Haklar: Adil yargılanma hakkı (Suç İsnadı)

Başvuru, delillerin hatalı değerlendirilmesi suretiyle mahkûmiyet kararı verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.   Başvuru 5/4/2019 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca 23/3/2021 tarihinde hukuka aykırı ve yetersiz delil ile mahkûmiyet kararı verildiği şikâyeti dışındaki iddialar yönünden kabul edilemezlik kararı verilmiş, adil yargılanma hakkı kapsamında hakkaniyete uygun yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.   Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla ulaşılan bilgi ve belgelere göre ilgili olaylar özetle şöyledir: Türkiye'de Fetullah Gülen tarafından kurulan, 1960'lı yıllardan itibaren faaliyette bulunan ve uzun yıllar boyunca dinî bir grup olarak nitelenen bir yapılanma mevcuttur. Bu yapılanma süreç içinde cemaat, Gülen cemaati, Fetullah Gülen cemaati, hizmet hareketi, gönüllüler hareketi ve camia gibi isimlerle anılmıştır (Aydın Yavuz ve diğerleri [GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, § 22). Anılan yapılanma, süreç içinde özellikle kamu kurum ve kuruluşlarında örgütlenmiş; bunun yanı sıra başta eğitim ve din olmak üzere farklı sosyal, kültürel ve ekonomik alanlarda yasal faaliyetlerde bulunmuş; bu faaliyetler dolayısıyla sahip olduğu dershaneler, okullar, üniversiteler, dernekler, vakıflar, sendikalar, meslek odaları, iktisadi kuruluşlar, finans kuruluşları, gazeteler, dergiler, televizyon ve radyo kanalları, internet siteleri, hastaneler aracılığıyla sivil alanda önemli bir etkinliğe ulaşmıştır. Bu faaliyetlerin yanında bazen bu yasal kuruluşların içinde gizlenmiş olan, bazen de yasal yapıdan tamamen farklı şekilde konumlanan ve hareket eden, özellikle de kamusal alana yönelik faaliyetlerde bulunan illegal bir yapılanma söz konusudur (Aydın Yavuz ve diğerleri, § 26; Mustafa Baldır, B. No: 2016/29354, 4/4/2018, § 75). Buna karşılık hareket tarzı ve icraatları öteden beri toplumda tartışma konusu olan bu yapılanmanın örgütlenmesine ve faaliyetlerine ilişkin olarak özellikle 2013 yılı sonrasında pek çok soruşturma ve kovuşturma yürütülmüştür. Bu kapsamda bu yapılanmaya mensup kişilerin -yapılanmanın amaçları doğrultusunda- suç delillerini yok etme, devlet kurumlarının ve üst düzey devlet görevlilerinin telefonlarını dinleme, devletin istihbarat faaliyetlerini deşifre etme, kamu görevine giriş veya görevde yükselme sınavlarına ilişkin soruları önceden elde edip mensuplarına verme gibi eylemlerde bulundukları belirlenmiştir. Soruşturma ve kovuşturma belgelerinde, yapılanma Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) ve/veya Paralel Devlet Yapılanması (PDY) olarak isimlendirilmiştir (Aydın Yavuz ve diğerleri, §§ 22, 27). Türkiye 15 Temmuz 2016 tarihinde askerî bir darbe teşebbüsüyle karşı karşıya kalmış, bu nedenle 21/7/2016 tarihinde ülke genelinde olağanüstü hâl ilan edilmesine karar verilmiş ve olağanüstü hâl 19/7/2018 tarihinde -yeniden uzatılmayarak- son bulmuştur. Kamu makamları ve yargı organları -olgusal temellere dayanarak- bu teşebbüsün arkasında FETÖ/PDY olduğunu değerlendirmiştir (darbe teşebbüsü ve arkasındaki yapılanmaya ilişkin ayrıntılı bilgi için bkz. Aydın Yavuz ve diğerleri, §§ 12-25). Darbe teşebbüsü sırasında ve sonrasında ülke genelinde darbe girişimiyle bağlantılı ya da doğrudan darbe girişimiyle bağlantılı olmasa bile FETÖ/PDY'nin kamu kurumlarındaki örgütlenmesinin yanı sıra eğitim, sağlık, ticaret, sivil toplum ve medya gibi farklı alanlardaki yapılanmasına yönelik olarak Cumhuriyet başsavcılıkları tarafından soruşturmalar yürütülmüş; çok sayıda kişi hakkında gözaltı ve tutuklama tedbirleri uygulanmıştır (Aydın Yavuz ve diğerleri, § 51; Mehmet Hasan Altan (2) [GK], B. No: 2016/23672, 11/1/2018, § 12).  