په ناروې کې د دین آزادي

له هغه ځایه چې د ناروې اساسي قانون امر کوي چې د دې هېواد پاچا باید لوتران انجیل پیرو وي، دا هم په ګوته کوي چې ټول وګړي حق لري چې په خپل دین عمل وکړي. په دې هېواد کې د حکومت تګلارې عموماً د دین د ازاد عمل ملاتړ کوي او دغه هېواد همدا رنګه په دوامداره توګه دیني بنسټونو او د تبعیض ضد پروګرامونو ته مالي امکانات برابروي. د غیر دولتي بنسټونو او د ناروې د پولیسو له قوله، له دیني اړخه د نفرت وړ ویناوې معمول دي، په ځانګړې توګه په انلاین ډول او دا ویناوې ډېری د مسلمانانو او یهودانو ټولنې په نښه کوي. د ناروې د اوسني شاهي نظام سرچینه د منځنیو پیړیو په ترڅ کې د ویکنګز له خوا تاسیس شوي شاهي نظام ته رسېږي. د ناروې پاچاهانو لکه دویم اولاف د نوموړي په دوره کې مسیحیت ته واوښتل او په خپلو قلمرونو کې د واک د ساتلو لپاره دې دین ته پراختیا ورکړه. له دې دورو څخه شمېرې د هغو بې ایمانه کسانو پر وړاندې بې رحمه شکنجې ښیي چې دې دین ته نه اوښتل. په ناروې کې په ۱۶ پیړۍ کې د اصلاحاتو په ترڅ کې، انجیل-لوتیرانیزم د کاتولیک کلیسا ځای ونیو او غیر پروټیسټان مذهبه تر تعقیب لاندې ونیول شول. ناروې د ډنمارکي یا سویډني پاچا در واک لاندې له ۱۶ تر ۱۹ پیړیو پورې د شمال ختیځې سکیندنیویا بومي سامي سکندنویان وګړي د عیسویت دین قبولولو ته مجبور کړل او ویې ځپل چې بالاخره د دوی اصلي مذهب د له منځه تللو لامل شو. ځینې وختونه په دې هېواد کې یهودیان زغمل کېدل، خو د نوي اساسي قانون له مخې، په ۱۸۱۴ ز کال کې یهودان له دغه هېواد څخه منع شول. د قانون دغه ماده په ۱۸۵۱ کال کې بېرته لغوه شوه او د ۱۹مې پېړۍ تر پایه ناروې د څو زرو یهودانو کور شو. په ۱۹۴۰ لسیزه کې دغه نفوس د جرمني له خوا د دې هېواد د اشغال په ترڅ کې د دویمې نړیوالې جګړې او هولوکاسټ د عام وژنې د یوې برخې په توګه له منځه لاړ. د شلمې پیړۍ په پای او د یویشتمې پېړې په ترڅ کې، د ناروې حکومت د سامي خلکو د دودونو د رسمیت پېژندلو، د کلیسا او دولت ترمنځ د جلاتوب او د یهودي ټولنو لپاره د مالي جبران لپاره ځینې اساسي اصلاحات تصویب کړل خو دې هېواد د مسلمانو مېرمنو په دیني جامو یې بندیز لګولی. دیموګرافیک معلومات د ناروې هېواد د شمېرو پر بنسټ، تر ۲۰۱۹ کال پورې، د دې هېواد ۷۰ سلنه نفوس د ناروې د انجیل لوتران په کلیسا پورې اړه لري، کلیسا چې د تیرو دریو مخکې کلونو په پرتله یې ۳ سلنه کمښت درلود. د نفوس ۶.۷ سلنه د نورو عیسوي مذهبونو سره تړاو لري چې تر منځ یې د رومن کاتولیک کلیسا ترټولو لویه ده، چې ۳ سلنه نفوس سره. د نفوس ۳.