Haklar: Özel hayatın ve aile hayatının korunması hakkı

BAŞVURUSU(Başvuru Numarası: 2012/1268) Karar Tarihi: 30/12/2014 BİRİNCİ BÖLÜM KARAR GİZLİLİK TALEBİ KABULBaşkan:Serruh   KALELİÜyeler:Hicabi   DURSUN  Erdal TERCAN  Zühtü ARSLAN  Hasan Tahsin GÖKCANRaportör:Elif KARAKAŞBaşvurucu:    Başvurucu, bir internet sitesinde hakkında çıkan birtakım iddialar üzerine başka bir birime atanması nedeniyle subaylık onur ve şerefinin zedelendiğini, peşinen suçlu kabul edildiğini, hakkında haber çıkan diğer subayların atama işlemine tabi tutulmadığını, ileri sürdüğü hususların Mahkemece göz önüne alınmadığını belirterek Anayasa’nın , ,  ve  maddelerinde güvence altına alınan eşitlik ilkesinin, özel hayata saygı ve adil yargılanma hakları ile masumiyet karinesinin ihlal edildiğini ileri sürmüş, ihlallerin tespiti ile maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.   Başvuru, 11/12/2012 tarihinde İstanbul  Ağır Ceza Mahkemesi vasıtasıyla yapılmıştır. Dilekçe ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesi neticesinde belirlenen eksiklikler tamamlatılmış ve Komisyona sunulmasına engel bir eksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca, 27/12/2013 tarihinde kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.  A. Olaylar Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucu hakkında, İstanbul Atatürk Havalimanı Jandarma Koruma Bölük Komutanlığı görevini yürüttüğü sırada "müteaddit memuriyet görevini sair suretle kötüye kullanmak" ve "müteaddit ast'a müessir fiil" suçlarından dolayı 15/12/2009 tarihinde kamu davası açılmıştır.  Söz konusu davanın açılmasından yaklaşık bir yıl sonra ulusal bir gazetede başvurucunun emri altındaki erlere çıplak hijyen kontrolü yapmak suretiyle "müteaddit memuriyet görevini sair suretle kötüye kullanmak" suçundan yargılandığı davaya ilişkin savcılık iddianamesindeki bazı ayrıntılara yer veren bir haber yayınlanmıştır. Bu haberden yaklaşık altı ay sonra başvurucu 2011 yılı genel atamalarıyla İstanbul İl Jandarma Komutanlığı KOM Şube Müdürlüğü Mali Suçlar Kısım Amirliğine atanmıştır.  Anılan birimdeki görevini sürdürmekte iken 29/9/2011 tarihinde, mahkeme kararıyla erişimi engellenmiş olan bir internet sitesinde hakkında devam eden yargılamaya ilişkin ve başvurucuya yönelik ağır isnatlar içeren ifadelere yer verilmesi üzerine başvurucu 30/9/2011 tarihli işlemle İstanbul İl Jandarma Komutanlığı Hrk.Eğt.Şb.Md.lüğü Bilgi Destek Kısım Amirliği görevine atanmıştır. Başvurucunun, söz konusu atama işleminin iptali istemiyle açtığı dava, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesinin 15/5/2012 tarih ve E.2011/1617, K.2012/628 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Kararın gerekçe kısmı şöyledir:“… İdare, atama işlemini tesis ederken ‘hizmetin aksatılmadan yürütülmesi’ ilkesini gözetmek durumundadır. Dolayısıyla hizmetin gerektirdiği yani idari asayiş ve zaruri nedenlerin mevcut olması durumunda garnizon hizmet süresine ve genel atama dönemine bağlı kalınmaksızın kişinin görevinden alınıp başka bir garnizona ya da göreve atanması mümkündür.Yasal ve idari düzenlemelerde hizmetin zorunlu kıldığı durumların ( idari, asayiş ve zaruri sebeplerin ) neler olduğu belirtilmediğinden bunların hukuki ve maddi olay olarak ne zaman gerçekleşmiş sayılacağı ve böylece atama işlemi tesis etmenin gerekip gerekmediği konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açıktır. Kuşku yok ki, diğer bütün kamusal yetkilerde olduğu gibi idarenin takdir yetkisi de kamu yararı amacı ve hizmet gerekleriyle sınırlı bulunmaktadır. Yukarıda belirtilen açıklamalar ışığında dava konusu işlem değerlendirildiğinde, davacı hakkında İstanbul Atatürk Hava Limanı J. Koruma Bl. K.lığı görevini yürüttüğü esnada İstanbul  Kor. K.lığı As. Savcılığının 15/12/2009 