ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా
ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" అనేది బాలల కోసం C. S. లెవీస్ రాసిన ఏడు వాస్తవాతీత" "నవల" ల శ్రేణి. బాల సాహిత్యంలో ఇది ప్రామాణికంగా మరియు రచయిత యొక్క అత్యంత ప్రసిద్ధ రచనగా పరిగణించబడుతుంది, 41 భాషల్లో ఈ నవలలు 120 మిలియన్ కాపీలకుపైగా విక్రయించబడ్డాయి. లెవీస్ వీటిని 1949 మరియు 1954 మధ్యకాలంలో రాశారు, పౌలిన్ బేన్స్ ఈ నవలలను సచిత్రపరిచారు, పలుమార్లు "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" ను పూర్తిగా లేదా ఒక భాగంగా రేడియా, టెలివిజన్ మరియు నాటక మరియు చలనచిత్రాల కోసం అన్వయించారు. ఈ నవలా శ్రేణిలో అసంఖ్యాక సంప్రదాయ క్రైస్తవ ఇతివృత్తాలు గుర్తించవచ్చు, అంతేకాకుండా గ్రీకు మరియు రోమన్ పురాణగాథల్లోని పాత్రలు మరియు భావాలతోపాటు, బ్రిటీష్ మరియు ఐరిష్ సాహస గాథలకు కూడా చోటు కల్పించడం జరిగింది.
జంతువులు మాట్లాడడం, మంత్రవిద్యలు సాధారణంగా కనిపించే, చెడుపై మంచి పోరాటం చేసే ప్రదేశమైన నార్నియా కాల్పనిక ప్రపంచంలో ప్రధాన పాత్రలు పోషించే బాలలు చేసే సాహసాలను "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" ఆవిష్కరిస్తుంది. ఈ నవలా శ్రేణిలోని ప్రతి పుస్తకంలో ("ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్" మినహా) ప్రధాన పాత్రధారులైన బాలలను మన ప్రపంచం నుంచి నార్నియాలోకి మంత్రవిద్యలతో తీసుకెళ్లబడతారు, నార్నియాను కాపాడేందుకు సింహం అస్లాన్‌‍కు సాయం చేయడానికి వీరిని అక్కడకు రప్పిస్తారు.
ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా పుస్తకాలు 1954 నుంచి వరుసగా ప్రచురించబడ్డాయి, ఇవి 41 భాషల్లో 100 మిలియన్ కాపీలకుపైగా అమ్ముడయ్యాయి. నార్నియా శ్రేణిలోని చివరి పుస్తకం "ది లాస్ట్ బ్యాటిల్‌‌" కు, 1956లో లెవీస్‌ కార్నెగీ మెడల్ పొందారు. ఈ పుస్తకాలను 1949 మరియు 1954 మధ్యకాలంలో లెవీస్ రాశారు, అయితే వీటిని ప్రచురించబడిన క్రమంలో లేదా ప్రస్తుతం ప్రపంచం ముందున్న కాలక్రమానుసారంలో రాయలేదు. వీటికి మొదటి సచిత్రకారుడు పౌలిన్ బేన్స్, ఆమె కలం మరియు సిరా చిత్రాలను ఈ రోజుకు కూడా ప్రచురణలో ఉపయోగిస్తున్నారు. "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" లో భాగమైన ఏడు నవల క్రమాన్ని ఇక్కడ అవి మొదట ప్రచురించబడిన వరుసలో పొందుపరిచారు (దిగువన చదివే క్రమాన్ని చూడండి). నవలల రచన పూర్తయిన తేదీలు ఆంగ్ల (ఉత్తరార్థ గోళ) రుతువులు ప్రకారం ఉన్నాయి.
"ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" నవల 1949 శీతాకాలంలో పూర్తయింది దీనిని 1950లో ప్రచురించారు, ఇది నలుగురు సాధారణ బాలల గురించిన కథ చెబుతుంది: వారి పేర్లు పీటర్, సుసాన్, ఎడ్ముండ్ మరియు లూసీ పెవెన్సీ. ప్రొఫెసర్ డిగోరీ కిర్కే ఇంటిలో వారు అద్భుతమైన నార్నియా భూభాగంలోకి దారితీసే ఒక వార్డ్‌రోబ్ (దుస్తుల అరమార)ను కనుగొంటారు. పెవెన్సీ పిల్లలు మాట్లాడే సింహం అస్లాన్‌కు సాయం చేస్తారు, నార్నియా సామ్రాజ్యాన్ని శాశ్వతమైన శీతాకాలంలో శతాబ్దంపాటు పాలించిన చెడ్డ శ్వేత మంత్రగత్తె (వైట్ విచ్) నుంచి రక్షిస్తారు. పిల్లలు కొత్త- భూభాగానికి రాజులు మరియు రాణులు అవుతారు, తరువాతి పుస్తకాల్లో గుర్తించే ఉత్తరదాయిత్వాన్ని విడిచిపెడతారు.
ఇది 1949 శరదృతువులో (ఆకురాలు కాలం) పూర్తయింది, 1951లో ప్రచురించారు, "ప్రిన్స్ కాస్పియన్: ది రిటర్న్ టు నార్నియా" నవల నార్నియాకు పెవెన్సీ పిల్లలు రెండో ప్రయాణానికి సంబంధించిన కథను వివరిస్తుంది. సుసాన్ యొక్క కొమ్ము శక్తి చేత వారు వెనక్కు తీసుకురాబడతారు, అవసరంలో ఉన్న ప్రిన్స్ కాస్పియన్‌కు సాయం చేసేందుకు వారికి పిలుపు అందుతుంది. వారికి తెలిసిన నార్నియా అప్పుడు కనుమరుగవుతుంది. వారి కోట శిథిలమై ఉండటంతోపాటు, వృక్షదేవతలందరూ అప్పటివరకు రహస్యంగా తలదాచుకొని ఉంటారు, అస్లాన్ అద్భుత శక్తి మాత్రమే వారిని తిరిగి మేల్కొలపగలదు. సింహాసనాన్ని ఆక్రమించిన తన చిన్నాన్న మీరాజ్ నుంచి తప్పించుకునేందుకు కాస్పియన్ అడవుల్లోకి పారిపోతాడు. పిల్లలు మరోసారి నార్నియాను కాపాడేందుకు సన్నద్ధమవతారు.
ఇది 1950 శీతాకాలంలో పూర్తికాగా, 1952లో ప్రచురించబడింది, "ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" నవలలో ఎడ్ముండ్ మరియు లూసీ పెవెన్సీ, తన ఎక్కువగా మాట్లాడే బంధువు ఎస్టాస్ స్క్రబ్‌తో పాటు తిరిగి నార్నియాకు వస్తారు. ఇక్కడికి వచ్చిన తరువాత, వీరు మీరాజ్ సింహాసనాన్ని ఆక్రమించుకునే సమయంలో బహిష్కరించబడిన ఏడుగురు లార్డ్‌లను వెతికేందుకు కాస్పియన్ చేపట్టిన సముద్రయానంలో పాలుపంచుకుంటారు. ఈ అత్యంత ప్రమాదరమైన ప్రయాణంలో వారు అనేక అద్భుతాలను మరియు ప్రమాదాలను ఎదుర్కొంటారు, ప్రపంచం చివర ఉన్న అస్లాన్ యొక్క దేశానికి వెళ్లే క్రమంలో వారికి ఇవి ఎదురవతాయి.
1951 వసంతకాలంలో ఇది పూర్తయింది, 1953లో ప్రచురించారు, పెవెన్సీ పిల్లలు లేకుండా వచ్చిన మొట్టమొదటి నార్నియా నవలగా "ది సిల్వర్ చైర్" గుర్తింపు పొందింది. బదులుగా, అస్లాన్ తన తరగతిగది మిత్రుడు జిల్ పోల్‌తోపాటు, ఎస్టాస్‌ను నార్నియాకు తిరిగి రప్పిస్తాడు. కాస్పియన్ కుమారుడు ప్రిన్స్ రిలియన్‌ను వెతికేందుకు సాయంగా ఉండే నాలుగు చిహ్నాలు వారికి ఇవ్వబడతాయి, తన తల్లి మరణానికి ప్రతీకారం తీర్చుకునేందుకు ప్రిన్స్ రిలియన్ పదేళ్ల క్రితం కనిపించకుండా పోతాడు. మార్ష్ విజిల్ (కప్పలాంటి శరీర నిర్మాణం కలిగిన మానవరూపం) పుడెల్‌గ్లమ్ సాయంతో ఎస్టాస్ మరియు జిల్ రిలియన్‌ను గుర్తించేముందు ప్రమాదాన్ని మరియు మోసాన్ని ఎదుర్కొంటారు.
1950 వసంతకాలంలో ఇది పూర్తయింది, 1954లో ప్రచురించారు, "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్" నవల నార్నియాలో పెవెన్సీల పాలన సందర్భంగా జరిగిన కథను వివరిస్తుంది, ఇది "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" యొక్క చివరి భాగంలో ప్రారంభమై, ముగిసే శకం. మాట్లాడే గుర్రం బ్రీ మరియు శాస్తా అనే పేరుగల చిన్న బాలుడు గురించి ఈ కథ వివరిస్తుంది, వీరిద్దరూ కలోర్మెన్‌లో ఖైదు చేయబడతారు. అదృష్టవశాత్తూ, వారిద్దరూ కలుసుకొని, తిరిగి నార్నియాకు వచ్చేందుకు, స్వాతంత్ర్యం పొందేందుకు ప్రణాళిక సిద్ధం చేస్తారు. వారి మార్గంలో వారు నార్నియాకు తప్పించుకొని పారిపోతున్న అరావీస్ మరియు ఆమె మాట్లాడే గుర్రం హ్విన్‌లను కలుసుకుంటారు.
ఈ పుస్తకం 1954 శీతాకాలంలో రాయడం పూర్తయింది, దీనిని 1955లో ప్రచురించారు, ప్రీక్వెల్ (ముందు జరిగిన కథను వివరించే) "ది మెజీషియన్స్ నెఫ్యూ" నవల పాఠకుడిని నార్నియా ప్రారంభానికి తీసుకొస్తుంది, ఇక్కడ మనం అస్లాన్ ఎలా ప్రపంచాన్ని సృష్టించాడు, దీనిలోకి మొదట చెడు ఏ విధంగా ప్రవేశించిందో గుర్తించవచ్చు. డిగోరీ కిర్కే మరియు అతని స్నేహితుడు పోలీ ప్లుమెర్‌లు డిగోరీ యొక్క అంకుల్ అద్భుత శక్తిగల ఉంగరాలతో చేసిన ప్రయోగం కారణంగా వారు వేర్వేరు ప్రపంచాల్లోకి వెళ్లిపోతారు, మరణిస్తున్న చార్న్ ప్రపంచంలో జాడిస్ (శ్వేత మంత్రగత్తె)ను కలుస్తారు, నార్నియా సృష్టికి వీరు సాక్ష్యంగా ఉంటారు. నార్నియాకు సంబంధించిన అనేక ప్రశ్నలకు తరువాత సాహసకృత్యంలో సమాధానాలు ఇవ్వబడ్డాయి.
ఇది 1953 వసంతకాలంలో పూర్తయింది, 1956లో ప్రచురించారు, "ది లాస్ట్ బ్యాటిల్" నార్నియా ప్రపంచం ముగింపును వివరిస్తుంది. ఫజిల్‌ను, ఒక గాడిద, మోసగించడం ద్వారా, సింహం అస్లాన్ మాదిరిగా అనుకరణ చేసి కాలోర్మెనెస్ మరియు రాజు తిరియాన్ మధ్య యుద్ధానికి కారణమైన షిఫ్ట్, ఇది ఒక ఏప్ (తోకలేని కోతి), నుంచి నార్నియాను రక్షించేందుకు జిల్ మరియు ఎస్టాస్ తిరిగి వస్తారు.
ఈ పుస్తకాలను ఏ క్రమంలో చదవాలో తెలియక ఈ నవలా శ్రేణి అభిమానులు తరచుగా తికమకపడుతుంటారు. "ది మెజీషియన్స్ నెఫ్యూ" మరియు "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్" రెండు నవలల క్రమంపై వివాదాస్పదంగా ఉంది, అవి రాసిన సమయం కంటే ఈ రెండు నవల్లోని కథలు పూర్వం జరిగిన అంశాలు ఉంటాయి, అంతేకాకుండా వీటిలో ప్రధాన కథకు వెలుపల కొంతవరకు ఇతరులతో సంబంధాలు కనిపిస్తాయి. మిగిలిన ఐదు పుస్తకాలను చదివే క్రమంపై ఎటువంటి గందరగోళం లేదు.
