เป๊ปซี่แมน (วิดีโอเกม)
เป๊ปซี่แมน () เป็นวิดีโอเกมแอ็กชันพัฒนาโดยทีม KID และออกจำหน่ายในวันที่ 4 มีนาคม ค.ศ. 1999 ในประเทศญี่ปุ่น สำหรับเครื่องเล่นเพลย์สเตชัน เกมใช้ตุ๊กตาสัญลักษณ์ของเป๊ปซี่ในชื่อเดียวกัน และให้ผู้เล่นหลบหลีกสิ่งกีดขวางโดยการวิ่ง วิ่งพุ่งชน และกระโดด ขณะที่เป๊ปซี่แมนจะวิ่งไปข้างหน้าอัตโนมัติตลอดแต่ละด่านในเกม
เกมสร้างขึ้นด้วยงบประมาณต่ำ ทำให้เกิดการตัดสินใจถ่ายทำวิดีโอคั่นระหว่างด่าน แสดงผู้ชายชาวอเมริกันคนหนึ่งกำลังดื่มเป๊ปซี่ เนื่องจากถ่ายทำง่าย เกมยังมีฉากคัตซีน 3 มิติที่นักเขียนวิชวลโนเวล โคะทะโระ อุชิโกะชิเป็นนายแบบสามมิติให้ ขณะที่มีผู้จัดจำหน่ายชาวอเมริกันพยายามหาสิทธิ์ในการจำหน่ายเกมนี้ในสหรัฐอเมริกา แต่เกมมีจำหน่ายแค่ในญี่ปุ่นเท่านั้น
นักวิจารณ์เปรียบเทียบกับเกมอื่น ๆ เช่น "แครชแบนดิคูต" และให้ความเห็นเกี่ยวกับความเรียบง่ายและราคา ซึ่งเดิมคิดว่าราคาถูก นักเขียนนิตยสาร"คอมเพลกซ์" ใส่เกมนี้ไว้ในรายชื่อเกมที่ใช้ตราสินค้าของบริษัทที่ "ไม่ได้ห่วย" และให้ความเห็นว่า มันไม่ใช่เกมที่แย่ตราบใดที่ผู้เล่นทนโฆษณาจำนวนมากในเกมได้ ขณะที่นักวิจารณ์จากบล็อกดิสทรักทอยด์กล่าวว่า เป็นเกมที่ตลกและไม่ดีเยี่ยม และเรียกว่าเป็น "เกมที่ดูโง่เง่าอย่างมีเสน่ห์" (charmingly brain-dead) อุชิโกะชิกล่าวว่า เกมขายได้ไม่ดีนัก
"เป๊ปซี่แมน"เป็นเกมแอ็กชัน ประกอบด้วยด่าน 4 ด่าน แต่ละด่านแบ่งเป็นด่านย่อยหลายด่าน และในแต่ละด่าน เป๊ปซี่แมนที่คอยช่วยเหลือผู้ที่ต้องการเครื่องดื่ม เช่น ทหารคนหนึ่งกลางทะเลทราย โดยมอบกระป๋องเป๊ปซี่ให้เขา ด่านแต่ละด่านยึดตามสถานที่จริง เช่น ซานฟรานซิสโก และรถไฟใต้ดินโตเกียว เกมเล่นจากมุมมองบุคคลที่สาม โดยเป๊ปซี่แมนจะวิ่งไปข้างหน้าอัตโนมัติตลอดทั้งด่าน บางครั้งวิ่งทะลุห้องนั่งเล่นของชาวบ้าน จุดประสงค์ของผู้เล่นคือหลบหลีกสิ่งกีดขวาง เช่น รถยนต์ ปั้นจั่นก่อสร้าง และฝูงชน รวมถึงสิ่งกีดขวางที่มีตราสินค้าเป๊ปซี่ เช่น รถบรรทุกเป๊ปซี่ ผู้เล่นสามารถหลบสิ่งกีดขวางโดยการวิ่ง วิ่งพุ่งชน กระโดด และกระโดดไกล ผู้เล่นสะสมคะแนนจากการสะสมกระป๋องเป๊ปซี่
