Haklar: Adil yargılanma hakkı (Suç İsnadı)

Başvuru, beyanları belirleyici ölçüde hükme esas alınan tanıkların başvurucu (sanık) tarafından duruşmada sorgulanmasına imkân verilmemesi nedeniyle tanık sorgulama hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir. Komisyon; hakkaniyete uygun yargılanma hakkıyla bağlantılı olarak tanık sorgulama hakkı dışındaki şikâyetlerin kabul edilemez olduğuna, anılan hakka ilişkin şikâyetlerin kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir. Başvurucu hakkında Uşak Cumhuriyet Başsavcılığı (Başsavcılık) tarafından Fetullahçı Terör Örgütü/Paralel Devlet Yapılanması (FETÖ/PDY) üyesi olduğu şüphesiyle soruşturma başlatılmıştır. Soruşturma neticesinde Başsavcılık tarafından başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması talebiyle 18/7/2017 tarihli iddianame düzenlenmiştir. İddianamede özetle başvurucunun ByLock tespiti, tanıkların anlatımları neticesinde atılı suçu işlediği iddia edilmiştir.  İddianamenin kabulü ile açılan dava, Uşak  Ağır Ceza Mahkemesince görülmeye başlanmıştır. Yargılamada 15/8/2017 tarihinde duruşma hazırlığı işlemleri yapılmıştır. Tensip Tutanağı'nda -diğerlerinin yanı sıra- Başsavcılık ve İl Emniyet Müdürlüğüne ayrı ayrı müzekkere yazılarak sanığın ByLock programını kullanıp kullanmadığı konusunda ellerinde bulunan bütün bilgi, belge, yazışma içeriklerinin istenilmesine, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna (BTK) müzekkere yazılarak CGNAT kayıtlarının istenilmesine, tanık A.K.nın istinabe yoluyla dinlenilmesine karar verilmiştir. Duruşma iki celsede bitirilmiştir. Birinci celsede başvurucu hakkında düzenlenen ByLock ve veri inceleme raporları mahkemeye sunulmuştur. Söz konusu rapora göre ID eşleştirmesi yapılamadığı ve içeriklerine rastlanılmadığı belirtilmiştir. BTK'ya yazılan müzekkereye cevap verilmiştir. Söz konusu CGNAT kayıtlarına göre başvurucunun 28/9/2014-24/4/2015 tarihleri arasında (61 adet) olmak üzere ByLock server IP'sine bağlanmaya ilişkin kullanım kaydının söz konusu olduğu belirtilmiştir. Tanık A.K.nin dinlenilmesi için yazılan talimata ikmalen cevap verilmiştir. Tanık A.K.nın beyanının başvurucu ile ilgili kısmı şöyledir:"Ben 2011 yılından buyana Kahramanmaraş'ta komser olarak görev yapıyorum. İddianamede ismi okunan sanıklardan Serdar Aktaş'la 2006 yılında Bursa'da yapılan komserlik kursunda tanışmıştım. Komserlik kursu bittikten sonra 2007 yılı Ağustos ayında sanık Serdar Aktaş [ile] Beraber Konya'nın Çumra ilçesine komser yardımcısı olarak atandık. 2011 yılıEylül ayına kadar sanıkla beraber çalıştık. 2006 yılındaki komserlik kursundasanıkla beraberkomserlik kursu okulunda kalıyorduk. Bukursta yine [E.Ö.] adında biriyle daha tanıştım. Kendisi de kurs görmek amacıyla Bursa'ya gelmişti, ancak kendisiayrı ev tutmuş ailesiyle birlikte kalıyordu.Zaman zaman [E.