hotchpotch/miracl-hf-unified huggingface dataset:
Adowa
Adowa (pia: "Adwa", "Adua") ni mji wa Ethiopia karibu na mpaka wa Eritrea. Mwaka 2005 ulikuwa na wakazi 43,582. Adowa ni sehemu ya mkoa wa Tigray katika nyanda za juu za Ethiopia kwa kimo cha mita 1,900.
Umri wa mji wa Adowa haujulikani. Mji ulipata umaarufu fulani tangu kuanzishwa kwa mji mkuu Gondar kama kituo muhimu njiani kati ya pwani na Gondar maana wasafiri wote kutoka pwani walipita hapa. Mnamo mwaka 1700 ilikuwa makao ya gavana wa jimbo la Tigray ikawa mi muhimu aidi katika kaskazini ya Ethiopia. Soko lake lilijulikana na wakati wa karne ya 19 kulikuwa na jumuiya ya wafanyabiashara Wagiriki.
Adowa ilijulikana hasa kimataifa kutokana na mapigano ya Adowa ambako mwaka 1896 jeshi la Negus Menelik II ilishinda uvamizi wa Waitalia chini ya jenerali Oreste Baratieri. Ushindi huu ulizuia jaribio la Italia kuifanya Ethiopia kuwa koloni yake ikahakikisha uhuru wa Ethiopia.
Mwaka 1935 Adowa ilivamiwa na jeshi la Italia wakati wa vita ya pili kati ya Italia na Ethiopia. Waitalia walijenga kumbukumbu ya wafu wao wa 1896 lakini mwaka 1841 Waitalia walifukuzwa katika Eritrea na wanajeshi Wahindi wa jeshi la Uingereza waati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia.
Kutokana na takwimu za idara kuu ya takwimu ya Ethiopia za mwaka 2005, Adowa ilikuwa na kiasi cha watu 42,627 ambao kati yao 20,774 ni wanaume wakati 21,898 ni wanawake Wakati zoezi la sensa ya mwaka 1994, lilirekodi jumla ya idadi ya watu kuwa ni 24,519 ambao kati yao 11,062 ni wanawake wakati 13, 457 walikuwa ni wanawake
Timu ya mpira wa miguu ya Imeda iliweza kuwa timu ya taifa ya Ethiopia baada ya kushinda katika mashindano ya nyumbani
"Adwa" (1999). ikiongozwa na Haile Gerima
Dr. Kinfe Abraham
Kilimo
Kilimo ni uzalishaji wa mazao kwenye mashamba.
Kilimo kina maana pana inayojumuisha mifumo ya uzalishaji mimea, ufugaji wa wanyama, na uvuvi wa samaki. Mara nyingi kilimo cha mimea kinaenda sambamba na ufugaji wa wanyama.
Watu hupanda mimea na kuitunza hadi mavuno hasa kwa uzalishaji wa chakula cha binadamu na lishe ya wanyama, lakini pia kwa shabaha ya kupata malighafi mbalimbali zinazotumiwa kwa kutengeneza nguo za watu.
Siku hizi kilimo kinalenga pia nishati ya mimea.
Mtu anayejihusisha na kilimo huitwa mkulima.
Kilimo ni mojawapo ya shughuli za mwanadamu ambayo humsaidia kupata mazao kwa ajili ya chakula na mazao mengine kwa ajili ya biashara ambayo inaweza kumuingizia kipato kwa ajili ya maisha yake, pia kipato hicho husaidia katika kukuza uchumi wa nchi yake ili hatimaye itakuwa imejikomboa kiuchumi.
Sekta hiyo ndiyo kiinua uchumi kikubwa kwa mataifa mengi.
Kwa jumla serikali zinatakiwa zitoe kipaumbele kwa sekta ya kilimo ili kuepukana na janga la njaa: mojawapo ya mahitaji makuu ya mwanadamu ni chakula.
Serikali zinatakiwa zizidi kuongeza zana za kilimo ili watu waweze kupata kwa wingi mazao ya biashara na mazao ya chakula.
Pia serikali itoe elimu juu ya kilimo bora kama kitega uchumi ambacho huwasaidia watu kujipatia mazao na kipato cha kwao ili kuendesha maisha yao binafsi.
Wakulima wanatakiwa kupewa mikopo ya pesa, na pia kujishughulisha na kilimo cha umwagiliaji, si tu kutegemea mvua.
Watu walianza kulima takriban miaka 10,000 iliyopita na kabla ya hapo watu waliwinda tu na kukusanya matunda. Kuna vikundi vidogo ambavyo vinaendelea na maisha haya hadi leo, lakini siku hizi zaidi ya asilimia 99 za binadamu hupata chakula kutokana na kilimo.
Inaaminiwa ya kwamba kilimo kilianza katika sehemu tatu za dunia ambako watu walitambua mimea yenye lishe kubwa na kupanda mbegu zake. Maeneo haya ambako kilimo kilianza ni China, Amerika ya Kaskazini na Mashariki ya Kati.
Wataalamu hawakubaliani kama kilimo cha Afrika kina asili yake huko Mashariki ya Kati au kama ilianzishwa barani peke yake.
Two in One
Two in One ni wimbo wa kwanza kutoka albamu ya Two in One ya kundi la muziki wa taarab la Jahazi Modern Taarab. Wimbo ulitoka mnamo mwaka wa 2007, ikiwa chini ya utunzi, uimbaji na utayarishaji wake Mzee Yusufu.
Helmut Kohl
Helmut Josef Michael Kohl (Ludwigshafen am Rhein, 3 Aprili 1930 - 16 Juni 2017) alikuwa mwanasiasa kutoka nchini Ujerumani akitokea katika chama cha CDU.
Kuanzia mwaka 1969 hadi 1976, alikuwa Waziri-Rais wa jimbo la Rhineland-Palatinate na kuanzia mwaka 1982 hadi 1998, alipata kuwa Chansela wa Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani.
Kohl alisaidia mpango mzima wa kurudisha umoja wa Ujerumani na kushiriki vilivyo katika suala zima la muungano wa nchi za Ulaya.
Pia anafahamika kwa kujihusisha na masuala ya kuchangia cha (CDU), kupiga vita ukiukaji wa sheria katika vyama.
Souk Ahras
Souk Ahras (Kiarabu: سوق أهراس; jina la kale Thagaste) ni mji wa Algeria ya kaskazini-mashariki karibu na mpaka wa Tunisia. Idadi ya wakazi ni takriban 150,000. Jina la mji ni mmchanganyiko wa Kiarabu na Kiberberi likimaanisha "soko la simba".
Mji unajulikana kwa jina la kihistoria Thagaste hasa kama mahali alikozaliwa Agostino wa Hippo mnamo mwaka 354 kama mtoto wa Patricius na Monika. Wakati ule ilikuwa mji muhimu wa jimbo la Numidia ndani ya Dola la Roma uliotajwa mara ya kwanza na mwandishi Mroma Plinius Mzee (23-79). Hakuna habari zaidi juuy a mwanzo wa mji.
Wakati wa Agostino ilikuwa mji mwenye askofu na maaskofu walitajwa mjini hadi mwaka 600. Agostino alitaja pia monasteri ndani ya mji.
Katika karne ya 19 mji ulikuwa na walowezi Wafaransa waliokuta wenyeji Waberberi walioogea tayari Kiarabu.
Mji ulikua katika karne ya 20 baada ya njia ya reli kufika na kutokana na migodi iliyochimbwa hapa.
Willy Brandt
Willy Brandt (18 Desemba 1913 - 8 Oktoba 1992) alizaliwa na jina la Herbert Ernst Karl Frahm mjini Lübeck, Ujerumani. Alikuwa Chansela wa Ujerumani kuanzia 1969 hadi 1974. Alikuwa kiongozi wa chama cha Chama cha Kijamii-Demokrasia cha Ujerumani ("Social Democratic Party of Germany") miaka 1964 – 1987. Mwaka wa 1971 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani.
Kibulgaria
Kibulgaria (kwa Kibulgaria: български език, bălgarski ezik [ˈbɤ̞lgɐrski ɛˈzik]) ni moja kati ya Lugha za Kihindi-Kiulaya kinachozungumzwa zaidi katika nchi ya Bulgaria.
