రాయితీ
ఒక వ్యాపారానికి లేదా ఆర్థిక రంగానికి చెల్లించే ఆర్థిక రూపంలోని సాయాన్ని రాయితీ (సబ్సిడీ) అంటారు (దీనిని ఆర్థిక సాయం గా కూడా గుర్తిస్తారు). ఎక్కువగా రాయితీలను (ధనసహాయాలు) ఒక పరిశ్రమలో ఉత్పత్తిదారులకు లేదా పంపిణీదారులకు ప్రభుత్వం అందిస్తుంది, పరిశ్రమలో క్షీణతను అడ్డుకునేందుకు (ఉదాహరణకు, వరుసగా లాభదాయకంకాని కార్యకలాపాలు ఫలితంగా) లేదా పరిశ్రమ ఉత్పత్తుల ధరలు పెరిగినప్పుడు లేదా ఎక్కువ మంది కార్మికులకు ఉద్యోగాలు కల్పించే విధంగా పరిశ్రమను ప్రోత్సహించడానికి (వేతన రాయితీ వంటి) రాయితీలు ఇస్తారు. ఎగుమతుల విక్రయాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు ఉద్దేశించిన రాయితీలు; జీవన వ్యయాన్ని తక్కువగా ఉంచేందుకు, ముఖ్యంగా పట్టణ ప్రాంతాల్లో కొన్ని ఆహార పదార్థాలపై రాయితీలు ఇవ్వడం; వ్యవసాయ ఉత్పత్తి వృద్ధిని ప్రోత్సహించేందుకు మరియు ఆహార ఉత్పత్తిలో స్వయం-సమృద్ధి సాధించడానికి రాయితీలు ఇవ్వడం తదితరాలను వీటికి ఉదాహరణలుగా చెప్పవచ్చు.
దేశీయ వస్తువులు మరియు సేవలను కృత్రిమంగా దిగుమతులకు పోటీగా ఉంచడం వలన, రాయితీలు ఒకరకమైన రక్షణాత్మక వైఖరి లేదా వాణిజ్య అవరోధకాలుగా సూచించబడుతున్నాయి. రాయితీలు మార్కెట్‌లను వక్రీకరించడంతోపాటు, భారీ ఆర్థిక భారాలను విధించగలవు. ఒక రాయితీ రూపంలో ఆర్థిక సాయం అనేది ప్రభుత్వం నుంచి వస్తుంది, అయితే "రాయితీ" అనే పదాన్ని వ్యక్తులు లేదా ప్రభుత్వేతర సంస్థలు వంటి ఇతరులు మంజూరు చేసే సాయాన్ని సూచించేందుకు కూడా ఉపయోగిస్తారు, అయితే ఇటువంటి సాయాలను సాధారణంగా స్వచ్ఛంద సేవగా వర్ణిస్తున్నారు.
రాయితీ ప్రామాణిక సరఫరా మరియు గిరాకీ వక్ర రేఖాచిత్రాల్లో, గిరాకీ వక్రరేఖను పైకి తీసుకెళ్లడం లేదా సరఫరా వక్రరేఖను కిందకు తీసుకురావడం చేస్తుంది. ఉత్పత్తిని పెంచే ఒక రాయితీ తక్కువ ధరకు దారితీస్తుంది, గిరాకీని పెంచేందుకు ఉద్దేశించిన ఒక రాయితీ ధరల పెరుగుదలకు కారణమవుతుంది. రెండు సందర్భాల్లో ఒక కొత్త ఆర్థిక సమతౌల్యం ఏర్పడుతుంది. అందువలన ఒక ప్రణాళికాబద్ధమైన రాయితీ యొక్క మొత్తం వ్యయాలను అంచనా వేసే సమయంలో స్థితి స్థాపకతను పరిగణలోకి తీసుకోవడం అత్యవసరంగా ఉంది: ఇది ప్రతి యూనిట్ రాయితీని (మార్కెట్ ధర మరియు రాయితీ కల్పించిన ధర మధ్య వ్యత్యాసం) కొత్త సమతౌల్య పరిమాణంతో సమం చేస్తుంది. ఈ ప్రభావం నుంచి తక్కువగా ఇబ్బందిపడే ఒక సరుకు రకం ఏమిటంటే: ప్రభుత్వ వస్తువులు, సమృద్ధ సరఫరాలో సృష్టించబడిన ఈ వస్తువులు మరియు రాయితీల యొక్క మొత్తం వ్యయాలు వినియోగదారుల సంఖ్యతో సంబంధం లేకుండా స్థిరంగానే ఉంటాయి; అయితే రాయితీ రూపం ఆధారంగా, ప్రయోజనాల్లో వాటా గల ఉత్పత్తిదారుల సంఖ్య ఇంకా పెరగడం మరియు వ్యయాలు పెరగడం జరిగే అవకాశం ఉంది.