Ö.] sanık ve beni yemek ve çay içme bahanesiyle evine davet ediyordu. Eve gittiğimizde yemekten sonra dini amaçlı sohbet yapıyorduk. Sohbette Fetullah Gülenin kitapları okunmuyordu, videoları izlettirilmiyordu, sadece Kuran ve Risale okunuyordu. Konya'ya atandıktan sonra da sanıkla aile olarakta görüşüyorduk, bu şekilde gidip geldiğimiz aile ziyaretlerinde sanıkla beraberdini amaçlı olarak Risale ve Kuran okuduğumuz oluyordu. Bu sohbetlere bazen Konya merkezinden gelen devrelemizde katılıyordu. Genellikle sadece sanıkla beraber dini hassasiyetimizden dolayı dini sohbet yapıyorduk.O dönemde cemaate herkesin sempatisi vardı.Cemaatin dini amaçla hareket ettiğini düşünüyorduk.Benim 2011 yılı Eylül ayındaKahramanmaraş'a tayinim çıktı. Ben Kahramanmaraş'a tayin olduktan sonra sanıkla çok nadir telefonda görüşmeyi devam ettirdim. Sanığın FETÖ/PDY diye bilinen terör örgütüyle herhangi bir yakınlığı olup olmadığını bilmiyorum. Belirttiğim gibi sanıkla beraber çalıştığımız 2007-2011 dönemlerinde sadece dini amaçlı olarak cemaateherkes gibi biz de sempati duyuyorduk. Sanığın 2011 yılından sonra bu örgütle bağı olup olmadığını bilemem. Ekleyeceğim başka husus yoktur." Yine aynı celsede başvurucu hakkında beyanda ve teşhiste bulunan S.E. ve Sü.E.nin ifade suretleri mahkemeye gönderilmiştir. Tanıklar S.E. ve Sü.E.nin duruşmada okunan beyanlarında, Erzincan'da polis memurlarından oluşan sohbet toplantılarına başvurucunun da katıldığı ve 150-250 TL himmet verdiği, bu toplantıların 17/25 Aralık süreci sonrasında da devam ettiği belirtilmiştir.  Başvurucu; müdafiinin hazır bulunduğu aynı celsede alınan savunmasında ByLock kullanmadığını, CGNAT kayıtlarında belirtilen ByLock IP adreslerine bağlanmadığını, telefonuna indirdiği namaz vb. programlardan dolayı bu kayıtların çıkmış olabileceğini, tanık A.K.yı tanıdığını hakkında vermiş olduğu beyanda aleyhine olan hususları kabul etmediğini, hakkında beyanda ve teşhiste bulunan S.E. ve Sü.E.yi tanımadığını, beyanlarını kabul etmediğini ve örgüt üyesi olmadığını savunmuştur.  Yine aynı celsede başvurucu müdafii başvurucu hakkında beyanda ve teşhiste bulunan S.E. ve Sü.E.nin dinlenilmesi talebinde bulunmuş, talebi mahkemece "şüpheli sıfatıyla beyanları tespit olunan S.E. ve Sü.E.nin anlatımlarının içerik ve niteliği gözönüne alındığında talebe konu hususların yerine getirtilmesinin dosyaya bir yenilik ve katkı sağlamayacağı" gerekçesiyle reddedilmiştir. Anılan celsede iddia makamı tarafından esas hakkında mütalaa sunulmuştur. Mahkeme başvurucu müdafiinin süre talebinin kabulüne ve duruşmanın 24/4/2018 tarihine ertelenmesine karar vermiştir. İkinci celsede başvurucu; müdafiininde hazır bulunmasıyla esas hakkında mütalaaya karşı beyanında önceki savunmalarını tekrarlamış ayrıca hakkında hazırlanan veri inceleme raporunun hukuka aykırı fişleme olduğunu belirterek isnat edilen suçu inkâr etmiştir. Mahkeme, başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan alt sınırdan uzaklaşılarak 7 yıl 11 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar vermiştir. Gerekçeli kararın ilgili kısmı şöyledir:"...Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumundan temin olunan ByLock kullanım kaydını görünen Emniyet Müdürlüğü yazısında yer alan IMEI numaralı cihazın ilk tespit tarihi öncesi ve sonrasında sanığa ait 0 505 [...] 