ihanif/pashto-wikipedia-corpus huggingface dataset:
دلمانځه ټکي په ټکي ژباړه

سُبْحَانَكَ اللهُمَّ پاکي ده تالره اى الله! وَبِحَمْدِكَ او تالره ثنا ده وتَبَارَكَ اسْمُكَ او برکت والا دى نوم ستا وَتَعَالَى جَدُّكَ او لوړ دى شان ستا وَلَاإِلَهَ غَيْرُكَ نشته د عبادت لايق بې له تانه أَعُوذُ پناه غواړم بِاللَّهِ په الله تعالى مِنَ الشَّيْطَانِ د شيطان الرَّجِيمِ رټلي شوي نه بِسْمِ اللَّهِ شروع کوم په نوم د الله الرَّحْمَنِ چې عام مهربانه دى الرَّحِيمِ خاص رحم کوونکى دې اَلْحَمْدُ ټول صفتونه لِلّٰهِ خاص الله لره دى رَبِّ الْعٰلَمِیْنَۙ۝۱ چې تربيت کوونکى د مخلوقاتو دى الرَّحْمٰنِ چې عام مهربان دى الرَّحِیْمِۙ۝۲ خاص رحم کوونکى دى مٰلِكِ یَوْمِ الدِّیْنِؕ۝۳ واکدار د قيامت د ورځې دى اِیَّاكَ خاص تاته نَعْبُدُ عبادت کوو وَ اِیَّاكَ او خاص تا نه نَسْتَعِیْنُؕ۝۴ مدد غواړو اِهْدِنَا برابر کړې موږ الصِّرَاطَ په لار الْمُسْتَقِیْمَۙ۝۵ نيغه باندې صِرَاطَ الَّذِیْنَ په لاره د هغه کسانو اَنْعَمْتَ چې تا فضل کړى عَلَیْهِمْ١ۙ۬ۦ په هغوى غَیْرِ نه لار د هغه کسانو الْمَغْضُوْبِ چې غضب کړى شوى عَلَیْهِمْ په هغوى وَ لَا الضَّآلِّیْنَ۠۝۷ او نه لارد ګمراهانو آمين اى الله! زموږ دعاء قبوله کړې الله اکبر الله تعالى ډېر لوى دى قُلْ هُوَ اللّٰهُ ووايه، هغه الله تعالى اَحَدٌۚ۝۱ يو دى اَللّٰهُ الله تعالى الصَّمَدُۚ۝۲ بې نيازه دى لَمْ یَلِدْ١ۙ۬ نه يې څوک زېږولى وَ لَمْ یُوْلَدْۙ۝۳ او نه له چانه زېږيدلى وَ لَمْ یَكُنْ لَّهٗ او نشته دهغه لپاره كُفُوًا برابر اَحَدٌ۠۝۴ هېڅوک الله اکبر الله تعالي ډېر لوې دې سُبْحَانَ پاکي ده رَبِّيَ الْعَظِيمِ رب زما لره، چې لوى دى سَمِعَاللهُ اوري الله تعالى لِمَنْ وينا د هغه چا حَمِدَهُ چې صفت يې کوي رَبَّنَا اى ربه زموږ لَكَ الْحَمْدُ تالره صفت دى الله اکبر الله تعالى ډېر لوى دى سُبْحَانَ پاکي ده رَبِّيَ رب زما لره الْأَعْلَى چې اوچت دى الله اکبر الله تعالى ډېر لوى دى التَّحِيَّاتُ ټول وينا والا عبادتونه لِلَّهِ خاص الله لره دي وَالصَّلَوَاتُ او ټول بدني عبادتونه وَالطَّيِّبَاتُ او ټول مالي عبادتونه السَّلاَمُ عَلَيْكَ سلام دې وي په تا باندې أَيُّهَاالنَّبِيُّ اى پېغمبره وَرَحْمَةُاللَّهِ او رحمت د الله تعالى وَبَرَكَاتُهُ او برکتونه د هغه الله تعالی السَّلاَمُ علينا سلام دي وي پر مونږ باندې وَعَلَى او په عِبَادِ بنده ګانو اللَّهِ د الله تعالى الصَّالِحِينَ نېکانو باندې أَشْهَدُ زه ګواهي کوم أَنْ لاَإِلَهَ چې نشته د عبادت لايق إِلَّا اللَّهُ مګر الله تعالى دى وَأَشْهَدُ او زه ګواهي کوم أَنَّ مُحَمَّدًا چې بېشکه محمد صلی الله علیه وسلم عَبْدُهُ بنده د هغه الله تعالی دى وَرَسُولُهُ او استازى د هغه الله تعالی دى اللَّهُمَّ اى الله جل جلاله صَلِّ رحم وکړې عَلَى مُحَمَّدٍ په محمد صلی الله علیه وسلم وَعَلَى آلِ مُحَمَّدٍ او په کورنۍ د محمد صلی الله علیه وسلم كَمَاصَلَّيْتَ لکه څرنګه چې تا رحم کړى عَلَى إِبْرَاهِيمَ په ابراهيم عليه السلام وَعَلَى آلِ إِبْرَاهِيمَ او په کورنۍ د ابراهيم عليه السلام إِنَّكَ بې شکه ته حَمِيدٌ ستايلى شوى مَجِيدٌ لوړ شان والا يې اللَّهُمَّ بَارِكْ اى الله برکت و اوروې عَلَى مُحَمَّدٍ په محمد صلی الله علیه وسلم وَعَلَى آلِ مُحَمَّدٍ او په اولادې د محمد صلی الله علیه وسلم كَمَا بَارَكْتَ لکه تا چې برکت اورولى وو عَلَى إِبْرَاهِيمَ په ابراهيم عليه السلام وَعَلَى آلِ إِبْرَاهِيمَ او په اولادې د ابراهيم عليه السلام إِنَّكَ بېشکه ته حَمِيدٌ ستايلى شوى مَجِيدٌ لوړ شان والا يې. اللَّهُمَّ اى الله رَبَّنَا زمونږ ربه آتِنَا راکړې مونږ ته فِي الدُّنْيَا په دنيا کې حَسَنَةً نېکي وَفِي الآخِرَةِ او په اخرت کې حَسَنَةً نېکي وَقِنَا او وساتې موږ عَذَابَالنَّارِ د عذاب د اور نه.
په کوم شي ګناه بښل کیږي ؟

۱- اې پيغمبره ! په کوم شي ګناه بښل کيږي؟ رسول الله :په اوښکو، عاجزۍ او ناروغۍ سره. ۲- زه غواړم چې ستر عالم شم، څه وکړم؟ رسول الله :تقوی غوره کړه، عالم انسان به شې. ۳- غواړم چې شتمن شم، څه وکړم؟ رسول الله :قناعت کوه، مالدار به شې. ۴- غواړم چې یو نېک انسان اوسم؟ رسول الله :خلکو ته ګټه رسوه. ۵- غواړم چې عادل انسان شم؟ رسول الله :کوم څه چې ځانته خوښوې، هغه نورو ته هم خوښوه. ۶- غواړم چې د الله په دربار کې ځانګړی مقام ولرم؟ رسول الله :ډېر ذکر کوه. ۷- غواړمه احسان کوونکی واوسم؟ رسول الله :الله ته داسې عبادت کوه، ګويا ته هغه وينې يا داسې چې هغه تا ويني. ۸- غواړم چې ايمان مې پوره اوسي، څه باید وکړم؟ رسول الله :ښه اخلاق ولره. ۹- غواړم چې د الله تابع داره انسان شم؟ رسول الله :فرايض په کلکه سره ونيسهمه يې قضا کوه. ۱۰- غواړم چې په قيامت کې په نوررڼا سره پاڅېږم؟ رسول الله :پر خلکو له ظلمه ځان وساته. ۱۱- غواړم چې الله په ما رحم وکړي؟ رسول الله :ته پر نورو خلکو رحم کوه. ۱۲- په ګناهونو کې کمی غواړم؟ رسول الله :په کثرت سره اِستغفار کوه. ۱۳- غواړم چې د ښه عزت څښتن شم؟ رسوالله :خلکو ته لاس نیول پرېږدهسوال، خیرات، او طمع مه کوه. ۱۴- څنګه مې روزي پراخه کړم؟ رسول الله :تل په اوداسه ګرځه. ۱۵- کوم شی د دوزخ اور سړوي؟ رسول الله :روژه نيول. ۱۶- کوم څيز د الله غصه کموي؟ رسول الله :په پټه صدقه او صله رحمي. ۱۷- تر ټولو غټ بد کار کوم دی؟ رسول الله :ناسمه رویه او بد اخلاقي. ۱۸- تر ټولو ستره نیکي څه ده؟ رسول الله :نېک اخلاق، عاجزي، په غم صبر او رضا بالقضی. ۱۹- غواړم چې زما ستر او پرده وشي؟ رسول الله :ته له نورو خلکو پرده کوه. ۲۰- له رسوايي او شرمندګۍ څخه خلاصيدل غواړم؟ رسول الله :له زنا څخه ځان ساته. ۲۱- څه وکړم، چې دعاوي مې قبولې شي؟ رسول الله :حرام مه خوره. ۲۲- د الله له قهر څخه د ځان ساتل غواړم؟ رسول الله :په خلکو باندې غصه مه کوه. ۲۳- غواړم چې په الله او رسول الله یې ګران شم؟ رسول الله :کوم څه چې الله او پيغمبر ته یې ګران دي، هغه خپل محبوب جوړ کړه. ۲۴- غواړم چې د قیامت پر ورځ الله ته پاکيزه ور مخکې شم؟ رسول الله :له جنابت وروسته سم دستي غُسل کوه لیکنه : شریف الله وکیلی
سارا علي خان

سارا علي خان د سيف علي خان لور ده چې په ٢٢ اګست ١٩۹۵ کي زېږېدلې ده، هغې د کيدرنات او سامبا په شان فلمونو کې کار کړی دی. سرچینې
چنګيز خان

