hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
Súlfúrù
Súlfúrù je elimenti kemika kan to ni ami-idamo S ati nomba atomu 16. O je elimenti alaije-metali afagbarapupodimu to po repete. Labe isele deede, àwon atomu sulfuru unda horo oniatomumejo yiyipo pelu afida kemika S. Sufuru onielimenti je kritali alaralile pipon yanyan ni igbonasi inuyara. Bi kemika, sulfuru le darapo boya bi elimenti olusodioksidi tabi oluresile. O un so opo awon elimenti metali ati alaije-metali di oksidi, bi karbonu, to unfa agberu asodi re ninu opo awon adapo organosulfuru, sugbon o un se iresile opo awon olusodioksidi alagbara bi oksijin ati fluorini.
Sulfuru wa nidaye gege bi elimenti ogidi (sulfuru abinibi) ati gege bi sulfidi ati bi awon alumoni sulfati. Awon kristali sulfuru onielimenti gbajumo gan larin awon olusayan alumoni fun ara won olojupupo to pon yanyan. Nitori pe o po repete ni ibinibi re, sulfuru gbajumo fun lilo re ni igba ayejoun, ni India ayejoun, Griisi ayejoun, Saina ati Egypti. Awon efin to unjade ti won ba jo sulfuru nina unje lilo bi apakokoro, be sini awon adalu ogun to ni sulfuru ninu je lilo bi amurun (balm) ati apaafomo. Sulfuru je didaruko ninu Bibeli bi "okuta ina" (brimstone) ni ede Geesi, awon iwe ti ki se sayensi melo kan si unlo oruko yi doni. O pondandan lati da etu-ibon dudu to dara. Ni 1777, Antoine Lavoisier sise gidi lati je ki o ye agbajo awon onimo sayensi pe sulfuru je elimenti ipilese pe ki i se adapo.
Sulfuru onielimenti ungbakan je titujade lati inu ebe iyo nibi to ti le wa bi ogidi, sugbon ona yi ko je lilo mo lati opin orundun 20k. Loni, bi gbogbo sulfuru onielimenti unje dida gegebi esoabawa iyokuro awon idoti toni sulfuru lati inu efuufu idanida ati petroliomu. Awon ilo osowo re je pataki ninu ajile, nitoripe awon ogbin nilo re daada, ati ninu sise sulfuriki kikan, kemika to se pataki ni awon ile-ise. Awon ibomiran fun lilo elimenti yi ni sise isana, apakokoro ati apaebu. Awon opo adapo sulfuru je oloorun, be sini oorun efuufu adanida, afin jijera, grapefruit, ati garlic je nitori awon adapo sulfuru ti won ni ninu. Sulfidi haidrojin to unjade latinu awon organisimu alaye loun fa ti ẹyin to ti jera fi unrun ati si awon igbese onibioloji miran.
Sulfuru je elimenti asekoko fun gbogbo elemi, be sinu o se pataki ninu opo igbese biokemika. Ninu awon idarapo metaboliki, awon adapo sulfuru unsise bi epoidana ati eroja imin fun awon organisimu tonto. Sulfuru bi ida organiki wa ninu awon fitamin biotini ati tiamini, teyin gba oruko re lodo oruko Griiki fun sulfuru. Sulfuru je apa kan to se pataki ninu awon afiho (enzymes) ati ninu awon horo olodi-olusodioksidi bi glutathioni ati thioredoksini. Sulfuru to dipo bi organi je ikan ninu ohun inu gbogbo proteini, bo se je fun awon amino kikan kisteini ati methionini. Awon asopo Sulfidiemeji ni won unfa agbara elero ati aileyo proteini to unje keratini, to wa ni ojude awo-ara, irun, ati ìyẹ́, be sini elimenti yi kopa ninu oorun won ti won ba unjona.
Klorínì
Klorínì ( ; lati ) je elimenti kemika to ni nomba atomu 17 ati ami-idamo Cl. Ohun ni halojínì keji to fuyejulo, leyin fluorini to je eyi to fuyejulo. Klorini wa ninu tabili alakoko ninu adipo 17. Apilese yi le di horo oniatomumeji labe awon isele opagun, ti a n pe ni klorinimeji (dichlorine). O ni ibasepo elektroni to gajulo ati ijealodionina keta to gajulo larin gbogbo awon apilese; fun idi eyi klorini je oxidizing agent to lagbara.
Árgọ̀nù
Árgọ̀nù je elimenti kemika kan to ni ami-idamo Ar ati nomba atomu 18. O wa ninu egbe 18 (awon efuufu abiire) lori tabili idasiko awon elimenti. Argonu ni efuufu keta to wopo julo ninu afefeayika Aye, ni 0.93% (9,300 ppm), eyi so di eyi to repete ni ona bi 23.8 bi ti efuufu inu afefeayika tto wopo julo to tele, eyun dioksidi karbonu (390 ppm), ati to po repete ni ona to to 500 bi ti efuufu abiire keji to wopo, eyun neonu (18 ppm). Bi gbogbo argonu yi lo je argonu-40 radiogeniki to wa lati ituka potassium-40 ninu igbele Aye. Ni agbalaaye, argonu-36 ni isotopu argonu to wopo julo, nitoripe o je isotopu argonu to je dida pelu stellar ikojonukleu irawo ninu awon supanofa (awon irawo akomonamona).
Nọ́mbà átọ̀mù
Ninu Kemistri ati Fisiki Nọ́mbà átọ̀mù (bakanna won tun mo bi nomba protonu) je iye awon protonu to wa ni arininu (nucleus) atomu kan.
Ìwúwo átọ̀mù
Ìwúwosí átọ̀mù (Atomic weight)
Bẹ̀rmúdà
Bermuda (; lonibise bi, àwọn Bẹ̀rmúdà tabi Àwọn Erékùṣù Somers) je ile-agbegbe okere Britani ni Ariwa Okun Atlantiki. O budo si ilaorun etiokun awon Ipinle Aparapo, isupoile to sunmo julo ni Cape Hatteras, North Carolina, bi si iwoorun-ariwaiwoorun. O wa bi guusu Halifax, Nova Scotia, Kanada, ati ariwailaorun Miami, Florida. Oluilu re ni Hamilton sugbon ibile titobijulo ni ilu Saint George's.
Bermuda ni ile-agbegbe okere Britani toseku topejulo to si ni olugbe julo, o je bibudo si latowo Ilegeesi ni ogorun odun ki ofin Isoka 1707 to da Ileoba Britani Olokiki aparapo sile. Oluilu Bermuda akoko, St George's, je bibudo sori ni 1612 o si je ilu Ilegeesi ni Amerika topejulo ti awon eniyan ungbe nibe.
Okowo Bermuda dara daada, pelu inawo bi eka okowo re totobijulo, leyin re ni isebewo, awon wonyi fun ni GIO tenikookan to gajulo lagbaye ni 2005. O ni ojuojoabeonileoloru .
Bhùtán
Ileoba ile Bhutan () je orile-ede tileyika ni Guusu Asia, to budo si apailaorun eti awon Oke Himalaya o si ni bode ni guusu, ilaorun ati iwoorun pelu orile-ede Olominira ile India ati ni ariwa pelu Tibet. Awon ara Bhutan n pe orile-ede won ni "Druk Yul" () to tumo si "Ile Dragon" ni ede Tibet. Awon ara Bhutan je eya eniyan Tibet. Bakanna wo tun ni esin ati asa pelu awon ara Tibet.
Brunei
Brunei (), fun onibise gege bi Orile-ede ile Brunei Darussalam tabi Orileabinibi ile Brunei, Ibi Alafia (, Jawi: بروني دارالسلام), je orile-ede to budo si eti odo ariwa erekusu ile Borneo, ni Guusuilaorun Asia. Oto si eto odo re pelu Okun Guusu Saina o je yiyipo patapata pelu ipinle Sarawak ni Malaysia, ooto si n pe o je pipinya si apa meji pelu Limbang, to je apa Sarawak.
Potassium
Pòtásíọ̀mù je elimenti kemika kan to ni ami-idamo K (latinu ede Latini Tuntun fun "kalium") ati nomba atomu 19. Potasiomu je metali alkali alawo fadaka-funfun didelowo to undi oksidi kiakia ninu afefe to si yirapo mo omi gigdigidi, eyi unfa igbona jade to sana si haidrojin to unbujade ninu iyirapo na, o si unjo bi awo lilaki.
Nitoripe potasiomu ati sodiomu jora ni isese kemika won, awon iyọ̀ won ko se e ya sira won nibere. O di odun 1702 ko to di pe won fun ra pe opo elimenti wa ninu awon iyo won, eyi je mimufidaju ni odun 1807 nigba ti potasiomu ati sodiomu je yiya sotooto latinu awon iyọ̀ otooto pelu elektrolisisi. Potasiomu inu adaye wa ninu awon iyọ̀ oniioni nikan. Nitori eyi, o wa ninu omi okun (to je 0.04% potasiomu pelu iwuwo), o si je apa opo awon alumoni.
