hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
జాలము
జాలము [ jālamu ] or జాలకము jālamu. సంస్కృతం n. A multidude, an assemblage. సమూహము. తీర్థజాలము a confluence of waters. A net. వల. A window, a lattice, a loop or eyelet hole. కిటికీ. BD. iv. 1525. A bud, an unblown flower. మొగ్గ. Deceit మాయ, కపటము. జాలికుడు [ jālikuḍu ] jālikuḍu. [Skt.] n. A fisherman జాలరి.
జితము
జితము [ jitamu ] jitamu. సంస్కృతం adj. Conquered, mastered, overcome. జయింపబడిన. జితక్రోదజితశ్రమాః (Lalito. XI. 9.) free from the passion of anger and the pressure of difficulties. Firm స్థిరము. జితపడు jitu-paḍu. v. n. To become firm. స్థిరపడు. To become familiar. వాడుకపడు. ఆ గుణములు దానికి జితపడ్డవి she became accustomed to these whims. జితనారిధి jita-vāridhi. n. The conqueror of the ocean: a title of Rama or Hanuman or Agastya. జితించు jitinṭsu. v. n. To become familiar, (as a climate.) To agree (with the constitution.) తిన్న అన్నము జితించదు the fog does not digest. జితేంద్రియుడు jitēnariyuḍu. n. One who is free from lusts, one who is chaste and not a slave to any passion. జితేంద్రియుడై యున్నాడు he has great self-command.
జ్ఞానము
జ్ఞానము [ jñānamu ] gnyānamu. సంస్కృతం n. Wisdom, knowledge. తెలివి. Higher knowledge. Theology. మోక్ష విషయమైన బుద్ధి. Philosophy. In some compounds it may be rendered supernatural. జ్ఞానకాండము gnyāna-kānḍamu. n. The doctrinal portion of the Vedas which contains the esoteric teaching relating to the spiritual knowleldge. The doctrine of Faith as opposed to that of Works. జ్ఞానదృష్టి gnyāna-dṛshṭi. n. Spiritual vision, supernatural intelligence, the prophetic eye: second sight. Clairvoyance. జ్ఞాననిద్ర gnyāna-nidra. n. A deep unnatural sleep, such as occurs in Mesmerism. Ecstasy. A metaphysical delirium which suspends the senses. యోగనిద్ర. జ్ఞానమార్గము gnyāna-mārgamu. n. The path of wisdom; the doctrine that salvation is to be obtained by means of meditation on, and the consequent union with the Supreme Spirit. జ్ఞానశరీరము gnyāna-ṣarīramu. n. The spiritual body: as distinguished from the corporeal body. (స్థూలశరీరము, or మాయాశరీరము.) జ్ఞానస్వరూపము gynāna-svarūpamu. n. The spiritual form or image, invisible to the mortal eye. జ్ఞాని gnyāni. n. One who possesses wisdom, a philosopher, a sage, a prophet, an inspired teacher. జ్ఙానముగలవాడు. జ్ఞానేంద్రియము gnyānēndriyamu. n. An organ of perception. A supernatural sense, such as the power of perceiving spirits. See Tantra Rajam. XVII. 4. జ్ఞానేంద్రియములు senses of perception or knowledge as opposed to కర్మేంద్రియములు senses of action. The five senses of man as త్వక్కు Touch, చక్షువు Sight, శ్రోత్రము Hearing, జిహ్వ Taste and ఘ్రాణము Smell.
జ్యోతి (అయోమయ నివృత్తి)
జ్యోతి అంటే దీపము నుండి వచ్చే జ్వాల. జ్యోతి పేరుతోనూ లేదా అందుకు దగ్గరగా ఉన్న పేరుతోనూ పలు వ్యాసాలున్నాయి.
తంత్రము
తంత్రము [ tantramu ] tantramu. సంస్కృతం n. A device, contrivance. ఉపాయము. A theory, system సిద్ధాంతము, Scheme, plan, invention. An art. A trick, intrigue, plot. కుట్ర. రాజ్యతంత్రము a system of government, polity, the officer of state. దుస్తంత్రు a wicket device. ఈశ్వరతంత్రము the interposition of Providence; the finger of God. The పంచతంత్రము or "Five modes," whereby men secure success: the name of a celebrated book. తంత్రగ్రంధములు tantra-grandhamulu. n. Apocryphal books teaching a secret code of worship, prescribing the adoration of demons and women with magical rites, with the use of flesh and wine, and extraordinary lewdness. తంత్రజ్ఞుడు tantra-gnyuḍu. n. A conspirator, an accomplice. తంత్రవాది tantra-vādi. n. A clever, ingenious man.
తనువు
తనువు [ tanuvu ] tanuvu. సంస్కృతం n. The body. దేహము. The skin తోలు. adj. Small, delicate, fine. చిన్న, బక్క, సన్నము. తనుత్రము or తనుత్రాణము tanutramu. n. A piece of armour. కవచము. తనుమధ్య tanu-madhya. n. A slender waisted woman. A beautiful woman. తనూజుడు or తనూభవుడు tanūjuḍu. n. A son. తనూరుహము tanūruhamu. n. Hair, as "growing on the body." వెంట్రుక.
తరుణము
తరుణము [ taruṇamu ] taruṇamu. సంస్కృతం n. Time, an opportunity, an occasion, సమయము, కాలము. adj. Young, tender, blooming. యౌవనముగల తరుణి taruṇi. n. A blooming young girl. తరుణిమ taruṇima. n. Youth. యౌవనము. తరుణుడు taruṇuḍu. n. A young man, a youth, యౌవనము గలవాడు.
తరి
తరి [ tari ] tari. సంస్కృతం n. A ship. ఓడ. తరి tari. [Tel.] adj. Churning. n. Time, occasion. సమయము. ఇత్తరి now. ఒకతరి once. Nearness. సమీపము. plu. తరులు. Series వరుసలు, వళి. తరి or తరీ [H.] Wet cultivation, irrigated land మాగాణి. తరిగొను to try, యత్నంచు. తరిపడు to be oppressed, యత్నించు. తరించు or తరియించు tarinṭsu. [Skt.] v. a. To cross over, get through (a stream or trouble:) to attain (heaven.) To shake off, cast off, get rid of, free oneself from. తరింపు tarimpu. [Skt.] n. Rescue, extrication, salvation. తరికంబము tari-kambamu. [Tel.] n. The post round which the cord passes which works the churning stick. పెరుగుత్రచ్చెడు స్తంభము. తరికాడు tari-kāḍu. n. One who churns. త్రచ్చునాడు. తరికడవ a churning pot. తరిగల tari-gala. adj. Rich in butter. తరిగలావు a butter producing cow. వెన్న చాలా వచ్చే పాలుగల ఆవు. తరిగొండ tari-gonḍa. n. A poetical name for Mandaragiri: lit. "The churn-staff-hill." తరిగోల tari-gōla. n. A churning staff. తరిచల్ల tari-ṭsalla. n. Sweet buttermilk. తరిచుట్టు or తరిపట్టు tari-ṭsuṭṭu. v. n. To consecrate or offer curds to the gods. తరితాడు. tari-tāḍu n. The cord that works a churnstaff. తరిదాలుపు one who wears or carries the churning mountain, i.e., Vishṇu.
తల్పము
తల్పము [ talpamu ] talpamu. సంస్కృతం n. A cotton bed or mattress. దూదిపరుపు. A wife భార్య. తల్పగుడు talpaguḍu. n. Lit. He who violates a bed, i.e., an adulterer. గురుతల్పగుడు one who commits adultery with his Guru's wife.
తాండవము
తాండవము [ tāṇḍavamu ] tānḍavamu. సంస్కృతం n. Motion in general, however slight. Violent capering, a war dance. Gesticulation, Dancing, orgies, antics. ఉద్ధతమైన నృత్యము. తాండవించు tānḍavinṭsu. v. n. To caper or dance violently. ఉద్ధతముగా నృత్యము చేయు.
తాత్పర్యము
తాత్పర్యము [ tātparyamu ] tātparyamu. సంస్కృతం from తత్పరి.] n. Intention, import, purport, meaning, drift Thought, idea, view, design, purpose, inclination. An object, scheme, plan. అభిప్రాయము. (See on తత్పరుడు.) నా తాత్పర్య మేమంటే what I mean is. తాత్పర్యుడు tātparyuḍu. n. He who holds an opinion. ఇందువల్ల సంభవించినదని తాత్పర్యులై ఉన్నారు they are of opinion that this is the cause of it.
తాపము
తాపము [ tāpamu ] tāpamu. సంస్కృతం n. Burning, heat. (Metaphorically) Corriding care or trouble. The fire of love or fever of grief. తాపంబుటుడుకు heat, warmth, irritation. R. vi. 249. తాపత్రయము tāpa-trayamu. n. Triple cares, all sorts of troubles arising from worldly cares. These are divided into ఆధ్యాత్మికము. ఆధిభౌతికము and ఆధిదైవికము, that is, sorrows caused by, (1) ourselves, (2) others, & (3) by the will of God. R. iii. 31. తాపత్రయపడు to be harassed or vexed, to be in trouble, care and anxiety.
తామసము
తామసము [ tāmasamu ] tāmasamu. సంస్కృతం తమసము.] n. Tardiness, delay, dullness. ఆలస్యము. adj. Cruel, bloody, malignant. తామసపూజ a bloody sacrifice. తామసగుణము the dark passions. తామసి tāmasi. n. A malignant, mischievous person. Darkness. చీకటి. తామసించు tāmasinṭsu. v. n. To be tardy, to dawdle. ఆలస్యము చేయు. తామసుడు tāmasuḍu. n. A malignant or mischievous man. తమోగుణము గలవాడు, దుష్టుడు.