چنګیز خان: چنګیز خان په تاریخ کی یو وحشی او بی رحمه او خونړی مغولی سوبمن فاتح سردار او واکمن تیر شوی دی، تاریخونو د ده اصلی نوم تموچین راوړی دی، ویل کیږي چې نوموړی د اوسني مغلستان منګولیاد هیواد د ګوبی د صحرا دښتې په هنتی نومي سیمه کې په ۱۱۶۰ زیږدیز کال زیږیدلی، پلار یې یسوګی او نیکه یې کبلی خان نومیدل، په دیارلس کلنۍ کې یې پلار د تاتاریانو له خوا ووژل شو او د ده د قبیلې مشرانو دی د ده وروڼه خویندې او مور دښتو او صحراو ته تبعید کړل، ده وروسته د یوې قبیلې له سردار جاموخان سره دوستانه اړیکې ونیولې خو وروسته بیا د خپل پلار له یوه ملګري اونګ خان سره چې هغه هم د یوې قبیلې سردار ا مشر و ،د ده د دوستۍ مزي او اړیکې ټینګې شوې، هغه د چنګیزخان هر کلی وکړ خو بیا وروسته د دغې قبیلې د سردار اونګ خان او دد ه ترمنځ اختلافونه رامنځ ته شول او اونګ خان او زوی یې سرنګون او و وژل شول. په ۱۲۰۶ ز کال دده د قوم مشرانو تموچین د سترخان او مشر په توګه وټاکه او ستر روحاني کوکوچو ده ته د چنګیز خان لقب ورکړ چې سخت او پیاوړي ته ویل کیږي، چنګیز خان نهه دیرش کلن و چې د پاچاهي پرتخت کښیناست او لومړنی کار یې چې وکړ د نورو قبایلو ځواک او قدرت یې محدود کړ، ده یو پیاوړی پوځي جوړښت رامنځ ته کړ، ده خپل پوځ له لس زریزه پوځي ډلو نه جوړ کړ چې تومان به ورته ویل کیدل او بیا یی هر تومان په زرو پوځی ډلو وویشل چې هزاره به یی ورته ویل، ده یو داسی پیاوړی او منظم پوځ جوړ کړ چې ساری یې نه درلوده، چنګیز خان په ۱۲۱۸ ز کال خپل یرغلونه پیل کړل او د نړۍ د نیولو په فکر کې شو، ده پرچین روسیې افغانستان ایران او منځنی ختیځ بریدونه وکړل ، دی به چې هر ښار ته تلو نو د خلکو کورونه عبادت ځایونه مدرسې جوماتونه او کتابتونونه به یې ورانول او سوځول او پر انسانانو څه چې پر حیواناتو او سپیو او پیشوګانو یې هم رحم نه کاوه، د چنګیز په خونړیو بریدونو کې دمنځنۍ اسیا د سمرقند بخارا او مروې ښارونه چې د اسلامي ثقافت او کلتور یوه بېلګه وه د خاورو سره برابر او د دغو ځایو سم نیمایي خلک پکښې ووژل شول، ده د افغانستان د بلخ ښار چې ام البلاد دښارونو مور یې ورته ویل او هرات ښار تباه کړل، ده د ایران په نیشاپور او نورو ښارونو کې هم خونړی کارونه تر سره کړل او په بغداد کې عباسی خلافت د ده د لمسی هلاکوخان له خوا له منیځه لاړ، چنګیز خان ډیرې میرمنې درلودلې چې د خپلو دغو میرمنو نه یې ډیر اولادونه درلودل، خو په تاریخ کې د ده دغه لاندینی زامن ډیر مشهور دي، جوجی ،جغتای، او ګتای او تولی چنګیز ۲۵ کاله واکمنی وکړه او د دری اویا کلونو په عمر مړ شو، دده تر مړینی ورسته دده زوی اوکتای د چنګیز پر ځای واکمن شو.
رائف بدوی

رفیع بدوی په د لیکوال، ويبلاګ او د بشري حقونو يو فعال څخه د سعودي عربستان دی. هغه د عربستان ليبرال شبکې په نوم يو ويب پاڼه ګډ بنسټ اېښودونکی دی په دې وېب پاڼه د کال د مې په اوومه د اسلام د سپکاوي په تور په تر کاله په زندان کې په جده کې د يوه جنايي محکمې، نښې درو او د یو ملیون سعودي ريالو تقریبا ، ډالر یې نغدي جریمه کړه. نو تاسو هره اونۍ هټۍ لرئ. د بښنې نړیوال سازمان راف البددوی د ضمیر قید په نظر کې نیسي ، د دې جزا د پای ته رسولو او د هغه د غیر مشروع خوشې کولو غوښتنه کوي. د ليبرال استازي ارویین کټلر او راحف حقوقي سلاکار د سعودي عربستان لخوا د نړیوالو قوانینو په اړه د سعودي نړیوالو مسؤلیتونو سرغړونه وغندله او بلاګره یې د مذهبي ازادۍ او بیان په اړه د روښانه څرګندونې غندنه وکړه. د ادارې په وینا، د جزا ورکولو لومړې لړۍ د کال د جنوری په ، په عامه توګه ترسره شوې. د يو شاهد په وينا د لمانځنې د پاى څخه وروسته، لومړني ، په زنځيرونو تړلی د جومات مخې ته راوړل شو او د خلکو او امنيتي ځواکونو د توند غبرګون سره مخامخ شو. په کې، هغه د ارتکاب تورونو څخه خوشحاله وه چې کولی شي د مرګ لپاره سزا ورکړي. اسوشیتید پریس د وینا له مخې د بدوی د مدافع وکيل ووید ابو الخیر د بشر د حقوقو فعاله، په کې د بشري حقونو فعالیتونو په تړاو د څو لړیو وروسته په کلونو بند محکوم شو. کورنۍ د هغه مېرمن انصف هداډر ، د خپلو دریوو ماشومانو سره، د کاناډا کيوبک ولايت کاناډا ته پناه يوړه . اشرف غني احمدزي په کال کې د کاناډا د صدراعظم سټیفن هارپر څخه وغوښتل چې د سعودي چارواکو څخه د خپلې د هغې د خوشې کولو غوښتنه وکړي. جایزې او اعزاز سخاروف د جایزې له خوا د ولسي جرګې د اروپا لپاره د فکر د ازادۍ په کال په کې د بیان د آزادۍ د پراختیا لپاره د پن پن جایزه جایزه وینا له خوا د دويچه ويله په کال جایزه د سکاټلینډ د سیکولر ټولنه په استازیتوب په کې په کې د سرحدونو پرته د راپور ورکوونکو څخه غیر ازموینه جایزه د بشریت جایزه په کې د نړیوال قلم کلب کاناډا څانګه د ازادۍ د ګوند نوماند شخصي آزادۍ هسپانوي - په کې غبرګونونه دیموکراټیک نوی ډیموکرات وین مارستون د کاناډایي حکومت څخه غوښتنه وکړه چې د رفی بدوی خوشې کولو لپاره یې تر ټولو ډیر څه وکړي او په کاناډا کې یې ورسره یو ځای شي. د جنوري په میاشت کې، د جان وار، د کاناډا د بهرنیو چارو وزیر، له سعودي چارواکو څخه وغوښتل چې دا بلاګ وباسي. سرچینې اړونده لینکونه لومړی سمر ولید ابو الخیر حمزه کاګګاري مییکل نبیل سندھ زېږېدنې
دحضرت لوط علیه السلام دقوم دهلاکت اسباب.!

د حضرت لوط علیه السلام د هلاک شوی قوم د هلاکت سبب شوی څلور صفتونه چی اوس هم زموږ په ځوانانو کی شته: اول: شپیلک وهل: د لوط علیه السلام د قوم دا صفت وو چی بل به یی بد کار ته رابلو نو په خوله به یی شپیلک ورته واهه، او دا کړنه اوس زمونږ په ځوانانو کی تر بل هر وخته زیاته شوی ده، که څه هم د اوس ځوانان او خلک د شپیلک مقصد غلط کار نه وی خو ښه کار هم ندی او دا کار د خدای دیر بدی راځی. او منع کړل شوی دی. دوهم: د لاری او چوک پر سر دریدل: د لوط علیه السلام د قوم بله نښه دا وه چی هغوی به د تلو راتلو د لاری داسی څنډی ته به دریدل چی د راتلونکی او تلونکی پیغلو او تنکیانو مزاحمت اوکړی. چی دا کار په لوطیانو کی بیخی دیر وو، ان دا چی د الله له خوا د لوط علیه السلام کور ته د انسان په څیره کی لیږل شویو ملایکو ته یی هم مزاحمت وکړ، او د هغوی څخه یی د بد کار غوښتنه اوکړه. او نن صبا ګورو چی سړکان او لاری د ځواناو ډکی وی، او د لاری په منځ کی ولاړ وی، څو مخامخ راتلونکو جینکو ته اوګوری او هغوی ته مزاحمت اوکړی. دا کار د لوط علیه السلام د قوم بده طریقه وه. نبی کریم ص او خدای دا کار ډیر بد ګوری او خفه کیګی ورباندی. دریم: پرانستی ګریوان ګرځیدل: د لوطیانو پټوان چی پر ځان به یی اچولی وه، لکه زموږ او ستاسو کرتی قمیصونه چی اوس باب دی، دوۍ به خپل ګریوانونه خلاص کړی وه، څو خلګ یی غاړی او غاړی لاندی عورت ته اوګوری، او دا کار به یی د جانب مقابل د توجو لپاره کاوه، او نن صبا خو موږ او تاسو ګورو چی ځوانانو تر نامه پوری خپل ګریوانونه خلاص کړی یې، څو خلک یی دا پراخ ځیګرونه او ورباندی شنه ویښتان ننداره کړی، دا کار هم د الله ډیر بدی راځی او همیشه منع کړل شوی دی. څلورم: د پرتاګه یا پتلون دیر لاندی تړل: دا صفت د لوط علیه السلام د قوم په یوه خاصه طبقه کی موجود وه، هغه طبقه چی خلکو به بد کار یا لواطت ورسره کاوه، او دا یی د پیژندلو یو ډول نښه وه، نن صبا دا عادت په ځوانانو کی بیخی دیر شوی دی، چی خپل پتلون د حاصری د لګن هدوکی ته څیرمه تړی، او متاسفانه نپوهیګی چی د داسی کار او عمل سرچینه څه ده.دا کار هم د لویدیځ څخه راوارد شوی او د اروپا همجنس بازازیا اروپای پلان کړی او ایجاد کړی یی دی، چی د بد کارانو هلکانو او پیغلو نښه بلل کیګی. نو مسلمانانو ورونو او خویندو دا هغه څلور نښی وی چی و لوط علیه السلام په قوم کی موجودی وی، او دا اعمال د لوط علیه السلام د قوم د هلاکت سبب شوی. او دا هغه اعمال دی چی خدای پری ډیر خفه کیګی، او زموږ ځوانان تری ناخبره دی، نو راځی هر څوک خپله ونډه واخلی او دا موضوع او خبر نورو ته هم ورسوی تر څو نور پری هم خبر شی او د داسی اعمالو نه ځانونه اوساتی. لیکنه : شریف الله وکیلی
رغون ښوونيز کانال

رغون ښوونيز کال رغون یو ښوونیز کانال دی چې مونږ یې د یوه مسلکي ټیم له لوري پرمخ وړو، زمونږ سره پدې ټیم کې د ارواپوهنې، ژبو او ادبیاتو او فلسفې پوهنځي فارغ شوي ځوانان په ګډه کار کوو. دغه چینل د یوه ستر فکرې انقلاب پیلامه ده، په راتلونکي کې به مو هڅې نورې هم پراخې شي او لدې چینل څخه مو موخه د اوسني پېر اپډېټ علوم پخپله خوږه مورنۍ پښتو ژبه باندې خپرول دي، تر څو د پښتون نسل انګېرنې، ګروهې او پېژند ساتل شوی او ورسره ورسره په نوي او عصري فکر هم سنبال اوسي .
د احادیثومشهور کتابونه