Titaniomu
Titaniomu (, ) ni ipilese elegbogi pelu ami-idamo Ti ati nomba atomu 22.
Zirconium
Zirconium ( ) je ipilese elegbogi pelu ami-idamo Zr ati nomba atomu 40.
Niobium
Niobium ( ) (Greek mythology: "Niobe", omo birin "Tantalus"), tabi columbium ( ), je ipilese elegbogi pelu ami-idamo Nb ati nomba atomu 41.
Kadmium
Kadmium (, ) je ipilese elegbogi pelu ami-idamo Cd ati nomba atomu 48.
Fàdákà
Fàdákà je apilese kemika onide to ni ami-idamo kemika Ag () ati nomba atomu 47.
Barium
Báríọ́mù (, ) jẹ́ ìpilẹ̀ṣẹ̀ kẹ́míkà. Ó ní àmì-ìdánimọ̀ Bá, nọ́mbà átọ́ọ́mù rẹ̀ jẹ́ mẹ́rìndínlọ́gọ́ta (56), nítorí òun ni ìpilẹ̀ṣẹ̀ karùn ún ní ipò kejì nínú kẹ́míkà atọ́ọ́mù.
Fránsíọ̀m
Fránsíọ̀m tabi Francium, mimo tele bi eka-caesium ati actinium K, je apilese kemika to ni ami-idamo Fr ati nomba atomu 87. O ni ikan ninu awon odionina tokerejulo larin gbogbo awon apilese ti a mo, bakanna ohun ni apilese aladanida keji tosowonjulo (leyin astatine). Fransiom je onide to je radioalagbara giga to n jera si astatine, radium, ati radon. Gege bi onide alkali, o ni agbara elektroni kan.
Francium je wiwari latowo Marguerite Perey ni Fransi (nibi ti apilese yi ti ri oruko) ni 1939. Ohun ni apilese togbeyin ti o je wiwari ninu adanida, kanran jije sisopapo. Lode yara ise-idanwo, francium sowon gidigidi, iye ipase je wiwari ninu alumoni aladalu uranium ati thorium, nibi ti isotopu francium-223 ti n je didasile to si n je jijera bibaun. Iye to kere bi 20–30 g (ounce kan) lowa nigba yiowu kakiri inu igbele Aye; awon isotopu yioku je alasopapo yanyan. Iye titobijulo ti o je kikojo lai isotopu yiowu ni isupo bi awon atomu 10,000 (ti francium-210) ti won je didasaye gege bi efuufu tutugidi ni Stony Brook ni 1997.
Radiomu
Rédíọ́mù (, ) jẹ́ ìpilẹ̀ṣẹ̀ kẹ́míkà tó ní àmì-ìdímọ̀ Ra àti nọ́ḿbà átọ̀mù 88.
Fàdákàolómi
Fadakaolomi (Mercury or ), also known as quicksilver ( ) tabi hydrargyrum ( ), je apilese kemika pelu ami idamo Hg (Latinized , lati "" to tumosi "olomi" tabi "sisan" ati "" to tumosi "fadaka") and atomic number 80.
Kopernisiomu
Kopernisiomu je ìpilẹ̀ṣẹ̀ telégbògi pelu ami-idamo Cn ati nomba atomu 112. O koko je dida ni 1996 lati ile-ise iwadi sayensi Gesellschaft für Schwerionenforschung (GSI) ni orile-ede Jemani.
O n je "ununbiomu" tele pelu ami-idamo Uub ki IUPAC o to yi oruko re pada si Kopernisiomu ni 19 February, 2010 fun eye onimo-etoirawo ara Poland, Nicolaus Copernicus.
Cerium
Cerium () je apilese kemika to ni ami-idamo Ce ati nomba atomu 58.
Tóríọ̀m
Tóríọ̀m tabi Thorium je apilese kemika to ni ami-idamo Th ati nomba atomu 90.
Thorium je onide alagbararadio to sele ladanida.
Praseodymium
Praseodymium ( tabi ) je apilese kemika to ni ami-idamo Pr ati nomba atomu 59.
Neodymium
Neodymium ( ) je apilese kemika to ni ami-idamo Nd ati nomba atomu 60.
Promethium
Promethium (, ) je apilese kemika to ni ami-idamo Pm ati nomba atomu 61. O yato si awon apilese yioku nitori pe oun nika ni apilese radioalagbara leyin technetium to je titele pelu awon apilese kemika ti awon isotopu won duro sinsin.
Samarium
Samarium (, ) je apilese kemika to ni ami-idamo Sm ati nomba atomu 62.
Plùtòníọ̀m
Plùtòníọ̀m tabi Plutonium je is a synthetic apilese kemika alasopo teyinuraniom alagbararadio to ni ami-idamo kemika Pu ati nomba atomu 94.
Thallium
Thallium ( ) je apilese kemika pelu ami-idamo Tl ati nomba atomu 81.
Tánganran
Tin je Ipilese elegbogi pelu ami-idamo Sn () ati nomba atomu 50.
Òjé
Òjé () je idipo ninla apilese pelu ami-idamo Pb () ati nomba atomu 82.
Washington, D.C.
Washington tabi Washington, D.C ni oluilu orile-ede Amerika.
Ìlàòrùn Timor
Ilaorun Timor je orile-ede ni Asia.
Àwọn Erékùṣù Fàróè
Àwọn Erékùsù Fàróè je orile-ede ni Europe.
Gary, Indiana
Gary jẹ́ ìlú kan ní ìjọba ìbílẹ̀̀Lake ní ìpínlẹ̀ Indiana ní orílẹ̀ èdè Amẹ́ríkà.
Los Angeles
Los Angeles jẹ́ ìlú kan ní orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Íslándì
Íslándì (; ) je is orile-ede erekusu Europe ni to budo si Okun Ariwa Atlantiki lori Ebe Arin-Atlantiki. O ni olugbe bi 320,000 ati apapo iye aala . Oluilu re ati ilu totobijulo re ni Reykjavík, pelu ayika re to ni ida meji-inu meta olugbe orile-ede na. Iceland je agbese lileru ati loro-ile.
Palẹstínì
Palẹstínì (, Hébérù: פלשתינה tó túmọ̀sí "Palẹstínà" àti tó tútọ̀sí Filastini tabi Falastini) je oruko ile aye ijohun to wa larin Mediteraneani àti àwọn etí odò Jordani ní Àrin Ìlàoòrùn.
Láọ̀s
Laos (, , or ), tabi Orile-ede Olominira Oloselu Ara ile Laos je orile-ede ni Guusuilaoorun Ásíà.
Detroit
Detroit () ni ilu titobijulo ni ipinle ti Michigan ni Amerika ati ibujoko Ibile Wayne.
William Shakespeare
William Shakespeare (ojo iribomi 26 April, 1564 - 23 April, 1616) je akoewi ati akoere omo ile Geesi.
Antimony
Antimony () is a chemical element with symbol Sb and atomic number 51. A lustrous gray metalloid, it is found in nature mainly as the sulfide mineral stibnite (SbS). Antimony compounds have been known since ancient times and were used for cosmetics; metallic antimony was also known, but it was erroneously identified as lead. It was established to be an element around the 17th century.
Iodínì
Iodine ( , , tabi ; lati meaning violet (or purple), je apilese kemika to ni ami-idamo I ati noma atomu 53.
Ksenon
Ksenon (; ) je apilese kemika to ni ami-idamo Xe. Nomba atomu re je 54. O je Efuufu alade to wuwo, lai lawo tabi ni oorun, ksenoni wa ni ojuorun ni iye tasere.
Ksenọ̀nù?
Bismuth
Bismuth (, ) je ipilese elegbogi to ni ami-idamo Bi ati nomba atomu 83.
Polonium
Polonium (, ) je ipilese kemika pelu ami-idamo Po ati nomba atomu 84, ti Marie Skłodowska-Curie ati Pierre Curie se awari ni 1898.
Livermorium
Livermorium (tele bi "ununhexium") ni apilese awuwogididi alakodapo pelu ami-idamo Lv ati nomba atomu 116. Oruko yi je siso latowo IUPAC ni May 31, 2012.
Dysprosium
Dysprosium (, ) je ipilese elegbogi pelu ami-idamo Dy ati nomba atomu 66.
Àkójọ àwọn èdè iṣẹ́ọba
Èdè 116 ni wọ́n wà nínú ẹ̀ka yìí.
