hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
ఈఫిల్ టవర్
ఐఫిల్ టవర్ (ఫ్రెంచి: Tour Eiffel, /tuʀ ɛfɛl/) ప్యారిస్లో సీన్ నది పక్కన ఉన్న చాంప్ డి మార్స్ పై నిర్మించిన ఎత్తైన ఇనుప గోపురం. ఇది ఫ్రాన్సుకు మాత్రమే గర్వకారణమైన కాకుండా ప్రపంచంలో అత్యంత గుర్తింపు పొందిన నిర్మాణం.
దీనిని రూపొందించిన ఇంజనీరు గుస్టావ్ ఈఫిల్ పేరు మీదుగా దీనికి "ఈఫిల్ టవర్" అని పేరు వచ్చింది. ఇది ప్యారిస్ లోనే ఎత్తైన భవనమే కాకుండా ప్రపంచంలోనే అత్యంత గుర్తింపు పొందిన నిర్మాణాలలో ఒకటి . 1889లో దీనిని స్థాపించినప్పటి నుంచీ 200,000,000 (ఇరవై కోట్లు) మందికి పైగా దీన్ని సందర్శించారు . వీరిలో 67,19,200 (అరవై ఏడు లక్షల పంతొమ్మిది వేల రెండు వందలు) మంది 2006లో సందర్శించారు.. దీనివల్ల ఇది ప్రపంచంలోకెల్లా ఎక్కువమంది డబ్బులిచ్చి సందర్శించే స్థలంగా ప్రఖ్యాతి గాంచింది.
ఈ టవర్ లో వాడిన లోహాలు తుప్పు పట్టకుండా ఉండేందుకు ఏడు సంవత్సరాల కొకసారి 50 నుంచి 60 టన్నుల పెయింట్ ను వాడుతారు. భూమి మీద నుంచి చూసే వీక్షకుడికి ఇది సమదృష్టి కోసం మూడు రకాలైన రంగులను ఉపయోగిస్తారు, బాగా ముదురుగా ఉన్న రంగు క్రింద భాగంలోనూ, లేత రంగు టవర్ పైభాగం లోనూ వేస్తారు.
ఈ నిర్మాణం 1887 మరియు 1889 మధ్యలో ఫ్రెంచి విప్లవం వంద సంవత్సరాల పండుగను పురస్కరించుకుని ఏర్పాటు చేసిన ప్రపంచ ప్రదర్శనకు ముఖ ద్వారంగా ఏర్పాటు చేయడం జరిగింది. అసలు ఈఫిల్ 1888వ సంవత్సరంలో బార్సిలోనాలో ఈ టవర్ ను నిర్మించాలనుకున్నాడు. కానీ బార్సిలోనా లోని దీనికి సంబంధించిన అధికారులు ఈ నిర్మాణం కొత్తగానూ, ఖర్చుతో కూడుకొన్న పని అనీ నగరం యొక్క డిజైన్ లో సరిపడదని చెప్పారు. తరువాత ఈఫిల్ ఆ నిర్మాణ పథకాన్ని ప్యారిస్ లోని ప్రపంచ ప్రదర్శన అధికారులకు సమర్పించాడు. తరువాత అక్కడే 1889 లో దీన్ని నిర్మించడం జరిగింది.
మొదట్లో ఈఫిల్ టవర్ ను 20 సంవత్సరాల వరకే ఉండేటట్లుగా ఒప్పందం కుదిరింది. (టవర్ ను రూపొందించే పోటీలో భాగంగా దాన్ని కూలగొట్టడం కూడా సులువుగా ఉండాలి అని ఒక నియమం కూడా ఉండేది.) దీన్ని ప్రకారం 1909లో కూల్చివేయాలి. కానీ అది కమ్యూనికేషన్ అవసరాలకు, మరియు మిలిటరీ అవసరాలకు బాగా ఉపయోగపడుతుండడంతో అనుమతి ఒప్పందం అయిపోయిన తరువాత కూడా విజయ చిహ్నంగా అలాగే ఉంచేయడం జరిగింది.
saida rao
ఈఫిల్ టవర్ మొత్తం బరువు 10,000 టన్నులు కాగా, అందులో లోహపు బరువు 7,300 టన్నులు.
Op
ఈఫిల్ టవర్ ను నిర్మించేటపుడు చాలా మంది దాని అకారాన్ని చూసి దిగ్భ్రాంతికి గురయ్యారు. ఈఫిల్, ఇంజనీరింగ్ తో సంబంధం లేకుండా చూసే వీక్షకుడి మెప్పుకోసం దీనిని రూపొందించాడని కొద్దిమంది విమర్శలు కూడా చేశారు. కానీ వంతెనల నిర్మాణంలో నిష్ణాతులైన ఈఫిల్ మరియు అతని బృందానికి మాత్రం తాము ప్రపంచంలోనే అతి ఎత్తైన నిర్మణాన్ని రూపొందిస్తున్నామని స్పష్టంగా తెలుసు. అందుకే బలమైన గాలులకు అది తట్టుకొనేటట్లుగా రూపొందించారు.
దీనిని నిర్మించేటపుడు ఈఫిల్ 72మంది ఫ్రెంచి శాస్త్రవేత్తలు, ఇంజనీర్లు, ఇతర ప్రముఖుల పేర్లు రాయించాడు. వీటిని మళ్ళీ 20వ శతాబ్దపు మొదట్లో తుడిచి వేశారు కానీ టవర్ కు సంబంధించిన వ్యాపార వ్యవహారాలు చూసుకునే సంస్థ చొరవతో 1986-87లో పునర్ముద్రించడం జరిగింది.ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈఫిల్ టవర్ నమూనాలు చాలాచోట్ల నిర్మించారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ యానాంలో కూడా ఒక నమూనా నిర్మాణంలో ఉంది
గోడ
గోడ లేదా కుడ్యము (Wall) ఒక ప్రత్యేకమైన నిర్మాణము. ఇవి ఇటుకలతో గాని, రాయితో గాని నిర్మిస్తారు. ఇంటిలో ఇవి ముఖ్యమైన భాగము.
తెలుగు భాషలో గోడ పదానికి వివిధ ప్రయోగాలున్నాయి. గోడ నామవాచకంగా A wall. అడ్డగోడ అని అర్ధం. ఉదా: a cross wall అడ్డగోడ మీది పిల్లి the cat perched on a cross wall: a phrase used to denote a trimmer, one who "sits on the fence." గోడకాలు n. A buttress. కరగోడ. గోడకాలు v. n. అనగా To speak to. మాటాడు. To make a noise శబ్దించు, v. t. To disregard, తిరస్కరించు. గోడచేర్పు n. అనగా A booby, a dunce జడుడు
పముజుల
'పముజుల ' అనేది ఒక ఇంటి పేరు. ఈ పేరు దేవాంగు కులంకి చెందినది, ముఖ్యంగా ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో వాడుకలో ఉన్నది.
శ్రుతకీర్తి
శ్రుతకీర్తి కుశధ్వజుని కుమార్తె. శత్రుఘ్నుని భార్య. కుశధ్వజుడు జనకుని తమ్ముడు. 
రామాయణం బాలకాండలో రాముడు శివధనుస్సును భంగం చేసిన తరువాత వీర్యశుల్కయైన సీతను రామునకిచ్చి పెండ్లి చేయాలని జనకుడు నిశ్చయించి విశ్వామిత్రుని అనుమతితో దశరధునికి కబురు పెట్టాడు. దశరధునికి తన వంశక్రమం చెప్పి, తన కుమార్తెలయిన సీతను రామునికి, ఊర్మిళను లక్ష్మణునికి ఇచ్చి వివాహం చేయసంకల్పించినట్లు తెలిపాడు. అనంతరం వశిష్ఠుడు, విశ్వామిత్రుడు సంప్రదించుకొని, కుశధ్వజుని కుమార్తెలలో మాండవిని భరతునికి, శ్రుతకీర్తిని శత్రుఘ్నునికి ఇచ్చి కళ్యాణం చేయమని సూచించారు. జనకుడు సంతోషంగా అంగీకరించాడు. ఉత్తర ఫల్గునీ నక్షత్రంలో వారి వివాహాలు జరిగాయి. 
1.శ్రుతకీర్తి అర్జునునకు ద్రౌపదియందు జన్మించిన పుత్రుఁడు.
2.శ్రుతకీర్తి వసుదేవుని చెలియలు. కేకయరాజైన ధృష్టకేతుని భార్య. ఈమె కొడుకులు ప్రతర్దనాదులు అయిదుగురు.
3.శ్రుతకీర్తి విక్రమార్కుని మాతామహుఁడు. ఇతనికి పుత్రులు లేనందున దౌహిత్రుఁడు అయిన విక్రమార్కుఁడు ఇతని రాజ్యము అగు ఉజ్జయినికి రాజు ఆయెను.
వినాళ గ్రంధులు
వినాళ గ్రంధులు లేదా నాళరహిత గ్రంధులు లేదా అంతఃస్రావక గ్రంధులు ఒక ప్రత్యేకమైన గ్రంధులు . పేరు తెలియజేసినట్లుగానే వీటికి నాళాలు (Ducts) గాని, రంధ్రాలు (Openings) గాని ఉండవు. ఇవి స్రవించే స్రావాలు (Secretions) సూటిగా వానికి సరఫరా చేయబడిన రక్తం లోనికి కలపబడతాయి. ఈ గ్రంధులచేత స్రవించబడిన రసాయనాలను హార్మోన్లు (Hormones) అంటారు. ఇవి శరీరంలోని అన్నిభాగాలకు రక్తం ద్వారా పంపబడతాయి. శరీరంలో సరియైన భాగానికి అవి చేరగానే, ప్రత్యేక ఫలితాలను కలుగజేస్తాయి. పెరుగుదల రేటు, లింగ పరిపక్వత వంటి మార్పులన్నీ హార్మోనుల అదుపులో ఉంటాయి. కాలేయం ద్వారా పోయినపుడు హార్మోనులు క్రియాశీలం కాని సమ్మేళనాలుగా మారుతాయి. తరువాత అవి మూత్రపిండాల ద్వారా విసర్జింపబడతాయి.
క్రమము
క్రమము (ఆంగ్లం "Order") జీవుల శాస్త్రీయ వర్గీకరణ పద్ధతిలో ఒక వర్గం. ద్వినామ నామకరణ పద్ధతిలో కొన్ని కుటుంబాలు కలిపి ఒక క్రమములో ఉంటాయి.
క్రమము [ kramamu ] సంస్కృతం n. ప్రకారంగా, A series, an order, a line. A mode, a way, a course, a plan, a rule. Regularity, arrangement. ఈ క్రమమున thus, in this order. క్రమ క్రమముగా adv. One after another, in order, by degrees, day by day. క్రమశః kramaṣah. adv. Gradually, in order. క్రమస్థుడు krama-sthuḍu. n. A exact, punctilious or precise man. క్రమాలంకారము kramā-lankāramu. n. Poetical description in natural order, ఒక రకమైన అలంకారము. క్రమించు kraminṭsu. v. n. To clapse, pass by, as time: to depart, or pass away. అతిక్రమించు. To occupy or spread over or extend to ఆక్రమించు. క్రమేణ kramēṇa. adv. Successively, in due succession.
సత్తిరాజు
సత్తిరాజు అను ఇంటిపేరు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా తణుకు వద్ద కొయ్యెటిపాదు గ్రామము మూలము.
బాలల దినోత్సవం
అందరూ అనుభవించే బాల్యం.. భగవంతుడు ఇచ్చిన ఓ అమూల్యమైన వరం. అభం శుభం తెలియని ఆ పసి మనసులు పూతోటలో అప్పుడే పరిమళించిన పువ్వులు. అందుకు సూచకంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆయా దేశాలలో బాలల దినోత్సవంలు జరుపుకుంటారు. అలాగే మనదేశంలోనూ బాలల దినోత్సవం జరుపుకుంటారు. మన దేశంలో ప్రతి సంవత్సరం నవంబరు 14 న బాలల దినోత్సవం జరుపుకుంటాము. భారత ప్రధాని జవహర్ లాల్ నెహ్రూ జన్మదినం రోజున ఈ ఉత్సవం జరుగుతుంది. నెహ్రూకు పిలల్లలతో వున్న బాంధవ్యాన్ని తెలుపుతూ ఈ ఉత్సవం జరుపుకుంటారు. పిల్లలు నెహ్రూను చాచా నెహ్రూ అని ప్రేమగా పిలిచేవారు. భారత తపాళా శాఖ ప్రతి సంవత్సరం ఈ రోజు తపాలా బిళ్ళను విడుదల చేస్తుంది.
