వ్యాపార నమూనా
ఒక వ్యాపార నమూనా అనేది ఒక సంస్థ ఆర్థిక, సామాజిక, లేదా ఇతర రూపాలలో ఉండే విలువను ఏవిధంగా నిర్ధారిస్తుంది, పంపిణీ చేస్తుంది మరియు హస్తగతం చేసుకుంటుంది అను విషయాల మూలాంశాలను వివరిస్తుంది. వ్యాపార నమూనా రూపకల్పన యొక్క ప్రక్రియ వ్యాపార విధానములో ఒక భాగము.
శాస్త్రీయ విధానములో మరియు వాడుకలో వ్యాపార నమూనా అను పదమును ఒక వ్యాపారము యొక్క విధానాల అనియత మరియు నియత వివరణలను సూచించుటకు విస్తృత శ్రేణిలో ఉపయోగిస్తారు, ఈ శ్రేణిలో కారణము, నజరానాలు, విధానాలు, ఉపకరణ సౌకర్యాలు, సంస్థ యొక్క నిర్మాణాలు, వ్యాపార పద్ధతులు, మరియు క్రియాత్మక విధానాలు మరియు పద్ధతులు ఉంటాయి. కాబట్టి ఇది ఒక సంస్థ యొక్క సంపూర్ణ చిత్రమును ఉన్నత-స్థాయి కోణములో చూపిస్తుంది.
ఒక వ్యాపారమును స్థాపించినప్పుడు అది బహిర్గతంగా కానీ లేదా అంతర్గతంగా కానీ ఆ వ్యాపార సంస్థ ఉపయోగించుకున్న విలువ నిర్ధారణ, పంపిణీ, మరియు హస్తగత విధానాల రూపకల్పనను లేదా నిర్మాణమును వివరించే ఒక నిర్దిష్ట వ్యాపార నమూనాను ఉపయోగించుకోవచ్చు. వ్యాపార నమూనా యొక్క సిద్ధాంతం ఏమనగా ఇది వినియోగదారుడిని సంతృప్తికరంగా విలువను చెల్లించుటకు ఏవిధంగా ప్రోత్సహించాలి, మరియు ఆ చెల్లింపులను ఏ విధంగా లాభాల క్రింద బదలాయించాలి అనే విధానమును నిర్వచిస్తుంది: కాబట్టి ఇది వినియోగదారుడు ఏమి కోరుకుంటున్నాడు, ఏవిధంగా కోరుకుంటున్నాడు, మరియు ఒక సంస్థ వినియోగదారుడి అవసరాలను తీర్చుటకు ఎలాంటి ఉన్నత విధానాలను ఏవిధంగా అనుసరించాలి, వీటిన్నిటిని అందించినందుకు మూల్యమును అందుకోవటం, మరియు లాభమును ఆర్జించుట వంటి విషయాల గురించి నిర్వహణా విభాగం యొక్క అభిప్రాయాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.
వ్యాపార నమూనాలను వ్యాపారాలను వివరించుటకు మరియు విభజించుటకు (ప్రత్యేకంగా ఒక సంస్థాగత నిర్మాణములో) ఉపయోగిస్తారు, కాని వీటిని వ్యవస్థలలో ఉన్న నిర్వాహణాధికారులు భవిష్యత్తు అభివృద్ధి యొక్క అవకాశాల గురించి శోధించుటకు కూడా ఉపయోగిస్తారు. చివరిగా, ఉన్నత వ్యాపార నమూనాలను అత్యుత్తమ నిర్వహణాధికారులను ఎంపిక చేసుకొనుటకు మంచి ఉపకరణాలుగా ఉపయోగిస్తారు .
అనేక సంవత్సరాలలో, వ్యాపార నమూనాలు అధునాతనము అయ్యాయి. "బైట్ అండ్ హుక్" వ్యాపార నమూనా (దీనిని "రేజర్ అండ్ బ్లేడ్స్ వ్యాపార నమూనా" లేదా "టైడ్ ప్రొడక్ట్స్ వ్యాపార నమూనా" అని కూడా తెలుపుతారు) 20 వ శతాబ్ద ఆరంభములో పరిచయం చేయబడింది. ఈ నమూనాలో ఒక చిన్న ఉత్పత్తిని అతి తక్కువ ధరకు ఉత్పత్తి చేయుట, ఎక్కువగా నష్టానికి ("ఎర"), ఆ తరువాత ఆ నష్టాన్ని భర్తీ చేసుకొనుటకు లేదా సహఉత్పత్తులకు లేదా సేవలకు నష్టపరిహార మొత్తాలను వసూలు చేయుట ("కొక్కెం") ఉంటాయి. ఉదాహరణలు: రేజర్ (బైట్) మరియు బ్లేడ్స్ (హుక్) ; సెల్ ఫోన్స్ (బైట్) మరియు దానిలో మాట్లాడు సమయము (హుక్) ; కంప్యూటర్ ప్రింటర్లు (బైట్) మరియు ఇంకు కార్ట్రిడ్జ్ రీఫిల్స్ (హుక్) ; మరియు కెమెరాలు (బైట్) మరియు ప్రింట్లు (హుక్). ఈ నమూనా యొక్క ఒక ఆసక్తికర లక్షణం అడోబ్, ఒక సాఫ్ట్వేర్ డెవలపర్ దాని యొక్క డాక్యుమెంట్ రీడర్ ను ఉచితంగా ఇచ్చాడు కాని దాని యొక్క డాక్యుమెంట్ రైటర్ కొరకు అనేక వందల డాలర్లు వసూలు చేసాడు.
