hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
నందిని సత్పతీ
నందిని సత్పతీ (1931 జూన్ 9 – 2006 ఆగస్టు 4), భారతీయ రాజకీయ నాయకురాలు, రచయిత. జూన్ 1972 నుంచి డిసెంబరు 1976 వరకు ఒడిశా రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా చేశారు ఆమె.
1931 జూన్ 9న జన్మించిన నందిని, కటక్లోని పిఠాపుర్ లో పెరిగారు. కలిండి చరణ్ పాణిగ్రాహి పెద్ద కుమార్తె నందిని. ఆమె బాబాయ్ భగవతీ చరణ్ పాణిగ్రాహి కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియాకు ఒడిశా శాఖను స్థాపించారు.
రావెన్షా కళాశాలలో ఒడియాలో ఆర్ట్స్ లో మాస్టర్స్ చదివేటప్పుడు, ఆమె కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ విద్యార్థి శాఖ  అయిన స్టూడెంట్ ఫెడరేషన్ కార్యకలాపాల్లో చురుగ్గా పాల్గొనేవారు. 1951లో కళాశాల విద్యకు రుసుములు పెరిగిన నేపథ్యంలో ఒడిశాలో విద్యార్థులు నిరసన ఉద్యమం ప్రారంభించారు. ఆ తరువాత అది దేశవ్యాప్త ఉద్యమంగా రూపుదాల్చింది. ఈ ఉద్యమానికి నందిని నాయకత్వం వహించారు. ఆ సమయంలో ఆమెపై లాఠీ చార్జి కూడా జరిగింది. మిగిలిన ఆందోళనకారులతో పాటు నందినిని కూడా జైలులో పెట్టారు. అక్కడే మరో విద్యార్థి నాయకుడు దేవేంద్ర సత్పతీని కలిశారు ఆమె. తరువాత వారిద్దరూ వివాహం చేసుకున్నారు. దేవేంద్ర ధేన్కనల్ నియోజకవర్గం నుంచి లోక్ సభకు ఎంపిగా రెండు సార్లు ఎన్నికయ్యారు.
గోరిపర్తి నరసింహరాజు యాదవ్
గోరిపర్తి నరసింహ రాజు యాదవ్ భరతీయ వ్యవసాయదారుడు. ఆయన వ్యవసాయ సేద్యంలో అనేక విజయాలను సాధించాడు. ఆయన ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని కృష్ణా జిల్లా లోని గూడూరు గ్రామానికి చెందినవాడు. ఆయన రికార్డు స్థాయిలో సేద్యం చేసారు. ఆయన ఒక హెక్టారు విస్తీర్ణం గల పొలంలో 7.5 నుండి 8.3 టన్నుల పూసా బాస్మతి 1 ధాన్యాన్ని, ఒక హెక్టారు కు 3 టన్నుల మినుములు, ఒక హెక్టారు కు 4 నుండి 5 టన్నుల వేరుశనగ పంటను పండించి రికార్డు సాధించాడు. ఆయన 10,000 శాఖలతో ఉలవలు పంటను మరియు ఒక మామిడి చెట్టు 22,000 పండ్లను ఒక సీజన్ లో పండిచాడు. ఆయన ఇండియన్ రైస్ డెవలప్‌మెంటు కౌన్సిల్ మరియు ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ అగ్రికచ్లర్ రీసెర్చ్ సంస్థలలో సభ్యునిగా ఉన్నారు. ఆయనకు అనేక పురస్కారాలు లభించాయి. ఆయన కృషక రత్న, క్రిషి రత్న, క్రిషి సామ్రాట్ మరియు ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ రీసెర్చ్ వారి జాగివన్ రాం కిషన్ పురస్కారం (1999) అందుకున్నారు. ఆయన వ్యవసాయ రంగంలో చేసిన కృషికి గానూ భారత ప్రభుత్వం 2009లో నాల్గవ అత్యున్నత పురస్కారం పద్మశ్రీ అందించి సత్కరించింది.
సంతోష్ వెంపల
సంతోష్ వెంపల (జననం18 అక్టోబరు 1971) భారతదేశానికి చెందిన కంప్యూటరు శాస్త్రవేత్త. ఆయన జార్జియా ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ లో కంప్యూటరు సైన్స్ ప్రొఫెసరుగా పనిచేస్తున్నారు. ఆయన థియరిటికల్ కంప్యూటరు సైన్స్ రంగంలో ప్రధానంగా కృషి చేస్తున్నారు.
ఆయన తన పి.హెచ్.డి కోసం 1997లో కార్నెగీ మెలన్ విశ్వవిద్యాలయంలో చేరారు. ఈ పి.హెచ్.డి ని అవ్రిం బ్లం అనే ప్రొఫెసర్ వద్ద చేసారు.
1997లో బెర్కెలీ వద్ద మిలెర్ ఫెలోషిప్ పొందారు. అదేవిధంగా ఆయన 2006లో జార్జియా టెక్ కు వెళ్ళినంత వరకు ఎం.ఐ.టి లో ప్రొఫెసరుగా తన సేవలనందించారు.
ఆయన ప్రధానంగా "థియరిటికల్ కంప్యూటర్ సైన్స్" రంగంలో తన కృషిని కొనసాగించారు. ప్రత్యేకంగా ఆయన "ఆల్గరిథిమ్స్", "రాండమైజ్డ్ ఆల్గరిథిమ్స్", "కంప్యూటేషనల్ జామెట్రీ" మరియు "కంఫ్యుటేషనల్ లెర్నింగ్ థియరీ" వంటి రంగాలలొ విశేష సేవలనందిస్తున్నారు. ఆయన రాండం ప్రొజెక్షన్ మరియు స్పెక్ట్రల్ మెథడ్స్. లపై పుస్తకాలను రచించాడు.
2008లో ఆయన జార్జియా టెక్ అద్ద కంప్యూటింగ్ ఫర్ గుడ్ (C4G) ప్రోగ్రామ్ కు సహ వ్యాస్థాపకునిగా ఉన్నారు.
ఆయన అనేక పురస్కారములు పొందారు. వాటిలో గుట్టెన్‌హీం ఫెలోషిప్, సోయాన్ ఫెలోషిప్ మరియు "జార్జియా ట్రెండ్స్" జాబితాలో స్థానం పొందారు.
ఆయన "కుంభాకార సమితులు మరియు సంభావ్యత విభజనం ల కొరకు ఆల్గరిథమ్స్ యొక్క కృషికి" ఎ.సి.ఎం ఫెలోషిప్ ను 2015లో పొందారు..
ఆర్ద్రత
ఆర్ద్రత (Humidity - హ్యూమిడిటీ) అనగా గాలిలోని నీటి ఆవిరి పరిమాణం. ఈ నీటి ఆవిరి నీటి యొక్క వాయు స్థితిలో ఉంటుంది మరియు కనిపించకుండా ఉంటుంది. ఆర్ద్రత అనేది అవపాతం, బిందు, లేదా పొగమంచు యొక్క సంభావ్యత సూచిస్తుంది. అధిక తేమ చర్మం నుండి తేమ యొక్క ఆవిరి రేటు తగ్గించడం ద్వారా శరీరం శీతలీకరణలో చెమట పట్టుట యొక్క ప్రభావంను తగ్గిస్తుంది.
ఆర్ద్రత రెండు విధాలు: 1. పరమ ఆర్ద్రత 2. సాపేక్ష ఆర్ద్రత. నిర్దిష్టమైన ఉష్ణోగ్రత వద్ద గాలిలో ఉండే తేమను పరమ ఆర్ద్రత అంటారు. ప్రస్తుత ఉష్ణోగ్రత వద్ద గాలిలో ఉండే తేమను సంతృప్తీకరణం చేయడానికి కావలసిన తేమ శాతాన్ని సాపేక్ష ఆర్ద్రత అంటారు.
ఆర్ద్రతను కొలవడానికి ఆర్ద్రతామాపకం ఉపయోగిస్తారు. ఆర్ద్రతామాపకమును ఆంగ్లంలో హైగ్రోమీటర్ అంటారు. హైగ్రోమీటర్లు రెండు రకాలు: 1. హెయిర్ హైగ్రోమీటర్, 2. కెపాసిటివ్ హైగ్రోమీటర్
దేవరకొండ కోట
దేవరకొండ కోట తెలంగాణ రాష్ట్రం లోని నల్గొండ జిల్లా దేవరకొండ పట్టణానికి దగ్గరలో ఉంది. ఈ కోట ఏడు కొండలతో చుట్టబడిన ఒక కొండపై ఉంది. అప్పట్లో ఎంతో ప్రాముఖ్యత వహించిన ఈ కోటను 14వ శతాబ్దంలో రేచెర్ల వెలమ రాజులు నిర్మించారు. శత్రువులకు దుర్భేద్యమైన బలమైన కోట కలిగి ఉండడంకోసం ఈ కోటను నిర్మించారని చెబుతారు.
గతంలో కాకతీయుల రాజుల వద్ద సేనానాయకులుగా పనిచేసిన పద్మనాయక వంశస్థులకు చెందిన భేతాళ నాయకుడు సంతతి వారు దేవర కొండ రాజ్యాన్ని స్థాపించి నట్టుగా చారిత్రిక ఆధారలను బట్టి తెలుస్తున్నది. వీరి తరంలో రెండవ మాదానాయుడు కాలంలోనె దేవరకొండ దుర్గం నిర్మాణం జరిగినట్లు చారిత్రాకాదారలనుబట్టి తెలుస్తున్నది. ఇతనికాలంలో దేవరకొండ రాజ్యం శ్రీశైలం వరకు విస్తరించింది. ఎత్తైన ఏడుకొండలను కలుపుతూ ఈ ధుర్గాన్ని అత్యద్భుతంగా నిర్మించారు.
పద్మనాయక రాజులు తెలంగాణ ప్రాంతాన్ని సుమారు 195 సంవత్సరాలపాటు పాలించారు. నల్గొండ రాజ్యాన్ని 156 సంవత్సరాల పాటు, దేవరకొండ రాజ్యాన్ని 150 సంవత్సరాల పాటు వారు పాలించారు. దేవరకొండ కోటని కేంద్రంగా చేసుకొని పాలించినవారిలో పద్మనాయక రాజులు ముఖ్యులు. పద్మనాయక రాజులలో 6వ తరం వాడైన ఎర్రదాచమనేని మాదనాయుడు ముందుగా కోట నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించినట్టు చారిత్రక కథనం. ఈ తరం తరువాతి వారైన సింగమ నాయకుడు, అనపోత నాయకుడు, వేదగిరి నాయకుడులతో పాటు 3వ మాద నాయకుడు కూడా కోట నిర్మాణంలో పాలు పంచుకున్నారు.
దాదాపు 900 సంవత్సరాల చరిత్ర కలిగిన ఈ కోట ఉప్పువాగు, స్వర్ణముఖి వాగుల నడుమ దర్పంతో అలరారుతూ మనకు కనువిందు చేస్తుంది. దాదాపు 500 మీటర్ల పై ఎత్తులో నిర్మించబడ్డ ఈ కోట ఏడు కొండల ప్రాంతాల నడుమ సుమారు 520 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో విస్తరించబడి ఉంది.
కాకతీయ రాజుల ఏలుబడిలో దేవరకొండ కోట చాలాకాలం పాటు ఉంది. కాకతీయులు తమ రాజ్యాన్ని విస్తరించే క్రమంలో రాచకొండ కోటతో పాటు దేవరకొండ కోటను కూడా వారు తమ వశం చేసుకున్నారు. సుమారు 1230 సంవత్సర ప్రాంతంలో దేవరకొండను ఆధారంగా చేసుకొని కాకతీయులు తమ రాజ్యపాలనను గావించారం. దాదాపు 290 సంవత్సరాల పాటు దేవరకొండ కోట కాకతీయుల ఏలుబడిలోనే వుండి అనేక విధాలుగా తీర్చిదిద్దబడింది. ఐదువందల ఎకరాల పైగా విస్తీర్ణం కలిగిన ఈ కోటలో పంటభూములు, కాలువలు, బావులు, సెలయేళ్ళు, కోనేరులు అందమైన భవనాలు, ఉద్యాన వనాలు ఉన్నాయి.
ఈ కోటలో ధాన్యాగారము, సైనిక శిభిరాలు, ఆలయాలు ఉన్నాయి. పూర్తి గ్రానైట్‌ రాయితో చెక్కబడిన 9 ద్వారాలపై అనేక కాకతీయుల రాజ చిహ్నాలు మనకు నేటికీ దర్శనమిస్తాయి. 9 ప్రధాన ప్రాకారాలు మాత్రమే కాకుండా కోట లోపలి వైపు వెళుతున్నకొద్దీ దాదాపు 30 చిన్న ప్రాకారాలు సహితం మనకు దర్శనమిస్తాయి. కోటలోకి ప్రవేశించే శత్రువులను తప్పుదారి పట్టించి వారిని బంధించడానికి వారి ఎత్తులను చిత్తు చేయడానికి, ఎక్కడికక్కడ శతృవుల రాకను నిరోధించడానికి ఆ ద్వారాలు నిర్మించారు.