Başvurucu, komiser yardımcısı olarak görev yapmaktayken 15 Temmuz 2016 tarihinde yaşanan darbe teşebbüsü sonrasında kamu görevinden çıkarılmıştır. Başvurucunun da aralarında yer aldığı bir kısım şüpheli hakkında FETÖ/PDY üyesi oldukları şüphesiyle soruşturma başlatılmıştır. Soruşturma sonucunda Kahramanmaraş Cumhuriyet Başsavcılığının (Başsavcılık) 2/5/2017 tarihli iddianamesiyle başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır. İddianamede başvurucunun FETÖ/PDY tarafından kullanılan, örgüt üyelerinin aralarındaki haberleşmeyi sağlayan ve örgüt üyeleri haricindeki insanların temin edip kullanma imkânının olmadığı ByLock isimli programı kullanmak ve örgüt tarafından düzenlenen sohbet toplantılarına katılmak suretiyle terör örgütüne üye olduğu iddiasına yer verilmiştir. Başvurucunun örgüt tarafından düzenlenen sohbetlere katıldığına ilişkin tanık beyanlarının ilgili kısmı şöyledir:- Tanık A.H.Y.nin kolluk ifadesi: "... 2010 yılından sonra 2013 Eylül-Ekim ayına kadar geçen zaman içerisinde ise Ağrı iline tayin olan ve memurluktan geçerek rütbeli olan [k]omiser ve [k]omiser [y]ardımcılarından benim grubumda sohbete katılanlar ise; ... Nebi Tahta [başvurucu] çok sık olmasa da düzenli katılırdı, organizasyonlarda yer alırdı, düzenli olmasa da para yardımında-himmet bulunurdu."-Tanık O.K.nın Başsavcılık ifadesi: "2014 yılı Eylül ayında Kahramanmaraş'a tayin oldum asayiş resmi ekiplerde göreve başladım, 1 ay kadar sonra komiser yardımcısı [A.O.] görüşmeyi teklif etti, ... [A.O.] beni [] hoca adındaki bir şahısla tanıştırdı ve üçümüz sohbetlere katılmaya başladık, bir süre sonra Nebi Tahta'da [başvurucu] bizim gruba dahil oldu. Biz 1 - 1,5 aylık aralıklarla sohbete devam ediyorduk, 2016 yılı başlarında özellikle 17 Aralık sürecinden sonraki durumlar yaşanınca sohbetlere katılmaktan ve bu yapıyla beraber olmaktan rahatsız olduğumdan bir daha katılmadım, diğer arkadaşların devam edip etmediğini bilmiyorum." Kahramanmaraş  Ağır Ceza Mahkemesinin (Mahkeme) 7/12/2017 tarihli kararıyla başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 6 yıl 3 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına hükmedilmiştir. Karar gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:"...sanığın [başvurucu] ByLock programını, 35338700291739 IMEI numaralı telefon makinesi ile [0505 ...] numaralı telefon hattından 05/01/2015 tespit tarihinde kullandığının tespit edildiği,...Dosya içinde bulunan HTS kayıtlarına göre sanığın [başvurucu] kullanımında bulunan [0505 ...] numaralı telefon hattının 35338700291739 IMEI numaralı telefon makinesi ile Bylock tespit tarihinden 3 gün önce ve 3 gün sonra da sanık [başvurucu] tarafından kullanıldığının tespit edildiği,Ayrıca Bylock isimli programın kullanıldığı 9 farklı hedef IP adresinden olan 181 nolu adresinde yukarıda belirtilen telefon hattının 05/01/2015 - 07/07/2015 tarihleri arasında 4691 defa giriş yapılmak suretiyle kullanıldığının görüldüğü,Sanığın [başvurucu] Bylock isimli programı kullanıp kullanmadığı yönünde alınan savunmasında, [0505 ...] numaralı telefon hattının kendisine ait olduğunu ve 2003 yılından beri bu hattı kullandığını kabul ettiği, Tüm bu hususların sanığın Bylock kullanıcısı olduğu konusunda tereddüte mahal bırakmadığı, ...müdafii huzurunda b[e]yanda bulunan tanık [A.H.Y.] ifadesinde, sanığın da kendisi ile beraber, çok sık olmasa da, örgüt toplantılarına katıldığını ve para yardımında bulunduğunu belirttiği, aynı şekilde tanık [O.K.nın] da soruşturma aşamasında alınan beyanlarında, sanığın 17/25 Aralık 2013 tarihinden sonraki süreçte kendi sohbet grubunda örgüt toplantılarına katıldığını beyan ettiği, Tanık [O.K.nın] talimatla alınan beyanında, sanığın tayin ile geldiğini 3 kişilik sohbet gruplarına dahil olduğunu belirttiği, Tüm bu tanık beyanlarına bakıldığında sanığın örgütün toplantılarına katıldığı, örgüte yardım kastı ile para verdiğinin anlaşıldığı, Her ne kadar tanık [A.H.Y.] mahkememizde alınan beyanında, soruşturma aşamasındaki beyanlarını kabul etmemiş ise de, adı geçen tanığın başka dosyada sanık olarak yargılandığı, yapılan soruşturma ve kovuşturmalardan anlaşıldığı üzere, etkin pişmanlıkta bulunan kişilere örgüt üyelerinin bir şekilde ulaşarak bu beyanlarından vazgeçilmesi konusunda talimatlar verildiği, bu talimatı alan örgüt üyelerinin de önceki ifadelerinden döndükleri, adı geçen tanığın da bu doğrultuda bayanda bulunarak soruşturma aşamasındaki beyanlarını kabul etmediğinin değerlendirildiği, kaldı ki, yukarıda belirtilen tanığın müdafii huzurunda bu beyanlarını vermiş olduğu, müdafii huzurunda verilen beyanların hükme esas alınabileceği, tanığın soruşturma aşamasındaki beyanlarının, ayrıntılı, tutarlı ve dosyadaki diğer delillerle de uyumlu olduğu, bu sebeplerle yukarıda belirtilen tanık [A.H.Y.nin] soruşturma aşamasındaki beyanlarına itibar edildiği, Mahkememizde gerçeğe aykırı beyanda bulunması nedeniyle hakkında yalan tanıklık suçundan suç duyurusunda bulunulduğu,Tüm bu hususların sanığın eylemlerinin yoğunluk, çeşitlilik ve süreklilik içerdiği kanaatine varılarak FETÖ/PYD silahlı terör örgütü ile organik bağlarının bulunduğu, bu nedenle FETÖ silahlı terör örgütüne üye olma suçunu işlediği anlaşılarak sanık hakkında mahkumiyet kararı verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur."  Başvurucunun bu karara karşı yaptığı istinaf kanun yolu başvurusu Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi  Ceza Dairesinin 16/3/2018 tarihli kararıyla esastan reddedilmiştir.  Başvurucu, istinaf başvurusunun esastan reddi kararına karşı temyiz kanun yoluna başvurmuştur. Yargıtay  Ceza Dairesi 23/1/2019 tarihinde temyiz isteminin reddi ile hükmün onanmasına karar vermiştir. Yargıtay kararının ilgili kısmı şöyledir: "Tanık [O.K.nın] aşamalarda değişmeyen ve ayrıntı içeren istikrarlı beyanları ile tüm dosya kapsamı gözetilerek diğer delillerin atılı suçun sübutu için yeterli olduğu görülmekle, sanığın bylock kullanıcısı olduğunu bildiren ayrıntılı bylock tespit ve değerlendirme tutanağının dosyaya gelmesi beklenilmeden karar verilmesi sonuca etkili bulunmamıştır." Başvurucu 5/4/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.