Hôm_nay cũng thế , mắt rướm lệ nhưng miệng Long đã nở được nụ cười : hành_trình 12 năm kêu oan cho mẹ của anh đã có kết_quả - bà Phạm Thị Út được toà tuyên vô_tội .


Ngồi cùng hai mẹ con trong một căn nhà nhỏ ở Bình_Dương , bao_nhiêu cô_bác xúm_xít vây quanh nhưng cả Long , cả bà Út đều bảo vẫn thấy mình như đang mơ ... Con


Tôi vẫn còn ấn_tượng về lời kêu cứu tha_thiết của bà khi toà tuyên_án 20 năm tù về tội “ giết người ” và “ huỷ_hoại tài_sản ” .


Mấy người tham_dự lầm_bầm : “ Oan chi nữa , đốt nhà , đốt người ... ” ; anh con_trai , cô con_gái của bà ôm mặt khóc .


Đốt nhà , hai người chết cháy , tội_ác thật quá ghê_rợn , án phạt 20 năm còn là quá nương_nhẹ .


Nhưng vẫn có điều gì vương_vấn , nhất_là khi thấy Long và vị luật_sư cương_quyết ngồi lại bàn việc kháng_án , kháng_án và nhất_mực khẳng_định : bà Út vô_tội .


Long bảo trong đời anh có những khoảnh_khắc tưởng_chừng trời sập xuống đầu .


Là khi anh cùng cha đi về quê rồi trở_về nhà : nhà cháy , hai người ở thuê chết , mẹ lại bị bắt , bị hàng_xóm gọi là kẻ giết người man_rợ .


Là khi bà Út bị giam_giữ điều_tra rồi lại được thả về nhà , cách mấy năm lại nhận được giấy_báo đến dự toà sơ_thẩm .


Một_mình Long chở mẹ đến toà , ngỡ_ngàng nghe Viện_Kiểm_sát ( VKS ) đanh_thép kết_tội , chết_điếng nghe toà tuyên_án 20 năm tù , thấy chiếc còng thép bập vào tay mẹ mình .


Rồi bao_nhiêu đơn thư , bao_nhiêu lần lên xuống , chờ_đợi ở các cơ_quan pháp_luật .


Long còn phải nghe những lời buộc_tội mẹ mình nhiều lần nữa , án tù 20 năm được tuyên nhiều lần nữa , trước khi đến phiên_toà hôm_nay .


Anh Sáu , chị Bảy , chị Tám , chị Chín của bà Út ( bà là con thứ 12 trong gia_đình ) đều trỏ Long : “ Không có nó kiên_gan thì mẹ nó không có ngày hôm_nay ” .


Ông Sáu bảo khi tai_hoạ ập tới , cả gia_đình không ai biết , không ai chứng_kiến chuyện gì nhưng không có ai tin bà Út lại có_thể ác_đức đến vậy .


“ Gia_đình tôi có truyền_thống cách_mạng , làm_sao lại sinh ra một kẻ giết người ?


Tôi với Long cóp_nhặt từng đồng để đi đưa đơn .


Nhưng rồi ngày qua , tháng qua , năm qua , tôi cũng nản_lòng .


Không tin em mình giết người , nhưng cũng không tin nó sẽ được minh_oan .


Mẹ bị bắt , bị coi là con của một kẻ giết người , tờ giấy gọi nhập_học vào trường trung_học cảnh_sát của Long đành xếp vào ngăn_kéo .


Bắt_đầu những ngày cực_nhọc tìm việc_làm , giúp cha , nuôi em và kêu oan cho mẹ .


Sáu năm sau , phiên_toà sơ_thẩm kết_án , bà Út chính_thức vào nhà_tù , gia_đình Long cũng phải bán nhà đi nơi khác vì không chịu_đựng được ánh mắt của xóm_giềng .


Các cánh cổng của cơ_quan công_an điều_tra , VKS , ban nội_chính trở_nên quen_thuộc với Long nhưng đến đâu anh cũng phải cúi mặt , tránh ánh nhìn nghi_kỵ .


Lại đến lượt những hàng_xóm ở nơi ở mới của gia_đình anh xì_xào khi thấy cơ_quan thi_hành án mấy lần đến yêu_cầu trả tiền bồi_thường cho gia_đình nạn_nhân , lập biên_bản cưỡng_chế .


Hơn 10 năm đi khiếu_nại , kiến_thức pháp_luật đã khá vững , Long vẫn vượt_cấp tìm ra Hà_Nội .


Các chuyên_viên của VKS tối_cao khẳng_định : viện vẫn giữ nguyên quan_điểm .


Long tìm đến các cơ_quan báo_chí , đâu cũng nhận đơn nhưng đâu cũng ngần_ngại .


Long tìm đến luật_sư , ông khẳng_định vụ án này là một mục_tiêu lớn trong nghề_nghiệp .


Gặp tôi , Long cứ mãi lặp_đi_lặp_lại : “ Mẹ tôi không_thể giết người , luật_pháp cũng không_thể sai , nhưng những người thực_thi luật_pháp lại có_thể sai ” ...


Tôi đã mang cho Long đọc những câu_chuyện về các vụ án oan sai qua 14 năm , 16 năm mà mình đã gặp .


Tôi bảo Long hãy tin_tưởng , hãy kiên_nhẫn , hãy chờ_đợi nhưng bản_thân tôi cũng thấy thật là chông_chênh .


Thỉnh_thoảng Long lại đến tìm , lại gọi điện lo_lắng báo : cơ_quan điều_tra thực_nghiệm lại hiện_trường , cán_bộ điều_tra vẫn là những người cũ , phiên_toà lại bị hoãn ...


Bà Phạm Thị Út ngồi trước mặt tôi với đôi mắt trũng sâu và nước_da thật trắng .


Thử trêu bà để tìm một nụ cười thì bà cười thật , héo_hắt : “ Ở trại tạm giam đâu có được ra ngoài , bốn bề tường vây , làm_sao mà không trắng .


Bây_giờ ngồi đây mà tôi vẫn chưa cảm_thấy con trai , anh_chị đang nói cười cạnh mình là sự_thật .


Có người hỏi thì biết là mình mừng , mừng như vừa được cha_mẹ sinh ra lần thứ hai ” .


Trại tạm giam , người_người đến chờ thành án rồi đi , chỉ mình bà Út ở lại .


Di_chuyển từ phòng này sang phòng khác , từ trại này sang trại khác , hết buổi thẩm_vấn này đến buổi thẩm_vấn khác , đã có nhiều người khuyên bà “ nên nhận án .


Nhận án , mỗi năm mấy lần ân_xá , đặc_xá , thế_nào cũng được tha ” .


Bà Út biết điều đó , nhưng bà cương_quyết : “ Tôi không phạm_tội , không giết người , tôi không_thể nhận án ” .


Nếu bà nhận tội , nhất_định sẽ có ngày về .


Bà không nhận , có_thể được trắng_án , nhưng nếu có tội thì lương_tâm bà sẽ còn vò_xé suốt đời ” .


Bà Út cương_quyết : “ Tôi có_thể phải ngồi_tù suốt đời nhưng lương_tâm tôi không day_dứt .


Người mẹ cũng đã phải trải qua những phút trời sập như con_trai .


Là khi nhà cháy , vừa hoảng_loạn lo dọn đồ_đạc , lửa vừa tắt thì bị bắt .


Rồi nghe tin hai người thuê nhà bị chết , còn mình bị qui_kết giết người .


Khi đã được trở_về nhà , tưởng tai_hoạ đã qua thì bị kết_án 20 năm tù .


Rồi một đêm , cánh cửa phòng giam bật ở , bà bị đưa lên xe bít_bùng chở đi .


Khủng_hoảng , mãi khi được đưa đến bãi đất trống , thoáng thấy bóng con_trai , con_gái , bà mới biết là công_an tiến_hành thực_nghiệm hiện_trường ...


Đêm thực_nghiệm hiện_trường sau 12 năm có những hiện_vật không giống như thực_tế nhưng đã chứng_minh được những sai_lầm của kết_luận điều_tra : lượng xăng được cho là bà Út đã sử_dụng không đủ để gây cháy như thực_tế ; thời_gian thu_dọn tài_sản và vết ám khói trên đầu thang tre lại phù_hợp với lời khai của bị_cáo và gia_đình , trái_ngược với suy_diễn của cán_bộ điều_tra ...


Những lời khai của nhân_chứng cũng được xác_định lại ...


Tất_cả những chứng_cứ buộc_tội trước đó đều bị lung_lay , sự vô_tội của bà Út được thể_hiện rõ dần qua quá_trình xét_hỏi , tranh_luận tại toà nhưng gương_mặt của cả hai mẹ_con bà Út không giãn ra mà mỗi lúc mỗi chau lại , lo_lắng .


Long mấy lần bỏ ra ngoài hành_lang vì không chịu được sự căng_thẳng .


Giữa giờ nghị_án , anh thì_thầm : “ Tôi chờ_đợi rất nhiều ở phiên_toà này .


Nếu ... thì không biết sẽ ra_sao ... ” .


Toà tuyên bà Phạm Thị Út không phạm_tội .


Hai mẹ_con có một khoảnh_khắc nắm chặt tay nhau trào nước_mắt ngay giữa phòng xử .


Và từ lúc đó đến bây_giờ , họ vẫn như đang mơ .


Nhưng mọi chuyện như_thế chưa phải là kết_thúc có_hậu .


Nỗi bức_xúc lớn bây_giờ lại đổi gánh chuyển sang phía gia_đình nạn_nhân .


12 năm , nỗi đau mất người_thân tưởng đã dịu đi giờ lại tấy lên , nhức_nhối , lại trở_thành một dấu_hỏi lớn khi vụ án đã hết khả_năng thực_hiện điều_tra .


Nước_mắt vẫn cứ trào ra khi kết_thúc phiên_toà .


Gương_mặt bà rạng_rỡ hẳn khi tự giới_thiệu " Tôi là Ngô Thị BiBi " , cho dù tên cha_sinh_mẹ_đẻ của bà là Mahamas Bibi .


" Nhưng tôi luôn là người VN suốt 74 năm của cuộc_đời , nguyện_vọng cuối_cùng của tôi cũng là được gia_nhập quốc_tịch VN " .


Gia_tài của bà là một tập giấy_tờ , cái đen cái trắng , cái ố vàng , cái cũ nát ... , nhưng đó là cuộc_đời của một người thương_binh VN mang quốc_tịch Pakistan .


Bà nói : " Tôi mong_muốn khi chết đi , tôi được nằm chung chỗ với những đồng_đội đã từng cùng vào_sinh_ra_tử " .


Ba tháng tuổi , người_mẹ Hà_Nội của Bibi lâm_bệnh rồi mất , từ đó cô bé theo cha là thương_gia người Pakistan rong_ruổi khắp châu Á buôn_bán vải_lụa .


Một lần , cha đi vắng , mẹ Năm ( Bùi Thị Năm ) đưa Bibi từ Phnom_Penh về tận Tân_Châu ( Châu_Đốc ) , nói là về quê ngoại .


Bibi còn nhớ rõ cảnh mẹ Năm quì xuống , trang_trọng thề trước cái bàn có treo hai lá cờ đỏ và ảnh Bác Hồ .


Đường đời của Bibi ngoặt theo con đường của cách_mạng VN từ đó .


Sau này người cha dọn về Sài_Gòn buôn_bán để tìm con , muốn đưa con rời khỏi VN .


Gặp lại cha , Bibi lặp_đi_lặp_lại rằng cuộc_đời mình phải gắn_bó với bà_ngoại , mẹ , các anh_chị người VN đã đón Bibi như đón người_thân về nhà .


Người cha Pakistan cũng phải chiều lòng con_gái .


Mạng_lưới liên_lạc nội_thành Sài_Gòn từ đó có thêm một cô giao_liên người nước_ngoài xinh_đẹp , nói trôi_chảy tiếng Pháp , tiếng Thái , tiếng Campuchia và cả tiếng Trung_Quốc .


Truyền_đơn , thuốc_nổ , lựu_đạn trao cho Bibi là đến nơi đúng hẹn ; cán_bộ theo chân Bibi thì cứ ung_dung bước qua trạm gác ; các chủ sạp vải ở Sài_Gòn cũng thông_qua cô con gái ông chủ Pakistan mà tiếp_tế cho cách_mạng ; một_số sĩ_quan Pháp cũng dễ_dàng tiết_lộ thông_tin trong đồn_bót với cô_gái lai về các cuộc càn_quét ...


Gương_mặt đã hằn vết thời_gian của bà Bibi 74 tuổi hôm_nay sinh_động hẳn lên khi bà diễn_tả động_tác dùng chiếc nón_lá để che_giấu gương_mặt xinh_đẹp , thoáng mơ_màng khi nhắc lại những lời thầy Tập ( Đào Văn Tập ) dạy cách làm_thân với các sĩ_quan Pháp , cách giữ_mình trước lính Pháp ...


Năm 1950 , Bibi bị_thương nặng trong lần đường_dây giao_liên bị địch tập_kích ở đồng Ông_Cộ ( nay là phường 12 , 24 , Q. Bình_Thạnh , TP. HCM ) .


Mảnh pháo chém vỡ trán , làm gãy chân , miểng pháo ghim vào khắp thân_thể , nhưng các đồng_đội VN đã cứu sống chị .


Nhà của Bibi cũng là nơi các chị , các anh tin_tưởng mang những đứa con có khi còn đỏ_hỏn đến gửi nuôi trước khi thoát_ly , lại có khi một đứa bé được đưa từ khu ra với lời nhắn " cha , mẹ hi_sinh " , Bibi chăm_sóc , nuôi_nấng như con ruột ...


Cứ thế , qua kháng_chiến chống Pháp đến thời chống Mỹ , đến hôm_nay bà Bibi có hơn mười người con đã trưởng_thành , trong đó có cả những người bà gửi sang Pháp cho ba ruột mình nuôi giúp .


Bà đã được xác_nhận là thương_binh loại A , mức 3/4 từ năm 1994 .


Bà có " chứng_nhận thường_trú cho người nước_ngoài " tại 277D Lê Thánh Tôn , phường Bến_Nghé , Q. 1 , TP. HCM .


Mỗi năm , đến ngày 27-7 , ngày tết âm_lịch , nhà bà Bibi rộn_ràng những khách .


Ấy là những ngày vui nhất trong năm , bà loay_hoay nấu một bữa cơm thật thịnh_soạn , sắp lên bàn_thờ , thắp nén nhang mời đồng_đội ...


Hồi ấy , Bibi thoăn_thoắt khi đưa rước cán_bộ ra vào nội_thành , nhưng cô lại rất sợ đỉa .


Mỗi lần ra chiến_khu , mấy chị , mấy anh thay nhau cõng Bibi lội ruộng .


Từ chỗ chỉ biết khóc trước những sợ_hãi , mất_mát , Bibi đã lớn dần , dày_dạn dần cho đến ngày cô có can_đảm ngồi bên cạnh một thương_binh đang hấp_hối , nắm tay anh mà thủ_thỉ : " Anh đừng nghĩ đến cái chết , phải cười lên mà nghĩ đến cuộc_sống , để còn chiến_đấu .


Đây không phải xứ_sở của em nhưng em vẫn vào rừng , vẫn sống_chết bên cạnh các anh đây nè " .


Đến nhà bà , ngồi trước hành_lang căn_hộ tập_thể , chốc_chốc lại thấy mấy người hàng_xóm sang thăm_hỏi , gửi chìa_khoá nhà , chốc_chốc lại một người bạn già đến thăm .


Bà cười sảng_khoái : " Tôi không có nhiều tiền nhưng giàu lắm đó .


Gạo không bao_giờ phải mua , những đứa nhỏ ngày_xưa tôi nuôi bây_giờ về quê lập_nghiệp , tháng_tháng mang gạo , mắm , trái_cây lên nuôi lại mẹ .


Khi xưa ba tôi dạy : sống với người VN phải luôn_luôn tốt .


Tốt với họ , người tốt , người xấu gì cũng sẽ tốt lại với mình .


Sau này tôi còn biết có những người mới đánh chửi nhau đó , ngủ qua một đêm thức_dậy lại thân hơn hôm_qua " .


Nhà bà hiện_giờ còn một người con_gái nuôi ( không biết đã là cuối_cùng chưa ) và con gái của cô mới tám tháng tuổi lúc nào cũng quấn_quít trong lòng bà_ngoại .


" Tiền phụ_cấp thương_binh , tiền các con giúp_đỡ , tất_thảy đều để_dành mua sữa cho nhóc_tì này .


Từ ngày có cháu bên cạnh , tôi thấy mình khoẻ hẳn lên , những vết_thương cũng bớt tái_phát .


Khoẻ để còn đợi cái ngày được chính_thức là công_dân VN " .


Câu_chuyện với bà lòng_vòng qua những ký_ức rồi cũng quay về chủ_đề : quốc_tịch VN .


Đã hai năm nay , bà Bibi cứ viết đi viết lại những lá đơn xin nhập quốc_tịch VN với những lời tha_thiết : " Tôi mong_muốn khi chết đi , bia_mộ tôi sẽ mang tên Ngô thị BiBi ( lấy họ của mẹ ruột ) , và tôi được nằm chung chỗ với những đồng_đội đã từng cùng chiến_đấu , từng vào_sinh_ra_tử " .


Từ đó đến nay , bà đã nhiều lần gửi đơn cho phía VN nhưng hồi_âm vẫn chưa về .


" Khó quá , tôi không nghĩ là xin gia_nhập quốc_tịch VN lại khó vậy " , bà BiBi nói và lại kể những câu_chuyện - những câu_chuyện mà ai nghe cũng hiểu VN không chỉ là một nửa máu_thịt mà còn là toàn_bộ cuộc_đời bà .


Hầu_như không một đồng_đẳng_viên nào muốn nói về quá_khứ " rùng_mình " của chính mình .


Ngày đầu_tiên khi tôi đến và đề_nghị được cùng đi với họ đến công_viên , hè_phố để tiếp_cận những cô_gái " hoa đêm " , ban_đầu không ai đồng_ý nhưng cuối_cùng họ đồng_ý với một nguyên_tắc : không nêu tên , không chụp ảnh .


Họ bảo : " Trở_về với đời rồi , thương mấy đứa còn đứng ngoài đường , ngoài phố , nhưng chúng_tôi còn chồng con , còn hàng_xóm nữa chứ , đâu phải ai cũng chấp_nhận quá_khứ ! ... " .