ఇవి మొదట ప్రచురించబడినప్పుడు ఈ పుస్తకాలకు సంఖ్యాక్రమాన్ని కేటాయించలేదు. మొదటి అమెరికన్ ప్రచురణకర్త మాక్‌మిలన్ అసలు ప్రచురణ క్రమంలో వీటికి సంఖ్యాక్రమాన్ని అందించాడు. హార్పెర్ కొలిన్స్ అనే సంస్థ 1994లో ఈ నవలా శ్రేణిని స్వీకరించింది, అతను లెవీస్ మారుకొడుకు డగ్లస్ గ్రెషామ్ సూచన ఆధారంగా, అంతర్గత కాలక్రమానుసారం వీటికి అతను తిరిగి సంఖ్యాక్రమాన్ని అందించింది. లెవీస్ 1957లో ఈ నవలాక్రమంపై తన తల్లితో వాదన కలిగివున్న ఒక అమెరికా అభిమానికి రాసిన లేఖను ఆధారంగా చేసుకొని గ్రేషామ్ ఈ సూచన చేశాడు:
ఈ పుస్తకాలను చదివేందుకు నేను మీ తల్లి యొక్క వరుస క్రమం కంటే మీ క్రమం (కాలక్రమానుసారం)తో ఏకీభవిస్తున్నాను. ఆమె భావిస్తున్నట్లుగా ఈ పుస్తకాలు రాసేందుకు ముందుగానే ప్రణాళిక సిద్ధం చేసుకోలేదు. నేను "ది లయన్" రాసే సమయంలో, నేను మిగిలినదానిని ఎలా రాయాలో తెలియదు. తరువాత నేను తరువాత భాగంగా "ప్రిన్స్ కాస్పియన్" రాశాను, దీని తరువాత ఏదైనా కొనసాగింపు ఉంటుందని నేను భావించలేదు, నేను "ది వాయేజ్" రాసినప్పుడు, ఇది చివరి భాగమవుతుందని భావించాను, అయితే, నేను ఇది తప్పని గుర్తించాను. అందువలన, వాస్తవానికి వీటిని ఏ క్రమంలో చదువుతారనేది పెద్ద విషయమేమీ కాదు. ఇతర నవలలు కూడా ప్రచురించబడిన క్రమంలోనే నేను రాశానని అనుకోవడం లేదు.
హార్పర్ కొలిన్స్ యువజన ఎడిషన్ పుస్తకాల్లో (2005), కాపీరైట్ పేజిలో సంఖ్యాక్రమంపై లెవీస్ యొక్క ప్రాధాన్యతను వివరించేందుకు ఈ లేఖను కూడా జోడించింది:
అయితే ఎక్కువ మంది అధ్యయనకారులు హార్పర్ కొలిన్స్ నిర్ణయంతో విభేదిస్తున్నారు, లెవీస్ ఉద్దేశాలకు కాలక్రమానుసారమైన సంఖ్యాక్రమం చాలా తక్కువ ప్రామాణికంగా ఉంటుందని వారు గుర్తించారు. అధ్యయనకారులు మరియు పాఠకులు అసలు క్రమాన్ని అభినందిస్తున్నారు, లెవీస్ సాధారణంగా తన రచనా క్రమానికి కట్టుబడి ఉన్నట్లు, అంతేకాకుండా అతను కోరుకొని ఉంటే, ఈ క్రమాన్ని తన జీవితకాలంలోనే మార్చి ఉండేవారని వీరు భావిస్తున్నారు. నార్నియా యొక్క అద్భుత శక్తిలో ఎక్కువ భాగం "ది లయన్, ది విచ్ మరియు ది వార్డ్‌రోబ్‌" లో క్రమక్రమంగా ప్రతిపాదించిన ప్రపంచం నుంచి ఉద్భవించింది. ఊహాతీత వార్డ్‌రోబ్‌ను వారు వర్ణణాత్మక ఉపకరణంగా, నార్నియాలోకి ప్రవేశానికి "ది మాజీయన్స్ నెఫ్యూ" కంటే ఇది ఎంతో మెరుగైన పరిచయమని వారు భావిస్తున్నారు- ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూలో నార్నియా అనే పదం, పాఠకుడికి అప్పటికీ పరిచయమైన విషయంగా, మొట్టమొదటి పేరాలోనే కనిపిస్తుంది. అంతేకాకుండా, "ది లయన్, ది విచ్, అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్‌" లోని వివరణలు మొదట చదివేందుకు ఉద్దేశించిన భాగాలుగా స్పష్టంగా తెలుస్తుందని వారు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఉదాహరణకు, "ది లయన్, ది విచ్, అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్‌" లో మొదట అస్లాన్ ప్రస్తావన వచ్చినప్పుడు, రచయిత, మీ మాదిరిగానే పిల్లల్లో ఎవరికీ అస్లాన్ అంటే తెలియదని పేర్కొంటాడు, ఎవరైనా అప్పటికే "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" చదివినట్లయితే దీనిని గ్రహించలేము. ఇదేవిధమైన ఇతర ప్రస్తావనలు కూడా ఊదాహరణలుగా అధ్యయనకారులు సూచిస్తున్నారు.
"C.S. లెవీస్ ఇన్ కంటెక్స్ట్" మరియు "బేర్‌ఫేస్: ఎ గైడ్ టు C.S. లెవీస్" రచయిత డోరీస్ మెయెర్ కాలక్రమానుసార కథల కూర్పు వ్యక్తిగత కథల ప్రభావాన్ని తగ్గిస్తుందని మరియు మొత్తంమీద సాహిత్య నిర్మాణాలను అస్పష్టం చేస్తుందని పేర్కొన్నారు. "ఇమాజినేషన్ అండ్ ది ఆర్ట్స్ ఇన్ C.S. లెవీస్; జర్నీయింగ్ టు నార్నియా అండ్ అదర్ వరల్డ్స్" పుస్తకంలో రచయిత పీటర్ షాకెల్ ఈ అంశాన్ని ఒక పూర్తి అధ్యాయాన్ని కేటాయించారు, మరియు "రీడింగ్ విత్ ది హార్ట్: ది వే ఇన్‌టు నార్నియా" ఆయనేం రాశారంటే:
C.S. లెవీస్ యువకుడిగా ఉన్నప్పుడు క్రైస్తవ మతాన్ని స్వీకరించాడు, దీనికి ముందు అతను క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్రం మరియు క్రైస్తవ ఇతివృత్తాలతో కాల్పనిక రచనలు చేశారు. అయితే, అతను మొదట క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్ర అంశాలను తన నార్నియా కథల్లో చేర్చాలని భావించలేదు. "ఆఫ్ అదర్ వరల్డ్స్" లో అతను ఈ విధంగా రాశారు:
అన్యార్థ రచనల్లో సిద్ధహస్తుడైన లెవీస్ "ది అలెగోరీ ఆఫ్ లవ్" రచన చేశాడు, అయితే ఈ పుస్తకాలు అన్యార్థ రచనలు కావని సూచించాడు, వీటి యొక్క క్రైస్తవ దృక్కోణాలను "కల్పనాత్మకమైన"విగా పేర్కొన్నాడు. ఇది తన నార్నియా లోకాన్ని వాస్తవాతీత సమాంతర విశ్వంగా లెవీస్ భావించినట్లు సూచిస్తుంది. డిసెంబరు 1958లో Mrs హుక్‌కు రాసిన లేఖలో లెవీస్ ఈ విధంగా రాశారు:
జెయింట్ డెస్పైర్ ["ది పిల్‌గ్రిమ్స్ ప్రోగ్రెస్‌" లో ఒక పాత్ర] నైరాశ్యాన్ని సూచిస్తున్నట్లుగా, అస్లాన్ కూడా ఒక అశరీర దైవానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంటే, అతనిది ఒక అన్యార్థ పాత్ర అవుతుంది. అయితే, వాస్తవంలో, ఒక ప్రశ్నకు ఊహాత్మక సమాధానాన్ని ఇచ్చేందుకు ఉద్దేశించి జరిగిన సృష్టిగా అతని పాత్రను చెప్పవచ్చు, వాస్తవానికి నార్నియా వంటి ఒక ప్రపంచం ఉన్నట్లయితే ఈ పాత్రను ఏసుక్రీస్తుతో సూచించవచ్చు, మన ప్రపంచంలో చేసినట్లుగా, ఆ ప్రపంచంలోనూ ఆయన అవతరించడం, మరణించడం మరియు తిరిగి పుట్టడం జరగదా?' ఇది ఏ విధంగానూ అన్యార్థ రచన కాదు.
లెవీస్ తన ఈ నవలలను అన్యార్థ రచనలుగా పరిగణించకపోయినా, "వార్డ్‌రోబ్‌" లో క్రైస్తవ ఇతివృత్తాలను చేర్చకపోయినా, వాస్తవానికి తరువాత వాటిని చేర్చేందుకు వెనుకాడలేదు. మార్చి 1961లో రాసిన ఒక లేఖలో లెవీస్ ఈ విధంగా రాశారు:
నార్నియా కథల్లో బైబిల్‌లకు సంబంధించిన అనేక స్పష్టమైన సమాంతరాలు ఉన్నప్పటికీ, అయితే ఒక్కో సమాంతరం ఖచ్చితత్వానికి చాలా దూరంగా ఉన్నాయని Rev. అబ్రహం టకెర్ అభిప్రాయపడ్డాడు. (...) పూర్తిగా మారిపోయిన మరియు క్షమించబడిన విద్రోహి ఎడ్ముండ్‌ను కాపాడేందుకు అస్లాన్ తననుతాను త్యాగం చేసుకుంటుంది. అంటే, జూడాస్ ఇస్కారాయిట్‌ను ఏసుక్రీస్తు కాపాడటడం మరియు తరువాత జూడాస్ ప్రారంభ ప్రవక్తల్లో ఒకరిగా మారడాన్ని మలి ఒప్పందం తెలియజేస్తున్నట్లుగా. (...) క్రైస్తవ ధర్మశాస్త్రంలో చాలా తక్కువ కొత్త సృజనాత్మక ఆలోచనలకుగానూ, లెవీస్‌ను అసంప్రదాయవాదిగా (అవిశ్వాసిగా) చిత్రీకరించిన క్రైస్తవ చారిత్రక ఘట్టాలు కూడా ఉన్నాయి.
లెవీస్ యొక్క ప్రారంభ జీవితంలో క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా ప్రతిధ్వనులు ఉన్నాయి. ఐర్లాండ్‌లోని బెల్‌ఫాస్ట్‌లో 1898లో జన్మించిన ఆయన ఏడేళ్ల వయస్సులో తన కుటుంబంతో నగర శివారుల్లోని ఒక పెద్ద ఇంటిలోకి మారారు. ఇంటిలో పొడవైన హాళ్లు మరియు ఖాళీ గదులు ఉండేవి, లెవీస్ మరియు ఆయన సోదరుడు వారి ఇంటిని అన్వేషించే సమయంలో కనుకట్టు ప్రపంచాలు కనుగొన్నారు - ఇది "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" నవలలో నార్నియాను లూసీ గుర్తించేటట్లు చేసే ఘట్టాన్ని ప్రభావితం చేసింది. కాస్పియన్ మరియు రిలియన్ మాదిరిగా, లెవీస్ కూడా తన తల్లిని చిన్నప్పుడే పోగొట్టుకున్నాడు. అంతేకాకుండా పెవెన్సీ పిల్లలు మరియు ఎస్టాస్ స్క్రబ్ మరియు జిల్ పోల్ మాదిరిగా, లెవీస్ తన యువ జీవితాన్ని ఎక్కువగా ఇంగ్లీష్ బోర్డింగ్ స్కూళ్లలో గడిపాడు. రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సందర్భంగా, వైమానిక దాడులు కారణంగా, అనేక మంది పిల్లలను లండన్ నుంచి ఖాళీ చేయించారు. పెవెన్సీ పిల్లలు ప్రొఫెసర్‌తో ఉన్నట్లుగానే, ఈ సమయంలో, లూసీతోపాటు కొందరు పిల్లలు, అతని అవ్వ, లెవీస్‌తోపాటు అతని ఆక్స్‌ఫోర్డ్ ఇంటిలో ఉన్నారు.
