hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
హమీర్‌పూర్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో హమీర్‌పూర్ జిల్లా (హిందీ: हमीरपुर जिला) ఒకటి. హమీర్‌పూర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. హమీర్‌పూర్ జిల్లా చిత్రకూట్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
జిల్లావైశాల్యం 4,121 చ.కి.మీ.2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 1,042,374. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర జిల్లాలలో జనసంఖ్యాపరంగా హమీర్‌పూర్ జిల్లా అత్యల్ప జనసంఖ్య కలిగిన జిల్లాలలో 3వదిగా గుర్తించబడింది. మొదటి 2 స్థానాలలో మహోబా మరియు చిత్రకూట్ జిల్లాలు ఉన్నాయి.
జిల్లా నుండి కొంత భూభాగం వేరుచేసి ఈ జిల్లా రూపొందించబడింది. జిల్లాలో యమునా మరియు బెత్వా నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. బెత్వా నదీతీరంలోని ఇసుకను ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని పలు ప్రాంతాలకు ఎగుమతి చేయబడుతుంది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో హమీర్‌పూర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
హమీర్‌పూర్ జిల్లాలో .72.91% హిందీ భాషను పోలి ఉన్న బఘేలి భాష ప్రజలలో అధికంగా వాడుకలో ఉంది. (జర్మన్ భాషతో పోలిస్తే జర్మన్ భాష 60% ఆంగ్లభాషను పోలి ఉంటుంది ) ఈ భాష 7 800 000 మంది భగేల్‌ఖండ్ ప్రజలకు వాడుక భాషగా ఉంది
హర్దోయ్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 72 జిల్లాలలో హర్దోయ్ జిల్లా (హిందీ:हरदोइ ज़िला) (ఉర్దూ : ہردوئی ضلع)ఒకటి. హర్దోయ్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. హర్దోయ్ జిల్లా లక్నో డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో హర్దోయి జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర 72 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
హర్దోయ్ జిల్లాలో 5 తాలూకాలు ఉన్నాయి : హర్దోయ్, శాహాబాద్, సవయాజ్‌పూర్, బిల్గ్రాం మరియు సండిలా
19మండలాలు ఉన్నాయి : అహిరొరి, హరియవ, సుర్స, శాహాబాద్, భర్ఖని, భరవన్, హర్పల్పుర్, బిల్గ్రం, మధొగంజ్, మల్లవన్, తదియవన్, తొదర్పుర్, కొథవ్మ, సండిలా, బెహందర్, పిహని, సండి, కచొన, బవన్.
జిల్లా లక్నో డివిషన్‌లో ఉంది. జిల్లా 26-53 నుండి 27-46 మరియు 79-41 డిగ్రీల అక్షాంశం మరియు 80-46 లో రేఖాంశంలో ఉంది. జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో షాజహాన్‌పూర్ జిల్లా మరియు లఖింపూర్ ఖేరి జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో కాన్పూర్ (ఉత్తర ప్రదేశ్ పారిశ్రామిక నగర్ం) జిల్లా మరియు ఫరూఖాబాద్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో గోమతీనదీ తీరంలో సీతాపూర్ జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లాకేంద్రానికి 45 కి.మీ దూరంలో ప్రముఖ యాత్రాకేంద్రం నైమిశారణ్యం ఉంది. జిల్లా వాయవ్య సరిహద్దు నుండి ఆగ్నేయ సరిహద్దుకు మద్య దూరం 125.529 కి.మీ. తూర్పు మరియు పడమరల మధ్య దూరం 74.83 కి.మీ. జిల్లా వైశాల్యం 5947 చ.కి.మీ.
Sarvodaya Ashram, A leading NGO in the field of Agriculture, Education
Website for Sarvodaya Ashram
Anad hospital railway ga
హత్‌రాస్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. మద్యలో కొంతకాలం ఈ జిల్లా మాయాదేవి జిల్లా అని పిలువబడింది. హత్‌రాస్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 1800 చ.కి.మీ. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 1,565,678.
హత్‌రాస్ జిల్లా 1997 మే 3 న అలీఘర్ జిల్లా, మథుర జిల్లా, ఖైర్ జిల్లా మరియు ఆగ్రా జిల్లాలోని కొంత భూభాగం వేరుచేసి రూపొందించబడింది. 1997లో ఈ జిల్లా పేరును మార్చి గౌతమబుద్ధుని తల్లి పేరు మాయాదేవి పేరును నిర్ణయించారు.
2012లో అఖిలేష్ యాదవ్ ముఖ్యమంత్రి అయిన తరువాత జిల్లాకు పాత పేరు మార్చబడింది.
జిల్లాలో .. పురపాలితాలు ఉన్నాయి :
జిల్లాలోని సంసి- నానౌ రోడ్డు పక్కన ఉన్న అక్బర్‌ పురి గ్రామం మరియు శేఖర్ పురి గ్రామాలు వేరైనా రెవెన్యూ శాఖ రెండింటినీ ఒకటిగా భావిస్తుంది. 1991 గణాంకాలను అనుసరించి ఈ గ్రామ జనసంఖ్య 2000 మంది. గ్రామంలో హినుదువులు మరియు ముస్లిములు నివసిస్తున్నారు. హిందువులలో బ్రాహ్మణులు, జాట్, జాతవ్ (చామర్), ఖతిక్, హరిజనులు మరియు తెలీ ప్రజలు నివసిస్తున్నారు. వీరి సాంఘిక స్థితి జాతీయసరాసరికి దగ్గరగా ఉంటుంది. 
జిల్లాలో 4 రైల్వే స్టేషన్లు ఉన్నాయి: హత్‌రాస్ రైల్వే జంక్షన్, హత్‌రాస్ రోడ్ రైల్వే స్టేషను, హత్‌రాస్ సిటీ రైల్వే స్టేషను మరియు హత్‌రాస్ ఖిలా రైల్వే స్టేషను ఉన్నాయి. పలు రైల్ వసతులు ఉన్నా పెరుగుతున్న అవసరాల దృష్ట్యా రైలు వసతి కొరవ సమస్య ఉంది.
జలౌన్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో జలౌన్ జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. ఓరై పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. మునుపటి మరాఠీ రాజప్రతినిధి గౌరవార్ధం జిల్లాకు 
జలౌన్ అని పేరు నిర్ణయించబడింది. జిల్లాలో కల్పి, కోంచ్ మరియు మధొగర్ పట్టణాలు ఉన్నాయి.
జలౌన్ జిల్లా ఝాంసీ డివిషన్‌లో ఉంది. జిల్లా వైశాల్యం 4565 చ.కి.మీ. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 16,89,974. జనసంధ్రత చ.కి.మికి 370. 
జిల్లా పూర్తిగా బుండేల్ ఖండ్ భూభాగంలో ఉంది. జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో యమునా నది ప్రవహిస్తుంది. దక్షిణ సరిహద్దులో బెత్వానది ప్రవహిస్తుంది. పశ్చిమ సరిహద్దులో పహుజ్ నది ప్రవహిస్తుంది. మద్యభాగం వ్యవసాయానికి అనుకూలమైనది. దట్టమైన చెట్ల మద్య అక్కడక్కడా గ్రామాలు కనిపిస్తుంటాయి. దక్షిణ భూభాగంలో విస్తారంగా వ్యవసాయభూములు ఉన్నాయి. 
జిల్లా మద్యలో ప్రవహిస్తున్న నాన్ నదిలో పలు చిన్న చిన్న నదులు సంగమిస్తున్నాయి.
జలౌన్ జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో ఎతావ జిల్లా మరియు కాన్పూర్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో హిమ్మత్‌పూర్ జిల్లా, ఆగ్నేయ సరిహద్దులో ఝాన్సీ జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో పహిజ్ నది దాటిన తరువాత మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని బింద్ జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లా 4 సంవత్సరాల కాలం నిరంతర కరువు బాధిత ప్రాంతంగా ఉంది. సరాసరి వర్షపాతం 399 మి.మీ. (మునుపటి సరాసరి వర్షపాతం 800 మి.మీ)
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో జలౌన్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
కాన్పూర్ దేహత్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో కాన్పూర్ దేహత్ జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. మతి, అక్బర్‌పూర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. కాన్పూర్ దేహత్ జిల్లా కాన్పూర్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
1977లో కాన్పూర్ జిల్లా రెండు జిల్లాలుగా విభజించబడింది. (కాన్పూర్ నగర్, కాన్పూర్ దేహత్). 1979లో రెండు తిరిగి సమైక్యం అయ్యాయి. 1981లో తిరిగి విభజించబడ్డాయి. ఉత్తర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం దానికి కాన్పూర్ దేహత్ జిల్లా అని పేరును నిర్ణయించింది. 2010 జూలై 1న రమాబాయ్ నగర్ జిల్లా పేరు నిర్ణయించింది. 2012లో తిరిగి కాన్పూర్ దేహత్ అని నిర్ణయించబడింది.
జిల్లా రైలు మార్గాలతో చక్కగా అనుసంధానించబడి ఉంది. కాన్పూర్ దేహత్ జిల్లా నుండి మూడు రైలు మార్గాలు ఉన్నాయి. " నార్త్ సెంట్రల్ జోనుకు " చెందిన రైలు మార్గం జిల్లా నుండి పయనిస్తుంది. 
భౌపుర్, మైథ, రోషన్ మౌ, హాల్ట్, రుర, అంబియపుర్, ఝింఝక్ మరియు పర్జని హల్త్ వద్ద రైలు స్టేషన్లు ఉన్నాయి.
ఈ బ్రాడ్‌గేజ్ రైలు మార్గం పూర్తిగా విద్యుదీకరణ చేయబడి ఉంది.
జిల్లాలో క్రికెట్ ప్రధాన క్రీడగా ఉంది. లోకల్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ ఆర్గనైజ్ పలు విధములైన టోర్నమెంట్లు నిర్వహిస్తుంది. " రాధేశ్యాం లీగ్ " అనే ప్రముఖ క్రికెట్ లీగ్ ఇక్కడ క్రీడలలో పాల్గొంటూ ఉంది.
జిల్లాలోని మొగల్ రోడ్డు (గ్రాండ్ ట్రంక్ రోడ్) నుండి పలు కోస్ మినార్లు ఉన్నాయి. వాటిలో కొన్ని సురక్షిత స్మారకచిహ్నాలుగా సంరక్షించబడుతున్నాయి. వీటిలో భొగ్నిపూర్, చాపర్ ఘట, డియోసర్, గౌర్, హలియా, జల్లపూర్, సికందర, పైల్వర్, పితంపూర్, రైగవన్, రాజ్‌పూర్ (కాన్పూర్ దేహత్), సంఖిల్న్, బుజర్గ్, సర్దార్పూర్ ప్రధానమైనవి.
కనౌజ్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో కనౌజ్ జిల్లా ఒకటి. కాన్పూర్కు వాయవ్యంలో ఉన్న చారిత్రాత్మక నగరం కౌజ్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
కనౌజ్ ఉత్తర సరిహద్దులో ఫరూఖాబాద్ జిల్లా, ఈశాన్య సరిహద్దులో హర్దోయి జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో కాన్పూర్ నాగర్ జిల్లా, ఆగ్నేయ సరిహద్దులో కాన్పూర్ దేహత్ జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో ఔర్య జిల్లా, నైరుతీ సరిహద్దులో ఏతవా జిల్లా మరియు పశ్చిమ సరిహద్దులో మణిపురిజిల్లా జిల్లా ఉన్నాయి.
