Haklar: Adil yargılanma hakkı (Hukuk)-Mülkiyet Hakkı

Başvuru; sözleşmeli aile hekiminin görevden uzaklaştırıldığı dönemde kesilen aylığının göreve iadesinden sonra ödenmemesi nedeniyle mülkiyet hakkının, aile hekimlerine diğer kamu görevlilerinden farklı muamele edilmesi nedeniyle mülkiyet hakkıyla bağlantılı olarak ayrımcılık yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.  Başvuru 1/8/2019 tarihinde yapılmıştır. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.   Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvurucu 1971 doğumlu olup Ankara'da ikamet etmektedir. Başvurucu, olayların geçtiği tarihte Ankara'nın Keçiören ilçesi Muhtar Fazlı İrge Aile Sağlık Merkezinde sözleşmeli aile hekimi olarak görev yapmaktadır.  Türkiye 15 Temmuz 2016 gecesi silahlı bir darbe teşebbüsüyle karşı karşıya kalmış ve Bakanlar Kurulu tarafından ülke genelinde 21/7/2016 tarihinden itibaren doksan gün süreyle olağanüstü hâl (OHAL) ilan edilmesine karar verilmiştir. Müteaddit defa uzatılan OHAL 19/7/2018 tarihinde son bulmuştur. Darbe teşebbüsüne ilişkin süreç, OHAL ilanı, OHAL döneminin gerektirdiği tedbirlere ilişkin detaylı açıklamalar Anayasa Mahkemesinin Aydın Yavuz ve diğerleri ([GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, §§ 12-20, 47-66) kararında yer almaktadır.  Darbe teşebbüsünden sonra çıkarılan 22/7/2016 tarihli ve 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin (667 sayılı KHK)  maddesiyle, terör örgütlerine veya Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti ya da bunlarla irtibatı yahut iltisakı olduğu değerlendirilen kamu görevlilerinin bu görevlerinden çıkarılması yetkisi kamu kurumlarına verilmiştir.  Sözü edilen madde uyarınca gereken işlemlerin yapılması amacıyla Sağlık Bakanlığı bünyesinde oluşturulan Kurul, başvurucunun durumunun anılan madde çerçevesinde değerlendirilmesi için görevden uzaklaştırılmasına 29/7/2016 tarihinde karar vermiştir. Başvurucu 16/2/2017 tarihinde görevine iade edilmiştir. Görevden uzaklaştırıldığı dönemde başvurucunun sözleşme ücreti 30/12/2010 tarihli ve 27801 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan mülga Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme Yönetmeliği'nin (Yönetmelik)  maddesine göre hesaplanan tam hâliyle değil  maddesinde öngörülen kesintilere tabi tutularak ödenmiştir.  Başvurucu 11/4/2017 tarihinde, 29/7/2016-31/12/2016 tarihleri arasındaki dönemde aylığından yapılan kesintinin ödenmesi talebinde bulunmuştur. Ankara Valiliği (Valilik) 21/4/2017 tarihli işlemle talebi reddetmiştir. Ret yazısında, sözleşmenin askıda olduğu dönemde kesilen aylığın ödenmesini öngören bir hükmün mülga Yönetmelik'te bulunmadığı belirtilmiştir. Başvurucu söz konusu işlemin iptali istemiyle 18/5/2017 tarihinde Ankara  İdare Mahkemesinde (İdare Mahkemesi) dava açmıştır. Dava dilekçesinde, açığa alınma işleminin tesisinde başvurucunun kusurunun bulunmaması sebebiyle aylıklarının tam olarak ödenmesi gerektiği ileri sürülmüştür.  İdare Mahkemesi 18/3/2019 tarihinde davayı reddetmiştir. Kararın gerekçesinde, aile hekimlerinin maaş ve ücretlerinin mülga Yönetmelik ve idareyle yapılan sözleşme hükümlerine göre belirlendiği ifade edilmiştir. Kararda, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun  maddesinin olayda uygulanmasının mümkün bulunmadığı ve açıkta kaldığı dönemde eksik ödenen tutarın başvurucuya iade edilmesini öngören bir hükmün mülga Yönetmelik'te de yer almadığı vurgulanmıştır. Başvurucu aynı iddialarla karara karşı istinaf yoluna müracaat etmiştir. Ankara Bölge İdare Mahkemesi  İdari Dava Dairesi (Bölge İdare Mahkemesi) 21/6/2019 tarihinde istinaf istemini esastan ve kesin olarak reddetmiştir. Nihai karar 16/7/2019 tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiştir.   İlgili hukuk için bkz. Ayşegül Şimşek Mankan, B. No: 2019/12111, 29/12/2021, §§ 20-