రాయితీ గ్రహీతను రాయితీ యొక్క ప్రయోజనదారు నుంచి ప్రత్యేకించాల్సిన అవసరం ఉంటుంది, సరఫరా మరియు గిరాకీ యొక్క స్థితి స్థాపకతతోపాటు, ఇతర కారకాలపై ఈ విశ్లేషణ ఆధారపడివుంటుంది. ఉదాహరణకు, వినియోగదారుల చేత పాల వినియోగం కోసం ఉద్దేశించిన ఒక రాయితీ వినియోగదారులకు లబ్ధి చేకూరుస్తుంది (లేదా కొంత మంది ప్రయోజనం పొందవచ్చు మరియు పాల యొక్క అధిక ధరలు రాయితీ యొక్క ప్రభావాన్ని హరింపజేస్తాయి కాబట్టి వినియోగదారుకు ఎటువంటి లబ్ధి ఉండకపోవచ్చు. నికర ప్రభావం మరియు పొందినవారు మరియు కోల్పోయినవారి గుర్తింపు అరుదుగా ప్రత్యక్షంగా తెలుస్తుంది, అయితే రాయితీలు సాధారణంగా ఒక సమూహం నుంచి మరో సమూహానికి సంపద బదిలీకి (లేదా ఉప-సమూహాల మధ్య బదిలీ) కారణమవతాయి.
పోటీని పరిమితం చేయడం లేదా ఉత్పత్తిదారులు తమ ఉత్పత్తులను విక్రయించే ధరలను పెంచడం, ఉదాహరణకు సుంకం రక్షణ ద్వారా, ప్రభుత్వం చేపట్టే చర్యలను సూచించేందుకు కూడా రాయితీని ఉపయోగిస్తారు. అర్థశాస్త్రంలో మార్కెట్‌ను వక్రీకరించే మరియు అసమర్థతలను సృష్టించే చర్యలుగానే రాయితీలు సూచించబడుతున్నప్పటికీ, రాయితీలు అత్యంత సమర్థవంతమైన పరిష్కారంగా ఉన్న సందర్భాలు అనేకం ఉన్నాయి.
అనేక సందర్భాల్లో, అర్థశాస్త్రం (కొంతవరకు అకారణంగా) రహస్య రాయితీలు లేదా వ్యాపార అవరోధాలు వంటి ఇతర మద్దతు చర్యల కంటే ప్రత్యక్ష రాయితీలు "మేలైనవని" సూచిస్తుంది; రాయితీలు అసమర్థమైనవి అయినప్పటికీ, ఇవి తరచుగా నిర్దిష్ట సమూహాలకు లబ్ధి చేకూర్చేందుకు ఉపయోగించే ఇతర విధాన సాధనాల కంటే తక్కువ అసమర్థత కలిగివుంటున్నాయి. ప్రత్యక్ష రాయితీలు మరింత పారదర్శకంగా ఉండటం వలన, ఇవి వ్యర్థమైన రహస్య రాయితీలను తొలగించేందుకు రాజకీయ ప్రక్రియకు మెరుగైన అవకాశాన్ని కల్పిస్తుంది. రహస్య రాయితీలు మరింత అసమర్థవమైనవైనప్పటికీ, పారదర్శకంగా ఉండవు కాబట్టి వీటికి తరచుగా ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం జరుగుతుంది, ఇవి రాజకీయ ఆర్థిక రాయితీల్లో ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తున్నాయి.
అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో తరచుగా రాయితీలను గుర్తించే పరిశ్రమలు లేదా రంగాలకు ఉదాహరణలు: టెలిఫోన్, నీటి సరఫరా, విద్యుత్ మొదలైన సౌకర్యాలు, గ్యాసోలిన్, సంక్షేమ, వ్యవసాయ రాయితీలు మరియు (కొన్ని దేశాలు) కొన్ని రకాల విద్యార్థి రుణాలు.