۱: صحیح البخاري دا د محمد بن اسماعیل البخاري کتاب دی چی په الجامع الصحیح شهرت لری له قرانکریم څخه ورورسته تر ټولو معتبر او صحیح کتاب، دا لومړنی کتاب دی چی یوازی پکی د رسول الله صل الله علیه وسلم متصل السند احادیث راجمع کړی شوی دی. د احادیثو شمیره یې له تکرار سره ۷۳۹۷ او له تکرار څخه پرته ۲۷۶۱ دی. صحیح البخاری خورا زیاتې شرحی لری چی مشهوری شرحی یې فتح الباری د امام ابن حجر عسقلاني او عمدة القاري د بدر الدين عيني دي ۲: صحیح مسلم د دې کتاب لیکوال ابو الحسین مسلم بن حجاج نیشاپوری قشیری دی. چی د امام بخاری له تکړه شاګردانو څخه وو. صحیح مسلم د امام بخاری له کتاب څخه ورورسته دویم کره کتاب دی. د احادیثو شمیره یی له تکرار سره ۷۷۴۸ او بی له تکراره ۳۰۳۳ دی. صحیح مسلم هم زیاتی شرحې لری، لکه د الاکمال قاضی عیاض ح، المفهم د امام قرطبي ح او مشهوره یی المنهاج د امام نووي ح شرحه ده. ۳: سنن ابی داود مولف ېې سلیمان بن اشعت سجستانی دی. د دی کتاب مولف د پنځو لکو حدیثونو له جملی څخه رابیل کړی دی. امام ابو داود ح د خپل کتاب په اړه داسی وایی ما په دی کتاب کی یوازی صحیح احادیث یا هغه چی صحیحو احادیثو ته ورته والی لری ذکر کړي دي. که چیری په کوم ځای کی کومه کمزوری لیدل کیږی هغه می په ګوته کړی ده.د کومو احاديثو په باره کی که که چوپ پاتی شوی یم هغه هم د عمل وړ دی. په دی کتاب کی زیاتره هغه احاديث راوړل شوی چی په فرعی او فقهی مسایلو پوری تړاو لری. ټول پکې ۵۲۷۴ حدیثونه راټول شوی دی. دا کتاب هم ډیری شرحی او حاشيي لری چی مشهوره ېې معالم السنن د امام خطابي ح شرحه ده. ۴- جامع الترمذی ددې کتاب لیکوال امام ابو عیسی محمد بن عیسی بن سوره الترمذي دي. مؤلف په خپل کتاب کی صحیح، حسین او ځینې ضعیف احادیث ذکر کړي او هر یو حدیث درجه ېې بیان کړې ده، او د دې ترڅنګ ېې د صحابه وو، او تابعینو مذاهب هم بیان کړي دي. امام ترمذي ح دخپل کتاب په اړه وايي: کله مې چې دا کتاب ولیکه نو د حجاز، عراق او خراسان علماوو ته مې وړاندې کړ چې ټولو خوښ کړ. د هر چا په کور کې، چې دا کتاب پروت وي لکه چې پیغمبر ص په ځپله د ده په کور کې شته او خبری کوي. په جامع الترمذي ټول ۳۹۵۶ حدیثونه دي. جامع الترمذي زیاتې شرحې او حاشيي لري، لکه: عارضة الاحوذي د امام ابن العربي ح شرحه تحفة الاحوذي د علامه مبارکپوري شرحه. ۵ - سنن نسائي دا کتاب د امام ابو عبدالرحمن احمد بن شعیب النسائي لیکنه ده. زیاتره احاديث ېې صحیح دي، آن تر دې چې ځینو علماوو دا کتاب په سنن ابي داود او سنن ترمذي هم غوره بللی. ټول په د تکرار سره ۵۷۶۱ حدیثونه رغلي دي ۶ سنن ابن ماجه لیکونکی ېې ابو عبداللّه محمد بن یزید ابن ماجه قزویني دی. ددې کتاب مرتبه د ذکر شوو کتابونو په پرتله ټیټه ده. د احادیثو مجموعه ېې ۴۳۴۱ ده، هغه احادیث چې يوازې ده ذکر کړي دي او نورو پنځو پورتنیو کتابونو نه دي ذکر کړي ۱۳۳۹ حدیثونه دي. :
کيلي بروک

کيلي بروک پيدايښت ٢٣ نومبر ١٩٧٩ يوه برطانوۍ موډل، لوبګره او تلویزیوني خپرونو وړاندي کونکې ده. د کيلي بروک پېژندنه په برطانیه کې د هغې موډلي لپاره کيږي، او په امریکا کې بيا د هغه د رولونو لپاره چي په ن ب س کي يي تر سره کړي دي پيژندل کيږي. هغې د په سيريز ون بيګ هپي او داسې نورو کي کار کړی دی. کيلي وسمهال په برطانیه کي د لندن زړه خپرونه پر مخ وړي. هغې ته د بدني ښکلا سمبول ويل کېږي او دې ته په ٢٠٠۵م کال کې د دنړۍ د تر ټولو سکسي ښځې نوم ورکړل سو بيا وروسته په ٢٠١۵م کال کې د د ٢٠مي د ١٠٠ ترټولو ښايسته ښځو په لسټ کي هم راغله. سرچینې
د کندهار ولایت مقام

د کندهار ولايت مقام د کندهار ولايت د والي د کار ځاي دی. دا ځاي د احمدشاه بابا په وخت کي جوړ سو؛ او په افغانستان کي د لومړی ارګ همدغه وو. دا ځاي د افغانستان د اسلامي امارت پر مهال بيا د افغانستان د ارګ په توګه و پېژندل سو. دا ځاي د عبدلرحمان خان په وخت کي بيا ورغول سو، او وروسته بيا د همایون عزیزی په وخت کي دا مقام د بيا ځلې لپاره نوی کړل سو او رنګ ورکول سو. د کندهار ولایت مقام د خلقې شريفي و بغل ته د سړک پر هغه بله غاړه باندې پروت دی، دا ځای د احمدشاه بابا په وخت کې د باچا د ناستې ځاید ولسمشرۍ ماڼۍ هم وو. او دا ځای تراوسه پورې هم په هغه پخوانی نخشه باندې پروت دی. سرچينې پر ولایت مقام بريد
ارمان لوڼی

ارمان لوڼی پیدايښت ۱۹۸۳، سنځاوۍ د پښتون ژغورنې غورځنګ د مرکزي کمېټې غړی، او د همدې غورځنګ د وتلې غړې وړانګې لوڼۍ ورور وو. د ارمان لوڼي نوم محمد ابراهیم و، خو د شاعرۍ پیلولو سره یې ځان ارمان لوڼی کړ. نوموړی دا مهال په کالج کې د پښتو ادبیاتو استاد هم و. د وژنې دوسيه او نور څه ابراهیم ارمان لوڼی د یکشنبې په ماسخوتن ٣ فبروري ٢٠١٩ په کلاسیف الله کې خاورو ته وسپارل سو. نوموړی د شنبې په ورځ ٢ فبروري ٢٠١٩ په لورلایي سیمه کې له پاکستاني پولیسو سره د اخ و ډب پر وخت پر سر د ضربې له کبله ووژل سو. د هغه په جنازه کې د پښتون ژغورنې غورځنګ مشران لکه منظور پښتین، محسن دوړ او علي وزیر د غورځنګ د وژل سوي غړي ارمان لوڼي په جنازه کې د ګډون لپاره کلا سیف الله ته تللي وو. ددې سره سره په زرګونه نور کسان هم په جنازې کې د ګډون لپاره هلته راټول سوي وو. د پښتون ژغورنې غورځنګ مشر منظور پښتین د جنازې ګډونوالو ته په ٣ فبروري ٢٠١٩ کي وویل، سبا دوشنبه ۴ فبروري ٢٠١٩ به په ټوله نړۍ کې د ارمان لوڼي غیبي جنازه او د سه شنبې پر ورځ ۵ فبروري ٢٠١٩ به د هغه د وژنې پر ضد نړیوال احتجاج کېږي. نوموړي ژمنه وکړه چې په راتلونکو درېیو ورځو کې ۴-۵-۶ فبروري ٢٠١٩ به د دې پېښې په اړه د خپل راتلونکی پلان او تګلاره اعلان کړي. له سیمې رپوټونه وويل، د ارمان لوڼي خور وړانګې لوڼۍ هم د خپل ورور په جنازه کې ګډون وکړ، او د جنازې ګډونوالو ته یې وینا هم وکړه. له دې سره سره د بلوچستان صوبې په ژوب سیمه کې هغو خلکو د امنیتي ځواکونو له پوستو سره د حکومت ضد احتجاج وکړ چې د ارمان لوڼي جنازې ته نه پرېښودل کېدل. امنیتي سرتېرو د دوی د مخنیوي لپاره د ژوب او کوټې لویه لار د ټولو موټرو په مخ تړلې وه. د پېښې یو شمېر عیني شاهدان ويلي وو: پاکستاني پولیس هلته د یو بل فعال د نیول لپاره ورغلي وو، او د دواړو خواو ترمنځ د اخ و ډب پر وخت ارمان لوڼي پر سر ضربه وخوړه او ووژل سو. د پښتون ژغورنې غورځنګ مشر منظور پښتین پر پولیسو تور پور کړی، چې ارمان لوڼی یې د تشدد له لارې وژلی دی. په خواله رسنیو کې د خپرو سویو ویډیوو له مخې، د پښتون ژغورنې غورځنګ مشران جنازې ته پر لاره درول سوي وو او مخکې تلو ته نه پرېښودل کېدل. وروسته دوی له موټره ښکته سول او پر پښو روان سول. په ویډیو کې مشران او نور ملګري یې په پښو روانېږي او ګاډي پسې له شا ځي. امنیتي ځواکونو یې د مخنیوي هڅه کول او ویډیو کې غږ کېږي چې په ګاډو ډزې وکړه یو دې وواژه بل هم ووژنه د ارمان لوڼي جنازې ته له ژوب او نورو سیمو خلک هم ورتلل، خو پولیسو یې مخه نیولې وه او دوی ته يې د مخته تلو اجازه نه ورکوله. د امنیتي کسانو د دې عمل پر ضد سیمه کې مظاهره هم وسوه. مظاهره چیانو دا شعارونه ور کول: ارمانه ستا په وینه انقلاب راولو- لر او بر یو افغان- کومه ترهګري چې ده د پوځ یې تر شا لاس دی. بلوچستان ته د پښتون ژغورنې غورځنګ د مشر منظور پښتین، علي وزیر او محسن داوړ پر تګ هم بندیز لګېدلی دی، خو دوی بیا هم هلته ځانونه ورسول. او تر دې ١ مياشت مخکې په منظور له کراچۍ په الوتکه کې کوټې ته ورسېد، خو هلته له هوايي ډګر بېرته کراچۍ ته ستون کړل سو. منظور غوښتل د ورکو بلوڅانو د مېرمنو په مظاهره کې ګډون وکړي. د هغه خور وړانګې لوڼۍ په یوه ویډیويي پیغام کې له خلکو غوښتنه کړې، چې د عدم تشدد پر لاره کلک او منظم پاتې سي. سرچينې
حیات الله حیات