Abkhaz:
Afrikaans:
Albanian:
Amharic:
Arabic:
Armenian:
Assamese:
Aymara:
Azeri:
Basque:
Belarusian:
Bengali:
Bislama:
Bosnian:
Bulgarian:
Burmese:
Catalan:
Chinese (see also Sinitic languages):
Croatian:
Czech:
Danish:
Dari:
Dhivehi:
Dutch:
Dzongkha:
English (see also List of countries where English is an official language):
Estonian:
Fijian:
Filipino:
Finnish:
French (see also List of countries where French is an official language):
Frisian (West):
Gagauz:
Georgian:
German:
Greek:
Guaraní:
Gujarati:
Haitian Creole:
Hebrew:
Hindi:
Hiri Motu:
Hungarian:
Icelandic:
Indonesian:
Inuinnaqtun:
Inuktitut:
Irish:
Italian:
Japanese:
Kannada:
Kashmiri:
Kazakh:
Khmer:
Korean:
Kurdish:
Kyrgyz:
Lao:
Latvian:
Lithuanian:
Luxembourgish:
Macedonian:
Malagasy:
Malay: Malayalam:
Maltese:
Manx Gaelic:
Māori:
Marathi:
Mayan:
Moldovan (identical to Romanian according to the law of Moldova)
Mongolian:
Montenegrin:
Náhuatl:
Ndebele:
Nepali:
New Zealand Sign Language:
Northern Sotho:
Norwegian:
Occitan:
Oriya:
Ossetian:
Papiamento:
Pashto:
Persian:
Polish:
Portuguese:
Punjabi:
dogri language is also speak in part of rawalpindi distract
Quechua:
Romanian:
Rhaeto-Romansh:
Russian:
Sanskrit:
Serbian:
Shona:
Sindhi:
Sinhala:
Slovak:
Slovene:
Somali:
Sotho:
Spanish:
Sranan Tongo:
Swahili: Swati:
Swedish:
Tajik:
Tamil:
Telugu:
Tetum:
Thai:
Tok Pisin:
Tsonga:
Tswana:
Turkish:
Turkmen:
Ukrainian:
Urdu:
Uzbek:
Venda:
Vietnamese:
Welsh:
Xhosa:
Yiddish:
Zulu:
This is a ranking of languages by number of sovereign countries in which they are official. Aranese "see Occitan"
Armenian:
Basque:Cantonese Chinese:
Catalan:
Chipewyan:Cree:Tłįchǫ:English: See also:Official language by province Faroese:
French: see also Official language by province
Galician:
Gwich'in:
Hawaiian:
Inuinnaqtun:
Inuktitut:
Inuvialuktun:
Kalaallisut:
Mazandarani:
Occitan (Aranese):
Romanian:
Rusyn:
Sami:
North and South Slavey:
Spanish:
Tahitian:
Tibetan:
Tswana:
Uyghur:
Vietnamese:
Yiddish:
Zhuang:
Èdè Tsonga
Èdè Tsonga tàbí èdè Ksitsonga (Xitsonga) jẹ́ èdè ní orílẹ̀-ede Gúúsù Áfríkà.
Èdè Albáníà
Èdè Albáníà ("Shqip") ...
Èdè Swàhílì
Swahili je ede Bantu. pupo ninu awon Eya ti wa ni Eba odo Okun India, ni Ila Oorun Afrika ni o si n lo Ede naa. Pupo ninu awon oro ti o jeyo ninu Ede Swahili,lo ní orisun ninu Ede Larubawa, nitori Ibalopo ti o waye laarin awon Eya Bantu, ati awon Onisowo Larubawa, ti o wa ni eti bebe Sánji (Zanj) ati pásíà (Iran) ni Ila orun Afrika, ni bi odun Ogorun mejila sehin. Awon ede miran ti jeyo ninu awon oro Swahili ni Ede Jamani(German), Ede Potoki(Portuguese),Èdè Gẹ̀ẹ́sì(English), ati Ede Faranse{French}, lati awon Ibalopo ti o waye larin awon onilo ede wonyii, ni nkan bi odun Ogorun marun (500) sehin.Ede Swahili ni oni ,ti di ede Keji, ni Ilo fun Egbegberun eniyan ni orile-ede meta ni Iha Ila Orun Afrika, Tànsáníà, Orílẹ̀-èdè Olómìnira Tòṣèlúaráìlú ilẹ̀ Kóngò ati Kenya, ni ibi ti ede naa ti je ede Ijoba.Ijoba Orile ede Uganda so ede naa di kiko ni gbogbo Ile Iwe alakobere, ni odun 1992. Bi o tile je pe igbese naa o sele bi won ti se ro, Ijoba orile ede naa so ede naa da Ede Ijoba no odun 1995, fun Imura s'ile ti Ìsọkan ti agbègbè Ilà Orùn Áfríkà. Gbogbo eniyan orile-ede Komoros ninu okun India ni o le so Ede Swahili, tabi ede ti o fara pẹ Swahili, fun apẹẹrẹ Èdè Shíkọmọ(Comorian).Iye eniyan die si n lo ede na ni awon Orile Ede Bùrúndì, Rùwándà, ati Ariwa orile ede Sámbíà
Èdè Faransé
Èdè Faransé ("français, la langue française") tabi Faransé
Margaret Thatcher
Margaret Hilda Thatcher, Baroness Thatcher, (née Roberts, 13 October 1925 – 8 April 2013) je oloselu omo orile-ede Britani.
Madonna
Madonna (oruko abiso Madonna Louise Ciccone ojoibi August 16, 1958) je olorin omo ile Amerika.
Áténì
Átẹ́ẹ̀nì tabi Átẹ̀nsì (, "Athina", ) jẹ́ olúìlú Gríìsì.
Elisabeti Kejì
Elisabeti Keji (abiso Elizabeth Alexandra Mary; ojoibi 21 April 1926) je ayaba oriite fun awon orile-ede merindinlogun ti won n pe ni Ile Ajoni: Canada, Australia, New Zealand, Jamaica, Barbados, the Bahamas, Grenada, Papua New Guinea, the Solomon Islands, Tuvalu, Saint Lucia, Saint Vincent and the Grenadines, Belize, Antigua and Barbuda, and Saint Kitts and Nevis.
Màmá Tèrésà
Màmá Tèrésà (oruko abiso Agnesë Gonxhe Bojaxhiu () August 26, 1910September 5, 1997) je omo ile Albaniato je iya-ijo ninu Ijo Katholiki to di ara ile India
Léopold Sédar Senghor
Léopold Sédar Senghor (9 October 1906 20 December 2001) je akoewi, oloselu ati ajiro asa omo ile Senegal to gori ipo gege bi Aare akoko orile-ede Senegal lati 1960 de 1980. O je ikan pataki lara awon onimo ijinle ni ile Afrika.
Àríwá
Àrìwá je ojuami tosepataki idaona jeografi.
Apá Atakora
Atakora je apa ijoba ibile ni apa ariwaiwoorun Benin.
Àwọn apá ilẹ̀ Benin
Benin is divided into 12 departments (French: "départements"), and subdivided into 77 communes. In 1999, the previous six departments were each split into two halves, forming the current 12. The new six departments have not been assigned a capital yet.
Apá Zou
Zou je ikan lara awon apa mejila ile Benin.
Zou je pipin si communes Abomey, Abgangnizoun, Bohicon, Cové, Djidja, Ouinhi, Za-Kpota, Zangnanado, ati Zogbodomey.
ISO 4217
ISO 4217 je amioro fun owonina. The following is a list of active codes of official ISO 4217 currency names.
Àsìkò Ìwọòrùn Áfríkà
West Africa Time, or WAT, is a time zone used in west-central Africa (though not in countries west of Benin, which instead use GMT). The zone is one hour ahead of UTC(Coordinated Universal Time) (UTC+1), which makes it the same as Central European Time. Note that it does not include most of the countries that make up the West Africa region (these use UTC+0).
As most of this time zone is in the equatorial region there is no significant change in day length throughout the year, so daylight saving time is not observed. The exception to this is Namibia, which moves to West Africa Summer Time (UTC+2) in the summer months, September to April.
West Africa Time is used by the following countries:
Òmìnira
Ominira jẹ́ ìṣèjọba ara ẹni ni ilẹ̀-abínibí, orílẹ̀-èdè, tàbí gbígba ilẹ̀-ìjọba kan kúrò lọ́wọ́ àwọn olùjẹ gàba le lórí.
Ìtúwò Mathimátíìkì
Ìtúwò Mathimátíìkì je ikan ninu papa mathematiki koko.
Sáyẹ́nsì aládánidá
Ninu imo Sáyẹ́nsì oro Sáyẹ́nsì aláàdánidá ntokasi iwadi isele eda aye ati bi won se n sele.
Richard Francis Burton
Sir Richard Francis Burton KCMG FRGS (19 March 1821 – 20 October 1890) je omo ilegeesi to je olukowe, onimo-ileabinibi ati onimo-ede ati diplomat. O gbajumo fun awon irinajo re ati irnkerindo re ni Afrika ati Asia ati imo re nipa opo asa ati ede. Awon kan so pe o mo ede Europe, Asia ati Afrika 29 so daada.
