Haklar: Yaşam hakkı-Kötü muamele yasağı

Başvuru; kronik kalp rahatsızlığı, şeker ve yüksek tansiyon hastalıkları nedeniyle hapis cezasının infazına üç ay ara verilmesi sonrasında sürenin uzatılmasına ilişkin başvurunun tıbbi raporlar arasındaki çelişki giderilmeden reddedilmesi ve tedavinin aksatılması ile bu konuda yapılan şikâyet üzerine kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi nedenleriyle Anayasa'nın  maddesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.  Başvuru, 29/5/2014 tarihinde Ankara  Ağır Ceza Mahkemesi vasıtasıyla yapılmıştır. Başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesi neticesinde başvurunun Komisyona sunulmasına engel teşkil edecek bir eksikliğinin bulunmadığı tespit edilmiştir. İkinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca 26/9/2014 tarihinde, başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Bölüm Başkanı tarafından 16/10/2014 tarihinde, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü 16/12/2014 tarihinde Anayasa Mahkemesine sunmuştur. Bakanlık tarafından Anayasa Mahkemesine sunulan görüş 23/12/2014 tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır. A. Olaylar  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle Bakanlık görüşünde sunulan ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) vasıtasıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvurucunun Cezaevinde Tutulma Süreci Başvurucu Adana  Ağır Ceza Mahkemesinin 23/2/2010 tarihli ve E.2008/96, K.2010/62 sayılı kararı ile "[d]evletin egemenliği altında bulunan topraklardan bir kısmını devlet idaresinden ayırmaya çalışmak" suçundan müebbet hapis cezasına mahkûm edilmiştir. Aynı hükümle tutuklanmasına karar verilen başvurucu 14/4/2010 tarihinde cezaevine girmiştir. Başvurucu hakkındaki mahkûmiyet kararı, Yargıtay  Ceza Dairesinin 21/2/2011 tarihli ve E.2010/16135, K.2011/1038 sayılı kararı ile onanarak kesinleşmiştir. Adana  Ağır Ceza Mahkemesinin 27/5/2011 tarihli ve E.2008/96, K.2010/62 sayılı yazısı ile Cumhuriyet Başsavcılığından, kesinleşen cezanın infazı istenmiştir. Kırıkkale Yüksek Güvenlikli Ceza İnfaz Kurumunda cezasının infazına devam edildiği 3/6/2013 tarihinde başvurucunun avukatı, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı vasıtasıyla Kırıkkale Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak müracaatta bulunarak infazın ertelenmesi talebinde bulunmuştur. Anılan dilekçenin ilgili kısımları şöyledir:"Kırıkkale Yüksek Güvenlikli Ceza İnfaz Kurumu'nda hükümlü olarak bulunan ve kalp rahatsızlığı nedeniyle Ankara Numune Hastanesi'nde tedavi edilmekte olan Sabri Kaya'nın [cezasının] infazının 6411 sayılı [Y]asa ile değiştirilen 5275 sayılı [Y]asa'nın 16/6 maddesi uyarınca ertelenmesine karar verilmesini saygılarımla vekaleten talep ederim. ..." Belirtilen talep üzerine Kırıkkale Cumhuriyet Başsavcılığı İlamat ve İnfaz Bürosunun 11/6/2013 tarihli ve 2013/1156 ilamat sayılı yazısı ile ilgili cezaevi idaresinden başvurucunun tam teşekküllü bir hastaneye sevkedilerek muayene ve tetkiklerinin yaptırılması, hasta olup olmadığı, 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un  maddesi gereğince infazın ertelenmesinin gerekip gerekmediği, infaza cezaevinde devam edilmesinin hayati tehlike oluşturup oluşturmadığı, tehlike oluşturuyorsa infaza ne kadar süre ara verilmesi gerektiği, başvurucunun rahatsızlığının Anayasa'nın  maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendindeki "sürekli hastalık, sakatlık ve kocama" hâli niteliğinde olup olmadığı hususlarında ilgili sağlık kurulundan rapor alınması istenmiştir.  Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Sağlık Kurulu tarafından düzenlenen 2/7/2013 tarihli ve 2013/99952 sayılı rapor ile başvurucunun cezasının cezaevinde infazının hayati tehlike arz ettiği, infazın altı ay ertelenmesinin ve durumunun belirtilen süre sonunda yeniden değerlendirilmesinin uygun olduğu; sürekli hastalık, kocama sakatlık hâli bulunmadığı, hayatını tek başına idame ettirebileceği yönünde görüş bildirilmiştir. Başvurucu Adli Tıp Kurumundaki (İstanbul) işlemleri nedeniyle 9/7/2013 tarihinde Metris 1 No.lu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunun yüksek güvenlikli bölümüne, 30/7/2013 tarihinde ise Ankara 2 No.lu F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna (Cezaevi) nakli Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünce uygun görülmüştür. Belirtilen süreçte Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporun içeriğine dair bilgi edinilememiştir.  Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 28/8/2013 tarihli ve E.2013/7-8333, K.2013/7-8333 sayılı kararı ile başvurucunun cezasının infazına üç ay süreyle ara verilmesine karar verilmiştir. Başvurucu aynı tarihte Cezaevinden salıverilmiştir. Başvurucunun avukatı 8/11/2013 tarihinde Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak müracaatta bulunarak infaza ara verme süresinin uzatılmasını talep etmiştir. Bunun üzerine başvurucu, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 11/11/2013 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edilmiştir. Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kalp Damar Cerrahi Uzmanı tarafından düzenlenen 20/11/2013 tarihli raporda, başvurucunun cezasının altı ay ertelenmesinin uygun olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 25/11/2013 tarihli ve 2013/7-8333 sayılı yazısı ile Adli Tıp Kurumundan, yukarıda belirtilen tıbbi raporların değerlendirilmesi ile infaza cezaevinde devam edilmesinin başvurucu bakımından hayati tehlike oluşturup oluşturmadığı, tehlike oluşturuyorsa infaza ne kadar süre ara verilmesi gerektiği, başvurucunun rahatsızlığının Anayasa'nın  maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendindeki "sürekli hastalık, sakatlık ve kocama" hâli niteliğinde olup olmadığı hususlarında rapor düzenlenmesi istenmiştir. Belirtilen talep üzerine Adli Tıp Kurumu  İhtisas Kurulunca düzenlenen 16/12/2013 tarihli ve 13246 karar sayılı raporun ilgili kısımları şöyledir:"... Sabri Kaya'ya dosyada mevcut tıbbi evrakına göre; 13 tarihinde kardiyopulmoner bypass, valvuloplasti operasyonu uygulandığı, kurulumuzda yapılan yeni muayenesinde hastalığının kronik dönem muayene bulgularının tespit edilmediği, fonksiyonel kapasitesinin NYHA II ile uyumlu olduğu[nun] tespit edildiği ve kişinin rehabilitasyon sürecini tamamladığı bilinmekle, ha[l]ihazırda;a- T. Anayasası'nın 104/2-b maddesinde belirtilen sürekli hastalık, sakatlık ve kocama hali kapsamında değerlendirilmediği,b- 5275 sayılı ... Kanun'un 16/ maddesinde belirtilen ağır hastalık, sakatlık kapsamında değerlendirilmediği, hayatını yalnız idame ettirebileceği,c- Tedavisi ve poliklinik kontrollerinin sağlanarak, doktoru ve reviri bulunan cezaevi şartlarında infazına devam edilebileceği, d- Hastalıklarının ilerlemesi veya vasfının değişmesi durumunda son durumunu gösterir sağlık kurulu raporunun gönderilmesi ile yeniden değerlendirme yapılabileceği oy birliği ile mütalaa olunur." Adli Tıp Kurumunun belirtilen raporu üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 30/12/2013 tarihli ve 2013/7-8333 sayılı kararı ile başvurucunun infaza ara verme süresinin uzatılması talebinin reddine karar verilmiştir. Başvurucunun avukatı, 10/2/2014 tarihinde Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı vasıtasıyla Adli Tıp Kurumuna müracaatta bulunarak Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesince başvurucu hakkında düzenlenen raporla arasında çelişki olduğu gerekçesiyle  İhtisas Kurulunun 16/12/2013 tarihli raporuna itirazda bulunmuştur.  Başvurucunun anılan itirazı üzerine 10/4/2014 tarihinde Adli Tıp Kurumu Başkanlığınca Ankara Cumhuriyet Başsavcılığından başvurucunun bir eğitim araştırma veya üniversite hastanesinin kardiyoloji merkezine sevkinin sağlanarak kardiyolojik açıdan son klinik durumunun (ICD endikasyonunun) değerlendirilmesinin sağlanması istenmiştir. Aynı içeriğe sahip yazı, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca Cezaevine gönderilmiş ve başvurucu aynı gün Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Polikliniğine sevk edilmiştir. Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Sağlık Kurulunun 29/4/2014 tarihli ve 3475 sayılı raporunda başvurucunun sürekli hastalığının mevcut olduğu, 5275 sayılı Kanun'un  maddesi gereğince infazın ertelenmesine gerek bulunmadığı, infaza reviri olan bir cezaevinde devam edilebileceği bildirilmiştir. Anılan rapor 5/5/2014 tarihinde Adli Tıp Kurumu Başkanlığına gönderilmiştir. Adli Tıp Kurumu Genel Kurulunun 5/6/2014 tarihli ve 991 karar sayılı raporu ile başvurucunun  İhtisas Kurulu raporuna yönelik itirazı değerlendirilmiştir. Anılan raporda  İhtisas Kurulunun 16/12/2013 tarihli raporu ile aynı tespit ve değerlendirmelere yer verilerek, başvurucunun tedavi ve poliklinik kontrolleri sağlanarak doktoru ve reviri bulunan cezaevi şartlarında cezasının infazına devam edilebileceği bildirilmiştir. Anılan rapor aynı tarihte ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başvurucuya tebliğ edilmek üzere Cezaevi Müdürlüğüne gönderilmiştir. Bireysel başvurunun yapıldığı 29/5/2014 tarihi itibarıyla başvurucunun cezaevinde tutulmaya devam edildiği anlaşılmakta olup daha sonra herhangi bir nedenle salıverildiğine dair bir bilgi sunulmamıştır. Başvurucunun Şikâyeti Üzerine Cezaevi Görevlileri Hakkkında Yürütülen Adli Soruşturma Başvurucu 19/12/2013 tarihli dilekçe ile Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına müracaat ederek Cezaevi görevlileri hakkında şikâyetçi olmuştur. Dilekçenin ilgili kısımları şöyledir:"... Yaklaşık 5-6 aydır kalbimden ameliyat olduğu[m] için sürekli doktor gözetiminde bulunuyorum. Hastalığım ağır olduğu için bundan üç ay evvel cezam dahi ertelenmiştir. Şu an dahi cezamın bir daha ertelenmesi için hem adli tıpın ve hem de savcının kararı var. Anlaşılacağı gibi sağlık durumum hiç iyi [değil]dir. Bunu hem idareye ve hem de cezaevi doktoruna da ilettim. Ama benim de an[la]makta zorlandığım bir şekilde 7-8 seferdir sürekli hastane sevkim olduğu söyleniyor ama bir türlü hastaneye götürülmüyorum. Hep hastane sevkim iptal ediliyor. Durumum bilindiği halde, hastaneye bir türlü götürülmememe anlam veremiyorum. Benim sevklerimi iptal eden hangi kurumsa, o kurum hakkında şikayetçiyim. Haklarında soruşturma açılmasını talep ediyorum...." Başvurucunun dilekçesi, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 27/12/2013 tarihinde Sincan (Ankara Batı) Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmiştir. Sincan(Ankara Batı) Cumhuriyet Başsavcılığınca başvurucunun şikâyeti 2/1/2014 tarihinde soruşturma defterine kaydedilmiş (2014/100) ve ilgili Cumhuriyet savcısına tevzi işlemi 6/1/2014 tarihinde yapılmıştır. Sincan (Ankara Batı) Cumhuriyet Başsavcılığının 7/1/2014 tarihli ve 2014/100 soruşturma sayılı yazısı ile ilgili Cezaevi Müdürlüğünden başvurucunun sağlık sorunlarına ilişkin müracaatları ve yapılan işlemlere ilişkin belgeler ile başvurucunun iptal edildiğini iddia ettiği hastane sevkleri ile ilgili ayrıntılı bilgi ve belgelerin gönderilmesi ve varsa kusuru olan personelin tespiti ve kimlik bilgilerinin bildirilmesi istenmiştir. Ankara 2 No.lu F Tipi Yüksek Güvenlikli Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğünün 8/1/2014 tarihli ve 2014/489 sayılı yazısı ile Cumhuriyet Başsavcılığının yukarıda anılan yazısına cevap verilmiştir. Belirtilen yazının ilgili kısımları şöyledir:"Devletin Birli[ğ]ini ve Ülke Bütünlüğü[nü] Bozma suçundan Adana  Ağır Ceza Mahkemesi'nin 23/02/2010 tarih ve 2008/96 esas, 2010/62 karar sayılı ilamı ile MÜEBBET HAPİS cezasına hükümlü ... Sabri KAYA'nın 04-05-06 Aralık 2013 tarihlerinde Sincan Devlet Hastanesi FTR ve Kardioloji Polikliniklerine sevkinin Sincan Cezaevi Jandarma Bölük Komutanlığı tarafından personel ve araç yetersizliği nedeni ile iptal edildiği aynı tarihli tutanaklardan tespit edilmiş, sonrasında ise hükümlünün 09/12/2013 tarihinde yine Sincan Devlet Hastanesi FTR ve Kardioloji Polikliniklerine sevk edildiği ve görevli jandarma personelinin hükümlüyü almak üzere kurumumuza geldiği ancak hükümlünün sevke ambulans ile götürülme talebinden dolayı, hükümlünün sağlık dosyasında da bu sevkin ambulans ile gerçekleştirilmesine dair herhangi bir kayıt bulunmadığından belirtilen tarihte ring aracı ile sevkin gerçekleştirilemediği ve 11/12/2013 tarihinde kurum revirinde aile hekimi tarafından görülen hükümlünün ambulans talebini aile hekimine ilettiği, aile hekiminin de ambulans ile gitmesinin uygun olup olmayacağına dair hükümlüyü Ankara Ceza İnfaz Kurumları Devlet Hastanesi Dahiliye Polikliniğine sevk ettiği 13/12/2013 tarihinde ring aracı ile Kampüs Devlet Hastanesi Dahiliye Pol[i]kliniğine götürülen hükümlüye Dahiliye Hekimi tarafından'hastanın ambulans ile sevki zorunludur şeklinde' sevk evrakına not yazıldığı görülmüş, bu yazıya istinaden 17-18-19-20 aralık 2013 tarihlerinde hükümlünün ambulans ile Sincan Devlet Hastanesi FTR ve Kardiyoloji Polikliniklerine sevkinin gerçekletirilmesi amacı ile Sincan Cezaevi Jandarma Bölük Komutanlığı ile gerekli koordinasyonun sağlandığı ancak, hükümlünün