Đèn đường loang_loáng , hoà chung dòng xe tấp_nập trên đường_phố khu trung_tâm quận 1 , chị D. vẫn gò lưng đạp chiếc xe cọc_cạch , trước giỏ xe để một bịch xốp đựng phiếu bướm và những hộp bao_cao_su .


Đến công_viên 30-4 , chị dừng chân ở góc công_viên nơi đã có một nhóm " hoa đêm " hành_nghề đứng đợi .


Thấy tôi là người lạ đi theo , một " hoa đêm " liền hỏi : " Chị này mới vào đội hả chị ? " .


Chị D. cười hiền_hiền đỡ lời cho tôi : " Ừ , mới vào , dắt đi kèm cho quen " .


Rồi thân_mật , chị D. tiếp_tục công_việc thầm_lặng của mình , hỏi_han từng cô : " H. còn bao không ?


Lấy thêm đi em , nhớ đừng đi_khách mà không mang bao nghe , có ngày bị " ét " chết không cứu được đâu đấy ! " ...


" Ừ mà cái con_nhỏ mới ra làm ở đây sao hôm_nay không thấy , chắc đi_khách rồi hả ?


Quay sang một cô tuổi chừng đôi_mươi đang thập_thò nghe_ngóng , chị nói : " Em đã đến trung_tâm chị giới_thiệu chưa , vào đấy ở đi , họ nuôi mình ăn_ở , cho đi học nghề sau_này làm nuôi thân , em còn phải lập gia_đình nữa chứ " ...


Những cô gái " hoa đêm " ngồi tụm lại trên ghế đá công_viên , những câu_chuyện đời_thường , những câu_chuyện khách quịt tiền , khách đánh_đập , đứa nào " lốc " không có khách , đứa nào đau_ốm ... lại được mang ra kể .


Và tôi cảm_nhận được trong cách ăn_nói , biểu_lộ tình_cảm của những " hoa đêm " dành cho chị D. như những người em đối_với một người chị , họ thổ_lộ , chia_sẻ tất_cả những điều thầm_kín nhất .


Phát bao_cao_su xong , chị D. lại lên xe đạp một_mạch tới cầu Thị_Nghè .


Trên cầu , khung_cảnh khá xô_bồ , vài chiếc xe với những gương_mặt say_xỉn ghé vào ngã_giá với các cô gái .


Gần 23 g mà vẫn còn gần chục cô đang chờ khách dưới ánh đèn đường .


Như quá quen_thuộc , thấy chị D. lại , các cô túa ra lấy " quà " là mấy cái ... OK ( bao_cao_su OK ) !


Nhận " quà " xong , các cô tản ra thật nhanh và cô nào cũng vội_vàng giấu bao_cao_su vào mép thành cầu .


Chị D. lắc_đầu : " Tội_nghiệp mấy đứa nhỏ , tụi nó sợ công_an truy_quét kiểm_tra thấy có bao_cao_su trong người là coi như tang_chứng , vật_chứng hành_nghề mại_dâm sẽ đi trường trại ngay , khi nào có khách tụi nó mới đem theo " .


Bữa nào ế khách , mấy cô mới có cơ_hội tụ lại nghe chị D. hay những đồng_đẳng_viên khác tâm_sự , nói_chuyện về AIDS .


Nhưng hôm_nay khách nhiều nên chị D. cũng chẳng muốn la_cà lâu sau khi phát " quà " .


Chị quay sang bảo tôi : " Đi em , mình qua New đi ! " .


Tôi theo chị D. vòng về công_viên 23-9 , gần khách_sạn New World lộng_lẫy ánh đèn .


Đây là nơi " hoa đêm " hoạt_động rất mạnh từ nửa_đêm về sáng vì nhiều khách nước_ngoài .


Trời đổ mưa to , mấy bóng_hồng túa nhau chạy mất_hút vào đêm đen .


Đường_phố , công_viên vắng_lặng mà chị D. vẫn đứng đó ngó tới ngó lui ra_chiều sốt_ruột .


Không còn bóng một cô gái nào vậy_mà rất lâu sau chị mới bảo tôi : " Chắc tụi nó trốn mưa hết rồi , chị_em mình về đi " .


Chị D. lại lầm_lũi đạp xe giữa phố đêm .


Chiếc xe chị đang đi là món quà của phó_chủ_tịch Hội Phụ_nữ quận 1 tặng cách nay đã hơn chục năm khi thành_lập đội đồng_đẳng đầu_tiên .


Nó cũ đến mức chiếc bàn_đạp bằng kim_loại đã mòn hết một nửa , vậy_mà đêm nào cũng theo chị đi khắp các công_viên đến với những " hoa đêm " !


Con_số này không nhiều so với hàng ngàn , chục ngàn thân_phận " hoa đêm " còn ngụp_lặn ngoài vỉa_hè , công_viên nhưng thật đáng quí đối_với từng số_phận .


Chị Nguyễn Thị Ngọc Hạnh , trưởng ban gia_đình xã_hội Hội Liên_hiệp phụ_nữ TP. HCM , cho biết : " Các chị_em hành_nghề mại_dâm là đối_tượng Hội cần quan_tâm , nhưng trong cuộc giành_giật cam_go này , đưa được một người trở_về con đường hoàn_lương , có gia_đình hạnh_phúc là niềm vui của những người làm công_tác xã_hội ...


Trong hoàn_cảnh không còn lối_thoát , tôi buộc phải bán đi cái vốn quí nhất của người con_gái để cứu cha tôi đang nằm bệnh_viện và trả nợ cho mẹ .


Tôi đã đi vào con đường mà người ta cho rằng nhơ_nhuốc và đen_tối nhất trong kiếp làm người .


Khi trở_về nhà , mẹ tôi đã bán nhà để trả nợ .


Cuộc_sống lại chồng_chất khó_khăn và một lần nữa tôi lại tiếp_tục bước vào con đường cũ ...


Một đêm mưa lạnh , khi về nhà tôi chợt thấy con tôi còn ngồi co_ro , thấy mẹ , nó khóc nức_nở : " Mẹ ơi , con sợ quá !


Tôi giật_mình và bàng_hoàng chợt nhận ra con đường mình đang đi là ngõ_cụt .


Trằn_trọc cả đêm , vì thương con , tôi quyết_định tìm con đường thoát .


Tôi gặp được các chị bên hội phụ_nữ phường , được tham_gia lớp tập_huấn kiến_thức phòng_tránh HIV / AIDS và cùng ba người bạn nữa làm nòng_cốt cho đội giáo_dục đồng_đ_ẳng đầu_tiên , cuộc_đời tôi bắt_đầu được làm lại từ đây ... " .


Chị D. đã đứng lên và làm lại cuộc_đời - không chỉ đời mình mà còn bao thân_phận còn chập_chờn trong đêm khác .


Tuy cuộc_sống không dư_dả , gia_đình chị vẫn phải thuê nhà nhưng tôi cảm_nhận được niềm hạnh_phúc trong chị khi mỗi lần nghe chị kể về những thành_viên trong gia_đình .


Hơn mười năm với bao_nhiêu đêm chị âm_thầm tiếp_xúc với những người cùng cảnh_ngộ không chỉ để phát bao_cao_su , hướng_dẫn cách_thức tình_dục an_toàn , mà chị còn tỉ_tê khuyên_nhủ những cô_gái trẻ bỏ nghề , còn chạy khắp nơi tìm một chỗ dạy nghề miễn_phí cho chị_em .


Đã có khá nhiều người theo chân chị làm lại cuộc_đời .


Nằm sâu trong con hẻm ở quận 3 ( TP. HCM ) có một căn nhà xinh_xắn là nơi được Hội Liên_hiệp phụ_nữ TP. HCM cùng một tổ_chức xã_hội dành để giúp những cô_gái bị buôn_bán ra nước_ngoài làm " nô_lệ tình_dục " và cả những mảnh đời đường_phố đang phải bán thân .


Khi tôi đến , trong nhà đã có 20 cô đang sống với nhau như chị_em ruột_thịt và đều có quá_khứ kinh_hoàng .


Buổi chiều khi chúng_tôi đến thăm , trong gian bếp tiếng nói cười giòn_tan , ba cô_gái đang chụm lại nhặt rau , tỉa củ dưới sự hướng_dẫn của cô bảo_mẫu .


" Hôm nào ai rảnh thì được đi chung với cô bảo_mẫu ra chợ mua thức_ăn , vào bếp học cách nấu_ăn .


Cô dạy cả cách sắp_xếp một bữa ăn đầy_đủ dinh_dưỡng nữa , vui lắm " - Nh. , 18 tuổi , nhanh_nhảu nói .


Nh. được đưa về đây khi cô đang sống vất_vưởng ở công_viên .


Cặm_cụi đưa những đường chỉ viền chiếc áo_đầm , chị Tr. cười tươi chào khách : " Có cái đầm của bà khách Việt_kiều cần gấp , mấy chị ngồi chơi nha " .


Tôi thật_sự chú_ý đến tấm bằng_khen " giải_thưởng Lê Quí Đôn " do Sở GD - ĐT TP. HCM trao_tặng của cậu con_trai chị được treo ở vị_trí trân_trọng nhất .


Cả xóm không ai biết chị Tr. đã từng có một quá_khứ làm " hoa đêm " .


Cách đây hơn bảy năm , để giúp chị Tr. không rơi vào con đường cũ , Hội Liên_hiệp phụ_nữ đã hỗ_trợ chị theo học nghề may sau khi từ Trường Phụ_nữ 2 trở_về địa_phương và trong một dự_án trợ vốn cho phụ_nữ hoàn_lương , chị được vay 10 triệu đồng ( lãi_suất 1% ) để ra một tiệm may nhỏ trong xóm .


" Lúc còn đứng đường , nói thật là tôi không dám mơ mình có được như ngày hôm_nay .


Cả gia_đình anh Trần Văn Nghiêm và chị Trần Thị Kim Tui ( ấp Lân_Thạnh , xã Tân_Lộc , huyện Thốt_Nốt , TP Cần_Thơ ) không bao_giờ quên cái ngày phát_hiện biệt_tài từ miệng của An - đứa con_gái bị liệt tứ_chi của mình .


Anh Nghiêm kể : " Đó là năm An 16 tuổi .


Hôm ấy thấy cái mùng của nhà bị rách , vợ tôi sai thằng Út đi gọi con Tư về xâu kim để bà ấy vá lại .


Đang nằm trên giường nó vội bảo : " Mẹ đưa con xâu cho ... " .


Vợ tôi nghe vậy liền nói : " Con có tay_chân đâu mà xâu với xỏ , ngay_cả ăn cơm mà_còn để mẹ đút nữa_là " .


Nhưng nó cứ nằng_nặc đòi làm , vợ tôi cũng thấy lạ liền đưa kim và chỉ vào miệng cho con .


Một lát sau chẳng biết nó " nhai " kiểu nào mà sợi chỉ đã được xỏ qua lỗ kim .


Nhìn thấy thế , vợ tôi đứng há_hốc miệng một hồi rồi oà khóc gọi cả nhà vào xem " .


Cũng từ bữa đó biệt_tài " xâu kim bằng miệng " của An lan khắp xóm .


Ngày nào cũng có nhiều người trong ấp trong xã rồi cả trên huyện nữa kéo tới xem An biểu_diễn .


Anh Nghiêm kể tiếp : " Có ngày đông như đi xem hội .


Thậm_chí người từ Sài_Gòn , Vũng_Tàu , Cần_Thơ và cả những người tận ngoài Bắc cũng tìm về xem .


Ban_đầu nó xâu được một sợi , dần_dần nó tập và xâu được hơn 20 sợi qua lỗ kim chỉ trong nháy_mắt .


Không chỉ xâu kim , nó còn dùng miệng xếp được con chim hạc , chiếc thuyền , ngôi_sao năm cánh ... bằng giấy_bóng gói quà " ...


Thấy tôi có_vẻ còn nghi_ngờ , anh Nghiêm sai thằng Út lấy ra hộp đồ_nghề đựng nào_là kim chỉ , giấy_bóng , ống hút , trong hộp còn có cả những đồ_vật xinh_xắn mà theo anh là được xếp từ miệng của An .


Anh lấy ra cuộn chỉ , ngắt thành 20 đoạn dài xếp lại rồi cho vào miệng của An cùng với phần đuôi cây kim .


Tôi hồi_hộp theo_dõi nhưng chỉ nhìn thấy An nhai_nhai trong miệng một lát rồi nhả ra .


Thật không_thể tin được , hơn 20 sợi chỉ đã được xâu qua lỗ kim nhỏ_xíu .


Tôi vẫn chưa hết ngạc_nhiên thì anh Nghiêm lại đưa vào miệng An một mẩu giấy_bóng ( cắt ra từ bao Sachi_snack khoai_tây hiệu Kinh_Đô ) An lại nhai , lại dùng răng và lưỡi đưa lên , đẩy xuống .


Chừng vài phút sau , mẩu giấy_bóng lúc đầu giờ đã biến thành một con chim hạc rất đẹp .


Xong con chim hạc , anh Nghiêm lại tiếp_tục đưa vào miệng An cái ống hút .


An lại dùng miệng nhai , ống hút cứ ngắn dần , ngắn dần rồi mất_hút vào miệng An .


Hơn một phút sau từ miệng An xuất_hiện một ngôi_sao năm cánh nhỏ bằng hạt đậu .


Dán chặt đôi mắt vào miệng An , tôi như không_thể tin vào những gì đang diễn ra , dường_như miệng của An có " ma_thuật " thì_phải !


Cho miệng " giải_lao " chừng hơn 30 phút , An lại tiếp_tục biểu_diễn cho tôi xem việc xâu chỉ qua những hạt cườm nhỏ rồi làm thành một chuỗi hạt đeo cổ rất đẹp .


An cũng dùng giấy xếp hình thành những chiếc thuyền nhỏ_xíu .


Còn nhiều hình khác mà An cứ muốn biểu_diễn hết cho tôi xem nếu tôi không ngăn_cản vì sợ An mỏi miệng .


Nhưng An chỉ cười và nói : " Xếp quen rồi không còn thấy mỏi nữa , ngày nào không xếp là ngứa miệng lắm ! " .


An còn khoe với tôi là dùng ống hút xếp hình làm thành mành treo cửa tặng cô Năm bên nhà , thành trái châu lồng đèn trung_thu , thành kim_tự_tháp tặng một chị Việt_kiều Mỹ làm kỷ_niệm ...


Ngoài những hình xếp tặng mọi người , An còn tự trang_điểm cho mình bằng những chiếc nhẫn đeo tay xinh_xắn cũng được xếp từ miệng .


Những chiếc nhẫn ấy nếu không nhìn thật gần và thật kỹ thì tôi cứ tưởng nó được làm bằng những loại đá đủ màu mà ai đó thương_tình tặng An .


An cho biết : " Nếu ai xếp hình gì bằng tay , đưa cho em xem mẫu một lần là em xếp được ngay " .


Điều lạ nữa khiến tôi không_thể tin nổi là dù ngậm giấy , ngậm chỉ trong miệng để xếp hình nhưng tất_cả đều không bị nước_miếng trong miệng làm ướt .


Ước_mơ : ngồi được trên xe_lăn bán vé_số .


An có tên đầy_đủ là Trần Thị Thuý An , năm nay đã 20 tuổi nhưng cơ_thể chỉ lớn chưa bằng một đứa trẻ lên 10 !


Ngay từ lúc sinh ra , An đã mang trong mình một căn_bệnh quái_ác .


" Khi sinh ra người nó mềm_nhũn như bún , lên 5 , 6 tuổi nó cũng đi chập_chững được , song một cơn gió mạnh thổi qua cũng có_thể xô ngã nó .


Đến năm 7 tuổi nó không còn đi_đứng được nữa và nằm liệt_giường đến bây_giờ " - anh Nghiêm kể .


Cũng theo anh , gia_đình không có đất canh_tác , cả hai vợ_chồng và con_cái đều lấy nghề làm_mướn kiếm sống , ai kêu gì làm nấy .


Nhà có năm đứa con thì cả năm không ai được cắp sách đến trường .


An nhớ lại ngày nào cũng thấy mẹ và các chị xâu kim nên lén lúc vắng người là tập và chỉ tập được những lúc mẹ An để quên kim chỉ trên giường An nằm .


Những lúc tập như là cực_hình , mỏi miệng , bị kim đâm ... là chuyện thường .


Nhưng từ đó cuộc_đời An đã có thêm niềm vui : ngày nào cũng có người ghé thăm , chủ_yếu là để xem biệt_tài của An .


Được sự động_viên khích_lệ của mọi người , An lại tập xếp hình bằng giấy , ban_đầu chẳng ra hình_thù gì hết nhưng lần_lần những chiếc thuyền cũng thành hình , những chuỗi hạt đeo cổ thành dạng .


Học_sinh trong ấp , trong xã đi học về đều ghé thăm chị An , xem chị xếp hình và trở_thành bạn của chị An .


Những năm trở_lại đây , việc làm_mướn cũng không còn nhiều nên gia_đình An gặp nhiều khó_khăn , phải chạy_ăn từng bữa .


Và số tiền mà những người tới xem An biểu_diễn và thương_tình cho trở_thành nguồn sống của cả gia_đình .


Thế nên miệng của An phải hoạt_động nhiều hơn .


An nói : " Làm nhiều người_ta cho tiền nhiều để ba_mẹ có tiền mua gạo nấu cơm ! " .


An cũng mong_muốn làm_sao ngồi được trên chiếc xe_lăn như nhiều người ngồi xe_lăn khác để đi bán vé_số kiếm tiền .


Mỗi lần cho con lên xe_lăn đẩy đi chơi phải cột người con vào xe bằng một sợi dây , nếu không sẽ ngã " - anh Nghiêm kể và khóc .


Gương_mặt hiền_khô , giản_dị từ cách ăn_mặc đến lối nói_chuyện , nụ cười cởi_mở nhưng lúc_nào cũng như pha chút bối_rối , nếu không được giới_thiệu , tôi chẳng_thể tưởng_tượng được Nguyễn Thanh Mỹ chính là một trong những nhân_vật rất có uy_tín ở cả lĩnh_vực khoa_học và kinh_doanh trên đất_nước Canada rộng_lớn ...


