Haklar: Özel hayatın ve aile hayatının korunması hakkı

Başvuru, telefonla görüşme gününün öğrenim gören çocuğuyla görüşmeyi sağlayacak şekilde belirlenmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 6/11/2018 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurucunun adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir.  Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.  Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir.  Başvurucu Bakanlık görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucu, Bandırma 2 No.lu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda (Ceza İnfaz Kurumu) silahlı terör örgütüne üye olma suçundan hükümözlü olarak bulunmaktadır. Telefonla görüşme günlerinin cuma günleri saat 15 olarak belirlendiğini ve eylül ayı itibarıyla eğitim-öğretim döneminin başlayacağını belirten başvurucu, okula giden oğlu ile görüşebilmesi için haftalık telefonla görüşme saatinin hafta sonuna alınmasını Ceza İnfaz Kurumundan 28/8/2018 tarihinde talep etmiştir. Ceza İnfaz Kurumu İdare ve Gözlem Kurulu Başkanlığı (Kurul) 29/8/2018 tarihinde talebin reddine karar vermiştir. Kararın gerekçesinde; telefon görüşmelerinin önceden belirlenen gün ve saatlerde yaptırıldığı, mahpusların belirlenen gün dışında haklarını kullanma taleplerinin karşılanmasının kişiye özel uygulama başlatacağı belirtilmiştir. Ayrıca Kurumda kapasitenin üzerinde mahpus barındırılması ile kurum asayiş ve güvenliği gözönüne alındığında telefon görüş hakkının belirlenenden başka bir günde kullanılmasının güvenlik sorunlarına neden olacağı vurgulanmıştır. Başvurucu anılan karara 3/9/2018 tarihinde Bandırma İnfaz Hâkimliğinde (İnfaz Hâkimliği) itiraz etmiştir. Başvurucu itiraz dilekçesinde; İnfaz Hâkimliklerinin görevinin idarenin mahpusların haklarını sınırlayıcı uygulamalarını denetlemek ve düzeltmek olduğunu, telefonla görüşlerin öğrenim gören çocukların durumu gözetilerek yeniden düzenlenmesi gerektiğini belirtmiştir. İki yaşında bir kızı ve  sınıfa giden bir oğlu olduğunu, Kurumun belirlediği telefonla görüşme gün ve saatinde çocuğunun okulda bulunmak zorunda olduğu için çocuğuyla görüşemeyeceğini, bu durumun Anayasa'ya aykırılık teşkil ettiğini vurgulamıştır. Ayrıca görüşme gününün perşembe günleri saat 30 olduğu gözetildiğinde uygulamalar nedeniyle çocuğuyla iletişim kurmasının imkânsız hâle geldiğini belirtmiştir. Başvurucunun talebi, İnfaz Hâkimliğinin 8/10/2018 tarihli kararıyla kabul edilmiştir. Kararın gerekçesinde; başvurucunun okula giden çocuğuyla hafta içi telefonla görüşmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle görüşme gününün cumartesi olarak düzenlenmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bandırma Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı üzerine, Bandırma Ağır Ceza Mahkemesi 22/10/2018 tarihinde, İnfaz Hâkimliğinin kararının kaldırılmasına hükmetmiştir. Kararın gerekçesinde; ilgili mevzuat hatırlatılarak telefonla görüşmelerin önceden planlanan bir program dâhilinde koğuş koğuş ya da grup grup belirlenen gün ve saatlerde yapılması gerektiği belirtilmiştir. Bununla birlikte ceza infaz kurumlarında kapasitelerinin üzerinde çok sayıda hükümlü ile tutuklu barındırıldığı, mahpusların kişisel durumları dikkate alınarak telefonla görüşme günlerinin belirlenmesinin mümkün olmadığı, ayrıca böyle bir uygulamanın kurum içerisinde karışıklığa ve çeşitli güvenlik sorunlarına neden olacağının açık olduğu vurgulanmıştır. Başvurucu 6/11/2018 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. Ceza İnfaz Kurumu tarafından gönderilen 4/7/2019 tarihli yazıda; başvuruya konu yargı kararları da gözetilerek başvurucunun telefonla görüşme görüşmelerinin hafta sonu değil Kurum tarafından önceden belirlendiği gibi cuma günleri yaptırıldığı belirtilmiştir. Yazı ekindeki telefon görüşme tutanaklarından başvurucunun telefonla görüşmelerini cuma günleri yaptığı görülmüştür. Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden yapılan incelemede Afyonkarahisar İnfaz Hâkimliğinin 18/1/2021 tarihinde, denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle başvurucunun tahliyesine karar verdiği anlaşılmıştır.  İlgili hukuk için bkz. Yeliz Erten, B. No: 2020/99, 11/3/2021, §§ 17-