Haklar: Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı

Başvuru, idarenin koronavirüs salgın hastalığının engellenmesi amacıyla verdiği kararlara uyulmayarak etkinliklere katılma gerekçesiyle idari para cezası uygulanması nedeniyle toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir. Koronavirüs (COVID-19) olarak adlandırılan yeni tip bir virüsün tüm dünyayı etkilemesi nedeniyle Dünya Sağlık Örgütü küresel salgın ilan etmiştir. Ülkemizin de salgından etkilenmesi nedeniyle İçişleri Bakanlığı ve/veya mahallî mülki amirlikler ya da umumi hıfzıssıhha meclisleri 2020 yılı Mart ayından 2021 yılı Haziran ayına kadar uzanan sürede salgınla mücadele etmek için bazı tedbirler almış ve bu muhtelif tedbirlere uymadıkları gerekçesiyle de ilgililer hakkında idari para cezaları düzenlemiştir. İçişleri Bakanlığı, mahallî mülki amirlikler ve/veya umumi hıfzıssıhha meclisleri koronavirüs salgın hastalığını önlemek için sokağa çıkma yasağı ve/veya sosyal mesafeye uyma kuralı ya da maske takma zorunluluğu şeklinde bazı tedbirler alınmasına yönelik kararlar vermiştir. Somut olayda Batman İl Emniyet Müdürlüğü 11/2/2021 tarihinde, koronavirüs hastalığının yayılmasının engellenmesi ile kamu düzeni ve güveliğine yönelik bazı gerekçelerle, il merkezinde on beş gün boyunca yapılacak eylem ve etkinliklerin -ceza infaz kurumu çevresindeki alanlarda yasaklanması- mülki amirinin iznine bağlanmasını Batman Valiliği oluruna sunmuştur. Aynı tarihte Valilik 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun  maddesinin (A) ve (C) bentlerine dayanarak olur vermiştir. Kolluk görevlilerince düzenlenen 16/2/2021 tarihli tutanağa göre Halkların Demokratik Partisi mensubu bazı yöneticilerin gözaltına alınması nedeniyle başvurucuların da aralarında olduğu bir grup, Parti il binası önünde basın açıklamasına katılmak istemiştir. Polis, Batman Valiliğinin etkinlikleri izne bağlama kararı olduğu gerekçesiyle basın açıklaması yapılmasına müsaade etmeyeceğini açıklamıştır. Ayrıca eylemde ısrar edilmesi hâlinde idari ve adli işlem yapacağını ihtar etmiştir. Grup, Parti il binası önünde yapılan basın açıklamasını dinlemiş ve slogan atmıştır. Bu süreçte grup, polis raporuna göre pandemi kurallarına riayet etmeden kamuya açık alanda beklemiş; akabinde toplantı kendiliğinden sona ermiştir. Batman Valiliği, sosyal mesafe kurallarına uymadan izinsiz yapılan basın açıklamasına katıldıkları gerekçesiyle 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun - veya  maddeleri- farklı maddelerine dayanarak başvurucular aleyhine idari para cezası vermiştir.  Başvurucular, haklarında uygulanan idari para cezalarına itiraz etmiştir. Başvurucuların itirazları Batman Sulh Ceza Hâkimliğince kesin olarak reddedilmiştir. Hâkimlik, basın açıklaması sırasında 3/4/2020 tarihli ve 2020/9 sayılı Batman İl Umumi Hıfzıssıhha Kurulu (Hıfzıssıhha Kurulu) kararıyla alınan sosyal mesafe tedbirinin ihlal edildiği gerekçesiyle itirazı reddetmiştir. Başvurucular nihai hükmü farklı tarihlerde (24/4/2021 ve 25/4/2021) öğrendikten sonra 18/5/2021 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. Başvurucular Abdulaziz Boğa, Gülüstan Sönük, Hasan Arığtekin, İbrahim Erkul , İkram İrgi, Mehmet Emin Şahin, Ruken Zeryam Işık Yıldız, Serdar Batur, Şakir Can adli yardım talebinde bulunmuştur. Başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.