కనౌజ్ జిల్లాలో పలు ఆలయాలు ఉన్నాయి. ఇవి చారిత్రక మరియు ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత కలిగి ఉన్నాయి. హర్షవర్ధనుని సామ్రాజ్యంలో ఇది భాగంగా ఉంది. సెంటు తయారీకి ఇది ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంది. ఇది పర్‌ఫ్యూం నగరంగా కూడా గుర్తించబడుతుంది.
కౌశాంబి
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో కైశాంబి జిల్లా ఒకటి. కైశాంబి పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. కైశాంబి జిల్లా అలహాబాద్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
పురాతన భారతదేశంలో కైశాంబి వత్సా మహాజనపదాలకు రాజధానిగా ఉండేది., 
వత్స రాజా సంబంధిత 16 ప్రదేశాలలో ఇది ఒకటి. 
రామాయణ మరియు మహాభారత కావ్యాలలో ఈ ప్రాంతం గురించిన ప్రస్తావన ఉంది. చేది రాజ్యం గురించిన ప్రస్తావనలో ఈ ప్రాంతం కుశంబి అని ఉంది. పురాణాలలో పాండవుల మునిమనుమడు 
జనమేజయుడు గంగానది వరదలలో మునిగిపోయిన హస్థినాపురాన్ని వదిలి చేధిరాజ్యంలోని కుశంభి నగరాన్ని రాజధానిగా చేసుకున్నట్లు ప్రస్తావించబడి ఉంది. స్వప్నవాసవ దత్త మరియు యుగంధరాయణ దీనిని బలపరుస్తున్నాయి. రెండు గ్రంథాలు రాజా ఉదయన భరతవశానికి చెందిన వాడని వర్ణిస్తున్నాయి. పురాణాలు వంశానుగతంగా రాజా క్సెమక వరకు వర్ణన ఉంది.
రాజా ఉదయనుని కాలంలో గౌతమ బుద్ధుడు ఈ నగరాన్ని సందర్శించి ధర్మప్రబోధం చేసాడని. రాజా ఉదయనుడు బౌద్ధ ఉపాసకుడు. ఉదయనుడు బుద్ధుని గంధపు శిల్పాన్ని నిర్మింపజేసాడని 
భావిస్తున్నారు. పురాణకథనాలను అనుసరించి వాహినర, దండపాణి, నిరమిత్ర మరియు క్సెమక రాజులు ఉదయనుని సంతతి వారని భావిస్తున్నారు. తరువాత వత్స అవంతితో విలీనం చేయబడింది. అవంతి రాజకుమారుడు ప్రద్యోత మునిమనుమడు మణిప్రభ కౌశుంభను పాలించాడు. అశోకుడు కౌశుంభనగరానికి అధిక ప్రాధాన్యత ఇచ్చి కౌశుంభిలో స్తంభాలను నిర్మింపజేసాడు. వాటి మీద పాలి అక్షరాలు చెక్కించబడ్డాయి. కౌశుంబిలో ఒక జైన దెరసర్ కూడా నిర్మించబడింది. స్తంభాలు మరియు ఆలయం ఇప్పటికీ సజీవంగా ఉన్నాయి. ఆర్కియాలజిస్టులు వత్స రాజ్య శిథిలాలు మరియు విశ్వవిద్యాలయం వెలికితీయడానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు. 6వ జైన తీర్ధంకరుడు పదం ప్రభూజి కౌశుంభిలో జన్మించాడు.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో కౌశాంబి జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. . బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
కౌశాంబి త్రవ్వకాలలో లభించిన పలు కళాఖండాలను అలహాబాద్ మ్యూజియంలో భద్రపరచబడిఉన్నాయి. జిల్లాలోపాలి శిలాక్షరాలు ఉన్న అశోక స్తంభాలు ఉన్నాయి. వీటికి సమీప ప్రాంతంలో 
వాత్సా మహాజనపదాలు మరియు జపదాల విశ్వవిద్యాలయం ఉన్నాయి. జిల్లాలోని సరై అకిల్ నుండి 14 కి.మీ దూరంలో జైన దెరసర్ ఉంది. 
జిల్లా భూభాగంలోని మట్టి చాలా సారవంతమైంది. సుర్క గువా మామిడి పంటకు ప్రసిద్ధి చెందింది. మామిడి పంటకు సుర్కా గువా ప్రపంచ ప్రసిద్ధి చెందింది. నాణ్యమైన మామిడి పండుతున్న ప్రదేశాల జాబితాలో సుర్కాగువా చోటుచేసుకుంది.
ఖుషినగర్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో ఖుషినగర్ జిల్లా (హిందీ: कुशीनगर जिला) (ఉర్దు: کُشی نگر) ఒకటి. పదరౌన పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
కుషినగర్ జిల్లా ఈ జిల్లాలో ఖుషినగర్ ఉన్నందున ఈ జిల్లాకు ఖుషినగర్ అని నిర్ణయించబడింది. ఖుషినగర్ బుద్ధుడు (క్రీ.పూ 6-5 శతాబ్దాలు) ఙానోదయం పొందిన ప్రదేశం అని భావిస్తున్నారు. దీనినే కుసినారా అని కూడా అంటారు
కుషినగర్ జిల్లా తూర్పు సరిహద్దులో బీహార్ రాష్ట్రం, నైరుతీ సరిహద్దులో దియోరియాజిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో గోరక్‌పూర్జిల్లా, వాయవ్య సరిహద్దులో మహారజ్‌గంజ్జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లా గోరక్‌పూర్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో ఖుషినగర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
భారతప్రభుత్వం ఇక్కడ విమానాశ్రయం కట్టడానికి అనుమతించింది.
మహారాజ్‌గంజ్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో మహారాజ్‌గంజ్ జిల్లా (హిందీ:महाराजगंज जिला) ఒకటి. మహారాజ్‌గంజ్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
మహారాజ్‌గంజ్ జిల్లా ... డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో నేపాల్ దేశం, తూర్పు సరిహద్దులో ఖుషినగర్ జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో సిద్దార్ధ్‌ నగర్ జిల్లా మరియు పశ్చిమ సరిహద్దులో సంత్ కబీర్ నగర్ జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లా గోరక్‌పూర్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 2,951 చ.కి.మీ. 2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లాజనసంఖ్య 2,173,878. 
1989 అక్టోబరు 2న గోరక్‌పూర్ జిల్లా నుండి కొంతభూభాగం వేరుచేసి ఈ జిల్లా రూపొందించబడింది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో మహారాజ్‌గంజ్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
మహోబ
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో మహోబ జిల్లా (హిందీ: महोबा जिला) ఒకటి. మహోబ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. మహోబ జిల్లా చిత్రకూట్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
జిల్లావైశాల్యం 2884 చ.కి.మీ. 2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 876,055.
హమీర్‌పూర్ జిల్లాలోని మహోబా తాలూకాను 1995 ఫిబ్రవరి 11 న మహోబ జిల్లారూపొందించబడింది. ఇది పూర్వం " మహోత్సవ్ నగర్ " అని పులువబడింది. 9-12 శతాబ్ధాలలో బుండేల్ ఖండును పాలించిన రాజులతో మహోబాకు సంబంధం ఉందని భావిస్తున్నారు.2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో మహోబ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. . బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
మొరదాబాద్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో మురాదాబాద్ జిల్లా (హిందీ:मुरादाबाद ज़िला) (ఉర్దు:مراد آباد ضلع) ఒకటి. మురాదాబాద్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
మురాదాబాద్ జిల్లా మురాదాబాద్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
జిల్లావైశాల్యం 3493 చ.కి.మీ.
2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 2,761,620.
2011 గణాంకాలను అనుసరించి ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర జిల్లాలలో జనసంఖ్యాపరంగా మొరాదాబాద్ జిల్లా అత్యధిక జనసంఖ్య కలిగిన జిల్లాలలో రెండవదిగా గుర్తించబడింది. మొదటి స్థానంలో అలహాబాద్ జిల్లా ఉంది. . జిల్లా 28°21´ నుండి 28°16´ డిగ్రీల ఉత్తర అక్షాంశం మరియు 78°4´ నుండి 79°డిగ్రీల తూర్పు రేఖాంశంలో ఉంది. నగరంలో తయారు చేయబడుతున్న ఇత్తడి కళాఖండాలను అమెరికా మరియు యూరప్ దేశాలకు ఎగుమతి చేయబడుతున్నాయి. అందువలన మొరాదాబాద్ ఇత్తడి నగరం మరియు పీతళ్ నగరి అనఇలువబడుతుంది. జిల్లాలో వివిధ సంప్రదాయాలకు చెందిన ప్రజలు ఐకమత్యంగా నివసిస్తున్నారు.
మొరాదాబాద్ జిల్లా గంగానదికి తూర్పు తీరంలో రాంపూర్ జిల్లాకు పశ్చిమం ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 2285 చ.కి.మీ. ఇది గంగా మైదానంలో ఉంది. రామగంగా మరియు సాత్ నదులు జిల్లాను మూడు భాగాలుగా విభజించాయి. తూర్పు భూభాగం పర్వతాలతో పశ్చిమ భూభాగం కంటే ఎత్తుగా ఉంటుంది. ఇక్కడ హిమాలయాల నుండి ప్రవహిస్తున్న పలు జలప్రవాహాలు ఉన్నాయి. మద్య భూభాగం రామగంగా మరియు సాత్ నదీలోయల వరకు విస్తరించి ఉంది. పశ్చిమ భూభాగం కొన్ని కి.మీ పొడవున గంగానది వైపు ఏటవాలుగా దిగువకు సాగుపోతుంది.జిల్లాలో 2 ఉపవిభాగాలు ఉన్నాయి : మురాదాబాద్ ఉపవిభాగం మరియు సంభల్ ఉపవిభాగంమొరాదాబాద్ నగరపాలితం చేయబడింది.
మైంపూరి
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో మైంపూరి జిల్లా (హిందీ:मैनपुरी ज़िला) (ఉర్దు: میںپوری ضلع) ఒకటి. మైంపూరి పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. మైంపూరి జిల్లా ఆగ్రా డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
ఫిలిబిత్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో ఫిలిబిత్ జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. ఫిలిబిత్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లా వాసులు ఫిలిబిత్ జిల్లా బరేలీ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. బాలివుడ్, ఉర్దూ సాహిత్యం మరియు రాజకీయాలలో రాణించారు. జిల్లా బాలివుడ్ చిత్రరంగానికి అంజుం ఫిలిభితి, అక్తర్ ఫిలిభితి మరియు రఫీగ్ అలం అనే ముగ్గురు పాటల రచయితరలను అందించింది. జిల్లా 14 మంది కేద్రమత్రులను గెలిపించింది. ఫిలిభిత్ నియోజకవర్గం నుండి మేనకా గాంధి 5 మార్లు పార్లమెంటు సభ్యురాలిగా ఎన్నుకైంది.
ఫిలిభిత్ జిల్లాలో సిక్కు ప్రజలు అధికంగా ఉన్నారు. 1947లో దేశవిభజన తరువాత సిక్కు ప్రజలు ఇక్కడకు అధికసంఖ్యలో తరలివచ్చి స్థిరపడ్డారు. ఫిజిభిత్‌కు మినీ పంజాబు అనే పేరు ఉంది. 1947 దేశవుభజన తరువాత బెంగాలు నుండి వచ్చి స్థిరపడిన బెంగాలీ ప్రజలు కూడా జిల్లాలో అధుకంగా ఉన్నారు. .