తామ్రము
తామ్రము [ tāmramu ] tāmramu. సంస్కృతం n. Copper. రాగి. Red color ఎరుపు. adj. Red ఎర్రని. తామ్ర కుట్టకుడు tāmra-kuṭṭakuḍu. n. A coppersmith. రాగి పనివాడు. తామ్రచూడము tāmra-chūḍamu. n. The copper-helmed bird, i.e., a cock, కోడి. తామ్రపర్ణి the copper-river. ఒక యేరు పేరు. తామ్రాక్షము the Black Cuckoo (కోయిల) as being red eyed.
తిలకము
తిలకము [ tilakamu ] tilakamu. సంస్కృతం n. A mark or beauty spot, made on the forehead with black, scarlet or gold paint. బొట్టు. A brooch. A masterpiece, the aeme or apex; a paragon. శ్రేష్ఠమైనది. చోరగణ తిలకము the prince of rogues. శృంగార తిలకము the masterpiece of poetry. నదీతిలకము the prettiest of rivers. A certain tree. బొట్టుగు చెట్టు. తిలకించు tilakinṭsu. [Tel.] v. n. To shine. ప్రకాశించు. To be favoured ప్రసన్నతినొందు. v. a. To view, behold. చూచు.
విడుదల నిర్వహణ
విడుదల నిర్వహణ అనేది సాఫ్ట్‌వేర్ ఇంజినీరింగ్ రంగంలోని సాఫ్ట్‌వేర్ విడుదలలను నిర్వహించే నూతన విభాగమైనప్పటికీ, వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతుంది.
సాఫ్ట్‌వేర్ వ్యవస్థలు, సాఫ్ట్‌వేర్ అభివృద్ధి విధానాలు మరియు వనరులు మరింత విస్తరించడంతో, ఇవి మరింత ప్రత్యేకంగా మరియు క్లిష్టంగా మారాయి. ఇంకా, సాఫ్ట్‌వేర్ ఉత్పత్తులు (ముఖ్యంగా వెబ్ అనువర్తనాలు) అనేవి ఎల్లప్పుడూ అభివృద్ధి, పరీక్ష మరియు విడుదల అనే చక్రంలో నిర్వహించబడతాయి. దీనితోపాటు ఈ వ్యవస్థలు అమలు అయ్యే ప్లాట్‌ఫారమ్‌ల పరిణామం మరియు పెరుగుతున్న క్లిష్టతను కూడా చెప్పవచ్చు మరియు ఒక ఉత్పత్తి లేదా ప్రాజెక్ట్ యొక్క విజయానికి మరియు ఎక్కువ కాలం మన్నికకు హామీ కోసం పలు విడి భాగాలను సరైన విధంగా జత చేయాలనే అంశం స్పష్టంగా తెలుస్తుంది.
దీని వలన ఈ వ్యవస్థల అభివృద్ధి, పరీక్ష, అమలు మరియు మద్దతు సమాకలనాన్ని మరియు నిర్వహణను పర్యవేక్షించడానికి ప్రత్యేక వ్యక్తులు అవసరమయ్యారు. అయితే గతంలో ఈ బాధ్యతను ప్రాజెక్ట్ నిర్వహకులు నిర్వహించేవారు, వారు సాధారణంగా ప్రాజెక్ట్ యొక్క ఉన్నత స్థాయి, "ఎగువ స్థాయి రూపకల్పన" కారకాలకు ఎక్కువ బాధ్యతను కలిగి ఉంటారు మరియు వారికి తరచూ అత్యధిక సాంకేతిక లేదా రోజువారీ కారకాల్లో కొన్నింటిని పర్యవేక్షించడానికి సమయం ఉండదు. ఈ బాధ్యతను విడుదల నిర్వాహకులు ("RMలు" అని పిలుస్తారు) నిర్వహిస్తారు. వారు తప్పక సాఫ్ట్‌వేర్ అభివృద్ధి జీవిత చక్రం (SDLC)లో ప్రతి విభాగం గురించి, పలు అనువర్తిత నిర్వహణ వ్యవస్థలు మరియు సాఫ్ట్‌వేర్ అనువర్తనం లేదా ప్లాట్‌ఫారమ్‌లు అలాగే పలు వ్యాపార కార్యాచరణలు మరియు దృష్టికోణాల గురించి అవగాహనను కలిగి ఉండాలి.
ఒక విడుదల నిర్వాహకుడు:
ఒక సాఫ్ట్‌వేర్ విడుదల నిర్వహణ ఎదుర్కొంటున్న కొన్ని సవాళ్లల్లో వీటి నిర్వహణ ఉంటుంది:
చురుకైన సాఫ్ట్‌వేర్ అభివృద్ధి పద్ధతులు వీటిని ఆచరించే సంస్థల్లో వేగంగా అత్యధిక సంఖ్యలో విడుదల అంశాలను నిర్వహిస్తాయి. అత్యధిక విడుదల అంశాలు సంబంధిత విడుదల నిర్వహణ బృందంపై మరియు క్లిష్టమైన అనువర్తన విడుదల విధానాలను పర్యవేక్షించే మరియు అమలు చేసే IT కార్యకలాపాల్లో వారి సహోద్యోగులపై ఒత్తిడిని పెంచుతాయి. కార్యకలాప బృందాలు వారి విడుదల నిర్వహణ సామర్థ్యాలను మెరుగుపర్చడానికి పలు పద్ధతులు - ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ లైబ్రరీ ITIL v3 పుస్తకం: సర్వీస్ ట్రాన్సిషన్ (ఇది విడుదల నిర్వహణపై ఒక విభాగాన్ని కలిగి ఉంది) వంటి వాటిని ఉపయోగిస్తారు ఎందుకంటే అవి వ్యాపార అనువర్తనాలు మరియు అంతర్గత IT సేవలు రెండింటికీ సంబంధించినవి. ఉత్పత్తి విడుదల అంశాల్లో అభివృద్ధి మరియు కార్యకలాప బృందాలు కూడా మరింత సహాయాన్ని అందిస్తాయి - ఇటువంటి ధోరణిని DevOps అని సూచిస్తారు.
ముఖ్యమైన విడుదల నిర్వహణ సాఫ్ట్‌వేర్‌ల్లో ఇవి ఉన్నాయి:
తీర్థము
తీర్థము [ tīrthamu ] tīrthamu. సంస్కృతం n. Water. ఉదకము. Holy or sacred water. పుణ్యోదశము. A holy place. పుణ్యక్షేత్రము. తీర్థమాడు to bathe స్నానముచేయు; to be brought to bed. తీర్థము ఇప్పించు to swear a witness; because the oath is administered with holy water. తీర్థయాత్ర పోవు to go on pilgrimage. In theological works తీర్థము means salvation, మోక్షము and కుతీర్థము is false doctrine. తీర్థమాడుట or తీర్థమాట tīrtham-āḍuṭa. n. Bathing. స్నానము. తీర్థవాసి tīrtha-vāsi. n. A pilgrim. తీర్థసేవచేయువాడు. తీర్థీకరించు tīrthī-karinṭsu. v. a. To sanctify, hallow, purify.
పంచాయితీ వారు మంచి నీటి వసతి ఉంది.
ఈగ్రామములో విద్యుత్ దీపాల వసతి ఉంది.
ఇక్కడి ప్రధాన పంటలు వరి, మామిడి, చెరకు, వేరుశనగ, మొదలగునవి.
ఇక్కడి ప్రజల ప్రధాన వృత్తి వ్యవసాయం దాని అనుబంధ పనులు.
water
తుంగము
తుంగము [ tuṅgamu ] tungamu. సంస్కృతం adj. Great, lofty. పొడవైన. Large, full. తుంగభద్ర tunga-bhadra. n. The river Tungabhadra. తుంగవృక్షము tunga-vrikshamu. n. The tree named Rottleria tinctoria. వసంతగంధము. Rox. iii. 827.
తుల
తుల [ tula ] tula. సంస్కృతం n. A balance, scales. The sign Libra. త్రాసు. Resemblance, similarity. పోలిక. Equality. సమానము. The measurement round a heap of grain. తులార్జులు the measurement of a heap of grain with a cord both over the top (తుల) and round the bottom (అర్జు.) తులదూగు tula-dūgu. v. n. To weigh, in a balance, be heavy. To be opulent. R. iv. 60. తులాభారము tulā-bhāramu. n. A royal donation, according to which a prince is weighed against gold and jewels, which he then distributes as charity. తులాయష్టి tulā-yashṭi n. Scales for weighing.
తృణము
తృణము [ tṛṇamu ] tṛiṇamu. సంస్కృతం n. Grass, reeds. Corn. A straw, a blade of grass, a reed. A mere trifle. తృణిగ్రాహి tṛiṇa-grāhi. Lit: "drawing straws," as amber. A sapphire, నీలము, మరకతము. తృణజలూకము tṛiṇa-jalūkamu. n. The leaping leech, that jumps along, fixing its head and tail alternately. భాగ. 10. స్కం. పూ. తృణ జలూకి న్యాయము is an expression like "a bird in the hand is worth two in the bush," i.e., Securing one object before trying for another. తృణత tṛiṇata. n. Grassiness. తృణబావము. A bow, ధనస్సు. మరుత్తృణత Indra's bow, i.e., a rainbow. ఇంద్రధనుస్సు A. v. 154. తృణద్రుమము tṛiṇa-drumamu. n. The "grass-bearing tree," i.e., a tree belonging to the grass family. తృణధ్వజము tṛiṇa-dhvajamu. n. A bamboo, వెదురు. తృణప్రాయము tṛiṇa-prāyamu. adj. Worth a straw, worthless, contemptible. తృణరాజము the palmyra or the cocoanut tree. తృణశూన్యము tṛiṇa-ṣūnyamu. adj. Having no grass. తృణము లేనిది. n. The Jasmine. మల్లె. తృణీకరించు tṛiṇī-karinṭsu. v. a. To look upon (a thing) as grass. To contemn, despise, slight, make light of తృణముగా వెంచు, అలక్ష్యము చేయు. తృణీకారము tṛiṇī-kāramu. n. Contempt, disregard.
