په انګلیسي په آرام سمندر کې د استرالیا لویې وچې اړوند هیواد تووالو پلازمینه ده. جغرافیه تاریخ
ماتا اوتو

ماتا-اوتو په انګلیسي - د فرانسې هیواد اړوند والیس او فوتونا سیمې مرکز دی. تاریخ جغرافیه
سومالیلانډ

سومالیالند سومالیالانډ په سومالیایي رسمي نوم د سومالیالاند ولسمشریزه له ۱۹۹۱م کال راهیسی د سومالیا په مال کې له پنځو ولایتونو خپلواک اعلان شوی هیواد دی. د سومالیالاند پلازمینه هرجیسا رسمي ژبې سومالیایي عربي او انګلیسي دي. یاد هیواد ۱۳۶۶۰۰ کیلومتره مساحت او ۳۵۰۰۰۰۰ وګړي لري. تاریخ جغرافیه ایداري وېش کلتور
عبدالمجید تبون

عبدالمجید تبون په انګلیسي زوکړه ۱۷ د نوامبر ۱۹۴۵م کال اوس مهال د الجزایر هیواد ولسمشر دی. تاریخ جغرافیه
د الجزایر دینار

د الجزایر هیواد دینار په انګلیسي د الجزایر هیواد اسعار دي چې د یاد الجزایر هیواد د مرکزی بانک لخوا وړاندی کیږي. نوټونه
عبدالعزیز جراد

عبدالعزیز جلراد په انګلیسي زوکړه ۱۲ فبروري ۱۹۵۴م کال له ۲۸ د ډسمبر ۲۰۱۹م کال راهیسی د الجزایر هیواد لومړی وزیر دی. ژوند سیاست
عرفان خان

عرفان خان زوکړه ۷ جنوري ۱۹۶۷ مړینه ۲۹ د افریل ۲۰۲۰م کال د هندی سینما بالیووډ یو سینمایي مسلمان لوبغاړی او یو هندی میلیونر وو. نوموړی د یو ډول سرطاني ناروغې له امله ومړ. ژوند مشهور فلمونه
کیم هیون جو

کیم هیون جو په انګلیسي - زوکړه ۲۴ افریل ۱۹۷۷م کال د سویلي کوریا یو سینماګر او ماډل دی.
د آنګولا کوینز

د انګولا کوینز کواینزا په انګلیسي ایزو کوډ د انګولا هیواد رسمي اسعار دي. آرزښت
تییل

تیېل تیل نفتنفتي توکي یاهم خام تیل یو ډول مایخ خاورین شینچکي تور او نور څوډوله رنګونه درلودونکي دي چې د نړیوال اقتصاد لویه برخه جوړوي. نفت په لومړیو کې په خام ډول له سمندر او غیرې سمندریزو سیمو راویستل کیږي له چاڼ وروسته د سوخت لپاره نړیوالو بازارونو ته وړاندی کیږي. اوسمال عربستان ونزویلا ایران قطر روسیه د شمالي افریقا او منځنی ختیځ هیوادونه د یادو خامو موادو ډیرې ځمکنې زیرمې لري. تاریخ اوسمهال سیمې
کابیندا

کابیندا په افریقا لویه وچه کې د کانګو هیواد له ولایتونو څخه یو دی.
بورنیتو دی سوزا

بورنیتو د سوزا په پرتګالي ژبه زوکړه ۲۳ جون ۱۹۵۳م کال ۲۶ د سټټمبر ۲۰۱۷م کال راهیسی د آنګولا هیواد د ولسمشر لومړی معاون دی. کار
جووا لورنسو

جون لورنسو په پرتګالي ژبه له ۲۶ د سپټمبر ۲۰۱۷م کال راهیسی د آنګولا هیواد منتخب ولسمشر دی. کار ژوند
د لویدیځې افریقا سی اف ای فرانک

د لویدیځې افریقا سی اف ای فرانک په فرانسوي کوډ د لویدیځې افریقا د اتو هیوادونو د پیسو واحد دی. ګټه اخیستنه: د لویدیځې افریقا سیافاِی فرانک د مرکزي افریقا سیاف ای فرانک. هیوادونه بنین بورکینا فاسو عاج ساحل ګینه بیسایو مالي نایجیر سینیګال توګو مخینه
پورتو نووو