జిల్లాలో " ఫిలిభిత్ టైగర్ రిజర్వ్ " పేరిట పులుల అభయారణ్యం ఉంది. ఇది 2008 సెప్టెంబరులో స్థాపించబడింది.
జిల్లా వైశాల్యం - 3504 km²
నగర వైశాల్యం - 68.76చ.కి.మీ
జనసంఖ్య (as 2011)
ప్రతాప్‌ఘర్
ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర 72 జిల్లాలలో ప్రతాప్‌ఘర్ జిల్లా (హిందీ:प्रतापगढ़) ఒకటి. ప్రతాప్‌ఘర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. ప్రతాప్‌ఘర్ జిల్లా అలహాబాద్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. జాతీయ కవి హరివంశరాయ్ బచ్చిన్ ప్రతాప్‌ఘర్ జిల్లాలో జన్మించాడు.
జిల్లాకేంద్రం బేలా ప్రతాప్‌ఘర్ లోని ప్రతాప్‌ఘర్ పేరు జిల్లాకు నిర్ణయించబడింది. ప్రాతీయరాజు రాజా ప్రతాప్‌సింగ్ 1628 - 1682 రాంపూర్‌ను (ఇది పాత పట్టణం అరర్ సమీపంలో ఉందు) రాజధానిగా చేసుకుని పాలించాడు. అక్కడ ఆయన ఘర్ (కోట) నిర్మించి పాలన సాగించాడు. ప్రతాప్‌సింగ్ నిర్మించిన కోట కనుక ఇది ప్రతాప్‌ఘర్ అయింది. అలాగే ఈ ప్రాతం కూడా ప్రతాప్‌ఘర్‌గా పిలువబడింది. 1858లో బేలాకేంద్రంగా ప్రతాప్‌ఘర్ జిల్లా రూపొందించబడినప్పుడు దీనిని బేలా ప్రతాప్‌ఘర్ అనేవారు. బేలా అనేపేరు ఇక్కడ ఉన్న బేలాభవానీ పేరు కారణంగా వచ్చింది.
జిల్లాలో ప్రధానంగా సాయి మరియు గంగా నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. 25°34′ నుండి 26°11′ఉత్తర అక్షాంశం మరియు 81°19′ నుండి 82°27′ తూర్పు రేఖాంశం.
జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులలో సుల్తాన్‌పూర్ జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులలో అలహాబాద్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులలో జౌంపూర్ జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులలో ఫతేపూర్ జిల్లా, వాయవ్య సరిహద్దులలో రాయ్‌బరేలి జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లా ఆగ్నేయంలో గంగానది (50 కి.మీ) ప్రవహిస్తుంది. ఇది జిల్లాను ఫతేపూర్ మరియు అలహాబాద్ జిల్లాల నుండి వేరుచేస్తుంది. జిల్లా ఈశాన్యంలో గోమతీనది (6 కి.మీ) ప్రవహిస్తుంది. జిల్లా వైశాల్యం 3730 చ.కి.మీ. జిల్లాలో అడవి ఉసిరి కాయలు విరివిగా పండించబడుతున్నాయి.
2011 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 2,331,000.
ప్రతాప్‌ఘర్ రైల్వే జంక్షన్ నుండి 42 రైళ్ళు పయనిస్తున్నాయి.
ప్రతాప్ - లక్నో పాసింజర్లు అమేధిని అనుసంధానం చేస్తూ పయనిస్తుంటాయి. పాసింజర్ రైళ్ళు ఉత్తరప్రదేశ్ రాజధాని లక్నో నుండి అమేథి, గోరఖ్పూర్, కాన్పూర్, ఆగ్రా, జైపూర్, జైసల్మేర్, హౌరా, అలహాబాద్, వారణాసి, అమృత్సర్, లుధియానా, జమ్ముతావి, హరిద్వార్, డెహ్రాడూన్, ఝాన్సీ, మోరాడాబాద్, బరేలి, పాట్నా, గయా, జబల్పూర్, నాగ్పూర్, పూరీ, మరియు ఢిల్లీ మీదుగా చేరుకుంటాయి.అమేధి నుండి భోపాల్‌కు 3 వారాంతపు రైళ్ళు (ప్రతాప్‌గర్ -భోపాల్ ఎక్స్‌ప్రెస్) ఉన్నాయి. వారానికి 2 మార్లు ఉద్యోగనగరి - ఎక్స్‌ప్రెస్. ఇది అమేధిని ముంబయితో అనుసంధానిస్తుంది. ఢిల్లీ - వారణాశి గరీబ్ రాత్ ఎక్స్‌ప్రెస్.
రాయ్ బరేలి
రాయ్ బరేలీ పట్టణం మరియు మునిసిపాలిటీ. ఇది రాయ్ బరేలీ జిల్లా ముఖ్యపట్టణం. ఈ పట్టణం రైల్ కోచ్ పరిశ్రమ కలిగిఉంది. షాజహాన్ సమయంలో నిర్మించిన అనేక పురాతన మసీదులు ఉన్నాయి.
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో రాయ్ బరేలి జిల్లా (హిందీ:रायबरेली ज़िला) (ఉర్దు : ائے بریلی ضلع) ఒకటి.
రాయ్ బరేలి పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. రాయ్ బరేలి జిల్లా లక్నో డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
జిల్లా వైశాల్యం 4,609 చ.కి.మీ. గౌగోళికంగా జిల్లా భూభాగం ఎగుడుదిగుడుగా ఉంటుంది. జిల్లాలో గంగా మరియు సాయి నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. నదీప్రవాహాలు పడవప్రయాణించడానికి అనువుగా ఉంటాయి. జిల్లాలో ప్రధానంగా వరి, పప్పుధాన్యాలు, గోధుమలు, బార్లీ, సజ్జలు మరియు గసాలు పండించబడుతున్నాయి. జిల్లాను ఓధ్- రోహిల్‌ఖండ్ రైలు మార్గం లక్నోతో 
అనుసంధానం చేస్తుంది.ఈ మార్గం 1898లో వారణాసి వరకు పొడిగించబడింది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో రాయ్ బరేలి జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
జిల్లాలో హిందీ వ్యవహార భాషలలో ఒకటైన అవధి భాష వాడుకలో ఉంది. ఇది అవధి భూభాగంలో 38 మిలియన్ ప్రజలకు వాడుకలో ఉంది.
సీతాపూర్
సీతాపూర్ (ఆంగ్లం: Sitapur; , ) ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని జిల్లా మరియు పట్టణము. ఇది లక్నో డివిజన్ లో ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 5743 చ.కి.మీ. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 4,474,446.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో సీతాపూర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. . బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి..జిల్లాలో హిందీ భషా వ్యవహార భాషలలో ఒకటైన అవధి భాష వాడుకలో ఉంది. ఇది 3.8 కోట్ల ప్రజలలో వాడుకలో ఉంది.
షాజహాన్‌పూర్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో షాజహాన్‌పూర్ జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. షాజహాన్‌పూర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. షాజహాన్‌పూర్ జిల్లా రోహిల్‌ఖండ్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. 1813లో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం చేత బరేలీ జిల్లా నుండి కొంత భూభాగం వేరుచేసి ఈ జిల్లా రూపొందించబడింది. జిల్లాలో పొవయాన్, తీహార్, జలాలబాద్ మరియు సాదర్.
షాజహాన్‌పూర్ దిలెర్ ఖాన్ మరియు బహదూర్ ఖాన్ దరియా ఖాన్ కుమారులు మొగల్ చక్రవర్తి షాజహాన్ సైన్యంలో ఒక సైకులుగా ఉండేవారు. షాజహాన్ పాలనలో సోదరులిద్దరూ (దిలర్ ఖాన్ మరియు బహదూర్ ఖాన్) అధికారహోదా కలిగి ఉండేవారు. దిలర్ ఖాన్ సేవలకు సంతృప్తి చెందిన షాజహాన్ చక్రవర్తి 14 గ్రామాలను బహుమానంగా ఇస్తూ కోట నిర్మించడానికి అనుమతి ఇచ్చాడు. దిలర్ ఖాన్ నైనార్ ఖెరా వద్ద కోటను నిర్మించాడు. కోట గంగా మరియు ఖన్నౌత్ నదీసంగమంలో నిర్మించబడింది.
జిల్లాకేంద్రం షాజహాన్ పూర్ ఇప్పటికీ షాజహాన్ పూర్ షహ్ర్ అని పిలువబడుతుంది. ఇది ప్రత్యేక ముంసిపాలిటీగా ఉంది.
షాజహాన్‌పూర్ బరెలీ డివిషన్ ఆగ్నేయ భూభాగంలో ఉంది. ఉత్తరప్రదేశ్‌లో షాజహాన్‌పూర్ వ్యవసాయ ఆధారిత జిల్లా. ప్రభుత్వ రికార్డుల ఆధారంగా ఈ జిల్లా 1813లో స్థాపించబడిందని భావిస్తున్నారు. జిల్లా రూపొందించక ముందు ఇది బరేలి జిల్లాలో భాగంగా ఉండేది. జిల్లా 27.35 డిగ్రీల ఉత్తర అక్షాంశం మరియు 79.37 డిగ్రీల రేల్హాంశంలో ఉంది. జిల్లా సరిహద్దులలో 
లఖింపూర్ ఖేరి, హర్దోయ్, ఫరూఖాబాద్, బారెల్లీ, బదౌన్, మరియు పిలిభిత్. జిల్లా వైశాల్యం 4575 చ.కి.మీ.
జిల్లాలో ప్రధానంగా రామగంగ, గర్రాహ్, మరియు గోమతి నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి.జిల్లాలో అదనంగా కథన, ఝుక్మా, మెంసీ నదులు ప్రవహించి గోమతి నదిలో సంగమిస్తున్నాయి. కన్నౌట్, సుకేత మరియు కాళి నదులు గర్రాహ్ నదిలో సంగమిస్తున్నాయి. జిల్లాలో ప్రధానంగా గోధుమలు, పప్పుధాన్యాలు, సజ్జలు మరియు ఉర్లగడ్డలు పండించబడుతున్నాయి.
జిల్లాలో ఆర్మీకంటోన్మెంటు మరియు డిఫెంస్ ఫోర్స్ కొరకు పెద్ద క్లోతింగ్ ఫ్యాక్టరీ ఉంది. షాజహాన్ పూర్ క్లబ్బుకు జిల్లాలో ప్రాముఖ్యత ఉంది. ఈ క్లబ్ సభ్యత్వం ఒకప్పుడు అంతస్తు చిహ్నంగా ఉండేది.
సంత్ కబీర్ నగర్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 72 జిల్లాలలో సంత్ కబీర్ నగర్ జిల్లా (హిందీ:संत कबीर नगर जिला) ఒకటి. ఖలిలాబాద్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. సంత్ కబీర్ నగర్ జిల్లా బస్తి డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. 1997 సెప్టెంబరు 5 న బస్తి జిల్లా నుండి 131 గ్రామాలు మరియు బంసి జిల్లాలోని సిద్ధార్ద్ నగర్ నుండి 161 గ్రామాలు చేర్చి సంత్ కబీర్ నగర్ జిల్లా రూపొందించబడింది. 
జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో సిద్ధార్ధ్ నగర్ జిల్లా మరియు మహారాజ్‌గజ్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో గోరక్‌పూర్ జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో అంబేద్కర్ నగర్ జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో బస్తి జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లావైశాల్యం 1659.15 చ.కి.మీ.