భారత దేశాన్ని దినదిన ప్రవర్థమానంగా అభివృద్ధి పథంలో నడిపించిన సమర్థత జవహర్‌లాల్‌ నెహ్రూ సొంతం. స్వాతంత్ర్యం కోసం బ్రిటిషువారితో పోరాటం చేసేటప్పుడు మహాత్మా గాంధీకి ఈయన ప్రథమ శిష్యుడిగా ఉండేవారు. స్వాతంత్యం సంపాధించిన తరువాత భారతదేశానికి మొట్టమొదటి ప్రధానమంత్రిగా పనిజేశారు. అందుకే నెహ్రూని జాతి అంతా గుర్తించి గౌరవిస్తోంది. అయితే ప్రత్యేకంగా ఆయన పుట్టినరోజునాడే బాలల దినోత్సవం జరుపుకోవడానికి ఒక కారణం ఉంది. అదేంటంటే... నెహ్రూకి పిల్లలంటే చాలా ఇష్టం. అయితే ఆయన జీవితంలో ఎక్కువభాగం జైళ్ళలో గడపవలసి రావడంతో ఏకైక కూతురు ఇందిరా ప్రియదర్శినితో ఆయన ఎక్కువ కాలం గడపలేకపోయారు. కానీ దేశంలోని బిడ్డలందర్నీ కన్నబిడ్డలుగా ప్రేమించే స్వభావం నెహ్రూది. "పిల్లలతో ఉన్నప్పుడు మనసు హాయిగా ఉంటుంది. నాకు ఏ పవిత్రస్థలంలోనూ కూడా అంతటి శాంతి, సంతృప్తి లభించవు" అని నెహ్రూ అనేవారు. పిల్లలను జాతి సంపదగా భావించి అందరూ వారి భవితవ్యానికి కృషి చేయాలని నెహ్రూ తరచూ చెప్పేవారు. ఆయన పాలనాకాలంలో దేశంలో బాలల అభివృద్ధికి ఎంతో కృషి జరిగింది. అందుకే ఆయన పుట్టిన రోజు నాడు మనదేశంలో బాలలంతా పండగ చేసుకుంటారు. సాంస్కృతికోత్సవాలు నిర్వహించుకొని చాచా నెహ్రూను బాలలు ప్రేమగా స్మరించుకుంటారు.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రతి సంవత్సరం బాలల దినోత్సవాన్ని నవంబర్ 20న అధికారికంగా జరుపుకుంటుంటారు. అయితే 1954
కి ముందు అక్టోబర్ నెలలో బాలల దినోత్సవాన్ని జరుపుకునేవారు. ఐక్యరాజ్యసమితి నిర్ణయించిన ప్రకారం బాలల దినోత్సవాన్ని మొదటిసారిగా 1954లో ప్రపంచమంతటా నిర్వహించారు.1959 నవంబర్ 20న బాలల హక్కుల ప్రకటనను ఐరాస సర్వసభ్య సభ రూపొందించిన సందర్భంగా బాలల దినోత్సవాన్ని ప్రపంచ మంతటా జరుపుకోవాలని నిర్ణయించారు. 1989లో పిల్లల హక్కులపై నవంబర్ 14న ఓ బిల్లును ఐరాస ఆమోదించింది. ఈ బిల్లును ఆమోదిస్తూ 191 దేశాలు సంతకాలు పెట్టాయి కూడా. పిల్లలు తమ భావాలను, సమాచారాన్ని పంచుకోవడాన్ని, పరస్పర అవగాహనను పెంచుకోవడాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు గాను ఐక్యరాజ్య సమితి సర్వప్రతినిధి సభ బాలల దినోత్సవానికి రూపకల్పన చేసింది. ప్రపంచమంతటా పిల్లల సంక్షేమాన్ని ప్రోత్సహించేందుకోసం పలు చర్యలు చేపట్టడం ఈ దినోత్సవం లక్ష్యం.
బాలల దినోత్సవాన్ని ఒక్కో దేశం ఒక్కో రోజున జరుపుకుంటుంది.
ఉత్పరివర్తనము
జన్యువులలో అకస్మాత్తుగా సంభవించే, అనువంశికంగా తరువాత తరాలకు సంభవించే మార్పులు ఉత్పరివర్తనాలు (Mutations).
అనువంశకం కాగల హటాత్తుగా సంభవించు వైవిధ్యాలను ఉత్పరివర్తనలు అంటారు.1900 సంవత్సరంలో హ్యుగ్రో డెవ్రోస్, ఈనోధిరా లామార్కియానా అను మొక్కలో వీటిని గమనించారు.
ఉత్పరివర్తనలు జన్యు లేక క్రోమోజోము సంబంధమైనవి కావచ్చును.
ఉత్పరివర్తనలు దృశ్యరూపకంగా పెద్దమార్వును, అనగా జనక జీవుల నుండి సంతానాన్ని వేరుచేయ గలిగినంత మార్వును, కలిగించవచ్చు. ఉదాహరణకు చుంచుల్లో చర్మపు రంగు. వీటిలో నలుపు, ఆల్బినో రంగు చుంచులు పూర్వ ఉత్పరివర్తన వలన ఆదిమ ఎగౌటి చుంచులుగా మారతాయి.
https://en.wikipedia.org/wiki/Mutation
చంద్రయాన్
చంద్రయాన్ 1 Chandrayaan I (चंद्रयान-1), భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ఇస్రో) చేపట్టిన మానవ రహిత చంద్రయాన కార్యక్రమము. ఈ మిషన్ లో, లూనార్ ఆర్బిటర్ మరియు ఇంపాక్టర్ ఉన్నాయి. పోలార్ శాటిలైట్ లాంఛ్ వెహికల్ చే, ఈ నౌక ప్రయోగించబడింది.
రిమోట్ తో నడిచే ఈ ఉపగ్రహం యొక్క బరువు 1304 కి.గ్రా. (590 కి.గ్రా. ప్రారంభ కక్ష్య బరువు మరియు 504 కి.గ్రా. పొడి బరువు) మరియు సమీప పరారుణ (నియర్ ఇన్ఫ్రారెడ్) మరియు సాఫ్ట్ మరియు హార్డ్ ఎక్స్-కిరణాల పౌనఃపున్యాల వద్ద దృష్టికి గోచరమయ్యే హై రెజల్యూషన్ రిమోట్ సెన్సింగ్ పరికరాలను మోసుకెళ్తుంది.
మైల్‌స్వామి అన్నాదురైను ఈ ప్రాజెక్టు అధినేతగా ఇస్రో నియమించింది. తొలుత ఈ చంద్ర ఉపగ్రహాన్ని 2008 జూలైలో ప్రయోగించాలని నిర్ణయించుకున్నది. కానీ అక్టోబరు 24న ప్రయోగించారు. ఈ కార్యక్రమం కొరకు ఇస్రో 380 కోట్ల రూపాయలు ఖర్చు చేసింది. ఈ కార్యక్రమంలో ఇస్రోకు చెందిన ఐదు పే లోడ్లు, ఇతర దేశాలకు చెందిన ఆరు పేలోడ్లు గలవు. ఇతర దేశాల పేలోడ్లు 'నాసా' మరియు 'ఎసా' మరియు బల్గేరియాకు చెందిన ఏజెన్సీలవి.
ఈ సైంటిఫిక్ పేలోడ్ లోని మొత్తం బరువు 90 కి.గ్రా., ఇందులో ఆరు భారతీయ పరికరాలు మరియు ఆరు విదేశీ పరికరాలు గలవు.ఇస్రో తన రెండవ చంద్రయాన్ కార్యక్రమానికి కూడా శ్రీకారం చుట్టింది. 2010 లేదా 2011 లో చంద్రుడిపై రోవర్ ప్రవేశపెట్టడానికి సన్నాహం చేస్తున్నది. ఈ విషయం ఇస్రో ఛైర్మన్ జీ. మాధవన్ నాయర్ చెప్పారు.
ఈత (వ్యాయామం)
ఈత ఒక రకమైన వ్యాయామం మరియు క్రీడ. దీని వల్ల బహుళ ప్రయోజనాలున్నాయి. ఈత ఒంటికి మంచి వ్యాయామాన్నిస్తుంది. శరీరాన్ని చల్లబరుస్తుంది. ఈతాడుతూ స్నానం చేయవచ్చు. ఆటలు ఆడవచ్చు, చేపలు పట్టవచ్చు మరియు ఒక చోటు నుంచి మరో చోటుకి ప్రయాణించవచ్చు. ప్రమాదవశాత్తూ నీటిలో పడిపోతే ఆత్మ రక్షణ చేసుకోవచ్చు. చేపలు మొదలైన చాలా జలచరాలు నీటిలో ఈదగలుగుతే, మనుషులు ఈత నేర్చుకోవలసివుంటుంది.
ఈతను గురించిన ప్రస్తావన చరిత్ర పూర్వం నుంచే ఉంది. 7000 సంవత్సరాల క్రితం రాతియుగానికి చెందిన కాలానికి చెందిన చిత్రకళ ద్వారా దీనిని మొట్టమొదటగా రికార్డు చేశారు. 1896 లో ఏథెన్స్లో జరిగిన మొట్టమొదటి ఒలంపిక్ పోటీల్లో ఈత పోటీలు కూడా ఒక భాగం.
ఈత గూర్చి 10,000 ఏళ్ల క్రితం నైరుతి ఈజిప్ట్ లో "సుర" సమీపంలోని గుహలపై ఈతగాళ్ళ రాతిపై గీసిన చిత్రాలు ఆధారంగా తెలుస్తుంది. అయితే ఈ చిత్రాలను బట్టి ఈ ఈత అనేది బ్యాక్‌స్ట్రోక్ అనిపిస్తోంది . ఈత అనేది "బ్యాక్‌స్ట్రోక్" నుండి రూపాంతరం చెందిందని బాస్-రిలీఫ్ మరియు "అస్సీరియ" లలోని గోడచిత్రాలనుబట్టి, బాలిలోనియాలో చిత్రాలను బట్టి కూడా తెలుస్తుంది. 2000 BCE నుండి ఈజిప్షియన్ సమాధి ముందు క్రాల్ యొక్క రూపాంతరం చూపిస్తుంది . 
స్విమ్మింగ్ లో నాలుగు ప్రముఖ శైలులు ఏర్పాటు చేశారు. ఈ స్ట్రోక్స్ గత 30-40 సంవత్సరాలుగా స్థిరంగా ఉన్నాయి.స్విమ్మింగ్ లో నాలుగు ప్రధాన స్ట్రోక్స్ ఉన్నాయి:
ఈత కొలనులలోనూ, నదులలనూ, దిగుడు బావులలోనూ మొదలైన వాటిలో ఈతను కొడాతారు. గజ ఈత గాళ్ళు
ఈత పోటీల్లో ప్రధానంగా జరిగేవి వేగానికి సంబంధించినవి. ఈ పోటీల్లో ఒక కచ్చితమైన దూరాన్ని ఎవరు ముందుగా ఈదగలరో వారు గెలిచినట్లు లెక్క. ఈ పోటీలు 19 వశతాబ్దంలో బాగా ప్రాచుర్యంలోకి వచ్చాయి. ఈ పోటీల్లో 36 విభాగాలుంటాయి. వీటిలో 18 పురుషుల కోసం, 18 స్త్రీల కోసం నిర్వహించబడతాయి.
మొదటి నాలుగు ఒలంపిక్ పోటీల్లో ఈత పోటీలను ఈతకొలనుల్లో నిర్వహించలేదు. ఓపెన్ గా ఉన్న సముద్ర జలాల్లో నిర్వహించే వారు.
చేపలు పట్టే వారు, ముత్యాల కోసం సముద్ర గర్భంలో అన్వేషించే వారు ఈతను తమ వృత్తిగా స్వీకరిస్తారు. ఈతలో అంత అనుభవం లేని కొందరు ప్రమాదంలో ఉంటే గజ ఈత గాళ్ళు వారిని రక్షిస్తారు. వీరికి కూడా ఈత ప్రధాన వృత్తే. అమెరికాలో చాలా నగరాల్లో ఇలాంటి ప్రమాదాలనుంచి రక్షించడానికి సుశిక్షితులైన గజ ఈతగాళ్ళ బృందాలు ఉంటాయి. ఉదాహరణకు లాస్ ఏంజిలస్ నగరంలో లాస్ ఏంజిలస్ లైఫ్ గార్డ్స్ అనే బృందం.
ఈతలో సాధారణంగా ఎక్కువ అపాయమైనది నీళ్ళలో మునిగిపోవడం. ఎక్కువగా నీళ్ళు తాగడం వలన కడుపు ఉబ్బి శ్వాస ఆడక చనిపోవడం జరుగుతుంది. 
సాధారణంగా పల్లెటూర్లలో చెరువుల్లో ఈత ఆడడానికి వెళుతుంటారు. అలాంటప్పుడు చెరువుల్లోని బురుద కుంటల్లో (ఊబి). కూరుకు పోయి ఈత తెలిసిన వారు కూడా ప్రాణాలు కోల్పేయే అవకాశం ఉంది.
నదుల్లో ఈదేటప్పుడు ప్రవాహం వేగం ఎక్కువైతే కూడా కొట్టుకుపొయే ప్రమాదం ఉంది.
సాధారణంగా మనం వాడే దుస్తులు ఈతకు అంత సౌకర్యంగా ఉండవు. అంత సురక్షితమైనవి కూడా కావు. అందుకనే ప్రస్తుతం ఈత కోసం ఇప్పుడు ప్రత్యేక దుస్తులు వాడుతున్నారు. ఇవి శరీరానికి అతుక్కొని, నీరు పీల్చుకొనేటట్టుగా ఉంటాయి.
మాద్రి
మాద్రి పాండురాజు భార్య. పాండవులలో నకుల సహదేవులకు తల్లి.
ఒకనాడు పాండురాజు ఒంటరిగా ఉన్న మాద్రిని సమీపించి దాంపత్య సుఖం పొందాడు. ముని శాప ఫలితంగా వెంటనే మృతి చెందాడు. మాద్రి పతితో పాటు సతీ సహగమనం చేసింది. పాండు పుత్రులను సంరక్షించే నిమిత్తంగా కుంతి బ్రతికి ఉంది.
అంబిక (మహాభారతం)
అంబిక మహాభారతంలోని పాత్ర. అంబిక విచిత్ర వీర్యుని భార్య. ధృతరాష్ట్రుడు నకు తల్లి.
అంబిక కాశీరాజు కుమార్తె. అంబ, అంబాలిక ఈమెకు అక్కా, చెల్లీను. వీరి వివాహం కోసం కాశీరాజు స్వయంవరం ప్రకటించగా అనేకమంది రాజులు పోటీపడ్డారు, వారందరినీ భీష్ముడు ఓడించి, యువరాణులు ముగ్గురినీ ఎత్తుకు వెళ్ళాడు. అంబ సాళ్వరాజును ప్రేమించానని చెప్పడంతో భీష్ముడు ఆమెను అతడి వద్దకు పంపించేసాడు. అంబిక, అంబాలికలను తన తమ్ముడైన విచిత్రవీర్యునికిచ్చి వివాహం చేసాడు.
విచిత్ర వీర్యుడు క్షయరోగంతో నిస్సంతుగా మరణించాడు. వంశవృద్ధి కోసమని అతడి తల్లి సత్యవతి తన తొలిపుత్రుడైన వ్యాసుని కోరింది. అంబిక, అంబాలికలకు సంతానాన్ని ప్రసాదించేందుకు అతడు అంగీకరించాడు.
అంబిక వ్యాసుని వ్యాసుని వికారాకారం చూడలేక కళ్ళు మూసుకుంది. ఆ కారణాన వ్యాసుడు ఆమెకు, పుట్టుగుడ్డియైన ధృతరాష్ట్రుని ప్రసాదించాడు.
అక్కినేని (ఇంటిపేరు)
అక్కినేని తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
అక్కినేని ఇంటిపేరుగా ఉన్నప్రముఖులలో కొందరు
చిత్తూరు (అయోమయ నివృత్తి)
చిత్తూరు అనే పేరుతో ఈ వ్యాసాలున్నాయి:
పడారుపల్లి
పడారుపల్లి : శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, నెల్లూరు మండలములోని ఒక గ్రామం.
నెల్లూరు నుండి ఏడు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. నెల్లూరు నుండి చెన్నై వెళ్లు జాతీయరహదారి (NH5) ప్రక్కగా ఉంది.
గ్రామములో సుమారు 85%-90% విద్యావంతులు ఉన్నారు.
పడారుపల్లి నుండి 6 కి.మీ దూరంలో గొలగమూడి అనే పుణ్యక్షేత్రము ఉంది.
వ్యవసాయం, పాలు వ్యాపారము మరియూ రియల్ఎస్టేట్ వ్యాపారము ఇక్కడి వారికి ప్రధానమైన వృత్తి.
సుమారుగా 50 వేల మంది ఓటు హక్కు కలిగి ఉన్నారు.
[1] ఈనాడు నెల్లూరు/సర్వేపల్లి; 2014, ఆగస్టు-10; 2 వపేజీ.
నస్రుద్దీన్
ముల్లా నస్రుద్దీన్, Nasreddin (పర్షియన్ ملا نصرالدین, అరబ్బీ: جحا " తర్జుమా": జొహా, نصرالدين అర్థం "విశ్వాస విజయం", టర్కిష్ "నస్రెద్దీన్ హోకా", ఒక సూఫీ మరియు హాస్యభరితమైన విద్వాంసుడు. ఇతడు మధ్య యుగంలో 13వ శతాబ్దంలో అక్సెహీర్ మరియు కోన్యా లలో సెల్జుక్ ల కాలంలో జీవించాడు. కానీ దగ్గరి తూర్పు దేశాలు, మధ్యప్రాచ్యము, మరియు మధ్య ఆసియా దేశాలు, ఉజ్బెగ్లు ముల్లా నస్రుద్దీన్ తమ వాడేనంటూ చెప్పుకొంటారు.).
ఇతనికి అనేక బిరుదులు ఉన్నాయి - "హోద్జా", ముల్లాహ్ లేదా ఎఫెందీ వంటివి. ఇతడు ప్రసిద్ధి చెందిన విద్వాంసుడు, సూఫీ, కవి మరియు పండితుడు. ఉయిఘుర్ టర్కీ ప్రజలలో జానపద హీరో. చైనాలో కూడా "ఆఫందీ" లేదా "ఎఫెంటీ" అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి.
నస్రుద్దీన్ పనులను చూసి ఎవరైనా ఇతనికి పిచ్చివాని క్రింద జమకట్టేవారు. కాని ఇతని చేష్టల హేతువులను చూసి పండితులు సైతం ముక్కు మీద వేలేసుకొనేవారు. ఇతను తను చేసే ప్రతి పనినీ లేదా సంభాషణనూ హేతువుతోనూ తర్కంతోనూ చేసేవాడు. సాదా సీదా జీవనం గడిపిననూ వేదాంతిగా, హాస్యరసజ్ఞుడిగా, ఛలోక్తులు విసిరేవాడిగా, విమర్శకులను సైతం మాటలుడిగేలా చేసేవాడు.
ముల్లా నస్రుద్దీన్ అనటోలియాలో జీవించాడు; 13వ శతాబ్దంలో 'సివ్రీహిసార్' లోని 'హోర్తూ' గ్రామంలో జన్మించాడు. తరువాత, అక్సెహీర్ లో స్థిరనివాసమేర్పరచుకొన్నాడు, తరువాత 'కోన్యా' కు తన నివాసాన్ని మార్చి అక్కడే మరణించాడు.
""అంతర్జాతీయ నస్రుద్దీన్ హోద్జా ఉత్సవాలు"" అక్సెహీర్లో ప్రతి సంవత్సరము జూలై 5-10 వరకూ జరుగుతాయి.
ఆధునిక కాలంలో ఇతని గురించి అనేక కథలూ, వివిధ తరగతులలో పాఠ్యాంశాలలోనూ చూడవచ్చును. తెలుగులోనూ అనేక కథలు చూడవచ్చును. ఇతని పాత్ర చిత్రణ వివిధ భాషలలో, ఉదాహరణకు, అల్బేనియన్, అరబ్బీ, అజేరీ, బెంగాలీ, బోస్నియన్, హిందీ, పష్తో, పర్షియన్, సెర్బియన్, టర్కిష్ మరియు ఉర్దూ భాషల జానపదాలలోనూ, కథలలోనూ, హాస్య సాహిత్యాలలోనూ చూడవచ్చును. గ్రీసు లోనూ బల్గేరియా లోనూ ఇతడు ప్రసిద్దే.
నస్రుద్దీన్ కథలు ప్రపంచ మంతటా ప్రసిద్ధి, ముఖ్యంగా మధ్యప్రాచ్యంలో. నస్రుద్దీన్ కథలు వ్యంగమునకు వ్యంగోక్తులకు, హాస్యమునకు, తర్కము మరియు విజ్ఞానానికి మచ్చు తునకలు. కడుపుబ్బ నవ్వించే ఇతని కథలు, ముల్లా దో పియాజా, బీర్బల్, తెనాలి రామకృష్ణ లను గుర్తుకు తెస్తాయి.
ఇతడి కథలలో సూఫీతత్వము, వేదాంతము కానవస్తుంది. ఈ కథలకు చెందిన అతిప్రాచీన వ్రాత ప్రతి 1571లో కనుగొనబడింది.
ముల్లా నస్రుద్దీన్ కు చెందిన అనేక కథలు అనేక భాషలలో ఉన్నాయి. ఇవి ప్రపంచ మంతయూ ప్రసిద్ధి చెందినవి. ఇతని గౌరవార్థం, యునెస్కో వారు 1996-1997 వ సంవత్సరాన్ని, "అంతర్జాతీయ నస్రుద్దీన్ సంవత్సరం"గా ప్రకటించారు. యునెస్కో వారి అధికారిక సైట్
నస్రుద్దీన్ కు ఇతర అనేక నామాలతోనూ గుర్తిస్తారు. ఉదాహరణకు : 'నస్రుదీన్', 'నస్ర్ ఉద్దీన్', 'నస్రెద్దీన్', 'నసీరుద్దీన్', 'నస్త్రదీన్', 'నస్త్రదిన్', 'నస్రతీన్', 'నుస్రతీన్', మరియు 'నస్తెదిన్'. భారతదేశం లోని సాహిత్యాలలో ఇతనికి "ముల్లా నస్రుద్దీన్" లేదా "ముల్లా నసీరుద్దీన్" పేరుతో పరిచయం గలదు.
యునెస్కో
ఐక్య రాజ్య సమితి విద్యా, విజ్ఞాన (శాస్త్రీయ) మరియు సాంస్కృతిక సంస్థ (యునెస్కో), United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO), ఐక్యరాజ్యసమితికి చెందిన ఒక ప్రధాన అంగము. ఇది ఒక ప్రత్యేక సంస్థ కూడా. దీనిని 1945 లో స్థాపించారు. ఇది తన క్రియాశీల కార్యక్రమాలలో శాంతి, రక్షణ లకు తన తోడ్పాటు నందిస్తుంది. అంతర్జాతీయ సహకారంతో విద్య, విజ్ఞానం మరియు సాంస్కృతిక పరిరక్షణ కొరకు పాటు పడుతుంది. ఇది నానాజాతి సమితి యొక్క వారసురాలు కూడా.
యునెస్కోలో 193 సభ్యులు మరియు 6 అసోసియేట్ సభ్యులు గలరు. దీని ప్రధాన కేంద్రం, పారిస్, ఫ్రాన్సులో గలదు.
దీని ప్రధాన అంగాలు మూడు, ఇవి తన విధి విధాన (పాలసీ) నిర్మాణం కొరకు, అధికార చెలామణి కొరకు, మరియు దైనందిన కార్యక్రమాలకొరకు పాటుపడుతాయి.యునెస్కో తన తన కార్యక్రమాలను 5 రంగాలలో నిర్వహిస్తుంది, అవి: విద్య, ప్రకృతి విజ్ఞానం, సామాజిక మరియు మానవ శాస్త్రాలు, సంస్కృతి, మరియు కమ్యూనికేషన్లు మరియు ఇన్ఫర్మేషన్.యునెస్కో వివిధ అవార్డులను, బహుమతులను, శాస్త్ర, సాంస్కృతిక, శాంతి రంగాలలో ప్రదానము చేస్తుంది. ఉదాహరణకు :
ప్రపంచంలోని ఎన్నో దేశాలు యునెస్కో గౌరవార్థం తపాలా బిళ్ళలను విడుదల చేశారు.
యునెస్కో ప్రధాన కేంద్రం ఫ్రాన్స్ లోని పారిస్ నగరంలో గలదు. దీని కార్యాలయాలు ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలలో గలవు.
ఆటో రిక్షా
ఆటో రిక్షా (ఆంగ్లం: Autorickshaw) భారత దేశంలో ఒక ప్రాచుర్యం పొందిన ప్రజా రవాణా వాహనం. పాకిస్తాన్, నేపాల్, బంగ్లాదేశ్, ఫిలిప్పీన్స్, శ్రీలంక మరియు సూడాన్ దేశాలలో కూడా బహుళ ప్రజాదరణ పొందిన రవాణా మాధ్యమం. సంప్రదాయిక రిక్షా వంటి ఆటోరిక్షాలు మోటారుయంత్రం సహాయంతో నడుస్తాయి. వీటి వలన ఇప్పటీ ప్రయాణం అతి సులభం అంరియు మారుమూలలకు కూడా సులభంగా చేరుకొనుటకు ఎంతో ఉపయుక్తంగా ఉంటున్నాయి.
