hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
Komba
Komba ni wanyama wadogo wa familia Galagidae. Wamo miongoni mwa wanyama wa asili wa jamaa ya binadamu. Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara.
Hukiakia usiku na hulala mchana katika matundu ya miti. Kwa ajili hiyo wana macho makubwa ili kuona vizuri kwenye giza. Hata masikio yao ni makubwa ili kusikia mawindo yao na hata maadui wao. Mkia mrefu wao huzuia wasiyumbe wakitembea juu ya matawi. Wanaweza kuruka sana, hadi mita 2 kwa wima. Wana makucha kama yale ya watu, isipokuwa lile la kidole cha pili cha miguu ambao ni mrefu wenye ncha kali na hutumika kwa kusafisha manyoya. Hula wadudu, wanyama wadogo, matunda na sandarusi.
Kibodo (Afrika ya Kati)
Kibodo ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wabodo. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kibodo imehesabiwa kuwa watu 15 tu. Kwa hiyo lugha hiyo imekaribia kutoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kibodo iko katika kundi la D30.
Kidendi (Afrika ya Kati)
Kidendi ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wadendi. Isichanganywe na Kidendi cha Benin. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kidendi imehesabiwa kuwa watu 10,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidendi iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Kikara (Afrika ya Kati)
Kikara ni lugha nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wakara. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kikara imehesabiwa kuwa watu 4800. Haijulikani lugha ya Kikara iko katika familia au kundi gani la lugha kihistoria. Hata hivyo, wataalamu wengine huiweka katika kundi la Kibongo-Bagirmi la lugha za Kinilo-Sahara.
Tromsø
Tromsø ni makao makuu wa Troms, jimbo la Norwei kaskazini.
Una wakazi 72,066 (2015), mbali ya wanafunzi wanaoishi huko wakati wa masomo tu.
Unahesabika kuwa mji ulioko kaskazini kuliko yote duniani, tukiacha ile yenye wakazi chini ya 50,000.
Vadsø
Vadsø ni makao makuu ya Finnmark, jimbo la Norwei.
Kijiji hicho kina wakazi 6,223.
Bodø
Bodø ni mji mkuu wa Nordland, jimbo la Norwei.
Steinkjer
Steinkjer ni mji mkuu wa Nord-Trøndelag, jimbo la Norwei. Idadi ya wakazi wake ilihesabiwa kuwa 21,151 mwaka wa 2011.
Kilaka (Chad)
Kilaka ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Chad na Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Walaka. Isichanganywe na lugha ya Kilaka inayozungumzwa nchini Nigeria. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kilaka nchini Chad imehesabiwa kuwa watu 55,100. Pia kuna wasemaji 2050 nchini Afrika ya Kati. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilaka iko katika kundi la Kibongo-Nagirmi.
Kingando (lugha)
Kingando ni jina la lugha tofauti, yaani:
Kingando (Afrika ya Kati)
Kingando ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wangando. Isichanganywe na Kingando nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kingando imehesabiwa kuwa watu 5000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kingando iko katika kundi la C10.
Kingombe (lugha)
Kingombe ni jina la lugha tofauti, yaani:
Kingombe (Afrika ya Kati)
Kingombe ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wangombe. Isichanganywe na Kingombe nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kingombe imehesabiwa kuwa watu 1450. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kingombe iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Kipande (lugha)
Kipande ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wapande. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kipande imehesabiwa kuwa watu 9700. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kipande iko katika kundi la C20.
Kiyaka (Afrika ya Kati)
Kiyaka ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati na Jamhuri ya Kongo inayozungumzwa na Wayaka. Isichanganywe na lugha ya Kiyaka nchini Jamhuri ya Kongo wala na lugha ya Kiyaka nchini Angola. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kiyaka nchini Afrika ya Kati imehesabiwa kuwa watu 15,000. Pia kuna wasemaji 15,000 tena nchini Kongo. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kiyaka iko katika kundi la C10.
Orodha ya lugha za Nigeria
Orodha hii inaorodhesha lugha za Nigeria:
Kibali (lugha)
Kuna lugha mbalimbali ambazo zimeitwa Kibali, k.m.
Kibena (lugha)
Jina la Kibena hurejea lugha mbalimbali tofauti, k.m.:
Selena Gomez
Selena Marie Gomez (amezaliwa 22 Julai 1992) ni mwigizaji filamu na mwimbaji wa kike kutoka nchi ya Marekani. Alianza kuigiza filamu akiwa na umri wa miaka kumi tu. Baadaye akaanza kuimba pia katika bendi, na kutoa albamu kama "Kiss & Tell", "A Year Without Rain" na "When the Sun Goes Down".
Poto
Poto au koni ni wanyama wadogo wa nusufamilia Perodicticinae katika familia Lorisidae. Wamo miongoni mwa wanyama wa asili wa jamaa ya binadamu. Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara. Wanaishi mitini kwa misitu ya mvua ya Afrika ya Magharibi na ya Kati, na wanateremka chini kwa nadra. Hukiakia usiku na hulala mchana katikati ya majani. Kwa hivyo wana macho makubwa ili kuona vizuri kwa giza. Mkia ni mfupi na haupo takriban kwa spishi za "Arctocebus". Manyoya yao ni mazito kama sufu yenye rangi ya kijivu, ya kahawa au ya dhahabu. Huenda polepole sana. Wana kucha kama zile za watu, isipokuwa ule wa kidole cha pili cha miguu ambao ni mrefu wenye ncha kali na hutumika kwa kusafisha manyoya. Kidole cha pili cha mikono ni karibu ya kutoweka. Hula matunda, sandarusi, wadudu na wanyama wadodo.
Kiabua
Kiabua ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waabua. Mwaka wa 1989 idadi ya wasemaji wa Kiabua imehesabiwa kuwa watu 25,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiabua iko katika kundi la Cross River.
Kiacipa ya Mashariki
Kiacipa-Mashariki ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waacipa. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kiacipa-Mashariki imehesabiwa kuwa watu 5000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiacipa-Mashariki iko katika kundi la Kikainji.
Kiacipa ya Magharibi
Kiacipa-Magharibi ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waacipa. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kiacipa-Magharibi imehesabiwa kuwa watu 20,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiacipa-Magharibi iko katika kundi la Kikainji.
Junior Braithwaite
Franklin Delano Alexander Braithwaite, anafahamika zaidi kwa jina la Junior Braithwaite, (4 Aprili 1949 – 2 Juni 1999) alikuwa mwanamuziki wa reggae kutoka mjini Kingston huko nchini Jamaika. Yeye mwanachama mdogo zaidi kutoka katika kundi la The Wailing Wailers. The Wailing Wailers lilikuwa kundi la sauti ambalo Bob Marley na Bunny Wailer walilianzisha mnamo 1963, pamoja wakiwa na Braithwaite, wakati muziki wa ska ulikuwa maarufu nchini Jamaika.
Braithwaite alikuwa na The Wailers kwa takriban miezi nane na alipata kuimba akiwa kama kiongozi katika nyimbo kama vile "Habits", "Straight and Narrow Way", "Don't Ever Leave Me", na "It Hurts To Be Alone". Alikuwa na sauti bomba sana kwenye The Wailers, kulingana na maelezo ya Coxsone Dodd wa Studio One, ambaye yeye ndiye aliyegundua kipaji cha bendi hiyo. Bob Marley baadaye alieleza ya kwamba, "Junior alikuwa akiimba sauti ya juu. Ambapo siku hizi nimeanza kutambua ya kwamba anaimba kama mmoja kati ya kina Jackson Five. Alipoondoka imetubidi tutafute sauti ambayo ni Bunny, Peter na mimi tungeweza kumudu".
Braithwaite aliuawa mnamo tar. 2 Juni katika mwaka wa 1999 huko nyumbani kwa mwanamuziki mwenzake mjini Kingston, huku akiwaacha Bunny Wailer na Beverley Kelso wakiwa kama wanachama pekee halisi wa Wailers waliobakia.
