Haklar: Kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı

Başvuru; gözaltının hukuki olmaması ve gözaltı süresinin makul süreyi aşması, tutuklamanın hukuki olmaması, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, yargılama sürecindeki bazı uygulamalar nedeniyle adil yargılanma hakkının, kamu görevlilerinin soruşturma sürecindeki açıklamaları nedeniyle masumiyet karinesinin, basın yayın organlarının soruşturma sürecindeki yayınları nedeniyle de şeref ve itibar hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.  Başvuru 20/9/2017 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşı süresinde beyanda bulunmuştur. İkinci Bölüm tarafından 13/2/2020 tarihinde yapılan toplantıda başvurunun niteliği itibarıyla Genel Kurul tarafından karara bağlanması gerekli görüldüğünden Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün  maddesinin (3) numaralı fıkrası uyarınca Genel Kurula sevkine karar verilmiştir.  Başvuru formları ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir: Başvurucu, Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesinin kurucularından olup Hrant Dink Vakfı ve Helsinki Yurttaşlar Derneği başta olmak üzere Türkiye sivil toplumunda tanınan bir insan hakları savunucusudur. Silahlı terör örgütlerine [Fetullahçı Terör Örgütü / Paralel Devlet Yapılanması (FETÖ/PDY), PKK/KCK ve DHKP/C] yardım etme suçunu işlediği değerlendirilen başvurucunun da aralarında bulunduğu on kişi hakkında Adalar Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatılmıştır. 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun  maddesi uyarınca gecikmesinde sakınca bulunan hâl kapsamında Cumhuriyet savcısının emri ile arama ve elkoyma kararı verilmiş olup anılan soruşturma kapsamında başvurucu, İstanbul Büyükada'da bir otelde yapılan toplantı sırasında 5/7/2017 tarihinde gözaltına alınmıştır. Anılan toplantıya ilişkin gizli tanık-1 olarak 5/7/2017 tarihinde ifadesi alınan kişi "Ben işim gereği birkaç gündür Büyükada’da kalmaktayım. Burada kaldığım süre zarfında hem kaldığım otelde hem de dışarıda bulunduğum süre zarfında tanık olduğum ve duyduğumbazı hususları devletimizin güvenliği açısından yetkili kimselere aktarma gereği duydum. Aşağıda anlatacağım şekilde olayları görmem üzerine yine aşağıda tarif edeceğim kişilere daha da dikkatli bakma gereği duydum ve bundan dolayı bu kişileri tarif edecek durumdayım. ... Bu kişiler Büyükada’da bulunan ... isimli otelde toplantı salonunda konuşuyorlardı Toplantı salonununkarşı tarafında bulunan tuvalete gidecektim. İçerisi dolu olduğu için yaklaşık olarak 5 dakika oralarda oyalandım. Konuşmaların bir bölümüne de bu vesile ile kulak misafiri oldum. Kapı aralıklı kalmıştı. İstemeden duyduğum konuşmalar devam etmekte iken içeriden birisi kapıyı kapatınca ses gelmez oldu. Bu konuşmaların bir kısmı yabancı dilde geçiyordu. Bir kısmı da Türkçe idi. Tuvalete girdikten sonra da kapı kapalı olduğu için bir şey duyamadım. Konuşmaların Türkçe olan kısımlarından anladığım kadarıyla içerde bulunan kimselerden bazıları cep telefonu hakkında konuşuyordu. Cep telefonlarını polislerin alacağından, bu telefonların içinde bulunan bilgilerin nasıl saklanacağından, bu bilgilerin telefonlar yakalansa bile nasıl gizli tutulabileceğinden şifrelemelerden bahsediliyordu. Bir tanesi dernekte bulunan bilgisayarım giderse çoğu kişi yanar gibi birşeyler söyledi. İçeride biraz yabancı dilde biraz Türkçe konuşuluyordu. Konuşmaların devamında yine telefonda bilgilerin polisler tarafından alınmasının önüne nasıl geçileceğinden bahsediliyordu. İçerideki kişiler elektronik cihazlarının polisin eline geçmesinden çok endişe ediyordu. Bununla ilgili sorular soruyordu. Bu sorulara gelen cevaplar vardı. Sürekli böyle şeyler konuşuluyordu. Yabancı kişiler ile Türkçe konuşan kişiler arasında bu tür konuşmalar geçmesi beni tedirgin etti. Bu konuyu polise bildirme gereği duydum." şeklinde beyanda bulunmuştur.  Konuyla ilgili olarak bilgisine başvurulan A.T.T. adlı tanık ise 6/7/2017 tarihinde vermiş olduğu ifadesinde; kendisinin tercüman olarak yer aldığı söz konusu toplantının ilk gününden itibaren yani dört gün toplantılara eşlik ettiğini, toplantılarda Alman olduğunu bildiği P. ve A. isimli İsveç vatandaşlarının konuşmacı olduğunu, konuşmacıların Af Örgütü, Birleşmiş Milletler gibi yerlerde çalıştığından bahsettiklerini, Suriye konusunda konuştuklarını hatta bununla ilgili bir resim çizdiklerini, anlatıcıların genellikle bilişim güvenliği, veri saklama, şifreleme gibi bilgilerin polis veya başka şahıslar tarafından ele geçirilmesinin nasıl engellenebileceği hususlarına değindiklerini, ilgili şifreleme yöntemleri ve haberleşmede hangi programların kullanılması gerektiği hususlarında anlatımlarda bulunduklarını, anladığı kadarıyla toplantıya katılan kişilerin haberleşmede kullandıkları yöntemlerin ve haberleşme içeriklerinin polisler veya diğer kişiler tarafından ele geçirilmesinden endişe ettiklerini, toplantıya katılanların güvenli haberleşme programlarından da bahsettiklerini, Signal, Wire ve WhatsApp isimli programları karşılaştırdıklarını, ByLock isimli programdan bahsettiklerini, toplantılara başlamadan önce başvurucunun toplantı salonunun kapısını açtığını, toplantı bitiminde de başvurucunun kapıyı kapattığını beyan etmiştir.A.T.T. adlı şahıs 10/7/2017 tarihinde yaptırılan teşhis işleminde başvurucuyla ilgili olarak "Özlem Dalkıran olarak orada tanıdığım bu bayan şahsın toplantıyı organize eden şahıs olduğunu toplantı odasının anahtarının kendisinde bulunmasından ve toplantı programlamasıyla ilgili programları kendisinin yapmasından anladım.Kendisinin nereden geldiği ile ilgili sanırım Yurttaşlar Derneğinden geldiğini söylemişti. Daha sonra medyada çıkan haberlerde bir Türkiye haritası üzerinde bazı planlarının yapıldığı şeklinde haberler okumam üzerine o haritayı Alman vatandaşı olan eğitmen şahsın katılımcılardan hatırladığım kadarıyla son bir hafta ya da bir ay içerisinde sizi etkileyen önemli bir olayı resmedin demesi üzerine Özlem Dalkıran’ın çizdiğini hatırlıyorum. Daha sonra bu harita üzerinde benim hatırladığım kadarıyla herhangi bir konuşma geçmedi. 4 gün boyunca katıldığım toplantıların hepsinde bu hep şahıs da bulunuyordu." şeklinde beyanda bulunmuştur. Adalar Sulh Ceza Hâkimliği 26/8/2016 tarihli kararı ile başvurucu hakkındaki soruşturma dosyasına ilişkin olarak "soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebileceği" gerekçesiyle 5271 sayılı Kanun'un  maddesinin ikinci fıkrası uyarınca başvurucu müdafiinin dosya içeriğini incelemesinin ve belgelerden örnek almasının kısıtlanmasına karar vermiştir.  Adalar Cumhuriyet Başsavcılığı, soruşturma işlemlerinin İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca (Başsavcılık) yürütülmesi gerektiğini belirterek soruşturma dosyasını 6/7/2017 tarihli fezleke ile anılan Başsavcılığa göndermiştir. Başvurucu, soruşturma işlemlerinin yürütüldüğü İstanbul Emniyet Müdürlüğüne getirilerek ilk ifadesinin alındığı 16/7/2017 tarihine kadar burada gözaltında tutulmuştur. Emniyetteki ifadesinde başvurucuya tanık ifadelerine dayanılarak Büyükada'da gerçekleştirilen toplantının konusu, toplantının yapılmasına kimlerin hangi tarihte karar verdiği, toplantıyı kimlerin organize ve finanse ettiği, toplantının daha önceden haber verilip verilmediği, toplantıdaki yabancı uyruklu kişilerle kimin irtibat kurduğu, bu kişilerin uzmanlık alanlarının ne olduğu, dijital materyallerin güvenlik güçlerinin eline geçmesine karşı önlem alınmasından toplantıda neden bahsedildiği, toplantı odasında bulunan A4 kâğıt üzerine elle çizilen ve üzerinde değişik şekiller bulunan Türkiye haritasının ne anlama geldiği, FETÖ/PDY soruşturmaları kapsamında tutuklanan B.İ.T. ile olan irtibatı, ele geçirilen bir word dokümanını nasıl temin ettiği ve ne amaçla bulundurduğu başvurucuya sorulmuştur. Başvurucuya ayrıca evinde yapılan aramada 1 adet F serisi, 2 adet çeşitli serilerde 1 dolar, 2 adet 10 dolar, 1 adet 20 dolar, 15 adet 100 dolar ve çeşitli yabancı para bulunduğu belirtildikten sonra FETÖ/PDY ile bir bağlantısının olup olmadığı sorulmuştur. Başvurucu suçlamaları kabul etmediğini, Başsavcılıkta ayrıntılı şekilde ifadesini vereceğini söylemiştir. Başvurucu ifadesi alınmak üzere 17/7/2017 tarihinde Başsavcılıkta hazır edilmiştir. İfade Alma Tutanağı'nda, başvurucuya isnat edilen suçların okunup anlatıldığı belirtilmiştir. Bu sırada başvurucunun müdafileri de hazır bulunmuştur. BaşvurucununBaşsavcılıktakiifadesi şöyledir:"Ben Yurttaşlık Derneği (Helsinki) üyesiyim. Bu derneğin amacı insan hakları üzerinedir ve çalışmalar da genel itibariyle bu yöndedir. Bu derneğin üyesi olarak zaman zaman diğer İnsan Hakları Ortak Platformunun düzenlenmiş olduğu toplantılara katılırım. Nisan ayında da Antalya'da İnsan Hakları Ortak Platformunun düzenlemiş olduğu toplantıya katılmıştım. Burada çeşitli kararlar alındı. Yıl içerisinde diğer yapılacak toplantılara ilişkin görüşler paylaşıldı. Büyük Ada'daki toplantıda bu şekilde icra edilmiş bir nevi atölye çalışması şeklindeki toplantıdır. Toplantının amacı Stresle Baş Etme ve Verilerin Güvenliğinin Korunmasına yönelik konulardan oluşuyordu. İstanbul'da Büyük Ada'da yapılacak toplantıyı ben ve 2-3 