జిల్లకు 15వ శతాబ్ధానికి చెందిన కవి కబీర్దాస్ స్మృత్యర్ధం నామకరణం చేయబడింది. కబీర్దాస్ జిల్లాలోని మఘర్‌లో నివసించాడు. ఆయన మరణం గురించి ఒక కథనం ప్రచారంలో ఉంది. భారతదేశంలో పాఠశాలలలో ఇది పాఠ్యాంశ్యంగా (నీతి కథలు లేక చరిత్ర) కూడా ఉంది. ఆయనను ఖనం చేసే సమయంలో ముస్లిములు మరుయు హిందువుల మద్య వివాదం చెలరేగింది. 
ముస్లిములు మరణానంతరం శరీరాన్ని పూడ్చి పెట్టడం ఆనవాయితీ. హిందువులు మరణానంతరం శరీరాన్ని దహనం చేయడం ఆనవాయితీ. కబీర్‌దాస్ చెప్పిన విషయాలను పుస్తకరూపంలో హిందువులు మరియు ముస్లిములు వ్రాసి ఉంచినదానిని గుర్తించుకు తెచ్చుకుని దానిని అనుసరించారు. ఇలా వివాదం ముగింపుకు వచ్చింది.మఘర్‌లో ఆయన సమాధి (దర్గా) మరియు మందిరం పక్కపక్కన ఉంటాయి.
1997 సెప్టెంబరు 5 న బస్తి జిల్లా నుండి 131 గ్రామాలు మరియు బంసి జిల్లాలోని సిద్ధార్ద్ నగర్ నుండి 161 గ్రామాలు చేర్చి సంత్ కబీర్ నగర్ జిల్లా రూపొందించబడింది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో సంత్ కబీర్ నగర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
http://www.linkedin.com/profile/view?id=273308780&goback=%2Enmp_*1_*1_*1_*1_*1_*1_*1_*1_*1_*1&trk=spm_pic
సంత్ రవిదాస్ నగర్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో సంత్ రవిదాస్ నగర్ జిల్లా (హిందీ:संत रविदास नगर ज़िला) ఒకటి. గ్యాన్‌పూర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
1994 జూన్ 30 న సంత్ రవిదాస్ నగర్ జిల్లా రాష్ట్రంలో 65 జిల్లాగా రూపుదిద్దుకుంది. వైశాల్యపరంగా ఇది రాష్ట్రంలో అతిచిన్నదిగా ఉంది. సంత్ రవిదాస్ నగర్ పురాతన నామం భదోహి. 
మాయావతి ప్రభుత్వం ఈ జిల్లా పేరును సంత్ రవిదాస్ నగర్ జిల్లాగా మార్చింది. ఈ జిల్లా గతంలో వారణాశి జిల్లాలో భాగంగా ఉంది.
జిల్లా గంగానదీ మైదానంలో ఉంది. జిల్లా నైరుతీ సరిహద్దులో గంగానది ప్రవహిస్తుంది. జిల్లాలో ప్రధానంగా గంగానది, వరుణానది మరియు మొర్వ నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. జిల్లా వైశాల్యం 1055.99 చ.కి.మీ. 
జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో జౌంపూర్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో వారణాసి జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో మిర్జాపూర్ జిల్లా మరియు పశ్చిమ సరిహద్దులో అలహాబాద్ జిల్లా ఉన్నాయి.
భోగి వద్ద సీతా సమహిత్ స్థల్ (సీతామర్హి), సెంరథ్నాథ్ భోలే షంకర్ మందిర్, బాబా హరిహర్‌నాథ్ (గ్యాంపూర్), చక్వా మహావీర్, శివమందిర్ (సుందర్పూర్), తిలింగేశ్వర్ నాథ్, తిలంగ సివ్జత్పూర్ మరియు భద్రకాళీ ఆలయం ఉన్నాయి. ఇతహరా ఉపర్వర్ గ్రామంలో బాబా గంగేశ్వర్నాథ్ అనకట్ట నిర్మించబడింది.
satyam news
శరవస్తి
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో శరవస్తి జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. భింగ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. శరవస్తి జిల్లా దేవిపతన్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
శరవస్తి ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఈశాన్య భూభాగంలో ఉంది. ఇది రాప్తి నదీ తీరంలో ఉంది. శరవస్తి పట్టణంతో గౌతమబుద్ధునికి దగ్గర సంబంధం ఉంది. గౌతమ బుద్ధుడు ఇక్కడ 24 చాతుర్మాస వ్రతాలు అవలంబించాడని విశ్వసిస్తున్నారు. 
శరవస్తి జిల్లాలోని సాహేత్- మాహేత్ గ్రామంలో పురాతనమైన స్తూపాలు, అద్భుతమౌన విహారాలు మరియు పలు ఆలయాలు ఉన్నాయి. పురాణ పరిశోధనలు అనుసరించి వేదభారత కాలంలో రాజా శరవస్త ఈ నగరాన్ని స్థాపించాడని వివరిస్తున్నాయి. క్రీ.పూ 6వ శతాబ్దం నుండి క్రీ.శ 6వ శతాబ్దం వరకు శరవస్తి కోసల రాజ్యానికి రాజధానిగా ఉండేది. ప్రముఖ వాణిజ్య కేంద్రం మతపరమైన ప్రాధాన్యత కలిగి ఉంది. శరవస్తి శోభనాథ్ (దెరసర్) తీర్ధంకర్ సాంభవనాథ్ (జైనిజం) జన్మస్థానమని భావిస్తున్నారు. అందువలన ఇది జైనులకు పుణ్యస్థలంగా ఉంది. 
నాగార్జున వ్రాతలను అనుసరించి క్రీ.పూ 5వ శతాబ్దంలో నగరం జనసంఖ్య 9,00,000.
బ్రుహత్కల్పలో శరవస్తి గురించిన ప్రస్తావనలో ఇది మహిద్ అనిపిలువబడేదని ఉంది. తరువా ఇది సాహేత్ - మహేత్ అని పిలువబడుందని 
సూచించబడింది. నగరం చుట్టూ పలు మందిరాలు మరియు పలు దేవకులికాల ఆలయాలతో పెద్ద కోట నిర్మించబడిందని భావిస్తున్నారు.
ప్రస్తుతం నగరంలో కోటనిర్మాణానికి ఉపయోగించిన ఇటుకలు మరియు కోట శిథిలాలు కనిపిస్తున్నాయి. పురావస్తు శాఖ త్రవ్వకాలలో శరవస్తి సమీపంలో ఉన్న సాహేత్- మాహెత్ వద్ద జరుపుతున్న త్రవ్వకాలలో పలు పురాతన విగ్రహాలు శిలాశాసనాలు లభిస్తున్నాయి. అవన్ని ఇప్పుడు మ్యూజియం ఆఫ్ మథురా మరియు లక్నోలో బధ్రపరచబడి ఉన్నాయి. ప్రస్తుతం ఇక్కడ పురావస్తు శాఖ త్రవ్వకాలు జరుగుతూ ఉన్నాయి.
శరవస్తి —చారిత్రాత్మక అవధ్ భూభాగంలో ఒక భాగం. 
జిల్లా దక్షిణ సరిహద్దులో గోండియా జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో బహ్రైచ్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో బలరాంపూర్ జిల్లా మరియు ఈశాన్య సరిహద్దులో నేపాల్ దేశంలోని డన్ంగ్ డెయుఖురి జిల్లా, వాయవ్య సరిహద్దులో నేపాల్ దేశంలోని బంకె జిల్లా ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రాజధాని లక్నోకు శరవస్తి రాజధాని భింగ 170 కి.మీ దూరంలో ఉంది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో శరవస్తి జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
2001 గణాంకాలను అనుసరించి 34.2%. ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అత్యల్ప అక్షారాశ్యత కలిగిన జిల్లాగా శరవస్తి గుర్తించబడుతుంది.
ఉన్నవ్
ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 71 జిల్లాలలో ఉన్నవ్ జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. ఉన్నవ్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. ఉన్నవ్ జిల్లా లక్నో డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది.
భారతదేశాన్ని సందర్శించిన చైనాయాత్రీకుడు హ్యూయంత్సాంగ్ క్రీ.శ 636 లో కనౌజ్‌లో 3 మాసాలు నివసించాడు. ఇక్కడి నుండి ఆయన 26 కి.మీ ప్రయాణించి గంగానది తూర్పు తీరంలో ఉన్న నవదేవకుల (ఆయనమాటలలో న-ఫో-తి-పొ-కు-లో) చేరుకున్నాడు. 5 కి.మీ విస్తీర్ణంలో ఉన్న ఈ నగరంలో దేవా ఆలయం, పలు బౌద్ధ స్తూపాలు మరియు మఠాలు ఉంది.
1857లో సిపాయీల కలహం ఈ ప్రదేశంలో జరిగిందని భావిస్తున్నారు. ఉద్యమం తరువాత పౌరపాలన పునర్నిర్మించబడిన సమయంలో ఈ జిల్లాకు ఉన్నవ్ అనే పేరు నిర్ణయించబడింది.
ఈ నగర స్థాపన చేసిన సమయంలో 1869 వరకు ఈ నగరం వైశాల్యం తక్కువగానే ఉండేది. నగర స్థాపన జరిగిన సమయంలో ఇది పురపాలక వ్యవస్థగా చేయబడింది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో ... జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
జిల్లాలో .. ఉపవిభాగాలు ఉన్నాయి :
మాత్రమే ఉన్నాయి.
జిల్లాలో హిందీ వ్యవహారభాషలలో ఒకటైన అవధి భాష వాడుకలో ఉంది. అవధి భాష 38 మిలియన్ ప్రజలలో వాడుకలో ఉంది. ఇది ప్రధానంగా అవధి ప్రాంతంలో వాడుకలో ఉంది. 
2013లో " ఆర్కియాలజీ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా " ఉన్నవ్ జిల్లాలోని దౌండ్ ఖెరా గ్రామంలో నిర్వహించిన త్రవ్వకాలలో రాం బక్ష్ సింగ్‌కు స్వంతమైన పురాతనమైన కోటలో 1000 టన్నుల బంగారం లభించినట్లు నివేదికలో పేర్కొన్నది. ఆర్కియాలజీ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా మరియు జియోలాజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా నిర్వహించిన ప్రాథమిక పరిశోధనలు ఈ విషయం ధ్రువపరిస్తున్నాయి.
బంగారు లక్ష్మణ్
బంగారు లక్ష్మణ్ భారతీయ జనతా పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడిగా, కేంద్ర మంత్రిగా పనిచేశాడు.
ఈయన నర్సింహ, శివమ్మ దంపతులకు మార్చి 17, 1939 న రంగారెడ్డి జిల్లా శంషాబాద్ పట్టణంలోని సిద్దంతి బస్తీలోని అతి సామాన్య దళిత కుటుంబంలో జన్మించాడు. హైదరాబాద్ నాంపల్లి గవర్నమెంట్ హైస్కూలులో పదవ తరగతి వరకు, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం లా కాలేజీలో ఎల్‌ఎల్‌బీ చదివాడు. 12 ఏళ్ల వయస్సులోనే ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌లో చేరాడు. 1958 -69 వరకు రాష్ట్ర విద్యుత్ శాఖలోనూ, కేంద్ర రైల్వే, ఏజీ శాఖలలో వివిధ ఉద్యోగ బాధ్యతలను నిర్వహించి ఆ తరువాత జనసంఘ్‌లో పూర్తి స్థాయి రాజకీయ నాయకుడిగా చేరిపోయాడు.