Kibulgaria ni moja katika Muungano wa Lugha za Balkan, ambao unajumlisha Kigiriki, Kimasedonia, Kiromania, Kialbania na Kitorlakia ambacho kina lafudhi ya lugha ya Kiserbia. Kibulgaria kinafanana kabisa na Kimasedonia na Kiserbia, ambavyo vyote vina asili moja ya Slavoni - Kibulgaria.
Wanaoongea Kibulgaria ni watu milioni 9 hivi.
Alfabeti yake ni kama ifuatavyo:
Kurt Georg Kiesinger
Kurt Georg Kiesinger (6 Aprili 1904 - 9 Machi 1988) alikuwa mwanasiasa kutoka nchini Ujerumani.
Kiesinger alizaliwa Ujerumani ya Kusini. Alisomea masuala ya historia mjini Tübingen na baadaye sheria mjini Berlin.
Alijiunga na Chama cha Nazi mnamo mwaka 1933, na kufanyakazi katika serikali hiyo. Baada ya vita kwisha aliswekwa lumande mjini Ludwigshafen. Aliachiwa huru baada ya kuonekana baadhi ya kumbukumbu zake katika kijitabu chake binafsi kilichokuwa kikielezea kupinga maangamizi ya Uyahudi katika kitengo chake, na akajaribu kuwazuia wahusika wa matendo hayo.
Mnamo mwaka wa 1946, alianza rasmi shughuli za kisiasa kwa kupitia chama cha CDU.
Kuanzia mwaka 1958 hadi 1966, alikuwa Rais Waziri wa Baden-Württemberg, kuanzia mwaka 1967 hadi 1971 alikuwa mwenyekiti wa chama cha CDU.
Kuazia mwaka 1966 hadi 1969, alikuwa Chansela wa Ujerumani ya Magharibi.
Ludwig Erhard
Ludwig Wilhelm Erhard (* 4 Februari 1897 mjini Fürth; † 5 Mei 1977 mjini Bonn) alikuwa mwanasiasa kutoka nchini Ujerumani.
Erhard alizaliwa akiwa kama mtoto wa mfanyabiashara. Baada ya kumaliza mtihani wake wa kati, akaanza kujifunza masuala uuzaji ili aje kuwa mfanyabiashara. Alijeruhiwa kama mwanajeshi wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia. Baada ya vita, akaanza kusomea masuala ya uchumi katika chuo cha mjini Nuremberg.
Baada ya hapo, akajiendeleza zaidi kusomea masuala ya uchumi katika Chuo Kikuu cha Frankfurt am Main. Baada ya kumaliza masomo yake, akawa anafanya kazi katika kampuni ya baba yake. Baada ya Mdororo Mkuu, kampuni ya baba yake ikafirisika.
Kuanzia 1928 hadi 1942, alikuwa akifanya kazi kama mwanasayansi msaidizi, lakini hakupata changamoto kwa kuwa alikuwa hataki kuwa mmoja kati ya wanajumuia ya Wanazi. Kuanzia 1942 hadi 1945, alikuwa Mkuu wa Taasisi ya Utafiti wa Viwanda.
Toka 1949, alifanya kazi na chama cha CDU, lakini sana-sana kwenye 1963. Kuanzia 1945 hadi 1946, alijiunga na serikali ya ugawaji wa Bavaria, baada ya hapo alikuwa ofisa wa uchumi wa Shirika Tawala za Kiingereza-Kimarekani huko Magharibi mwa Ujerumani.
Mnamo mwaka wa 1949, alikuwa Katibu wa Uchumi akiwa chini Konrad Adenauer. Kuanzia mwaka wa 1957 hadi 1963, alikuwa Makamo wa Chansella. Baada ya Adenauer kujiuzulu mnamo mwaka wa 1963, Erhard akawa Chansela mpya wa Ujerumani. Mnamo mwaka wa 1966, Kurt Georg Kiesinger akampokea Bw. Ludwig Erhard.
Ludwig Erhard alikuja kufariki dunia mnamo mwaka wa 1977 mjini Bonn, Ujerumani.
Jumuiya ya nchi zinazozalisha mafuta duniani
Jumuiya ya nchi zinazozalisha mafuta duniani (Kiing. Organization of the Petroleum Exporting Countries), kwa kifupi pia OPEC ni shirika la kimataifa linalounganisha nchi zinazozaa mafuta ya petroli. Makao makuu yako Vienna (Austria).
Kwa pamoja nchi hizi zina takriban asilimia 75 za akiba ya mafuta duniani katika ardhi yao. Kwa sasa zinalisha asilimia 40 ya mafuta yanayotolewa kila mwaka. Kutokana na kupungua kwa akiba za nchi zisizoshiriki katika OPEC inaonekana ya kwamba athira ya nchi za OPEC itakua.
OPEC ina nchi wanachama 13 ambazo ni
Kiini cha OPEC ni nchi za Waarabu.
Indonesia imetangaza ya kwamba inatarajia kuondoka katika OPEC kwa sababu mahitaji yake ya mafuta yanazidi kiasi cha mafuta inayozalisha.
Kati ya nchi muhimu ambazo zinatoa mafuta mengi duniani kuna idadi ambazo si mwanachama kama vile Urusi, Marekani, China, Mexiko, Kanada, Norwei na Uingereza.
Nchi wanachama walijumuika kwa majukumu yafuatayo:
Mara nyingi OPEC haikufaulu kushikamana kwa nchi zote.
Nchi wanachama zimepatana kati yao kiasi kwa kila nchi kinachotolewa na kuuzwa. Kipimo chake ni "mapipa kwa siku" na "pipa" moja ni swa na lita 158,98 za mafuta ya petroli. Kusudi la siasa hii ni nia ya kuzuia bei isishuke kwa sababu kama nchi moja inayohitaji hela inaanza kutoa mafuta mengi kumbe bei ya mafuta ingeshuka chini.
Karne ya 1 KK
Karne ya 1 KK huhesabiwa kuanzia tarehe 1 Januari 100 KK na kuishia tarehe 31 Desemba 1 KK.
Karne hii iliona matukio yaliyoendelea kuwa muhimu katika kipindi kilichofuata.
Sienna Guillory
Sienna Tiggy Guillory (amezaliwa tar. 16 Machi 1975) ni mwigizaji wa filamu, tamthilia, na mwanamitindo wa Kiingereza. Mara nyingi alifanya kazi za uanamitindo mbali kidogo na sanaa ya uigizaji. Pia anafahamika zaidi kwa kuigiza kama Jill Valentine katika filamu ya "Resident Evil: Apocalypse" na kucheza tena kama Elf Arya Drottningu katika filamu ya "Eragon".
Huyu ni binti wa mzee Isaac Guillory, mpiga gitaa Mwiingereza-Mkuba. Guillory amepata kuigiza katika filamu nyingi za Kiingereza, na kisha baadaye filamu za Kiamerika. Si muda mrefu sana, amepata kucheza katika filamu za uzushi wa kisayansi na za kifantasia, ambazo zilitungwa kwa ajili ya vijana/watoto.
Guillory alianza kutembea na mwigizaji mwenzake Nick Moran kunako mwaka wa 1997. Wawili hao walikuja kuachana baada ya miaka mitatu, yaani kunako mwaka wa 2000. Mwaka huohuo baadaye, akaanza kutembea na Enzo Cilenti. Cilenti na Guillory walioana kunako mwaka wa 2002, na wakati sherehe za ndoa yao Guillory alivaa gauni ya harusi la bibi yake. Wawili hao wanaishi mjini Los Angeles na London, lakini kunako mwaka wa 2007, wanandoa hao wakaamua kuweka makazi yao rasmi mjini Los Angeles.
Chama cha Kikristo cha Kidemokrasia cha Ujerumani
Chama cha Kikristo cha Kidemokrasia cha Ujerumani (kwa Kijerumani: Christlich Demokratische Union Deutschlands; kifupisho: CDU) ni kimojawapo kati ya vyama viwili vikubwa vya kisiasa nchini Ujerumani. Kinajielezea chenyewe kuwa: chama cha kisiasa kilicho cha Kikristo, cha kidemokrasia, cha uhuru na cha mapokeo, chenye msimamo wa kati ya eneo la kisiasa.
Mnamo mwezi Novemba katika mwaka wa 2005 Angela Merkel amepata kuwa Chansela wa Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani kwa kupitia kiti cha chama cha CDU.
