Haklar: İfade özgürlüğü

Başvuru, Anayasal haklar kapsamında koruma altında bulunan bazı eylemlerinin terör örgütü üyeliği suçundan mahkûmiyetinde delil olarak kullanılmasının başvurucunun ifade ve örgütlenme özgürlüğü ile toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını, yargılama sırasında usuli güvencelere riayet edilmemesinin adil yargılanma hakkını, iletişimin tespitine ve fiziki takip yapılmasına izin verilmesi hakkındaki kararların keyfi olmasının da haberleşme özgürlüğü ile özel hayata saygı hakkını ihlal ettiği iddialarına ilişkindir.   Başvuru 28/5/2014 tarihinde yapılmıştır.  Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.   Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucu 1989 doğumlu olup olayların meydana geldiği tarihte Fırat Üniversitesi Tarih Bölümü öğrencisidir. Başvurucu; silahlı terör örgütüne üye olma suçunu işlediği gerekçesiyle üç gün gözaltında tutulduktan sonra 27/4/2012 tarihinde serbest bırakılmıştır. Cumhuriyet savcısı 7/5/2012 tarihli iddianamesi ile başvurucunun terör örgütüne üye olma ve terör örgütü propagandası yapma suçlarından cezalandırılmasını talep etmiştir. Mahkeme 21/12/2012 tarihinde, başvurucunun terör örgütüne üye olma ve terör örgütü propagandası yapma suçlarından mahkûmiyetine hükmetmiştir.  İlk derece mahkemesinin başvurucunun terör örgütü üyeliği ve terör örgütünün propagandasını yapmak suçlarından mahkûmiyetinde dikkate aldığı delillerin bazıları şu şekildedir: i. İlk derece mahkemesi başvurucunun, PKK'nın gençlik yapılanması olan Demokratik Yurtsever Gençlik Meclisi (DYGM) bünyesinde faaliyetlerde bulunduğunu tespit etmiştir. Mahkemeye göre DYGM, Kürtçülüğün yaygınlaştırılması ve PKK'nın ideolojisi ve amaçları hakkında daha fazla bilinçlendirilmesi kapsamında yapılan faaliyetlerde gençlerin daha aktif rol üstlenmesi amacını taşımaktadır. ii. 4/2/2012 tarihinde "Fıratlaşan Yurtsever Gençlik" isimli, içinde PKK/KCK terör örgütünün propagandasının yapıldığı resim ve yazıların bulunduğu belirtilen yayından yüz elli tanesinin Diyarbakır'dan temin edilerek Elazığ'a gönderilmesi eylemine başvurucunun da katıldığı ifade edilmiştir. iii. Başvurucunun Bingöl'de 9/2/2012 tarihinde güvenlik güçleri ile girdiği silahlı çatışmada ölü olarak ele geçirilen PKK/KCK terör örgütü mensubu A.dan şehit olarak bahseden, bu kişi hakkında bilgiler veren ve kimliği tespit edilemeyen bir kadınla görüşme yaptığı, bu bayana birtakım bilgiler verdiği belirtilmiştir. iv. Başvurucunun 2/3/2012 tarihinde Fırat Üniversitesinde kız meselesi yüzünden başladığı belirtilen bir kavgada bir kısım öğrencilerin yaralanması sonrasında Kürt kökenli öğrencilerin örgütsel yapı içinde sahiplenildiği algısının yaratılmasını diğer sanıklarla birlikte organize ettiği ifade edilmiştir. Ayrıca başvurucunun Kürt kökenli öğrencileri sağ görüşlü öğrencilerle bir araya getirerek örgütsel faaliyetlere kitle oluşturulması amacıyla kavga ortamı hazırladığı belirtilmiştir.v. Başvurucunun 3/3/2012 tarihinde ElazığAtapark Düğün Salonunda Fırat Öğrenci Derneğinin "Dernek Açılışı ve Tanıtımı" adı altında düzenlenen etkinliğinin organizasyonunda görev aldığı, bilet satış faaliyetlerinde bulunduğu ve aynı zamanda bu etkinliğe katıldığı ifade edilmiştir. Ayrıca Mahkeme, başvurucunun bu etkinlik sırasında terör örgütünün propagandasını da yaptığını belirtmiştir. Bu kapsamda birtakım iletişim kayıtlarına ve teknik takip tutanaklarına dayanılmıştır. -Teknik takip tutanağına göre başvurucunun düzenlenen bu etkinlik sırasında etkinlik alanının kapısında bekleyerek davetlileri karşıladığı ve bu kişilerin biletlerini kontrol ettiği, bu etkinlik sırasında sözde devrim şehitleri adına 1 dakikalık saygı duruşunda bulunulduğu, bu sırada başvurucunun da aralarında olduğu sanıkların yönlendirmesiyle ışıkların söndürüldüğü, saygı duruşu sonrasında "Gerilla Marşı" adı verilen ve içinde terör örgütünün