arkadaş organize ettik. Diğer toplantıya katılacak kişiler ile görüşmeler yaptık. Herkesten toplantının hangi tarihte ve nerede yapılacağı yönünde görüşler aldıktan sonra Büyük Ada'da toplantı yapmaya karar verdik. Bana okumuş olduğunuz gizli tanık beyanı ve A.T.T.nin beyanlarını kabul etmiyorum. Biz insan hakları savunucusu olarak işimiz devlet, polis gibi insanlarladır. Bu yüzden devletten ve polisten herhangi bir gizlimiz saklımız olamaz. Biz genel olarak mağdurlardan bilgiler topluyoruz. Bu bilgileri derledikten sonra sanal ortamda korumak amacıyla ne yapılabilir, ne edilebilir şeklinde toplantıda konuşmalar yaptık. Dediğim gibi toplantının konusu dijital verilerin korunması ve daha ağırlıklı olarak da stresle nasıl baş edilebileceğine yönelikti. Ben toplantıyı organize eden birkaç kişiden birisi olmam dolayısıyla zaten otele herkesten önce geldim. Bundan dolayı toplantı odasının anahtarı bende idi. Öğleden önce yapmış olduğumuz toplantıda katılımcılardan bir tanesi mültecilerle ilgili bir sorunu anlatınca hepimiz gerildik. Hepimizde bir stres vardır. Bunun üzerine toplantıya ara verip gezmeye başladık. Daha sonra bana sormuş olduğunuz haritayı son 1 ayda beni en çok etkileyen olayı tasvir etmek amacıyla çizdim. Çizdiğim haritada Türkiye üzerindeki yapılaşma, HES'ler, orman yangınları gibi hususların beni rahatsız etmesi ve germesinden dolayı belirttim. Toplantıda simültane tercüme için kullanılacak teknik alet ve edevatı ben Heinreich Böll isimli vakıftan ödünç olarak aldım. 1 adet cep telefonuma takılı Vodafone marka sim kartının pin kodunu hatırlamıyorum. Yine bana ait MacBook marka dizüstü bilgisayarımın şifresi yanlış hatırlamıyorsam ... olması gerekir. Emniyet görevlileri tarafından dijital malzemelerim alındığından bilgisayarımın şifresi sorulmadı, daha doğrusu telefonumun şifresi nezarethanede bulunduğum 7 veya  gün soruldu. Telefonum ilk alındığında zaten açıktı. Toplantıya katılacak şahısların bulunduğu bir Whatsapp grubu oluşturmuştuk. Bana sormuş olduğunuz tüm teknolojik aletlerin kapatılmasına ilişkin gruptaki yazışma bana aittir. Doğrudur. Buradaki amacım toplantı konusu stresten uzak kalma olduğu için otele giden arkadaşların teknolojik aletlerden uzak kalarak rahatlamış bir şekilde vapurdan etrafı seyrederek otele ulaşmalarını sağlamak ayrıca teknolojiden uzak durarak böyle bir alışkanlık geliştirebilir miyiz diye ilk denemeyi yaptık. Bu yazıyı ben yazmış isem de yazıdan da anlaşılacağı gibi A.G.nin (uzman) önerisini arkadaşlara aktardım. İstanbul Hayır Meclisleri Buluşması isimli Word belgesinden bilgim yoktur. Zaman zaman bana değişik e-posta gruplarından mailler gelmektedir. Daha doğrusu bu mail bana özel gelmemektedir. Birçok kişiye gelmiş olabilir. Bu da onlardan biri olabilir. Bu Word belgesi bana emniyette de soruldu ancak ilk defa emniyette bu belgeyi okudum, bu konuda bilgim yoktur. Evimden çıkan dolarlar bana aittir. Zaten evimden 1 dolar çıktığı gibi 10 dolar, 20 dolar ve 100 dolar ayrıca çeşitli yabancı paralar da bulunmuştur. Ben sık sık seyahat ettiğim için bu paraların bulunması gayet normaldir. Paralar kendi paralarımdır. 1 dolar mevzuunu basından bildiğim kadarıyla FETÖ'ne ilişkin bir husustur. Detaylı bilgim yoktur.B.İ.T. isimli şahsı Yurttaşlar Derneği'nden tanırım. Kendisiyle telefon görüşmem olmuş olabilir ancak hatırlamıyorum. Kendisinin bir ara tutuklandığını duymuştum. Benim yukarıda da bahsettiğim üzere söz konusu Büyük Ada'daki toplantı stresle baş edebilme ve dijital verilerin nasıl korunacağına yöneliktir, herhangi bir terör örgütü ile irtibatım ve iltisakım olamaz. Ben ve arkadaşlarım insan hakları savunucuları olarak verilerin korunmasına büyük önem vermekteyiz. Zira bu veriler bizim için değerli olup bu verileri topladıktan sonra devletle görüşmekteyiz. Amacımız bu verilerin gizlenmesi değil korunmasına yöneliktir. Üzerime atılı suçlamaları kabul etmiyorum."  Başsavcılık aynı tarihte silahlı terör örgütüne üye olmamakla beraber örgüt adına faaliyette bulunarak örgüte yardım etme suçundan tutuklanması istemiyle başvurucuyu İstanbul  Sulh Ceza Hâkimliğine (Hâkimlik) sevk etmiştir. Tutuklamaya sevk yazısının başvurucuyla ilgili kısmı şöyledir:"05/07/2017 tarihinde İstanbul ili Adalar ilçesinde insan hakları alanında faaliyet gösteren muhtelif sivil toplum kuruluşlarının mensubu olduğu aşağıda açık kimliği yazılı şüpheliler tarafından önceden herhangi bir duyuru yapılmaksızın 'çalışma atölyesi' adı altında bir toplantı organizasyonu gerçekleştirildiği, alınan açık tanık beyanlarından toplantı sırasında katılımcıların mensubu oldukları kuruluşların faaliyet alanlarıyla ilgisi olmadığı vareste olan, terör örgütlerinin gizlilik kurallarına riayet ederek yürütülen faaliyetlerini konu alacak şekilde içeride bulunan şahısların cep telefonlarını polislerin alacağından, bu telefonların içerisinde bulunan bilgilerin nasıl saklanacağından, bu bilgilerin telefonlar yakalansa bile nasıl gizli tutulabileceğinden, bilgilerin polis veya başka şahıslar tarafından ele geçirilmesinin nasıl engellenebileceğinden, şifrelemelerden bahsettiklerini, içlerinden birinin dernekte bulunan bilgisayarının polisin ele geçmesi durumunda çoğu kişinin yanacağından bahsettiğini, içerideki kişilerin elektronik cihazlarının polisin eline geçmesinden çok endişe ettikleri toplantıya katılan şüphelilerin terör örgütlerine mensup şahıslarca ve ülkemiz Anayasal düzeni aleyhine faaliyet yürüten kurum ve kuruluşlarla ilişki ve irtibatlarının bulunduğu, Toplantıyı organize eden Özlem Dalkıran'ın İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/109066 sayılı soruşturması kapsamında 2016 tarihinde İzmir Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünce FETÖ/PDY terör örgütüne yönelik yapılan operasyon kapsamında yakalanarak tutuklanan B.İ.T. isimli görüşme kaydının olduğu, üst ve oteldeki eşya aramalarında elde edilen dijital materyallerin incelemelerinde; 'İstanbul Hayır Meclisleri Buluşması-Tartışmalar' isimli word belgesinin bulunduğu, belgenin Tartışmalar başlıklı kısmında DHKP/C terör örgütü içerisinde faaliyet göstermek suçundan tutuklanan S.Ö. ve N.G. ile ilgili yazıların, toplumsal yürüyüşlerle ile ilgili ilçelere nasıl yayılacağı şeklinde yazıların olduğu,Somut olayda da elde olunan dokümanların içeriği, tanık beyanları, ilişki irtibat raporları bir arada değerlendirildiğinde şüphelilerin çoğunun terör örgütleri ve mensuplarıyla olan irtibatları, faaliyet alanları itibariyle sivil toplumu etki güçlerinin bulunması, terör örgütlerince benimsenen veörgütlerin yaşantılarını sürdürmelerine yönelik, faaliyet şekillerin vazgeçilmez bir unsuru olan yöntem ve taktiklere ilişkin terör örgütlerinin amaçları doğrultusunda toplumsal kaosa dönüşecek hareketlenmeler yaratmak amacıyla toplantı düzenlemelerine göre yardım kastıyla hareket ederek eylemde bulunmak suretiyle atılı suçu işledikleri hususunda kuvvetli şüphe bulunduğu, yabancı uyruklu şüphelilerin mevcut konumları ve ülkemize dair irtibatları nazara alındığında bu amaç haricinde hareket ettiklerinden bahsedilemeyeceği anlaşılmıştır." Başsavcılığın talep yazısı, sorgu işlemi öncesinde Hâkimlik tarafından başvurucuya okunmuştur. Ayrıca Sorgu Tutanağı'nda, başvurucuya isnat edilen suçların okunup anlatıldığı da belirtilmiştir. Sorgu sırasında başvurucunun müdafii de hazır bulunmuştur.  Başvurucu, Hâkimliğin 18/7/2017 tarihli kararıyla anılan suçtan tutuklanmıştır. Bu kararın gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:" ...tüm dosya kapsamından, gizli tanık ifadesi, yazışma içerikleri, HTS kayıtları, teşhis tutanakları nazara alınarak üzerine atılı suçu işlediği hususunda kuvvetli suç şüphesinin bulunduğu, atılı suçun vasıf ve mahiyeti ile kanunda öngörülen cezasının alt ve üst sınırı değerlendirildiğinde, kaçma ve saklanma ihtimalinin yüksek olduğu, bu nedenle bu aşamada adli kontrol hükümlerinin uygulanmasının yetersiz kalacağı, bu doğrultuda tutuklamanın ölçülü olduğu kanaatine varılarak CMK'nın 100 ve devamı maddeleri gereğince tutuklanmasına... [karar verildi.]" Başvurucu, müdafii aracılığıyla 24/7/2017 tarihinde tutuklama kararına itiraz etmiş; Hâkimlik 28/7/2017 tarihli kararı ile tutuklama kararının usul ve yasaya uygun olması nedeniyle itirazın yerinde olmadığını belirterek itirazın değerlendirilmek üzere İstanbul  Sulh Ceza Hâkimliğine gönderilmesine karar vermiştir. İstanbul  Sulh Ceza Hâkimliğince 1/8/2017 tarihinde "İstanbul  Sulh Ceza Hâkimliğinin kararının usul ve yasaya uygun olduğu" gerekçesiyle itirazın kesin olarak reddine karar verilmiştir. Anılan karar22/8/2017 tarihinde başvurucuyatebliğ edilmiştir.  Başvurucu 20/9/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.  Başsavcılığın 4/10/2017 tarihli iddianamesi ile başvurucunun silahlı terör örgütlerine (FETÖ/PDY, PKK/KCK ve DHKP/C) yardım etme suçunu işlediğinden bahisle cezalandırılması istemiyle aynı yer ağır ceza mahkemesinde dava açılmıştır.  