తెడ్డుమూతి కొంగ
తెడ్డుమూతి కొంగ (Spoonbill) ఒక రకమైన్ కొంగ జాతికి చెందిన పక్షులు.
తేజము
తేజము [ tējamu ] or తేజస్సు tējamu. సంస్కృతం n. Brilliance, lustre, splendour. Vigour, potency, might. ప్రకాశము, ప్రభావము. Semen virile. రేతస్సు. Courage పరాక్రమము. తేజోపార్జనము acquiring reputation. తేజస్వి a brilliant or vigorous man తేజస్సుగలవాడు. తేజరిలు, తేజరిల్లు tējarilu. v. n. To shine, to be glorious. ప్రకాసించు. తేజితము tējitamu. adj. Bright, sharp. వాడిచేయబడిన. తేజుడు tējuḍu. n. He who shines, &c.
తోయము
తోయము [ tōyamu ] tōyamu. సంస్కృతం n. Water నీరు. తోయజము tōyajamu. n. Lit. The water born, i.e., the lotus. తోయజాక్షి tōyaj-ākshi. adj. Bright-eyed, having eyes charming as the lotus. తోయ డము tōya-damu. n. A cloud. మబ్బు తోయధి tōyadhi. n. The sea, the ocean. తోయరాశి tōya-rāṣi. n. The "heap of water;" i.e., the sea. తోయరుహము tōya-ruḥamu. n. A lotus. తామర. తోయసూచకము tōya-sūchakamu. n. The indicator of water, i.e., a frog.
తోరణము
పండగ సమయంలో హిందువులు దేవాలయాలలో, ఇంటి గుమ్మంలో, అంగళ్ళ ముందు సన్నని తాడుకు లేదా దారానికి పచ్చని మామిడాకులతో తోరణం కడతారు దీనిని పచ్చతోరణం లేక మామిడాకుల తోరణం అని అంటారు.
అలాగే శుభకార్యాల సమయంలో శుభకార్యం జరిగే ఇంటి యందు పచ్చతోరణం (మామిడాకుల తోరణం) కడతారు.
తోరణము [ tōraṇamu ] or తోరణ tōraṇamu. సంస్కృతం n. A wreath, a garland, a festoon of leaves, &c., hung over a doorway or across a road, &c. A gate. ద్వారము. A pack or tobacco weighing from two to ten seers. మాంసపు తోరణములు strings of mutton chops hung across the room. జ్వాలా తోరణము a bonfire. తోరణపట్టె tāraṇ-paṭṭe. n. The cross bar of a winch. (కపిల.)
ee thoranam valana antu vyadhulu tvaraga pakavu " scince"
పండుగ సమయంలో, పెళ్ళిళ్ళ సమయంలో, ప్రారంభోత్సవాల సమయంలో సహజసిద్ధంగా లభించిన ఆకులతోను, పువ్వులతోను, దర్భలతోను తయారు చేసుకున్న తోరణాలను శుభ తోరణం అంటారు.
ద్వారములకు, పందిర్లకు, ఇంటి బయట, ఇంటి లోపల, దేవుని గదిలో
త్యజించు
త్యజించు [ tyajiñcu ] tyajinṭsu. సంస్కృతం from √ త్యజ్ to leave.] v. a. To leave, quit, desert, abandon. విడిచిపెట్టు. త్యజనము tyaja-namu. n. Abandonment, desertion. విడుపు. త్యక్తము tyaktamu. adj. Left, quitted, deserted. విడువబడిన. త్యాగము tyāgamu. n. A giving up, or renunciation. Abdication. విడుపు. A gift, donation. ఈవి. ప్రాణత్యాగము suicide. త్యాగి tyāgi. n. A giver, donor, bestower. ఈవికాడు. కర్మత్యాగి a freethinker or philosopher. త్యాజ్యము tyājyamu. adj. Fit to be left.
దంభము
దంభము [ dambhamu ] dambhamu. సంస్కృతం n. Fraud, cheating, hypocrisy. కపటము. See డంబము and డాంబికము. A pretence, వ్యాజము. Insolence, impudence. A fault తప్పు. adj. Pretended, delusive. దంబభూసురుడు a pretended Brahmin.
దక్షత
దక్షత [ dakṣata ] dakshata. సంస్కృతం n. Skill, cleverness, ability, నేర్పు. Management, protection. మగ దక్షత లేనిదై being without any male protector. దక్షత్వము dakshatramu. n. Ability, cleverness, dexterity. సమర్థత. దక్షుడు dakshuḍu. n. A clever or capable man. నేర్పరి. Name of a Brahmā, దక్షప్రజాపతి. కార్ముకదక్షుడు one skilled in archery. మాయాదక్షుడు a clever rogue.
దరిద్రము
దరిద్రము [ daridramu ] daridramu. సంస్కృతం adj. Poor, needy. n. Poverty. పేదరికము. దరిద్రుడు daridrudu. n. A very poor man. మిక్కిలి బీదవాడు. దరిద్రురాలు a poor woman. దరిద్రులు the poor. గర్భదరిద్రుడు a wretched starveling.
దర్శనము
దర్శనము [ darśanamu ] darṣanamu. సంస్కృతం n. Sight, view. చూపు. An eye కన్ను. A mirror, అద్దము. The mind, understanding, బుద్ధి. తెలివి. A dream, కల. Science, శాస్త్రము, ధర్మము. పురుష దర్శనము అయినప్పుడు whenever they see a man. దర్శనము చేస్తిని I visited (him.) దర్శనము చేయించు to introduce. నీకు ఆయన దర్శనము చేయిస్తాను I will introduce you to him. దర్శన హుండి a bill payable at sight. దర్శకుడు darṣakudu. n. One who shows. చూపెడివాడు; a gatekeeper, ద్వారపాలకుడు; a skilful man. నేర్పరి. దర్శనీయము darṣanīyamu. adj. Worthy to be seen, చూడదగిన. దర్శితము darṣitamu. adj. Shown. చూపబడిన. దర్శించు darṣinṭsu. v. a. To see, view. To visit. చూచు. వానికి నూరు రూపాయలు దర్శించినాను I lost one hundred rupees to him, i.e., I am a loser of that sum by him. దర్శము darṣamu n. A name for the new moon. అమావాస్య.
దశ
దశ [ daśa ] daṣa. సంస్కృతం n. State, condition. అవస్థ. Power, authority, influence. Luck. fortune. బాల్యదశ childhood. వృద్ధదశ old age. క్రామదశ వచ్చెను a time of famine came. నీ జాతక ప్రకారము రెండు దశలు భాగ్యనుభవించివలసి నదిన్ని రెండు దశలు గ్రహచారము అనుభవించవలసినదిన్ని your destiny gives you two portions of good and two of evil. ఆ రాజు ఎన్ని దశలు బాగ్యమును అనుభవించినాడు what proportion of the king's life was happy? గ్రహదశ the influence of the stars. మహాదశ the rule or away of the predominant planet, qualified or modified by అంతర్ధశ the several influences of the minor planets. అతడు జీవదశనున్నప్పుడు when he was alive. కష్టదశలోనున్నాడు he is in difficulties.
దాసుడు
దాసుడు [ dāsuḍu ] dāsuḍu. సంస్కృతం n. A slave, bondsman, serf. వెలుకుగొన్న పనివాడు. A fisherman. దాశుడు. దాసానుదాసుడు dāsānu-dāsuḍu. n. A servant of servants, an utter slave. BD. iv. 2023. దాసి dāsi. n. A handmaid, a slave girl. వెలకుగొన్న పనికత్తె. దాసితనము dāsi-tanamu. n. Slavery. Abject submission, drudgery. దాసేయుడు dāsēyuḍu. (from దాసి.) n. One born to a slave girl. దాసికి పుట్టినవాడు. దాసోహం dās-ōham. n. Lit: I am (thy) servant. A compliment. దండము. అతడు అనేక దాసోహములు చెప్పినాడు he presents you his compliments. దాస్యము dāsyamu. n. Slavery, drudgery, obsequiousness, abject submission. సేవ, పని. దాస్యత dasyata n. A state of servility, slavery, bondage.
దివము
దివము [ divamu ] divamu. సంస్కృతం n. The sky. ఆకాశము. Heaven. స్వర్గము. Day, పగలు. దివసము divasamu. n. A day. దినము, పగలు. దివిసములు days set apart for funeral rites. దివిసములు చేయు or దివసము పెట్టు to perform the obsequies. దివస్పతి divas-pati. n. Lit: Lord of heaven, i.e., Indra. ఇంద్రుడు దివాంధము div-āndhamu. n. An owl, as being "blind by day." దివాకరుడు divā-karuḍu. n. The sun. lit: the maker of the day సూర్యుడు. దివాభీతము divā-bhītamu. n. An owl. దివాభీతి divā-bhīti. n. A sneaking wretch, a thief. దినాభీతుడు divā-bhītuḍu. n. A rogue, robber. చోరుడు, దొంగ.
దొడ్డంపల్లె
"దొడ్డంపల్లె" ప్రకాశం జిల్లా, గిద్దలూరు మండలానికి చెందిన గ్రామము.
[1] ఈనాడు ప్రకాశం; 2014; ఏప్రిల్-11; 14వ పేజీ.
ఓబులాపురం (గిద్దలూరు)
ఓబులాపురం ప్రకాశం జిల్లా, గిద్దలూరు మండలానికి చెందిన గ్రామము..పిన్ కోడ్: 523 367. ఎస్.ట్.డి.కోడ్ = 08405.ఓబులాపురం గ్రామంలో విలేజ్ సేవ 11.10.2011 లో స్థాపించ బడింది. స్థాపించినవారు. బండి రాజశేఖరరెడ్డి మరియు నాగరత్నమ్మ. సహాయకులు: టి . ప్రభుదాస్ రెడ్డి, యస్. సుబ్బా రెడ్డి, టి. వెంకట రెడ్డి మరియు గ్రామ
ప్రజలు.
