پردیسان
پردیسان نام شهرکی در منطقهٔ هشتم شهرداری قم است و در جنوب غربی کلانشهر قم قرار دارد. کار طراحی و ساخت این شهرک در سال ۷۵–۱۳۷۴ آغاز گردید و در سال ۱۳۷۷ توسط وزارت مسکن و شهرسازی تأسیس شد. شهرک پردیسان در سال ۱۳۹۰ به یکی از مناطق هشت گانه شهرداری قم تبدیل شد. منطقه پردیسان در تاریخ سی ام بهمن‌ماه سال ۷۵ به عنوان محدوده خدمات شهری شهر قم اضافه شد.
پردیسان در جنوب غربی شهر قم و در مسیر کهک است.
علاوه بر مراکز آموزشی و فرهنگی فروشگاه‌های اینترنتی بزرگ ایران مانند فروشگاه باسلام و فروشگاه لپ تاپ رایتاپ در پردیسان مستقر هستند.
پردیسان به سه منطقهٔ شهری تقسیم شده‌است:
ناحیهٔ ۱ پردیسان (معروف به شهر پردیسان) دارای امکانات درمانگاه شبانه‌روزی، درمانگاه تخصصی اطفال، داروخانه شبانه‌روزی، مرکز سونوگرافی و فیزیوتراپی، دندانپزشکی، سالن‌های ورزش چند منظوره، استخر وسونا، سالن بدنسازی، بوستانهای محلی، فروشگاه‌های زنجیره ای و مراکز خرید، شعب بانک، پمپ بنزین و … می‌باشد. ناحیهٔ ۲ (معروف به شهرک پردیسان) از ۱۲۶۱ واحد در ۲۷ مجتمع مسکونی، ۴۰۰ مسکن ویلایی، ۱۰۰ واحد تجاری، ۱ مجتمع ورزشی، ۴ مسجد، ۶ دانشگاه، ۹ مدرسه، ۱ ایستگاه آتش‌نشانی، ۱ جایگاه عرضه سوخت بنزین و گاز، ۲ مرکز درمانی و ۲ داروخانه و ۷ بوستان تشکیل شده‌است.
ناحیهٔ ۳ (معروف به مسکن مهر) از ۹ محله تشکیل شده‌است که هر محله دارای یک مدرسه و یک مسجد است. در حال حاضر تمامی محلات تکمیل شده و دارای سکنه هستند.
از زمان افتتاح پردیسان به مدت ۱۲ سال تنها راه ارتباطی از طریق بلوار غدیر بود که همواره حجم بسیاری از تردد خودورها را شاهد بود. با افزایش جمعیت نیاز ایجاد راه‌های اتصالی دیگر نمایان شد تا اینکه در مرداد سال ۱۳۹۷ با حضور علی لاریجانی، پردیسان دارای مسیر اتصالی دیگری به شهر قم شد. این مسیر بلوار آیت الله بروجردی نام دارد و پردیسان را به جمکران و انتهای زین الدین و بنیاد وصل می‌کند. از اشکالات عمده این راه، چند گردنه و نیز پیچ‌های متعدد مسیر است که موجب تصادفات بسیار شده و می‌شود.
در ابتدای ایجاد پردیسان، تاکسی و اتوبوس تا داخل شهرک می‌آمد، ولی با توسعهٔ پردیسان اتوبوس‌ها دیگر نمی‌توانستند وارد تمام مناطق پردیسان شوند و در نتیجه در سال ۹۳ پایانهٔ مسافربری پردیسان احداث شد. برای سهولت حمل و نقل در مناطق مختلف پردیسان، تعداد ۱۵ مینی‌بوس برای مناطق مختلف آن در نظر گرفته شده که مسافران را از پایانهٔ پردیسان به مناطق مختلف و بالعکس جابه‌جا می‌کنند. پایانهٔ شهروند پردیسان در ابتدای بلوار شهروند واقع است.
خطوط حمل و نقل داخلی پردیسان شامل شش خط مینی‌بوس:
خطوط حمل و نقل به خارج از پردیسان شامل سه خط اتوبوس:
شهر پردیسان با سرانه فضای سبزی بالغ‌بر ۲۵/۹۹ مترمربع به ازای هر شهروند، نزدیک‌ترین استاندارد را به سرانه فضای سبز در اروپا دارد. منطقه پردیسان دارای ۳ بوستان فرامنطقه‌ای و ۲۸ بوستان شهری است. بوستان‌های پردیسان بر اساس محله محوری طراحی‌شده و کاربری‌های لازم مانند مسجد، نانوایی، فروشگاه‌های بزرگ و میوه‌فروشی برای آن تعریف‌شده‌است.
پردیسان به خیابان‌های کم‌عرض و کوچک خود معروف است. خیابان‌هایی که مشکلاتی را هم ایجاد می‌کنند. پیچ در پیچ بودن معابر و خیابان‌هایی که حتی شرکت اتوبوس‌رانی قم حاضر نیست سرویس‌های خود را به آنجا بفرستد. خیابان‌هایی که بس تنگ و باریک ساخته شده‌اند، مجتمع‌های مسکونی که ورودی کوچکی دارند به طوری که خودروهای آتش‌نشانی نمی‌توانند وارد برخی از آن‌ها شوند و در نهایت ساختمان‌هایی که چنان نزدیک به هم ساخته شده‌اند که امکان جاگذاری نردبان میان آن‌ها نیست.
سید علی خامنه‌ای، رهبر ایران، در سفری شبانه به این محله در سال ۱۳۹۱ از وضع خیابان‌ها، تنگی معابر، ناهمواری راه‌ها، خفگی تراکم ساختمان‌ها، نبود امکانات کافی رفاهی درمانی و… انتقاد کرد. وی خواستار رفع اشکالات در ساخت و سازهای جدید شد. البته در حادثه منا از سوی آیت الله خامنه‌ای مراسم یادبودی در پردیسان برگزار شد. اکثر معابر این شهر فاقد پیاده‌رو و معابر مناسب برای ساکنین می‌باشد که باعث شده معروف به محله بی پیاده‌رو و محله خطر شود
امام جمعه کنونی پردیسان محمد رضا حامدی سومین امام جمعه پردیسان می‌باشد.
یک بازار هفتگی در روزهای سه‌شنبه در خیابان ابوطالب برپا می‌شود که به سه شنبه بازار معروف است. همچنین در روزهای جمعه میوه فروشان در کنار مسجد امیرالمؤمنین واقع در میدان شهدای منا جمعه بازار برپا می کنند.