Ngozi Okonjo-Iweala
Ngozi Okonjo-Iweala (ojoibi 13 June, 1954) je onimo eto-isuna, be sini o tun ti je Alakoso Eto Inawo ati Alakoso Oro Okere tele fun ile Naijiria. O je ìkan laarin awọn adarí ni Standard Chartered Bank, Twitter, Global Alliance for Vaccines and Immunizations àti African Risk Capacity (ARC).Okonjo - Iweala tí si ṣé gẹ́gẹ́ bí ojisẹ nípa ọ̀rọ̀ owó ni ẹ méjì ni abẹ àkóso àwọn Ààrẹ ilẹ̀ Nàìjíríà tẹ́lẹ̀, Olusegun Obasanjo àti Goodluck Jonathan.
Wọ́n bíi sì Ogwashi-Ukwu ni ìpínlè Delta ni Nàìjíríà. Bàbá rẹ̀ ni Professor Chukwuka Okonjo tí ó jẹ́ ọba láti ìdílé Obahai ni Ogwashi-Ukwu. Ó lọ sí ilé ẹ̀kọ́ Queen's School ni Enugu, St. Anne's School ni Ìbàdàn àti International School ni Ibadan. Ó lọ sí ilé ẹ̀kọ́ gíga tí Harvard University ni USA ni ọdún 1978, ó sì gboyè nínú Economics ni ọdún 1976. Ní ọdún 1981, ó gbà PhD nínú regional economics and development láti Massa Institute of Technology (MIT). Ó gbà iranlọwọ láti ọ̀dọ̀ American Association of University Women tí ó fi tẹ síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ. Ó fé Dr. Ike bá Iweala, wọn si bíi ọmọ mẹrin.
Okonjo Iweala tí si ṣé fun ilé ifowopamo tí agbaye fún ọdún meedọgbọn, ó sì gbà ipò kejì gẹ́gẹ́ bí adarí. Ní ọdún 2010, ó di alaga fún Idà replenishment, èyí tí wọn fi fún $49.3 billion fún àwọn orílẹ̀ èdè tó tálákà jùlọ. Ní ìgbà tí ó wà ní ilé ifowopamo àgbáyé, ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ Effective Development Cooperation with Africa. Okonjo ṣe minisita fún ọ̀rọ̀ owo ni Nàìjíríà ni ẹ méjì, ó sì tún ṣe minisita fún ètò ọ̀rọ̀ ilẹ̀ òkèèrè. Òun ni obìnrin àkọ́kọ́ tí ó má kókó dé ipò náà. Óun lọ síwájú ìjíròrò pẹlu Paris Club, èyí tí ó fi jẹ ki wọn fagilé gbèsè $30billion tí Nàìjíríà jẹ. Ní ọdún 2003, ó gbìyànjú láti jẹ ki idagbasoke wá nínú owó ti Nàìjíríà gbà nípa títa èpò ròbì, ó ṣe òfin pé tí wọn ba tá iye owó kàn, pé kí wọn fi sì ilẹ̀ ifowapamo. Ó tun ṣe ìfihàn àwọn owó tí ipinle kàn kán gba sínú ìwé ìròyìn. Pẹlu àtìlẹyìn láti ọwọ́ ilé ifowopamo agbaye àti IMF tí ìjọba Nàìjíríà, ó dẹkùn jìbìtì tí àwọn kàn ṣe nípa gbígbà owó fún àwọn òṣìṣẹ́ tí kò sì. Ó di adarí fún ile ifowopamo agbaye ni osù Kejìlá ọdún 2007. Ní ọdún 2011, wọn tún fi jẹ minista fún ọ̀rọ̀ owó ni ìgbà kejì. Ó pèsè ìṣe fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ èèyàn nípa ètò Youth Enterprise with Innovation (YouWIN), ó sì rán àwọn obìnrin àti ọ̀dọ́ nípa ètò Growing Girls and Women in Nigeria (GWIN). Ó ri ọ̀pọ̀lọpọ̀ wàhálà nígbà tí wón fi owó lè epo ni 2012. Okonjo je ìkan lára àwọn alaga fún Global Commission for the Economy and Climate àti Partnership for Effective Development Cooperation. Ní ọdún 2015 - 2016, ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ International commission on Financing Global Education Opportunities. Okonjo - Iweala ni oludasile NOI-Polls àti Centre for the study of Economics of Africa (C-SEA). Ní ọdún 2012, ó du ipò olùdarí fún ilé iṣẹ́ ifowopamo tí agbaye. Ní ọdún 2019, ó dára pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ UNESCO's International Commission on the Future of Education. Ní ọdún 2020, olùdarí IMF, Kristalina Georgieva fi Okonjo ṣe ikan lára àwọn ònímoran fún àwọn ìdojúkọ nínú ètò ìmúlò wọn. African Union náà fi ṣe aṣojú pàtàkì fún wọn láti lè dẹ́kun ipa tí àrùn Corona Virus ni lórí ọ̀rọ̀ aje tí àgbègbè náà.
Okonjo-Iweala gba òye ẹ̀yẹ láti ọwọ́ ilé ẹ̀kọ́ gíga merin lélógún tí (2013), (2015), (2009) (2007) (2006), (2007)., , Jamaica, , , , , Universities of Port Harcourt, Calabar, ati Ife (Obafemi Awolowo) ati Tel Aviv University.