ఉత్తరాన రాచెర్ల మండలం,దక్షణాన కొమరోలు మండలం,ఉత్తరాన బెస్తవారిపేట మండలం,దక్షణాన కలశపాడు మండలం.
[2] ఈనాడు ప్రకాశం; 2013,జులై-22;4వపేజీ.
దావము
దావము [ dāvamu ] dāvamu. సంస్కృతం n. A forest. అడవి. A burning forest, a conflagration, wildfire, కారుచిచ్చు. దావాగ్ని or దావానలము dāv-āgni. n. Wildfire, a devouring flame, a conflagration, burning heat.
దాహము
దాహము [ dāhamu ] dāhamu. సంస్కృతం n. Burning. ignition. కాల్చుట. Thirst, దప్పి. Eager desire, ఆశ. దాహము అయినది I am thirsty. దాహానికి పోయినాడు he is gone to drink water, a usual phrase for going to take refreshment. దాహశాంతి చేసికొని after quenching the thirst దాహము వుచ్చుకొను after quench one's thirst, to drink water. దాహకుడు dāhakuḍu. n. One who burns. కాల్చువాడు. దాహతిరోగము dāhati-rōgamu. n. The disease called diabetes మధుమేహం.
దివి
దివి [ divi ] divi. సంస్కృతం n. Heaven. స్వర్గము. The sky. ఆకాశము. adj. Dated so and so (of the month.) దివిజుడు or దివిషదుడు divijuḍu. n. A god. దేవత, వేల్పు. దివిజాధిపుడు divi-j-ādhipuḍu. n. Indra, as chief of the gods, ఇంద్రుడు.
దివ్యము
దివ్యము [ divyamu ] divyamu. సంస్కృతం adj. Divine, heavenly, supernatural, celestial. Fairy, appertaining to fairies or demigods. Grand, superb, glorious, noble, fine, admirable, bright. ఒప్పునది. n. What is divine or done by God, a divine or providential act or event. A calamity sent by Providence, ఉత్పాతము. దివ్యభావము the spiritual sense. దివ్యప్రమాణము a solemn oath. దివ్యదృష్టి divya-dṛishṭi. n. Second sight, supernatural intelligence, దివ్యపాదుకలు seven league boots worn by hermits on active service. యోగవాగాలు. దివ్యచక్షువు divya-chakshuvu. n. One gifted with spiritual insight. జ్ఞానదృష్టిగల వాడు. A man with a good eyesight, మంచి కన్నులు గలవాడు. A blind man, i.e., one who used the mental instead of the physical vision, గుడ్డివాడు. దివ్యభామ divya-bhāma. n. A fairy, an angel. దివ్యార్చన or దేవాతార్చన divy-archana. n. Divine worship. దివ్యుడు divyuḍu. n. A god, a demigod.
దీనము
దీనము [ dīnamu ] dīnamu. సంస్కృతం adj. Poor, humble, wretched, low. n. A helpless or miserable woman. దీనురాలు. దీనత or దీనత్వము dīnata. n. Poverty, humility, wretchedness. దీనదశ poverty, humiliation. దీనవదనుడు humble in looks. దీనాలాపము a humble tone, a low voice, pitiful cry. దీనుడు dinuḍu. n. A poor or helpless man. దరిద్రుడు. A timid man, భయపడినవాడు. A humble man. దర్పముడిగినవాడు.
దీర్ఘము
దీర్ఘము [ dīrghamu ] dīrghamu. సంస్కృతం adj. Long, either as regards size or time. n. A long vowel; thus, సకార దీర్ఘము means సా sā. దీర్ఘకాలము a long time. దీర్ఘ జంఘము dīrgha-janghamu. n. The long shanked bird: the Adjutant. Leptoptius dubius. (F.B.I.) నిడుపాటి పిక్కగలది. i.e., బెగ్గురుపక్షి. దీర్ఘదర్శి or దూరదర్శి a far sighted man. దూరపు యోచన గలవాడు. దీర్ఘనిద్ర dīrgha-nidra. n. The long sleep, i.e., Death, పెద్ద నిద్ర, చావు. దీర్ఘబాహువు dīrgha-bāhuvu. adj. Long armed: a mythological metaphor, signifying the possession of extensive power or influence. It denotes a Hero. దీర్ఘసూత్రత dīrgha-sūtrata. n. Dilatoriness, tediousness, prolixity, spinning a long yarn, wire-drawing. "భాస్వద్దీర్ఘ సూత్రున్." P. ii. 163. Cautious, prudent, considerate. దీర్ఘసూత్రుడు dīrgha-sūtruḍu. n. He who is dilatory, slow. tedious. చిరక్రియుడు. దీర్ఘాయువు or దీర్ఘాయుస్సు dīrghāyuvu. n. A long life. One who has a long life to live, పెక్కేండ్లు బ్రతుకువాడు. A crow, కాకి. దీర్ఘిక dīrghika. n. A long or oval pond.
దుందుభి
దుందుభి [ dundubhi ] dundubhi. సంస్కృతం n. A drum. భేరి. స్వర్గదుందుభి the drum of heaven; a poetical phrase for thunder in a clear sky, which is considered a happy omen. The name of a year, ఒక తెలుగు సంవత్సరము.
దుఃఖము
దుఃఖము [ duḥkhamu ] duhkhamu. సంస్కృతం n. Grief, trouble, unhappiness, pain, misery. వ్యసనము, మనోబాధ. దుఃఖించు or దుఃఖపడు duh-kinṭsu. v. n. To grieve, to suffer pain. దుఃఖితుడైన grieved. దుఃఖోపశమనము consolation. duhkha-pāṭu. n. Grieving. దుఃఖపడుట. దుఃఖపెట్టు to grieve, to cause grief.
దుప్పి
దుప్పి (Chital or Spotted Deer) ఒక రకమైన జంతువు.
దుర్గము
దుర్గము [ durgamu ] durgamu. సంస్కృతం n. A strong-hold or hill fort. కోట. స్వర్ణదుర్గము a golden citadel. జలదుర్గము a place begirt with the sea, or, whose walls are the ocean. వనదుర్గము a fort fenced by forest, &c. adj. Impenetrable, పోగూడని.
దుర్గం (అయోమయ నివృత్తి)
దుర్గము అనగా కోట.
"దుర్గం"' పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితాను ఇక్కడ ఇచ్చారు.
దుష్టము
దుష్టము [ duṣṭamu ] dushṭamu. సంస్కృతం adj. Vile, evil, bad, cruel, weak, base. చెడ్డది. దుష్టమృగము dushṭa-mṛigamu. n. A beast of prey. దుష్టుడు dushṭuḍu. n. A bad man. దుష్టుపాకు or దుష్టపుచెట్టు dushṭup-āku. n. The plant called Odina wodier. అజశృంగీ. Rox. ii. 293. ii. Ainsl. ii. 486.
దృఢము
దృఢము [ dṛḍhamu ] dṛiḍhamu. సంస్కృతం adj. Hard, solid, strong, firm, bulky, massive. Able, mighty, brave, resolute, confirmed, certain, sure, real. గట్టి, బలిసిన. దృఢదంశక dṛiḍha-damṣaka. n. Lit: That which is hard toothed,--an epithet applied to monsters. దృఢమతి dṛiḍha-mati. n. Steadfast faith. దృఢలోను dṛiḍha-lōma. adj. Bristly, shaggy, rough, hairy. దృఢత dṛiḍhata. n. Firmness, steadfastness, greatness, certainty.
దృష్టము
దృష్టము [ dṛṣṭamu ] dṛishṭamu. సంస్కృతం adj. Seen, visible, apparent. చూడబడిన. దృష్టాంతము dṛisṭāntamu. n. An instance, illustration, example, proof; evidence, testimony; a sample. ఉదాహరణము. An institute or body of learning. శాస్త్రము. దృష్టాంతీకరించు dṛishṭāntī-karinṭsu. v. t. To exemplify, illustrate, ఉదాహరించు. దృష్టి dṛishṭi. n. Slight, seeing. చూపు. An eye, కన్ను. A glance or look. Regard, care. ప్రయాణము మీద దృష్టి ఉంచలేదు he regarded not his oath. జ్ఞానదృష్టి, దివ్యదృష్టి or యోగదృష్టి second sight, prophetical knowledge, intuitive perception, supernatural intelligence. దృష్టి తగిలి ఒంటికి వచ్చినది he was smitten by an evil eye. దృష్టించు dṛishṭinṭsu. v. a. To view or see. దృష్టి దోషము dṛishṭi-dōshamu. n. A baneful influence, as that of an evil eye. దిష్టి.
దైవము
దైవము [ daivamu ] daivamu. సంస్కృతం n. A deity, God దేవుడు. దైవకృతము caused by chance or fortune. దైవగతి providence, the will or act of God: chance, accident. దైవగతి చేత వర్షము రాలేదు it pleased God to give no rain. దైవజ్ఞ daiva-gnya. n. A witch. దైవజ్ఞుడు daiva gnyuḍu n. A fortuneteller, a wizard. దైవతము daivatamu. n. A deity: వేలుపు. adj: pertaining to a god. దేవతది. దైవదూషణము daiva-dūshaṇamu. n. Blasphemy. దైవయోగము daiva-yōgamu. n. Providence. Chance, accident. దైవవశాత్ daiva-vaṣāt. adv. By the act of God. దైవవాక్యము daiva-vākyamu. n. A revelation, gospel, the word of God. దైవ వివాహము daiva-vivāhamu. n. A marriage performed according to due rites. దైవాధీనము daiv-ādhīnamu. n. The power or act of God. దైవాధీనముగా providentially. దైవాధీనం జగత్సర్వం the whole universe is in the hands of God. దైవికము daivikamu. n. A visitation, an act of God. An accident. దైవికరాజికములచేత by the act either of God, or of the kind. adj. Supernatural, divine, providential. దైవికముగా accidentally, providentially.
