Haklar: Adil yargılanma hakkı (Medeni Hak ve Yükümlülükler)

Başvuru, istinaf dilekçesinin tebliğ edilmemesi nedeniyle silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 21/3/2019 tarihinde yapılmıştır. Komisyon, başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir.  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden ulaşılan bilgi ve belgelere göre ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvurucu, Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesinde yardımcı doçent olarak görev yapmaktayken, Marmara Üniversitesi Rektörlüğü (Rektörlük) başvurucunun sözleşmesini altı ay süreyle uzatmış ve başvurucuyu yeniden atamıştır. Başvurucu anılan işlemin 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun  maddesine aykırı olduğu iddiasıyla İstanbul  İdare Mahkemesinde (İdare Mahkemesi) yürütmenin durdurulması istemli olarak 2018 yılında dava açmıştır. Başvurucu dava dilekçesinde özetle, yardımcı doçent sözleşmelerinin ikişer veya üçer yıllık süreler için uzatılabileceğini, mevzuatın açık olmasına rağmen Rektörlüğün altı ay süreyle sözleşmeyi uzattığını ileri sürmüştür. İdare Mahkemesi 25/4/2018 tarihinde yürütmenin durdurulmasına, 12/9/2018 tarihinde ise anılan işlemin iptaline karar vermiştir. Mahkeme kararının ilgili kısmı şöyledir: ''...[O]layda, ilgili mevzuatta yardımcı doçentlerin sözleşmelerinin ikişer veya üçer yıllık süreler ile 12 yıla kadar uzatılabileceği düzenlemesine yer verildiği, yardımcı doçent olarak görev yapan davacının sözleşmelerinin 2 yıl süreyle uzatıldığı, dava konusu işlemle sözleşmesinin 6 ay uzatılmasına karar verildiği görülmektedir.Bu durumda; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davalı idarece her ne kadar davacının görev yaptığı Bölümün öğrenci almadığı ve hizmetine ihtiyaç duyulmadığı ileri sürülmekte ise de, mevzuatta yardımcı doçentlerin atanma sürelerinin her seferinde ikişer veya üçer yıllık süreler olacağı düzenlemesine yer verildiği görülmekle, davalı idarece davacının yeniden atanmasına karar verilmesi üzerine söz konusu atanma süresinin iki veya üç yıllık süre için olması gerekirken, mevzuat hükmüne aykırı olarak davacının atamasının 6 ay süreyle yapılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmamaktadır.'' Rektörlük istinaf başvurusunda bulunmuştur. Başvurucu vekili, iddiasına göre serbest avukat olarak çalıştığı işyerinin ''Erzurum Mahallesi Talatbaşı Bulvarı No. 160 Kat 6 Cebeci-Çankaya/Ankara'' adresinde bulunan bir eğitim sendikasının genel merkezinin içerisinde yer aldığını, kendisine bağlı olarak çalışmayan ve aynı adreste bulunan sendikanın çalışanına tebliğ edilen davalı Rektörlüğün istinaf başvuru dilekçesinin kendisine hiçbir şekilde teslim edilmediğini ileri sürmüştür. İstanbul Bölge İdare Mahkemesi  İdari Dava Dairesi (Dava Dairesi), İdare Mahkemesinin kararını kaldırarak 15/1/2019 tarihinde davayı esastan reddetmiştir. Dava Dairesi kararının ilgili kısmı şöyledir: ''...[U]yuşmazlık konusu olayda, yukarıda yer verilen yasa hükmü uyarınca her ne kadar yardımcı doçentlerin ikişer veya üçer yıllık süreler için atanmaları mümkün olmakla birlikte, davacının kadrosunun bulunduğu İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği Bölümü'nün 2014 tarihinde Yükseköğretim Kurulu tarafından kapatıldığı ve bu bölüme bir daha öğrenci alınmadığı, bu bölümde bulunan öğrencilerin 2017/2018 öğretim yılında mezun olduğu, halen mezun olamayan ve 2018-2019 eğitim öğretim yılı güz döneminde derslere devam eden öğrenci sayısının birinci öğretimde 1, ikinci