حیات الله حیات په افغانستان کې یو سیاستوال او د کورنیو چارو پخوانی وزیر دی. نوموړی مخکې د وردګو، هلمند، ننګرهار او کندهار ولایتونو د والی په توګه دنده ترسره کړې او همدارنګه د کلیو د بیارغونې او پراختیا وزیر په توګه دنده ترسره کړې ده. حیات د ۲۰۲۱ کال په مارچ کې د مسعود اندرابی پر ځای د کورنیو چارو د وزیر په توګه وټاکل شو. نوموړی د ۲۰۲۱ کال د جون تر ۱۹مې نېټې پورې د کورنیو چارو د وزیر په توګه دنده ترسره کوله. سرچینې . حیات د کورنیو چارو د سرپرست وزیر په توګه د اندرابی ځای نیسی. پژواک خبری اژانس. د مارچ په ۱۹مه، ۲۰۲۱. د -- ترلاسه شوی. . ننګرهار، کندهار ولایتونه نوی والیان ترلاسه کوی پژواک خبری اژانس. فبروری ۴، ۲۰۱۹. د -- ترلاسه شوی. . افغان ولسمشر د طالبانو د پرمختګ په ترڅ کې د امنیتی وزیرانو ځای نیسی. -- ترلاسه شوی --.
راجېش اروړآ

راجېش اروړآ يو کردار دی چي د کپل شرما لخوا په د کپیل شرما شو کي چي پر سوني ټي وي خپريږي ترسره کيږي. سرچینې
سيدجمال الدين افغاني پوهنتون (كنرپوهنتون)

د سيدجمال الدين افغاني پوهنتون دافغانستان په كنر ولايت اسداباد كي يو دولتي پوهنتون دي. سيدجمال الدين افغاني پوهنتون اوس مهال ٥ پوهنحي لري؛ ١اقتصاد ملي او ٢كمپيوترساينس ٣زراعت ٤شرعيات ٥تعليم او تربيه -- سيد جمال الدين افغاني پوهنتون تاسيس كال ٢٠١٠م عمومي ريس ميراحمدحامد محصلين ٥٠٠٠ لسانس ٥٠٠٠
امازون

امازون په انگلیسي ژبه دامریکا په متحده ایالاتو کي دنړیوال الیکترونیکي بریښنایي سوداګری یوه ستره کمپنی ده چي دامریکا ترڅنګ دنړۍ لوی شمېر هیوادونه او وګړي ترې دخپلي سوداګری او نورو تجارتي کارونو لپاره ګټه اخلي . ددې کمپنی اصلي کارځای دمتحده ایالاتو په واشینګټن کي موقیعیت لري . امازون دمګړی په کال کي میلیون فعالان لري اودمتحده ایالاتو ترڅنګ په جرمني، انګلستان، سعودی عربستان، متحده عرب امارات، هندوستان او یوشمېر نورو هیوادونو کي په پراخه کچه دوګړو ترمنځ دبریښنایي سوداګری کارونه مخته وړي . یاده کمپنی دخپلو سوداګریزو چوپړتیاوو په مرسته دنړۍ له شتمنو کمپنیو څخه ګڼل کیږي اودامهال تر میلیارده امریکایي ډالره ډیره شتمني پخپل واک کي لري . دامازون کمپنی مشر جیف بیزوس دنړۍ له لسو شتمنو کسانو څخه ګڼل کیږي . مخینه امازون کمپنی په زیږدیزکال کي دجولای پر نېټه دجیف بیزوس له لوري دمتحده ایالاتو په واشینګټن کي رامنځ ته سول اوهغه وخت یې یوازي دیو دوکان بڼه درلوده خو وروسته دالکترونیکي نړۍ په پراختیا سره دغه کمپنی خپل بریښناییزي برخي ته وده ورکړه او اوس وخت دخپلو چوپړتیاوو سلنه په متحده ایالاتو کي ترسره کوي . سوداګري دامازون نړیواله سوداګریزه ساحه ډېره پراخه ده اود امریکایي او اروپایي هیوادونو سربېره یې دنړۍ نور اوسېدونکي هم دخپل تجارت دپراختیا لپاره استعمالوي . ددغه ویبپاڼي څخه په زیږدیز کال کي یوازي میلیونه کسانو لیدنه کړې وه خوپه کال کي یاده شمېره دمیاشتي میلیارده کسانو ته ورسېدل چي داد امازون لپاره ډېرستر پرمختګ وو . دنړۍ مشهوره سوداګریزي کمپنی لکه اوځیني نور دخپلو اجناسو لپاره ښه بازار دامازون ویبپاڼه ګڼي . امازون په متحده ایالاتو کي دخپلو اجناسو لپاره فعاله مرکزونه لري اوددې ترڅنګ په ټوله نړۍ کي نژدې نور مرکزونه هم لري .
علي خېل

علي خېل يوه پښتني قبيله ده ددوى مشر نيکه علي د سليمان ورور وو. علي د ايزب زوى د برهان لمسى او د غلجي کړوسى وو. علي څلور زامن لرل چي د اکا، عبدالرحيم، وش او باړي په نومونو يادېدل. اوس دده د زامنو په نوم يو شمېر خيلونه لکه: اکا خېل، عبدالرحيم خېل، وشخېل او باړي خېل شهرت لري. اکا خېل هم په څو پښو ويشل شوي لكه : مموزي، مشخېل يوسف خېل، مندوزي او نور. عبدالرحيم هم په بيلا بېلو خيلونو ويشل شوي چي جلال خېل، متى خېل، خواجه خېل او ميرخان خېل د بيلګي په توګه يادولى شو. علي خېل ډېر شمېر په زرملهزرمت، پکتيا او غزني کي استوګن دي . له دې پرته علي خېل په خوست، پکتيا، ښرنه او خال خال د هيواد په نورو سيمو کي مېشت دي.
حاجي سيد جان خاکرېزوال

حاجي سيد جان خاکرېزوال د حاجي عبدالغفار زوى دى، چې په ١٣٤١ لمريز کال کې د کندهار په خاکرېز ولسوالۍ کې زېږېدلى. نوموړي تر ١٠ ټولګي پورې زده کړې کړې او د کندهار د ولايتي شورا رييس دى. خاکرېزوال په کومې سياسي ډلې پورې تړاو نه لري. سرچینې کندهاریان
مايل خان منګل

ښاغلی پوهنیار ډاکټر مائیل خان منګل دایوب خان زوی په ۱۳۶۸ لمریز لیږدیز کال کې د پکتیا ولایت، میرزاکې ولسوالۍ، انډوام کلي کې زیږیدلی دی.ښاغلي مـــــــــــــنګل لومړنۍ او ثانوي زده کړې دعبدالحی ګردیزي عالي لیسه کې ترسره کړې او په اعلی درجه یې د نوموړې لیسې څخه په کال ۱۳۸۵ل .ل د بکلوریا سند تر لاسه کړ. په ۱۳۸۶ لمریز کال دکانکور ازموینې له لارې دشیخ زاید پوهنتون د طب پوهنځۍ ته بریالی او په کال ۱۳۹۱ لمریز کال کې د نوموړې پوهنځي څخه فارغ او دستاژعملي کار یوکلنه دوره یې په کال۱۳۹۲کې د لوړو زده کړو اړوند روغتونو کې بشپړه کړه او دډیپلوم ورکړل شو او په کال ۱۳۹۳کې دپکتیا ولایت ملکي ولایتي روغتون کې دداخله کوچنیانو ډاکټر په توګه په دنده وګمارل شواو دوه کاله یې په خورا ایمانداري سره دنده ترسره کړه او په کال ۱۳۹۴ لمریز کال کې د پکتیا پوهنتون د طب پوهنځۍ د کوچنیانود داخلي څانګي کې دنوماند پوهیالي استاذ په توګه په دنده وګمارل شو. په کال۲۷۶ ۱۳۹۵ل.ل کې د پوهیالي علمي رتبه واخیسته او په کال ۱۳۹۵۸۹نیټه دپکتیا پوهنتون دریاست په غوښتنه دطب پوهنځي دمرستیال په توګه وګمارل شو.یو کال یی دپوهنځی د مرستیال په توګه دنده ترسره کړه او له هغه وروسته په کال ۱۳۹۶۶۲۸ نیټه دپوهنځي د علمي شوری له پریکړی سره سم د طب پوهنځي د سرپرست رئیس په توګه وټاکل شو چی اوسمهال د همدي پوهنځي د رئیس په توګه دنده ترسره کوي
ناصر

ناصر يوه پښتني قبيله ده، دوى هم د نورو پښتنو په څېر کوچيان وو. چي د موسم په بدلون به له يوه ځايه بل ځاى ته کوچېدل په پاى کي ورو ورو ځايي شول، چي اوس ځيني ناصر د هيواد په ځينو سيمو کي دايمي استوګن دي، خو يو شمېر يې لاتراوسه هم رمې څروي. ناصر هم غلجي پښتانه دي چي په متوزو ګډېږي.
محمد نسیم رضايي

محمد نسیم رضايي په ١٩۶۵ کال کې په کندهار ولایت کي زېږېدلی دی. هغه پخوا د کندهار د ښاروال مرستیال وو، او اوسمهال د کندهار د والي په توګه دنده ترسره کوي. تعلیم او نور په ۱۳۵۸ ل کال کي له البيروني ليسې څخه، په ۱۳۶۸ ل کال کي د عالي دارالمعلمين د رياضي له څانګي څخه او په ۱۳۹۵ل کال کي د ميوند ولسوالۍ د مسلکي زراعتي انستيتيوت له عمومي څانګي څخه فارغه سوی دی، همدارنګه يې خپلي زده کړي د ليسانس تر کچي رسولي چي په انګلېسي او کمپيوټر باندي هم پوره بلدتيا لري. کاري تجربه ۱۶کاله: له ۱۳۸۱ څخه تر دامهاله د ښاروالۍ په چوکاټ کي بېلابېلي رسمي او غير رسمي دندي چي اوس مهال هم سرپرست ښاروال دی. سرچینې کندهاریان
هضم