అలాగే 20 వరకు మంచినీటి బావులు, మరో 53 వరకు మెట్ల మార్గం కలిగిన నీటి బావులు కోటలో మనకు కనిపిస్తాయి. అంతే కాకుండా కోటలోని ప్రజల జల
అవసరాల కోసం ఆరు డ్యాం వంటి నిర్మాణాలు, అయిదు వరకు చెరువుల నిర్మాణాలు మనకు ఈ కోటలో కనిపిస్తాయి. శత్రువులు నెలల తరబడి కోటను చుట్టుముట్టినా
నీటికి కొరతలేకుండా ఇన్ని నీటి నిర్మాణాలు ఈ కోటలో అలనాటి రాజులు చేపట్టటం గొప్ప విశేషం.
కోటకు 360 బురుజులు, 6 కోనేరులు, 13 ధాన్యాగారాలు, గుర్రపుశాలలు, ఆయుధాగారాలున్నట్లు ఆధారాలున్నాయి.
ప్రస్తుతం ఈ దుర్గం భారత పురావస్తుశాఖ వారి ఆధీనంలో ఉంది. పరిరక్షణ సరిగా లేనందున చారిత్రిక కట్టడాలు శిథిలావస్థకు చేరుకున్నాయి. అత్యంత విలువైన కళాఖండాలు కూడా శిథిలమౌతున్నాయి. దుండగులు గుప్తనిధుల కొరకు జరిపిన త్రవ్వకాలలో అనేక విలువైన కళాఖండాలు ధ్వంసం చేయబడ్డాయి.
హైదరాబాదు నుండి నాగార్జున సాగర్ వెళ్ళే రహదారిలో మల్లెపల్లి గ్రామం ఉంది. అక్కడినుండి 7 కిలోమీటర్ల దూరంలోనే దేవరకొండ దుర్గం ఉంది.
కూటికుప్పల సూర్యారావు
కూటికుప్పల సూర్యారావు హె.ఐ.వి వైద్యంలో ప్రముఖ వైద్యులు. ఆయన శ్రీకాకుళం జిల్లా కు చెందిన పొందూరు మండలానికి చెందిన కింతలి గ్రామానికి చెందినవారు. ఆయన కథా రచయిత.
ఆయన ఆంధ్రా మెడికల్ కళాశాలలొ ఎం.బి.బి.ఎస్, కొలంబో విశ్వవిద్యాలయంలో పోస్టుగ్రాడ్యుయేట్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడిసన్ వద్ద ఎం.డి. ఫామిలీ మెడిసన్ చేసారు. ఆయన హెచ్.ఐ.వి లో డాక్టరల్ ఫెలోషిప్ ను వెల్లూరు నందలి క్రిస్టియన్ మెడికల్ కళాశాల నుండి చేసారు. తరువాత న్యూఢిల్లీ లోని నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ నుండి MNAMS పూర్తి చేసారు. ఆయన ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి హెచ్.ఐ.వీ/ఎయిడ్స్ వైద్యం లో పి.హెచ్.డి చేసారు. ఆయనకు లండన్ లోని రాయల్ కాలేజి ఆఫ్ ఫిజీషియన్స్ నుండి ఫెలోషిప్ లభించింది. ఆయన తన వైద్యజీవితంలో చాలా భాగం హెచ్.ఐ.వీ/ఎయిడ్స్ పరిశోధన కోసం కృషిచేస్తున్నారు.
ఆయన ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం లోని ఎగ్జిక్యూటివ్ సభ్యులు, జన శిక్షణ సమ్మేళన్ కు వైస్-చైర్మన్, మరియు ఎయిడ్స్ కంట్రోల్ ఆర్గనైజేషన్ కు నేషనల్ కమిటీ సభ్యుడు. ఆయన అనేక పరిసొధనా పత్రాలను వెలువరించారు. అవి వివిధ జర్నల్స్ లో ప్రచురితమైనాయి. అవి జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు పొందాయి.
గురుగుబెల్లి యతిరాజులు
గురుగుబెల్లి యతిరాజులు (ఆంగ్లం:Gurugubelli Yethirajulu) ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు న్యాయవాది.
గురుగుబెల్లి యతిరాజులు శ్రీకాకుళం జిల్లా లోని ఎచ్చెర్ల మండలానికి చెందిన ఫరీదుపేట గ్రామంలో జూలై 1 1947 న జన్మించారు. ఆయన కింతలి గ్రామంలో విద్యాభ్యాసం చేసారు. శ్రీకాకుళం పట్టణంలోని ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ కళాశాఅలలో బి.ఎస్సీ చేసారు. ఆయన విశాఖపట్నం లోని ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం న్యాయ కళాశాలలో మొదటి శ్రేణిలోఉత్తీర్ణులై బంగాతు పతకాన్ని పొందారు. ఆయన ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎం.ఎ చేసారు. నాగపూర్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి రాజ్యాంగ న్యాయం లో ఎస్.ఎస్.ఎం చేసారు. హైదరాబాదు లోని ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము నుండి పి.హెచ్.డి చేసారు. ఆయన డిసెంబర్ 31 1973 న ఆంధ్ర ప్రదేశ్ బార్ కౌన్సిల్ లో న్యాయవాదిగా నమోదయ్యారు. ఆయన శ్రీకాకుళం నకు చెందిన ప్రముఖ న్యాయవాది పి.ఎల్.ఎన్.శర్మ వద్ద జూనియర్ గా పనిచేసాడు. ఆయన జనవరి 21 1977 నుండి స్వంతంగా ప్రాక్టీసు మొదలుపెట్టి ఫిబ్రవరి 10 1986 వరకు కొనసాగారు. ఆయన డైరక్టు రిక్రూట్‌మెంటులో జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జిగా నియమింపబడ్డారు. ఆయన కడప లోని రెండవ అడిషనల్ జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జిగా బాధ్యతలు స్వీకరించారు. తరువాత కడపలో మొదటి అడిషనల్ జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జిగానూ, రాజమండ్రిలో జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జిగానూ పనిచేసారు. తరువాత వరంగల్ ఇండస్ట్రియల్ ట్రిబ్యునల్ చైర్మన్ గానూ, వరంగల్ జిల్లా ప్రిన్సిపల్ జడ్జిగానూ, సి.బి.ఐ కేసులలో ప్రత్యేక జడ్జిగానూ, మెట్రొపాలిటన్ సెషన్స్ జడ్జిగానూ, ఎ.పి.జుడిసియల్ అకాడమీ డైరక్తరుగానూ, హైదరాబాదులోని సివిల్ కొర్టులో ఛీఫ్ జడ్జిగానూ తన సేవలనందించారు. ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని హైదరాబాదు లోని హైకోర్టులో రిజిస్టారు జనరల్ గా పనిచేసారు. ఆయన 2001 డిసెంబర్ 13 న ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు బెంచ్ లో అడిషనల్ జడ్జిగ నియమితులయ్యారు. మార్చి 6, 2003 నుండి హైకోర్టు జడ్జిగా నియమితులయ్యారు. జనవరి 31, 2009 నుండి హైదరాబాదులోని ఎ.పి.ఎడ్మినిస్ట్రేటివ్ ట్రిబ్యునల్ లో చైర్మన్ గా వ్యవహరిస్తున్నారు. 
ఆయనకు లా మరియు జస్టిస్ రంగంలో విశేష సేవలంచించినందులకు గాను 2009లో "స్వర్ణకంకణం మరియు విశాలల్ భారతి గౌరవ సత్కారం"ను న్యూఢిల్లీ లోని ఢిల్లీ తెలుగు అకాడమీ వారు అందజేసారు.
పూజారి శైలజ
పూజారి శైలజ (ఆంగ్లం:Sailaja Pujari) (జననం ) భరతీయ మహిళా వెయిట్ లిప్టర్. ఆమె అంతర్జాతీయ పోటీలలో 75 కిలోల విభాగంలో ప్రాతినిధ్యం వహించారు. ఆమె 2005 వరల్డ్ వెయిట్‌లిప్టింగ్ ఛాంపియన్‌షిప్స్ లో పాల్గొన్నారు.
శ్రీకాకుళం జిల్లా , ఆమదాలవలస మండలంలోని వంజంగి గ్రామంలో అమ్మాజమ్మ, సీతమ్మ దంపతులకు జన్మించారు. డిగ్రీ పూర్తిచేసి సుమారు 7 సంవత్సరాల పాటు వెయిట్ లిఫ్టింగ్ లో శిక్షణ పొంది అంచెలంచెలుగా ఎదిగారు. కామన్వెల్త్ క్రీడల్లో వెయిట్ లిఫ్టింగ్ క్రీడల్లో మూడు బంగారు పతకాలను సాధించారు. మహిళల 75 కి.గ్రా విభాగంలో జాతీయ రికార్డులను బద్దలుగొట్టి స్వర్ణం కైవశం చేసుకున్నారు. ఏడు గేమ్స్ పతకాలు సాధించడంతో ఆమె "ఇండియన్ స్ట్రాంగెస్ట్ ఉమెన్" గా రాష్ట్రానికి పేరు తెచ్చారు. స్నాచ్ లో 102.5 కిలోలు, క్లీన్ అండ్ జర్క్ లో 132.5 కిలోలతో మొత్తం 235 కిలోలు బరువెత్తి సువర్ణాక్షరాలతో చరిత్ర సృష్టించారు. 1996-97లలో మధురైలో జరిగిన దక్షిణ భారత పోటీలలో పాల్గొని నాల్గవ స్థానంలో నిలిచారు. 1998లో హైదరాబాదులో జరిగిన ఇండిపెండెంట్ గోల్డ్ కప్ లో తొలి బంగారు పతకాన్ని సాధించారు. అదే యేడాది కోల్‌కతాలో జరిగిన జూనియర్ నేషనల్స్ లో కాంస్య పతకాన్ని సాధించారు. అదే యేడాది బెంగళూరులోజరిగిన సీనియర్ నేషనల్ వెయిట్ లిఫ్టింగ్ లో ప్రథమ స్థానంలో నిలిచారు. 1999లో కర్ణాటక ఒలింపిక్ అసోసియేషన్ అధ్వర్యంలో బెంగళూరులో నిర్వహించిన సదరన్ స్టేట్ గేమ్స్ లో పసిడి పతకాన్ని సాధించారు. అదే యేడాది మణిపూర్ లో జరిగిన జాతీయ క్రీడల్లో నాల్గవ స్థానంలో నిలిచారు. మైసూరులో జరిగిన దక్షిణ భారత క్రీడా పోటీల్లో స్వర్ణపతకాన్ని సాధిచారు. విశాఖపట్నంలో జరిగిన 16వ మహిళల వెయిట్ లిఫ్తింగ్ లో రజత పతకం పొందారు. 2000 లో కేరళలో నిర్వహించిన వెయిట్ లిఫ్టింగ్ పోటీల్లో స్వర్ణపతకం పొందారు. 2002లో కామన్వెల్తు క్రీడల్లో మూడు పసిడి పతకాలు సాధించి భారతదేశ కీర్తి ప్రతిష్టలను పెంచారు.
మార్పు పద్మనాభం
మార్పు పద్మనాభం కమ్యూనిస్టు నేత.
ఆయన కాంగ్రెస్ పార్టీలోఉంటూ భారత స్వాతంత్ర్య సంగ్రామంలో పాల్గొన్నారు. ఆయన మార్చి 5 1896 న శ్రీకాకుళం జిల్లా లోని మందస మండలానికి చెందిన భిన్నళ మదనాపురం గ్రామంలో రైతు కుటుంబంలో జన్మించారు. జాతీయోద్యమ కాలంలో మందస ఎస్టేట్ కాంగ్రెస్ సంఘ అధ్యక్షునిగా, జిల్లా రైతు సంఘం అద్యక్షునిగా, జిల్లా కాంగ్రెస్ కార్యవర్గ సభ్యునిగా బాధ్యతలు నిర్వహిస్తూ జిల్లాలో జరిగిన పలు ఉద్యమాల్లో అగ్రభాగాన నిలిచారు. గాంధీజీ పిలుపు మేరకు 1930లో ఉప్పు సత్యాగ్రహంలో పాల్గొన్నారు. ఆనాడు ఇచ్చాపురం నుండి మద్రాసు వరకు జరిగిన రైతు రక్షణ పాదయాత్రలో పాల్గొన్నారు. స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో పాల్గొన్న కారణంగా ఆయనకు బ్రిటిష్ వారు రెండున్నరేళ్ళు జైలు శిక్ష విధించారు. 1940 లోజరిగిన పలాసలో జరిగిన చరిత్ర ప్రసిద్ధి గాంచిన అయిదో అఖిల భారత కిసాన్ మహాసభల నిర్వాహకుల్లో ఆయన ముఖ్యులు. ఈ సభలో జమీందారుల దిష్టి బొమ్మల్ని తగులబెట్టి రైతులు నిరసన వ్యక్తం చేసారు. ఆ తర్వాత కొద్ది రోజులకే గుడారిరాజమణిపురంలో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం రైతులపై కాల్పులు జరిపింది. వీరగున్నమ్మతో పాటు నలుగురు రైతు నాయకులు మృతి చెందారు. ఇందులో పద్మనాభం ప్రత్యక్షంగా పాల్గొని బ్రిటిష్ పోలీసులకు ఎదురొడ్డి ధైర్యసాహసాలను ప్రదర్శించాడు. జమీందార్లు ఈయనపై కసితో పెట్టిన కేసుల ఫలితంగా రెండున్నరేళ్ళు జైలు శిక్ష అనుభవించాడు. గుడారి రాజమణిపురం కాల్పుల తరువాత ఆయన గానుగుల తరుణాచారి, బెందాళం గవరయ్య వంటి రైతు సంఘ నాయకులు శ్రామిక రాజ్య దృక్పధాన్ని అనుసరించారు. 1942లో క్విట్ ఇండియా ఉద్యమమ్లో పాల్గొన్నందుకు మరలా జైలు శిక్ష అనుభవించాడు. బళ్ళారి జైలులోనే ఆయన కమ్యూనిస్టు ఉద్యమాలపై ఆకర్షితులయ్యారు. మందస కాల్పుల కాల్పుల సంఘటన తరువాత ఆయనను అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ సర్దార్ బిరుదు యిచ్చి సత్కరించింది. 1944లో జైలు నిర్బంధం నుంచి బయటికి వచ్చిన తరువాత ఉత్తరాంధ్రలో అరుణ పతాక ఆశయాలను ప్రచారం చేసి కట్టుబడిన తొలితరం కమ్యూనిస్టుగా ఆయన చరిత్రలో నిలిచారు.