İddianamede bu suçlamaya esas alınan olgular şöyle özetlenebilir: - Başvurucunun da aralarında bulunduğu şüphelilerin önceden herhangi bir duyuru yapılmaksızın çalışma atölyesi adı altında bir toplantı organizasyonu gerçekleştirdiği, tanık beyanları ve yaptırılan teşhislerden katılımcıların mensubu olduğu kuruluşların faaliyet alanlarıyla toplantı sırasında ilgilerinin olmadığı, toplantıda terör örgütlerinin gizlilik kurallarına riayet ederek yürüttükleri faaliyetlerini konu alacak şekilde cep telefonlarını polislerin alacağından, bu telefonlardaki bilgilerin nasıl saklanacağından, bu bilgilerin telefonlar yakalansa bile nasıl gizli tutulabileceğinden, bilgilerin polis veya başka şahıslar tarafından ele geçirilmesinin nasıl engellenebileceğinden bahsedildiği, toplantıya katılan şüphelilerin FETÖ/PDY, PKK ve DHKP/C'ye mensup olan şahıslarla ve anayasal düzen aleyhine faaliyet yürüten kurum ve kuruluşlarla ilişki ve irtibatlarının bulunduğu ileri sürülmüştür.- Ayrıca şüphelilerin mensubu olduğu sivil toplum kuruluşlarına ait internet sitelerinde ve sosyal medya grupları üzerinden yapılan açık kaynak araştırmalarında 2017 yılı Temmuz ayı içinde Adalar bölgesinde yapılması planlanan herhangi bir toplantı çağrısına rastlanmadığı belirtilmiştir.- Başvurucunun FETÖ/PDY'ye yönelik operasyon kapsamında yakalanarak tutuklanan akademisyen B.İ.T. adlı kişiyle görüşme kaydının olduğu ileri sürülmüştür. - Başvurucudan elde edilen materyaller arasında "İstanbul Hayır Meclisleri Buluşması-Tartışmalar" isimli word belgesinin bulunduğu, söz konusu belgede ülkedeki mevcut siyasi ortamın Gezi Parkı olayları benzeri ayaklanma olaylarına ne şekilde evrileceğinin tartışıldığı, bu belgeden "Adalet" olarak adlandırılan yürüyüşün Gezi Parkı olayları benzeri şiddet içeren ve toplumda kaos oluşturacak olaylara dönüştürülmesinin amaçlandığının anlaşıldığı iddia edilmiştir. İddianamede alıntılanan şekliyle belge şöyledir:"İstanbul HAYIR Meclisleri Buluşması Toplantı Notları18 Haziran 2017, Pazar, Kenter TiyatrosuSomut öneriler metin içinde kalınlaştırılmıştır.Video gösterimleri ve açlık grevinin  gününde olan İ.E.nin konuşmasından sonra açılış konuşmasıyla forum başladı. Tek bir gündemin alt başlıkları olarak konuşulan konular;Meclisler yola nasıl devam edebilir? Birlikte neler yapabiliriz? Meclisleri nasıl ve hangi araçlarla devam ettirebiliriz? Bizim konularımız neler olabilir?İ.E. nin konuşmasından özetVeli'nin, Acun Hoca’nın, Yüksel’de direnen herkesin selamı var. Çok zor bir dönemden geçiyoruz. Bu dönem bir kırılma ile aşılabilecek bir dönem ve o kırılma bugünden itibaren kapımıza geldi. N. ve S.nin 220 gün önce başlattıkları direniş geniş bir etki alanı yaratmamasına rağmen 102 gündür AKP, KHK yayınlayamıyor. Açlık grevleri bunların önüne geçti, bir barikat oluşturdu. Toplumu değiştirme iddiasında bulunan bizlerin kaderini toplumun vicdanında arıyor olması bizim dağınıklığımızdan kaynaklanıyor. Arkadaşlarımızın yanında durabilseydik açlık grevinde olmayacaklardı. Bu durumu aşabilmenin tek yolu var. Ortaklaşabileceğimiz meseleleri ön plana çıkarmadığımız sürece sınır tanımayan müdahale devam edecek. Muhtemelen cezaevinden çıktıklarında aynı masaya oturduğumuzda politik bir sohbet yapsak taban tabana zıt şeyler söyleyeceğiz. Bir tedrisatımız var hepimizin ama farklılıkları ön plana çıkarmak yerine ortaklaşabildiklerimizi ön plana çıkamalıyız.Sosyal demokratlarla hayatımda bir kere bile yan yana gelmedim bir kere bile oy vermedim. 70 imzacısı olan kurumlar var ama sokağa çıktıklarında 70 kişi çıkamıyorlar. Arkamıza bir rüzgar almadan biz bu durumu değiştirecek güce sahip değiliz. Hiçbir kibre kapılmadan, ne kadar da güçlüyüz demeden, kendimiz 10 tane polisin başını eğemeyeceği İ.B. ile dayanışabiliriz. K.K. İstanbul’a geldiğinde Maltepe’de Edirne’ye gitmesini zorlayabiliriz.Tartışmalar:B. A: (HAYIR Kadıköy) CHP’nin yürüyüşü bir heyecan yarattı ama eksik kalan bir yer var. Bir söz var: Batı toplumları özgürlük ister, doğu toplumları adalet. Buna biz özgürlük istiyoruzu eklemezsek, ki ekleyecek olan da HAYIR Meclisleridir, o zaman İstanbul’a ulaşıldığında bu yürüyüş biter. Biz sadece adalet istemiyoruz. Özgürlük de istiyoruz. HAYIR Meclisleri böyle bir şeyi örgütleyebilirse İstanbul’dan Kandıra’ya 118 km 5 günlük. İzmit’e 2 gün. Başka bir kol Edirne’den başlayabilir. İstanbul’da bu yürüyüşün nasıl sonlanacağıdır bunun sonucunu belirleyen. Gelip bir basın açıklamasıyla dağılırlarsa olmaz.N. ve S.nin tutuklanmalarının sebebi bu adaletsizliği görünür kılmalarıydı zaten. Neden tutukladınız, diye soracak bir tane gazeteci çıkmadı malumunuz. 2 gün önce açlık grevlerinin  gününde Kadıköy’deki heyecan çok önemliydi ama sonrasını getirmiyoruz. Halbuki artık her gün ölüm için geriye sayım oluyor. Artık geriye dönülmeyen noktadalar ve devlet büyük ihtimalle müdahale edecektir. Bu eylemleri her gün şekline dönüştürmeli. R.K.: (HAYIR Beşiktaş) Toplumun yarısının hayır diyeceğini biliyorduk zaten. Bu çokluğu nasıl meclis modeliyle örgütleriz dedik. Bu süreçte bundan sonraki hareketimiz için de önemli görünen eş zamanlı hareket edebilmemiz. Eş zamanlı eylemler hızlı yayılmamızı sağladı, sosyal medya dışında yeni bir alan yaratabilmek bundan sonraki dönemde de önemli. Meclisler herkesin eşit söz hakkına sahip olduğu bir süreç. İlçelere adalet yürüyüşlerini yayabiliriz. Eşitliğin barışın demokrasinin olmadığı bir ülkede adalet olabilir mi? Yürüyüşlerle, forumlarla İstanbul’a yaymaya çalışalım bunu. Yaz boyu ne yapacağız? Belki DİB ile beraber yazı da hareketli bir eylem sürecine dönüştürebiliriz. Meclis gibi bir araç var bizde, 16 Nisan gecesinde olduğu gibi yazı ve önümüzdeki süreci de böyle değerlendirmeliyiz.E.N.: En temel eksikliğimiz şu: birtakım etkinlikler ortaya koyuyoruz ama nereye varmak istiyoruz? Referandum döneminde belliydi, hayır çıkarmaktı. Ama şimdi? Nereye varmak istediğimizi ortaklaşa tartışıp bir programa varmış değiliz. Gezi Parkı’nda da aynı şey vardı. Çok güçlüydü, militandı ama sönümlendi. Şimdi biz kendiliğinden bir direnişin patlak vermesini bekleyemeyiz. Bir siyasal programımız olmalı. İktidarın saldırılarına karşı çıkışlar yapabiliriz ama onu istemiyorsak, ne istiyoruz? Ortak açık net ifadelerimiz olmalı. Ortak sözlerimizle biz meydanlarda olmalıyız. CHP yürüyüşe başladı heyecanlandık. Niye?? Kitleler sokağa çıkacak diye. İyi de, CHP bizim kendi sözümüz ve kimliğimizle orada olmamızı istemiyor ki. Ya ihbar edecektir ya da kitlesini çekecektir. Hayır Biz Kazandık nasıl sonuçlandı gördük. CHP’nin insafına bağlı başka bir sokağa çıkış söz konusu. Bu vesayetten kurtulmalı. İsteyen destekler, ben gitmeyeceğim, biz kendi işimize bakalım. Ben demokratik Cumhuriyet istiyorum. Başka arkadaşların başka kelimelerle ifade edeceği, emekçilerin aydınların ve tüm yurttaşların eşit hakları temeli üzerinde yükselen bir cumhuriyet. Bir an önce hayır meclisleri bir siyasal program oluşturmalı. Bu konudaki mutabık üzerinden diğer tüm adımlarını atmalı. H.A.: (HAYIR Şişli) Büyük bir gücün üzerinde duruyoruz. 81 il var. Referandum gecesi AKPlilerin yüzlerinin asılmış olmasının sebebi Kasım seçimiyle karşılaştırdığımızda 81 ilin 68’inde 1 Kasım’dan referanduma hayır oyları ciddi biçimde artmış olmasıydı. Hayırın mutlak olarak kazanması. Bizim HAYIR Meclislerinin Gezi’den aldığımız derslerle, karar alma süreçlerinin meclislerde geçerli olması, içimizi döküp dağılmamamız gerekiyor. Birey hukuku çok önemli. Bu örgütleri tanımamazlık etmek değil. Ama örgütlerin herhangi bir temsilcisi orada birey olarak bulunması ama ortaklaştığımız kararları o temsil ettiği örgüte ulaştırması birey hukukudur.Bunlar devam etmelidir. DİB-Meclisler ortak toplantısı oldu. Hayır için çalışan herkesi birey hukukuyla bir kurultaya çağırmak için DİB’in liyakatı vardır dedik. DİB bir perspektif ortaya koyan fikri bir yapıdır, buna kimse itiraz etmez. Sadece DİB’in değil, herkesin geldiği yapıların bir araya geleceği bir kurultay önümüzde duruyor. Biz meclisler değiliz. Biz öncül ilçelerde ve mahallelerde bir araya gelmiş öncüleriz. Bu bir yetersizliktir. İnsanların kendilerini özne hissedeceği bireysel katılımla sağlanacak bireysel itaatsizlik eylemleriyle gerçek anlamda halk, yurttaş meclislerini kurabiliriz.İş Bankası’nı, Paşabahçe’yi bloke etme. 3 liralık bardak alıp kırıldı diye geri verme gibi eylemler yapabiliriz. Dayanışma ekonomileri çökertici bir şeydir. Üretim ve paylaşım kolektifleri kurabiliriz. Bizim AKP liderine biat etmiş yapılardan değil, doğrudan üreticileri kullanarak bu iktisadi sistemi sermayeyi çökertmeye ihtiyacımız var. Bunların hepsini yapalım. T.Ş.: (DİB Koordinasyon) İsim değişikliği konusundaki önerim Halk Meclisleri.İş konuşalım, siyaseti de iş olarak algılayalım. Bize destek olan STK’lar vs. ile görüşerek bir Halk Meclisi kuralım. Pilot bölge olarak da Kadıköy’de bir mekan kurulsun. KHK ile ihraç edilmiş hocalarımızı davet ederek seminerler düzenleyelim. Bunun Türkiye’ye yayılması için çalışalım. Demokrasi kavramını hayata geçirelim.A.: (HAYIR Şişli) Hedef meselesinde farklı düşünüyorum. Karşımızda faşist diktatörlük tehlikesi var. Tarihte bu tehlike olduğunda hedef daraltılmamıştır.Program olarak tek şey geliyor aklıma, AKP’den kurtulmak. Bu rejim değişikliğine direnmek yapılacak tek şey. Bizim HAYIR Meclislerinde örgütlenmemize gerek yok. Sokak ve örgütlenmek önemli ama bunlar araç. Bizim hedefimiz bunlar olamaz, bizim hedefimiz AKP. Gezi de dahil hiçbir büyük kalkışma cephe kurarak salonlarda bildiriler hazırlayarak olmadı. Tahrir de böyle olmadı, hiçbir yer böyle olmadı. Kitleler karar verir ve sokağa çıkar, örgütlüyseniz onu yönlendirirsiniz.