1972 నవంబరు 6న సుశీలను వివాహం చేసుకున్నాడు. ఈయనకు ఒక కుమారుడు, ముగ్గురు కుమారైలు.
బీహెచ్‌ఈఎల్, మిథానీ, ఎఫ్‌ఐసీ కార్మిక నాయకుడి బాధ్యతలు నిర్వహించిన ఈయన 1975లో అత్యవసర పరిస్థితి కాలంలో జైలుకు వెళ్ళాడు. 1986-88 కాలంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర భారతీయ జనతా పార్టీ అధ్యక్షునిగా పనిచేశాడు. 1996లో రాజ్యసభకు ఎన్నికై 1999-2000 కాలంలో అటల్ బిహారీ వాజపేయి మంత్రివర్గంలో రైల్వేశాఖ సహాయమంత్రిగా పనిచేశాడు. 2000-01 కాలంలో భారతీయ జనతా పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడిగా వ్యవహరించాడు. ఈయన భార్య సుశీలా లక్ష్మణ్ 14వ లోకసభకు రాజస్థాన్ లోని జూలోర్ నియోజకవర్గం నుంచి ఎన్నికైనది.
1978లో అప్పటి జనతా పార్టీ రాష్ట్ర ప్రధాన కార్యదర్శిగానూ, 1986లోనే బీజేపీ రాష్ట్ర అధ్యక్షుడిగా రెండేళ్ల పాటు పదవీ బాధ్యతలు నిర్వహించాడు. బీజేపీ ఎస్సీ మోర్చా జాతీయ అధ్యక్షుడుగా ఏడేళ్లు పనిచేశాడు. 1985- 86 మధ్య కాలంలో రాష్ట్ర శాసనమండలి సభ్యుడిగానూ, 1996లో గుజరాత్ రాష్ట్రం నుంచి రాజ్యసభ సభ్యుడిగాను ఎన్నికయ్యాడు. వాజ్‌పేయ్ మంత్రివర్గంలో రైల్వే, ప్లానింగ్ మరియు ప్రోగామింగ్ మంత్రిత్వ శాఖల సహాయ మంత్రిగా, పార్టీ జాతీయ ఉపాధ్యక్షుడుగా పనిచేశాడు.
బాధ్యతలు నిర్వహించాడు
తెహల్కా పరిశోధన కారణంగా 2012లో సీబీఐ కోర్టు ఈయనకు నాలుగేళ్ల జైలు శిక్ష విధించింది. అనారోగ్యం కారణంగా ప్రస్తుతం బెయిల్‌పై ఉన్నాడు. బైపాస్ ఆపరేషన్ చేయించుకున్న లక్ష్మణ్ గుండె సంబంధిత వ్యాధితో బాధపడుతూ గత నెల, ఫిబ్రవరి మూడోతేదీన సికిందరాబాద్ యశోదా ఆసుపత్రిలో చేరాడు. మూత్రపిండాలు, కాలేయం పూర్తిగా దెబ్బతినడంతో ఈయనను ఐసీయూలో ఉంచే చికిత్స అందించారు. 2014 మార్చి 1న మధ్యాహ్నం 5.15 నిమిషాలకు తీవ్రమైన గుండెపోటు రావడంతో కన్నుమూశాడు.
అహ్మద్‌నగర్ జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర జిల్లాలలో అహ్మద్‌నగర్ జిల్లా (హిందీ:अहमदनगर) ఒకటి. అహ్మద్‌నగర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. అహ్మద్‌నగర్ జిల్లా నాసిక్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. (క్రీ.శ. 1496- 1696]] అహమ్మద్‌నగర్ సుల్తానేట్ రాజధానిగా ఉండేది. జిల్లాలో సిరిడీ సాయిబాబా ఆలయం ఉంది.
జిల్లా ఆగ్నేయ సరిహద్దులో సోలాపూర్ జిల్లా, బీద్ జిల్లా మరియు ఉస్మానాబాద్ జిల్లా, ఈశాన్య సరిహద్దులో ఔరంగాబాద్ జిల్లా,వాయవ్య సరిహద్దులో నాసిక్ జిల్లా, వాయవ్య సరిహద్దులో థానే జిల్లా మరియు ఆగ్నేయ సరిహద్దులో పూనా జిల్లా ఉన్నాయి.
1818లో అహమ్మదాబాద్ జిల్లా రూపొందించినప్పటికీ జిల్లా ఆధునిక చరిత్ర 1868 నుండి మొదలౌతుంది. 1818 లోమూడవ ఆంగ్లో - మరాఠీ యుద్ధంలో మరాఠీ సౌన్యం ఓటమిని పొందిన తరువాత అహమ్మద్‌నగర్ జిల్లా రూపొందించబడింది.పేష్వా రాజ్యంలో అధికభాగం బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యంలో విలీనం చేయబడింది. తరువాత 1947లో దేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చేవరకు జిల్లా ప్రాంతం బ్రిటిష్ వారి బాంబే ప్రెసిడెన్సీ మధ్యభాగంలో భాగంగా మారింది. 1960లో ప్రస్తుత అహమ్మద్‌నగర్ జిల్లా రూపొందించబడింది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో అహమ్మద్‌నగర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 12 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
అహమ్మద్‌నగర్‌లో తుగ్లక్ కాలంలో ఇస్లాం ప్రవేశిందింది. ఇస్లాం పాలనకు గుర్తుగా జిల్లాలో చంద్‌బిబీ నగర్ ఫరియా బాగ్, గ్రౌండ్ ఫోర్ట్ మరియు ఇతర నిర్మాణాలు ఉన్నాయి. జిల్లాలోని ప్రధాన పట్టణాలలో పలు మసీదులు ఉన్నాయి.
క్రైస్తవం 18వ శతాబ్దంలో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం మరాఠీల నుండి ఈ ప్రాంతం స్వాదీనం చేసుకున్న తరువత జిల్లాలో ప్రవేశించింది. జిల్లాలోని వాయవ్య ప్రాంతంలో తప్ప మిగిలిన ప్రాంతం అంతటా క్రైస్తవులు విస్తరించి ఉన్నారు. క్రైస్తవం జిల్లాలో 3 వ స్థానంలో ఉంది. జిల్లాలోని క్రైస్తవులు హిందూ మతం నుండి మార్చబడిన వారు. జిల్లాలో అమెరికన్ మరాఠీ మిషన్ మరియు మిషన్ సొసైటీ ఆఫ్ చర్చ్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్ ఉన్నాయి. బ్రిటిష్ శకంలో అహమ్మద్‌నగర్ " బాంబే ప్రెసిడెన్సీలో భాగంగా ఉండేది. 
1831లో జిల్లాలో మొదటి ప్రొటెస్టెంట్ క్రిస్టియన్ మిషన్ స్థాపించబడింది. ప్రతిగ్రామంలో ఒకరు లేక అధికమైన క్రైస్తవ కుటుంబాలు ఉన్నాయి. అలాగే ప్రతిగ్రామంలో ఒక చర్చి ఉంది. 
. అహమ్మద్‌నగర్ క్రైస్తవులను మరాఠీ క్రైస్తవులు అంటారు. వీరిలో అధికంగా బంజారా సమూహానికి చెందిన ప్రొటెస్టెంట్లు ఉంటారు.
అతను ప్రస్తుతం టెస్ట్ మ్యాచ్ క్రికెట్లో రెండో-అత్యంత విజయవంతమైన భారత పేస్ బౌలర్‌గా రెండవ స్థానంలో ఉన్నాడు. మొదటి స్థానంలో కపిల్ దేవ్ ఉన్నాడు.
సంగమనేరు తాలూకా స్టేట్ కోపరేటివ్ బ్యాంక్ మాజీ అధ్యక్షుడు. స్టేట్ కోపరేటివ్ బ్యాంక్ సహకార ఉద్యమం, సంగమనేరు సహకార చక్కెర మిల్లు స్థాపకుడు. 
ఆయన తనసేవల కొరకు సంగమనేరు మరియు అకొలే తాలూకాలో గుర్తింపును పొందాడు. బాలాసాహెబ్ థోరాట్ గ్లోబల్ వార్మింగ్ తగ్గించడానికి సంవత్సరానికి 45మిలియన్ల చెట్లను నాటాడానికి 
శ్రీకారం చుట్టాడు. రామాయణ కావ్యంలో అగస్త్యుడు ప్రజా ఉద్యమం ద్వారా దండకారణ్యాన్ని హరిత స్వర్గంగా మార్చాడు. చెట్లను నాటడానికి బాలాసాహెబ్ థోరాట్ సంగమనేరు 2006లో దండకారణ్య అభియాన్‌కు శ్రీకారం చుట్టాడు.
ఔరంగాబాదు జిల్లా(మహారాష్ట్ర)
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 37 జిల్లాలలో ఔరంగాబాద్ జిల్లా ఒకటి. ఔరంగాబాద్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. 
జిల్లావైశాల్యం 10,100 చ.కి.మీ. ఇదులో 9,958.9 చ.కి.మీ గ్రామీణ ప్రాంతం. 141 చ.కి.మీ నగరప్రాంతంగా ఉంది.
ఔరంగాబాద్ జిల్లా గోదావరి నదీతీరంలో బేసిన్ లో ఉంది. జిల్లాలోని కొంత భూభాగం తపతి నదీ బేసిన్‌లో ఉంది. జిల్లా 19-20 డిగ్రీల ఉత్తర అక్షాంశం మరియు 74-76 డిగ్రీల తూర్పు రేఖాంశంలో ఉంది.
భౌగోళికంగా ఈ ప్రాంతం డేక్కన్ ట్రాప్ లావా ప్రవాహిత ప్రాంతంగా భావించబడుతుంది. ఈ రాళ్ళ మీద నదీప్రవాహాల కారణంగా ఏర్పడిన పలుచని సారవంతమైన మట్టి కప్పబడి ఉంది.
జిల్లాలో 3 పర్వతాలు ఉన్నాయి:
జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్న ప్రధాన నదులు గోదావరి మరియు పూర్ణా, షివ్నా, మనియద్, సుఖన మరియు ఖాం. ఔరంగాబాదులో షబాజ్ నది కూడా ప్రవహిస్తుంది.
దక్షిణ భాగంలో ఆరభం అయ్యే నరంగి నది దక్షిణ భాగంలో మనియాద్ నదిగా విడువడి నరవల్ గ్రామం మీదుగా ప్రవహించి విజయపూర్‌లో ప్రవేశిస్తుంది. తరువాత ఇది దియో నల నదిలో సంగమిస్తింది. నలా పశ్చిమం నుండి చోర్ నలానదిగా తూర్పు నుండి కుర్లా నలాగా రెండు పాయలుగా విడిపోయి గోదావరి నదిలో సంగమిస్తుంది..
జిల్లాలో జూన్ నుండి సెప్టెంబరు వరకు వర్షాకాలం కొనసాగుతుంది. అక్టోబరు నుండి సెప్టెంబరు వరకు శీతాకాలం ఉంటుంది. వేసవి కాలం మార్చి నుండి మే వరకు ఉంటుంది. సరాసరి వర్షపాతం 734 మి.మీ. ఉంటుంది. ఉషోగ్రత హెచ్చితగ్గులు 5- 46 వరకు ఉంటాయి.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో ఔరంగాబాదు జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. . బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 12జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
అదనంగా చికల్తానా ఎం.ఐ.డి.సి సాఫ్ట్వేర్ టెక్నాలజీ పార్కు ఉంది.