ఎయిర్ క్రాఫ్ట్ డిజైనర్ అయిన కర్రడినో డి అస్కానియో (Corradino D'Ascanio) పియొగ్గియో వద్ద పనిచేస్తున్నపుడు 1947 లో వచ్చిన ఆలోచనకు రూపం ఈ మూడు చక్రాల బండి. దీనిని 1957లో ధాయ్‌హత్సు ద్వారా మొదట సౌత్ ఈస్ట్ ఏసియాలో ప్రారంభించారు.
ఆటోలలో ముఖ్యంగా రెండూ రకాలు ఉనాయి అవి
ఇటీవల సహజ వాయువుతో నడిచే ఆటోలు కూడా వచ్చాయి. ఇవి నలుగురు మరియు ఏడు మంది కూర్చోవడానికి అనువైన రకాలు. ప్రయాణీకులు ప్రయాణించిన దూరాన్ని గణన యంత్రము (మీటర్) ద్వారా నిర్థారించి తదనుగుణంగా రుసుము వసూలు చేస్తారు.
భారతీయ ఆటో రిక్షాలు వివిధ రకాలు, వీటిని మొదటగా వాడినది కలకత్తాలో. చౌకగా రావడం వలన వీటిని కొనుగోలు చేసి రవాణాకు వాడటం భారతదేశంలో ఇప్పుడు బాగా ఎక్కువగా జరుగుతున్నది.
వాహనాలలో అత్యధిక పొగ కాలుష్యం వచ్చే వాహనాల్లో ఇది ఒకటి. దీని పొగ నుండి సీసం ఉన్న పదార్థాలు గాలిలో కలుస్తుండటం వలన కేన్‌సర్ వచ్చే ప్రమాదం ఉన్నదని శాస్త్రవేత్తలు చ్పుతున్నారు.
నందమూరి హరికృష్ణ
నందమూరి హరికృష్ణ ప్రముఖ తెలుగు సినిమా నటుడు మరియు రాజకీయ నాయకుడు. ఈయన నందమూరి తారక రామారావు మూడో కుమారుడు. తెలుగుదేశం పార్టీ తరపున శాసన రాజ్యసభ కు ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. రామారావు తెలుగు దేశం పార్టీ ఏర్పాటులో భాగంగా రాష్ట్రమంతటా విస్తృతంగా పర్యటించే సమయంలో హరికృష్ణ తండ్రి ప్రయాణించిన చైతన్య రథం వాహన సారథ్య బాధ్యతలు వహించాడు. ఇతని కుమారులు కళ్యాణ్ రామ్ మరియు జూనియర్ ఎన్.టి.ఆర్ ఇద్దరూ తెలుగు నటులే. హరికృష్ణ ఆగస్టు 29, 2018న నల్గొండ జిల్లా, అన్నెపర్తి వద్ద జరిగిన రోడ్డు ప్రమాదంలో కన్నుమూశారు.
హరికృష్ణ, సెప్టెంబరు 2, 1956 న ఎన్. టి. ఆర్, బసవతారకం దంపతులకు మూడో సంతానంగా జన్మించాడు.
1980లో కర్ణాటకలోని ఉడుపి జిల్లాకు చెందిన శాలినిని వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆమె తండ్రి వ్యాపారవేత్త. వ్యాపారంలో భాగంగా వారి కుటుంబం 1960వ దశకంలో హైదరాబాదులో స్థిరపడ్డారు.
హరికృష్ణ రాష్ట్ర మంత్రిగా, శాసనసభ్యుడిగా, రాజ్య సభ సభ్యుడిగా పనిచేశాడు. 1995 లో తెలుగుదేశం పార్టీలో సంక్షోభం ఏర్పడి అధికార మార్పిడి జరిగినప్పుడు తండ్రికి వ్యతిరేకంగా చంద్రబాబును సమర్ధించి క్రియాశీలక పాత్ర పోషించాడు. 1995లో చంద్రబాబు నాయకత్వంలో ఏర్పడ్డ ప్రభుత్వంలో హరికృష్ణకు రవాణాశాఖ కేటాయించారు. కానీ ఆరు నెలల్లో ఆయన ఎక్కడా శాసనసభకు పోటీచేయలేక పోవడంతో ఆ పదవి వదులుకోవాల్సి వచ్చింది. 1996లో ఎన్. టి. ఆర్ మరణంతో హిందూపురం అసెంబ్లీ స్థానం ఖాళీ అయింది. ఆ స్థానంలో హరికృష్ణ పోటీ చేసి గెలిచాడు. కానీ మంత్రి పదవి చేపట్టలేదు. 1999లో చంద్రబాబుతో విబేధించి అన్న తెలుగుదేశం పేరుతో మరో పార్టీ స్థాపించాడు. కానీ కొద్ది రోజులకు మళ్ళీ తెలుగుదేశంలో చేరాడు. 2008లో మళ్ళీ క్రియాశీల రాజకీయాల్లోకి వచ్చాడు. అదే సంవత్సరం ఆయనను తెలుగుదేశం పార్టీ రాజ్యసభ సభ్యుడిగా సిఫారసు చేసింది. అప్పటి నుంచి మరణించే వరకు తెలుగుదేశం పార్టీ పోలిట్ బ్యూరో సభ్యుడిగా ఉన్నాడు. ఆగస్టు 22, 2013 లో రాష్ట్ర విభజన నిర్ణయానికి నిరసనగా హరికృష్ణ తన రాజ్యసభ సభ్యత్వానికి రాజీనామా చేశాడు. 2014 ఎన్నికల్లో పోటీ చేయలేదు.
2018, ఆగస్టు 29 న ఉదయం 4:30గంటలకు హైదరాబాదు నుండి మరో ఇద్దరు వ్యక్తులతో కలసి స్వయంగా కారు నడుపుతూ కావలిలో జరగబోయే ఒక పెళ్ళికి వెళ్తున్న సమయంలో ఉదయం 6:00-6:15 మధ్య తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నల్గొండ జిల్లాలోని అన్నెపర్తి వద్ద హైదరాబాదు-విజయవాడ హైవే మీద కారు అదుపుతప్పి బోల్తాపడింది. ప్రమాదం జరిగినపుడు కారు పలుసార్లు పల్టి కొట్టడం వలన తీవ్రగాయాలలైన హరికృష్ణను నార్కట్‌పల్లి లోని కామినేని హాస్పిటల్ కు తరలించి చికిత్స అందించారు, అయినా ఫలితం లేకపోయింది.
సీటు బెల్టు పెట్టుకోకపోవడం, అత్యంత వేగంగా వాహనాన్ని నడపడం, వాహనం నడుపుతున్న సమయం తెల్లవారుజాము కావడం ఆయన మృతికి కారణాలని పోలీసులు తెలియజేశారు.కారులో ఉన్న మరో ఇద్దరు బతికి బయటపడ్డారు.
హరికృష్ణ పెద్ద కుమారుడు నందమూరి జానకి రాం కూడా 2014 లో నల్గొండకు సమీపంలోనే రోడ్డు ప్రమాదంలో మరణించాడు.
పూసపాటి
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని విజయనగరం సంస్థానం రాజులైన పూసపాటి (Poosapati or Pusapati) వంశంలోని రాజుల క్రమం:
పూసపాటి పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు:
ద్వారం
ద్వారం ఇళ్ళు మొదలైన కట్టడాల లోపలికి ప్రవేశించడానికి అనువుగా గోడలలో అమర్చినవి. ఇవి కలపతో తయారుచేస్తారు. రక్షణ కోసం వీనికి తలుపులు బిగిస్తారు.
బండారు (అయోమయ నివృత్తి)
బండారు తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
దూరపు కొండలు నునుపు
మనం ఏదైనా వస్తువును కానీ, ప్రదేశాన్ని కానీ దగ్గరకు వెళ్ళి గమనిస్తేనే నిజానిజాలు బయట పడతాయి. అంతేకానీ దూరం నుంచి చూసి కొండ చాలా నున్నగా ఉంది అనుకుంటే అది పొరపాటు అవుతుంది. కొండ సాధారణంగా రాళ్ళు రప్పలతో, చెట్లతో ఎగుడుదిగుడు గానే ఉంటుంది. కానీ దూరం నుంచి చూస్తే అలాంటివేమీ కనిపించవు.
నిజజీవితంలో ఎవరైనా దేనిగురించైనా లోతుగా ఆలోచించకుండా కలలు కంటూంటే ఈ సామెతను వాడడం పరిపాటి. బయటికి కనిపించేదంతా నిజం కాదు అనే అర్థంలో ఈ సామెతను వాడుతుంటారు.
బీర్బల్
రాజా బీర్బల్, Raja Birbal (1528-1586), అక్బర్ ఆస్థానం లోని "నవరత్నాలలో" ఒక రత్నం. అక్బరు రాజదర్బారు మరియు ప్రభుత్వంలో ఒక మహామంత్రి కూడానూ. అక్బర్ ఇతడిని తన అనుంగునిగా, విశ్వాసపాత్రుడిగా పరిగణించి తన సలహాదారునిగా నియమించుకొన్నాడు. బీర్బల్ మహామేధావి, చతురుడు, హాస్యభరితుడు, మరియు తన సంబద్ధ చాతుర్యానికి, సున్నిత హాస్యానికి, అతిసున్నిత విమర్శకూ చక్కటి ఉదాహరణ. బీర్బల్ తో సంభాషించి గెలవడాని మహామహులు తంటాలు పడేవారు. అక్బర్ ఆస్థానంలోగల ఇంకో చతురుడు ముల్లా దో పియాజా, ఇతను తొట్రుపాటు గలవాడు. బీర్బల్ తొణికేవాడు గాదు. ఈ స్థిరత్వం ప్రజలకు ఇంకా ముగ్దుణ్ణి చేసేవి. అక్బర్ కాలంలో అక్బర్ తరువాత, అంతటి పేరు ప్రఖ్యాతులు సంపాదించినవాడు బీర్బల్ మాత్రమే నంటే అతిశయోక్తి గాదు. చరిత్రకూడా ఇతడికి సమోన్నత గౌరవమిచ్చి, సరియగు స్థానమిచ్చింది.
తన బాల్యంపేరు "మహేశ్ దాస్", మధ్యప్రదేశ్, సిద్ధి జిల్లా, సిహావల్ తహ్సీల్ లోని ఘోఘరా గ్రామంలో జన్మించాడు. ఇతడు కాయస్థ బ్రాహ్మణ ఇంటిలో పెరిగి పెద్దవాడయ్యాడు. ఇతడు కవి, రచయిత. ఇతని హాస్యము, మరియు మేధ, అక్బర్ ఆస్థానంలో మంత్రిహోదా పొందేవరకూ తీసుకెళ్ళింది. అక్బర్ ఇతడికి "రాజా" అనే బిరుదిచ్చి గౌరవించాడు.
రాజా బీర్బల్, మలందరీ కనుమలో జరిగిన యుద్ధంలో మరణించాడు. అక్బర్ కు ఇతడి మరణం తీవ్రంగా కలచివేసింది. చాలా కాలంవరకూ, శోకిస్తూనే ఉన్నాడు. అక్బర్ మరియు బీర్బల్ ల మధ్య గల బాంధవ్యం అలాంటిది.
Unravelling in the Court of Akbar, the well-known Birbal stories illustrate the minister’s sagacity and problem-solving acumen.
The Ninth Gem of the Mughal Crown By: James Moseley
కోట (ఇంటి పేరు)
కోట తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
ఉప్పు (ఇంటి పేరు)
ఉప్పు తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
గొలగమూడి
గొలగమూడి , శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, వెంకటాచలము మండలానికి చెందిన . పిన్ కోడ్ నం. 524 321., ఎస్.టి.డి.కోడ్ = 0861.
ఇక్కడ వెంకయ్య అనే సిద్దుడు నివశించి మహాసమాధి చెందారు. ఆయనను *వెంకయ్య స్వామి అని భక్తులు పూజించారు. ప్రతి శనివారం ఇక్కడ విశేష పూజ జరుగుతుంది. అలాగే ప్రతి సంవత్సరం ఆగస్టు మాసంలో "ఆరాధన" ఉత్సవం జరుగుతుంది. అప్పుడు పెద్ద సంఖ్యలో భక్తులు తరలి వస్తారు. శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లాలో ప్రసిద్ధి చెందిన యాత్రా స్థానాలలో ఇది ఒకటి.