هضم د غټو ماليکولونو ټوټه کېدل په کوچنيو او اوبو کي منحلو ماليکولونو باندي ترڅو د ويني پلازما ته جذب شي . په ځينو ژونديو موجوداتو کي ، دغه کوچني ماليکولونه د کوچنيو کولمو په واسطه د ويني جريان ته جذبېږي. هضم د کټابوليزم د عمليې يو شكل ده چي د غذا د ټوټه کېدو پر اساس پر دوو برخو وېشل شوى ده، ميخانيکي او کيمياوي. د غټو برخو ټوټه کېدل پر کوچنيو ټوټو کوم باندي چي هضمي انزايمونه اغېز وکړاى شي ميخانيکي هضم وايي. په کيمياوي هضم کي غذا د انزايمونو په واسطه پر کوچنيو برخو وېشل کېږي ترڅو د بدن د استفادې وړ وګرځي. د انسان په هضمي سستم کي، خوراک خولې ته داخلېږي او د ژوولو په واسطه ميخانيکي هضم پيلېږي. او د لاړو په واسطه غذا لندېږي. لاړي يو ډول مايع ده چي د لعابيه غدواتو په واسطه افرازېږي، چي د خولې د امايلېز په نوم انزايم لري کوم چي د نشايستې هضم پيلوي. لاړي همدارنګه مخاط هم لري چي د غذا لندولو دنده لري، لاړي هايدروجن کاربونيټ لري چي د امايلېز انزايم لپاره مناسب في ايچ برابروي. د ژوولو او د نشايستې له هضم نه وروسته غذا د کوچنيو سريښناکه ټوټو په شکل لمړى مرۍ ته ځي او بيا د مرۍ د دوراني حرکاتو په واسطه معدې ته ښکته کېږي. د معدې جوس په معده کي د پروټينونو هضم پيلوي. د معدې جوس په خپل تركيب کي هاىدرو کلوريک اسيد او پيپسين لري، خو په ماشومانو کي رينين هم لري. څرنګه چي لمړني دوه شايد د معدې ديوال ته زيان ورسوي، نو ددې لپاره د معدې ديوال مخاط افرازوي تر څو د کيمياوي موادو په وړاندي يوه لزوجه محافظوي طبقه جوړه کړي. په عين حال کي چي د پروټينو هضم پيلېږي، د پريسټالسيس حرکاتو په واسطه د خوړو ميخانيکي مخلوط کېدل صورت نيسي . کوم چي د عضلاتي حرکاتو څپې دي چي د معدې په ديوال حرکت کوي. دا حرکات ددې لامل کېږي چي خواړه له هضمي انزايمونو سره لاډېر ګډ شي. له يو څه وخت وروسته معمولا په انسانانو کي له يو نه تر دوه ساعته خواړه په يوه غليظه مايع باندي بدلېږي چي د چيم په نوم ياديږي. کله چي پيلوريک سپينکټر خوله خلاصه وي، نو خواړه اثنا عشر ته داخلېږي چېرته چي د پانکراس له هضمي انزايمونو او د ځيګر له صفرا سره ګډېږي. او بيا وړو کولمو ته ځي. په وړو کولمو کي هم هضم دوام لري. کله چي خواړه مکمل هضم شي نو د ويني جريان ته جذبېږي. جذبېږي. غذايي مواد په وړو کولمو کي اوبه او منرالونه په غټو کولمو کي جذبېږي. فاضله مواد د مقعد له لاري خارجېږي. هضمي سيستم هضمي سيسټم مختلف شکلونه لري. چي په اساسي ډول په دوه شکله وېشل شوى دى. داخلي او بهرنى هضم. بهرنى هضم په ځينو فنجيو کي ليدل كېږي. په دغه پروسه کي انزايمونه د ژوندي موجود بهر ته افرازېږي، چي هلته غذا ټوټه کوي او يوه برخه يې د وجود داخل ته جذبېږي. ژوي يو تيوب لري چي په هغه کي داخلي هضم صورت نيسي . کوم چي زيات اغېزمن ده ځكه چي زياتره ټوټه شوي مواد جذبېدلاى شي . ځيني ژوندي موجودات چي نږدې ټولي غڼي په کي شاملي دي، خارج الحجروي محيط ته توکسين او انرايمونه افرازوي. ترڅو غذا بلع کړي. په نورو کي چي غذايي مواد د بدن په داخل کي وي، هضم په کڅوړي ته ورته جوړښت کي ترسره کېږي. د ځينو ځانګړو غړو په واسطه دا عمليه پر مخ ځي.
اسېن (لوبگره)

اسېن یو هندۍ فلم ستورې ده، هغې د ٢٠٠١- ٢٠١٥ کاله پورې په هندي او تر ډېره په مراټي ژبي فلمونو کې کار وکړ. اسېن او اکشی کمار په کیلاړي ۷۸۶ فلم کي د یو بل سره کار وکړ، نوموړی فلم د کال د کامیابو فلمونو په لړلیک کی مهم او ډېر لوړ ځای درلود. سرچینې
مشال خان ټکر

ټ . ټ . ښ ښ ښ ږ . ټ ښ ښ . څګ ځ ړ ټ ګ . ګ ځ ۱۹۲۱ ښ ګ ږ ۱۰۰ ړ . ۱۹۳۰ ښ ګ ړ ټ ګ ۲۸ ۱۹۳۰ ټ ښ ګ ډ ښ ټ . ګ ږ . ټ ښ ږ ګ ښ . ټ ګ ګ ږ ړ ، ټګ ښ ټ ګ ښ . څ ټ ړ ټ ړ ګ ټ ګ ګ ګ ړ ټ ړ ګ ړ ټ ټ ښ ږ ښ ټ ړ . . ۱۹۹۹ ښ ډ ړ . ۲۰۰۲ ښ ډ ښ ښ ټ ښ ښ ښ . . ړ ډټ . ښځ ړ ډ ښ . ډ ښ ښ . ډ ټ ټ ګ ټټ ړ . ډ ډ ډ ښ ښ څ ښ ړ . . ګ ډ . ، . ړ . څ ځ ښ . ټ ږ ځګ ګ ډ . ړ . ځ ګ ښ . ږ څګ ړ څ ښ . ښ . ږ ډ . . ږ ږښ . ښ . ګ ټ ، ډټ ټ ، ټ ږ . ښ . ځ ټ ږ . ړ . ښ ټ ړ ، ږ ډ ګ ټ ښ . ټ . ږ . . ښ . ښ ټډ ډ . ړ ښ ، ښ ښ ړ . ښ ټ ښ . ښ . ټ ټ ړ، ړ . . ، ړ ړ . ډ ړ . ، ، ټ . ټ . څ . ، ۱۹۷۹ ښ ړ . ، ۴۵ . . ۲۰۱۲ ښ ځ ګ ښ ډ . ړ ځ . . . ګ ښ ښښ ږ . ټ . ښ ښ ښ
هسټايډين

هستايډين يو ضروري امينواسيد ده چي د نوموړي جوړېدنه د انسان په بدن کي صورت نه نيسي او د ژونديو حيواناتو د انساجو د پروټينو په جوړښت کي ونډه لري. کارنوسين او انسيرين چي دواړه ډاى پيپټايډ دي او په عضلاتو کي شتون لري په خپل جوړښت کي هستايډين لري. هستايډين يو د هغو لسو امينو اسيدونو څخه ده چي شيدې خوړونکي ماشومان ورته اړتيا لري. هسټايډين د ځينو ناروغيو په درملنه کي مرسته کوي.
خال

ښ ګڼ، ځ ړ . ټ ښ ړ ، ګ . ږ ؛ ټ ښ ګڼ ږ . ، ډ ښ ټ ښۍ ښ ږ؛ ټ ښ ډ . . ږ ټ ښ ؛ ګ . ، . ټ، ښ، . ګ ؛ ښ ، ، ګ ، . ړ . ږ، ډ ، . ، ښ ښ . ، ښ ړ ، ړ . ڼ ړ ړ ړ ښ ؛ ، ځ ښ . ځ ، . ځ ځ ځ ۍ، ړ . ځ ڼ ړ ښ . ډ . ښ ړ ښ . ګ ښ ړ ، ، څ ړ . ړ ګڼ ږ. ګۍ ړ ښ . ښ ړ ږ څ ګټ . ڼ ړ . . ڼ ړ څښ ښګ . ښ ړ ، څښ . ښ ږ . ږ ږ څډ ۍ ښ څښ څښ ډ ڼ . ډ ډ ږ، . ۍ ډ ښ
زيد بن عمر

زيد بن عمر بن خطاب العدوي القريشي د اسلام ددوهم خليفه حضرت عمر رض او ام کلثوم بنت علي رض زوى او د حضرت علي رض لمسى وو. او د حضرت محمد ص کړوسى وو. او د حضرت عبدالله بن عمر او حضرت حفصه رض ناسکه ورور ده. په هجري کال وزېږېد. هغه له خپلي مور سره يو ځاى په کال د کالو په عمر د معاويه رض د خلافت پر مهال هغه وخت شهيد شو چي غوښتل يې د بنو عدي قبيلې ترمنځ سوله راولي.
منډیگک (ویبپاڼه)

منډيګک په انگرېزي: د افغانستان او پښتونخوا په اړه يوه تاريخي وېبپاڼه ده چي په ۲۰۱۸ع کال کي يې په خپرونو پيل وکړ، دغه وېبپاڼه په پښتو، دري، اردو، عربي، فرانسوي، روسي او انگريزي ژبو هم څانګي لري. پېښليک: منډيګک د سردارولي پښتون زوی د ژوند د شل کلنو تاريخي يادښتونو، څېړنو او نورو اړوندو موادو ټولولو پايله ده چي اوس ئې د منډيګک په تاريخي نامه د يوې مالوماتي پروژې په بڼه بشپړه کړه. دې پاڼي په لومړي ځل په پښتو په ژبه ۵۵۰ د تاريخ کتابونه، تاريخي کليکسونونه، درې زره ۳۰۰۰ بېلابېل آرشيفي عکسونه او انځورونه، ۲۹۸۰ تاريخي ليکونه، سندونه، نقشې، سيکې، تاريخي اثار-ويډيو- ږغونه او نور ګڼ نور اثار وړاندي کړل. تګلاره: منډيګک د هيواد او نړۍ په ګوټ-ګوټ کي د تاريخ پوهانو د يوې پراخي شبکې په درلودلو سره د افغانستان د تاريخ په اړه کتابونه، سندونه، کليکسونونه، آرشيفي انځورونه، فيچرونه، څېړني، ليکونه، نقشې، سيکې، ويډيو، ږغونه او ګڼ نور مواد د هيواد د رسمي ژبو تر څنګ په عربي، انګليسي، اردو، فرانسوي، روسي او نورو نړيوالو ژبو خپروي. ناپيلتيا: منډيګک په بشپړه توګه يوه خپلواکه اداره ده، د نړۍ په بېلابيلو برخو کي همفکره کارکونکي لري او په هيڅ سياسي يا سوداګريزه اداره پوري اړه نه لري. منډيګک د عايد ځانګړې سرچينه نه لري، په مادي او معنوي برخه کي ستاسو لاسنیوی ورته ارزښت لري. پښتو فېسبوک پاڼه: منډيګک دري فېسبوک پاڼه: منډيګک اردو فېسبوک پاڼه: منډيګک انګليسي فېسبوک پاڼه:منډيګک عربي فېسبوک پاڼه: منډيګک تړلې لیکنې سردارولي پښتون زوی سرچينې . د منډيګک درک . . افغاني وېبپاڼې
سویس هیواد