ఔరంగాబాద్ విమానాశ్రయం ఢిల్లీ, ఉదయపూర్, ముంబై, జైపూర్, పూనా, హైదరాబాద్ మరియు నాగ్పూర్ వంటి ప్రధాన నగరాలకు 
విమానసేవలు లభిస్తున్నాయి.
బీడ్ జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 37 జిల్లాలలో బీడ్ జిల్లా (భిర్ జిల్లా) ఒకటి. బీడ్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
జిల్లావైశాల్యం 10,693 చ.కి.మీ. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 2,161,250. జిల్లాలోని 17.9% నగరప్రాంతంలో నివసిస్తున్నారు.
బీడ్ జిల్లా దీర్ఘకాల చరిత్ర కలిగి ఉంది. జిల్లా పలు పాలకులు పాలనకు సాక్ష్యంగా ఉంది. పురాతన కాలంలో ఈ ప్రాంతం " చంపావతి నగరి " అని పిలువబడింది. గతకాల వైభవానికి చిహ్నంగా సాక్ష్యంగా జిల్లాలో పలు స్మారక నిర్మాణాలు ఉన్నాయి. నగరంలో ప్రవేశించడానికి పల ద్వారాలు మరియు కోట గోడలు ఉన్నాయి. 19వ శతాబ్దంలో మరద్వాడాగా పిలువబడిన ఈ ప్రాంతం నిజాము పాలనలో ఉండేది. భరతస్వాతంత్ర్య సమరయోధులకు మరియు నిజాము సైనికుల మధ్య జరిగిన భీకర పోరాటం తరువాత ఈ ప్రాంతం సమైక్య భారతంలో విలీనం చేయబడింది.
ఈ ప్రాంతానికి బీర్ అని మహమ్మద్ తుగ్లక్ నామకరణం చేసాడు.
జిల్లా ఆర్థికరంగానికి వ్యవసాయం వెన్నెముకలా సహకరిస్తుంది. వ్యవసాయం వర్ధారంగా ఉంది. దేశానికి అత్యధికంగా శ్రామికులను అందిస్తున్న జిల్లాలలో బీడ్ ఒకటి.
నాసిక్ జిల్లాలో 11 తాలూకాలు ఉన్నాయి.
అకోలా జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 37 జిల్లాలలో అకోలా జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి.ఇది రాష్ట్ర కేంద్రస్థానంలో ఉంది. బ్రిటిష్ రాజ్ కాలంలో ఇది బేరర్ భూభాగంగా ఉండేది.
అకోలా పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 5,431 చ.కి.మీ.
జిల్లా ఉత్తర మరియు తూర్పు సరిహద్దులో అమ్రావతి జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో వశీం జిల్లా,పశ్చిమ సరిహద్దులో బుల్ఢానా జిల్లా ఉన్నాయి.
అడగొన్ (అరగొన్) యుద్ధం 1803 నవంబరు 28 న జరిగింది. ఈ యుద్ధంలో బోంస్లే నాయకత్వంలో మరాఠీ సైన్యాలు మరియు ఆర్థర్ డ్యూక్ ఆఙతో బ్రిటిష్ సైన్యాలు పాల్గొన్నాయి. ఇది రెండవ 
ఆంగ్లో మారాఠీ యుద్ధంగా అభివర్ణంచారు. 
అకోలా జిల్లాలో పలు కోటలు ఉన్నాఅయి:-
పూర్ణా నది జిల్లా పశ్చిమ సరిహద్దులో ప్రవహిస్తుంది. జిల్లా ఉత్తర భూభాగంలో పూర్ణా నది, ఆస్ నది మరియు షహ్నూర్ నది వాటర్ షెడ్ ఉంది. వాన్ నది జిల్లా వాయవ్య సరిహద్దులో ప్రవహిస్తుంది. వాన్ నది అమ్రావతి జిల్లా నుండి అంకోలా జిల్లాలో ప్రవేశిస్తుంది. మూన్ నది జిల్లా నైరుతి భుభాగంలో ప్రవహిస్తుంది. మొర్నా నది దక్షిణ మధ్య భుభాగంలో సముద్రంలో సంగమిస్తుంది. ఆగ్నేయ భుభాగంలో కటెపూర్ణా మరియు ఉమా నది ప్రవహిస్తుంది.
జిల్లాలో అంధ్ భాష (ఇండో ఆర్యన్ భాషలలో ఒకటి) 1,00,000 లక్షమంది ప్రజలకు వాడుకలో ఉంది. 
అశోక్ జిల్లాలోని తాలూకాలు : అకోట్, తెల్హరా, అకోలా, బాలాపూర్, పాటూర్, బర్షితక్లి మరియు ముర్తాజ్పూర్..
బర్షితకి (బి.ఎస్.క్యూ), లోహొగాడ్ (ఎల్.హెచ్.డి), అమ్న వాడి (ఎ.ఎం.డబల్యూ), జౌల్క (జె.యు.కె).
జిల్లాలో ప్రధానంగా కాటన్ మరియు జొన్నలు పండించబడుతున్నాయి. నూనె మరియు పప్పుల మిల్లులు అధికంగా ఉన్నాయి. జిల్లా ఆర్థిక రంగం అధికంగా వ్యవసాయ ఆధారితమై ఉంది. ప్రస్తుతం జిల్లాలో సోయాబీన్ పంట అధికంగా పండించబడుతుంది.
గఢ్ చిరోలి జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 37 జిల్లాలలో గఢ్ చిరోలి జిల్లా (హిందీ:गडचिरोली जिल्हा) ఒకటి. గఢ్ చిరోలి పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది.
గఢ్ చిరోలి జిల్లా మహారాష్ట్ర ఆగ్నేయ సరిహద్దులో ఉంది. జిల్లా పశ్చిమ సరిహద్దులో చంద్రపూర్ జిల్లా, ఉత్తర సరిహద్దులో గోండియా జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో చత్తీస్‌ఘడ్ జిల్లా మరియు వాయవ్య సరిహద్దులో తెలంగాణా రాష్ట్రం ఉన్నాయి.
1982 ఆగస్టు 26న చంద్రపూర్ జిల్లాలోని గఢ్‌చిరోలి మరియు సిరొంచ తాలూకాలను వేరుచేసి గఢ్‌చిరోలి జిల్లా రూపొందించబడింది. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి మహారాష్ట్ర జిల్లాలలో ఇది అత్యంత తక్కువ జనసాంధ్రత కలిగిన జిల్లాలలో ఇది రెండవ స్థానంలో ఉందని గుర్తించబడుతుంది. మొదటి స్థానంలో సింద్‌దుర్గ్ జిల్లా ఉంది. ఈ జిల్లా ప్రస్తుతం " రెడ్ కార్పెట్‌లో " భాగంగా ఉంది.
జిల్లాలో గోదావరి నదీమైదానం ప్రధానమైనదిగా ఉంది. జిల్లా దక్షిణ సరిహద్దులో గూదావరినది పడమర దక్షిణాలుగా ప్రవహిస్తుంది. గూదావరి నదికి ప్రధాన ఉపనదులైన ప్రాణహిత మరియు ఇంద్రావతి నదులు జిల్లాలో చమర్షి తాలూకాలోని చప్రాలా గ్రామం వద్ద వార్ధానది మరియు వైనగంగా నదితో సంగమిస్తున్నాయి.
జిల్లాలోని ధనోరా, ఎతపల్లి, అహెరి మరియు సిరొంచ తాలూకాలు అరణ్యాలతో కప్పబడి ఉన్నాయి. భంరగాడ్, తిపగాడ్, పలస్గాడ్ మరియు సుర్జాగాడ్ తాలూకాలలో కొండలు ఉన్నాయి. 
గఢ్‌చిరోలి ప్రధానంగా కొండప్రాంతం.
గఢ్‌చిరోలి జిల్లాలో సమీపకాలంలో " గొండ్వానా యూనివర్శిటీ " స్థాపించబడింది.జిల్లా అభివృద్ధి చెందని గిరిజన జిల్లాగా వర్గీకరించబడింది. జిల్లాలో కొండలు మరియు అరణ్య ప్రాంతం అధికంగా ఉనాయి. జిల్లాలో 79.36% అటవీప్రాంతం ఉంది. జిల్లా వెదురు మరియు తెండు ఆకులకు ప్రసిద్ధి చెంది ఉంది. జిల్లాలో వరి ప్రధానపంటగా ఉంది. సొర్ఘుం, లింసీడ్, కందులు మరియు గోధుమ ప్రధానంగా పండించబడుతున్నాయి. తోటపని జిల్లా ప్రజల ప్రధాన వృత్తిగా ఉంది.
జిల్లాలో బృహత్తర ప్రణాళికలో చమోర్షి తాలూకాలోని అష్తి వద్ద ఉన్న పేపర్ మిల్ అండ్ పేపర్ పల్ప్ ఫ్యాక్టరీ (దేసిగంజ్) మాత్రమే ఉంది. జిల్లాలో పలు రైస్ మిల్లులు ఉన్నాయి. అర్మోరీ తాలూకాలో టషర్ సిల్క్ దారాల తయారీ ఫ్యాక్టరీ ఉంది. జిల్లాలో 18.5 కి.మీ పొడవైన రైలు మార్గం మాత్రమే ఉంది. జిల్లా నక్సలైట్ కార్యకలాపాలకు కేంద్రంగా ఉంది. జిల్లాలోని దట్టమైన అరణ్యాలు మరియు కొండలలో " పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీ " కనుమరుగుగా ఉంటుంది.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో గఢ్‌చిరోలి జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 12 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
భర్మగాడ్ వద్ద " ది లోక్ బిరదారి ప్రకల్ప " ఏర్పాటు చేయబడింది. జిల్లాలోని మడియా - గోండ్ ప్రజలకు ఆరోగ్య సంరక్షణ మరియు విద్యా సేవలు అందిస్తున్న ప్రధాన సంస్థలలో ఇది ఒకటి. దీనిని గాంధీజి, డాక్టర్ మురళీధర్ దేవీదాస్ అంటే సందర్శించారు. అంటే కుటుంబ సభ్యులైన డాక్టర్. మందాకిని ఆంటే మరియు డాక్టర్ ప్రకాష్ ఆంటే మరియు వారి పిల్లలు ఎల్.బి.పిలో పనిచేస్తున్నారు. .
జాల్నా జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 37 జిల్లాలలో జల్నా జిల్లా ఒకటి. జల్నా పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లా ఔరంగాబాద్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. 
జిల్లావైశాల్యం 7718 చ.కి.మీ. జిల్లాలో 970 గ్రామాలు ఉన్నాయి.
జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో జలగావ్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో పర్భణి జిల్లా మరియు బుల్ఢానా జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో బీడ్ జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో ఔరంగాబాద్ జిల్లా ఉన్నాయి.
జిల్లాలోని జాంబ్ సమర్ధ్ గ్రామం సమర్ధరామదాస్ స్వామి జన్మస్థానంగా ప్రసిద్ధిచెందింది. ఈ గ్రామం సమీపంలో 1803 సెప్టెంబరు 23 న అస్సాయే యుద్ధం జరిగింది. 
జిల్లా 19.01' నుండి - 21.03' ఉత్తర అక్షాంశం మరియు 75.04' నుండి 76.04' తూర్పు రేఖాంశంలో ఉంది.
