hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
Agnelus mfiadini
Agnelus ni mmojawapo kati ya wenzi wa Danieli Fasanella waliofia dini huko Ceuta tarehe 10 Oktoba 1227. Walikuwa Ndugu Wadogo wamisionari huko Moroko.Wote walikuwa mapadri isipokuwa Donulus.
Walitangazwa watakatifu na Papa Leo X mwaka 1516.
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 10 Oktoba.
Kifodini cha Berardo wa Carbio na wenzake kilichotokea Moroko mwaka 1219 kilifanya Wafransisko wengi watamani kufuata nyayo zao kwa kuhubiri Injili kwa wasio Wakristo.
Basi, mwaka 1227, uilofuata ule wa kifo cha mwanzilishi, Fransisko wa Asizi, watawa 6 wa kanda ya Toscana, Agnelus mwenyewe, Samueli, Donulus, Leo, Hugolino na Nikola wa Sassoferrato, walimuomba Elia wa Cortona, mkuu wa shirika, awaruhusu kwenda Moroko kuwahubiria Waislamu.
Kisha kukubaliwa, walikwenda Hispania, alipojiunga nao kama kiongozi Danieli, mkuu wa kanda ya Calabria.
Toka huko walivuka bahari na tarehe 20 Septemba walishukia Afrika, walipobaki siku chache katika kijiji kilichokaliwa hasa na wafanyabiashara Wakristo.
Halafu, Jumapili asubuhi, waliingia mjini Ceuta, wakaanza mara kuhubiri kwa kupinga Uislamu. Kwa sababu hiyo walipekelekwa kwa sultani ambaye, akiwadhani ni vichaa, aliagiza watiwe gerezani. Walibaki humo hadi Jumapili iliyofuata, ambapo sultani kwa mabembelezo na vitisho alijaribu kuwafanya wakane dini yao.
Aliposhindwa, aliagiza wauawe. Kila mmojawao alimkaribia Danieli ili kupata baraka yake na ruhusa ya kumfia Yesu. Wote walikatwa kichwa.
Samueli mfiadini
Samueli Iannitelli alikuwa mmojawapo kati ya wenzi wa Danieli Fasanella waliofia dini huko Ceuta tarehe 10 Oktoba 1227. Walikuwa Ndugu Wadogo wamisionari huko Moroko.Wote walikuwa mapadri isipokuwa Donulus.
Walitangazwa watakatifu na Papa Leo X mwaka 1516.
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 10 Oktoba.
Kifodini cha Berardo wa Carbio na wenzake kilichotokea Moroko mwaka 1219 kilifanya Wafransisko wengi watamani kufuata nyayo zao kwa kuhubiri Injili kwa wasio Wakristo.
Basi, mwaka 1227, uilofuata ule wa kifo cha mwanzilishi, Fransisko wa Asizi, watawa 6 wa kanda ya Toscana, Agnelus, Samueli mwenyewe, Donulus, Leo, Hugolino na Nikola wa Sassoferrato, walimuomba Elia wa Cortona, mkuu wa shirika, awaruhusu kwenda Moroko kuwahubiria Waislamu.
Kisha kukubaliwa, walikwenda Hispania, alipojiunga nao kama kiongozi Danieli, mkuu wa kanda ya Calabria.
Toka huko walivuka bahari na tarehe 20 Septemba walishukia Afrika, walipobaki siku chache katika kijiji kilichokaliwa hasa na wafanyabiashara Wakristo.
Halafu, Jumapili asubuhi, waliingia mjini Ceuta, wakaanza mara kuhubiri kwa kupinga Uislamu. Kwa sababu hiyo walipekelekwa kwa sultani ambaye, akiwadhani ni vichaa, aliagiza watiwe gerezani. Walibaki humo hadi Jumapili iliyofuata, ambapo sultani kwa mabembelezo na vitisho alijaribu kuwafanya wakane dini yao.
Aliposhindwa, aliagiza wauawe. Kila mmojawao alimkaribia Danieli ili kupata baraka yake na ruhusa ya kumfia Yesu. Wote walikatwa kichwa.
Donulus
Donulus Rinaldi alikuwa mmojawapo kati ya wenzi wa Danieli Fasanella waliofia dini ya Ukristo huko Ceuta (Afrika Kaskazini) tarehe 10 Oktoba 1227. Walikuwa Ndugu Wadogo wamisionari huko Moroko.Kati yao yeye tu hakuwa padri.
Walitangazwa watakatifu na Papa Leo X mwaka 1516.
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 10 Oktoba.
Kifodini cha Berardo wa Carbio na wenzake kilichotokea Moroko mwaka 1219 kilifanya Wafransisko wengi watamani kufuata nyayo zao kwa kuhubiri Injili kwa wasio Wakristo.
Basi, mwaka 1227, uilofuata ule wa kifo cha mwanzilishi, Fransisko wa Asizi, watawa 6 wa kanda ya Toscana, Agnelus, Samueli, Donulus mwenyewe, Leo, Hugolino na Nikola wa Sassoferrato, walimuomba Elia wa Cortona, mkuu wa shirika, awaruhusu kwenda Moroko kuwahubiria Waislamu.
Kisha kukubaliwa, walikwenda Hispania, alipojiunga nao kama kiongozi Danieli Fasanella wa Belvedere, mkuu wa kanda ya Calabria.
Toka huko walivuka bahari ya Kati na tarehe 20 Septemba walishukia Afrika, walipobaki siku chache katika kijiji kilichokaliwa hasa na wafanyabiashara Wakristo.
Halafu, Jumapili asubuhi, waliingia mjini Ceuta, wakaanza mara kuhubiri kwa kupinga Uislamu. Kwa sababu hiyo walipekelekwa kwa sultani ambaye, akiwadhani ni vichaa, aliagiza watiwe gerezani. Walibaki humo hadi Jumapili iliyofuata, ambapo sultani kwa mabembelezo na vitisho alijaribu kuwafanya wakane dini yao.
Aliposhindwa, aliagiza wauawe. Kila mmojawao alimkaribia Danieli ili kupata baraka yake na ruhusa ya kumfia Yesu. Wote walikatwa kichwa.
Leo mfiadini
Leo Somma wa Corigliano Calabro alikuwa mmojawapo kati ya wenzi wa Danieli Fasanella waliofia dini huko Ceuta (Afrika Kaskazini) tarehe 10 Oktoba 1227. Walikuwa Ndugu Wadogo wamisionari huko Moroko.Wote walikuwa mapadri isipokuwa Donulus.
Walitangazwa watakatifu na Papa Leo X mwaka 1516.
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 10 Oktoba.
Kifodini cha Berardo wa Carbio na wenzake kilichotokea Moroko mwaka 1219 kilifanya Wafransisko wengi watamani kufuata nyayo zao kwa kuhubiri Injili kwa wasio Wakristo.
Basi, mwaka 1227, uilofuata ule wa kifo cha mwanzilishi, Fransisko wa Asizi, watawa 6 wa kanda ya Toscana, Agnelus, Samueli, Donulus, Leo mwenyewe, Hugolino na Nikola wa Sassoferrato, walimuomba Elia wa Cortona, mkuu wa shirika, awaruhusu kwenda Moroko kuwahubiria Waislamu.
Kisha kukubaliwa, walikwenda Hispania, alipojiunga nao kama kiongozi Danieli Fasanella wa Belvedere, mkuu wa kanda ya Calabria.
Toka huko walivuka bahari na tarehe 20 Septemba walishukia Afrika, walipobaki siku chache katika kijiji kilichokaliwa hasa na wafanyabiashara Wakristo.
Halafu, Jumapili asubuhi, waliingia mjini Ceuta, wakaanza mara kuhubiri kwa kupinga Uislamu. Kwa sababu hiyo walipekelekwa kwa sultani ambaye, akiwadhani ni vichaa, aliagiza watiwe gerezani. Walibaki humo hadi Jumapili iliyofuata, ambapo sultani kwa mabembelezo na vitisho alijaribu kuwafanya wakane dini yao.
Aliposhindwa, aliagiza wauawe. Kila mmojawao alimkaribia Danieli ili kupata baraka yake na ruhusa ya kumfia Yesu. Wote walikatwa kichwa.
Hugolino mfiadini
Hugolino wa Cerisano alikuwa mmojawapo kati ya wenzi wa Danieli Fasanella waliofia dini huko Ceuta (Afrika Kaskazini) tarehe 10 Oktoba 1227. Walikuwa Ndugu Wadogo wamisionari huko Moroko.Wote walikuwa mapadri isipokuwa Donulus.