پورتو نوو په فرانسوي - په افریقا لویه وچه کې پروت د بینین هیواد پلازمینه ده. پورنووو ښار د ۲۰۰۵م کال د اټکل له مخی کابو ۲۳۵ زره وګړي لري. تاریخ جغرافیه
کوتونو

کوتونوو په انګلیسي د بینین هیواد ترټولو لوی او اقتصادی ښار دی. تاریخ جغرافیه
پاتریس تالون

پاتریس تالون په انګلیسي زوکړه ۱ مې ۱۹۵۸م کال د بینین هیواد ولسمشر دی. نوموړی د ۲۰۱۶م کال مارچ میاشتې په ټاکنو کې د ولسمشر په توګه وټاکل شو. کار د ولسمشرې ترڅنګ نوموړی یو کامیابه سوداګر هم دی. سیاست
فولاني ژبه

فوني ژبه فون ژبهفولا ژبه په انګلیسي د لویدیځې او مرکزي افریقا په ۲۰ هیوادونو کې په مخلفو لهجو سره شتون لري. فولاني ژبه د د نیجر کانګویي ژبو له کورنۍ څخه ده. ریښې اوسنی وضیعت سرچينې
د جرګې رئیس

د ولسي جرګې رئیس د پارلمان رئیس په هغه هیوادونو کې شتون لري کوم هیوادونه چې پارلماني نظام ولري. د بیلګې په توګه په افغانستان کې اسمهال میر رحمان رحمانی د ولسي جرګې رئیس دی..
میر رحمان رحمانی

میر رحمان رحماني زوکړه ۱۳۴۱ ه ج کال باګرام ولسوالۍ پروان ولايت یو افغان سیاستوال تجار او د افغانستان د ولسي جرګې اوسنی رئیس دی. د ولسي جرګې ټاکنې سیاسي ژوند
امیر خان یار

امیر خان یار د افغانستان د ولسي جرګې د اوولسمې دورې لومړی معاون دی.
یونس قانونی

یونس قانونی زوکړه ۱۹۵۷م کال پنجشیر ولایت یو افغان سیاستوال دی چې په تیر کې د پخوانی ولسمشر حامد کرزی لومړی معاون او د ولسي جرګې رئیس وو. سیاست ژوند
کیانو ریوز

کیانو ریوز په انګلیسي زوکړه ۲ سپټمبر ۱۹۶۴م کال بیروت لبنان یو هالیووډي سینماګر دی. د کیانو ریو چینایي ریښه لري چې د نومړی له مور سره چې د بریتانیا نه وه په لبنان کې واده وکړه ریوز کوچینی وو چې پلار یې نادرکه شو وروسته معلومه شوه چې د مخدره توکو د قاچاق په تور په بند کې وو. د نوموړی مور څلور ځله واده کړی ریوز د خپلې مور او پلندر سره کاناډا ته وکوچیده په کاناډا په وار وار د خپلو کړنو له لاسه له مختلفو ښونځیو څخه ویستل شو وروسته امریکا د خپل پلندر خواته لاړ د وخت په تیریدو یې تیاتر او سینما ته مخه کړه چې له جنیفر سایم سره آشنا شوه. جنیفر په ۲۰۰۰ م کال کې د یادی جوړې ۸ میاشتنی ماشوم مړ وځیګوه وروسته سایم په یوه ترافیکي پیښه کې خپل ژوند له لاسه ورکړ چې دا د کیانو ریوز په ژوند کې د پلار د مرګ وروسته دویم لوی ګوزار وو له هغی وروسته ریوز خپل ترټولو نږ دی دوست ریور پینیکس چې د هوانیک پینیکس ورور وو له لاسه ورکړ د ریور پینیکس مړینې د ریوز په ژوند زیات منفی اغیز وکړ چې تر کم وخته نوموړی خپل رواني خالات له لاسه ورکړی وو. اوسمهال ریوز په فلم او تیاتر کې کار کوی د خپل معاش کابو نیمه برخه خیریه ټولنو ته ورکوي. اوسنی ژوند فلمونه
د بوتسوانا پولا

