Haklar: Adil yargılanma hakkı (Medeni Hak ve Yükümlülükler)

Başvuru, kesinleşen mahkeme kararına konu alacağın uzun süre ödenmemesi nedeniyle mülkiyet hakkı ile adil yargılanma hakkı kapsamındaki kararın icrası hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 16/8/2019 tarihinde yapılmıştır. Komisyon başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir. Başvurucular, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmuştur.  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvurucular, Batman'ın Beşiri ilçesine bağlı İkiköprü Belde Belediyesinde geçici işçi statüsünde çalışmakta iken 2004 yılında başvurucuların iş sözleşmeleri feshedilmiştir. Bunun üzerine başvurucular, feshin geçersizliğine ve işe iade ile işçilik alacaklarının ödenmesi talebiyle Beşiri Asliye Hukuk Mahkemesinde (Mahkeme) ayrı ayrı dava açmıştır. Mahkemece davaların kısmen kabulüyle kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücretine hükmedilmiştir. Bu kararlar Yargıtay  Hukuk Dairesinin (Daire) 20/9/2007 tarihli kararlarıyla onanmış ve söz konusu kararlar 2/11/2007 tarihinde kesinleşmiştir. Başlattıkları ilamlı icra takipleri neticesinde alacakları ödenmeyince başvurucular, kesinleşen mahkeme kararının icra edilmediğinden bahisle 23/5/2011 tarihinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine (AİHM) başvurmuştur. AİHM nezdinde 48501/11 başvuru numaralı dosyaya kaydedilen başvuru dosyası Murat Haçikoğlu ve diğerleri/Türkiye (B. No: 21786/04) başvurusu ile birleştirilmiştir. AİHM, yargılamaların makul süreyi aştığına ve kesinleşmiş yargı kararlarının icra edilmediğine ilişkin şikâyetler konusunda öncelikle 9/1/2013 tarihli ve 6384 sayılı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine Yapılmış Bazı Başvuruların Tazminat Ödenmek Suretiyle Çözümüne Dair Kanun'a göre kurulan İnsan Hakları Tazminat Komisyonuna (Tazminat Komisyonu/Komisyon) başvurulması gerektiğini belirterek başvuruları kabul edilemez bulmuştur. Başvurucular 17/4/2013 tarihinde Tazminat Komisyonuna başvuru yapmıştır. Tazminat Komisyonu 1/11/2013 tarihinde başvuruculara ayrı ayrı 000 TL tazminat ödenmesine karar vermiştir. Kararın gerekçesinde, dava ve takip konusu alacağın bir kısmı ödenmekle birlikte tazminat alacaklarının tam olarak ödenmediği belirtilerek kesinleşmiş mahkeme kararlarının süresinde icra edilmesini isteme hakkının ihlal edildiği izah edilmiştir. Bu karara karşı başvurucular, işçilik alacaklarıyla ilgili karar verilmemiş olması nedeniyle itiraz yoluna başvurmuştur. Ankara Bölge İdare Mahkemesi  Kurulunca 28/1/2014 tarihinde itirazın reddine karar verilmesi üzerine Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılmıştır. Anayasa Mahkemesi 2014/4048 No.lu bireysel başvuru dosyasında Tazminat Komisyonuna başvurulması gerektiğini belirterek başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle başvuruların kabul edilemez olduğuna karar vermiştir. Anayasa Mahkemesinin bu kararı sonrasında yapılan başvuru üzerine Tazminat Komisyonu 27/6/2019 tarihinde karar verilmesine yer olmadığına karar vermiştir. Kararın gerekçesinde, Anayasa Mahkemesinin anılan başvuruyu esastan incelemesi gerekirken sehven kabul edilmezlik kararı verdiği ifade edilmiştir. Söz konusu Tazminat Komisyonu kararı 17/7/2019 tarihinde başvuruculara tebliğ edilmiştir. Başvurucular 16/8/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.