Beverley Kelso
Beverley Kelso ni mwimbaji kutoka nchini Jamaika. Alikuwa mwitikiaji na alikuwa mmoja kati ya wanachama waanzilishi wa bendi ya The Wailers (kati ya 1963–1966). Kifo cha Junior Braithwaite mnamo 1999 na kifo cha Cherry Smith mnamo 2008 kimemwacha Kelso na Bunny Wailer wakiwa kama wanachama waanzilishi pekee wa kina Wailers (ijapokuwa Cherry Smith hakuorodheshwa kwenye tovuti ya bendi akiwa kama mwanachama kamili kwa kutokana na mchango wake mdogo katika bendi).
Wilaya ya Wanging'ombe
Wilaya ya Wanging'ombe ni wilaya moja ya Mkoa wa Njombe. Ilianzishwa mwezi wa Machi 2012. Kabla ya hapo ilikuwa sehemu ya magharibi ya Wilaya ya Njombe katika Mkoa wa Iringa. Tangu Njombe kuwa mkoa wilaya ya Njombe ya awali iligawiwa kwa wilaya za Wanging'ombe, Njombe Mjini na Njombe Vijijini.
Makao makuu ni kata ya Igwachanya. Wakati wa sensa ya mwaka 2012 wilaya hii ilikuwa na wakazi 161,816..
Wilaya ya Wanging'ombe ilipoanzishwa, ikawa na kata 16:
Kibada (Nigeria)
Kibada ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wabada. Wataalamu wengine huiangalia kuwa lahaja ya Kijarawa tu. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kibada imehesabiwa kuwa watu 10,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibada iko katika kundi la Kijarawan linalofanana na lugha za Kibantu.
Kibali (Nigeria)
Kibali ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wabali. Isichanganywe na lugha ya Kibali izungumzwayo nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kibali imehesabiwa kuwa watu 2000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibali iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Busega
Busega ni jina la wilaya mpya katika mkoa mpya wa Simiyu, ambavyo vyote vilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 yenye postikodi namba 39500 . Maeneo yake yalikuwa sehemu za Wilaya ya Magu.
Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, wilaya ilikuwa na wakazi wapatao 203,597 waishio humo.
Makao makuu ya wilaya yako Nyashimo.
Wilaya ya Itilima
Itilima ni jina la wilaya mpya ya Tanzania katika mkoa mpya wa Simiyu, ambavyo vyote vilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Itilima ni wilaya iliyojaa karibia 99% wakiwa Wasukuma waitwao wanyantuzu, kilimo chao kikuu hasa ni mahindi, pamba, n.k.
Katika siasa UDP na CCM ndio vyama vinavyokubalika sana na hasa UDP kwa bwana mapesa aka Cheyo momose ndo eneo kubwa jimbo lake limechukuliwa na hii wilaya.
Pia wilaya hii ina historia ya upinzani wa kisiasa pia na miano.
Makao makuu ya wilaya yako Lagangabilili.
Wilaya ya Mlele
Mlele ni jina la wilaya mpya katika mkoa mpya wa Katavi, ambavyo vyote vilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Maeneo yake yalikuwa sehemu ya wilaya ya Mpanda.
Makao makuu ya wilaya yako Inyonga.
Wakati wa sensa ya mwaka 2012 idadi ya wakazi ilikuwa watu 282,568.
Wilaya ya Nyang'hwale
Nyang'hwale ni jina la wilaya mpya katika mkoa mpya wa Geita, ambavyo vyote vilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Wilaya hii ilikuwa na wakazi wapatao 148,320 wakati wa sensa ya mwaka 2012. Misimbo ya posta katika wilaya hii inaanza kwa namba 302xx.
Wilaya ya Nyang'hwale ina shule ya sekondari Kongwe.
Wilaya ya Butiama
Butiama ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Mara, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Makao makuu ya wilaya yako Butiama.
Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 241,732 waishio humo.
Wilaya ya Chemba
Chemba ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Dodoma Tanzania yenye postikodi namba 41800
, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Makao makuu ya wilaya yako Chemba.
Kwa sasa Wilaya ya Chemba inajumuisha tarafa za Goima, Mondo, Kwamtoro na Farkwa pamoja na kata zao.
Wakazi wengi wa Chemba ni wakulima na wafugaji na mazao yao ni kama vile mahindi, ulezi, alizeti, uwele, udo. Wanyama wanaofugwa ni kama vile ng'ombe, mbuzi, punda na kondoo.
Chemba ni miongoni mwa sehemu ambazo zipo nyuma sana kielimu kwani huwezi kuta watu watano waliofika chuo kikuu, eneo hili lina shida kubwa ya maji katika vijiji vyake vyote.
Wilaya ya Gairo
Gairo ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Morogoro,Tanzania yenye Postikodi namba 67700, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012. Hadi 2012 ilikuwa sehemu ya Wilaya ya Kilosa.
Makao makuu ya wilaya yako Gairo, mji wenye maendeleo zaidi, wa pili baada ya Morogoro Mjini.
Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012 kata ilikuwa na wakazi wapatao 193,011.
Wilaya ya Kakonko
Kakonko ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Kigoma yenye postikodi namba 47700, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.Eneo lake lilitengwa na wilaya ya Kibondo. Idadi ya wakazi ilikuwa watu 167,555 wakati wa sensa 2012.
Makao makuu ya wilaya yako Kakonko.
Wilaya ya Buhigwe
Buhigwe ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Kigoma yenye postikodi namba 47500, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012. Kufuatana na sensa ya 2012 idadi a wakazi ilikuwa watu 254,342.
Makao makuu ya wilaya yako Buhigwe.
Wilaya ya Kalambo
Kalambo ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Rukwa yenye postikodi namba 55400, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Makao makuu ya wilaya yako Matai.
Mkuu wa wilaya wa kwanza alikuwa Moshi Chang'a.
Wilaya limepokea jina kutoka mto Kalambo unaopita hapa hadi kuishia kweye Maporomoko ya Kalambo upande wa Zambia.
Idadi ya wakazi wa wilaya ilikuwa 207,700 wakati wa sensa ya mwaka 2012.
Eneo la Kalambo liko kati ya Sumbawanga mjini na mpaka wa Zambia. Barabara ni chache na mbaya. Wakazi wengi hulima na kufuga. Mazao ya sokoni ni pamoja na mahindi, alizeti, maharagwa, muhogo na asali. Watu wachache wanalima madini na kuvua samaki.
Katika uchaguzi wa bunge la Tanzania Kalambo ni jimbo la uchguzi.
Wilaya ya Kalambo huwa na kata 17:
Wilaya ya Kaliua
Kaliua ni jina la makao makuu ya wilaya mpya katika mkoa wa Tabora, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 kutoka maeneo ya wilaya ya Urambo yenye postikodi namba 457 .
Kaliua inaundwa na Igunga, Kilometa Sitini, Ushokola, Tuombe Mungu, Kazaroho, Usinge, Igagara, Pozamoyo, Ulndwa noni.
Wilaya ya Kyerwa
Wilaya ya Kyerwa ni wilaya mpya katika mkoa wa Kagera, Tanzania yenye postikodi namba 35800 ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012. Wakati wa sensa ya 2012 walikuwa wakazi waishio humo. .
Makao makuu ya wilaya yako Ruberwa.
Wilaya ya Mbogwe
Mbogwe ni jina la wilaya mpya katika mkoa mpya wa Geita, ambavyo vyote vilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Makao makuu ya wilaya yako Mbogwe.
Wilaya ya Mkalama
Mkalama ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Singida, nchini Tanzania ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012.
Makao makuu ya wilaya yako Nduguti. msimbo wa posta ni 43500
Wakati wa sensa ya mwaka 2012 wilaya hii ilikuwa na wakazi 188.733
Wilaya ya Momba
Momba ni jina la wilaya katika mkoa wa Songwe, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 ikigawanyika toka wilaya ya Mbozi.
