แผ่นดินไหวในยูซู พ.ศ. 2553
แผ่นดินไหวในยูซู พ.ศ. 2553 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 14 เมษายน พ.ศ. 2553 มีความรุนแรง 6.9 ตามมาตราขนาดโมเมนต์ (USGS, EMSC) หรือ 7.1 (CEA, CENC) ตามมาตราเซอร์เฟสเวฟ บริเวณเขตปกครองตนเองยูซู มณฑลชิงไห่ สาธารณรัฐประชาชนจีน เมื่อเวลา 07.49 น. ตามเวลาในท้องถิ่น (06.49 น. ตามเวลาในประเทศไทย) ตามรายงานของสำนักข่าวซินหัวของประเทศจีน รายงานว่ามีผู้เสียชีวิตอย่างเป็นทางการ 2,220 ราย สูญหาย 70 ราย และบาดเจ็บ 12,135 ราย ซึ่งในที่นี้บาดเจ็บสาหัส 1,434 ราย จุดเหนือศูนย์กลางแผ่นดินไหวอยู่ในหมู่บ้านรื่อหม่า (日玛村/日麻村) ตำบลลาซิ่วเหนือ (上拉秀乡) เขตยูซู ในถิ่นทุรกันดาร ใกล้กับเขตติดต่อกับเขตปกครองตนเองทิเบต ซึ่งจุดเหนือศูนย์กลางแผ่นดินไหวอยู่ห่างจากเมืองเจี๋ยกู่ เมืองหลักของเขตยูซู ประมาณ 30 กิโลเมตร และเมืองชางตู ประมาณ 240 กิโลเมตร แผ่นดินไหวเกิดขึ้นในพื้นที่ที่มีประชากรอาศัยอยู่อย่างกระจัดกระจายบนที่ราบสูงทิเบต ซึ่งพื้นที่นี้มักเกิดแผ่นดินไหวอยู่เป็นประจำ
มณฑลชิงไห่ตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของที่ราบสูงทิเบต ตรงกับแนวรอยต่อระหว่างแผ่นเปลือกโลกอินเดียและแผ่นยูเรเชีย โดยแผ่นดินไหวเกิดขึ้นบนรอยเลื่อนยูซู ห่างจากรอยเลื่อนคุนหลุนไปทางใต้ประมาณ 300 กิโลเมตร (186 ไมล์) ซึ่งรอยเลื่อนยูซูเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มรอยเลื่อนยูซู-กานจือ-เซียนฉุ่ยเหอ (玉树-甘孜-鲜水河断裂带) กลุ่มรอยเลื่อนหนึ่งในทิเบตตะวันออกที่ยังมีพลังอยู่ ในอดีต แผ่นดินไหวหลายครั้งที่มีขนาดมากกว่าแมกนิจูด 7.0 เกิดขึ้นในกลุ่มรอยเลื่อนเซียนฉุ่ยเหอ ตัวอย่างเช่น แผ่นดินไหวแมกนิจูด 7.2 ในเขตลู่หัวเมื่อวันที่ 24 มีนาคม ค.ศ. 1923 และแมกนิจูด 7.6 เมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1973 ในเขตเดียวกัน ซึ่งเกือบทุกส่วนของกลุ่มรอยเลื่อนเซียนฉุ่ยเหอเคยเกิดแผ่นดินไหวขนาดรุนแรงมาแล้ว ยกเว้นแต่เพียงส่วนที่เรียกว่า ส่วนยูซูและส่วนฉือเหมียน (石棉) แต่อย่างไรก็ตาม ส่วนฉือเหมียนก็เคยเกิดแผ่นดินไหวขนาดใหญ่เมื่อ 16,000-17,000 ปีก่อน เพราะฉะนั้น อาจเป็นไปได้ว่าส่วนฉือเหมียนที่อยู่ในกลุ่มรอยเลื่อนเซียนฉุ่ยเหอจะเกิดแผ่นดินไหวขนาดรุนแรงขึ้นอีกในอนาคต