Masẹdóníà Àríwá
Masẹdóníà Àríwá tàbí fún àlòsiṣẹ́ bíi Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Masẹdóníà Àríwá ni orile-ede ni Yuropu
Erékùṣù ilẹ̀ Man
Erekusu Man
Nepal
Nepal ( ), àlòṣiṣẹ́ bíi Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú Ìjọba Àpapọ̀ ilẹ̀ Nepal, jẹ́ orílẹ̀-èdè kan ní Gúúsù Ásíà. Gbogbo rẹ̀ búdòó sí àwọn òkè Himalayas, sùgbọ́n ó tún ní àwọn apá Indo-Gangetic Plain. Nepal ni orílẹ̀-èdè tótóbijùlọ 49k gẹ́gẹ́bí iye èniyàn àti orílẹ̀-èdè tótóbijùlọ 93k gẹ́gẹ́bí agbègbè. Nepal jẹ́ orílẹ̀-èdè àrin-ilẹ̀, ó sì ní bodè mọ́ Ṣáínà ní àríwá àti mọ́ Índíà ní gúúsù, ìlàòrùn àti ìwọ̀òrùn, nígbàtí Bangladesh wà ní 27 km (17 mi) sí etí apágúúsùilàòrùn àti Bhutan jìnnà si látọ̀dò ìpúnlẹ̀ India Sikkim. Nepal has a diverse geography, including fertile plains, subalpine forested hills, and eight of the world's ten tallest mountains, including Mount Everest, the highest point on Earth. Kathmandu is the capital and the largest city. Nepal is a multiethnic country with Nepali as the official language.
Lordi
Lordi je egbe olorin hard rock/heavy metal lati Helsinki, Finland, to je didasile ni 1996, won gbajumo fun iboju ti won n wo.
Ni 2006, Lordi gba ipo kinni ninu Idije Orin Eurovision.
Cape Town
Cape Town: Ni ajọṣepọ ti a pe ni Ilu Ilu, o jẹ ilu ti o tobi julọ ti igberiko Western Cape ati pe o jẹ apakan ti agbegbe ilu ilu Cape Town. Ile-igbimọ aṣofin ti South Africa wa ni Cape Town. Awọn olu-ilu miiran meji miiran wa ni Gauteng (Pretoria olu-ilu alakoso nibiti Alakoso ṣe da) ati ni Ipinle Ọfẹ (Bloemfontein olu-ilu idajọ nibiti Ile-ẹjọ Giga julọ ti wa). Ilu naa ni a mọ fun ibudo rẹ, fun eto adamo rẹ ni Cape Floristic Region, ati fun awọn aami-ilẹ bii Tabili Tabili ati Cape Point. Cape Town jẹ ile fun 64% ti olugbe olugbe Western Cape. Ilu naa ni orukọ Orukọ Oluṣapẹrẹ Agbaye fun ọdun 2014 nipasẹ Igbimọ Kariaye ti Awọn awujọ ti Oniru Iṣẹ.
Cape Town ni ilu ẹlẹẹkeji ti o pọ julọ ni Guusu Afirika, ati olu ilu orilẹ-ede naa. O jẹ ọkan ninu awọn ilu aṣa pupọ julọ ni agbaye. Cape Town ti yika nipasẹ iseda: ilu naa jẹ gaba lori nipasẹ Tabili Mountain, awọn ibuso diẹ lati aarin ni Cape of Good Hope, ati ileto ti Boulders Penguins, Chapman’s Peak Drive kọja nipasẹ awọn agbegbe ti o fanimọra pẹlu awọn eti okun ala gẹgẹbi Camps Bay. Aarin naa ndagbasoke ni ayika Omi-omi ti ode oni ati Greenmarket Square ti itan, ti awọn agbegbe agbegbe aṣoju yika. Afefe ti nhu, ipo ti o fanimọra, awọn ifalọkan adayeba ti a ko le gbagbe, itan ti o kun fun ifaya: eyi ni kaadi iṣowo ti Città de Capo fi fun awọn alejo, ti yoo jẹ ẹwa nipasẹ ẹwa ilu yii ti o le ni ifọkanbalẹ ni ipo ti julọ lẹwa ati ki o fanimọra ni agbaye.
Victoria, Ṣèíhẹ́lẹ́sì
Victoria (nigba miran won npe ni Port Victoria) ni oluilu ile Seychelles (oun ni oluilu Afrika to kerejulo). O budo si egbe ariwa-apailaorun erekusu Mahé, to je erekusu gbangba ni isupoerekusu na. Ilu na koko je didasile bi ibujoko ijoba alamusin Britani. Ni 2009, olugbe re je 25,000 (fun Victoria Berekete, lmupo mo awon itosi-ilu), ninu apapo olugbe 84 000. Victoria ni Papa Ofurufu Akariaye Seychelles (to je pipari ni 1971.)
Ankara
Ankara ni oluilu ile Turki ati ilu titobijulo keji nibe leyin Istanbul. Ilu yi ni igasoke , be sini ni 2007 iye awon eniyan ibe to 4,751,360, lapapo mo awon agbegbe mejo ti won wa labe imojuto ilu na. Ankara tun je oluilu Agbegbe Ankara.
Sofia
Sofia (, ) ni oluilu ati ilu titobijulo ni Bulgaria ati ilu titobijulo kejila bi iye awon eniyan ninu Isokan Europe, pelu egbegberun 1.4 eniyan ninu ibe. O budo si apaiwoorun Bulgaria, nibase Oke Vitosha, ibe sini gbongan amojuto, asa okowo ati eko orile-ede na.
Pristina
Pristina, tabi Prishtina tabi Priština ( tabi "Prishtina", Serbian: Приштина, "Priština") ni oluilu ati ilu totobijulo ni Kosovo.
Prague
Prague (; ) ni oluilu ati ilu totobijulo ni Orileominira Tseki.
Fienna
Vienna (; , Austro-Bavarian: "Wean") ni oluilu orile-ede Austria.
Filnius
Filnius ("Vilnius"; ) ni oluilu orile-ede Lituéníà ...
Minsk
Minsk (, ; , ) ni oluilu ati ilu titobijulo ni Belarus.
Baku
Baku (), nigba miran bi Baqy, Baky, Baki tabi Bakou, ni oluilu, ilu totobijulo ati ebute totobijulo ni orile-ede Azerbaijan ati ni gbogbo Kaukasu. O wa ni apaguusu ebado Absheron Peninsula, Baku pin si apa meji: isale ilu ati Arin Ilu atijo (21.5 ha). Ojo ori re bere lati igbajoun, olugbe ibe nibere 2009 je egbegberun meji awon eniyan.
Yerevan
Yerevan (, ) ni oluilu orile-ede Armenia ati ikan larin awon ilu ile-aye gbigbojulo.
Amsterdam
Ámìstẹ̀rdáàmì (; Dutch ) ni oluilu ati ilu titobijulo ni Hollandi.
Dublin
Dublin (, tabi ) je ilu totobijulo (being a primate city) ati oluilu orile-ede Ireland. Fun ibise ni ede Irishi je Baile Átha Cliath tabi "Áth Cliath" ; Dublin gege bi oruko re wa lati "Dubh Linn" to tumosi "omi dudu (black pool)".
Berne
Bern or Berne (, ; ; ; Romansh: "Berna" ; Bernese German: "Bärn" ) ni oluilu orile-ede Switzerland.
San Màrínò
San Màrínò je orile-ede ni orile Europe.
Kósófò
Kósófò (; ) je agbegbe onijasi ni Balkani. Orile-ede Olominira ile Kosofo (; ), orile-ede alominira to fi ra re lole, to si je didamo bi orile-ede lowo awon die "de facto" lon sedari agbegbe ohun, pelu ijanu die ni Ariwa Kosofo. Serbia ko ṣe idanimọ ipinya kan ṣoṣo ti Kosovo o si gbabe bi ibi ti Aparapo awon Orile-ede undari ninu agbegbe ilaselorile.
Físíksì
Físíksì (lati inu Ìmọ̀ aláàdánidá) tabi Fisiki (Physics) jẹ́ ìmọ̀ sáyẹ́nsì tí ó ń ṣe ìwádí èlò ati awon okun ti won n je sise akiyesi ninu àdánidá.
Awon onímọ̀ aláàdánidá n se iwadi isise ati awon ohun-ini eda aye to yi wa ka lati àwọn ẹ̀yà ara ti won n se gbogbo awon elo ti a mo (Ìmọ̀aláàdánidá ẹ̀yà ara, particle physics) titi de bi àgbàlá-ayé se n wuwa bi odidi kan (ìmọ̀ìràwọ̀títò astronomy, ìmọ̀ìdáyé cosmology).
Ise imo aladanida ni lati wa awon ofin ijinle ti gbogbo awon ohun aladanida n tele. "Ko si iye igbedanwo to le fi han pe iro mi je tito, sugbon igbedanwo kan pere le fihan wipe o je aito" – Albert Einstein
Ìwé Gẹ́nẹ́sísì
Ìwé Gẹ́nẹ́sísì ni iwe ninu Bíbélì Mímọ́.
Ìwé Ẹ́ksódù
Ìwé Ẹ́ksódù ni iwe ninu Bibeli Mimo.
Ìwé Léfítíkù
Ìwé Léfítíkù ni iwe ninu Bibeli Mimo.
Ìwé Jóṣúà
Ìwé Joṣua ni iwe ninu Bibeli Mimo.