۲ سلنه مسلمانان دي. پینتیکوستالیست، بودایان، سکان، هندوان او یهودیان هر یو د نفوس له ۱ سلنې کم جوړوي. د نفوس . سلنې د ژوند-دريځ په سازمانونو کې برخه اخلي غیر مذهبي یا فلسفي ټولنې چې سازماني اخلاق یې د بشرپاله ارزښتونو پراساس دي چې تر منځ یې د ناروې بشرپاله ټولنه ترټولو لویه ده. د ناروې د کلیسا له نفوس هغه خوا، د ناروې د دیني ډلو اکثریت غړي کډوال دي. د کاتولیکانو شمیر له پولنډ او فیلیپین کډوالو زیات کړی، په داسې حال کې چې د مسلمانانو د ټولنې اندازه له سوریې، عراق، افغانستان او سومالیا په څېر هیوادونو څخه د کډوالو له امله زیاته شوې ده. د کلیوالو سیمو په پرتله، کاتولیکان او مسلمانان عموماً په ښارونو کې ډیر ډېر نفوس لري. د اوسلو په سیمه کې په متمرکز نفوس سره، مسلمانان په ټول هیواد کې شته. د اکثریت مسلمان هیوادونو څخه ډیری وروستي کډوال تراوسه د پناه اخیستنې په مرکزونو کې اوسیږي. د ناروې د کډوالو د ادارې د شمېرو پربنسټ، د ۲۰۱۷ ز کال تر اکتوبر پورې د استوګنې په مرکزونو کې د ۶۳۰۰ کسانو نږدې ۵۶۰۰ د مسلمان اکثریت هیوادونو څخه راغلي دي. تاریخچه د ناروې د شاهي نظام د یووالي او عیسویت کولو تګلاره له ۱۰ مې عیسوي پېړۍ څخه تر ۱۰۳ کال پورې کله چې په لومړي ځل د ناروې متحد شاهي نظام په نهمه یا لسمه پیړۍ کې د افسانوي هیرالډ فییریر له خوا رامنځ ته شو په دې دوره کې د ناروې یووالي لنډمهاله وو او د ناروې د عصري دولت بنسټ د ویکنګ مشرانو له خوا لکه اولاف ټریګواسن، اولاف هارالډسن او هارالډ هارډرا ته منسوب کېږي. د بريټانوي ټاپوګانو او نورو اهدافو پر وړاندې دغو واکمنانو د یرغلونو په ترڅ کې را ټول شوي ثروت، ناروې د واکمنې طبقې ځواک خورا پراخ کړ او د یو متحد سلطنت د جوړولو وړتیا ورکړه. لکه څرنګه چې د د هاکون صالح د واکمنۍ ۹۲۰ ۹۶۱ عیسوي کال راهیسې عیسویت په ناروې کې شتون درلود، لومړی پاچا چې هڅه یې وکړه ناروې مسیحیت ته واړوي، په رسمي ډول یو عیسوي سلطنت په توګه دې هېواد د را منځ ته کولو هڅې او په بشپر ډول عسویت ته د نفوسو اړول تر کلونو پورې بریالۍ نه وې. د دې دورې شمېرې په بشپړ ډول د اعتبار وړ نه دي، خو ځینې مشخص جزییات غیر متناقص دي. پاچا اولاف تریګواسون له مړینې وروسته د ځینو موافقو روایاتو پر بنسټ هغه بې دینه مشران د دردناکې شکنجې له لارې د دین اړولو یا مرګ ته مجبورل؛ لږ موافق روایات د شکنجې تایید نه کوي چې ښایي داسې فکر وکړي چې د دين اړولو په خدمت کې سخت تاوتریخوالی د مثبت ټکې په توګه لېدل کېږي. داسې انګېرنې شته چې د ناروې د لومړنیو پاچاهانو له خوا د عیسویت د رواجولو لپاره لومړنۍ انګیزه د دوی دې متمرکز طبقاتي واکمنۍ لپاره عیسویت ته د توجیه په توګه کارول وو څو د کارزیماتیک پخواني بې دینه واک پرځای د الهی حق له خوا تایید شوی شاهی نظام را منځ ته کړي. سرچینې