วนาลี
วนาลี เป็นนวนิยายไทยแนวรัก บทประพันธ์ของ สราญจิตต์ ตีพิมพ์ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2498 และต่อมาอีกหลายครั้ง ครั้งล่าสุดในปี พ.ศ. 2553 สำนักพิมพ์แสงดาว ได้นำมาตีพิมพ์ใหม่ เป็นเล่มปกอ่อน
วนาลี ถูกนำมาสร้างเป็นภาพยนตร์ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2502 นำแสดงโดย เกศริน ปัทมวรรณ และ อาคม มกรานนท์ ครั้งที่สองในปี พ.ศ. 2529 นำแสดงโดย พิม วัฒนพานิช และ ไพโรจน์ สังวริบุตร ซึ่งประสบความสำเร็จอย่างสูง ต่อมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์อีก 2 ครั้ง ทางสถานีโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2533 นำแสดงโดย ศรัณยู วงศ์กระจ่าง และ ลลิตา ปัญโญภาส ประสบความสำเร็จอย่างสูงเช่นกัน และครั้งที่สองในปี พ.ศ. 2554 นำแสดงโดย ณัฐวุฒิ สกิดใจ และ ลักษณ์นารา เปี้ยทา
พี่ใหญ่(พ.ต.ท.วิชาติ)พี่ชายคนโตของครอบครัว ที่พยายามให้(วิชุดา)น้องสาวเห็นว่า(พ.ต.ท.โสรัตน์)เพื่อนตำรวจของเขาที่แอบหลงรักเธออยู่นั้น ที่จะเข้ามาช่วยเหลือเธอจากอันตรายของเสือมืดโจรร้ายที่จับตัวมาซึ่งอันที่จริงแล้วเสือมืดคือตำรวจที่เป็นรุ่นน้องของพวกเขาและถูกบังคับให้ช่วยเหลือแต่กลับเป็นว่าแผนผิดพลาดทั้งสองต้องใช้ชีวิตด้วยกันเพื่อรอเวลาที่เหมาะสมโดยมีคนรับใช้และเด็กช่วยงานดูแลไม่ให้ต้องลำบากทั้งคู่เกิดความผูกพันและเกิดความรักให้แก่กันท่ามกลางธรรมชาติที่แสนสวยงามแต่เกิดเหตุการณ์ร้ายขึ้นเมื่อโจรตัวจริงโผล่เข้ามา ทำให้สถานการณ์วุ่นวายขึ้น
วิชชุดา หญิงสาวผู้แก่นแก้ว โลดโผน เก่งกาจทุกเรื่อง ทั้งยิงนกตกปลา เป็นที่หมายปองของ พ.ต.ต.โสรัตน์ ตำรวจหนุ่ม เพื่อนของพี่ชาย ซึ่งหลงรักจนหัวปักหัวปำ แต่กลับไม่กล้าสานสัมพันธ์
ร้อยตำรวจเอกศยาม ที่ต้องมารับบทบาทเป็น เสือมืด ต้องมาฉุด วิชชุดา หญิงสาวผู้แก่นกล้าเป็นที่หนึ่งไปไว้ ณ กระท่อมกลางป่า เพื่อให้ พ.ต.ต.โสรัตน์ ได้มาช่วยเป็นการพิสูจน์ความรัก แต่แล้วความผูกพันที่เกิดขึ้นท่ามกลางเสียงขับกล่อมของธรรมชาติและการประจักษ์แจ้งถึงความปรารถนาที่แท้จริง กลับทำให้เขาไม่อาจถอนตัวถอนใจจากเธอได้ ในขณะที่แผนการต่างๆ ดำเนินไปอย่างสวยงาม สุดท้ายนายมืดได้ลงเอยกับนางสาววิชชุดาตามใจปรารถนา
ในปี พ.ศ. 2502 สร้างเป็นภาพยนตร์ครั้งแรก กำกับโดย พันคำ นำแสดงโดย อาคม มกรานนท์, เกศริน ปัทมวรรณ, พันคำ, พงษ์ลดา พิมลพรรณ, จรูญ สินธุเศรษฐ์, กำจาย รัตนดิลก, น้ำเงิน บุญหนัก, ดอกดิน กัญญามาลย์ และ ม.ร.ว.ถนัดศรี สวัสดิวัฒน์ ระบบถ่ายทำฟิล์ม 16 มม., สี เข้าฉายเมื่อวันที่ 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2502 ซึ่งภาพยนตร์เรื่องแรกของ เกศริน ปัทมวรรณ
