หนอนมรณะมองโกเลีย
หนอนมรณะมองโกเลีย () คือ สัตว์ประหลาดที่เชื่อว่ารูปร่างคล้ายหนอนหรือไส้เดือนขนาดใหญ่ อาศัยในทะเลทรายโกบี ในมองโกเลีย
หนอนมรณะมองโกเลีย เป็นสัตว์ที่อยู่ในความเชื่อของชาวมองโกล มีชื่อในภาษามองโกลว่า олгой-хорхой (ทับศัพท์: olgoi-khorkhoi) คำว่า olgoi หมายถึง ลำไส้ใหญ่ และ khorkhoi หมายถึง หนอน เนื่องจากชาวมองโกลเชื่อว่ามันจะอยู่ในลำไส้ใหญ่ของวัวและแพะ
หนอนมรณะมองโกเลีย เป็นที่รู้จักครั้งแรกของชาวตะวันตก เมื่อปี ค.ศ. 1926 เมื่อนักสำรวจชาวอเมริกันชื่อ รอย แชพแมน แอนดรูว์ เขียนไว้ในหนังสือของเขาที่ชื่อ "On the Trail of Ancient Man" บอกถึงหนอนมรณะมองโกเลียนี้ตามที่เขาได้ยินมาจากชนพื้นเมือง
ลักษณะของหนอนมรณะโกเลีย กล่าวคือ มีความยาวประมาณ 2-5 ฟุต หรือยาวและใหญ่ได้มากกว่านั้น มีลำตัวสีแดงคล้ายเลือด เป็นสัตว์ดุร้ายกินสัตว์อื่นด้วยการโจมตีเป็นอาหาร โดยการพ่นกรดกำมะถันสีเหลืองใส่เหยื่อ รวมถึงมนุษย์ได้ อีกทั้งยังมีความเชื่ออีกว่า พวกมันสามารถปล่อยกระแสไฟฟ้าเพื่อสังหารเหยื่อคล้ายปลาไหลไฟฟ้าที่พบในลุ่มแม่น้ำอเมซอนในอเมริกาใต้ได้อีกด้วย
หนอนมรณะมองโกเลีย ถือเป็นสัตว์ที่น่ากลัวตามความเชื่อของชาวพื้นเมือง แม้แต่การเอ่ยถึงก็นับว่าไม่สมควร
ในเรื่องนี้ นักวิทยาศาสตร์ส่วนใหญ่ไม่เชื่อว่า มันจะมีอยู่จริง เพราะทะเลทรายโกบีเป็นทะเลทรายที่ทุรกันดารมาก ซึ่งแทบจะเป็นไปไม่ได้เลยที่จะมีสิ่งมีชีวิตขนาดใหญ่เช่นนั้นอาศัยอยู่ได้ ถึงอย่างไรก็ตาม มีผู้ได้ทำการศึกษาและค้นหาหนอนมรณะมองโกเลียนี้อย่างจริงจัง
ชื่อ อีวาน แมคเคเรล ที่ให้สัมภาษณ์กับนิตยสาร Fate Magazine เมื่อเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1991 ว่า พวกมันเหมือนไส้กรอก ที่ยาวประมาณ 50 เซนติเมตร ลำตัวอ้วนเท่าแขนของผู้ชาย พวกมันอาศัยอยู่ในลำไส้ของพวกวัวควาย พวกมันมีหางสั้น และเป็นการยากที่จะบอกว่าส่วนไหนเป็นหัว หรือหางเนื่องจากพวกมันไม่มีตา หรือรูจมูก และปาก พวกมันมีสีแดงคล้ำ คล้ายเลือด พวกมันเคลื่อนที่โดยการคลาน หรือบางครั้งก็บิดไปทางด้านข้าง ก่อนที่จะฝังตัวเข้าไปในเหยื่อ พวกมันจะอาศัยอยู่ในทราย และจะโผล่ขึ้นมาในช่วงที่มีฝนตกเท่านั้น
ต่อมาหนอนมรณะมองโกเลียเป็นที่รู้จักเพิ่มขึ้นอีก เมื่อ คาร์ล ชูเกอร์ ซึ่งเป็นนักสัตววิทยาชาวอังกฤษที่สนใจค้นคว้าด้านสัตว์ประหลาดโดยเฉพาะ นำเรื่องของมันดังมาเปิดเผย จนเป็นที่กล่าวขานกัน เมื่อมีการตีพิมพ์ลงในหนังสือที่มีชือว่า "The Unexplained" ในปี ค.ศ. 1996
ต่อมาในปี ค.ศ. 2005 ได้มีการจัดคณะสำรวจ ที่เกิดจากความร่วมมือของ Center for Fortean Zoology และ E-Mongol Investigsted ได้ทำการออกสำรวจและศึกษาหนอนมรณะมองโกเลียอย่างจริงจัง แต่ไม่พบหลักฐานของการมีตัวตนของมัน แต่ยังไม่สามารถสรุปว่า จะไม่มีพวกมันอยู่จริงในส่วนลึกของทะเลทรายโกบี
หนอนมรณะมองโกเลีย หรือ สัตว์ประหลาดที่มีลักษณะใกล้เคียงกันนี้ ได้ถูกอ้างอิงในวัฒนธรรมร่วมสมัยหลายอย่าง เช่น หนอนทรายในนวนิยายและภาพยนตร์เรื่อง "Dune" ของแฟรงค์ เฮอร์เบิร์ต, สัตว์ประหลาดในภาพยนตร์ฮอลลีวู้ดเรื่อง "Tremors" ซึ่งออกฉายในปี ค.ศ. 1990 นำแสดงโดย เควิน เบคอน ภาพยนตร์ประสบความสำเร็จเป็นอย่างมาก จนกระทั่งได้มีการสร้างภาคต่อออกมาด้วยกันรวมทั้งหมดเป็น 4 ภาค ก็มีลักษณะคล้ายหนอนมรณะมองโกเลียนี้
หรือในการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่อง เซนต์เซย่า ก็มีตัวละครตัวหนึ่งที่ชื่อ เวิร์ม ไรมี่ ซึ่งปรากฏตัวในภาคเจ้านรกฮาเดส ก็สวมใส่ชุดเซอร์ฟลีซรูป เวิร์ม ที่มีรูปร่างเป็นหนอนขนาดใหญ่ ตากลมโต มีปากกว้างและฟันเขี้ยวที่แหลมคม และมีพฤติกรรมมุดดินเพื่อโจมตีอีกด้วย
ในสารคดีของดิสคัฟเวอรี่ แชนนอล ในชุด "Lost Tapes" (นำมาออกอากาศในประเทศไทยช่วงกลางปี พ.ศ. 2552) ซึ่งเป็นสารคดีเกี่ยวเรื่องราวของสัตว์ประหลาดที่โจมตีใส่มนุษย์ชนิดต่าง ๆ ก็มีเรื่องของหนอนมรณะมองโกเลียด้วย ในชื่อเรื่องว่า "Death Worm"
และเป็นภาพยนตร์สำหรับฉายทางโทรทัศน์ ในปี ค.ศ. 2010 ในชื่อ "Mongolian Death Worm" ด้วย
ที่ทวีปอเมริกาใต้ ในประเทศโบลิเวีย ก็มีเรื่องราวของสัตว์ประหลาดที่มีลักษณะคล้ายหนอนมรณะมองโกเลียนี้ มีชื่อเรียกว่า "Minhocão" ซึ่งเป็นภาษาโปรตุเกสแปลว่า ไส้เดือนดินยักษ์