Kihistoria CDU ilianzishwa kama maungano ya mikondo ya Kikatoliki na Kiprotestanti ya kisiasa ya Kijerumani baada ya vita kuu ya pili ya dunia.
Kabla ya utawala wa Adolf Hitler mikondo hii iliendelea kandokando hadi mwaka 1933; chama cha Zentrum kilikuwa chama cha Kikatoliki na vyama vya kiprotestanti vilijipasua hadi kupotea.
Baada ya vita ilikua nia ya wanasiasa Wakristo kuungana na kuwa na sauti moja, hivyo waliunda CDU. Kwa miaka mingi uwiano kati ya wanasiasa Wakatoliki na Waprotestanti ulikuwa jambo muhimu ndani ya chama.
Katika miaka ya nyuma CDU imejitahidi kukusanya pia Waislamu Wajerumani hasa kutoka wahamiaji Waturuki na watoto wao. CDU imekuwa chama cha kwanza katika Ujerumani kilichomteua waziri Mwislamu kwenye ngazi ya serikali ya jimbo la Saksonia ya chini mwaka 2010.
Kioksitania
Kioksitania ("occitan") ni lugha ya jimbo la Katalunya ya magharibi ya kaskazini, Ufaransa wa kusini, Italia ya magharibi ya kaskazini na ya kusini, Monaco.
"Occitan", "Lenga d'òc"
Toka 1.000.000 mpaka 3.700.000
Katalunya ya magharibi ya kaskazini (4.000), Ufaransa wa kusini (toka 1.000.000 mpaka 3.600.000), Italia ya magharibi ya kaskazini na ya kusini (toka 50.000 mpaka 100.000), Monaco (4.500).
Rasmi pamoja na nyingine.
Katalunya ya magharibi ya kaskazini.
Haijakubaliwa: Ufaransa wa kusini.
Imekubaliwa halali: Italia ya magharibi ya kaskazini na ya kusini.
Matumizi ya Occitan kama lugha ya serikali na ya vitabu yaliimarishwa mwanzo wa wakati wa Middle Ages. Maandiko ya kwanza, mwanzo wao ulikuwa karne 11. Kwenye karne 12 na 13 lugha ilipata nguvu sana ndani ya Ulaya. Lakini baadaye Ufaransa ulianza kutawala kwa nguvu nchi nzima na Kifaransa kilianza kutumiwa na watu wa Occitania.
Kumekuwa na majaribio ya kusitawi lugha tena, hasa kwenye vipindi fulani vya nusu ya pili ya karne 19 na karne 20 Ulaya. Matokeo ya hayo majaribio yamekuwa kuipatisha lugha cheo cha juu baina ya lugha za vitabu vyenye ufasaha Ulaya, na kuiingiza lugha katika shule, magazeti, redio, televisheni, na kadhalika. Vilevile imewekwa lahaja sanifu, yenye asili ya lahaja za Languedoc lakini yenye michango iliyotolewa kwa lahaza nyingine zote.
Tawi moja la lahaja za Occitan linaitwa Gasconian, na lina lahaja moja inayoitwa Aranese, ambayo eneo lake ni bonde la Aran, lililo sehemu moja ya Katalunya tangu karne 14. Katalunya ina sheria zake zenyewe, tofauti na zile za sehemu nyingine za Uhespanyola. Mkusanyo wa sheria za Katalunya unaitwa Estatut d'Autonomia de Catalunya. Kwa sababu ya hizo sheria, Aranese ilitunzwa na kuimarishwa, ikapata cheo cha rasmi mwaka 1990, pamoja na Kikatalani na Kihespanyola.
Kabla ya wakati huu, uandikaji ulirekebishwa (1982) kwa njia ambayo ilimaanisha kukubali na kuonyesha wazi kwamba Aranese ndiyo lahaja ya Occitan; na matumizi yake shuleni yalianza mwaka 1984. Siku za leo Aranese ni lugha ya serikali, ya elimu, na ya waandishi (wa habari na wa vitabu). Njia ya upotevu wa Occitan kwa kuweka Kifaransa badala yake, ambayo inatukia Ufaransa, haijageuza lahaja ya Aranese, iliyo na nguvu na maisha mazuri, pamoja na mikusanyiko ya watu wa vyama fulani wanaoihifadhi. Hata hivyo, hali yake nzuri haijaimarishwa kabisa na ina hatari na kuingia katika njia ya upotevu kwa sababu ya Kihespanyola na Kikatalani, lugha ambazo zinajulikana na watu wengi wa bonde la Aran na ambazo zinazungumzwa na baadhi kubwa ya watalii na wahamiaji wanaofika pale kila mwaka.
Leo Tolstoy
Lev Nikolayevich Tolstoy (kwa Kirusi Лев Николаевич Толстой; 9 Septemba 1828 - 20 Novemba 1910) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Urusi.
Huhesabiwa kati ya wanariwaya bora wa fasihi duniani. Kati ya masimulizi yake makuu kuna "Vita na Amani" pamoja na "Anna Karenina".
Tolstoy alizaliwa katika familia ya makabaila kwenye kijiji cha Yasnaya Polyana karibu na mji wa Tula. Familia yake ilikuwa na undugu na makabaila wengi na Aleksander Pushkin alikuwa binamu yake.
Mapema Tolstoy alibaki yatima kutokana na kifo cha wazazi wake, akalelewa na dada yake mkubwa.
Alianza kusoma lugha za Kiasia halafu sheria, lakini alipofikia umri wa miaka 20 aliacha masomo akaenda kuishi kwenye mashamba ya familia yake. Hapo alijikuta kama bwana wa familia za wakulima maskini aliokuwa amewarithi kama sehemu ya mali yake, wakiwa kama nusu watumwa jinsi ilivyokuwa kawaida kwa wakulima wengi wa Urusi wa siku zile, kumbe akajitahidi kuboresha maisha yao.
Kama mwanajeshi alishiriki katika vita vya Urusi kwenye Kaukazi na vita vya Krimea.
Alirudi kwake kama adui wa vita akaendelea kulaumu vita na mabavu kati ya watu akijenga imani yake kwenye mfano wa Yesu Kristo.
Imani hiyo ilileta baadaye ugomvi na Kanisa rasmi la Urusi (Waorthodoksi) lililotumia imani ya Ukristo kwa kubariki jeshi la taifa, wakati Tolstoy alikataa kushiriki vita tena.
Aliendelea kukataa kila aina ya kuua, kwa hiyo alikataa kuchinja wanyama na kula nyama. Aliandika:
Mwaka 1862 alimwoa Sofia Andreevna Bers akazaa naye watoto 13.
Kutokana na vitabu vyake juu ya vita vya Krimea alikuwa maarufu nchini Urusi na riwaya kubwa zilizofuata zilijenga sifa zake za kimataifa.
Pamoja na riwaya aliandika pia juu ya dini. Kitabu "Ufalme wa Mungu umo ndani yenu" kiliathiri watu wengi, wakiwa pamoja na Mahatma Gandhi na Martin Luther King.
Mwaka 1910 alikufa kutokana na kifua kikuu akiwa na umri wa miaka 82.
Tula
Tula (Kirusi: "Тула") ni mji wa Urusi ya kati mwenye wakazi manmo 509,000 uliopo kilimita 200 kusini ya Moskva. Iko katika mkoa wa Tula Oblast.
Leo hii ni mji wa viwanda hasa vinavyotengeza silaha na pia machine mbalimbali.
Tula ina historia ndefu ya miaka 850 ikatajwa mara ya kwanza katika hati ya mwaka 1146.
Kuna majengo ya kihistoria kama makanisa na boma la Kremlin yaliyodumu hadi leo.
Watalii wanaotembelea Tula wanaelekea Yasnaya Polyana kilomita 14 upande wa kusini alikoishi mwandishi mashuhuri Lev Tolstoy aliyezikwa hapa pia.
Mark Twain
Mark Twain lilikuwa jina la kisanii la Samuel Langhorne Clemens (30 Novemba 1835 - 21 Aprili 1910) aliyekuwa mwandishi nchini Marekani.
Alizaliwa katika mji wa Florida kwenye jimbo la Missouri akaendelea kuwa mwandishi wa magazeti na baadaye nahodha wa meli ya mto Missisippi.