سویس په آلمانی فرانسوی په رسمی نوم دسویس کنفدراسیون باندی پيژندل کیږی چی په غربی اروپا کی موقیعت لری شمال ته یی آلمان جنوب ته ایټالیا ختیځ لورته اتریش او لیختن ایشتاین او لویدیځ ته د فرانسی سره ګډه پوله لري ۲۶ ولایتونه کانتونونه لری پایتخت یی د برن ښار دی او نور مهم ښارونه یی عبارت دی له زوریخ بازل جینوا جنف او لوزرن څخه څلور رسمی ژبی لري آلمانی فرانسوی ایټالوی او رومانیایی اما د ۶۴ فیصده خلکو مورنی ژبه آلمانی ده ۱ فصد رومانیایی او باقیه په فرانسوی او ایټالیایی خبری کوی
لیمن ګراس

لیمن ګراس- . د کورنۍ پوري اړه لري علمي نوم یې دی. په اسیا کې په پراخ ډول د پخلنځي ګیاه په ډول خوړو کې استعمالیږي. په کور کې لیمن ګراس وکرئ غذا، درمل او روغتیا هم ده. دا بوټي په ډېرې اسانۍ سره کورنیو باغچو او یا هم په ګلدانیو کې پالل کیږي او کلونه کلونه ترې ګټه پورته کولای شئ. منج ډوله بوټي دي ،ټاټوبی یې د چین هیواد دی. که چیرې یې په ګټه پوه شئ کوښښ به کوئ چې باد بوټي لاس ته راوړئ. طبي ګټې: لیمن ګراس بې شمېره ګټې لري چای یې د بدن سټړیا ختموي، ډوډۍ هضموي، د مغزو بوج او ستړیا له منځه وړي، د خېټې ګیس کموي، لوړ فشار کمولو کې مرسته کوي، بدني چربي کمولو کې مرسته کوي، د اطراحي سیستم زخمونو جوړونې لپاره ګټور دي، دمخ ګونځې له منځه وړي او مخ ته ښکلا وربخښې، تیل یې د بندونو درد په کمولو کې مرسته کوي په هند کې د درملیزې ګیاه په ډول تري ګټه اخلي.نیږدې د لیمو خوند او مزه لري. وچ، پوډر او په تازه ډول هم خوړل کیدای شي. همدلرنګه د چرګ په غوښه،کبانو، غويې غوښه او نورو خوړو کې استعمالیږي. که جیري معده مو خرابه وي د لیمن ګراس چای جوړ او ويې څښئ طبعت به مو جوړ شي د بورې پرځای شهد پکي واچوئ زکام، تبه او پرنجی به مو ورسره ښه شي. ممکن ځینو بکتریاوو مخنیوي کې مرسته وکړي او همدارنګه درد له منځه وړونکی، تبه ټیټوونکی ،شکر او کلسترول په کمولو کې مرسته کوي. ټولیزي ګټې: لیمن ګراس ښه بوي لرلو له امله مچان او غوماشي نیږدي چاپیریال کې نه پریږدي. تاسې کولای شئ د لیمن ګراس یو ګلدان په خپل پخلنځي کې کیږدئ په دې سره به مو د مچانو راتګ څخه مخنیوی کړی وي. غذایې ګټې: په وریجو کې د ښه بوي تولید لپاره استعمالیږي، په دې سره یې خوند ډېریږي. چای ترې دمولای شئ : یوه د چای خوړلو قاشوغه د لیمن ګراس پاڼې سره دوه دانې یل په خوټېدلو اوبو کې واچوئ دم یې کړئ، د بورې سره یې وڅښئ په خوله کې به مو خوند تر ډیره پاتې وي. ډیری افریقایې او لاتین امریکا هیوادونو کې په چایو کې استعمالیږي. په ټوله کې د مسالو په ډول په خوراکونو کې کاریدونکی ښه بوي لرونکی بوټی دی. صنعت: عطر،صابون او سینګارتوکو کې تري ګټه اخیستل کیږي، او همدارنګه ویټامین جوړولو کې ورڅخه هم استفاده کیږي، ساتنه او پالنه ساتنه او پالنه یې د نورو بوټو په شان کیږي. پوره لمریزه ساحه کې ښه وده کوي ، قوي او ښه زهکشي شوې ځمکه ورته وړ ده او کوښښ وشي د ښې ودې لپاره خاوره لنده وساتل شي، په ژمي کې کوښښ وشي چې ګلدان په ګرم او لمریزه ساحه کې کېښودل شي او یا دې ګلدان په تیاره تود ځاي کې وساتل شي او په پسرلي کې روښانه لمریز ځای ته ولیږدیږي چې خپل عادي ژوند پیل کړي. د پاک، زرغون افغانستان په هیله
ذهن ته معلوماتو سپارلو لارې چاري

یو جرمني ارواپوه هیرمن اسینګ هاز دانسان د حافظي سره ډیره لیوالتیا درلوده چې له امله یې دانسان د حافظي د مطالعه کولو لپاره یوه څیړنه پیل کړه اوغوښتل یې چې یوه شي انسان په کوم ډول معلومات دزیات وخت او تل لپاره په حافظه کې ساتلي شي . دغه جرمني ارواپوه په دې باور درلود که چیري مالومات پوره یویی ورځي لپاره په ذهن کې پاتی شی نو همدا معلومات به دتل لپاره حفظ شوی وي دغه اروا پوه له ډیرو تجربو او څیړنو وروسته یوه په زړه پوري حل لارې ددې لپاره چې معلومات په ښه ډول په حافظه کې وساتل شي رامنځته کړ چې دغه حل لاره دمهارت په نامه یادیږي یعني کله چې موږ څوڅوځلي یو څه ولولو او ترمنځ یې واټڼ په نظر کې ونیسو نوبه به ډیر آسانۍ سره کولۍ شو چې زده یې کړو. د د مهارت په دې ډول خلاصه کولي شو: که چیرې یو څوک وغواړي یوه موضوع د زیات وخت لپاره په ذهن کې وساتي نو له دې مهارت څخه دې ګټه واخلي: یوه موضوع وروسته له مطالعه کولو باید سمدلاسه بیا تکراره شي. وروسته له شل ۲۰ دقیقو ځنډ څخه، د دویم ځل لپاره باید بیا تکراره شي. وروسته له شپږ او یاهم اته ساعتونو ځنډ څخه، د درېیم ځل لپاره باید بیا تکراره شي. وروسته له یوې ورځې واټن څخه، د څلورم ځل لپاره باید بیا تکراره شي. که چیرې یو څوک وغواړي یوه موضوع د تل لپاره په ذهن کې وساتي نو له دې مهارت څخه دې ګټه واخلي: یوه موضوع وروسته له مطالعه کولو باید سم دلاسه بیا تکراره شي. وروسته له شل ۲۰ دقیقو ځنډ څخه، د دویم ځل لپاره باید بیا تکراره شي. له یو نیم ساعت ځنډ وروسته باید د دریم ځل لپاره بیا تکراره شي. وروسته له شپږ او یا هم اته ساعتونو ځنډ څخه، د څلورم ځل لپاره باید بیا تکراره شي. دوه یا هم درې اونۍ وروسته باید د شپږم ځل لپاره بیا تکراره شي. دوه یا هم درې میاشتې وروسته باید د اووم ځل لپاره بیا تکراره شي.
څنګه کولای شو چې ښه مطالعه وکړو؟

په دې لیکنه کې لس ۱۰ مهمې لارې چارې په ګوته شوي، چې ستاسو له ښې مطالعې او زده کړې سره به مرسته وکړي. ۱. د مطالعې لپاره د یو ښه او مناسب محیط برابرول: د مطالعې په کوټه کې د تلویزون، راډیو، د کورنۍ کوم غړي او نورو شتون ممکن ددې سبب شي، چې تاسو په دقیق ډول مطالعه ونه کړای شئ. د مطالعې لپاره یو میز او یا میز ته ورته پراخ شی وکاروئ، همدارنګه د مطالعې په ساحه کې د کافي روښنایې شتون ضروري دي، ترڅو وکولای شئ هغه څه چې غواړئ مطالعه کړئ په اسانۍ سره ووینئ. ۲. د خپلې زده کړې په ډول ځان پوه کړئ: که چیرې په دې ځان پوه کړئ، چې کوم ډول مطالعه کولو سره تاسو په لږ او آسانه توګه ډیر څه زده کولی شئ نو دا به ډیره ښه خبره وي. ځکه د هر انسان ځانګړتیاوې سره فرق لري، څوک په قرار قرار قدم وهلو سره ، څوک په ناسته، څوک په لیدلو، څوک په لوړ آواز ویلو او څوک په نورو لارو سره په اسانه او لږ وخت کې له مطالعې ډیر څه زده کولی شي. نو تاسو هم د خپل مطالعې ډول او سټایل پيدا او په هماغه ډول خپلې مطالعې ته دوام ورکړئ. ۳. د مطالعې په وخت کې وقفه واخلئ: کله مو چې د مطالعې پر مهال طبیعت خراب شو، نو یوه لنډه وقفه واخلئ. او یا هم د ۳۰ دقیقو مطالعې کولو وروسته د لسو دقیقو لپاره وقفه واخلئ. تر څو مو ذهن بیرته تازه او د نورې مطالعې لپاره اماده او لیواله شي. ۴. خپله پوهه مو وآزمویئ: د کورنۍ له کوم غړي یا ملګري څخه غوښتنه وکړئ، چې په زده شویو معلوماتو کې درڅخه امتحان واخلي. او یا هم په خپله په یوه کتابچه کې د مطالعې پر مهال سوالونه ځان ته جوړ کړئ او وروسته له مطالعې لیکل شوو سوالونو ته ځوابونه ورکړئ. له دې سره به تاسو په دې پوه شئ، چې له لوستل شوو معلوماتو مو څومره معلومات زده کړي. ۵. ځان پوه کړئ : په دې ځان پوه کړئ، چې څه زده کول غواړئ او د کوم مقصد لپاره، ځکه ددې کار په کولو مو له مطالعې سره نوره مینه او علاقه هم پیدا کیږي. ۶. په خپل ځان باندې یقیني او باوري اوسئ: له هر څه مخکې باید په ځان باور ولرئ او تل داسې فکر وکړئ چې زه هر کار کولای شم او هیڅ کار ناممکن نه دی. ۷. زیار وباسئ: دا خو معلومه خبره ده چې بې زحمته راحت نشته، نو که غواړئ یو غښتلی او ښه زده کوونکی واوسئ، نو په خپلو زده کړو کې زحمت وباسئ. هیڅکله ارامه مه کینئ یعنې خوشې مه کینئ. تل هڅه وکړئ، چې نوي معلومات او مهارتونه زده کړئ. ۸. یو معلوم هدف باید ولرئ: خپل زیات وخت مو د هغو شیانو په مطالعه کولو او تمرین کولو وکاروئ، چې مینه ورسره لرئ. په ژوند کې یو معلوم هدف وټاکئ او خپل هدف ته د ښې او ګټورې مطالعې له لارې ځان ورسوئ. ۹. متوجه او لیواله اوسئ: کله مو چې مطالعه کوله نو په پوره تمرکز او لیوالتیا سره یې وکړئ، په داسې ځای کې چې هلته تلویزون،راډیو او یا کوم بل مزاحمت موجود وي مطالعه مه کوئ. ځکه چې بیا مو فکر له مطالعې اوړي او په موضوع به مو سر نه خلاصیږي نو ممکن له مطالعې مو زړه تور شي. د مطالعې په دوران کې له خوارک کولو څخه ډډه وکړئ ، په لنډ ډول باید ووایم چې د مطالعې په وخت کې صرف او صرف مطالعه وکړئ. ۱۰. د مطالعې لپاره یو مهال ویش وټاکئ: داسې یو مهال ویش جوړ کړئ، چې په کومه ورځ، په کوم وخت او د څومره وخت لپاره باید تاسو یو کتاب مطالعه کړئ. تر څو مو د هر مضمون او یا هم موضوع لپاره وخت معلوم کړای وي. ترتیب کوونکي : احسان الله مصلح صافی
دوازده امامی

