Haklar: Adil yargılanma hakkı (Suç İsnadı)

Başvuru, mahkûmiyet kararında tek delil olarak ByLock verilerine dayanılması ve bu verilere ilişkin bilirkişi incelemesi yaptırılmaması nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 29/3/2019 tarihinde yapılmıştır. Komisyon, adli yardım talebinin kabulüne ve adil yargılanma hakkı dışındaki şikâyetlerin kabul edilemez olduğuna, anılan hakka ilişkin şikâyetin kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir. Bölüm, başvurunun Genel Kurul tarafından incelenmesine karar vermiştir.   Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden ulaşılan bilgi ve belgelere göre ilgili olaylar özetle şöyledir: Türkiye 15 Temmuz 2016 tarihinde askerî bir darbe teşebbüsüyle karşı karşıya kalmıştır. Kamu makamları ve yargı organları -olgusal temellere dayanarak- bu teşebbüsün arkasında Fetullahçı Terör Örgütü/Paralel Devlet Yapılanması (FETÖ/PDY) silahlı terör örgütünün olduğu sonucuna ulaşmıştır (darbe teşebbüsü ve arkasındaki FETÖ/PDY'ye ilişkin ayrıntılı bilgi için bkz. Aydın Yavuz ve diğerleri [GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, §§ 12-36). Başvurucu, komiser yardımcısı olarak görev yapmaktayken 15 Temmuz 2016 tarihinde yaşanan darbe teşebbüsü sonrasında kamu görevinden çıkarılmıştır. Mardin Cumhuriyet Başsavcılığı (Başsavcılık) tarafından başvurucu hakkında FETÖ/PDY üyesi olduğu şüphesiyle soruşturma başlatılmıştır. Başsavcılığın talimatı üzerine gözaltına alınan başvurucu, müdafi eşliğinde alınan kolluk ifadesinde cep telefonuna ByLock indirerek kullandığını ikrar etmiştir. Başvurucunun 19/4/2017 tarihli ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:"[ByLock] isimli programı kullandım. Bu durum şu şekilde gelişti; ben 2014 yılı temmuz ağustos ayı gibi Diyarbakır iline izinli olduğum bir gün gezmeye gitmiştim, dönüşte Diyarbakır minibüsleri ile dönerken yanıma bir erkek şahıs oturdu. Yol boyunca onunla sohbet ettik. İsminin [Ö.] olduğunu mardinde bir köyde sınıf öğretmenliği yaptığını söyledi ve [A]fyonlu olduğunu söyledi, ben zaten Ispartalıyım kendi memleketime yakın olduğu için orada şahsa güven duydum. Mardine gelince minibüsten inince birbirimizin telefon numaralarını aldık ayrıldık. ... 2014 yılı ağustos ayının ortaları gibi idi, yine [Ö.yü] çarşıda gezerken gördüm. Sonra konuştuk, bir yerlere gidip çay içelim diye karar verdik. Ordan [B.İ.] pastanesine gittik. Orada bana "seni arıyorum telefonun hep kapalı" dedi. Ben de benim evim bodrum katta telefon pek düzenli çekmiyor bu yüzden beni arayanlar genelde bu sorunu yaşar dedim sonra bana [ByLock] isimli programı gösterdi. Bu programı kullanmak istersen bu proğram üzerinden konuşabiliriz ve telefonun çekmese de internetin çok az çeksede iletişim sıkıntısı yaşamayacağımızı söyledi. ... Orada otururken Google play store dan benim SAMSUNG Galaksi İCE marka telefonuma bu [ByLock] isimli programı indirdik. İndirdikten sonra orada kendisi benim telefonumu alıp şifre gibi birşey oluşturdu sonrasında nasıl kullanılacağının bana anlattı. Oradan deneme amaçlı bana bir adet msj attı. Daha biz bu şahısla 8-9 ay kadar [Ö.] isimli şahısla hal hatır sorma içerikli mesajlaştık, 6-7 ekim (kobani) olaylarından sonra çalışma sistemimiz değişti ben 12/12 bazen de 16/8 çalışma sisteminde yoğun çalışmaya başladım. ... Bu dönemde merkeze döndüğüm bir zamanda galaksi ice marka telefonum sürekli donduğu için [M]ardin