చిరంజీవి నటించిన సినిమాల జాబితా
చిరంజీవి నటించిన సినిమాల జాబితా
అంగ వ్యవస్థ
"వ్యవస్థ" అనగా ఒకదానితో ఒకటి సంబంధం కలిగి, అన్నీ కలిసి ఒక ప్రత్యేకమైన పనిని నిర్వహించే విషయాల సముదాయం. ఇక్కడ విషయాలంటే కంటికి కనిపించే నిజమైన వస్తువులు కావచ్చును లేదా కేవలం భావాలు (సాకారం కానివి) కావచ్చును. జీవశాస్త్రంలో ఈ "వ్యవస్థ" అనే పదాన్ని వివిధ జీవ ప్రక్రియలు జరిపే అవయవసమూహాలకు వాడుతారు. అంగ వ్యవస్థ అంటే ఒక విధమైన పని (జీవ ప్రక్రియ)కి ఉపకరించే కొన్ని అవయవాల సముదాయం. ఉదాహరణకు గుండె, రక్త నాళాలు, ఊపిరి తిత్తులు కలిపి శరీరంలో రక్త ప్రసరణను జరుపుతాయి గనుక అవి ఒక వ్యవస్థ.
అత్యంత క్లిష్టమైన భౌతిక లేదా రసాయనిక ప్రక్రియలు ఇలా అవయవాల సమిష్టి క్రియల ద్వారా సాధ్యమౌతున్నాయి. ఇలా సమిష్టిగా పనిచేసే వ్యవస్థలుగా క్రిందివాటిని చెప్పవచ్చును.
ప్రాట్ &amp; విట్నీ
ప్రాట్ & విట్నీ (Pratt & Whitney) అమెరికాకు చెందిన విమానాల ఇంజెన్ తయారు చేసే కంపెనీ. ఇది ప్రపంచంలో మూడవ అతి పెద్ద ఇంజెన్ తయారిదారు.
ప్రాట్ & విట్నీ కంపెనీని 1860లో ఫ్రాంసిస్ ప్రాట్ మరియు ఆమోస్ విట్నీ, అమెరికాలోని కనెక్టికట్ రాష్ట్రంలోని హార్ట్ఫర్డ్ నగరంలో స్థాపించారు. మెదట్లో ప్రాట్ & విట్నీ కుట్టు మెషిన్లు మరియు తుపాకులను తయారుచేసే యంత్రాలు తయారుచేసేది.
1925లో ఫ్రెడెరిక్ రెంష్లర్, తాను ఒక విమాన ఇంజెను తయారుచేయటం కొరకు ప్రాట్ & విట్నీ కర్మాగారము బాడిగకు కోరాడు. ఇది ప్రాట్ & విట్నీ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్ కంపెనీ మొదలు. ప్రాట్ & విట్నీ మొదటి విమాన ఇంజెను 1925 డిసెంబరు 24న పూర్తయ్యింది.
ఫ్రాంసిస్ ప్రాట్
ఫ్రాంసిస్ ప్రాట్ (Francis Pratt) (జననం 15 ఫిబ్రవరి, 1827 - మరణం 10 ఫిబ్రవరి, 1902) అమెరికాలోని కనెక్టికట్ రాష్ట్రానికి చెందిన ఒక ఇంజనీరు, ఇన్‌వెంటర్ మరియు ప్రాట్ & విట్నీ కంపెనీ స్థాపకుడు.
న్యూయార్క్ రాష్ట్రంలో జన్మించిన ప్రాట్, జార్జ్ లింకన్ కంపెనీ కొరకు ఒక మిల్లింగ్ మెషిన్ డిసైన్ చేశాడు. అది 1800ల కాలంలో అత్యంత ముఖ్యమైన మిషెనుగా అవతరించింది.
ఆమోస్ విట్నీతో కలిసి 1860లో హార్ట్‌ఫర్డ్ నగరంలో ప్రాట్ & విట్నీ కంపెనీ స్థాపించాడు. మెషిన్ల తయారిలో చాలా పేటెంట్లు సంపాదించుకున్నాడు.
1902లో హార్ట్‌ఫర్డ్ నగరంలో మరణించాడు.
ఆమోస్ విట్నీ
ఆమోస్ విట్నీ (Amos Whitney) (జననం 8 ఆక్టోబర్, 1832 - మరణం 5 ఆగష్టు, 1920) అమెరికాలోని కనెక్టికట్ రాష్ట్రానికి చెందిన ఇంజెనీరు ఇన్‌వెంటర్ మరియు ప్రాట్ & విట్నీ సహ-వ్యవస్థాపకుడు.
మాన్ రాష్ట్రంలో జన్మించిన విట్నీ 1860లో ఫ్రాంసిస్ ప్రాట్తో కలిసి ప్రాట్ & విట్నీ కంపేనీ స్థాపించడానికి సహాయపడ్డాడు. అప్పుడు జరుగుతున్న అమెరికా సివిల్ యుద్ధంలో వాడే తుపాకులు తయారు చేసింది ప్రాట్ & విట్నీ.
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ చరిత్ర కాలరేఖ
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ చరిత్రలో వివిధ యుగాలు, ఆయా సమయాలు క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి.నంద వంశం (The Nanda Empire) భారతదేశ చరిత్రలో మగధ సామ్రాజ్యాన్ని క్రీస్తుపూర్వం 5వ మరియు 4వ శతాబ్దాల మధ్య కాలంలో పాలించింది. నంద సామ్రాజ్యం తూర్పున బెంగాల్ నుండి పశ్చిమాన పంజాబ్ వరకు మరియు దక్షిణంగా వింధ్య పర్వతాల వరకు విస్తరించింది. వీరిని చంద్రగుప్త మౌర్యుడు ఓడించి మౌర్య సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు.చంద్రగుప్తా మౌర్య మహాపద్మనంద వారసుడే.
పల్లవ, చాళుక్య సంఘర్షణల సమయంలో రాయలసీమలో రేనాటి చోడులు, బాణులు, వైదంబరులు స్వతంత్ర రాజ్యాలు ఏర్పరచుకొన్నారు.
ఈ కాలంలో (10వ శతాబ్దంలో) వేంగి రాజ్యం పతనావస్థలో ఉంది. పశ్చిమ చాళుక్యులు ఆంధ్రదేశంలో కొద్ది తెలంగాణ ప్రాంతానికి పరిమితులయ్యారు. చాళుక్య చోళులు దక్షిణాది వ్యవహారాలలో నిమగ్నులై తీరాంధ్రాన్ని పట్టించుకోలేదు. ఈ సమయంలో అనేక చిన్న చిన్న రాజ్యాలు, ఒకరితో ఒకరు పోరాడుకుంటూ, తీరాంధ్రంలో పాలన నెరపాయి.1150 ప్రాంతంలో నెల్లూరు చోడులు వెలనాటి చోడుల ప్రత్యర్థులుగా దక్షిణ తీరాంధ్రాన్ని - పాకనాడు, నెల్లూరు, చిత్తూరు, కడప ప్రాంతాలను - పాలించారు.
గ్రంధి మల్లికార్జున రావు
గ్రంధి మల్లికార్జున రావు లేదా జి.ఎమ్‌.ఆర్. ఒక ప్రముఖ వ్యాపారవేత్త. ఇతను జి.ఎమ్.ఆర్.గ్రూపు అనబడే వ్యాపార సంస్థల సముదాయానికి అధినేత. జి.ఎమ్.ఆర్. వ్యాపార సంస్థలు రోడ్లు, విద్యుత్తు, విమానాశ్రయాలు వంటి మౌలిక సదుపాయాలకు సంబంధించిన వ్యాపారాలలో దేశంలో ఒక ముఖ్య స్థానాన్ని సాధించాయి.. ఇతను 2007 సంవత్ససరంలో 349వ స్థానంలో ఉన్నాడు. ఇతని ఆస్తి 2.6 బిలియన్ డాలర్లగా అంచనా వేశారు.ఫోర్బ్స్ లో ఇతను 13వ స్థానంలో ఉన్నాడు.
గ్రంథి మల్లికార్జునరావు జన్మస్థలం శ్రీకాకుళం జిల్లా రాజాం. ఇద్దరు కుమారులు ఒక కుమార్తె ఉన్నారు.
మల్లికార్జునరావు 1974లో ఇంజనీరింగ్ పూర్తయిన వెంటనే ఆంధ్రప్రదేశ్ పబ్లిక్ వర్క్స్ విభాగంలో చేరాడు. 1976 ఇలా చిన్న ఉద్యోగస్తులు ఎక్కువ డబ్బు సంపాదించలేరని కుటుంబ రీత్యా వస్తున్న జూట్ మిల్లులలో వ్యాపారానికి ఉపక్రమించాడు. చెన్నైలో ఒక పాత జూట్ మిల్లుకొని దానిని పార్టు పార్టులుగా రాజాం తరలించి అక్కడ "వాసవి మిల్స్" అనే ఒక మిల్లును మొదలుపెట్టాడు. 1978లో వరలక్ష్మి మిల్స్ అనే మరొక జూట్ మిల్లును ప్రారంభించాడు. 1983లో ఫెర్రో అల్లాయ్స్ కర్మాగారాన్ని నిర్మించాడు. అప్పుడే "జి.ఎమ్.ఆర్. టెక్నాలజీస్ & ఇండస్ట్రీస్" ప్రాంభమయ్యింది.
1984-85 ప్రాంతంలో వైశ్యా బ్యాంకులో పెట్టుబడులు పెట్టసాగాడు. తన మిత్రుడైన రమేష్ గెల్లి ప్రోద్బలంతో వైశ్యాబ్యాంకు బోర్డు సభ్యుడయ్యాడు. 1991-982లో వైశ్యాబ్యాంకు హక్కుదారుల షేర్లను పెద్దమొత్తంలో కొని ఆ బ్యాంకుకు అతిపెద్ద వాటాదారుడయ్యాడు. 1994లో బ్యాంకునుండి రమేష్ గెల్లి నిష్క్రమించినపుడు మల్లికార్జునరావు తన కార్యకలాపాలను బెంగళూరు, శ్రీకాకుళం - రెండు చోట్లనుండి నడుపుకోవాల్సివచ్చింది. 1995లో ఒక చక్కెర మిల్లు లైసెన్సు పొంది, దానితోపాటు 16 మెగావాట్ల కో-జెనరేషన్ విద్యుత్‌కర్మాగారాన్ని శ్రీకాకుళంలో మొదలుపెట్టాడు. 1996లో మద్రాసు వద్ద బేసిన్‌బ్రిడ్జి డీసెల్ విద్యుత్కేంద్రం కంట్రాక్టు పొందాడు. 1996-97లో బెంగళూరుకు మారాడు. 1998లో మంగళూరు వద్ద తనీర్ భావి పవర్ ప్రాజెక్టు మొదలయ్యింది. 1998లో మొదలు పెట్టిన బ్రూవరీ బిజినెస్ 2001లో విజయ్ మాల్యాకు చెందిన యు.బి. గ్రూప్‌కు 53 కోట్లకు అమ్మివేశారు.
2002లో తమిళనాడులో ఒకటి, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఒకటి జాతీయ రహదారుల ప్రాజెక్టులు చేజిక్కించుకొన్నారు. 2003లో హైదరాబాదు అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం వారికి చిక్కింది.ఇది ఈయనకు మంచి గుర్తింపు తెఛ్ఛింది. 2003లో తన వైశ్యాబ్యాంకు షేర్లను 560 కోట్లకు అమ్మేశాడు. అలాగే 2003లో మొదలుపెట్టిన ఒక సాఫ్ట్‌వేర్ కంపెనీని 13కోట్ల లాభానికి అమ్మేశాడు. 2004లో వేమగిరి విద్యుత్‌కర్మాగారం పని మొదలయ్యింది. ఇది ఈ సంస్థయొక్క మూడవ విద్యుదుత్పాదక కేంద్రం.
2006లో భారత దేశంలో రెండవ పెద్ద విమానాశ్రయం అయిన ఇందిరాగాంధీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం ప్రైవేటీకరణకు కంట్రాక్టును సాధించి జి.ఎమ్.ఆర్. సంస్థ దేశంలో గుర్తింపు పొందింది.. ఈ కాంట్రాక్టు సాధించడానికి తగిన అర్హత కోసం అనే అంతర్జాతీయ సంస్థతో ఒప్పందం కుదుర్చుకోవడానికి 500 మిలియన్ డాలర్లు వెచ్చించారని అంచనా. ఇదే సంస్థ నిర్మించిన హైదరాబాదు అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం 2008లో ప్రారంభం అయ్యింది.