జిల్లా మాధ్వా భూభాగం ఉత్తర భాగంలో మధ్య మహారాష్ట్రలో ఉంది. మాధ్వా భూభాగంలోని 8 జిల్లాలలో ఇది ఒకటి. జిల్లా భౌగోళికంగా ఎత్తుపల్లాలతో ఏటవాలుగా ఉంటుంది.
జిల్లా ఉత్తరభూభాగంలో అజంతా మరియు సత్మల పర్వతావళి ఉంది.
జిల్లాలో గోదావరి నది దక్షిణ సరిహద్దులో పశ్చిమదిశ నుండి తూర్పుదిశగా ప్రవహిస్తుంది. జిల్లా మధ్యభాగంలో పూర్ణా నది ప్రవహిస్తూ పక్కన ఉన్న జిల్లాలో గోదావరి నదిలోసంగమిస్తుంది. 
పూర్ణా నది ప్రధాన ఉపనదులు ఖెల్నా, గిరిజా జిల్నా జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్నాయి. జల్నా జిల్లా బత్తాయి పంటకు ప్రసిద్ధి చెందింది. అందువలన ఈ జిల్లా " బత్తాయి నగరం " (సిటీ ఆఫ్ స్వీట్ లెమన్) అని ప్రసిద్ధి చెందింది. జల్నానగరం సమీపంలో ఉన్న ఘనెవాడి సరసును నగరానికి త్రాగునీటి అవసరాల కొరకు నిర్మించబడింది.
జల్నా ప్రాంతం హైదరాబాద్ సంస్థానంలో భాగంగా ఉండేది. 1947లో భరతదేశానికి స్వతంత్రం వచ్చిన తరువాత ఇది ఔరంగాబద్ జిల్లాలో భాగంగా మారింది. 
1982 మే 1 న ఔరంగాబాద్ జిల్లా నుండి జాల్నా, భొకర్దన్, జఫ్రాబాద్ మరియు అంబద్ తాలూకాలు మరియు పర్భాణి జిల్లా పరతూర్ తాలూకాలతో జల్నా జిల్లా రూపొందించబడింది.నియోజకవర్గాలు మరియు విధానసభ దాని సభ్యుడు
1. జాల్నా - మిస్టర్ అర్జున్ ఖొత్కర్
2. బద్నపుర్ - మిస్టర్ సంతోష్ వసంత్లల్ హైనె
3. భొకర్దన్ - మిస్టర్ చంద్రకాంత్ పుంద్లిక్రఒ దన్వె
4. పర్తుర్ - మిస్టర్ సురెష్కుమర్ కణైయలల్ జెథలియ
5. ఘన్సవంగి - మిస్టర్ రజెష్భయ్య తోపే
ముంబై నగర జిల్లా
ముంబై నగర జిల్లా (Mumbai City District) (मुंबई जिल्हा) మహారాష్ట్ర జిల్లాల లోని ప్రాంతంలోని ఒక జిల్లా. ఇదొక నగర జిల్లా, దీనికి ముఖ్యపట్టణం గాని ఉప ప్రాంతాలు గానీ లేవు. ఈ జిల్లా మరియు ముంబై ఉపనగర జిల్లాను కలుపుకుని ముంబై మెట్రోపోలిస్ ఏర్పడినది. ఈ నగర ప్రాంతాన్ని "ద్వీప నగరం" అనీ, పాత ముంబై అనీ, దక్షిణ ముంబై అని కూడా వ్యవహరిస్తారు. ఈ ప్రాంతం దక్షిణాన కొలాబా నుండి ఉత్తరాన మాహిం మరియు సియోన్ (శీవ్) వరకూ వ్యాపించి ఉంది. 1960 సం. వరకూ దీనిని ముంబైగా వ్యవహరించే వారు. నేడు, ముంబై మునిసిపల్ కార్పోరేషన్ లో రెండు జిల్లాలూ గలవు. ఈ నగర వైశాల్యం 67.7 కి.మీ.².
క్రీ.శ.150 లో టోలెమీ చేపట్టిన భౌగోళిక కార్యక్రమంలో మొదటిసారిగా గుర్తింపబడింది. ఈ నగరం అనేక ద్వీపాలతో కూడి వుండేది. ఈ ప్రాంతాన్ని ప్రజలైన లు మరియు లచే పరిపాలెంపబడేది.
ఈ ప్రాంతేయులు ఈ ద్వీపాలను 1345 వరకూ పరిపాలించారు. ఆతరువాత ముస్లింలు భారత్ లో ప్రవేశించిన తరువాత నేటి మహారాష్ట్ర 1534లో వారి చేతుల్లోకి వచ్చింది. ఆతరువాత గుజరాత్కు చెందిన ముస్లిం సుల్తాన్ ఈ ద్వీపాలన్నిటినీ స్వాధీన పరచుకున్నాడు. తదనంతరం పోర్చుగీసు వారి దండయాత్రలనంతరం వారిచేతుల్లోకి వచ్చింది.
భారతీయులతో జరిగిన అనేక యుద్ధాలలో పోర్చుగీసు వారికి ఆంగ్లేయులు చేసిన సహాయానికి ప్రతిఫలంగానూ, మరియు పోర్చుగీసు యువరాణి తో బ్రిటిష్ యువరాజైన తో జరిగిన వివాహ సందర్భాన పెళ్ళికానుకగా 1661 లో ముంబాయి నగరం ఇవ్వబడింది. ఈ ద్వీపసమూహాల నగరం 15 ఆగస్టు 1947 వరకూ బ్రిటిష్ రాజ్ చేతుల్లో ఉంది.
సాధారణంగా ముంబాయి నగర జిల్లాలో హ్యూమిడ్ వాతావరణం కానవస్తుంది.
 ప్రకారం ముంబై నగర జిల్లా లోని జనాభా 3,145,966 గలదు. ఈ జనాభా మంగోలియా దేశపు జనాభాతో దాదాపు సమానం, లేదా అ.సం.రా. రాష్ట్రమైన జనాభాతో సమానం. మొత్తం 640 భారత జిల్లాలలో ముంబై యొక్క రేంక్ 110. ఈ జిల్లా యొక్క జనసాంద్రత . దీని 2001-2011 దశాబ్దంలో -5.75 %. ముంబై నగరంలో లింగానిష్పత్తి ప్రతి 1000 పురుషులకు 838 స్త్రీలు. అక్ష్యరాస్యతా శాతం 88.48%.
ముంబై పరిసరం జిల్లా
మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్ర 51 జిల్లాలలో ముంబై పరిసరం జిల్లా ఒకటి. బంద్రా పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 369 చ.కి.మీ జిల్లాలో 3 తాలూకాలు ఉన్నాయి ( కుర్ల, అంధేరి మరియు బొరివలి). ముంబై పరిసరం జిల్లా మరియు ముంబై నగరం జిల్లా మరియు ఇతర ప్రాంతాలు కలిసి ముంబై మహానరాన్ని రూపొందిస్తున్నాయి. వైశాల్యపరంగా ఈ జిల్లా 
రాష్ట్రంలో రెండవ స్థానంలో ఉంది. జిల్లా కొంకణ్ డివిషన్‌లో భాగంగా ఉంది. ముంబై పరిసర జిల్లా న్యాయపరిధి బంద్రా నుండి దహిసర్, కుర్ల నుండి ములంద్ మరియు కుర్ల నుండి ట్రాంబే వరకు విస్తరించి ఉంది. ముంబై పరిసర జిల్లా దేశంలో అత్యధిక జనసాంధ్రత కలిగిన జిల్లాలో ఒకటిగా గుర్తించబడుతుంది. 2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 9,332,481. ముంబై పరిసర జిల్లా జనసాంధ్రత పరంగా దేశంలో 5 వ స్థానంలో ఉంది. జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్న నదులలో మిథినది ప్రధానమైనది.
జిల్లాలో మౌంట్ మేరీ చర్చి, జోగేశ్వరి గుహలు, మహాకాళి హుహలు, ఏసెల్ వరల్డ్, సంజయ్ గాంధి నేషనల్ పార్క్, ఆరే కాలనీ కంహేరి గుహలు, ఫిల్ం సిటీ, తుల్సి సరోవరం, విహార్ సరోవరం, 
మరియు పావై సరసు వంటి పలు పర్యాటక ఆకర్షణలు ఉన్నాయి..
ఉస్మానాబాద్ జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 38 జిల్లాలలో ఉస్మానాబాద్ జిల్లా (హిందీ:उस्मानाबाद जिल्हा) ఒకటి. ధారాశివ్ (धाराशिव) పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. 2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 1,660,311. జిల్లావైశాల్యం 7569 చ.కి.మీ. నగర ప్రాంతం 241.4 చ.కి.మీ. 2011 గణాంకాలను అనుసరించి వీరిలో 16.96% నగరప్రాంత నివాసితులు.
ఉస్మానాబాద్ జిల్లా మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర దక్షిణ భూభాగంలో దక్కన్ పీఠభూమిలో ఉంది. ఇది సముద్రమట్టానికి 600 మీ ఎత్తులో ఉంది. మంజీరా నదిలో కొంత భాగం మరియు తెర్నా నది జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్నాయి. మరత్వాడా భూభాగంలో తూర్పు భాగంలో ఉంది. జిల్లా 17.35 నుండి 18.40 డిగ్రీల ఉత్తర అక్షాంశం మరియు 75.16 నుండి 76.40 డిగ్రీల రేఖాంశంలో ఉంది. 
జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో బీడ్ జిల్లా, ఈశాన్య మరియు తూర్పు సరిహద్దులో లాతూర్ జిల్లా, తూర్పు మరియు ఆగ్నేయ సరిహద్దులో కర్నాటక రాష్ట్రంలోని బీదర్ జిల్లా, ఆగ్నేయ మరియు దక్షిణ సరిహద్దులో కర్నాటక రాష్ట్రంలోని గుల్బర్గ జిల్లా, దక్షిణ మరియు నైరుతీ సరిహద్దులో సోలాపూర్ జిల్లా, వాయవ్య సరిహద్దులో అహమ్మద్‌నగర్ జిల్లా ఉన్నాయి. జిల్లాలో అత్యధికభాగం బాలాఘాట్ పర్వతశ్రేణిలో ఉంది.
జిల్లాలో జిల్లా - సెప్టెంబరు వరకు వర్షపాతం, అక్టోబరు - నవంబరు మాసాలలో వాతావరణం హ్యూమిడ్‌గానూ నవంబరు - జనవరి పొడిగా - చల్లగానూ, ఫిబ్రవరి - జూన్ వరకు పొడిగా ఉండి క్రమంగా వేడెక్కుతూ ఉంటుంది. మరత్వాడా లోని ఇతర జిల్లాల కంటే వేసవిలో ఉస్మానాబాద్ ఉష్ణోగ్రత తక్కువగా ఉంటుంది. జిల్లాలో సరాసరి వర్షపాతం 730 మిమీ. గరిష్ఠ ఉష్ణోగ్రత 42 డిగ్రీల సెంటీ గ్రేడ్. కనిష్ఠ ఉష్ణోగ్రత 8 డిగ్రీల సెంటీ గ్రేడ్.
జిల్లాలో 8 తాలూకాలు ఉన్నాయి :
పరంద గ్రామం చారిత్రక ప్రాధాన్యత కలిగిన గ్రామం ఇక్కడ ఒక కోట ఉంది.
మంజీర నదీతీరంలో ఉన్న కలంబ జిల్లాలో వ్యాపార ప్రాధాన్యత కలిగిన గ్రామం. ఇది మజీరా నదీతీరంలో ఉంది. ఇక్కడకు 20 కి.మీ దూరంలో ఉన్న యాదేశ్వరి ఆలయం తాలూకాకు ప్రత్యేకత ఇస్తుంది.