İstanbulHAYIR Meclisleri Buluşması Sonuç MetniToplantı sadece HAYIR Meclislerinden katılımcılarla değil, aynı zamanda referandum sürecinde HAYIR'a katkı koymuş, kendini HAYIR'cı olarak tanımlayan mümkün olan en geniş toplam davet edilerek gerçekleşmiştir. Ve bu notlardaki öneriler de kendi meclislerimize önerilmek üzere somut öneriler ve eğilimler taşımaktadır. CHP’nin başlatmış olduğu ve İstanbul’da Maçka Parkı’nda devam etmekte olan Adalet Yürüyüşü’ne ve nöbetlerine destek verme konusu pek çok kişi tarafından dile getirildi. Bu desteği verirken de en geniş şekilde insanlara ulaşmayı hedefleme, adalet talebini CHP’nin tekelinden çıkararak 'Herkes İçin Adalet' şiarıyla bunu hem genelde hem de yerel meclislerimizde de yaygınlaştırmaya çalışma, adalet kavramının içini doldurarak hareket etme; aynı zamanda Adalet Nöbetleri’ni İstanbul’un farklı noktalarına sıçratmak için de önümüze işler koyabileceğimiz konularında oydaşmaya varıldı. Var olan süreci dönüştürebilecek bir özne olarak HAYIR Meclislerinin bulunduğu pozisyona pek çok kez dikkat çekildi. DİĞER ÖNERİLERVar olan direnişlerle birlikte mücadeleŞu anda hali hazırda süren N ve S., Adalet Yürüyüşü, KHK’lar vb. konularda devam eden direnişlere destek sunmak ve birlikte mücadele etmek. Tüm güçlerle, herkesin bir araya geldiği bir kurultay düzenlemekBireysel katılım sağlanabilecek kitlesel sivil itaatsizlik eylemleri örgütlemekİstanbul Buluşmalarını aylık periyotlarla yapmakYerel yönetim ve demokrasi anlayışımızı anlatabilmek açısından yerel yönetimlere ilişkin işler yapmakYeni bir toplum sözleşmesini her zaman gündemimizde tutmakMeclislerdeki kadınlar olarak kadınlarla birlikte örgütlenmeyi, toplantılar almayı önümüzde koymakPilot bölge olarak Kadıköy’de bir mekân kurmakYazın sabit ve açık bir alanda toplantılarımızı alalımBir sonraki İstanbul Buluşmasını Beyoğlu Sineması’yla dayanışmak için orada yapmakHep birlikte Onur Yürüyüşü’ne katılmak Her gün rozetlerimizi yakamıza takıp Maçka’ya gitmekPaneller, film gösterimleri, kürsüler kurarak çalışmalarımızı desteklemekAna arterlerde eş zamanlı bildiri dağıtımlarına devam etmek."- Başvurucunun toplantıya katılan kişilerle oluşturduğu WhatsApp grubundaki yazışmalarına yer verilmiştir. 18/6/2017 tarihliyazışmalar şöyledir:"Arkadaşlar selam. ...Toplanti icin mail attim. Tarihlerle ilgili sorunu olan var midir? Sadece eğitim 3-4-5-6 Temmuz. 1 ve 7 temmuz eğiticilerin toplantısı....İstanbul ekibine soru - toplantıyı Büyükada'da yaparsak otelde kalmanızda sorun yok di mi? Yani her gün git gel yapmak yerine…Benim icin de esasta sorun yok. Ancak bizim. Planlamadan sonra Figen Yüksekdağ'ın tutuklu olduğu dosyanın duruşması 4 Temmuz'a verildi. Ve Ankara’da yapılacak olan o duruşmaya katılmak zorundayım. Bu yüzden 4 u hariç kalan günlerde orada olabileceğim. Bu durumda 3'ü ve 4'ü gecesi adada kalamam [Bu kısım başvurucu tarafından yazılmamıştır.]... Şimdi ciddi bir sey yazıyorum. Kolaylaştırıcımız A.dan tercüme ediyorum: ilk ödeviniz - vapura binmeden once tum teknolojik aletlerinizi kapatacaksiniz. Telefon, laptop, tablet, smart saat vs. etrafı seyrederek, keyfini cikararak seyahat ederek otele girinceye kadar açmayacaksınız. Okuyan ok desin ki herkesin gördügünden emin olalım....Toplaşmaca buluşmaca olur da A. ve P.ye ulaşamazsanız bana yazın ben iletirim ona signal üzerinden." - Başvurucunun 22/11/2016 tarihli ve 29896 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 677 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (677 sayılı KHK) ile kapatılan Batı (Rojova) Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği isimli kuruma 6/1/2016 tarihinde "gıda desteği için" açıklamasıyla 350 TL tutarında, 6/1/2017 tarihli ve 29940 mükerrer sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 679 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (679 sayılı KHK) ile kapatılan Roboski İçin Adalet Yeryüzü İçin Barış Derneği isimli kuruma 1/9/2014 tarihinde 250 TL tutarında, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan ceza aldığı belirtilen A.A. isimli şahsa 15/12/2015 tarihinde "Iraklılar için" açıklamasıyla 200 TL tutarında EFT yaptığı belirtilmiştir. - Başvurucunun "cep telefonu şifresini hatırlamadığını" beyan etmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, bu durumun gizli tanık ve tanık beyanlarında belirtilen bilgi saklama amacına uyduğu, bu tavrın örgütsel amacı ortaya koyduğu ifade edilmiştir. İddianamede; şüphelilerle ilgili olarak terörizmin finansmanı ve casusluk suçları yönünden tefrik kararı verildiği, başka bir soruşturma evrakı üzerinden bu soruşturmaya devam edildiği (Bu suçlar yönünden daha sonra kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmiştir.), müsnet suç açısından delillerin toplanmış olması, şüphelilerin bu suçtan tutuklu bulunması, tutuklu bulundukları suç yönünden usul ekonomisi ile makul sürede yargılanma haklarını teminen kamu davası açılması cihetine gidildiği belirtilmiştir.  İstanbul  Ağır Ceza Mahkemesi (Mahkeme) 17/10/2017 tarihinde iddianamenin kabulüne karar vermiş ve E.2017/100 sayılı dosya üzerinden kovuşturma başlamıştır.  Mahkeme 25/10/2017 tarihinde yapılan birinci duruşmada başvurucunun tahliyesine karar vermiştir. Başvurucu aynı tarihli duruşmada savunmasını yapmıştır. Başvurucu savunmasında;- Söz konusu toplantının verilerin korunması ve stresle baş etme yollarını öğrenmek için düzenlenen bir atölye çalışması olduğunu, toplantının gizli değil kapalı bir toplantı olduğunu, bu nedenle o toplantıya katılması istenen kişilerin davet edildiğini, iç eğitim toplantıları için açık çağrı ya da duyuru yapmanın olağan uygulama olmadığını, birlikte kararlaştırıldığı için katılımcıların doğrudan davet edildiğini ileri sürmüştür.- Bu atölye çalışmasının yapılması kararının 2005 yılında insan hakları alanında çalışan beş sivil toplum kuruluşu tarafından kurulan bir çalışma ağı olan İnsan Hakları Ortak Platformunun (İHOP) Nisan 2017 tarihindeki mutat değerlendirme toplantısında alındığını, 7-9/4/2017 tarihleri arasında yapılan ve üye dernek temsilcilerinin katıldığı yıllık toplantı sırasında arşivleri koruma, belgeleri dijital ortama aktarma ve bunların güvenliğini sağlama, iletişim ve web sitelerini saldırılardan koruma gibi konularda eksikliklerin nasıl tamamlanacağı, bunun yanı sıra insan hakları savunucularının fiziksel ve zihinsel güvenliğinin nasıl sağlanabileceği konularının konuşulduğunu, bu konularda bir eğitim çalışmasının faydalı olacağı sonucuna vardıklarını ve toplantıyı bu amaçla tertip ettiklerini, toplantının haziran ayında yapılmasının planlandığını ancak ramazan ayı sebebiyle bayram sonrasına ertelendiğini, Büyükada'nın ise alternatifler içinde hem bütçe hem de ele alınacak konu -stresle baş etme- açısından en uygun yer olduğu için tercih edildiğini belirtmiştir. - Toplantının gizliliğine ilişkin olarak ise bir otelde gizli toplantı yapılamayacağını, otellerin müşteri listelerinin o bölgenin mülki amiri ve emniyetiyle paylaşıldığını, katılımcıların çoğunun İngilizce bilmesine ve aralarında çevirmen bulunmasına rağmen dışarıdan tanımadıkları tercümanlar çağırdıklarını, bu kişilerin toplantı boyunca orada olduğunu, ayrıca otel çalışanlarının da servis için odaya rahatça girip çıktığını, toplantı yerinin otelin en kalabalık yeri olan havuzun hemen yanında olup kapının çoğunlukla açık olduğunu, toplantının katılımcılarının sosyal medyada fotoğraf paylaştığını, ayrıca burada toplantı yapıldığı bilgisini çeşitli vesilelerle başkalarına da söylediklerini ileri sürmüştür.- Toplantının kuruluşların faaliyet alanıyla ilgisi olmadığına ilişkin olarak ise hak ve özgürlük alanında çalışanların hakları ihlal edilen kişilerle birlikte ve onlar adına hareket ettiğini, hak ihlaline uğrayan kişilerin hak savunucularıyla çok özel ve hassas bilgiler paylaştığını, bu bilgilerin paylaşmaya hazır hâle gelene kadar özenle korunması gerektiğini, kötü niyetli kişilerin eline geçmesinin hem mağdurun hem hak savunucularının fiziksel güvenliğini tehdit edecek, itibarlarını zedeleyecek, misillemeye yol açabilecek nitelikte olduğunu, en nihayetinde hakikatin ortaya çıkmamasına ve adaletin elde edilememesine neden olabileceğini, bu ilişkinin hekim-hasta veya avukat-müvekkil ilişkisine benzediğini, ayrıca sivil toplum kuruluşlarının derlediği, zorlu şartlarda ve kısıtlı imkânlarla ürettiği bilgi ve belgeleri de güvenceye almak için gerekli önlemleri almak zorunda olduklarını, hem mağdurlarla hem de meslektaşlarıyla iletişimlerinin dijital ortamda gerçekleştiğini, bu alandaki çalışmalardan hoşlanmayanların sıklıkla siber saldırılar düzenleyebildiğini, veri çalabildiğini, tüm bu nedenlerle verilerin korunması konusunun doğrudan faaliyet alanıyla ilişkili olduğunu belirtmiştir. Başvurucu ayrıca toplantının diğer konusu olan stresle baş etmenin, stresten uzak bir ortam yaratmanın da hak savunucularının faaliyet alanlarıyla doğrudan ilişkili olduğunu, tanık oldukları insan hakları ihlallerinin travmalara yol açabildiğini, stres altında ve travma yaşarken verimli ve etkin çalışmanın mümkün olmadığını, kendilerini, kurumlarını ve adlarına hak mücadelesi verdikleri kişileri koruyabilmek için bu içerikte eğitimler almanın ve toplantılar yapmanın doğal olduğunu ifade etmiştir.