ในมณฑลชิงไห่ เขตสาตัว, หนางเชียน และเขตชวีหมาหลายของเขตปกครองตนเองยูซู มีรายงานความเสียหายของอาคารบ้านเรือน แต่ยังไม่มีผู้เสียชีวิต โรงเรียนอย่างน้อย 11 แห่งถูกทำลาย อาคารบ้านเรือนกว่า 85% ในเมืองเจี๋ยกู่ โดยเฉพาะสิ่งก่อสร้างจากไม้และดินถูกทำลาย มีผู้ติดอยู่ในซากปรักหักพังกว่าร้อยคน และไร้ที่อยู่อาศัยกว่าพันคน โรงเรียนฝึกอาชีพพังทลายและมีนักเรียนติดอยู่ภายในเป็นจำนวนมาก เกิดไฟฟ้าดับในเมืองเจี๋ยกู่
ในมณฑลเสฉวน แผ่นดินไหวทำให้ผู้คนรู้สึกได้ในเขตฉือฉวี เต๋อเก๋อ ป๋ายหวี้ และเขตปกครองตนเองทิเบตกานจือ เกิดความเสียหายของถนนในเขตฉือฉวี
นอกจากนี้ยังเกิดแผ่นดินถล่มทำลายระบบสาธารณูปโภคท้องถิ่น ปฏิบัติการความช่วยเหลือแรกเริ่มโดย People's Armed Police และกองทัพปลดปล่อยประชาชน ทหารของเขตพื้นที่ทหารหลานโจว โดยคณะบริหารท้องถิ่นชิงไห่ได้ประกาศว่าจะส่งเต้นท์ 5 พันหลัง ผ้าห่ม 100,000 ผืน เสื้อคลุมผ้าฝ้าย ช่วยเหลือผู้ประสบภัย ป้องกันความหนาวเย็นและลมกระโชกแรงในพื้นที่ภัยพิบัติ ซึ่งมีอุณหภูมิต่ำถึง 6 องศาเซลเซียส
ประธานาธิบดีแห่งประเทศจีน หู จิ่นเทา และนายกรัฐมนตรีเวิน เจียเป่า ช่วยเหลือผู้ประสบภัยจากแผ่นดินไหวอย่างเต็มที่ โดยส่งรองนายกรัฐมนตรี หุย เหลียงยวี่ ลงพื้นที่ประสบภัย หลายประเทศ หลายองค์กรทั่วโลกส่งสารแสดงความเสียใจและรับประกันว่าจะส่งความช่วยเหลือลงไปในพื้นที่ทันทีเมื่อเกิดความจำเป็น นายกรัฐมนตรีเวิน เจียเป่า ลงพื้นที่ภัยพิบัติในยูซู เมื่อวันที่ 15 เมษายน เพื่อสำรวจความเสียหายและช่วยเหลือ และนอกจากนี้ยังชะลอการเยือนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ออกไป
แผ่นดินไหวครั้งแรกเกิดขึ้นโดยแผ่นดินไหวนำ และตามมาด้วยแผ่นดินไหวตาม (อาฟเตอร์ช็อก) จำนวนหลายครั้ง มี 4 ครั้งที่มีขนาดมากกว่าแมกนิจูด 5.0 รวมถึงแผ่นดินไหวตาม ที่แมกนิจูด 5.8 ลึกจากพื้นลงไป 4 กิโลเมตรในวันที่ 14 เมษายน
เจ้าหน้าที่ได้แจ้งเตือนว่าอาจเกิดอาฟเตอร์ช็อก แมกนิจูดมากกว่า 5.5 ได้อีก และศูนย์เครือข่ายแผ่นดินไหวของจีนได้เตือนว่าอาจเกิดอาฟเตอร์ช็อกที่มีแมกนิจูดมากกว่า 6.0 ขึ้นภายหลังแผ่นดินไหวหลักหลายวัน
ตารางอันดับดังต่อไปนี้เป็นแผ่นดินไหวเกี่ยวข้อง (แผ่นดินไหวนำ แผ่นดินไหวหลัก และแผ่นดินไหวตาม) ที่มีแมกนิจูดมากกว่า 4.0 แผ่นดินไหวที่มีแมกนิจูดมากกว่า 5.5 หรือมากกว่า จะแสดงแถบสีน้ำเงินอ่อน ส่วนแผ่นดินไหวหลักที่มีขนาด 6.9 M แสดงแถบสีน้ำเงินเข้ม
หมายเหตุ: UTC = เวลาสากลเชิงพิกัด, ซึ่ง UTC + 8 ชั่วโมง = เวลาปักกิ่ง