తెలంగాణలో సాయుధ రైతాంగ పోరాటం ఉవ్వెతున సాగుతున్న కాలంలో పద్మనాభం భార్య వియోగాన్ని పొందినా ఆ పోరాట స్ఫూర్తితొ 1947-48లో జమీందారీ వ్యవస్థ రద్దును కోరుతూ పోరాటం చేశారు. దాంతో అప్పటి భారత ప్రభుత్వం 1948 జూన్ లో అరెస్టు చేసి కడలూరు జైలులో నిర్బంధించింది, "శత్రు శిబిరంలోనైనా ఉగ్ర నరసింహుడ్నే' అని రుజువు చేస్తూ 1949లో రాజకీయ ఖైదీల హక్కుల కోసం జైలు అధికారులతో పోరాటం చేసిన దీరుడు పద్మనాభం. పోలీసులు తీవ్ర చిత్రహింసల వల్ల క్షయ వ్యాధిగ్రస్తుడై కడలూరు జైలునుంచి 1951 ఫిబ్రవరిలో విడుదలయ్యాడు, కమ్యూనిసు పార్టీ నిర్ణయం మేరకు 1952, 55 సంవత్సరాల్లో సోంపేట నుంచి శాసనసభకి పోటీచేసి కొద్ది ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయారు. 1953లో టెక్కలిలో సత్యాగ్రహం 19రోజులు నడిపి విజయాన్ని సాధించారు.
రోజురోజుకీ తన ఆరోగ్యం &ణిస్తున్నా ఆర్థికంగా అవస్థపడుతున్నా చలించలేదు. శ్రీకాకుళం జిల్లాలో కమ్యూనిసు పార్టీ నిర్మాణానికి అహర్నిశలు శ్రమించారు. కడలూరు వైలు డిటెన్యూలు చందాలు వసూలుచేసి తనకి రూ.500 పంపిస్తే ఆ డబ్బును పార్టీ నిధికి అప్పగించిన నిస్వార్థపరుడు. ఎంతో దారిద్ర్యాన్ని అనుభవించి కోట్లాది శ్రమ జీవుల బాగుకోసం ఉద్యమించిన కార్యదీక్షాపరుడు పద్మనాభం. నేటితరం హృదయాల్లో '"సర్దర్ మార్పు వద్మనాభం తాత"గా చెరగని ముద్ర వేసిన రైతాంగ ఉద్యమ మార్గదర్శి మార్పు పద్మనాభం. 1920లో రాజకీయ రంగ ప్రవేశం చేసిన నాటినుంచి తన తుదిశ్వాన విడిచే వరకు ప్రజా ఉద్యమాల్లో నిజాయితీగా నిలబడాడు. చివరికి 1986 జనవరి 14న 'సంక్రాంతి' పర్వదినాన తన జన్మస్థలమైన భిన్నళ మదనాపురంలో అమరత్వం పొందారు. నమ్మిన సిద్దాంతం పట్ల విశ్వాసం, నిర్బంధాన్ని లక్ష్యపెట్టని దైర్యం, నిస్వార్ణం, కార్యదీక, పటుదల, నిజాయితీ మార్పు పద్మనాభానికి మిగిలిన ఆస్తి.
శశికళ కకొడ్కర్
శశికళ కకొడ్కర్ (1935 జనవరి 7– 28 అక్టొబరు 2016), గోవాకు చెందిన ప్రముఖ రాజకీయ నాయకురాలు. ఆమెను అందరూ తాయి (మరాఠీలో అక్క అని అర్ధం) అని పిలుస్తారు. గోవాలోని మహారాష్ట్రవాడీ గోమంటక్ పార్టీకి చెందిన ప్రముఖ నాయకురాలు ఆమె.  గోవాకు, డామన్ అండ డయూలకు రెండుసార్లు ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేశారు శశికళ. మహారాష్ట్రవాడీ గోమంటక్ పార్టీకి అధ్యక్షురాలుగా కూడా చేశారామె.
1935 జనవరి 7న గోవాలోని పెర్నెంలో జన్మించారు శశికళ. ఆమె తల్లిదండ్రులు దయానంద్, సునందాబాయ్ బండోడ్కర్ లకు ఈమె తొలి సంతానం. ఆమె తోబుట్టువులు ఉషా వెంగుర్లెకర్, క్రాంతి రావు, జ్యోతి బండోడ్కర్, సిద్ధార్ధ్ బండోడ్కర్. ఆమె జన్మించే నాటికి గోవా పోర్చ్యుగీస్ పాలనలో ఉంది.
ముష్తిఫంద్ పాఠశాలలో ప్రాథమిక విద్య అభ్యసించిన శశికళ, పనజీలోని పీపుల్స్ హైస్కూలులో మెట్రిక్యులేషన్ చదివారు. ఆమె 11వ ఏట గోవా విముక్తి ఉద్యమంలో పాల్గొని, పోర్చ్యుగీస్ ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా నినాదాలు చేశారు శశికళ. ఈ కారణంగా పోలీసుల లాఠీచార్జికి కూడా గురయ్యారామె. ధర్వాడ్ లోని కర్ణాటక్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఆర్ట్స్ లో బ్యాచిలర్ డిగ్రీ చదివారు ఆమె. అందులో మానవ, సామాజిక శాస్త్రాలు, చరిత్ర ఆమె సబ్జెక్టులు. ముంబైలోని ఎల్ఫిన్ స్టోన్ కళాశాలలో ఎం.ఎ చదివారు శశికళ.
1963లో, గోవా, డామన్ అండ డయూ ప్రాంతాలకు జరిగిన మొట్టమొదటి ఎన్నికల్లో శశికళ తండ్రి దయానంద్ బండోడ్కర్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నికయ్యారు. 1963లోనే ఆమె గురుదత్ కకొడ్కర్ ను వివాహం చేసుకున్నారు. 1968లో గురుదత్ బండోడ్కర్ గ్రూప్ ఆఫ్ కంపెనీస్ కు జనరల్ మేనేజర్ గా నియమితులయ్యారు. ఆమె యూత్ రెడ్ క్రాస్ సొసైటీ, ఆల్ ఇండియా విమెన్స్ కాన్ఫరెన్స్, సెంట్రల్ సోషల్ వెల్ఫేర్ బోర్డ్ లలో ఆమె సభ్యురాలిగా వ్యవహరిస్తున్నారు.
మేగావతి సుకర్ణోపుత్రి
దియా పెర్మాతా మేగావతి సెతియావతి సుకర్ణోపుత్రి,  ( జననం 23 జనవరి 1947), సాధారణంగా మేగావతి అన్న పేరుతో ప్రసిద్ధురాలు, ఆమె ఇండోనేషియా రాజకీయవేత్త, 23 జూలై 2001 నుంచి 20 అక్టోబర్ 2004 వరకూ ఇండోనేషియా అధ్యక్షురాలిగా పనిచేశారు.
మేగావతి ఇండోనేషియా డోమోక్రటిక్ పార్టీ ఆప్ స్ట్రాగుల్ నాయకురాలుగా పనిచేశారు.(PDI-P), ఇది  ఇండోనేషియా లో  ఒక  పెద్ద రాజకీయ  పార్టీ .ఈమె ప్రదమ ఇండోనేషియ  అధ్యక్షురాలు సుకర్ణ కూతురు
మేగావతి ఒక్కరే మహిళ అధ్యక్షురాలుగ పనిచేస్తున్నారు.ముస్లిం మతం సంఖ్యాత దేశంగా దారి చూపిన పదహారు వ క్ష్మమహిళ.She is also the first Indonesian leader to be born after Indonesia proclaimed independence. After serving as vice-president to Abdurrahman Wahid, Megawati became president when Wahid was removed from office in 2001. She ran for re-election in the 2004 presidential election, but was defeated by Susilo Bambang Yudhoyono. She sought a rematch in the 2009 presidential election, losing again to Yudhoyono.
మేగావతి ఇండోనేషియా డోమోక్రటిక్ పార్టీ ఆప్ స్ట్రాగుల్ నాయకురాలుగా పనిచేశారు.(PDI-P), ఇది  ఇండోనేషియా లో  ఒక  పెద్ద రాజకీయ  పార్టీ .ఈమె ప్రదమ ఇండోనేషియ  అధ్యక్షురాలు సుకర్ణ కూతురు
మేగావతి ఒక్కరే మహిళ అధ్యక్షురాలుగ పనిచేస్తున్నారు.ముస్లిం మతం సంఖ్యాత దేశంగా దారి చూపిన పదహారు వ క్ష్మమహిళ.She is also the first Indonesian leader to be born after Indonesia proclaimed independence. After serving as vice-president to Abdurrahman Wahid, Megawati became president when Wahid was removed from office in 2001. She ran for re-election in the 2004 presidential election, but was defeated by Susilo Bambang Yudhoyono. She sought a rematch in the 2009 presidential election, losing again to Yudhoyono.
డి లా ర్యూ
డి లా ర్యూ (De La Rue, De La Rue plc - డి లా ర్యూ పిఎల్సి) అనేది ఒక బ్యాంకు నోటు తయారీ సంస్థ, భద్రతా ప్రింటింగ్, మరియు కాగితం తయారీ కొరకు బెసింగ్స్టోక్, హాంప్షైర్, ఇంగ్లాండ్ లో ప్రధాన కార్యాలయం గల సంస్థ. ఇది లండన్ స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్ జాబితాలో ఉంది.
డి లా ర్యూ 150 పైగా జాతీయ కరెన్సీలకు అధిక భద్రతా కాగితం మరియు ప్రింటింగ్ టెక్నాలజీ విక్రయిస్తుంది.
బత్తుల సాయన్న వెంకటరావు
బత్తుల సాయన్న వెంకటరావు (బి.ఎస్. వెంకటరావు) తెలంగాణ ప్రాంత సంఘ సంస్కర్త, రాజకీయ నాయకులు.
బత్తుల సాయన్న వెంకటరావు సాయన్న, ముత్తమ్మ దంపతులకు 1896, డిసెంబర్ 11 న సికింద్రాబాదు లోని, న్యూబోయిగూడలో జన్మించారు.
వెంకటరావు పెద్దగా చదువుకోలేదు. ఎన్నో అవంతరాల మధ్య ఎనిమిదో తరగతి వరకు చదువుకున్నారు.
బతుకుదెరువు కోసం శిల్పాలు చెక్కడం నేర్చుకున్నారు. మహారాష్ట్ర లోని పూణేలో ఎన్నో శిల్పాలు చెక్కారు. నిజాంలో ఇంజినీర్‌ స్థాయిదాకా ఎదుగుతూ తమ సేవలు అందించారు.
సమాజ సేవనే జీవితధ్యేయం బతికారు. తన జీవిత ధ్యేయానికి ఉద్యోగం ఒక అడ్డంకి అవుతున్నందని ఆ ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేశారు. అనంతరం హైదరాబాదుకి వచ్చి, సామాజిక కార్యక్రమాలు చేపట్టారు. సామాజిక దురాచారాలను రూపుమాపడం, దేవదాసితనం మరియు కుల వైషమ్యాలను నిర్మూలించడం, దళితులలో విద్యాభివృద్ధి చేయడం మొదలైనవి చేశారు. అప్పటి హైదరాబాదు రాష్ట్రంలో అంటరాని ప్రజలపక్షాన ఉద్యమిస్తున్న భాగ్యరెడ్డివర్మ ప్రభావం మరియు దళితుల జీవితాలలో వెలుగురేఖలు ప్రసరిస్తున్న బాబాసాహెబ్‌ అంబేద్కర్‌ స్ఫూర్తి వెంకటరావు మీద ఉంది.