Ìwé Psalmu
Ìwé Psalmu (psalmu) orin Dáfídì jẹ́ ìwé mímọ́ nínú bíbélìBíbélì mímọ́.
Ẹranko
Àwọn ẹranko je apa kan ninu awon ohun elemin alahamoarapupo ninu kingdom Eranko.
eranko igbe
Ọmọ
Ọmọ tàbí Ọmọdé ni à ń pe àwọn ènìyàn lati ìgbà ìbí wọn tịtí dé ìgba\ èwe.
Unicode
Unicode je opagun ti awon ile-ise komputa n lo lati fi se asoju ikoole lori ero onisiro (komputa) fun gbogbo awon ede agbaye.
Emmanuel Eze
Emmanuel Chukwudi Eze (1963 - 30 December 2007) je ojogbon imo oye omo Naijiria ara Amerika.
Rashidi Yekini
Rashidi Yekini (23 October 1963 – 4 May 2012) je agbaboolu-elese, elege-ara lowo iwaju omo ile Naijiria. O je eni to gba boolu metadinlogoji Sonu awon nigba ti o n gba boolu fun egbe agbaboolu Vitória de Setúbal ni orile ede potogi gege bi akoko omo orile ede olominira ile Naijiria ti yoo koko gba iru ami ayo bee wole. Bakan naa, lo run soju orile-ede re niniu oniruuru ifesewonse paapaa julo idije ife-agbaye [[(football)| world cups][ ni eyi ti o tun ti gba ami ayo kan soso akoko wole ti eyi si je ami-ayo akoko iru re to orile-ede naa too koko gba wole ninu idije naa. Won fi ami eye [[football | eni ti o mo boolu gba julo nile Adulawo | African footballer of the year]] da lola ni odun 1993.
[[Ẹ̀ka:Àwọn agbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn Agbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ Ọdọdún ará Áfríkà]]
Ìrànwọ́:Báwo lẹṣe le ṣe àtúnṣe ojúewé
Ìwé Ìmọ́-Ọ̀fẹ jẹ́ iwé, tí ó túmọ̀ sí ìwé tí ẹnikẹ́ni lè ṣàtúnṣe sí èyíkéyí ojú-ewé tí wọn kò , tí yóò sì fi àtúnṣe rẹ̀ pamọ́ láti lè fi àtúnṣe rẹ̀ hàn sí gbogbo ènìyàn. Kódà, o kò ní láti dá àkọpamọ́ oníṣẹ́ kí o tó ṣàtúnṣe tó jọjú sí èyíkéyí àyọkà tí ó bá nílò àtúnṣe. Àmọ́ ṣá, bí o bá forúkọ sílẹ̀ tàbí dá àkọpamọ́ orúkọ oníṣẹ́ (Username) rẹ, yóò fún ọ láànfàní láti lè mọ iye àkòrí àyọkà tí o bá dá sílẹ̀ tàbí ṣàtúnṣe sí. !
Ṣíṣàtúnṣe púpọ̀ ojú-ewé kò nira rárá, kàn tẹ  "Àtúnṣe" tàbí "Àtúnṣe àmì-ọ̀rọ̀" ní orí ìlà ṣíṣàtúnṣe ní òkè ojú-ewé Wikipẹ́día lábẹ́ àwòrán agogo àti orúkọ oníṣẹ́.). Bí ó bá ti tẹ̀ẹ́, yóò gbé ọ wá sí ojú ewé tí wà á ti lánfàní láti ṣàtúnṣe tó bá wù ọ́ sí àyọkà tí o fẹ́ túnṣe gan an. Bí o bá ní ohunkóhun tí o fẹ́ fi kún ojú-ewé,  , gẹ́gẹ́ bí . Bí o bá ti parí pẹ̀lú àtúnṣe, sínú àkámọ́ kékeré ìsàlẹ̀ tí ó wà lókè "Ṣàtẹ̀jáde". O sì lè lo ìlànà ìkékúrú bíi . Bí o bá sì fẹ́ wo bí àtúnṣe rẹ ṣe rí, tẹ bọ́tìnì "Àyẹ̀wò". Tí ohun tí o bá ṣe bá ti tẹ́ ọ lọ́rùn tẹ "Ṣàtẹ́jáde" aláwọ̀ búlúù tí ó wà lápá òsì lẹ́gbẹ̀ẹ́ (Ṣàtẹ̀jáde). Àtúnṣe rẹ̀ yóò hàn lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ tí o bá ti ṣe èyí fún gbogbo ayé rí. Wo èyí fún àpẹẹrẹ
Internet Relay Chat
Internet Relay Chat tabi IRC je ona ibanisoro lori Internet.
Yunifásítì ilẹ̀ Nàìjíríà
Yunifásítì ilẹ̀ Nàìjíríà ni Nsukka
Conakry
Konakri je oluilu orile-ede Guinea.
Bọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀
Boolu-elese
Fẹ́rmíọ̀m
Fẹ́rmíọ̀m tabi Fermium (, ) je apilese aladipapo pelu ami-idamo Fm ati nomba atomu 100. Gege bi apilese teyinuraniom onide alagbraradio giga ti eseese aktinidi, fermium nje dida nipa ddigbolu plutonium pelu awon neutroni o si je sisoloruko fun Enrico Fermi onimofisiyiki inuatomu. Fermium ni apilese teyinuraniom kejo.
Àkójọ àwọn èdè ilẹ̀ Áfríkà
This is a list of African languages by classification.
Èdè Kánúrí
say what
=say what
Àkójọ àwọn yunifásítì ní Nàìjíríà
[[Federal Polytechnic]] kaduna, kaduna state
[[Ẹ̀ka:Yunifásítì ní Nàìjíríà| ]]
Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Ábíá
Yunifasiti Ipinle Abia
Yunifásítì Àmọ́dù Béllò
Yunifásitì Ahmadu Bello (ABU) jẹ́ ilé-ẹ̀kọ́ gíga àgbà ti ìjọba apapọ̀ ilẹ̀ Nàìjíríà tí wà ní ìlú Zaria ní Ìpínlẹ̀ Kaduna ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Wọ́n dá ilé-ẹ̀kọ́ yí sílẹ̀ ní ọjọ́ Kẹrin oṣù Kẹwàá, ọdún 1962.
Yunifásítì Báyéró
Yunifasiti Bayero Kano (BUK) je yunifasiti ni ilu Kano, Ipinle Kano, Nigeria.
Yunifásítì ìlú Ìbàdàn
Yunifásítì ìlú Ìbàdàn
Wọ́n dá Ilé-ẹ̀kọ́
YunásítìtÌjọba Àpapọ̀ i ti ilu Ibadaní ọjọ́joẹtàdínlógún, OṣùsKọkànlálaỌdúdun 1948.  Rt. Hon. Sir Abubakar Tafawa Balewa ẹ́ ẹeniàkọ́kọ́o áati ẹ́e iòo àbáaÌsàlẹ̀ Yunifasiti ìí. O si je oye yi ni ayeye kan, ti a ranti fun Ilu Gangan, í óo ìi áyée órí ri ápáaìṣerée Yuniásítì yìí íi ọdúun 1963. Kenneth Dike ìi niọmọ oílẹ̀èdè àìjíríàaàkọ́kọ́otí ó jẹ́ ipò Gíwá Yunifasiti áà. .
Àwọn Aṣáájú yunifásítì ìlú Ìbàdàn lọ́wọ́lọ́wọ́ ni:
1855
1855
1854
1854
1852
1852
São Tomé
São Tomé (olugbe 56,166 ni 2005) ni oluilu orile-ede São Tomé ati Príncipe be sini ohun ni ilu totobijulo nibe. Oruko re wa lati ede Portugi fun Apostoli "Thomas Mimo".
Lobamba
Lobamba ni oluilu asa ibile ati ibujoko ileasofin orile-ede Swaziland.
Mbabane
Mbabane (), pelu idiye olugbe to 95,000 (2007), ni oluilu ati ilu totobijulo ni orile-ede Swaziland.
Pretoria
Pretoria je ilu kan ni apaariwa ni Igberiko Gauteng, ni orile-ede Guusu Afrika. O je ikan larin awon ilu oluilu meta, oun ni ibujoko ijoba wa (amojuto) ati de facto oluilu orile-ede; awon yioku ni Cape Town, ibujoko ile asofin, ati Bloemfontein, ibujoko onidajo.
Nouakchott
Nouakchott (Arabic: "or" ni oluilu ati ilu totobijulo ni orile-ede Mauritania.
Dubai
Dubai ( ; ) je ikan ninu awon emireti meje to wa ni United Arab Emirates (UAE). O budo si guusu Ikun-omi Persia lori Arabian Peninsula ohun sini o ni olugbe totobijulo pelu aala ileagbegbe totobijulo larin gbogbo awon emireti leyin Abu Dhabi. Dubai ati Abu Dhabi ni emireti meji pere ti won ni agbara idina lori awon oro pataki ni ileasofin.
Àkójọ àwọn ìlú Nàìjíríà gẹ́gẹ́ bíi oníbùgbé
Àkójọ àwọn ìlú ní Nàìjíríà gẹ́gẹ́ bíi oníbùgbé.