రాయితీలను వర్గీకరించేందుకు, రాయితీ వెనుక కారణం, రాయితీ గ్రహీతలు, నిధులకు మూలం (ప్రభుత్వం, వినియోగదారు, సాధారణ పన్ను ఆదాయాలు, తదితరాలు) వంటి అనేక రకాల మార్గాలు ఉన్నాయి. అర్థశాస్త్రంలో, రాయితీలను వర్గీకరించేందుకు ఉన్న ఒక ప్రధాన మార్గం ఏమిటంటే రాయితీ పంపిణీ.
అర్థశాస్త్రంలో, "రాయితీ" అనే పదానికి అభావార్థకమైన గుణనిర్దేశం ఉండొచ్చు లేదా లేకపోవచ్చు: అంటే, ఈ పదం యొక్క ఉపయోగం నిర్దేశాత్మకంగా ఉండవచ్చు మరియు వర్ణణాత్మకంగా కూడా దీనిని ఉపయోగించవచ్చు. అయితే అర్థశాస్త్రంలో, రాయితీలు లేకపోవడానికి ఒక రాయితీ అసమర్థ సంబంధ విధానంగా; ఒకే ఫలితాలు సృష్టించే ఇతర అర్థాల్లో కూడా అసమర్థ సంబంధ విధానంగా పరిగణించబడుతుంది; ఇతర సాధ్యనీయ పదజాలంలో ఒక అసమర్థమైన, అయితే ఆచరణ సాధ్యమైన పరిష్కారంగా (సమర్థవంతమైన విధానం, అయితే ఆచరణయోగ్యం కాని ఆదర్శానికి ఇది భిన్నంగా ఉంటుంది) ఈ పదం "ద్వితీయ ఉత్తమ" ఉపయోగంలో ఉంది. ఇతర సందర్భాల్లో, రాయితీ ఒక మార్కెట్ వైఫల్యాన్ని సరిదిద్దే సమర్థవంతమైన అర్థాన్ని కలిగివుంది.
ఉదాహరణకు, ఆర్థిక విశ్లేషణ ప్రత్యక్ష రాయితీలు (నగదు ప్రయోజనాలు) పరోక్ష రాయితీలు కంటే (వాణిజ్య అవరోధాలు వంటివి) కంటే మరింత సమర్థవంతమైనవిగా సూచించవచ్చు; ఇక్కడ ప్రత్యక్ష రాయితీలను "చెడ్డవి"గా భావించాల్సిన అవసరం లేదు, అయితే ఇవి ఒకే (లేదా మెరుగైన) ఫలితాలు సాధించేందుకు ఇతర వ్యవస్థల కంటే మరింత సమర్థవంతమైనవిగా ఉండవచ్చు.
అయితే అసమర్థమైనవిగా ఉన్నంత వరకు రాయితీలను సాధారణంగా ఆర్థికవేత్తలు "చెడ్డవి"గా పరిగణిస్తున్నారు, అర్థశాస్త్రం పరిమిత వనరుల సమర్థవంతమైన వినియోగంపై అధ్యయనం చేస్తుంది కాబట్టి వారు ఈ విధంగా పరిగణించడం జరుగుతుంది. చివరకు, ఒక రాయితీని అమలు చేయడం ఒక రాజకీయ ప్రత్యామ్నాయంగా ఉంటుంది. ఒక సమూహం నుంచి మరోదానికి ఆర్థిక బదిలీలతో రాయితీలు ముడిపడివున్నాయని గుర్తించాలి.
అర్థశాస్త్రంలో రాయితీలు పూర్తిగా సమర్థించదగిన అనేక రంగాలను స్పష్టంగా గుర్తించడం జరిగింది, దీనికి ఒక ముఖ్యమైన ఉదాహరణ ప్రభుత్వ వస్తువుల యొక్క కేటాయింపు.
పరోక్ష రాయితీ అనేది ఒక విస్తృత పదమేమీ కాదు, అనేక రకాల రాయితీలు దీనిలో భాగంగా ఉండవచ్చు. ప్రత్యక్ష బదిలీలేని అన్ని రకాల రాయితీలు దీని పరిధిలోకి వస్తాయి.