తన మేధా సంపత్తిపై ఆధారపడి సామాజిక ఉద్యమాలు నిర్మించడం, రాజకీయ వ్యూహంతో ప్రభుత్వాన్ని ఒప్పించడం, తనకున్న వనరులను ఆర్థిక సంపత్తితో అణగారిన దళిత ప్రజలను ఆదుకోవడం వంటి త్రిముఖ వ్యూహాంతో ఉద్యమమార్గాన్ని ఎంచుకొని ప్రజలకోసం శ్రమించారు. హైదరాబాద్‌లో అనేక సంఘాలు స్థాపించారు. 1926లో ఆదిహిందూ మహాసభను ఏర్పాటుచేసి, మద్యపానానికి వ్యతిరేకంగా, మూఢనమ్మకాలకు వ్యతిరేకంగా సమావేశాలు నిర్వహించారు.
వి.ఎన్.జానకి
జానకి రామచంద్రన్, ప్రముఖ తమిళ నటి, రాజకీయ నాయకురాలు. ఈమె వి.ఎన్.జానకిగా ప్రఖ్యాతులు. తమిళనాడు మాజీ ముఖ్యమంత్రి  ఎం.జి.రామచంద్రన్  భార్య జానకి. ఆయన చనిపోయిన తరువాత  తమిళనాడు రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేశారామె.
కేరళ రాష్ట్రం, కొట్టాయంలోని వైకోం పట్టణంలో జన్మించారు జానకి. ఆమె తల్లిదండ్రులు రాజగోపాల్ అయ్యర్, నారాయణి అమ్మా. ఆమె సోదరుడు పి.నారాయణన్ విద్యావేత్త. జానకి బాబాయి పాపనాశం శివన్ ప్రముఖ  కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసులు, కన్నడ సినీ రంగంలో ప్రముఖ సంగీత దర్శకులు కూడా. 1940లలో ఆమె విజయవంతమైన నటిగా కొనసాగారు. దాదాపు 25 సినిమాల్లో నటించారు జానకి. రాజా ముక్తి, వెలైకారి, ఆయిరం తలైవంగైయా అబూర్వ చింతామణి, దేవకి, మరుధనట్టు  ఇలవరసి వంటి ఎన్నో విజయవంతమైన సినిమాల్లో చేశారామె. ఎం.జి.రామచంద్రన్ తన ఆత్మకథలో జానకి గురించి రాస్తూ 1940, 50లలో నటునిగా తాను సంపాదించేదానికన్నా, ఆమె ఎక్కువ సంపాదించేవారని ప్రస్తావించారు.
1939లో జానకి 16వ ఏట గణపతి భట్ తో వివాహం జరిగింది. వీరిద్దరికీ సురేంద్రన్ అని కుమారుడు ఉన్నారు. ఆ తరువాత 1963లో ఎం.జి.రామచంద్రన్ ను వివాహం చేసుకున్నారు ఆమె.
1987లో ఎం.జి.రామచంద్రన్ మరణించిన తరువాత, జానకి తమిళనాడుకు మొట్టమొదటి మహిళా ముఖ్యమంత్రిగా అయ్యారు.  ఎడిఎంకె పార్టీకి నాయకురాలిగా కూడా ఎన్నికయ్యారు ఆమె. జనవరి 1988లో ఆమె భర్త రామచంద్రన్ చనిపోయాకా ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేశారు. కానీ ఆమె ప్రభుత్వం 24 రోజులు మాత్రమే అధికారంలో ఉంది. తమిళనాడు చరిత్రలో అతితక్కువ రోజులు ఉన్న ప్రభుత్వం ఇదే. అసెంబ్లీలో 1988లో విపక్షం ప్రవేశపెట్టిన అవిశ్వాస తీర్మానం ఆమె ప్రభుత్వం గెలిచినా, కేంద్రంలో ఉన్న రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వం రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 356 ప్రకారం జానకి ప్రభుత్వాన్ని రద్దు చేసింది. 1989లో జరిగిన ఎన్నికల్లో ఆమె పార్టీ ఓడిపోయింది. అఖిల భారత అన్నా ద్రవిడ మున్నేట్ర కళికం రెండు చీలికలుగా విడిపోవడంతో ఆమె రాజకీయల నుంచి బయటకు వచ్చేశారు.
1996 మే 19న జానకి గుండె పోటుతో మరణించారు.
1986లో జానకి అవ్వాయ్ షణ్ముగం సలయ్ లోని తన ఆస్తిని భర్త రామచంద్రన్ జ్ఞాపకార్ధం ఎ.ఐ.డి.ఎం.కె పార్టీకి రాసిచ్చేశారు. అదే ఆ పార్టీకి  ప్రధాన కార్యాలయంగా ఉంది. టి.నగర్ లోని ఆర్కాట్ వీధిలో ఉన్న తన ఇంటిని 1988లో డాక్టర్.ఎం.జి.ఆర్ మెమోరియల్ హౌస్ గా విల్లు రాశారు ఆమె. సత్య విద్య, స్వచ్చంద సంస్థను స్థాపించారు జానకి. ఈ సంస్థకు ఆమే చైర్మెన్ గా వ్యవహరించారు. ఈ సంస్థ చెన్నైలో ఎన్నో ఉచిత విద్యా సంస్థలను నడుపుతోంది. తమిళనాడులోని ఎన్నో  స్వచ్చంద సంస్థల కోసం ఎన్నో మిలియన్ డాలర్లు విలువ చేసే ఆస్తిని రాశారు జానకి. జానకి రామచంద్రన్ విద్య, స్వచ్చంద ట్రస్టును  స్థాపించారు ఆమె. ఈ సంస్థ ఉపయోగించుకుంటున్న భూములు  ఆమె రాసిచ్చినవే. అవన్నీ ఎన్నో మిలియన్ డాలర్ల విలువైనవి కావడం విశేషం.
ఆల్బర్ట్ ఎక్కా
లాన్స్ నాయక్ ఆల్బర్ట్ ఎక్కా, PVC (డిసెంబరు 27 1942 – డిసెంబరు 3 1971) భారత సైనిక దళం లో సైనికుడు. ఆయన "హిల్లీ యుద్ధం" లో వీరమరణం పొందాడు. ఈ యుద్ధం 1971 లో భారత మరియు పాకిస్థాన్ మధ్య జరిగింది. ఆయన దేశానికి చేసిన సేవలకు గానూ భారత అత్యున్నత పురస్కారమైన పరమ వీర చక్ర పురస్కారాన్ని మరణానంతరం భారత ప్రభుత్వం అందజేసింది.
లాన్స్ నాయక్ ఆల్బర్ట్ ఎక్కా 2000 సంవత్సరంలో భారతదేశ అత్యున్నత పురస్కారమైన పరమ వీర చక్ర ను మరణానంతరం పొందారు. ఈ పూరస్కారాన్ని భారతదేశ 50వ గణతంత్ర దినోత్సవం సందర్భంగా అందజేసారు. ఆయన జ్ఞాపకార్థం భారత ప్రభుత్వం ఒక పోస్టల్ స్టాంపును విడుదల చేసింది.
జార్ఖండ్ ముద్దుబిడ్డ అయిన ఎక్కా జ్ఞాపకార్థం ముఖ్య ప్రదేశం అయిన ఫిరాయాలాల్ స్టోర్ కు ఆయన పేరుతో " ఆల్బర్ట్ ఎక్కా చౌక్" గా నామకరణం చేసారు. అక్కడ ఆయన విగ్రహాన్నుంచారు. 'గుల్మా" లోని ఒక బ్లాక్ (జిల్లా సబ్ డివిజన్) కు కూడా ఆయన పేరు పెట్టారు.
అబ్దుల్ హమీద్
కంపెనీ క్వార్టెర్‌మాస్టర్ హవీల్దార్ అబ్దుల్ హమిద్ PVC (1 జూలై 1933 – 10 సెప్టెంబరు 1965) భారత సైనిక దళం నకు చెందిన ద గ్రనేడర్స్ యొక్క నాల్గవ బెటాఅలియన్ కు చెందిన సైనికుడు. ఆయన 1965లో ఖేం కరణ్ సెక్టారులో జరిగిన ఇండో-పాకిస్తాన్ యుద్ధంలో వీరమరణం పొందాడు. ఆయనకు మరణానంతరం భారతదేశ అత్యున్నత మిలిటరీ పురస్కారమైన పరమ వీర చక్ర ను భారత ప్రభుత్వం ఇచ్చింది. దేశంకోసం తన ప్రాణాలను పణంగా పెట్టిన మహాసాహసి ఆయన.
ఆయన ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని ఘజియాపూర్ జిల్లాకు చెందిన ధాముపూర్ గ్రామంలో జూన్ 1, 1933 న జన్మించాడు. ఆయన తండ్రి మొహమ్మద్ ఉస్మాన్
మొదట ఇతడు 1954 డిసెంబర్ 27న "ద గ్రెనేడియర్స్ ఇన్ ఫంటీ" యను సైనికదళంలో ఒక సైనికునిగా చేరాడు. తరువాత ఇతడు 4వ బెటాలియన్లోకి మార్చబడ్డాడు. ఆపై చివరిదాకా అక్కడే పనిచేశాడు. అలా సైన్యంలో ఉంటూనే ఆగ్రా. అమృత్‌సర్, జమ్మూకాశ్మీర్, ఢిల్లీ, రాయగఢ్ మొదలైన ప్రాంతాలన్నీ తిరిగివచ్చాడు. బ్రిగేడియర్ "కాన్ డాల్వీ" నాయకత్వంలో మనకూ చైనాకూ మధ్య జరిగిన యుద్ధంలో పాల్గొన్నాడు. కాలినడకన "భూటాన్" కూ, "మిసామరి" కి వెళ్చాచ్చాడు. ఇతడు గొప్ప "షూటర్" (తుపాకీ వీరుడు) కావడంవల్ల 106 పూరింగ్ బెటాలియన్ కు పంపించబడ్డాడు.
మనకూ పాకిస్తాన్ కు జరిగిన యుద్ధంలో 1965 సెప్టెంబర్ 10న ఉదయం 8 గంటలకు పాకిస్థాన్ సైనిక దశాలు బిక్కివిండీ అమృత్‌సర్ రోడ్డు మీద "చీమా" గ్రామం"పై దాడిచేసారు. ఈ ప్రాంతం "భమెకరన్" విభాగంలో ఉంది. ఉదయం 9 గంటలయ్యేసరికి వారు మరింత ముందుకు వచ్చారు. ఇంకా ఇంకా ముందుకు భారత సైన్యం మిదకు తుఫానులా వస్తున్న ట్యాంకులను చూసి ప్రమాదాన్ని పసిగట్టాడాయన. వెంటనే తన తుపాకీతో సివంగిలా తన జీపులోకి దూకి ముందుకెళ్చాడు. అప్పడతను తన దళానికి కమాండరుగా ఉన్నాడు. శత్రుసైనికులు బాంబులతో, ట్యాంకులతో అగ్ని వర్షం కురిపించసాగారు. ఏమాత్రం బెదరకుండా ఆయన ఎదుర్కొన్నాడు. చూస్తుండగానే తన సాధారణ తుపాకీతో మూడు ట్యాంకులను పేల్చివేసాడు. ఇది గమనించిన శత్రుసైనికులు నాల్గవ ట్యాంకును పేల్చబోతుండగా మిషన్ గన్ తో కాల్చి చంపారు.
ఆయనకు సెప్టెంబరు 16, 1965న భారతదేశ అత్యున్నత మిలిటరీ పురస్కారం పరమవీర చక్రను భారత ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. 1966, జనవరి 26న గణతంత్ర దినోత్సవం సందర్భంగా హమీద్ సతీమణి "రసూలన్" కు రాష్ట్రపతి సర్వేపల్లి రాథాకృష్ణన్ గారు అందజేసారు.
ఆ తరువాత ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని "అసల్ ఉత్తల్" లో అతని సమాధిపై ఒక స్మారక స్థూపం నిర్మించబడినది. ప్రతీ సంవత్సరం అక్కడ "మేళా" నిర్వహిస్తారు. హమీద్ పేరుమీద ఒక పాఠశాల, గ్రంథాలయం, ఆసుపత్రినీ నెలకొల్పారు. "ఆర్మీ పోస్టల్ సర్వీసు" హమీద్ పేరిట ఒక పోస్టల్ కవర్ ను సెప్టెంబరు 10, 1979న జారీచేసింది.
1988లో చేతన్ ఆనంద్ యొక్క టెలివిజన్ సీరియల్ "పరమ వీర చక్ర" లో ఆయన పాత్రలో నసీరుద్దీన్ షా నటించారు.
మూడు రూపాయల విలువ గల పోస్టల్ స్టాంపును భారత ప్రభుత్వం జనవరి 28, 2000 న జారీచేసారు. ఆ స్టాంపుపై హమీద్ ఒక జీప్ పై నుండి ట్యాంకులను కాల్చుతున్నట్లు చిత్రం ఉంటుంది.