1 దైవం ఎవరు ?
2 దేవుడు ఉన్నాడా?లేడా?-1
3 దేవుడు ఉన్నాడా?లేడా?-2
దోష
దోష [ dōṣa ] dōsha. సంస్కృతం n. Night. రాత్రి. The arm, భుజము. దోషము dōshamu. n. Harm, evil. A fault, crime. An error, mistake, తప్పు. Sin, పాపము. A bad sign: a fatal symptom in illness. ప్రమాణము యొక్క దోషము the penalty of an oath. దోషము లేదు there is no harm done. దోచుకొన్న దోషము the guilt of robbery. స్పర్శదోషము the do-filement caused by a touch. దోషగుణములు పుట్టినవి bad symptoms appeared. దోషకారి dōsha-kāri. n. An evil doer. దోషము చేయువాడు, దుష్టుడు, దుష్టురాలు, దోషజ్ఞుడు dōsha-gnyuḍu. n. A physician, one skilled in diseases. వైద్యుడు. A learned man విద్వాంసుడు, దోషము నెరిగినవాడు. దోషాకరుడు dōshākaruḍu. n. The moon. చంద్రుడు. దోషాచరుడు dōshā-charuḍu. n. A flend that "walks at night." రాక్షసుడు. దోషి dōshi. n. A sinner. దోషము గలవాడు. A criminal. దోషించు dōshinṭsu. v. n.To turn out ill. To come on (as bad symptoms.) దోషము పుట్టు. అతనికి దోషించినది bad symptoms appeared in his case.
ద్రవము
ద్రవము [ dravamu ] dravamu. సంస్కృతం n. Juice: moisture. తడి. ద్రవద్రవ్యము drava-dravyamu. n. A liquid. ద్రవించు dravinṭsu. v. n. To distil, emit (moisture or liquor.) To trickle, as water. కారు. ద్రవిణము dravinamu. n. Wealth. ధనము. ద్రవ్యము dravyamu. n. Stuff, a thing, a substance A drug or ingredient, మందు. An element. పృథివ్యాధి. (పృథిని, అప్పు, తేజము, వాయువు, ఆకాశము, కాలము, దిక్కు, ఆత్మ, మనస్సు అనునవి.) Wealth, property, ధనము.
ద్రోహము
ద్రోహము [ drōhamu ] drōhamu. సంస్కృతం n. Treachery. కీడు తలపు. Harm, offence, wickedness, a sin. రాజద్రోహము treason. స్వామిద్రోహము a sin against God. గురుద్రోహము a sin against a Guru. ద్రోపహముచేయు to act treacherously. ద్రోహబుద్ధి an evil heart. ద్రోహి drōhi. n. A traitor.
ధనువు
ధనువు లేక ధనుస్సు సంస్కృతం . వాడుక భాషలో విల్లు.బ్రౌన్ నిఘంటువు ప్రకారం ధనువు పదప్రయోగాలు, ధనురాకారము, ధనుర్ధరుడు, ధనుష్మంతుడు లేక ధానుష్కుడు, విలుకాడు, ధనుర్మార్గము.విల్లు తయారీలో మొఘలు రాజులు అత్యంత నైపుణ్యం సాధించారు. వీరు గేదెకొమ్ము లను, దూడ కాలి మడెం టెండాన్స్ ను, గేదె రక్తంతో చేసిన బంకను, కొద్దిపాటి చెక్క కొయ్యను, గేదె ప్రేగుల నుంచి చేసిన వింటినారను వాడి యూరోపియన్స్ కన్నా బలమైన విల్లును రూపొందించారు.మొఘలుల విజయంలో గన్ పాడర్ తో పాటు, ఇది కూడా ప్రధానమైన పాత్ర పోషించిందని చరిత్ర చెబుతుంది.
విల్లు ఆకారంలో నిర్మించిన ప్రవేశ ద్వారాన్ని ఆర్చి అంటారు.
ధాతువు
ధాతువు [ dhātuvu ] dhātuvu. సంస్కృతం n. The essence of anything. సారము. One of the constituent elements of the earth, or of the body. A fossil or mineral red chalk, పర్వతధాతువు జేగురు. మణిశిలలోనగు ఎర్రని ధాతువు, శిలావికారము A red mark on the forehead, బొట్టు. The pulse. ధాతువు ఆడు, నడుచు or కొట్టుకొను to beat as the pulse. A grammatical root. A relic. Thus దంతధాతువు is the Tooth-relic, being the tooth of Gautama Buddha. ధాతువాదము dhātu-vādamu. n. Assaying, in mineralogy. The art of Chemistry. T. iii. 65. రసవాదము. "ధాతువాదింబు హేతువారంబు" Amuk. i. ధాతువాది dhātuvādi. n. A mineralogist. A critic, grammarian. A Chemist రసవాది, A. v. 231. వైయాకరణి. ధాతువుచూచు dhātuvu-ṭsūṭsu. v. n. To feel the pulse. సప్తధాతువులు or మహాధాతువులు the seven great principles of nature, రోమత్వగ్మాం సాస్థిస్నాయుమోవ్రాణములు.
ధార
ధార [ dhāra ] dhāra. సంస్కృతం n. A stream, a current; oozing or issuing of anything; the course of a stream, a course or sequence. ప్రవాహము. The edge, అంచు. Sharpness, కరుకు. A horse's pace, అశ్వగతి. పంచధారలు, the five paces, trotting, cantering, &c. కార్యధార the course of the affair. Water poured into the hand of the accepter of a gift in token of a donation, a ceremony performed when a gift is made. ధారపోయు dhāra-pōyu. v. a. To endow, to give by a formal ceremony, in which water is poured from the hand of the donor; to bestow as a solemn gift. చేత నీళ్లు పోసికొని దానము చేయు. ధారాగృహీతము dhārā-gri-hītamu. adj. Received (as a boon.) ధారాదత్తము dhārā-dattamu. n. A solemn donation. ధారాధరము dhārā-dharamu. n. A cloud. A sword. ధారా సంపాతము dhārā-sampātamu. n. A hard shower of rain.
ధీరము
ధీర [ dhīra ] dhīra. సంస్కృతం n. A heroine, a brave woman. ధీరము dhīramu. adj. Brave, firm, steady, wise, sensible. ధీరత్వము dhīratvamu. n. Courage Self-command, resolution to bear or endure. ధీరుడు dhīruḍu. n. A hero. ధైర్యము కలవాడు. A learned man, విద్వాంసుడు.
పెద్దనడిపల్లి
పెద్దనడిపల్లి లేదా పెదనడిపల్లి విజయనగరం జిల్లా చీపురుపల్లి మండలంలోని గ్రామము..
కనకాంబరాలు
కనకాంబరాలు ఒక రకమైన పూల మొక్క.
ఆగ్జాలిడేసి
ఆగ్జాలిడేసి (Oxalidaceae) పుష్పించే మొక్కలలో ద్విదళబీజాలకు చెందిన ఒక కుటుంబం.
"Averrhoa" - నక్షత్ర ఫలం చెట్టు 
"Biophytum"
"Eichleria"
"ఆగ్జాలిస్ (Oxalis)" - పులిచింత
ధాటి
ధాటి [ dhāṭi ] dhāṭi. సంస్కృతం n. A rush. An attack, an assault. An inroad, incursion, invasion. దండయాత్ర, దాడి. ధాటికల dhāṭi-kala. adj. Resolute, firm, decided, decisive, fluent, well versed. ధాటిగా dhāṭi-gā. adj. Decisively, decidedly, resolutely, firmly, trimly, spiritedly, briskly.
ధామము
ధామము [ dhāmamu ] dhāmamu. సంస్కృతం n. A house, abode or dwelling. ఇల్లు. A place, చోటు. Light, వెలుగు. Brightness, splendour, కాంతి. వరసద్గుణధామ O thou abode of noble virtues! గుణధాముడు he who is the home of excellence. ధామనిధి dhāma-nidhi. n. The sun. Lit: The abode of brightness.
ధారాళము
ధారాళము [ dhārāḷamu ] dhārāḷamu. సంస్కృతం n. Freedom from restraint. అడ్డపాటులేమి., Openness, want of hesitation, generosity, liberality. adj. Liberal, free. అడ్డపాటులేని. ధారళముగా dhārāḷamu-gā. adv. Easily, plain ly, uninterruptedly, with ease, at free will. ధారాళవృష్టి plenteous rain. R. v. 3. and 31.
ధిక్కరించు
ధిక్కరించు [ dhikkariñcu ] dhik-karintsu. సంస్కృతం v. a. To flout, scorn, disregard, treat contemptously, cry out against, తిరస్కరించు. ధిక్కారము or ధిక్రియ dhik-kāramu. n. Scorn, contempt. తిరస్కారము. ధిక్కారి dhik-kāri. n. A scorner. H. ii. 82. ధిక్కృతుడు one who is scorned, తిరస్కరింపబడినవాడు.
ధూమము
ధూమము [ dhūmamu ] dhūmamu. సంస్కృతం n. Smoke. పొగ. ధూమకేతువు dhūma-kētuvu. n. A comet, తోకచుక్క being " smoke-tailed," i.e., having a trail of smoke. Also a name of fire (Agni.) ధూమధ్వజుడు dhūma-dhvajuḍu. n. The god of fire, whose banner is smoke. ధూమరేఖ dhūma-rēkha. n. A smouldering smoke. ధూమ్య dhūmya. n. A pillar. cloud or volume of smoke. A. v. 124. ధూమముల సమూహము. ధూమలము or ధూమ్రము dhūmalamu. n. & adj. Tawny, dark-red. Smoke-colour, a sort of purple colour compounded of black and red.