జిల్లాలో ఉన్న తుల్జాపూర్ (సోలాపూర్‌కు 25 కి.మీ దూరంలో ఉస్మానాబాద్ మరియు హైదరాబాదు‌కు 40 కి.మీ దూరంలో ఉంది) లో నల్దుర్గా వద్ద తుల్జాపూర్ భావానీ ఆలయం ఉంది. శివాజీ మహరాజ్‌కు తుల్జాపూర్ భవాని ఖడ్గం ఇచ్చిందని విశ్వసిస్తున్నారు. శివాజీ కుమారుడు ఈ ఆలయాన్ని పునర్నిర్మించాడని భావిస్తున్నారు. ఒమెర్గా జిల్లాలో జనసాంధ్రత అధికంగా ఉన్న తాలూకాగా గుర్తించబడుతుంది. తుల్జాపూర్‌లో టాటా కంసల్టెంసీ ఇంస్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోషల్ సైన్సు (ముంబయి) కి చెందిన " స్కూల్ ఆఫ్ రూరల్ డెవెలెప్మెంటు " ఉంది.ఉస్మానాబాద్ జాతీయ రహదారి మార్గం ద్వారా బీద్, లాతూర్, పూనా మరియు సోలాపూర్ లతో అనుసంధానించబడి ఉంది. 
ఉస్మానాబాద్ విమానాశ్రయం ఉస్మానాబాద్‌కు 10కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఇది వాణిజ్య ప్రయోజనాలకు ఉపకరించదు. రిలయంస్ ఎయిర్‌పోర్ట్ డెవెలెపర్స్ దీనీని 95 సంవత్సరాల లీజుకు తీసుకున్నారు. plan to use this airport for aviation training.
వశీం జిల్లా
మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో వాశిం జిల్లా (హిందీ:) ఒకటి. వాశిం పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 5,150 చ.కి.మీ.
2001 గణాంకాలను అనుసరించి జిల్లా జనసంఖ్య 1,020,216. వీరిలో 17.49% నగరాలలో నివసిస్తున్నారు. వాశిం జిల్లా విదర్భ రీజన్ తూర్ప భూభాగంలో ఉంది. 
జిల్లాలో ప్రధానంగా పెంగంగా నది ప్రవహిస్తుంది. పెంగంగానది జిల్లాలోని రిసొద్ తాలూకాలో ప్రవహిస్తుంది. ఇది వాశిం మరియు హింగోలి జిల్లాల సరిహద్దులో ప్రవహిస్తుంది. పెంగంగా నదికి కాస్ నది ప్రధాన ఉపనదిగా ఉంది. కాస్ నది షెల్గాగ్ గ్రామానికి 1 కి.మీ దూరంలో పెంగంగా నదిలో సంగమిస్తుంది. అరుణావతి నది దాని ఉపనదులు వాశిం తాలూకాలో జన్మిస్తున్నాయి. తరువాత మంగ్రులి పిర్ మరియు మనొరా తాలూకాలలో ప్రవహించి యావత్మల్ జిల్లాలో ప్రవేశిస్తున్నయి. కతేపుర్నా జిల్లాలోని కొండ ప్రాంతాలలో జన్మించి ఉత్తరంగా ప్రవహించి మాలేగావ్ తాలూకాలో ప్రవహించి అకోలా జిల్లాలో ప్రవేశిస్తుంది.
జిల్లాలో మాలేగావ్, వాషిం, మంగ్రూల్ పీర్ మరియు మనోరా తాలూకాలలో కొండ పర్వతాల వరుస ఉంది. పెంగంగా నదీముఖద్వారంలో మైదానాలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో ప్రధానంగా వాషిం, రిసొద్, కరంజ, మాలేగావ్, మంగ్రుల్ పీర్, మనోరా మరియు షిర్పుర్ మొదలైన పట్టణాలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో ఆసుపత్రులు, స్కూల్స్, కాలేజులు మరియు బ్యాంకులు ఉన్నాయి. జిల్లాలో ప్రముఖ బాలాజీ ఆలయం ఉంది. జిల్లాలో రైల్వే జంక్షన్ ఉంది. జిల్లాలో కొంత భూభాగం అరణ్యాలు వ్యాపించి ఉన్నాయి. జిల్లాలో రెండు అభయారణ్యాలు (కతేపురా వన్యప్రాణి అభయారణ్యం మరియు కరంజ వన్యప్రాణి అభయారణ్యం) ఉన్నాయి.
అయిన్-ఐ- అక్బరి (1596-97) లలో బేరర్ గురించిన వివరణలు ఉన్నాయి. అకోలా జిల్లాలోని అత్యధికభాగం అక్బర్ సొర్కార్ లేక రెవెన్యూ జిల్లా నర్నాలాలో చేర్చబడ్డాయి. సర్కార్‌లోని కొన్ని పరగణాలు బుల్ఢానా జిల్లాలో చేర్చబడ్డాయి. అక్బర్ రెవెన్యూ జిల్లా బైషిం నుండి మూడు పరగణాలు అంకోలా జిల్లాలో చేర్చబడ్డాయి. ప్రస్తుతం అక్బర్ రెవెన్యూ భూభాగం అంకోలా జిల్లాలో ఉంది. రెవెన్యూ దాదాపు 24 లక్షల రూపాయలు. జిల్లాలోని బలపుర్, షాపూర్, మరియు బషిం ప్రాంతాలు ప్రత్యేకత కలిగి ఉన్నాయి.
రాజధాని సుల్తాన్ మురద్ సమీపంలో ఉన్న ప్రాంతం షహ్పూర్‌ పేరుతో నగరంగా మారింది. భాషిం ప్రాంతం స్థానిక ప్రజల నివాసంగా ఉండేది. హత్కారి లేక ధంగర్ లేక రాజపుత్రులు అనబడే ఇక్కడి ప్రజలు గర్వంగా మరియు ఎవరికి లొంగని మొడితనం కలిగి ఉండేవారని వ్రాయబడింది.
వాశిం జిల్లా 1998 జూలై 1 న రఒందించబడింది. గతంలో వాశిం వత్సగుల్మా అని పిలువబడేది. వత్సగుల్మాకు రాజ్యానికి ఒకతక రాజధానిగా ఉండేది. 1905లో బ్రిటిష్ పాలనలో వాశిం జిల్లా రెండుగా (అకోలా జిల్లా మరియు యావత్మల్ జిల్లా) విభజించబడింది. 1998లో తిరిగి వాశిం జిల్లా రఒందించబడింది.
రితాద్ వాశిం జిల్లాలోని ఒక గ్రామం. తితాద్ వాశిం పట్టణానికి 17 కి.మీ మరియు రిసోద్‌కు 23 కి.మీ దూరంలో ఉంది. రితాద్ జనసంఖ్య 4,000. ఇక్కడ అధికంగా మరాఠీ - కుంబి - దేశ్ముఖ్ ప్రజలు అధికంగా ఉన్నారు. వీరికి అధికంగా బోర్కర్, ఆరు, దేశ్ముఖ్, సర్నైక్ అని ఉపనామాలు ఉంటాయి. వీరిలో అధికంగా ఉపాద్యాయులు, వ్యవసాయదారులు ఉన్నారు. ఈ గ్రామంలో 500 మంది ముస్లిములు ఉన్నారు. గ్రామంలో రెండు మసీదులు మరియు ఒక ముస్లీం శ్మశానం ఉన్నాయి. ఇక్కడ ముస్లిములు తోటల పెంపకం మరియు చిన్న తరహా వ్యాపారం చేస్తుంటారు. ఇక్కడ ముస్లిములు తరతరాలుగా జీవిస్తున్నారు. వీధిలో సయ్యద్, పఠాన్, షైక్, షాహ్ ప్రజలు ఉన్నారు
భిష్నుపూర్
మణిపూర్ రాష్ట్ర జిల్లాలలో బిష్నుపూర్ జిల్లా ఒకటి.
లామంగ్‌డాంగ్ వద్ద ఉన్న విషాలయం కారణంగా ఈ జిల్లాకీ పేరు వచ్చింది.
బిష్నుపూర్ జిల్లాకు బిష్నుపూర్ పట్టణం కేంద్రంగా ఉంది. జిల్లాలో మిగిలిన ప్రధానపట్టణాలు నంబోల్, మోయిరంగ్ మరియు కుంబి మొదలైనవి.
బిష్నుపూర్ జిల్లాలో మెయిటెయిలన్ భాష వాడుకలో ఉంది. ఇతర భాషలలో మణిపురి, అయిమోల్ (సినో-టిబెటన్) భాషలు వాడుకలో ఉన్నాయి.
1977లో బిష్నుపూర్ జిల్లాలో 40 చ.కి.మీ వైశాల్యంలో " కెయిబుల్ లాంజ్యో నేషనల్ పార్క్ " స్థాపించబడింది.
చందేల్
మణిపూర్ రాష్ట్రంలోని 9 జిల్లాలలో చందేల్ జిల్లా ఒకటి. జిల్లావైశాల్యం ... జిల్లా ప్రధానకార్యాలయాలు ... వద్ద ఉన్నాయి. జిల్లా జనసంఖ్య ...2011 గణాంకాలను అనుసరించి ... రాష్ట్ర జిల్లాలలో చందేల్ జిల్లా జనసాంధ్రతలో 2 వ స్థానం కలిగిన జిల్లాగా గురించబడింది. మొదటి స్థానంలో తమెంగ్‌లాంగ్ జిల్లా ఉంది.
చందేల్ జిల్లా 1974 మే 13 నుండి ఉనికిలోకి వచ్చింది. ఇది చందేల్ జిల్లాగా నామాంతరం చెందింది.
చందేల్ జిల్లాకు చందేల్ పట్టణం కేంద్రంగా ఉంది. మణిపూర్ రాష్ట్రం మరియు మయన్మార్ దేశం మద్య మొరెహ్ పట్టణం వాణిజ్యకేంద్రంగా ఉంది. ఇది మణిపూర్ రాష్ట్రానికి దక్షిణసరిహద్దులో ఉంది.
2011 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో చందేల్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న మణిపూర్ రాష్ట్రజిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
చందేల్ జిల్లా చందేల్, తగ్నోపాల్ మరియు చక్పికరాంగ్ అనే 3 ఉపవిభాగాలుగా విభజించబడి ఉంది. నిర్వహణా సంస్కరణల తరువాత చందేల్, మోరే, చక్పికాంగ్ మరియు మచి అనే 4 భాగాలుగా విభజించబడింది.
చందేల్ జిల్లాలో కుకి గిరిజన తెగలు మరియు ఐమోల్ ప్రజలలో అత్యధికంగా తడౌ భాష వాడుకలో ఉంది. అంతేకాల " టినో- టిబెటన్ " భాష లాటిన్ లిపిని ఉపయోగించి 3000 మంది ప్రజలలో వాడుకలో ఉంది. మరొక ఇండో-టిబెటన్ భాష అయిన " అనల్ " భాషను 14,000 మంది భారతీయులలో వాడుకలో ఉంది. మయన్మార్ దేశంలో కూడా అనల్ భాష వాడుకలో ఉంది.
1989లో చందేల్ జిల్లాలో 185చ.కి.మీ వైశాల్యంలో " యంగౌపొకి-లోక్చావో " వన్యమృగసంరక్షణాలయం స్థాపించబడింది.