2008లో హమీద్ భార్య రసూలన్ బీబీ అప్పటి రాష్ట్రపతి ప్రతిభాపాటిల్ ను కలిసి వారి గ్రమంలో మిలిటరీ రిక్రూట్ మెంటు సెంటరు నెలకొల్పవలసినదిగా కోరారు. అదే విధంగా దుల్లాపూర్ లోని ఆయన గృహాన్ని స్మారక భవనంగా చేయాలని కోరారు.
రాజన్ పి. దేవ్
రాజన్ పి. దేవ్ (1951 మే 20 - జూలై 29, 2009) ఒక భారతీయ సినిమా నటుడు. మలయాళ, తెలుగు, తమిళ, కన్నడ భాషల్లో కలిపి 180 చిత్రాలకు పైగా నటించాడు. ఆయన నటించిన పాత్రల్లో ఎక్కువగా ప్రతినాయక పాత్రలున్నాయి. రెండు సినిమాలకు దర్శకత్వం కూడా వహించాడు. ఆయన కాలేయ వ్యాధి కారణంగా జూలై 29, 2009 న కొచ్చిలో మరణించాడు.
రాజన్ 1954 లో కేరళలోని చేర్తల అనే ఊర్లో మలయాళ నాటకరంగ నటుడైన ఎస్. జె. దేవ్, కుట్టియమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. మొదట్లో నాటక రంగంలో మంచి పేరు తెచ్చుకున్నాడు. కేరళలో 1000కి పైగా ప్రదర్శనలు ఇవ్వబడిన "కట్టుకుదిరా" అనే నాటకంలో ఆయన పోషించిన "కోచువావా" అనే పాత్ర చాలా ప్రాచుర్యం పొందింది.
ఆయన భార్య శాంతమ్మ. వారికి ఇద్దరు సంతానం. కుమారుడు జుబిల్ కూడా సినిమా నటుడే.
తండ్రి నాటకాల్లో నటిస్తుండటంతో రాజన్ కూడా వివిధ నాటక రంగ సంస్థల్లో చేరి నటుడిగా కెరీర్ ప్రారంభించాడు. సీనియర్ నాటకరంగ నిపుణుడైన ఎన్. ఎన్. పిళ్ళై సంస్థలో అతను వేసిన పాత్రలు బాగా ప్రాచుర్యం పొందాయి. తర్వాత ఎస్. ఎల్. సదానందన్ రూపొందించిన "కట్టుకుదిరా" అనే నాటకంలో రాజన్ "కోచువావా" అనే పాత్ర పోషించి కేరళ అంతటా మంచి పేరు సంపాదించాడు. 1984, 86 సంవత్సరాలో కేరళ రాష్ట్రం ఉత్తమ నాటకరంగ నటుడిగా పురస్కారం అందుకున్నాడు. నాటకాల్లో చురుగ్గా కొనసాగుతుండగానే సినిమాల్లో కూడా నటించడం ప్రారంభించాడు. అందులో చాలా సినిమాలు విజయం సాధించినా నాటకాన్ని మాత్రం విడిచిపెట్టలేదు. జుబిలీ థియేటర్స్ అనే నాటక సంస్థను నెలకొల్పి దాని ద్వారా నాటకాలు వేసేవాడు.
రాజన్ 1983 లో ఫాజిల్ దర్శకత్వంలో వచ్చిన "ఎంటే మమట్టికుట్టియమ్మక్కు" అనే మలయాళ సినిమాతో వెండితెరపైకి ప్రవేశించాడు. తాను నాటకరంగంలో ఎన్నో సార్లు ధరించిన కోచువావా అనే పాత్ర ఆ నాటకాన్ని సినిమాగా తీసునపుడూ తిలకన్ అనే వేరే నటుడికి వెళ్ళినపుడు రాజన్ ఓ పత్రికకు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశాడు. దాంతో 1990 లో వచ్చిన ఇంద్రజాలం అనే సినిమాలో దర్శకుడు తంపి కన్నంతనం అలాంటి పాత్రనే కార్లోస్ అనే పేరుతో సృష్టించి ఇచ్చాడు. ఈ పాత్ర కూడా చాలా ప్రాచుర్యం పొంది కొన్ని రోజుల దాకా ఆయనకు మారు పేరుగా నిలిచింది. అంతే కాకుండా అనేక సినిమాల్లో ఆయనకు ప్రతినాయక పాత్రల్లో అవకాశం వచ్చింది.
ఆయన పోషించిన చాలా ప్రతినాయక పాత్రలు హాస్యంతో కూడుకుని ఉంటాయి. తరువాత ఆ మూస నుండి బయటపడి కొన్న్ని హాస్య పాత్రల్లో కూడా నటించాడు. తరువాత తెలుగు, తమిళ, కన్నడ చిత్రాల్లో కూడా నటించడం ప్రారంభించాడు. 1993 లో ఎస్. శంకర్ తీసిన జెంటిల్మాన్ చిత్రంలో నటించాడు. తెలుగు సినిమాలు ఆది, దిల్, ఖుషి లాంటి చిత్రాల్లో ఆయన పోషించిన పాత్రలు మంచి గుర్తింపు సాధించి పెట్టాయి.
తెలుగులో ఆయన నటించిన సినిమాలు.
సాయి శ్రీహర్ష
సాయి శ్రీహర్ష ప్రముఖ తెలుగు సినీ గేయరచయిత. 500కి పైగా పాటలు రాశాడు. పెదరాయుడు సినిమాలో ఆయన రాసిన "కదిలే కాలమా", ఔను వాళ్ళిద్దరూ ఇష్టపడ్డారు సినిమాలో "వెన్నెల్లో హాయ్ హాయ్", ప్రాణం సినిమాలో "నిండు నూరేళ్ళ సావాసం" లాంటి ప్రజాదరణ పొందిన పాటలు రచించాడు. అక్టోబరు 14, 2010న హైదరాబాదులో ఆనారోగ్యంతో మరణించాడు.
సాయి శ్రీహర్ష తండ్రి కూడా గీత రచయిత. ఆయన జిల్లెళ్ళమూడి అమ్మ పై అనేక గేయాలు రాశాడు. సాయి శ్రీహర్ష అనారోగ్యంతో అక్టోబరు 14, 2010న హైదరాబాదులోని, శ్రీనగర్ కాలనీ లోని తన నివాసం నుండి తన్వీర్ ఆసుపత్రికి చేర్చగా అక్కడే తుదిశ్వాస విడిచాడు.
ఆయనకు రాసిన పాటల్లో ప్రజాదరణ పొందిన కొన్ని పాటలు.
కబడ్డీ కబడ్డీ
So deluge RPG is nice game that is very interesting game it is very hard game because we have to catch
కబడ్డీ కబడ్డీ 2003 లో వెంకీ దర్శకత్వంలో విడుదలైన ప్రేమకథా చిత్రం. ఇందులో జగపతి బాబు, కల్యాణి ముఖ్య పాత్రలు పోషించగా ఇతర ముఖ్య పాత్రల్లో తనికెళ్ళ భరణి, సూర్య, ఎం. ఎస్. నారాయణ, కొండవలస, జీవా, రఘుబాబు, జయప్రకాష్ రెడ్డి తదితరులు ఇతర ముఖ్య పాత్రల్లో నటించారు. కబడ్డీ ఆట నేపథ్యంలో అల్లుకున్న కథ ఇది. ఈ చిత్రాన్ని నిర్మాత వల్లూరుపల్లి రమేష్ బాబు, మహర్షి సినిమా అనే బ్యానరుపై నిర్మించాడు. చక్రి సంగీతాన్నందించాడు.
వెంకన్నపాళెం అనే ఊర్లో రాంబాబు (జగపతి బాబు) 30 ఏళ్ళ వయసు పైబడినా ఉద్యోగం లేకుండా ఖాళీగా తిరిగే ఒక యువకుడు. చిన్న పెద్ద తేడా లేకుండా అందరితో కాలక్షేపం చేస్తుంటాడు. అతను జీవితంలో స్థిరపడటం లేదని తండ్రి (తనికెళ్ళ భరణి) ఎప్పుడూ అతన్ని తిడుతూ ఉంటాడు. వెంకన్నపాళెం పక్క ఊరైన సఖినేటిపల్లికి గ్రామపెద్ద (సూర్య) కు కావేరి అనే చెల్లెలు ఉంటుంది. రాంబాబు కావేరి (కల్యాణి)తో ప్రేమలో పడతాడు. కానీ ఆమె అన్న మాత్రం రాంబాబు పనీపాట లేకుండా తిరుగుతుంటాడని అతనికి తన చెల్లెలినిచ్చి పెళ్ళి చేయడానికి అంగీకరించడు. పైగా తమ ఊరి కబడ్డీ జట్టును రాంబాబు ఓడిస్తేనే పిల్లనిస్తానని సవాలు చేస్తాడు. రాంబాబు తన ప్రేమను నెగ్గించుకోవడానికి అప్పటి దాకా పలురకాలుగా కాలక్షేపం చేస్తున్న తన ఊరి వాళ్ళను కూడగట్టి కబడ్డీ కి సిద్ధం చేసి పోటీలో గెలిచి తన ప్రేమని నెగ్గించుకోవడం సంక్షిప్తంగా ఈ చిత్ర కథ.చక్ర సంగీతాన్నందించిన పాటలు ఆదిత్య మ్యూజిక్ ద్వారా విడుదలయ్యాయి.
కె. ఎం. రాధాకృష్ణన్
కె. ఎం. రాధాకృష్ణన్ ఒక తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకుడు. కర్ణాటక, హిందుస్థానీ సంగీతంలో నిపుణుడు. ఆనంద్, గోదావరి, చందమామ, మాయాబజార్ లాంటి సినిమాలకు సంగీతం అందించాడు. 2006 లో గోదావరి సినిమాకు గాను ఉత్తమ సంగీత దర్శకుడిగా నంది పురస్కారం లభించింది. రాధాకృష్ణన్ కొన్ని ప్రకటనలకు, మరియు భక్తి పాటల ఆల్బములకు కూడా సంగీతాన్నందించాడు.
రాధాకృష్ణన్ గద్వాలలో జన్మించాడు. మూడో తరగతి దాకా అక్కడే చదువుకున్నాడు. కొద్ది రోజులు కోయంబత్తూరు వెళ్ళి మళ్ళీ చదువు పూర్తి చేయడానికి గద్వాల తిరిగి వచ్చాడు. అతని తండ్రి 1973 నుంచి ఆకాశవాణిలో లలిత సంగీతం పాడుతుండటంతో అతనికి సంగీతం మీద ఆసక్తి కలిగింది. అంతే కాకుండా ఆయన నాటకరంగ నటుడు కూడా. సుమారు 500 ప్రదర్శనల దాకా ఇచ్చాడు. ఆయన రాధాకృష్ణన్ ను హిందుస్థానీ సంగీతం నేర్చుకోమని చెప్పాడు. చాగంటి లక్ష్మి దగ్గర రెండేళ్ళ పాటు శాస్త్రీయ సంగీతం సాధన చేశాడు. ఇంటర్మీడియట్ చదువు పూర్తయిన తర్వాత హైదరాబాదులో స్థిరపడ్డాడు. హైదరాబాదు మ్యూజిక్ కాలేజీ నుండి డిప్లోమా తీసుకున్నాడు. గాంధీ భవన్ లో సంగీత శిక్షకుడి కోసం కావలసిన మెలకువలు నేర్చుకున్నాడు. ఆర్నాల్డ్ అనే గురువు దగ్గర రెండేళ్ళ పాటు పాశ్చాత్య సంగీతం నేర్చుకున్నాడు. వెంగమాంబ అనే గురువు దగ్గర కర్ణాటక సంగీతం నేర్చుకున్నాడు. తర్వాత కర్ణాటక, హిందుస్థానీ సంగీతాలను సమ్మేళనం చేయడం సాధన చేశాడు. బి. ఎస్సీ పూర్తి చేసిన తరువాత నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజి లో సబ్ బ్రోకరుగా పనిచేశాడు.
సినిమాల్లో అవకాశాల కోసం ఎదురుచూస్తున్నప్పుడు సునీల్ కుమార్ రెడ్డి అనే సంగీత దర్శకుడు సైలెన్స్ ప్లీజ్ అనే సినిమాను రూపొందిస్తున్నాడు. ఆయన తన సినిమాకు రాధాకృష్ణన్ నేపథ్య సంగీతం అవకాశం ఇచ్చాడు. రెండు సంవత్సరాల తర్వాత హీరో అనే బాలల చిత్రానికి సంగీతం చేసే అవకాశం దొరికింది. తర్వాత శేఖర్ కమ్ముల అతనికి ఆనంద్, గోదావరి లాంటి సినిమాలకు సంగీతం చేసే అవకాశాలు ఇచ్చాడు. ఈ రెండు సినిమాల్లో రాధాకృష్ణన్ అందించిన సంగీతం అతనికి మంచి పేరు తెచ్చిపెట్టడమే కాకుండా సినిమాలు విజయవంతం చేయడంలో కీలకపాత్ర పోషించింది. రాధాకృష్ణన్ పాటలలో రాగాలు శాస్త్రీయ సంగీత మూలాలను కలిగి ఉంటాయి.