Makao makuu ya wilaya yako Chitete, ingawa sasa ofisi zake kwa muda zipo Ukwile katika majengo ya kukodi ya ADP.
Mnamo mwaka 2014 mkurugenzi mtendaji wa wilaya hiyo alikuwa Mwantona.
Mbunge wake anaitwa Silinde kutoka chama cha Chadema.
Lugha kuu zinazozungumzwa ni pamoja na Kinyamwanga na Kiwanda upande wa Tarafa ya Kamsamba.
Vijiji vinavyozunguka makao makuu ya wilaya ni: Tindingoma, Nkala, Naming'ongo na Yala. Vyote hivyo vipo ndani ya Tarafa ya Msangano.
Mazao yanayolimwa ni mpunga, mahindi, mtama, ufuta, ulezi, alizeti na kahawa.
Wilaya ya Nyasa
Nyasa ni jina la wilaya katika Mkoa wa Ruvuma yenye postikodi namba 57500 ., ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 kutokana na maeneo ya wilaya ya Mbinga. Eneo la wilaya hii liko kando la Ziwa Nyasa.
Makao makuu ya wilaya yako Mbamba Bay.
Wakati wa sensa ya mwaka 2012, wilaya ilikuwa na wakazi 146,160.
Wilaya ya Uvinza
Uvinza ni jina la wilaya mpya katika mkoa wa Kigoma, ambayo ilianzishwa rasmi mnamo Machi 2012 yenye postikodi namba 47600. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, wilaya ilikuwa na wakazi wapatao 383,640 waishio humo.
Maeneo ya Uvinza yalitengwa na wilaya ya Kigoma Vijijini.
Makao makuu ya wilaya yameanishwa Lugufu, iliko takriban 30 km upande wa mashariki-kaskazini kutoka Uvinza.
Bronzi
Bronzi (pia: shaba nyeusi) ni aloi ya metali. Kiasi kikubwa ndani yake ni shaba (70-90%) na metali nyingine ndani yake ni stani (takriban 10-30%).
Bronzi ilikuwa aloi ya kwanza inayojulikana kuwa ilitumiwa na binadamu katika historia yake. Mwisho wa zama za mawe watu walianza kutumia shaba kwa kutengeneza silaha na vifaa vingine. Lakini shaba peke yake ina hasara mbili: si ngumu sana, yaani umbo lake halidumu likitumiwa kwa kazi nzito au kwa mapigano; ukali wa kisu au shoka unapotea haraka. Hasara nyingine inafanya mmenyuko na oksijeni ya hewa au katika maji na uso wake hubadilika kuwa ganda la oksaidi.
Hapo watu waligundua ya kwamba tabia za shaba zinaboreshwa kwa kuiongezea kiasi cha stani. Walipata shaba kwa njia ya kupasha moto madini ya shaba hadi shaba kupatikana kwa hali ya kiowevu cha moto; kwa kuongeza kiasi cha stani katika hali hiyohiyo na kukoroga zote mbili aloi ya bronzi ilipatikana. Hii aloi ni ngumu zaidi kuliko shaba pekee na haina mmemenyuko wa haraka tena na oksijeni ya hewani.
Mahali pa kwanza ambako bronzi ilipatikana zamani za milenia ya 4 KK kulikuwa maeneo ya Uajemi, China, Mesopotamia na kwenye Balkani. Inaonekana ya kwamba bronzi iligunduliwa mara kadhaa mahali mbalimbali katika mazingira yenye shaba ambako watu walitangulia kutengeneza vifaa vya shaba tupu.
Kutoka vitovu vya kwanza ujuzi wa kutengeneza bronzi ulisambaa hadi maeneno mengine penye madini ya shaba, na biashara ya vifaa na silaha za bronzi ilianza kuunganisha mataifa na makabila ya mbali.
Baadaye nafasi ya bronzi ilichukuliwa na chuma kilichopatikana mahali pengi kwa gharama ndogo zaidi.
Siku hizi bronzi ina nafasi yake katika vifaa vya mapambo na pia katika sehemu za mashine, kwa mfano pale ambako vipande viwili vinagusana na kusugana.
Ana
Ana (kutoka Kiebrania Hannah חַנָּה, yaani "fadhili") anaheshimiwa kama mama wa Bikira Maria na bibi wa Yesu kadiri ya mapokeo ya Ukristo na Uislamu, ingawa hatajwi katika Biblia wala katika Kurani, isipokuwa katika kitabu cha karne ya 2 kinachoitwa Injili ya Yakobo.
Humo anatajwa pia mume wake Yohakimu.
Wote wawili wanaheshimiwa kama watakatifu katika madhehebu mengi ya Ukristo, hasa tarehe 26 Julai.
Berardo mfiadini
Berardo alizaliwa Carbio, Umbria, Italia akafia dini ya Ukristo huko Morocco pamoja na Ndugu Wadogo wenzake Petro wa San Gemini, Oto, Akursius na Adiutus.
Ndio Wafransisko wafiadini wa kwanza. Aliposikia habari zao, Fransisko wa Asizi alishangilia, "Sasa kweli naweza kusema nina Ndugu Wadogo watano".
Wote wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama watakatifu, hasa tangu mwaka 1481 walipotangazwa na Papa Sixtus IV.
Sikukuu yao ni tarehe 16 Januari, siku ya kifodini chao mwaka 1220.
Pimbi
Pimbi, kwanga, perere au wibari ni wanyama wadogo wa familia Procaviidae. Jina la kwanga litumika kwa jenasi "Heterohyrax" na perere na wibari yatumika kwa jenasi "Dendrohyrax". Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara na Mashariki ya Kati, mara nyingi katika maeneo makavu na yenye miamba mingi. Spishi zote ni nene zenye mkia mfupi na manyoya mazito. Miguu yao ina vitakia vyenye ngozi nene na tezi nyingi za jasho ambavyo vinawasaidia kupanda miamba na miti. Rangi yao ni kijivu, kahawia au hudhurungi. Hula majani ya manyasi, ya mimea na ya miti.
Kibena (Nigeria)
Kibena ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wabena. Isichanganywe na lugha ya Kibena nchini Tanzania. Mwaka wa 1992 idadi ya wasemaji wa Kibena imehesabiwa kuwa watu 95,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibena iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Kibina (Nigeria)
Kibina ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wabina. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kibina imehesabiwa kuwa watu 7000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibina iko katika kundi la Kikainji.
Kiboga (lugha)
Kiboga ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Waboga. Mwaka wa 1990 idadi ya wasemaji wa Kiboga imehesabiwa kuwa watu 10,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiboga iko katika kundi la Kichadiki.
Kijiweni, Kilolambwani
Kijiweni ni kijiji cha kata ya Kilolambwani kilichopo katika Wilaya ya Lindi Vijijini eneo ambalo mto Mbwemkuru unamwaga maji yake katika Bahari ya Hindi. Kiasili inasadikiwa hapa ndipo lilipotokea kabila la Wamachinga. Katika kipindi cha ukoloni palikuwa na mashamba makubwa ya mkonge liloitwa Mkoe hali iliyosababisha pawepo na wageni wengi wengine wakiwa walikuja kufanya kazi katika shamba la mkonge.
Mara nyingine kijiji hichi kinajulikana kama "Jiwe la Mzungu" hii ikiwa kutokana na alama ambayo iliwekwa na Wareno pwani ya Lindi katika kijiji hiki ikiwa katika miaka ya Karne ya 15.
Inadaiwa kuwa Wareno (ambao waliweka jiwe hilo) walidai kuwa ndiyo sehemu ya ilipaswa uwe mpaka wao wa Kaskazini ma himaya yao ya Msumbiji kwa mujibu wa Kikao cha Barlin.