ในปี พ.ศ. 2521 พันคำ ได้นำเนื้อเรื่องวนาลีมาดัดแปลงสร้างเป็นภาพยนตร์ในชื่อ "รักแล้วรอหน่อย" นำแสดงโดย จารุณี สุขสวัสดิ์ รับบท เล็ก (วิชชุดา), สรพงษ์ ชาตรี รับบท แขก/เสือแขก (ร.ต.อ.ศยาม/เสือมืด), อดุลย์ ดุลยรัตน์ รับบท วิชาติ (พ.ต.ต.โสรัตน์), ดวงใจ หทัยกาญจน์ รับบท นิ่ม (สุดถนอม) ร่วมด้วย นัฐ ไชยยงค์, ยิ่งใหญ่ อายะนันท์, ชูศรี มีสมมนต์, ประจวบ ฤกษ์ยามดี, ศรีสละ ทองธารา เข้าฉายเมื่อวันที่ 29 กรกฎาคม พ.ศ. 2521 ที่โรงภาพยนตร์สยาม-พาราเมาท์-ออสการ์-ไดเรคเตอร์ เป็นภาพยนตร์เรื่องแรกที่จารุณี สุขสวัสดิ์ได้รับบทเป็นนางเอกเต็มตัว
ในปี พ.ศ. 2529 บริษัทศิลปการภาพยนตร์ และ ไพโรจน์ สังวริบุตร นำกลับมาสร้างใหม่ อำนวยการสร้างโดย อนันต์ กิจเชวงกุล กำกับภาพยนตร์โดย ไพโรจน์ สังวริบุตร ช่วยกำกับการแสดงโดย ศรีสุดา โมราราษฎร์ กำกับศิลป์โดย กิตติพงษ์ วนภิญโญศักดิ์ ดูแลการแต่งกายโดย ฉวีวรรณ พยัฆโค ถ่ายภาพโดย บุญยงค์ มงคลเมือง กำกับบทโดย วรพจน์ โพธิเนตร นำแสดงโดย พิม วัฒนพานิช, ไพโรจน์ สังวริบุตร, อัจฉราพรรณ ไพบูลย์สุวรรณ, ญาณี ตราโมท, ศศิธันว์ นุตาคม, ปาหนัน ณ พัทลุง และ จิรศักดิ์ อิศรางกูร ณ อยุธยา นักแสดงร่วมด้วย เกียรติ กิจเจริญ, ธงชัย ประสงค์สันติ, ธีรวัฒน์ ทองจิตติ และนักแสดงรับเชิญพิเศษ จรัสพงษ์ สุรัสวดี
ภาพยนตร์เรื่อง วนาลี ในปี 2529 นอกจากการถ่ายทำในกรุงเทพแล้ว ทีมงานยังได้สร้างกระท่อมที่สวยงามตามเนื้อเรื่องที่วนอุทยานเขาใหญ่ ซึ่งได้ติดต่อและขอนุญาตกับทางการก่อนแล้วเพื่อใช้เป็นฉากหลักในช่วงที่พระเอกและนางเอกใช้เวลาอยู่ร่วมกันที่นี่ และมีเพลงประกอบภาพยนตร์โดย ตามพันธ์ บุนนาค โดยภาพยนตร์เรื่องนี้ได้ใช้เพลง วนาสวาท ซึ่งเป็นบทประพันธ์เพลงอมตะของ สง่า อารัมภีร มาใช้เป็นเพลงนำภาพยนตร์ ซึ่งขับร้องโดย ไพโรจน์ สังวริบุตร และ ศศิสุภา สังวริบุตร
ในปี พ.ศ. 2533 สร้างเป็นละครโทรทัศน์ครั้งแรก ออกอากาศทางไทยทีวีสีช่อง 3 อำนวยการสร้างโดย ไอแอม โปรดักชั่น นำแสดงโดย ศรัณยู วงศ์กระจ่าง และ ลลิตา ปัญโญภาส ร่วมด้วย ปภัสรา ชุตานุพงษ์, เกียรติ กิจเจริญ, จรัสพงษ์ สุรัสวดี, จิระวดี อิศรางกูร ณ อยุธยา, อานนท์ สุวรรณเครือ, รัตนาภรณ์ อินทรกำแหง, หทัยรัตน์ อมตะวณิชย์, ธิติมา สังขพิทักษ์, วีระชัย หัตถโกวิท, ธนา สินประสาธน์, กฤษณ์ ศุกระมงคล, พูนสวัสดิ์ ธีมากร, ยุวดี ไทยหิรัญ, ชูศักดิ์ สุธีรธรรม, อรสา พรหมประทาน, มาเรีย เกตุเลขา, รังสรรค์ ฉัตรรังสิกุล, โฉมฉาย ฉัตรวิไล, ราม ราชพงษ์ ออกอากาศทุกวันศุกร์ - วันอาทิตย์ เวลา 20.50 น. ออกอากาศเมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2533 - 22 ธันวาคม 2533
ในปี พ.ศ. 2554 เวป มีเดีย โปรดักชั่น นำกลับมาสร้างใหม่ นำแสดงโดย ณัฐวุฒิ สกิดใจ และ ลักษณ์นารา เปี้ยทา ร่วมด้วย เรืองศักดิ์ ลอยชูศักดิ์, คะนึงนิจ จักรสมิทธานนท์, ลักขณา วัธนวงส์ศิริ, นิธิ สมุทรโคจร, เจนสุดา ปานโต, พงษ์พัฒน์ วชิระบรรจง, มนตรี เจนอักษร, นิธิชัย ยศอมรสุนทร, ญาณี จงวิสุทธิ์, โฉมฉาย ฉัตรวิไล, ริชาร์ด เกียนี่ ออกอากาศทุกวันจันทร์ - อังคาร เวลา 20.30 - 22.45 น. ออกอากาศเมื่อวันที่ 12 เมษายน พ.ศ. 2554 ถึง 30 พฤษภาคม พ.ศ. 2554