కమల్ కామరాజు
కమల్ కామరాజు ఒక తెలుగు సినిమా నటుడు, ఆర్కిటెక్టు, మరియు రచయిత. గోదావరి, ఆవకాయ్ బిర్యానీ లాంటి సినిమాల్లో నటించాడు.
మహారాష్ట్రలో జన్మించిన కమల్ హైదరాబాదులో పెరిగాడు. జె.ఎన్.టి.యు నుంచి ఆర్కిటెక్చర్ లో డిగ్రీ చేశాడు. సినిమాలపై మక్కువతో మొదట సహాయదర్శకుడిగా చేరి నటుడిగా మారాడు. డిసెంబరు 2013 న బెంగాలీ అమ్మాయి సుప్రియా బిశ్వాస్ ను వివాహమాడాడు.
కమల్ మహారాష్ట్రలోని గాంధీ ఆశ్రమం, సేవాగ్రాం లో జన్మించాడు. హైదరాబాదులో పెరిగాడు. అక్కడే లిటిల్ ఫ్లవర్స్ హైస్కూల్లో చదువుకున్నాడు.
జె. ఎన్. టి. యు నుంచి ఆర్కిటెక్చర్ లో డిగ్రీ పూర్తి చేశాడు. డిసెంబరు 2013 న బెంగాలీ అమ్మాయి సుప్రియా బిశ్వాస్ ను వివాహమాడాడు. సుప్రియ హైదరాబాదులోని ఈ బహుళ జాతీయ సంస్థలో కన్సల్టెంటుగా పనిచేస్తోంది.
ఐతే సినిమా చూసి స్పూర్తి పొందిన అతనికి ఆ సినిమా దర్శకుడైన చంద్రశేఖర్ యేలేటి దగ్గర శిష్యరికం చేయాలనిపించింది. ఆయన దగ్గర పనిచేసే హనుమంతరావు సాయంతో అనుకోకుండా ఒక రోజు అనే సినిమాకు చంద్రశేఖర్ యేలేటి దగ్గర సహాయ దర్శకుడిగా తన కెరీర్ ప్రారంభించాడు. తర్వాత ఛత్రపతి సినిమాలో హీరో స్నేహితుల్లో ఒకడిగా నటించాడు. గోదావరి సినిమాలో కమల్ ది ఓ ముఖ్యమైన పోలీసు ఆఫీసర్ పాత్ర. అప్పుడే అనీష్ కురువిల్లాతో పరిచయం అయింది. అతనితో కలిసి "కన్ఫెషన్స్ ఆఫ్ ఎ ఫిల్మ్ మేకర్" అనే చిన్న సినిమా తీశారు. తర్వాత శేఖర్ కమ్ముల తన సహాయకుడైన అనీష్ కురువిల్లా దర్శకత్వంలో నిర్మించిన ఆవకాయ్ బిర్యానీ సినిమాలో ఓ సెవెన్ సీటర్ ఆటో డ్రైవరుగా నటించాడు. కలవరమాయే మదిలో అనే సినిమాలో కలర్స్ స్వాతి సరసన హీరోగా నటించాడు. జాతీయ పురస్కారం పొందిన దర్శకుడు నీలకంఠ దర్శకత్వంలో నక్సలిజం నేపథ్యంలో వచ్చిన విరోధి సినిమాలో కూడా కమల్ ది ప్రాముఖ్యమున్న పాత్ర. థ్రిల్లర్ సినిమాలతో పేరు సంపాదించిన శేఖర్ సూరి దర్శకత్వంలో వచ్చిన అరవింద్ 2 సినిమాలో ఓ ముఖ్య పాత్ర పోషించాడు.
విరోధి (సినిమా)
విరోధి 2011 లో నీలకంఠ దర్శకత్వంలో నక్సలిజం నేపథ్యంలో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఇందులో శ్రీకాంత్, కమలినీ ముఖర్జీ, అజయ్, కమల్ కామరాజు ప్రధాన పాత్రలు పోషించారు. ఈ సినిమా మూడో ఉత్తమ చిత్రంగా, ఉత్తమ మాటల రచయితగా నీలకంఠ నంది పురస్కారాలు అందుకున్నారు. ఆర్. పి. పట్నాయక్ ఈ సినిమాకు సంగీతాన్నందించాడు. శ్రీకాంత్ తమ్ముడు అనిల్ ఈ సినిమాకు నిర్మాతగా మేకా మీడియా అనే బ్యానర్ పై నిర్మించాడు. నిజాయితీ పరుడైన ఓ విలేఖరి నక్సల్స్ బృందంతో కలిసి ప్రయాణం చేసి వారి మనసును మార్చడం ఈ చిత్రం ప్రధాన కథాంశం. ఈ సినిమాను గోవాలో జరిగిన అంతర్జాతీయ చలనచిత్రోత్సవంలో ఇండియన్ పనోరమా అనే విభాగంలో ప్రదర్శించారు. తమిళం, మరియు మలయాళం నుంచి చాలా చిత్రాలు ఎంపికైన ఈ ఉత్సవంలో తెలుగు నుంచి వెళ్ళిన ఏకైన చిత్రం విరోధి.
నీతి నిజాయితీలకు పెట్టింది పేరు జయదేవ్. అతని భార్య (కమలినీ ముఖర్జీ) ఓ సాఫ్ట్ వేర్ ఉద్యోగి. రాజకీయ విలేఖరియైన జయదేవ్ (శ్రీకాంత్) ఒక అవినీతి రాజకీయ నాయకుడు జంగయ్య (ఆహుతి ప్రసాద్) చేసిన కుంభకోణాలను వరసపెట్టి వెలికి తీస్తాడు. దాంతో అతను జయదేవ్ ను తన ఇంటికి పిలిచి లంచం ఇవ్వజూపుతాడు. కానీ ఆదర్శవంతమైన జీవితం గడుపుతున్న జయదేవ్ దానికి అంగీకరించడు. ముందు ఓ నక్సల్ దళంలో పని చేసి గుర్తింపు కోసం తనకంటూ ప్రత్యేక దళాన్ని ఏర్పాటు చేసుకుంటాడు గోగి (అజయ్). వాళ్ళిద్దరూ దాన్ని గురించి చర్చించుకుంటుండగానే గోగి దళం ఆ ఇంటిమీద దాడి చేసి ఆ రాజకీయ నాయకుణ్ణి చంపేసి జయదేవ్ ను తనతో పాటు బంధీగా తీసుకెళతారు.
జయదేవ్ తో పాటు నక్సల్ నాయకుడు గోపి (అజయ్) మరియు అతని బృందం కలిసి దట్టమైన అడవుల మధ్యలో ఉన్న స్థావరానికి తీసుకువెళుతుంటారు. దారి మధ్యలో వాళ్ళ ఆదర్శాలకు మధ్య ఘర్షణ చెలరేగుతుంది. ఎవరు మంచి చేస్తున్నారో, ఎవరు చెడు చేస్తున్నారో బయట పడుతుంది.
సదా మీ సేవలో
సదా మీ సేవలో నీలకంఠ దర్శకత్వంలో 2005 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఇందులో వేణు, శ్రీయ ప్రధాన పాత్రలు పోషించారు. ఎస్. పి. ఎంటర్టైన్మెంట్స్ పతాకంపై వెంకట శ్యాంప్రసాద్ నిర్మించిన ఈ చిత్రానికి వందేమాతరం శ్రీనివాస్ సంగీతాన్నందించాడు. షో సినిమాతో జాతీయ పురస్కారం అందుకున్న నీలకంఠ మూడో ప్రయత్నం ఈ సినిమా. సైకాలజీలో నిపుణుడైన కథా నాయకుడు, ఓ లాయరు మరియు మాజీ పోలీసుతో కలిసి తెలివిగా ప్రజలకు న్యాయ సహాయం చెయ్యడమన్నది ఈ సినిమా ప్రధాన కథాంశం.
తిలక్ (వేణు) తన స్నేహితులైన ఓ లాయర్ (సునీల్), మరియు ఓ మాజీ పోలీసు (మల్లికార్జున రావు) లతో కలిసి న్యాయపరమైన సమస్యలను తీర్చడానికి "సదా మీసేవలో" అనే ఒక కన్సల్టింగ్ సంస్థను నడుపుతుంటాడు. తిలక్ మానసిక శాస్త్రంలో నిపుణుడు. మైండ్ గేం ఆడి తన తెలివి తేటలతో కోర్టు బయటే సమస్యలను పరిష్కరించడం ద్వారా ఇతరులకు సహాయపడుతుంటాడు. అసహాయ పరిస్థితుల్లో ఉన్న జనాలకు సహాయం చేయడానికి ఎలాంటి ట్రిక్కులు ప్లే చేసినా పరవాలేదని అతని అభిప్రాయం. తిలక్ సూర్యకాంతం (శ్రీయ) అనే అమ్మాయితో ప్రేమలో పడతాడు. ఆ అమ్మాయి కూడా ఇతన్ని ప్రేమిస్తుంది. ఆమె తల్లిదండ్రులకు ఇష్టం లేకపోయినా వాళ్ళను ఎదిరించి అతన్ని పెళ్ళి చేసుకుంటుంది. కానీ పెళ్ళైన తరువాత తిలక్ న్యాయపరమైన చిక్కుల్లో ఇరుక్కున్నాడనీ, రౌడీల నుంచి గూండాల నుంచి అతని ప్రాణాలకు ముప్పు ఉందని తెలుస్తుంది. అతను పరులకు సహాయం చేసి తన నెత్తిమీదకు తెచ్చుకోవడం ఆమెకు నచ్చదు. "సదా మీ సేవలో" మూసేయమని భర్తతో పోరాడుతుంది. ఇంతలో తిలక్ విరోధులు కొంతమంది ఆమెను అపహరిస్తారు. తిలక్ ఆమెను ఎలా కాపాడుకున్నాడో, వ్యక్తిగత స్వార్థం కంటే ఇతరులకు సాయపడటం ఎంత మంచిదో ఆమెకు తెలియజెప్పడం మిగతా కథ.మార్చి 25, 2005న విడుదలైన ఈ చిత్రం మిశ్రమ స్పందనలు అందుకుంది. ఐడిల్ బ్రెయిన్ సమీక్ష దీన్ని ఒక సగటు సినిమాగా భావించి 3/5 రేటింగ్ ఇచ్చింది. రెడిఫ్ ఈ సినిమాను ఓ విఫల ప్రయోగంగా పేర్కొనింది.
రామస్వామి పరమేశ్వరన్
మేజర్ రామస్వామి పరమేశ్వరన్, PVC (1946 సెప్టెంబరు 13, ముంబయి - 1987 నవంబరు 25, శ్రీలంక) భారత సైనిక దళం నకు చెందిన సైనికాధికారి. ఆయన ధైర్యసాహసాలకు గానూ భారతదేశ అత్యున్నత సైనిక పురస్కారమైన పరమ వీర చక్ర లభించింది. మేజర్ పరమేశ్వరన్‌కు 1972 జనవరి 16 న మహార్ రెజిమెంటులో షార్టు సర్వీసు కమిషన్ మంజూరు చేయడమైనది.
మేజర్ రామస్వామి పరమేశ్వరన్ 1946 సెప్టెంబరు 13 మహారాష్ట్ర లోని బొంబాయిలో జన్మించాడు. ఆయనకు, మహార్ రెజిమెంటులో షార్ట్ సర్వీస్ కమిషన్ 1972 జనవరి 16న మంజూరు చేసింది. అతను భారత సైన్యం చేపట్టిన అనేక కార్యకలాపాలలో పాల్గొన్నాడు. ఇండో-శ్రీలంక ఒప్పందం కింద భారత సైన్యానికి ఉన్న అనేక యూనిట్లు ఉన్నాయి. అందులో భాగంగా శాంతిభద్రతల నిర్వహించడానికి ఆయనను శ్రీలంకకు పంపారు. మహార్ రెజిమెంట్ కు చెందిన మేజర్ పరమేశ్వరన్ యూనిట్ కూడా ఆపరేషన్ పవన్ లో పాల్గొనేందుకు శ్రీలంక పంపబడింది. 1987 నవంబరు 25న మేజర్ పరమేశ్వరన్ రాత్రి ఆలస్యంగా గాలింపు చర్యల నుండి తన స్థానానికితో తిరిగి, అకస్మాత్తుగా, తన స్థానంపై తీవ్రవాదులు సమూహం మెరుపుదాడికి పాల్పడ్డారు. ఆయన ప్రశాంతమైన మనస్సుతో వెనుక నుండి తీవ్రవాదులను చుట్టుముట్టి కాల్పులు జరిపి వారిని ఆశ్చర్యానికి గురిచేసాడు. తరువాత సమీపంగా జరిగిన యుద్ధంలో ఒక తీవ్రవాది ఆయన గుండెల్లో కాల్చాడు. గాయానికి భయపడకుండా ఆ తీవ్రవాది నుండి రైఫిల్ తీసుకొని దానితో ఆయను చంపాడు. తీవ్రంగా గాయపడినప్పటికీ ఆయన ఆదేశాలను యిస్తూ వారి కమాండెంట్స్ కు స్ఫూర్తిని అందిస్తూ తుదిశ్వాస విడిచాడు. ఈ చర్యలో ముగ్గురు మిలిటెంట్లు మరణించారు. మూడు రైపిల్స్, రెండు రాకెట్ లాంచర్లు స్వాధీనం చేసుకున్నారు.