د بوتسوانا پولا په انګلیسي د بوتسوانا هیواد د پیسو واحد دی چې د یاد هیواد د مرکزی بانک لخوا ایداره کیږي. آرزښت
تسوانایي ژبه

ستسواني ژبه تسواني ژبه په انګلیسي د افریقا لوې وچې په سویل کې د نیجر کانګویي ژبو کورنۍ څخه ده چې کابو ۷ میلیونه ویونکي لري. یاد ژبه په بوتسوانا زیمبابوی او سویلي افریقا کې رسمي ده. کورنۍ مخینه
نیجر کانګویي ژبې

نیجر کانګویي ژبې په انګلیسي - پ افریقا لویه وچه کې د ژبو له کورنیو څخه یوه لویه کورنۍ ده چې ګڼ شمیر ژبې په کورنۍ کې لري. ژبې
تسوانایي خلک

تسوانایا تسوانایي وګړي یو افریقایي قوم دی چې د بوتسوانا هیواد ۸۰ سلنه نفوس جوړوي.
موکګویتسي ماسیسي

موکګویتسی ماسیسی له ۲۰۱۸م کال د افریل څخه د افریقایي هیواد بوتسوانا ولسمشر دی. کار ژوند
سلومبر تسوګوان

سلومبر تسوګوان په انګلیسي د بوتسوانا هیواد د ولسمشر لومړی مرستیال دی. کار ژوند
لومړی مرستیال

لومړی مرستیال د نړۍ په ولسمشریزو هیوادونو کې د ولسمشر لومړی مرستیال ته ویل کیږي څوک چې د ولسمشر په نه شتون کې د ولسمشرې چارې پرمخ وړي.
قومي ډلې

قوم قومیتقومونه په انګلیسي هغه انساني ګروپونو یاهم ډله خلکو ته ویل کیږي چې ګډې قومې او کلتوري ریښې ولري.
انجلینا ډینیلوفا

انجلینا ډینیلوفا په روسیه کې په سینټ پیټرزبورګ کې زیږیدلې یوه روسی سندرغاړې ، فیشن ماډل او اداکاره ده چې د پریزم تفریحي تړون لاندې ده. هغه د ډیجیټل واحد لکه څنګه چې تاسو سره روان دی د خپل سولو غږیز غږ یې پیل کړ. کیریر انجلینا لومړی ځل د جون یا جولای په میاشت کې کوریا ته د حقیقت د بقا پیښې فلم کولو او تولید لپاره ، بابل ته راغله. وروسته له هغې چې په خپرونه کې راڅرګند شو ، انجلینا د کوریا په رسنیو کې بریا درلوده او د کلونو لپاره یې له څخه ډیر تلویزیون برنامې کې ښکاره شو او په فلم کې یې رول لوبولی نوې زوړ کیسه چېرته چې هغه د سنډریلا په توګه کار کوي. انجلینا بیا د پیلټ تفریح څخه پریښوده او د پریزم تفریح کې ګډون وکړ. حواله
روچ مارک کریستیان کبور

روچ مارک کریستیان کبور په انګلیسي زوکړه ۲۵ افریل ۱۹۵۷م کال د بورکینا فاسو هیواد ولسمشر دی. سرچينې
کریستوف جوزف ماري دابیر

کریستوف جوزف ماری دابیر په انګلیسي ؛ زوکړه ۲۱ اګسټ ۱۹۴۸م کال د بورکینا فاسو هیواد لومړی وزیر دی. کار در دسامبر ، رئیس جمهور روچ مارک کریستین کابوره، سمت خود را به عنوان نخست وزیر کریستوف ماری جوزف دابیله، که نویسنده استعفانامه بود، پایان داد، که به طور خودکار به وظایف کل دولت منجر شد. ژوند
عارف وزیر

عارف وزیر د پښتون ژغورنې غورځنګ یو مخکښ غړی وو چې په ۱ د مې ۲۰۲۰م کال سویلي وزیرستان په مرکز واڼه کې د پاکستان د پاکستان د استخباراتي ایدارې په ملاتړ ووژل شو. دا هم وګورئ سرچینې
روندي ژبه

