Haklar: Adil yargılanma hakkı (Hukuk)-Mülkiyet Hakkı

Başvuru, imar affı kapsamında verilen tapu tahsis belgesinin iptal edilmesi nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.  Başvuru 8/4/2014 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Bölüm Başkanı tarafından, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, Anayasa Mahkemesinin önceki kararlarına ve bu kapsamda sunulan görüşlerine atfen başvuru hakkında görüş sunulmayacağını bildirmiştir.   Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: İstanbul ili Kadıköy ilçesi Bostancı Mahallesi'nde bulunan 703 ada 19 parsel numaralı taşınmaz, tapuda Todori kızı Atina adına kayıtlı iken Kadıköy  Asliye Hukuk Mahkemesinin 5/3/1984 tarihli ve E.1975/884, K.1984/128 sayılı kararı gereğince Tapu Müdürlüğünce 1/10/1985 tarihinde Maliye Hazinesi adına tescil edilmiştir. Başvurucuların miras bırakanı İbrahim Demirkaya, bu taşınmazda bulunan gecekondusu için 24/2/1984 tarihli ve 2981 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun kapsamında 13/4/1983 tarihinde 000 TL (eski TL ile) ödemiş ve ödeme makbuzu ile birlikte 18/4/1983 tarihinde imar affı başvurusunda bulunmuştur. Millî Emlak Müdürlüğü tarafından 21/4/1986 tarihinde bu taşınmaz için anılan Kanun’a göre “tapu tahsis belgesi” düzenlenerek başvurucunun miras bırakanına verilmiştir. Anılan “tapu tahsis belgesi” Tapu Müdürlüğü tarafından aynı tarihte, taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesine işlenmiştir.  İstanbul Defterdarlığının (Defterdarlık) 7/5/2002 tarihli yazısı ile tapu tahsis belgesinin iptal edildiği başvurucu ve diğer mirasçılara bildirilmiştir. Başvurucu diğer mirasçılar ile birlikte bu idari işleme karşı Defterdarlık aleyhine İstanbul  İdare Mahkemesinde 2/6/2004 tarihinde iptal davası açmıştır. Mahkeme, gecekondunun bulunduğu taşınmazın ıslah imar planında kalmadığı ve bu nedenle tapu tahsis belgesinin iptal edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle 31/10/2005 tarihinde davanın reddine karar vermiştir.  Başvurucu ve diğer davacılar kararı temyiz etmiş, Danıştay Altıncı Dairesinin 4/4/2008 tarihli ilamıyla hükmün bozulmasına karar verilmiştir. Bozma ilamında; yerinde korunamayacak durumda olan gecekondu nedeniyle başka bir gecekondu ıslah veya önleme bölgesinden arsa tahsis edilmesinin kanun gereği olduğu belirtilmiştir. Defterdarlık tarafından karar düzeltme talebinde bulunulması üzerine Daire, 24/12/2010 tarihinde bozma ilamını kaldırarak yeniden davanın esasını incelemiş ve hükmün farklı gerekçeyle bozulmasına karar vermiştir. Daire, imar affı başvurusunun yapıldığı tarih itibarıyla taşınmazın özel bir kişiye ait olup olmadığına bağlı olarak kanundaki koşullarındeğerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir. Bozma ilamına uyan Mahkeme 10/10/2011 tarihinde davanın reddine karar vermiştir. Kararda; dava konusu gecekondu için imar affı başvurusunun yapıldığı tarihte bu taşınmazın özel bir şahıs olan T. kızı A. adına kayıtlı olduğu belirtilmiştir. Mahkeme bu nedenle 2981 sayılı Kanun'un  maddesinin (a) bendindeki koşulların gerçekleşmediğini belirterek tapu tahsis belgesinin iptal edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varmıştır. Başvurucu ve diğer davacılar kararı temyiz etmişlerdir. Mahkeme 30/1/2012 tarihinde, süresi geçtikten sonra yapıldığı gerekçesiyle temyiz isteminin reddine karar vermiştir. Mahkeme, kararın davacılar vekiline 21/12/2011 tarihinde tebliğ edildiğini, temyiz dilekçesinin ise otuz günlük süre geçtikten sonra 23/1/2012 tarihinde mahkeme kayıtlarına girdiğini açıklamıştır. Bu kararın da temyizi üzerine Dairenin 4/10/2012 tarihli ilamıyla, temyiz isteminin süre yönünden reddi kararı onanmış, başvurucu ve diğer davacıların karar düzeltme istemleri de aynı Dairenin 8/1/2014 tarihli ilamıyla reddedilmiştir.  Nihai karar başvurucu vekiline 12/3/2014 tarihinde tebliğ edilmiş, başvuru formunda karardan 10/3/2014 tarihinde haberdar olunduğu bildirilmiştir. Başvurucu 8/4/2014 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.