Vita ya wenyewe kwa wenyewe ya Marekani ilizuia usafiri wa mtoni akaenda magharibi alipojaribu kuchimba dhahabu akaanza tena kuandika kwenye gazeti.
Mwaka 1863 alianza kuandika kwa jina la kuchaguliwa "Mark Twain". Jina hilo lilitokana na lugha ya mabaharia likimaanisha "alama mbili" kwenye uzi wa kupima kina cha maji chini ya meli ni kina kinachohitajika kwa safari. Kwa jina hilo alitoa hadithi za kichekesho zilizopendwa na watu akajenga sifa yake.
Akatumwa na magazeti kwa safari akiendelea kutoa taarifa za kichekesho juu ya safari zake.
Baadaye alitoa pia riwaya. Kati ya vitabu vyake ambavyo hutazamwa kama bora ni "Huckleberry Finn" ambayo ni hadithi ya kijana Mzungu anayemsaidia mtumwa mwenye asili ya Afrika kupata uhuru wake katika majimbo ya kusini ya Marekani.
Kanuni ya Archimedes
Kanuni ya Archimedes ni kanuni ya kisayansi iliyotambuliwa miaka 2000 iliyopita na mtaalamu Mgiriki Archimedes. Inaeleza nguvu ya ueleaji wa gimba ndani ya midia kama kiowevu au gesi.
Inasema:
Nguvu ya ueleaji wa gimba ndani ya midia ni sawa na nguvu ya uzito wa kiasi cha midia kilichosogezwa na gimba.
Archimedes aligundua kanuni hii alipotazama vitu vilivyowekwa katika maji. Kila mtu anayeogelea mtoni anajisikia mwepesi. Gimba linaloingia ndani ya maji linaonekana nyepesi kuliko gimba lilelile kwenye nchi kavu. Lakini masi yake haibadiliki.
Archimedes alitambua hiyo alipopewa kazi ya kuchunguza kiasi cha dhahabu ndani ya taji la mfalme.
Alihangaika kwa muda mrefu hadi siku moja alipata usuluhisho wakati wa kuoga. Aliona ya kwamba maji bafuni yalipanda juu wakati alipoingia akaelewa ya kwamba mjao wa mwili ulichukua nafasi ya kiasi cha maji ambayo yalisogezwa kando na hii ilionekana kwa kupanda juu kwa uwiano wa maji wakati wa kuingia ndani ya chombo cha bafu.
Archimedes aliendelea kuelewa ya kwamba upungufu wa uzito aliosikia ndani ya maji ulikuwa sawa na uzito wa maji yaliyosukumwa kando. Hii ilimsaidia kupima taji kwa kulinganisha kiasi cha maji yaliyosukumwa na kiasi fulani cha dhahabu tupu chenye uzito uleule sawa na taji na mjao wa taji lenyewe.
Kanuni yake ya ueleaji inafaa katika media kama viowevu au gesi. Meli na boti hazizami chini ndani ya maji kwa sababu zinasogeza maji kando na kupata ueleaji kwa njia hii. Densiti ya meli yote ni ndogo kuliko densiti ya maji hivyo inaelea.
Hata puto na ndegeputo hutumia kanuni hiyohiyo kwa kujaza nafasi ya ndani kwa gesi yenye densiti ndogo kuliko densiti ya hewa.
Boti
Boti ni chombo cha usafiri kwenye maji ambacho kinaweza kuwa na ukubwa mbalimbali lakini ni kidogo kuliko meli kulingana na ukubwa, ukubwa na mizigo au uwezo wa abiria.
Inatengenezwa kwa kutumia ubao, plastiki au feleji kwa kuelea juu ya maji ya bahari, lakini pia mito na maziwa. Inabeba watu na mizigo.
Boti husogezwa kwa nguvu ya makasia, tanga au injini. Ikisogezwa kwa kutumia tanga mara nyingi huitwa jahazi.
Boti iliyotengenezwa kwa ubao unaweza kuitwa pia mashua au kwa majina mengine. Katika masharti ya majini, mashua ni chombo cha kutosha kuletwa ndani ya chombo kingine (meli).
Kwa sababu za mila ya majini, submarine hujulikana kama 'boti' badala ya 'meli', bila kujali ukubwa wake na sura.
Rafadha
Rafadha (pia: rafardha; kutoka Kar. ارفض "arfadha = kusambaza"‎‎) ni chombo chenye umbo la panka kinachozunguka na kusogeza eropleni hewani au boti na meli kwenye maji.
Mara nyingi rafadha hutengenezwa kwa metali isipokuwa kuna pia rafadha za ubao kwa ndege au rafadha za plastiki.
Rafadha iko mwishoni wa msukano au mtaimbo unaozungushwa na injini. Rafadha huzunguka sambamba na mwendo wa mtaimbo ukiwa na mikono yake inayosababisha mkondo katika maji au hewa. Mkondo huu unasababisha mwinuko kanieneo yaani tofauti katika kani ya maji (hewa) kwa jumla na kanieneo ndani ya mkondo. Umbo la mikono ya rafadha na mweleko wa mzunguko huleta ama kanieneo kubwa au dogo na hivyo rafadha inaweza kuvuta au kusukuma chombo chake. Rafadha ya meli kwa kawaida imetengenezwa kwa njia ili kusukuma na rafadha ya eropleni kwa kawaida imetengenzwa kwa kuvuta.
Msingi wa uwezo wa rafdha ilitambuliwa na Archimedes wakati wa Ugiriki ya Kale aliyegundua mtmbo wa skrubu ya Archimedes iliyopandisha maji kutoka mtoni kwenda mashamba.
Leonardo da Vinci ni mtu wa kwanz anayejulikana kutambua nafasi ya rafadha kwa kusukuma chombo alipochora ramani ya helikopta ya kwanza lakini wakati wke teknolojia haikupatikana ilikuwa mchoro tu. Wengine kama James Watt walitambua pia uwezo wa rafadha lakini hawakuitumia katika mitambo.
Mwaka 1827 Mwaustria Josef Ressel alifaulu mara ya kwanza kutengeneza rafadha ya kusogeza meli. Wengine waliendeleza mtambo wake na kuanzia katikati ya karne ya 19 rafadha ilionekana kama teknolojia ya juu kwa meli zilizokuwa na injini ya mvuke.
Siku hizi rafadha ni teknolojia ya kawaida kwa meli hata kama mitambo mengine kama usukumaji wa jeti imeenea pia.
Ndege ndogo husogezwa kwa rafadha lakini ailimia kubwa ya ndege kubwa hutumia nguvu ya jeti isipokuwa hata jeti hutumia fizikia ya rafadha ndani yake.
Parapela
Parapela (kutoka Kilat. "propellere" = kusogeza mbele) ni jina la rafadha ikitumiwa kwenye eropleni.
Parapela inatumia fizikia kama kila rafadha inasababisha tofauti ya kanieneo inayovuta ndege mbele.
Helikopta huwa na parapela mbili; parapela kubwa inavuta helikopta juu na parapela ndogo ya nyuma husaidia kulanga mwelekeo wake inapoenda.
Parapela za ndege hutengenezwa kwa kutumia ubao, plastiki na kwa mashine kubwa metali.
Tezi (meli)
Tezi (au: shetri) ni sehemu ya nyuma ya meli. Huko kuna usukani wa chombo unaoelekeza meli kule inakotakiwa kuelekea. Ni pia mahali pa rafadha inayosukuma chombo mbele.
Kwa meli kubwa za uvuvi mara nyingi nyavu za kunasia samaki huteremshwa tezini.
Sitaha
Sitaha ni uso wa juu wa meli. Ni dari juu ya bodi ya meli.
Sitaha ya juu ni mahali pa kukalia au kuwekea vitu.
Meli kubwa huwa na sitaha mbalimbali chini ya sitaha ya juu. Kwa maana hii sitaha ni ghorofa ndani ya meli.
Lucy Lawless
Lucille Frances Ryan (amezaliwa tar. 2 Machi 1968) ni mshindi wa akiwa kama mwigizaji bora filamu wa Kinew Zealand. Amepata kufahamika baada ya kucheza katika tamthiliya ya Xena: Warrior Princess na Battlestar Galactica. Lawless pia ni mwanamuziki.