ఆక్స్‌ఫోర్డ్‌లోని అనధికారిక సాహిత్య చర్చా సంఘమైన ఇంక్లింగ్స్‌లో లెవీస్ ముఖ్యమైన సభ్యుడిగా ఉన్నారు, వివిధ కాలాల్లో రచయితలు J. R. R. టోల్కీన్, ఛార్లస్ విలియమ్స్, లెవీస్ సోదరుడు W. H. లెవీస్, మరియు రోజెర్ లాంసెలైన్ గ్రీన్ తదితరులు దీనిలో సభ్యులుగా ఉండేవారు. సభ్యుల యొక్క పూర్తికాని రచనలను చదవడం మరియు చర్చించడం సంఘ సభ్యుల ప్రధాన కార్యకలాపంగా ఉండేది, వీరు కలుసుకున్నప్పుడు ప్రధానంగా దీనిపైనే దృష్టిపెట్టేవారు, సాధారణంగా గురువారం సాయంత్రం, మాగ్డాలెన్ కళాశాలలోని C. S. లెవీస్ కళాశాల గదుల్లో వీరు కలుసుకునేవారు. నార్నియా కథల్లోని కొన్నింటిని మెచ్చుకోలు మరియు వ్యాఖ్యానాల కోసం ఇంక్లింగ్స్‌లో చదివి వినిపించినట్లు తెలుస్తోంది.
ఈ నవలా శ్రేణిలోని జంతుజాలాన్ని గ్రీకు పురాణ గాథలు మరియు జర్మనిక్ పురాణ గాథలు రెండింటి నుంచి స్వీకరించారు. ఉదాహరణకు, నరాశ్వములు (నడుము వరకు మనిషి రూపం, మిగిలిన భాగం గుర్రపు శరీరం కలిగివున్న రూపం) గ్రీకు పురాణాల్లో కనిపిస్తాయి, జర్మనీ పురాణాల్లో మరగుజ్జులను చూడవచ్చు. "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" యొక్క చలనచిత్ర రూప నిర్మాతలు జోసెఫ్ క్యాంబెల్ యొక్క "ది హీరో విత్ ఎ థౌజెండ్ ఫేసెస్‌" లో వివరించిన విధంగా మోన్‌మైత్ యొక్క పురారూపాత్మక శ్రేణిని దగ్గరగా అనుసరిస్తుందని భావించినట్లు, సెంటర్ ఫర్ క్రిస్టియన్ స్టడీ అధ్యక్షుడు డ్రెవ్ ట్రోటెర్ పేర్కొన్నారు.
అంతేకాకుండా లెవీస్ మధ్యయుగ కెల్టిక్ సాహిత్యాన్ని బాగా ఎక్కువగా చదివారు, ఈ ప్రభావం అతని నవలలన్నింటిలో కనిపిస్తుంది, ముఖ్యంగా ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్లో ఆ ప్రభావం బలంగా కనిపిస్తుంది. ఈ పుస్తకం మొత్తం ఒక "ఇమ్రామా" (; ఏకవచనం "ఇమ్రామ్" ; , , "నౌకాయానం" )ను, ఇది అనేక ద్వీపాలకు ప్రవక్తలు చేపట్టిన నౌకా ప్రయాణాలతో నిండివున్న ఒక రకమైన సంప్రదాయ మధ్యయుగ ఐరిష్ కథ, అనుకరిస్తుంది. నార్నియాలో మాదిరిగా, మధ్యయుగ ఐర్లాండ్‌లో ఉన్నత హోదాలో ఉన్న రాజులు తక్కువ హోదా కలిగిన రాజులు మరియు రాణులు లేదా రాకుమారులను పాలించే ఒక సంప్రదాయం ఉండేది. Cair Paravelలో లెవీస్ ఉపయోగించిన "Cair," అనే పదం వెల్ష్ భాషలో "Caer", అంటే "కోట"ను, ప్రతిబింబిస్తుంది (ఇది Cardiff (వెల్ష్‌లో Caerdydd) వంటి ఆంగ్ల నామాల్లో ఇది Car-గా కనిపిస్తుంది. రీపిచీప్ యొక్క చిన్న పడవ కోరాకిల్ కూడా, కెల్టిక్ దేశాల్లో ఉపయోగించిన ఒక సంప్రదాయ పడవ.
ఈ పుస్తకాల్లోని కొన్ని అంశాలు సాధారణంగా మధ్యయుగ కాలానికి చెందివుంటాయి, ఉదాహరణకు "ది వాయేజ్ ఆఫ్ దిడాన్ ట్రీడెర్," లో ఒక కాలు ఉన్న మోనోపాడ్‌లు లేదా డఫుల్‌పుడ్‌ల వంటి ఆకారం, ఒకే కాలు ఉండే మనుషులు అద్భుతమైన తూర్పు ప్రాంతంలో గుర్తుతెలియని ప్రదేశంలో ఉండేవారని మధ్యయుగ కాలానికి చెందిన గ్రంథాలు తెలియజేయడాన్ని దీనికి ఆధారంగా చేసుకున్నట్లు భావిస్తున్నారు.
మధ్యయుగ కాలంలో, విశ్వశాస్త్రానికి సంబంధించిన టోలెమిక్ లేదా భూకేంద్ర నమూనా ప్రకారం తెలిసిన ఏడు కదిలే అంతరిక్ష వస్తువులు లేదా "గ్రహాల్లో" ఒక్కోదానికి ఒక్కో పుస్తకం సంబంధించివుందని 2008లో మైకెల్ వార్డ్ ప్రచురించిన "ప్లానెట్ నార్నియా" లో పేర్కొనబడింది. మధ్యయుగ కాలంనాటి భావనల ప్రకారం ఈ అంతరిక్ష వస్తువుల్లో ఒక్కోదానికి ఒక్కో నిర్దిష్ట లక్షణాలు ఉన్నాయి, ఈ లక్షణాలను ఉద్దేశపూర్వకంగా (అయితే రహస్యంగా) లెవీస్ తన పుస్తకాల్లో కథాంశాలను సమకూర్చుకునేందుకు ఉపయోగించారు. "లయన్‌లో [ది పెవెన్సీ పిల్లలు] జోవ్ సార్వభౌమాధికార పరిధిలో రాజులు అవతారు; డాన్ ట్రీడెర్‌లో వారు సోల్‌ను వెతికేక్రమంలో వారు కాంతిని త్రాగుతారు; ప్రిన్స్ కాస్పియన్ శక్తివంతమైన మార్స్ కింద బలపడతారు; ది సిల్వర్ చైన్‌లో తాబేదారుడు లూనా వద్ద విధేయత నేర్చుకుంటారు; ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్‌లో వాచాలకత కలిగిన మెర్క్యూరీ వద్ద కవిత్వాన్ని ప్రేమించడం మొదలుపెడతారు; ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూలో ఫలవంతమైన వీనస్ వద్ద వారు జీవితాన్ని-ఇచ్చే ఫలాన్ని పొందుతారు; ది లాస్ట్ బ్యాటిల్‌లో అతిశీతలమైన శాటర్న్ వద్ద ఇబ్బందిపడి, మరణిస్తారు." మధ్యయుగ సాహిత్య ప్రతీకవాదం మరియు పునరుజ్జీవన ఖగోళశాస్త్రంపై లెవీస్ ఆసక్తి కలిగివుండేవాడని తెలుస్తోంది, దీని ప్రభావాలు అతని యొక్క అనేక ఇతర రచనలు, ఉదాహరణకు ఎలిజబెత్ ప్రపంచ-దృష్టిపై తన అధ్యయనం "ది డిస్కార్డెడ్ ఇమేజ్‌" లో, తన ప్రారంభ కవిత్వంలో, ముఖ్యంగా శాస్త్రీయకల్పన ట్రైలాజీలో బాగా ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి. మధ్యయుగ ఖగోళశాస్త్రం నమ్మశక్యం కాదని సూచించే అవతారంగా ఉండేందుకు ఉద్దేశించి క్రానికల్స్‌ను లెవీస్ రాశారాని వార్డ్ యొక్క ప్రకటనను ఇతర నార్నియా అధ్యయనకారులు గుర్తిస్తున్నారు.
"నార్నియా" అనే పేరు యొక్క మూలం అస్పష్టంగా ఉంది. పాల్ ఫోర్డ్ యొక్క "కంపానియన్ టు నార్నియా" , పురాతన ఇటాలియన్ ఉంబ్రియా నగరం నెఖ్వినియంను తెలియజేస్తూ లెవీస్ ఈ పేరును సృష్టించారనేందుకు ఎటువంటి ఆధారంగా లేదని సూచిస్తుంది, ఈ నగరాన్ని 299 BCలో రోమన్లు ఆక్రమించుకొని, నార్ నదిని సూచించే విధంగా నార్నియాగా మార్చారు. అయితే, ఆక్స్‌ఫోర్డ్‌లో క్లాసిక్స్ (పురాతన గ్రీకు మరియు రోమన్ సాహిత్య గ్రంథాలు)ను లెవీస్ చదివిన కారణంగా, కనీసం ఏడింటిలో కొన్ని లేదా నార్నియాకు సంబంధించిన లాటిన్ సాహిత్యంలోని అంశాలు ఆయన దృష్టిలో పడివుంటాయనే భావన ఉంది. మధ్యయుగ మరియు పునరుజ్జీవన సాహిత్యాన్ని చదివిన లెవీస్, 1501నాటి ఎర్కోల్ డిఎస్ట్ రాసిన జర్మన్ గ్రంథం "Wunderliche Geschichten von geistlichen Weybbildern" ("వండరస్ స్టోరీస్ ఆఫ్ మోనాస్టిక్ వుమెన్")లోని "లూసియా వాన్ నార్నియా" ("లూసీ ఆఫ్ నార్నియా") గురించి తెలుసుకొని ఉండవచ్చనే భావన (అయితే దీనికి బలమైన ఆధారమేదీ లేదు) కూడా ఉంది. టోల్కీన్స్ ఎల్విష్ (సిండారిన్) పదం "నార్న్‌" తో నార్నియాకు అనుబంధం ఉందనేందుకు కూడా ఎటువంటి ఆధారం లేదు, దీనికి ఒక లౌకిక లేదా కవితాత్మక వృత్తాంతం అనే అర్థం వస్తుంది, ఈ పదం "నార్న్ ఐ చిన్ హురిన్‌" లో లెవీస్ మరణించిన తరువాత ప్రచురించబడింది, అయితే దీనిని ఇంక్లింగ్స్ సమావేశాల్లో చదివి లేదా వినివుండేందుకు అవకాశం లేకపోలేదు.
ఇటీవలి బ్రిటీష్ నవలా శ్రేణి ఫిలిప్ పుల్‌మాన్ యొక్క "హిజ్ డార్క్ మెటీరియల్స్" "నార్నియన్" పుస్తకాలకు ఒక స్పందనగా పరిగణించబడుతుంది. నాస్తికుడుగా ఉన్న పుల్‌మాన్ యొక్క నవలా శ్రేణి, నార్నియా నవలల్లో కనిపించే ఆధ్యాత్మిక ఇతివృత్తాలను పూర్తిగా తిరస్కరిస్తుంది, అయితే ఇటువంటి అనేక అంశాలను మరియు కొన్ని ఏకరూప పాత్ర రకాలను (మాట్లాడే జంతువులతోసహా) తాజా నవలల్లో గుర్తించవచ్చు. "హిస్ జార్క్ మెటీరియల్స్" మరియు మొదట ప్రచురించబడిన నార్నియా పుస్తకం రెండూ ఒక వార్డ్‌రోబ్‌లో దాగివున్న బాలికతో ప్రారంభమవతాయి.