1950లలో, మెక్ డొనాల్డ్స్ రెస్టారెంట్స్ మరియు టయోట నుండి నూతన వ్యాపార నమూనాలు వచ్చాయి. 1960లలో ఉన్న, సృష్టికర్తలు వాల్-మార్ట్ మరియు హైపర్ మార్కెట్స్. 1970 లలో ఫెడ్ ఎక్స్ మరియు టాయ్స్ R Us ల నుండి; 1980లలో బ్లాక్ బస్టర్, హొం డిపాట్, ఇంటెల్, మరియు డెల్ కంప్యూటర్ నుండి; 1990లలో సౌత్ వెస్ట్ ఎయిర్ లైన్స్, నెట్ ఫ్లిక్స్, ఈబే, Amazon.com, మరియు స్టార్ బాక్స్ నుండి నూతన వ్యాపార నమూనాలు వచ్చాయి.
ఈరోజు, వ్యాపార నమూనాల యొక్క రకాలు సాంకేతికతని ఏవిధంగా ఉపయోగించుకుంటున్నాము అనే విషయం మీద ఆధారపడి ఉంటాయి. ఉదాహరణకు, పారిశ్రామికవేత్తలు ఇంటర్నెట్లలో పూర్తిగా ప్రస్తుతం నడుస్తున్న లేదా ఆవశ్యకమైన సాంకేతికత మీద ఆధారపడుతున్న అత్యాధునిక నమూనాలను కూడా తయారు చేస్తున్నారు. సాంకేతికతను ఉపయోగించుకొని, వ్యాపారాలు అతి తక్కువ ధరలో అసంఖ్యాక వినియోగదారులకు చేరువ కావచ్చు.
ఇతర వ్యాపార నమూనాలు:
వ్యాపారం యొక్క నియతమైన వివరణలు దాని యొక్క కార్యకలాపాలను నిర్మించు విభాగాలు. అనేక వ్యాపార సిద్ధాంత సంకల్పనలు ఉన్నాయి.
ఒస్టర్ వాల్డర్ యొక్క పరిశోధన విస్తృత శ్రేణి వ్యాపార నమూనా సిద్ధాంత సంకల్పనల మధ్య ఉండే సారూప్యాల ఆధారంగా వ్యాపార నమూనా కాన్వాస్ అని పిలిచే ఒక ఏక సూచన నమూనాను అందిస్తుంది.
ఈ వ్యాపార నమూనా రూపకల్పన నమూనా ద్వారా ఒక సంస్థ సులువుగా దాని యొక్క వ్యాపార నమూనాను వివరిస్తుంది. ఈ నమూనా యొక్క విషయాలు నిర్మాణము, నజరానా, వినియోగదారులు, పెట్టుబడులు మొదలైనవి.
సహకార పరిశోధన మరియు సాంకేతికత యొక్క బాహ్య వనరుల ప్రవేశం గురించి అధ్యయనం చేసిన తరువాత, హమేల్ మొదలైన వారు (2010) వ్యాపార భాగస్వాములను నిర్ధారించాల్సి వచ్చినప్పుడు రెండు పక్షాల వ్యాపార నమూనాలు పరస్పరం ఒకేగా ఉన్నాయి అని నిర్ధారించుకొనుట ముఖ్యం అని కనుగొన్నాడు. ఉదాహరణకు, సమర్ధవంతమైన భాగస్వాముల యొక్క విలువను పెంపొందించు కారకాలు వ్యాపార నమూనాలను విశ్లేషించి గుర్తించుట ముఖ్యం అని కనుగొన్నారు, మరియు అది వారి యొక్క స్వంత సంస్థ యొక్క వ్యాపార నమూనా యొక్క కీలక విషయాలను అర్థం చేసుకొను భాగస్వామ్య సంస్థలను కనుగొటకు ఉపయోగపడుతుంది.