روندي ژبه په انګلیسي په افریقا کې د بانتو ژبو له کورنۍ څخه ده. یاده ژبه کابو ۸ میلیونه وګړي لري. روندي ژبه په بروندي هیواد کې د رسمي حالات ترڅنګ په اوګاندا تانزانیا او کانګو دیمکراتیک جمهورت کې هم ویونکي لري. مخینه
نانسي عجرم

نانسي عجرم بشپړ نوم: نانسي نبیل عجرم، زېږېدنه: ١٦ مې کال ١٩٨٣ يوه لبنانۍ سندرغاړې ده، هغې ٣ ځله د ورلډ میوزک ایوارډ لاسته راوړ. د خپل پلار په مرسته، نانسي په کم عمر کې لاس په کار سوه، او په ١٥ کلنۍ کې یې خپل لومړی سټوډیو البوم خپور کړ. سرچينې
د بروندي فرانک

د بروندی فرانک په انګلیسي د بروندي هیواد د پیسو واحد دی چې د یاد هیواد د مرکزی بانک لخوا کنټرولیږي. آرزښت
نورستاني ژبه

نورستاني په انګلیسي یوه هندو آریایي ژبه ده چې د افغانستان په نورستان ولایت او د خیبر پښتونخوا په چترال سیمه کې پری کابو ۱۳۰۰۰۰ وګړي خبرې کوي. تاریخ نورستان د افغانستان یو لرې پروت غریز ولایت دي، چې زیات شمېر وګړي یې په مالداري بوخت دي. نورستان د افغانستان یو لرې پروت غریز ولایت دي، چې زیات شمېر وګړي یې په مالداري بوخت دي. د دغه ترڅنګ نورستان د تېر جهوري حکومت پرمهال د ملي پارک په نوم ونماو ل شو. نورستان د افغانستان یو لرې پروت غریز ولایت دي، چې زیات شمېر وګړي یې په مالداري بوخت دي. د دغه ترڅنګ نورستان د تېر جهوري حکومت پرمهال د ملي پارک په نوم ونماو ل شو.
هندو آریایي ژبې

هندو اریایي ژبې د سویلي آسیا د ژبو کورنۍ ده چې د یادی جغرافیه ګڼ شمیر ژبې یې اړند وندي. ژبې
پیر نکورونزیزا

پیر نکورونزیزا په انګلیسي زوکړه ۱۸ ډسمبر ۱۹۶۳م کال د بوروندي هیواد ولسمشر دی. کار شخصیت
ګاستون سیندیمو

ګاستون سیندیمو په انګلیسي زوکړه ۱۹۶۵م کال د بروندي لومړی وزیر دی. کار شخصیت
دوالا

دوالا په انګلیسي د کامرون هیواد ترټولو لوی ښار اودلوی افریقایي بندر دی. تاریخ جغرافیه
پاول بیا

پاول بیا په انګلیسي زوکړه ۱۳ فبروري ۱۹۳۳م کال د کامرون هیواد ولسمشر دی. کار شخصیت
جوسیف نګوت

جوسیف نګوت په انګلیسي زوکړه ۱۲ مارچ ۱۹۵۴م کال د کامرون هیواد لومړی وزیر دی. کار شخصیت
د کیپ ورډ اسکودو

د کیډ ورډ یسکودو په انګلیسي د کیپ ورډ هېواد د پیسو واحد دی. آرزښت
خورخه کارلوس فونسکا

خورخه کارلوس د المیدیا فونسکا په انګلیسي زوکړه ۲۰ اکتوبر ۱۹۵۰م کال د پوهنتون استاد وکیل او له ۲۰۱۱م کال راهیسی د کیپ ورډ هیواد ولسمشر دی. کار شخصیت
یولیسز کوریا ای سیلوا

یولسیز کوریا ی سیلوا په انګلیسي . زوکړه ۴ جون ۱۹۶۲م کال د کیپ ورډ هیواد لومړی وزیر دی. کار ژوند
سانګو ژبه

سانګو ژبه په انګلیسي د منځنې افریقا ولسمشریزې رسمي ژبه ده چې کابو ۱۶ میلیونه ویونکي لري. سرچينې
فوستن-ارچانګ تاودرا

فوستن آرچانګ تاودرا په انګلیسي - د منځنۍ افریقا ولسمشر دی. کار شخصیت د ۱۹۵۷ کال زېږېدنې
انجینر محمد علي میرزا