Anh Nguyễn Quốc Cường , Tham_tán_Công_sứ Đại_sứ_quán Việt_Nam tại Canada đưa tôi băng hơn 200 cây_số giữa trời bão_tuyết , nhiệt_độ ngoài_trời là 25 oC ... , để tìm gặp Nguyễn Thanh Mỹ nhà khoa_học kiêm triệu_phú ở Canada xuất_thân từ cậu bé bán kem ở Trà_Vinh .


Với ai đó lời rao ấy có_thể chìm lẫn giữa muôn_nghìn âm_thanh của phố_phường hay tan loãng giữa cái ắng_lặng của một con đường quê chói nắng , còn với Nguyễn Thanh Mỹ - thì không .


Tiếng rao ấy , với anh , gắn với ký_ức một tuổi_thơ cay_cực .


Năm Mỹ 9 tuổi , cũng là năm cha anh bỏ bặt vợ và bầy con nhỏ , lấy vợ mới rồi đi biệt_xứ .


Tết Mậu_Thân 1968 , căn nhà nhỏ ở quê bị đại_bác bắn sập , 6 mẹ con Mỹ thành " vô_gia_cư " .


Mỹ , khi ấy 13 tuổi , chiều đi học , sáng đi bán kem , bánh_mì dạo .


Một bữa gặp mưa to , Mỹ ôm thùng kem đứng trú mưa nhờ dưới một căn nhà , chợt nghe trong nhà có tiếng_nói " xem cửa_rả cẩn_thận , kẻo thằng càrem lẻn vô trộm hết đồ đó .


Vết dây thùng kem lằn trên vai Mỹ giờ không còn , nhưng những kỷ_niệm của một thời làm " thằng càrem " vẫn hằn trong ký_ức ...


" Hồi học trung_học , tôi thầm thương một nhỏ học cùng trường , tình đầu đó " .


Ngặt nỗi , mỗi lần nhìn thấy tôi , cô ấy lại gọi " cho cây càrem nào " , rồi cười_phá lên với chúng bạn .


Khi ấy , nghe như có ai cầm roi quất vào mặt mình .


Đến khi Mỹ đỗ đại_học , nhiều người không tin , bảo : " Thằng đó nghèo vậy , sao thi đậu được " !


Những định_kiến về cái nghèo đã đè nặng lên trái_tim cậu bé Mỹ suốt thời thơ_ấu ...


Học trung_học thì vừa đi học , vừa bán cà-rem , bánh_mì .


Học đại_học thì kiêm chân đá banh mướn .


Hồi đó , tôi chỉ học đủ để thi không rớt .


Phải đến khi làm thạc_sĩ , tôi mới bắt_đầu thực_sự hiểu về hoá_học và đem_lòng yêu nó .


Diện ... " thể_thao " , môn " bơi_lội " cười .


Hồi đó vượt_biên , thật cũng không nghĩ_ngợi xa_xôi gì .


Thì cô bảo hoàn_cảnh tôi lúc đó , khi nào cũng chỉ nghĩ làm_sao kiếm đủ miếng ăn cho mình , cho mẹ và mấy đứa em nhỏ .


Sang đây , đầu_tiên tôi làm nghề rửa chén ở nhà_hàng , rồi được " lên chức " làm_bếp , phụ bồi , rồi bồi ... 12 năm có lẻ .


Nếu không gặp Nhàn ( chị Bùi Thị Nhàn , vợ của anh Mỹ ) , thì có_lẽ đến giờ tôi vẫn làm nhà_hàng !


Tôi hứa : " Nếu được cưới Nhàn thì nhất_quyết con không để vợ phải chịu khổ .


Gia_đình muốn con đi làm kỹ_sư thì con sẽ đi học để làm kỹ_sư .


Căn nhà thuê đầu_tiên của vợ_chồng Mỹ rộng hơn 10 m² , vừa là buồng ngủ , vừa là bếp , kiêm cả buồng tắm , toilet .


Làm nhà_hàng tuần 7 ngày , từ 2 giờ chiều đến 2 giờ sáng , tự học đến 4 g 30 .


Học ở trường từ 8 g 45 sáng tới 1 giờ trưa .


Khi đó , mơ_ước thường_trực nhất của Mỹ là một ngày được ngủ đủ 8 tiếng đồng_hồ .


Học trong hoàn_cảnh ấy , nhưng Mỹ đã giành được một lúc 2 học_bổng NSERC và FCAR , bảo_vệ thành_công luận_án thạc_sĩ về " chất_xúc_tác " dị_thể và tiến_sĩ về " hợp_chất cao_phân_tử liên_hợp điện_quang , rồi được nhận làm trong những Cty điện_toán và in_ấn hàng_đầu của thế_giới như IBM , Sun Chemical và Kodak Polychrome Graphics .


Từ chỗ đi học cốt chỉ để trở_thành một " cổ_cồn_trắng " làm mát_lòng vợ , thực_hiện lời hứa với gia_đình cô , vậy_mà cuối_cùng Mỹ đã tìm thấy sự_nghiệp của đời mình .


Sinh ngày 2-9–1956 tại làng Thanh_Mỹ , huyện Châu_Thành , tỉnh Trà_Vinh .


Chủ_tịch Hãng American Dye Source , Inc. .


Các giải_thưởng khoa_học : IBM - Invention Achievement Award 1994 , Sun Chemical - Inventor Award 1995 , 1996 , 1997 , Dianippon Ink and Chemicals - Silver Award for CTP Technology 1997 ...


Tôi đã chán phận làm_thuê , muốn tự mình làm ông chủ của mình .


Khi đó ra mở hãng riêng , vốn_liếng hầu_như chưa có gì , trong tay chỉ có mấy bằng_sáng_chế .


Thật may là Nhàn rất hiểu và ủng_hộ tôi .


Trên thế_giới rất ít công_ty chuyên về lĩnh_vực này , và chỉ có ADS là chuyên về thị_trường nghiên_cứu .


Hàng_hoá không cần sản_xuất nhiều , giá_thành không cao , nhưng giá bán thì hàng nghìn USD / gram .


Một nguồn thu rất lớn nữa của chúng_tôi là tiền bản_quyền từ những phát_minh .


Bản_kẽm CTP là một trong những phát_minh quan_trọng của ngành in thế_giới mà Nguyễn Thanh Mỹ là một trong những người có công sáng_chế .


ở Mỹ có khoảng 72.000 nhà_in thì khoảng 30% số này đang sử_dụng bản_kẽm CTP .


Nó có ưu_điểm hơn bản_kẽm thường là được tạo_hình trực_tiếp từ tia_sáng laser hồng_ngoại bằng kỹ_thuật_số , bản in đẹp , sắc nét , chính_xác hơn nhiều , mang lại lợi_ích kinh_tế cho người tiêu_dùng nhiều hơn 45% , đặc_biệt được ưa_chuộng trong việc in báo , tạp_chí .


Bản_kẽm CTP cũng đem lại lợi_nhuận cho nhà sản_xuất nhiều hơn so với bản_kẽm thường .


Thông_thường , tiền bản_quyền cho một bản_kẽm CTP là khoảng 10 triệu USD cho 20 năm .


Nguyễn Thanh Mỹ là một trong những nhà đầu_tư Việt_kiều Canada rất nhiệt_tình với quê_hương .


Mơ_ước của anh là tạo cho người lao_động một điều_kiện làm_việc ở VN nhưng với chất_lượng , mức lương như ở Canada 35.000 CAD / năm .


Tôi hy_vọng một ngày nào đó , các cộng_sự của tôi có_thể nói về nơi làm_việc của mình với niềm tự_hào như khi nói : " Tôi làm cho IBM " vậy .


Tham_dự nhiều hội_thảo khoa_học , Nguyễn Thanh Mỹ nhận thấy một trong những khó_khăn của các đồng_nghiệp VN là thiếu cập_nhật thông_tin .


Tôi hỏi Nguyễn Thanh Mỹ , những dự_án đầu_tư về VN của anh có thành_công không .


Mỹ cười : Tôi đầu_tư về VN không phải để kiếm tiền .


Vậy mục_đích hệ_trọng nhất của đời người là gì ?


Tôi tạm phân_cấp " chất_lượng đời_sống " thành 4 bậc : sống ổn , sống đầy_đủ , sống hạnh_phúc và sống có ý_nghĩa .


Tôi và gia_đình tôi tìm thấy ý_nghĩa của cuộc_đời là nỗ_lực giúp những người xung_quanh mình , đặc_biệt là đồng_bào mình , để họ cũng có cuộc_sống đầy_đủ hơn , có việc_làm tốt hơn .


Nhưng khi chưa có sự_nghiệp , anh " chỉ mong sao kiếm đủ ăn " .


Anh có nghĩ là để có_ích cho đất_nước , trước_hết người_ta cần phải có sự_nghiệp của chính mình đã ?


Khi còn làm nhà_hàng , tôi đã mơ_ước một ngày nào đó có_thể giúp_đỡ những người Việt khác để họ không khổ như mình .


Sau khi trở_lại VN , Nhàn đã nhắc lại tôi mơ_ước thuở hàn_vi ấy và chúng_tôi quyết_định về VN đầu_tư , cho_dù khi ấy đó là một việc làm_ăn khá mạo_hiểm .


Nguyễn Thanh Mỹ đã bền_bỉ vượt qua số_phận để tạo được hoàn_cảnh ấy .


Nguyễn Thanh Mỹ chưa bao_giờ nói với tôi là anh yêu nước , nhưng cái cách tự_tin khi anh nói " Tôi luôn là người Việt " , và nhất_là những gì anh đang làm cho quê_hương chính là sự thể_hiện câu nói ấy một_cách thiết_thực nhất .


Trong các môn võ_thuật từ Thiếu_lâm , boxing đến taekwondo , karate , judo ... có_lẽ không có môn võ nào sánh được với Muay_Thái về sự khốc_liệt .


Thậm_chí không ít người sau khi xem đấu Muay_Thái được tận_mắt chứng_kiến các đấu_sĩ thượng_đài đã thốt lên : đó là môn thể_thao dã_man nhất !


Trưa chủ_nhật một ngày đầu tháng tư , chúng_tôi chen_chúc trong dòng người xô_đẩy nhau dưới cơn mưa trái_mùa tầm_tã để vào dự_khán cuộc tỉ_thí giữa các võ_sĩ Muay_Thái .


Sàn đấu Muay_Thai Stadium 7 tại thủ_đô Bangkok , Thái_Lan có sức chứa hơn 2.000 người nằm ở khu công_viên Chatuchak gần_như không còn một chỗ trống .


Stadium 7 được xem là sàn đấu nổi_tiếng thứ ba tại Bangkok sau hai sàn Rajadamnoen và Lumphini .


Tại đây , khán_giả từng chứng_kiến cuộc thăng_hoa của võ_sĩ nổi_tiếng Somluck Khamsing - người xuất_thân từ môn võ Muay_Thái trước khi chuyển sang đánh quyền_anh và mang về cho thể_thao Thái_Lan chiếc huy_chương vàng đầu_tiên trong một kỳ tranh tài Olympic ở Thế_vận_hội Atlanta ( Mỹ ) 1996 .


Xem Muay_Thái ở Thái_Lan không rẻ chút nào .


Giá một chiếc vé hạng trung_bình ngồi chót_vót trên cao ở sàn Rajadamnoen không dưới 1.500 baht ( gần 50 USD ) .


Nhưng điều đặc_biệt là Stadium 7 không bán vé và khán_giả vào xem bằng giấy mời .


Sàn đấu tồn_tại nhờ vào tiền bán bản_quyền truyền_hình phát đi trên toàn_cầu , mà tiền thu về lên đến vài triệu baht .


Mỗi tháng bốn lần , cứ vào các chiều chủ_nhật , Stadium 7 tổ_chức sáu trận đấu với sự tham_dự của những đấu_sĩ chuyên_nghiệp ở đủ lứa tuổi .


Tuỳ theo mức_độ nổi_tiếng , nhưng khi thượng_đài mỗi đấu_sĩ thường nhận được trung_bình khoảng 12.000 baht ( 300 USD ) .


Nếu thắng cuộc , họ có_thể nhận được thêm 8.000 - 12.000 baht .


Gần một giờ nữa mới đến trận khai_mạc mà khán_đài đã chật_cứng người với đủ loại âm_thanh tạp_nham pha_trộn giữa tiếng la_hét của khán_giả , tiếng kèn_trống , tiếng loa phóng_thanh của những nhà tổ_chức ...


Khán_đài chật_ních người , nổi_bật nhất là những tay cò cá_cược la_hét ỏm_tỏi , không khó nhận ra sự có_mặt của " cò " vì trên tay họ luôn cầm một tấm bìa cứng dán trên đó 2 - 3 chiếc máy điện_thoại_di_động hoặc máy bộ_đàm .


Đây là các " cò " chuyên tường_thuật từ sàn đấu về cho các ông trùm ngồi nhà qua điện_thoại_di_động hoặc bộ_đàm , các " cò " này là những người có kiến_thức cực_kỳ nhạy_bén về Muay_Thái , thậm_chí hơn cả các trọng_tài chấm điểm trận đấu .


Ðôi mắt họ luôn dán chặt lên sàn theo_dõi diễn_biến trận đấu , đồng_thời miệng liên_tục áp sát vào loa điện_thoại để " đọc " trận đấu về cho " ông chủ " và các kèo được ra không_chỉ trong phạm_vi nội_địa nước Thái mà_còn khắp thế_giới , các " ông chủ " sẽ đưa ra kèo mới , báo_giá để các con_bạc sát_phạt đỏ_đen .


Hàng trăm cánh_tay vội_vã chìa ra xin tờ_rơi khiến sàn đấu càng trở_nên náo_nhiệt hơn .


Trận đấu đầu_tiên giữa hai võ_sĩ cùng 15 tuổi là Kaymarn Sor Ubdul mang biệt_danh " cọp dữ " và Kwanjai Kieatprapat có biệt_danh " rắn lì đòn " đã được tung ra .


" Cọp dữ " Kaymarn Sor Ubdul chưa hề nếm mùi thất_bại sau 15 lần thượng_đài , đồng_thời được xem là tay đấm thiếu_niên xuất_sắc nhất của Thái_Lan mặc quần xanh được xếp ở cửa trên .


" Rắn lì đòn " Kwanjai Kieatprapat mặc quần đỏ bị xếp ở cửa dưới .


Cả sàn đấu vang rền tiếng hô " Ubdul ... Ubdul ... " .


Hôm_nay , các con_bạc đã trút cạn hầu_bao đặt vào cửa " cọp dữ " Ubdul .


Đúng 13 g 45 , tiếng nhạc truyền_thống " ò_e_í_e ... " tấu lên .


" Cọp dữ " và " rắn lì đòn " bắt_đầu thực_hiện nghi_thức múa truyền_thống Wai-kru , bày_tỏ sự tôn_kính đối_với thầy mình .


" Wai-kru " cũng là cách để tạo ra sức_mạnh tinh_thần , giúp đấu_sĩ thư_giãn , chuẩn_bị cho cơ_thể và tinh_thần trước khi nhập_cuộc .


Ubdul và Kieatprapat chơi ngang_ngửa trong hai hiệp đấu đầu_tiên .


Nhưng bước sang hiệp thứ ba , " rắn lì đòn " Kieatprapat đã bộc_lộ sự đuối sức .


Đôi mắt sáng , lầm_lì của anh đã biến mất , thay vào đó là nỗi tuyệt_vọng khi liên_tiếp trúng ba đòn đá bạt hiểm_ác vào giữa mặt .


Liền sau đó hai cú dậm chỏ của " cọp dữ " từ trên cao khiến " rắn lì đòn " ngã vật ra giữa sàn .


Đám đông hô to " Ubdul ... Ubdul ... " , nhưng tiếng chuông báo hết hiệp kịp cứu " rắn lì đòn " khỏi bị knock-out .


Nhưng đó là khoảnh_khắc gượng dậy cuối_cùng , tiếng kèn Wai-kru nghe giống tiếng kèn đám_ma .


Ngay phút đầu_tiên của hiệp thứ tư , " rắn lì đòn " đã nhận bốn cú lên gối trúng ngực và mặt , khi anh còn đang loạng_choạng thì " cọp dữ " Ubdul đã lao tới , bay người lên không_trung dùng hết lực cắm tiếp hai cú chỏ vào đỉnh đầu đối_phương .


" Rắn lì đòn " Kieatprapat đổ sụp xuống sàn đấu như một ngôi nhà sụp móng vỡ vụn .


Trọng_tài ngay_lập_tức kéo cọp dữ Ubdul ra và tuyên_bố anh thắng knock-out !


Cả khán_phòng như bùng_nổ , tiếng reo_hò , tung_hô , trong khi " rắn lì đòn " vẫn nằm bất_tỉnh giữa sàn đấu , chẳng ai ngó_ngàng gì đến anh .


Chúng_tôi còn chưa hoàn_hồn khi thấy bộ_phận y_tế lên khiêng " rắn lì đòn " xuống thì cặp đấu_sĩ 18 tuổi Thanasak Sithuhubol và Sathandej Skindeoymp xuất_hiện .


Trận đấu này dự_kiến diễn ra trong sáu hiệp , nhưng mới được ba hiệp thì đấu_sĩ quần đỏ Skindeoymp đã trúng liền ba đòn đá giữa mặt và một đòn chỏ vào ót ngã lăn ra sàn bất_tỉnh , máu phún đầy nơi khoé miệng .


Khán_đài lại hô vang trước sự gục ngã của Skindeoymp .


Cố_gắng lắm chúng_tôi mới xem hết trận thứ ba , cậu SV VN tên Nguyễn Hữu Hạnh - đang theo học khoa markerting ở Trường Đại_học ABAC - đi cùng đã kéo chúng_tôi khỏi đấu_trường .


Chúng_tôi rất ngạc_nhiên vì Hữu Hạnh đã ở Bangkok hơn hai năm và ban_đầu anh tỏ ra rất háo_hức khi được đến đấu_trường .


Hạnh nói trong hơi thở gấp : Tôi đã hiểu vì_sao các bạn SV Thái cùng trường khuyên không nên đi xem Muay_Thái , ép tim quá !


Ông Sampong , một người am_hiểu lịch_sử Muay_Thái , cho biết : Muay_Thái ngày_xưa dã_man hơn nhiều .