ఖాదరియా
ఖాదరియా Qadiriyyah (అరబ్బీ : القادريه) (ఇంకనూ : "ఖాదిరియా", "ఖాద్రియా", "ఖాదిరి", "ఖాదరి" లేదా "ఖాద్రి".) సున్నీ ముస్లిం లలో ఒక సూఫీ తరీఖా. దీనికా పేరు అబ్దుల్ ఖాదిర్ జీలాని పేరుమీద ఏర్పడింది. అబ్దుల్ ఖాదిర్ జీలాని (1077-1166), ఇరాన్కు చెందిన గీలాన్ ప్రాంతీయుడు. ఇతను 1134 బాగ్దాదులో సున్నీ ముస్లిం ల హంబలీ పాఠశాలకు చెందిన సూఫీ.
ఇస్లామీయ ప్రపంచంలో సూఫీ తరీఖాలు భారతదేశం, బంగ్లాదేశ్, పాకిస్తాన్, టర్కీ, బాల్కన్ ప్రాంతం, తూర్పు ఆఫ్రికా, పశ్చిమ ఆఫ్రికా, ఐరోపా మరియు అమెరికా లలో వ్యాపించి యున్నవి. ఇందులో 'ఖాదరియా' తరీఖా ముఖ్యమైనది.
ఖాదరియా 'సిల్ సిలా' లోని ఆత్మజ్ఞాన గొలుసుక్రమం :
షేక్ అబ్దుల్ ఖాదిర్ జీలాని యొక్క సిల్ సిలా, క్రింది విధంగానూ యున్నది :
గాలి (ఇంటి పేరు)
గాలి తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. గాలి అన్న ఇంటిపేరు వాయువు అన్న అర్థంతో ఏర్పడలేదు. గాలి అన్న ఇంటిపేరు అదే పేరుతో ఉన్న ఒక ఊరి పేరు మీదుగా వచ్చింది, గాలి అనే రకం చెట్ల వల్ల ఆ ఊరికి ఆ పేరు వచ్చింది.
గ్రంధి
"ఈ వ్యాసం శరీరంలో స్రవించే భాగాలు గురించి. ఇదే విధమైన ఇంటిపేరు కొరకు, గ్రంధి (ఇంటి పేరు) చూడండి."
గ్రంధి (Gland) అనగా మన శరీరంలో ఒకటి లేదా అధికంగా స్రావాలను ఉత్పత్తి చేసే భాగాలు. కొన్ని సందర్భాలలో ఒకే కణం ఈ పనిని నిర్వర్తించవచ్చును. కొన్ని అవయవాల గోడలలో ఇవి విరివిగా ఉంటాయి. ఇతర సందర్భాలలో ప్రత్యేకమైన అవయవాలు ఈ పనిని నిర్వర్తిస్తాయి. కొన్నింటిలో స్రావితమైన రసం గ్రంధి నుండి బయటకు పోవడానికి నాళాలుంటాయి. నాళాలు లేని సందర్భాలలో స్రావాలు సరాసరి రక్తంలోకి పంపబడతాయి. ఈ విధమైన గ్రంధులను 'వినాళ గ్రంధులు' అంటారు.
ప్రమాదము
ప్రమాదము, విపత్తు లేదా ఆపద (Accident) ప్రపంచ వ్యాప్తంగా చాలా మంది మరణానికి కారణం.
ప్రమాదానికి కారణమైన వాహనం యజమాని నుంచి మోటారు వాహనాల చట్టం సెక్షన్‌ 146 ప్రకారం పరిహారం పొందవచ్చు.ప్రాణనష్టం, ఆస్తినష్టం జరిగితే 'మోటార్‌ ఏక్సిడెంట్స్‌ క్లైమ్స్‌ ట్రిబ్యునల్‌'కు పరిహారం కోసం దరఖాస్తు చేసుకోవాలి. మోటార్‌ క్రైం ట్రిబ్యునల్‌ సభ్యుడిగా జిల్లా జడ్జి వ్యవహరిస్తారు. రోడ్డు ప్రమాద కేసులను విచారించే కోర్టు ప్రతి జిల్లా కేంద్రంలో వుంటుంది. రోడ్డు ప్రమాదంలో నష్టపోయిన వ్యక్తి లేదా మరణించిన అతని వారసులు పరిహారం కోసం కింద తెలిపిన పత్రాలను జతచేస్తూ దరఖాస్తు చేసుకోవాల్సి వుంటుంది.ఇందుకు సంబంధించి పోలీసులు కేసు నమోదు చేసిన తర్వాత డాక్టర్‌ సర్టిఫికెట్స్‌, మెడికల్‌ ఖర్చులు తదితర వివరాలను తెలిపే పత్రాలను కోర్టుకు సమర్పించాల్సి వుంటుంది.వాటి ఆధారంగా కోర్టు ప్రమాద తీవ్రతను బట్టి బాధితునికి జరిగిన నష్టాన్ని అంచనా వేసి పరిహారం అందించాలని తీర్పునిస్తుంది. ప్రమాదాల్లో మరణించిన వారి కుటుంబాలకు పరిహారం అందించాలని సూచిస్తుంది. ప్రమాదానికి కారణమైన వాహనానికి ఏ సంస్థలో అయితే బీమా చేసి ఉంటారో ఆ సంస్థ నష్టపరిహారం చెల్లిస్తుంది. అర్జీ స్వయంగా లేదా లాయర్‌ ద్వారా కోర్టుకు అందచేయవచ్చు.నష్టం జరిగినట్లు తెలిపే పోలీసు కేసు ఎఫ్‌ఐఆర్‌ ప్రతి,ప్రమాదానికి కారణమైన వాహనం రిజిస్ట్రేషన్‌ సర్టిఫికెట్‌, ఇన్సూరెన్స్‌ పాలసీ, డ్రైవింగ్‌ లైసెన్స్‌ నకలు,చికిత్స చేసిన వైద్యుని అభిప్రాయాన్ని తెలిపే మెడికల్‌సర్టిఫికెట్‌, వెద్యుడిచ్చే సర్టిఫికెట్‌లో బాధితుడికి శారీరకంగా ఎంత మేర నష్టం వాటిల్లిందనే సమాచారంతో పాటు, వైద్యసేవలకు అయిన ఖర్చుల వివరాలు జతచేయాల్సి వుంటుంది.కోర్టు ఫీజు క్లైమ్‌ మొత్తంలో ఒక్క శాతం చెల్లించాలి. ఆ ఫీజును కూడా చెల్లించే స్థోమతలేని క్లైయిమ్‌దారులకు నష్టపరిహారం మంజూరు అయిన తర్వాత అందులో నుంచి కోర్టు ఫీజును చెల్లించవచ్చు.కేసును త్వరగా పరిష్కరించుకోవాలనుకుంటే న్యాయవాది ద్వారా కేసును లోక్‌అదాలత్‌కు బదిలీ చేయించుకోవచ్చు. క్లైమ్‌దారుడు, బీమా కంపెనీ ఉమ్మడిగా 'లోక్‌అదాలత్‌'లో మెమో దాఖలు చేసి ఇద్దరికీ ఆమోద యోగ్యమైన విధంగా చర్చించుకుని కేసును త్వరితగతిన పరిష్కరించుకోవచ్చు.ప్రమాదంలో నష్టపోయిన బాధితులు ఇతర ప్రాంతాలవారో లేక ఇతర రాష్ట్రాలకు చెందిన వారో అయితే మోటార్‌వాహనాల చట్టం 166(2) ప్రకారం ప్రమాదం జరిగిన ప్రాంతంలో కానీ, తాను నివాసం వుంటున్న ప్రాంతంలో గాని కోర్టులో ఏక్సిడెంట్‌ క్లైమ్‌ దరఖాస్తు చేసుకోవచ్చు.
రేవతి
మహాభారతంలో రేవతి బలరాముడు భార్య.
అక్షౌహిణి
భారతీయ కొలమానంలో అక్షౌహిణి ఒక కొలత. సైన్యాన్ని అక్షౌహిణిలో కొలుస్తారు. కంబ రామాయణంలో ఆ లెక్కలు ఇలా ఉన్నాయి. ఆదిపర్వం బట్టి సైన్యగణాంకాలలో పునాది నిష్పత్తి 1 రథము : 1 ఏనుగు : 3 గుర్రాలు : 5 కాలిబంట్లు.
ఒక రథము, ఒక ఏనుగు, మూడు గుర్రాలు మరియు ఐదు కాలిబంట్లు కలిస్తే ఒక "పత్తి" అంటారు.
మూడు పత్తులు ఒక సేనాముఖము అనగా సేనాముఖము = 3 X పత్తి
మూడు సేనాముఖములు ఒక గుల్మము. అనగా గుల్మము = 3 X సేనాముఖము
గణము అనగా మూడు గుల్మములు అనగా గణము = 3 X గుల్మము
వాహిని అనగా మూడు గణములు. అనగా గణము =3 X గణము
పృతన అనగా మూడు వాహినులు అనగా పృతన=3 X వాహినులు
చమువు అనగా మూడు పృతనల సైన్యము. అనగా 3 Xపృతన
అనీకిని అనగా మూడు చమువుల సైన్యము. అనగా 3 Xచమువు.
అక్షౌహిణి అనగా పది అనీకినుల సైన్యము అనగా 10 X అనీకిని
ఇటువంటి అక్షౌహిణులు 18 కురుక్షేత్ర యుద్ధములో పాల్గొన్నాయి. అంటే -
3,93,660 రథములు + 3,93,660 ఏనుగులు + 11,80,980 గుర్రాలు + 19,68,300 కాలిబంట్లు
ఒక్కొక్క రథం మీద యుద్ధవీరునితో పాటు సారథి కూడా ఉంటాడు. సారథులను కూడా లెక్కలోనికి తీసుకుంటే, రథబలం 7,87,329 కి చేరుకుంటుంది. అలాగే గజబలంతో యుద్ధవీరునితో పాటు మావటిని లెక్కలోనికి తీసుకుంటే, గజ బలం 7,87,329 కి చేరుకుంటుంది.
అక్షౌహిణి X '18' = ఏకము
ఏకము X '8' = కోటి (ఈ కోటి మన కోటి కాదు)
కోటి X '8' = శంఖము
శంఖము X '8' = కుముదము
కుముదము X '8' = పద్మము
పద్మము X '8' = నాడి
నాడి X '8' = సముద్రము
సముద్రము X '8' = వెల్లువ
అంటే 36,691,71,39,200 సైన్యాన్ని వెల్లువ అంటారు.
ఇటు వంటివి 70 వెల్లువలు సుగ్రీవుని దగ్గర ఉన్నట్లుగా కంబ రామాయణం చెపుతుంది. అంటే 366917139200 X 70 = 256842399744000 మంది వానర వీరులు సుగ్రీవుని దగ్గర వుండేవారు. వీరికి నీలుడు అధిపతి.
256842399744000 మంది బలవంతులు కలిసి త్రేతాయుగములో (1,700,000 సంవత్సరాల పూర్వం) లంకకు వారధి కట్టారన్నమాట.
టీక
టీక పద్యం వివరణలో ఉపయోగించే ప్రతిపదార్ధం.
టీక [ ṭīka ] ṭīka. సంస్కృతం n. A commentary, notes. A practical exposition of a theme.
గ్రంధి (ఇంటి పేరు)
"ఇతర వ్యాసాల గురించి గ్రంధి చూడండి"
గ్రంధి తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. విజయనగరం జిల్లాలో ఈ ఇంటిపేరు గలవారు ఎక్కువగా వర్తకులుగా ఉన్నారు.
అహ్మద్ రజా ఖాన్
అహ్మద్ రజా ఖాన్, Ahmad Raza Khan, ఒక సున్నీ ముస్లిం, సూఫీ, బరేల్వీ, ముస్లిం పండితుడు. బరేలీకి చెందినవాడు. ఇతను ఇస్లామీయ ధార్మిక శాస్త్రాలను క్షుణ్ణంగా అధ్యయనం చేసి అహలె సున్నత్ వల్-జమాత్ను స్థాపించాడు. ఇతను 52 శాస్త్రాలలో నిష్ణాతుడు. మహా రచయితకూడా, దాదాపు 1000 పుస్తకాలు, మోనోగ్రాఫ్ లు రచించాడు. ఇతను అరబ్బీ, పర్షియన్ మరియు ఉర్దూ భాషలలో వ్రాయగల మహాపండితుడు. ఇతను హనఫీ పాఠశాల అవలంబీకుడు. ఇతను వ్రాసిన నలభై సంపుటాలు గల గ్రంథం "ఫతావా రిజవియ్యా", ప్రాశస్తం పొందినది.