వాస్తవాతీత అంశాల రచయిత నీల్ గైమాన్ 2004లో చిన్న కథ "ది ప్రాబ్లమ్ ఆఫ్ సుసాన్" రాశారు, దీనిలో తన కుటుంబం మొత్తం ఒక రైలు ప్రమాదంలో చనిపోవడంతో, ఒక వయస్సుపైబడిన మహిళా ప్రొఫెసర్ హాస్టింగ్స్‌కు ఏర్పడిన వ్యాకులత మరియు విచారాన్ని వర్ణించారు. మహిళ యొక్క చివరి పేరు వెల్లడిచేయలేదు, ఆమె తన సోదరుడు "ఎడ్" అని చెబుతుంది, ఇది సుసాన్ పెవెన్సీని ఒక పెద్ద మహిళగా సూచిస్తున్నట్లు చాలా అరుదుగా భావించబడుతుంది. ఒక కాల్పనిక రూపంలో గైమాన్ యొక్క ఈ కథ, లెవీస్ యొక్క సుసాన్ వర్ణనకు సవిమర్శక పరిశీలనను అందజేస్తుంది. "ది ప్రాబ్లమ్ ఆఫ్ సుసాన్" కథను వయోజన పాఠకుల కోసం రాశారు, ఇది లైంగిక భావన మరియు హింసలను కలిగివుంటుంది. గైమాన్ యొక్క యువ-వయోజన భయానక నవల "కోరాలైన్" కూడా "ది లయన్, ది విచ్, అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్‌" తో పోల్చబడుతుంది. (రెండు పుస్తకాల్లోనూ బాలికలు తమ కొత్త ఇళ్లలో తలుపుల నుంచి అద్భుత శక్తులు ఉండే ప్రపంచాలకు వెళ్లడం, జంతువుల సాయంతో చెడుతో పోరాడటం కనిపిస్తుంది.) అంతేకాకుండా, గైమాన్ యొక్క "శాండ్‌మాన్" గ్రాఫిక్ నవలా శ్రేణికి సంబంధించిన కథా చాపం "ఎ గేమ్ ఆఫ్ యు" లో నార్నియా వంటి ఒక "డ్రీమ్ ఐల్యాండ్" ఉంటుంది.
కేథరీన్ పీటర్సన్ పుస్తకం "బ్రిడ్జ్ టు టెరాబిథియా" లో కూడా ప్రధాన పాత్రల్లో ఒకటైన లెస్లీ మరో ఇతర ప్రధాన పాత్ర జెస్సీతో C. S. లెవీస్ పుస్తకాలపై తనకున్న ఇష్టాన్ని చెప్పడంతోపాటు, "నార్నియా" ను ప్రస్తావిస్తుంది. కొందరు వ్యక్తులు పీటర్సన్‌పై గ్రంథ చౌర్యం ఆరోపణలు చేశారు, నార్నియా ద్వీపం టెరెబిన్‌థియా పేరు నుంచి ఆమె తన నవల పేరును స్వీకరించిందని వాదించారు; అయితే ఇది ఉద్దేశపూర్వకంగా జరిగినది కాదని ఆమె తెలియజేశారు.
శాస్త్రీయ-కల్పనా రచయిత గ్రెగ్ ఎగాన్ యొక్క కథానిక "ఒరాకిల్" ఒక సమాంతర విశ్వాన్ని జాక్ అనే మారుపేరు కలిగిన ఒక రచయితతోపాటు వర్ణిస్తుంది, క్యాన్సర్‌తో చనిపోతున్న భార్య కలిగిన జాక్ తన నవలల్లో నెసికా అనే కాల్పనిక సామ్రాజ్యం గురించి రాస్తాడు. విజ్ఞానశాస్త్రం-పరిజ్ఞానం మరియు మతం-విశ్వాసం మధ్య ఉన్న వివాదాలను శోధించేందుకు అనేక నార్నియన్ దృష్టాంతాలను ఈ కథలో ఉపయోగిస్తారు.
ఎవరైనా జనరంజక, దీర్ఘ-కాల గుర్తింపు పొందిన రచనల గురించి ఆలోచించే సమయంలో, వారు "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" వైపు చూస్తారు, పాప్ సంస్కృతిలో ఇది సాధారణంగా కనిపిస్తుంది. పుస్తకాలు, టెలివిజన్, పాటలు, గేమ్‌లు మరియు గ్రాఫిక్ నవలల్లో కనిపించే లయన్ అస్లాన్, వార్డ్‌రోబ్ గుండా ప్రయాణించడం వంటి సన్నివేశాలు "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" ను ప్రత్యక్షంగా సూచిస్తుంటాయి.
నార్నియాకు సంబంధించిన సంగీత సూచనలుగా ఫిష్ యొక్క పాట ప్రిన్స్ కాస్పియన్‌ను చెప్పవచ్చు, ఈ పాట బిల్లీ బ్రీథ్స్ ఆల్బమ్‌లో ఉంది.
గ్రాఫిక్ నవల "ది లీగ్ ఆఫ్ ఎక్స్‌ట్రార్డినరీ జెంటిల్‌మెన్" (వాల్యూమ్ 2, నెంబరు 1)లో అనేక ప్రసిద్ధ వాస్తవాతీత సాహిత్యం యొక్క సూచనలు ఉంటాయి, "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" లోని యాపిల్ చెట్టును సూచించే గ్రంథ భాగాన్ని కూడా దీనిలో గుర్తించవచ్చు. ఈ శ్రేణిలో తరువాత వచ్చిన హాస్యకథ యాపిల్ చెట్టు నుంచి వార్డ్‌రోబ్ తయారు చేసే సాధ్యతను ప్రస్తావించింది.
నార్నియాను సూచించే ప్రసిద్ధ టెలివిజన్ కార్యక్రమాలైన "సౌత్ పార్క్‌" లో అస్లాన్ అనేకసార్లు కనిపిస్తుంది; "ఫ్యామిలీ గై", మిస్టర్ ట్రమ్నస్ ఒకసారి కనిపిస్తాడు; "లాస్ట్‌" లో చార్లోట్ స్టాపుల్స్ లెవీస్ అనే ఒఖ పాత్ర ఉంటుంది.
నార్నియాను పరోక్షంగా సూచించే ఒక కంప్యూటర్ గేమ్ సైమన్ ది సోర్సెరెర్, దీనిలో ఒక సన్నివేశంలో ప్రధాన పాత్ర రాతి బల్లను గుర్తిస్తుంది, దీనిని ఉద్దేశించి మాట్లాడుతూ, మరగుజ్జులకు మరియు గడ్డం గీసుకున్న సింహాలకు ఇది సరిగా ఉంటుందని చెబుతుంది.
C. S. లెవీస్ మరియు "క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" లపై చాలా ఏళ్లుగా వివిధ విమర్శలు వచ్చాయి, సహచర రచయితలు ఎక్కువగా రచయితపై, నవలలపై విమర్శలు గుప్పించారు. "ది లాస్ట్ బ్యాటిల్" నవలలో సుసాన్ పెవెన్సీ వర్ణన చుట్టూ ఉన్న స్త్రీవివక్షాదృక్పథాన్ని కేంద్రంగా చేసుకొని ఎక్కువ ఆరోపణలు వచ్చాయి, దీనిలో సుసాన్ ఇప్పుడు నార్నియా స్నేహితురాలు కాదని, ప్రస్తుత రోజుల్లో కనిపిస్తున్న నైలాన్స్ మరియు లిప్‌స్టిక్ మరియు ఆహ్వానాలపై ఆమె ఆసక్తి కలిగివుందని లెవీస్ వర్ణిస్తాడు.
"హారీ పోటర్" పుస్తక శ్రేణి రచయిత J.K. రోలింగ్ ఈ విధంగా వ్యాఖ్యానించారు:
సుసాన్ విషయానికి వచ్చేసరికి, పెరిగి పెద్దయిన సుసాన్ లిప్‌స్టిక్‌పైన ఆసక్తి కారణంగా నార్నియాకు దూరమవుతుంది. స్త్రీపురుష లింగ భేదాన్ని గుర్తించిన కారణంగా ఆమె నార్నియాతో సంబంధంలేని మనిషి అవుతుంది, దీనిపై నాకు తీవ్ర అభ్యంతరం ఉందని పేర్కొన్నారు.
"హిజ్ డార్క్ మెటీరియల్స్" ట్రైలాజీ రచయిత, లెవీస్‌కు తీవ్ర వ్యతిరేక విమర్శకుడు ఫిలిప్ పుల్‌మాన్, "నార్నియా" కథలను మహిళలను కనిపించకుండా చేసే స్మారకాలుగా వర్ణించాడు, సుసాన్ యొక్క నిష్క్రమణను ఈ విధంగా వర్ణించాడు:
సిండెరెల్లా మాదిరి సుసాన్, ఆమె జీవితంలో ఒక దశ నుంచి ఇంకొక దశకు మార్పు చెందుతుంది. లెవీస్ దీనిని ఆమోదించలేదు. సాధారణ మహిళలు లేదా స్త్రీవివక్షదృక్పథం అంటే అతనికి ఏమాత్రం ఇష్టం లేదు, అతను నార్నియా పుస్తకాలు రాసిన జీవిత దశలో కూడా ఆయనకు వారంటే ఇష్టలేకపోయిందని పేర్కొన్నాడు. వారు వయోజనులు అయ్యే భావన విషయంలో అతను భయపడ్డాడు.
ఇతరుల్లో, ఫ్యాన్-మేగజైన్ సంపాదకుడు ఆండ్ర్యూ రిల్‌స్టోన్ ఆయన అభిప్రాయాన్ని వ్యతిరేకించాడు, లిప్‌స్టిక్‌లు, నైలాన్లు మరియు ఆహ్వానాలను ఈ సందర్భం నుంచి తీసేయాలని ఇతరులు వాదించారు. "ది లాస్ట్ బ్యాటిల్‌" లో నార్నియా నుంచి సుసాన్ స్పష్టంగా నిష్క్రమణకు, ఆమెకు దానిపై నమ్మకం కోల్పోవడమే కారణంగా చూపించాలని వాదిస్తున్నారు. "ది లాస్ట్ బ్యాటిల్" చివరిలో సుసాన్ బతికే ఉంటుంది; ఆమె అంతిమ విధిని ఈ శ్రేణిలో ప్రస్తావించలేదు. అంతేకాకుండా, సుసాన్ వయోజనప్రాయం మరియు లైంగిక పరిపక్వతలు "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్‌" లో అనుకూల దృక్పథంలో వర్ణించబడ్డాయి, అందువలన నార్నియా నుంచి ఆమెను నిష్క్రమింపజేయడానికి ఇవి సరైన కారణాలు కాదని వాదనలు వచ్చాయి.
ఇదిలా ఉంటే, లెవీస్ మద్దతుదారుల ఈ నవలా శ్రేణిలో మహిళలు సమర్థవంతమైన పాత్రల్లో ఉండటాన్ని సూచిస్తున్నారు, ది సిల్వర్ చైర్‌లో జిమ్ పోల్, "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్‌" లో అరావీస్ టర్కీనా, "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" లో పోలీ ప్లుమెర్ మరియు ముఖ్యంగా "ది లయన్, ది విచ్, అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్‌" లో లూసీ పెవెన్సీ పాత్రలను వీటికి ఉదాహరణలుగా చూపిస్తున్నారు. మానవ పాత్రల్లో లూసీ అత్యంత ప్రశంసనీయ పాత్రలో కనిపిస్తుందని, సాధారణంగా కథల్లో అబ్బాయిల కంటే అమ్మాయిలు మెరుగ్గా కనిపిస్తారని జాకబ్స్ వాదిస్తున్నారు. స్టీవెన్స్ పాయింట్‌లోని విస్కాన్సిన్ విశ్వవిద్యాలయంలో మనస్తత్వ శాస్త్ర విభాగ సహాయక అధ్యాపకురాలు కారిన్ ఫ్రై, తన యొక్క "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా అండ్ ఫిలాసఫీ" లో, "చరిత్రల్లోని" దాదాపుగా అన్ని సహవేదన మహిళా పాత్రలు మహిళల సంప్రదాయ పాత్రలను ఎప్పటికప్పుడు ప్రశ్నిస్తూనే ఉంటాయని, అబ్బాయిలు మాదిరిగానే అస్లాన్‌కు సాయం చేసేందుకు అమ్మాయిలు కూడా క్రియాశీలకంగా సాహసాల్లో పాలుపంచుకున్నారని పేర్కొన్నారు. అయితే ఫ్రై ఈ వ్యాఖ్యను కూడా జోడించారు
పురుష మరియు మహిళా లక్షణాల గురించి చెప్పేందుకు పాత్రలు సానుకూల మరియు ప్రతికూలమైన విషయాలు కలిగివుంటాయి, లింగాల మధ్య సమానత్వాన్ని సూచిస్తున్నాయి. అయితే, మహిళా లక్షణాల్లోని అనేక సానుకూల గుణాలు వారి యొక్క స్త్రీలింగత్వ భావనను అధిగమించే గుణాలుగా పరిగణించబడుతున్నాయి ... మహిళా ప్రయోజనాల సాధారణీకరణ బాహ్య ప్రవృత్తిని ఖండించాలి.