propagandasını oluşturan sözler barındıran şarkının tüm katılımcılarla birlikte yüksek sesle söylendiği ifade edilmiştir. Bu şarkının akabinde ışıkların tekrar açıldığı ve bu kez "Oramar" adı verilen ve içinde terör örgütünün propagandasını oluşturan sözler barındıran şarkının söylendiği belirtilmiştir. Teknik takip tutanağına göre ayrıca etkinlik sonunda bir tiyatro gösterisinin yapıldığı, bu gösteride güvenlik güçlerince kötü muamele yapılarak insanların öldürüldüğü ve gözaltında kaybedildiği hususları işlenerek etkinliğe katılanların şiddete, teröre, etnik ayrımcılığa yönlendirildiği, kin ve düşmanlığa tahrik edildiği ifade edilmiştir.vi. Başvurucunun PKK/KCK terör örgütünün gençlik yapılanması içinde faaliyet gösterdikleri iddiasıyla tutuklanan bir kısım kişilerin Malatya'da görülen duruşmasına Elazığ'dan katılımın sağlanmasını organize edenlerden biri olduğu belirtilmiştir. Başvurucunun bu eylemi gerçekleştirmekteki amacının tutuklu kişilere ve ailelerine destek olmanın yanında bu organizasyona katılan kişilerde örgütsel bir bilinç oluşmasının sağlanması olduğu ifade edilmiştir.vii. Başvurucunun kardeşi olan Y.E.nin ikametgâhında yapılan aramada ele geçirilen bir harddiskin başvurucu ve diğer sanık İ.E. tarafından kullanıldığı belirtilmiştir. Bu harddiskin içinde örgütsel dokümanlar, başvurucunun da aralarında olduğu yüzleri kapatılmış kişilere ait fotoğraflar, başvurucunun Kalaşnikof marka silah ile çektirdiği fotoğraflar ve örgütsel nitelik taşıyan müzik ve videoların bulunduğu ifade edilmiştir. Hatta Mahkeme, iletişim kayıtlarından yola çıkarak bu harddiske yüklenen örgütsel nitelikteki dokümanların tamamının başvurucu ve diğer sanık İ.E. tarafından yüklendiğini değerlendirmiştir.viii. Başvurucunun ikametgâhında yapılan aramada; daha önce el konulmasına ve toplatılmasına karar verilen kitap ve yayınların ele geçirildiği, örgütsel niteliği bulunan müzikler ve Abdullah Öcalan ile bir kısım terör örgütü mensuplarının fotoğraflarının bulunduğu belirtilmiştir. Mahkûmiyet kararında ayrıca başvurucunun da kurucuları arasında yer aldığı Fırat Öğrenci Derneği hakkında birtakım açıklamalara yer verilmiştir. Mahkemeye göre başvurucunun da aralarında bulunduğu bir kısım sanıklar tarafından bu dernek aracılığıyla örgütsel bir bilinç oluşturmak için genellikle Kürt kökenli öğrencilerin birtakım eylemlere katılımı sağlanmaktadır. Mahkeme; bu eylemlerin ceza infaz kurumlarında bulunan terör örgütü mensuplarının kendilerinin ve ailelerinin ziyaret edilmesi, ölen terör örgütü mensuplarının mezarlarının ziyaret edilmesi, bir kısım kişilerin yasaklanan Nevruz eylemlerine ve Abdullah Öcalan’ın sözde doğum günü ile ilgili düzenlenmesi amaçlanan etkinliklere götürülmesi, bir kısım etkinliklerde terör örgütü lehine marş söylenmesinin ve yasa dışı slogan attırılmasının sağlanması olduğunu ifade etmiştir. Bir diğer yandan Mahkeme kararında; bu dernek aracılığıyla dernek açılışı ve tanıtımı adı altında yapılan ve terör örgütünün toplantısı hâline dönüşen etkinliklere eleman temin edildiği, üniversitede öğrenciler arasında meydana gelen basit olayların tırmandırıldığı, örgüt tarafından verilen talimatlar doğrultusunda Kürt kökenli vatandaşlara yönelik sağlık taraması yapıldığı ve özel eğitim verildiği tespitine de yer verilmiştir. Terör örgütü üyeliğinden mahkûmiyetine ilişkin kararı başvurucunun temyiz etmesi üzerine karar, Yargıtay  Ceza Dairesi tarafından 23/1/2014 tarihinde onanmıştır. Yargıtay  Ceza Dairesi aynı kararla terör örgütünün propagandasını yapma suçundan kurulan mahkûmiyetin hükmünün ise bozulmasına hükmetmiştir. Başvurucu, karardan 2/5/2014 tarihinde tebliğ almak suretiyle haberdar olduğunu belirtmiştir. Başvurucu 28/5/2014 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.  İlgili ulusal ve uluslararası için bkz. Metin Birdal ([GK] (B. No: 2014/15440, 22/5/2019, §§ 28-39) başvurusu hakkında verilen karar.