Kata (eneo)
Kata ni ngazi ya chini ya utawala wa nchi. Mara nyingi huitwa pia kwa jina lake la Kiingereza kama "ward". Kata ziko chini ya wilaya (district) na kila wilaya huwa na kata kadhaa.
Nchini Tanzania afisa mtendaji wa kata huitwa Katibu Kata.
Ndani ya kila kata kuna vijiji au kama ni kata ya mjini kuna mitaa ndani yake.
Ndani ya Jamhuri ya Watu wa Zanzibar kata huitwa "shehia".
Muziki wa hip hop
Muziki wa hip hop ni aina ya muziki ulioanza kunako miaka ya 1970, ukiwa umeanzishwa na Wamarekani weusi katika miji mikubwa ya Marekani. Hip hop mara nyingi inatumia staili moja ya kuimba iitwayo kurap au kufokafoka.
Kurap ni staili ya uimbaji ambayo mwimbaji anatoa au anaimba maneno-mashairi yaambatanayo na vina. Mashairi mengi yaliyoimbwa katika muziki wa hip hop yalikuwa yakizungumzia maisha halisi ya watu weusi wa nchini Marekani, sanasana katika miji mikubwa.
Kuna baadhi ya mashairi ya muziki wa hip hop yanazungumzia wahuni, uharifu, na utumiaji haramu wa madawa ya kulevya. Muziki wa hip hop pia huchukua tabia (mwenendo) wa staili za muziki wa pop, yaani kama disko na reggae.
Hip hop
Hip hop ni aina ya muziki unaoelezea aina ya usanii na utamaduni uliyotokana na jamii ya Wamarekani Weusi na Walatino kunako miaka ya 1970 mjini New York City, hasa katika kitongoji cha Bronx.
DJ Afrika Bambaataa alieleza kwa muhtasari wa nguzo nne za utamaduni wa Hip hop: U-MC, U-DJ, breaking na uandikaji wa graffiti.
Elementi nyingine ni pamoja na beatboxing.
Kwa vile imeibukia kutoka mjini South Bronx, utamaduni wa Hip hop umeenea dunia nzima.
Muziki wa hip hop awali ulianzishwa na Ma-DJ waliokuwa wanatengeneza midundo kwa kutumia mtindo wa kurudirudia na kusimama (hasa katika visehemu vidogo vya muziki wa kusisitiza mwelekeo wa kigongoma) kwenye turntable mbili, hasa hujulikana kama kusampo muziki.
Hii baadaye ikaja kusindikizwa na "rap", mtindo wa wizani unaotoa maneno au mashairi yaliyo kwenye vipimo vya mstari ulalo wa nota 16 katika fremu ya muda, ikiwa sambamba na beatboxing, maujanja ya sauti hutumika hasa katika kugezea mfumo wa midundo na elementi za muziki mbalimbali na mautundu na vionjo kadhaa kutoka kwa Ma-DJ wa hip hop.
Muundo kamili wa kudansi na staili kadha wa kadha za mavazi zimezua mashabiki miongoni mwao katika muziki mpya. Elementi hizi zimeonesha mabadiliko ya na maendeleo kadha wa kadha katika historia ya utamaduni huu. Baadhi ya miziki ya hip-Hop hutoa maelezo ya kisiasa.
Mahusiano baina ya graffiti na utamaduni wa hip hop unatokana mionekano mipya tofauti iliyoongeza ufafanuzi wa kina na uenezi tofauti wa kivitendo ambapo kwingine walichukulia elementi ya hip hop kama sehemu ya sanaa, kukiwa na mpitilizo mkubwa baina ya hao wanaondika graffiti na hao wanaotenda elementi zingine za hip hop kivyao. Leo hii, graffiti imebakiwa kuwa sehemu ya hip hop, wakati kwa upande wa sanaa imechukua eneo kubwa katika masuala ya picha na michoro katika maeneosho mbalimbali duniani kote.
Mona Lisa
Mona Lisa (pia huitwa La Gioconda ambayo kwa Kiitalia ina maana ya "mwanamke mchangamfu") ni mchoro maarufu wa mwanzoni mwa karne ya 16, kazi ya na mwanasayansi na mchoraji Leonardo da Vinci.
Inaaminika kuwa ni mmoja kati ya michoro mashuhuri zaidi duniani kote. Kwa sasa mchoro huu unapatikana katika jumba la maonyesho (makumbusho) la mjini Paris (Ufaransa) maarufu kama Louvre.
Chati (ndege)
Chati ni ndege wa jenasi mbalimbali katika familia Muscicapidae. Siku hizi wataalamu wengi wanaainisha spishi za "Thamnolaea" katika "Myrmecocichla".
Chati hawana rangi kali isipokuwa spishi za "Thamnolaea" ambao wana tumbo jekundu. Wengine ni weusi, wengine wana rangi ya kijivu au kahawia.
Spishi hizi zinatokea Afrika na kadhaa zinatokea Asia ya Magharibi mpaka Uhindi. Kwa kawaida huonekana juu ya miamba, majabali na vilima vya mawe.
Hula wadudu, matunda madogo, mafuta ya wanyama na takataka za kulika za nyumba.
Hulijenga tago lao kwa vitu vyororo kama sufu, manyoya na nyuzinyuzi juu ya uoto mfupi au kati ya mawe. Jike hutaga mayai 3-5.
Wamarekani weusi
Wamarekani Weusi ni watu wanaoishi nchini Marekani wakiwa na mababu waliotoka Afrika.
Mara nyingi mababu hao walipelekwa Marekani kama watumwa katika karne zilizopita.
Jina hili linaweza kutaja pia watu ambao wazazi wao au wenyewe walihamia Marekani hivi karibuni tu kutoka Afrika au kutoka nchi nyingine, hasa za Karibi na Amerika Kusini.
Watumwa walipelekwa Marekani kutoka Afrika kati ya miaka 1619 na 1807 hasa wakati usafirishaji wa watumwa kutoka Afrika ulipigwa marufuku.
Katika utamaduni wa Marekani kila mtu mwenye babu Mwafrika huhesabiwa kama "mtu mweusi" hata kama urithi wake wa kinasaba ni wa kichotara na sehemu kubwa ni wa Kizungu.
Utafiti kwamba kwa wastani, damu yenye asili ya Afrika imechangia 78.1%, ile ya Ulaya 18.5% na ya Kiindio 3%.
Siku hizi Wamarekani weusi wengi huishi mijini lakini bado kuna maeneo yenye Wamarekani weusi wengi mashambani kusini mwa nchi.
Kwa jumla kuna watu 39,151,870 wanaohesibwa kama Waamerika weusi na hao ni asilimia 13.5 ya Wamarekani wote. Wengi wao ni Wakristo Waprotestanti.
Mashuhuri kati ya Wamarekani weusi ni wanamuziki kama Louis Armstrong, wanasiasa kama Martin Luther King, Jr. au Barack Obama na waandishi kama Toni Morrison.
Brooke Allison
Brooke Allison (amezaliwa tar. 26 Septemba 1986) ni mwimbaji wa muziki wa pop kutoka mjini Fort Worth, Texas, Marekani. Allison alipata kujulikana zaidi baada ya kutoa wimbo wake wa "The Kiss-Off (Goodbye)" kunako mwaka wa 2001.
Mnamo mwaka 2001, Allison akatoa single yake kwanza iitwayo "The Kiss-Off (Goodbye)", na ikabahataika kushika nafasi ya 28 katika chati za Billboard magazine's Hot Singles Sales. Albamu yake ya kwanza inaitwa Brooke Allison (albamu), ambayo yenyewe ilitoka kunako mwezi Juni katika mwaka wa 2001.
Mnamo mwaka wa 2002, alikuwa na nyimbo nne ikiwemo na ya "Cinderella II: Dreams Come True" ambayo pia ilitumiwa kuwa kama kibwagizo cha filamu iliyo na jina hilohilo la wimbo na ilipata kutumiwa katika Disney's Princess Favorites. Mwaka mmoja baadaye, alipata kuonekana katika uchezi wa mmoja wa Nickelodeon maarufu kama Taina katika sehemu ya "Hujuma".