Sincan Cezaevi Jandarma Bölük Komutanlığının personel ve araç (ambulans) yetersizliği nedeni ile ilgili hastaneye götürülememiş olduğu tespit edilmiştir. Hükümlünün 23/12/2013 tarihinde Sincan Devlet Hastanesi FTR ve Kardiyoloji Polikliniklerine sevki için yeni randevu alındığı fakat Jandarmanın araç ve personel yetersizliği nedeni ile sevki gerçekleştiremediği tutanaktan anlaşılmıştır.25/12/2013 tarihinde adı geçen hükümlü[nün] Ceza İnfaz [K]urumları Kampüs Devlet Hastanesi Kardiyoloji Polikliniği[n]de muayene olduğu ve tetkik istendiği, 27/12/2013 tarihinde yine Ceza İnfaz [K]urumları Kampüs Devlet Hastanesi FTR polikliniğinde muayene olduğu ve tetkik istendiği, 03/01/2014 tarihinde Ceza İnfaz [K]urumları Kampüs Devlet Hastanesi FTR polikliniğine tetkik sonuçlarının değerlendirilmesi için gönderildiği, tetkiklerinin sonucunda tedav...isine başlandığı, aynı tarihte Ceza İnfaz [K]urumları Kampüs Devlet Hastanesi kardiyoloji polikliniğinde tetkik sonuçları değerlendirilerek tedavisinin yapıldığı, 08/01/2014 tarihinde Sincan Devlet Hastanesi kalp Damar Cerrahi polikliniğinde muayene edildikten sonra tetkik sonuçlarına istinaden tedavisine başlandığı anlaşılmıştır.Hükümlünün dilekçesinde şikayete konu olan hastane sevklerinin gerçekleşmemesiile ilgili kurumumuz görevli personellerinin herhangi bir kusuru bulunmamakla birlikte;Gereği takdirlerinize arz olunur." Soruşturmayı yürüten Cumhuriyet savcısı 5/2/2014 tarihli yazı ile Cezaevi Müdürlüğünden başvurucunun 6/2/2014 tarihinde Cezaevi Kampüsü'ndeki Cumhuriyet savcısı odasında hazır bulundurulmasını istemiştir. Başvurucunun Cumhuriyet savcısı tarafından öngörülen tarihte şikâyetçi sıfatıyla alınan ifadesinin ilgili kısımları şöyledir:"... [H]astane sevklerimde sürekli olarak sorun yaşamaktayım. Ben Numune Hastanesinde ameliyat oldum ve her üç ayda bir kontrol olmam gerekiyor ancak hastaneye sevklerimde sürekli olarak personel ya da araç yetersizliği gibi sebeplerle sorun yaşıyorum. Kalp rahatsızlığım olduğu için bazen de ambulans ile sevk edilmem gerekiyor ama ya araç temin edilemiyor ya da arızalı araçlar sebebiyle hastaneye gidişlerde sorun yaşıyorum. Dilekçemi de sağlık açısından yaşadığım bu mağduriyetimin giderilmesi amacıyla yazmıştım. Sevklerimde yaşanan sorunların kimden kaynaklandığını bilemiyorum ancak bu şekilde tedavimde sorun yaşamama neden olan kişi ya da kişilerden şikâyetçiyim..." Soruşturma sonucunda Sincan (Ankara Batı) Cumhuriyet Başsavcılığınca 19/2/2014 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir. 2014/100 soruşturma ve 2014/3174 sayılı kararın ilgili kısımları şöyledir:"Ankara 2 Nolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Ceza İnfaz [K]urumunda kalmakta olan müşteki Sabri KAYA'nın 19/12/2013 tarihli dilekçesi ile 7-8 defadır hastane sevklerinin iptal edildiğini ve mağdur olduğunu beyan ederek şikâyetçi olması üzerine hazırlık soruşturması evrakı düzenlenmiş ise de;Cezaevi idaresinin 08/01/2014 tarih ve 2014/489 sayılı yazıları incelendiğinde, müştekinin hastaneye sevklerinin düzenli olarak yapılmaya çalışılmakla birlikte zaman zaman sevklerde personel veya ambulans yetersizliği nedeniyle sorunlar yaşanabildiğinin bildirildiği görülmekle, müştekinin hastane sevklerin zamanında yapılmamasında personele atfı kabil kasıt ya da ihmalin bulunmadığı anlaşıldığından; müsnet suçtan kamu adına KOVUŞTURMA YAPILMASINA YER OLMADIĞINA;... karar verildi. ..." Başvurucunun anılan karara itirazı üzerine Ankara  Ağır Ceza Mahkemesinin 1/4/2014 tarihli ve 2014/275 Değişik İş sayılı kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir. Bu karar başvurucuya 29/4/2014 tarihinde tebliğ edilmiştir.  Başvurucu 29/5/2014 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.B. Tutma Koşulları ve Başvurucuya Sağlanan Tıbbi Yardımlar Bakanlık görüşü ekinde, başvurucunun bulunduğu Cezaevindeki tutma koşulları ve başvurucuya sağlanan tıbbi yardımlara ilişkin olarak Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün 15/12/2014 tarihli ve 2014-2646/193638 sayılı yazısı ilgili dayanak belgelerle birlikte sunulmuş olup başvurucu tarafından anılan Bakanlık görüşüne karşı herhangi bir beyan veya itirazda bulunulmamıştır. Anılan yazının ilgili kısımları şöyledir:"...1- Başvurucunun yaşam hakkı ihlâline yönelik şikâyetine ilişkin olarak;Adı geçenin sağlık dosyasının incelenmesinde, 30/01/2014 ve 06/02/2014 tarihlerinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi KVC Polikliniğine sevkinin planlandığı, ancak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı tarafından araç ve personel yetersizliği sebebiyle sevkinin ertelendiği, 12/02/2014 tarihinde Dr. Nafiz Körez Sincan Devlet Hastanesi Kemik dansitoremetri çekimi için sevkinin planlandığı, ancak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı tarafından araç ve personel yetersizliği sebebiyle sevkinin ertelendiği, söz konusu dansitoremetri çekiminin 17/03/2014 tarihinde yaptırıldığı,19/03/2014 tarihinde Kampüs Devlet Hastanesi dahiliye polik[lin]iğinde gerekli tetkik ve tedavisinin yaptırıldığı, yapılan muayene sonucunda kardiyoloji önerildiği, bunun üzerine 21/03/2014 tarihinde anılan hastanenin kardiyoloji veFTR polikli[ni]ğinde yapılan muayenesi sonucunda reçete düzenlenerek, Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiği, 25/03/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinde Kardiyoloji polikliniğinde gerekli muayenesinin yaptırıldığı, 03/04/2014 tarihinde Kampüs Devlet Hastanesi acil polikliniğinde gerekli muayenesinin yaptırıldığı, yapılan muayenesi sonucunda reçete düzenlendiği,04/04/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi kardiyoloji polikliniğine yatış işlemlerinin yapıldığı, 19/04/2014 tarihinde anılan hastaneden taburcu edilerek, reçete düzenlendiği, 28/04/2014 tarihinde yeniden Ankara Numune Eğitim ve Araştırma HastanesiKardiyoloji polikliniğine sevk edilerek, muayenesinin yaptırıldığı ve reçete düzenlendiği,06/05/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Polikliniğine sevkinin planlandığı, ancak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı tarafından araç ve personel yetersizliği sebebiyle sevkinin ertelendiği, 09/05/2014 tarihinde Kampüs Devlet Hastanesi FTR polikliniğinde gerekli muayenesinin yaptırıldığı, Nöroloji bölümüne sevk edildiği,14/05/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Polikliniğine sevkinin planlandığı, ancak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı tarafından araç ve personel yetersizliği sebebiyle sevkinin ertelendiği, 15/05/2014 tarihinde Dr. Nafiz Körez Sincan Devlet Hastanesi Nöroloji Polikliniğine sevkinin planlandığı, ancak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı tarafından araç ve personel yetersizliği sebebiyle sevkinin ertelendiği, 20/05/2014 tarihinde anılan hastanenin Nöroloji polikliğinde gerekli tetkik ve muayenesinin yaptırıldığı,28/05/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs hastalıkları polikliniğine sevk edildiği, yapılan muayene ve değerlendirme sonucunda yeniden tedavi düzenlendiği, 30/05/2014, 03/06/2014, 06/06/2014, 11/06/2014, 17/06/2014, 23/06/2014, 27/06/2014, 04/07/2014, 14/07/2014, 22/07/2014, 05/08/2014, 12/08/2014, 22/08/2014 05/09/2014tarihlerinde Dr. Nafiz Körez Sincan Devlet Hastanesi Nöroloji Polikliniğine sevkinin planlandığı, ancak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı tarafından araç ve personel yetersizliği sebebiyle sevkinin ertelendiği, 05/06/2014 tarihinde Adlî Tıp Kurumuna sevk edildiği,20/06/2014, 05/09/2014, 12/09/2014, 26/09/2014, 01/10/2014, 28/10/2014, 31/10/2014 tarihlerinde Kampüs Devlet Hastanesine sevk edilerek, gerekli tetkik ve muayenelerinin yaptırıldığı,16/09/2014 tarihinde Sincan Devlet Hastanesi Nöroloji ve Göğüs Hastalıkları Polikliniklerine sevk edildiği, yapılan muayene sonucunda pataloji düşünülmediği,10/10/2014 tarihinde Kampüs Devlet Hastanesi Kardiyoloji Polikliniğine sonuç gösterimi için sevk edildiği,20/10/2014 ve 30/10/2014 tarihlerinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi KVC Polikliniğine sevk edildiği, gerekli tetkik ve muayenesinin yaptırıldığı,03/11/2014 tarihinde Ankara Ceza İnfaz Kurumları Kampüs Devlet Hastanesine kan tahlili ve röntgen için sevk edilmek istendiği fakat hükümlünün hastaneye gitmek istemediği, buna ilişkin de dilekçe vermediği,04/11/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyolojive KVC polikliniği[ne] sevk edildiği, yapılan EKO değerlendirmesi sonucunda ameliyat uygun görülmediği, medikal tedavi takip kararı alındığı, 05/11/2014 tarihinde Ankara Ceza İnfaz Kurumları Kampüs Devlet Hastanesine sevk edildiği, gerekli tetkik ve muayenesinin yapıldığı, ayrıca anılan hastanenin İntaniye Polikliniğinde yapılan muayenesi sonucunda Enfeksiyoz