Haklar: Kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı

Başvuru, gıyabi tutuklama kararı nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 15/3/2016 tarihinde yapılmıştır.  Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.    Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir: Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı (Başsavcılık), başvurucu ve bir kısım şüpheli hakkında PKK terör örgütüne üye olma ve terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme suçlamasıyla soruşturma başlatmıştır. Başsavcılık, yurt dışında bulunması ve savunmasının tespit edilememesi nedeniyle başvurucu hakkındaki soruşturmayı tefrik etmiş ve diğer şüpheliler hakkında PKK terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme suçundan cezalandırılmaları istemiyle Diyarbakır  Ağır Ceza Mahkemesine (Mahkeme) kamu davası açmıştır. Mahkeme Savcılığın talebi üzerine 19/3/2007 tarihinde başvurucu hakkında 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun  maddesinin (5) numaralı fıkrası uyarınca gıyaben tutuklama kararı vermiştir. Mahkeme, anılan yargılama sonunda 2/10/2007 tarihinde sanıkların beraatine karar vermiştir. Başvurucu gıyabi tutuklama kararına 7/12/2015 tarihinde itiraz etmiş, Diyarbakır  Sulh Ceza Hâkimliği 22/1/2016 tarihinde başvurucunun itirazını reddetmiştir. Başvurucunun anılan karara yaptığı itiraz ise Diyarbakır  Sulh Ceza Hâkimliği tarafından 19/2/2016 tarihinde reddedilmiştir.Anılan karar başvurucuya 7/3/2016 tarihinde tebliğ edilmiştir. Başvurucu 15/3/2016 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.  5271 sayılı Kanun'un "Yakalama emri ve nedenleri" kenar başlıklı  maddesi şöyledir:"(1) Soruşturma evresinde çağrı üzerine gelmeyen veya çağrı yapılamayan şüpheli hakkında, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından yakalama emri düzenlenebilir. Ayrıca, tutuklama isteminin reddi kararına itiraz halinde, itiraz mercii tarafından da yakalama emri düzenlenebilir. (2) Yakalanmış iken kolluk görevlisinin elinden kaçan şüpheli veya sanık ya da tutukevi veya ceza infaz kurumundan kaçan tutuklu veya hükümlü hakkında Cumhuriyet savcıları ve kolluk kuvvetleri de yakalama emri düzenleyebilirler. (3) Kovuşturma evresinde kaçak sanık hakkında yakalama emri re'sen veya Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hâkim veya mahkeme tarafından düzenlenir. (4) Yakalama emrinde, kişinin açık eşkâli, bilindiğinde kimliği ve yüklenen suç ile yakalandığında nereye gönderileceği gösterilir." 5271 sayılı Kanun'un "Tutuklama nedenleri" kenar başlıklı  maddesinin ilgili kısımları şöyledir:"(1) Kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması halinde, şüpheli veya sanık hakkında tutuklama kararı verilebilir. İşin önemi, verilmesi beklenen ceza veya güvenlik tedbiri ile ölçülü olmaması halinde, tutuklama kararı verilemez. (2) Aşağıdaki hallerde bir tutuklama nedeni var sayılabilir:a) Şüpheli veya sanığın kaçması, saklanması veya kaçacağı şüphesini uyandıran somut olgular varsa.b) Şüpheli veya sanığın davranışları; Delilleri yok etme, gizleme veya değiştirme, Tanık, mağdur veya başkaları üzerinde baskı yapılması girişiminde bulunma,Hususlarında kuvvetli şüphe oluşturuyorsa. (3) Aşağıdaki suçların işlendiği hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı halinde, tutuklama nedeni var sayılabilir:a) 2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;... Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar (madde 309, 310, 311, 312, 313, 314, 315),..." 5271 sayılı Kanun'un "Zorlama amaçlı elkoyma ve teminat belgesi" kenar başlıklı  maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:"Kaçak hakkında 100 üncü ve sonraki maddeler gereğince, sulh ceza hâkimi veya mahkeme tarafından yokluğunda tutuklama kararı verilebilir." 5271 sayılı Kanun'un "Sanığa verilecek güvence belgesi" kenar başlıklı  maddesi şöyledir:"(1) Mahkeme, gaip olan sanık hakkında duruşmaya gelmesi hâlinde tutuklanmayacağı hususunda bir güvence belgesi verebilir ve bu güvence koşullara bağlanabilir. (2) Sanık, hapis cezası ile mahkûm olur veya kaçmak hazırlığında bulunur veya güvence belgesinin bağlı olduğu koşullara uymazsa belgenin hükmü kalmaz."