داسام دين په باره کي معلومات
ناسيونالیسم

ناسيونالیسم چې په انگلیسي کې نېشنلیسم ورته وايي، د ملي تعصب او د ملت پر وړاندې د ښه او پاک احساس په ډول پېژندل کېږي. نېشنلیسم او ناسيونالیسم د ملت غوښتنی او ملت پالنی په ډول هم يادېږي.
ناسيونالېست

ناسيونالېست هر هغه کس ته ويل کېږي چې په خپل ملت او قوم يې حسابوي او خپل قوم غواړي او ورته کار کوي.
د حقارت احساس

د حقارت احساس په انگرېزي: ټولو هغو احساساتو ته ويل کېږي چې پکې ځان، ټولنه يا کوم بل شخص حقير تر سترگو کېږي.
د گناه احساس

د گناه احساس په انگرېزي: چې د بې ارزښتۍ احساس هم يادېږي، پکې يو شخص د خپلې گناوې ډېری غټې گڼي او بالاخره منزويگوښه گير کېږي. په دغه وضيعيت کې د دې ډار هم وي چې گواکې شخص به د ټولنيزې گوښه گېرۍ په اروايي اختلال هم اخته شي.
اسکېزوفيرنيا

اسکېزوفيرنيا په انگرېزي: يوه اروايي ناروغي ده چې د څو اروايي اختلالاتو مجموعه هم ورته وايي. په دغې ناروغۍ کې ناروغ د يو عجیب او غريب رفتار او کړنې لرونکی وي. ناروغ همېشه پرېشانه او د واقعیتونو څخه فرار کوونکی وي.
ټوليز اضطراب

ټوليزاضطراب يا عمومي اضطراب په انگرېزي: اروايي اختلال ده او پرې اخته کس هيڅ نه پوهېږي چې ولې وېرېږي. دغه ناروغي ځکه د ټولیزې او عمومي ناروغۍ په نامه يادېږي چې په هر موقیعیت کې يې د ظهور چانس شته وي. هيلگارد او اتکينسون په دې عقيده دي چې د دغې ناروغۍ اکثره عوامل دروني وي او بېروني عوامل يې ډېر کم پېژندل شوي.
جي بي یو ۴۳ بم

جي بي یو ۴۳ په پښتو: د بمونو مور د امریکا په نااټومي وسلو کې تر ټولو ځواکمن بم دی. د دې بم سرګلوله نرۍ وي او دا بم ۲۱ زره پونډه وزن لري او په پتري یا جي پي اېس سره تر هدف ځان رسوي. دا بم نهه متره اوږد دی. نه زره اته سوه کیلوګرامه وزن لري. له اېم سي ۱۳۰ باري الوتکې غورځول کېږي. له ځمکې سره تر لګېدلو لږ مخکې چاودېږي. نور ولولئ بم د تختې له پاسه له الوتکې غورځول کېږي دا تخته له پراشوټ یا چترۍ سره تړلې وي، چې د وزرونو په څېر څلور سوري لري او بم ته د غورځېدلو لار ور کوي. د بم نری الونیمي پوښ داسې جوړ شوی چې د چاودنې وړانګې خورا لوړ برید ته ورسوي. د جي بي یو ۴۳ د یو بم بیه ۱۶ میلیونه ډالره ده او لومړی ځل پر ۲۰۰۳ دریم کال تجربه شو، خو تراوسه کارول شوی نه و. د بمونو مور د امریکا تر ټولو درنه نااټومي وسله نه ده، بلکې له دې لا ډېر ځواکمن بم هم لري، چې اېم او پي یې بولي او نږدې ۱۵ زره کیلوګرامه وزن لري. امریکا په ۲۰۰۳م کال کې په لومړي ځل ددې بم ازموینه ترسره کړه. سرچینې
مهسا

مهسا يوه افغانه ماشومه وه چي ۶ کاله عومر يې درلود، هغه د ٢٠١٩ کال د مارچ میاشتې پر ١١مه د ګلدوشنبې په ورځ د کابل ښار له یوې ګڼ مېشتې سیمې څخه وتښتول شوه او بیا يې د مارچ پر ١٢مه نېټه مړی وموندل شو. سوشل میډیا او يا خواله رسنۍ د شپږ کلنۍ مهسا تصویرونه چې پر سوشل میډیا خپاره شوه، څرگندوي چې هغه یوه معصومه او ښکلې ماشومه وه چې تښتوونکو په ډېرې بیرحمۍ سره وژلې وه. سرچینې
د پښتو ژبې مخ

پښتو ژبې مخ پېژندنه لیکنه:شېراغا هېوادمل ژبه:پښتو له اره یوه شمال ختیځه اریايي ژبه ده چې وييونکي یې پښتانه بلل کېږي. ژبه:د تړوني غږیزو پیلامونو ښکارنده چې د وګړو تر منځ د وبله پوهاوي اوزار هم بلل کېږي ژبه ګڼلی شو، چې د پوهولو را پوهولو له سولېدلي پېژند ور هاخو د یوه ولس ټول مانیز ارزښتونه له هڅوبه تر وکره پورې د وییونکي توکم په ژبې پورې اړه لري. ژبه پنځیزه ښکارنده ده که ورهڼیزه؟ددې پوښتنې ځواب په دې ډول ور کوو او دې بېلګې ته پام را اړوو،کچېرې یو ماشوم چې له اره پښتون وي یانې د مور او پلار ژبه یې پښتو وي په داسې یوه چاپېریال کې را لوی شي چې له پښتو سره اړخ و نه لګوي او ویاړ او ګړار یې پښتو نه وي له نوم او ستاینوم ور هاخوا ټولې زده کړې ناپښتو تر سره کړي دا ماشوم به د خپلې مور ژبه زده کړي،هېڅکله نه ځکه چې نوموړی په یوه ناپښتني چاپېریال کې را لوی شوی او ارزښت پایښت یې له همدې چاپېریاله سرچینه اخیستې نو ناشونې ده چې د مورنۍ ژبې ګړار دې و کړي،بلکې د چاپېریال زده کړې او روزنې ژبه به پالي او پر هغې به خبرې کوي د پورتنۍ بېلګې په سمون جوته شوه چې ژبه پنځیزه نه ده بلکې یوه ورهڼیزه ښکارنده بلل کېږي او په زباد رسېدلې. ولې پښتنو واکمنو پښتو و نه پالل-ه؟ تر ډېر پر دې سکالو ښکالو کېږي چې پښتنو له دومره ځواک او واک سره دپښتو ژواک و نه ساته او بې سېکه خوارژواکې یې و ساتله چې په دې اړه تر ډېره پښتنو واکمنو ته ګوته نیول کېږي او همدا رښتیا دي چې ځوان پښت ترې یو څه زده کړي او د دروغجنې توکمواکنۍ ځای ژبواکمنۍ ته ور کړي څو ټول پښتنې ارزښتونه په هغه خپله اره جوله کې و پالل شي او تېرو واکمنیو چې ډېری واکمنان یې پښتانه توکمنومواکمنۍ تر ژبواکمنۍ غوره ګڼلې وه کوم چې اغېزه یې تر ننه پر دربار او سرکار پرته او خپل سیوری او لوری تاند ساتي واکمنو ته یواځې پولې او ځمکې مهمې وي او دوی د پارسیانو په څېر ځیرک نه وو کومو چې په پرېوتي او الوتي اکر کې خپله ژبه پر دوسته او دوښمنه واکمنۍ اغېزمنه ساتلې وه او د واکمنو د تورې شرنګ د ژبې د ګونګ څنګ لامل شوه. پښتانه ملامت دي د شملو او جرګو دې ټاټوبي کې ځپل شوي پښتانه بیا هم ملامت دی ځکه له خپله لاسه مړه او پړه دي لامل یې د ټبریزې سیالۍ غوره توب پر توکمیزې سیالۍ دی او هرې کمزورې چالاکې ډلې پر هر ډګر را څملولي او ښایي دا رښتیا د زړورو پر زړونو ښه و نه لګي خو رښتیا رښتیا وي او بدلون یې ناشونی دی کومه رښتیا چې له پېړیو وروسته بیا هم د پښتنې ستې د ژغورنې پار ته وایو داسې چې د کلي،کور،پولې،پټي،تربور،شملې،جرګې او غیرت ناسمو پېژندل شويو پېژندونو پښتون د ټوټه کېدو او د غیرت د ستې یوه برخه د نااټکل شوې بې غیرتۍ ښکار کړه او پر هغو پېژندل شویو پلیو پېژندونو یې هم باور و نه کړ پښتون یې و پلوره ژبه یې د غرو او رمو کړه او مېرمنې یې د تناره او لوګیو بلهارې خو د پوهې لومې سنګسارې و ګڼلې او نېغه شمله،پر اوږه پردی ټوپک د تربور د وژنې او ځمکې نیونې په تکل شو. د پښتنې سټې اره جوړښت د اره توب او اړخیز درناوي پر بنست شوی کوم چې د میندو،خویندو،لوڼو او مېرمنو سلا ته پکې ارزښت ور کولی شو او له کړکېښ داسې څه اورو او لولو چې پښتنې مېرمنې له پښتنو نرینه وو سره اوږه په اوږه مزل کوي او د بریا خول پر سر کوي ملالې،روښانې،زرغونې دا ټولې د پښتانه اره هڅوب بېلګې دي او مونږ ترې سترګې نه شو پټولی چې نرینه وو سره یې د هېواد سمبالونې او پالنې پر هر ډګر مرسته کړې او هغوی ته یې ښې لارښوونې کړي دي.
ډاون ساينډروم