- B.İ.T. ile görüştüğü iddiasına ilişkin olarak bu kişiyi 1990'lı yıllardan beri tanıdığını, bu kişinin Yurttaşlık Derneğinin kurucuları arasında olduğunu ve birçok projede birlikte çalıştıklarını, tutuklanmasının da dünya çapında tepki çektiğini, tahliye edilmesi üzerine "Geçmiş olsun" demek için bu kişiyle görüştüğünü belirtmiştir.- WhatsApp grubundaki yazışmaların ise neden suçlama konusu edildiğini anlamadığını, yazışmalarda geçen teknolojik cihazların kapatılması meselesinin stresle baş etme açısından farkındalık yaratmak için gündeme geldiğini, telefonların otele gelince açılması istendiğinden teknik takibe takılmama gibi bir amaçlarının olmadığını, toplantı esnasında da zaten telefonların açık olduğunu, mesajlaşma içeriklerinin tamamı okunduğunda "çok gizli" ve "komploların hazırlandığı" iddia edilen toplantı sırasında sık sık havuz, deniz, yemek ve gezip tozmakla ilgili konuşmaların olduğunun görülebileceğini belirtmiştir.- Word belgesi ile ilgili olarak ise bu belgenin İstanbul Hayır Meclislerinin 18 Haziran günü Kenter Tiyatrosu’nda düzenlediği toplantıda konuşulanların yazıldığı bir toplantı tutanağı olduğunu, "Sonuçlar" isimli word dokümanında ise toplantıda yapılan önerilerin listelendiğini, 400 kişinin katıldığı belirtilen bu toplantıya gitmediğini, bir öneride de bulunmadığını, muhtemelen bu belgenin üyesi olduğu bir yazışma grubuna gönderildiğini, burada yer alan öneriler üzerine tartışıp planlar yapılmış gibi bir izlenim yaratılmaya çalışıldığını, kişilerin kendilerine gönderilen belgelerden, mesajlardan, e-postalardan hukuken sorumlu tutulmasının suçun şahsiliği ilkesinin ağır ihlali olduğunu belirtmiştir. - Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) raporundaki para transferiyle ilgili olarak ise 1/9/2014 tarihinde Roboski İçin Adalet, Yeryüzü İçin Barış Derneğine 250 TL, 15/12/2015 tarihinde A.A. adlı bir kişiye "Iraklılar için" diyerek 200 TL, 6/1/2016 tarihinde Batı (Rojava) Yardımlaşma ve Dayanışma Derneğine "gıda desteği için" ibaresiyle 350 TL gönderdiğini, adı geçen Derneklerin para gönderdiği dönemde faal olduğunu, banka hesaplarının aktif olduğunu, bu Derneklerin daha sonra KHK ile kapatılması nedeniyle suçlanamayacağını, yardım yaptığı kişinin de iddia edildiğinin aksine sadece yargılandığını, davanın açılmasının da bu kişiye para göndermesinden sonra olduğunu, insani yardım amacı güderek bu bağışları yaptığını belirtmiştir. - Toplantı sırasında çizdiği Türkiye haritasına dair ise toplantının stresle baş etme ile ilgili olması nedeniyle toplantı sırasında, strese sokan şeyleri çizerek bunları ifade etmesinin kendisinden istendiğini, kendisinin de bu resmi çizdiğini, yapılaşma, Suriye ile yapılan savaş, terörle mücadele, hidroelektrik santralleri (HES), dereler gibi konuları hızlıca çizdiğini ancak daha sonra bunlar üzerine konuşma fırsatı bulamadıklarını belirtmiştir.- Telefon şifresini hatırlamadığını söylemesinin örgütsel bir amacı ortaya koyduğu iddiasına ilişkin olarak ise telefonunun şifresi olmadığını, pin kodunu ise uzun süre kullanmadığı için hatırlamadığını, kaldı ki soruşturma makamlarının telefonundaki verilere erişebildiğini, suçlamaların dayanağını bu verilerin oluşturduğunu ifade etmiştir.  31/1/2018 tarihli duruşmada tanık S.nin dinlenmesine karar verilmiştir. Tanığın ifadesi şöyledir:"Ben Ascot Otel'de otel müdürüyüm. Davaya konu toplantının yapılmasından yaklaşık bir ay kadar önce sanık Özlem Dalkıran tarafından tarafıma mail geldi, konaklama ve toplantı salonu kullanımı için talepte bulundu, biz de müsaitlik ve fiyat bilgilerini içeren geri dönüş maili attık, kendisi tekrar maille dönüş yaparak konaklayacak kişilerin tarih ve bilgilerini bize gönderdiler, biz de rezervasyonu yaptık, rezervasyon tarihinde misafirler otele geldi, yerleştiler, misafirler otele yerleştikten sonra sanırım dördüncü gün polis baskını oldu. Gerek sanık Özlem'in gerekse diğer toplantıya katılımcıların bizden özel veya gizli bir toplantı yeri talepleri olmadı, toplantı süresince otel personelinin toplantı yapılan yere girilmemesi yönünde bir talepleri de olmadı, bizim toplantı için tahsis ettiğimiz yer otelimizde rutin olarak başkalarına da daha önceleri tahsis ettiğimiz satışa açık toplantı mekanıdır, ben otelde kalan misafirlerimizi otelde zaman zaman görüyordum, normal otel müşterisi gibi otel imkanlarından faydalanıyorlardı, şüpheli bir durum fark etmedim. Konaklama ve toplantı gideri olarak toplam takribi 800 TL civarında tutmuştu, proforma fatura düzenledik, rezervasyon yapılırken sanık Özlem kaparo vermeyi teklif etmişti, fakat o dönemde otel de boştu, bende iyi niyetli gördüğüm için herhangi bir kaparo istemedim, bu olaylar olduktan sonra ödeme içeriğini net olarak bilmemekle birlikte Hollanda merkezli bir tüzel kişilik tarafından gönderildiğini hatırlamıyorum." Tanık A.T.T. de aynı tarihli duruşmada dinlenmiştir. Tanığın duruşmadaki ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:"Ben tercüman olarak çalışmaktayım, olay tarihinde Ş. isimli arkadaşım beni telefonla arayarak bir tercümanlık işi olduğunu söyledi, ben de kabul ettim. Büyükada'ya gittim, arkadaşım Ş. ile birlikte iki gün boyunca Büyükada'ya toplantıya gidip geldik, yine A.R. isimli bir tercüman hatırladığım kadarıyla üçüncü gün toplantıya katıldı, toplantıda toplantıya katılanlar mesleki olarak birbirleri ile psikolojik destek toplantısı tarzında konuşmalar yaptılar, birbirlerine sarılıp ağladıklarını hatırlıyorum, toplantının ikinci bölümü ise dijital veri gizliliğine ilişkindi, katılımcılardan şuan hatırlayamadığım bir avukat bayan bize bunları niçin öğretiyorsunuz bizim gizlimiz saklımız yok şeklinde sözler söylediğini hatırlıyorum, toplantıda herkes kendini tanıtmıştı, bende katılımcıların işkence görmüş, şiddet gören kadınlarla iletişim kurduklarını ve bu sebeple mesleki açıdan gizliliğe önem verebileceklerini düşündüm, amaçlarının yasadışı bir amaca yönelik olduğu yönünde bende bir düşünce oluşmadı, zaten öyle olsaydı o toplantıda durmazdım, toplantı salonunu katılımcılardan isminin Özlem olduğunu bildiğim bir bayan sabah açıyordu ve akşam kitliyordu. Toplantı sırasında çay servisi için otel çalışanları içeri giriyordu, gizli bir toplantı olduğu şeklinde bir izlenimim olmadı, katılımcılar otelin olanaklarından faydalanıyorlardı, havuza da giriyorlardı ... Polis aşamasında ifademde polislerin soruları ile yönlendirme yapılıp yapılmadığını ifademin alınış tarzını şuanda hatırlamıyorum, ancak belirttiğiniz ve ifademde geçen Signal, Wire ve Whatsaap gibi programları karşılaştırdılar, katılımcılardan bir tanesi de bizim haberimiz olmadan bize zarar vermek amaçlı kötü niyetli olarak Bylock'u telefonumuza yükleyebilir mi diye sormuştu, bu şekilde bylocktan bahsetmişlerdi, bunun dışında bylock ile ilgili bir konuşma geçmedi ... toplantıya katılanların ülkede kaos yaratmak ve insanları sokaklara dökmek gibi söz ve eylemlerine şahit olmadım, olsaydım toplantıyı terk ederdim ... Ben toplantının ikinci bölümünde veri gizliği mi yoksa veri güvenliği mi konusunun mu konuşulduğu ayrımını yapamıyorum, ancak verileri koruma şeklinde konular geçtiği için, örneğin biri bizi dinleyebilir mi, dinlenmemek için ne yapmalıyız, hangi programlar daha güvenli şeklinde koruma amaçlı sorular ve konular konuşuldu, ... isimli siteden bana toplantıyla ilgili gönderilen döküman vardı, toplantı öncesi bana bilgi amaçlı gönderilmişti, ancak ben hiçbir şey anlamamıştım ... Toptantıda bilişim güvenliği, verileri saklama konularının konuşulduğunu hatırlıyorum, şifrelemeyi hatırlayamadım, katılımcıların içinde çoğu ingilizce biliyordu, toplantı sırasında suriyeli göçmenlerle vatandaşlar arasında o tarihlerde çıkan kavgadan bahsedildi, ancak ne yapılacağı konusu konuşulmadı bunun dışında da mülteciler ile ilgili bir konuşma olduğunu hatırlamıyorum, servis yapan otel çalışanlarının sabit mi, farklı kişiler mi olduğunu hatırlamıyorum ... Toplantıda polis tarafından ele geçirilmesinin nasıl engelleneceği şeklinde bir konuşma geçtiğini şuan hatırlamıyorum, ancak ben toplantıda kötü niyetli bir konuşma sezmedim." 