มาทิลดาแห่งแฟลนเดิร์ส
สมเด็จพระราชินีมาทิลดา แห่งฟลานเดอร์ () เป็นบุตรสาวของบาลด์วินที่ 5 เคานต์แห่งฟลานเดอร์ส์ และได้รับการสวมมงกุฎเป็นพระราชินีคู่สมรสในพระเจ้าวิลเลียมที่ 1 แห่งอังกฤษ (ผู้พิชิต) ในวันที่ 11 พฤษภาคม ค.ศ. 1068 ไม่ที่เวสต์มินสเตอร์แอบบีย์ก็ในมหาวิหารวินเชสเตอร์ มาทิลดาสิ้นพระชนม์ในวันที่ 2 พฤศจิกายน ค.ศ. 1083 ที่กองในนอร์มองดี และถูกฝังในแอบบีย์ของพระตรีเอกานุภาพ ที่พระองค์เองเป็นผู้ก่อตั้ง ซึ่งรู้จักกันในชื่อแอบเบย์-ยูซ์-ดาม ในกอง ดัชชีนอร์มองดี
มาทิลดาแห่งฟลานเดอร์ส์ พระมเหสีของพระเจ้าวิลเลียมที่ 1 แห่งอังกฤษ (ผู้พิชิต) เสด็จพระราชสมภพราวปี ค.ศ. 1031 ในเคานตี้ฟลานเดอร์ส์ ที่ปัจจุบันนี้คือพื้นที่ส่วนหนึ่งของเบลเยียม, ฝรั่งเศส และเนเธอร์แลนด์ มาทิลดาเป็นลูกคนกลางและเป็นลูกสาวคนเดียวในบรรดาลูกสามคนของบาลด์วินที่ 5 เคานต์แห่งฟลานเดอร์ส์ กับอาเดลาแห่งฝรั่งเศส พระธิดาของพระเจ้ารอแบร์ต์ที่ 2 แห่งฝรั่งเศส มาทิลดามีพี่ชายหนึ่งคนกับน้องชายหนึ่งคน
มาทิลดาเป็นลูกหลานสายตรงของกษัตริย์แองโกลแซกซันผู้โด่งดัง พระเจ้าอัลเฟรดมหาราช พระธิดาคนสุดท้องของอัลเฟรด เอล์ฟธรีธ แต่งงานกับบาลด์วินที่ 2 เคานต์แห่งฟลานเดอร์ส์ สายบรรพบุรุษที่มาจากพระเจ้าอัลเฟรดมหาราช ผ่านเคานต์แห่งฟลานเดอร์ส์ ถึงมาทิลดา ถูกเปิดเผยให้วิลเลียมที่ 2 ดยุคแห่งนอร์มองดีทราบดั้งแต่เขาอายุ 8 ปี ลูกพี่ลูกน้องลำดับที่ 1 ที่อยู่ห่างกัน 1 ชั้นของวิลเลียม พระเจ้าเอ็ดเวิร์ดผู้สารภาพ ที่ไม่มีพระโอรสธิดา ขึ้นครองบัลลังก์แห่งอังกฤษ ในปี ค.ศ. 1151 วิลเลียมไปเยี่ยมเยียนเอ็ดเวิร์ดผู้สารภาพ กษัตริย์แห่งอังกฤษ (และเป็นทายาทสายตรงของพระเจ้าอัลเฟรดมหาราช) และชัดเจนว่าเอ็ดเวิร์ดประกาศชื่อให้วิลเลียมเป็นทายาทของตน ทั้งที่มีผู้อ้างสิทธิ์ในบัลลังก์อังกฤษคนอื่นอีก วิลเลียมในเวลานั้นทะเยอทะยานที่จะได้เป็นทายาทและการแต่งงานกับมาทิลดาเป็นสิ่งหนึ่งที่จะช่วยเขาได้
ตำนานเล่าว่าตอนที่ทูตของวิลเลียม ดยุคแห่งนอร์มองดี (ต่อมาเป็นกษัตริย์แห่งอังกฤษในชื่อวิลเลียมผู้พิชิต) มาเพื่อขอเธอแต่งงาน มาทิลดามองว่าตนเองมีชาติกำเนิดที่สูงส่งมากเกินว่าจะสนใจแต่งงานกับเขา เนื่องจากเขาถูกว่าเป็นลูกนอกสมรส (วิลเลียมเป็นลูกชายที่ยังมีชีวิตของรอแบร์ต์ที่ 1 ดยุคแห่งนอร์มองดีกับอนุภรรยา แอร์เลวา) เรื่องราวเล่าว่าเมื่อการตอบสนองของเธอถูกแจ้งให้เขาทราบ วิลเลียมขี่ม้าจากนอร์มองดีมาบรูชส์ เจอตัวมาทิลดาระหว่างที่เธอกำลังเดินทางไปโบสถ์ กระชากเปียลากเธอลงมาจากม้า โยนเธอลงบนถนนต่อหน้าผู้ติดตามของเธอที่ตื่นตกใจ แล้วขี่ม้าจากไป อีกเวอร์ชันหนึ่งเล่าว่าวิลเลียมขี่ม้าไปที่บ้านของบิดาของมาทิลดาในลีลล์ กระชากเปียโยนเธอลงบนพื้นห้อง และไม่ตีก็เขย่าเธออย่างรุนแรงก่อนจากไป บิดาของเธอ บาลด์วิน ย่อมไม่พอใจกับเรื่องนี้ ทว่าก่อนที่ทั้งคู่จะชักดาบใส่กัน มาทิลดา ที่ชัดเจนว่าประทับใจกับการแสดงความรักใคร่ชอบพอ จบปัญหาด้วยการตัดสินใจแต่งงานกับวิลเลียม แม้แต่การแบนของพระสันตะปาปาลีโอที่ 9 (บนพื้นฐานที่ว่าเป็นการร่วมประเวณีของญาติที่ใกล้ชิดกัน) ก็ห้ามเธอไม่ได้
ในปี ค.ศ. 1051 ไม่ก็ 1052 วิลเลียมแต่งงานกับมาทิลดาแห่งฟลานเดอร์ส์โดยไม่มีการอนุมัติยินยอมจากพระสันตะปาปา ท้ายที่สุดในปี ค.ศ. 1159 ทั้งคู่ก็ได้รับการอนุมัติยินยอมจากพระสันตะปาปา แต่ทั้งวิลเลียมและมาทิลดาต้องสร้างแอบบีย์ในกองคนละแห่งเพื่อเป็นการสำนึกในบาป ซึ่งก็คือแอบเบย์-ยู-ซอมม์ส์ (ของนักบุญสตีเฟน) กับแอบเบย์-ยูซ์-ดาม (ของพระตรีเอกานุภาพ) วิลเลียมกับมาทิลดาซื่อสัตย์ต่อกันและไม่มีหลักฐานว่าวิลเลียมมีพระโอรสธิดานอกสมรส
วิลเลียมกับมาทิลดามีพระโอรสสี่คนกับพระธิดาอย่างน้อยห้าคน ทั้งที่มีภาระหน้าที่ในฐานะกษัตริยา แต่มาทิลดาคอยกำกับดูแลการอบรมสั่งสอนพระโอรสธิดาและเป็นที่รู้กันว่าพระโอรสธิดาของพระองค์ทุกคนได้รับการศึกษาอย่างดี พระธิดาของพระองค์ได้รับการศึกษาและได้รับการสอนให้อ่านภาษาละตินที่แอบเบย์-ยูซ์-ดาม (ของพระตรีเอกานุภาพ) ในกอง ส่วนพระโอรส ทรงให้ลองฟรองค์ ที่ต่อมาเป็นอาร์ชบิชอปแห่งแคนเทอร์บรีเป็นอาจารย์สอนพวกเขา
ในเดือนมกราคมของปี ค.ศ. 1066 เอ็ดเวิร์ดผู้สารภาพสิ้นพระชนม์และแฮโรลด์ กอดวินสัน เอิร์ลแห่งเวสเซกซ์ บุคคลที่มีอำนาจที่สุดในอังกฤษรองจากกษัตริย์ถูกประกาศชื่อให้เป็นกษัตริย์แห่งอังกฤษโดยวิทัน สภาของกษัตริย์ เมื่อวิลเลียมทราบว่าแฮโรลด์ กอดวินสันได้รับการสวมมงกุฎเป็นกษัตริย์แห่งอังกฤษ พระองค์เริ่มต้นการเตรียมการอย่างระมัดระวังรอบคอบเพื่อรุกรานอังกฤษ ในช่วงฤดูร้อนของปี ค.ศ. 1066 พระองค์รวบรวมกองทัพและกองเรือที่จะใช้ในการรุกราน ขณะที่วิลเลียมกำลังเตรียมการรุกรานอังกฤษ มาทิลดาตกแต่งเรือลำหนึ่งด้วยทุนทรัพย์ของพระองค์เองและมอบมันให้กับวิลเลียม เรือลำนี้ โมรา กลายเป็นเรือธงของวิลเลียม วิลเลียมกับกองเรือของพระองค์ออกจากนอร์มองดีไปอังกฤษในวันที่ 27 กันยายน ค.ศ. 1066 มาทิลดาถูกแต่งตั้งเป็นผู้สำเร็จราชการแผ่นดินแห่งนอร์มองดีในช่วงที่วิลเลียมไม่อยู่ และเป็นตำแหน่งที่พระองค์มักครองยามที่วิลเลียมอยู่ในอังกฤษหลังจากขึ้นเป็นกษัตริย์