ในบางด่าน เป๊ปซี่แมนถูกถังเหล็กครอบศีรษะ ทำให้การบังคับทิศทางกลับด้าน และในบางด่าน เขาจะใช้สเกตบอร์ด ในแต่ละด่านจะมีจุดตรวจ (checkpoint) จำนวนหนึ่ง ถ้าผู้เล่นชนสิ่งกีดขวางบ่อยครั้งเกินไป พวกเขาจะได้เริ่มใหม่ที่จุดตรวจล่าสุด แต่ละด่านจบลงโดยเป๊ปซี่แมนวิ่งหนีวัตถุขนาดใหญ่ เช่น กระป๋องเป๊ปซี่ยักษ์ ในระหว่างด่าน ผู้เล่นได้ชมวิดีโอแสดงชาวอเมริกันคนหนึ่งกำลังดื่มเป๊ปซี่ และกินมันฝรั่งทอดและพิซซ่าขณะกำลังดูโทรทัศน์
"เป๊ปซี่แมน"เกิดขึ้นโดยยึดตุ๊กตาสัญลักษณ์ของเป๊ปซี่ ซึ่งสร้างจากนักวาดหนังสือการ์ตูน ทราวิส ชาเรสต์ ให้กับสาขาของเป๊ปซี่ในประเทศญี่ปุ่น ตัวละครมีแสดงในภาพยนตร์โฆษณาในญี่ปุ่น และในวิดีโอเกม"ไฟติงไวเปอส์"ภาคภาษาญี่ปุ่น และเป็นที่นิยมในประเทศญี่ปุ่น ด้วยเหตุนี้ เป๊ปซี่จึงตัดสินใจส่งเสริมตัวละครต่อไปในรูปแบบของวิดีโอเกม
เกมพัฒนาโดย KID กลุ่มนักพัฒนาวิดีโอเกมสัญชาติญี่ปุ่น เกมสร้างด้วยต้นทุนต่ำ ทำให้มีการตัดสินใจสร้างฉากภาพยนตร์ต้นทุนต่ำแสดงชายชาวอเมริกันกำลังดื่มเป๊ปซี่ เกมยังมีฉากเหตุการณ์สามมิติที่ออกแบบโดยโคะทะโระ อุชิโกะชิ ซึ่งต่อมาได้เป็นนักเขียนวิชวลโนเวลที่ KID งานนี้เป็นงานแรกของอุชิโคะชิ โดยเขาเคยได้รับจ้างให้วางแผนวิดีโอเกมที่ประยุกต์จากเกมกระดาน แต่จบลงด้วยการเป็นส่วนหนึ่งในทีมพัฒนาเกม"เป๊ปซี่แมน" ที่กำลังดำเนินการอยู่ขณะที่เขาเพิ่งได้เข้ามาทำที่ KID เมื่อ ค.ศ. 1998 เกมออกจำหน่ายในประเทศญี่ปุ่นลงเครื่องเพลย์สเตชัน ในวันที่ 4 มีนาคม ค.ศ. 1999 ขณะที่มีผู้จัดจำหน่ายชาวอเมริกันพยายามหาสิทธิ์ในการจำหน่ายเกมนี้ในสหรัฐอเมริกา แต่เกมมีจำหน่ายแค่ในญี่ปุ่นเท่านั้น แต่แม้เป็นเช่นนั้น เกมเป็นภาษาอังกฤษทั้งหมด ไม่ใช่ภาษาญี่ปุ่น อุชิโกะชิกล่าวว่า เกมขายได้ไม่ดีนัก