Fort Worth, Texas
Fort Worth ni mji wa tano kwa ukubwa katika Texas na ni mji wa 18 kwa ukubwa katika orodha ya miji ya Marekani. Mjii huu umepata kuwa mkubwa kuliko hadi kutuhubutu hata kuuingilia mji mwingine mkubwa wa Dallas, Texas. Kwa kigezo hicho, mara nyingi maeneo hayo hufupishwa na kuitwa kama Dallas/Ft. Worth, au DFW.
Do You
"Do You" ni wimbo wa 2007 ulioimbwa na mwimbaji-mtunzi wa R&B Ne-Yo. Wimbo unamzungumzia Ne-Yo akiwa anajaribu kumwuliza mwanamke wake wa zamani kuwa keshawahi kumfikiria kabisa. Ni wimbo wa pili kutoka katika albamu yake ya pili ya Because of You.
Wimbo ulitolewa rasmi katika maredio kunako tarehe 12 Juni 2007. Katika mahojiano yake na BET, Ne-Yo amesema kwamba wimbo wa "Do You" ni sehemu ya pili ya wimbo wake wa awali wa "So Sick" ambao unatoka katika albamu yake ya kwanza ya In My Own Words.
Remix ya wimbo huu amemshirikisha mwanamama Mary J. Blige. Na remix yake nyingine amepata kumshirikisha mwanadada mwingine aitwaye Hikaru Utada, ambao ulitolewa nchini Japan kunako 21 Novemba 2007 ikiwa kama mmoja kati ya wimbo wa 7 kwa tungo zake za Kiingereza kutoka kwa mwanadada huyo.
Mwanzoni kabisa Ne-Yo anaonekana akipigana na mpenzi wake wa zamani katika gari, ambaye baadaye aliondoka zake. Ne-Yo akawa anajaribu kuandika barua kwa mpenzi wake huyo huku akiwa anajaribu kumwuliza kama ana mkumbuka.
Inaonekana kuwa ni vigumu kwa yeye kumkumbuka, na baadaye akapata kusoma barua aliyotumiwa na Ne-Yo na akaamua kuikunja-kunja na kuitupilia mbali. Mpenzi huyo baada ya muda anaonekana kumpiga busu mpenzi wake mpya wakiwa katika kochi, na akiwa amemlalia mapajani, wakati huohuo akiwa amemkalia mbali kidogo.
Ne-Yo kisha akakumbuka sehemu ambayo alikuwa ana kawaida ya kumpiga busu mpenzi wake huyo katika kochi hilohilo alilokaa na huyo bwana mpya.
Ne-Yo akaonekana akiendesha gari kwa kasi kisha akalisimamisha katika eneo lenye kibanda cha kupigia simu za kulipia, na kuanza kumpigia simu mpenzi wake wa zamani aje katika eno lile la kibanda cha simu za kulipia. Lakini kwa kwa bahati mbaya ule muda ambao dada yeye kafika, Ne-Yo yeye akawa tayari kesha ondoka zake.
Allan Cormack
Allan MacLeod Cormack (23 Februari 1924 – 7 Mei 1998) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Afrika Kusini. Mwaka wa 1966 alikata uraia wa Marekani. Hasa anajulikana kwa uchunguzi wa eksirei na matumizi ya kompyuta katika uchunguzi huo. Mwaka wa 1979, pamoja na Godfrey Hounsfield alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Godfrey Hounsfield
Godfrey Newbold Hounsfield (28 Agosti 1919 – 12 Agosti 2004) alikuwa fundi umeme kutoka nchi ya Uingereza. Hasa anajulikana kwa kubuni picha za eksirei kwa njia ya kompyuta. Mwaka wa 1979, pamoja na Allan Cormack alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Sauti ya Gharama
Sauti ya Gharama ni wimbo wa Dknob akimshirikisha Mez B.. Wimbo unatoka katika albamu ya kwanza ya Dknob ya Elimu Mitaani.com, iliyotoka mnamo mwaka wa 2005. Wimbo ulitengenezwa na mtayarishaji mashuhuri wa muziki wa hip hop P Funk.
In My Own Words
In My Own Words ni albamu ya kwanza ya mwimbaji-mtunzi wa R&B Ne-Yo. Albamu ilitoka mnamo tar. 28 Februari 2006. Nyimbo nne zilipata kutolewa katika albamu hii, "Stay", "So Sick", "When You're Mad", na "Sexy Love".
Wimbo wa kwanza kutolewa ulikuwa, "Stay", lakini hakumpa mafanikio makubwa na kuufanya kuwa wimbo pekee wa Ne-Yo, ambao haukupata kufikia chati za Billboard Hot 100 bora. Albamu ilipata kushika nafasi ya kwanza katika Billboard 200 kwa kuuza nakala zipatazo 301,000 katika wiki ya kwanza.
Badala ya hapo, kunako mwezi Agosti 2006, Ne-Yo akaanza kufanya matamasha na kuzunguka katika miji ya mbalimbali huku akiwa na baadhi ya wasanii wenzake kama vile Chris Brown na Dem Franchize Boyz. Baadaye albamu ikafikia kiwango cha platinam 1 kwa kuuza nakala mil. 1.6 kwa Marekani, na kopi milioni 2 kwa mauzo ya dunia nzima.
Ne-Yo ndiyo alioandika nyimbo za albamu nzima. Watayarishaji wa Kinorwei (Stargate) wametayarisha wimbo wa, "So Sick", na pia wamechangia mawili-matatu katika wimbo wa "Sexy Love", "Let Go", na "Time" kwa ajili ya LP ya kwanza.
Watayarishaji wengine katika albamu hii ni kama vile Ron "Neff-U" Feemstar, Brain "B-Nasty" Reed, na Jai "King" Titus of Drama Family Entertainment, ambaye ametayarisha wimbo wa kwanza, "Stay", na "Sign Me Up". "Let Me Get This Right" ni kazi nyingine ya wana Drama Family Entertainment.
Laterani
Laterano (kwa Kilatini Lateranus) ni mtaa wa Roma maarufu hasa kwa sababu kulikuwa na ikulu mojawapo la Kaisari Konstantino Mkuu.
Baada ya yeye kuruhusu Ukristo katika Dola la Roma (Hati ya Milano, 313) ikulu liligeuzwa kuwa kanisa ambalo liliwekwa wakfu na Papa Melkiades (314), na mpaka leo linaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama kanisa kuu la jimbo la Roma na la ulimwengu mzima.
Tofauti na wanavyodhani wengi, ukulu wa Papa ni katika kanisa hilo, si katika Basilika la Mt. Petro huko Vatikano.
Jina rasmi ni kanisa la Kristo Mkombozi, lakini watu wanaliita kwa kawaida kanisa la Mt. Yohane (Mbatizaji) kwa kuwa nyuma yake ipo batizio kuu, tena juu ya ukuta wake wa mbele kandokando ya sanamu ya marumaru ya Yesu, zipo zile za Yohane Mbatizaji na Mtume Yohane.
Ndani, juu ya altare kuu yanatunzwa mafuvu ya vichwa vya Mtume Petro na Mtume Paulo.
Ndani ya kanisa hilo mara tano ulifanyika mtaguso ambao kila mmoja unahesabiwa na Kanisa Katoliki kuwa Mtaguso Mkuu.
Mpaka uhamisho wa Avignon (karne ya 14) mapapa waliishi karibu na kanisa hilo, na mpaka leo seminari kuu ya jimbo (pamoja na chuo kikuu cha Kipapa cha Laterano) iko nyuma yake.
Eneo lote ni nje ya mamlaka ya nchi ya Italia na linahesabiwa kuwa sehemu ya nchi huru ya Vatikano.
Kanisa kuu la Roma
Kanisa kuu la Roma ni jengo la ibada lililopo tangu karne ya 4 hadi leo katika mtaa wa Laterani mjini Roma.
Ni kwamba, kama majimbo yote ya Kanisa Katoliki, jimbo la Roma, ambalo askofu wake ni mkuu wa maaskofu wote, lina jengo moja la ibada linaloheshimiwa kama ishara ya umoja wa waamini wake.
Likiwa kanisa kuu la Papa, papo hapo ni kanisa kuu la dunia nzima kwa Wakristo wenye ushirika kamili naye.
Kanisa hilo liliwekwa wakfu mwaka 314 kwa heshima ya Kristo Mkombozi, lakini linajulikana zaidi kwa jina la Mt. Yohane (Mbatizaji), msimamizi wa Roma.