Onitsha
Onitsha je ilu ni Naijiria.
Ìsẹ́yìn
Ìsẹ́yìn jẹ́ ìlú ní Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́, lórílẹ̀-èdè Naijiria, bákan náà Ìsẹ́yìn ni ibùjókòó àgbègbè ìjọba ìbílẹ̀ Ìsẹ́yìn.
Ìlú Ọ̀wọ̀
Ilu Owo wa ni ipinle Ondo, guusu iwọ-oorun Naijiria, ni iha guusu ti awọn Oke ile Yoruba (igbega 1,130 ẹsẹ ) ati ni ikorita awọn ọna lati Akure, Kabba, Ilu Benin, ati Siluko. Cocoa je ikan lara awon oun ogbin ti o wopo ni ilu owo.
Owo je ikan lara awon ijoba ibile ni ipinle Ondo. Oba Owo ni won n pe ni olowo ti Ilu Owo. Oba ti o wa lori ite lowolowo ni Ajibade Gbadegesin Ogunoye.
Ikot Ekpene
Ikot Ekpene je ilu ni Ipinle Akwa Ibom ni Naijiria.
Sagamu
Sagamu tàbí Ishagamu jẹ́ ìlú àti olúìlú ìjọba ìbílẹ̀ kan tí ó wà ní gúúsù ìwọ̀ oòrùn Ìpìnlẹ̀ Ògùn lẹ́gbẹ́ Odò Ibu.
Ṣakí
Ṣakí jẹ́ ìlú kan ní Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́,ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ilú Ṣakí ni ó wà ní agbègbè ìjọba ìbílẹ̀ Agbègbè ìjọba Ìbílẹ̀ Ìwọ̀ Oorun Ṣakí ní Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́.
Àwọn àpáta ńlá ńlá ni wọ́n yí ìlú Ṣaki ká, Ìlú náà wà ní ẹ̀bá odò Ofiki, odò náà sì já sí Odò Ògùn tàbí Ògùnpa ní ǹkan bí ìwọn ogójì kìlómítà sí ọgọ́ta kìlómítà sí ẹnu ibodè orílẹ̀-èdè olómìnira Benin . Wón sábà ma ń pe Ṣakí ní "Ilé àgbọ́n ọ̀gbẹ ouńjẹ ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́" látàrí iṣẹ́ àgbẹ̀ tí wọ́n yàn láàyò.
Uromi
Uromi je ìlú ní Nàìjíríà.
Okigwe
Okigwe je ilu totobijulo keji ni Ipinle Imo, Naijiria.
Àkójọ àwọn ìlú Benin
The following is a list of cities in Benin:
Bràsílíà
Brasília () je oluilu ile Brasil.
Buenos Aires
Buenos Aires ni oluilu orile-ede Argentina.
Santiago
Santiago (), ni oluilu ati ilu titobijulo ni orile-ede Tsile
Ìlú
Ìlú je itedo to ni onibugbe to tobi
Claude Lévi-Strauss
Claude Lévi-Strauss (; 28, November, 1908 - 30, October, 2009) je onímọ̀ẹ̀dá-ènìyàn (anthropologist) ati onímọ̀ẹ̀yà-ènìyàn (ethnologist) ara ile Fransi, be si ni o je ikan ninu awon omowe pataki ni orundun 20un ti o se ifilole iro nipa structuralism.
Kárbónì ọlọ́ksíjínìméjì
Karboni oloksijinimeji
Àhámọ́
Àhámọ́ jẹ́ ẹyọ aládìmú àti oníàmúṣe fún gbogbo àwọn ohun ẹlẹ́ẹ̀mì tí a mọ̀. Òhun ni ẹyọ ẹ̀mí tó kéréjùlọ tó jẹ́ tòsọ́tọ̀ bí i ohun alàyè, wọ́n sì tún ùnpé bíi òkúta ìkọ́ ẹ̀mí. Àwọn ohun ẹlẹ́ẹ̀mí ṣe é tòsọ́tọ̀ bíi oníàhámọ́kan (consisting of a single cell; èyí kàkún ọ̀pọ̀ àwọn baktéríà) tàbí oníàhámọ́púpọ̀ (èyí kàkún àwọn ọ̀gbìn àti ẹranko). Ara àwọn ọmọ ènìyàn ní bíi ẹgbẹgbẹ̀rúnkẹta 100 àhámọ́; ìtóbi àhámọ́ jẹ́ 10 µm nígbàtí ìkórajọ àhámọ́ jẹ́ 1 nanogram.
Mọ́rísì
Mọ́rísì (; , Mauritian Creole: "Moris"; Geesi: "Mauritius"), fun ibise gege bi orile-ede Olominira ile Morisi () je orile-ede erekusu lebado Afrika ni guusuiwoorun Okun Indiain, bi ilaorunt orile-ede Madagascar.  Lapapo mo erekusu Morisi, orile-ede yi na tun ni awon erekusu Cargados Carajos, Rodrigues ati Agalega Islands. Morisi je ikan ninu awon Erekusu Mascarene, pelu erekusu Fransi Réunion ni si guusuiwoorun ati erekusu Rodrigues ni si ariwailaorun.
Titi de orundun 17, awon ara Holandi ni won joba lori ibe leyin awon ara Fransi gba leyin ti awon ara Holandi ti fi sile. Awon ara Britani gba ibe nigba awon Ogun Napoleoni, ile Morisi si gba ominira lowo Britani ni odun 1968. Orile-ede Morisi je orile-ede olominira onileasofin beni o si je omo egbe Agbajo Idagbasoke Apaguusu Afrika, Common Market for Eastern and Southern Africa, Isokan Afrika ati Ajoni awon Orile-ede.
Awon ede pataki ibe ni Kreoli Morisi, Faranse ati Geesi. Geesi nikan ni ede ibise sugbon lingua franca je Creole be sini awon iwe-iroyin ati eto telifisan tun le je ni ede Farans. Ni ti eya eniyan, ogunlogo awon ara ibe je ara India be sini opolopo awon omo Afrika lo tun wa nibe ati bakana bi awon omo Europe ati omo Saina die. Ohun nikan ni orile-ede Afrika nibi ti esin totobijulo ibe je esin Hindu botilejepe awon elesin Kristi ati musulumi na wa nibe sugbon ni iye kenkele.
Morisi ko ni awon eniyan rara ki o to di pe awon oluwakiri ara Europe te ibe do ni awon odun 1600s. Awon Arabu ati awako oju-omi ara Austronesia mo erekusu yi lati orundun 10. Awon awako oju-omi ara Portugal koko be ibe wo ni 1507 won si ko ibujoko sibe laigbe ibe. Oko oju-omi marun ile Hollandi ti Egbe-oko Keji je fifanka kuro lona won nigba iji nla nigbati won nlo si Spice Islands won si bale si Morisi ni 1598, nitorie won fun ibe ni oruko yi fun eye Omoba Maurice ile Nassau, Alagbato ile Netherlands.
Femi Osofisan
Babafemi Adeyemi Osofisan je olukowe ati elere drama ara ile Naijiria. O tun je ojogbon ni eka-eko Litireso ni Yunifasiti ilu Ibadan.
Kwame Anthony Appiah
Kwame Anthony Appiah je amoye ara ile Ghana.
John Mbiti
John Samuel Mbiti (ibi 30 November 1931) je amoye ati Woli ara ile Kenya
Yunifásítì Harvard
Yunifasiti Harvard je yunifasiti aladani ni ilu Cambridge ni Ipinle Massachusetts ni Amerika.
Ilesanmi Adesida
Ilésanmí Adéṣidà tí wọ́n bí ọdún 1949 jẹ́ onímọ̀ sáyẹ́nsì ọmọ bíbí ilẹ̀ Yoruba ará orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.
T. M. Aluko
Timothy Mofolorunso Aluko (14 June, 1918 - 1 May, 2010) je olukowe ara ile Naijiria.
Ìsọ̀kan Sófìẹ̀tì
Ìsọ̀kan awon Orile-ede Olominira Sofieti ti Sosialisti
Òkun Pupa
Òkun Pupa (tun Okun Erythraean) jẹ orisun omi omi ti Okun India, ti o dubulẹ laarin Afirika ati Asia. Isopọ si okun jẹ ni guusu nipasẹ Babeli Mandeb ati awọn Gulf of Aden. Ni ariwa ni Okun Sinai, Gulf of Aqaba, ati Gulf ti Suez (eyiti o yori si Canal Suez) ni ariwa. Òkun Okun Pupa jẹ iṣiro ti Agbaye ti o ni agbaye. Okun ti wa ni abẹ nipasẹ okun Rift Sea ti o jẹ apakan ti Agbegbe Nla Rift. Òkun Okun pupa ni agbegbe ti o ni iwọn 438,000 km2 (169,100 mi2), [1] [2] jẹ nipa 2250 km (1398 mi) gun ati, ni aaye ti o tobi julọ, 355 km (220.6 mi) ni ibiti o tobi. O ni ijinle ti o ga julọ ti 3,040 m (9,970 ft) ni Central Suakin Trough, [3] ati iwọn ijinle 490 m (1,608 ft). Sibẹsibẹ, tun wa awọn abọ ijinlẹ ti o jinna, ti o ṣe akiyesi fun igbesi-aye okun wọn ati awọn awọ. Okun jẹ ibugbe ti o ju 1,000 awọn eya invertebrate, ati awọn awọ okuta adura 200 ati lile. O jẹ okun ti okun Tropical North.
