Haklar: Adil yargılanma hakkı (Medeni Hak ve Yükümlülükler)

Başvuru, sebepsiz zenginleşmeye dayanan burs geri ödemesinin istirdadı istemine ilişkin davanın hukuka aykırı olarak reddedildiği, bilirkişi raporuna yapılan itirazlar dikkate alınmadan karar verildiği ve temyiz talebinin gerekçesiz şekilde reddedildiği nedenleriyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.   Başvuru 7/8/2014 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüş bildirmemiştir.    Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucu, 7/3/2003 tarihinde Ortadoğu Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Matematik Anabilim Dalında doktora programına kaydolmuş ve söz konusu doktora eğitimini sürdürürken program süresince yararlanmak üzere Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığından (TÜBİTAK) eğitim bursu almıştır. Başvurucunun almış olduğu burs, doktora burs programına ilişkin yürütme kural ve ilkelerinde açıklanan ve başvurucunun da kabul ve taahhütte bulunduğu şekliyle "doktora programına kayıt tarihinden itibaren altı yıl içinde doktora derecesini alamadığından" bahisle başvurucudan geri istenmiştir. Söz konusu burs karşılığı olan 185 TL (135 Amerikan doları) başvurucu tarafından dava açma hakkı saklı tutularak sunulan ödeme planı kapsamında taksitler hâlinde ve en son taksiti 17/5/2010 tarihinde olmak üzere ödenmiştir.  Bu defa başvurucu lisans sonrası doktora programından 4/10/2010 tarihinde doktora derecesi ile mezun olduktan sonra Ankara  Asliye Hukuk Mahkemesinde (Mahkeme) 14/2/2011 tarihinde TÜBİTAK aleyhine açtığı davada burs iadesi altında tahsil edilen bedelin istirdadı talebinde bulunmuştur. Mahkeme 5/7/2011 tarihli kararıyla "Davalının doktora eğitiminin tamamlanmadığı gerekçesi ile bursu geri istemesi idari işlemdir. Davacının iddia ettiği gibi doktora süresinin tespiti de idari işlemdir ve idari yargı mercileri değerlendirebilir... 2577 sayılı Kanun'un  maddesi gereğince idari yargı görevli olduğundan davanın reddi gerekmiştir." gerekçesiyle görev yönünden davanın reddine karar vermiştir. Kararın temyizi üzerine Yargıtay  Hukuk Dairesinin (Daire) 23/1/2012 tarihli kararı ile "...davanın sebepsiz zenginleşmeye dayanan burs geri ödemesinin istirdadı istemine ilişkin olduğu ve davanın bu niteliği göz önünde tutularak, asliye hukuk mahkemesinde açılmış bulunan davada Mahkemece işin esasına girilerek deliller toplandıktan sonra karar verilmesi gerektiği..." gerekçesiyle hüküm bozulmuştur. Bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde Mahkeme 5/3/2013 tarihli ile davanın reddine hükmetmiştir. Karar gerekçesinin ilgili kısmı şu şekildedir:"...İşlem dosyası getirtilmiş ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Hukukçu ve emeklisayıştay denetçisi bilirkişilerin 25/01/2013 tarihli raporu, davalı TUBİTAK ile davacı arasında düzenlenen kefalet senedi ile "TÜBİTAK yurtiçi yurt dışı bütünleştirilmiş doktora bursprogramı (BDP) yürütme kural ve ilkeleri" ne göre (0)7/03/2003 tarihinden itibaren 6 yıl içinde doktorasını yapamayan davacıdan tüm ödemelerin geri istenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı, yapılan ödemeler ile talep edilen alacak arasında uygunluk bulunduğu anlaşılmış(tır)..." Temyiz üzerine Dairenin 19/11/2013 tarihli kararıyla hüküm onamıştır. Kararın gerekçesi şöyledir:"Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlar ile yasal gerektirici nedenlere göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usule ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA ... karar verildi." Başvurucunun karar düzeltme talebi aynı Dairenin 9/6/2014 tarihli kararı ile reddedilmiştir. Ret kararı 8/7/2014 tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiş, 7/8/2014 tarihinde süresi içinde bireysel başvuruda bulunulmuştur.