అహ్మద్ రజా ఖాన్ 1272 హి.శ. (1856 క్రీ.శ.) ఉలేమాల కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి, మౌలానా నఖీ అలీ ఖాన్, సమకాలీన ఆలిమ్. ఇతని తల్లి ఇతనికి 'అమ్మన్ మియాఁ' అనే పేరు పెట్టింది. తన తండ్రిదగ్గర ఇస్లామీయ ధర్మ శాస్త్రాలు క్షుణ్ణంగా చదివాడు. తన తండ్రి ఆధ్వర్యంలో 'దర్స్-ఎ-నిజామీ' చదివాడు. తన సాధారణ విద్య కొరకు ఏ దారుల్ ఉలూమ్ లోనూ చదవలేదు.
తన 14వ యేటనే ముఫ్తీ అయ్యాడు. ఇలా తన ఇస్లామీయ ధార్మిక జీవనాన్ని ప్రారంభించి, అహలె సున్నత్ వల్-జమాత్ను స్థాపించేవరకు వెళ్ళింది. భారతదేశంలో గల ఎన్నో పీర్లు (ధార్మిక పురుషులు) ఇతనిపట్ల ముగ్దులై, తమ మార్గదర్శకునిగా చేసుకున్నారు.
తన 21 యేట సూఫీ మార్గాలను అనుసరించి, పటుత్వం పొంది, ఎందరికో మార్గదర్శకుడయ్యాడు. 22వ యేట తన తండ్రితో కలసి హజ్ యాత్రను పూర్తిచేశాడు. ఎందరో శిష్యగణాన్ని పొందాడు.
అహ్మద్ రజా ఎన్నో శాస్త్రాలను అధ్యయనం చేశాడు, ఫిఖహ్లో అందెవేసిన చేయి. హనఫీ పాఠశాల అవలంబీకుడు. మక్కా నగర ముఫ్తీ యైన షేక్ అబ్దుర్ రహిమాన్ అస్-సిరాజ్ ఇబ్న్ అబ్దుల్లా అస్-సిరాజ్ కూడా ఇతనిని ముఫ్తీగా గుర్తింపునిచ్చాడు.
ఇతను ఖాదరియా సిల్ సిలాకు చెందిన సూఫీ.
1904 లో 'మన్జర్ అల్-ఇస్లాం' అనునొక మదరసాను స్థాపించాడు. రజా హి.శ. 1340 (1921) లో తన 65వ యేట మరణించాడు.
దారుల్ ఉలూమ్ మన్‌జర్ ఎ ఇస్లాం అనే పేరుతో ఉత్తరప్రదేశ్ లోని బరేలీలో ఓ మదరసా స్థాపించాడు.
అహ్మద్ రజా ఖాన్ దాదాపు 1000 వరకు పుస్తకాలు, మోనోగ్రాఫ్ లు వ్రాశాడు. అరబ్బీ, పర్షియన్ మరియు ఉర్దూలో కవితలు గూడా వ్రాశాడు. ఇందులో ప్రముఖమైనవి కొన్ని ఇక్కడ ఇవ్వబడ్డాయి.
కొన్ని ముఖ్యమైన రచనలు :
1. ఫతావా రజ్వియా (12 సంపుటాలు) 
2. హుసాముల్ హరమైన 
3. ఫతావా హరమైన్ 
4. అద్-దౌలతుల్ మక్కియా 
5. ఫతావా ఆఫ్రికా 
6. అహ్ కామె షరీయత్ 
7. సుభానుస్ సుబూహ్ 
8. అల్-అమన్ ఒ-వల్-ఔలా 
9. దవాముల్ ఐష్ 
10. సల్తనత్ ఎ ముస్త్తఫా 
11. కిల్ ఫుల్ ఫకీహిల్ ఫహీమ్ 
12. అల్ సమ్ సామ్
ఆ కాలంలో మిర్జా గులాం అహ్మద్ అనే ఒక ఖాదియాన్ తనకు తాను ఒక ప్రవక్తగా ప్రకటించుకొన్న కాలం. ఇస్లామీయ ప్రపంచంలో ఇదో సంచలనాత్మక ఘటన. మిర్జా గులాం అహ్మద్, ఓ ఫిత్నా, ఈతను ముస్లింలలో చిచ్చు పెట్టడానికి ప్రయత్నించినపుడు, అతనికి మరియు అతని అసంబద్ధ సిద్ధాంతానికి వ్యతిరేకంగా గళం విప్పిన ధీరుడు. ఈ ఫిత్నాను అణచివేయడంలో తన పాత్రను అమోఘంగా పోషించాడు..
Haroon, M The World of Importance of Imam Ahmad Raza Kazi Publications, Lahore 1974
తిత్తి
తిత్తి (Cyst) అనగా ఒక రకమైన ద్రవ పదార్ధాలతో నిండిన సంచి. ఇవి వివిధ అవయవాలలో తయారుకావచ్చును. కొన్ని పుట్టిన దగ్గరనుండి ఉండవచ్చును. నిజమైన తిత్తుల లోపలివైపు వివిధ రకాల ఉపకళా కణజాలాలతో కప్పబడి ఉంటాయి. కృత్రిమమైన తిత్తుల లోపలివైపు ఏ విధమైన పొర ఉండదు.
సాధారణంగఅ తిత్తులను శస్త్రచికిత్స ద్వారా తొలగించవలసి వుంటుంది.
ఖురిత జంతువు
ఖురిత జంతువులు (ఆంగ్లం Ungulate animals) గోళ్లు గిట్టలుగా మారి, ఆ గిట్టలు మాత్రమే భూమిని ఆనే విధంగా సంచరించే జంతువులు. కరభాస్థులు, ప్రపాదాస్థులు, అంగుళ్యాస్థులు నేలను ఆనవు.
సాధారణ ఉదాహరణలు: గుర్రం, గాడిద, జీబ్రా, పశువులు, రైనోసెరాస్, ఒంటె, హిప్పోపొటమస్, మేక, పందులు, గొర్రెలు, జిరాఫీ, దుప్పి, లేడి, మొదలైనవి.
వడదెబ్బ
వడదెబ్బ (Heat stroke) ఎండాకాలంలో సంభవించే వ్యాధి. పరిసరాలలోని అధిక ఉష్ణోగ్రతకు గురికావడం వల్ల శరీర ఉష్ణోగ్రత నియంత్రణ సరిగా పనిచేయక చెమట పోయడం ఆగి, ఉష్ణోగ్రత అధికమై ఇతర లక్షణాలతో బాటు మూర్ఛ, మరణం సంభవిస్తాయి.
పెల్లాగ్రా
పెల్లాగ్రా (Pellagra) విటమిన్ బి వర్గానికి చెందిన నికోటినిక్ ఆమ్లం లేదా నియాసిన్ లోపం వల్ల సంభవించే వ్యాధి. డెర్మటైటిస్, డయారియా, డిమెంషియా లక్షణాలు మూలంగా ఉండటం వలన 3-డి వ్యాధి అని కూడా అంటారు.
అరత్ని
అరత్ని (Ulna) సకశేరుకాల ముంజేయిలోని రెండు ఎముకలలో ఒకటి. రెండవది రత్ని. దీనికి పైభాగంలో భుజాస్థితోను, దిగువ భాగంలో మణిబంధాస్థులతోను సంబంధం ఉంటుంది.
బెరిబెరి
బెరిబెరి (Beriberi) విటమిన్ బి1 లేదా థయామిన్ లోపం వల్ల మానవులలో సంభవించే వ్యాధి. ఈ విటమిన్ బియ్యం మీద ఉండే తవుడులో ఉంటుంది.
ఈ వ్యాధిలో తడి బెరిబెరి (Wet beriberi) మరియు పొడి బెరిబెరి (Dry beriberi) అని రెండు రకాలు. కండరాలు క్షీణించి, కాళ్ళు చేతులు పక్షవాతంతో పడిపోవడం పొడి బెరిబెరి లక్షణాలు. దేహకుహరంలో నీరుచేరి హృదయం ఉబ్బి కాలేయం నొక్కుకొని పోవడాం తడి బెరిబెరి లక్షణాలు. కొందరిలో రెండింటి లక్షణాలు కనబడవచ్చును.
ఉరోస్థి
ఉరోస్థి (Sternum) సకశేరుకాలలో ఛాతీ ముందు భాగంలో ఉండే చదునైన ఎముక. ఇది చాలా వరకు పర్శుకలు లేదా పక్కటెముకలకు అధారాన్నిస్తాయి. పైభాగంలో ఉరోమేఖలతో అతికి ఉంటుంది. కప్పలో దీనికి నాలుగు భాగాలుంటాయి. మానవులలో దీనికి మూడు భాగాలుంటాయి.
బహిర్జంఘిక
బహిర్జంఘిక (Fibula) చరుష్పాద జీవులలో చరమాంగపు ముంగాలులోని రెండు ఎముకలలో ఒకటి. రెండవదయిన అంతర్జంఘిక కన్నా చిన్నది. కప్పలాంటి కొన్ని జంతువులలో అంతర్, బహిర్ జంఘికలు అంతో ఇంతో కలిసి పోతాయి.
అంతర్జంఘిక
అంతర్జంఘిక (Tibia) చతుష్పాద జీవులలో చరమాంగపు ముంగాలులోని రెండు ఎముకలలో ఒకటి. రెండవదయిన బహిర్జంఘిక కన్నా పెద్దది బలమైనది.
సజీవ శిలాజాలు
పురాతన కాలాలలో ఉద్భవించిన రూపంలో నేటివరకు శరీర నిర్మాణంలో ఎటువంటి మార్పు చెందకుండా జీవించివున్న జీవులను సజీవ శిలాజాలు (Living Fossils) అంటారు.
భూగోళంపై జీవజాతి పరిణామ క్రమంలో చాలా జీవజాతులు పురాతన కాలానికి, ఇప్పటికి ఎంతో మార్పు చెందాయి. కనుక వాటి పురాతన రూపం శిలాజాల వల్ల మాత్రమే తెలుస్తుంది. కాని కొన్ని జీవజాతులు పెద్దగా మార్పులు చెందలేదు. 
These species have all survived major s, and generally retain low diversities.అంటే వాటి పురాతన శిలాజాలను బట్టి అవి అప్పుడు ఎలా ఉండేవనిపిస్తుందో ఇప్పుడు బ్రతికి ఉన్న ఆ జాతి జీవులు కూడా ఇంచుమించు అలానే ఉన్నాయన్నమాట. పరిణామ క్రమంలో ఒక జన్యు అవరోధం () ఏర్పడినపుడు కొన్ని జీవజాతులు వివిధ దిశలలో విస్తరిస్తాయి (successfully radiates forming many new species after a possible genetic bottleneck). ఇలాంటివాటిని సజీవ శిలాజాలు అనరాదు.
స్ఫీనోడాన్ మొదట పర్షియన్ యుగంలో ఉద్భవించి, ఇప్పటికీ అదే నిర్మాణంలో ఉంది. ఇది ఒక సజీవ శిలాజం. ఇలాంటి వాటి అధ్యయనంలో ఒక తెలిసిన జీవి యొక్క పురాతన శిలాజం దొరికినపుడు అవి రెండూ ఒకే విధంగఘ ఉన్నట్లు తెలుస్తుంది. కొన్నిమార్లు ముందుగా శిలాజం ద్వారా మాత్రమే శాస్త్రజ్ఞులకు తెలిసిన జీవి ఎక్కడో మారుఊల ప్రాంతంలో జీవశాస్త్రపరిశోధకులకు కనిపించి ఆశ్చర్యం కలుగజేస్తుంది. (as if the fossil had "come to life again"). "Living Fossil" అనే పదాన్ని మొట్టమొదట ఛార్లెస్ డార్విన్ తన ఆరిజిన్ ఆఫ్ స్పిషీస్ ("") అనే ప్రఖ్యాత రచనలో "" (the platypus) మరియు "" (the South American lungfish) అనే జీవుల గురించి వర్ణించే సందర్భంలో ఉపయోగించాడు.
తుంటి ఎముక
తుంటి ఎముక లేదా తొడ ఎముక (Femur) చతుష్పాద జీవులలో చరమాంగపు తొడ భాగంలోని బలమైన ఎముక. దీని పైభాగంలోని శిరోభాగం శ్రోణివలయంలోని ఉదూఖలంలోనికి చేరి బంతిగిన్నె కీలు ఏర్పరుస్తుంది. క్రిందిభాగం గిలక మాదిరిగా ఉండి, అంతర్జంఘిక మరియు బహిర్జంఘికలతో సంధానం చెందుతుంది. శిరోభాగం కిందనున్న ట్రొకాంటర్లు కండరాలు అతకడానికి ఉపయోగపడతాయి.
త్వచాస్థులు
ఎముకలలో కొన్ని శరీరంలోని పొరల నుండి తయారౌతాయి. వీటిని త్వచాస్థులు లేదా చర్మీయ అస్థులు (Membrane or Dermal bones) అంటారు.