చెన్ (2009) ఇరవై ఒకటో శతాబ్దములో వ్యాపార నమూనాలు సమష్టి వివేచన, నెట్ వర్క్ ప్రబావాలు, వినియోగదారుడు ఉత్పన్నం చేసిన విషయాలు, మరియు స్వయం-అభివృద్ధి సిద్దాంతముల యొక్క అవకాశం వంటి వెబ్ 2.0 యొక్క సామార్ధ్యాలను పరిగణలోకి తీసుకోవాలి అని సూచించారు. ఎయిర్ లైన్, ట్రాఫిక్, రవాణా, హోటల్, అతిథి భవనాలు, ఇన్ఫర్మేషన్ మరియు కమ్యునికేషన్ టెక్నాలజీ మరియు ఆన్ లైన్ క్రీడా సంస్థలు వంటి సేవా సంస్థలు వెబ్ 2.0 యొక్క లక్షణాలను పరిగణలోకి తీసుకునే వ్యాపార నమూనాల ప్రయోజనాలను అనుసరించి ప్రయోజనాలను పొందగలగాలి అని ఆయన సూచించారు. వెబ్ 2.0 యొక్క సాంకేతిక ప్రభావాన్నే కాకుండా నెట్వర్కింగ్ ప్రభావాన్ని కూడా బిజినెస్ మోడల్ 2.0 పరిగణలోకి తీసుకోవాలి అని ఆయన నొక్కి చెప్పారు. ఆయన ప్రతి సంవత్సరం అత్యధిక లాభాలతో అమెజాన్స్ ఆన్ డిమాండ్ వాణిజ్య సేవలను పునః ఉపయోగించుకుంటున్న అత్యధిక మరియు దినదినాభివృద్ధి చెందుతున్న సంస్థల సమూహముకు సహాయంగా ఉన్న ఒక పూర్తిగా వృద్ధి చెందిన బాహ్య వేదిక అమెజాన్ యొక్క విజయగాధను ఉదాహరణగా ఇచ్చారు.
MIT లో మాలోనే మొదలైన వారు. నిర్వచించిన కొన్ని వ్యాపార నమూనాలు 1998 నుండి 2002 కాల పరిధిలో వ్యాపార నమూనా యొక్క ఉనికి ఎంత మేర ఉన్నది అని వారు నిరూపించనప్పుడు అత్యధిక U.S. సంస్థలు కలిగి ఉన్న సమాచార పట్టికలో ఉన్న వారి కంటే ఇతరులు ఉన్నత నైపుణ్యమును ప్రదర్శిస్తున్నారు అని కనుగొన్నారు.
వ్యాపార వ్యూహంలో వ్యాపార నమూనా రూపకల్పన విధానము ఒక భాగము. సంస్థ నిర్మాణములలో ఒక సంస్థ యొక్క వ్యాపార నమూనా కార్యాచరణ (ఉదాహరణ సంస్థలని అన్ని విభాగాలలో ఉద్యోగులు, వారి పదవులు మరియు వారి మధ్య ఉండే సంబంధాలను చూపే రేఖాచిత్రాలు, ఉద్యోగుల కార్యాచరణను తెలిపే రేఖాచిత్రాలు, మానవ వనరులు) మరియు సిద్ధాంతాలు (ఉదాహరణకు సమాచార సాంకేతికత నిర్మాణము, ఉత్పత్తి ఏవిధంగా తయారు చేయబడినది అని చూపించే ప్రోడక్ట్ లైన్స్) సంస్థ యొక్క వ్యాపార క్రియలలో ఒక భాగము.
కార్యాచరణ అమలు స్థాయిలో వ్యాపార నమూనాను తయారు చేయుటను సాధారణంగా వ్యాపార కార్యాచరణ రూపకల్పన అని కూడా తెలుపుతారు అని అర్థం చేసుకోవుట ముఖ్యం, మరియు వ్యాపార నమూనాలు మరియు వ్యాపార నమూనా రూపకల్పన అనేవి కార్యాచరణ విధాన స్థాయిలో సంస్థ యొక్క వ్యాపార సూత్రమును నిర్వచించుటను సూచిస్తుంది.
వ్యాపార నమూనా వ్యాపార చిహ్నం యొక్క నమ్మకమును నిర్ధారిస్తుంది మరియు వ్యాపార చిహ్నం యొక్క ధర్మము ఆ నమూనా యొక్క ఒక లక్షణంగా ఉండుట వలన వ్యాపార చిహ్నం అనేది వ్యాపార నమూనా యొక్క తదనంతర మెట్టు మరియు వ్యాపార సమూనాతో ఒక దగ్గర సంబంధమును కలిగి ఉంటుంది. దీనిని నిర్వహించటం వ్యాపార సముదాయ ఏకీకరణ యొక్క లక్ష్యం.