لويس ډي بونالډ

لويس ګبريل امبرويس، ويکومټي ډي بونالډ چې د ۱۷۵۴ز کال د اکتوبر له ۲ نېټې څخه د ۱۸۴۰ ز کال د نومبر تر ۲۳ نېټې پورې يې ژوند وکړ، د اوښتون ضد يو فرانسوي فيلسوف او سياستپوه و. نوموړی په اصلي ډول د هغه نظرياتي چارچوکاټ د رامنځته کولو له مخې یادېږي، چې فرانسوي ټولنپوهنه ورڅخه راپورته کېږي. ژوند د ژوند لومړني وختونه او زده کړې بونالډ د له يوې لرغوني اشرافي کورنۍ څخه دی. نوموړی د په نامه په یوه شتمن کور کې وزېږېداو دغه ځای، يو حياناک او ښه ملکيت و، چې د يادې کورنۍ د استوګنځي په توګه يې خدمت وکړ. د خپلې کورنۍ يوازينۍ زوی لويس، د کورنۍ د ملکيت وارث و. د د بازار ښارګوټي بېخي ختيځ کې موقیعت لري، چې د سيند ورڅخه له لوړې ښکاري. د نوموړي پلار هغه مهال مړ شو، چې لويس څلور کلن و او د خپلې ديندارې مور له لورې يې پالنه وشوه. د وخت په ولايتي اشرافيت کې لکه د نورو په شان يې مور له يانسن پلويو څخه اغېزمنه شوه او خپل زوی يې د کاتوليک په ټينګې ديندارۍ سره وروزه. ډي بونالډ تر يوولس کلنۍ پورې په کې وروزل شو، چې په همدې عمر په پاريس کې ليليه ښوونځي ته واستول شو. نوموړی د خپلې مور په امر د پينځه لس کلنۍ په عمر د په نوم د ويندويي پوهنځي ته لاړ. ويندويان د يونان او روم ادبياتو، همدارنګه رياضياتو، فلسفه او په ځانګړي ډول تاريخ برخو کې د له ټينګ بنسټ څخه پوه وو. د ښوونځي سرښوونکي د سويسي فيلسوف ژان ژانک روسو - ملګری و او ډي بونالډ د اټکل له مخې، وار له مخه له فلسفي ليکنو سره بلد و. نوموړي په ۱۷۷۲ ز کال کې ترک کړ او په راتلونکي کال کې له ټوپک والو سره يو ځای شو. د هغه برخه مخکې له دې چې په ۱۷۷۶ ز کال کې پرېښودل شي، په کې د پاچا پينځه لسم لوی سره ونښلول شو. د پوځ له پرېښودلو څخه وروسته بونالډ د په خپلې پلرنۍ سيمه کې خپلو ملکيتونو ته راستون شو. د هېواد د يو ښاغلي ژوند يې غوره کړ او خپلو شتمنيو ته له ودې ورکولو سره يې لېوالتيا پيدا او د شونتيا تر بريده يې ګټورې کړې. د هېواد له يوې شريفې مېرمن - سره يې واده وکړ او دواړو اووه کوچنيان درلودل، چې څلور يې له ماشومتوب څخه تېر شوي وو. د دوی يو زوی د له پاپ څخه ټيټ رتبه کارډينال ـ ستر پادري شو . بل زوی يې د ليکنې مسلک درلود او د خپل پلار ژوندليک يې وليکه. اوښتون او شړنه نوموړی په ۱۷۸۲ ز کال کې د ښارګوټي ټولنې ته غوره شو او په ۱۷۸۵ ز کال کې د ولايت د شاهي والي له لورې ښاروال وټاکل شو. نوموړی د ښاروال په توګه او له ګورمانې څخه وړاندې په ۱۷۸۹ ز کال کې د سيمه یيزو چارواکو د ټاکنو لپاره له ورپېژندنې څخه وروسته نامتو و، چې د ۱۷۹۰ په فبروري کې يې په اسانۍ سره يو ځل بيا ټاکنې وګټلې. نوموړی د همدې کال په وروستيو کې د څانګيزې جرګې مرستيال وټاکل شو. بونالډ په لومړيو کې د فرانسوي اوښتون او د هغه د لومړنيو نامتمرکز کوونکو هڅو پلوی و او هيله يې لرله، چې اشرافيت به د ۱۷ پېړۍ د واک د تمرکز پر مهال بايللی واک بېرته تر لاسه کړي. نوموړي ان د ښاريانو ته د يو ليک د مسودې ليکلو لارښوونه وکړه، چې ملي جرګې، پاچا څوارلسم لویي او د ماليې وزير ته يې د مبارکۍ په پار وليکه او دا هيله يې په کې څرګندوله چې:د ښاري یا تبعه دا سپېحلی سرليک او د سمون او ورورولۍ دا روحيه به د يووالي د يو نوي حس لامل شي. نوموړي په خپله سيمه کې د سترې وېرې ماتول اداره کړل او له امله