కార్మిక వ్యయాలను చెల్లించేందుకు గ్రహీతలు పొందే ఎటువంటి రాయితీనైనా కార్మిక రాయితీ అంటారు. చలనచిత్రం మరియు/లేదా టెలివిజన్ పరిశ్రమలు వంటి కొన్ని పరిశ్రమల్లో కార్మికులకు కార్మిక రాయితీలు కల్పించడం దీనికి ఉదాహరణగా చెప్పవచ్చు. (చూడండి: రన్‌అవే ప్రొడక్షన్).
కొన్ని సందర్భాల్లో, ఒక రకమైన ఉత్పత్తి లేదా వినియోగానికి మద్దతు ఇవ్వడం కూడా "రాయితీ"గా సూచించబడుతుంది, ఈ మద్దతు సాధ్యనీయ రాయితీల యొక్క పోటీతత్వాన్ని తగ్గించడం లేదా అభివృద్ధి మందగించేలా చేస్తుంది. ఉదాహరణకు, పెట్రోలియం మరియు ముఖ్యంగా గ్యాసోలిన్ యొక్క వినియోగానికి US రక్షణ విధానంలో భాగంగా "రాయితీ కల్పించడం" లేదా మద్దతు ఇవ్వడం జరుగుతుంది, ఇది ప్రత్యామ్నాయ ఇంధన వనరుల ఉపయోగాన్ని తగ్గించడానికి మరియు వాటి వ్యాపార అభివృద్ధిలో జాప్యానికి కారణమవుతుంది.
ఇతర సందర్భాల్లో, ప్రభుత్వం పారెటో అభివృద్ధి సాధన మరియు మనుగడ సాధ్యపరిచేందుకు ప్రజా రవాణాను మెరుగుపరచాల్సి ఉంటుంది. ప్రజా రవాణా సేవలు అందించే రవాణా సంస్థలకు రాయితీలు కల్పించడం ద్వారా దీనిని చేయవచ్చు, తద్వారా ప్రతి ఒక్కరికీ రవాణా సేవలు అందుబాటులో ఉంటాయి. సమాజంలో వికలాంగులు మరియు తక్కువ ఆదాయ కుటుంబాలు వంటి వివిధ సమూహాలకు సాయం అందించడానికి ఇది ఒక ఉత్తమ మార్గం.
వాణిజ్య అవరోధం లేకుండా తాము చెల్లించేదాని కంటే ఒక నిర్దిష్ట వస్తువును పరిమితం చేసేందుకు చర్యలు ఉపయోగిస్తారు: రక్షిత పరిశ్రమ సమర్థవంతంగా ఒక రాయితీని పొందుతుంది. దిగుమతి కోటాలు, దిగుమతి సుంకాలు, దిగుమతి నిషేధాలు మరియు ఇతరాలు ఇటువంటి చర్యల్లో భాగంగా ఉన్నాయి.
ఎగుమతులను ప్రోత్సహించేందుకు పరిశ్రమలకు మద్దతుగా రాయతీలు అందించడానికి వివిధ పన్ను లేదా ఇతర చర్యలు ఉపయోగించవచ్చు. ఇతర సందర్భాల్లో, పన్ను వ్యవస్థలో ఎగుమతులకు సరైన ప్రాతినిధ్యం కల్పించేలా పన్ను చర్యలను ఉపయోగించవచ్చు. ఒక రాయితీలో (లేదా రాయితీ పరిమాణం) ఉన్న విషయాన్ని గుర్తించడం సంక్లిష్టంగా ఉంటుంది. అనేక సందర్భాల్లో, విదేశాలు వాటి ఉత్పత్తిదారులకు అందించే రాయితీలు లేదా రక్షణల నుంచి దేశీయ ఎగుమతిదారులకు రక్షణ కల్పించేందుకు ఎగుమతి రాయితీలు సమర్థించబడుతున్నాయి.
అన్నిచోట్లా ప్రభుత్వాలు వివిధ వస్తువులు మరియు సేవల యొక్క కొద్దిస్థాయి వినియోగదారులుగా ఉంటాయి. కొనుగోలు చేసిన ఉత్పత్తులకు మార్కెట్ ధర కంటే అధిక ధరలు చెల్లించడంతోపాటు, తయారైన ఉత్పత్తుల ఎంపిక, ఉత్పత్తి రకం మరియు ఇతర మార్గాల్లో ఈ ప్రక్రియలో రాయితీలు ఉంటాయి.
