Haklar: İfade özgürlüğü

Başvuru, başvurucunun Başbakana yönelik sözleri nedeniyle aleyhine tazminata hükmedilmesinin ifade özgürlüğünün ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.   Başvuru 26/8/2015 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.  Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı süresinde beyanda bulunmuştur.  A. Başvuruya Konu Davaya İlişkin Süreç Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Aktif bir siyasetçi olan ve milletvekili olarak da seçilen başvurucu, olay tarihinde Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı olarak görev yapmaktadır. Davacı ise olay tarihinde Başbakan olan Recep Tayyip Erdoğan'dır.  Başvurucu bireysel başvuru formunda, 19/5/2013 tarihinde Antalya'da Atatürk'ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı kutlamaları çerçevesindeki bir etkinlikte yaptığı konuşmada şunları söylediğini beyan etmiştir:" ... biz ipleri Obama'nın elinde Başbakan istemiyoruz, biz işi bitince tuvalete süpürülecek Başbakan da istemiyoruz. Biz Kandil'den, İmralı'dan yönetilen bir vatan da istemiyoruz. Biz aydınlarımıza, komutanlarımıza, gazetecilerimize, Silivri'ye, Hasdal'a, Sincan'a özgürlük istiyoruz..." Davacı, ilgili konuşmada geçen ifadeler nedeniyle kişilik haklarının zedelendiğini belirterek başvurucu aleyhine 000 TL'lik manevi tazminat davası açmıştır. Yargılamayı yapan Ankara  Asliye Hukuk Mahkemesi 1/11/2013 tarihli kararıyla davanın kısmen kabulüne karar vererek başvurucu aleyhine 000 TL manevi tazminata hükmetmiştir.  Temyiz üzerine kararın, Yargıtay  Hukuk Dairesinin (Daire) 26/11/2014 tarihli ilamıyla bozulmasına karar verilmiştir. Dairenin bozma ilamı hakkında karar düzeltme talebinde bulunulmuştur. Dairenin 18/5/2015 tarihli kararıyla karar düzeltme talebinin kabulü ile bozma kararının kaldırılmasına ve derece mahkemesi kararının onanmasına kesin olarak karar verilmiştir.  Nihai karar 30/7/2015 tarihinde tebliğ edilmiştir. Başvurucu 26/8/2015 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.B. Başvuruya Konu Olmayan Davaya İlişkin Süreç Bir vatandaşın başvurucunun yaptığı konuşma ile hakaret suçunu işlediği iddiasıyla suç duyurusunda bulunması üzerine açılan kamu davası sonucunda Antalya  Asliye Ceza Mahkemesi 20/1/2015 tarihli kararıyla başvurucunun "...Biz ipleri Obama'nın elinde başbakan istemiyoruz. Biz işi bitince tuvalete süpürülecek başbakan da istemiyoruz. Biz adam gibi adam istiyoruz arkadaşlar adam gibi adam..." sözleri nedeniyle hakaret suçundan 11 ay 20 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve verilen kararın ertelenmesine karar vermiş, verilen bu karar kesinleşmiştir. A. Ulusal Hukuk 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun “Sorumluluk” kenar başlıklı  maddesi şöyledir:  “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de,bu zararı gidermekle yükümlüdür.”B. Uluslararası Hukuk İlgili uluslararası hukuk için bkz. İlhan Cihaner (2), B. No: 2013/5574, 30/6/2014; Bekir Coşkun (GK), B. No: 2014/12151, 4/6/2015; Kemal Kılıçdaroğlu, B. No: 2014/1577, 25/10/