patoloji tespit edilmediği,07/11/2014 tarihinde Ankara Ceza İnfaz Kurumları Kampüs Devlet Hastanesine Kardiyoloji polikliniğine sevk edildiği ve yapılan muayenesi sonucunda ilaç tedavisi önerildiği,14/11/2014 tarihinde Ankara Ceza İnfaz Kurumları Kampüs Devlet Hastanesi Kardiyoloji polikliniğine sevk edildiği, 17/11/2014 tarihinde Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi KVC polikliniğine sevk edildiği ve yapılan muayenesi sonucunda ilaç tedavisi önerildiği,21/11/2014 tarihinde Ankara Ceza İnfaz Kurumları Kampüs Devlet Hastanesi Kardiyoloji Polikliniğine sevk edildiği, yapılan muayenesi sonucunda ilaç tedavisi önerildiği vebir ay sonrasına kontrol istendiği,Yukarıda belirtildiği üzere, başvurucunun rahatsız olduğunu belirttiği tüm durumlarda gerekli müdahalenin yapıldığı, hastane sevkleriyle ilgili olarak Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı ile yapılan yazışmaların zamanında yapılarak faks veya telefonla da bilgi verildiği, tedavi aşamalarının kurum tarafından titizlikle takip edildiği, Hastane günü geldiğinde sevke gitmeyen veya jandarmanın araç ve personel yetersizliği sebebiyle ertelendiğidurumlarda en yakın tarihe hastanelerden tekrar randevu alınarak sevki gerçekleştirilmesi istenilen hükümlü ve tutukluların listesinin bir gün öncesindenCezaevi Jandarma Tabur Komutanlığına bildirildiği, 2- Başvurucunun mevcut rahatsızlığı da göz önünde bulundurularak ceza infaz kurumunda yaşam koşulları ile ilgili olarak;Adı geçenin kronik kalp yetmezliği ve hiper tansiyon hastası olduğu, 3 kişilik odalarda diğer hükümlü ve tutuklularla barındırıldığı, 2014 Ocak ayından bu yana her ay haftada iki gün birer saat spor, hafta da bir gün 3 saat sohbet faaliyetlerine katıldığı, düzenli olarak kütüphane hizmetlerinden yararlandırıldığı, Öte yandan, anılan ceza infaz kurumu revirinde 24 saat sağlık hizmeti veren sağlık personeli bulunmakta olup, kronik rahatsızlığıyla ilgili durumlarda 112 Acil servise haber verilerek 30 yatak kapasiteli Kampüs Devlet Hastanesine sevkinin sağlandığı, kurumda Pazartesi ve Çarşamba günleri aile hekimi tarafından hükümlü ve tutuklulara sağlık hizmeti verildiği, Salı ve Perşembe günleri ise diş hekimi tarafından sağlık hizmetleri verildiği, kurum doktorları tarafından reçete edilen ve hükümlü ve tutuklular tarafından talep edilen ilaçların eczane aracılığıyla temin edildiği ve ertesi gün teslim edildiği, başvuranın kendi talebi doğrultusunda kronik rahatsızlığı sebebiyle kullandığı ilaçların öncelikli olarak temin edildiği, Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi KVC Polikliniği tarafındankontrol ve muayenelerinin belirli aralıklarla takip edildiği,3- Adlî Tıp Kurumu  Adlî Tıp İhtisas Kurulu'nun 16 Aralık 2013 tarihli raporunda belirtildiği üzere 'doktoru ve reviri bulunan' bir ceza infaz kurumunda tutulup tutulmadığı, hususu ile ilgili olarak,Kurumda revir birimi bulunduğu, sağlık hizmetlerini yerine getirmek üzere 4 adet kadrolu sağlık personeli ve Sağlık Bakanlığı tarafından görevlendirilen aile hekimi bulunduğu, aile hekiminin ise Pazartesi ve Çarşamba günleri sağlık hizmeti verdiği,4- Başvurucunun sağlık şikâyetleri üzerine, ne kadar süre içerisinde harekete geçildiği ve şikâyetin giderilmesi için hangi önlemlerin alındığı, hususlarına ilişkin olarak; Hastane sevkleriyle ilgili olarak ceza infaz kurumu jandarma tabur komutanlığı tarafından ertelenen sevkler hastane tarafından hangi bir randevu tarihi belirtilmiş ise o tarihe, belirtilmediği takdirde sevk yoğunluğu ve acil bekleyen sevkler göz önünde bulundurularak en kısa sürede tekrar planlandığı, başvuranın rahatsız olduğunu belirttiği durumlarda kurum revirinde görevli sağlık personeli tarafından müdahale edildiği, ölçüm ve takiplerinin yapıldığı, gerek görüldüğü ve özellikle kronik rahatsızlığıyla ilgili bir şikâyeti bulunduğu durumda derhal 112 acil ambulans çağrılarak Ceza İnfaz Kurumları Kampüs Devlet Hastanesine sevk edildiği, hastane tarafından gerek görülmesi halinde bir üst sağlık kuruluşuna sevki[nin] ambulans ile gerçekleştirildiği, Kampüs Devlet Hastanesi dışındaki hastanelere olan sevkleri[nin] doktor raporuna istinaden ambulans ile gerçekleştirilebildiği,Yukarıda izah edildiği üzere hükümlünün rahatsız olduğunu belirttiği tüm durumlarda gerekli müdahalenin yapıldığı, hastane sevkleri ile ilgili gecikmeksizin sevk