అనేక మార్గాల్లో అన్నిచోట్లా ప్రభుత్వాలు వినియోగ రాయితీలు కల్పిస్తాయి: వాస్తవానికి ఒక వస్తువు లేదా సేవను ఇవ్వడం ద్వారా, కేటాయింపు వ్యయం కంటే తక్కువ స్థాయిలో ప్రభుత్వ ఆస్తులు, సంపద లేదా సేవలు అందించడం, లేదా ఇటువంటి వస్తువుల కొనుగోలు లేదా ఉపయోగానికి ఆర్థిక ప్రోత్సాహకాలు అందించడం ద్వారా (నగదు రాయితీలు) ప్రభుత్వాలు వినియోగ రాయితీలు కల్పిస్తుంటాయి. అనేక దేశాల్లో, విద్య, ఆరోగ్య సంరక్షణ మరియు మౌలిక సదుపాయాలు (రోడ్లు వంటివి) వినియోగం వంటివాటిలో భారీగా రాయితీలు ఇస్తున్నారు, అనేక సందర్భాల్లో ఈ సేవలు ఉచితంగా అందించడం జరుగుతుంది. ఇతర సందర్భాల్లో, ప్రభుత్వం ప్రజలకు విక్రయ ధర కంటే ఎక్కువ వ్యయంతో ఒక వస్తువు (రొట్టె, గోధుమ, గ్యాసోలిన్ లేదా విద్యుత్) కొనుగోలు లేదా ఉత్పత్తి చేయడం జరుగుతుంది (వీటికి వ్యయాన్ని నియంత్రించేందుకు రేషనింగ్ అవసరం కావొచ్చు).
వినియోగ రాయితీల ద్వారా వాస్తవ ప్రజా వస్తువుల కేటాయింపు అర్థశాస్త్రంలో సమర్థవంతమైన విధానంగా గుర్తించే రాయితీకి ఉదాహరణగా ఉంది. ఇతర సందర్భాల్లో, ఇటువంటి రాయితీలు సమంజసమైన ద్వితీయ-ఉత్తమ పరిష్కారాలుగా ఉన్నాయి: ఉదాహరణకు, అన్ని ప్రభుత్వ రోడ్డుల ఉపయోగించినందుకు రుసుము వసూలు చేయడం సిద్ధాంతపరంగా సమర్థవంతమైన విధానం అయినప్పటికీ, ఆచరణలో ఇటువంటి ఉపయోగానికి రుసుము వసూలు చేసేందుకు ఒక వ్యవస్థను అమలు చేయడం కోసం చేసే వ్యయం నిష్ప్రయోజనమైనదిగా లేదా సమర్థించరానిదిగా ఉండవచ్చు.
ఇతర సందర్భాల్లో, పెద్ద సౌకర్యాలు, నివాస గృహ-యజమానులు మరియు ఇతరాల వంటి వినియోగ రాయితీలు ఒక నిర్దిష్ట సమూహ వినియోగదారులకు ఉద్దేశించబడతాయి.
ఒక నిర్దిష్ట రుణగ్రహీత దావాలా తీసినప్పుడు ఒక రుణదాత చెల్లింపుకు ప్రభుత్వం హామీ ఇవ్వడం మరో రకమైన రాయితీగా గుర్తించబడుతుంది. ఇది అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో జరుగుతుంది, ఉదాహరణకు కొన్ని విమానయాన పరిశ్రమ రుణాలు, అనేక విద్యార్థి రుణాలు, కొన్ని చిన్న వ్యాపార నిర్వహణ రుణాలు, గిన్నీ మే తనఖా మద్దతు రుణపత్రాల విషయంలో అమెరికా ప్రభుత్వం హామీలు ఇచ్చింది, ఫెన్నీ మే మరియు ఫ్రెడ్డీ మ్యాక్ ద్వారా మంజూరయిన తనాఖా మద్దతుగల రుణపత్రాలకు ప్రభుత్వ హామీలు ఇవ్వబడ్డాయి. ఒక ప్రభుత్వ చెల్లింపు హామీ ఒక రుణదాతకు రుణం యొక్క నష్టభయాన్ని తగ్గిస్తుంది, వడ్డీరేట్లు ప్రధానంగా నష్టభయంపై ఆధారపడివుంటాయి కాబట్టి, రుణగ్రహీత యొక్క వడ్డీ రేటు కూడా తగ్గుతుంది.