merkezde iken [Ö.] ile birlikte yeni telefon almaya gittik yukarı mardinden hatırlamadığım bir işyerinden 1 adet LG G2 marka telefon aldık. Sonra yukarı mardinde bir kafeye oturduk burada telefonun internetinde [Ö.] Google play store ye girip benim yeni telefonum olan LG G2 ye [ByLock] yükledi. Sonra [Ö.] isimli şahıs bana yoğunlaşan çalışma tempomuzdan dolayı Allah sizi korusun yardımcı olsun gibi mesajlar attı. Ben [ByLock'tan] [Ö.] dışında kimseyle mesajlaşmadım. [Ö.] isimli şahıstan yüklediğimiz [ByLock'a] veya başka bir program için güncelleme almadım. ... 2015 yılı mayıs veya nisan aylarında [Ö.] isimli şahsın tayine gideceğini belirtmesi ve benimde artık çok görüşmek istememem üzerine [Ö.] ile bağımız koptu ben [ByLock] isimli yüklü telefonumu 2015 yılı nisan mayıs ayları gibi satmaya karar verdim satmadan önce de bu programı LG G2 marka cihazımdan sildim. Yukarı mardinde bir telefoncuya bu cihazı sattım. ... [ByLock] ile örgütsel hiçbir konuşmam olmadı.[Ö.nün] cemaatçi olup olmadığını bilmiyorum çünkü bizim hiç bu konuda bir konuşmamız olmadı."  Başvurucu, tutuklama talebi ile sevk edildiği Mardin  Sulh Ceza Hâkimliğindeki sorgusunda önceki savunmasını tekrarlayarak Ö. isimli kişinin kendisine ByLock programını kurduğunu ve bu program ile sadece Ö. ile haberleştiğini beyan etmiştir. Soruşturma sonucunda Başsavcılığın 22/5/2017 tarihli iddianamesiyle başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır. İddianamede başvurucunun FETÖ/PDY tarafından kullanılan, örgüt üyelerinin aralarındaki haberleşmeyi sağlayan ve örgüt üyeleri haricindeki insanların temin edip kullanma imkânının olmadığı ByLock isimli programı kullanmak suretiyle terör örgütüne üye olduğu iddiasına yer verilmiştir. Başvurucunun ByLock kullanıcısı olduğu yönündeki isnat; başvurucunun bizzat kullandığını kabul ettiği GSM hattı üzerinden üç ayrı cep telefonunda ilk defa 11/8/2014 tarihinde olmak üzere ByLock iletişim programını kullandığı yönünde veriler içeren, Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (EGM-KOM) Daire Başkanlığınca yapılan 14/4/2017 tarihli sorgu sonucu ve başvurucunun ByLock programını kullandığı yönündeki ikrarına dayandırılmıştır. Başvurucu, Mardin  Ağır Ceza Mahkemesinde (Mahkeme) görülen davanın 18/8/2017 tarihli ilk celsesinde soruşturma evresindeki ikrarından dönerek ByLock programını hiç kullanmadığını beyan etmiştir. Başvurucunun savunmasının ilgili kısmı şöyledir:"Ben üzerime atılı suçlamayı kabul etmiyorum. [0507 ...] nolu telefon hattı benim üzerimedir. Ben bu hattı 2010-2015 yılları arasında kullandım. Ben by lock isimli programı telefonuma indirmedim. Kesinlikle kullanmadım. Hakkımda [ByLock] kullandığıma dair yapılan tespiti ve raporlar kabul etmiyorum. ... Ben her ne kadar soruşturma sırasında [ByLock] isimli programı kullandığımı, bana [Ö.] isimli arkadaşımın bu programını benim telefonuma yüklediğini söylemiş isem de ben o zaman nezarethanede kaldığımdan ve psikolojim bozulduğundan dolayı bu şekilde söyledim. Ayrıca ilk defa göz altına alınmıştım. Büyük bir baskı altındaydım. Benim mahkeme huzurunda verdiğim ifadem doğrudur, diğer beyanlarımı kabul etmiyorum. Ben kesinlikle [ByLock] haberleşme sistemini kullanmadım ... " Mahkeme tarafından Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumundan (BTK) temin edilen HTS kayıtlarında, ByLock sunucusuna ait IP adreslerine ilk defa bağlantı yapıldığının