Đấu_sĩ được phép sử_dụng mọi đòn thế , kể_cả việc đá vào hạ_bộ đối_phương và quấn băng tay nhúng keo trộn miểng thuỷ_tinh để tăng tính sát_thương khi ra đòn .


Cách đây vài chục năm , những trận đánh Muay_Thái chuyên_nghiệp thường đặt sẵn một cỗ quan_tài cạnh đài , hai giác_đấu_sĩ được đưa vào sàn đấu là chiếc lồng sắt , trận đấu sẽ không có chuyện cả hai cùng bước ra khỏi lồng mà chỉ có một - là người chiến_thắng , còn kẻ bại_trận đã có sẵn cỗ quan_tài dành cho mình ! .


Ngày_nay Muay_Thái cấm tuyệt_đối đòn dã_man có_thể dẫn đến thiệt_mạng , nhưng người xem vẫn ớn lạnh khi chứng_kiến những cú đá ra đòn quyết_định , nhất_là cú cắm hai cùi_chỏ vào đỉnh đầu đối_phương .


Ông Sampong cho biết : vì tính_chất đối_kháng tự_do cho_phép các võ_sĩ sử_dụng nhiều bộ_phận trên cơ_thể ra đòn đánh đã khiến không ít người liệt Muay_Thái vào môn võ dã_man .


Nhưng với ông thì : " Tôi đã nhiều năm gắn_bó với Muay_Thái và từng chứng_kiến nhiều đấu_sĩ bị_thương nặng trên sàn đấu , nhưng chưa thấy ai chết cả .


Trong một trận đấu Muay_Thái rất khó có đối_thủ thiệt_mạng khi hai đấu_sĩ có cùng cân nặng , chiều cao và kỹ_nãng giao_chiến , họ che_chắn rất kỹ những chỗ hiểm ...


Nhưng khi chúng_tôi cho biết đã được nghe những câu_chuyện thiệt_mạng ở những sàn đấu cá_cược bất_hợp_pháp tại những khu xóm lao_động ở ngoại_ô Bangkok , thì Sampong gật_gù : Do hai võ_sĩ đã chênh nhau đẳng_cấp , điều đó rất nguy_hiểm .


Nhưng với ông Amnuay Kesbumrung - thành_viên Hội_đồng Muay_Thái thế_giới mà chúng_tôi tiếp_xúc tại MuayThai Institute , nơi được xem là học_viện Muay_Thái lớn nhất thế_giới , gần sân_bay Don_Muong mà ông làm_chủ - thì : " Tôi đã chứng_kiến bốn trường_hợp võ_sĩ thiệt_mạng , nhưng họ không chết ngay trên sàn đấu mà chết tại bệnh_viện vì bị chấn_thương sọ não hoặc tim " .


Dù bị xem là môn võ dã_man nhưng chỉ riêng tại Bangkok đã có đến hàng ngàn trung_tâm huấn_luyện , lò luyện Muay_Thái mà thanh_thiếu_niên Thái_Lan theo học rất đông .


Theo ông Amnuay Kesbumrung , uỷ_viên Hội_đồng Muay_Thái thế_giới , toàn nước Thái có đến hơn 10.000 trung_tâm , lò , trại huấn_luyện dạy Muay_Thái với cả triệu võ_sinh tham_gia .


Chúng_tôi thắc_mắc khi tiếp_xúc với nhiều công_chức , trí_thức hay sinh_viên các trường đại_học ở Bangkok , đa_số họ đều tỏ_vẻ sợ môn võ này , thậm_chí không đi xem thi_đấu , sao chỉ thấy thanh_thiếu_niên nghèo , ở nông_thôn chọn học Muay_Thái , cả ông Sampong lẫn ông Amnuay đã không chút đắn_đo , nhún_vai nói : " Ðó là con đường mà thanh_niên nông_thôn chọn_lựa để thoát nghèo và mưu_sinh tại những đô_thị lớn ...


Cái huyện nhỏ nằm bên bờ sông Lam của xứ Nghệ này khiến giới giang_hồ phù_dung kiêng_nể với hàng chục tay buôn ma_tuý đã và chuẩn_bị dựa cột pháp_trường .


Những ngôi nhà của các tử_tội ma_tuý im_ỉm cửa đóng then cài .


Tôi đi giữa đường làng trong nắng nóng 40 °C mà cảm_thấy lạnh sau gáy .


Bất_ngờ một người đàn_bà bịt khăn nửa mặt xuất_hiện ở triền đê gọi giật_giọng : “ Đi mô “ ?


Nghe tôi trả_lời tìm mua gỗ , bà ta có_vẻ không tin , nguýt dài , rồi cứ chằm_chằm nhìn theo .


Nhiều người địa_phương tin rằng vùng_đất này đang chịu một lời nguyền .


Đó là lời nguyền độc_địa của thân_nhân những con_nghiện đã bị bọn buôn_bán ma_tuý dụ_dỗ vào con đường chết .


Ông Võ Công Sơn , phó_chủ_tịch xã , buồn_buồn chỉ vào những thân_tàn_ma_dại : Thế_hệ thứ ba của nghiện_ngập đấy !


Từng làm trưởng công_an xã trong những năm nóng_bỏng nhất của " đại_dịch " ma_tuý , ông Sơn biết rất rõ nhiều người trong số này có ba đời đi buôn và nghiện thuốc .


Trong huyện Hưng_Nguyên , Hưng_Long là xã nóng nhất .


Mảnh đất hơn 4.000 dân này đã bị tuyên ít_nhất 11 án tử_hình và gần 100 án tù vì các tội liên_quan đến ma_tuý .


Theo chân ông Sơn , tôi tìm vào những ngôi nhà đặc_biệt đã từng một thời bất_khả_xâm_phạm đối_với người lạ .


Tư_dinh của Hải “ luận “ , tức Nguyễn Văn Hải , ở xóm 9A , Hưng_Long , bề_ngoài trông có_vẻ bình_thường với khu nhà_trệt cất theo kiểu cổ , nhưng bên trong bức tường bêtông và hàng_rào thép_gai là cả một khu nhà nhiều phòng liên_kế , có hồ thuỷ_tạ , vườn cây_cảnh và những tiện_nghi cao_cấp hiếm thấy ở vùng quê nghèo .


" Bố_già " này khi cất nhà_lầu " nổi " nhất nhì xã , đãi_đằng tiệc_tùng lùm_xùm cả xóm , nhưng trong một đêm bị động đường_dây đã đột_ngột biến mất để lại tư_gia cho người qua đường nhìn ngó và chó mèo hoang vào phóng_uế .


Ở các xã “ nóng “ Hưng_Long , Hưng_Lịnh , Hưng_Xá ... làng quê vẫn thật thanh_bình nhưng phần bão_tố thì cũng dễ_dàng nhận thấy qua tin_tức những tay buôn ma_tuý đã và đang chuẩn_bị đền_tội .


Hầu_hết những đường_dây buôn_bán ma_tuý xuyên quốc_gia bị phá vỡ trong thời_gian vừa_rồi đều có vai_trò lớn của các “ bố_già “ ở vùng quê này .


Nhà Trần Văn Hợi với " kỷ_lục " buôn_bán ma_tuý lớn nhất VN từ trước đến nay ở xã Hưng_Xá , kế bên nhà Hạnh “ cầm “ , tên trùm ma_tuý vươn vòi bạch_tuộc vào tận Đồng_Nai đội_lốt ông chủ trang_trại .


Nhà Nguyễn Văn Toại , tay buôn_bán ma_tuý lãnh cùng lúc ba bản_án lớn đã phải dựa cột pháp_trường cách đây hai tháng , cũng không xa nhà các tử_tội Hoàng Xuân Đường , Nguyễn Văn Hồng , Nguyễn Văn Cương ...


Trong nắng cuối ngày , tôi ngồi trên triền đê nhìn những ngôi nhà lạnh_lẽo đó và nghe những người hàng_xóm nói buồn : nếu bán tất_cả các tư_gia của các ông trùm chắc thừa tiền xây_dựng nhà tình_nghĩa , tình_thương cho cả huyện ...


Hưng_Nguyên không phải là huyện biên_giới của Nghệ_An , nhưng đã hành_nghề đi bè từ xa_xưa .


Trong đó , xã Hưng_Long là quần_hội chính của những con người bạt_mạng quanh_năm ngược sông Lam lên vùng núi biên_giới lấy gỗ kết bè về xuôi bán .


Khí_chất sông_nước ngang_tàng , coi sinh_tử như xấp_ngửa bàn_tay cộng với gió độc khí chướng chốn rừng sâu đã nhanh_chóng cuốn họ vào khói thuốc_phiện .


Thuốc_phiện được cột bao nilông lèn đá thòng dây thả sâu dưới đáy bè gỗ về xuôi .


Khi một_số dân đi bè giàu lên nhanh_chóng nhờ thuốc_phiện cũng là lúc biết_bao người đã lâm vào nghiện_ngập , tan_cửa_nát_nhà , tù_tội , chết_chóc .


Lời nguyền_rủa đã oán_hận cất lên từ ấy .


Chúng tổ_chức những đường_dây buôn heroin qui_mô hơn .


Huyện Hưng_Nguyên không chỉ là điểm trung_chuyển ma_tuý mà còn trở_thành " lò cung_cấp , rèn_luyện nhân_sự từ hạng ruồi đến các " bố_già " khét_tiếng " .


Chính_quyền địa_phương cũng thừa_nhận thực_trạng trên có phần lỗi của họ , không ý_thức kịp trước đại_dịch heroin lại mải lo xâu_xé nội_bộ .


Năm 1999 , chỉ riêng ở xã Hưng_Long , ngoài các đường_dây lớn đã có 11 điểm bán_lẻ ma_tuý tự_do .


Dân nghiện các nơi đến đây để chích_choác và mua ma_tuý đem đi nơi khác bán lại kiếm lời .


Như ngọn gió độc , câu nói cửa_miệng “ không buôn heroin không thành triệu_phú " lan nhanh trên làng_xóm ruộng cằn .


Và rồi nhiều người đã nhắm_mắt lao vào như con thiêu_thân .


Ngoài những gia_đình có truyền_thống mấy đời từ buôn thuốc_phiện đến buôn heroin dắt_díu bà_con vào đường chết , còn có cả những người tay_ngang vốn xuất_thân từ gia_đình lao_động lương_thiện .


Ngay Hải " luận " tay được giới giang_hồ phù_dung mệnh_danh là " trùm của các trùm ma_tuý " , cũng sinh_thành trong một gia_đình đàng_hoàng .


Cùng thời tác_quái và là bạn_bè của Hải luận còn có các bố_già Hạnh cầm , Trần Hợi Hợi , xuất_thân từ những gia_đình chân_quê nhưng đã nhanh_chóng bước lên chiếu trên trong giới giang_hồ phù_dung .


Tuy lăn_lóc phương xa nhưng chúng đều chọn Nghệ_An làm đường vận_chuyển chính và chọn ngay bà_con , hàng_xóm ở quê_hương làm đồng_đảng trong đường_dây chết_chóc .


Cô Hảo , vợ của tử_tội Nguyễn Văn Cương , ngồi ôm đứa con_gái năm tuổi , trĩu giọng tâm_sự : Ma_tuý chính là con ma độc_ác nhất .


Cô Hảo bây_giờ sống qua_ngày trong căn nhà gỗ từ đời ông để lại .


Với 1.000 m² đất ruộng , cô vừa phải nuôi mẹ_già vừa nuôi hai đứa con_thơ .


Thuỳ ơi , đừng buồn Thuỳ nhé , hẹn ngày_mai khi nước_nhà độc_lập Thuỳ cũng sẽ đi về phương Bắc , lúc đó chắc niềm vui sẽ vẹn_toàn .


Trong khu nhà rộng mênh_mông của Hải " luận " , tôi đợi mãi vẫn không gặp vợ_con gã .


Vợ_chồng người em_út tên Quang ở lại trông_coi cũng chỉ dám ở một phòng nhỏ bên hông nhà .


Người em hiền_lành , chưa bao_giờ bước chân ra khỏi quê , rầu_rầu không_thể kể nổi chuyện ngày_xưa của anh .


Chỉ riêng xã Hưng_Long đã có ít_nhất bốn cặp với cả chục đứa bé đang vật_vạ sống nhờ ông_bà và hàng_xóm .


Tôi lần_mò trên đường làng rối như chỉ tay để tìm đến nhà bà Nguyễn Thị Tiêu , mẹ của Nguyễn Văn Hoà ( Hoà và vợ Nguyễn Thị Châu đang cùng thụ_án tù vì buôn ma_tuý ) .


Trong bóng_tối chập_choạng cuối ngày , bà_cụ 86 tuổi mù một mắt không thấy rõ nổi khách ở đâu .


Lưng bà_cụ còng gập như muốn gãy , vậy_mà suốt năm năm trời phải vật_vạ làm_ruộng để nuôi hai đứa cháu vô_tội .


Chính_quyền và hàng_xóm phải quyên_góp mới cất nổi cho bà cháu một căn nhà tình_nghĩa để họ thoát khỏi nắng_mưa .


Bà_cụ bật khóc : Nói có trời_đất chứng_giám , tôi chưa xài một đồng_tiền bẩn nào của chúng_nó .


Anh Hồ Xuân Hoà , trưởng Phòng Cảnh_sát chống ma_tuý tỉnh Nghệ_An , kể tôi nghe chuyện hỏi_cung Trần Văn Hợi .


Biết tội chết , Hợi ra điều_kiện phải đáp_ứng cho gã bốn nguyện_vọng thì sẽ phun hết thông_tin : tha chết cho em_trai Trần Văn Hương đồng_phạm ; tặng cho con gái vợ_bé sợi dây_chuyền kỷ_niệm ; được ôm hôn con trai út 15 phút ; cuối_cùng là hút heroin phủ_phê một ngày .


Anh Hoà nói nguyện_vọng quá nhiều , không_thể đáp_ứng được .


Hợi suy_nghĩ một lát rồi bỏ hai nguyện_vọng đầu .


Anh Hoà kiên_quyết nói chỉ có một nguyện_vọng .


Không suy_nghĩ , Hợi nói ngay : Xin được hút một ngày rồi chết !


Ở Hưng_Nguyên , tôi còn được nghe rất nhiều chuyện như thế .


Có những “ bố_già “ kiếm tiền tỉ trong ngày , ăn_chơi , bao gái , mua nhà_cửa tứ_xứ , nhưng cuối_cùng lại tệ_bạc ngay ở gia_đình , quê_hương mình .


Khi Nguyễn Thị Loan vào tù , Nguyễn Văn Toại dựa cột pháp_trường thì mấy đứa con đều nhanh_chóng nghiện nặng .


Chỉ tội cho ông_bà phải cúi mặt trước hàng_xóm để nuôi những đứa cháu thân_tàn_ma_dại .


Rời mảnh đất của các tử_tội và “ đại_dịch chết màu trắng “ , tôi cứ bị ám_ảnh bởi đôi mắt u_uẩn nặng buồn của bà cháu bà Tiêu .


Bà tâm_sự chỉ có một ước_mơ duy_nhất là hai đứa con ra tù , sẽ cải đời lương_thiện để nuôi_nấng con_cái thành người lương_thiện .


Và tôi hiểu đó mới thật_sự là mong_muốn lớn nhất của người dân ở mảnh đất này .


Nghề thúng mực là một trong những nghề nguy_hiểm nhất của ngư_phủ , mùa thả thúng thường trùng với mùa dông_tố .


Hạ_bạc lắm mới đi bạn cho nghề này vì chết như chơi .


Biết được ý_định của tôi muốn xuống thúng làm ngư_phủ , dù đã quen_biết trước nhưng thuyền_trưởng Xuân - một chủ tàu nhiều kinh_nghiệm ở quần_đảo Nam_Du , xã đảo An_Sơn , Kiên_Hải , Kiên_Giang - vẫn lắc_đầu nói thế .


Nhưng anh cũng hứa_hẹn : " Nếu chiều nay biển êm , không có gió lớn thì tôi sẽ cho anh đi ... " .


Tôi quẩy balô xuống tàu câu mực để chuẩn_bị chuyến hải_hành .


Dưới tàu đã có đầy_đủ 16 tay bạn đi thúng .


Văn_Bé quê Quảng_Ngãi , " lão " Tần quê Quảng_Bình , Biên tây quê Bình_Dương .


Mỗi người mỗi nơi , mỗi tuổi nhưng đều có cái chung nhất là nước_da cháy nắng sạm người .


Thấy " tân_binh " xuất_hiện và chủ tàu giới_thiệu trước , Văn Bé vội làm_quen ngay : Anh muốn đi thúng ai cũng được nhưng phải uống với anh_em tui vài ly mới đi biển được !


Ngư_phủ đi thúng là thế , một ly rượu trước mỗi chuyến đi , vì biết_đâu ngày_mai có còn gặp lại ...


Đúng 16g05 , con tàu chở 16 bạn đi thúng với tôi cùng thuyền_trưởng nhổ_neo ra khơi .


Trên ghe , 16 chiếc thúng đã được xếp ngay_ngắn hai hàng từ khoang lái đến đằng mũi ghe .


Chiếc ghe hướng mũi về phía đảo Thổ_Chu - hòn đảo tận_cùng cực nam của Tổ_quốc .


19g30 , tàu giảm tốc_độ và bắt_đầu thả thúng .


Qua thông_tin có được từ các chủ tàu khác và qua chiếc máy định_vị , anh Xuân cho biết đây là vùng_biển hôm_qua có nhiều tay thúng trúng đậm mực lá .


Biên “ tây “ là tay thúng được thả đầu_tiên vội hỏi lớn : Nhà_báo có xuống thúng tôi không ? .


Anh Xuân suy_nghĩ hồi lâu rồi lắc_đầu : " Thôi , đêm tối_đen thế này xuống thúng lỡ dông tới nguy_hiểm lắm , chú em sẽ đi chuyến sáng " ...


Sau Biên " tây " năm phút là thúng của Văn Bé , lão Tần ... từng gương_mặt háo_hức ban chiều giờ trông rất đăm_chiêu , đang dần_dần lẫn vào màn đêm của biển_cả .


16 chiếc thúng câu mang theo 16 thân_phận nghèo_khó được thả vào lòng biển đen_kịt , họ phải ở cô_độc trên thúng cách xa nhau hàng cây_số .