yazışmalarının Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığıyla yapıldığı, kurum revir sağlık personeli ve aile hekimi tarafından herhangi bir ihmalin bulunmadığı anlaşılmış olup, şahsın tedavilerine ilişkin tüm belgeler ve sağlık raporları Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 05/12/2014 tarihli ve B.2014/41539 sayılı yazısı ekinde alınmakla ekte gönderilmiştir...." İlgili Hukuk Ulusal Hukuk 5275 sayılı Kanun'un "Hükümlünün muayene ve tedavisi" kenar başlıklı  maddesi şöyledir: “(1) Kurumun sağlık koşullarının düzenlenmesi, hükümlünün acil veya olağan muayene ve tedavisi kurumun hekimi tarafından yapılır. Genel veya hastalık nedeniyle yapılan tüm muayene ve tedavi sonuçları, sağlık izleme kartına işlenir ve dosyasında saklanır.(2) Sağlık Bakanlığı ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile üniversitelerin sağlık kuruluşları, hükümlülerin tedavileri bakımından gerekli yardımları yapmakla görevlidirler.(3) Rızası olsa bile hiçbir hükümlü üzerinde tıbbî deney yapılamaz." 5275 sayılı Kanun'un "Hastaneye sevk" kenar başlıklı  maddesi şöyledir:"(1) Hükümlünün sağlık nedeniyle hastaneye sevkine gerek duyulduğunda durum, kurum hekimi tarafından derhâl bir raporla ceza infaz kurumu yönetimine bildirilir." 5275 sayılı Kanun'un "İnfazı engelleyecek hastalık hâli" kenar başlıklı  maddesi şöyledir:"(1) Kurum hekimi veya görevli hekim tarafından yapılan muayene ve incelemeler sonucunda hükümlünün cezasını yerine getirmesine engel olabilecek hastalığı saptanırsa durum, kurum yönetimine bildirilir.” Uluslararası Hukuk Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesinin (8/4/1998 tarihli oturumda kabul edilmiş olan) Üye Devletlere Cezaevinde Tıbbi Bakımın Ahlaki ve Kurumsal Yönleri ile İlgili R (98) 7 sayılı Tavsiye Kararı'nın ilgili kısımları şöyledir:"R (98) 7 SAYILI TAVSİYE KARARINA EK Cezaevinde Tıbbi Bakımın Ana ÖzellikleriA. Bir Doktora Müracaat Mahkûmlar cezaevine girdiklerinde ve orada bulundukları süre içerisinde herhangi bir yersiz gecikme olmaksızın ve tutukluluk rejimlerine bakılmaksızın, gerekirse sağlık durumları itibarıyla her zaman bir doktora veya tam mesleki tecrübeye sahip olan bir hemşireye müracaat etme imkânına sahip olmalıdır. Bütün tutuklular cezaevine alınmalarında uygun olan bütün tıbbi uygulamalardan yararlandırılmalıdır. Akli dengesizliğin, cezaevine psikolojik adaptasyonun, uyuşturucu kullanımından kaynaklanan zararlı belirtilerin, hap ve alkol bağımlılığının ve bulaşıcı ve kronik durumların üzerinde özel bir önemle durulmalıdır. Mahpusların sağlık gereksinimlerini karşılayabilmek için, mahpusların sayılarına, sirkülasyonuna ve ortalama sağlık durumlarına dayalı olarak, büyük ceza infaz kurumlarında devamlı surette doktorlar ve tecrübeli hemşireler bulundurulmalıdır. Bir cezaevi sağlık bakım ünitesi en azından açık tedavi ve dış hasta konsültasyonlarını yapabilecek imkanlara sahip olmalıdır. Şayet, mahkûmun sağlık durumu cezaevinde garanti altına alınamayacak bir tedaviyi gerektiriyorsa, cezaevi dışında bulunan sağlık kuruluşlarında ve her türlü güvenlik ortamında tedavinin yerine getirilmesi için mümkün olan her şey yapılmalıdır. Mahpuslar gündüz ve gecenin her anında gerekli olduğunda bir doktora görünebilmelidir. Cezaevi binası ve eklentilerinde ilk yardımda bulunabilecek bir görevli her zaman hazır bulundurulacaktır. Ciddi acil durumlarda doktor, hemşire, personelinin bir üyesi ve cezaevi idaresi haberdar edilmelidir; gözetim personelinin aktif katılımı ve işlemde bulunması esastır.... Gerektiğinde, mahpus hastaneye götürülürken kendine doktor veya hemşire personelince refakat edilmelidir...." Avrupa İşkencenin ve İnsanlık Dışı veya Onur Kırıcı Ceza veya Muamelenin Önlenmesi Komitesi (CPT) tarafından kabul edilen standartların (CPT Standartları) ilgili kısımları şöyledir:"...Cezaevlerinde sağlık hizmetleri Genel Rapor’dan Alıntı [CPT/Inf (93) 12] Özgürlüklerinden mahrum bırakılmış kişilere sunulan sağlık bakım hizmetleri doğrudan CPT'nin görev alanı ile ilgilidir. [Dipnot: Aynı zamanda bkz. 8 Nisan 1998'de Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi tarafından kabul edilen cezaevinde sağlık hizmetlerinin etik ve organizasyonel yönlerine ilişkin R (98) 7 No'lu Tavsiye.] Yetersiz sağlık hizmetleri, "insanlık dışı ve aşağılayıcı muamele" teriminin kapsamına giren koşulların hızla ortaya çıkmasına neden olabilir. Ayrıca