ధ్వజము
ధ్వజము [ dvajamu ] dhvajamu. సంస్కృతం n. A flag or banner. టెక్కెము. A flagstaff. టెక్కేపు కంబము. A mark, a sign or symbol. గురుతు. The male organ of generation. లింగము, మగగురి. బర్హధ్వజి she whose sign is the peacock, i.e., Pārvati. ధ్వజస్థంభము a pillar or mast erected before a temple, having a vertical wooden frame of bars at the top to represent a flag. ధ్వజారోహణము a certain rite at the commencement of a festival when the flag is hoisted. ధ్వజిని dhvajini. n. An army. సేన.
నఖము
నఖము [ nakhamu ] nakhamu. సంస్కృతం n. A nail, talon, claw. గోరు. A scale, as of an armadillo. నఖ మాంస న్యాయంబున inseparable as the skin and the nail. నఖ శిఖా పర్యంతము ఒళ్లు నొచ్చుచున్నది I am in pain to the tips of my nails, i.e., all over. నఖక్షతము nakha-kshatamu. n. A nail mark made on the skin by pinching. నఖముఖాలు nakha-mukhālu. n. Lit. The tips of the nails. adv. Dispersedly, up and down, all about, in all directions, all over, on all sides. నఖముఖాల నుండి from every quarter. నఖరము nakharamu. n. A nail, talon, claw. గోరు. A kind of weapon, ఆయుధ విశేషము. నకరాయుధము nakhar-āyu-dhamu. n. Lit: "Armed with claws;" i.e., a cat, a lion, &c., but usually a cock, కోడి. నఖరేఖలు nakha-rēkhalu. n. Nail-marks or scratches.
నగ్నత్వం
దుస్తులు (Clothes) ధరించకుండా ఉండటాన్ని నగ్నత్వం లేదా దిగంబరత్వం (Nudity) అంటారు.
దుస్తులు ధరించడం ఏ జంతువులలోనూ కనపడదు. ఇది మనుషులకే పరిమితమైన ప్రక్రియ. ఎంతవరకు, ఏ రకమైన దుస్తులు ధరించాలనేది వారు నివసించే సాంఘిక స్థితిగతులు, లేదా వాతావరణ పరిస్థితులు లేదా వారి వృత్తుల మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. కొంతమంది అతి తక్కువగా జననాంగాలు కప్పుకొన్నట్లుగా ధరిస్తే మరికొంతమంది మొత్తం శరీరమంతా కప్పుకుంటారు. పిల్లల్లో నగ్నత్వం సాధారణంగా కన్పిస్తుంది.
నగ్నము [ nagnamu ] nagnamu. సంస్కృతం adj. Naked. నగ్నంకరణంబులై stripped naked. R. vi. 23. నగ్నత్వము nudity, nakedness. నగ్నవేషము nagna-vēshamu. n. Nudity, a naked figure or appearance. నగ్నవేషధరుడై assuming the appearance of a naked man. నగ్నుడు a naked man, దిసమొలవాడు.
మనిషి పుట్టినప్పుడు నగ్నంగానే ఉంటాడు. మరళ మరణంలో కూడా పూర్తి నగ్నంగానే వెళిపోతాడు. అయినా నగ్నత్వం గురించి ప్రజల్లో వివిధ రకాల అభిప్రాయాలున్నాయి. కొంతమంది పదిమందిలో తిరిగేటప్పుడు పూర్తిగా దుస్తుల్ని ధరించడానికి ఇష్టపడతారు. అయితే ప్రతివ్యక్తి వివిధ సందర్భాలలో నగ్నంగా ఉంటారు. ఉదాహరణకు స్నానం చేసేటప్పుడు చాలామంది పూర్తిగా నగ్నంగా లేదా అతి తక్కువ దుస్తులు ధరిస్తారు. నిద్ర పోయేటప్పుడు కొంతమంది తేలికైన దుస్తులు ధరిస్తే, మరికొంతమంది పూర్తినగ్నంగా మంచమెక్కుతారు. వైద్యులు రోగిని పూర్తి దిగంబరిగా పరీక్ష చేస్తారు. చాలా తక్కువమందికి నగ్నత్వం ఒక జీవితవిధానం.
భార్యాభర్తలు మరియు ప్రేమికులు సంభోగం సమయంలో సాధారంగా నగ్నంగానే ఉంటారు.
శిల్పం మరియు చిత్రకళలలో మరియు ఛాయాచిత్రాలలో కూడా నగ్నత్వం ఒక భాగం.
పాశ్చాత్య చిత్రలేఖనంలో వీనికి మంచి ప్రాచీనత (Antiquity) ఉంది. మికిలాంజిలో, లియొనార్డో డావిన్సి మొదలైన చిత్రకారులు నగ్నసుందరీమణులను మోడల్ గా ఎన్నో ఉన్నత విలువలు గల చిత్రపటాల్ని వేశారు.
ఖజురహో మొదలైన ప్రాచీన భారతీయంలో ఎన్నో సుందరమైన శిల్పాలు నగ్నంగానే దర్శనమిస్తాయి.
నపుంసకము
నపుంసకము [ napuṃsakamu ] na-pumsakamu. సంస్కృతం adj. Neuter, neither masculine nor feminine. నపుంసకత్వము na-pumsakatvamu. n. Impotency. నపుంసకుడు na-pumsakuḍu. n. An impotent man, a man devoid of virile powers, a eunuch. నపుంసకలింగము napumsaka-lingamu. n. The neuter gender.
నమః
నమః [ namḥ ] namaha. సంస్కృతం n. Hail! దండము. నమసితుడు or నమస్వితుడు nama-situḍu. n. One who is worshipped, అర్చితుడు. నమశ్శివాయ namaṣ-ṣivāga. I salute Siva. నమస్కరించు. నమించు or నమస్కారము చేయు namas-karinṭsu. v. n. To prostrate one's self, salute with folded hands, bow. adore. చేమోడ్చు. నమస్కారము. నమస్కృతి or నమస్సు namas-kāramu. n. An obeisauce or salutation, like salāam, or how do you do and good bye. నమస్య namasya. n. Worship. పూజ, సపర్య. నమోనమః namō-namah. n. Homage and salutation.
నరుడు
నరుడు [ naruḍu ] naruḍu. సంస్కృతం n. A man. మానవుడు A name of Arjuna. అర్జునుడు నరులు human beings. నర nara. adj. Human. నరదేవుడు, నరపాలుడు or నరేంద్రుడు nara-dēvuḍu. n. A kind, a ruler. రాజు. నరపశువు nara-paṣuvu. n. A brutish man. నరబలి nara-bali. n. A human sacrifice. నరమాంసము human flesh. నరవాహనుడు nara-vāhanuḍu. n. Kubera, the god of wealth. నరసింగడు Same as నృసింహుడు.(q. v.) నరాంతకుడు nar-āntakudu. n. A man slayer, a murderer. నరభక్షకుడు or నరమాంసభక్షకుడు nara-bhakshakudu. n. A cannibal.
నర్తనము
నర్తనము [ nartanamu ] nartanamu. సంస్కృతం n. Dancing, gesticulation, acting. నటనము, ఆట. నర్తనాగారము a dancing school. నాట్యశాల. M. IV. ii. 326. నర్తన ప్రియము nartana-priyamu. n. A peacock. నెమలి. నర్తించు. నర్తిల్లు or నర్తిలు nartinṭsu. v. n. To dance. నర్తనము చేయు, ఆడు. నర్తకి nartaki. n. An actress, a female dancer. ఆటకత్తె. నర్తకదంపతులు an actor and his wife. నర్తకుడు nartakuḍu. n. An actor, mime, or juggler. A puppet showman. ఆడెడువాడు, నట్టువుడు.
నాభి
నాభి అనగా మానవ శరీరములోని బొడ్డు అని అర్థము. ఈ పదం గణిత, భౌతిక శాస్త్రములలో కూడా వివిధ అర్థాలలో ఉపయోగిస్తారు.
నాభి [ nābhi ] nābhi. సంస్కృతం n. The navel. బొడ్డు. Musk, కస్తూరి. Poison, విషము. నాభి or వసనాభి aconite. The central hole in a wheel, రథచక్ర మధ్య రంధ్రము. నాభిక nābhika. n. The navel. T. i. 2. నాభిజన్ముడు nābhi-janmuḍu. n. Brahma, as produced from Vishnu's navel. బ్రహ్మ
భౌతికశాస్త్రము లో పరావర్తితములై కాని వక్రీభూతములై కాని కాంతి కిరణము లే బిందువు నొద్ద ఉపసరణత (Convergence) ను చెందునో యట్టి బిందువు. ముఖ్యాక్షమునకు సమాంతరముగా నుండు కిరణములు పరావర్తనము చెంది కేంద్రీకరించెడి బిందువు లేక వికేంద్రీకరించునట్లు కనిపించు బిందువు (Focus).
గణిత శాస్త్రము లో ఒక బిందువు నొద్ద నుండి ఒక శంకుచ్ఛేదము పైనున్న బిందువునకు గల దూరము. ఆ శంకుచ్ఛేదసంబంధమైన నిర్దేశకము నుండి మరల దాని రూపము స్థిరనిష్పత్తిలో నుండునట్టి స్థిరబిందువు (Focus).
నాళము
నాళము [ nāḷamu ] nāḷamu. సంస్కృతం n. A tube, a hollow or tubular stalk, as the stalk of the water lily. కాడ, గొట్టము. A sort of air gun or syringe, చిమ్మనక్రోవి. A tube through which pellets or balls of clay (నాళపుటుండలు) are discharged. M. Udyog. iii. 325. A blowpipe, అగసాలెవాని ఊదుగొట్టము. A horseshoe, లాడము, గుర్రపు డెక్కలకు వేసే యినుప చెప్పు. నాభినాళము the unbilical cord. నాళగ్రోలు nāḷa-grōlu. n. A sort of drum. BD. iii. 390. నాళి or నాళులు nāḷi. n. A vein in the body. "నాళులపవనంబు నడిపించికఫము." L. xiii. 7. నాళీకము nāḷī-kamu. n. The lotus. పద్మము, An arrow, బాణము. An arrow head, బాణపు ములికి. సుమనోనాళీకము (Das. ix. 356.) an arrow made of a blossom. నాళీకజుడు or నాళికభవుడు nāḷkajuḍu. n. Brahma. నాళీకవదన ṇāḷīka-vadana. adj. Lily faced fair. నాళీకాకరము nāḷīk-ākaramu. n. A pond covered with lilies. Vasu. ii. 47.