38 numaralı GSM hattı ile kullanıldığını gösteren ayrıntı dökümleri içeriği, personel bilgi formunda belirli irtibat numarası ve yakalandığında ele geçen GSM hattının tespit yazısında yer alan hatla aynıolması ile hattın 28/09/2014 - 24/04/2015 tarihleri arasında (61) kez ByLock server IP leriyle login olduğu/ iletişim kurduğuna dair CGNAT kayıtları ile doğrulandığı, bu tespit karşısında; ByLock görüşme ve yazışma içeriklerini beklemeye gerek ve yer bulunmadığı, zira; ByLock programı kullanım bilgisinin tek başına örgüt üyeliğine delalet etmesi, ...b-) Sanığın yukarıda genel değerlendirme bölümü A-2-B paragrafında ayrıntılarına yer verildiği üzere FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün özel-mahrem hizmetler birimi olarak kabul edilen ve silahlı gücünü oluşturan Emniyet sınıfı mensubu olması ile uzun yıllar örgütün önem verdiği terörle mücadele büro amirliğinde (2007-2013 yılları) çalışması,c-) Ankara  Başsavcılığı tarafından yürütülen emniyet mahrem yapılanması soruşturmasında ele geçirilen micro sd kart içeriğindeki bilgilere istinaden hazırlanan veri inceleme raporuna göre, sanığın Fetö mensubiyeti olan, teslimiyeti, sadakati ve bağlılığı en üst seviyede olan kişileri ifade eden A5 alan koduyla kodlandığının tespit edilmesi,d-) Örgütsel birlikteliği sağlama ve eylem sergileme kapasitesini muhafaza edip, örgütün amaçları doğrultusunda eylem ve harekete geçmeye hazır olan üye ve yöneticilerini sık aralıklarla ve bir program dahilinde bir araya getirmek amacıyla yapılan grup, mütevelli heyeti, il, eyalet, kıta sorumluları gibi hiyerarşik yapının organize ettiği sohbet ve toplantılara sanığın iştirak ettiği yönünde, tanık ve TCK 221 kapsamında ifade veren şahıs anlatımlarının olması,e-) Sanık yönünden delil başlangıcı ve delil değerlendirme aracı niteliği taşıyacak şekilde; 677 sayılı KHK ile görevinden ihraç edilmiş olması, Birlikte değerlendirildiğinde, değinilen süreklilik, yoğunluk ve çeşitlilik arz eden örgütsel tavır, eylem ve davranışlar ile sosyal ve yakın aile çevresinin örgüte yakın/ müzahir yapıda olması ve örgütün mahrem hizmetler sınıfı olarak kabul edilen Emniyet biriminde çalışması şeklindeki organik bağı gösteren delil ve olgular çerçevesinde FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün Emniyet çalışanları yapılanması içerisinde yer aldığı tespit edilen sanığın, üzerine atılı FETÖ/PDY terör örgütü üyeliği suçunun sübuta erdiği sonucuna varılmıştır." Başvurucu, istinaf ve temyiz dilekçelerinde -diğerlerinin yanı sıra- tanık A.K., S.E. ve Sü.E.nin mahkeme huzurunda dinlenilmediğini, Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) ile bağlantı kurulmadığını ve soru sorma hakkının kullandırılmadığını belirtmiştir. Hüküm, kanun yolu denetiminden geçerek 3/6/2020 tarihinde kesinleşmiştir. Yargıtay onama kararında "sanık ile ilgili dosyada mevcut diğer delillerin atılı suçun sübutu için yeterli olduğu görülmekle sanığın ByLock kullanıcısı olduğunu bildiren ayrıntılı ByLock Tespit ve Değerlendirme Tutanağı'nın dosyaya gelmesi beklenilmeden karar verilmesi sonuca etkili bulunmamış" kabulüne yer verilmiştir. Başvurucu, nihai hükmü 17/8/2020 tarihinde öğrendikten sonra 28/8/2020 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. Komisyonca adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir.