hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
Stockholm
Stockholm (pia Stokolimi) ni mji mkuu wa Uswidi na pia mji mkubwa wa nchi hito wenye wakazi 864,324 (31 Desemba 2011) ambao pamoja na rundiko la mji ni watu milioni 1.3.
Mji uko kwenye pwani ya mashariki ya Uswidi ambako ziwa Mälaren lajiunga na Bahari Baltiki. Kitovu cha mji ni visiwa 14 vinavyotengwa na mifereji yenye madaraja.
Birger Jarl alianzisha Stockholm mnamo mwaka 1252 BK kama boma la kuzuia maharamia wasiingie kwenye ziwa Mälaren na kushambulia miji huko. Mji ulianza kukua karibu na boma lile ukawa mji wa biashara katika shirikisho la Hanse.
Stockholm ilikuwa mji mkubwa lakini si bado mji mkuu kwa sababu wafalme hawakukaa mahali pa kudumu. Gustav Vasa alianzisha makazi ya wafalme mjini.
1644
Makala hii inahusu mwaka 1644 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1627
Makala hii inahusu mwaka 1627 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1620
Makala hii inahusu mwaka 1620 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1619
Makala hii inahusu mwaka 1619 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1615
Makala hii inahusu mwaka 1615 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1613
Makala hii inahusu mwaka 1613 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1611
Makala hii inahusu mwaka 1611 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1603
Makala hii inahusu mwaka 1603 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1600
Makala hii inahusu mwaka 1600 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
Fasihi andishi
Fasihi andishi ni sanaa itumiayo maandishi kufikisha ujumbe kwa hadhira iliyokusudiwa.
Fasihi andishi hugawanyika katika matawi mawili: nathari na ushairi.
Pia fasihi andishi ina tanzu nyingi mbalimbali, hasa hadithi fupi, riwaya, tamthiliya, insha, shairi n.k.
Kulingana na mada ya kazi ya kifasihi, inawezekana kutofautisha bunilizi na kazi zinazowakilisha ukweli.
1593
Makala hii inahusu mwaka 1593 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1589
Makala hii inahusu mwaka 1589 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1580
Makala hii inahusu mwaka 1580 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1579
Makala hii inahusu mwaka 1579 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1578
Makala hii inahusu mwaka 1578 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1560
Makala hii inahusu mwaka 1560 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1556
Makala hii inahusu mwaka 1556 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1551
Makala hii inahusu mwaka 1551 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1548
Makala hii inahusu mwaka 1548 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1544
Makala hii inahusu mwaka 1544 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1520
Makala hii inahusu mwaka 1520 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1508
Makala hii inahusu mwaka 1508 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
Praha
Praha (pia: Praga, Prague "(tamka: Prag) -Kicheki: Praha") ni mji mkuu pia mji mkubwa wa Ucheki mwenye wakazi milioni 1.2. Kutokana na uzuri wa majengo yake za kihistoria imeitwa "mji wa dhahabu" au "mji wa minara 100".
Mji uko kando la mto Vltava katika Ucheki ya magharibi. Kitovu cha mji kipo katika pindo la mto kati ya vilima viwili. Mji umeenea zaidi hadi nyanda za juu za jirani. Ndani ya eneo la mji kuna visiwa kadhaa mtoni. Milima ya juu karibi na mji inafikia kimo cha 381 na 385 m.
Edinburgh
Edinburgh (Kigaeli: "Dùn Èideann") ni mji mkuu pia mji mkubwa wa pili wa Uskoti mwenye wakazi 435,790 (2005). Mji uko kwenye pwani la mashariki wa Uskoti kwenye mdomo wa mto Forth baharini.
Boma la Edinburgh liko katikati ya mji kwenye kilima kikali.
Edinburgh imejulikana kote Ulaya kwa sababu ya sherehe yake ya maigizo inayofanyika kila mwaka na washiriki maelfu.
Boma lilianzishwa kabla ya karne ya 7 BK. Mji ulianza kukua kando la boma. Mwaka 1437 umekuwa mji mkuu wa Uskoti badala ya Perth. Ilikuwa pia mahali pa kukutana kwa bunge la Uskoti liliopata jengo lake la pekee mwaka 1639. Baada ya maungano ya Uingereza na Uskoti mwaka 1707 hapakuwa tena na serikali au bunge la pekee hadi 1999 mwaka wa kurudishwa bunge na serikaliya kijimbo kwa Uskoti. Edinburgh imekuwa tena mji mkuu wa angalau wa jimbo linalojitawala katika mambo ya ndani.
Boma la Edinburgh
Boma la Edinburgh ni boma kubwa katikati ya mji mkuu wa Uskoti. Liko kwenye kilima cha mwamba ambako kutoka kwake laonekana vizuri kutoka pande zote.
Boma la kwanza lilijengwa Edinburgh katika karne ya 6 au 7. Jengo la kale linalosimama hadi leo ni kanisa la Mt. Margareta kutoka karne ya 11.
Hazina ya kumbukumbu ya kitaifa ya Uskoti inatunzwa bomani kama vile Jiwe la Scone na taji la Uskoti.
Karne ya 7
Karne ya 7 ilikuwa kipindi cha miaka mia moja kati ya 601 na 700. Kikamilifu kilianza tarehe 1 Januari 601 na kuishia 31 Desemba 700. Namba zake zinafuata hesabu ya miaka "baada ya Kristo".
Kama kila "karne" ni kipindi kinachohesabiwa kwa hiari ya kibinadamu kwa sababu ni mgawanyo wa kalenda tu: katika hali halisi maendeleo na mabadiliko makubwa hayafuati migawanyo ya kalenda ya kibinadamu.
Kuna mambo mengi yaliyotokea wakati wa karne hii, kama haya wafuatayo.
Washington, D.C.
"kwa maana mbalimbali ya jina "Washington" tazama Washington (maana)"
Washington D.C. ni mji mkuu wa Marekani mwenye wakazi 553,523. Kifupi "D.C." baada ya jina chamaanisha "District of Colombia" ambayo ni mkoa wa shirikisho yaani eneo lililotengwa moja kwa moja kwa vyombo vya shirikisho la Marekani kwa sababu maeneo mengine ya Marekani yako chini ya majimbo mbalimbali yanayojitawala.
Jina la mji mkuu limechaguliwa kwa heshima ya kiongozi wa uhuru na rais wa kwanza George Washington. Jina la "District of Colombia" likachaguliwa kwa heshima ya Kristoforo Kolumbus mpelelezi wa Amerika.
Mji wa Washington uko kando la mto Potomac kati ya majimbo ya Maryland na Virginia. Uko karibu na pwani la mashariki la Marekani. Hori ya Chesapeake ya Atlantiki iko 35 km kutoka mji. Anwani ya kijiografia ni 38°53'42"N na 77°2'12"W.
Washington D.C. ni tofauti na jimbo la Washington lililopo upande wa magahribi wa Marekani.
Hapa ni makao rasmi ya Bunge la Marekani, ya Rais pamoja na serikali yake na makao ya mahakama kuu. Kuna pia majengo ya kihistoria hata kama Marekani haina historia ndefu pamoja na makumbusho mazuri.
Makao ya kwanza ya serikali ya Marekani ilikuwa New York. Rais George Washington mwenyewe alichagua eneo la mji mpya kando la mto Potomac mwaka 1790. Ujenzi wa ikulu la Nyumba Nyeupe ulianza 1792. Mpango wa mji ulifuata mfano wa mji wa Karlsruhe (Ujerumani).
11. Juni 1800 Washington ikawa mji mkuu wa Marekani. Wakati wa vita ya Uingereza na Marekani ya 1814 mji ulivamiwa na kuchomwa na Waingereza.
Hadi vita ya wenyewe kwa wenyewe ya Marekani Washington ilikuwa mji mdogo usiozidi wakazi 75,000 lakini ilikua baada ya vita kwa sababu serikali iliongezeka idara na wafanyakazi.
Tangu 1878 mji wa Washington na mkoa wa shirikisho ("D.C.") viliunganishwa. Mji kama mkoa ulitawaliwa moja kwa moja na bunge. Tangu 1973 mji umempata meya na serikali ya kimanisipaa. Kwenye bunge lenyewe hakuna mbunge wa wakazi wa Washington. Kuna mwakilishi wao mle lakini hana kura.
Washington (maana)
Washington ni jina linalotaja mahali na watu mbalimbali duniani.
Jina limejulikana hasa kutokana na 
Kuna pia meli, vyuo, barabara, milima na visiwa vinavyoitwa kwa jina hilo.
San Salvador
San Salvador ni mji mkuu wa El Salvador katika Amerika ya Kati pia mji mkubwa wa nchi hii mwenye wakazi 485,847 (2001) ambao ni theluthi moja wa watu wote nchini.
Jina la mji lamaanisha "Mtakatifu Mwokozi" kwa Kihispania likimaanisha Yesu Kristo.
San Salvador iko kwenye kimo cha m 668 juu ya UB. Imeathiriwa mara kwa mara na mitetemeko ya ardhi.
Mji ulianzishwa mwaka 1528 na conquistador Mhispania Gonzalo de Alvarado. 
1824 baada ya uasi wa koloni za Hispania katika Amerika ya Kati ulikuwa mji mkuu wa shirikisho la Amerika ya Kati. Baada ya kuachana kwa umoja hu ulikuwa mji mkuu wa El Salvador tangu 1841.
Shirikisho la Amerika ya Kati
Shirikisho la Amerika ya Kati "(kihisp.: Confederación de Centroamérica)" , pia: Maungano ya majimbo ya Amerika ya Kati "(Provincias Unidas del Centro de América)" ilikuwa maungano ya maeneo ya Amerika ya Kati tangu 1823 hadi 1838. Likajumlisha nchi tano za Guatemala (pamoja na Belize), El Salvador, Honduras, Nikaragua na Costa Rica.
Kabla ya 1821 nchi hizi zote zilikuwa koloni ya Hispania na sehemu za Jimbo Kuu la Guatemala chini ya ufalme mdogo wa Hispania Mpya. Wakati wa kuasi kwa koloni za Hispania katika Amerika jimbo kuu la Guatemala likajiunga na nchi mpya ya Meksiko kwa muda mfupi. Baada ya kupinduliwa kwa mtawala wa kwanza wa Meksiko Agustin de Iturbide jimbo kuu la Guatemala likaamua kuwa nchi ya pekee.
Shirikisho la Amerika ya Kati likaanzishwa mwaka 1823 na mji mkuu ulikuwa Guatemala City. Nchi mpya ilikuwa na matatizo mengi. Mawasiliano yalikuwa magumu kutokana na ukosefu wa barabara. Viongozi wa kila sehemu walitafuta mambo yao bila kujali hali ya shirikisho. Hofu ya kipaumbele cha Guatemala ilisababisha uhamisho wa mji mkuu kwenda El Salvador mwaka 1831.
Jamhuri likaporomoka katika vita ya wenyewe kwa wenyewe tangu 1838. Nikaragua ikajiondoa katika shirikisho tar. 30 Aprili 1838, Honduras ikafuata 26 Oktoba na Costa Rica tar. 14 Novemba 1838. Guatemala ikaondoka 1839 na El Salvador ikabaki pekee yake hadi kufuta jina la shirikisho mwaka 1841.
Majaribo yote ya kuunganisha tena nchi za Amerika ya Kati yalishindikana.
Basra
Basra (kar.: البصرة al-basra) ni mji kwenye kusini ya Irak mwenye wakazi zaidi ya milioni mbili.
Iko kando la Shatt-al-Arab inayopeleka maji ya Hidekeli na Frati hadi Ghuba ya Uajemi. Ni bandari kuu ya Irak.
Basra ni mji mkubwa wa tatu wa Irak baada ya Baghdad na Mosul. Wakazi karibu wote ni Waarabu na zaidi ya asilimia 90 Waislamu Washia.
Kama miji mingi ya nchi Basra imeathiriwa vibaya na vita ya Ghuba na mapigano yanayoendelea ndani ya Irak.
Chuo Kikuu cha Dar es Salaam
Chuo Kikuu cha Dar es Salaam (kifupisho chake UDSM kutoka Kiingereza "University of Dar es Salaam") ni chuo kikuu cha kwanza nchini Tanzania. Ni chuo cha umma kilichopo katika jiji la Dar es Salaam.
Kilianza kuwa chuo kikuu mwaka wa 1970 baada ya kutengwa kwa Chuo Kikuu cha Afrika Mashariki katika vyuo vikuu huru vitatu: Chuo Kikuu cha Makerere (Uganda), Chuo Kikuu cha Nairobi (Kenya) na Chuo Kikuu cha Dar es Salaam.
Kabla ya hapo kilianzishwa mwaka 1961 na kushirikiana na chuo Kikuu cha Uingereza. Chuo kikuu kilijishirikisha na Vyuo vya Afrika Mashariki (UEA) mwaka 1963, muda mfupi baada ya Tanzania kuwa huru kutoka ufalme wa Uingereza.
Mto Potomac
Potomac ni mto wa mashariki ya Marekani. Chanzo kiko katika jimbo la West Virginia inaishia katika hori la Chesapeake la Atlantiki. Una mwendo wa 665 km na beseni ya 38,000 km².
Mto unapita Washington D.C. mji mkuu wa Marekani.
Hori ya Chesapeake
Hori ya Chesapeake (Kiing.: Chesapeake Bay) ni hori la Atlantiki nchini Marekani na pia mdomo wa pamoja wa mito kadhaa hasa mto Susquehanna. Imepakana na majimbo ya Virginia na Maryland.
Eneo lake ni 12,000 km² na inapokea maji ya beseni za mito inyoishia humo zenye jumla ya 165,800 km². Kijiolojia hori ni mwendo wa kale wa mto Susquehanna uliochimbwa miaka 15,000 iliyopita wakati wa enzi ya barafu ambako uwiano wa bahari ulikuwa mita 100 chini ya uwiano wa leo. Baada ya kupanda kwa uso wa bahari maji yake yalijaa bonde la mto na kulifanya kuwa hori la Atlantiki.
Sehemu nyembamba ya hori iko karibu na mji wa Annapolis, Maryland penye daraja la Bay Bridge. Karibu na mdomo kuna handaki chini ya ardhi na chini ya bahari inayounganisha barabara pande zote mbili.Hori lilikuwa mahali pa mapigano kati ya manowari za Ufaransa na Uingereza mwaka 1781. Wafaransa walizuia jeshi la Uingereza lisiongeze wanajeshi kutoka manowari zake likasaidia Wamarekani kushinda vita ya uhuru wa Marekani.
Washington
"kwa maana mbalimbali ya jina "Washington" tazama Washington (maana); mji mkuu wa Marekani ni Washington D.C."
Washington ni kati ya majimbo ya kujitawala ya Maungano ya Madola ya Amerika au Marekani. Iko katika kaskazini magharibi ya Marekani bara. Imepakana na Oregon, Idaho na British Columbia katika Kanada. Upande wa magharibi kuna pwani la Pasifiki.
Jina la jimbo lilitolewa kwa heshima ya rais wa kwanza wa Marekani George Washington.
Mji mkuu wa jimbo ni Olympia. Hii ni mji mdogo. Miji miwili mikubwa ya jimbo ni Seattle na Spokane.
Eneo la jimbo ni 184,824 km² na idadi ya wakazi inazidi milioni sita.
1003
Makala hii inahusu mwaka 1003 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1469
Makala hii inahusu mwaka 1469 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1350
Makala hii inahusu mwaka 1350 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
707
Makala hii inahusu mwaka 707 (Baada ya Kristo).bila tarehe
1433
Makala hii inahusu mwaka 1433 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehebila tarehe
1224
Makala hii inahusu mwaka 1224 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
Thimphu
Thimphu (ཐིམ་ཕུ་ "; pia "Thimbu"") ni mji mkuu wa Bhutan. Ni pia jina la bonde penye mji na la mkoa wa nchi.
Mji na mazingira yake una wakazi 50,000 ni mji mkubwa nchini. Anwani ya kijiografia ni 27°28′00″N, 89°38′30″E. Thimphu iko katika magharibi ya nchi ndogo kando la mto Wang Chu kwenye kimo cha 2,736 m.
1486
Makala hii inahusu mwaka 1486 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1485
Makala hii inahusu mwaka 1485 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1484
Makala hii inahusu mwaka 1484 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe
1480
Makala hii inahusu mwaka 1480 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1432
Makala hii inahusu mwaka 1432 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1412
Makala hii inahusu mwaka 1412 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
1405
Makala hii inahusu mwaka 1405 BK (Baada ya Kristo).19 Februari - Timur aliyeunda milki kubwa katika Asia ya Kati
1400
Makala hii inahusu mwaka 1400 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
885
Makala hii inahusu mwaka 885 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
Pyongyang
Pyongyang (kwa Kikorea: 평양 직할시 'Phyŏngyang chighalshi' kwa mwandiko wa Kilatini) ni mji mkuu, pia mji mkubwa wa Korea Kaskazini wenye wakazi 2,926,443 na pamoja na rundiko la mji watu 3,702,757 (2005). Ni kati ya mahali pachache ambako wageni wa nje wanaruhusiwa kutembelea.
Mji uko kusini-magharibi mwa nchi, karibu na mpaka na Korea ya Kusini. Pyongyang ni kitovu cha nchi kisiasa, kiutamaduni na kiuchumi.
Pyongyang ni mji wa kale kwenye rasi ya Korea. Kuna hakika ya kwamba kituo cha biashara ya Kichina kiliundwa karibu na mji uliokuwepo tayari.
Mwaka 427 ilitajwa mara ya kwanza kama mji mkuu wa ufalme.
Mji ulivamiwa na Wajapani kuanzia mwaka 1592 hadi 1593 halafu na China mwaka 1627.
Katika karne ya 19 wamisionari wengi walifika Pyonyang wakajenga zaidi ya makanisa 100. Idadi ya Wakristo iliongezeka hadi kufikia theluthi moja ya wakazi wote kabla ya Ukomunisti kuchukua serikali lakini baadaye imepungua kama dini zote.
Mji uliharibiwa vibaya katika vita vya Japani dhidi ya China ya 1894–1895. Chini ya utawala wa Japani kati ya 1910 hadi 1945 viwanda vingi vilijengwa.
Vita vya Korea ya 1950–1953 ilileta tena uharibifu mwingi. Baadaye mji ulijengwa upya kwa muundo wa miji ya Umoja wa Kisovyeti pamoja na bustani kubwa na barabara pana.
Tangu mwisho wa Ukomunisti katika Urusi na mabadiliko katika China uchumi wa Korea Kaskazini umeporomoka. Zaidi ya nusu ya viwanda vya Pyongyang vimefungwa. Umeme unapatikana kwa masaa pekee.
Watazamaji hukadiria ya kwamba njaa mjini si kali kama vijijini na kwenye miji mingine kwa sababu mji mkuu hupendelewa katika mgawanyo wa vyakula na bidhaa chache zinazopatikana.
827
Makala hii inahusu mwaka 827 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
Kathmandu
Kathmandu (Kinepali: काठमाडौं, काठमान्डु)ni mji mkuu pia mji mkubwa wa Nepal mwenye wakzi milioni 1.5. Iko katika bonde la Kathmandu kando la mto Bagmati kwenye milima ya Himalaya kwa kimo cha mita 1,300. Miji ya Patan na Bhaktapur iko karibu. Mahali pake ni 27°43′N 85°22′E.
Mji una mahekalu mengi mazuri ya Uhindu na Ubuddha pamoja na ynumba za kihistoria. Bonde lote la Kathmandu liliingizwa na UNESCO katika orodha la urithi wa dunia.
720
Makala hii inahusu mwaka 720 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
797
Makala hii inahusu mwaka 797 BK (Baada ya Kristo).
bila tarehe
Bandar Seri Begawan
Bandar Seri Begawan ni mji mkuu wa Brunei kwenye kisiwa cha Borneo mwenye wakazi 46,229 (1991). Iko kwa 4°55'N na 114°55'E.
Tangu kupatikana kwa utajiri wa mafuta ya petroli mji umepambwa na majengo mazuri kama vile jumba la Sultani, msikiti ya Sultan Omar Ali Saifuddien. makumbusho ya teknolojia ya Kimalay na makumbusho ya historia ya Brunei.
Kuna pia viwanda vya fenicha na vitambaa.
Dili
Dili ni mji mkuu wa Timor ya Mashariki mwenye wakazi 150,000.
Mji uko upande wa kaskazini ya kisiwa cha Timor una bandari kuu la nchi pamooja na uwanja wa ndege wa kimatifa. Ni pia mahali pa chuo kikuu cha Timor ya Mashariki.
Mji ulianzishwa na Wareno mnamo mwaka 1520 ukawa makao makuu ya koloni ya Kireno. Uhuru wa nchi ulitangazwa hapa 1975 uliofuatwa na uvamizi wa Indonesia. Vita ya ukombozi ilileta uharibifu mwingi.
Tangu 20 Mei 2002 Dili ni mji mkuu wa Timor ya Mashariki huru.
Buenos Aires
Buenos Aires "(kihisp.: "upepo mzuri")" ni mji mkuu pia mji mkubwa wa Argentina katika Amerika Kusini mwenye wakazi 2,776,234.
Mji uko kando la Río de la Plata kwenye pwani la mashariki ya Amerika Kusini kwa 34°36′S na 58°23′W. Magharibi ya Buenos Aires zinanaza tambarare zenye rutba za pampa.
Milima ya Lebanoni ndogo
Lebanoni Ndogo "(pia: Antilebanon)" ni safu ya milima katika Lebanoni, Syria na Israel inayoelekea sambamba na milima ya Lebanoni yenyewe upande wa mashariki.
Kati ya safu hizo mbili liko bonde la Beka'a. Upande mwingine iko Dameski, mji mkuu wa Syria.
Safu ya Lebanoni ndogo ina urefu wa km 150. Milima mikubwa ni Hermoni (kwa Kiarabu: جبل الشيخ, "jabal-ash-Shaikh") wenye kimo cha m 2,814 juu ya UB na Ta'a Musa (m 2,669).
Mpaka wa Syria na Lebanoni hufuata sehemu za juu za Lebanoni Ndogo.
Safu hiyo inazuia mawingu yanayobeba mvua kutoka Mediteranea kufika hadi eneo la Dameski.
Hanoi
Hanoi (Kivietnam: Hà Nội; ""mji kati ya mito"") ni mji mkuu wa Vietnam mwenye wakazi zaidi ya milioni 3.
Mji uko kando ya Mto Mwekundu katika delta ya mto huu takriban km 60 kabla ya mdomo wake.
Kati ya 1945 hadi 1976 ilikuwa mji mkuu wa Vietnam ya Kaskazini. Iliwahi kuwa mji mkuu wa sehemu kubwa ya Vietnam kati ya karne ya 11 hadi 1802 hadi uhamisho wa Kaisari kwenda Hue.
1873 Hanoi ilivamiwa na Ufaransa ikawa makao makuu ya makoloni yake ya Indochina iliyounganisha Vietnam na Kambodia. Muundo wa mji wa leo umetokana na utawala wa Wafaransa waliopanga barabara pana na nyofu na mpango wa miraba lakini walibomoa sehemu kubwa ya mji wa kale.
Kati ya 1940 hadi 1945 Hanoi ilitawaliwa na Japani iliyoshiriki na utawala wa Kifaransa.
Tar. 2 Septemba 1945 rief Ho Chi Minh alitangaza mjini hanoi Jamhuri ya Kidemokrasia ya Vietnam. Cheo cha mji mkuu wa nchi kikarudishwa kutoka Hue kuja Hanoi.
Kati 1946 hadi 1954 mji uliona mapigano makali ya Wafaransa na jeshi la ukombozi wa Viet Minh. Wakati wa vita ya Marekani katika Vietnam Hanoi iliona uharibifu kutokana na mabomu ya Marekani. Krismasi ya 1872 tani 40,000 za baruti zilitupwa Hanoi.
Tangu muungano wa Vietnam, Hanoi imekuwa mji mkuu wa nchi yote.
Leo hii Hanoi ni mji wa viwanda ikiwa na nafasi ya pili baada ya mji wa Ho Chi Minh (Saigon) ulioko kusini mwa nchi hiyo. Kuna viwanda vya machine, kemia, nguo na bidhaa za ubao.
Amman
Amman (kar.: عمان ʿammān) ni mji mkuu pia mji mkubwa wa Yordani mwenye wakazi milioni moja na nusu au zaidi mjini na angalau milioni mbili na nusu katika rundiko la mji.
Mji uko takriban km 40 kutoka ncha ya kaskazini ya Bahari ya Chumvi kati ya vilima vya Yordani ya kaskazini-magharibi. 
Hali ya hewa ni afadhali kushinda mahali pengi pa Yordani kwa sababu ya kimo cha mji hivyo joto halizidi mno.
Amman ni mji mwenye historia ndefu iliyojulikana kwa jina la Rabat Amon wakati wa Biblia. Ilistawi vizuri hadi nyakati za Dola la Roma ilipopambwa na majengo makubwa na mazuri yanayoonekana hadi leo. Lakini umuhimu wake ulipungua siku za Wamuawiya na wakati wa kuundwa kwa Yordani palikuwa na kijiji tu. Mfalme Abdullah bin al-Husayn alianzisha hapa mji mkuu wake. Hadi vita kuu ya pili ya dunia Amman haikuzidi wakazi 30,000.
Lakini mji ulikua haraka baada ya kuundwa kwa Israel kwa sababu wakimbizi wengi kutoka sehemu za Palestina zilizokuwa Israel walikaa Amman.
Kipindi cha pili cha kukua kilitokea tangu vita ya wenyewe kwa wenyewe ya Lebanoni wakati wa miaka ya 1975-1990. Sehemu kubwa ya mabenki na biashara kutoka Beirut vilihamia Amman iliyoendelea kuwa kitovu kipya cha biashara na uchumi upande wa mashariki ya Mediteranea.
Sana'a
Sana'a (Kiarabu: صنعاء) ni mji mkuu wa Yemeni mwenye wakazi 1,747,627 (2004). Iko kwa 15°21'N na 44°12'E kwenye nyanda za juu za Yemen kwenye kimo cha 2,200 m juu ya UB.
Mji uko takriban 300 km kaskazini ya Aden ambayo ni mji mkubwa wa nchi.
Sana'a imejulikana kama mji tangu karne ya 1 BK. Wataalamu huamini ya kwamba makazi ya kale zaidi yalitangulia hapa. Kuna hadithi ya kieneyeji inayodai kwamba mji uliundwa na Sem mwana wa Nuhu.
Ilikuwa mji mkuu wa milki ya Himyari hadi mwaka 520. Vita ya wenyewekwa wenyewe chini ya mfalme Yūsuf Asar Dhū Nuwas ilisababisha kuingilia kati kwa Wahabeshi wa Aksum walioteka mji. Wakati ule kanisa kubwa kusini ya ya Mediteranea likajengwa Sana'a. Utawala wa Kihabeshi ulikwisha 570 Waajemi walipovamia nchi. Hata kipindi chao kikawa kifupi kwa sababu tangu 630 Uislamu ulianza kueneza utawala wake katika Yemeni.
Uislamu wa Sana'a ulifuata mweleko wa Shia tawi la Zaidiya na tangu 1324 utawala ulikuwa mkononi wa maimamu waliorithi cheo. Hata kama watu wa nje walikuwa mabwana wa juu maimamu waliendelea kutawala Sanaa na eneo lake hadi karne ya 20.
Tangu 1516 Milki ya Osmani iliweza kupata ubwana wa juu katika Sanaa ingawa maimamu waliendelea kuwa na athira. Mwaka 1904 Imamu wa Zaidiya Yahya Muhammad Hamid de-Din (1869 - 1948) alifaulu kuwafukuza Waturuki na kuanzisha tena utawala wake kiroho na kisiasa. Baada ya kuporomoka kwa Waosmani katika vita kuu ya dunia ya kwanza alitumia pia cheo cha mfalme. Ufalme huu uliendelea hadi 1962 ulipopinduliwa na jamhuri ya Yemeni ikatangazwa mjini Sana'a.
Sana'a ni maarufu duniani kwa ajili ya usanifu wa pekee wa majengo yake. Mji wa kale bado imezungukiwa na ukuta mwenye geti saba. Hasa nyumba za ghorofa zilizojengwa kwa udongo ni maajabu yanayovuta watalii na wataalamu vilevile.
Sana'a iliingizwa na UNESCO katika orodha la urithi wa dunia.
Sri Jayawardenapura
Sri Jayawardenapura-Kotte ni mji mkuu wa Sri Lanka mwenye wakazi 115,826. Imekuwa mji mkuu tangu 29 Aprili 1982 badala ya jiji kubwa la jirani Colombo. Wakati ule jina lake likabadilishwa liliwahi kuitwa "Kotte" tu.
Hali halisi ni kama mji wa kando katika rundiko la mji wa Colombo.
Kotte iliwahi kuwa mji mkuu wa milki ya Kotte kabla ya kuja kwa ukoloni wa Wareno. Baadaye Colombo ilichukua nafasi ya makao makuu ya utawala wakati wa ukoloni na pia katika miaka ya kwanza wa uhuru.
Ofisi za wizara kadhaa bado ziko Colombo.
Kisiwa
Kisiwa ni eneo la nchi kavu ndani ya bahari, ziwa au mto linalozungukwa na maji wakati wote. Ukubwa wake hautoshi kuitwa "bara".
Visiwa vilivyoko karibu kama kundi mara nyingi huitwa "funguvisiwa".
Tofauti kati ya kisiwa kikubwa na bara dogo limeamuliwa kati ya
Ziwa
Ziwa ni gimba kubwa la maji linalozungukwa na nchi kavu pande zote. Tofauti na bahari ni ukubwa na kutobadilishana maji na bahari kuu. Lakini maziwa kadhaa yamepewa pia jina la "bahari" hasa kama yana maji ya chumvi au kama watu wa eneo lake hawajui magimba makubwa zaidi ya maji. Mfano wake ni Bahari Kaspi katika Asia ambayo ni kubwa sana lakini hali halisi ni ziwa lenye maji ya chumvi.
Mara nyingi mito inaingia au kutoka katika ziwa.
Maziwa mengi yana maji matamu kama maziwa makubwa ya Afrika ya Mashariki kwa mfano Viktoria Nyanza au Ziwa Nyasa au maziwa makubwa ya Amerika Kaskazini.
Lakini kuna pia maziwa yenye maji ya chumvi kama Bahari ya Chumvi kati ya Yordani na Israel au Bahari ya Kaspi kati ya Urusi na Uajemi.
Islamabad
Islamabad (Kiurdu: اسلام آباد) ni mji mkuu wa Pakistan. Iko katika kaskazini-mashariki ya nchi mguuni wa milima ya Himalaya na kijiografia sehemu ya Punjab ingawa kisiasa eneo lake limetengwa kutoka jimbo la Punjab kwa ajili ya mji mkuu.
Islamabad ni mji mpya. Azimio la kuujenga lilichakuliwa na rais Ayyub Khan mwanzo wa miaka ya 1960 aliyeamua kuhamisha mji mkuu kutoka Karachi kwenda kaskazini. Mji jirani wa Rawalpindi ukawa mji mkuu wa muda hadi kumalizika kwa Islamabad.
Mji ulipangwa shambani kwa kufuata muundo wa miraba. Mpangilio umekuwa na kanda nane kama vile kanda la balozi, la biashara, la elimu (shule na vyuo), la viwanda na kadhalika. Kila kanda limepewa maeneo mapana ya bustani, msikiti na soko.
Msikiti wa Shah Faisal ni msikiti kubwa duniani.
Karachi
Karachi (Kiurdu: كراچى) ni mji mkubwa wa Pakistan na mji mkuu wa jimbo la Sindh. Hadi 1959 ilikuwa mji mkuu wa kitaifa. Mji ni kitovu cha kibiashara cha Pakistan.
Karachi iko kando la delta ya mto Indus mwambaoni wa Bahari Arabu. Kuna mabandari mawili na viwanda vingi.
Mohammed Ali Jinnah anayekumbukwa kama baba wa taifa la Pakistan alizaliwa pia kuzikwa mjini.
Eneo la Karachi lilikaliwa na watu tangu muda mrefu na miji mbalimbali ya kihistoria imeaminiwa kuwepo katika eneo lake tangu zamani za Aleksander Mashuhuri aliyepita hapa. Katika karne ya 17 palikuwa na kijiji cha wavuwi kilichoitwa "Kolachi". Kikakua kuwa bandari ya biashara na Bara Arabu. Baada ya kuungwa kwa Sindh katika Uhindi wa Kiingereza mnamo 1843 Waingereza waliona nafasi nzuri ya bandari hiyo wakaanza kupanga na kukuza mji. 1864 mawasiliano ya simu ilianzishwa kati ya Karachi na London. 1878 mji ukaunganishwa na reli za Uhindi. Mwisho wa karne ya 19 idadi ya wakazi ilipita lakhi moja.
Wakati wa utengano wa Uhindi wa Kiingereza nusu ya wakazi walikuwa Wahindu waliopaswa kukimbia Uhindi. Wakimbizi Waislamu kutoka Uhindi walichukua nafasi yao wako sasa takriban nusu ya wakazi wote wa mji.
Baada ya Uhuru wa Pakistan Karachi ilikuwa mji mkuu hadi 1959.
Ashgabat
Ashgabat (Kiturkmeni: Aşgabat; Kiajemi: عشق آباد; Kirusi: Ашхабад) ni mji mkuu wa Turkmenistan pia mji mkubwa wa nchi hii mwenye wakazi 695,300 (2001). Jina laandikwa pia Ashghabat, Ashkabat au Ashkhabad kwa mwandiko wa kilatini.
Mji uko katika oasisi ya jangwa la Karakum mguuni wa milima ya Kopetdag karibu na mpaka wa Uajemi.
Mji una viwanda vingi vya machine, vifaa vya umeme, nguo na chakula. Kuna pia vyuo na shule nyingi.
Kati ya wakazi kuna Waturkmeni, Warusi, Waarmenia na Waazeri. Walio wengi ni Waislamu Wasunni lakini kuna pia Wakristo na Baha'i
Mji wa Ashgabat ulikua kutoka kituo cha kijeshi cha Urusi. Tangu 1885 uliunganishwa kwa reli na majimbo mengine ya Asia ya Kati ukaanza kukua. Kati ya 1919 hadi 1927 mji ukaitwa "Poltorazk".
1924 ulikuwa mji mkuu wa Jamhuri ya Kisovyeti ya Kijamii ya Kiturkmeni ndani ya Umoja wa Kisovyeti. Ashgabat iliharibika katika tetemeko la ardhi tar. 5 Oktoba 1948 na kujengwa upya.
Wakati wa uhuru wa Turkmenistan tar. 27 Oktoba 1991 Ashgabat imekuwa mji mkuu wa nchi huru.
Mkoa wa Pwani (Kenya)
Mkoa wa Pwani ni kati ya mikoa nane ya Kenya ukipakana na Bahari Hindi, Tanzania na mikoa ya Kenya ya Bonde la Ufa , Mashariki na Kaskazini-Mashariki.
Makao makuu ya mkoa yapo Mombasa.
Mkoani kuna wilaya zifuatazo (makao makuu katika mabano):
Mombasa ndipo ilipo bandari kuu ya Kenya. Kuna maeneo muhimu ya utalii kama Malindi na sehemu za pwani kusini (Diani)na kaskazini (Kikambala) ya Mombasa. Eneo la Voi katika mkoa wa Pwani ni maarufu kwa kulima makonge.
Pwani la Kenya ni nchi ya miji ya Waswahili hasa. Miji hii kama vile Lamu, Mombasa, Malindi, na mengi mengine iliyokuwa vituo vya biashara ya kimataifa tangu zaidi ya miaka 1000 iliyopita. Upepo wa monsuni ulibeba jahazi kutoka Uarabuni, Uajemi hata Bara Hindi kwenda pwani la Afrika ya Mashariki. Monsuni ulipogeuka kila baada ya nusu mwaka jahazi ziliweza kurudi kwao na bidhaa za biashara. Hivyo vituo vya biashara na mapunziko vikawa miji ya Waswahili, utamaduni uliounganisha tamaduni za wafanyabiashara Waarabu au Waajemi na Waafrika wenyeji wa pwani.
Miji ya kwanza ya Waswahili ilikuwa Lamu na Pate. Wakati wa kuja kwa Wareno mnamo mwaka 1500 BK Malindi na Mombasa ilikuwa miji muhimu zaidi.
Pwani ina pia magofu ya miji kama Gedi iliyokwisha bila sababu zake kueleweka.
Pwani limekuwa sehemu ya Usultani wa Zanzibar wakati wa karne ya 19 BK. Baada ya kuja kwa ukoloni wa Uingereza mwisho wa karne hiyo ya 19. BK Sultani wa Zanzibar alikodisha pwani kwa Wakoloni. Mwaka 1964 pwani lilikuwa sehemu ya nchi mpya ya Kenya.
Wilaya ya Lamu
Wilaya ya Lamu ilikuwa wilaya mojawapo ya Mkoa wa Pwani wa Jamhuri ya Kenya hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).
Makao makuu yalikuwa Lamu mjini.
Kwa sasa imekuwa kaunti ya Lamu.
Eneo la wilaya ni kanda la ardhi ya Kenya bara kusini ya mpaka wa Somalia pamoja na funguvisiwa la Lamu.
Eneo la wilaya lilikuwa km² 6,167 na idadi ya wakazi 72,686 . Wenyeji ni hasa Wabanjuni.
Kuna misitu ya mikoko ufukoni.
Wilaya ilikuwa inachagua wabunge wawili wa Lamu Mashariki na Lamu magharibi.
Mkoa wa Nyanza
Nyanza ni mkoa wa magharibi ya Kenya kando la ziwa Viktoria Nyanza. Mji mkuu ni Kisumu. Mkoa umepakana na Tanzania, Uganda halafu mikoa ya Kenya ya Magharibi na Bonde la Ufa.
Nyanza ina wakazi zaidi ya milioni tano. Walio wengi ni Waluo, halafu Wakisii, Wakuria na Waluhya.
Kisumu
Kisumu ni mji mkubwa wa tatu wa Kenya, ukiwa na wakazi 968,909 (sensa ya mwaka 2009). Pia ni mji mkubwa wa Kenya ya Magharibi na makao makuu ya kaunti ya Kisumu.
Mji uko kando ya ziwa Viktoria Nyanza, una bandari kubwa ya nchi katika ziwa hilo. Mji na bandari vilianzishwa kwa jina la "Port Florence" mwaka 1901 wakati reli ya Uganda ilipofika huko kutoka Mombasa.
Kuna feri ziwani kutoka Kisumu kwenda Mwanza, Bukoba, Entebbe, Port Bell na Jinja.
Kiuchumi Kisumu ina viwanda kadhaa, hasa vya sukari, samaki, vitambaa, pia ya bia.
Maendeleo ya Kisumu yalikwama miaka mingi kwa sababu kwa miaka mingi Wajaluo walisimama upande wa upinzani wa kisiasa, hivyo serikali haikupeleka miradi tena katika eneo hilo.
Nyuzilandi
Nyuzilandi (kwa Kiingereza: New Zealand; kwa Kimaori: Aotearoa) ni nchi ya visiwani katika Pasifiki takriban km 1,500 upande wa mashariki-kusini wa Australia.
Eneo lake linaundwa na visiwa viwili vikubwa: kisiwa cha kaskazini (North Island au Te Ika-a-Māui) na kisiwa cha kusini (South Island au Te Waipounamu) na vingine 600 vidogo.
Miji mingine ni:
Idadi ya wakazi ni 4,690,000. Wengi wao (74%) bado wana asili ya Ulaya, ingawa asilimia yao inazidi kupungua. Wakazi asili walitokea Polinesia na walihamia visiwa vivyo kati ya miaka 1250-1300 BK; kwa sasa ni 14.9% ya wakazi wote. Wengine wana asili ya Asia (11.8%) na ya visiwa vya Pasifiki (7.4%).
Lugha rasmi ni Kiingereza, Kimaori na Lugha ya Ishara ya Nyuzilandi (kwa Kiingereza: New Zealand Sign Language au NZSL).
Upande wa dini, 49% ni Wakristo wa madhehebu mbalimbali, kuanzia Kanisa Katoliki (12.6%), Anglikana (11.8%) na Wapresbiteri (8.5%). Idadi ya wasio na dini inazidi kupanda na imeshafikia 38.55%, mbali ya 12.27% wasiojibu swali kuhusu hilo. Kuna Mabanyani (2.1%), Wabuddha (1.5%), Waislamu (1.2%), Singasinga (0.5%)
Jumapili
Jumapili ni siku ya kwanza katika juma (wiki) ya siku saba yenye asili ya Kiyahudi-Kikristo. Iko kati ya siku za Jumamosi na Jumatatu.
Kwa Wakristo walio wengi ni siku ya sala za pamoja kanisani.
Katika lugha ya Kiswahili jina la siku lina namba "2" ndani yake. Hili ni dokezo la asili ya Kiswahili katika utamaduni ya Kiislamu pasipo athira ya Uyahudi unaoanza hesabu baada ya sikukuu ya Kiislamu ya Ijumaa, siku ya sala ya pamoja: Jumamosi kama siku ya kwanza baada ya Ijumaa, Jumapili kama siku ya pili, Jumatatu kama siku ya tatu n.k.
Tabia hii katika Kiswahili ni ya pekee, hasa kwa sababu Kiarabu, ambacho ni lugha ya Korani takatifu na lugha ya kimataifa ya Waislamu, kinafuata hesabu ya Kiyahudi na kuiita siku "al-ahad" yaani "ya kwanza".
Katika lugha za Kigermanik siku hii ina jina la "jua". Lugha hizo, kama Kiingereza na Kijerumani, zinaendeleza urithi wa Roma ya Kale na zaidi wa Babiloni ambako kila siku ya wiki ilikuwa chini ya mungu fulani aliyeonekana kama nyota au sayari.
Kundi lingine la lugha linatumia msamiati "siku ya Bwana" yaani "Bwana Yesu Kristo". Ni hasa lugha za Kirumi kama Kifaransa (dimanche), Kiitalia (domenica), Kihispania (domingo) na kadhalika.
Lugha ya Kirusi inaita siku hii "voskresenye" yaani siku ya ufufuko.
Wakristo wa madhehebu mengi (isipokuwa Wasabato) wanatazama Jumapili kama siku ya mapumziko iliyochukua nafasi ya Sabato iliyotajwa kwenye Amri Kumi za Agano la Kale.
Sababu ya badiliko hilo lilitokea tangu karne ya 1 ni umuhimu wa ufufuko wa Yesu uliotokea kwenye siku ya kwanza ya juma kufuatana na habari za Agano Jipya.
Kadiri Wakristo wa mwanzo walivyozidi kushindana na Wayahudi wasiomuamini Yesu, walizidi kuzingatia Jumapili kuliko Jumamosi, hasa baada ya kufukuzwa kutoka masinagogi katika miaka ya 80 BK.
Managua
Managua (Kinahuatl: Mana-ahuac - "kando la maji") ni mji mkuu wa Nikaragua pia mji mkubwa wa nchi hii mwenye wakazi milioni 1.3.
Mji uko kando la ziwa Managua unapoelea ufukoni kwa upana wa km 30 na kupanda mitelemko ya vilima hadi kimo cha mita 900.
Managua imekuwa mji mkuu tangu 1892content&task=view&id=23&Itemid=40 ilipochukua nafasi ya miji mikuu ya awali León na Granada.
Mji ulianzishwa katika karne ya 19. Iliharibika mara mbili na matetemeko ya ardhi (1931 na 1972) ikajengwa upya tena.
Managua ina vyuo vikuu kadhaa, vyuo na shule nyingi pamoja taasisi kama maktaba ya taifa na makumbusho ya taifa.
Nassau (Bahamas)
Nassau ni mji mkuu wa Bahamas ambayo ni nchi ya visiwani katika Atlantiki mbele ya mwambao wa Kuba na Florida. Nassau ina wakazi 210,832 ni pia mji mkubwa wa nchi hii ndogo. Iko kwenye kisiwa cha New Providence.
Nassau iliundwa na walowezi Waingereza mwaka 1656 ikaitwa "Charlestown" kwa heshima ya mfalme Charles II wa Uingereza. Jina likabadilishwa 1695 kuwa Nassau kwa heshima ya mfalme William III wa Uingereza kutoka familia ya Orange-Nassau.
Wakati wa karne ya 18 Nassau ilikuwa kimbilio cha maharamia wa Karibi. Kilele chake kilikuwa kipindi kifupi cha "jamhuri ya maharamia" chini ya mashuhuri Blackbeard (ndevu nyeusi). Serikali ya Uingereza ulipaswa kungilia kati na kuwafukuza mwaka 1718. 
Mji ulishambuliwa mara nyingi na Wahispania na kuchomwa. Mwisho wa karne ya 18 wakimbizi Waingereza kutoka bara ya Amerika Kaskazini wasiokubali uasi wa MArekani walihamia Bahamas hivyo Nassau ikakua.
Mwisho wa utumwa ulikuwa pigo kwa uchumi wa wenye mashamba visiwani na mji wa Nassau ukawa maskini.
Kwa muda mrefu sehemu ya mapato ya Nassau ilikuwa biashara ya upenyezi yaani kuingiza bidhaa Marekani bila kulipa ushuru. Biashara hii ilistawi mno wakati ambako pombe ilipiogwa marufuku Marekani kati ya 1919 na 1933.
Tangu miaka ya 1950 uchumi wa Nassau ulibadilika ikawa utalii hasa ya watalii kutoka Marekani. Tangu mwisho wa karne Nassau imekuwa kitovu cha benki za kimataifa.
Bridgetown
Bridgetown ni mji mkuu wa Barbados ambayo ni nchi ya visiwani ya Karibi kati ya visiwa vya Antili Ndogo. Bridgetown ni mji mdogo tu mwenye wakazi 7,000 lakini pamoja na watu wa eneo la karibu ni mnamo 90,000. Uko kwenye pwani la kusini-magharibi ya kisiwa cha Barbados.
Mji ulianzishwa na Waingereza mnmo 1628 kando la mdomo wa Constitution River. Mdomo huu unaoitwa "Careenage" ni pia bandari kwa jahazi ndogo za watalii.
Kuna nyumba kadhaa zilizojengwa wakati wa ukoloni wa Uingereza kama vile Bunge, kanisa la St. Micheal's, Harrison College na mengine.
Uchumi umetegemea siku hizi hasa utalii. Mashamba ya miwa yameendelea na bidhaaa kutokana na miwa ni sukari na pombe aina ya Rum.
Kila mwezi wa Januari kuna sherehe ya musiki ya Barbados Jazz Festival mjini Bridgetown.
Santo Domingo
Santo Domingo ni mji mkuu wa Jamhuri ya Dominika. Ni kati ya miji ya kale kabisa ya Karibi ilikuwa mji wa kwanza ulioanzishwa na Wahispania katika Amerika. Kuna hapa majengo ya kwanza ya historia ya kikoloni katika Amerika yote yaani kanisa la kwanza, chuo kikuu cha kwanza na hospitali ya kwanza.
Idadi ya wakazi ni mnamo milioni mbili.
Wakati wa udikteta wa Rafael Trujillo mji ukaitwa "Ciudad Trijillo" (mji wa Trujillo) kati 1936 hadi 1961.
Santo Domingo imekaliwa na Wahispania tangu 1496 ikaundwa kama mji mwaka 1498 na Bartolomeo Kolumbus (kakaye Kristoforo Kolumbus) kwenye mdomo wa mto Ozama gegründet ikapewa jina "La Nueva Isabela" kwa heshima ya malkia ya Hispania. Ikaharibika na tufani mwaka 1502 na kujengwa upya upande wa magharibi ya mto.
Kanisa Kuu la Santa Maria de la Encarnación ni kanisa la kale la Amerika yote lilioanzishwa mwaka 1521 na kukamilika 1540. Hadi 1992 lilikuwa na kaburi ambalo kwa imani ya wenyeji lilikuwa la Kristoforo Kolumbus lililohamishwa kwa sherehe ya miaka 500 ya kufika kwake Amerika na kupelekwa katika jengo jipya.
Chuo Kikuu kikaanzishwa mjini mwaka 1538.
Mji wa Kale uliingizwa na UNESCO katika orodha la "urithi wa dunia".
St. George's (Grenada)
Saint George's ni mji mkuu wa Grenada ambayo ni nchi ya visiwani ya Karibi kati ya visiwa vya Antili Ndogo. Saint George's' ni mji mdogo tu mwenye wakazi 4,300 lakini pamoja na watu wa eneo la karibu ni mnamo 33,000. Uko kwenye pwani la kusini-magharibi ya kisiwa cha Grenada.
Mji ulianzishwa na Wafaransa mnamo 1650. Tangu 1763 umekuwa chini ya Uingereza hadi uhuru.
Hadi 1960 ilikuwa mji mkuu wa koloni ya Uingereza ya Windward Islands iliyojumlisha Saint Lucia, Saint Vincent, visiwa vya Grenadini na Grenada.
Saint Vincent (kisiwa)
Saint Vincent ni kisiwa cha Antili Ndogo katika bahari ya Karibi kati ya Saint Lucia na Grenada.. Ni kisiwa kikuu cha nchi ya Saint Vincent na Grenadini. Asili yake ni ya kivolkeno.
Mji mkubwa ni Kingstown mwenye wakazi 19,300. Kwa jumla kuna wakazi 110,000.
Mlima mkubwa kisiwani ni volkeno ya La Soufrière iliyolipuka 1812 na 1902 ilipoua watu 1,680. Mlipuko wa mwisho ulitokea 13 Aprili 1979.
Elizabeth II wa Uingereza
Elisabeth II ni malkia wa Uingereza (au Ufalme wa Muungano) tangu mwaka 1952. Katika historia yote ya dunia hakuna mtawala aliyedumu madarakani muda mrefu kuliko yeye.
Alizaliwa kwa jina la Elizabeth Alexandra Mary Windsor mjini London tarehe 21 Aprili 1926 kama mtoto wa kwanza wa mfalme George VI wa Uingereza na Elizabeth Bowes-Lyon.
Kama mkuu wa Jumuiya ya Madola yeye ni pia mkuu wa dola wa nchi zifuatazo ndani ya jumuiya hii:Alitangazwa kuwa malkia tarehe 6 Februari 1952 mara moja baada ya kifo cha baba yake George VI. Wakati ule alikuwa akitembelea Kenya iliyokuwa bado koloni la Uingereza akatembelea milima ya Aberdare.
Alipokea taji katika ibada rasmi tarehe 2 Juni 1953 kwenye kanisa la Westminster Abbey.
Katika nchi zote anaposhika cheo hana mamlaka ya kiserikali anatawala kama mfalme wa kikatiba katika muundo wa serikali ya kibunge.
Kingstown
Kingstown ni mji mkuu wa nchi ya visiwani ya Saint Vincent na Grenadini mwenye wakazi wapatao 16,000. Iko kwenye kisiwa kuu cha Saint Vincent kilicho sehemu za Antili Ndogo. Ni pia bandari kuu ya nchi.
Kingstown ilikuwa nyumbani ya Hugh Mulzac (1886-1971) aliyehamia Marekani na kuwa Mwamerika mweusi wa kwanza wa kuwa nahodha wa meli ya Marekani.
Habari za Kingstown na St. Vincent (kiing.)
Basseterre
Basseterre ni mji mkuu wa shirikisho la Saint Kitts na Nevis ambalo ni nchi ya visiwani ya Antili Ndogo kwenye Bahari Karibi. Idadi ya wakazi ni takriban 15,500 (2005).
Mjini kuna kitovu cha kiuchumu wa visiwa, uwanja wa ndege na viwanda vya sukari.
Mwimbaji Joan Armatrading alizaliwa Basseterre kabla ya kuhamia Uingereza na wazai wake akiwa mtoto.
Basseterre iliundwa na Wafaransa 1627 ikawa mji mkuu wa koloni ya Kifaransa ya St. Christophe. 1627 pamoja na kisiwa chote ilitwaliwa na Uingereza.
Basseterre iliharibiwa kabisa mara kadhaa kutokana na vita, matetemeko ya ardhi, tufani na moto.
Castries
Castries ni mji mkuu wa nchi ya kisiwani ya Saint Lucia katika Bahari ya Karibi.
Mji uliundwa na Wafaransa mnamo 1650 na jina limetokana na tarafa ya Castries huko Ufaransa.
Lugha zinazogumzwa mjini ni hasa aina ya Kifaransa pamoja na Kiingereza ambacho ni lugha rasmi.
Mji unatembelewa na meli za kitalii.
Sucre
Sucre ni mji mkuu wa kikatiba wa Bolivia na makao ya Mahakama Kuu ya nchi. Iko kwenye kusini ya nchi kwa kimo cha takriban mita 3,000 katika mkoa wa Chuquisaca. Idadi ya wakazi ni karibu watu 250,000 (2006).
Mji uliundwa 1539 kwa jina la Ciudad de la Plata de la Nueva Toledo (mji wa fedha wa Toledo mpya" kwa kumbukumbu ya utajiri wa migodi ya fedha pia kwa heshima ya mji wa Toledo (Hispania). Ilitwa pia kifupi "La Plata" au "Charcas". 1839 ilikuwa mji mkuu wa nchi mpya ya Bolivia ikapewa jina mpya la Sucre kwa heshima ya kiongozi wa mapambano ya uhuru dhidi ya Hispania Antonio José de Sucre.
Baada ya kuchoka kwa migodi ya fedha katika sehemu hii ya nchi serikali na bunge ziliondoka Sucre kwenda La Paz kwa sababu ya mawasiliano magumu na sehemu nyingine ya nchi. Mahakama Kuu ilibaki.
Majengo mengi ya kihistoria yamehifadhiwa. Sucre inatazamaiwa kama mfano bora wa mji wa Kihispania katika Amerika ya Kilatini. UNESCO imeandikisha mji katika orodha lake la "urithi wa dunia".
La Paz
La Paz ni mji mkubwa katika nyanda za juu za Bolivia na makao ya serikali ba bunge. Hali halisi ni mji mkuu wa nchi hata kama katiba imetaja Sucre kama mji mkuu.
Mji uko kwenye kimo cha 3,600 m juu ya UB katika bonde la mto Chokeyapu linalohifadhi mji dhifdi ya upepo na baridi. Kando la La Paz umekua mji jirani wa El Alto kwenye tambarare ya juu mahali pasipo na hifadhi. El Alto iko 1000 m juu ya La Paz na hapa wamekalia watu maskini katika hali ya hewa ambayo ni baridi zaidi.
Mlima Illimani mwenye 6,462 m unasimama juu ya miji miwili ya jirani.
Tangu 1898 La Paz imekuwa mji mkuu hali halisi.
Saint-Pierre na Miquelon
Saint-Pierre and Miquelon (Kifaransa: "Saint-Pierre-et-Miquelon") ni eneo la ng'ambo la Ufaransa (Collectivité d'outre mer) ambalo ni funguvisiwa mbele ya pwani la Kanada katika Atlantiki.
Visiwa vikubwa zaidi ni Saint-Pierre (26 km²), Miquelon (110 km²), Langlade (91 km²) shalafu visiwa vingine vidogo vyenye eno la jumla 242 km². Miquelon na Langlade vilikuwa visiwa viwili lakini leo vimeungwa kwa kanda ya nchi kavu vyaitwa pamoja kama "Miquelon".
Jumla ya wakazi ni watu 6,316 (Saint-Pierre: wakazi 5.618, Miquelon na Langlade: wakazi 698).
Visiwa hii ni mabaki ya koloni kubwa ya zamani iliyoitwa "Nouvelle-France" (Ufaransa Mpya) na kuenea katika Kanada.
Eneo la ng'ambo la Uingereza
Eneo la ng'ambo la Uingereza ni moja kati ya maeneo 14 ambayo ni chini ya serikali ya Uingereza lakini si sehemu za nchi.
Kwa Kiingereza yameitwa "British Overseas Territory" tangu sheria ya 2002 badala ya jina la awali "British dependent territory" yalivyoitwa tangu 1981. Kabla ya 1981 yaliitwa "koloni"
Hali ya maeneo haya ni tofauti na Jumuiya ya Madola ambayo ni jumuiya ya hiari ya koloni za zamani za Uingereza.
Kwa jumla wakazi wa maeneo ya ng'ambo ya Uingereza ni raia wa Uingereza wana haki kuhamia Uingereza penyewe. Kila eneo lina bunge lake na uhuru fulani wa kutunga sheria zake.