Shughuli kuu za kiuchumi kwa wakazi wa Kijiweni ni kilimo cha mazao ya mtama,ufuta,korosho na mwani.Shunguli nyingine kuu ni uvuvi hasa kwa vile kijiji kinapatikana kando kando mwa bahari ya Hindi na mto Mbwemkuru.
Kijiweni kimebahatika kuwa na ufukwe mzuri wa bahari kiasi cha kuvutia wageni wengi.Kama ilivyo kwa vijiji vingi vya ukanda huo wa Mchinga, nyumba za wakazi wa Kijiweni zimepangwa kwa umahiri na ustadi wa hali ya juu kiasi cha kuweka muonekano mzuri wa mitaa yake. Kijijini kuna zahanati na shule ya msingi, na ofisi ya mtendaji wa serikali ya kijiji.
Kiburu (Nigeria)
Kiburu ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waburu. Idadi ya wasemaji wa Kiburu imehesabiwa kuwa watu 1000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiburu iko katika kundi la Kibantoidi linalofanana na lugha za Kibantu.
Kibusa (Nigeria)
Kibusa ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wabusa. Mwaka wa 2005 idadi ya wasemaji wa Kibusa imehesabiwa kuwa watu 40,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibusa iko katika kundi la Kimande.
Kidera (Nigeria)
Kidera ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wadera. Ni tofauti na lugha ya Kidera nchini Papua Nyugini. Mwaka wa 1973 idadi ya wasemaji wa Kidera imehesabiwa kuwa watu 20,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidera iko katika kundi la Kichadiki.
Kidiri (lugha)
Kidiri ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wadiri. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kidiri imehesabiwa kuwa watu 7200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidiri iko katika kundi la Kichadiki.
Misale ya waumini
Misale ya waumini ni kitabu kidogo ambacho kinawaletea Wakatoliki wanaotumia lugha ya Kiswahili matini ya sala na masomo kutoka Biblia ya Kikristo kadiri ya utaratibu wa Misa za Jumapili na sikukuu za kalenda ya liturujia ya mapokeo ya Kiroma.
Mbali na hayo, yanayotokana na vitabu rasmi vya Misale ya altare na Kitabu cha masomo, katika kitabu hicho waumini wanakuta pia sala na ibada nyingine za binafsi.
Ndiyo sababu misale hiyo imetolewa na Baraza la Maaskofu Katoliki Tanzania mara nyingi na kusambaa nchini kote na hata nje yake.
Misa
Misa ni adhimisho la ekaristi hasa likifuata mapokeo ya Kiroma.
Mbali ya ibada za mwanzo na mwisho, sehemu kuu ni mbili: Liturujia ya Neno na Liturujia ya Ekaristi. Ya kwanza inafanyika hasa mimbarini, ya pili altareni. Ndizo meza mbili ambapo Mungu Baba analisha wanae.
Jina linatokana na maneno ya mwisho ya ibada hiyo ambayo shemasi anaruhusu waamini kuondoka kisha kubarikiwa na askofu au padri aliyeongoza misa hiyo: "Ite, Misa est" (kwa Kilatini: "Nendeni, Misa imekwisha", au "Nendeni, sasa mnatumwa").
Wengi wanahusisha neno hilo na lile la Kilatini "missio", kwa maana ya utume: kwamba aliyeshiriki ibada, mwishoni anatumwa kuwashirikisha wengine matunda yake, hasa amani ya Yesu Kristo.Mafundisho ya Kanisa Katoliki
Ibada ya Kiroma ilivyo leo kwa kawaida
Ibada ya Kiroma ilivyokuwa na inavyoweza kuadhimshwa leo nje ya kawaida
Mafundisho na taratibu vya Ushirika wa Anglikana
Mafundisho ya Kilutheri
Sengi
Sengi, njule au isanje ni wanyama wadogo wa familia Macroscelididae. Jina la njule litumika kwa jenasi "Rhynchocyon" na isanje litumika kwa "Petrodromus tetradactylus". Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara katika maeneo mbalimbali. Sifa bainifu mno ya sengi ni pua yao refu sana ambayo wanaweza kuipota ili kutafuta chakula. Hii inafanana kidogo na mwiro wa tembo na ni chimbuko cha jina lao la Kiingereza "elephant shrew". Miguu yao ni mirefu kwa kulinganisha na huenda wakirukaruka kama sungura. Rangi yao ni kahawia au kijivu kwa kawaida lakini spishi nyingine zina rangi kali pia kama nyekundu au njano. Hula invertebrata kama wadudu, buibui, majongoo, tandu na nyunguyungu.
Haut de Gamme: Koweït, Rive Gauche
Koweit Rive Gauche ni albamu ya sita kutoka kwa msanii wa rekodi wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo Koffi Olomide. Albamu ilitolewa mnamo tar. Februari, 1992 katika studio ya Sonodisc Records.
Daniel Craig
Daniel Wroughton Craig (amezaliwa tar. 2 Machi 1968, Chester, Uingereza) ni mwigizaji filamu anayefahamika zaidi kwa kuigiza kama 'James Bond' katika filamu tatu alizocheza kuanzia mwaka 2005 hadi leo, ambazo ni "Casino Royale", "Quantum of Solace" na "Skyfall".
Mmepulu
Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Wamepulu (kutoka Kiasoa: amepulu) au katewe (kutoka Kiluvale: katewe) ni wanyama wadogo wa nusufamilia Potamogalinae katika familia Tenrecidae. Hawa ni wanyama wa maji ambao wanatokea misitu ya mvua ya Afrika kusini kwa Sahara. Wanafanana na fisi-maji wadogo lakini hawana mnasaba na hawa. Wana mnasaba na tandaraka wa Madagaska. Wale wa jenasi "Micropotamogale" wana mwili wa sm 12–20 na mkia wa sm 10–15; wale wa "Potamogale" wana mwili wa sm 30–35 na mkia wa sm 25–29. Spishi zote zina manyoya mazito yenye rangi ya kijivu hadi kahawia lakini rangi ya chini ni takriban nyeupe. Hula wanyama wa maji kama gegereka, wadudu, konokono wa maji, samaki na vyura.
Mto Simiyu
Mto Simiyu ni mto wa Tanzania kaskazini ambao maji yake yanaingia katika ziwa Viktoria na hatimaye yanaelekea Bahari ya Kati kupitia mto wa Naili. Mdomo wake uko karibu na Magu Mjini. Tawimto muhimu ni mto Duma.
Mkoa ambapo unapitia unapata jina kutoka kwake: Mkoa wa Simiyu.
Kiasi cha maji yanayopita katika mto huu unabadilika kimajira kutegemeana na kiasi cha mvua. Vipimo viko kama m³ / s (1999–2004)
Siku tatu kuu za Pasaka
Siku tatu kuu za Pasaka ndizo kiini cha mwaka wa Kanisa.
Zimekusudiwa kumuadhimisha Yesu mteswa, mzikwa na mfufuka, yaani:
Siku hizo tatu ni kama bawaba kati ya Kwaresima na kipindi cha Pasaka. Ingawa tarehe zinabadilika kila mwaka, zinaangukia daima kati ya Machi mwishoni na Aprili mwishoni.
Ini
Ini ni kiungo cha mwili, hasa wa binadamu na wanyama wa hali ya juu.
Ini linafanya kazi nyingi muhimu katika mwili:
Magonjwa ya ini yanaweza kumfanya mtu aumwe sana sababu ya kazi muhimu za kiungo hicho. Yapo magonjwa mengi ya ini. Watu ambao wana magonjwa mabaya ya ini huwa wanakufa; ili kuokoa maisha yao wenyewe itawabidi kupandikiziwa ini jingine. Hii ni kwamba, ini la mtu mwingine ambaye amekufa huamishwa kwa mtu mwingine kwa upasuaji. Upasuaji huo huwa na changamoto za kitaalamu lakini inaweza kuokoa uhai.