21/6/2018 tarihli duruşmada ise gizli tanık dinlenmiştir. Gizli tanığın ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:"Olay tarihinden uzun zaman geçtiği için net olarak olayı anlatamayabilirim. Hatırladığım kadarıyla otelde toplantı yapılıyordu, bende toplantı salonunun önünde bulunan tuvalete gidip gelirken bölük börçük duyduğum kadarıyla toplantıda 'kendimizi elektronik takipten korumak için ne gibi önlemler alabiliriz' şeklinde konuşmalar yapılıyordu, hatırladığım kadar bu şekilde konuşmalar vardı, toplantı odasının kapısı aralıktı, bir keresinde kapalıydı ... Ben ifade verirken yalan söylemedim, ancak şuan sizin sorduğunuz cep telefonlarının polis tarafından ele geçirilmesi halinde, bilgilerin nasıl saklanacağı, şifrelemelerden bahsedildiği toplantı katılımcılarından birisinin dernekte bulunan bilgisayar giderse çok kişi yanar şeklinde konuşmalar duyduğumu şuan hatırlamıyorum, şuan bana sorulursa toplantıda ne konuşuldu diye anlatamam çünkü üzerinden zaman geçmiştir, ancak soruşturma aşamasında ben doğru söyledim ... Olay ihbarı için telefonla polisi bir kaç kere aradığım olmuştu, ancak dilekçeyle herhangi bir yere suç duyurusunda hayatımda bulunmamıştım. Ben ingilizceyi duyduğumda ingilizce olduğunu bilebilecek kadar biliyorum. Toplantı salonunda ingilizce türkçe konuşuluyordu, önceki ifadelerimde toplantı salonunun önündeki tuvalete tekrar gidip geldiğimi atlamış olabilirim. Belki önemli bir detay olarak görmediğim için söylemedim, ancak ifademde belirttiğim hususları bu şekilde duymuştum. Toplantı salonunun içi kapı aralığından görülüyor muydu, görünmüyor muydu, ben olay tarihinde içeridekileri gördüm mü görmedim mi bu konuda hiçbir şey hatırlayamıyorum. Bir şey diyemem, otelde kalıp kalmadığım ne için otelde bulunduğum hususu kimliğimin ifşasına yönelik olup cevap vermek istemiyorum, ben toplantıya katılan kişileri otelin bahçesinde görmüştüm ... Otelin bahçesi dışında farklı bir yerde gördüğümü hatırlamıyorum, gördüysem de hatırlamıyorum, kapısı aralık, tuvaletten duyulabilecek bir toplantı salonunda devlet güvenliğini ilgilendiren bir toplantı yapılması bana da garip geldi, ancak bunun kararını ben veremem."  Başsavcılık 27/11/2019 tarihinde esas hakkındaki mütalaasını sunmuştur. Esas hakkındaki mütalaada başvurucunun silahlı terör örgütlerine (FETÖ/PDY, PKK/KCK ve DHKP/C) yardım etme suçundan cezalandırılması talep edilmiştir. Mütalaada başvurucu ile ilgili tespitler şöyledir:"FETÖ/PDY terör örgütüne yönelik yapılan operasyon kapsamında yakalanarak tutuklanan B.İ.T. isimli görüşme kaydının olduğu, üst ve oteldeki eşya aramalarında elde edilen dijital materyallerin incelemelerinde; "İstanbul Hayır Meclisleri Buluşması-Tartışmalar" isimli word belgesinin bulunduğu, belgenin tartışmalar başlıklı kısmında DHKP/C terör örgütü içerisinde faaliyet göstermek suçundan tutuklanan ve Ankara Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/137 Esas sayılı dosyası üzerinden yargılanan S.Ö. ve N.G. ile ilgili yazılar ve B.E.nin öldürülmesi olayı gibi terör örgütünün toplumsal taban kazanması için propaganda faaliyetleri kapsamında toplumsal yürüyüşlerin ilçelere nasıl yayılacağı şeklinde yazıların olduğu, sanıktan ele geçirilen cep telefonunun yapılan incelemesinde, Whatsapp grubunda toplantıya ilişkin konuşmalar olduğu, bunlardan bir tanesinin de 'Şimdi ciddi bir sey yazıyorum. Kolaylaştırıcımız Ali'den tercüme ediyorum: ilk ödeviniz - vapura binmeden önce tüm teknolojik aletlerinizi kapatacaksınız.. Telefon, laptop, tablet, smart saat vs. etrafı seyrederek, keyfini çıkararak seyahat ederek otele girinceye kadar açmayacaksınız Okuyan ok desin ki herkesin gördüğünden emin olalim' şeklinde mesaj olduğu, ayrıca Gezi Parkı hakkında yapılan konuşma ve tartışmaların olduğu Halk Meclisleri toplantısına ilişkin dökümanın ele geçirildiği, Milli Güvenlik Kurulunda Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı oluşum veya gruplara aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunduğu gerekçesi ile kapatılan dernekler listesinde bulunan Batı (Rojova) Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği isimli kuruma 6/1/2016 tarihinde 'Gıda Desteği İçin' açıklamasıyla 350TL tutarında EFT gönderdiği, Zonguldak  Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/54 sayılı kararıyla 'Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma' suçundan ceza aldığı anlaşılan A.A isimli şahsa 15/12/2015 tarihinde 'Iraklılar İçin' açıklamasıyla 200TL tutarında EFT gönderdiği, 6/1/2017 tarih ve 29940 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 679 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ekinde yer alan ve PKK/KCK terör örgütüne, Milli Güvenlik Kurulunda Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı oluşum veya gruplara aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunduğu gerekçesi ile kapatılan dernekler listesinde bulunan 'Roboski İçin Adalet Yeryüzü İçin Barış Derneği' isimli kuruma 2014 tarihinde 250 TL tutarında EFT gönderdiğinin tespit edildiği ..." İstanbul  Ağır Ceza Mahkemesi 3/7/2020 tarihinde başvurucunun örgüt hiyerarşisine dâhil olmamakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme suçundan 1 yıl 13 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar vermiştir. Kararın gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:"FETÖ/PDY terör örgütüne yönelik yapılan operasyon kapsamında yakalanarak tutuklanan B.İ.T. isimli kişiyle görüşme kaydının olduğu, üst ve oteldeki eşya aramalarında elde edilen dijital materyallerin incelemelerinde; 'İstanbul Hayır Meclisleri Buluşması-Tartışmalar' isimli word belgesinin bulunduğu, belgenin tartışmalar başlıklı kısmında DHKP/C terör örgütü içerisinde faaliyet göstermek suçundan tutuklanan ve Ankara Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/137 Esas sayılı dosyası üzerinden yargılanan S.Ö. ve N.G. ile ilgili yazılar ve B.E. öldürülmesi olayı gibi terör örgütünün toplumsal taban kazanması için propaganda faaliyetleri kapsamında toplumsal yürüyüşlerin ilçelere nasıl yayılacağı şeklinde yazıların olduğu, sanığın dijital materyaller incelemesinde gezi parkı hakkında yapılan konuşma ve tartışmaların olduğu Halk Meclisleri toplantısına ilişkin dökümanın ele geçirildiği, Milli Güvenlik Kurulunda Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı oluşum veya gruplara aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunduğu gerekçesi ile kapatılan dernekler listesinde bulunan 'Batı (Rojova) Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği' isimli kuruma 2016 tarihinde 'Gıda Desteği İçin' açıklamasıyla 350 TL tutarında EFT gönderdiği, 6/1/2017 tarih ve 29940 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 679 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ekinde yer alan ve PKK/KCK terör örgütüne, Milli Güvenlik Kurulunda Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı oluşum veya gruplara aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunduğu gerekçesi ile kapatılan dernekler listesinde bulunan 'Roboski İçin Adalet Yeryüzü İçin Barış Derneği' isimli kuruma 1/9/2014 tarihinde 250 TL tutarında EFT gönderdiğinin tespit edildiği, sanığın terör örgütleri ve mensuplarıyla olan irtibatları, faaliyet alanları itibariyle sivil toplumu etki güçlerinin bulunmaları, terör örgütlerince benimsenen ve örgütlerin yaşantılarını sürdürmelerine yönelik, faaliyet şekillerin vazgeçilmez bir unsuru olan yöntem ve taktiklere ilişkin devletimizin Anayasal düzeni ve toplum huzurunu hedef alan, ülkemiz aleyhine gerçekleştirilen uluslararası faaliyetlerde taşeronluk görevi üstelendikleri izahtan vareste olan DHKP/C ve PKK/KCK terör örgütlerinin amaçları doğrultusunda bağlantılı olduğu terör örgütleri lehine faaliyette bulunduğu, bu sebeple üzerine atılı silahlı terör örgütlerine (PKK/KCK ve DHKP/C) yardım etme suçunu işlediği kanaatine varıldığından aşağıdaki şekilde cezalandırılmasına karar verilmiştir." İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi  Ceza Dairesi 26/11/2020 tarihinde istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir. Temyiz süreci devam etmektedir. Öte yandan başvurucu; tahliyesinin ardından 23/1/2018 tarihinde haksız olarak yakalandığı, gözaltına alındığı ve tutuklandığı iddiasıyla ağır ceza mahkemesinde tazminat davası açmıştır. Söz konusu dava İstanbul  Ağır Ceza Mahkemesinin 7/2/2018 tarihli kararıyla başvurucu hakkındaki ceza davasının derdest olması ve bu nedenle 5271 sayılı Kanun'un  ve devamı maddelerindeki yasal şartları taşımadığından bahisle reddedilmiştir. Bu kararın istinaf incelemesini gerçekleştiren İstanbul Bölge Adliyesi  Ceza Dairesi de 26/6/2018 tarihinde aynı gerekçeyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir. Tazminat davası Yargıtayda derdesttir. A. Ulusal Hukuk  Kanun Metinleri 5271 sayılı Kanun'un "Tutuklama nedenleri" kenar başlıklı  maddesinin ilgili kısmı şöyledir:"(1) Kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması halinde, şüpheli veya sanık hakkında tutuklama kararı verilebilir. İşin önemi, verilmesi beklenen ceza veya güvenlik tedbiri ile ölçülü olmaması halinde, tutuklama kararı verilemez. (2) Aşağıdaki hallerde bir tutuklama nedeni var sayılabilir:a) Şüpheli veya sanığın kaçması, saklanması veya kaçacağı şüphesini uyandıran somut olgular varsa.b) Şüpheli veya sanığın davranışları; Delilleri yok etme, gizleme veya değiştirme, Tanık, mağdur veya başkaları üzerinde baskı yapılması girişiminde bulunma,Hususlarında kuvvetli şüphe oluşturuyorsa. (3) Aşağıdaki suçların işlendiği hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı halinde, tutuklama nedeni var sayılabilir: a) 2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;... Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar (madde 309, 310, 311, 312, 313, 314, 315),..." 