ఆయనకు భారత అత్యున్నత సైనిక పురస్కారం పరమ వీర చక్ర లభించింది. దాని మూలం భారత సైనిక దళ అధికారిక వెబ్‌సైటులో ఈ క్రింది విధంగా నమేదు చేయబడింది. 
చెన్నైలోని ఆర్కోట్ రోడ్ లో ఆర్మీ వెల్ఫేర్ బోర్డు నిర్మించిన కాలనీకి A.W.H.O పరమేశ్వరన్ విహార్ అని 1998లో నామకరణం చేసారు.
నురెక్ ఆనకట్ట
నురెక్ ఆనకట్ట (Nurek Dam - నురెక్ డ్యామ్‌) అనేది తజికిస్తాన్ లో వఖ్ష్ నదిపై ఉన్న భూమిని పూరింపు గట్టు ఆనకట్ట. దీని యొక్క ప్రధాన ఉద్దేశం జల విద్యుత్ ఉత్పత్తి మరియు దీని పవర్ స్టేషన్ 3,015 మెగావాట్ల ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంది. ఈ ఆనకట్ట నిర్మాణం 1961 లో ప్రారంభమైంది మరియు పవర్ స్టేషన్ యొక్క మొదటి జెనరేటర్ 1972 లో ప్రారంభమైంది.
గాంధారి ఖిల్లా
గాంధారి ఖిల్లా ఆదిలాబాద్ జిల్లా, మందమర్రి మండలంలోని బొక్కలగుట్ట గ్రామానికి దగ్గరలో ఉంది. ‘గోండు’, ‘గిరిజన’ జాతి కోసం చివరి వరకు పోరాటం రాజ్‌ గోండ్‌’ లు ఈ కోటను నిర్మించారు.
ఈ ఖిల్లాకు 400 సంవత్సాల చరిత్ర ఉంది. ఈ ఖిల్లాలో వున్న మైసమ్మ దేవతను ఆ ప్రాంతాల ప్రజలు, గిరిజనలు భక్తిశ్రద్ధలతో పూజిస్తారు.
ప్రతి ఏడాది జరిగే ఉత్సవాల్లో దున్నపోతును సైతం బలిస్తారు. ఇలా గిరిజనల ఇష్టదైవంగా ఉన్న ఈ ప్రాంతానికి పర్యాటకులు సైతం ఇక్కడకు వస్తుంటారు. గోండు, గిరిజన శిల్పులు ఈ గాంధారి ఖిల్లాను ఒక గుట్టలోనే చెక్కారని చెబుతారు. సుమారు 400 సంవత్సరాల క్రితం నుంచి ఈ ఖిల్లా ప్రసిద్ధిగాంచింది.
నిదర్శనం జిల్లాలోని మందమర్రి, మంచిర్యాల మధ్యన నాగ్‌పూర్ - హైదరాబాద్ రహదారి పక్క నుంచి సుమారు 12 కిలో మీటర్ల దూరంలో అటవీ ప్రాంతం నుంచి తిమ్మాపూర్ గ్రామ పంచాయతీ కేంద్రం నుంచి పాలవాగు దాటి వెళితే కనిపించే ఒక పెద్ద గుట్ట... ఆ గుట్టనే గాంధారి ఖిల్లాగా పిలుస్తారు. అందులోకి ప్రవేశిస్తే అంతా అశ్చర్యమే! గిరిజన శిల్పులు, కళాకారులు చెక్కినవిగా చెప్పే అద్భుతమైన శిలారూపాలు అక్కడ మనకు కనిపిస్తాయి.
లోపల రెండు దేవాలయాలు, సొరంగ మార్గం, పెద్ద నాట్య స్థలం, లైట్లతో చూస్తే కనిపించే ఒక దేవి విగ్రహం, పడగతో ఉన్న నాగుపాము, ఏనుగు బొమ్మలు, మైసమ్మ, హనుమంతుడు, కాలభైరవుడి విగ్రహాలు బండకే చెక్కి కనిపిస్తాయి... లోపల ప్రథమ ద్వారం కాపలా దేవుళ్ల గుడి, ద్వితీయ ద్వారం వద్ద మైసమ్మ గుడి, నంది గుడి, ఖిల్లాపై మూడు మంచినీటి బావులు (ఎప్పటికి కొలనులో నీరు ఎండిపోకుండా ఉంటాయి) కనిపిస్తాయి... ఈ బావుల లోతు ఎనిమిది నులమ మంచాలంత ఉంటుందంటారు. ఈ బావులను ‘సవతుల బావులని’ పిలుస్తారు. బయట ఒక నీటి మడుగు ఉంటుంది. గుట్ట బండపై చాలా చోట్ల పాము పుట్టలు ఉన్నాయి. బావులలో ఏనుగులు వచ్చి నీళ్లు తాగేటివని చెబుతుంటారు. ఖిల్లా చివరివరకు మెట్లు గుట్టకే చెక్కబడి ఉంటాయి... ఈ నీటి మడుగు చాలా లోతుంటుందని చెబుతారు.
దీని ముందు ఒక పెద్ద ఊర చెరువు ఉంది. దీని కింద వందల ఎకరాలు వ్యవసాయం చేస్తుండేవారని తిమ్మాపూర్ గ్రామస్తులు చెబుతుంటారు. కాసిపేట మండలంలోని కొత్తగఢ్‌పూర్ గ్రామానికి చెందిన రెడ్డ గోండులు ఇక్కడ పూజారులుగా వ్యవహరించారని చెబుతారు. ప్రస్తుతం తెలంగాణ ఎలాగయితే అభివృద్ధికి దూరమయి ఆంధ్ర పాలకుల నిర్లక్ష్యానికి గురయిందో అదే నిర్లక్ష్యానికి గురయింది గాంధారి ఖిల్లా. రెండు సంవత్సరాలకు ఒక్కసారి ఇక్కడ నాయక్‌పోడ్ గిరిజనులు జాతర జరుపుకుంటారు. గత పదేండ్ల క్రితం ఒకసారి ఈ గుట్టల్లో ఎన్‌కౌంటర్ కూడా జరిగి ముగ్గురు పనిబాగ్చీ గ్రూపుకు చెందిన వారు మరణించిన దాఖలాలు ఉన్నాయి. గిరిజన కళాసంపదలతో ఒక్కటైన ఈ గాంధారి ఖిల్లాను ఇంకా తెలంగాణ వచ్చినా ఈ విలువైన కళాసంపదని కాపాడుకునే పరిస్థితి కనిపించడం లేదు. ఇప్పటికి కొంత మంది పర్యాటకులు అప్పుడప్పుడు గాంధారి ఖిల్లా వరకు పిక్‌నిక్‌లకు, పూజలకు వెళుతుంటారు.
యూట్యూబ్ లో గాంధారి ఖిల్లా గురించిన వీడియో
అంతర్జాతీయ వరి పరిశోధనా సంస్థ
అంతర్జాతీయ వరి పరిశోధనా సంస్థ (International Rice Research Institute - ఇంటర్నేషనల్ రైస్ రీసెర్చ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్, IRRI - ఐ.ఆర్.ఆర్.ఐ) అనేది ఫిలిప్పీన్స్ లో ప్రధాన కార్యాలయంతో మరియు పదిహేడు దేశాలలో 1,300 మంది సిబ్బంది గల ఒక అంతర్జాతీయ వ్యవసాయ పరిశోధన మరియు శిక్షణ సంస్థ. ఐఆర్‌ఆర్‌ఐ వరి రకాల అభివృద్ధి కొరకు పనిచేస్తుంది. ఇది 1960లలో ఆసియాలో కరువును పారద్రోలిన హరిత విప్లవమునకు దోహదపడింది.
ఎలా చెప్పను
ఎలా చెప్పను... 2003 లో బి. వి. రమణ దర్శకత్వంలో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఇందులో శ్రీయ, తరుణ్ ప్రధాన పాత్రలు పోషించారు. స్రవంతి మూవీస్ బ్యానరుపై స్రవంతి రవికిషోర్ నిర్మించిన ఈ సినిమాకు కోటి సంగీతాన్నందించాడు. ఈ సినిమా కథకు ఆధారం హిందీ చిత్రం "తుం బిన్". ఓ వ్యక్తి ప్రమాదవశాత్తూ ఒకరి మరణానికి కారణం కావడం. ఆ వ్యక్తి పశ్చాత్తాపంతో ఆ కుటుంబానికి జరిగిన అన్యాయాన్ని సరిదిద్దడం స్థూలంగా ఈ చిత్ర కథ. నందమూరి బాలకృష్ణ నటించిన సమరసింహారెడ్డి, భలేవాడివి బాసు ఈ తరహా కథలే.
శేఖర్ (తరుణ్) ఐఐఎం లో చదువుకుని హైదరాబాదులో బిజినెస్ మేనేజరుగా పనిచేస్తుంటాడు. అతను ఒక పార్టీలో అమర్ వర్మ (శివ బాలాజీ) అనే ఒక యువ పారిశ్రామిక వేత్తను కలుస్తాడు. అమర్ కుటుంబానికి జర్మనీలో "వర్మ ఇండస్ట్రీస్" పేరుతో ఓ సంస్థ ఉంటుంది. శేఖర్ పార్టీ ముగించుకుని ఇంటికి తిరిగి వెళుతుండగా పొరపాటున కారు వేగం పెంచి అక్కడే నడుచుకుంటూ వెళుతున్న అమర్ ను గుద్దేస్తారు. ఆ ప్రమాదంలో అమర్ వెంటనే చనిపోతాడు. వెంటనే తేరుకున్న శేఖర్ స్నేహితుడు సునీల్ (సునీల్) ఆ నేరం వారి మీద పడకుండా ఎలోగోలా తప్పిస్తాడు.
ఆ ప్రమాదం జరిగి ఆరు నెలలు గడిచినా శేఖర్ తను చేసిన తప్పుకు పశ్చాత్తాప పడకుండా ఉండలేకపోతాడు. సునీల్ తో కలిసి జర్మనీకి వెళ్ళి అమర్ కుటుంబంతో కలుస్తాడు. ఆ కుటుంబం అంతా అమర్ మీదే ఆధారపడి బతుకుతూ ఉంటారు. వర్మ ఇండస్ట్రీస్ పరిస్థితి అగమ్యగోచరంగా ఉంటుంది. అమర్ వర్మ బతికున్నప్పుడు అతనికి సంబంధం కుదుర్చుకున్న ప్రియ (శ్రీయ) కంపెనీని ఎలాగోలా నెట్టుకొస్తూ ఉంటుంది. శేఖర్ తాను ఆ కుటుంబానికి చేసిన అన్యాయానికి ప్రతిఫలంగా వాళ్ళ పూర్వ వైభవాన్ని, సంతోషాన్ని తెచ్చివ్వడానికి ఆ కంపెనీ తరపున పనిచేయాలని నిర్ణయించుకుంటాడు. శేఖర్ ఆ వ్యాపారంలో సవాళ్ళను ఎదుర్కొని ఎలా విజయం సాధించాడు. ఆ క్రమంలోనే ప్రియ మనస్సును ఎలా గెలుచుకున్నాడన్నదే మిగతా కథ.
ఈ సినిమాకు కోటి సంగీతం సమకూర్చగా సిరివెన్నెల సీతారామ శాస్త్రి సాహిత్యాన్ని సమకూర్చాడు. ఉదిత్ నారాయణ్, శ్రేయా ఘోషాల్, చిత్ర, శ్రీరాం, సునీత ఉపద్రష్ట, కార్తీక్, మల్లికార్జున్ పాటలు పాడారు.
మెహబూబా ముఫ్తీ
మెహబూబా ముఫ్తీ సయ్యద్ (జననం 22 మే 1959), జమ్మూ కాశ్మీర్ ప్రస్తుత ముఖ్యమంత్రి. 4 ఏప్రిల్ 2016 నుంచి ఆమె ప్రభుత్వం అధికారంలో ఉంది. ఆమెను భాజీ, మెహబూబా ఆంటీ అని పిలుస్తారు. జమ్మూ రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి అయిన మొట్టమొదటి మహిళ ఆమె కావడం విశేషం. జనవరి 2016లో మెహబూబా తండ్రి ముఫ్తీ మొహమ్మద్ సయ్యద్ మరణంతో ఆమె అధికారంలోకి వచ్చారు. అస్సాం మాజీ ముఖ్యమంత్రి సయేదా అన్వారా తైముర్ తరువాత   మెహబూబా రెండో భారతీయ మహిళా ముఖ్యమంత్రి. జమ్మూ అండ్  కాశ్మీర్ పీపుల్స్ డెమొక్రటిక్ పార్టీ(పిడిపి)కి ఆమె అధ్యక్షురాలు. అనంతనాగ్ నియోజకవర్గం నుంచి 2004లో ఎంపిగా ఎన్నికయ్యారు  మెహబూబా. 2009 ఎన్నికల్లో ఆమె పోటీ చేయలేదు. తిరిగి 2016 ఎన్నికల్లో అనంతనాగ్ నియోజకవర్గం నుంచి మళ్ళీ ఎంపిగా  ఎన్నికయ్యారు.