Katika kanisa hilo mara tano ulifanyika mtaguso mkuu:
wa 9. Mtaguso wa kwanza wa Laterano (1123)
wa 10. Mtaguso wa pili wa Laterano (1139)
wa 11. Mtaguso wa tatu wa Laterano (1179)
wa 12. Mtaguso wa nne wa Laterano (1215)
wa 18. Mtaguso wa tano wa Laterano (1512-1517)
Baruj Benacerraf
Baruj Benacerraf (amezaliwa 29 Oktoba 1920) ni daktari kutoka nchi ya Venezuela. Alihamia Marekani 1940, na kupata uraia wa hapo 1943. Hasa alichunguza mfumo wa jeni. Mwaka wa 1980, pamoja na Jean Dausset na George Snell alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba. Kaka yake ni mwanafalsafa Paul Benacerraf.
Jean Dausset
Jean Dausset (amezaliwa 19 Oktoba 1916) alikuwa daktari kutoka nchi ya Ufaransa. Hasa alichunguza mfumo wa jeni. Mwaka wa 1980, pamoja na Baruj Benacerraf na George Snell alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
George Snell
George Davis Snell (19 Desemba 1903 – 6 Juni 1996) alikuwa mwanajenetiki kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza mfumo wa jeni. Mwaka wa 1980, pamoja na Baruj Benacerraf na Jean Dausset alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Roger Sperry
Roger Wolcott Sperry (20 Agosti 1913 – 17 Aprili 1994) alikuwa daktari kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza mbinu za upasuaji wa ubongo. Mwaka wa 1981, pamoja na David Hubel na Torsten Wiesel alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
David Hubel
David Hunter Hubel (amezaliwa 27 Februari 1926) alikuwa daktari kutoka nchi ya Kanada. Baadaye alihamia na kufanya kazi nchini Marekani. Hasa alichunguza jinsi habari za macho zinazofikishwa ubongoni. Mwaka wa 1981, pamoja na Roger Sperry na Torsten Wiesel alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Torsten Wiesel
Torsten Nils Wiesel (amezaliwa 3 Juni 1924) alikuwa daktari kutoka nchi ya Uswidi. Hasa alichunguza jinsi habari za macho zinazofikishwa ubongoni. Mwaka wa 1981, pamoja na Roger Sperry na David Hubel alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Sune Bergström
Sune Bergström (10 Januari 1916 – 15 Agosti 2004) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Uswidi. Hasa alichunguza tezi kibofu. Mwaka wa 1982, pamoja na Bengt Samuelsson na John Vane alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Rhythm na blues
Rhythm na blues (kutoka Kiing. R&B au RnB) ni aina ya muziki uliomaarufu, ambao umejumlisha muziki wa jazz, gospo, na athari nzima za muziki wa blues. Kwa mara ya kwanza, muziki huu ulikuwa ukiimbwa na wasanii Waamerika Weusi. Lakini baadaye ulipendwa na watu wengi na kufikia hata kutumika na makundi na tamaduni za watu mbalimbali duniani.Lakini pia muziki huu ni muziki unaoonekana kuwa mgumu sana kwa wasanii wengi sana maana ukiangalia wengi wanachanganya na Zuku hivyo kupoteza uhalisia wake
Allah
Allah ni neno la Kiarabu (الله, "Allāh", kutokana na "al ilāh", kwa Kiingereza "the God") linalorejea Mungu pekee. , muumba wa mbingu, dunia na vyote vilivyomo.
Hasa linatumika katika dini ya Uislamu, lakini pia Wayahudi wanaoongea Kiarabu na Wakristo Waarabu na wa nchi nyingine (kama vile Malaysia) wanamwita Mungu "Allah" tangu kabla ya Mtume Muhammad.
Hata dini za Bahai na Kalasinga zinamuita Mungu hivyo.
Paul Newman
Paul Newman (26 Januari 1925 - 26 Septemba 2008) alikuwa mwigizaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Newman alizaliwa mjini Shaker Heights, Ohio, Marekani. Alifahamika sana kwa kucheza katika filamu ya Butch Cassidy and the Sundance Kid, ilichezwa mnamo mwaka wa 1969. Humo alicheza kama Butch Cassidy. Newman alipata kumwoa mwigizaji filamu mwenzake Bi. Joanne Woodward.
Bengt Samuelsson
Bengt Ingemar Samuelsson (amezaliwa 21 Mei 1934) ni mwanakemia kutoka nchi ya Uswidi. Hasa anajulikana kwa kuchunguza tezi kibofu. Mwaka wa 1982, pamoja na Sune Bergström na John Vane alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
John Vane
John Robert Vane (29 Machi 1927 – 19 Novemba 2004) alikuwa mtaalamu wa madawa kutoka nchi ya Uingereza. Hasa anajulikana kwa kuchunguza athiri za aspirin kwa tezi kibofu. Mwaka wa 1982, pamoja na Sune Bergström na Bengt Samuelsson alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Waborana
Bobana Oromo ambao pia huitwa Boran ni jamii ipatikanayo Kusini mwa Ethiopia, Oromai na Kaskazini mwa Kenya ambao wanajulikana kuwa wafugaji.
Wao ni kundi dogo la Waoromo.
Wanawakilisha nusu ya makundi mawili ya Waoromo asili, nusu nyingine ikiwa Barentu. Takribani watu milioni 7 wanajitambulisha na jamii ya Borana.
Waoromo wa Kaskazini mwa Kenya waliingia eneo hilo mara ya kwanza kutoka Kusini mwa Ethiopia wakati wa uhamizi mkubwa wa Karne ya 10.
Walitawanyika kuwa "Waborana wafuga Ng'ombe" na "wafuga Ngamia", Wagabra na Wasakuye.
Waborana huzungumza Kiborana (au "afaani Boraana"), ambayo ni mojawapo ya sehemu ya Lugha za Kikushi ambayo pia ni mojawapo ya kundi kubwa la .
Inaaminika kuwa Waborana wana Kalenda yao waliyoitunga karibu miaka ya 300 KK.
Kalenda yao hutegemea matukio ya anga ya mwezi pamoja na "Nyota Saba".
Miezi ya Kiborana (Mizunguko ya miezi na nyota) ni:
Bittottessa (iangulum), 
Camsa (Pleiades),
Bufa (Aldebarran), 
Waxabajjii (Belletrix),
Obora Gudda (Orion-Saiph ikiwa kati),
Obora Dikka (Sirius), 
Birra (Mwezi mzima),
Cikawa (gibbous moon), 
Sadasaa (Nusu-mwezi),
Abrasa (Kipande kikubwa cha mwezi), 
Ammaji (Kipande cha wastani), na 
Gurrandala (Kipande kidogo).
Waoromo wanajumuisha makundi mawili muhimu, ambayo hugawanyika katika koo nyingi za kifamilia.
Kutoka Magharibi kuelekea Mashariki na Kaskazini kuelekea Kusini, matabaka hayo ni:
...Na vikundi vingine vingi.
Milima ya Lebanoni
Milima ya Lebanoni ni safu ya milima katika nchi ya Lebanoni inayoanza katika Syria. Inaelekea sambamba na pwani ya Mediteranea na milima ya Lebanoni ndogo. Mwelekeo wa safu ni kutoka kaskazini kwenda kusini kwa urefu wa kilomita 240. Kati yake, kilomita 160 ziko ndani ya Lebanoni na kilomita 80 ndani ya Syria.
Upande wa magharibi kuna tambarare nyembamba kando ya pwani ya bahari na upande wa mashariki ni bonde la Beka'a na ng'ambo yake ni safu ya Lebanoni ndogo.
Sehemu ya juu ni mlima Qurnat as Sawda' wenye kimo cha mita 3,088 juu ya UB. Kuanzia mwezi Novemba hadi Aprili milima ya juu hufunikwa na theluji iliyosababisha milima kuitwa "leban" yaani nyeupe.
Zamani palikuwa na misitu minene lakini miti imekatwa tangu nyakati za kale na leo hii ni miti michache iliyobaki. Taarifa nyingi za Biblia zinataja miti ya Lebanoni iliyotumiwa kwa ajili ya ujenzi wa nyumba, hekalu la Yerusalemu na pia kwa meli (kwa mfano Wafalme I 5,20 au Ezekieli 27,5). Mti maarufu zaidi wa Libanoni ni mti wa mwerezi.