انجینر محمد علي میرزا زیږېدنه: ١٩٧٧ یو پاکستانی عالم دی چې د یوټیوب له لارې درس ورکوي. هغه د مسلک له مخې میخانیکي انجنیر دی او داسلامی تعلیماتو پر بنسټ بیانات ورکوي. ژوندلیک هغه په کال کې د پنجاب په جهیلم کې زیږیدلی دی. هغه د جهیلم د ماشین محل نمبر لمبر اوسیدونکی دی. هغه په حکومتي څانګه کې د مې کچې انجنیر دی. دوی آنلاین دین ښوونه کوي ، چیرې چې دوی په بیلابیلو ټولنیزو او مذهبي موضوعاتو بحث کوي. د هغه درسونه په ټولنیزو شبکو سایټونو کې مشهور دي او په ملیونونه ځله لیدل شوي. د هغه د شهرت یو اصلي دلیل دا دی چې هغه په حساس موضوعاتو باندې په ښکاره ډول خبرې کوي ، پداسې حال کې چې هغه څوک چې د هغه له نظر سره موافق نه وي د هغه بیان کولو طرز انتقاد کوي. د هغه په ډیری ویناوو کې ډیر تناقض شتون لري ، مګر هغه ښه پیژندل شوی ، په ځانګړي توګه د ځوان نسل په مینځ کې. علي ادعا کوي چې زه له دیني خدماتو څخه عاید لاسته نه لرم مګر زما د معاش څخه زما لګښتونه پرمخ وړي. هغه په جهیلم کې د څیړنې اکاډمۍ پرمخ وړي. هغه د می کال د می په میاشت کې د مذهبي کرکې د راپارولو په تور ونیول شو. هغه د می د میاشتې په، مه نیټه په ضمانت خوشې شو. انتقاد په خپله یوه ویډیو کې ، علي د قادیانیانو پروړاندې د یهودانو او نورو مذهبونو څخه بدتر په توګه لاریون وکړ ، چې بیا وروسته هغه د قاديانيت په ملاتړ تورن شو. د دیني حلقو لخوا عکس العملونه د هغه پروړاندې راپورته کیږي. هغه د ملګرو ، سنتو او عالمانو سپکاوی باندې تورن دی. علي وايي چې د هغه لیکچرونه له سیاق څخه بهر وړاندې شوي دي. علي ادعا کوي چې د هغه د دریځ په ملاتړ کې ، د حدیث کتابونه هم له قران څخه نقل شوي ، او نقاد یې په ځواب کې له قرآن او حدیث نه نقلوي. نیول او عکس العمل په می کې ، د جهلم پولیسو هغه د آنلاین مذهبي لیک ورکولو په تور ونیولو کله چې د هغه یوه زړه ویډیو ویروس شوه. هغه وروسته د برخې د تور له مخې ونیول شو د یو چا په وړاندې تور چې د یو بل په وړاندې د کرکې څرګندونې او تبلیغات کوي. په هرصورت ، هغه ژر تر ژره محکمې ته حاضر شو او د می په مه یې ضمانت ورکړ. هغه دوه ورځې توقیف وروسته خوشې شو. د علي دریځ دا و چې د هغه لیکچر له سیاق څخه بهر وړاندې شوی و. وروسته هغه د خپل دریځ په ملاتړ کې کتابونه او قرانونه هم ذکر کړل. د محمد علي میرزا د نیولو وروسته د هغه نیول او ویډیو ویډیو په ټولنیزو رسنیو کې تر بحث لاندې راغلې ، ورپسې په ټویټر کې. مګر دا رجحان د هغه د نوم سره هم پیل شو او د محمد علي میرزا د نیولو په اړه د خلکو عکس العمل ، په بیله بیا د یو شمیر نورو نامتو شخصیتونو ټویټونه هم مخې ته راغلل. لوبغاړی حمزه علي عباسي د هغه د نیول کیدو په اړه لیکلي: په یاد ولرئ ، موږ باید د دوی د باورونو له امله د نورو د فشارولو لپاره الله ته ځواب ووایو ، پداسې حال کې چې د محمد علي میرزا نیول د پاکستانیو عکاسانو یوه شیبه ده. علي په خپل ټویټر اکاونټ کې د محمد علي میرزا نیول وغندل. پداسې حال کې چې یو شمیر خلکو په ټولنیزو رسنیو کې د هغه په حق کې لیکلي ، له بلې خوا ، د محمد علي میرزا نیول د یو شمیر خلکو لخوا د ستاینې او انتقاد وړ و. سرچینې
ادریس دبی