స్త్రీవివక్షవాదంతోపాటు, నార్నియా నవలలు జాతివివక్షను ప్రోత్సహిస్తున్నాయని పుల్‌మాన్ ఆరోపించాడు. ముఖ్యంగా "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్‌" లో జాతివివక్ష కనిపిస్తుందని వచ్చిన ఆరోపణలపై, వార్తాపత్రిక సంపాదుకుడు కైరీ ఓ'కార్నర్ ఈ విధంగా అభిప్రాయపడ్డారు:
ఇది చాలా భయానకంగా ఉంది. పుస్తకాల్లో కథ చెప్పే ధర్మాలు అపరిమితంగా ఉన్నప్పటికీ, ఈ వాస్తవాతీత రచనను అరబ్-వ్యతిరేక లేదా తూర్పు దేశాల వ్యతిరేక లేదా ఒట్టోమన్ వ్యతిరేక రచనగా గుర్తించేందుకు మీరు రాజకీయ ఖచ్చితత్వం యొక్క సాహిత్య ఆసక్తి ఉన్న మహిళ కానవసరం లేదు. కడుపుబ్బా నవ్వించేందుకు ఉద్దేశించి దీనియొక్క సాధారణీకరణలు ఉన్నాకూడా, ఈ కథల్లో ఆరోపణలకు మద్దతు ఇచ్చే అంశాలను నింపిన సందర్భాలు లేకపోలేదు.
ఇతర జాతుల వ్యతిరేక ప్రాతినిధ్యం ఆధారంగా జాతివివక్ష ఆరోపణలు వచ్చాయి, ముఖ్యంగా కాలోర్మెన్‌లు ఆధారంగా ఈ ఆరోపణలు చేయబడ్డాయి. నవలా రచయిత ఫిలిప్ హెన్షెర్ మరియు ఇతర విమర్శకులు కాలోర్మెన్ సంస్కృతి చిత్రణను ఇస్లాం మతంపై దాడిగా పరిగణించారు. కాలోర్మెనీల చిత్రీకరణ ఒట్టోమన్ సంస్కృతి యొక్క ఐరోపా అవగాహనల చేత సృష్టించబడినప్పటికీ, కాలోర్మెన్ మతాన్ని లెవీస్ బహుదేవతారాధనగా చిత్రించారు, ఇది ఇస్లాంకు సంబంధించిన కొంత సారూప్యతను కలిగివుంది. అంతేకాకుండా, అనేక మంది కాలోర్మెన్‌లు, ముఖ్యంగా "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్‌" లో అరావీస్ మరియు ది లాస్ట్ బ్యాటిల్‌లో యువ కాలోర్మెన్ సైనికుడు ఎమ్మెత్‌లను ధైర్యవంతులుగా, గొప్ప వ్యక్తులుగా చిత్రీకరించడం జరిగింది.
"ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" నవలలు అన్యమతత్వాన్ని మరియు తాంత్రిక భావాలను పోత్సహిస్తుందని కొందరు క్రైస్తవులు మరియు కొన్ని క్రైసవ సంస్థలు లెవీస్‌ను విమర్శించాయి, "సంప్రదాయ వ్యతిరేక" చిత్రణలు ద్వారా ఏసుక్రీస్తును ఒక మానవరూప సింహంగా భావిస్తుండటం మరియు పునరావృతమయ్యే అన్యమతత్వ ఇతివృత్తాలు ఈ ఆరోపణలకు కారణమయ్యాయి. గ్రీకు దేవుళ్లు డైయనైసస్ మరియు మేనాడ్స్ వాస్తవ్యమైన ధోరణితో చిత్రీకరించడం (అస్లాన్ లేకుండా వారిని కలుసుకోవడం ప్రమాదకరమైన హెచ్చరికతో) జరిగింది, అయితే వీరిని సాధారణంగా స్పష్టంగా అన్యమతత్వ విశ్వాసాల్లో భాగంగా పరిగణిస్తున్నారు. ఒక సర్వాత్మవాద "రివర్ గాడ్" (నది దేవుడు) కూడా వాస్తవ్యమైన ధోరణితో చిత్రీకరించడం జరిగింది. జోష్ హస్ట్ యొక్క "క్రిస్టియానిటీ టుడే" ప్రకారం బైబిల్‌లో మాదిరిగానే, అన్యమత పురణ గాథల నుంచి అనేక కథలను స్వీకరించడం వలన, లెవీస్ తన పుస్తకాలను క్రైస్తవ అన్యార్థ రచనగా పిలిచేందుకు వెనుకాడారు.
చరిత్రలో మరియు ఒక వ్యక్తి యొక్క ఊహాకల్పిత జీవితంలో క్రైస్తవ మతానికి సన్నాహంగా అన్యమత పురాణాలు పనిచేస్తాయని లెవీస్ కూడా భావించేవారు, ఇటువంటి దురదృష్టకరమైన దశలో ఆధునిక మానవుడు ప్రజలను మొదట మంచి అన్యమతస్తులుగా మార్చాల్సిన అవసరం ఉందని, తరువాత వారిని క్రైస్తవులుగా తయారు చేయాలని లెవీస్ అభిప్రాయపడ్డారు. అంతేకాకుండా సంప్రదాయ పురాణాల యొక్క (అతను కూడా వీటిని విశ్వసించడాన్ని వ్యతిరేకించారు) ఊహాకల్పిత వినోదం చరిత్రవాప్తంగా భవిష్యత్ క్రైస్తవ సంస్కృతి యొక్క ఒక లక్షణంగా ఉందని ఆయన వాదించారు, ఐరోపా సాహిత్యంలో ఎప్పుడూ మూడు ఇతివృత్తాలు ఉన్నాయి: అవి ప్రకృతి, అతీంద్రియ శక్తులు నిజమని చెప్పడం (ఆచరణాత్మక మతం), అతీంద్రియ శక్తులు ఊహాకల్పితంగా చెప్పడం (పురాణగాథలు). లెవీస్‌పై మూడు పుస్తకాలు రాసిన రచయిత కోలిన్ డ్యూరీజ్ మాట్లాడుతూ, ఎవరైనా క్రైస్తవ సంస్కృతి ముందు కాలానికి వెళ్లాలంటే, వారు క్రైస్తవ-పూర్వ భావాలను పరిగణలోకి తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని అభిప్రాయపడ్డారు. లెవీస్ ఆధునికవాదాన్ని వ్యతిరేకించేవారు, ఆయన దీనిని యాంత్రికంగా మరియు బంజరుగా మరియు ప్రపంచంతో సహజ సంబంధాలు తెంచివేసే స్థితిగా గుర్తించేవారు. పోల్చిచూసినప్పుడు, క్రైస్తవ-పూర్వ అన్యమత సంస్కృతి గురించి ఆయనకు ఎటువంటి ప్రాధాన్యతలు లేవు. ఆయన ఆధునికవాద మతేతర అజ్ఞేయవాద పాత్రపై ఏవగింపును ప్రదర్శించారు, అయితే అన్యమతత్వానికి సంబంధించిన బహుదేవతారాధన పాత్రలు ఆయనకు ఏవగింపు కలిగించలేదు.
మొదటి కీలకమైన సమాదరణలు సాధారణంగా సానుకూల దృక్పథంతో ఉండేవి, ఈ నవలా శ్రేణి చాలా వేగంగా పిల్లల్లో ఆదరణ పొందింది. అయితే ఆ తరువాత సమయం నుంచి, కథలకు స్పందనలు, అనుకూల మరియు ప్రతికూల స్పందనలు రెండూ, మతపరమైన దృక్కోణాలను ఖండించుకున్నాయి. కొందరు వ్యక్తులు ఈ పుస్తకాలు మతమార్పిడిని ప్రోత్సహిస్తాయని ఆరోపణలు గుప్పించినప్పటికీ, ఇతరులు వీటిని-విశ్వసించని పాఠకులు వారి సొంత జ్ఞానంతో పుస్తకాలను ఆస్వాదించగలరని అభిప్రాయపడ్డారు.
నార్నియా పుస్తకాలకు భారీస్థాయిలో క్రైస్తవుల మద్దతు ఉంది, క్రైస్తవ భావాలను ప్రోత్సహించేందుకు వీటిని విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. నార్నియా అనుబంధ పదార్థం ప్రత్యక్షంగా క్రైస్తవ మతానికి సంబంధించినదిగా గుర్తింపు పొందింది, ఆదివార పాఠశాల పాఠకులు కూడా ఎక్కువగా ఇదే విధమైన అభిప్రాయాన్ని కలిగివున్నారు. ఇదిలా ఉంటే, పైనచెప్పిన విధంగా, అన్యమత చిత్రాలను చేర్చినందుకు లేదా క్రైస్తవ కథను తప్పుగా చిత్రీకరించినందుకు దీనిని విమర్శించిన క్రైస్తవులు కూడా భారీ సంఖ్యలోనే ఉన్నారు. ఈ పుస్తకాలను విమర్శించిన క్రైస్తవ రచయితల్లో వాస్తవాతీత రచనలు చేసిన J.K. రోలింగ్ (విమర్శను చూడండి) నైతికత ప్రాతిపాదికన విమర్శలు గుప్పించగా మరియు ఈ పుస్తకాల్లో ఉన్నతవర్గాల ఆధిపత్యం మరియు గర్వప్రదర్శన కనిపిస్తుందని సాహిత్య విమర్శకుడు గోల్డ్‌త్వైట్ ఆరోపించారు.
లెవీస్ యొక్క సన్నిహిత మిత్రుడు, సహ రచయిత J. R. R. టోల్కీన్ క్రైస్తవ మతంలోకి అతను మారడానికి ప్రత్యక్ష కారణమయ్యాడు. ఇంక్లింగ్స్ సాహితీ సంఘం సభ్యులుగా వీరిద్దరూ వారి రచనలను తరచుగా చదువుతూ, విమర్శలు చేసుకునేవారు. ఏదేమైనప్పటికీ, టోల్కీన్ మాత్రం నార్నియా కథల గురించి మాట్లాడలేదు, పురాణ గాథలకు చెందిన పరిశీలనాంశాలు మరియు వాటి యొక్క అస్తవ్యస్త కూర్పు కారణంగా ఆయన ఈ కథలపై మాట్లాడేందుకు ఆసక్తి కనబరచలేదు, ఇదిలా ఉంటే వాస్తవ మరియు ఊహాకల్పిత ప్రపంచాల మధ్య ప్రయాణాలకు సంబంధించిన కథలతో కూడా ఆయన విభేదించినట్లు, దీని వలన కూడా ఆయన నార్నియా కథలపై వ్యాఖ్యానాలకు దూరంగా ఉన్నట్లు భావన ఉంది. తాను ఒక క్రైస్తవుడు అయినందువలన, లెవీస్ చేసిన స్పష్టమైన వాస్తవాతీత అన్యార్థ రచనలో క్రైస్తవ విలువలను చేర్చాలని టోల్కీన్ భావించారు.
నార్నియా కథలపై క్రైస్తవేతర మతస్తుల నుంచి వచ్చిన స్పందనలు కూడా మిశ్రమంగానే ఉన్నాయి. ఫిలిప్ పుల్‌మాన్ నార్నియా నవలల్లో మత-వ్యతిరేక అభిప్రాయాలు ఉన్నాయని తీవ్రమైన అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారు. మరోవైపు, ఈ పుస్తకాలు ఆధునిక-బహుదేవతారాధన పుస్తకాల జాబితాలో చేర్చబడ్డాయి (విక్కాన్ రచయిత స్టార్హాక్, మరియు ఇతరుల చేత). ఈ పుస్తకాలకు మద్దతు ఇచ్చే విధంగా స్పందించిన రచయితలు లెవీస్ యొక్క కొన్ని మతపరమైన భావాలను "రీవిజిటింగ్ నార్నియా" లో తెలియజేశారు, దీనికి షానా కౌఘీ కూర్పు అందించారు.