öğretimde 4 olduğu, davacının girdiği derslerle ilgili bölüm kapatıldığı için çalışma alanı ile ilgili olarak müfredatta branşına uygun okutabileceği başka bir ders bulunmadığı anlaşılmış olup, davalı idarenin davacının hizmetine ihtiyacı kalmaması sebebiyle yeniden yardımcı doçent kadrosuna atamama yönünde iradesinin oluştuğu halde davacının mağdur olmaması için başka bir kamu kurumuna geçiş imkanı sağlamak amacıyla 6 ay süreliğine atandığı görülmüştür.Bu durumda, davacının görev yaptığı birimin kapatılması sebebiyle hizmetine ihtiyaç kalmadığı, müfredatta okutabileceği başka bir dersin bulunmadığı, görev süresinin uzatılmaması yönünde irade oluştuğu halde lehine hareket edilerek mağdur olmaması için 6 ay süreliğine görev süresinin uzatıldığı anlaşılmış olup, idarelerin atama yapmaya yargı kararı ile zorlanması da mümkün olmadığından davacının yardımcı doçent kadrosuna 6 ay süreyle atanmasına ilişkin dava konusu işlemde kamu yararına, hizmet gereklerine ve hukuka aykırılık görülmemiştir.'' Karar başvurucuya 20/3/2019 tarihinde tebliğ edilmiştir.  11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun  maddesi şöyledir: ''Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır. Vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapılması yeterlidir. Eğer tebligat birden fazla vekile yapılmış ise, bunlardan ilkine yapılan tebliğ tarihi asıl tebliğ tarihi sayılır. Ancak, Ceza Muhakemeleri Usulu Kanununun, kararların sanıklara tebliğ edilmelerine ilişkin hükümleri saklıdır. (Ek ikinci fıkra: 11/1/2011-6099/4 md.) Avukat tarafından takip edilen işlerde, avukatın bürosunda yapılacak tebligatlar, resmî çalışma gün ve saatleri içinde yapılır.Kanuni mümessilleri bulunanlara veya bulunması gerekenlere yapılacak tebligat kanunlara göre bizzat kendilerine yapılması icabetmedikçe bu mümessillere yapılır''  7201 sayılı Kanunu'nun  maddesi şöyledir: ''Belli bir yerde devamlı olarak meslek veya sanatını icra edenler, o yerde bulunmadıkları takdirde tebliğ aynı yerdeki daimi memur veya müstahdemlerinden birine, meslek veya sanatını evinde icra edenlerin memur ve müstahdemlerinden biri bulunmadığı takdirde aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır.''  6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun  maddesinin (2) numaralı fıkrasının ilgili kısmı şöyledir: '' İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar kesin olup, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz. İstinaf, temyizin şekil ve usullerine tabidir. ..'' 2577 sayılı Kanunu'nun  maddesinin  fıkrasının ilgili kısmı şöyledir: ''Temyiz dilekçeleri, ... kararı veren bölge idare mahkemesi veya Danıştayca karşı tarafa tebliğ edilir. Karşı taraf tebliğ tarihini izleyen otuz gün içinde cevap verebilir. Cevap veren, kararı süresinde temyiz etmemiş olsa bile düzenleyeceği dilekçesinde, temyiz isteminde bulunabilir. Bu takdirde bu dilekçeler temyiz dilekçesi yerine geçer.'' 25/1/2012 tarihli ve 28184 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik'in maddesi şöyledir:''(1) Belirli bir yerde devamlı olarak meslek veya sanatını icra edenlere, o yerde de tebligat yapılabilir. (2) Muhatabın işyerinde bulunmaması halinde tebliğ, aynı yerde sürekli olarak çalışan memur veya müstahdemlerinden birine yapılır. (3) Muhatap, meslek veya sanatını konutunda icra ediyorsa, kendisi bulunmadığı takdirde memur veya müstahdemlerinden birine yapılır.Bunlardan hiç birinin bulunmaması durumunda tebliğ, aynı konutta sürekli olarak oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır.''