Walitangazwa watakatifu na Papa Leo X mwaka 1516.
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 10 Oktoba.
Kifodini cha Berardo wa Carbio na wenzake kilichotokea Moroko mwaka 1219 kilifanya Wafransisko wengi watamani kufuata nyayo zao kwa kuhubiri Injili kwa wasio Wakristo.
Basi, mwaka 1227, uilofuata ule wa kifo cha mwanzilishi, Fransisko wa Asizi, watawa 6 wa kanda ya Toscana, Agnelus, Samueli, Donulus, Leo, Hugolino mwenyewe na Nikola wa Sassoferrato, walimuomba Elia wa Cortona, mkuu wa shirika, awaruhusu kwenda Moroko kuwahubiria Waislamu.
Kisha kukubaliwa, walikwenda Hispania, alipojiunga nao kama kiongozi Danieli, mkuu wa kanda ya Calabria.
Toka huko walivuka bahari na tarehe 20 Septemba walishukia Afrika, walipobaki siku chache katika kijiji kilichokaliwa hasa na wafanyabiashara Wakristo.
Halafu, Jumapili asubuhi, waliingia mjini Ceuta, wakaanza mara kuhubiri kwa kupinga Uislamu. Kwa sababu hiyo walipekelekwa kwa sultani ambaye, akiwadhani ni vichaa, aliagiza watiwe gerezani. Walibaki humo hadi Jumapili iliyofuata, ambapo sultani kwa mabembelezo na vitisho alijaribu kuwafanya wakane dini yao.
Aliposhindwa, aliagiza wauawe. Kila mmojawao alimkaribia Danieli ili kupata baraka yake na ruhusa ya kumfia Yesu. Wote walikatwa kichwa.
Nikola wa Sassoferrato
Nikola Abenante wa Sassoferrato alikuwa mmojawapo kati ya wenzi wa Danieli Fasanella waliofia dini ya Ukristo huko Ceuta (Afrika Kaskazini) tarehe 10 Oktoba 1227. Walikuwa Ndugu Wadogo wamisionari huko Moroko.Wote walikuwa mapadri isipokuwa Donulus.
Walitangazwa watakatifu na Papa Leo X mwaka 1516.
Sikukuu yao inaadhimishwa kila tarehe 10 Oktoba.
Kifodini cha Berardo wa Carbio na wenzake kilichotokea Moroko mwaka 1219 kilifanya Wafransisko wengi watamani kufuata nyayo zao kwa kuhubiri Injili kwa wasio Wakristo.
Basi, mwaka 1227, uilofuata ule wa kifo cha mwanzilishi, Fransisko wa Asizi, watawa 6 wa kanda ya Toscana, Agnelus, Samueli, Donulus, Leo, Hugolino na Nikola wa Sassoferrato, walimuomba Elia wa Cortona, mkuu wa shirika, awaruhusu kwenda Moroko kuwahubiria Waislamu.
Kisha kukubaliwa, walikwenda Hispania, alipojiunga nao kama kiongozi Danieli Fasanella wa Belvedere, mkuu wa kanda ya Calabria.
Toka huko walivuka bahari na tarehe 20 Septemba walishukia Afrika, walipobaki siku chache katika kijiji kilichokaliwa hasa na wafanyabiashara Wakristo.
Halafu, Jumapili asubuhi, waliingia mjini Ceuta, wakaanza mara kuhubiri kwa kupinga Uislamu. Kwa sababu hiyo walipekelekwa kwa sultani ambaye, akiwadhani ni vichaa, aliagiza watiwe gerezani. Walibaki humo hadi Jumapili iliyofuata, ambapo sultani kwa mabembelezo na vitisho alijaribu kuwafanya wakane dini yao.
Aliposhindwa, aliagiza wauawe. Kila mmojawao alimkaribia Danieli ili kupata baraka yake na ruhusa ya kumfia Yesu. Wote walikatwa kichwa.
Petro wa San Gemini
Pietro wa San Gemini alizaliwa katika kijiji hicho cha Italia ya kati, akafia dini ya Ukristo huko Morocco pamoja na Ndugu Wadogo wenzake Berardo, Oto, Akursius na Adiutus.
Ndio Wafransisko wafiadini wa kwanza. Aliposikia habari zao, Fransisko wa Asizi alishangilia, "Sasa kweli naweza kusema nina Ndugu Wadogo watano".
Wote wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama watakatifu, hasa tangu mwaka 1481 walipotangazwa na Papa Sixtus IV.
Sikukuu yao ni tarehe 16 Januari, siku ya kifodini chao mwaka 1220.
Oto mfiadini
Oto alikuwa padri kutoka Italia ya kati, aliyefia dini ya Ukristo huko Morocco pamoja na Ndugu Wadogo wenzake Berardo, Petro wa San Gemini, Akursius na Adiutus.
Ndio Wafransisko wafiadini wa kwanza. Aliposikia habari zao, Fransisko wa Asizi alishangilia, "Sasa kweli naweza kusema nina Ndugu Wadogo watano".
Wote wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama watakatifu, hasa tangu mwaka 1481 walipotangazwa na Papa Sixtus IV.
Sikukuu yao ni tarehe 16 Januari, siku ya kifodini chao mwaka 1220.
Akursius
Akursius alizaliwa Italia ya kati, akafia dini ya Ukristo huko Morocco pamoja na Ndugu Wadogo wenzake Berardo, Petro wa San Gemini, Oto na Adiutus.
Ndio Wafransisko wafiadini wa kwanza. Aliposikia habari zao, Fransisko wa Asizi alishangilia, "Sasa kweli naweza kusema nina Ndugu Wadogo watano".
Wote wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama watakatifu, hasa tangu mwaka 1481 walipotangazwa na Papa Sixtus IV.
Sikukuu yao ni tarehe 16 Januari, siku ya kifodini chao mwaka 1220.
Adiutus
Adiutus alizaliwa Italia ya kati, akafia dini ya Ukristo huko Morocco pamoja na Ndugu Wadogo wenzake Berardo, Petro wa San Gemini, Oto na Akursius.
Ndio Wafransisko wafiadini wa kwanza. Aliposikia habari zao, Fransisko wa Asizi alishangilia, "Sasa kweli naweza kusema nina Ndugu Wadogo watano".
Wote wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama watakatifu, hasa tangu mwaka 1481 walipotangazwa na Papa Sixtus IV.
Sikukuu yao ni tarehe 16 Januari, siku ya kifodini chao mwaka 1220.
Folkpartiet
Folkpartiet ni chama cha siasa nchini Uswidi.
Nino wa Georgia
Nino wa Georgia (kwa Kigeorgia: წმინდა ნინო, ts'minda nino, kwa Kigiriki Αγία Νίνα, Agia Nina) alikuwa mwanamke (296 hivi – 338 au 340) aliyeingiza Ukristo nchini Georgia, na kwa sababu hiyo anaitwa "Aliye sawa na Mitume" na "Mwangazaji wa Georgia".
Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu.
Sikukuu yake kwa kawaida huadhimishwa tarehe 14 Januari.
Kadiri ya mapokeo alitokana na familia ya Kirumi yenye kuongea Kigiriki kutoka Kolastra, Kapadokia na alikuwa na undugu na Joji mfiadini. Kutoka Konstantinopoli alikwenda Iberia kwenye milima ya Caucasus.
Vyanzo vingine vinasema alitokea Roma, Yerusalemu au Galia (leo Ufaransa).
Kisha kutenda miujiza ya uponyaji, alimfanya malkia Nana wa Iberia aongokee Ukristo.
Halafu mfalme Mirian III wa Iberia alirudishiwa uwezo wa kuona baada tu ya kumuomba "Mungu wa Nino", akaongoka pia na kufanya Ukristo kuwa dini rasmi ya nchi hiyo (327 hivi).
Nino aliendelea na umisionari nchini hadi kifo chake.
Farakano la Kanisa la Magharibi
Farakano la Kanisa la Magharibi lilitokea ndani ya Kanisa Katoliki katika miaka 1378-1418.
Makardinali wenye jukumu la kumchagua Papa walichagua wawili, mmoja baada ya mwingine, na hivyo kusababisha isieleweke yupi ana haki ya kuongoza.
Siasa ilijiingiza na kudumisha fujo kubwa, ingawa si kuhusu mafundisho ya imani, mpaka Mtaguso wa Konstanz (1414–1418) ulipotoa suluhisho.
Hata hivyo ilibaki athari mbaya juu ya mamlaka ya Mapapa waliofuata.
Muziki wa Kikristo
Muziki wa Kikristo ni muziki uliotungwa ili kutokeza imani ya Ukristo katika sanaa hiyo, kwa mfano katika kumsifu Mungu, kumshangilia Yesu Kristo, na kuomba msamaha wa dhambi.
Hivyo, tofauti na miziki mingine, lengo kuu si kuburudika na uzuri tu.
Namna zake ni tofautitofauti kadiri ya nyakati, madhehebu, utamaduni n.k. Mojawapo, kati ya zile za zamani zaidi, inaitwa muziki wa Kigregori, kwa sababu iliagizwa na Papa Gregori I itumike kanisani.
Matumizi makubwa zaidi ni yale ya ibada, ambapo waamini waliokusanyika wanaimba pamoja, mara nyingi wakiongozwa na kwaya na wakisindikizwa na ala za muziki.
Matumizi mengine ni wakati wa kutoa mahubiri na mafundisho hata barabarani.
Pengine yanafanyika makongamano maalumu kwa wapenzi wa muziki huo, na vilevile siku hizi unarekodiwa kwa vifaa vya teknolojia hata kwa matumizi ya mtu binafsi.
Sanaa ya Kikristo
Sanaa ya Kikristo ni sanaa iliyokusudiwa kutokeza imani ya Ukristo katika uzuri wake. Mara nyingi hiyo inafanyika kuhusiana na ibada na majengo yanayotumika kwa ajili hiyo.
Kwa ajili hiyo inatumia mada na mifano ya Injili au vitabu vitakatifu vingine, lakini pia habari za maisha ya watakatifu.
Madhehebu karibu yote yanatumia sanaa za aina fulani kwa namna hiyo, ingawa mengine yanakataa uchoraji n.k.
Picha za Yesu ndiyo michoro ya kawaida zaidi, zikifuatwa na zile za Bikira Maria katika Kanisa Katoliki na yale ya Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki.
Kutokana na kujali na kustawisha aina zote za sanaa, Wakatoliki wameshika nafasi ya kwanza katika idadi ya vituo vilivyoorodheshwa na UNESCO kama Urithi wa Dunia. Kwa mfano, nchi nzima ya Vatikani imo katika orodha hiyo.
Wakatoliki katika Mtaguso II wa Vatikano (hati Sacrosanctum Concilium) walikiri kwamba muziki wa Kikristo ndio sanaa bora kuliko zote kwa sababu unahusiana zaidi na Neno la Mungu ambalo unalipamba kwa noti ili lieleweke na kugusa mioyo zaidi.
Mohamed Amin
Mohamed "Mo" Amin (29 Agosti, 1943 - 23 Novemba, 1996) alikuwa mpiga picha maarufu kutoka Kenya. Alijulikana kwa kazi zake kuripoti uhaba wa chakula nchini Ethiopia miaka ya 1983–85.
Utetezi wa Ukristo
Utetezi wa Ukristo ni sehemu ya teolojia ya Ukristo inayolenga kutoa hoja za kutetea imani kwa Yesu Kristo dhidi ya zile za watu wa dini nyingine na za wale wasio na dini yoyote.
Kwa utetezi wa namna hiyo katika lugha nyingi limetoholewa neno la Kigiriki ἀπολογία, apologia, "utetezi wa sauti, hotuba ya utetezi".
Ni tofauti kidogo na hoja zinaotumiwa na Wakristo dhidi ya dini na itikadi nyingine.
Utetezi wa Ukristo ulihitajika mapema dhidi ya hoja za Wayahudi na wengineo, hivyo unajitokeza katika Agano Jipya lenyewe, kwa mfano katika nyaraka za Mtume Paulo.
Baadaye uliendelea katika maandishi ya Mababu wa Kanisa kama vile Yustino mfiadini, Tertullianus, Origen na Agostino wa Hippo. Baadhi yao walitetea Ukristo dhidi ya dhuluma za serikali ya Dola la Roma na kwa hiyo wanaitwa Mababu watetezi (wa imani).
Baadaye kazi hiyo iliendelezwa na walimu wa Kanisa wa Karne za Kati, kama vile Anselm wa Canterbury, Thoma wa Akwino na wengineo wa Teolojia ya shule.
Wakati wa Falsafa ya mwangaza kati ya watetezi wa Ukristo dhidi ya falsafa hiyo anakumbukwa hasa Blaise Pascal na katika karne za mwisho Gilbert K. Chesterton.
Watetezi hao na wengineo wametumia hoja za kifalsafa, za kihistoria na za fani nyingine, mbali ya madondoo ya Biblia, kadiri ya hoja zilizotumiwa na wapinzani, ambao pengine wanakanusha mafundisho ya imani na maadili, pengine wanalaumu zaidi matendo ya wanakanisa, hasa viongozi.
Jambo lililoeleweka hasa kuanzia karne ya 20 ni kwamba mafarakano kati ya madhehebu ya wafuasi wa Kristo ndilo kwazo kubwa linalozuia watu wasimuamini Yesu, kama mwenyewe alivyoonyesha akisali wakati wa kwenda kuuawa: "Baba, wawe na umoja kama sisi tulivyo umoja: mimi ndani mwako, nawe ndani mwangu, nao wakamilike katika umoja; ili ulimwengu upate kujua kwamba wewe ndiwe uliyenituma" (Yoh 17:22-23).
Ndiyo sababu juhudi za ekumeni ni sehemu muhimu ya utetezi wa Ukristo leo.
"Tunahitaji utetezi wa aina mpya, kulingana na madai ya leo, ambayo izingatie kwamba jukumu letu si kushinda hoja, bali kuokoa watu, ni kuwajibika katika mapambano ya kiroho, si katika mabishano ya nadharia, ni kutetea na kukuza Injili, si sisi wenyewe".
Yohane Duns Scotus
Yohane Duns Scotus, O.F.M. (1266 hivi – 8 Novemba 1308) anahesabiwa kati ya wanafalsafa na wanateolojia bora wa Karne za Kati.
Mafundisho ya padri huyo, mfuasi wa Fransisko wa Asizi, yaliathiri sana Kanisa Katoliki na jamii kwa jumla.
Kutokana na hoja zake kali aliitwa "Doctor Subtilis" ("Mwalimu mchanganuzi")
Alitangazwa mwenye heri na Papa Yohane Paulo II tarehe 20 Machi 1993.
Matoleo ya Kilatini:Tafsiri za Kiingereza:
Krispino wa Viterbo
Krispino wa Viterbo (13 Novemba 1668 – 19 Mei 1750) alikuwa bradha wa shirika la Ndugu Wadogo Wakapuchini.
Mtu asiye na elimu, alijiwekea lengo la kulingana na bradha Felix wa Cantalice, mtakatifu wa kwanza wa shirika lake.
Alitangazwa mwenye heri na Papa Pius VII tarehe 7 Septemba 1806, akawa mtakatifu wa kwanza kutangazwa na Papa Yohane Paulo II (20 Juni 1982).
Gracie Carvalho
Gracie Carvalho (amezaliwa tar. 23 Julai 1990, São Paulo, Brazil) ni mwanamitindo kutoka Brazil.
Leopoldo Mandich
Leopoldo Bogdan Mandić, O.F.M.Cap. (Herceg Novi, Boka Kotorska, Montenegro, 12 Mei 1866 - Padova, Italia, 30 Julai 1942) alikuwa kwa asili mtu wa kabila la Wakorasya.
Ingawa mfupi sana (mita 1.35) na mlemavu, alistawi kiroho hasa baada ya kujiunga na utawa wa Ndugu Wadogo Wakapuchini na kufikia upadri (20 Septemba 1890).
Alitamani kwenda Ulaya Mashariki ili kurudisha umoja kati ya Wakatoliki na Waorthodoksi, lakini kwa utiifu aliishi karibu daima nchini Italia, na tangu mwaka 1906 hadi kifo chake alikuwa Padova akiungamisha mchana kutwa umati wa watu waliomuendea, wakivutiwa na wema wake.
Wakati wa Vita vikuu vya pili, mabomu yalibomoa konventi alimoishi na kanisa lake, lakini si chumba alimokuwa anaungamisha. Ndivyo alivyokuwa ametabiri, "Hapa Mungu ametumia sana huruma yake kwa watu wengi, lazima pabaki kama ukumbusho wa wema wake".
Papa Paulo VI alimtangaza mwenyeheri tarehe 2 Mei 1976, halafu Yohane Paulo II alimtangaza mtakatifu tarehe 16 Oktoba 1983.
Sikukuu yake huadhimishwa kila tarehe 12 Mei.
Ignas wa Santhià
Ignas wa Santhià (5 Juni, 1686 - 22 Septemba, 1770) alikuwa mtawa wa shirika la Ndugu Wadogo Wakapuchini na padri wa Kanisa Katoliki kutoka Italia. Jina lake la awali lilikuwa Lorenzo Maurizio Belvisotti.
Papa Paulo VI alimtangaza mwenye heri tarehe 17 Aprili 1966, halafu Papa Yohane Paulo II alimtangaza mtakatifu tarehe 19 Mei 2002.
Sikukuu yake huadhimishwa kila tarehe 22 Septemba, iliyokuwa siku ya kifo chake.
John Jones
John Jones, O.F.M. (mzaliwa wa Clynnog Fawr, Caernarfonshire Gwynedd, Wales) alikuwa mtawa wa shirika la Ndugu Wadogo, padri wa Kanisa Katoliki na hatimaye mfiadini nchini Uingereza (12 Julai 1598).
Baada ya kujiunga na utawa huko Pontoise, nchini Ufaransa, kutokana na dhuluma ya serikali dhidi ya Wakatoliki, alikwenda Roma, Italia, na huko akajiunga na urekebisho wa Wariformati.
Mwaka 1591 aliomba kurudi Britania, ingawa ilijulikana kwamba hatari ya kuuawa ilikuwa kubwa. Hatimaye viongozi walikubali na Papa Klement VIII alimbariki.
Kisha kufika London mwishoni mwa mwaka 1592 na kufanya utume katika sehemu mbalimbali, alichaguliwa mkuu wa kanda ya Uingereza.
Mwaka 1596, Richard Topcliffe, aliyeitwa "mwindamapadri", alimkamata na kumtesa, halafu akamuacha gerezani miaka 2.
Tarehe 3 Julai 1598 alihukumiwa adhabu ya kifo kama msaliti.
Alinyongwa tarehe 12 Julai mwaka huo. Mabaki yake yaliangikwa katika mabarabara kabla ya kuzikwa na watu wawili, ambao mmojawao alifungwa muda mrefu kwa kufanya hivyo.
Papa Pius XI alimtangaza mwenye heri mwaka 1929, na Papa Paulo VI alimtangaza mtakatifu tarehe 25 Oktoba 1970 pamoja na wafiadini wengine 39 wa Uingereza na Wales.
Felix wa Nicosia
Felix wa Nicosia, O.F.M.Cap. (jina la awali Filippo Giacomo Amoroso) alikuwa bradha wa shirika la Ndugu Wadogo Wakapuchini kutoka Sicilia, leo nchini Italia (5 Novemba 1715 – 31 Mei 1787).
Ni maarufu hasa kwa utiifu wake wa ajabu, uliothibitishwa na kiongozi aliyejichukulia jukumu la kumjaribu na kumdhalilisha kwa kila namna.
Papa Leo XIII alimtangaza mwenye heri tarehe 12 Februari 1888, halafu Papa Benedikto XVI alimtangaza mtakatifu tarehe 23 Oktoba 2005.
603 KK
Makala hii inahusu mwaka 603 KK (kabla ya Kristo).
602 KK
Makala hii inahusu mwaka 602 KK (kabla ya Kristo).
601 KK
Makala hii inahusu mwaka 601 KK (kabla ya Kristo).
606 KK
Makala hii inahusu mwaka 606 KK (kabla ya Kristo).
607 KK
Makala hii inahusu mwaka 607 KK (kabla ya Kristo).
608 KK
Makala hii inahusu mwaka 608 KK (kabla ya Kristo).
610 KK
Makala hii inahusu mwaka 610 KK (kabla ya Kristo).
611 KK
Makala hii inahusu mwaka 611 KK (kabla ya Kristo).
612 KK
Makala hii inahusu mwaka 612 KK (kabla ya Kristo).
613 KK
Makala hii inahusu mwaka 613 KK (kabla ya Kristo).
614 KK
Makala hii inahusu mwaka 614 KK (kabla ya Kristo).
615 KK
Makala hii inahusu mwaka 615 KK (kabla ya Kristo).
616 KK
Makala hii inahusu mwaka 616 KK (kabla ya Kristo).
617 KK
Makala hii inahusu mwaka 617 KK (kabla ya Kristo).
618 KK
Makala hii inahusu mwaka 618 KK (kabla ya Kristo).
619 KK
Makala hii inahusu mwaka 619 KK (kabla ya Kristo).
621 KK
Makala hii inahusu mwaka 621 KK (kabla ya Kristo).
620 KK
Makala hii inahusu mwaka 620 KK (kabla ya Kristo).
629 KK
Makala hii inahusu mwaka 629 KK (kabla ya Kristo).
628 KK
Makala hii inahusu mwaka 628 KK (kabla ya Kristo).
627 KK
Makala hii inahusu mwaka 627 KK (kabla ya Kristo).
626 KK
Makala hii inahusu mwaka 626 KK (kabla ya Kristo).
625 KK
Makala hii inahusu mwaka 625 KK (kabla ya Kristo).
624 KK
Makala hii inahusu mwaka 624 KK (kabla ya Kristo).
623 KK
Makala hii inahusu mwaka 623 KK (kabla ya Kristo).
639 KK
Makala hii inahusu mwaka 639 KK (kabla ya Kristo).
638 KK
Makala hii inahusu mwaka 638 KK (kabla ya Kristo).
637 KK
Makala hii inahusu mwaka 637 KK (kabla ya Kristo).
636 KK
Makala hii inahusu mwaka 636 KK (kabla ya Kristo).
635 KK
Makala hii inahusu mwaka 635 KK (kabla ya Kristo).
634 KK
Makala hii inahusu mwaka 634 KK (kabla ya Kristo).
633 KK
Makala hii inahusu mwaka 633 KK (kabla ya Kristo).
632 KK
Makala hii inahusu mwaka 632 KK (kabla ya Kristo).
631 KK
Makala hii inahusu mwaka 631 KK (kabla ya Kristo).
630 KK
Makala hii inahusu mwaka 630 KK (kabla ya Kristo).
Kamusi
Kamusi (kutoka neno la Kiarabu قاموس "qamus") ni kitabu ambacho kinaorodhesha maneno ya lugha yaliyokusanywa kutoka kwa watumiaji wa lugha fulani, kwa mfano lugha ya Kiswahili.
Maneno hupangwa kwa mtindo wa alfabeti, hutoa maana na ufafanuzi wa utumizi wa maneno na jinsi yanavyotumika au yanavyotamkwa.
Kuna aina mbalimbali za kamusi ambazo ni:
Kimuundo kamusi imegawanyika katika sehemu kuu tatu:
Hii ni "sehemu ya kwanza ya kamusi", sehemu hii hujumuisha muhtasari wa sarufi ya lugha yenyewe pamoja na maelezo ya namna ya kutumia kamusi.
Hii ni sehemu yenye vidahizo vyote vya kamusi husika, kuanzia alfabeti a-z vidahizo vyote huorodheshwa hapa na kufafanuliwa.
Ni taarifa zinazoingia mwishoni mwa kamusi.Michoro (au picha) katika kamusi ina faida zifuatazo:
Kiambishi
Kiambishi ni kipande cha neno chenye maana ya kisarufi ambacho kinapachikwa kwa mfano kabla au baada ya mzizi wa neno katika vitenzi na kuwakilisha dhana fulani.
Miongoni mwa viambishi vya Kiswahili mna NI, NDI, KI, KA na kadhalika.
Kiambishi kikitangulia mzizi au kiini cha neno kinaitwa kiambishi awali, kikifuata kinaitwa kiambishi tamati.
Maghani
Maghani (au mighani kutoka neno la Kiarabu) ni utanzu wa kifasihi simulizi unaoonyesha matukio ya kijasiri na kishujaa ya mtu au watu katika kipindi fulani cha maisha.
Maghani ni tungo zinazotolewa kwa kughanwa (nusu kuimbwa nusu kukaririwa).
Maghani yanaweza kuambatanishwa na ala za muziki au kughanwa kwa mdomo tu.
Zipo fani mbalimbali za maghani ambazo zimeainishwa katika tanzu mbili kuu:
1. Maghani ya Kawaida
2. Maghani ya Masimulizi
Lengo la maghani ya aina hii ni kusimulia kisa fulani, historia, n.k.
Kuna fani mbili za Maghani ya Masimulizi:
a) Tendi
Tendi ni ushairi mrefu unaosimulia matukio ya kishujuaa. Tendi zinaposimuliwa huandamana na ala za muziki.
Sifa za Tendi:
• Ni ushairi mrefu
• Husimulia matendo ya kishujaa kwa njia kishairi
• Husimuliwa badala ya kuimbwa
• Huandamana na ala za muziki
• Husimulia visa vya kihistoria
• Hutungwa papo kwa hapo
b) Rara
Hizi ni hadithi fupi za kishairi zenye visa vya kusisimua, zinazosimuliwa zikiambatanishwa na ala za muziki. Aghalabu hughanwa na watoto; na hutumika kama michezo ya watoto.
Sifa za Rara
• Ni hadithi fupi za kishairi
• Husimulia visa vya kusisimua
• Zinaweza kuimbwa au kusimuliwa
• Huambatana na ala za muziki
• Aghalabu huwa ni visa vya kubuni
Maghani ya Kawaida ni maghani yanayosifia mtu, kitu au hali katika jamii
a) Majigambo au Kivugo
Haya ni maghani ambayo mtunzi hujisifia (kujigamba) namna alivyo hodari katika nyanja fulani. Tungo hizi hutumia chuku na maneno ya kejeli kuwadunisha wapinzani wa mtunzi.
Sifa za Majigambo
• Hutumia nafsi ya kwanza
• Msimulizi hutumia maneno ya kujigamba
• Msimulizi hutumia chuku kwa wingi ili kujisifu
• Hutungwa kwa ubunifu mkubwa na hutumia mbinu kama sitiari, vidokezi, ishara n.k
• Majigambo mengi huwa mafupi, lakini baadhi yake huwa marefu.
• Huwa na matendo matukufu ya msimulizi
• Huwa na ahadi za matendo kutoka kwa msimulizi
b) Tondozi
Tondozi ni aina ya sifo ambayo husifia watu mashuhuri katika jamii kama vile viongozi
Sifa za Tondozi
• Huwa ni ushairi wa kusimuliwa
• Husifia mtu mwengine, mtu mashuhuri
• Hutumia chuku
• Hutumia mbinu kama sitiari, vidokezi, ishara n.k
• Hutaja matendo makubwa ya kiongozi anayesifiwa
Pembezi ni maghani ya kumsifu mpenzi.
Sifa za Pembezi
• Humsifu mpenzi wa mtu
• Aghalabu huwa ushairi mfupi
• Hutumia tamathali za lugha kwa wingi kama vile ishara kusimulia umbo la mpenzi
• Pembezi zinaweza kuandamana na ngoma
ii) Pembezi - tungo za sifa. Zinaweza kusifia kundi fulani la watu, wanyama, njaa, mvua, n.k
694 KK
Makala hii inahusu mwaka 694 KK (kabla ya Kristo).
693 KK
Makala hii inahusu mwaka 693 KK (kabla ya Kristo).
692 KK
Makala hii inahusu mwaka 692 KK (kabla ya Kristo).
691 KK
Makala hii inahusu mwaka 691 KK (kabla ya Kristo).
690 KK
Makala hii inahusu mwaka 690 KK (kabla ya Kristo).
666 KK
Makala hii inahusu mwaka 666 KK (kabla ya Kristo).
665 KK
Makala hii inahusu mwaka 665 KK (kabla ya Kristo).
664 KK
Makala hii inahusu mwaka 664 KK (kabla ya Kristo).
663 KK
Makala hii inahusu mwaka 663 KK (kabla ya Kristo).
662 KK
Makala hii inahusu mwaka 662 KK (kabla ya Kristo).
661 KK
Makala hii inahusu mwaka 661 KK (kabla ya Kristo).
679 KK
Makala hii inahusu mwaka 679 KK (kabla ya Kristo).
678 KK
Makala hii inahusu mwaka 678 KK (kabla ya Kristo).
677 KK
Makala hii inahusu mwaka 677 KK (kabla ya Kristo).
676 KK
Makala hii inahusu mwaka 676 KK (kabla ya Kristo).
675 KK
Makala hii inahusu mwaka 675 KK (kabla ya Kristo).
674 KK
Makala hii inahusu mwaka 674 KK (kabla ya Kristo).
673 KK
Makala hii inahusu mwaka 673 KK (kabla ya Kristo).
672 KK
Makala hii inahusu mwaka 672 KK (kabla ya Kristo).
671 KK
Makala hii inahusu mwaka 671 KK (kabla ya Kristo).
670 KK
Makala hii inahusu mwaka 670 KK (kabla ya Kristo).
669 KK
Makala hii inahusu mwaka 669 KK (kabla ya Kristo).
668 KK
Makala hii inahusu mwaka 668 KK (kabla ya Kristo).
659 KK
Makala hii inahusu mwaka 659 KK (kabla ya Kristo).
658 KK
Makala hii inahusu mwaka 658 KK (kabla ya Kristo).
657 KK
Makala hii inahusu mwaka 657 KK (kabla ya Kristo).
656 KK
Makala hii inahusu mwaka 656 KK (kabla ya Kristo).
655 KK
Makala hii inahusu mwaka 655 KK (kabla ya Kristo).
654 KK
Makala hii inahusu mwaka 654 KK (kabla ya Kristo).
653 KK
Makala hii inahusu mwaka 653 KK (kabla ya Kristo).
652 KK
Makala hii inahusu mwaka 652 KK (kabla ya Kristo).
651 KK
Makala hii inahusu mwaka 651 KK (kabla ya Kristo).
650 KK
Makala hii inahusu mwaka 650 KK (kabla ya Kristo).
649 KK
Makala hii inahusu mwaka 649 KK (kabla ya Kristo).
648 KK
Makala hii inahusu mwaka 648 KK (kabla ya Kristo).
647 KK
Makala hii inahusu mwaka 647 KK (kabla ya Kristo).
646 KK
Makala hii inahusu mwaka 646 KK (kabla ya Kristo).
645 KK
Makala hii inahusu mwaka 645 KK (kabla ya Kristo).
644 KK
Makala hii inahusu mwaka 644 KK (kabla ya Kristo).
643 KK
Makala hii inahusu mwaka 643 KK (kabla ya Kristo).
642 KK
Makala hii inahusu mwaka 642 KK (kabla ya Kristo).
641 KK
Makala hii inahusu mwaka 641 KK (kabla ya Kristo).
640 KK
Makala hii inahusu mwaka 640 KK (kabla ya Kristo).
Njia ya Msalaba
Njia ya Msalaba (kwa Kilatini, Via Crucis au Via Dolorosa) ni desturi ya sala inayolenga kumfuata Yesu Kristo hadi msalabani na kaburini.
Desturi hiyo ilianza Wakristo wa Ulaya walipozidi kutembelea Nchi takatifu katika Karne za Kati. Ni hasa wafuasi wa Fransisko wa Asizi walioeneza desturi hiyo kila mahali.
Mengi kati ya makanisa ya Wakatoliki yaani picha 14 zilizopangwa kwa kawaida ukutani kwa umbali fulani ili kuwezesha waamini kutembea kati ya moja na nyingine huku wakiendelea kutafakari juu ya mateso ya Yesu, jinsi ambavyo wangefanya mjini Yerusalemu, ili kuelewa zaidi upendo wa Mungu, kuchukia dhambi na kuzifidia.
Hata baadhi ya Walutheri na Waanglikana wanapenda desturi hiyo.
Desturi hiyo inaweza kufuatwa na mtu mmojammoja au kwa makundi hata makubwa.
Mbali ya kila Ijumaa ya mwaka, waamini wengi wanafuata njia hiyo wakati wa Kwaresima, na kwa namna ya pekee Ijumaa Kuu.
Mbali ya vituo 14 vilivyozoeleka zaidi, wengine wanapenda kuviongeza, kuvipunguza au kuvibadilisha hasa kwa kufuata zaidi habari za Injili na kumalizia na ufufuko wake.
Dr. Dre Presents the Aftermath
Dr. Dre Presents: The Aftermath ni albamu ya kompilesheni ambayo imetolewa na kutayarishwa na rapa na mtayarishaji wa Kimarekani, Dr. Dre. Albamu ilitolewa mnamo tar. 26 Novemba, 1996, wiki moja baada ya kutolewa kibao chake kikuu cha "East Coast, West Coast, Killas" akiwa na Group Therapy. Albamu hii ilikuwa ya kwanza ya Dre baada ya kuondoka Death Row Records, na lilikuwa toleo lake la kwanza tangu kuanzishwa kwa studio yake mpya iliyokwenda kwa jina la Aftermath Entertainment.
Licha ya jina la Dr. Dre kuwa katika albamu, na kutunukiwa platinum, imepokea tahakiki mchanganyiko na haikuwa miongoni mwa matoleo ya mwaka yenye mafanikio makubwa kibiashara. Baadaye albamu ilifuatiwa na kibao chake cha pili kilichoimbwa na Dr. Dre peke yake "Been There, Done That".
Aftermath Entertainment
Aftermath Entertainment ni studio ya kurekodi iliyoanzishwa na msanii na mtayarishaji wa muziki wa hip hop Dr. Dre. Inafanya kazi kama kampuni tanzu na vilevile kusambaziwa kazi zake kupitia kampuni ya Interscope Records ambayo ni mali ya Universal Music Group. Washirika waliopo sasa ni pamoja na Dr. Dre mwenyewe, Eminem, Kendrick Lamar na Jon Connor ikiwa na wasanii wa zamani akiwemo 50 Cent, Busta Rhymes, Game, Eve, Raekwon, Rakim, Slim the Mobster, Stat Quo na wengine wengi tu. Studio imefanya kazi miaka kadhaa na kujipatia tunukio kadha wa kadha za platinum 16 au zaidi katika matoleo yake yote ya albamu 20.
Mdudu Mdomo-ndani
Wadudu mdomo-ndani ni arithropodi wadogo walio na mnasaba na wadudu wa kweli. Ngeli hii ina oda tatu: wadudu mkia-fyatuo (Collembola), wadudu mikia-miwili (Diplura) na wadudu mkia-sahili (Protura). Kama wadudu wa kweli wadudu hawa wana miguu sita lakini hawana mabawa na vipande vya mdomo viko ndani ya mfuko maalum katika kichwa. Kila pingili ya vipapasio ina misuli (kwa wadudu wa kweli pingili mbili za kwanza tu zina misuli). Madume hawaweki shahawa yao katika jike lakini huiweka katika kibumba juu ya aina ya kikonyo (spermatofori) ambacho jike hukiingiza katika ufunguzi wa uzazi wake akikubali. Majike wana kiungo cha kutaga mayai. Spishi nyingi hazina macho, lakini kuna spishi za Collembola ambazo zina macho madogo yasiyo na zaidi ya omatidio nane.
Tangu mwaka 2005 wanasayansi wameanza kushuku usahihi wa ngeli hii. Malinganisho ya ADN yanadokeza kwamba Collembola (wadudu mkia-fyatuo), Diplura (wadudu mikia-miwili) na Protura (wadudu mkia-sahili) hawana mnasaba karibu. Wataalamu wanafikiri sasa kwamba kila kundi ni ngeli tofauti na kwa hivyo ngeli Entognatha imekwisha kukiriwa.
Patrick Modiano
Patrick Modiano (amezaliwa 30 Julai, 1945 mjini Boulogne-Billancourt, Île-de-France) ni mwandishi kutoka nchi ya Ufaransa.
Mwaka 2014 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.
Mitazamo ya Kiyahudi juu ya Yesu
Mitazamo ya Kiyahudi juu ya Yesu ni ya aina mbalimbali, lakini yote haimkubali, la sivyo ingewabidi wahusika wamuamini na kubatizwa badala ya kuendelea na dini yao ambayo viongozi wake walimhukumu ni kafiri anayestahili kuuawa.
Kwa kawaida Wayahudi wanamuona Yesu kama mmojawapo kati ya wengi waliojinadi kuwa Masiya katika nyakati mbalimbali za historia ya taifa lao.
Yesu anatazamwa kama yule aliyefaulu zaidi kukubalika, na kwa sababu hiyo, kuleta madhara makubwa kuliko wote.
Uyahudi haujawahi kumkubali rasmi Masiya yeyote kuwa ametimiza utabiri wa manabii. Zaidi ya hayo, unaona ibada ya Wakristo kwa Yesu kuwa kinyume cha imani katika Mungu mmoja tu.
Katika Karne za Kati, Judah Halevi na Maimonide walimuona Yesu (kama vile Muhammad) kama mtu muhimu katika kuandaa mataifa yote kwa ujio wa Masiya atakayeyafanya yamuabudu Mungu pekee.
Siku hizi kuna wataalamu Wayahudi wanaosema Yesu alikuwa jirani na dini yao kuliko Injili zinavyoonyesha. Mtazamo huo ulianzishwa katika karne ya 18 na Jacob Emden na Moses Mendelssohn.
Nyomi Banxxx
Nyomi Banxxx (amezaliwa na jina la Amanda Dee; 14 Oktoba, 1972) ni mwigizaji wa zamani wa filamu za kikubwa na mtangazaji wa vipindi vya redio kutoka nchini Marekani. Banxxx aliingia katika tasnia ya filamu za kikubwa mnamo 2006 na kustaafu mwaka wa 2013. Jina lake la kisanii linatokana na wanamitindo maarufu-bab-kubwa Naomi Campbell na Tyra Banks.
Mitazamo ya Agano Jipya juu ya Yesu
Mitazamo ya Agano Jipya juu ya Yesu inatofautiana kadiri ya waandishi, lakini bila kuvunja umoja wa imani yuu yake kama Kristo na Mwana wa Mungu.
Mitazamo muhimu zaidi ni ile ya Mtume Paulo na Mtume Yohane, ambao ndio wanateolojia hasa, lakini ipo mingine kama ile ya Injili ya Marko, Injili ya Mathayo, Mwinjili Luka, Waraka kwa Waebrania n.k.
Pengine mwandishi yuleyule anatushirikisha mitazamo tofautitofauti katika vitabu vyake, kwa mfano kutokana na maendeleo ya uelewa wake. Hivyo jinsi Yesu Kristo anavyoonekana katika Waraka kwa Waefeso imeendelea kuliko ilivyo katika Waraka wa kwanza kwa Wathesalonike ulioandikwa na Paulo yuleyule zaidi ya miaka 10 kabla yake.
Kristolojia inakusanya mitazamo hiyo yote na kujitahidi kuelewa zaidi tena fumbo la Kristo.
Mitazamo juu ya Yesu
Mitazamo juu ya Yesu ni tofauti sana kati ya watu waliopo duniani, ambao karibu wote wamesikia walau kwa kiasi fulani habari zake.
Uenezi wa habari hizo na wa mafundisho ya Yesu, hasa kwa njia ya vitabu 27 vya Agano Jipya, umeathiri sana historia ya binadamu, hasa ya mabilioni waliomsadiki kuwa Kristo na Mwana wa Mungu (ambao kwa sababu hiyo wanaitwa Wakristo).
Hao wanaamini kwamba katika Pasaka yake (labda mwaka 30 BK) yeye alikufa kwa kulipia dhambi za wote akafufuka mtukufu kama Bwana wa vyote ili avikamilishe ndani mwake milele.
Wakristo, wakiguswa na upendo wake, wanakubali changamoto ya kumfuata kwa kujitoa moja kwa moja kwa ajili ya watu wote.
Mbali na wafuasi wake, ambao wa kwanza walitokea dini ya Uyahudi, wana wa Israeli walimkataa moja kwa moja. Wataalamu wa Tanakh (Biblia ya Kiebrania) hawaoni utabiri wa manabii wa kale kutimia ndani mwake.
Katika Uislamu, Yesu (akiitwa kwa heshima nabii Isa bin Mariamu) ni kati ya manabii wakuu na wanaopendwa zaidi, lakini ni mtu tu, asiyetakiwa kabisa kulinganishwa na Mungu.
Dini ya Bahai inamtambua Yesu kama tokeo mojawapo la Mungu pekee, ambaye pamoja na wengine waliwaonyesha watu sifa za Mungu. Bahá'í inakanusha uwezekano wa Umungu kuwemo katika mwili wa mtu fulani tu.
Ubuddha na dini nyingine, hasa za Asia Mashariki, hazina mtazamo maalumu juu ya Yesu, kwa sababu zilianzishwa kabla ya ujio wake.
Watu wasio na dini wanamuona Yesu kama mtu wa kawaida, hata kama aliathiri sana historia ya dunia, au kama shujaa wa upendo aliyefundisha na kutekeleza maadili ya hali ya juu.
Yesu katika sanaa
Yesu katika sanaa mbalimbali ameshika nafasi kubwa katika uchoraji, uchongaji, muziki n.k. vya milenia mbili tangu azaliwe.
Picha za Yesu Kristo zilitokeza mapema kwa namna nyingine jinsi Ukristo ulivyosogea mbali na Uyahudi uliopinga uchoraji wa Mungu na viumbe vyake kwa jumla.
Kwanza Yesu hakuchorwa, ila aliwakilishwa na ishara mbalimbali, kama vile samaki (kwa Kigiriki jina la samaki lilitumika kwa kuchukua kile herufi yake kama mwanzo wa neno zima lililomhusu: Yesu Kristo Mwana wa Mungu Mwokozi), Mchungaji mwema, Mfalme, Mwalimu.
Baadaye alianza kuchorwa kama kijana asiye na ndevu (hadi karne VI, lakini kuanzia karne IV hata akiwa na ndevu na nywele ndefu kama ilivyozoeleka zaidi baadaye.
Kutokana na mabishano ya karne VII na karne VIII kuhusu uhalali wa picha, katika Ukristo wa mashariki namna ya kumchora iliratibiwa.
Kumbe katika Ukristo wa magharibi Karne za Kati zilileta mwelekeo mpya, wa kibinadamu zaidi, hasa kwa kufuata mvuto wa imani kwa Yesu wa historia, yaani jinsi alivyoishi duniani.
Hatimaye katika Renaissance Kristo alianza kuchorwa kama kielelezo cha mtu mkamilifu hata upande wa sura.
Kampuni ya Huduma za Meli
Kampuni ya Huduma za Meli inaanzishwa (Kiingereza: "Marine Services Company Limited") ni kampuni kinachotoa huduma za usafiri wa maji katka Maziwa Makuu za Viktoria, Tanganyika na Nyasa.
Yohakimu wa Fiore
Yohakimu wa Fiore, O.Cist., au wa Flora (kwa Kiitalia Gioacchino da Fiore) alikuwa mmonaki wa Italia kusini (Celico, leo mkoani Calabria, 1135 hivi – San Martino di Canale, Calabria, 30 Machi 1202) aliyeanzisha abasia ya San Giovanni in Fiore na shirika lilitokana na lile la Citeaux.
Ni maarufu kwa mafundisho yake ambayo baadaye yalikuja kulaaniwa na Kanisa Katoliki kama ya kizushi.
Hata hivyo mwenyewe hakuwa na nia hiyo, bali alimwekea Papa maamuzi yoyote juu yake.
Kwa sababu hiyo shirika lake, likizingatia uadilifu wake wa kishujaa, liliwahi kumtangaza mwenye heri, na sasa jimbo lake la Cosenza-Bisignano linaendelea na kesi ya kumtambua hata mtakatifu.Maandishi mengine ni kama vile:
Sala ya Kanisa
Sala ya Kanisa ndiyo sala rasmi ya madhehebu fulani ya Ukristo iliyopangwa ifanyike mara kwa mara kila siku.
Kwa kawaida sala hizo zinapatikana katika kitabu kilichoandaliwa au kupitishwa na mamlaka ya Kanisa (walau dayosisi au shirika la kitawa).
Kwa njia hiyo Kanisa linahakikisha kwamba haliachi kamwe kusali, kama Yesu alivyoagiza, na kufuatana na desturi ya Wayahudi wakati wake, na ya Mitume wa Yesu kadiri ya Matendo ya Mitume.
Ni hasa wamonaki na watawa wengine waliotimiza kwa bidii kubwa wajibu huo.
Inawezekana kwamba Muhammad katika safari zake aliguswa na juhudi hizo akaziagiza kwa Waislamu wote wasali mara tano kwa siku.
Katika utaratibu wa Kanisa la Roma, unaofuatwa na majimbo karibu yote ya Kanisa Katoliki la Kilatini, sala hiyo kwa sasa inaitwa "Liturujia ya vipindi".
Vipindi hivyo ni: Kipindi cha masomo, Masifu ya asubuhi, Sala ya mchana (Kabla ya adhuhuri, Adhuhuri na Baada ya adhuhuri), Masifu ya jioni na Sala ya mwisho.
Breviari
Breviari (kutoka Kilatini "brevis", 'fupi') ni kitabu cha kiliturujia cha Kanisa la Kilatini kinachokusanya pamoja Zaburi, masomo, sala, tenzi, nyimbo nyingine na taratibu za kila siku kwa ajili ya Sala ya Kanisa inayowapasa kwanza maaskofu, mapadri, mashemasi na watawa.
Pengine jina hilo linatumika pia kwa vitabu vya namna hiyo vya Anglikana na Walutheri.
Kitabu cha sala hiyo rasmi kiliitwa "Breviarium Romanum" (Breviari ya Kiroma) hadi mwaka 1974, Papa Paulo VI alipotoa kitabu kipya kilichopewa jina la maana zaidi "Liturujia ya Vipindi. Hata hivyo jina la zamani linaendelea kutumika kwa kawaida katika lugha mbalimbali.
Asili ya jina ni kwamba katika karne XI kitabu hicho kilifupisha matini ya awali ili yaingie katika kitabu kimoja tu badala ya vingi (Biblia, Antiphonarium, Passionarius, Legendarius, Homiliarius, Sermologus, maandishi ya Mababu wa Kanisa, mbali ya Psalterium na Collectarium).
Kihusishi
Kihusishi ni neno ambalo huonyesha uhusiano baina ya kipashio kimoja cha kiisimu na kipashio kingine.
Katika lugha ya Kiswahili maneno yanayoitwa hivyo yapo, lakini msingi wa uainishaji maneno unayaengua kwa vile yanaonekana yakiwa yamefanya kazi nyingine katika tungo.
Kwa vile msingi wa uainishaji ni kazi ya neno husika katika tungo lilimotumiwa, hivyo hatuna maneno yanayofanya kazi ya kuhusisha katika tungo! K.mf. Daftari limewekwa juu ya meza, Naandika kwenye daftari. Kito kilifichwa chini ya kitanda n.k. Maneno haya yaliyokozwa katika tungo hizo ni vihusishi ambavyo vimeshirikiana na majina yaliyojitokeza mwisho mwa kila tungo na kwa pamoja yanajibu swali: "Wapi?" Maneno yote yanayojibu swali "wapi?" katika tungo ni "vielezi vya mahali".
Hii ni sababu mojawapo ya kwamba waandishi waliodai kuna aina nane au tisa za maneno ya lugha ya Kiswahili wameonekana kunakili na kutafsiri sarufi za lugha nyingine, k.v. Kiingereza, na hoja zao kukosa mashiko.
Lugha ya Kiswahili ina aina saba tu za maneno ambazo ni:
Mdudu Mkia-fyatuo
Wadudu mkia-fyatuo ni wadudu wadogo bila mabawa wa nusungeli Collembola (ngeli kufuatana na wataalamu wengi) katika nusufaila Hexapoda walio na mkia kama springi. Kwa kawaida wadudu hawa wana urefu wa chini ya mm 6. Wale wa Entomobryomorpha na Poduromorpha wana kiwiliwili kilichorefuka, lakini wale wa Symphypleona na Neelipleona wana kiwiliwili cha mviringo. Fumbatio ina pingili sita au kasa. Ile ya kwanza inabeba kasiba dogo kwa upande wa tumbo (collophore) ambayo inafanya kazi katika kunywa maji. Mwishoni kwa fumbatio kuna kiambatisho kama mkia chenye umbo wa kiuma (furcula). Kiambatisho hiki kimekunjika chini ya tumbo zaidi ya muda na kushikilika kwa mvuto na muundo mdogo unaoitwa retinaculum. Kikifyatuliwa kinagonga didhi ya tabaka la chini na mdudu atupwa juu kwa nguvu mbali na mbuai au hatari nyingine. Wadudu hawa hula maada ya viumbehai na vijiumbe.
Nchi kavu
Nchi kavu ni sehemu ya uso wa dunia isiyofunikwa na maji kama sehemu za bahari, maziwa au mito. Nchi kavu inaweza kufunikwa na maji kwa muda katika hali ya mafuriko.
Maisha ya kibinadamu pamoja na kiasi kikubwa cha shughuli za kibinadamu kama vile kilimo, makazi ya watu na uzalishaji wa bidhaa hutokea kwenye nchi kavu.
Sehemu ambako nchi kavu hukutana na magimba ya maji huitwa pwani au ufuko. Mahali mbalimbali hakuna mstari kamili kati ya nchi kavu na gimba la maji hasa penye kanda la kinamasi au matopetope.
Nchi kavu ya dunia yetu huwa na eneo la milioni 149.4 km² ambayo ni sawa na asilimia 29.3 % za uso wa dunia. Eneo hili ni hasa mabara ya Ulaya na Asia, Amerika ya Kaskazini na Amerika ya Kusini, Afrika, Antaktiki na Australia. Sehemu ndogo zaidi za nchi kavu ndani ya magimba ya maji huitwa kisiwa.
Nchi kavu ni sehemu ya juu ya ganda la dunia lililotokea katika historia ya dunia yetu wakati sehemu za nje ya dunia zilipoanza kupoana na mvuke wa maji ulipopoa na kuwa maji kiowevu. Kuna melezo mawili ya kisayansi kuhusu kutokea kwa nchi kavu yanayosema ama nchi kavu iliongezeka polepole hadi leo au haraka zaidi tangu kale katika historia ya dunia na eneo la nchi kavu halikubadilika kwa muda mrefu.
Mabara yalipokea maumbo yao kutokana na miendo ya gandunia ambayo ni mchakato unaoendeshwa kwa joto linalopanda juu kutokana na joto la kiini cha dunia. Katika mchakato huo mabara yalitokea na kuvunjika katika kipindi cha miaka mamilioni mara kadhaa. Mabara ya zamani yalikuwa mwanzoni Rodinia, halafu Pannotia, halafu Pangaea iliyovunjika pia takriban miaka milioni 180 iliyopita na kuwa mabara ya leo.
Kuwepo kwa nchi kavu ni muhimu kwa tabianchi na halihewa hasa katika maeneo ya ufukoni. Halijoto ya nchi kavu hubadilika haraka zaidi kulingana na mnururisho wa jua kuliko uso wa magimba ya maji. Kwahiyo halijoto ya nchi kavu hupanda haraka zaidi wakati wa mchana na kupoa haraka zaidi kuliko uso wa maji wakati wa usiku.
Hivyo kuna tofauti ya halijoto baina nchi kavu na bahari na hii inasababisha kutokea kwa upepo. Hewa joto zaidi inapanda juu na hewa baridi zaidi inachukua mahali pake.
Mdudu Mikia-miwili
Wadudu mikia-miwili ni wadudu wadogo bila mabawa wa nusungeli Diplura (ngeli kufuatana na wataalamu wengi) katika nusufaila Hexapoda walio na mikia miwili ambayo siyo mikia kweli lakini serki (cerci) ndefu. Wana kiwiliwili kilichorefuka chenye urefu wa mm 2-5 (spishi kadhaa za jenasi Japyx zinaweza kufika mm 50). Hawana macho lakini wana vipapasio vyenye pingili 10 au zaidi kama shanga. Kiwiliwili hakina pigmenti isipokuwa serki nyeusi katika spishi kadhaa. Fumbatio inabeba vilengelenge vinavyofyonza unyevu kutoko mazingira (kama collophore kwa wadudu mkia-fyatuo). Wadudu hawa wanatokea katika udongo mnyevu, majani yaliyoanguka ardhini na mboji, na hula arithropodi wadogo sana, kuvu na maada ya viumbehai.
Bartolomeo Dias
Bartolomeu Dias (1451 hivi – 29 Mei 1500 ), sharifu wa ukoo wa kifalme wa Ureno, ni maarufu kama Mzungu wa kwanza kuzunguka bara la Afrika toka kaskazini magharibi hadi mashariki kwa Rasi ya Tumaini Jema (1488), akifungua njia ya kwenda India kupitia baharini.
Roger Bacon
Roger Bacon, O.F.M. (Ilchester, Somerset, 1214 - Oxford 1294) alikuwa msomi mkubwa wa mambo mengi kutoka Uingereza.
Kisha kusomea chuo kikuu cha Oxford, alijiunga na utawa wa Ndugu Wadogo (1256). Hapo aliacha kufundisha lakini akaendelea na masomo yake na hata kuandika kuhusu mambo mengi tofauti hadi kifo chake.
Orodha ya lugha za Uthai
Orodha hii inahusu lugha za Uthai:
Orodha ya lugha za Vietnam
Orodha hii inahusu lugha za Vietnam:
Orodha ya lugha za Malaysia
Orodha hii inahusu lugha za Malaysia:
Orodha ya lugha za Brunei
Orodha hii inaorodhesha lugha za Brunei:
Orodha ya lugha za Indonesia
Orodha hii inaorodhesha lugha za Indonesia:
Orodha ya lugha za Papua Guinea Mpya
Orodha hii inahusu lugha za Papua Guinea Mpya:
Orodha ya lugha za Vanuatu
Orodha hii inahusu lugha za Vanuatu:
Aleksanda wa Hales
Aleksanda wa Hales, O.F.M., (1185 hivi - 21 Agosti 1245) aliyeitwa "Doctor Irrefragibilis", yaani "Mwalimu asiyepingika" (na Papa Aleksanda IV kati hati "De Fontibus Paradisi") na "Theologorum Monarcha" (kwa Kilatini "Mfalme wa Wanateolojia") alikuwa mwanateolojia na mwanafalsafa maarufu katika kustawisha Teolojia ya shule na Shule ya Kifransisko.
Aleksanda alizaliwa katika familia tajiri kidogo huko Hales, Shropshire (leo Halesowen, West Midlands), Uingereza, kati ya mwaka 1180 na 1186.
Alisomea chuo kikuu cha Paris akapata digrii ya mwalimu kidogo kabla ya mwaka 1210.
Alianza kufundisha teolojia mwaka 1212 au 1213, akashika uongozi mwaka 1220 au 1221.
Ndiye aliyekifanya kitabu cha Kauli cha Petro Lombardo kuwa cha kiada katika masomo ya teolojia.
Ugomvi ulipotokea chuoni mwaka 1229, Aleksanda akawa mjumbe mmojawapo kwenda Roma kujadili nafasi ya Aristotle katika mtaala.
Baada ya kurudi Uingereza alipopewa vyeo mbalimbali, alirudi kufundisha Paris (1232-1233, halafu akateuliwa katika tume nyingine kwa ajili ya amani kati ya nchi yake asili na Ufaransa.
Mwaka 1236 au 1237, akiwa na umri wa miaka 50 hivi, Aleksanda alishangaza wote kwa kujiunga na Ndugu Wadogo, akawa hivyo Mfransisko wa kwanza kuwa mwalimu wa chuo kikuu. Misimamo yake ikawa misingi ya shule ya Kifransisko katika teolojia.
Aliendelea kufundisha na kuwakilisha chuo kikuu hicho hata katika Mtaguso wa kwanza wa Lyon (1245.
Aliporudi Paris, aliugua akafariki baada ya kumuachia nafasi yake Mfansisko mwingine, Yohane wa La Rochelle.
Kati ya wanafunzi wake wengi, anang'aa Bonaventura wa Bagnoregio; ingawa hakuna hakika kama aliwahi kufundishwa naye, alimfanya "baba na mwalimu" wake, akikusudia "kufuata nyayo zake".
Ubertino wa Casale
Ubertino wa Casale (Casale Monferrato, 1259 – 1329 hivi) alikuwa Mfransisko wa Italia maarufu kama kiongozi mmojawapo wa Ndugu wa Kiroho ("Spirituali"), ambao walishika msimamo mkali katika utawa wa Ndugu Wadogo.
Pisa
Pisa ni mji maarufu wa mkoa wa Toscana, Italia wenye wakazi 88,627 (31-12-2013).
Batizio
Batizio ni mahali pa kuadhimishia sakramenti ya ubatizo katika dini ya Ukristo.
Panaweza kupatikana ndani ya kanisa au karibu nalo.
Uzuri wake unaonyesha jinsi waamini walivyojali hatua hiyo ya maisha ya kiroho.