మెల్ గిబ్సన్ యొక్క చిత్రం "ది పాషన్ ఆఫ్ ది క్రైస్ట్" పెద్దఎత్తున మతపరమైన ప్రేక్షకులను ఆకర్షిస్తుందని ఈ 2005 చలనచిత్ర నిర్మాతలు భావించారు, ఇదే సమయంలో లౌకికవాద ప్రేక్షకుల కోసం ఒక సాహసాత్మక చలనచిత్రాన్ని నిర్మించాలని భావించారు; అయితే వారు (విమర్శకులు కూడా) కథ యొక్క దృక్కోణాలపై ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు, ఈ కథ రెండు గ్రూపులను అన్యాక్రాంతం చేస్తుందని ఆందోళన చెందారు.
నార్నియాను మతేతర కోణం నుంచి చూసే రెండు పూర్తి-స్థాయి పుస్తకాల్లో దీని యొక్క సాహిత్య శ్రేష్టతల యొక్క వ్యతిరేకమైన కోణాలు ఉన్నాయి. డికెన్స్, లారెన్స్, లెవీస్ కారోల్ మరియు ఇయాన్ ఫ్లెమింగ్ వంటి ప్రముఖ నవలా రచయితల యొక్క అనేక మానసిక ప్రవర్తనల గురించి డేవిడ్ హోల్‌బ్రూక్ రచనలు చేశారు. అతని 1991నాటి పుస్తకం "ది స్కెలిటన్ ఇన్ ది వార్డ్‌రోబ్" , నార్నియాను మనస్తత్వ కోణం నుంచి పరిశీలిస్తుంది, లెవీస్ తన తల్లి మరణం నుంచి ఎన్నడూ కోలుకోలేకపోయారని, అతను యువ స్త్రీ లైంగిక భావన విషయంలో భయపడ్డారని ఇది ప్రచారం చేస్తుంది. లెవీస్ తన యొక్క అనేక అంతర్గత సంఘర్షణల నుంచి బయటపడటంలో విఫలమైనట్లు నార్నియా పుస్తకాలపై డేవిడ్ హోల్‌బ్రూక్ అభిప్రాయపడ్డారు. హోల్‌బ్రూక్ "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" మరియు "టిల్ వి హావ్ ఫేసెస్" (లెవీస్ యొక్క మైత్ ఆఫ్ క్యుపిడ్ అండ్ సైకీ పునఃరచన)లపై ఎక్కువ ప్రశంసలు కురిపించారు, వీటిలో మెరుగైన వ్యక్తిత్వ మరియు నైతిక పరిపక్వత కనిపిస్తుందని పేర్కొన్నారు. అంతేకాకుండా లెవీస్‌కు క్రైస్తవ మతంపై విశ్వాసం లేదని హోల్‌బ్రూక్ సూటిగా వ్యాఖ్యానించారు.
హోల్‌‍బ్రూక్‌కు భిన్నంగా, లారా మిల్లెర్ యొక్క "ది మాజీషియన్స్ బుక్: ఎ స్కెప్టిక్స్ గైడ్ టు నార్నియా" (2008) నార్నియా పుస్తకాల్లో మతేతర కోణం నుంచి ఒక లోతైన ఆధ్యాత్మిక మరియు నైతిక అర్థాలు ఉన్నాయని గుర్తించింది. ఆత్మకథ మరియు సాహిత్య విమర్శను కలిపి, మిల్లెర్ (Salon.com సహ వ్యవస్థాపకురాలు) తాను బాలికగా ఉన్నప్పుడు కాథలిక్ భావాలను ఏ విధంగా విస్మరించిందో చర్చించింది; నార్నియా పుస్తకాలను నేను కూడా అభిమానించినప్పటికీ, వాటిలో క్రైస్తవ అంశాలు కనిపించినప్పుడు, తాను మోసగించబడినట్లు భావించానని ఆమె పేర్కొంది. యుక్త వయస్సులో ఉన్నప్పుడు కూడా ఈ పుస్తకాలు తనను బాగా సంతోషపెట్టేవని, తమ క్రైస్తవ అంశాలను ఈ రచనలు అధిగమించి ఉన్నట్లు గుర్తించినట్లు ఆమె తెలిపింది. ఇదిలా ఉంటే, నార్నియాను తీవ్రంగా విమర్శించే రచనల్లో ఒకటైన, ఫిలిప్ పుల్‌మాన్ రాసిన "హిజ్ డార్క్ మెటీరియల్స్" పిల్లలు అమాయకత్వం నుంచి మరియు యుక్తవయస్కులు అనుభవం నుంచి లావణ్యాన్ని ఎలా పొందుతారో తెలియజేస్తుంది, దీనిలో ఒక భాగం నార్నియా పుస్తకాలకు మిల్లెర్ రాసిన అభినందన లేఖపై తీవ్ర ప్రభావం చూపిస్తుంది.
"ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" కు చెందిన ఎక్కువ కథలు "నార్నియా" అనే పేరుతో లెవీస్ సృష్టించిన ప్రపంచంలో జరుగుతాయి. సంఖ్యాక ప్రపంచాలతో నిండిన, మన ప్రపంచం కూడా భాగంగా ఉన్న ప్రత్యేక ప్రపంచాల్లో నార్నియా ప్రపంచం కూడా ఒకటని చెప్పబడుతుంది. అరుదైనప్పటికీ, ప్రపంచాల మధ్య ప్రయాణం సాధ్యపడుతుంది, దీనిని వివిధ రకాలగా నెరవేర్చవచ్చు. నార్నియాపై కూడా విస్తృతమైన వైవిధ్యం ఉన్న జీవులు ఉన్నట్లు చిత్రీకరించబడింది, వీటిలో ఎక్కువ జీవులను ఐరోపా పురాణ గాథలు మరియు బ్రిటీష్ సాహసగాథల్లోని పాత్రలతో సారూప్యత ద్వారా గుర్తించవచ్చు.
లెవీస్ తన కథల్లో నివాసులను ఎక్కువగా రెండు విలక్షణ తరగతులుగా చిత్రీకరించారు: అవి రచయిత సొంత ప్రపంచానికి చెందిన వ్యక్తులు మరియు అస్లాన్ చేత సృష్టించిన జీవులు మరియు ఈ జీవుల వారసులు. సమాంతర విశ్వాలకు సంబంధించి జరిగిన రచనల్లో ఇది విలక్షణమైన అంశం. పాఠక ప్రపంచంలోని ఎక్కువ పాత్రలు వివిధ పుస్తకాల్లో ప్రవక్తలుగా ఉంటాయి, వీటిలో కొన్ని గమనంలో మాత్రమే ప్రస్తావించబడతాయి. లెవీస్ అస్లాన్ పాత్ర ద్వారా సృష్టించిన నివాసుల పాత్రలు, మంచి లేదా చెడు పాత్రలుగా, భిన్నత్వంతో చూడబడుతున్నాయి. లెవీస్ ఈ రచనలను ఒక్క మూలంపైనే ఆధారపడి సృష్టించలేదు; అనేక మూలాల నుంచి తీసుకున్న మరియు కొన్ని సొంతగా చేర్చిన అంశాలతో ఆయన ఈ నవలా మిశ్రమాన్ని తీర్చిదిద్దారు.
"ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" లో కనిపించే నార్నియా ప్రపంచం ఒక పెద్ద తూర్పు మహాసముద్రం (ది గ్రేట్ ఈస్ట్రన్ ఓషన్) ఒడ్డున ఉన్న భారీ భూభాగంగా వర్ణించబడింది. ఈ మహాసముద్రంలో "ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" నవలలో కనిపించే ద్వీపాలు ఉంటాయి. ప్రధాన భూభాగంపై లెవీస్ నార్నియా, ఆర్కెన్లాండ్, కాలోర్మెన్ మరియు టెల్మార్ దేశాలను సృష్టించారు, వీటితోపాటు దేశాలుగా వర్ణించని ఇతర ప్రాంతాలు కూడా ఉన్నాయి. అంతేకాకుండా లెవీస్ తన నవలల్లో నార్నియా ప్రధాన ప్రపంచం చుట్టూ ఉన్న బాగా అద్భుతమైన ప్రదేశాల క్షణిక దృష్టిని కూడా అందించారు, వీటిలో ఒక కొన భాగం మరియు చీకటి ప్రపంచం కూడా ఉన్నాయి.
నార్నియా ప్రపంచానికి సంబంధించిన అనేక మ్యాప్‌లు కూడా అందుబాటులో ఉన్నాయి, వీటిలో పుస్తకాల సచిత్రకారుడు పౌలిన్ బేన్స్ 1972లో ప్రచురించిన ఒక పూర్తి-వర్ణమయ పటాన్ని అధికారిక మ్యాప్‌‌గా ఎక్కువ మంది పరిగణిస్తున్నారు. ప్రస్తుతం ఇది ప్రచురించబడటం లేదు, హార్పెర్‌‍కొల్లిన్స్ 2006 హార్డ్‌కవర్ ఎడిషన్ "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" లో చిన్న మ్యాప్‌లను గుర్తించవచ్చు. 2005 చలనచిత్రానికి ప్రాచుర్యం లభించడంతో రెండు ఇతర మ్యాప్‌లు కూడా ఇటీవల కాలంలో ప్రచురించబడ్డాయి "" . ఒక దానిని "రోజ్ మ్యాప్ ఆఫ్ నార్నియా"గా పిలుస్తారు, ఇది పాక్షికంగా బేన్స్ మ్యాప్ ఆధారంగా రూపొందించబడింది మరియు దీనిలో వ్యతిరేకంగా ప్రచురించబడిన నార్నియన్ ట్రివియా ఉంటుంది. రెండో మ్యాప్‌ను ఏకవర్ణ, పురాతన శైలిలో టోల్కీన్స్ యొక్క మిడిల్-ఎర్త్ మ్యాప్‌‌లను జ్ఞాపకపరిచే విధంగా తయారు చేశారు, ప్రస్తుతం ఇది ప్రచురణకు అందుబాటులో ఉంది, చలనచిత్ర DVDపై కూడా కనిపిస్తుంది. తరువాతి మ్యాప్ కేవలం నార్నియా దేశాన్ని మాత్రమే వర్ణిస్తుంది, లెవీస్ సృష్టించిన మిగిలిన నార్నియా ప్రపంచ భాగాలను ఇది కలిగివుండదు.
నార్నియాను ప్రత్యేక ప్రపంచంగా చేసిన వివిధ ప్రపంచాల మధ్య సంకర్షణలను "ది క్రానికల్స్‌" లో పునరావృతమయ్యే ఇతివృత్తంగా చెప్పవచ్చు. ఈ సంకర్షణలను స్థాపించేందుకు వివిధ రకాల సాధనాలు ఉపయోగించడం జరిగింది, ఇవి పాత్రలను నార్నియా ప్రపంచానికి పరిచయం చేస్తాయి. లెవీస్ యొక్క నార్నియా రోదసీ విజ్ఞానం సమాకాలీనమైన టోల్కీన్ యొక్క మిడిల్ ఎర్త్ మాదిరిగా అంతర్గత స్థిరత్వం కలిగివుండదు, అయితే ఆయన ఇచ్చిన వర్ణనలు మెరుగైన సాహస గాథ వాతావరణాన్ని కల్పిస్తాయి. మనం నవలలు చదువుతున్నప్పుడు, నార్నియా ప్రపంచం సమతలంగా, భూకేంద్రక సిద్ధాంతానికి అనుగుణంగా ఉన్నట్లు మనకు తెలుస్తుంది, మన ప్రపంచంలో కనిపించే రూపానికి భిన్నంగా అక్కడ నక్షత్రాలు కనిపిస్తుంటాయి, మన ప్రపంచంలో కాల గమనం నార్నియా ప్రపంచంలో కాల గమనంతో ప్రత్యక్ష అనుగుణ్యత కలిగివుండదని కూడా గుర్తించవచ్చు.