5271 sayılı Kanun'un "Tutuklama kararı" kenar başlıklı  maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:"(1) Soruşturma evresinde şüphelinin tutuklanmasına Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından, kovuşturma evresinde sanığın tutuklanmasına Cumhuriyet savcısının istemi üzerine veya re'sen mahkemece karar verilir. Bu istemlerde mutlaka gerekçe gösterilir ve adlî kontrol uygulamasının yetersiz kalacağını belirten hukukî ve fiilî nedenlere yer verilir. (2) Tutuklamaya, tutuklamanın devamına veya bu husustaki bir tahliye isteminin reddine ilişkin kararlarda;a) Kuvvetli suç şüphesini,b) Tutuklama nedenlerinin varlığını,c) Tutuklama tedbirinin ölçülü olduğunu,gösteren deliller somut olgularla gerekçelendirilerek açıkça gösterilir. Kararın içeriği şüpheli veya sanığa sözlü olarak bildirilir, ayrıca bir örneği yazılmak suretiyle kendilerine verilir ve bu husus kararda belirtilir." 5271 sayılı Kanun'un "Tazminat istemi" kenar başlıklı  maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkralarının ilgili kısmı şöyledir:"Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında;a) Kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğunun devamına karar verilen, ...e) Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen,...Kişiler, maddî ve manevî her türlü zararlarını, Devletten isteyebilirler. (2) Birinci fıkranın (e) ve (f) bentlerinde belirtilen kararları veren merciler, ilgiliye tazminat hakları bulunduğunu bildirirler ve bu husus verilen karara geçirilir." 5271 sayılı Kanun'un "Tazminat isteminin koşulları" kenar başlıklı  maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:"Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde bulunulabilir." Yargıtay İçtihadı  Yargıtay  Ceza Dairesinin -aynı mahiyette olan çok sayıdaki karardan biri olan- 11/9/2017 tarihli ve E.2015/13853, K.2017/6124 sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir (benzer yöndeki kararlar için bkz. 3/10/2016 tarihli ve E.2015/12675, K.2016/11479 sayılı; 29/9/2015 tarihli ve E.2015/201, K.2015/13994 sayılı; 28/9/2015 tarihli ve E.2014/22510, K.2015/13907 sayılı; 16/6/2015 tarihli ve E.2014/6167, K.2015/10867 sayılı kararlar):"... 5271 sayılı CMK'nın; 'Tazminat istemi' başlıklı  maddesi incelendiğinde, bir kısım tazminat nedenleri konusunda karar verilmesi için, davanın esasıyla ilgili bir kararın verilmesi zorunluluğunun bulunmadığı dolayısıyla bu nedenlere dayalı istemlerde, davanın sonuçlanmasına gerek bulunmadığı yasal düzenlemeden açıkça anlaşılmaktadır.Örneğin, gözaltı süresi yasada açıkça belirtilmiş olup, yasadaki bu süre içinde hakim önüne çıkarılıp, çıkarılmadığının saptanmasının davanın esasıyla herhangi bir ilgisi bulunmadığı gibi bu konudaki talepler hakkında karar verilmesi için davanın esası hakkında karar verilmesine de gerek bulunmamaktadır. Yine aynı şekilde, kanunî hakları hatırlatılmadan veya hatırlatılan haklarından yararlandırılma isteği yerine getirilmeden tutuklanan, kanuna uygun olarak tutuklandığı hâlde makul sürede yargılama mercii huzuruna çıkarılmayan, yakalama veya tutuklama nedenleri ve haklarındaki suçlamalar kendilerine, yazıyla veya bunun hemen olanaklı bulunmadığı hâllerde sözle açıklanmayan, yakalanmaları veya tutuklanmaları yakınlarına bildirilmeyen, ya da hakkındaki arama kararı ölçüsüz bir şekilde gerçekleştirilen, kişilerin tazminat istemleri konusunda, asıl davada hüküm verilmesini veya verilen hükmün kesinleşmesini beklemeye gerek bulunmamaktadır. Zira bu talepler, asıl davanın sonucunu etkileyici veya asıl davanın sonucuna bağlı talepler değildir.Ancak asıl davanın sonucuna bağlı veya asıl davada verilecek kararları etkileyici talepler yönünden mutlaka davanın esasıyla ilgili verilen karar veya hükmün kesinleşmesi zorunludur. Örneğin, kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen, yine mahkûm olup da gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği süreleri, hükümlülük sürelerinden fazla olan veya işlediği suç için kanunda öngörülen cezanın sadece para cezası olması nedeniyle zorunlu olarak bu cezayla cezalandırılanlar hakkında, mutlaka davanın esasıyla ilgili olarak verilen kararın kesinleşmesini beklemek zorunluluğu bulunmaktadır. Belirtilen bu hallerde tazminat isteme hakkı verilen karar veya hükmün kesinleşmesiyle doğacaktır." Yargıtay  Ceza Dairesinin 15/1/2018 tarihli ve E.2017/8660, K.2018/355 sayılı kararının (haksız tutuklama nedeniyle açılan tazminat davasına ilişkin) ilgili kısmı şöyledir:"5271 sayılı CMK’nın tazminat istemenin koşulları başlığını taşıyan  maddesinde; ''Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde' bulunulabileceği hükme bağlanmış ise de aynı Kanunun 'Tazminat istemi' başlıklı  maddesi incelendiğinde, bir kısım tazminat nedenleri konusunda karar verilmesi için, davanın esasıyla ilgili bir karar verilmesi zorunluluğunun bulunmadığı dolayısıyla bu nedenlere dayalı istemlerde, davanın sonuçlanmasına gerek bulunmadığı yasal düzenlemeden anlaşılmaktadır. Asıl davanın sonucuna bağlı veya asıl davada verilecek kararları etkileyici talepler yönünden ise mutlaka davanın esasıyla ilgili verilen karar veya hükmün kesinleşmesi zorunludur. Bu kapsamda temyize konu tazminat dava dosyası ve temyiz incelemesi sırasında Dairemizce Uyap sistemi üzerinde yapılan incelemeye göre, davacının tazminat talebinin dayanağı olan iddialarının asıl davada verilecek kararı etkileyecek nitelikte olduğu ve davacı hakkında tazminat istemine konu koruma tedbiri uygulanmasına neden olan üzerine atılı resmi belgede sahtecilik suçuna dair açılan ceza davasının ... halen derdest olduğu dolayısı ile davacı hakkında verilmiş ve kesinleşmiş bir beraat hükmü bulunmadığı gözetilerek davanın bu nedenle reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi, gerekçesi itibariyle yanlış, sonucu itibariyle doğru kabul edilmekle, yapılan incelemeye, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, mahkemece davacı lehine tazminat isteme şartlarının oluşmadığı gerekçeleri gösterilerek davanın reddine karar verilmesinde usul ve kanuna aykırı yön bulunmadığından, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle hükmün, isteme aykırı olarak,onanmasına ... karar verildi."  Yargıtay  Ceza Dairesinin 3/10/2016 tarihli ve E.2016/574 ve K.2016/11523 sayılı kararının (haksız tutuklama nedeniyle açılan tazminat davasının reddine ilişkin) ilgili kısmı şöyledir: "5271 sayılı CMK’nın tazminat istemenin koşulları başlığını taşıyan  maddesinde; 'Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde' bulunulabileceği hükme bağlanmış ise de aynı Kanunun 'Tazminat istemi' başlıklı  maddesi incelendiğinde, bir kısım tazminat nedenleri konusunda karar verilmesi için, davanın esasıyla ilgili bir karar verilmesi zorunluluğunun bulunmadığı dolayısıyla bu nedenlere dayalı istemlerde, davanın sonuçlanmasına gerek bulunmadığı yasal düzenlemeden anlaşılmaktadır. Asıl davanın sonucuna bağlı veya asıl davada verilecek kararları etkileyici talepler yönünden ise mutlaka davanın esasıyla ilgili verilen karar veya hükmün kesinleşmesi zorunludur. Bu kapsamda temyize konu tazminat dava dosyası incelendiğinde, davacının tazminat talebinin dayanağı olan iddialarının asıl davada verilecek kararı etkileyecek nitelikte olduğu ve davacı hakkında açılan ceza davasının ... halen derdest olduğu anlaşıldığından, yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmemiş[tir]."B. Uluslararası Hukuk Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (Sözleşme) "Özgürlük ve güvenlik hakkı" kenar başlıklı  maddesinin (1) numaralı fıkrasının ilgili kısmı şöyledir:" Herkes özgürlük ve güvenlik hakkına sahiptir. Aşağıda belirtilen haller dışında ve yasanın öngördüğü usule uygun olmadan hiç kimse özgürlüğünden yoksun bırakılamaz:...c) Kişinin bir suç işlediğinden şüphelenmek için inandırıcı sebeplerin bulunduğu veya suç işlemesine ya da suçu işledikten sonra kaçmasına engel olma zorunluluğu kanaatini doğuran makul gerekçelerin varlığı halinde, yetkili adli merci önüne çıkarılmak üzere yakalanması ve tutulması;  Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtihadı  Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Sözleşme'nin  maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendi uyarınca yalnızca bir ceza soruşturması veya kovuşturması çerçevesinde kişinin suç işlediğine dair şüphenin bulunması hâlinde yetkili adli makamın huzuruna çıkarılması amacıyla tutuklanabileceği yönündeki içtihadını (Jecius/Litvanya, B. No: 34578/97, 31/7/2000, § 50; Wloch/Polonya, B. No: 27785/95, 19/10/2000, § 108) yakın dönemde verdiği Buzadjı/Moldova Cumhuriyeti ([BD], B. No: 23755/07, 5/7/2016) kararında geliştirmiştir. Buna göre ilk tutuklama kararından itibaren suçun işlendiğine ilişkin makul şüphenin varlığı yanında tutuklamaya ilişkin nedenlerin bulunduğunun ilgili ve yeterli gerekçelerle ortaya konması gerekir (Buzadjı/Moldova Cumhuriyeti, § 87). AİHM'e göre ilk tutuklama için yeterli görülen makul şüphenin varlığı, elde edilen deliller ve somut olayın kendine özgü koşulları da dikkate alındığında olaylara dışarıdan bakan, tamamen objektif bir gözlemciyi ikna edecek yeterlilikte olmalıdır. Toplanan deliller, objektif bir gözlemciye sunulduğunda şüpheli ya da sanığın atılı suçu işlemiş olabileceği yönünde gözlemcide kanaat oluşturmaya yeterli ise somut olayda makul şüphe vardır. Diğer bir ifade ile inandırıcı neden ya da makul şüphe, suçlanan kişinin üzerine atılı suçu işlemiş olabileceğine dair objektif bir gözlemciyi ikna etmeye yeterli olay, olgu veya bilginin varlığını gerektirmektedir. Bununla birlikte neyin makul sayılacağı olayın tüm koşullarına bağlı olarak belirlenmelidir (Fox, Campbell ve Hartley/Birleşik Krallık, B. No: 12244/86, 12245/86, 12383/86, 30/8/1990, § 32; O'Hara/Birleşik Krallık, B. No: 37555/97, 16/10/2001, § 34). AİHM, tutukluluğu meşru kılan makul dört temel neden belirlemiştir. Bunlar sanığın duruşmaya çıkmama (kaçma) tehlikesi (Stögmüller/Avusturya, B. No: 1602/62, 10/11/1969, hukuki gerekçe bölümü, § 15), sanığın serbest bırakıldıktan sonra adaletin iyi idaresine zarar verecek tarzda önlemler alabilecek olma (özellikle delillerin yok edilme) tehlikesi (Wemhoff/Almanya, B. No: 2122/64, 27/6/1968, hukuki gerekçe bölümü, § 14), tekrar suç işleme tehlikesi (Matznetter/Avusturya, B. No: 2178/64, 10/11/1969, hukuki gerekçe bölümü, § 7) ve kamu düzenini bozma tehlikesidir (Letellier/Fransa, B. No: 12369/86, 26/6/1991, § 51).  