Tôi chợt rùng_mình : cuộc_sống và cái chết giữa đêm đen mù_mịt giữa khơi xa của những ngư_phủ này nhiều khi được quyết_định chỉ bởi một cơn dông nhẹ , một cơn sóng bạc_đầu , một lỗ rò_rỉ dưới đáy thúng ...


Đêm giữa đại_dương mênh_mông dài hơn tôi nghĩ .


Mặt_trời lừ_đừ lên từ hướng đông , Hùng " Nghệ_An " đã cặp thúng vào tàu từ bao_giờ .


Anh Xuân bảo tôi chuẩn_bị " đồ_nghề " để xuống thúng của Hùng .


Sau cú nhảy khá mạnh và không có kinh_nghiệm của tôi , chiếc thúng chòng_chành nghiêng hẳn về một bên như muốn lật úp xuống biển , nước ào vào hơn 1/3 thúng .


Hùng nhanh_chóng nhoài người về bên đối_diện lấy lại cân_bằng cho thúng , chiếc thúng xoay tròn vù_vù làm tôi xây_xẩm mặt_mày , chiếc máy hình tuột khỏi tay nhưng may thay Hùng đã kịp chụp lại .


Định_thần sau sự_cố , tôi bình_tĩnh quan_sát " cơ_ngơi “ của mình : chiếc thúng chỉ với đường_kính gần 2 m , gia_tài của chủ thúng chỉ có dây câu , chiếc đèn măng_xông , mì tôm , một bình nước đủ uống cho một ngày một đêm lênh_đênh trên biển và một chiếc máy_bộ_đàm .


Hùng bảo : “ Do có quá nhiều tai_nạn cho bạn đi thúng , chỉ với một sự_cố nhỏ như đứt neo , rách buồm , thúng bị thủng đáy ... là bạn thúng có_thể mất_mạng như chơi , nên từ vài năm nay , một_số chủ tàu đã trang_bị cho bạn thúng máy_bộ_đàm để khi có sự_cố có_thể kêu cứu " !


Hùng kéo ngọn buồm lên để thúng trôi nhanh hơn và bắt_đầu công_việc thường_ngày của mình .


Cho ba sợi dây câu mực xuống tới đáy biển , Hùng bảo tôi cầm lấy một sợi và chỉ cho tôi cách câu mực .


Bộ đồ_nghề của bạn câu trông thật đơn_giản , chỉ có bộ dây , chì và 3 - 4 con mồi giả , vậy_mà khi thả cả bộ dây xuống biển kéo lên tôi mới thấy khó_khăn vô_cùng , chỉ qua vài động_tác kéo mà da tay đã muốn toạc ra !


Hùng nắm bộ dây câu nhử và nói nhanh : Có mực đấy , kéo đi !


Hùng giúp tôi nhanh_chóng kéo sợi dây câu dài đến hơn 15 sải tay người_lớn .


Một con mực_lá dính mồi , tôi sung_sướng như bắt được vàng .


Hùng rất thành_thạo khi trong vòng 30 phút đã bắt được gần 2 kg mực_lá .


Nhìn vào khoang thúng , tôi ước_lượng cả đêm qua và sáng nay Hùng bắt được cũng chừng gần 10 kg , một chuyến đi biển như thế được xem là thành_công .


Mặt_trời đã đứng_bóng , không_khí ngột_ngạt như thiêu như đốt , chỉ mới một ngày trên thúng mà tôi đã sạm cả người , môi nứt_nẻ , đôi bàn_tay phồng rộp .


Nhìn về chiếc tàu mực chỉ thấy còn một chấm nhỏ , chiếc thúng của chúng_tôi đã trôi xa tàu cỡ vài cây_số .


Hùng bắt_đầu nghỉ_tay và lấy mực nấu với mì_tôm để hai chúng_tôi cùng ăn .


Vừa nấu Hùng vừa tâm_sự : “ Nghề này vất_vả lắm , gần 10 năm theo nghề là chừng ấy năm tôi nếm_trải đủ cực_khổ với gió biển , một mình một thúng cô_đơn đến kinh_khủng " .


Các thúng nằm cách nhau đến cả cây_số , chỉ nhìn thấy nhau qua những đốm sáng của đèn măng_xông .


Những đêm như thế lại nhìn trời đếm sao cho vơi nỗi nhớ nhà , nhớ vợ , nhớ con " .


Hùng cho biết đây là lần đầu_tiên Hùng có bạn đi cùng thúng , hàng chục năm rồi anh mới xoá được cái cảm_giác cô_độc giữa biển_khơi .


Hùng bảo : " Thường cái cảm_giác cô_đơn làm người_ta hay nghĩ quẩn , nhỡ có con sóng bạc_đầu , cơn dông bất_chợt hay đàn cá_mập vây quanh .


Người có thần_kinh thép mới đi thúng được " .


Có điều lạ là nghề câu nói_chung và câu mực nói_riêng chỉ có người miền Trung ( từ Thanh_Hoá đến Bình_Thuận ) theo nghề còn người miền Nam chỉ làm nghề đánh mành , chụp mành hay lưới bao , lưới vây .


Chỉ một_số ít , rất ít người miền Nam học nghề từ người miền Trung mới theo nghề thúng .


Vốn_liếng theo nghề khá đơn_giản , một chiếc thúng lẫn đồ_nghề đi biển chỉ 3 - 4 triệu đồng .


Nếu không có tiền thì vay chủ ghe với điều_kiện trở_thành bạn thúng của chủ , ăn_chia theo mỗi chuyến xa_khơi .


Sắm được thúng thì trả cho chủ ghe 1 giá_trị mực , còn làm_bạn cho chủ thì ngược_lại , chủ ăn năm , thúng ăn một .


Từ phía xa_xa , một chiếc thúng căng buồm vật_vờ trôi tới .


Trời ạ , người ngư_phủ đang đứng chòng_chành trên chiếc thúng lại là người quen cũ : Phan Thanh Hoàng - một người bạn học thời phổ_thông của tôi !


Nghèo_khó , bỏ học giữa_chừng , Hoàng bỏ xứ vào Nam đi biển , hơn 15 năm nay chúng_tôi chưa gặp_mặt nhau .


Sự vồn_vã của Hoàng làm chiếc thúng chòng_chành muốn lật úp khiến tôi xanh mặt .


Chưa kịp chào_hỏi nhau Hoàng đã " mắc bệnh_nghề_nghiệp " : " Bắt được bao_nhiêu mực rồi , mực to không ?


Cùng lứa mà nhìn hắn già hơn tôi đến mười tuổi .


Ở thành_phố , thỉnh_thoảng tôi vẫn nghe bạn_bè kể về cuộc_ðời phiêu_bạt của Hoàng .


Giờ ngồi giữa biển_khơi trên cái thúng cỏn_con , tôi mới hiểu hơn cái gian_nan của nghề đi biển .


Hầu_hết các hòn đảo của quần_đảo Nam_Du , từ hòn Tre , hòn Sơn , hòn Lớn , bãi Ngang cho đến Phú_Quốc , Thổ_Chu , Côn_Đảo ... đều có dấu chân của Hoàng .


Đối_diện với cái chết đến từ những cơn sóng_thần cao bằng toà nhà năm tầng , những cơn dông giật úp thúng , những cơn bão nhiệt_đới khủng_khiếp ... hàng chục lần , có lúc tưởng_chừng như thân_xác đã nằm sâu dưới đáy biển làm mồi cho cá , có lúc bão đến lật úp thúng , chơi_vơi một_mình dưới những đợt sóng lưỡi_búa ... vậy_mà hắn vẫn sống và cuộc_đời lại trôi theo chiếc thúng cỏn_con trên biển .


Bán mạng mưu_sinh như thế mà Hoàng chẳng dành_dụm được gì , nghèo_rớt_mồng_tơi , chỉ thỉnh_thoảng gửi ít tiền về cho gia_đình .


Hoàng bảo : " Số mình là thế rồi , không cải được đâu " !


Tôi hỏi Hoàng : " Sao không kiếm nghề khác làm cho đỡ cực , đi tàu lưới chẳng_hạn ?


Hoàng cười buồn : " Không vốn_liếng thì làm gì , vả_lại nghề này ít người đi , không cạnh_tranh , không ép_uổng nhau " .


Sau cơn bão số 5 , bạn thúng tử_nạn nhiều quá nên nghề này cũng có_giá !


Những cơn sóng lưỡi búa bỗng ập vào , hai chiếc thúng nẩy tung lên rồi rơi ùm xuống biển , tôi hoang_mang , Hoàng , Hùng động_viên tôi : " Không hề gì , không hề gì , cứ ngồi im " ...


Cuộc_đời của Hùng , của Hoàng sao giống chiếc thúng cô_độc giữa đại_dương mênh_mông !


" Tại_sao mẹ không cho con đi học cùng các bạn ?


Tại_sao các bạn khác có tay mà con không có " ?


" Ngày_mai mẹ sẽ mua tay giả cho con để con đi học " ...


Những câu hỏi hồn_nhiên của bé Phú và lời hứa của mẹ em đã lâu lắm rồi nhưng hôm_nay nhớ lại , chị Bình - mẹ của Phú - lại đầm_đìa nước_mắt .


Còn Phú không khóc , em tin rằng ngoại_ngữ và máy_tính sẽ thay được đôi bàn_tay không có của mình , như em đã tin đôi bàn_chân đã giúp em đoạt được giải Vở sạch chữ đẹp toàn huyện Yên_Thành hồi lớp 3 .


Hồi mới sinh , Phú như một củ khoai : " Một củ khoai dị_dạng , đầu to , chân ngắn , không có tay và không hề có một tiếng khóc " - anh Nguyễn Quỳnh Lộc , cha của Phú , nói .


" Củ khoai cứ tuột khỏi tay mẹ vì nó không có gì bấu_víu được vào người mẹ " - chị Bình , vợ anh Lộc , nói thêm .


Anh Lộc biết chắc rằng " củ khoai " của vợ_chồng anh chính là hậu_quả của những lần anh " hít " khói " da_cam " ở chiến_trường Tây_Nguyên hồi 1972 .


Dần_dà người dân ở làng Tam_Hợp nghèo_khó và cả xã Thọ_Thành ( Yên_Thành , Nghệ_An ) cũng nhận ra " củ khoai " của anh Lộc , chị Bình là hậu_quả của tội_ác chiến_tranh .


Họ cảm_thông , chia_sẻ với anh_chị nhiều hơn , năng lui_tới vỗ_về đứa bé và âu_yếm gọi " củ khoai " là thằng cu Phú .


Nhưng với gia_đình anh Lộc , chị Bình thì cái thiếu , cái đói mới nghiệt_ngã làm_sao vì anh là thương_binh đã bị cắt 3/4 dạ_dày , sa gan , suy thận ...


Căn nhà của anh Lộc , chị Bình là ba gian kho thanh_lý của hợp_tác_xã vách được trát bằng đất bùn .


Những ngày ấy , gia_đình họ sống nhờ một phần vào khoản cứu_tế của Nhà_nước mỗi tháng vài_ba cân gạo và cả những nắm cơm , bắp_ngô của láng_giềng đem cho .


Chỉ sống bằng nước cơm nêm với muối trắng và mì_chính nên " củ khoai " của vợ_chồng anh Lộc , chị Bình chỉ lớn nhích từng tí một .


Mãi đến 4 tuổi , Phú mới bắt_đầu tập đi nhưng vẫn như củ khoai , bế lên tụt xuống ; da " củ khoai " lúc đỏ tấy , lúc xanh nhợt , thỉnh_thoảng lại có những cơn đau quằn_quại .


Lên 6 tuổi , Phú đi_lại vững_vàng nhưng vẫn hay bị ngã , không có tay đỡ nên đầu cứ cày xuống đất làm rách xước , xây_xẩm mặt_mày .


Một hôm , Phú thấy bọn trẻ trong làng mang cặp đi qua ngõ nhà mình , em hỏi bố các bạn đi đâu ?


Phú nói rành_rọt với bố : " Con cũng đi học " !


Từ hôm ấy , người_ta cứ bắt_gặp bé Phú tha_thẩn đến gần trường mẫu_giáo rồi nấp ở góc tường nhìn vào lớp học .


Họ còn thấy Phú mê_mẩn đứng xem các bạn cùng lứa tập_thể_dục giữa sân trường .


Anh Lộc kể : Có lần đi tìm con thì bắt_gặp Phú đang đứng say_sưa đung_đưa đôi vai cụt theo nhạc_điệu và động_tác thể_dục mà các bạn nhỏ đang tập trong sân trường_mầm_non " .


Rồi một hôm giữa bữa ăn Phú đòi bố_mẹ cho cậu đi học .


Chị Bình nói với Phú rằng con không học được vì không có tay .


Phú buồn lắm , cậu không khóc nhưng hỏi lại tại_sao con không có tay .


Chị Bình không biết giải_thích thế_nào đành hứa liều với con : " Ngày_mai mẹ sẽ mua tay giả để con đi học " .


Phú mừng lắm , rồi cậu đòi đóng cho mình một chiếc bảng gỗ .


Phú đeo bảng gỗ đi đến trường mẫu_giáo nhìn vào lớp_học nhưng không dám vào rồi lại chạy về nhà .


Trong bữa ăn Phú cũng đeo bảng trên cổ , có lúc đeo bảng nơi cổ rồi ngủ quên ; tỉnh_giấc Phú chạy vào hỏi mẹ : " Mẹ mua tay giả cho con chưa " ?


Chị Bình ôm con vào lòng nghẹn_ngào ! ...


Thương con , anh Lộc dẫn Phú đến trường xin vào lớp học .


Phú đòi tập viết bằng chân ; anh Lộc mua phấn kẹp vào kẽ chân tập viết cho Phú .


Tập cả tuần mà viên phấn kẹp vào lại rớt ra , có khi đè nát cả phấn mà không ra nét chữ .


Vợ_chồng anh Lộc , chị Bình đã nản nhưng Phú quyết không chịu bỏ học , cậu cứ bắt bố tập viết .


Một hôm , đi làm_đồng chập_tối mới về , vừa vào đến cổng thì thấy Phú chạy ra khoe : " Bố ơi , con viết thành chữ rồi ! " .


Anh Lộc vào nhà cầm đèn_pin soi xuống sân và như không tin vào mắt mình .


Cả một khoảnh sân rộng dày kín những chữ_cái , chữ thì nguệch_ngoạc , có chữ thì nét đã suôn_sẻ .


Anh Lộc ôm con vào lòng mà nước_mắt cứ tuôn ra .


Phú say_mê tập viết suốt ngày , phấn ăn loét cả kẽ chân cũng không nản .


Viết phấn đã thành_thạo , Phú đòi cha mua bút_chì .


Khi viết bút_chì giấy không rách nữa thì Phú tập viết bằng bút_bi .


Sau một tháng theo học lớp 1 , cô_giáo chủ_nhiệm cho biết Phú tiếp_thu rất nhanh , chăm học và rất ngoan .


Ngoài chuyện tập viết , Phú còn tập cho đôi bàn_chân của mình làm_việc thay cho đôi tay để tự sinh_hoạt và đỡ_đần bố_mẹ .


Thật khó tin từ việc nhặt rau , quét nhà , nấu_bếp , xúc lúa , cào rơm đến cả việc khó như cầm thìa , cầm đũa ăn cơm , uốn lưỡi_câu , câu cá , xâu kim tự vá quần_áo ... dù chậm_chạp nhưng Phú đều làm được .


Chỉ có việc đại , tiểu_tiện , thay quần_áo , tắm_rửa là phải nhờ đến sự trợ_giúp của em Thọ .


Thọ ít hơn Phú 2 tuổi nhưng học cùng lớp , và hằng ngày em là trợ_thủ đắc_lực cho anh_trai mình .


Trở_lại chuyện học_hành của Phú , anh Lộc lục tìm rồi ôm ra một tập bài kiểm_tra toàn điểm 9 , điểm 10 ; các bức tranh do Phú vẽ và những quyển vở của Phú học hồi cấp I đưa cho tôi xem rồi khoe : " Bây_giờ lên lớp 6 phải viết nhanh nên chữ của cháu không đẹp như trước được nữa , chứ hồi lớp 3 cháu được giải đặc_biệt thi vở sạch chữ đẹp toàn huyện " .


Khả_năng nổi_trội nhất của Phú là môn toán , vẽ và ngoại_ngữ .


Từ lớp 1 đến lớp 5 , năm nào Phú cũng làm lớp trưởng và đội_viên cờ đỏ xuất_sắc của trường .


Tôi cũng được nghe thầy giáo Đường Xuân Tùng , hiệu_trưởng Trường tiểu_học Thọ_Thành , nhận_xét về Phú như sau : " Học_lực của Phú xếp vào loại khá .


Phú rất ngoan , sinh_hoạt , học_tập rất nghiêm_túc .


Tôi thường mượn bài kiểm_tra của Phú về để làm_gương cho con mình " .


Chúng_tôi đang nói dở câu_chuyện thì hai anh_em Phú và Thọ đi học về .


Phú thổ_lộ rằng em rất thích tin_học và ước_ao có một chiếc máy_tính .


Phú nói_nhỏ với Thọ gì đó , và Thọ vội chạy vào mở cặp lấy bút , trải vở lên bàn cho anh .


Bàn viết của Phú là một cái ghế salon nan gỗ lắp thêm một bảng nhỏ làm chỗ kê vở .


Phú dùng bốn ngón của hai bàn_chân mở nắp bút và kẹp vào kẽ chân phải rồi mải_mê viết .


Được một lúc Phú đột_nhiên dừng bút , cây_viết run_run trong " tay " em , mắt Phú lóng_lánh như có ngấn lệ !


Tôi ngó vào trang vở : những con_chữ tròn_trịa nhảy_múa trước mặt tôi , mắt tôi cay_cay khi đọc dòng chữ : " Hôm_nay cháu rất vui vì được bác đến thăm và giới_thiệu cho cháu một địa_chỉ học máy_tính và ngoại_ngữ .


Cháu chúc bác mạnh_khoẻ và thu được nhiều thắng_lợi trong công_việc và cuộc_sống .


Cháu hẹn gặp lại bác vào một ngày gần đây !


Trước khi kết_thúc những dòng cuối của bài viết này , tôi đã nhận được điện_thoại từ cơ_sở tin_học - ngoại_ngữ nhân_đạo Công Hùng .