แฮโรลด์ กอดวินสัน พระเจ้าแฮโรลด์ที่ 2 แห่งอังกฤษ ถูกปราบและสังหารที่สมรภูมิเฮสติงส์ในวันที่ 14 ตุลาคม ค.ศ. 1066 ในวันคริสต์มาส ค.ศ. 1066 วิลเลียมได้รับการสวมมงกุฎเป็นพระเจ้าวิลเลียมที่ 1 แห่งอังกฤษที่เวสต์มินสเตอร์แอบบีย์ ในเดือนมีนาคมของปี ค.ศ. 1067 วิลเลียมกลับไปนอร์มองดีและยังคงอยู่ที่นั่นจนถึงต้นเดือนธันวาคม ค.ศ. 1067 ช่วงวันท้ายๆ ในนอร์มองดีนี่เองที่พระโอรสธิดาคนสุดท้องของมาทิลดากับวิลเลียม อนาคตพระเจ้าเฮนรีที่ 1 แห่งอังกฤษ มาอยู่ในครรภ์ มาทิลดาที่ตั้งครรภ์ออกจากนอร์มองดีไปอังกฤษในฤดูใบไม้ผลิของปี ค.ศ. 1068 พระองค์ได้รับการสวมมงกุฎเป็นพระราชินีในวันที่ 11 พฤษภาคม ค.ศ. 1068 ที่เวสต์มินสเตอร์แอบบีย์
ต่อมาในปี ค.ศ. 1068 มาทิลดาติดตามวิลเลียมไปสู้รบเพื่อปราบความไม่สงบในอังกฤษตอนเหนือ พระโอรสธิดาคนเดียวของพระองค์ที่เกิดในอังกฤษ อนาคตพระเจ้าเฮนรีที่ 1 ประสูติอาจจะในเดือนกันยายน ค.ศ. 1068 ในเซลบี ยอร์กเชอร์ ประเทศอังกฤษ เวลาส่วนใหญ่ของมาทิลดาถูกใช้ในนอร์มองดีที่พระองค์คอยดูแลกิจการภายในของดัชชีกับแอบบีย์ที่ทรงก่อตั้ง ในปี ค.ศ. 1080 พระองค์เป็นแม่ทูนหัวของอีดิธแห่งสกอตแลนด์ พระธิดาของพระเจ้ามัลคอล์มที่ 3 แห่งสกอตแลนด์กับนักบุญมาร์กาเร็ตแห่งสกอตแลนด์ ทารกน้อยอีดิธดึงผ้าคลุมผมของมาทิลดา ซึ่งถูกมองว่าเป็นลางบอกเหตุว่าพระองค์จะเป็นพระราชินีในวันหนึ่ง หลายปีต่อมา ชื่อแบบแองโกลแซกซัน อีดิธ ถูกเปลี่ยนเป็นชื่อแบบนอร์มัน มาทิลดา หลังการแต่งงานที่ทำให้ทารกน้อยกลายเป็นพระมเหสีคนแรกของพระโอรสของพระราชินีมาทิลด้า พระเจ้าเฮนรีที่ 1 แห่งอังกฤษ
ในปี ค.ศ. 1077 พระโอรสคนโตของวิลเลียมกับมาทิลดา โรเบิร์ต (หรือรอแบร์ต์) ก่อกบฏต่อพระบิดา วิลเลียมมองว่าพระโอรสของพระองค์นั้นขี้เกียจ ยโส และไร้ประสิทธิภาพ ขณะที่มาทิลดานั้นรักโรเบิร์ต แม้พระโอรสของพระองค์จะทำผิดพลาด มาทิลดาสนับสนุนพระโอรสโดยการให้กำลังใจและทุนทรัพย์ ซึ่งย่อมทำให้วิลเลียมไม่พอใจ วิลเลียมปราบพระโอรสและมาทิลดาขอโทษในสิ่งที่พระองค์ทำลงไป แต่ความสัมพันธ์ของทั้งคู่ไม่กลับมาเป็นเหมือนเดิมอีก
ในปี ค.ศ. 1083 มาทิลดาล้มป่วย วิลเลียมรีบเดินทางจากอังกฤษมานอร์มองดีเพื่อมาอยู่ข้างเตียงสิ้นพระชนม์ของพระองค์ พระองค์สิ้นพระชนม์ในกอง ดัชชีนอร์มองดี ในวันที่ 2 พฤศจิกายน ค.ศ. 1083 ตอนพระชนมายุราว 52 พรรษา มาทิลดาถูกฝังที่แอบเบย์-ยูซ์-ดาม (ของพระตรีเอกานุภาพ) ในกองที่ก่อตั้งโดยมาทิลดากับวิลเลียมในตอนที่ทั้งคู่แต่งงานกัน หลุมฝังศพของพระองค์อยู่ที่หลังโบสถ์ ใต้หินสีดำที่จารึกข้อความรำลึกถึงพระองค์