นักเขียนจากนิตยสาร"แฟมิซือ"เรียกเกมว่า "ง่ายสุด ๆ" (super-simple) เทียบกับเกม"เมโทรครอส" และ"เปเปอร์บอย" และมองว่าเป็นเกม"แครชแบนดิคูต"ในแบบที่ถูกปรับให้ง่าย นักเขียนคนอื่น ๆ มีความคิดเห็นคล้าย ๆ กัน นักวิจารณ์จากไอจีเอ็นเปรียบเทียบเกมนี้กับเกมแครชแบนดิคูต บรรยายว่าการเล่นเกม "เรียบง่าย [และ] เน้นความจำ" และกล่าวว่าสิ่งที่ทำให้เกมเป็นที่จดจำคือ "เป็นสมมติฐานพิลึกอย่างสุดโต่ง" พวกเขายังรู้สึกว่าเกมไม่ได้แย่ และคุ้มราคา ซึ่งพวกเขามองว่าราคาถูก เจมส์ มิเอลก์ จากเว็บไซต์เกมสปอตเรียกเกมนี้ว่า "สิ่งบันเทิงใจเล็ก ๆ ที่ยอดเยี่ยม" (nifty little distraction) และกล่าวว่าวิธีการเล่นคล้าย ๆ กับ "พลวัตเกมโบราณของปีก่อน ๆ" (old-school gaming dynamics of yesteryear) เขาให้ความเห็นกับราคาที่ต่ำ แต่กล่าวว่ามันเป็นเกมที่หาจุดสนใจได้ยาก
ใน ค.ศ. 2011 อแอลลิสแตร์ พินซอฟ จากบล็อกดิสทรักทอยด์วิจารณ์เกม โดยมองว่าเป็นการผสมผสานระหว่างเกม"เปเปอร์บอย" และ"มัสเซิลมาร์ช" ในเรื่องของความซับซ้อนและความเร็ว และเทียบกับการเล่นของเกม"แครชแบนดิคูต" เขาพบว่ามันเป็น "ภาพน่าตื่นเต้นบิดเบี้ยวมีสเน่ห์อย่างอัศจรรย์" ที่ลำบากหากจะไม่ชอบเกมนี้ เขากล่าวว่าเหตุผลหลักที่เล่นเกมนี้คือ "ความวิกลจริตอย่างที่สุด" (the sheer lunacy) โดยกล่าวว่าเกมถูกอเมริกา "ครอบงำ" และพรรณนาชาวอเมริกันว่า "คนบ้านนอกที่โสโครก" (unhygienic hillbillies) ในแบบที่ไม่ชัดเจนว่าเป็นการล้อเลียนตนเองหรือไม่ เขาสรุปว่าเกมเป็นเกมที่ตลก แต่ไม่ดีเยี่ยม และสิ่งที่น่าขันและรายละเอียดเล็ก ๆ จำนวนมากในเกมทำให้เกมดู "โง่เง่าอย่างมีเสน่ห์" (charmingly brain-dead) ใน ค.ศ. 2013 จัสติน อะมีร์คานี จากนิตยสาร"คอมเพล็กซ์"รวมเกมนี้เข้ากับรายชื่อวิดีโอเกมที่ใช้ชื่อบริษัทที่ "ไม่ได้ห่วย" และกล่าวว่ากราฟิกของเกมไม่ดีนัก กลไกของเกมดูคล้ายกับเกม"เทมเพิลรัน" ซึ่งอะมีร์คานีมองว่าเป็นเกมบนไอโอเอสที่เขาชื่นชอบ เขาสรุปว่าเป๊ปซี่แมนไม่ใช่เกมที่แย่สำหรับคนที่มีการตอบสนองเร็ว ตราบใดที่พวกเขาทนสิ่งโฆษณาจำนวนมากในเกมได้ เขากล่าวอีกว่า "เป๊ปซี่แมน" เป็นแอดเวอร์เกมที่มี "อัตราตราสัญลักษณ์สินค้าต่อวินาที" สูงมาก