రంగు
ఒక స్థిరమైన తరంగ దైర్ఘ్యం ఉన్న కాంతిని రంగు అంటారు. వేర్వేరు తరంగ దైర్ఘ్యాలున్న కాంతి వేర్వేరు రంగులలో ఉంటుది.రంగులు లేదా వర్ణాలు (ఫ్రెంచ్: Couleur, ఇటాలియన్: Colore, జర్మన్: Farbe, స్వీడిష్: Färg, లాటిన్, స్పానిష్, ఆంగ్లం: Color) మన కంటికి కనిపించే వస్తువుల ఒకానొక లక్షణము. సాధారణంగా సప్తవర్ణాలు అని పేర్కొనే ప్రకృతి ఏడు రంగులు. వివిధ రంగులు కాంతి యొక్క తరంగ దైర్ఘ్యం, పరావర్తనం మొదలైన లక్షణాల మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. మన కంటికి కనిపించే రంగులు ఇంచుమించుగా 400 nm to 700 nm మధ్యలో ఉంటాయి. ఈ కిరణాలను రెటినాలోని కోన్ కణాలు గుర్తించి, మెదడుకు సమాచారం అందిస్తాయి. 
సాధారణంగా తెల్లని కాంతిలో 7 రంగులుంటాయి. తెల్లని కాంతిని పట్టకం గుండా వక్రీభవనం చెంది అందలి అంశ రంగులుగా విడిపోవటాన్ని కాంతి వెశ్లేషణ అంటారు. సూర్య కాంతిని పట్టకం గుండా విశ్లేషించినపుడు ఏదు రంగులు గల వర్ణపటం కనిపిస్తుంది. దీనినే వర్ణపటం అంటారు. ఈ ఏడు రంగులు ఇంద్ర ధనుస్సు లోని వర్ణాలను పోలి ఉంటాయి. అవి ఊదా (Violet), ఇండిగో (Indigo, నీలం (Blue, ఆకుపచ్చ (green, పసుపుపచ్చ (Yellow, నారింజ (Orange) మరియు ఎరుపు (Red). ఈ రంగులను గుర్తు పెట్టుకోవడానికి VIBGYOR ఆనే సంకేత పదమును సూచిస్తారు. ఈ రంగులలో ఎరుపు రంగు ఎక్కువ తరంగ దైర్ఘ్యం కలది. ఊదారందు తక్కువ తరంగ దైర్ఘ్యం గలది. ఎరుపు రంగు ఎక్కువ తరంగ దైర్ఘ్యం ఉండటం వల్ల చాలా దూరం నుండి స్పష్టంగా కనబదుతుంది. అందువల్ల రహదారుల ప్రక్కన సూచించే గుర్తులు గల బోర్డులు ఎరుపు రంగుతో వ్రాస్తారు.
రంగులు రెండు రకాలు అవి 1. ప్రాథమిక రంగులు 2. గౌణ రంగులు. ఎరుపు, ఆకుపచ్చ, నీలం రంగులను ప్రాథమిక రంగులు అంటారు. వీటిని సరియైన నిష్పత్తిలో కలిపినపుడు గౌణ రంగులు యేర్పడుతాయి. ఎరుపు, అకుపచ్చ కలిసినపుడు పసుపు పచ్చ, ఎరుపు మరియు నీలం కలసి నపుడు ముదురు ఎరుపు, నీలం, ఆకుపచ్చ కలిసినపుడు ముదురు నీలం అనె గౌన రంగులు యేర్పడుతాయి. ప్రాథమిక రంగులైన ఎరుపు, ఆకుపచ్చ, నీలం రంగులను కలిపినట్లైతే దాదాపుగా తెలుపు రంగు యేర్పడుతుంది. (కాంతి రంగులు మాత్రమే, ఇతర రంగులు కాదు)
నాలుక పూత
నాలుక పూత శిలీంధ్రాల వల్ల కలిగే వ్యాధి. దూబు ప్రభావంతో నాలుక వాచిపోతుంది మరియు దాని రంగు మారుతుంది. నోటి పూత కారణంగా నాలుక నోటి లోపలి బుగ్గలు, పెదవులు, ఎర్రగా పూసినట్లు కనిపిస్తుంది. నాలుకపై గల మొగ్గలు కోల్పోయి నాలుక నున్నగా తయారవుతుంది. కారం తగిలితే మంట పుడుతుంది. నోటి వెంట లాలాజలం ఊరుతుంది. ఏమి తినాలన్నా నొప్పితో చాలా బాధపడాల్సి ఉంటుంది. నాలిక పైన అంతటా చిన్ని చిన్ని పుండ్లు కూడా వస్తాయి. దీనికి కారణం ముఖ్యంగా నోటి అపరిశుభ్రతే. అంతేకాకుండా ఒక్కోసారి శరీరంలో బికాంప్లెక్ లేమి వలన, వైరస్ వలన, ఫంగస్, బాక్టీరియాల ఇన్‌ఫెక్షన్, కడుపులో పురుగులు, మెటాలిక్ పాయిజినింగ్, దీర్ఘకాలిక అనారోగ్యం, మానసిక ఒత్తిడి, అజీర్ణవ్యాధి, దంతాల వ్యాధులు, ఏదైనా మందులు తీసుకొంటే అవి వికటించినపుడూ ఇలా నోరు పూస్తుంది.
ఈ వ్యాధి నివారణకు సుమారు 10 రోజుల వ్యవధి పడుతుంది.(నాలుక వాయుట తీవ్రంగా ఉన్నను, శ్వాస తీసుకొనుట, మాట్లాడుట, నములుట, చప్పరించుట వంటి క్రియలు కఠినంగా ఉన్నప్పుడు)
గురజాడ (ఇంటి పేరు)
గురజాడ తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
నలుపు
నలుపు రంగు (Black) ఒక విధమైన రంగు. ఈ రంగు అన్ని రకాల కాంతి కిరణాలను ఇముడ్చుకొని, ఏ విధమైన కిరణాలను కూడా పరావర్తనం చెందించదు. అందువలన ఏ రంగు వర్ణకాలైనా ముదిరినప్పుడు చివరకు నలుపు రంగులోకి మారుతుంది.
“తెలుపు అసలు రంగే కాదు, ఏడురంగుల పోగు,కాకి నలుపు, కోకిల నలుపు .
నిశ్శబ్ద నిగూఢ రాగాల రారాణి చిక్కని నలుపుల చక్కని రమణి
నీలము
నీలము (Blue) ఒక విధమైన రంగు. 440-490 నానోమీటర్ల మధ్య తరంగదైర్ఘ్యం కలిగిన కాంతి తరంగాలు కంటికి తగిలినపుడు అది "నీలిరంగు" అనే భావన కలుగుతుంది. లో నీలం రంగుకు పసుపు; అనగా ఎరుపు మరియు ఆకుపచ్చ రంగుల కాంతులు సమపాళ్ళలో ఉంటే వచ్చే రంగు అన్నమాట. అయితే ‌లో నీలం రంగుకు కాంప్లిమెంటరీ కలర్ నారింజ రంగు. ఇది విధానంలో. 
నీలిరంగులో వివిధ రకాలున్నాయి.
ఈ రకం రంగు ప్రశ్నలన్నిటికి సమాధానం అర్ధం కావాలంటే కాంతి ‘చెదరటం,’ అనే భావం అర్ధం కావాలి. గాలిలో అనేకమైన అణువులు (‘మోలిక్యూల్స్’), రేణువులు (‘పార్టికిల్స్') ఉంటాయి. ఉదాహరణకి ఆమ్లజని, నత్రజని అణువులు గాలిలో విస్తారంగా ఉంటాయి. అలాగే దుమ్ము రేణువులు, నీటి ఆవిరి అణువులు కూడ ఉంటాయి. కాంతి కిరణాలు సూర్యుడి దగ్గనుండి మనకి చేరుకునేలోగా ఈ గాలిలో ప్రయాణం చేస్తాయి. సూర్య కిరణాలు ఈ రేణువులని ఢీ కొన్నప్పుడు ఆ కాంతి చెల్లా చెదరవుతుంది. సూర్యుడి వెలుగు మన కంటికి తెల్లగా కనబడ్డప్పటికీ, అందులో ఎన్నో రంగులు ఉంటాయని ఇంద్ర ధనుస్సు చూసిన వారందరికీ పరిచయమైన విషయమే. ఒకొక్క రంగు ఒకొక్క విధంగా చెదురుతుంది. ఉదాహరణకి ఇంద్రధనుస్సులో తరంగ దైర్ఘ్యం (wavelength) తక్కువ ఉన్న ఊదా (‘వయలెట్’) రంగు ఎక్కువ చెదురుతుంది, తరంగ దైర్ఘ్యం ఎక్కువ ఉన్న ఎరుపు (‘రెడ్’) తక్కువ చెదురుతుంది.
సూర్యుడు ఆకాశంలో కిందకి ఉన్నప్పుడు (అంటే ఉదయం, సాయంకాలం), సూర్య కిరణాలు భూమి వాతావరణంలో చాల దూరం ప్రయాణం చేస్తే కాని మన కంటిని చేరలేవు. కనుక కిరణాలలోని రంగులు విరజిమ్మబడటానికి సావకాశాలు ఎక్కువ. కనుక నీలి రంగు ఎక్కువగా ఇటు, అటూ చెదిరి పోతుంది, కాని ఎరుపు తక్కువ చెదురుతుంది కనుక తిన్నగా మన కంటిని చేరుకుంటుంది. అందుకనే సంధ్యా సమయంలో ఆకాశం ఎర్రగా కనిపిస్తుంది. పల్లెపట్టూళ్ళలో గోధూళి వేళ గాలిలోకి బాగా దుమ్ము రేగుతుంది. కనుక గోధూళి వేళ ఆకాశం ఎర్రగా ఉంటుంది. సూర్యుడు నడి నెత్తి మీద ఉన్నప్పుడు కిరణాలు మన వాతావరణంలో తక్కువ దూరం ప్రయాణం చేస్తాయి. కనుక సాయంత్రం కంటే ఎక్కువ నీలి రంగు మన కంటిని చేరుతుంది. అందుకని మధ్యాహ్నం ఆకాశం నీలిగా కనబడుతుంది.
మరి దూరపు కొండల నీలిమ సంగతి? ఉదాహరణకి ‘నీలగిరులు’ అంటేనే నీలి కొండలు కదా. చెట్లు దట్టంగా ఉన్న కొండల అసలు రంగు ఆకుపచ్చ. చెట్లు తక్కువగా ఉంటే బూడిద రంగు. వీటిని దూరం నుండి చూసినప్పుడు నీలి రంగు గాలి పొరలగుండా చూస్తాం. (“నీలి రంగు గాలి” అంటే? - నిజానికి గాలికి రంగు లేదు.) రోదసి రంగు నల్లటి నలుపు. మనం ఆకాశం వైపు చూసినప్పుడు ఆ నల్లటి నేపథ్యంలో గాలిని చూస్తున్నాం. గాలికి స్వతహగా రంగు లేకపోయినా గాలిలోని రేణువులు కాంతిని విరజిమ్మినప్పుడు ఆ గాలి మనకి నీలంగా అనిపిస్తుంది; కనిపించదు. అది మన భ్రాంతి.
బార్ దేహం
బార్ దేహం లేదా బార్ నిర్మాణం (ఆంగ్లం Barr body) మానవులలో స్త్రీ జీవులలో ఉండే ప్రత్యేక క్రోమోసోమ్ నిర్మాణం. దీనిని ముర్రె బార్ (Murray Barr) అనే శాస్త్రవేత్త మొదటగా కనుగొన్నారు. పురుషులలో ఈ నిర్మాణం ఉండదు. స్త్రీ జీవులలో రెండింటిలో ఒక X-క్రోమోసోము జన్యురీత్యా నిష్క్రియమై గాఢంగా వర్ణదాన్ని ఆకర్షిస్తుంది. దీనిని బార్ నిర్మాణం అంటారు.
ముర్రె బార్
ముర్రె బార్ (Murray Llewellyn Barr) (జూన్ 20, 1908 – మే 4, 1995) కెనడా వైద్యుడు మరియు శాస్త్రవేత్త. ఇతడు తోటి వైద్య విదార్థియైన జార్జి బెర్ట్రామ్ తో కలిసి 1948 సంవత్సరంలో కణాలలో బార్ దేహం అనే ముఖ్యమైన నిర్మాణాన్ని కనుగొన్నారు.
ఇతడు ఒంటారియోలో జన్మించాడు. పశ్చిమ ఒంటారియో విశ్వవిద్యాలయంలో వైద్యవిద్యను (1933-1938) అభ్యసించాడు. ఇతడు చాలా బహుమతులు అందుకున్నాడు మరియు నోబుల్ బహుమతికి నామినేట్ చేయబడ్డాడు.