tespit edildiği tarihte başvurucuya ait GSM hattının ByLock sorgu sonucu raporlarında belirtilen IMEI numaralı cihazlarla kullanıldığı bilgisi yer almaktadır. Mahkemenin 6/12/2017 tarihli kararıyla başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 7 yıl 6 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına hükmedilmiştir. Kararın gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:"Her ne kadar mahkememizdeki savunmalarında [0507 ...] nolu hattın kendisine ait olduğunu, 2010-2015 yılları arasında bu hattı kullandığını, ancak iddia edildiği gibi [ByLock] isimli programı kullanmadığını beyan etmiş ise de, sanığın [ByLock] programını [0507 ...] numaralı hat ile kullandığına dair [ByLock] sorgu tespit tutanağı, bu tutanakta tespit edilen programın kullanıldığı imei numarasıyla BTK'dan gönderilen cevabi yazıda sanığa ait [0507 ...] numaralı hat ile kullanılan imei numarasının aynı olması ile sanığın kollukta müdafii huzurunda vermiş olduğu beyanı ile Mardin Sulh Ceza Hakimliğinde 21/04/2017 tarihinde yapılan sorgu işleminde vermiş olduğu beyanlarında bu programı kullandığına dair ikrarlı beyanları birlikte değerlendirildiğinde sanığın bu savunmasına itibar edilmemiştir....Yapılan tespitler ve yukarıdaki açıklamalar dikkate alındığında sanık Yusuf Çoban'ın [başvurucu] FETÖ silahlı terör örgütü mensuplarının kullanmaları amacıyla oluşturulan ve münhasıran bu suç örgütünün mensupları tarafından kullanılan [ByLock] isimli programı kullanmak suretiyle bu terör örgütü ile arasında organik bağın oluştuğu, bu şekilde örgüt hiyerarşisi içerisine girdiği ve atılı suçu işlediği kabul edilerek eylemine uyan TCK'nın 314/ fıkrası uyarınca cezalandırılmasına, ... karar verilmiş[tir.]" Başvurucunun bu karara karşı yaptığı istinaf kanun yolu başvurusu Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi  Ceza Dairesinin 18/4/2018 tarihli kararıyla esastan reddedilmiştir.  Başvurucu, istinaf başvurusunun esastan reddi kararına karşı temyiz kanun yoluna başvurmuştur. Yargıtay  Ceza Dairesi 21/12/2018 tarihinde temyiz isteminin reddi ile hükmün onanmasına karar vermiştir. Yargıtay kararının ilgili kısmı şöyledir: "Sanığın ByLock kullanıcısı olduğuna dair ayrıntılı ByLock tespit değerlendirme tutanağının henüz dosyaya gelmesi beklenilmeden hüküm kurulması, sanık savunmaları ve dosyadaki diğer delillerin suçun sübutu açısından yeterli olduğu görülmekle sonuca etkili bulunmamıştır." Başvurucu 4/3/2019 tarihinde nihai karardan haberdar olduğunu beyan etmiştir. Başvurucu 29/3/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. Başvurucunun 94256 ID numaralı ByLock kullanıcısı olduğuna ilişkin 2/11/2021 tarihli ByLock Tespit ve Değerlendirme Tutanağı hükmün kesinleşmesinden sonra 25/1/2022 tarihinde dava dosyasına girmiştir. Anılan tutanakta 94256 ID numaralı kullanıcının irtibatlı olduğu 88818 ID numaralı kullanıcıya ait kimlik bilgilerine yer verilmiştir. Tutanakta ayrıca başvurucunun program üzerinden irtibat kurduğu tek kişi olan B.Ç.nin başvurucu ile aynı dönemde Mardin'de ikamet ettiği belirtilmiştir. B.Ç. hakkında FETÖ/PDY üyesi olma, resmî belgede sahtecilik, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçlarından Ankara  Ağır Ceza Mahkemesi nezdinde kamu davası açılmıştır. Söz konusu yargılama kapsamında B.Ç. hakkında yakalama emri düzenlenmiştir.  İlgili hukuk için bkz. Ferhat Kara [GK], B. No: 2018/15231, 4/6/2020, §§ 83-