AİHM, Ayşe Yüksel ve diğerleri/Türkiye (B. No: 55835/09, 55836/09, 55839/09, 31/5/2016) kararında Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneğinin yöneticileri olan başvurucuların Ergenekon soruşturmaları kapsamında tutuklanmalarının hukuki olmadığı iddialarını incelemiştir. AİHM, ilk olarak Hükûmetin görüşleri ile bilhassa İstanbul Emniyet Müdürlüğünün 10/4/2009 tarihli yazısı, başvurucuların ifade tutanakları, iddianame ve başvurucuların yargılandıkları davadaki mahkeme kararı gibi dosyada yer alan bilgi ve belgeleri dikkate alarak başvurucular hakkında suç işlediklerine ilişkin duyulan şüphelere dayanak oluşturan olayların ilgililerin Ergenekon davasında yargılanan bazı sanıklar ile bağlantılı olarak Dernek için ya da Dernek ile iş birliği hâlinde gerçekleştirdikleri çalışmalara ve ilgililerin bazı siyasi gösterilere katılmalarına ilişkin eylemlere dair olduğunu tespit etmiştir. AİHM, sonrasında başvurucuların özgürlüklerinden yoksun bırakılmalarının başvurucuların yanı sıra 13/4/2009 tarihinde gözaltına alınan diğer şahısların da Dernekle bağlantıları olduğu ve söz konusu Derneğin bazı üye ve yöneticilerinin isimlerinin Ergenekon örgütünün temel belgelerinde geçtiği gerekçesiyle Sözleşme'nin  maddesinin birinci fıkrasına uygun olduğu yönündeki Hükûmetin iddiasını, başvurucuların bizzat kendi aralarında ve Ergenekon örgütüyle bir bağlantıları olduğuna dair delil sunulmamış olması nedeniyle inandırıcı bulmadığını belirtmiştir. AİHM ayrıca Derneğin bazı üyelerinin de yasa dışı bir örgüte üye olduğu, öte yandan Derneğin burs verdiği bir kişinin başka bir yasa dışı örgüte üye olduğuna dair şüphe duyulduğu yönündeki iddiaların objektif bir gözlemciyi başvurucuların yasa dışı bir örgüte üye olma suçunu işlemiş olabilecekleri konusunda ikna etmek için yeterli olmadığını ifade etmiştir. Öte yandan AİHM başvurucuların yargılandıkları davada herhangi bir suç işlememiş oldukları gerekçesiyle beraatlerine karar verdiğine ve kararın gerekçesinde, dosyada yer alan delillerin bir kısmının sahte olduğunun tespit edildiğine dikkat çekmiştir. AİHM bu değerlendirmeler ışığında somut olayda ulusal makamlar tarafından ileri sürülen yasal hükümlerin yorumlanmasının ve uygulanmasının başvurucuların maruz kaldığı, usul ve kurallara aykırı ve keyfî bir nitelik taşıyan özgürlükten yoksun bırakmayı değerlendirme noktasında makul olmadığı kanaatine vararak Sözleşme'nin  maddesinin (1) numaralı fıkrasının ihlal edildiğine karar vermiştir (Ayşe Yüksel ve diğerleri/Türkiye,§§ 55-59).  Lütfiye Zengin ve diğerleri/Türkiye (B. No: 36443/06, 14/4/2015) kararında Hükûmet, tutuklamanın hukuki olmadığı şikâyetine karşı 5271 sayılı Kanun'un  maddesinin (1) numaralı fıkrasının (d) hükmünü (tutukluluğun makul süreyi aşması hâline ilişkin düzenleme) işaret ederek başvuru yollarının tüketilmediği itirazında bulunmuştur. AİHM daha önceki kararlarında bir başvurucunun iç hukuka aykırı olarak tutuklandığını ileri sürmesi durumunda ve ihtilaf konusu tutukluluk hâli sona erdiğinde iddia edilen ihlalin kabul edilmesini ve tazminat ödenmesini sağlayabilecek bir tazminat davasının -ilke olarak uygulamada etkinliği usulüne uygun olarak düzenlenmiş ise- kullanılabilir etkin bir başvuru yolu olduğu kanaatine vardığını hatırlatmıştır. AİHM bu başvuruda ulusal makamların söz konusu özgürlükten yoksun kılınmanın kanuna veya hukuka aykırı olduğunu yargılamanın hiçbir aşamasında kabul etmediğini,  maddesinin (1) numaralı fıkrasının (d) bendinin sadece özgürlükten yoksun bırakılma süresine itiraz etmeyi mümkün kıldığını oysa başvurucuların sadece söz konusu tutuklu yargılanma süresinin uzunluğundan şikâyetçi olmadığını tespit etmiştir. Diğer taraftan AİHM Hükûmetin söz konusu davanınkilere benzer koşullarda,  maddesinin (1) numaralı fıkrasının (d) bendinde öngörülen başvuru yolunun başarılı olduğunu belirten herhangi bir iç hukuk kararı sunmadığını gözlemlemiştir. AİHM bu gerekçelerle iç hukuk yollarının tüketilmediği yönündeki itirazı kabul etmemiştir (Lütfiye Zengin ve diğerleri/Türkiye, §§ 61-68).  Hakim Aydın/Türkiye (B. No: 4048/09, 26/5/2020) kararına konu olayda başvurucu 16/10/2008 tarihinde, bu tarihten bir gün önce meydana gelen olaylara katılması nedeniyle yakalanmıştır. Başvurucu sadece 15/10/2008 tarihli gösteriye ilişkin olarak değil aynı zamanda yakalanmasından bir yıldan daha fazla bir süre önce meydana gelen üç ayrı toplantıya katılmaktan da sorgulanmış ve akabinde tutuklanmıştır. Düzenlenen iddianamede savcılık soruşturmayı 15/10/2008 tarihli olaylara ilişkin suçlamalar yönünden ayırmıştır. Diğer gösteriler nedeniyle başvurucu hakkında kamu davası açılmıştır. Başvurucu bu gösterilerin biri nedeniyle mahkûm edilmiş, diğer gösteriler yönünden beraat etmiştir. Başvurucu 15/10/2008 tarihli gösteriye ilişkin olarak da daha sonra kamu davası açıldığını belirtmiştir. Başvurucu tutuklanmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür. AİHM bu şikâyeti Sözleşme’nin  maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi açısından incelemiştir. Hükûmet 15/10/2008 tarihli olayların ceza yargılamasına konu edilmediğini, başvurucunun 5271 sayılı Kanun’un  ve  maddelerine dayanarak ulusal mahkemeler önünde tazminat davası açabileceğini, Yargıtayın içtihadına göre Cumhuriyet savcısının kovuşturmaya yer olmadığına dair karar vermesi durumunda özgürlüğünden yoksun bırakılan kişilerin tazminat talep etme imkânına sahip olduğunu ileri sürmüştür. AİHM, iddianamede soruşturmanın 15/10/2008 tarihli olaylara ilişkin suçlamalardan ayrıldığını ancak bu olaylara ilişkin soruşturmanın kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesiyle sonuçlandırılmadığını ve başvurucunun iddiasına göre bu soruşturmaya ilişkin kamu davası açıldığının anlaşıldığını belirtmiştir. AİHM mevcut davada ulusal makamların başvurucunun maruz kaldığı özgürlükten yoksun bırakmanın hukuka veya kanuna aykırı olduğunu açıkça ya da zımnen kabul etmediklerini, bu yönüyle başvurunun Lütfiye Zengin ve diğerleri davasına benzediğini, ayrıca başvurucunun özgürlüğünden yoksun bırakılmasının gerekçesinin tutukluluğu sırasında geliştiğinin gözardı edilmemesi gerektiğini,başvurucunun 15/10/2008 tarihli olaylara ilişkin bir suç nedeniyle yakalanmasına rağmen aynı zamanda çeşitli olaylar hakkında da sorgulandığını, bu diğer olaylarla ilgili olarak başvurucu hakkında başlatılan ceza yargılamasının mahkûmiyet kararının verilmesiyle sonuçlandığını vurgulamıştır. Bununla birlikte AİHM, Hükûmetin mevcut davanın koşullarına benzer koşullarda 5271 sayılı Kanun’un  maddesinde öngörülen bir hukuk yolunun bir neticeye ulaşabildiğini gösteren, iç hukukta verilen herhangi bir karar sunmadığını, yalnızca tazminat ödenmesine ilişkin bir hukuk yolunun tüketilmesi gereken bir hukuk yolu olabileceği konusunda ikna olmadığını belirterek iç hukuk yollarının tüketilmediği yönündeki itirazı kabul etmemiştir (Hakim Aydın/Türkiye, §§ 26-31). Ragıp Zarakolu/ Türkiye (B. No: 15064/12, 15/9/2020) kararına konu olayda başvurucu;suç işlediği yönünde makul şüphe bulunmadığını, dolayısıyla tutuklanmasının gerekli olduğu sonucunu destekleyecek hiçbir delilin bulunmadığını iddia etmiştir. Başvurucu ayrıca tutuklama ve tutukluluğun devamına ilişkin kararların yeterince gerekçelendirilmediğini ileri sürmüş ve Sözleşme'nin  maddesinin (1) ve (3) numaralı fıkralarının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Hükûmet, iç hukuk yollarının tüketilmediğini ileri sürmüştür. Bu bağlamda Hükûmet, 5271 sayılı Kanun'un  maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) ve (d) bentlerinin hukuka aykırı olarak tutuklanan ve tutukluluğu devam ettirilen kişilerin tazminat almasına imkân sağladığını, başvurucunun tahliye edilmesinden dolayı bu hükümlere dayanarak tazminat davası açabileceğini ve açmış olması gerektiğini savunmuştur. Bu bağlamda Hükûmet, Yargıtayın uzun süreli tutuklu yargılama sebebiyle  madde uyarınca tazminat talebinde bulunulması ve bu talep hakkında bir karar alınması için davanın esasına ilişkin nihai kararı beklemenin gerekli olmadığını belirtmiştir. AİHM benzer bir itirazı Lütfiye Zengin ve diğerleri/Türkiye kararında da incelediğini ve reddettiğini hatırlatmıştır. AİHM bu içtihattan ayrılmak için hiçbir neden bulunmadığını belirterek iç hukuk yollarının tüketilmediği itirazını kabul etmemiştir (Ragıp Zarakolu/Türkiye, §§ 31-33).