Dalili za magonjwa ya ini hutokea kwa sababu ini halifanyi kazi inavyotakiwa:
Ini likishindwa kuyeyusha sumu na uchafu, hivi vitu vichafu vitakaa kwenye damu kwa muda mrefu. Kitu kimoja ambacho kinajijenga ni bilirubini (dutu ya njano inayoipa nyongo rangi ya njano), seli nyekundu za damu zinapokufa, hemoglobini iliyopo kwenye hizo seli zikivuja kwenye damu hemoglobini huwa bilirubini. Ini huchukua bilirubini hiyo nje ya damu na kuweka kwenye nyongo, nyongo huenda kwenye utumbo, kisha hutolewa nje pamoja na uchafu kutoka mwilini. Kama ini likipata matatizo, halitatoa bilirubini, kwa hiyo bilirubini itakaa mwilini: hii hufanya mtu aonekane wanjano na inajulikana kama homa ya manjano. Kwa hiyo macho na ngozi kuwa ya njano ni dalili za magonjwa ya ini.
Dalili nyinginezo ni:
Homa ya ini (kwa Kiingereza "hepatitis"): hii hutokea kama seli za ini zikiugua. Hii inaweza kutokana na maambukizi ya virusi. Pia inaweza kusababishwa na sumu. Sumu kuu ambayo mara kwa mara husababisha hii ni kileo (pombe). Inaweza ikawa kijenitikia, au sababu za mfumo wa kingamwili wenyewe.
Kusinyaa kwa ini (kwa Kiingereza "cirrhosis"): hii husababishwa na kufa kwa seli za ini ambao hutokea tena na tena. Kama seli za ini zikifa, tishu za makovu hujiunda. Hizi tishu huharibu muundo wa ini, hii hufanya ini lisifanye kazi vema. Lakini pia hufanya shinikizo kwenye vena ambayo huenda kwenye ini kubwa sana.
Unaweza pia kupata saratani ya ini. Hii inaweza ikawa saratani ya kuathiri sehemu nyinginezo ambayo inaweza kutokea kwenye sehemu nyingine kwenye mwili wako.
Magonjwa mengine ya ini hutibika kirahisi kwa dawa.
Virusi vingine vya ini vinaweza kuzuiwa kabla havijaanza kwa chanjo.
Magonjwa mengine ya ini yanaweza tu kutibika kwa kupandikiza ini jingine.
Alhamisi kuu
Alhamisi kuu ni sikukuu ya Ukristo inayoadhimisha saa za jioni ile karamu ya mwisho ya Yesu Kristo na mitume wake kabla hajakamatwa na kuhani mkuu wa Israeli, Yosefu Kayafa na hatimaye kukabidhiwa kwa liwali Ponsio Pilato ili asulubiwe.
Katika karamu hiyo Yesu alitoa maneno yake ya buriani kwa wanafunzi hao akikazia amri mpya ya kwamba wapendane jinsi yeye alivyowapenda upeo, inavyosimuliwa hasa katika Injili ya Yohane ambayo inaripoti hotuba ndefu kutoka kwa Yesu wakati huo.
Umuhimu wa tukio hilo unasisitizwa hasa na madhehebu yanayoamini kuwa ndipo Yesu Kristo alipoweka sakramenti ya ekaristi (na ya upadri), inavyosimuliwa katika Injili nyingine tatu. Humo ni wazi kwamba karamu hiyo ilikuwa ya Pasaka ya Kiyahudi, lakini Yesu aliitia maana mpya kuhusiana na kifo na ufufuko wake, akisema, "Fanyeni hivi kwa ukumbusho wangu" (badala ya kuendelea kuwa ukumbusho wa Musa na jinsi alivyowakomboa Waisraeli kutoka Misri).
Tangu hapo Wakristo hawajaacha kufanya mara kwa mara, na hata kila siku, ibada hiyo ambayo imeitwa "Liturujia ya Kimungu", "Misa", "Karamu ya Bwana" na kwa majina mengine. Hata hivyo kuna uzito wa pekee kuifanya katika Juma Kuu, wakati uleule wa Yesu kuianzisha, yaani Alhamisi kabla ya Pasaka, saa za jioni.
Tarehe ya adhimisho hilo inabadilikabadilika kila mwaka pamoja na ile ya Pasaka, lakini inaangukia daima kati ya tarehe 19 Machi na 22 Aprili. Kwa Waorthodoksi wanaofuata kalenda ya Juliasi tarehe hizo ni sawa na tarehe 1 Aprili na 5 Mei ya kalenda ya kawaida.
Adhimisho la karamu ya mwisho, ambalo kwa kawaida linaendana na kutawadha miguu ya wanaume 12 (au ya watu kadhaa bila kujali jinsia) kwa kuiga tendo la Yesu, ndio mwanzo wa siku tatu kuu za Pasaka ambazo kilele chake ni kesha la usiku wa Pasaka, Yesu anaposadikiwa na Wakristo kuwa amefufuka mtukufu.
Kuhani mkuu
Kuhani mkuu ni cheo kikuu cha kuhani katika dini zenye ngazi mbalimbali ya ukuhani. Kwenye mahekalu makubwa yenye makuhani wengi, mmoja aliweza kuwa na nafasi ya kiongozi na kuitwa kuhani mkuu.
Katika dini za Sumeri, Babeli na Misri ya Kale walikuwepo pia makuhani wakuu waliokuwa viongozi wa dini kwa ufalme wote. Katika Babeli kulikuwa pia na makuhani wakuu wa kike.
Katika Israeli ya Kale Kuhani Mkuu (kwa Kiebrania כהן גדול "kohen gadol") alikuwa kiongozi mkuu pekee wa ibada za dini ya Uyahudi tangu mwanzo wa taifa la Israeli hadi mwaka 70 B.K., hekalu la Yerusalemu lilipobomolewa moja kwa moja.
Ilibidi awe mwanamume aliyezaliwa na baba wa ukoo wa Haruni, kaka yake Musa.
Wakati wa Yesu alikuwa mwenyekiti wa Baraza la Taifa la Israeli lenye wajumbe 70 chini yake. Chini ya utawala wa Dola la Roma kuhani mkuu wa Yerusalemu alikuwa pia na wajibu wa kisiasa kama kiongozi wa Wayahudi nchini.
Waraka kwa Waebrania katika Agano Jipya unamtambulisha Yesu Kristo mwenyewe kuwa kuhani mkuu wa milele kufuatana na utaratibu wa Melkisedeki, ukisisitiza ubora wake kulingana na makuhani wa Agano la Kale.
Kwaresima kuu
Kwaresima kuu ni jina la Kwaresima katika madhehebu mbalimbali ya Waorthodoksi, likiwa na maana ya mfungo mkuu katika mwaka wa Kanisa.
Adhimisho lake linafanana na lile la Kanisa la magharibi ila kuna tofauti kadhaa, mojawapo ni kuacha liturujia ya Kimungu (yaani Misa) siku za kawaida za wiki, kama Wakristo wa Kanisa la Kilatini wanavyofanya siku ya Ijumaa kuu, kwa kuwa furaha inayodokezwa na umbo la divai inaonekana kutopatana na toba ya wakati huo.
Mazungumzo (tanzu)
Mazungumzo ni mojawapo ya fani au tanzu za fasihi simulizi. Mazungumzo ya kifasihi huhusisha ubunifu wa hali ya juu unaoshirikisha tamathali za usemi.
