دانشگاه بوعلی سینا
دانشگاه بوعلی سینا، یک دانشگاه دولتی در شهر همدان است. دانشگاه بوعلی سینا، نخستین و تنها دانشگاه عضو در گروه بین‌المللی D8 در کشور می‌باشد. این دانشگاه در رتبه‌بندی ISC رتبه ۸ دانشگاه‌های جامع کشور هم تراز با دانشگاه اصفهان را دارد. براساس گزارش مؤسسه رتبه‌بندی تایمز دانشگاه‌های کشورهای آسیایی در سال ۲۰۲۰، برای نخستین بار در رده ۳۵۰–۳۰۱ رتبه‌بندی قرار گرفت. این دانشگاه دارای یک موزه، یک دریاچه و یک مرکز برای آموزش زبان فارسی برای غیرفارسی‌زبانان می‌باشد.
نخستین گام‌های ایجاد دانشگاه بوعلی سینا در اسفندماه سال ۱۳۵۱ ه‍.خ براساس معاهده مشترک میان دولت‌های ایران و فرانسه برداشته شد. شورای گسترش آموزش عالی در نود و چهارمین جلسه خود در مورخ ۶/۹/۱۳۵۲ مجوز تأسیس دانشگاه بوعلی سینا در همدان را تصویب نمود که پس از آن در سال ۱۳۵۳ تأسیس و فعالیت آموزشی خود را در سال ۱۳۵۵ ه‍.خ با پذیرش حدود ۲۰۰ دانشجو در مقاطع مختلف تحصیلی کاردانی تا کارشناسی ارشد در چهار مجتمع گسترش کشاورزی، علوم تندرستی، و علوم محیط زیست و علوم آموزشی آغاز نمود. فضاهای آموزشی، کمک آموزشی، رفاهی – فرهنگی، خوابگاهی و ورزشی دانشگاه حدود ۲۵۰ هزار متر مربع بوده که در محل اصلی و در مساحتی قریب ۱۲۲ هکتار که اکنون در تملک دانشگاه می‌باشد، بنا شده‌است.
دانشگاه بوعلی‌سینا اکنون دارای ۴۱۷ عضو هیئت علمی، حدود ۷۵۰ کارمند، حدود ۱۳۰۰۰ دانشجو، ۳۱۰ رشته تحصیلی فعال در مقاطع کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری و حدود ۳۴۰۰۰ دانش‌آموخته می‌باشد.
از میان این دانشکده‌های دانشگاه، دانشکده‌های شیمی، فنی و مهندسی، کشاورزی، علوم پایه و علوم انسانی از نظر تولیدات علمی و جذب دانشجو در رتبه‌های بالایی قرار دارند.
از مؤسسات وابسته به دانشگاه نیز، مرکز رشد وابسته به دانشگاه که هم‌اکنون با ۲۵ شرکت فعال در حوزهٔ IT و ICT پیشرفت خوبی در زمینهٔ جذب دانشجویان و نخبگان صاحب طرح و ایده‌های فناورانه داشته‌است. ایجاد پلتفرم ملی اینترنت اشیا نیز از دیگر افتخارات شرکت‌های دانش‌بنیان مستقر در مرکز رشد دانشگاه بوعلی سینا به‌شمار می‌رود.
از ویژگی‌های بارز دانشگاه بوعلی سینا می‌توان به کیفیت بالای تولیدات علمی و توسعهٔ تحصیلات تکمیلی اشاره نمود که ثمرهٔ تلاش مسؤولین و اعضای هیئت علمی این دانشگاه در سالیان متمادی است. لازم است ذکر شود این دانشگاه در علم شیمی و هم چنین میزان ارجاعات به مقالات اعضای هیئت علمی دانشگاه در کشور و جهان برند و شاخص محسوب می‌شود. همچنین دانشگاه بوعلی سینا را می‌توان جزء یک درصد دانشگاه‌های مؤثر جهان نام برد.
از استادان و اعضای هیئت علمی دانشگاه که در عرصه‌های مختلف مانند کسب موفقیت در جایزه‌های علمی معتبر ملی و بین‌المللی، انتخاب استاد نمونه کشوری، دانشمندان برتر و مؤثر جهان اسلام و یک درصد برتر دانشمندان مؤثر و برتر جهان می‌توان آقایان دکتر عباس افخمی عقداء، دکتر محمد علی زلفی گل، دکتر داود نعمت‌اللهی، دکتر محسن جلالی، دکتر محمد خانجانی، دکتر غلامحسین مجذوبی، دکتر امید طبیب زاده قمصری و غیره را نام برد.
دانشگاه بوعلی سینا هم چنین اکنون میزبان ۱۳ نفر از دانشجویان، از کشورهای سوریه، یمن، فلسطین و بحرین در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری می‌باشد که امید آن می‌رود با راه اندازی پردیس خودگردان بین‌الملل و تبدیل این دانشگاه به دانشگاه بین‌المللی شمار دانشجویان خارجی در این دانشگاه بیشتر شود.
دانشکده ادبیات و علوم انسانی در کنار دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی قرار دارد. ساختمان‌های هر دو دانشکده از لحاظ معماری بسیار به یکدیگر شبیه هستند.