Òkun Dúdú
Okun Dudu
Jẹ́ọ́gráfì
Jẹ́ọ́gráfì (láti inú èdè Gíríkì "γεωγραφία" - "yeografia", lit. "earth describe-write") jẹ́ ẹ̀kọ́ nípa ilé-ayé láti orí ilẹ̀, òkè, ibùgbé àti àwọn àríwòye mìírànits, pẹ̀lú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ inú rẹ̀.
Ọkọ̀-àlọbọ̀ Òfurufú Endeavour
Ọkọ̀-àlọbọ̀ Òfurufú "Endeavour
STS-129
STS-129 (gẹ̀ẹ́sì "Space Transportation System", "sistemu eto irinna ofurufu") ni amioro fun iranlose Ọkọ̀-ayára Òfurufú lo si Ibudo-oko Lofurufu Kariaye (ISS) ti Oko-ayara Ofurufu Atlantis fo lo si. Atlantis gbera ni 16 November, 2009, o si pada si ile aye ni 27 November, 2009.
STS-116
STS-116 lo je amioro fun iranlose Oko-ayara Ofurufu lo si Ibùdó-ọkọ̀ Lófurufú Káríayé ti Oko-ayara Ofurufu "Discovery" fo lo se.
Ibùdó Òfurufú Akáríayé
Ibùdó Òfurufú Akáríayé ("International Space Station"; ISS) je ile iwadi to je ti kariaye to n je sisopo ni oju-ona ayipo Aye nisale. Won bere si ni ko si oju-ona ayipo ni 1998 eto sini pe yio pari ni opin 2011. Ireti ni pe ibudo oko na yio sise titi di odun 2015, o si se e se ko di 2020. Nitoripe ipo re ju ibudo ofurufu yiowu tele lo, ISS se ri lati Aye pelue oju korokoro, be si, , ohun ni ateleyin oniseowo titobijulo to n yipo Aye.
Ọkọ̀-àlọbọ̀ Òfurufú Discovery
Ọkọ̀-àlọbọ̀ Òfurufú "Discovery" (Orbiter Vehicle Designation: OV-103) je ikan ninu awon oko-afiyipo meta ti won sise lowolowo ninu awon Ọkọ̀-àlọbọ̀ Òfurufú ti NASA, to je ile-ise ofurufu ti orile-ede Amerika. (Awon meji yioku ni "Atlantis" ati "Endeavour".) Nigba to koko sise ni 1984, "Discovery" je oko-afiyipo keta sugbon loni ohun ni eyi to pejulo lenu ise. "Discovery" ti se iranlose fun iwadi ati fun isoapapo ISS.
Winnie Mandela
Winnie Madikizela-Mandela (ibi ni 26 September 1936 - 2 April 2018 oruko abiso Nomzamo Winifred Zanyiwe Madikizela) jẹ́ olóṣèlú ará ilẹ̀ Guusu Afrika.
STS-4
STS-4 was a space shuttle mission by NASA using the Space Shuttle Columbia, launched 27 June 1982. This was the fourth space shuttle mission, and was also the fourth mission for the Space Shuttle "Columbia".
STS-7
STS-7 je iranlose Oko alobo Ofurufu NASA, eyi ni iranlose ti Oko alobo Ofurufu "Challenger" lo lati gbe opo satelaiti lo si oju ofurufu. Oko na gbera lati Kennedy Space Center ni 18 June 1983, o si bale si Edwards Air Force Base ni 24 June. STS-7 ni iranlose oko alobo keje ati iranlose keji "Challenger". Bakanna o tun je ifoloke ofurufu akoko Amerika to ni obinrin arinlofurufu.
STS-41-C
STS-41-C was NASA's 11th Space Shuttle mission, and the fifth mission of Space Shuttle "Challenger". The launch, which took place on 6 April 1984, was the first direct ascent trajectory for a shuttle mission. STS-41-C was extended one day due to problems capturing the Solar Maximum Mission ("Solar Max") satellite, and the landing on 13 April took place at Edwards Air Force Base, instead of at Kennedy Space Center as had been planned. The flight was originally numbered STS-13.
STS-51-A
STS-51-A lo je ifoloke keji fun Oko-alobo Ofurufu "Discovery", ati ifoloke 14k eto Oko-alobo Ofurufu ti NASA. Iranlose na gbera lati Kennedy Space Center ni 8 November 1984, o si bale leyin bi ojo mejo sigbana ni 16 November.
STS-32
STS-32 je iranlose 33k ninu eto Oko-Alobo Ofurufu ti NASA, ati igbera 9k fun Oko-Alobo Ofurufu "Columbia". Nigba to gbera ni 9 January 1990, o je igba akoko leyin STS-61-C ti Pepe A ni Agbala 39 ti Gbongan Ofurufu Kennedy je lilo fun igbera; bakanna o tun je igba akoko ti Mobile Launcher Platform No. 3 (MLP-3) je lilo ninu eto Oko-Alobo Ofurufu. STS-32 lo je, nigbana, iranlose oko-alobo to pe julo to waye, pelu igba to to ojo 11. Ko to kan STS-32, iranlose kan soso to ni iye igba kanna ni STS-9 in 1983.
Ogun àgbáyé
Ogun àgbáyé ni a mo si ogun to kan ogunlogo awon orile-ede alagbara lagbaye, to si sele ni opo awon orílẹ̀ ati opolopo odun, to si fa iparun pupo.
Ogun Abẹ́lé ilẹ̀ Lìbéríà
Ogun Abẹ́lé ilẹ̀ Lìbéríà le je:
Ogun Abẹ́lé Àkọ́kọ́ ilẹ̀ Lìbéríà
Ogun Abẹ́lé Àkọ́kọ́ ilẹ̀ Lìbéríà je ijakadi abele to sele ni Liberia lati odun 1989 titi di 1997. Ijakadi na fiku pa eniyan to to 250,000 o si fa ikopa Economic Community of West African States (ECOWAS) ati United Nations. Ipinu ijnu ogun ko pe rara nitoripe ni odun 1999 Ogun Abele Ikeji ile Laiberia tun bere.
STS-64
STS-64 ni iranlose Oko-abalobabo "Discovery" lati se iseadanwo orisirisi. O gbera lati Gbangan Ofurufu Kennedy, Florida, ni September 9, 1994.
STS-69
STS-69 je iranlose Oko-Abalobabo Ofurufu "Endeavour", ati ifoloke keji Wake Shield Facility (WSF). Iranlose yi gbera lati Kennedy Space Center, Florida ni September 7, 1995.
Isaac Newton
Isaac Newton (tí wọ́n bí ní Ọjọ́ kẹrin oṣù kìíní ọdún 1643 - ọjọ́ kọkànlélọ̀gbọ̀n oṣù kẹta 1727) jẹ́ onímọ̀ sáyẹ́nsì ọmọ orílẹ̀-èdè Gẹ̀gẹ̀ẹ́sì. Ó jẹ́ amọ̀ye ninu ẹ̀kọ́ ìsirò, awòràwọ̀, ẹ̀sìn àti ònkòwé. Ní ìgbà ayé rẹ̀, wọ́ń mọ si amọ̀ye ohun gbogbo.  , ìwé ti ó kọ ní ọdún 1687 jẹ́ ìpìlẹ̀ fun ìsisẹ́ẹ̀ro ayébáyé (nínu ẹkọ́ọ físíìsì). Ìwé yìí wà nípa òfin ìsirò lóri ìmọ̀ye ìṣẹ̀dá, ó sìm jẹ́ awọn ofin akọ́kọ́.
Juliu Késárì
Gaiu Juliu Késárì (13 July 100 BC – 15 March 44 BC) je ogagun ati agbaalu ara Romu . O kopa pataki ninu iyipada Romu Olominira si Ileobaluaye Romu.
Boston Celtics
The Boston Celtics, also known as the "Celts" are a National Basketball Association (NBA) team based in Boston, Massachusetts. They play in the Atlantic Division of the Eastern Conference.
Contemporary R&amp;B
Contemporary R&B
Muhammad ibn Mūsā al-Khwārizmī
Muhammad ibn Mūsā al-Khwārizmī
Louis Armstrong
Louis Daniel Armstrong (August 4, 1901 – July 6, 1971) oruko alaje Satchmo tabi Pops, je afonfere jazz ati akorin ara Amerika lati New Orleans, Louisiana.
Albert Einstein
Albert Einstein (; ; 14 March 1879–18 April 1955) je onimosayensi to ko ipa pataki ninu sayensi ni orundun 21ko.