يې د ملي جرګې مننه تر لاسه او په نږدې راتلونکي کې د څانګيزې جرګې د مشر په توګه غوره شو. که څه هم نوموړي د ۱۷۹۰ ز کال په جولای کې د روحاني مدني اساسي قانون په قانوني کولو سره اوښتون چټک کړ. نوموړي په ښه ډول د اساسي قانون د فرمانونو له پلي کولو څخه ځان ناتوان وګاڼه او د ۱۷۹۱ ز کال په جنوري کې يې له خپلې دندې څخه استعفا ورکړه. له دې وېرې چې د پخواني دولتي چارواکي په توګه دنده به يې د غچ ښکار کړي، د ۱۷۹۱ ز کال په اکتوبر کې يې خپله مېرمن، مور او پاتې کوچنيان پرېښودل او له خپلو دوو مشرانو زامنو سره يې کډه وکړه. نوموړی د شهزاده له پوځ سره يو ځای شو. هغه د ۱۷۹۲ ز کال په نومبر کې د د جګړې په لرې واټن د اورېدلو ساحه کې و. ډي بونالډ په لنډ وخت کې په کې هستوګن شو او ورسته سويس ته لاړه. هلته يې د . . . تر سرليک لاندې خپل لومړنی مهم خورا محافظه کار فعاليت کتاب؟ وليکه، چې اجرائيه پلاوي پرې نيوکه وکړه. د نوموړي تبعيد هغه له يوې لسيزې څخه د زياتې مودې لپاره له خپلې کورنۍ څخه بېل کړ او يوازې په ۱۷۹۷ ز کال کې د يوې خورا لنډې مودې لپاره له کورنۍ سره بيا ځلي يو ځای شو. ډي بونالډ په ۱۷۹۷ ز کال کې بېرته فرانسې ته ستون شو او د کورنۍ شړنې يا تبعيد په لړۍ کې يې په پاريس کې راتلونکي پينځه کلونه تېر کړل. ناپيليون د ډي بونالډ ليکنې خوښولې او په ۱۸۰۲ ز کال کې يې نوموړی د شړل شويو کډوالو له لښتليک څخه ویوست. دې بښنې بونالډ ته د خپلواکۍ يوه ستره درجه ورکړه، چې حرکت وکړي او خپلې ليکنې چاپ کړي. هغه د ادبي او سياسي کړيو دننه پر مخ ولاړ او لکه د ، او تر ټولو مهم - غوندې ليکوالانو سره بلد شو. په دې وختونو کې د ادم سمت په واسطه د ملتونو شتمني په نامه يوه نيوکنيزه کره کتنه وليکله. يادې ليکنې استدلال کاوه، چې د يو ملت رښتينې ګټه د ښه والي يا ښېګڼې په ګډ ژوند کې ده، نه په مادي هوساينه کې. بونالډ له فيلسوف او محافظه کار سره د ليک او پيغامونو د استولو له لارې اوږد مهاله اړيکې او ملګرتيا وپاللـه، که څه هم دواړو هيڅکله سره ونه کتل. ډي بونالډ په ۱۸۰۶ ز کال کې له او سره په ګډه چاپ ته چمتو کړ. نوموړی دوه کلونه وروسته د سترواکۍ پوهنتون رئيس شو، چې پخوا له دې يې زياتره پرې بريدونه کړي وو. د بوربن بيارغونه او سياسي مسلک د بوربن بيارغونه د دي بونالډ د سياسي نېک بختيو د زېاتوالي شاهده وه. نوموړی د عمومي لارښوونې لپاره د شاهي شورا غړی شو او په ۱۸۱۶ز کال کې د اتلسم لويي له لوري د ته وټاکل شو. ډي بونالډ له ۱۸۱۵ز کال څخه در ۱۸۲۳ ز کال پورې د مرستیالانو خونه کې د لپاره د مرستيال په توګه خدمت وکړ. د خورا شاهي پلوې - ډلې چې هم ورته وايي د غړي په توګه يې ويناوې خورا محافظه کارانه وې او په سختۍ سره يې غوښتل، داوښتون په راپورته کېدنه کې تصويب شوې قانون اېښودنه بېرته ړنګه بې اغېزې کړي. نوموړي د ۱۸۱۴ز کال قانون يا منشور مخالفت وکړ او هغه يې د اوښتون پلويانو ته د خورا زياتو امتيازونو ورکوونکی او د حکومت کمزوری کوونکی وګاڼه. ډي بونالډ د دوديزو کورنيو پياوړې ساتنه غوښته او په ۱۸۱۵ز کال کې يې په برياليتوب سره د اوښتون پر مهال د هغو تصويب شويو قوانينو له منځه وړلو لپاره بحث وکړ، چې پرېښودنې طلاق ته يې اجازه ورکوله. د خاوند يا مېرمنې پرېښودنه، له دې څخه وروسته تر ۱۸۸۴ ز کال پورې په فرانسه کې ناقانونه پاتې شوه. سرچينې