Haklar: Adil yargılanma hakkı (Medeni Hak ve Yükümlülükler)

Başvuru; pasaporta konulan zayi kaydının kaldırılması ve pasaportun iade edilmesi talebinin reddine ilişkin idari işlemin iptali istemiyle açılan davada esaslı iddia ve itirazların karşılanmaması nedeniyle adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir. Başvurucu 5/1/2019 tarihinde yurt dışına çıkış yapmak için Esenboğa Havalimanına gelmiş ancak sistem üzerinden yapılan kontrolde üzerinde zayi kaydı olduğunun anlaşılması nedeniyle başvurucunun pasaportuna el konulmuştur.  Başvurucu, zayi kaydının kaldırılması ve pasaportunun iadesi talebiyle Kırıkkale Valiliğine (Valilik) başvuru yapmış ancak konu hakkında herhangi bir işlem tesis edilemeyeceğinden bahisle başvurusu reddedilmiştir. Başvurucunun işlemin iptali talebiyle Kırıkkale İdare Mahkemesinde (Mahkeme) açtığı dava 18/10/2016 tarihli ve 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un "Yürütülen soruşturmalarda alınacak tedbirler" kenar başlıklı  maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmiş ve karar istinaf incelemesinden geçerek kesinleşmiştir.  6749 sayılı Kanun'un "Yürütülen Soruşturmalarda Alınacak Tedbirler" kenar başlıklı  maddesi şöyledir:“(1) Millî güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara yada terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı ya da bunlarla irtibatı nedeniyle haklarında idari işlem tesis edilenler ile aynı gerekçeyle haklarında suç soruşturması veya kovuşturması yürütülenler, işlemi yapan kurum ve kuruluşlarca ilgili pasaport birimine derhal bildirilir. Bu bildirim üzerine ilgili pasaport birimlerince pasaportlar iptal edilebilir.(2) Birinci fıkraya göre ilgili pasaport birimine isimleri bildirilen kişilerin eşlerine ait pasaportlar da genel güvenlik açısından mahzurlu görülmesi halinde aynı tarihte İçişleri Bakanlığınca iptal edilebilir.” Anayasa Mahkemesi 24/7/2019 tarihli ve E.2016/205, K.2019/63 sayılı kararıyla 6749 sayılı Kanun'un  maddesinin (2) numaralı fıkrasını iptal etmiştir. Anılan karar üzerine başvurucu, zayi kaydının kaldırılması ve pasaportunun iade edilmesi talebiyle 21/1/2020 tarihinde yeniden başvuru yapmış ancak Valilik konu hakkında herhangi bir işlem tesis edilemeyeceğini belirterek talebi reddetmiştir. Başvurucu, söz konusu işlemin iptali talebiyle dava açmıştır. Mahkeme 7/10/2020 tarihli kararıyla davanın reddine hükmetmiş; karar istinaf incelemesinden geçerek kesinleşmiştir. Gerekçeli kararın ilgili kısmı şöyledir:"Olayda; Mahkememizin 20/07/2020 ve 05/08/2020 tarihli ara kararlarına cevaben gelen bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının eşi [G.K.] hakkında, FETÖ/PDY sebebiyle İzmir  Sulh Ceza Hakimliği'nin E:2017/2654sayılı kararı ile yakalama kararı verildiği ve ayrıca davacının kendisi hakkında da FETÖ/PDY-KOM2 şerh kaydının bulunduğu, ayrıca, Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 31/01/2020 tarih ve 25227 sayılı yazısında da; Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/68532 sayılı soruşturması ele geçirilen dijital materyallerde davacının adının geçtiği, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar kapsamında ele geçirilen dijital materyallerin incelemesi işlemlerinin devam ettiği bilgisine yer verildiği görülmektedir.Bu durumda; davacının eşi [G.K.] hakkında, FETÖ/PDY sebebiyle İzmir  Sulh Ceza Hakimliği'nin E:2017/2654sayılı kararı ile yakalama kararı verildiği ve ayrıca davacının kendisi hakkında FETÖ/PDY-KOM2 şerh kaydının bulunduğu ve Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 31/01/2020 tarih ve 25227 sayılı yazısında da; Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/68532 sayılı soruşturması ele geçirilen dijital materyallerde davacının adının geçtiği, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar kapsamında ele geçirilen dijital materyallerin incelemesi işlemlerinin devam ettiği bilgisine yer verildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından, sahibi olduğu pasaport üzerindeki zayi kaydının kaldırılması ve pasaportunun iade edilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır." Başvurucu, nihai hükmü 9/3/2021 tarihinde öğrendikten sonra 1/4/2021 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. Başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir. Öte yandan İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı 2020/58149 esasına kayden başvurucu hakkında Fetullahçı Terör Örgütü/Paralel Devlet Yapılanmasına (FETÖ/PDY) üye olma suçundan soruşturma başlatmış; soruşturma dosyası 13/3/2021 tarihli yetkisizlik kararı ile Kırıkkale'ye gönderilmiştir. Kırıkkale Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 17/5/2022 tarihinde iddianame hazırlanmıştır.