tarih ve 2009/745 -1121 E-K sayılı iddianamesiyle ‘2008 yılı ve 2009 yılı Temmuz ayına kadar’ suç tarihlerinde ‘müteaddit memuriyet görevini sair suretle kötüye kullanmak’ ve ‘müteaddit ast’a müessir fiil’ suçlarından dolayı kamu davası açıldığı ve yargılamasının devam etmekte olduğu; davacının ‘müteaddit memuriyet görevini sair suretle kötüye kullanmak’ suçuna konu eylemlerinin niteliği ve niceliği ile bahse konu eylemlerine ilişkin olarak davalı idare savunması ekinde yer alan ve bazı internet sitelerinde çıktığı anlaşılan haber ve isnatlar nazara alındığında, vatandaşlarla sürekli muhatap olmayı gerektiren ve aktif bir görev yeri olan bulunduğu KOM Şb Müdürlüğü Mali Suçlar Kısım Amirliği görevine devam etmesi hizmet açısından önemli sakıncalar doğuracağı değerlendirilen davacının, ‘hizmetin aksatılmadan yürütülmesi’ çerçeve normu dikkate alınmak suretiyle atama işlemine tabi tutularak aynı garnizon ve İl J. K.lığı bünyesinde sınıfına ve rütbesine uygun bir kadro ve görev yeri olan Hrk. Eğt. Şb. Md.lüğü Bilgi Destek Ks. Amirliği görevine atanmasında idarece takdir yetkisinin, takip edilen kamu yararı amacına ve hizmet gereklerine uygun, objektif kıstaslara bağlı kalınarak ve kamu yararı ile kişi yararı arasında bir denge gözetilerek kullanıldığı kanaatine varıldığından tesis edilen atama işleminin hukuka ve mevzuata uyarlı olduğu sonucuna varılmıştır.”  Başvurucunun karar düzeltme talebi de aynı Dairenin 1/11/2012 tarih ve E.2012/1384, K.2012/1153 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Bu karar 22/11/2012 tarihinde başvurucu vekiline tebliğ edilmiştir. Öte yandan, başvurucunun, "müteaddit memuriyet görevini sair suretle kötüye kullanmak" suçunu işlediği iddiasıyla hakkında açılan kamu davasında ilk derece Askeri Mahkemesince 26/9/2012 tarihli kararla suçun unsurları itibarıyla oluşmadığı gerekçesiyle beraatına; “müteaddit ast'a müessir fiil" suçundan ise mahkumiyetine karar verilmiştir. Başvurucu tarafından, 11/12/2012 tarihinde süresi içinde bireysel başvuruda bulunulmuştur.B. İlgili Hukuk 17/12/1983 tarih ve 18254 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Jandarma Teşkilatı Görev ve Yetkileri Yönetmeliği’nin “Atama ve Yer Değiştirmede Uygulanacak Esaslar” başlıklı  maddesi şöyledir:“Jandarma Subay, Astsubay ve Uzman jandarmaların atanma ve yer değiştirmeleri; hizmetin aksatılmadan yürütülmesine bağlı olarak memleketin ekonomik, sosyal, iklim, ulaştırma, kültür ve sağlık durumları ile bunlara benzer yer ve bölge şartları gözönüne alınarak belirlenen bölge ve garnizonlara;…Türk Silahlı Kuvvetlerine Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmelik ile buna dayalı olarak çıkartılacak yönerge esaslarına göre yapılır.” 18/12/2005 tarih ve 26027 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliğinin “Atamalarda dikkate alınacak esaslar” başlıklı  maddesinin birinci fıkrası şöyledir:“Subay ve astsubayların atamaları, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak aşağıdaki kriterler dikkate alınarak Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından atama yönergelerinde belirtilen garnizonlar arasında sıra ile yapılır. …” Anılan Yönetmeliğin “Garnizon hizmet süresinin tamamlanması ilkesi” başlıklı  maddesi şöyledir:“Subay ve astsubayların atandığı garnizonda hizmet süresini tamamlamaları esastır. Subay ve astsubaylar bu Yönetmeliğin 23 ve 24 üncü maddelerde belirtilen sebepler hariç olmak üzere garnizon değiştirmek suretiyle atamaya tabi tutulmazlar.” Aynı Yönetmeliğin “Garnizon hizmet süresine ve genel atama dönemine bağlı kalınmaksızın atama yapılabilecek haller” başlıklı  maddesi şöyledir:“Aşağıdaki hallerde, genel atama dönemine bakılmaksızın her zaman atama yapılabilir.…h) Görev ihtiyaçları,…k) Diğer idari, asayiş ve zaruri sebepler. …”