ادریس دبي ادریس دبی اتنو په فرانسوي زوکړه ۱۸ جون ۱۹۵۲م کال له ۱۹۹۰م کال راهیسی تر اوسه د چاد هیواد ولسمشر دی. کار شخصیت
کومور فرانک

کوموریان فرانک د قمر ټاپوګانو فرانک په انګلیسي د افریقایي هیواد قمر ټاپوګانو د پیسو واحد دی. آرزښت
تعلیم القرآن اسلامي راډیو

تعلیم القرآن راډیو یوه خپلواکه، شخصي، بې طرفه اسلامي اداره ده چي په کندهار کې فعالیت لري او په سیمه مشهوره اسلامي اداره بلل کیږي. دتعلیم القرآن راډیو د ژوندي نشراتو په ذریعه د نړۍ په ګوټ ګوټ کي میشت افغانان خپلي دیني او تربیتي تنده ماتولای شی. تمویلي اړخ يې تعلیم القرآن راډیو د سیمي د سلګونو بانفوذو او ولسي علماء کرامو او پوهانو پرمخ بیول کیږي او په مالي برخه کي د ولس په صدقاتو او مشروع تجارتي اعلاناتو تمویلیږي. خپروني يې: تعلیم القرآن راډیو بیلا بیلو او په اونۍ کې په لسګونه بیلا بیلې خپرونې لرې چي دویب پاڼې پر مخ یی دبعضو یادونه کوو.
حمادیه اسلامیه مدرسه کندهار

جامعه اسلامیه حمادیه اصلاً د قران بنسټ یوه څانګه ده او قران بنسټ په ۱۳۸۴ هجري لمریز کال د مفتي عبدالهادي حماد له لوري د کندهار په لرغوني ښار کي تأسیس سو، د ټولو مسلمانانو لپاره یې د نشر و اشاعت، تعلیم و وتربیه او د دعوت په لاره کي یې زیات شمېر خدمات کړي. په یاد بنسټ کي دخدمت ډېري شعبې دي چي ځيني یې په لاندي ډول دي: ۱:جامعه اسلاميه حمادیه: یاده جامعه د افغانستان د بېلابېلو سیمو څخه نهاریه او لیلیه شاګردانو ته داخله ورکوي د لومړۍ ټولګۍ څخه تر اتلسم ټولګۍ پوري يعني د دورة الحديث او تخصص في الفقه سره شاګردان لري . ۲: دارالافتاء. ۳: دارالحفاظ. ۴: عمومي کتابتون. ۵: دشاګرانو تربيتي انجمن. ۶: تر رسمي درسي ساعتونو مخکي او وروسته د انګريزي او عربي درسي ساعتونه. ۷:مجله. نداء القران چي دیني او ټولنیز خدمات پکښي وړاندي کیږي. ۸: د مدرسې سایټ. د حمادیه اسلامي مدرسې په ویب سایټ کي کتابتون، دارالافتاء، ږغیږ درسونو، په ږغیږ او لیکنیږ ډول د قرآنکریم ترجمه، د احادیثو درس، مقالې او داسي نور خپریږي. ۹: د تالیف او ترجمې څانګه. چي د مسلمانو وروڼو او خوندیو د علمي سویې لوړولو لپاره ډول ډول تالیفات، تصنیفات او ژباړي په ښه کیفیت چاپ او ټولني ته وړاندي کوي. ۱۰: جامعه اسلامیه حماديه د واټساف او ټلیګرام له لاري. چي د نړۍ د ډېرو هیوادونو په لس ګونه زره شاګردان لري، پکښي دارالافتاء، درسونه، وعظونه اوداسي نور نشریږي. ۱۱: جامعه اسلامیه حمادیه پر لاندي اجتماعي پاڼو نشرات لري: الف: فیسبوک. ب: ټویټر. ج: انسټګرام. د: یوتیوب چینل ، چي د واتساف او ټیلیګرام په څېر خدمات لري. ۱۱: تعلیم القرآن راډیو : په ۱۳۹۴ هجري لمریز کال، د قندهار د جیدو علماوو او د مدرسو د مسؤلینو او زده کوونکو په غوښتنه، د حمادیه اسلامي مدرسې د مؤسس په هڅو او زیار سره تاسیس سوه. د نوموړي راډیو د څپو څخه دعامو خلکو د پوهاوي لپاره د حنفي مذهب په رڼا کي نشرات خپریږي. تعلیم القرآن اسلامي راډیو د نړۍ په ګوټ ګوټ کې د سایټ او مبایل اپلیکیشن له لارې ۲۴ ساعته اورېدلای سی، مبایل اپلیکیشن د لاندې لینک څخه تر لاسه کولای سئ: تعلیم القرآن راډیو په نوره نړۍ کې.نوموړی بنسټ یو ولسي بنسټ دئ چي دهیڅ ډول سیاسي او رسمي ارګان سره تعلق نه لري یوازي د خلکو په صدقاتو خپل خدمات مخ په وړاندي بیايي. والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته
د کانګو فرانک