Giám_đốc , chuyên_gia máy_tính Nguyễn Công Hùng cũng bị tật_nguyền , anh nói rất xúc_động khi nghe câu_chuyện về Phú và hứa sẽ nhận Phú theo học lớp đào_tạo tin_học gần đây nhất .


Tôi biết chắc là Phú và cha_mẹ của em rất vui khi biết tin này .


Với học_viên : “ Hạnh_phúc là được về nhà ” .


Với giáo_dục_viên : “ Hạnh_phúc là được gặp lại học_viên của mình trong một tư_thế khác , không còn dính_líu tới ma_tuý ” .


Và với các nhà quản_lý : “ Hạnh_phúc là mấy chục ngàn người đang cai_nghiện trở_lại được với cộng_đồng và không bao_giờ tái_nghiện nữa ” .


Tất_cả đều có chung một con đường phía trước , nhưng con đường ấy thật gian_nan biết_bao ...


Cách đây vài tháng , anh Nguyễn Văn Bình , trưởng_phòng giáo_dục - tư_vấn Trung_tâm Nhị_Xuân , hồ_hởi khoe với tôi về lớp đại_học tại_chức khoa xã_hội_học ( XHH ) sắp được mở ra ở Nhị_Xuân : “ Thêm một cơ_hội nữa để học_viên tận_dụng thời_gian cai_nghiện , thêm cơ_hội để học_viên tái hoà_nhập cộng_đồng ... ” .


Giáo_trình XHH là một sự lựa_chọn tốt nhất cho học_viên cai_nghiện muốn tiếp_tục theo học bậc đại_học .


Hôm_nay , anh Bình ỉu_xìu báo kế_hoạch chưa thực_hiện được do số_lượng học_viên đăng_ký chưa đủ để tuyển_sinh , nhưng rồi anh lại tươi ngay khi nhớ đến kỳ thi tốt_nghiệp THPT vừa tiến_hành xong tại Nhị_Xuân , “ qua kỳ thi này chắc_chắn sẽ có thêm nhiều thí_sinh đủ điều_kiện dự_tuyển ... ” .


Xưởng may đầu_tiên đã đi vào hoạt_động ; các hợp_đồng gia_công hàng may_công_nghiệp , chế_biến hạt điều liên_tiếp được ký tại các trường ; các khoá học nghề , vi_tính , ngoại_ngữ duy_trì thường_xuyên ; một_số trường thuộc Lực_lượng TNXP đã tổ_chức được khoá đào_tạo đại_học từ xa ...


Hàng trăm tỉ đồng đã và đang tiếp_tục được đầu_tư để xây_dựng cơ_sở vật_chất cho các trường cai_nghiện , để nơi này không chỉ là một trạm_xá chữa bệnh nghiện ma_tuý mà còn trở_thành một nơi cư_trú dễ_chịu , nơi người_ta học lại những bài_học về chuẩn_mực .


Vào trường , xuống xưởng , giữa tiếng máy_may rào_rào , tiếng bóc vỏ hạt điều lách_tách , tiếng bào gỗ loạt_xoạt , tôi được nghe kể chuyện có những chàng trai đã nhảy lên reo_hò , có những cô gái đã trào nước_mắt sung_sướng khi nhận được những tờ phiếu đánh_dấu tháng lương đầu_tiên , những đồng_tiền đầu_tiên họ tự tay kiếm được .


L. , cô gái được mọi người xung_quanh “ chỉ_điểm ” là đã ôm “ tín_phiếu ” mà khóc , bẽn_lẽn kể : “ Mỗi ngày tôi ngồi vào máy_may từ chiều đến đêm , mồ_hôi ròng_ròng , lưng mỏi nhừ , số_lượng thuộc loại khá ... cuối tháng lãnh được gần 200.000 đ .


Tôi khóc không phải vì có số tiền ấy , tôi chỉ nhớ mẹ tôi ... ” .


Phải , ai chẳng biết trân_trọng , xót_xa công_sức lao_động của chính mình , nếu có quá xúc_động chính là vì nghĩ đến người khác .


Một phụ_huynh đã cho tôi đọc thư con_trai viết từ Trung_tâm Đức_Hạnh : “ Những ngày ở đây , con thật quá hối_tiếc về những gì mình đã gây ra cho gia_đình , bỏ_ngoài_tai tất_cả những lời khuyên_bảo , lừa_dối cha_mẹ hết lần này đến lần khác .


Khi nào được về , con nhất_định sẽ làm lại tất_cả để ba_mẹ vui ... ” .


“ Một quan_điểm cần phải thống_nhất là : không được xem người nghiện ma_tuý là tội_phạm , mà là những người bị khiếm_khuyết một phần nhân_cách .


Chương_trình hồi gia cũng không chỉ có duy_nhất một hình_thức là thủ_tục xét_duyệt về nhà .


Tất_cả là để những người sau cai có khả_năng hoà_nhập tốt nhất với cộng_đồng và hạn_chế đến mức thấp nhất tỉ_lệ tái_nghiện ” .


Ông NGUYỄN THÀNH TÀI ( Phó_chủ_tịch UBND TP. HCM )


Mấy hôm tôi lên các trường cai_nghiện ở Bình_Phước , đi đến đâu cũng thấy từng nhóm học_viên chụm lại bàn_tán , thảo_luận về một bài báo .


Về lại thành_phố , tôi lại thấy chính bài báo ấy trên tay những phụ_huynh có con đang đi cai_nghiện đến tìm mình .


Thật dễ hiểu , vì đó là bài phỏng_vấn ông Nguyễn Văn Minh , phó_giám_đốc Sở LĐ - TB & XH TP. HCM , về điều_kiện xét hồi gia cho học_viên sau cai_nghiện .


Ngoài những đòi_hỏi tất_yếu về mặt chủ_quan ( như học_viên đã phấn_đấu cai_nghiện tốt trong 36 tháng , ít nguy_cơ tái_nghiện , có chuẩn_bị được công_việc làm hoặc đi học sau khi hồi gia ) , một điều_kiện gây nhiều khúc_mắc , lo_lắng nhất lại thuộc về khách_quan : “ Địa_phương nơi người sau cai cư_trú phải được xác_nhận là không còn ma_tuý ” !


S. , học_viên thâm_niên nhất của Trung_tâm Nhị_Xuân , bỗng_dưng hứng_khởi kể cho tôi và các anh giáo_dục viên nghe một câu_chuyện cổ_tích trong một buổi thảo_luận : Một ông thần bị nhốt trong một cái chai .


Sau 100 năm , ông ngày_đêm khấn nguyện sẽ tặng một_nửa gia_tài cho ai giải_thoát mình ; 200 năm , ông thề sẽ tặng tất_cả những gì mình có được cho người mở nút chai ; 300 năm , quá tuyệt_vọng và mòn_mỏi , ông nguyền sẽ giết người nào thả mình ra ... S. lý_sự với tôi : “ Tôi chỉ muốn nói rằng cái gì kéo quá dài thì tốt đến mấy cũng thành phản_tác_dụng ... ” .


S. ra khỏi phòng , tất_cả chúng_tôi ngồi lại , ngẩn_ngơ .


Không hẹn mà gặp , anh Hải , anh Quí ở Trung_tâm Nhị_Xuân , anh Hồng ở Trọng_Điểm , anh Huy ở Đức_Hạnh ... đều kể cho tôi nghe về những khó_khăn , mệt_mỏi trong việc giáo_dục , tư_vấn , nâng cao tinh_thần cho học_viên , nhất_là những học_viên hay lý_luận như S ...


Các em hầu_hết đều ý_thức được sự nhất_thiết của việc cai_nghiện .


Sáu tháng , 12 tháng , 24 tháng ... Đây là thời_điểm mà các học_viên đều cho rằng mình đã sẵn_sàng về với cuộc_sống đời_thường ” .


“ Chuyển giai_đoạn , từ mốc 24 tháng lên 36 tháng , chúng_tôi không chỉ phải đổ mồ_hôi .


Tinh_thần của đề_án là tình_nguyện nhưng lại cũng là bắt_buộc nên ... ” .


Lập CLB thể_thao có đủ bóng_đá , bóng_chuyền , cầu_lông , bóng_bàn , bida , thể_hình , trang_bị video , karaoke , sân_khấu hát với nhau , tổ_chức giao_lưu nam_nữ giữa các đội , kết_nghĩa giữa các trường , hội_diễn văn_nghệ ... ngần đó nỗ_lực vẫn cứ là chưa đủ .


Trong các trường thuộc Lực_lượng TNXP , rất nhiều học_viên đã làm đơn xin gia_nhập lực_lượng và được chấp_thuận trong thời_điểm này .


Nhưng rất nhiều người khác nữa đang đau_đáu nỗi_niềm “ bao_giờ được về nhà ?


“ Chỉ_đạo từ trên đưa xuống , chúng_tôi cũng không biết sẽ phải nói thế_nào trước học_viên .


Những điều_kiện để hồi gia được sở đưa ra quả là mang tính bất_khả_thi đối_với họ .


Nhưng đó là việc của cấp vĩ_mô rồi ... ” , các anh_chị giáo_dục viên chỉ biết nói vậy rồi lại tiếp_tục bàn_thảo kế_hoạch tổ_chức thưởng cho các học_viên một chuyến dã_ngoại ...


Mấy anh_chị cũng kể về những trường_hợp tái_nghiện sau 10 , 15 năm mà mình đã biết , những trường_hợp học_viên được tín_nhiệm cho về phép rồi không trở_lại trường mà mình đã gặp , lại bàn_tán về sức quyến_rũ kỳ_lạ của ma_tuý ... Thế nhưng tất_cả những câu_chuyện buồn đó vẫn không xoá được những tình_cảm và sự tin_tưởng họ đã dành cho các học_viên gắn_bó với mình , không xoá được mong_muốn một tương_lai tốt_đẹp hơn cho học_viên khi những sai_lầm , bồng_bột của tuổi_trẻ đã đi qua ...


Trong thời_gian thực_hiện loạt bài này , chúng_tôi đã có dịp trao_đổi với nhiều doanh_nghiệp đang sử_dụng từ vài chục đến những tổng_công_ty có hàng trăm lao_động đến từ VN , hầu_hết đều nhận_định rằng chất_lượng của lao_động VN cao hơn các lao_động nước_ngoài khác mà họ đã từng thuê_mướn , nếu không nói là số 1 hiện_nay !


Công_việc giao cho họ không phải mất nhiều thời_gian để kiểm_tra lại và khá yên_tâm về chất_lượng .


Cũng theo ông Liêu , cùng một khoảng thời_gian đào_tạo và làm_việc , nhưng lao_động VN đã nhanh_chóng trong việc sử_dụng tiếng Hoa hơn các lao_động nước_ngoài khác và cũng rất chủ_động dùng vốn tiếng Hoa đã học được để giao_tiếp .


“ Trước_đây , nhiệm_vụ thực_hiện các chi_tiết may quan_trọng cho các sản_phẩm cao_cấp hoặc những mẫu thiết_kế đặc_biệt của các ghế bọc nệm chúng_tôi chỉ sử_dụng các thợ_cả có nhiều thâm_niên người ĐL , nhưng từ gần hai năm nay vị_trí thợ_cả này chúng_tôi đã rất yên_tâm giao cho một nữ lao_động người VN 34 tuổi đến từ Sóc_Trăng .


Mọi chuyện đều rất tình_cờ khi một hôm chúng_tôi đột_xuất xuống xưởng thăm công_nhân , đến khâu may của người phụ_nữ này , tôi rất ngạc_nhiên vì đường may của cô còn khéo hơn tất_cả các thợ kinh_nghiệm người ĐL tôi có , tôi không ngần_ngại giao luôn cho cô ấy trọng_trách kiểm_tra các mẫu hàng quan_trọng , yêu_cầu tính thẩm_mỹ cao ” .


Ông Trương , một chủ gia_đình ở Đào_Viên , nói thuê một lao_động người bản_địa tuy có_thể giao_tiếp tốt và hiểu tâm_lý chủ nhà nhưng giá quá cao ( ít_nhất 30.000 đài_tệ , tương_đương 1.000 USD tháng ) , hơn_nữa với mức lương này họ chỉ làm_việc tám tiếng / ngày .


Trong khi đó chỉ cần chi hơn một_nửa chi_phí đó là có_thể có một lao_động VN sinh_sống luôn trong nhà và giúp_đỡ mọi việc .


Nhưng cũng có không ít phàn_nàn từ chủ nhà hoặc các chủ doanh_nghiệp .


Nhất_là trong công_việc giúp_việc nhà , cái kém nhất của lao_động đến từ VN là hay cãi lại chủ nhà cho_dù đã sai 100% .


Các doanh_nghiệp đưa lao_động sang làm_việc tại ĐL cũng thừa_nhận tính kỷ_luật trong các loại_hình dịch_vụ giúp_việc nhà của lao_động VN thua hẳn các lao_động đến từ Philippines hoặc Indonesia ...


Theo ông Huy , trước_đây các công_ty môi_giới VN uỷ_quyền cho các đối_tác ĐL thu hộ số tiền này , nhưng trong một thời_gian dài các công_ty ĐL chậm trả , dây_dưa hoặc quịt tiền nên từ năm 2002 các công_ty đã trực_tiếp thu số tiền này ( nộp ở đâu , bao_nhiêu lần , như thế_nào ... đều do phía công_ty VN và người lao_động tự thoả_thuận với nhau ) , nhưng nhiều công_ty thu tới hơn 3.000 đài_tệ với nhiều phí không tên , bên cạnh các phí khám sức_khoẻ , đưa rước , làm thiệt_hại không ít cho người lao_động .


Nếu năm 1999 chỉ có 131 lao_động VN , chiếm 0,04% thị_phần lao_động nước_ngoài tại ĐL , thì chỉ hai năm sau số_lượng lao_động VN làm_việc tại đây đã là 12.916 người ( chiếm 4,24% ) .


Mức tăng_trưởng của lao_động VN ở ĐL cứ tăng 100% qua mỗi năm để rồi năm 2004 đã có đến 90.241 người .


Nhưng lao_động VN ở ĐL nổi_tiếng là có tỉ_lệ bỏ trốn thuộc loại cao nhất hiện_nay .


Các cơ_quan_chức_năng ĐL ước_tính cứ 10 lao_động sang thì có một người bỏ trốn ra ngoài làm_việc , định_cư trái_phép !


Theo ông Trần Đông Huy , nguyên trưởng Ban quản_lý lao_động VN tại ĐL , việc tổ_chức đi bắt lao_động bỏ trốn mà các công_ty môi_giới và cảnh_sát đang làm hiện_nay là không hiệu_quả .


Thậm_chí số người bỏ trốn mới còn cao hơn số đưa về VN !


Trước số_lượng tỉ_lệ lao_động VN bỏ trốn ra ngoài ngày_càng tăng , Bộ LĐ - TB & XH đã từng ra thông_báo sẽ dừng tuyển lao_động tại các địa_phương có tỉ_lệ lao_động bỏ trốn cao như Hải_Dương , Hà_Tĩnh , Nghệ_An , Thái_Bình , Hà_Tây ...


Bên cạnh đó bộ cũng hỗ_trợ cảnh_sát ĐL kinh_phí để mở các đợt truy_tìm ...


Trong khi đó , các doanh_nghiệp xuất_khẩu lao_động hiện_nay cũng đang rất lúng_túng trong việc tìm và đưa lao_động bỏ trốn về nước .


Ngoài việc khó tìm_kiếm thì chi_phí đưa người về cũng đang là gánh nặng đối_với họ , đó là chưa kể số tiền bồi_thường cho phía chủ sử_dụng , môi_giới .


Theo một_số doanh_nghiệp , những biện_pháp trên chỉ mang tính tạm_thời , còn về lâu_dài phải có chế_tài xử_lý mạnh .


Trung_Quốc và Indonesia áp_dụng hình_thức chế_tài nếu lao_động bỏ trốn phải về nước trong thời_gian từ 3 - 6 tháng thì được hỗ_trợ tiền vé máy_bay , sau sáu tháng mới chịu về thì bị phạt tù ...


Nếu tính trung_bình một lao_động VN có_thể gửi về nhà hơn 6.000 đài_tệ ( khoảng 200 USD ) / tháng ) và chỉ tính riêng mỗi lao_động làm_việc trong khoảng thời_gian 2 - 3 năm thì lượng kiều_hối của hơn 93.000 lao_động mỗi năm gửi về VN từ thị_trường này là rất lớn .


Theo Cục Quản_lý lao_động ngoài nước - Bộ LĐ - TB & XH , thị_trường lao_động ĐL là một thị_trường lớn nhất và quan_trọng nhất trong các thị_trường xuất_khẩu lao_động của VN hiện_nay , nhưng đó cũng là thị_trường mong_manh nhất do tình_trạng người lao_động bỏ trốn ngày một tăng cao .


Do số_lượng lao_động VN bỏ trốn tại ĐL quá nhiều ( với các quốc_gia khác , trừ Indonesia , tỉ_lệ trung_bình chỉ 2 - 4% ) , phía ĐL đã cảnh_báo có khả_năng Uỷ_ban Lao_động ĐL sẽ dừng tiếp_nhận lao_động VN .


Và thực_tế tháng 12-2004 , ĐL đã tạm ngừng tiếp_nhận lao_động từ VN trong hai lĩnh_vực giúp_việc nhà và chăm_sóc người_bệnh trong nhà ...


Ông Huy cho biết : “ Nếu biết rằng quyền_lợi của người lao_động hợp_pháp tại ĐL là khá cao thì tôi tin lao_động VN sẽ suy_nghĩ lại giữa cuộc_sống hợp_pháp hoặc bất_hợp_pháp ” .


Bố là bác_sĩ ngoại_khoa Đặng Ngọc Khuê , mẹ là dược_sĩ Doãn Ngọc Trâm - nguyên giảng_viên Trường đại_học Dược_khoa Hà_Nội .


Tuổi_Trẻ xin trân_trọng giới_thiệu một phần trong hai cuốn nhật_ký ghi trong những ngày ở chiến_trường của chị .


Trong phần ảnh tư_liệu , được phép của những người có liên_quan , chúng_tôi có sử_dụng những bức ảnh trong album gia_đình , ảnh chụp ở Quảng_Ngãi trong những năm 1969 - 1970 do Frederic Whitehurst cung_cấp và một số bức ảnh do liệt_sĩ Nguyễn Văn Giá , phóng_viên Hãng Phim_thời_sự - tài_liệu VN , chụp tháng 10-1969 ở thôn Nga_Mân , xã Phổ_Cường , huyện Đức_Phổ , Quảng_Ngãi trước khi anh hi_sinh .