లెవీస్ నార్నియా ప్రపంచం యొక్క మొత్తం జీవితాన్ని తన రచనల్లో తెలియజేస్తారు, ఇది సృష్టించబడిన ప్రక్రియను మనకు చూపించడం ద్వారా, నార్నియాలో జీవానికి సంబంధించిన చిత్రాలు ఆ ప్రపంచ చరిత్రను ఆవిష్కరిస్తాయి, అంతేకాకుండా నార్నియా ఏ విధంగా నాశనం చేయబడిందో కూడా ఇవి తెలియజేస్తాయి. ఈ బాల నవలా శ్రేణిలో పిల్లలు మన ప్రపంచానికి చెందినవారు అయినప్పటికీ, ఈ ఘట్టాలన్నింటిలో కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. నార్నియా చరిత్రను సాధారణంగా ఈ కింది కాలాలుగా విభజించవచ్చు: సృష్టి మరియు తరువాత కొంతకాలం, వైట్ విచ్ (శ్వేత మంత్రగత్తె) పాలన, ది గోల్డెన్ ఏజ్, టెల్మారీన్స్ ఆక్రమణ మరియు పాలన, వీరిని తరువాత కాస్పియన్ X ఓడించడం, కాస్పియన్ మరియు అతని వారసుల పాలన, మరియు నార్నియా వినాశనం. అనేక కథలు మాదిరిగానే, నార్నియా నవల్లో కూడా వర్ణనను ఎల్లప్పుడూ కాలక్రమానుసారం అందించలేదు.
"ది లయన్, ది విచ్, అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" నవలను తొలిసారి టెలివిజన్ కార్యక్రమం కోసం 1967లో స్వీకరించారు. పది ఎపిసోడ్‌లు కలిగిన ఈ టెలివిజన్ కార్యక్రమానికి హెలెన్ స్టాండేజ్ దర్శకత్వం వహించారు, వీటిలో ఒక్కో ఎపిసోడ్ ముప్పై నిమిషాల నిడివి కలిగివుంటుంది. దీనికి స్క్రీన్‌ప్లేను ట్రెవోర్ ప్రెస్టోన్ రాశారు, తరువాత అన్వయాలు మాదిరిగా కాకుండా, ఇది ప్రస్తుతం ఇంటిలో చూసేందుకు కొనుగోలు చేయడానికి అందుబాటులో లేదు.
1979లో "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" మరోసారి టెలివిజన్ కార్యక్రమం కోసం స్వీకరించబడింది, ఈ సారి ఇది ఒక ప్రత్యేక యానిమేటెడ్ చిత్రంగా రూపొందించబడింది, దీనికి బిల్ మెలెండెజ్ ("ఎ ఛార్లీ బ్రౌన్ క్రిస్మస్" మరియు ఇతర పీనట్స్ ప్రత్యేక కార్యక్రమాల ద్వారా ప్రసిద్ధి చెందారు) మరియు చిల్డ్రన్ టెలివిజన్ వర్క్‌షాప్ (ఈ సంస్థ సెసేమ్ స్ట్రీట్ మరియు ది ఎలక్ట్రిక్ కంపెనీ వంటి కార్యక్రమాలు ద్వారా ప్రసిద్ధి చెందింది) సహ-నిర్మాతలుగా వ్యవహరించారు. దీనికి డేవిడ్ D. కొన్నెల్ స్క్రీన్‌ప్లే సమకూర్చారు. ఇది ఆ ఏడాది అద్భుతమైన యానిమేటెడ్ కార్యక్రమంగా ఎమ్మీ అవార్డు గెలుచుకుంది. టెలివిజన్ కోసం పూర్తిస్థాయి నిడివితో రూపొందించబడిన యానిమేటెడ్ చలనచిత్రంగా ఇది గుర్తింపు పొందింది. బ్రిటీష్ టెలివిజన్‌లో దీనిని ప్రసారం చేసేందుకు, అనేక పాత్రల స్వరాలను బ్రిటీష్ నటులు మరియు నటీమణుల చేత తిరిగి పలికించి మళ్లీ రికార్డు చేశారు (వీరిలో లియో మెక్‌కీర్న్, ఆర్థర్ లోవ్ మరియు షీలా హాంకాక్ తదితరులు ఉన్నారు), అయితే స్టీఫెన్ థ్రోన్ మాత్రం బ్రిటీష్ మరియు U.S. రెండు చిత్రాల్లో అస్లాన్ పాత్రకు గాత్రదానం చేశారు, పీటర్ పెవెన్సీ, సుసాన్ పెవెన్సీ మరియు లూసీ పెవెన్సీ పాత్రలకు రెండు చిత్రాల్లోనూ ఒకే స్వరాన్ని ఉపయోగించారు.
1988 నుంచి 1990 వరకు "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" భాగాలు నాలుగు సంచలనాత్మక BBC టెలివిజన్ సీరియళ్లు, "ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" గా మారాయి. అద్భుతమైన బాలల కార్యక్రమం విభాగంలో ఒక ఎమ్మీ అవార్డుతోపాటు, ఇవి మొత్తం 14 అవార్డులకు నామినేషన్లు గెలుచుకున్నాయి. "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" , "ప్రిన్స్ కాస్పియన్" , "ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" , మరియు "ది సిల్వర్ చైర్‌" లు మాత్రమే చిత్రీకరించబడ్డాయి. ఈ నాలుగు సీరియళ్లను తరువాత మూడు పూర్తి-నిడివిగల చలనచిత్రాలుగా కూర్చి ("ప్రిన్స్ కాస్పియన్" మరియు "ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" భాగాలను కలిపారు) VHS మరియు DVDలుగా విడుదల చేశారు.
బాగా ప్రశంసలు అందుకున్న BBC రేడియో 4 నాటకీకరణను 1980వ దశకంలో సృష్టించారు. "టేల్స్ ఆఫ్ నార్నియా" అనే ఉమ్మడి పేరుతో ఈ మొత్తం నవలా శ్రేణిని నాటకరూపంలోకి మార్చారు, ఇది సుమారు 15 గంటల నిడివితో ఉంది. BBC ఆడియోబుక్స్ ద్వారా ఆడియో క్యాసెట్ మరియు CD రెండు రూపాల్లో గ్రేట్ బ్రిటన్‌లో ఇది విడుదలైంది.
1981లో, మేరీసా రోబెల్స్ హార్ప్ మరియు క్రిస్టోఫర్ హైడ్ స్మిత్ వేణువుతో సంగీతాన్ని సమకూర్చిన నాటక రూపాల్లో సర్ మైకెల్ హార్డెర్న్ ఈ కథలను సంక్షిప్తీకరించి చదివారు. ఇవి 1997లో "కొల్లిన్స్ ఆడియో" నుంచి తిరిగి విడుదలయ్యాయి. ఇవి 2005లో కూడా తిరిగి విడుదల చేయబడ్డాయి (ISBN 978-0-00-721153-1). http://www.harpercollinschildrensbooks.co.uk/books/default.aspx?id=33175
1999 మరియు 2002 మధ్యకాలంలో ఫోకస్ ఆన్ ది ఫ్యామిలీ తన రేడియో నాటక కార్యక్రమం ద్వారా ఈ 7 పుస్తకాలకు రేడియో నాటకీకరణలను రూపొందించింది. దీనిలో వందకువైగా నటుల పనిచేశారు (పాల్ స్కోఫీల్డ్ కథ చెప్పేవ్యక్తిగా, డేవిడ్ సుచెట్ అస్లాన్‌గా దీనిలో పనిచేశారు), అసలు వాద్యబృంద సంగీతం మరియు చలనచిత్రస్థాయి నాణ్యత కలిగిన డిజిటల్ సౌండ్ నమూనా దీని ప్రత్యేకతలు. ఇది మొత్తం 22 గంటలకుపైగా నిడివి కలిగివుంది. C.S.లెవీస్ మారుకొడుకు డగ్లస్ గ్రేషామ్ ఈ శ్రేణిని నిర్వహించారు. ఫోకస్ ఆన్ ది ఫ్యామిలీ వెబ్‌సైట్ నుంచి:
1984లో, "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" లండన్‌లోని వెస్ట్‌మినిస్టర్ రంగస్థలంపై ప్రదర్శించబడింది, దీనిని వానెస్సా ఫోర్డ్ ప్రొడక్షన్స్ నిర్మించింది. గ్లైన్ రాబిన్స్ స్వీకరించిన నాటకానికి రిచర్డ్ విలియమ్స్ దర్శకత్వం వహించగా, మార్టీ ఫ్లడ్ రూపకల్పన చేశారు; 1997 వరకు వెస్ట్‌మినిస్టర్ మరియు ది రాయల్టీ థియేటర్‌లలో మరియు పర్యటనల్లో దీని ప్రదర్శనలు కొనసాగాయి. ఇతర "నార్నియా" కథలు కూడా నాటకరూపంలో ప్రదర్శించబడ్డాయి, ఇలా ప్రదర్శించబడిన నాటకాల్లో "ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" (1986), "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" (1988) మరియు "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్" (1990) ఉన్నాయి. నార్నియా క్రానికల్స్‌లో రాబిన్ యొక్క అన్వయాలు శామ్యేల్ ఫ్రెంచ్ లండన్ ద్వారా UKలో నాటక ప్రదర్శనకు అందుబాటులో ఉన్నాయి.
1998లో రాయల్ షేక్‌స్పియర్ కంపెనీ "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్‌" ను ప్రదర్శించింది. నాటకానికి ఈ నవలను ఆండ్రియన్ మిచెల్ అనుకూలంగా మార్చారు, దీనికి షౌన్ డావే సంగీతం సమకూర్చారు. సంగీత దర్శకత్వం మొదట ఆండ్రియన్ నోబెల్ చేపట్టగా, ఆంతోనీ వార్డ్ రూపకల్పన చేశారు, పునరుజ్జీవనానికి లూసీ పిట్‌మాన్-వాలెస్ దర్శకత్వం వహించారు. 1998 నుంచి 2002 వరకు స్ట్రాట్‌ఫోర్డ్‌లోని రాయల్ షేక్‌స్పియర్ థియేటర్‌లో ఈ నాటకానికి సెలవుల కాలం సందర్భంగా బాగా ఆదరణ లభించింది. లండన్‌లోని బార్బికాన్ థియేటర్ మరియు సాడ్లెర్స్ వెల్స్‌ల్లో కూడా పరిమిత ప్రదర్శనలకు ఈ నాటకాన్ని ఉపయోగించారు. "లండన్ ఈవెనింగ్ స్టాండర్డ్" దీనిపై ఈ విధంగా స్పందించింది:
ఆండ్రియన్ మిచెల్ అన్వయ నాటకాన్ని తరువాత USలో కూడా ప్రదర్శించారు, టోనీ అవార్డు-గెలుచుకున్న మిన్నేపోలీస్ చిల్డ్రన్స్ థియేటర్ కంపెనీ ఆధ్వర్యంలో 2000లో ఈ నాటకం ప్రదర్శించబడింది, 2002-03 సీజన్‌లో క్రిస్మస్ సందర్భంగా వెస్ట్-కోస్ట్‌లోని సీటెల్ చిల్డ్రన్స్ థియేటర్‌లో కూడా దీనిని ప్రదర్శించారు (2003-04 సీజన్‌లో కూడా ఇది పునరుజ్జీవనం పొందింది). UKలో ఈ అన్వయాన్ని ప్రదర్శించేందుకు శామ్యేల్ ఫ్రెంచ్ అనుమతి పొందివున్నారు.
ఇతర ముఖ్యమైన నిర్మాణాల్లో, "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్‌" ను ఆస్ట్రేలియాలో మాల్‌కోల్మ్ C. కుక్ ప్రొడక్షన్స్ దీనిని వ్యాపారపరమైన నాటకాలకు స్వీకరించింది (దీనికి నడియా టాస్ దర్శకత్వం వహించరు, డగ్లస్ గ్రాహం తాను చూసిన అత్యంత గొప్ప నాటక రూపంగా దీనిని అభివర్ణించారు - దీనిలో అమెండా ముగ్లెటన్, డెన్నిస్ ఓస్లెన్, మేగాన్ డేవిస్ మరియు యోలాండే బ్రౌన్ నటించారు) మరియు ప్రపంచంలో అతిపెద్ద వ్యాపార థియేటర్లలో ఒకటైన ఫిలిప్పీన్స్‌లోని ట్రెంపెట్స్ థియేటర్‌లో కూడా నార్నియా ప్రదర్శనలకు స్వీకరించబడింది.