నింద
నింద [ ninda ] ninda. సంస్కృతం n. Blame, censure, reproach, dishonour. అపవాదము, దూరు. అపదూరు. నిందాస్తుతి nindā-stuti. n. A sneer: ironical praise: irony. నిందాస్పదము nind-āspadamu. adj. Scandalous. slanderous. నిందించు nindinṭsu. v. a. To blame, abuse, vilify, or accuse. దూరు. నిందితుడు nindituḍu. n. One who is censured. నిందింపబడినవాడు, నింద్యుడు one who deserves to be censured. నిందింపదగినవాడు.
నిత్యము
నిత్యము [ nityamu ] nityamu. సంస్కృతం adv. Always, continually, constantly. ఎల్లప్పుడు. adj. Constant, perpetual, permanent. Everlasting, eternal, universal, omnipresent. Regular, fixed, natural, invariable, usual, daily, ordinary, unchanging. Percunial, flowering all through the year, ఎడతెగని. నిత్యమల్లిచెట్టు or నిత్తెమల్లె a species of jasmine. నిత్యహోమము a daily sacrifice, as distinguished from నైమిత్తికము an occasional one. నిత్యకర్మము daily rites. నిత్యుడు nityuḍu. n. The everlasting one, i.e., God దేవుడు.
నిదానము
నిదానము [ nidānamu ] nidānamu. సంస్కృతం n. The original cause, origin, source. ఆదికారణము. నిదానము. [Tel.] n. Steadiness, patience, gentleness, ఆత్రపడక విచారించుట. నిదానముగా మాట్లాడు speak gently. నిదానములేని మాట an uncertainty, a matter about which we are in doubt. పొద్దు నిదానము the exact time. నిదానస్థుడు nidāna-sthu-ḍu. n. A correct, prudent, thoughtful or patient man. నిదానించు nidāninṭsu. v. n. To pause, to deliberate or ponder. ఆత్రపడక విచారించు నిదానముగా nidāna-mu-gā. adv. Steadily, soberly.
నిమజ్జనము
నిమజ్జనము [ nimajjhanamu ] ni-majjanamu. సంస్కృతం adj. Sinking, plunging, bathing; a bath. స్నానము, మజ్జనము.
నియమము
నియమము బహువచనం నియమాలు [ niyamamu ] niyamamu. సంస్కృతం n. A principle, rule, precept. An engagement. "The restriction of a rule to particular cases." (Colebr.) That which is invariable. Any religious observance. Certainty. The inevitable result of an act. Taking pains నిశ్చయబుద్ధి, ప్రతిజ్ఞ, ఏర్పాటు, కట్టు. నియమముగా fixedly, statedly. నియమించు niyaminṭsu. v. a. To appoint, direct, order, ఆజ్ఞాపించు. నియమించుకొను niya-minṭsu-konu. v. a. To agree on, contract for, engage for, determine, decree, undertake, నియమితము niyamitamu. adj. Commanded, ordered, నియమింపబడిన. నియామకము niyāmakamu. n. Certainity, an arrangement. నియామకుడు niyāma-kuḍu. n. A director, a pilot or steers-man. నియమించేవాడు.
నిరీక్షించు
నిరీక్షించు [ nirīkṣiñcu ] nir-īkshinṭsu. సంస్కృతం v. t. To look for, view, watch, long for, hope for, wait for. ఎదురుచూచు. నిరీక్షణ or నిరీక్షణము nir-īkshaṇa. n. Looking for, regarding, seeing, expectation, hope, ఎదురుచూచుట. నిరీక్షితము nir-īkshitamu. adj. Expected, hoped for. ఎదురు చూడబడిన.
నిర్ణయము
నిర్ణయము [ nirṇayamu ] nir-ṇagamu. సంస్కృతం n. Settlement. Certainity, a positive conclusion, a decision. ఏర్పాటు. నిర్ణయమైన nir-ṇaya-m-aina. adj. Stated, definite. నిశ్చయమైన. నిర్ణయముగా nir-ṇayamu-gā. adv. Positively, definitely. నిర్ణయించు nir-ṇayinṭsu. v. a. To fix, settle, define, specify, resolve, come to an opinion, conclude, decree. ఏర్పాటుచేయు. నిర్ణీతము nir-ṇītamu. adj. Definite, positive. Settled. నిర్ణయింపబడిన. నిర్ణీతి nir-ṇīli. n. Determination, settlement. నిశ్చయము. "బాలాపాణి గ్రహశుభవేళా నిర్ణీతికిపుడవిచ్చేయుము." Vasu. iii. 108. నిర్నేత nir-ṇēla. n. One who settles or decides. నిర్ణయముచేయువాడు.
నిర్బంధము
నిర్బంధము [ nirbandhamu ] nir-bandhamu. సంస్కృతం n. Force, violence. బలవంతము, బలాత్కారము, కదలమెదలగూడనికట్టు. నన్ను చేవ్రాలు చేయుమని నిర్భంధము చేసారు they forced me to sign it. నిర్బంధపు కైదు close confinement. నిర్బంధించు, నిర్బంధము చేయు or నిర్బంధ పెట్టు nir-bandhinṭsu. v. a. To force, press, to lay violent hands upon. To constrain or oppress: to persist in, or insist on.
స్వర్ణలత (కొత్త)
స్వర్ణలత (1973 – సెప్టెంబరు 12, 2010) దక్షిణ భారత గాయని. ఈమె సుమారు 7000 పాటలు తమిళం, కన్నడం, తెలుగు, హిందీ, మలయాళం, ఉర్దూ, బెంగాలీ, ఒరియా, పంజాబీ మరియు బాడిగ భాషలలో పాడి ప్రేక్షకుల మన్ననలను మరియు ఎన్నో పురస్కారాలు పొందారు.
ఈమెకు "కరుత్తమ్మ" సినిమాలో పొరలె పొన్నుతాయి అనే పాటకు జాతీయ ఉత్తమ గాయని పురస్కారం లభించింది. ఈ పాటను ఏ.ఆర్.రెహమాన్ సంగీత దర్శకత్వం వహించారు.. ఈమె గాత్రం విలక్షణంగా ఉండటం వలన సంగీత ప్రపంచంలో నిలిచిపోయారు.
స్వర్ణలత కేరళ రాష్ట్రంలో పలక్కాడ్ లోని చిత్తూర్ గ్రామంలో జన్మించింది. ఈమె తల్లితండ్రులు కె.సి.చెరుకుట్టి మరియు కళ్యాణి. ఈమె తండ్రి హార్మోనియం వాద్యంలో నిపుణులు మరియు మంచి గాయకుడు.. ఈమె తల్లికి సంగీతం మీది శ్రద్ధ వలన స్వర్ణలతకు హార్మోనియం మరియు కీ-బోర్డులో శిక్షణ ఇప్పించారు. వీరి కుటుంబం షిమోగాకు తరళి అక్కడే ఈమె చదువుకున్నారు. ఈమెకు గల సంగీతాభిమానం చూచి ఎం.ఎస్. విశ్వనాథన్ ఈమెను జేసుదాసుతో కలిపి యుగళగీతం మలయాళం భాష 1987లో పాడే అవకాశం ఇచ్చారు., Subsequently, many other music directors approached her to perform their songs. She was recruited by legendary musicians like Ilaiyaraaja and A. R. Rahman. She also recorded a few Hindi songs, the most notable one being "Hai Rama Yeh Kya Hua" from "Rangeela".
స్వర్ణలత 37 సంవత్సరాల వయసులో చెన్నై లోని ఒక ప్రైవేట్ ఆసుపత్రిలో మరణించింది.