"ది ఎకనామిస్ట్" వంటి ప్రచురణ సంస్థలు వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం, మొదటి-ప్రపంచ దేశాల్లో రైతులకు ప్రయోజనాలు కల్పించేందుకు రాయితీలు ఇవ్వడం అత్యంత వివాదాస్పద రాయితీగా ఉంది.
ఆక్స్‌ఫామ్ వంటి మానవ హక్కుల ప్రభుత్వేతర సంస్థలు, ఇటువంటి రాయితీల ఫలితంగా ప్రపంచ మార్కెట్‌లో మిలియన్లకొద్ది సమృద్ధ సరుకులు (ఉదాహరణకు చక్కెర) తిరిస్కరించబడుతున్నాయని, ఈ పరిణామం అభివృద్ధి చెందుతున్న మరియు పేద దేశాల్లో, ముఖ్యంగా ఆఫ్రికా దేశాల రైతుల అవకాశాలను నాశనం చేస్తుందని వాదిస్తుంది. ఉదాహరణకు, EU ప్రస్తుతం €1 విలువైన చక్కెర ఎగుమతిపై రాయితీల రూపంలో €3.30 వ్యయం చేస్తుంది. రాయితీలను వక్రీకరిస్తున్న వాణిజ్యానికి మరో ఉదాహరణ ఏమిటంటే యూరోపియన్ యూనియన్ యొక్క ఉమ్మడి వ్యవసాయ విధానం. EU యొక్క బడ్జెట్‌లో ఇది 48% వాటా కలిగివుంది, 2006లో దీని వాటా €49.8 బిలియన్‌ల వద్ద ఉంది (2005లో €48.5 బిలియన్ల వద్ద ఉంది). అనేక అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు ఇతర రకాల రాయితీలు లేదా సుంకాలు తగ్గించినప్పటికీ, ఈ రాయితీలు మాత్రం అమల్లోనే ఉన్నాయి.
సెంటర్ ఫర్ గ్లోబల్ డెవెలప్‌మెంట్ ప్రచురించిన కమిట్‌మెంట్ టు డెవెలప్‌మెంట్ ఇండెక్స్ అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రపంచంపై రాయితీలు మరియు వాణిజ్య అవరోధాల ప్రభావాన్ని లెక్కించింది. అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రపంచాన్ని అభివృద్ధి చెందిన దేశాల విధానాలు ఏ విధంగా ప్రభావితం చేస్తున్నాయో అంచనా వేసేందుకు వాణిజ్యంతోపాటు, సాయం లేదా పెట్టుబడి వంటి మరో ఆరు ఇతర అంశాలను ఇది ఉపయోగించింది. సంపన్న దేశాలు ప్రతి ఏడాది తమ రైతులకు రాయితీలు కల్పించడానికి $106 బిలియన్‌లు వ్యయం చేస్తున్నట్లు ఇది గుర్తించింది - విదేశీ సాయంపై ఖర్చు చేసే స్థాయికి దాదాపుగా సమానంగా ఈ దేశాలు రాయితీలు అమలు చేస్తున్నట్లు పేర్కొంది.
ఆస్ట్రియన్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్ మరియు ఇతర స్వేచ్ఛా-వ్యాపార సంస్థలు ఆర్థిక సంకేతాలను వక్రీకరించడం ద్వారా రాయితీలు మేలు కంటే కీడు ఎక్కువ చేస్తాయని అభిప్రాయపడుతున్నాయి.
కొన్నిసార్లు రాయతీలు మరియు సహాయ ప్యాకేజీల కోసం లాభదాయక కంపెనీలు ప్రభుత్వాలపై ఒత్తిడి తెస్తాయనే భావనలు కూడా ఉన్నాయి, రెంట్-సీకింగ్ ప్రవర్తనకు ఇది ఒక ఉదాహరణ. ఉదాహరణకు, ఆస్ట్రేలియన్ రైలు సేవల నిర్వహణ సంస్థ పసిఫిక్ నేషనల్ తమకు రాయితీ ఇవ్వకపోయినట్లయితే రైలు సేవలు నిలిపివేస్తామని టాస్మానియా ప్రభుత్వాన్ని బెదిరించింది.
16వ శతాబ్దంలో రాయితీ అనేది పన్ను విధింపును సూచిస్తుంది, ఉదాహరణకు, ఇంగ్లండ్‌లో థామస్ వోల్సే 1513లో చెల్లించే సామర్థ్యం ఆధారంగా పన్నును ప్రవేశపెట్టారు.