Tandaraka
Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Tandaraka (kutoka Kimalagasi: ) ni wanyama wadogo wa familia Tenrecidae. Takriban spishi zote zinatokea Madagaska tu. Tandaraka mkubwa anatokea Komori, Morisi, Reunion na Shelisheli pia. Spishi za Potamogalinae (wamepulu) zinatokea bara la Afrika. Tandaraka wana maumbo mbalimbali; wengine wanafanana na kalunguyeye, wengine na virukanjia, vipanya, oposumu na hata na fisi-maji. Hii ni kwa sababu ya convergent evolution. Spishi ndogo kabisa ina urefu wa sm 4.5 na uzito wa g 5, ile kubwa kabisa urefu wa sm 25–39 na uzito wa zaidi ya kg 1. Ingawa mfanano, tandaraka hawana mnasaba na kalunguyeye, vipanya na wanyama wengine ambao wanafanana nao. Wana mnasaba na fuko-dhahabu na sengi na wamo katika jamii ya Afrotheria pamoja na pimbi, wahanga, tembo na nguva. Kinyume na mamalia wengine tandaraka wana funuo moja tu (kloaka) ili kupisha mavi, mikojo na watoto. Hukiakia usiku na hawawezi kuona vizuri, lakini wasikia sauti na harufu vizuri sana. Wanaweza kusikia sana kwa manyoya ya masharubu pia. Hula vitu vyingi lakini invertebrata hasa.
Sentensi
Sentensi ni kipashio cha juu kabisa katika tungo chenye muundo wa kiima na kiarifa ambacho hutoa taarifa kamili.
Kuna aina kuu nne za sentensi nazo ni:
1. Sentensi sahili - Hii ni aina ya sentensi iliyoundwa kwa kishazi huru kimoja tu, mfanoː Mama anakula.
2. Sentensi changamano - Hii ni aina ya sentensi iliyoundwa kwa kishazi tegemezi na kishazi huru, mfanoː Mtoto aliyepotea ameonekana.
3.Sentensi ambatano - Hii ni aina ya sentensi iliyoundwa kwa sentensi mbili zilizounganishwa na kiunganishi, mfanoː Baba analima ingawa mama anakula.
Sentensi ambatano huweza kuundwa kwaː
a. sentensi sahili + sentensi sahili.
b. Sentensi sahili + sentensi changamano.
c. Sentensi changamano + sentensi changamano.
4. Sentensi shurutia - Hii ni aina ya sentensi iliyoundwa kwa mofimu za masharti, mfanoː ki, nge, ngeli pamoja na ngali.
Njia za uchanganuzi wa sentensiː
a. Njia ya matawi au ngowe.
b. Njia ya mishale au mistari. 
c. Njia ya visanduku au jedwali.
d. Njia ya maneno.
Hatua za uchanganuzi wa sentensiː
1. Kuainisha sentensi husika
2. Kugawa sentensi katika kiima na kiarifu
3. Kuonesha vipashio vya kiima na kiarifu
4. Kuainisha aina za maneno
5. Kuandika sentnsi husika kwa kila panapohusika
Sentensi huundwa kwa sehemu kuu mbili:
Hati ya Damasi
Hati ya Damasi (au "De explanatione fidei") ilitolewa na Papa Damasus I mwaka 382.
Kwa hati hiyo alithibitisha orodha rasmi ya vitabu vya Biblia ya Kikristo katika Kanisa Katoliki.
Orodha hiyo ilipata nguvu Afrika Kaskazini kutokana na Agostino wa Hippo kuifanya ipitishwe na Mtaguso wa Hippo (393), Mtaguso wa Tatu wa Kartago (397) na Mtaguso wa Nne wa Kartago (419).
Wakati huohuo Papa Inosenti I aliituma kwa askofu Exuperius wa Toulouse (405).
Baadaye Mtaguso wa Firenze (1442) na Mtaguso wa Trento (1546) ilivitambua rasmi kuwa sehemu za Biblia kamili kwa Kanisa Katoliki.
Apokrifa
Apokrifa (kutoka neno la Kigiriki ἀπόκρυφος, "apókruphos", yaani "iliyofichika") ni jina linalotumika katika Ukristo kuanzia karne ya 5 kutajia vitabu ambavyo madhehebu husika hayavikubali katika Biblia.
Hivyo vitabu vilevile vinaweza kuwa vitakatifu kwa madhehebu kadhaa lakini si kwa mengine.
Lakini kuna vitabu vingine ambavyo vinatazamwa na Wakristo wote kuwa ni apokrifa, kwa mfano "Maisha ya Adamu na Eva".
Maelezo ya undani zaidi yanapatikana katika makala Deuterokanoni kuhusu vitabu maarufu zaidi vinavyokubaliwa na Kanisa Katoliki na wengineo kama Neno la Mungu, lakini si na Waprotestanti wengi.
Vitabu vyenyewe
Ufafanuzi
Utangulizi
Kanuni ya Mt. Benedikto
Kanuni ya Mtakatifu Benedikto ni kati ya maandishi kwa ajili ya utawa yaliyoathiri zaidi historia ya Kanisa na ya ulimwengu kwa jumla, hasa Ulaya, kwa kuwa baada ya muda mfupi ilikuja kuongoza maisha ya wamonaki karibu wote wa Kanisa la magharibi.
Iliandikwa na Benedikto wa Nursia kwa kutumia kanuni za kitawa zilizotangulia, hasa Kanuni ya mwalimu, pamoja na mang'amuzi yake yaliyojaa busara.
Magatuzi ya Kenya
Nchi ya Kenya imegawanywa katika magatuzi arobaini na saba (47), kulingana na katiba mpya. Magatuzi haya yatasimamiwa na gavana atakayechaguliwa pamaoja na naibu wake katika uchaguzi mku utakayoandaliwa kila miaka mitano. Haya magatuzi pia yatatumiwa kuchagua wanawaka, katika bunge ya Kenya.
Mipaka ya magatuzi katika uchaguzi wa mwaka 2012/2013 yatakuwa yale yaliyotumiwa ya Wilaya ya Kenya.
Nadharia ya uhusianifu
Nadharia ya uhusianifu iliundwa na Albert Einstein na inajumlisha nadharia uhusianifu maalum (mwaka 1905) na nadharia uhusianifu ya jumla (1916).
Nadharia uhusianifu maalum husema:
Nadharia uhusianifu ya jumla huelezea uvutano kama mviringo wa wakati na nafasi. Huendeleza nadharia ya uvutano ya Isaac Newton. Hutumiwa na kosmolojia kisasa.
Majaribio mengi yamethibitisha nadharia zote mbili, kama vile majaribio wa Michelson-Morley na majaribio wa Ives-Stilwell (nadharia uhusianifu maalum), na majaribio wa Pound-Rebka (nadharia uhusianifu ya jumla).
Sport Club Corinthians Paulista
Sport Club Corinthians Paulista ni klabu ya kandanda yenye makao yake katika mji mkuu wa São Paulo nchini Brazil.
Corinthians hii ilianzishwa 1 Septemba 1910.
Backstreet Boys
Kina Backstreet Boys (wakati mwingine hutajwa kama BSB) ni kundi la uimbaji lililoanzishwa huko mjini Orlando, Florida nchini Marekani mnamo mwaka wa 1993. Kundi hili awali lilikuwa likiunganisha mwimbaji kama vile A. J. McLean, Howie Dorough, Brian Littrell, Nick Carter na Kevin Richardson.
Wameanza kupata umaarufu wao na albamu yao ya kwanza iliyokwenda kwa jina la "Backstreet Boys" (1996). Mwaka uliofuata, wakatoa albamu yao ya pili ya kimataifa, "Backstreet's Back" (1997) na na albamu yao ya kwanza kutolewa nchini Marekani ambayo iliendelea kulipatia mafanikio kundi hili dunia nzima. Wamekuja kupata umaarufu kupindukia kwa albamu yao ya "Millennium" (1999) na albamu yake ya kufuatia, "Black & Blue" (2000).
Baada ya kupumzika kwa miaka mitatu, kundi limejiunga tena na kutoa albamu yao ya marejeo: "Never Gone" (2005), na vilevile kutoa albamu zingine zaidi kama vile "Unbreakable" (2007) na "This Is Us" (2009).