د کانګو هیواد فرانک په انګلیسي ایزو کوډ د افریقایي هیواد کانګو دمکراتیک جمهوریت د پیسو واحد دی. د یادو اسعارو کنټرول د کانګو دیمکراتې ولسمشریزې د مرکزی بانک پر غاړه دی. آرزښت
غزالی عثمانی

اځالی آسوماني په انګلیسي د افریقایي ټاپوییز هیواد قمر متحده ټاپو ګانو منتخب ولسمشر دی. شخصیت
فلیکس تشیسکدی

فلیکس تشیسکدي په انګلیسي زوکړه ۱۳ جون ۱۹۶۳ د کانګو دمکراتیک جمهوریت ولسمشریزې منتخب ولسمشر دی. کار شخصیت
سیلفستر یونګا

سیل پستر یونګا د کانګو دمکراتیکې ولسمشریزې د ولسمشر لومړی مرستیال معاون دی.
لینګالایي ژبه

لینګالا ژبه د بانتو ژبو له کورنۍ څخه ده چې کابو ۱۵ میلیونه ویونکي لري. د یادې ژبې ویونکي په کانګو دمکراتیک جمهوریت کانګو جمهوریت د منځنۍ افریقا ولسمشریزې او آنګولا هیوادونو کې میشت دي. وضیعت
کانګویي ژبه

کنګویي ژبه کانګو ژه په انګلیسي د بانتو ژبو له کورنې څخه ده چې په کانګو دمکراتیک جمهوریت کانګو جمهوریت او آنګولا هیواد کې رسمې ده. تاریخ
لوبا کسايي ژبه

لوبا کاسای ژبه لوبا-کاساي ژبه په انګلیسي - په مرکزی افرسبقا کې د بانتو ژبو له کورنې څخه ده. یاده ژبه د کانګو دمکراتیک جمهوریت له څلورو رسمي ژبو سواحلي لینګالایي او کانګویي ژبو ترڅنګ رسمي ده. تاریخ
کانګو سیند

د کانګو سیند د نیل سیند نه وروسته د افریقا په لویه وچه کې دویم لوی سیند دی. اوږدوالی
قرآن بنسټ

د قرآن بنسټ پیژندنه قران بنسټ په ۱۳۸۴ هجري لمریز کال د مفتي عبدالهادي حماد له لوري د کندهار په لرغوني ښار کي تأسیس سو، د ټولو مسلمانانو لپاره یې د نشر و اشاعت، تعلیم و وتربیه او د دعوت په لاره کي یې زیات شمېر خدمات کړي. په یاد بنسټ کي دخدمت ډېري شعبې دي چي ځيني یې په لاندي ډول دي: ۱:جامعه اسلاميه حمادیه: یاده جامعه د زرو شاګردانو لپاره نهاریه او لیلیه داخله ، تر شپاړسم ټولګۍ دورة الحدیث پوري شاګردان لري. ۲: دارالافتاء . ۳: درالحفاظ. ۴: مجله. نداء القران ۵: د مدرسې سایټ د سایټ کتل ۶: تعلیم القران راډیو ۹ . ۹۲ قندهار. ۷: د تعلیم القران رادیو سایټ چي ۲۴ ساعته پر ټوله نړۍ نشرات لري. د سایټ کتل ۸: تعلیم القران رادیو هلمند ۹ . ۹۲ ۹: تعلیم القران راډيو هرات ۶ . ۹۲ ۱۰: دتالیف او ترجمې څانګه. ۱۱: حماديه دارالعلوم د واټساف او ټلیګرام له لاري. نوموړی بنسټ یو ولسي بنسټ دئ چي دهیڅ ډول سیاسي او رسمي ارګان سره تعلق نه لري یوازي دخلکو په صدقاتو خپل خدمات مخ په وړاندي بیايي.
تعلیم القرآن راډیو(تعلیم القران راډیو)