Dmitri Mendeleev
Dmitri Ivanovich Mendeleev (also romanized Mendeleyev or Mendeleef; ) ( – ), was a Russian chemist and inventor. He is credited as being the creator of the first version of the periodic table of elements. Using the table, he predicted the properties of elements yet to be discovered.
Jack Collison
Jack David Collison
Emily Deschanel
Emily Erin Deschanel je osere ara ile Amerika.
Chris Tucker
Christopher "Chris" Tucker (born August 31, 1971) je òṣeré ati aláwàdà ara ile Amerika, to gbajumo nitori isere re bi Detective James Carter ninu filmu alapameta "Rush Hour" ati bi Smokey ninu filmu odun 1995 "Friday".
Formula One
Formula One tabi Formula 1 tabi F1 je idije isare moto ti FIA n se imojuto re.
STS-77
STS-77 je iranlose Oko-alobabo Ofurufu "Endeavour" to gbera lati Kennedy Space Center, Florida ni May 19, 1996.
STS-82
STS-82 je iranlose atunse si Hubble Space Telescope pelu Oko Alobo "Discovery". O gbera lati Kennedy Space Center, Florida, ni 11 Osu Keji, 1997 o si pada si aye ni 21 Osu Keji, 1997 ni Kennedy Space Center.
STS-86
STS-86 ni iranlose Oko-alobo Ofurufu "Atlantis" si ibudo oko lofurufu Mir.
STS-103
STS-103 je ero ofurufu ti o n rin tagbara tagbara Hubble Space Telesscope ti o ma n n satunse siSpace Shuttle "Discovery". Won fi STS-103 ranse si ofurufu lati Kennedy Space Center ni Florida ni odun (December 19, 1999) ti o si pada ni (27 December 19990.
STS-100
STS-100 je iranlose Oko-alobabo Ofurufu si Ibudo Ofurufu Akariaye (ISS) ti Oko-alobabo Ofurufu " Endeavour" se. STS-100 lo lo kan owo roboti Canadarm2 mo ISS.
STS-108
STS-108 ni iranlose Oko-abalobabo Ofurufu si Ibùdó-ọkọ̀ Lófurufú Káríayé (ISS) ti Space Shuttle " Endeavour" fo lo se. Ise re ni lati ko ohun elo ati ohun iranlowo lo si .
STS-124
STS-124 je iranloseOko-alobo Ofurufu, latowo Oko-alobo Ofurufu "Discovery" lo si International Space Station.
Àrùn gágá
Àrùn òtútù tabi òtútù (flu) jẹ́ àrùn àkóràn láàrín awon òlóngo (ẹyẹ, àdìrẹ) àti àwọn àfòmúbọmó tí èràn RNA ẹbí "Orthomyxoviridae" ń fà. Láàrín àwọn ènìyàn ìbá ń fa òtútù (ìgbónạ́-ara), ẹ̀dùn lọ́rùn, ẹ̀dùn iṣan, ìforí kíkankíkan, ikọ̀, àìlágbára àti ìrora.
Orílẹ̀-èdè Olómìnira Sófìẹ̀tì Sósíálístì ti Estóníà
Orílẹ̀-èdè Olómìnira Sófìẹ̀tì Sósíálístì ti Estóníà
Socrates
Socrates (; ; c. 469 BC–399 BC)
Iná
Iná je isodioloksijini kiakia ohun-elo agbana kan nipa mimu igbona, imole ati awon orisi eso ifesi bi karboni oloksijini ati omi wa.
Ìgbaná
Ìgbaná tabi ìjóná ni a n pe gbogbo itunse apopoogun (chemical reaction) to n mu igbona ati imole wa. Igbana je ifesi Iresile-Isodioloksijini. Ni igba atijo won n pe gbogbo ifesi mo oksijini (O) to mu igbona ati imole wa ni igbana. Sugbon loni a mo pe awon ohun alara miran na le fa orisi igbana. Iru awon ohun alara bayi ni Florini (F) , Klorini (Cl) at.bb.lo. Botiwukoje ni igba ti a ba n soro nipa igbana, lai se itumo mo ohun kankan, o tumo si igbana mo oksijini tabi afefe. Ni pataki awon igbana adapo alemin (organic compound) n sele pelu O tabi pelu awon ohun alara to ni oksijini bi afefe tabi baba oloksijini(II) (CuO). A le pin igbana si eyi topari ati eyi tikopari gege bi iye O to wa ati awon ìwàkání igba na.
Epo
Epo je asàn ni ìgbónásí ayika towopo, to le je sise boya lati inu alumoni haidrokarboni tabi lati inu ọ̀gbìn tabi lati inu fifunte awon koko ogbin, be si ni pe awon epo ko se dapo mo omi.
Ẹ̀bùn Nobel nínú Ìṣiṣẹ́ògùn
Ẹ̀bùn Nobel fún Kẹ́místrì ("Nobelpriset i kemi") je ebun ododun ti ti Akademy Alade ile Sweden fun àwon Sayensi n se fun awon onimosayensi ninu orisirisi papa kẹ́místrì. O je ikan ninu awon Ẹ̀bùn Nobel marun ti ogún Alfred Nobel se sile ni 1895.
Amman
Amman (), tabi Ammann (Arabic عمان ʿAmmān) je oluilu orile-ede Jordan
Nursultan
Nursultan formerly known as "Astana" (), "Akmola" (Kazakh: "Ақмола" / "Aqmola", until 1998), "Tselinograd" (, until 1992) and "Akmolinsk" (Russian: "Акмолинск", until 1961), is the capital and second largest city (after Almaty) of Kazakhstan, with an officially estimated population of 708,794 as of 1 August 2010.
Baghdad
Baghdad ( "", ) , ti itumo re je "Latowo Olorun (ni ede Persia)", ni oluilu orilede Iraq.
Dàmáskù
Damascus ( '), ni Siria won unpe ni "Al Sham" ( '), ati bi "Ilu Jasmine" ( ""), ni oluilu ati ilu keji totobijulo ni Síríà ati ikan ninu awon igberiko 14 ni orile-ede na. Igberiko Damasku ni gomina bi olori toje yiyansipo latowo Alakoso Oro Abele. Damasku je gbangan asa ati esin pataki ni Lẹ̀fántì. Ilu na ni idiye olugbe 1,711,000 (idiye 2009).
Manila
Ilu ti Manila (), tabi Manila lasan, ni oluilu orile-ede Philippines.
Muscat
Muscat (Arabic: مسقط, ) ni oluilu ati ilu titobijulo ni orile-ede Oman.
Bandar Seri Begawan
Bandar Seri Begawan, (Jawi: بندر سري بڬاوان ) idiye awon eniyan je 27,285 (ni 2002), ni oluilu ati ilutitobijulo ni orile-ede Sultanu Brunei.
Dili
Dili ("deelee"), spelled Díli ni Potogi, je oluilu ati ilu titobijulo ni East Timor.
Ulan Bator
Ulan Bator () tabi Ulaanbaatar (; , ᠤᠯᠠᠭᠠᠨ ᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ itumo: "Akoni Pupa; The Red Hero"), je oluilu ati ilutitobijulo ni orile-ede Mongolia. Ilu aladawa ni ti ko si ni igberiko kankan, iye awon eniyan ibe ni 2008 ju egbegberun kan lo.
Riyadh
Riyadh ( "ar-Riyāḍ", itumo: "Awon ogba") ni oluilu ati ilu titobijulo ni Saudi Arabia. Ohun tun ni oluilu Igberiko Riyadh, ati ikan ninu awon agbegbe atijo ni Nejd ati Al-Yamama.
Àjọni àwọn Orílẹ̀-èdè
Egbe Àjọni àwọn Orílẹ̀-èdè
Michelangelo
Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni (6 March 1475 – 18 February 1564), mímọ̀ lásán bíi Michelangelo, jẹ́ ọmọ ìgbà àtúnbí iṣẹ́-ọnà tí Italia tó jẹ́ ayàwòrán, àgbẹ́gi lére, architect, eléwì, àti oníṣé-ẹ̀rọ.
Diego Velázquez
Diego Rodríguez de Silva y Velázquez (June 6, 1599 – August 6, 1660)
Claude Monet
Claude Monet (), abiso Oscar Claude Monet (14 November 1840 – 5 December 1926), je akun awora ara Fransi.
Vincent van Gogh
Vincent Willem van Gogh (, ; 30 March 1853 – 29 July 1890) was a Dutch post-Impressionist painter whose work had a far-reaching influence on 20th century art for its vivid colors and emotional impact. He suffered from anxiety and increasingly frequent bouts of mental illness throughout his life and died, largely unknown, at the age of 37 from a self-inflicted gunshot wound.
Pablo Picasso
Pablo Ruiz y Picasso, to gbajumo bi Pablo Picasso (, 25 October 1881 – 8 April 1973), je akun àworan, agbere, atewe, oniseamo, ati onigbajamo oriitage ara Spein to lo opo gbogbo ojo aye re ni Fransi.