పూర్తిస్థాయి మ్యూజికల్ "నార్నియా" యొక్క ప్రధాన స్రవంతి నాటకం (జూలెస్ టాస్కా చేత అన్వయించబడిన ఈ నాటకానికి థామస్ తీర్నే సంగీతం సమకూర్చగా, టెడ్ డ్రాచ్‌మాన్ పాటలు రాశారు) ప్రస్తుతం USలో థియేటర్‌వర్క్స్USA చేత ప్రదర్శించబడుతుంది. నాటకీయ ప్రచురణ ద్వారా మ్యూజికల్ యొక్క పూర్తిస్థాయి మరియు పర్యాటక రూపం అనుమతి పొందింది. ఇది జోసెఫ్ రాబినెట్ చేత అన్వయించబడిన "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" మరియు ఆరాండ్ హారిస్ చేత అన్వయించబడిన "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" ల అనుమతులు కూడా కలిగివుంది.
"ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" యొక్క ఒక అనుమతి పొందిన నాటక అన్వయాన్ని 1983లో టోటినో ఫైన్ ఆర్ట్స్ సెంటర్‌లో నార్త్‌వెస్ట్రన్ కాలేజ్ (మిన్నెసోటా) చేత ప్రదర్శించబడింది. వాయ్నే ఓస్లాన్ రచన అన్వయం, ప్రాథమిక సంగీతాన్ని కెవీన్ నోర్‌బెర్గ్ సమకూర్చారు.
ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా యొక్క నాటక నిర్మాణాలు ఇటీవల సంవత్సరాల్లో వృత్తిపరమైన, సామాజిక మరియు యువజన రంగస్థలాల్లో బాగా ఆదరణ పొందుతున్నాయి. "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" యొక్క సంగీత నాటకరూపాన్ని ముఖ్యంగా యువకులు చేత ప్రదర్శించేందుకు జోసెఫ్ వీన్‌బెర్గెర్ రూపొందించారు.
లెవీస్ తన పుస్తకాలు చలనచిత్రాలుగా రూపాంతరం చెందాలని కోరుకోనప్పటికీ, నాలుగుసార్లు నార్నియాను చలనచిత్రాల్లోకి అన్వయించారు, మూడుసార్లు టెలివిజన్ కోసం నార్నియా భాగాలను స్వీకరించడం జరిగింది (టెలివిజన్ చూడండి). "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" , "ప్రిన్స్ కాస్పియన్" , "ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" మరియు "ది సిల్వర్ చైర్" నవలలను BBC టెలివిజన్ నాటిక కార్యక్రమాలకు అన్వయించింది. "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" నవల "" పేరుతో చలనచిత్రంగా రూపొందించబడింది, దీనిని వాల్డెన్ మీడియా నిర్మించగా, వాల్ట్ డిస్నీ పిక్చర్స్ పంపిణీ చేసింది, డిసెంబరు 2005న విడుదలైంది. చలనచిత్రాలు రూపొందించేందుకు అనుమతిని C. S. లెవీస్ కుమారుడు ఇచ్చారు. దీనికి ఆండ్ర్యూ ఆడమ్‌సన్ దర్శకత్వం వహించారు. స్క్రీన్‌ప్లేను ఎన్ పీకాక్ సమకూర్చారు. చలనచిత్రానికి సంబంధించిన ప్రిన్సిపాల్ ఫొటోగ్రఫీని పోలెండ్, చెక్ రిపబ్లిక్ మరియు న్యూజీల్యాండ్ దేశాల్లో తీశారు. రిథమ్ అండ్ హ్యూస్ స్యూడియోస్, సోనీ పిక్చర్స్ ఇమేజ్‌వర్క్స్, ఇండస్ట్రియల్ లైట్ & మ్యాజిక్ (ILM) వంటి ప్రధాన విజువల్ ఎఫెక్ట్ స్టూడియోలు మరియు మరికొన్ని కంపెనీలు ఈ చలనచిత్ర VFXపై పనిచేశాయి. ఈ చలనచిత్రం ప్రశంసలు అందుకోవడంతోపాటు, బాక్స్-ఆఫీస్ విజయాన్ని సాధించింది. ఆ సమయంలో విడుదలైన అన్ని చలనచిత్రాల్లో (ఆదాయపరంగా) మొదటి 25 చిత్రాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది. డిస్నీ దీని తరువాతి భాగాన్ని,"" పేరుతో, నిర్మించింది, ఇది మే 16, 2008న విడుదలైంది. కాస్పియన్ విడుదల సమయంలో, డిస్నీ తరువాతి భాగం నిర్మించే పనుల్లో తలమునకలై ఉంది, ." " ""'డిసెంబరు 2008నాటికి, డిస్నీ బడ్జెట్ సమస్యలు కారణంగా, మూడో చిత్రానికి సహ-నిధులు సమకూర్చలేమని ప్రకటించింది, అయితే 20th సెంచరీ ఫాక్స్ దీని నిర్మాణాన్ని కొనసాగిస్తున్నట్లు తెలిసింది. " "యూనిట్ ప్రచారకర్త, ఎర్నీ మాలిక్, ఈ చలనచిత్రానికి సంబంధించిన చిత్రీకరణ ఆస్ట్రేలియాలో ప్రారంభమైనట్లు 2006 జూలై 15న ధ్రువీకరించారు." "'
ది క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియాకు సంబంధించిన ఇతివృత్తాలు మరియు సూచనలు సంగీతంలో కూడా కనిపించాయి. ఉదాహరణకు, అమెరికన్ క్రిస్టియన్ రాక్ బ్యాండ్ రెలియంట్ K మరియు బ్రిటీష్ హార్డ్-రాక్ బ్యాండ్ టెన్‌లు వరుసగా "ఇన్ లైక్ ఎ లయన్ (ఆల్వేస్ వింటర్)" మరియు "ది క్రానికల్స్" వంటి పాటలు రికార్డు చేశాయి, ఇవి రెండూ "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" నవల ఆధారంగా రూపొందించబడ్డాయి. స్వీడన్‌కు చెందిన ఒక క్రిస్టియన్ పవర్ మెటల్ బ్యాండ్ నార్నియా రూపొందించే పాటలు ప్రధానంగా క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా ఆధారంగా లేదా బైబిల్ ఆధారంగా ఉంటాయి, తమ కవర్‌లలో అస్లాన్ కనిపిస్తుంది. ఫిష్ బ్యాండ్ యొక్క 1996 ఆల్బమ్ "బిల్లీ బ్రీథ్స్‌"లో "ప్రిన్స్ కాస్పియన్" అనే పేరుతో ఒక పాట ఉంటుంది.
"ది రోర్ ఆఫ్ లవ్" అనే పేరుతో రూపొందిన "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" సంగీత రూపకం 1980లో సమకాలీన క్రిస్టియన్ మ్యూజిక్ గ్రూప్ 2nd ఛాప్టర్ ఆఫ్ యాక్ట్స్ చేత విడుదల చేయబడింది.
క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా ఆడియోబుక్ రూపంలో కూడా అందుబాటులో ఉంది, దీనిలో ఆండ్ర్యూ సాచ్స్ గాత్రం వినిపిస్తుంది. వీటిని చీవెరస్ చిల్డ్రన్స్ ఆడియో బుక్స్ ప్రచురించింది.
1979లో, కెడామ్ రికార్డ్స్ సంక్షిప్తీకరించిన అన్ని ఏడు పుస్తకాల రికార్డులను మరియు క్యాసెట్‌లను విడుదల చేసింది, ఇయాన్ రిచర్డ్‌సన్ ("ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" మరియు "ది సిల్వర్ చైర్" ), క్లైరే బ్లూమ్ ("ప్రిన్స్ కాస్పియన్" మరియు "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" ), ఆంతోనీ క్వాయ్లే ("ది వాయేజ్ ఆఫ్ డాన్ ట్రీడెర్" మరియు "ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్" ) మరియు మైకెల్ యార్క్ ("The Last Battle" ) గాత్రాలు వీటిలో వినిపిస్తాయి.
హార్పెర్‌ఆడియో ఆడియోబుక్ రూపంలో ఒక శ్రేణిని విడుదల చేసింది, వీటిలో బ్రిటీష్ మరియు ఐరిష్ నటులు మైకెల్ యార్క్ ("ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" ), లైన్ రెడ్‌గ్రేవ్ ("ప్రిన్స్ కాస్పియన్" ), డెరెక్ జాకోబీ ("ది వాయేజ్ ఆఫ్ ది డాన్ ట్రీడెర్" ), జెరెమీ నార్తమ్ ("ది సిల్వర్ చైర్" ), అలెక్స్ జెన్నింగ్స్ ("ది హార్స్ అండ్ హిజ్ బాయ్" ), కెన్నెత్ బ్రానాగ్ ("ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" ) మరియు పాట్రిక్ స్టీవార్ట్ ("ది లాస్ట్ బ్యాటిల్" ) గాత్రాలు వినిపిస్తాయి.
కొల్లిన్స్ ఆడియో కూడా ఆడియోబుక్ శ్రేణిని విడుదల చేసింది, దీనిలో సర్ మైకెల్ హోర్డెర్న్ చదవగా, మేరిసా రోబుల్స్ సంగీతాన్ని సమకూర్చారు, విడుదలైన ఒక వెర్షన్‌లో నటుడు టామ్ బేకెర్ గాత్రం కూడా వినిపిస్తుంది.
1998-2003 వరకు ఫోకస్ ఆన్ ది ఫ్యామిలీ రేడియో థియేటర్ అన్ని ఏడు క్రానికల్స్ ఆఫ్ నార్నియా నవలలను CDలోకి రికార్డు చేసింది. "ది మాజీషియన్స్ నెఫ్యూ" మరియు "ది లయన్, ది విచ్ అండ్ ది వార్డ్‌రోబ్" నవలలు రెండు CDల్లో మాత్రమే ఉండగా, మిగిలిన ప్రతి నవల మూడు CDల్లో రికార్డు చేయబడింది. C.S. లెవీస్ కంపెనీ భాగస్వామ్యంతో ఇవి విడుదలయ్యాయి, వీటిలో డగ్లస్ గ్రాషామ్స్ పరిచయం ఉంటుంది. దీనిలో వందమందికిపైగా నటులు పనిచేశారు, ఇది ఒక ఒరిజినల్ ఆర్కెస్ట్రల్ స్కోర్‌ను మరియు డిజిటల్ సౌండ్ నమూనాను కలిగివుంది. దీనిలో పాల్గొన్నవారిలో పాల్ స్కోఫీల్డ్ కథచెప్పే వ్యక్తికాగా, డేవిడ్ సుచెట్ అస్లాన్, ఎలిజిబెత్ కౌన్సెల్ వైట్ విచ్‌గా, రిచర్డ్ సుచెట్ కాస్పియన్ X పాత్రలకు గాత్రదానం చేశారు.
1984లో, వార్డ్ పబ్లిషింగ్ సంస్థ లైఫ్‌వేర్ అభివృద్ధి చేసిన గేమ్ "అడ్వెంచర్స్ ఇన్ నార్నియా"ను విడుదల చేసింది. స్వీయ నియంత్రణ మరియు త్యాగం వంటి విలువలను ప్రోత్సహించేందుకు ఉద్దేశించి ఈ గేమ్‌ను రూపొందించారు. కొమ్మోడోర్ 64లో అందుబాటులో ఉన్న కార్డులు మరియు డైస్‌ల వంటి భౌతిక అంశాలను గేమ్‌ప్లేలో చేర్చారు.
నవంబరు 2005లో, బెనా విస్టా గేమ్స్ అనే పేరుగల డిస్నీ పబ్లిషింగ్ కంపెనీ వాల్డెన్ మీడియా/వాల్ట్ డిస్నీ పిక్చర్స్ చలనచిత్రం యొక్క వీడియోగేమ్ అన్వయాన్ని విడుదల చేసింది. వెర్షన్లు ఆ సమయంలో Windows PC, Nintendo GameCube, Xbox, మరియు PlayStation 2 (UKకు చెందిన డెవెలపర్ Traveller's Tales) వంటి అనేక వీడియోగేమ్ ఫ్లాట్‌ఫామ్‌ల కోసం అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. చేతితో తీసుకెళ్లగల గేమ్ వెర్షన్‌ను గ్రాప్టోనైట్ గేమ్స్ అభివృద్ధి చేసింది, దీనిని Nintendo DS మరియు Game Boy Advanceలతో ఆడవచ్చు.