Visiwa vya mfereji wa Kiingereza (Jersey, Guernsey) na Isle of Man si maeneo ya ng'ambo ya Uingereza bali "maeneo chini ya taji la Uingereza".
Santiago de Chile
Santiago de Chile ni mji mkuu wa nchi ya Chile. 
Mji ni sehemu ya kanda la mji mkuu (Región Metropolitana) inayojumlisha pamoja na mkoa wa Santiago mikoa mitano mingine. Santiago yenyewe ni jina la sehemu penye kitovu cha mji na mitaa ya serikali penye watu 202,000 tu.
Santiago ni kitovu cha kiuchumi na kisasa ya nchi hata kama Bunge lakutana mjini Valparaiso.
Eneo la Uingereza katika Bahari Hindi
Eneo la Uingereza katika Bahari Hindi (kwa Kiingereza: "British Indian Ocean Territory") ni hasa funguvisiwa la Chagos likiwa pamoja na kisiwa cha Diego Garcia. Linapatikana kati ya Tanzania na Indonesia.
Mauritius inadai eneo lote ni lake, na mwaka 2017 mkutano mkuu wa Umoja wa Mataifa umeikubalia ifungue kesi katika Mahakama Kuu ya Kimataifa.
Canberra
Canberra ni mji mkuu wa Australia mwenye wakazi 330,000. Si sehemu ya jimbo lolote la shirikisho la Australia lakini 
limepewa eneo lake la kitaifa kando la mto Molonglo ndani ya eneo la jimbo New South Wales.
Iko kilomita 300 kusini magharibi ya Sydney na kilomita 650 kaskazini-masahriki ya Melbourne.
Canberra ni mji mpya uliopangwa na ujenzi ukaanza mwaka 1913. Msanifu Mwamerika Walter Burley Griffin alipanga ramani ya mji mwenye bustani nyingi na barabara zilizufuata mpangilio wa duara, pembetatu na miraba.
Alianza kwa kuchukua mto Molongolo kama mhimili wa maji unaokatwa na mhimili wa kwanza kwenye nchi ni uwazi kati ya nyumba ya bunge na makumbusho kwa ajili ya marehemu wa vita.
Mistari mingine muhimu ni "pembetatu ya bunge" kwa barabara tatu pana na nyofu kati ya kilima cha bunge, kilima penye kitovu cha mji mwenyewe na kilima penye wizara ya jeshi. Mikono miwili ya pembetatu inayotoka bungeni inavuka mto kwa madaraja.
Kabla ya kuundwa kwa Canberra miji ya Sydney na Melbourne ilishindana juu ya nafasi ya mji mkuu. 1908 azimio la kujenga mji mpya likafanywa mahali kati ya miji miwili mikubwa.
Neno "Canberra" lina asili katika lugha ya [Aborigini|Maaborigini]] walio wenyeji asilia wa Australia. Maana yake ni "mahali pa mkutano".
Australia na Pasifiki
Australia na Visiwa vya Pasifiki (pia: Oceania", Okeania, Oshania") hujumlishwa mara nyingi pamoja katika hesabu ya mabara.
Hasa watu kwenye visiwa vingi vya Pasifiki wana utamaduni wa karibu. Vilevile historia ya visiwa hivyo kabla ya kuenea kwa ukoloni imefanana katika mengi.
Hivyo mara nyingi sehemu hii ya dunia imeitwa "Bara la Kiutamaduni". Jina hili si sahihi kijiografia kwa sababu maeneo yake yako juu ya mabamba ya gandunia tofauti, kama vile bamba la Pasifiki, bamba la Australia na mengine madogo. Hata wataalamu hawapatani kuhusu mipaka ya eneo hilo.
Kwa lugha nyingi za dunia jina la "Oceania" (Okeania, Oshania) limekuwa la kawaida kutokana na neno la Kigiriki "okeanos" (kwa Kilatini: oceanus; kwa Kiingereza: ocean). Hivyo "Oceania" yamaanisha "nchi katika bahari". Ila tu hatuoni faida ya kuingiza neno hili katika lugha ya Kiswahili kwa sababu ni neno lisiloeleweka vizuri. Mara wataalamu hujadili "Oceania" kuwa visiwa vya Pasifiki pamoja na Australia; mara wanaona "Oceania" ni visiwa vile pekee bila Australia na wengine wanasema wenyewe "visiwa vya Pasifiki" ingekuwa jina zuri zaidi kama Australia haihesabiwi.
"Australasia" imekuwa jaribio tofauti la kutaja eneo, hasa kati ya wataalamu wa Australia, ila tu halipendwi na watu wengi visiwani. Hivyo imetumiwa zaidi kwa kanda la Australia na visiwa jirani pekee.
Visiwa vyote kwa pamoja (bila Australia yenyewe) hukadiriwa kuwa 7,500 vyenye eneo la nchi kavu la kilomita za mraba milioni 1.3 vilivyosambaa katika eneo la bahari la kilomita za mraba milioni 70. Takriban visiwa 2,100 vimekaliwa na watu milioni 14.9.
Eneo hili si bara kwa maana ya jiolojia. Visiwa vikubwa vya New Zealand, Guinea Mpya, Kaledonia Mpya na Tasmania ni mabaki ya bamba la Gondwana ya kihistoria. Guinea Mpya imetenganishwa na Australia kwa bahari ya Arafura isiyo na kina kirefu na wakati wa enzi ya barafu iliyopita zilikuwa kama nchi moja kwa sababu uwiano wa bahari ulikuwa chini kuliko leo.
Visiwa vingi katika Pasifiki ni milima ya volkeno inayoinuka kutoka tako la bahari hadi uso wa maji; mara nyingi zinaonyesha kasoko. Visiwa vingine vinajengwa na matumbawe yanayokua juu ya volkeno ambazo zimeishia kidogo chini ya uso wa bahari. Visiwa vingine ni atoli ambako matumbawe yamejenga tuta tumbawe kwa umbo la mviringo kuzunguka kisiwa cha kivolkeno.
Sababu ya kutokea kwa volkeno nyingi ni miendo ya gandunia katika tabaka za ganda la dunia chini ya bahari. Ngozi ya nje au ganda la dunia hufanywa na vipande mbamlimbali (=mabamba ya gandunia) vinavyoelea juu ya tabaka ya mwamba moto na kiowevu. Pale ambako vipande hivi vinagusana mara kwa joto na mwamba moto ulioyeyuka unapanda juu; pale ambao kupanda huku kunatokea haraka tunaona volkeno na hivyo kisiwa kipya kutokea. Mfano ni safu ya visiwa vya Hawaii ambavyo ni safu ya milima ya volkeno inayoanza kwenye tako la bahari, mengine inaonekana kama visiwa, mengine iko chini ya uso wa bahari.
Mara nyingi kanda nne zimetofautishwa:
Maeneo yanayotajwa kwa "Melanesia" na "Australasia" huingiliana.
Polynesia
Polynesia (kutoka Kigiriki: πολύς, polius, vingi, + νῆσος, nesos, kisiwa, "yaani visiwa vingi") ni eneo la visiwa 1,000 hivi katika Pasifiki ya kati na kusini.
Laenea kati ya Hawaii, New Zealand na Kisiwa cha Pasaka. Eneo hili laitwa "Pembetatu ya Polynesia".
Juneau, Alaska
Juneau ni mji mkuu wa Alaska (jimbo la Marekani). Mwaka 2000 mji ulikuwa na wakazi 30,711. Mji upo m 17 kutoka juu ya usawa wa bahari.
Juneau iliundwa 1881 kutokana na kambi la wachimba dhahabu. Jina la mji latunza kumbukumbu la Joe Juneau aliyekuwa kati ya watu waliogundua dhahabu hapa.
Orodha ya Marais wa Ghana
Orodha hii inataja marais wa Ghana tangu uhuru wake:
Suva
Suva ni mji mkuu wa Fiji nchi ya visiwani katika Pasifiki. Iko kwenye kisiwa cha Viti Levu.
Imekuwa mji mkuu wa koloni ya Fiji tangu 1882 badala ya Levuka kwenye kisiwa cha Ovalau.\
1996 mji ulikuwa na wakazi 77,366 na pamoja na rundiko la mji ni 167,975.