Suốt một ngày đứng bên bàn mổ đầu_óc căng_thẳng vì những vết_thương , vì tiếng khóc xé ruột xé lòng của chú Công ( cha Đường ) và vì những tin_buồn dồn_dập .


Đường đã bị bắt sống trên đường công_tác .


Cậu bé sôi_nổi nhiệt_tình ấy không hiểu có chịu nổi những đòn tra_tấn của quân_thù hay không .


Lá thư viết gửi Đường vậy là chưa đến nơi .


Người cầm thư đã chết còn người nhận thư thì bị bắt !


Biết_bao_nhiêu bà mẹ như mẹ Đường sẽ còn đau_khổ khóc_than đến cạn dòng nước_mắt .


Ôi nếu mình ngã xuống , mẹ mình cũng sẽ như bà mẹ ấy thôi , cũng sẽ là một bà mẹ suốt đời hi_sinh vì con để rồi mãi_mãi đau_xót vì con mình đã ngã xuống nơi chiến_trường khói_lửa .


Con biết nói sao khi lòng con thương mẹ trăm nghìn triệu mà cũng đành xa mẹ ra đi .


Quân_thù đang còn đó , bao_nhiêu bà mẹ còn mất con , bao_nhiêu người chồng mất vợ .


Hơn một tháng nằm lại bệnh_xá , những bệnh_nhân ấy đã gắn_bó với mình không phải chỉ là tình_thương giữa người thầy_thuốc với bệnh_nhân mà trong tình_cảm ấy có cả nỗi cảm_thông sâu_sắc giữa những người bạn .


Hôm_nay họ đi rồi , người ra đi còn nhớ chăng những đêm dài trò_chuyện những đêm mình đi trực .


Nhớ chăng những buổi cả cơ_quan đi cõng gạo họ đã cùng mình xử_trí một cas thương , họ làm như những nhân_viên thực_thụ , đêm đến trong ánh đèn dầu họ ngồi hí_hoáy lau dụng_cụ ...


Bao_giờ gặp lại nhau và có còn được gặp nhau không hở những người bạn mến_thương ?


Những ngày bận_rộn công_tác dồn_dập , thương nặng , người ít , mọi người trong bệnh_xá đều hết_sức vất_vả .


Riêng mình trách_nhiệm càng nặng_nề hơn bao_giờ hết , mỗi ngày làm_việc từ sáng tinh_mơ cho đến đêm khuya .


Khối_lượng công_việc quá lớn mà người không có nên một_mình mình vừa phụ_trách bệnh_xá , vừa lo điều_trị , vừa giảng_dạy .


Vô_cùng vất_vả và cũng còn nhiều khó_khăn trong công_việc , nhưng hơn bao_giờ hết mình cảm_thấy rằng mình đã đem hết tài_năng sức_lực của mình để cống_hiến cho cách_mạng .


Đôi mắt người thương_binh hôm nào đau_nhức tưởng như bỏ hôm_nay cũng đã sáng lại một phần .


Những cánh_tay xương gãy rời cũng đã liền lại ...


Đó chính là nhờ sức_lực của mình và những người y_tá đêm_ngày lăn_lộn trong công_tác bên giường_bệnh .


Và với những học_sinh , mình cũng đã đem lại những điều quí_giá trong lý_luận về y_học .


Mình đến với lớp không phải chỉ vì tinh_thần trách_nhiệm mà bằng cả tình_thương của một người chị đối_với những đứa em đã chịu biết_bao thiệt_thòi đau_khổ vì bọn bán_nước nên không tìm đến với khoa_học được .


Thương biết_mấy những Thuận , những Liên , những Luận , Xuân , Nghĩa mỗi người một hoàn_cảnh nhưng đều rất giống nhau : rất ham học , rất cố_gắng để đạt mức hiểu_biết cao nhất .


“ Tôi xin cám_ơn thượng_sĩ Nguyễn Trung Hiếu ( người phiên_dịch tiếng Anh cho đơn_vị tình_báo quân_sự số 635 của quân_đội Mỹ biên_chế bên cạnh lữ_đoàn bộ_binh số 11 , sư_đoàn bộ_binh 23 ) , người đã cứu cuốn nhật_ký của chị tôi khỏi bị quẳng vào đống lửa bởi anh đã nhận ra trong cuốn sổ này đã chứa_đựng lửa rồi để anh trao lại nó cho Fred như một lời uỷ_thác từ chị tôi .


Nếu đọc được những dòng này xin anh hãy lên_tiếng , cho chúng_tôi được nhìn vào mắt anh , để nói với nhau rằng tiếng_nói của tình_yêu và khát_vọng hoà_bình có_thể vượt qua mọi chiến_tuyến để đến với những trái_tim tốt_lành ” .


Lâm bị một mảnh đạn cối cá_nhân xuyên vào tuỷ_sống , mảnh đạn ác_nghiệt đã giết chết một nửa người Lâm - từ nửa ngực trở_xuống .


Ban dân_y huyện mới rút Lâm về bổ_sung chưa được một tháng , trong lần đi công_tác vừa_qua địch càn đến , Lâm xuống công_sự nhưng khi tay anh vừa mở nắp công_sự thì bọn Mỹ đã đến sát sau lưng , một mảnh đạn nhỏ đã giết_hại đời Lâm một_cách đau_đớn .


Lâm chưa chết nhưng chỉ còn nằm để chờ chết .


Đứt tuỷ_sống trong điều_kiện ở miền Bắc còn bó_tay nữa_là ở đây .


Chiều nay ngồi bên Lâm , Lâm đưa lá thư của Hạnh ( người vợ trẻ của Lâm ) cho mình coi rồi nói khẽ với mình : “ Chị ơi , các chị tận_tình , gia_đình tận_tình nuôi em để làm gì ?


Trước_sau em cũng chết , em có sống cũng chỉ làm khổ các chị và gia_đình mà thôi ” .


Một giọt nước_mắt lăn dài trên gò_má gầy ốm của Lâm .


Thương Lâm vô_cùng mà chẳng biết nói sao .


Nếu đặt mình vào hoàn_cảnh của Lâm chắc mình cũng nói như vậy mà thôi .


Sao mà đáng căm_thù đến vậy và đáng căm_thù vô_cùng là bọn quỉ hiếu_chiến .


Vì_sao chúng lại thích đi tàn_sát bắn giết những người dân hiền_lành , giản_dị như chúng_ta ?


Vì_sao chúng đang_tâm giết chết những thanh_niên còn đang tha_thiết yêu_đời , đang sống và chiến_đấu với bao mơ_ước như Lâm , như Lý , như Hùng và nghìn vạn người khác nữa ?


Một cas cancer dạ_dày ở giai_đoạn cuối .


Với điều_kiện thô_sơ mình cũng đã mổ thăm_dò nhưng rất tiếc rằng K đã sang giai_đoạn di_căn .


Không_thể làm gì hơn đành đóng ổ_bụng lại và đau_xót nhìn bệnh_nhân đi dần đến cái chết .


Chiều nay đứng bên giường_bệnh anh , lòng mình đau như cắt .


Anh nói với mình miệng cố cười mà những giọt nước_mắt vẫn tràn trong đôi mắt của anh : “ Tôi không oán_trách gì đâu , biết chị và các đồng_chí trong bệnh_xá đã tận_tình cứu_chữa nhưng bệnh tôi không_thể nào khỏi được .


Nếu tôi còn ở đây thì rồi sẽ ra đồi sim an_nghỉ với các đồng_chí .


Nếu tôi về dưới đó thì cũng chỉ được nhìn ông bà già một lần nữa rồi cũng xuống đất thôi ” .


Biết nói gì với anh đây , mình đứng im hổ_thẹn và tủi_cực vô_cùng .


Đành_rằng dù ở đâu rồi cũng đành bó_tay trước bệnh của anh nhưng còn có điều_kiện để kéo_dài thêm chút_ít cuộc_sống của anh .


Còn ở đây mình như tên lính bại_trận giơ hai tay để cho kẻ_thù tước bỏ vũ_khí .


Người trung_đội_trưởng trinh_sát trẻ tuổi ấy đã để lại trong mình những cảm_nghĩ không bao_giờ có_thể quên .


Mình gặp Bốn lần đầu_tiên khi Bốn vào nằm bệnh_viện với một vết_thương nhỏ nơi chân .


Mấy hôm sau , chân chưa lành Bốn đã ra viện và hơn một tháng sau mình lại đón Bốn vào viện .


Vết_thương xuyên qua khớp vai mất nhiều máu nên Bốn xanh_xao mệt lả , nhưng sau khi mổ xong , vừa_mới tỉnh nụ cười tinh_nghịch lại nở trên đôi môi nhợt_nhạt của Bốn .


Vết_thương đau_đớn nhiều nhưng Bốn không rên_la mà chỉ lo một điều : có còn chiến_đấu được nữa hay không ?


Những lần đi thăm bệnh mình khẽ vuốt trên mái_tóc người thương_binh trẻ tuổi và nói khẽ với Bốn rằng : Em hãy yên_tâm , chắc rằng em sẽ còn cầm súng chiến_đấu một_cách vững_vàng .


Và mới hôm nào đây gặp lại Bốn trên đường hành_quân , vai mang khẩu AK , nhìn thấy mình từ xa nó mừng_rỡ reo lên : “ Chào bác_sĩ !


Báo_cáo bác_sĩ , tay em bình_thường rồi ” , và nó khoa tay lên khoe với mình khớp vai đã hoạt_động bình_thường .


Mình cười vui khi nhìn nước_da khoẻ_mạnh hồng_hào và nụ cười tinh_nghịch của chàng bộ_đội giải_phóng_quân ấy .


Hôm_nay Bốn lại vào viện , da xanh mướt .


Một chân đã bị mìn tiện cụt , máu thấm ướt hết áo_quần .


Cắt cụt chân xong , Bốn cười và nói : “ Bây_giờ chắc sống 80% rồi đấy ” .


Riêng mình vẫn lo_lắng vì Bốn mất máu quá nhiều .


Mạch vẫn rất nhanh 140 - 150 nhưng cũng nhiều hi_vọng .


Máu ra nhiều quá nên em không còn đủ sức .


Bốn ơi , máu em đã thấm đỏ trên mảnh đất quê_hương , máu em đã chảy dài trên đường em đi chiến_đấu .


Tim em đã ngừng đập cho trái_tim Tổ_quốc muôn_đời đập mãi .


Bốn chết rồi , hai mắt nhắm_nghiền như trong giấc_ngủ .


Ngồi bên Bốn vuốt nhẹ mái_tóc em mà mình tưởng như em còn sống , nước_mắt mình từng giọt rơi xuống tóc em .


Bốn không chết đâu , Bốn sẽ còn sống mãi trong lòng mình và những đồng_đội đang cùng em trong cuộc chiến_đấu sinh_tử này .


Những năm ấy , Bệnh_viện Nguyễn Đình Chiểu ( Bến_Tre ) tiếp_nhận khá nhiều bệnh_nhân u_xơ tuyến_tiền_liệt có biến_chứng bí tiểu .


Tất_cả đều rất đau_đớn khi phải mang ống thông sắt nong đường tiểu đặt vào bọng_đái .


Từ năm 6 tuổi , anh vừa đi học vừa đi lấy đậu_hũ cho mẹ bán ở chợ .


Người chị thứ bảy của anh vừa thi đậu xong tú_tài 1 phải nghỉ học để thay mẹ bán hàng bông ở chợ , kiếm tiền nuôi anh_chị_em ăn_học .


Những năm theo học ĐH Y_dược TP. HCM , anh làm rất nhiều nghề để có tiền ăn_học : thợ chụp ảnh ở công_viên , bốc_vác gạo ở cầu Chữ_Y , sửa xe_đạp ... Năm đó - năm 1990 - anh sắp_xếp chương_trình giảng_dạy ở Trường trung_học Y_tế kết_thúc sớm hơn một tháng rưỡi và “ hi_sinh ” kỳ nghỉ_hè , cộng chung được ba tháng .


Bằng nguồn kinh_phí tự_túc là đồng_lương khiêm_tốn của một bác_sĩ mới ra trường được ba năm , anh khăn_gói lên Bệnh_viện Chợ_Rẫy để có điều_kiện nghiên_cứu vì ở đây có thầy , đàn_anh và thư_viện …


Sau ba tháng nghiên_cứu , anh đã suy_nghĩ là nên có một loại que thông tiểu khác có độ mềm và đàn_hồi , không gây tổn_thương niệu_đạo .


Anh đến nhiều chợ ở TP. HCM , sau đó tìm mua được một cọng que hợp_kim đồng chì ở chợ Kim_Biên và tự chế thêm đầu bịt chì bo tròn đường_kính khoảng 3 ly .


Que này luồn vào lòng ống cao_su thông tiểu , đưa ống thông tới bàng_quang , khi có nước_tiểu ra rồi thì rút que làm nòng ra .


Khi được sử_dụng loại que này , các bệnh_nhân bí tiểu thấy dễ_chịu , không đau_đớn .


Bác_sĩ Trần Ngọc Sinh - trưởng khoa_niệu Bệnh Chợ_Rẫy - lúc bấy_giờ đã yêu_cầu anh làm hai que tặng khoa để thông tiểu cho bệnh_nhân .


Chính những que thông tiểu này đã giúp_ích rất nhiều cho các y_bác_sĩ Bệnh_viện Chợ_Rẫy trong cấp_cứu bệnh_nhân bí tiểu .


Anh kể : sau khi tìm mua được cọng kim_loại vừa_ý , anh mang đến một cửa_hàng sửa tivi nhờ họ nhểu chì ở một đầu .


Đầu bịt chì khi mới nhểu là một cục thù_lù , phải dùng cây dũa và một tờ giấy_nhám chà mòn , tròn_trịa mới mang về sử_dụng ...


Năm 1995 , tỉnh tổ_chức hội thi sáng_tạo khoa_học tuổi_trẻ , Sở Khoa_học - công_nghệ & môi_trường đã mời anh dự thi và được hội_đồng cho phép nhân rộng .


Từ đó nòng thông tiểu của anh đã được đồng_nghiệp ở các bệnh_viện Chợ_Rẫy , Bình_Dân , Tiền_Giang , Trường đại_học Tây_nguyên , Nguyễn Đình Chiểu ( Bến_Tre ) ... đánh_giá cao và sử_dụng .


Năm 1999 - 2001 , anh theo học lớp cao_học niệu khoá 7 tại Trường đại_học Y_dược TP. HCM với luận_văn bảo_vệ là tán sỏi ngoài cơ_thể .


Lúc này ở VN đã sử_dụng máy tán sỏi ngoài cơ_thể chữa_trị cho bệnh_nhân bị sỏi thận .


Anh nhận thấy các công_trình nghiên_cứu trong và ngoài nước cho là mức_độ cản_quang của sỏi thận dựa vào xương cột_sống là không khoa_học bởi xương là yếu_tố thay_đổi theo giới_tính , tuổi_tác ... , độ tin_cậy không cao .


Nếu đánh_giá độ cản_quang của xương không chính_xác , việc tán sỏi ngoài cơ_thể khó thành_công mà còn có_thể gây ra dập thận , chảy máu ... ở trường_hợp dùng sóng chấn_động mạnh .


Anh ra chợ chọn mua được thước 5 cm , ngang 2 cm , dày 1 cm , bề_mặt của thước anh khoét ba lỗ tròn với độ sâu lần_lượt : 1,5 mm , 3 mm , 6 mm .


Anh dùng ximăng trắng trám vào ba lỗ này .


Lớp ximăng trắng khi chụp X-quang sẽ cản_quang như sỏi canxi .


Bề dày lớp trám ximăng càng dày , độ cản_quang càng cao .


Trước khi chụp X_quang thước được dán lên thắt_lưng bệnh_nhân theo phía đối_diện với sỏi .


Từ đó so_sánh mức_độ cản_quang của thước chuẩn để kết_luận độ lớn_nhỏ của sỏi mà chỉ_định số lần tán sỏi thích_hợp .


Với thước này , anh đã thử_nghiệm thành_công với 24 trường_hợp bệnh sỏi thận và niệu_quản , gồm tán một lần với 20 trường_hợp và hai lần với bốn trường_hợp , không có thất_bại và tai_biến .


Thước được anh đặt tên là “ thước chuẩn đo mức_độ cản_quang của sỏi ” .


Thước cũng được anh làm thủ_công , tuy khó_khăn trong lúc khoét lỗ nhưng giá_thành chỉ ... 20.000 đồng .


Nhưng anh vẫn chưa bằng_lòng ở mức_độ thành_công này .


Anh cho biết đang nghiên_cứu qua máy nội_soi kết_hợp với thước cản_quang để tán sỏi niệu_quản ở đoạn xương_chậu .


Trong anh luôn cảm_nhận cái đau_đớn của người_bệnh là đau_đớn của chính mình .


Tại TP. HCM có nhiều đường dây cá_độ bóng_đá rất chuyên_nghiệp .


Tuỳ theo mức_độ quan_trọng của trận đấu mà số tiền cược có_thể từ trăm triệu đến hàng tỉ đồng .


Trận đấu nào cũng có người tham_gia cá_độ .


Việc cá_độ thường diễn ra hết_sức sôi_động ở những quán cà_phê .


Trước giờ bóng lăn trong trận đấu giữa hai đội bóng ở giải ngoại_hạng Anh , tại quán cà_phê ND khu cư_xá Bắc_Hải , quận 10 , TP. HCM đã có khoảng 40 người tụ_tập .


Điện_thoại ( ĐT ) trên tay một_vài vị khách luôn nhấp_nháy đèn .


Họ là những tay cá_độ bóng_đá đang gọi đến chủ kèo để bắt độ .


Cách bàn chúng_tôi khoảng 5 m , một nhóm thanh_niên mắt hướng về màn_hình tivi , chăm_chú theo_dõi từng đường bóng .


Mỗi khi đội nhà được hưởng một quả phạt_góc , ném_biên hay đối_phương bị thẻ phạt ... thì bên thua liền chung 20.000 - 50.000 đồng .


Một vị khách nói qua ĐT : " Ba chai ( 3 triệu đồng ) cho M.U thắng " .


