Haklar: Maddi ve manevi varlığın korunması hakkı

Başvuru, tıbbi ihmal sonucu zarara uğranılması nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 10/1/2019 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına gönderilmiştir.  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucunun 3/4/2015 tarihinde geçirdiği kaza nedeniyle İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesinde (Hastane) 8/4/2015 tarihinde gerçekleştirilen ameliyatta sağ bacağındaki kırığın onarımı için sol bacağından parça alınmış ve sağ bacağın yanı sıra sol bacağa yönelik de aynı tarihte operasyon gerçekleştirilmiştir. Ameliyat sonrası sol bacağın ameliyat edilen bölgesindeki morarma, dikiş yerlerinin kanaması ve ağrı üzerine sol bacağa, kan pıhtılaşmasının temizlenmesi için 15/4/2015 tarihinde ikinci bir operasyon yapılmıştır. Operasyon sonrasında başvurucunun şikâyetleri devam etmiş ve sol bacağında sürekli olarak zayıflama meydana gelmiştir. Başvurucu, İzmir  İdare Mahkemesinde (Mahkeme) Sağlık Bakanlığı (İdare) aleyhinde dava açarak hatalı tedavi sonucu kalıcı hasar meydana geldiğini iddia ederek maddi ve manevi zararlarının tazminini talep etmiştir. Mahkeme, Adli Tıp Kurumunda (ATK) bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar vermiştir. ATK  İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 31/1/2018 tarihli raporda özetle; başvurucunun 3/4/2015 tarihinde düşme iddiası ile Hastanede sağ dizinde kırık olduğunun tespiti üzerine uzun bacak atel uygulandığı, servise yatırılarak gerekli tetkiklerin yapıldığı belirtilmiştir. Daha sonra başvurucunun 8/4/2015 tarihinde ameliyat edildiği, sol iliak kanattan greft alınarak sağ dizdeki kırık alanına greftleme yapıldığı, takiplerinde iliak kanat greft yerinde hematom geliştiği, 15/4/2015 tarihinde ameliyata alınarak hematomun aspire edildiği, kültür ve mikrobiyolojik örnekler alındığı, ameliyatın sorunsuz bitirildiği vurgulanmıştır. Başvurucu taburcu olduktan sonra sol bacağında güçsüzlük ve uyuşma şikâyetleri başladığı, femoral sinir hasarı tespit edildiği, sinir hasarı için gerekli tedavilerin yapıldığı, gelişen hematom nedeniyle yapılan tedavi sonucu meydana gelen sinir hasarının komplikasyon olarak değerlendirildiği ifade edilmiştir. Raporda sonuç olarak idarece yapılan işlemlerin tıp kurallarına uygun olduğu, başvurucuya yapılan tedavide başvurucuya tedavi uygulayan sağlık personelinin bir kusuru ve ihmalinin bulunmadığı görüş ve kanaati belirtilmiştir. Mahkemece 21/3/2018 tarihinde davanın reddine karar verilmiştir. Kararın gerekçesinde; rapor hükme esas alınabilecek nitelikte görüldüğünden başvurucunun rapora yönelik itirazlarının reddedildiği belirtilmiş ve başvurucuya yapılan işlemlerin tıp kurallarına uygun olduğu, İdare ve tedaviyi uygulayan sağlık personelinin bir kusuru ve ihmalinin bulunmadığı ifade edilmiştir. Başvurucu; bilirkişi raporunun yeterli olmadığını, rapora itirazlarının değerlendirilmediğini, ayrıca müdahale yapılmadan önce olası riskler konusunda bilgilendirilmediğini ve müdahale için rızasının alınmadığını belirterek anılan karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İzmir Bölge İdare Mahkemesi  İdare Dava Dairesi 22/11/2018 tarihinde, kararın hukuka ve usule uygun olması nedeniyle istinaf başvurusunun reddine kesin olarak karar vermiştir. Nihai karar 14/12/2018 tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiştir.  Anayasa Mahkemesi daha önceki kararlarında hasta hakları ve aydınlatılma yükümlülüğüne ilişkin mevzuata yer vermiştir (Fındık Kılıçaslan, B. No: 2015/97, 11/10/2018, §§ 19-27; Cihan Beyribey, B. No: 2014/19450, 26/12/2018, §§ 23-28; Fesih Aydar, B. No: 2015/4259, 10/1/2019, §§ 24-30; Ahmet Acartürk, B. No: 2013/2084, 15/10/2015, §§ 19-25; Sultan Bulut ve diğerleri, B. No: 2017/37430, 20/10/2021 §§ 21-27).