Kevin Richardson ameondoka kundini mnamo 2006 ili aweze kuendelea na mambo mengine, lakini alirudi kundi mwaka 2012. The Backstreet Boys wameuza rekodi zaidi ya milioni 130 dunia nzima. Kulingana na Billboard, na kundi la kwanza tangu Sade kuwa na albamu zao za kwanza saba kufikia kumi 10 bora kwenye "Billboard 200".
Sikusare
Sikusare (pia: ikwinoksi, ing. "") ni siku ambako urefu wa mchana na usiku ni sawa kote duniani.
Hii inatokea mara mbili kila mwaka, mara ya kwanza mnamo 21 Machi (sikusare machipuo) na 23 Septemba (sikusare otomnia).
Katika kanda karibu na ikweta hazionekani kirahisi lakini kwenye nusutufe za dunia upande wa kusini na kaskazini ya ikweta zimetambuliwa tangu karne nyingi na zimekuwa siku muhimu kwa makadirio ya kalenda mbalimbali.
Kwa kawaida kuna tofauti kati ya urefu wa mchana na usiku isipokuwa karibu na ikweta. Karibu na ncha za dunia muda wa usiku na mchana unaweza kuwa mrefu hadi karibu nusu mwaka lakini kwa kawaida kuna majira ya mchana mrefu na usiku mrefu zinazobadilishana polepole.
Kuanzia usawa wa mchana na usiku kwenye sikusare muda wa mchana unarefuka au kupunguka polepole kati ya kufikia ama siku ya mchana mrefu au usiku mrefu unaotokea katikati ya sikusare mbili za mwaka halafu mwendo hutokea kinyume hadi kufikia sikusare tena.
Mwendo huu unatokea kinyume kwenye nusutufe mbili za dunia yaani wakati mchana unarefuka kwenye nusutufe ya kaskazini usiku unarefuka kwenye nusutufe ya kusini.
Usiku
Usiku ni kipindi cha siku kilichopo kati ya machweo na macheo na hasahasa kipindi cha giza kinachotokea baada ya machweo ambapo mwanga wa jua hauonekani tena angani hadi muda mfupi kabla ya macheo yaani kabla ya jua kuonekana juu ya upeo wa anga.
Kinyume chake ni mchana.
Kutokana na kupoteapotea kwa nuru ya jua, nyota zinaonekana usiku (pasipo mawingu).
Watu wengi pamoja na wanyama wengi hulala usiku, lakini kuna wanyama wengine wanaofanya shughuli zao usiku kama vile bundi, popo na wadudu wengi.
Nyakati za mwanzo na mwisho wa usiku hutofautiana kati ya mahali na mahali duniani. Mstari unaofikiwa na mwanga wa jua unatembea juu ya uso wa dunia kutokana na mzunguko wa dunia kwenye mhimili wake.
Mwendo huu ndio sababu ya kugawiwa kwa uso wa dunia katika kanda muda.
Karibu na ikweta muda wa usiku ni masaa 12 sawa na muda wa mchana, lakini penginepo duniani, kadiri palipo mbali na ikweta kuelekea kaskazini au kusini, muda wa usiku hubadilika kila siku.
Usiku mrefu kabisa hutokea kwenye ncha za dunia ambako wala jua wala utusitusi havionekani angani kwa muda wa karibu miezi 3.
Katika tamaduni za binadamu usiku mara nyingi una maana mbaya kutokana na matatizo ya kutoona vema na hofu ya vitu visivyoonekana katika kipindi hicho.
Sikusare machipuo
Sikusare machipuo (pia ikwinoksi machipuo, ing. "") ni moja ya sikusare mbili za mwaka yaani siku ya usawa wa muda wa mchana katika maeneo mbali ya kanda ya ikweta.
Sikusare machipuo ni sikusare ambako kipindi cha usiku mrefu umekwisha na kipindi cha nusu mwaka kinaanza ambako mchana ni mrefu kuliko usiku. Kuongezeka wa muda wa mchana kunasababisha kupanda kwa halijoto hivyo katika nchi zenye majira baridi mimea huanza kuotea majani mapya.
Sikusare ya machipuo inakadiriwa kuwa 21 Machi kwenye nusutufe ya kaskazini na 23 Septemba kwenye nusutufe ya kusini.
Katika kalenda ya Kiajemi (Iran, Afghanistan, Tajikistan) ni sikukuu inayoitwa Noruzi (نوروز‎ "nowruz", pia Nauruzi) na kuwa mwanzo wa mwaka mpya ya Kiajemi.
Sikusare otomnia
Sikusare otomnia (ing. "") ni moja ya sikusare mbili za mwaka yaani siku ya usawa wa muda wa mchana na usiku katika maeneo mbali ya kanda ya ikweta.
Sikusare otomnia ni sikusare ambako kipindi cha mchana mrefu umekwisha na kipindi cha nusu mwaka kinaanza ambako usiku ni mrefu kuliko mchana. Kupunguka kwa muda wa mchana kunasababisha kuongezeka kwa hewa baridi hivyo katika nchi zenye majira baridi mimea huanza kuopoteza majani na kuandaa usingizi.
Sikusare ya otomnia inakadiriwa kuwa 21 Machi kwenye nusutufe ya kusini na 23 Septemba kwenye nusutufe ya kaskazini.
Gilbert Gottfried
Gilbert Gottfried (amezaliwa tar. 28 Februari 1955) ni mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini Marekani.
Roza Rymbayeva
Roza Kwanyshevna Rymbayeva (alizaliwa tar. 28 Oktoba 1957) ni mwimbaji wa muziki wa Kikazaki na Kirusi kutoka nchini Kazakistani.
Roza Rymbayeva alizaliwa mkoani Semipalatinsky mnamo tarehe 28 Oktoba 1957 kwa familia ya wafanyakazi wa reli.
Mume — Taskyn Okapov (1948—1999),
Watoto — Ali (1991) na Madi (2000),
Wapwa wa kike wa mumewe — Manshuk (1975) na Aliya (1979).
1976 — filamu ya televisheni «Первая песня» (Wimbo wa kwanza), studio «Kazakhtelefilm».
1982 — mwigizaji mkuu wa filamu ya Kisovyeti-Kicheki «До свидания, Медео» (kwa Kirusi) au «Revue na zakázku» (kwa Kicheki)
2001 — filamu «Роза» (Roza), mwogozaji J. Sabirova
2002 — filamu «Хвост кометы. Роза Рымбаева» (mkia wa kometi. Roza Rymbayeva), mwogozaji A. Burykin (Urusi).
Kibosho
Kibosho ni jina la eneo kwenye mitelemko ya mlima Kilimanjaro katika Tanzania. Wakazi wake ni Wachagga. Mwaka 2012 ni sehemu ya kata za Kibosho Kati, Kibosho Magharibi na Kibosho Mashariki katika wilaya ya Moshi Vijijini.
Katika siku za kwanza za ukoloni eneo lake lilikadiriwa kuwa na kilomita za mraba 45 zilizokaliwa na watu wengi kati ya mpaka wa msitu wa mlima Kilimajaro kwa uwiano wa mita 1650 na kutelemka hadi mita 1200 UB. Mto Garanga unapita katika nchi hii.
Katika karne ya 18 na 19 na chini ya ukoloni hadi uhuru Kibosho kilikuwa eneo la utemi mdogo wa Kichagga na watawala wake walijulikana kwa cheo "Mangi". Kuhusu Wamangi wa kwanza majina yamehifadhiwa lakini tarehe za utawala hazina uhakika.