belli bir cezaevinde sunulan sağlık hizmetleri, hem o cezaevinde hem de diğer yerlerde (özellikle emniyet birimlerinde) kötü muamelenin önlenmesinde önemli rol oynayabilir. Bunun da ötesinde, söz konusu hizmetler, sunuldukları tesisteki genel yaşama koşulları üzerinde olumlu etkide bulunabilir. Aşağıdaki paragraflarda, cezaevlerinde sağlık hizmetlerini incelerken CPT heyetleri tarafından dikkate alınan bazı konular ele alınmaktadır. Ancak, CPT herşeyden önce, bugüne kadar Komite tarafından ziyaret edilen ülkelerin tamamında olmasa da birçoğunda zaten kabul edilen, tutukluların toplumda yaşayan insanlarla aynı düzeyde tıbbi bakım hakkına sahip olduğu yönündeki genel ilkeye verdiği öneme işaret etmek istemektedir. Bu ilke bireyin temel hakları arasında yer almaktadır. Cezaevi sağlık bakım hizmetlerine yaptığı ziyaretlerde CPT'yi yönlendiren konular, aşağıdaki başlıklar altında ele alınabilir:a. Doktora erişimb. Bakımda eşitlikc. Hastanın onayı ve gizlilikd. Önleyici sağlık hizmetlerie. İnsani yardımf. Mesleki bağımsızlıkg. Mesleki yetkinlika. Doktora erişim Cezaevine girerken, bütün tutuklular gecikme olmaksızın cezaevinin sağlık hizmetlerinde görev yapan bir kişi tarafından görülmelidir. CPT bugüne kadarki raporlarında yeni gelen her hükümlü ile görüşülmesini ve gerekli ise girişinden sonra mümkün olan en kısa süre içinde bir tıp doktoru tarafından fiziksel muayenesinin yapılmasını tavsiye etmiştir. Bazı ülkelerde, girişteki tıbbi taramanın doktora bağlı tam yetkin bir hemşire tarafından yapıldığı da eklenmelidir. Bu ikinci yaklaşım, mevcut kaynakların daha etkin kullanımını sağlayabilir. [Dipnot: Bu gereklilik daha sonra şu şekilde yeniden yazılmıştır: her yeni gelen hükümlü girişinden sonra mümkün olan en kısa zamanda bir tıp doktoru tarafından görüşmeye alınacak ve fiziki muayenesi yapılacaktır; özellikle tutukevleri söz konusu olduğunda istisnai durumlar dışında,bu görüşme/muayene giriş gününde yapılmalıdır. Girişteki bu tıbbi tarama bir doktora bağlı tam yetkin bir hemşire tarafından da yapılabilir.]Cezaevine gelişlerinde hükümlülere, sağlık bakım hizmetinin varlığı ve işleyişi hakkında bilgi veren ve hijyenle ilgili temel önlemleri hatırlatan bir kitapçık veya broşür verilmesi de faydalı olacaktır. Tutukluların gözetim altında bulundukları süre boyunca, tutukluluk sürelerinden bağımsız olarak her zaman bir doktora erişimlerinin bulunması gereklidir (özellikle tek başına hücre hapsinde tutulan tutuklular için doktora erişim konusunda bkz. CPT  Genel Raporu CPT/Inf (92) 3'ün  paragrafı). Sağlık hizmetleri, doktora danışma talepleri gereksiz gecikme olmadan karşılanacak şekilde düzenlenmelidir.Tutuklular sağlık bakım hizmetine gizlilik ilkesi dahilinde, örneğin kapalı bir zarfta bir not yoluyla ulaşabilmelidir. Ayrıca cezaevi yetkilileri doktorla görüşme taleplerini kendine göre eleme yoluna gitmemelidir. Bir cezaevinin sağlık hizmetleri en azından düzenli ayakta konsültasyon ve acil durumlarda tedavi sunabilmelidir (tabii ki, bunların dışında genellikle yataklı hastane tipi bir birim de olabilir). Her tutukluya yetkin bir diş hekimi de hizmet sunmalıdır. Bunun dışında, cezaevi doktorları uzmanların hizmetlerinden yararlanabilmelidir.Acil durum tedavisine gelince, her zaman bir doktor nöbette olmalıdır. Ayrıca ilk yardım sunabilecek yetkinliğine, tercihan da hemşirelik niteliklerine sahip bir kişinin her zaman cezaevi sınırları içinde bulunması gereklidir.Ayakta tedavi, uygun olan hâllerde sağlık bakım personeli gözetiminde yapılmalıdır. Bir çok durumda, devam eden bakımın tutuklunun inisiyatifine bırakılması yeterli değildir. Sivil hastane ya da cezaevi hastanesinde, tam teçhizatlı bir hastane hizmetinin de doğrudan desteği sağlanmalıdır.Sivil hastanenin kullanılması halinde, güvenlik düzenlemeleri konusu ortaya çıkacaktır. CPT bu bağlamda, tedavi almak üzere hastaneye gönderilen tutukluların gözetim nedenleriyle hastane yataklarına ya da diğer eşyalara fiziksel olarak bağlanmamaları gerektiğini vurgulamak ister. Güvenlik ihtiyaçlarını yeterli bir şekilde karşılayacak başka yollar bulunabilir ve bulunmalıdır; bu tür hastanelerde bir gözetim biriminin oluşturulması bu çözümlerden bir tanesi olabilir. Tutukluların hastaneye yatırılması ya da bir uzman tarafından hastanede muayene edilmesi gerektiğinde, hasta sağlık durumunun gerektirdiği aciliyette sevk edilmelidir."