د تعلیم القرآن راډیو پیژندنه تعلیم القرآن راډیو د قران بنسټ د نشر او اشاعت څانګه ده ،چي په ۱۳۹۴ هـ.ش کال کي د مفتي عبدالهادي حماد په هڅو او زیار د خپلو هیوادوالو لپاره تاسیس سوه. تعلیم القرآن راډیو د کندهار ښار تر څنګ د هیواد په ځینو نورو ولایتونو کې هم د ولس د غوښتنې او دینې تندې د خړوبولو په موخه خپلې څانګې فعاله کړي او ان شاء الله د هیواد ټولو ولایتونو ته به خپل خدمات و رسوي. د قرآن بنسټ یاده څانګه هم د سیمي د سلګونو بانفوذو او ولسي علماء کرامو او پوهانو پرمخ بیول کیږي او په مالي برخه کي د ولس په صدقاتو او مشروع تجارتي اعلاناتو تمویلیږي. د تعلیم القرآن راډیو څانګې او خدمات: ۱: تعلیم القران راډیو قندهار، چي په ښار او ولسوالیو کي شپاړس ساعته پر ایف ایم باندي، دیني ، اجتماعي ، صحي، تاریخي او ادبي موضوعاتو اړونده نشرات کوي۹ . ۹۲. ۲: تعلیم القران راډیو هرات، چي د هرات په ښار او شاوخوا ولسوالیو کي شپاړس ساعته پر ایف ایم باندي، دیني ، اجتماعي ، صحي، تاریخي او ادبي موضوعاتو اړونده نشرات کوي۶. ۹۲. ۳: تعلیم القران راډیو هلمند، چي دګریشک ولسوالۍ په ښار او شاخوا ولسوالیو کي شپاړس ساعته پر ایف ایم باندي، دیني ، اجتماعي ، صحي، تاریخي او ادبي موضوعاتو اړونده نشرات کوي۹ . ۹۲. ۴: د تعلیم القران راډیو زابل تاسیس چي اوس د ځینو ستونزو له امله بنده ده. ۵: د تعلیم القران راډیو بولدک تاسیس چي اوس د ځینو ستونزو له امله بنده ده. ۴: تعلیم القران راډیو اپلیکیشن په زیرک ټلیفون کي ددغه اپلیکشن په ډانلوډېډو سره څلرویشت ساعت په ټولنه نړۍ د تعلیم القران رآډیو اسلامي ، اجتماعي او ادبي موضوعاتو نشرات اورېدل کېدای سي. ۵: تعلیم القران ویب پاټه ، چي پکښي تفسیر، آنلاین دارالافتاء، ږغیزې خپرونې، لمونځ زده کړه، سیرت سوالونو او جوابونو او داسي نور اړین موضوعات پکښې نشریږي. ۶: د تعليم القران فيسبوک پاڼه باندي ديني، اجتماعي، ټولنيزي اواسلامي معلومات په لیکلي او ویډیویي بڼه خپروي . کوم خدمتونه چي مو ذکر کړل دا خدمتونه د قرآن بنسټ د کندهار متدین ، مېړني او په دین مین مسلمان ولس او د ځینو مخلصو تجارانو د هڅو او خدمت نتیجه ده، له دوی څخه هیله کېږي چي لا هم خپلي هڅي په دیني خدماتو کي جاري وساتي او په ژوند کي يې د برکت غوښتونکي یو.