Milima ilikuwa kimbilio la vikundi vingi vilivyoteswa penginepo, kwa mfano Wakristo Wamaroni, Waislamu Washia na Wadruzi.
Brandenburg
Brandenburg ni moja ya majimbo 16 ya kujitawala ya Ujerumani lenye wakazi milioni 2,6 kwenye eneo la 29 056 km². Mji mkuu ni Potsdam. Waziri mkuu ni Matthias Platzeck wa chama cha SPD anayesimamia serikali ya mseto.
Brandenburg ni sehemu ya Ujerumani inayozunguka jimbo la mji mkuu wa Berlin; menginevyo imepakana na Poland upande wa mashriki na majimbo ya Kijerumani ya Mecklenburg-Pomerini (Mecklenburg-Vorpommern), Saksonia ya chini (Niedersachsen), Saksonia (Freistaat Sachsen) na Saksonia-Anhalt (Sachsen-Anhalt).
Uso wa nchi ulifinyangwa na barafuto kubwa za Enzi ya Barafu zilizoacha hasa mchanga kwa umbo la safu za vilima vidogo ambavyo kwa jumla havizidi kimo cha mita 100 juu ya UB. Kwa hiyo sehemu kubwa ya mashamba haina rutba nzuri lakini kuna pia maeneo kadhaa yenye rutba. Kilimo kinategemea umwagiliaji na kuna maeneo mapana ya misitu.
Mito mikubwa haipiti jimboni isipokuwa mto Havel lakini mito mikubwa ya Elbe na Oder ni mipaka ya Brandenburg.
Kuna mihji minne mikubwa kidogo ambayo ni mji mkuu Potsdam uliopo mpakani wa Berlin halafu miji ya viwanda Brandenburg an der Havel, Cottbus na Frankfurt (Oder) (ambayo ni tofauti na Frankfurt katika Hesse).
Eneo la jimbo lilikaliwa na makabila ya Waslavoni hadi mwaka 929 lilipovamiwa na Wajerumani. Baada ya kutekwa kabisa na makabaila Wajerumani Brandenburg ilikuwa dola la kujitegemea ndani ya Dola Takatifu la Kiroma tangu 1157.
Watawala wapya walichukua walowezi Wajerumani na Waholanzi waliojenga vijiji na miji na wakazi kwa jumla walikuwa mchanganyiko wa Waslavoni na Wajerumani. Hadi leo kuna vijiji kadhaa vya Wasorbia wanaotumia lugha ya Kislavoni hata wakiwa Wajerumani kisiasa.
Tangu 1415 nasaba ya Hohenzollern kutoka Ujerumani ya kusini ilipewa utemi wa Brandenburg. Nasaba hii iliendelea kutawala jimbo hadi 1918 na kuifanya dola kubwa kabisa katika Ujeruami na pia dola mihimu katika Ulaya.
Mwaka 1618 watawala walirithi eneo la Prussia lililowahi kuwa dola la Wamisalaba. Baada ya uharibifu wa vita ya miaka 30 utemi wa Brandenburg iliendelea kuwa sehemu ya Ujerumai iliyofaulu kujenga uchumi na jeshi lake na kupanusha eneo. Mwaka 1701 mtemi wa Brandenburg alijiwekea taji la kifalme akajiita mfalme wa Prussia.
Hivyo Brandenburg iliendelea kuwa jimbo kubwa ndani ya ufalme wa Prussia. Prussia ilipoingia 1871 katika Dola la Ujerumani Brandenburg ilibaki kama mkoa mkubwa wa Prussia.
Baada ya vita kuu ya pili ya dunia Prussia ilibomolewa 1945 na Brandenburg ilikuwa sehemu ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kijerumani (JKK) iliyoshikamana upande wa Umoja wa Kisovyeti. Hapa eneo la Brandenburg iligawiwa mwaka 1952 wakati majimbo ya kale yaliondolewa katika JKK na ardhi yake iliingia chini ya mikoa mitatu.
Baada ya maungano wa Ujerumani mwaka 1990 majimbo ya awali yalirudishwa kwenye eneo la JKK pamoja na Brandenburg.
Tangu 1996 kuna mipango ya kuunganisha majimbo ya Brandenburg na Berlin lakini maungano haya yalisimamishwa mara ya kwanza katika kura ya wananchi isipokuwa mipango inaendelea.
Amani
Amani ni hali ya raha na salama bila ugomvi; ni kinyume cha fujo au vita.
Mara nyingi hali za amani ya nje na amani ya ndani hutofautishwa.
Amani ya kisiasa ni hasa kutokuwa na vita na mapigano kati ya nchi mbalimbali au kati ya vikundi ndani ya jamii. Kama kuna mgongano kutokana na tofauti ya upendeleo juu ya jambo fulani amani inatunzwa kama pande zote zinafuata sheria au kanuni za jamii bila kutumia mabavu.
Mara nyingi maana kuu ya "amani" ni hali ya kutokuwa vita kati ya nchi kwa sababu vita huleta uharibifu mkubwa kushinda aina nyingine za ugomvi.
Amani inaweza kutaja pia tendo la kumaliza vita kwa njia ya mapatano kati ya washiriki wa vita au pia kati ya washindi na washindwa wakikubali kumaliza uadui. (linganisha Amani ya Westfalia).
Tangu vita kuu za dunia kulikuwa na majaribio mengi kuhakikisha amani kwa njia ya mapatano kati ya nchi zote za dunia. Shirikisho la Mataifa lilianzishwa mwaka 1919 likashindwa kuzuia vita kuu ya pili ya dunia ikafuatwa na Umoja wa Mataifa ulio na shabaha ya kupunguza na kuzuia vita kwa njia ya ushirikiano.
Tunatakiwa kulinda amani ili kusonga mbele hata kiuchumi.
Tangu kale watu waliona ya kwamba amani ya nje inaenda sambamba na amani ndani ya kila mtu. Penye hasira nyingi moyoni mwa watu ni vigumu kutunza amani ya nje.
Kwa sababu hiyo amani imekuwa jambo muhimu katika dini na falsafa.
Dini mbalimbali zina ujumbe kuhusu amani:
Shorobo
Shorobo au huruvi ni ndege wa familia Musophagidae. Spishi za jenasi "Corythaixoides" zinaitwa gowee pia na "Tauraco fischeri" anaitwa kulukulu. Spishi za jenasi "Corythaixoides" na "Crinifer" zina rangi ya kijivu na nyeupe, nyingine zina rangi ya majani, nyekundu, buluu na zambarau. Shorobo ni ndege wa pekee ambao wana pigmenti ya rangi ya majani inayoitwa turacoverdin. Ndege hawa wanatokea Afrika chini ya Sahara. Hawawezi kupuruka vizuri sana lakini hukimbia juu ya matawi ya miti. Hula matunda hasa na majani na maua pia, na mara chache hukamata wadudu na makoa. Hujenga tago lao kwa vijiti na jike hutaga mayai 2 au 3. Vinda wakitoka kwa mayai, wanapambwa na malaika mazito na macho yao ni wazi tayari au karibu.
William Wordsworth
William Wordsworth (7 Aprili 1770 – 23 Aprili 1850) alikuwa mwandishi na mshairi muhimu wa karne ya 19 nchini Uingereza. Maandiko yake yahesabiwa kati ya fasihi ya kiromantiki na amesifiwa hasa kwa shairi ya "The Prelude" "(= Utangulizi)".
Alizaliwa kama mtoto wa mwanasheria akasoma kwenye chuo kikuu cha Cambridge. Alipokuwa mwanafunzi alipenda habari za mapinduzi ya Ufaransa akatembelea nchi hii mwaka 1890. Baadaye alichukia siasa ya mapinduzi Wafaransa walipovamia Uswisi mwaka 1798 akaendelea kusimama upande wa watetezi wa utaratibu wa kale.
Tangu 1793 alianza kutoa shairi zake zilizopendwa na wasomaji.
1805 alimwoa Mary Hutchinson akazaa naye watoto 5.
Akaendelea kuwa maarufu na mwaka 1843 akapokea cheo cha mshairi rasmi wa mfalme.