Haklar: Zorla çalıştırma ve angarya yasağı

Başvurucu, Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) bünyesinde muvazzaf astsubay olarak çalışmakta iken istifa talebi ile idareye başvurduğunu, ancak mecburi hizmet yükümlülüğünün henüz tamamlanmadığından bahisle talebinin kabul edilmemesi üzerine, buna karşı açtığı davanın da Mahkemece reddedildiğini, bu nedenle Anayasa’nın , ,  ve  maddelerinde düzenlenen haklarının ihlal edildiğini ileri sürerek, yeniden yargılama ve 000,00 TL manevi tazminat isteminde bulunmuştur.   Başvuru, 21/6/2013 tarihinde Ankara  Asliye Hukuk Mahkemesi vasıtasıyla yapılmıştır. Dilekçe ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinde Komisyona sunulmasına engel bir eksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca, 24/9/2013 tarihinde, kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir. A. Olaylar  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucu, 2010 yılında TSK bünyesinde Piyade Astsubay Çavuş rütbesiyle göreve başlamıştır.  Başvurucu, Ağrı  Mekanize Piyade Tugay,  Mekanize Tabur Komutanlığında görev yapmakta iken, istifa talebinde bulunmuş, talebi  Mkz. P. Tug. K.lığı tarafından 30/7/2012 tarih ve MRK.Ş.:1040-682-12 sayılı yazı ile reddedilmiştir. Talebin reddine dair hukuki dayanak olarak 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu’nun  maddesi gösterilmiştir. Başvurucunun, 6/9/2012 tarihinde, istifa talebinin reddine dair idari işlemin iptali istemiyle Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Üçüncü Dairesinde açtığı dava, anılan Mahkemenin 31/1/2013 tarih ve E.2012/1447, K.2013/127 sayılı kararı ile reddedilmiştir. Söz konusu kararın ilgili bölümü şöyledir: “…astsubaylık statüsünden istifa yolu ile çıkabilmek için belli bir süre hizmet etmiş olmak şarttır. Memur hukuku bir statü hukukudur. Statüler, şartları önceden tespit edilmek suretiyle belirgin hale getirilmişlerdir. Bu statülere giren kimselerin önceden belirlenmiş olan şartları kabul ettiği farz olunur. Bu statünün şartları kanun, tüzük, yönetmelik gibi hukuk kaideleri ile önceden düzenlenmişlerdir. Bu şartların personel alınmakta iken yayınlanmaları ve davacının iddia ettiği gibi statüye alınırken kendilerine tebliğ edilmesi gerekmez. Statüye girmek isteyen kimselerin ilgili mevzuatı inceleyip, kendisi için uygun bulduğu takdirde statüye girmesi gerekmektedir.  Türk Silahlı Kuvvetleri kurumsal niteliği gereği bünyesinde görev almak ve görevden ayrılmak gibi konuların diğer kamu kurumlarına nazaran değişik şartları içermesi tabiidir. Türk Silahlı Kuvvetlerine isteyerek başvuran ve seçilerek göreve atanan ve kendilerine talep ettikleri bu statü verilen ve bunu kabul eden kişilerin, bu statünün ilerde kendisine getireceği sorumlulukları da bildiği kabul edilir.  Bu açıklamalar ışığında, davacının, astsubay naspedildiği tarihten itibaren fiilen 10 yıl hizmet etmediği ve dolayısıyla istifa etmesinin hukuken mümkün olmadığı anlaşıldığından, istifa başvurusunun kabul edilmemesi işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Keza, mecburi hizmete ilişkin yasal düzenlemeler Silahlı Kuvvetlerinin yapısı ve hizmet ihtiyacı gözetilerek Anayasal normlara uygun olarak düzenlenmiş olup bu düzenlemelerin uluslararası sözleşmeler ile çatıştığını kabul etmek de mümkün değildir.”  Bunun üzerine başvurucu, 6/3/2013 tarihli dilekçesiyle karar düzeltme talebinde bulunmuş olup, bu istemi, aynı Dairenin 2/5/2013 tarih ve E.2013/550, K.2013/631 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Bu karar başvurucuya 22/5/2013 tarihinde tebliğ edilmiştir. Başvurucu, 21/6/2013 tarihli dilekçesi ile süresi içinde bireysel başvuruda bulunmuştur.B. İlgili Hukuk 926 sayılı Kanun’un “Subayların ve astsubayların yükümlülüğü” başlıklı  maddesinin birinci fıkrası şöyledir:“Muvazzaf subay ve astsubaylar subay ve astsubay nasbedildikleri tarihten itibaren fiilen 10 yıl hizmet etmedikçe istifa edemezler.”