دانشکده ادبیات و علوم انسانی در سال ۱۳۶۵ تأسیس شد و فعالیت خود را با رشته‌های اقتصاد و زبان فرانسه در سال ۱۳۶۷ آغاز نمود. هم‌اکنون ساختمان اصلی این دانشکده در فضای اصلی دانشگاه بوعلی سینا واقع شده‌است که مشغول فعالیت‌های علمی و پژوهشی می‌باشد و دارای مقاطع لیسانس، فوق لیسانس و دکترا در گروه‌های خود است. دانشکده ادبیات و علوم انسانی دارای ۱۲ گروه آموزشی است و هم‌اکنون حدود ۲۳۰۰ دانشجو و ۸۰ عضو هیئت علمی دارد. مدیریت دانشکده شامل ریاست دانشکده و ۳ نفر معاونت است که رئیس دانشکده را همراهی می‌کنند: معاونت آموزشی، معاونت مالی و معاونت پژوهشی.
در سال ۱۳۴۶ مدرسه عالی کشاورزی همدان با همت علی اقبالی و سرمایه شخصی او تأسیس شد. مدرسه عالی کشاورزی همدان اولین مرکز آموزش عالی خصوصی است که خارج از تهران پایه‌ریزی و راه‌اندازی شد. اساسنامه و برنامه این مرکز در اسفند ۱۳۴۵ به تصویب شورای مرکزی دانشگاه‌های ایران رسید و پذیرش دانشجو در سال ۱۳۴۷ زیر نظر مرکز آزمون‌شناسی وزارت علوم و آموزش عالی آغاز شد. مدرسه عالی کشاورزی در اولین سال تأسیس خود ۲۰۶ دانشجو پذیرفت. تا سال ۱۳۴۹ این مرکز آموزشی تنها دو دوره کاردانی (تکنسین) برگزار نمود. در سال ۱۳۴۹ دوره کارشناسی شامل دو رشته تعاون روستایی و ترویج کشاورزی به تصویب وزارت علوم و آموزش عالی رسید و در این مرکز برقرار شد. این مرکز در دوره ده ساله فعالیت خود بین سال‌های ۵۶–۱۳۴۶ در حدود ۱۲۰۰ مهندس و کمک مهندس تربیت نمود. در سال ۱۳۵۶ مدرسه عالی کشاورزی همدان به دانشکده کشاورزی تبدیل و به ساختمان کنونی دانشکده کشاورزی واقع در انتهای چرمسازی (بلوار آزادگان) منتقل شد و به دانشگاه بوعلی سینا پیوست. فعالیت‌های علمی و پژوهشی در این دانشکده در ۵ ساختمان اصلی، گلخانه‌ها، مزارع دستجرد و عباس‌آباد انجام می‌گیرد. در حال حاضر در این دانشکده کشاورزی ۷۹ عضو هیئت علمی و مجموع ۱۹۰۰ دانشجو در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری مشغول فعالیت می‌باشند؛ و همچنین دارای دو ساختمان آموزشی می‌باشد، دانشکده کشاورزی قدیم و ساختمان دانشکده کشاورزی جدید که تازه احداث شده‌است.
دانشکده مهندسی فعالیت خود را از سال ۱۳۵۶ با جذب دانشجو در رشته مهندسی آب شروع کرد. سپس گروه مهندسی مکانیک این دانشکده در سال ۱۳۶۶ تأسیس گردید.
دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی دانشگاه بوعلی سینا با قریب ۴۰ سال قدمت که در سال ۱۳۸۱ از ساختمان دانشکده علوم پایه تفکیک و در یک ساختمان مجزا در ۵ طبقه مستقر شد و فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی خود را آغاز نمود. این دانشکده در سه مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری با پنج گروه آموزشی اقتصاد، علوم اجتماعی، حسابداری، روانشناسی و علوم سیاسی فعالیت می‌نماید.
دکتر اکبر اعتماد
۱. دکتر فرهاد ریاحی
۲. دکتر عزت‌الله رادمنش
۳. دکتر علی اصغر بهزادنیا (شانه چی)
۴. دکتر علی پذیرنده
۵. دکتر امیر پروین
۶. حجت‌الاسلام مهندس مجید حبیبیان
۷. دکتر ابوالقاسم پوزش
۸. دکتر محمود ستاری
۹. دکتر غلامحسین آقایی
۱۰. دکتر داوود حبیبی
۱۱. دکتر حسن کی پور
۱۲. دکتر فقیه حبیبی
۱۳. منصور غلامی
۱۴. اردشیر خزایی
۱۵. محمدعلی زلفی‌گل
۱۶. منصور غلامی
۱۷. یعقوب محمدی‌فر
١٨. حسین رضوان
این دانشگاه در سال ۲۰۱۵ میلادی این دانشگاه به لحاظ وبومتریک در جهان رتبهٔ ۱۶۸۱، در آسیا رتبهٔ ۴۷۰، در خاورمیانه رتبهٔ ۸۵ و در کل دانشگاه‌های کشور رتبهٔ ۲۱ را دارا است و نیز به لحاظ شاخص ISC در میان دانشگاه‌های جامع کشور رتبهٔ ۱۰ و در کلیه دانشگاه‌های جهان اسلام صاحب رتبهٔ ۷۵ می‌باشد. به علاوه در میان دانشگاه‌های کشور از نظر ارجاعات به مقالات رتبهٔ هفتم و از نظر شمار دانشمندان ISI رتبهٔ پنجم کشور می‌باشد.