Haklar: Maddi ve manevi varlığın korunması hakkı

Başvuru, tıbbi ihmal sonucu zarara uğranılması nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 9/8/2018 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına gönderilmiştir.  Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir: 10/9/2007 doğumlu birinci başvurucu, diğer başvurucuların çocuğu olup kalça çıkığı rahatsızlığı bulunmaktadır. Başvurucular bu rahatsızlık nedeniyle 21/10/2009 tarihinde Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesine (Hastane) müracaat etmiştir. Hastanede yapılan tetkikler sonucunda ameliyat edilmesi gerektiği belirlenen başvurucu 23/10/2009 tarihinde ameliyata alınmış, sağ kalçasına tel ve vida konularak 26/10/2009 tarihinde taburcu edilmiştir. Tedavinin bir gereği olarak 11/1/2010 tarihinde yeniden Hastaneye yatırılan başvurucu, önceki ameliyat sırasında geçici olarak konulan bir kısım materyalin kalçasından çıkarılması sonrasında taburcu edilmiştir. Başvurucu, yara yerinde akıntı başlaması üzerine 29/1/2010 tarihinde Baltalimanı Kemik Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesine (Baltalimanı Hastanesi) yatırılmıştır. Burada yapılan tetkikler sonucunda yara yerinde enfeksiyon oluştuğu belirlenen başvurucuya 8/2/2010 tarihinde debritman -açık yara üzerindeki enfeksiyonlu dokunun temizlenmesi- işlemi yapılmıştır. 12/7/2010 tarihinde revizyon ameliyatına alınan başvurucunun kalça bölgesinde oluşan bağ dokular nedeniyle operasyonun başarılı olamayacağı belirlenerek işleme son verilmiştir. Başvurucular 24/2/2011 tarihinde Kayseri  İdare Mahkemesinde Erciyes Üniversitesi Rektörlüğü (İdare) aleyhinde tam yargı davası açarak maddi ve manevi zararlarının tazminini talep etmiştir. Dava dilekçesinde; tıbbi müdahale öncesinde bu işlemin muhtemel sonuçları hakkında bilgilendirme yapılmadığı, başvurucunun hatalı müdahale sonrasında %40 engelli hâle geldiği belirtilmiştir. İdarenin cevap dilekçesinde; somut olayda idarenin hizmet kusurundan söz edilemeyeceği, başvurucuya yapılan tıbbi müdahalelerin usulüne uygun olduğu belirtilmiştir. Mahkeme, yargılama sırasında Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Üçüncü İhtisas Kurulundan (ATK) bilirkişi raporu almıştır. 21/5/2012 tarihli raporda; başvurucuya kalça çıkığı tanısı konulması nedeniyle uygulanan tıbbi ve cerrahi tedavilerin tıp kurallarına uygun olduğu, kalça çıkığı ameliyatlarında erken veya geç dönemde enfeksiyon gelişimi görülebildiği ifade edilerek, somut olaydaki neticenin de tıbbi komplikasyon olarak kabul edildiği belirtilmiştir. Başvurucular ATK raporuna itiraz ederek raporun yetersiz olduğunu, başvurucunun tüm tıbbi tedavi belgelerinin incelenmediğini, bizzat muayene edilmeden rapor hazırlandığını belirtmiştir. Mahkeme, başvurucuların itirazının ATK raporunu kusurlu hâle getirecek mahiyette olmadığını belirterek 14/12/2012 tarihinde davanın reddine karar vermiştir. Karar gerekçesinde; ATK raporuna atıfta bulunularak başvurucuda meydana gelen neticenin tıbbi komplikasyon olduğu, bu itibarla idareye atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığı belirtilmiştir. Başvurucular, temyiz yoluna müracaat ederek Mahkemenin yetersiz bilirkişi raporu ile haksız bir karar verdiğini, aydınlatılmış onam olmadan tıbbi müdahalede bulunulduğunu belirtmiştir. Temyiz talebini inceleyen Danıştay Onbeşinci Dairesi (Daire) 25/1/2018 tarihinde tazminat taleplerinin reddine ilişkin kararı oyçokluğuyla onamıştır. Karşıoy gerekçesinde; başvurucunun engelli hâle gelmesi ile neticelenen sürecin bir bütün olarak ele alınması gerektiği, bu sebeple yalnızca ameliyatı yapan kurumdan elde edilen veriler ile hazırlanan raporun yeterli olmadığı belirtilmiştir. Gerekçede ayrıca, başvurucunun taburcu olmasından sekiz gün sonra müracaat ettiği Baltalimanı Hastanesindeki dosyasının da irdelenmesi gerektiği, buradaki tedavi sürecinin tıp kurallarına uygun olup olmadığı da tespit edilerek gerekirse husumetin genişletilebileceği ifade edilmiştir. Başvurucular karar düzeltme yoluna müracaat etmiş, Daire 24/5/2018 tarihinde onama kararının usul ve yasaya uygun olması nedeniyle karar düzeltme isteminin oyçokluğuyla reddine karar vermiştir. Nihai karar, başvuruculara 23/7/2018 tarihinde tebliğ edilmiştir. Başvurucular 9/8/2018 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.  İlgili hukuk için bkz. Fındık Kılıçaslan, B. No: 2015/97, 11/10/2018, §§ 19-27; Cihan Beyribey, B. No: 2014/19450, 26/12/2018, §§ 23-28; Fesih Aydar, B. No: 2015/4259, 10/1/2019, §§ 24-