... - ... Yansanya [1st ruler]
... - ... Orio
... - ... Kimboka
... - ... Irongo
... - ... Iweri
takr. 1810 Kirenga
takr. 1850 Kashenge
takr. 1850 - af.1862 Tatua
18.. - 18.. Ngaluma
18.. - 18.. Lokila
18.. - takr. 1872 Mamka "(wa kike)"
takr. 1872 - 1897 Sina 
1897 - 1900 Molelia  
1900 - 1911 Sianga
1911 - 1917 Malamya
1917 Barnabas Ngowi (mtendaji)
1917 - 1946 Ngulisho I (+ 1962)
1946 - 1961 Alex Ngulisho II
Mangi Sina alitawala wakati wa kufika kwa wakoloni Wajerumani. Mwaka 1889 alifaulu kumshinda Mangi Rindi wa Moshi lakini kuingilia kwa Wajerumani chini ya Hermann von Wissmann ilikuwa chanzo cha kumaliza mashindano kati ya Wamangi na utawala wa wakoloni katika Uchaggani wote.
Kifini
Kifini (kwa kifini: "Suomi") ni lugha ya Kifini-Kiugori nchini Ufini, Urusi na Uswidi inayozungumzwa na Wafini. Ni lugha rasmi nchini Ufini. Mwaka wa 2012 idadi ya wasemaji wa Kifini nchini Ufini imehesabiwa kuwa watu milioni 5.1. Pia kuna wasemaji 201,000 nchini Uswidi (2009) na 38,900 nchini Urusi (2010). Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kifini iko katika kundi la Kifini.
Jumapili ya Utatu
Jumapili ya Utatu Mtakatifu ni sikukuu ya Ukristo inayoadhimishwa na madhehebu kadhaa, kama vile Kanisa Katoliki, ili kutukuza fumbo la Mungu aliye mmoja tu katika nafsi tatu kadiri ya imani iliyofafanuliwa na mitaguso ya kiekumene.
Kwa kawaida Wakristo wa magharibi huwa wanaadhimisha fumbo hilo Jumapili inayofuata Pentekoste, wakati wale wa mashariki wanaliadhimisha siku hiyohiyo ya Pentekoste, Roho Mtakatifu kulishukia Kanisa huko Yerusalemu ili kulihuisha na kuliongoza hadi ujio wa pili wa Yesu Kristo kutoka utukufu wa Mungu Baba.
Unsata
UNSATA (kifupi cha University Nursing Student Association of Tanzania) chama cha wanafunzi wauuguzi Tanzania ambao wanasoma ngazi zote za uuguzi kuanzia cheti, stashahada, shahada na kuendelea ili mradi asiwe nje ya taratibu na maadili ambayo mwanafunzi wa uuguzi anapaswa kuwanayo. Chama kilianzishwa rasmi na kupata usajili chini ya wizara ya afya na kutambulika kwa mujibu wa sheria tarehe 8/05/2005.
Makao makuu yake yakiwa kwenye Chuo Kikuu cha Afya na Sayansi Shirikishi cha Muhimbili
Malengo ya chama ni pamoja na:
Uongozi ya mwaka 2012/2013:
NO NAMES YEAR POSITION
1. MR KWEKA.B DN3 D.G.SECRETARY 2. MARRY MURIMI DN2 ASSISTANCE.D.G.S
3. PETER SHIRIMA BSN2 TRASRE
4.SAUL PHILEMON DN2 ASSISTANCE TRASURE
5.BYERA KWESIGA DN2 ASSISTANCE TRASURE
6.PRICILA GODWINI BSN1 ASSISTANCE TRASURE
10.RICHARD STEPHANO BSCN1 ASSISTANCE SECRETARY
13.GIFT GADIAN BSN2 C.PERSON{P.MATTERS
15.JUMA HASSAN DN2 COM. MEMBER{P.MATTERS
17.MEMORY DN2 C. PERSON{ED&RESEACH
19.BCSN1 SECRETARY
21.BSN1 
22.JAMES YOHANA DN1 C.PERSON OF COMM[LAW]
23.ELIZABETH ELIASI DN2 COM.MEMBER[LAW]
24.BSN1 COM MEMBER[LAW]
25.BSN2 SECRETARY OF COMM[LAW]
26.BSN1 ASS.SECRETARY[LAW]
27.GODFREY RUBEN NSEKELA BSN1 C.PERSON [COM.HEALTH]
28.CHRITIOWERU BALNABAS BSN1 COM.MEMBER
29.DAUDI PHILIPO DN1 ASS.SECRETARY[HEALTH]
30.BSN1 COM.MEMBER
31.FROLA BSN1 SECRETARY[HEALTH]
32.FATUMA DN3 C.PERSON [COM.PROF.ETHICS]
33.DELFINA NESTORY BSCN2 COM.MEMBER
34.MASUMBUKO KINICHA DN2 ASS.SECRETARY
35.FOTUNATUS BCSN2 SECRETARY
36.ASIFIWE MFURU DN2 COM.MEMBER
37.JUMA SULUTANI DN1 SECRETARY[AUDITING]
38.YESE MUHANGA BCSN2 C.PERSON [AUDITING]
39.HUSSEN MDETE DN1 CR[MEMBER OF PARIAMENT]
40.ERIKI OKINYE DN2 "
41.PILI KAPITAPO DN1 "
42.ADELINI JOHN DN2 "
43.NOEL KALINGA DN4 "
44.JENIFA ELIUDI DN3 "
45.MAGADRANA AUGASTI DN3 "
50.ELIZABETH MKWELA DN3 "
51.TUNGARAZA LUKASI BCSN2 "
52.ANNA BABU BCSN2 CR[MEMBER OF PARIAMENT]
53.ERASTO BCSN3 CR[MEMBER OF PARIAMENT]
54.ALL CR BCSN1 CR[MEMBER OF PARIAMENT]
Moses Kulola
Moses Kulola (Juni 1928 - Agosti 2013) alikuwa kiongozi wa Kikristo nchini Tanzania na tangu mwaka 1991 askofu wa EAGT ("Evangelistic Assemblies of God Tanzania").
Pia historia hii inapatikana katika Blog ya Tanzania Gospel Network
Moses Kulola alizaliwa mwezi Juni 1928 katika familia ya watoto kumi, watano kati yao wakiwa bado hai mwaka 2013.
Alisajiliwa kwanza katika shule ya misheni iitwayo Ligsha Sukuma mwaka 1939, halafu alijiunga na taasisi ya usanifu mwaka 1949.
Alibatizwa mwaka 1950 katika Kanisa la AIC Makongoro.
Alimwoa Elizabeth na kuzaliana naye watoto 10 ambapo saba walikuwa bado hai alipofariki.
Alianza kazi za umisionari mwaka 1950 mara tu baada ya kubatizwa, ijapokuwa aliitwa mwaka 1949.
Mwaka 1959 alianza kufanya kazi serikalini, wakati huohuo akihubiri Injili katika miji na vijiji.
Utumishi wake mkubwa kwa nchi ulifikia mwisho mwaka 1962, ambapo aliamua kujitolea moja kwa moja nguvu zake, mwili na nafsi.
Mwaka 1964 alijiunga na chuo cha teolojia na 1966 alitunukiwa stashahada.
Alijiendelea na masomo mbalimbali ambapo alitunukiwa vyeti katika mataifa mbalimbali.
Alihudumu kikazi kwa miaka miwili kama Mchungaji kabla ya kuwa Mpentekoste mnamo 1961-1962.
Alifanya kazi katika kanisa la TAG tangu mwaka 1966 mpaka 1991 ambapo aliamua kuanzisha kanisa la Evangelistic Assemblies God (EAGT), ambalo lilifanikiwa kukua kwa kasi kubwa katika nchi za Tanzania, Zambia, Malawi na kwa jumla lina makanisa yapatayo 4000 yakiwemo makubwa na madogo.
Askofu Msaidizi wake alikuwa Mwaisabila.
Kumefanyika mgawanyiko wa majimbo 34 ya kazi na kanda tano kwa ajili ya kurahisisha kazi, kila kanda na jimbo likiwa na mwangalizi wake.
Alifariki mwano Agosti 2013 na kuzikwa mjini Mwanza katika kanisa linalogombaniwa na TAG na EAGT.