Trước khi trận đấu bắt_đầu tất_cả các kèo phải hoàn_thành và chuyển về cho nhà_cái lớn hơn vì đây là những kèo chính .


Sau khi trận đấu bắt_đầu hơn 15 phút , tay cá_độ này lại móc ĐT ra hét tiếp với những người bắt độ bên kia đầu dây .


Kết_thúc hiệp một , một người trong nhóm cầm ĐT di_động gọi cho nhà_cái hỏi kèo hiệp hai có thay_đổi gì hay không .


Sau khi nghe nhà_cái ra kèo mới , tay cá_độ này đã bỏ ra một số tiền gần bằng với kèo ban_đầu để hòng gỡ lại .


Trận đấu diễn ra gay_cấn , đội nhà vừa ghi được bàn thắng thì niềm phấn_khích của tay cá_độ này được dồn vào cái ly và ném thẳng xuống đất kèm theo những tiếng chửi thề .


Ở TP. HCM có nhiều khu_vực thường_xuyên có con_bạc mê cá_độ bóng_đá tìm đến : đường Bùi Đình Tuý , Đinh Bộ Lĩnh ( quận Bình_Thạnh ) ; quận 10 có khu cư_xá Triệu_Đà , Bắc_Hải , Lữ_Gia .


Cá_độ còn có ở khu_vực Bàu_Cát , Đầm_Sen , đường Lạc Long Quân , khu_vực chung_cư Lê Hồng Phong ...


Xung_quanh lại có tiếng người khác xầm_xì qua ĐT : " Không thay_đổi gì hết .


Vẫn theo kèo cũ , nếu muốn thì đá thêm chứ thằng này không bắt ngược lại " .


Sau khoảng một phút " tranh_luận " , tay cá_độ này đã nâng số tiền độ lên gần gấp đôi .


Xung_quanh chúng_tôi , ở nhiều bàn khác , mặt_mày ai cũng căng_thẳng theo_dõi trận đấu .


Chúng_tôi nghe kể khá nhiều về vai_trò của những ông trùm giấu mặt điều_phối những đường dây cá_độ bóng_đá .


Chỉ cần một cuộc ĐT gọi đến ra kèo và sau khi trận đấu kết_thúc , bên nào thua phải chung chi đầy_đủ .


Theo cách nói của những tay cá_độ : " Còn chơi lâu_dài nên phải uy_tín " .


Mỗi tay cá_độ đều quen_biết nhiều nhà_cái khác nhau .


Khi có trận đấu diễn ra họ chỉ việc gọi ĐT để lựa đội và đưa ra số tiền đánh độ .


Thành kèo , mỗi tay cá_độ sẽ tìm cho mình một góc riêng để cầu_may và thường là những quán cà_phê .


Chủ quán cà_phê TG trên đường Võ Văn Tần , Q. 3 nói : " Khách vào coi đá bóng , tôi chỉ cần nhìn sơ qua thái_độ là biết ai có cá_độ hay không .


Dân cá_độ bóng_đá tại quận 4 , TP. HCM đều quen_thuộc với mấy quán cà_phê ở khu_vực đầu đường Tôn_Đản ( giáp với Nguyễn Tất Thành ) và một_vài quán gần ngã tư Tôn_Đản - Đoàn Văn Bơ .


Khi chúng_tôi đến , trong quán cà_phê TT ( đường Tôn_Đản ) đã tụ_tập rất đông người .


Bên ngoài , bãi giữ xe không có nhiều xe đắt tiền .


Những vị khách bên trong quán ăn_mặc rất xoàng .


Thế nhưng những vị khách này ra kèo rất kinh_khủng .


Không hiếm người hét vào ĐT : " ... Tui nằm kèo trên theo năm ký ( 5 triệu đồng ) ... " .


Khắp_nơi ồn_ào tiếng_lóng ra kèo và có_thể nhận_biết được số tiền mà những tay cá_độ này bỏ ra vào_khoảng 1 triệu đến gần 10 triệu đồng cho một kèo .


Cách quán TT không xa , quán cà_phê AM ở đường Đoàn Văn Bơ cũng đang ồn_ào và nóng dần lên khi trận đấu gần đến giờ khai_cuộc .


Ngoài việc cá_độ ở quán , những vị khách vào đây còn tham_gia bắt độ ở nhiều điểm khác .


Trong suốt thời_gian diễn ra trận đấu , nếu gặp đối_thủ họ luôn sẵn_sàng bắt độ .


Khi bên bắt đội AC_Milan đắc_ý và dùng nhiều lời_lẽ để trêu_chọc những người theo đội Juventus , ngay_lập_tức có một sự phản_ứng : " Mày muốn đá mấy chai ? " .


Vậy là một kèo mới nóng_hổi giữa hai " cổ_động_viên " này được cáp .


Đường_dây này có chân_rết tại nhiều quán cà_phê ở khu_vực đường Tôn_Đản và Đoàn Văn Bơ .


Trận đấu giữa M.U và Fulham sắp diễn ra .


Người bạn đi cùng móc ĐT gọi vào máy di_động của T. " bóng " để bắt độ : " T. hả ? .


Cuộc thoại kết_thúc , chúng_tôi chọn M.U thắng và số tiền cá_độ là năm xị ( 500.000 đ ) .


Nhìn sang những bàn xung_quanh chúng_tôi nhận thấy không hiếm người bắt độ 2 - 3 triệu đồng .


Sau khi ghi kèo xong , những người cấp dưới gọi cho số 0903 ... để báo_cáo với ông C ...


Tổng số tiền ở các quán sẽ nhanh_chóng được đám đàn_em chuyển lên cho ông C ...


Với công_việc này , những nhân_viên cấp dưới sẽ được chia 2,5% trong tổng số tiền độ thu được .


Tuỳ theo tính_chất của trận bóng mà giá_trị của đường dây cá_độ này có_thể lên đến hơn 1 tỉ đồng tiền độ .


Nhận tiền từ cấp dưới , ông C. sẽ gọi ĐT báo_cáo ngay tổng số tiền độ của trận đấu với T. " bóng " .


Vào buổi sáng sau trận đấu đêm hôm trước , T. " bóng " sẽ đi xe Attila mang biển_số 53-Z340... đến gặp ông C. để nhận tiền thắng hoặc chung tiền độ .


Do gọi trước bằng ĐT nên hai người gặp nhau chóng_vánh , thời_gian khít_khao chỉ vừa đủ để giao - nhận tiền .


T. " bóng " nhận tiền mà không cần đếm có đủ hay không .


Còn nếu ai cá_độ trực_tiếp với ông C. qua số ĐT di_động 0903 ... thì ông C. sẽ hưởng đến 5% số tiền độ .


Sau khi trận đấu kết_thúc , những con_bạc trong quán AM túa ra trước cửa quán ngồi chiếm trọn mặt đường Đoàn Văn Bơ .


Họ cười nói bàn_tán về trận đấu và chửi thề inh_ỏi .


Nhiều con_bạc ngồi_chồm_hổm ngay lề_đường cầm cả nắm tiền chung chi nhau .


Kèo cá_độ của chúng_tôi kết_thúc với phần thắng nghiêng về nhà_cái .


Sự rủi_ro với các thành_viên trong đường dây tổ_chức cá_độ bóng_đá hoàn_toàn không có , bởi họ đưa ra kèo hoặc đội A hoặc đội B sẽ thắng .


Hàng trăm , hàng ngàn con_bạc đổ tiền vào những đường dây này cứ nghĩ mình sẽ chiến_thắng người ra kèo nhưng thực_chất họ đang cá_độ với nhau .


Người thắng chính là những tay đứng ra tổ_chức việc cá_độ , còn người thua bao_giờ cũng là những con_bạc lòng đầy máu đỏ_đen .


Đi Campuchia đỏ - đen không , hôm_nay có sexy 100% đấy ! ?


” - T. , một “ thổ_địa ” ở cửa_khẩu Mộc_Bài , Tây_Ninh , gọi điện rủ tôi .


Từ một quán cà_phê ven đường cách cửa_khẩu khoảng 2 km , tôi thấy ngoài lộ nườm_nượp xe_cộ mang đủ loại biển số trong nước , đặc_biệt là bảng_số Sài_Gòn phóng như bay về cửa_khẩu .


“ Hôm_nay có múa sexy nên dân thành_phố qua chơi nhiều lắm ” - T. giải_thích .


Mưa ngớt , T. và tôi bắt_đầu lên_đường .


Hắn không quên căn_dặn : “ Tui đi đâu , làm gì ông phải làm y vậy , láng_cháng là tụi nó xơi_tái ngay ” .


Chúng_tôi dự_định đi “ chui ” qua cửa_khẩu , nhưng khi đến cổng bảo_vệ thì bị hỏi : “ Đi đâu vậy ?


Nhắm chừng tôi không phải là khuôn_mặt “ nhậu xuyên biên_giới ” nên anh biên_phòng gọi tôi vào trình passport , còn T. thì cứ đi tiếp như không có chuyện gì ...


Thủ_tục xuất_nhập_cảnh làm khá nhanh , chỉ khoảng 20 phút là tôi đã qua được bên kia biên_giới .


Đến hải_quan Campuchia , tôi được mời vào làm visa với chi_phí 25 USD .


Trước đó T. đã căn_dặn : cô gái hải_quan Campuchia đứng ở cổng làm visa cũng là một “ đại_lý ” của casino đón khách , nếu đúng là dân sang chơi “ thâu đêm ” thì chỉ cần đưa cô tấm hộ_chiếu và sẽ được đưa_đón như thượng_khách bằng xe_hơi hẳn_hòi tới tận cổng casino .


Vừa qua trạm hải_quan của nước bạn chừng 500 m , trước mắt tôi là casino mang tên Bavet-Mocbai .


Chỉ mới 16 giờ mà trong vòng 15 phút tôi đã đếm được bốn lượt xe của các casino tới biên_giới VN rước khách vào chơi .


Ở đây không chỉ có một mà tới ba casino bề_thế đang hoạt_động và một cái đang được hối_hả xây_dựng .


Ngoài Bavet-Mocbai , còn có Macau casino và New World casino .


Để thu_hút khách , mỗi tuần ba sòng bạc này thay phiên nhau tổ_chức múa loã_thể .


Đó là các ngày thứ_ba , thứ_năm và thứ_bảy hằng tuần .


Hôm_nay là thứ_ba , chương_trình “ sexy 100% ” được tổ_chức tại Macau casino .


Trong gian phòng chỉ khoảng 200 m 2 mà có đến hơn 300 con_người đủ mọi giới và lứa tuổi háo_hức chen_chúc …


Mở_màn cho chương_trình “ đặc_biệt ” hôm_nay là màn trình_diễn sexy 100% mà theo lời MC thì đó là “ tốp vũ_nữ ” nổi_tiếng từ VN sang .


Các cô gái đi đến tận từng bàn khoe “ hàng ” và lạnh_lùng đưa tay xin tiền bo .


Cũng như mọi người , lúc đầu tôi rút 10.000 đồng Việt ra “ bo ” , cô nàng bủng mặt ra , tôi rút thêm tờ 10.000 , rồi 10.000 ... mới nhận được nụ cười !


Những bàn bên cạnh , mấy gã đàn_ông hào_phóng hơn “ bo ” 50.000 , 100.000 đồng nhưng kèm theo bàn_tay nham_nhở rờ_mó , bóp_nắn công_khai …


Sau màn “ giao_lưu trực_tiếp ” giữa “ nghệ_sĩ ” và khách , một nhóm nhạc thuộc hạng “ đoàn ca_múa nhạc ... lô_tô liên tỉnh ” cũng từ VN sang lên biểu_diễn , cho_dù quá tệ nhưng khách vẫn ngồi xem chờ_đợi .


T. bảo : “ Cứ chờ đó , màn sau bốc hơn !


“ Tốp nữ ” lúc nãy lại tiếp_tục chương_trình với vũ_điệu mang tên “ Người về từ nguyên_thuỷ ” !


Vẫn là những khuôn_mặt cũ nhưng lần này có_vẻ phấn_khích hơn .


Cũng như màn một , họ bước ra nhún_nhảy chào khách với bộ_đồ lót .


Sau vài động_tác “ làm nóng ” thì bộ_đồ vốn đã rất nhỏ được cởi ra một_cách tự_nhiên giữa khán_phòng , tiếp đến là tiết_mục hai “ nàng ” quấn vào nhau trong những tư_thế tục_tằn bệnh_hoạn , rồi lại tiết_mục ngậm xăng phun lửa … Dù trình_diễn tiết_mục gì đi_nữa thì các “ cô ” vẫn không quên màn dạo quanh “ kiếm tiền tươi ” .


Những bàn_tay của khách cứ liên_tục chìa tiền bo và bóp_nắn hai “ hộp sữa ông thọ ” của các cô ...


Như lời dặn của T. , khi bo cho các “ vũ_nữ ” tôi đã kẹp tờ giấy có ghi số điện_thoại và nhu_cầu “ đi_khách ” .


Sau khi màn trình_diễn kết_thúc , tôi tìm ra phòng ăn và chờ_đợi nhưng chẳng có ai gọi điện cả , tôi đang thất_vọng tính bỏ đi thì chợt bàn bên kia có một “ vũ_nữ ” xuất_hiện .


Đây không phải là người tôi đã “ bắn tin ” .


Đánh_bạo , tôi khoát tay ra_hiệu cho cô ta qua chỗ tôi .


“ Ba trăm ” - “ cô ả ” trả_lời lạnh_lùng .


Tôi xuống_nước than hết tiền nhưng vẫn không được giảm_giá ... !


Và bất_ngờ khi biết cô là “ pêđê ” từ Sài_Gòn sang đây biểu_diễn .


Cô khoe với tôi rằng cô có hai người bồ , một Pháp và một Việt .


Ông bồ người Pháp mỗi năm qua sống với cô vài tháng rồi về nước .


Cô cho biết đã từng đi Singapore biểu_diễn , mỗi đêm diễn được 100 - 200 USD .


Còn qua đây diễn , mỗi đêm các vũ_nữ như cô chỉ được bầu H. trả cho 400.000 đồng , tiền bo sau khi đã chia 3 - 7 rồi còn khoảng 300.000 đồng nữa , cộng với tiền “ đi_khách ” cũng trên_dưới 1 triệu đồng tiền Việt .


" Thế ai đưa các em đi biểu_diễn khắp nơi vậy ?


“ Cô nàng ” chẳng ngần_ngại nói tên bầu H. ở quận 11 , TP. HCM .


Bầu H. là người tổ_chức các show “ hải_ngoại đường_bộ ” cung_cấp vũ_công cho các màn múa loã_thể thác_loạn tại các casino trên đất Campuchia .


Có hẳn một đường_dây và mối liên_hệ chặt_chẽ giữa bầu H. và những ông chủ casino .


Mỗi đêm nếu có diễn sexy , khách vào đánh_bạc , nếu mua một lượng “ phỉnh ” nhất_định sẽ được thưởng một con_số “ may_mắn ” .


Số này được quay và trao giải_thưởng ngay sau khi kết_thúc màn múa khoả_thân .


Cơ_cấu giải_thưởng cũng tuỳ vào từng đợt , nghe nói có đợt thưởng cả chiếc xe_hơi !


Phải nói là các ông chủ casino tìm mọi “ chiêu ” để dụ khách đến sòng , khi đã đến sòng rồi thì ít ai mà dằn được máu ăn_thua .


Chỉ cần có thế , tiền cứ chạy vào túi các ông chủ ngày_càng nhiều .


Còn các cô gái từ VN sang được “ đặc_ân ” lang_thang tìm khách trong casino .


Nói_chung , công_nghệ đỏ_đen ở biên_giới này đã đạt đến tầm quốc_tế , và tất_nhiên những mất_mát cũng xứng với tầm của nó .


Trước khi đến đây , tôi đã chuẩn_bị “ vốn_liếng ” tiếng Anh , tiếng Hoa và cả một_chút tiếng Khơme để tác_nghiệp , nhưng tất_cả đều hoài công vì trong casino gần như người_ta chỉ nói_chuyện với nhau bằng tiếng Việt , từ vệ_sĩ , phục_vụ , người dẫn_chương_trình cho tới vũ_nữ và khách chơi .


Ngay tại dãy cuối_cùng của bàn chơi bài cào , tôi gần như buột_miệng ồ lên vì nhận ra hàng_loạt gương_mặt quen_thuộc của làng sân_khấu Sài_Gòn : đang đăm_chiêu nặn bài là danh_hài B.C. , H.S. , ngồi rung đùi , cười_cười chờ bài là nghệ_sĩ T.B. , H.T. , T.N. , N.C. , nữ nghệ_sĩ P.D. …


Tôi thấy gần hết các " sao " của sân_khấu Sài_Gòn đều có_mặt đông_đủ ở chốn này .


Làm_bộ như quen_biết từ lâu , tôi hỏi H.T. : “ Qua lâu chưa anh ?


Qua lúc chiều , chơi bên Bavet mấy ván xong mới qua đây chơi tiếp ” - H.T. trả_lời tôi mà không thèm nhìn mặt .


Nhìn từ xa tôi thấy mặt H.S. và N.C. khá căng_thẳng .


Khách “ vô_danh ” từ VN sang thấy có quá nhiều người “ nổi_danh ” ngồi đây nên tập_trung ở bàn này khá đông .


Lúc đầu các nghệ_sĩ không chú_ý nên tập_trung chơi cùng một bàn , nhưng sau đó P thấy các “ fan bu đông quá nên H.S. và một_số nghệ_sĩ tách ra sòng khác .


Người nổi_tiếng nên cách chơi cũng không_thể xoàng như nhiều con “ mòng ” chỉ đặt mấy cái phỉnh 5 - 10 USD .


Những “ con phỉnh ” của giới nghệ_sĩ đặt có đủ mọi mệnh_giá từ 50 USD cho đến 1.000 USD .


Q. “ lưu linh ” , một “ tay_trong ” của “ thổ_địa ” T. , tỏ ra am_hiểu : “ Mấy ổng đặt vậy là thường thôi , hồi tuần trước có nghệ_sĩ sang đây chơi đến sạch túi phải đi bộ về nước , vậy_mà các fan vẫn bu theo xin chữ_ký làm anh ta quê_một_cục .


Một_số nghệ_sĩ lớn , thương_gia , doanh_nghiệp chỉ vào chơi ở những phòng VIP trong kia .