2007 నీవల్లే నీవల్లే (వైశాఖ వెన్నెల)
2005 తిరుపాచి
2004 స్వయంవరం (కీరవాణి రాగంలో పిలిచిందొక హృదయం)
2004 యజ్ఞం
2002 వాసు (పాటకు ప్రాణం పల్లవి అయితే..ప్రేమకు ప్రాణం ప్రేయసి కాదా)
2001 వన్ మ్యాన్ షో 
2001 సుందర పురుషన్ 
2001 భలేవాడివి బాసు 
2001 ప్రేమతో రా
2001 ప్రియమైన నీకు
2001 ఖుషి (హోలీ... గజ్జె ఘల్లుమన్నాదిరో)
2001 మృగరాజు
2000 తెంకాశిపట్టణం
2000 సఖి (కలలై పొయెను నా ప్రేమలు)
2000 బాచి 
2000 జయం మనదేరా
2000 దేవుళ్లు (సిరులు నొసగు సిరిశాంతులు)
2000 దేవీ పుత్రుడు
2000 Dil Hi Dil Mein (playback singer: "Dola Dola")
2000 కలిసుందాం రా
2000 ఆవారాగాడు 
1999 శీను
1999 ప్రేమికుల రోజు (ప్రేమ అనే పరీక్ష రాసి)
1999 Monishaa en Monalisa
1999 ఒకే ఒక్కడు (ఏరువాక సాగుతుండగా)
1999 Mudhalvan 
1999 Vaali 
1998 En Aasai Rasave 
1998 Auto Driver 
1998 సూర్యవంశం 
1998 ఆవిడా మా ఆవిడే
1998 చూడాలని వుంది (రామ్మా చిలకమ్మా)
1998 Lovestory 1999 
1997 ప్రియమైన శ్రీవారు
1997 ముద్దుల మొగుడు
1997 Minsaara Kanavu
1997 మెరుపు కలలు (స్ట్రాబెర్రీ కన్నె)
1997 అనగనగా ఒక రోజు
1997 దొంగాట
1997 ప్రేమించుకుందాం రా (పెళ్లికళ వచ్చేసిందే బాలా)
1996 Mr. Romeo 
1996 Indian
1996 ప్రేమ లేఖ
1996 రాముడొచ్చాడు
1996 Indira (Priyanka) 
1996 Kaathil Oru Kinnaram
1995 సిసింద్రీ (చిన్ని తండ్రీ నిను చూడగ)
1995 రంగీలా : "Hey Rama" - as Swarna Latha)
1995 Badsha
1995 బొంబాయి (కుచ్చి కుచ్చి కూనమ్మా)
1995 Sadaram 
1994 Pavithra 
1994 Veera 
1993 వద్దు బావా తప్పు
1992 దళపతి (ముద్దబంతి పూచేనులే, యమునా తటిలో నల్లనల్లకై ఎదురుచూసెను రాధ)
1992 Idu Namma Bhoomi 
1992 పెద్దరికం
1991 Dharma Durai 
1991 నిర్ణయం (ఓ పాపలూ పాపలు ఐ లవ్ యూ)
1990 Kshatriyan
న్యాయస్థానము
న్యాయస్థానము (ఆంగ్లం: Court) పార్టీల మధ్య వివాదాలను చర్చించి న్యాయం (Justice) చెప్పే ప్రదేశము. ఇవి చాలా వరకు ప్రభుత్వానికి చెందినవిగా ఉంటాయి. ఈ వివాదాలు సివిల్, క్రిమినల్ లేదా అడ్మినిస్ట్రేషన్ కు సంబంధించినవిగా ఉండవచ్చును. ఇవి ఆయా ప్రాంతాలకు లేదా దేశాలకు చెందిన న్యాయశాస్త్ర విధానాల్ని పాటిస్తాయి. ప్రాథమిక హక్కులను పరిరక్షించే బాధ్యత కూడా న్యాయస్థానాలు చేపడతాయి.
ఒక న్యాయస్థానములో ఒకరు లేదా కొందరు న్యాయమూర్తులు (Judges) కలిసికట్టుగా తీర్పు (Judgement) చెప్తారు. వివిధ పార్టీల తరపున న్యాయవాదులు (Lawyers) వారి వారి వాదనలు (Arguments) వినిపిస్తారు.ప్రతి న్యాయస్థానానికి ఒక పరిధి (Jurisdiction) ఉంటుంది. దీనిని ఆ దేశ లేదా రాష్ట్ర ఉన్నత న్యాయస్థానాలు నిర్దేశిస్తాయి. ఉదాహరణకు: జిల్లా న్యాయస్థానాలు ఆ జిల్లాకు సంబంధించిన వరకు వివాదాలను స్వీకరిస్తాయి.
ఇసలపురము(పెనుకొండ)
ఇసలపురము, అనంతపురం జిల్లా, పెనుకొండ మండలానికి చెందిన గ్రామము. ఇస్లాపురం అని పిలువబడుచున్న ఈ ఊరు పెనుకొండకు అతి దగ్గరలో ఉంది
సింహాద్రి (సినిమా)
సింహాద్రి 2003 లో ఎస్. ఎస్. రాజమౌళి దర్శకత్వంలో విడుదలైన విజయవంతమైన చిత్రం. జూనియర్ ఎన్. టి. ఆర్, భూమిక ఇందులో ప్రధాన పాత్రలు పోషించారు.
వసంత కోకిల సినిమా క్లైమాక్స్ లో హీరో హీరోయిన్ ను వదిలివెళ్ళిపోయిన సన్నివేశాన్ని గురించి మాట్లాడుకుంటూ "హీరోయిన్ హీరోని వదిలి వెళ్ళిపోతూంటే, గుండెల్లో గునపంతో పొడిచేసినట్టు లేదూ" అని విజయేంద్రప్రసాద్ చేసిన వ్యాఖ్యతో ఈ సినిమా కథకు బీజం పడింది. ఆ మాట పట్టుకుని ఆయన అసిస్టెంట్ అమ్మ గణేశ్ హీరోని తాను అమితంగా ప్రేమిస్తున్న హీరోయిన్నే గుండెల్లో గునపంతో పొడిచినట్టుగా కథ రాసుకుందాం అనడంతో అలా చేసేందుకు దారితీసే కారణాలు ఏమిటన్న పద్ధతిలో ఈ కథ రాసుకున్నారు. అయితే కథలో కీలకమైన ఫ్లాష్ బాక్ కు వేరేదైనా ప్రదేశాన్ని నేపథ్యంగా తీసుకోవాలని భావించి కేరళను ఎంచుకున్నారు. ఈ కథని బాలకృష్ణ కథానాయకునిగా బి.గోపాల్ దర్శకత్వంలో సినిమాగా తీద్దామని భావించినా వారు వేరే కథను ఎంచుకోవడంతో దొరైస్వామిరాజా నిర్మాతగా ఈ సినిమా తీస్తానని ముందుకువచ్చారు. దాంతో జూనియర్ ఎన్.టి.ఆర్. కథానాయకునిగా ఎస్.ఎస్.రాజమౌళి దర్శకత్వంలో సినిమా ప్రారంభం అయింది.
టెన్డం
టెన్డం (లేదా టెన్డం లో ; ఆంగ్లం: Tandem) అనేది ఒకే దిశలో చూస్తూ ఒకదాని వెనుక ఒకటిగా ఒక వరుసలో ఉంచబడిన యంత్రములు, జంతువులు లేదా మనుష్యుల సమూహం యొక్క అమరిక.
టెన్డం జీను (ఆంగ్లములో ఆ పదం యొక్క మొదటి వినియోగము) ఒక దాని వెనకాల ఒకటి ఒకే వరుసలో బండికి కట్టబడిన రెండు లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ దుక్కి గుఱ్ఱముల (లేదా ఇతర దుక్కిటెద్దుల) కొరకు ఉపయోగించబడుతుంది. ఇది పక్కపక్కనే కట్టబడిన ఒక "జత" , లేదా పలు జతల "సమూహము" నకు ప్రత్యామ్నాయం. ఒంటరి జంతువు కొరకు రూపొందించబడిన వాహనమునకు లాగే శక్తిని అందించటానికి టెన్డం జీను అదనపు జంతువులకు వీలు కల్పిస్తుంది.
రెండు సీట్ల విమానములో, లేదా ఒక "టెన్డం సైకిలు" లో టెన్డం ఆసనముల అమరిక ఉపయోగించబడుతుంది. ఇక్కడ ఇది ప్రక్కప్రక్కన ఉండే "ఆసనముల అమరికకు" ప్రత్యామ్నాయము.
"టెన్డం" అనే ఆంగ్ల పదం అనే లాటిన్ క్రియా విశేషణం నుండి ఉద్భవించింది. దీని అర్ధం "చిట్టచివరకు" లేదా "తుదకు".
"టెన్డం" అనే పదం సమిష్టిగా పనిచేస్తున్న వ్యక్తుల లేదా వస్తువుల సమూహాన్ని సూచించటానికి కూడా సాధారణంగా ఉపయోగించబడుతుంది, ఆ వస్తువులు లేదా వ్యక్తులు ఒకే వరుసలో ఉండవలసిన అవసరం లేదు. టెన్డం అమరిక ఒక గ్యారేజ్ లో నిలిపి ఉన్న కార్లకు కూడా ఉపయోగించబడుతుంది.
శిక్షణ విమానం కొరకు ఆసనముల అమరికలో విమాన చోదకుడు మరియు శిక్షకుడు పక్కపక్కనే కూర్చుంటారు, లేదా టెన్డంలో, సాధారణముగా విమాన చోదకుడు ముందు కూర్చోగా శిక్షకుడు వెనకాల కూర్చుంటాడు. ఒకే ఆసనం ఉన్న విమానములో శిక్షకునికి టెన్డం ఆసనముల అమరికను కల్పించటానికి కాక్‌పిట్ పొడవు పెంచబడుతుంది.
పక్కపక్కన ఆసనములను అమర్చటం ఒక ప్రత్యామ్నాయ కూర్పు. ఇది పెద్ద విమానములలో సాధారణం కానీ అతి వేగంగా ప్రయాణించే జెట్ లలో తక్కువగా ఉంటుంది. గ్రమ్మాన్ A-6 ఇంట్రూడర్, జనరల్ డైనమిక్స్ F-111 లేదా సుఖోయ్ సు-24 ఈ విధమైన అమరికను ఉపయోగించే యుద్ధ విమానములకు ఉదాహరణలు. శిక్షణ విమానం కొరకు, దీనిలో విమాన చోదకుడు మరియు శిక్షకుడు ఒకరి చర్యలను ఒకరు చూసే వీలు ఉంటుంది, దీనితో విమాన చోదకుడు శిక్షకుని నుండి నేర్చుకోవటానికి మరియు శిక్షకుడు విద్యార్ధిగా ఉన్న విమాన చోదకుని తప్పిదాలను సరి చేయటానికి వీలవుతుంది. టెన్డం అమరికలో వేగవంతమైన జెట్ విమాన చోదకుడు ఎదుర్కోబోయే సాధారణ పని వాతావరణానికి దగ్గరగా ఉండే ప్రయోజనాన్ని కలిగి ఉంటుంది.
EA-6B ప్రోలర్ వంటి కొన్నింటి విషయములలో, ఇద్దరు కూర్చోగలిగే విమానం నలుగురు కూర్చోగలిగే పెద్ద విమానముగా మార్చబడుతుంది. A-1 స్కైరైడర్, TF-102 లేదా హాకర్ హంటర్ వంటి శిక్షణా విమానములలో ఒకే సీటు ఉన్న కాక్పిట్ కూడా పక్కపక్క సీట్లు ఉండే విధంగా పునర్నిర్మించబడుతుంది.