ډاون ساينډروم - او یا تریزومي کروموزوميناروغۍتریزومي۲۱ د جنسي حجروي وېش پر مهال چې کله کروموزومونه خپل ځان وېشي، نو په دې وېش کې کله نا کله غلطي کېږي. په معمول ډول خو هرې جنسې حجرې ته ۲۳ کروموزومونه ورسېږي، خو ځينې مهال یا خو ورته له ۲۳ څخه کم او یا ډېر ورسېږي. تر ټولو مشهوره کروموزومي ناروغۍ تریزومي۲۱ د ،،ښکته سینډروم په نوم یادېږي. په دې کروموزومي ناروغۍ کې ۲۱م کروموزوم یوه اضافه کاپي لري. یانې د دغې ناروغۍ لرونکی کس د ۴۶ کروموزومونو پر ځای ۴۷ کروموزومونه لري. په ۷۰۰۰ زېږېدلو ماشومانو کې یو ماشوم د دغه کروموزومي ناروغۍ سره زېږېدلی شي. په دا ناروغۍ اخته خلک چې وزېږېدل شي او ژوندي پاتې شي، نو تقريبا تر ډېره پوري یو شانته نښې لري ماغزه یې تر عام خلګو کمزوري وي. یې د ۴۵ څخه تر ۷۰ پوري یي. خو نن سبا چې ورسره مرسته وشي، نو لیک لوست زده کولای شي او په ټولنه کې برخه اخيستلی شي. سرچینه: د جمنازيوم د بیولوژي کتابونه.
جنسي حجروي وېش

جنسي حجروي وېش مایوسس لکه څرنګه چې بدني حجروي وېش پر دوو غټو پړاوونو وېشل شوی دی، همدغه سي جنسي حجروي وېش هم پر دوو غټو پړاوونو وېشل شوی دی. الف:انټرفیزپړاو ب: مایوسسپړاو انټرفیز پړاو هماغسي دی، لکه په بدني حجروي وېش کې چې دی. پر انټرفیز پړاو په مخکېني پوسټ کې ليکنه شوې ده مایوسسپړاو: مايوسس پړاو بیا خپله پر دوو غټو پړاوونو وېشل شوی دی. مایوسس مايوسس مايوسس پړاو بیا خپله پر څلورو پړاونو لکه هستوي وېش مایتوسس پړا وېشل شوی دی. مخکېنۍ پړاو په دې پړاو کې د هستې غشا دېوال خلاصېږي او کروماتینونه ،،دي این اې،، د اوږدو اوږدو تارو په شکل خپلپر ځان تاوېږي او د کروموزوم شکل خپلوي. او سېنټروزوم سپينډل اپرېټس تولیدوي. خو په مايوسس۱ کې جوړه کروموزومونه څنګ پر څنګ پرېوزي او خپل اوږده او یا هم لنډ لاسونه سره بدلوي. وه دې پېښې ته ،،کروسنګ او ور،، ویل کېږي. منځنیپړاو په دې پړاو کې ۲ کروماتیدي جوړه کروموزومونه د حجرې په مېنځ کې په قطار سره ځای پر ځای کېږي. او سپينډل اپرېټس د حجرې و دواړو قطبونو ته ځي. او دهر یوه کروموزوم په ملا سېنټرومېر پسې ځان نښلوي. دکروموزومونودبېلېدلوپړاو انافېز په دې پړاو کې کې سپينډل اپرېټس خپل ځانونه کوچني کوي او په دې ډول سره هریو ۲کروماتیدي کروموزوم له خپل جوړه کروموزوم څخه بېلوي او د حجرې هر یوه قطب ته ۲ کروماتیدي تاق کروموزومونه وړي. اوس د حجرې په دواړو قطبونو کې ۲۳ تاق ۲ کروماتیدي کروموزومونه دي. ټېلوفېز پړاو په دې پړاو کې د حجرې په دواړو کونجونو کې پر کروموزومونو نوي هستوي غشا دېوال جوړېږي او دا رنګه دوې نوي هستې منځته راځي او په هره هسته کې ۲۳ تاق ۲ کروماتیدي کروموزومونه دي. له دې سره کروموزومونه بېرته خپل مخکېنۍ شکل یانې،،ډي این اې بیرته د کروماتیني تارو شکل خپلوي. اوس حجروي وېش ۱ منځته راځي او حجره خپل ځان پر مېنځ دوه ځایه کوي او له دې سره د يوې حجرې څخه دوې نوي خوېندې حجرې جوړي شوې،چې ۲۳ تاق ۲ کروماتیدي کروموزومونه لري او ،،ډي این اې یې له یو بل سره توپير لري. له وروسته د مايوسسپړاو نمبر دی. مايوسس ۲ هم د مايوسس ۱ په شانته ده، توپیر یې دا دی چې اوس تاق کروموزومونه دي او په مایوسس۱ کي جوړه کروموزومونه ول. مايوسس هم څلور پړاوونه لري. مخکېنۍپړاو۲ په دې پړاو کې د هستې غشا دېوال خلاصېږي او کروماتینونه ،،دي این اې،، د اوږدو اوږدو تارو په شکل خپلپر ځان تاوېږي او د کروموزوم شکل خپلوي. او سېنټروزوم سپينډل اپرېټس تولیدوي. منځنی پړاو ۲ په دې پړاو کې ۲ کروماتیدي تاق کروموزومونه د حجرې په مېنځ کې په قطار سره ځای پر ځای کېږي. او سپينډل اپرېټس د حجرې و دواړو قطبونو ته ځي. او د کروموزومونو په ملا سېنټرومېر پسې ځان نښلوي. انافیز۲ په دې پړاو کې کې سپينډل اپرېټس خپل ځانونه کوچني کوي او په دې ډول سره ۲ کروماتیدي تاق کروموزومونه د یو بل څخه بېلوي او د حجرې هر یوه قطب ته ۱ کروماتیدي تاق کروموزومونه وړي. ټیلوفیز۲ په دې پړاو کې د حجرې په دواړو کونجونو کې پر کروموزومونو نوي هستوي غشا دېوال جوړېږي او دا رنګه نوي هستې منځته راځي. له دې سره کروموزومونه بېرته خپل مخکېنۍ شکل یانې،،ډي این اې بیرته د کروماتیني تارو شکل خپلوي. اوس د حجرېوېش منځته راځي او حجره خپل ځان پر مېنځ دوه ځایه کوي او له دې سره د يوې حجرې څخه دوې نوي خوېندې حجرې او د هغو دوو څخه څلور نوې مختلفې حجرې جوړي شوې،چې ،،ډي این اې یې له یو بل سره توپير لري.
کلاین فلټر ساينډروم

کلاینفلټرساينډروم په عمومي ډول د نارینهجنسيکروموزومونه ،، اېکس او وای،، دي. او د ښځینهجنسيکروموزومونه بیا ،، اېکس او اېکس،، دي. خو ځينې مهال د جنسي حجروي وېش پر مهال د جنسي کروموزومونو وېش غلط کېږي. او له دې امله کله نا کله راتلونکی ماشوم ،، اېکس اېکس او وای،، کروموزومونه لري. چې هم د نارینه جنسي کروموزومونه او هم د ښځینه جنسي کروموزومونه لري. دا رنګه کروموزومي غلطي د کلاینفلټرسينډروم په نوم یادېږي. دا رنګه کروموزمونه لرونکی نارینه د ټېستېستېرون هورمونونه د کموالي له امله نارينه ځانګړتياوې یې کمي وي. زکر او خوټې یې وړوکي وي. د بچي پيداکولو ځانګړتيا نه لري. په د ننه کې خپل ځان ښځه محسوسه وي. د بلوغيت وروسته یې تي هم لکه د ښځینه غټېږي. ځینې ښځینه عادتونه هم لري. ځینې بيا ډېر د ښځې بدن لري، خو کوچنی زکر او کوچنۍ خوټې هم لري. زموږ او ستاسو په ټولنه کې ورته نر ښځی وایي. د کروموزومونو په وېش کې یوه وړوکې غلطي، خو یو نوی جنس، چې زموږ په ټولنه کې ورته په ښه نظر نه کتل کېږي.
ايشيتا چوهان

ايشيتا چوهان يوه هندی فلم لوبګره ده. هغې په ماشوموالي کي په يو هندي فلم آپ کا سرور کي کار کړی وو، نوموړی فلم په ٢٠٠٧م کال کې نشر سو. هغې په ٢٠٠٨م کال کي په هائجېک د ٢٠٠٨م کال فلم کي هم کار کړی وو. ايشيتا چوهان د باليووډ د فلم جينيس څخه مشهوره سوه، په دې فلم کي ددې رول د اوتکارش شرما مخالف وو، او فلم يې په ٢۴ اګست ٢٠١٨ کي نشر سو. فلمونه سرچینې
بازل فوټبال لوبډله

د بازل فوټبال لوبډله په الماني چی د سویس هیواد په فوټبال غوره لیګ کی یوه له مهمو لوبډلو څخه کڼل کیږی ددی هیواد د بازل ښار اړوند ده
پولینزی هیواد

فرانسوی پولینزی په فرانسوی په انګلیسی د فرانسی اړ وند یو نیمه خپلواک هیواد دی چی په آرام سمندر کی موقیعت لری دا هیواد ۱۱۸ ټاپوګانو څخه جوړ شوی چی ددی جملی څخه یی ۶۷ دهستوګنی وړ دی پدی ټولو یادو ټاپوګانو کی ۲۷۶ زره خلک ژوند کوی تر ټولو لوی ټاپو یی تاهیتی نومیږی پایتخت یی پاپته نومیږی چی په یاد ټاپو کی مو قیعت لری له ۱۸۸۹ کال راهیسی دا ټاپوګان دفرانسی دحکومت د کنترول لاندی دی.او فرانسوی پولینزی نوم یی خپل کړی رسمی ژبه یی فرانسوی ده او ۱۶۷۴ کیلومتره مساحت لری.