1959లో అఖ్రన్ నవ్పోరాలో జన్మించారు మెహబూబా. కాశ్మీర్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి లాలో డిగ్రీ చేశారు ఆమె.
1996లో బిజ్బెహరా నుంచీ పోటీ చేయబోయే అభ్యర్ధుల పేర్లలో మెహబూబా పేరు ముందు ఉండేది. ఆమెకు కాంగ్రెస్ పార్టీ నుంచి టికెట్ లభించింది. ఆమె గెలిచి, అసెంబ్లీలో ప్రతిపక్ష నేతగా కూడా క్రీయాశీలకంగా పనిచేశారు. ఆ రాష్ట్రంలో కాంగ్రెస్ కు వ్యతిరేకమైన పార్టీతో పొత్తు పెట్టుకున్నారనే కోపంతో కాంగ్రెస్ నుండి 1987లో బయటకు వచ్చేశారు ఆమె తండ్రి. 1996లో కాంగ్రెస్ లోకి తిరిగి చేరారు ఆయన.
1989లో మెహబూబా తండ్రి హోం మంత్రిగా ఎంపికైన సమయంలో, ఆమె సోదరి రుబియా సయ్యద్ ను కిడ్నాప్ చేశారు కొందరు. తిరిగి కొన్ని రోజుల తరువాత విడిచి పెట్టారు.
కాశ్మీర్ నుండి అతితక్కువ మహిళా రాజకీయ నాయకుల్లో మెహబూబా ఒకరు. ఈమె భారతదేశ వ్యాప్తంగా గుర్తింపు సాధించుకున్నారు. 1999లో కాంగ్రెస్ నుంచి బయటకు వచ్చి జమ్మూ అండ్ కాశ్మీర్ పీపుల్స్ డెమొక్రటిక్ పార్టీ(పిడిపి)ని స్థాపించినపుడు ఆమే ఆ పార్టీకి అధ్యక్షురాలు అవుతారని అందరూ భావించారు. కానీ ఆ పదవి తన తండ్రికి ఇచ్చి, ఆమె వైస్ ప్రెసిడెంట్ గా వ్యవహరించారు.
1999లో పార్లమెంట్ ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు మెహబూబా అసెంబ్లీ సీటుకు రాజీనామా ఇచ్చారు. శ్రీనగర్ నుంచి పోటీ చేసిన ఆమె ఒమర్ అబ్దుల్లాపై ఓటమి పాలయ్యారు. కానీ 2002లో పహల్గం నుంచి అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో రఫీ అహ్మద్ మిర్ పై విజయం సాధించారు. 2004లోనూ, 2014లోనూ అనంతనాగ్ నుంచి లోక్ సభకు ఎంపిగా ఎన్నికయ్యారు మెహబూబా.
జనవరి 2016లో ఆమె తండ్రి మరణనించే సమయానికి ఆయన జమ్ము కాశ్మీర్ లో సంకీర్ణ ప్రభుత్వాన్ని నడుపుతున్నారు. ఆయన చనిపోయిన తరువాత మెహబూబా కూడా భారతీయ జనతా పార్టీతో పొత్తు  కొనసాగించారు. అలా బిజెపి, పిడిపి కలసి జమ్మూ కాశ్మీర్ లో  రెండోసారి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేశాయి. 4 ఏప్రిల్ 2016న మెహబూబా జమ్మూ కాశ్మీర్ కు ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. జమ్మూకు ముఖ్యమంత్రి అయిన మొట్టమొదటి మహిళగా ఆమె చరిత్ర సృష్టించారు.
25 జూన్ 2016న జరిగిన ఉప ఎన్నికల్లో అనంతనాగ్ నియోజకవర్గం నుంచి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యారు మెహబూబా.
నీ మనసు నాకు తెలుసు
నీ మనసు నాకు తెలుసు 2003 లో జ్యోతికృష్ణ దర్శకత్వంలో విడుదలైన ప్రేమకథా చిత్రం. ఇందులో తరుణ్, శ్రీయ, త్రిష ముఖ్య పాత్రలు పోషించారు. ఎ. ఆర్. రెహమాన్ సంగీతాన్నందించాడు. ఈ సినిమా ద్వారా ప్రముఖ నిర్మాత ఎ. ఎం. రత్నం తనయుడు జ్యోతికృష్ణ దర్శకుడుగా పరిచమయ్యాడు.
శ్రీధర్ (తరుణ్) ఓ కాలేజీలో డిగ్రీ ఆఖరి సంవత్సరం చదువుతుంటాడు. క్యాంపస్ సెలెక్షన్స్ లో ఎంపికవుతాడు. ఇంటర్వ్యూ కోసం ముంబై వెళతాడు. అక్కడి నుంచి వస్తుండగా రైల్లో ప్రీతి (త్రిష) అనే అమ్మాయిని చూసి మనసు పారేసుకుంటాడు. శ్రీధర్ ఆ అమ్మాయి డిగ్రీ మొదటి సంవత్సరంలో చేరబోతోందనీ, ప్రీతి అతను డిగ్రీ ఆఖరి సంవత్సరంలో ఉన్నాడనీ తెలుసుకుంటారు. శ్రీధర్, ప్రీతి ఇద్దరూ క్రికెట్ ను ఆరాధించే వాళ్ళే. అంతే కాకుండా శ్రీధర్ కు ఫుట్ బాల్ అంటే కూడా ఇష్టం. ఆ కళాశాల ప్రిన్సిపల్ రేష్మ (శ్రీయ) అనే మరో విద్యార్థిని శ్రీధర్ నాయకత్వం వహిస్తున్న ఫుట్ బాల్ టీముకు శిక్షకురాలిగా నియమిస్తాడు. ఒక వైపు శ్రీధర్ ప్రీతి కోసం అన్ని మహిళా కళాశాలల్లో వెతుకుంటే, మరో వైపు ప్రీతి శ్రీధర్ కోసం అబ్బాయిల కళాశాలల్లో వెతుకుతూ ఉంటుంది. ఒకసారి అనుకోకుంటా శ్రీధర్ తల్లికి గుండెపోటు వస్తే ప్రీతి సహాయం చేస్తుంది. ప్రీతిని వెతుకుతూ ఓ సారి శ్రీధర్ ఎల్. బి. స్టేడియంలో ఓ క్రికెట్ మ్యాచ్ కోసం వెళతాడు. అప్పుడే అక్కడ బాంబు పేలుడు జరిగి గాయపడుతాడు. అప్పుడే మళ్ళీ ప్రీతి, శ్రీధర్ లు ఒకరినొకరు చూసుకుంటారు కానీ గలాటా వల్ల ఇద్దరూ కలుసుకోలేరు.
తరువాత ప్రీతి తల్లిదండ్రులు ఆమె వెతుకుతున్న అబ్బాయిని గురించి మరిచిపోమనీ తాము చూసిన పెళ్ళి సంబంధం చేసుకోమనీ బలవంతం చేస్తారు. అదే సమయంలో శ్రీధర్ తల్లి కూడా అతని ప్రేమని కాసేపు పక్కనబెట్టి చదువు మీద దృష్టి కేంద్రీకరించమని, పై చదువుల కోసం విదేశాలు వెళ్ళమని సలహా ఇస్తుంది. అప్పుడే శ్రీధర్ కు ప్రీతి తమ ఇంటి వెనుకే ఉంటున్నారనీ, వాళ్ల తల్లిదండ్రులు ఆమె పెళ్ళి గురించి చెప్పడానికి వస్తే తెలుస్తుంది. శ్రీధర్ స్నేహితులు అంతర్ కళాశాల ఫుట్ బాల్ పోటీల్లో పాల్గొని కప్ గెలుచుకుని వస్తారు. ఆ లోపే శ్రీధర్ తల్లికి మళ్ళీ గుండెపోటు వస్తుంది. అప్పుడు ప్రీతి తండ్రి ఆమెను ఆసుపత్రిలో చేరుస్తాడు. శ్రీధర్ బావను పోలీసులు అకారణంగా అరెస్టు చేస్తే ప్రీతి వెళ్ళి విడిపించుకుని వస్తుంది. కొద్ది రోజుల్లో శ్రీధర్ తల్లి చనిపోతుంది. శ్రీధర్ బావకు బెంగుళూరులో వేరే ఉద్యోగం రావడంతో ఆ కుటుంబం అక్కడికి ప్రయాణమవుతారు. శ్రీధర్ ఒంటరితనాన్ని భరించలేక మూడేళ్ళ పాటు విదేశం వెళ్ళి తిరిగి వస్తాడు. వచ్చేటపుడు ఈ రైల్లో ఎక్కగా అదే బోగీలో ప్రీతి కూడా ఉంటుంది. ఇన్నాళ్ళూ ఆమె అతని కోసమే ఎదురు చూస్తూ పెళ్ళి చేసుకోకుండా ఉన్నదని తెలుసుకున్న శ్రీధర్ ఆమెతో కలుసుకోవడంతో కథ ముగుస్తుంది.ఈ సినిమాలు ఎ. ఆర్. రెహమాన్ స్వరపరచిన ఆరు పాటలున్నాయి. తెలుగులో గ్యాంగ్ మాస్టర్ అనే సినిమా చేసిన తొమ్మిదేళ్ళ తర్వాత ఎ. ఆర్. రెహమాన్ మళ్లీ తెలుగు సినిమాకు పని చేశాడు.
సిర్పూర్‌ కోట
సిర్పూర్‌ కోట ఆదిలాబాద్ జిల్లా లోని సిర్పూర్ పట్టణంకు తూర్పున ఉంది. దేశంలోనే మొట్ట మొదటి ‘గోండు’ రాజ్య సామ్రాజ్య స్థాపనకు నెలవైన ఈ సిర్పూర్ ప్రాంతం 1200 సంవత్సరాల క్రితం ఇక్కడి ఆదిమజాతి గిరిజనులు నాగరికతకు కొంత దూరంగా ఉండేవారు.
వేములవాడ చాళుక్యులు కరీంనగర్‌ ప్రాంతాన్ని, రాష్ట్ర కూటులు నిజామాబాద్‌ ప్రాంతాన్ని, పీష్వాలు ‘మరట్వాడా’ ప్రాంతాన్ని పాలిస్తున్న సమయంలో... జనుగాం, సిర్పూర్‌ ప్రాంతంలో విడిపోయి బతుకుతున్న గిరిజనులను అందరినీ ఒక్కటిగా కలిపిన రాజగోండు నాయకుడు భీమ్ భాల్లల సింగ్. తమకంటూ ఒక ప్రత్యేక రాజ్యమే లక్ష్యంగా సిర్పూర్‌ని తన గోండు సామ్రాజ్య స్థావరంగా ఎంచుకొని కోట నిర్మాణానికి నాంది పలికాడు. ఈ కోటను 9వ శతకంలో నిర్మించినట్టుగా చారిత్రక ఆధారాల ద్వారా తెలుస్తుంది. కోట చుట్టూ 18 అడుగుల ఎత్తయిన మట్టిగోడ రెండు కిలోమీటర్ల మేర నిర్మించారు. ఎత్తయిన బురుజులు, కోట చుట్టూ 12 అడుగుల లోతైన కందకం నిర్మించారు.
కాల క్రమేణా గోండు రాజుల చేతుల్లో నుంచి ఈ కోట వేములవాడ చాళుక్యులు, రాష్ట్రకూటులు, కాకతీయులు, మరాఠాలు, మొఘలాయిలు, రేచర్ల పద్మనాయకులు, కుతుబ్‌షాహీలు, అసఫ్‌జాఫీల చేతుల్లోకి వెళ్ళింది. ఘన చరిత్ర కలిగిన సిర్పూర్‌ కోటలో హిందువులు, ముస్లిమ్‌ లకు సంబంధించిన అనేక కట్టడాలు నిర్మించబడి వివిధ మతాలు సంస్కృతులకు సమ్మేళనానికి నెలవైంది.
సిర్పూర్‌ కోటకు సంబంధించిన ముఖద్వారం నేడు శిథిలావస్థలో ఉంది. కాలంతోపాటు కోటకు సంబంధించిన అనేక ఆనవాళ్ళు ధ్వంసమయ్యాయి. నాటి గోండు రాజులు నిర్మించిన అనేక కట్టడాలు పూర్తిగా శిథిలమయ్యాయి. విలువైన నిధి నిక్షేపాల కోసం కోటలో వందలసార్లు దుండగులు తవ్వకాలు జరిపారు. ఇంటి నిర్మాణాల కోసం స్థానికులు కోటకు సంబంధించిన రాళ్ళు ఉపయోగించుకున్నారు.