Haklar: Kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı

Başvuru, tutuklamanın hukuka aykırı olması nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.   Başvuru 26/6/2020 tarihinde yapılmıştır. Komisyon, başvurucunun adli yardım talebinin kabulüne ve başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmuştur.  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve ilgili kurumlardan temin edilen bilgilere göre olaylar özetle şöyledir: Adana İl Emniyet Müdürlüğünce yapılan çalışmalarda 2014 yılı Haziran ayı içinde PKK/KCK silahlı terör örgütü güdümünde internet üzerinden yayın yapan Fıratnews isimli sitede Diyarbakır Lice'deki yol kapatma eylemine destek vermek amacıyla çağrılar yapıldığı tespit edilmiştir. 1998 doğumlu başvurucu, olay tarihinde 16 yaşındadır ve Adana'da yaşamaktadır. Kolluk birimlerince yapılan araştırma neticesinde, anılan sitede 8/6/2014 tarihinde eylem çağrıları yapılarak örgüt mensuplarına talimat verildiği ileri sürülmüştür.  Bu kapsamda terör örgütü tarafından yapılan çağrılar üzerine yaklaşık 100 kişilik bir grubun 15/6/2014 tarihinde Adana'da eylem düzenlediği ileri sürülmüştür. Eylemde yollar taş ve çöp yığınları, araç lastikleri ile kapatıldıktan sonra araç lastikleri ateşe verilmiş; taş, sopa, havai fişek, molotofkokteylleri ve el yapımı patlayıcılarla güvenlik güçlerine ve araçlarına saldırıda bulunulmuş ve kamu mallarına zarar verilmiştir. Kolluk görevlileri tarafından yapılan müdahale sonrası grup, ara sokaklara dağılarak kaybolmuş; eylemler son bulmuştur. Olaylar sırasında bir kişi hayatını kaybetmiştir. Olayla ilgili Adana Cumhuriyet Başsavcılığı (Başsavcılık) tarafından 2014 yılında başlatılan soruşturma (E.2014/40060) kapsamında olaya ilişkin MOBESE kayıtları ve teknik cihazlarla alınan görüntü kayıtları incelemeye alınmıştır.  Söz konusu olaydaki şahısların açık kimliklerinin tespit edilememesi, açık kimlik bilgileri tespit edilemeyen şahıslar ile ilgili olarak daimî arama kararı yazılarak evrakın Savcılık Zamanaşımı Bürosuna gönderilecek olması nedeniyle soruşturma tefrik edilerek yeni bir soruşturma numarasına (E.2015/16528) kaydedilmiştir.  Başsavcılık 10/4/2015 tarihinde Adana İl Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğüne olaya ilişkin muhtemel şüpheli veya şüphelilerin sıkı şekilde araştırılarak tespit edilmesi, yakalanmaları durumunda Başsavcılıkta hazır edilmesi talimatı vermiştir. Adana İl Emniyet Müdürlüğü 24/1/2020 tarihinde Başsavcılık Zamanaşımı Bürosuna yazdığı yazıda tüm araştırmalara rağmen şüphelilerin tespit edilemediğini, şüphelileri yakalama çalışmalarının devam ettiğini belirtmiştir. 15/5/2020 tarihinde 2015/16528 sayılı soruşturma dosyası kapatılmış, 2020/25247 sayılı dosya üzerinden soruşturma devam etmiştir. Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından teknik cihazlarla alınan görüntüler üzerinde yapılan incelemeler neticesinde 11/5/2020 tarihinde düzenlenen tutanağa göre başvurucunun taşla söz konusu eylemlere katıldığı, eylemcileri koordine ettiği, eylemci grupla bütünleşerek yüzünü kapattığı ileri sürülmüştür. Yapılan tespit 12/5/2020 tarihli üst yazı ile Başsavcılığa bildirilmiştir. Başsavcılık tarafından 20/5/2020 tarihinde soruşturma dosyasında yer alan görüntü kayıtları üzerinde başvurucu bakımından yeniden inceleme yapılması amacıyla bilirkişi tayin edilmiştir. Bilirkişi tarafından görüntülerin incelenmesi sonucunda hazırlanan 1/6/2020 tarihli raporda görüntülerdeki kişinin başvurucu olduğu belirtilmiştir. Bunun üzerine Başsavcılık tarafından 5/6/2020 tarihinde başvurucunun da aralarında bulunduğu şüphelilerin yakalanarak gözaltına alınması talimatı verilmiştir.  Başsavcılık, başvurucunun savunmasını aldıktan sonra dosyasındaki delilleri değerlendirerek 8/6/2020 tarihinde, silahlı terör örgütü üyesi olma suçunu işlediğine dair kuvvetli suç şüphesini gösteren olguların mevcut olduğunu, tutuklama nedenlerinin olayda gerçekleşmiş olduğunu belirterek yüklenen suç için kanunda öngörülen ceza miktarını ve mevcut delil durumunu gerekçe göstererek başvurucu ve diğer iki şüpheliyi tutuklanmaları talebiyle sulh ceza hâkimliğine sevk etmiştir. Adana  Sulh Ceza Hâkimliği (Sulh Ceza Hâkimliği), başvurucunun yüklenen suçtan sorgusunu müdafii eşliğinde yapmıştır. Başvurucu, sorgusunda olay tarihinde herhangi bir eyleme katılmadığını ve görüntülerdeki kişinin kendisi olmadığını savunmuştur. Sulh Ceza Hâkimliği silahlı terör örgütüne üye olma suçundan başvurucunun tutuklanmasına karar vermiştir. Başvurucunun tutuklama kararına yaptığı itiraz, Adana  Sulh Ceza Hâkimliğinin 15/6/2020 tarihli kararıyla tutuklama kararının yerinde olduğu gerekçesiyle reddedilmiştir.  Başsavcılık tarafından düzenlenen 24/6/2020 tarihli iddianame ile başvurucu hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan Adana Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi nezdinde ceza davası açılmıştır. Başvurucu hakkındaki iddianameyi kabul eden Adana Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi 6/7/2020 tarihli Tensip Tutanağı'nda başvurucunun tutukluluk durumunu değerlendirmiş ve başvurucunun olay tarihindeki yaşı ile suç tarihini gözönünde bulundurarak başvurucunun haftanın her günü karakola giderek imza atma şeklinde adli kontrol tedbirine tabi tutularak tahliyesine karar vermiştir. Yapılan yargılama sonucunda 4/11/2022 tarihinde başvurucunun beraatine karar verilmiştir. Karar istinaf edilmeden kesinleşmiştir. Beraat kararının kesinleşmesi üzerine başvurucu, haksız olarak tutuklandığı iddiasıyla ağır ceza mahkemesinde tazminat davası açmıştır. Mahkeme başvurucuya haksız tutuklama nedeniyle 033,85 TL maddi, 000 TL manevi tazminat ödenmesine hükmetmiştir. Başvurucu bu karara karşı istinaf yoluna başvurmuştur. Bireysel başvurunun incelendiği tarih itibarıyla istinaf incelemesi devam etmektedir.