رسوب‌زدایی
رسوب‌زدایی به فرایندهای مکانیکی و شیمیایی جداکردن رسوب‌ها، اکسیدها و مواد خارجی از سطح قطعات گفته می‌شود.رسوب، محصول اکسیداسیونی است که در هنگام نورد گرم اتفاق می افتد. اکسیداسیون و تشکیل رسوب روی سطح فولاد، یک پدیده اجتناب ناپذیر در طول فرآیند نورد گرم است که شامل گرم کردن مجدد فولاد در کوره گرمایش مجدد، نورد گرم چند پاسی و خنک کننده هوا در زمان های تاخیر بین گذر و پس از نورد می شود. رسوبی که در طی گرمایش فولاد تا دمای نورد در کوره گرمایش مجدد ایجاد می شود، به عنوان رسوب اولیه شناخته می شود. این رسوب اولیه قبل از نورد گرم برداشته می شود. معمولاً برای تولید محصولات فولادی با کیفیت سطح بالا و برای افزایش خاصیت مقاومت در برابر سایش انجام می شود. با این حال، رسوب ثانویه بر روی سطح فولاد رسوب زدایی شده در طول زمان تأخیر بین گذر در کارخانه های نورد خشن و میانی به شکل گیری ادامه می دهد. رنگ رسوب اولیه به طور کلی سیاه مایل به آبی است در حالی که رنگ رسوب ثانویه آبی است. رسوب ثانویه به فولاد ظاهری شبیه به پوشش لاکی می دهد و اغلب با یک پرایمر رنگ آبی اشتباه گرفته می شود. رسوب اولیه از سه لایه اکسید آهن تشکیل می‌شود. در مجاورت فولاد ضخیم ترین لایه متشکل از ووستیت () با ترکیب FeO قرار دارد. لایه میانی از مگنتیت (magnetite) (Fe3O4) تشکیل شده است در حالی که خارجی ترین لایه هماتیت () (Fe2O3) است. ضخامت این لایه ها به عوامل متعددی مرتبط با نورد فولاد و در دسترس بودن اکسیژن در سطح فولاد بستگی دارد. لایه روی سطح فولاد شامل بیشترین اکسیژن است و 0.5٪ تا 2٪ ضخامت رسوب را تشکیل می دهد. لایه مجاور سطح فلز بیشترین میزان عنصر آهن را دارد و حدود 85 درصد ضخامت رسوب را تشکیل می دهد و لایه میانی رسوب حدود 13 تا 14.5 درصد ضخامت رسوب را تشکیل می دهد. اگر رسوب یک پوشش یکنواخت خوب به فولاد باشد، می تواند یک مانع محافظ ایده آل ایجاد کند ولی در اکثر مواقع، این متأسفانه رسوب یکنواخت نیست. رسوب نسبت به فولاد زیرین واکنش پذیری کمتری دارد (نجیب تر) است و با رفتار دو فلز غیرمشابه در تماس سازگار است  و باعث حفاظت فلز می‌شود . در عین حال فولا زیرزین واکنش پذیری بالایی دارد و به راحتی اکسید می‌شود. هنگامی که فولاد قرار است فرآوری شود، رسوب آزاردهنده است. قبل از اینکه فولاد سرد کار شود نیاز به تمیز کردن دارد. علاوه بر این، هر پوششی که روی فولاد اعمال شود، هدر می‌رود، زیرا با ورود هوای مملو از رطوبت به زیر آن، با رسوب جدا می‌شود. برای ایجاد سطحی یکنواخت و تمیز از فولاد زیرلایه برای هر گونه کار بیشتر یا اعمال هر گونه پوشش روی فولاد، حذف تمام رسوب ضروری است.برداشتن رسوب با دست عملاً غیرممکن است. استفاده از روش های تمیز کردن ابزار برقی بسیار پرهزینه و زمان‌بر است. هیچ یک از این دو روش، سطح فلز پایه خوبی برای شروع فرایند های بعدی را فراهم نمی آورد.
انواع مختلفی از فرآیندهای رسوب زدایی برای حذف رسوب از سطح فولادهای نورد گرم استفاده می شود. این فرآیندهای رسوب زدایی معمولا به چهار دسته طبقه بندی می شوند. اینها عبارتند از:
رسوب زدایی مکانیکی معمولاً با فرایند خمش معکوس انجام می شود. این فرآیند معمولاً برای حذف رسوب از میله های فولادی در صنعت کشش میله های فولادی استفاده می شود.
فرآیند تغییر شکل خمشی معکوس بر این اصل استوار است که میله فولادی شکل پذیر است و لایه رسوبی شکننده است. هنگامی که میله تغییر شکل می‌دهد، فولاد خم می‌شود، اما رسوب شکسته می‌شود و از سطح میله آزاد می‌شود و می‌افتد. شرط این رویداد این است که ضخامت رسوب از حدی بیشتر باشد و همچنین تغییر شکل کافی برای ورود به ناحیه پلاستیک وجود داشته باشد تا رسوب به صورت ترد بشکند. در این فرایند باد همواره در نظر داشت تا میزان این تغییر شکل به حدی نرسد که فلز پایه وارد ناحیه پلاستیک بشود. یکی از عوامل مهم موثر بر فرآیند رسوب زدایی، میزان تغییر شکل کل میله فولادی است. به طور کلی مقدار بهینه تغییر شکل میله لازم برای شکستن کامل رسوب از 8٪ تا 10٪ است. کمتر از 8٪ می تواند منجر به شکستن ناقص رسوب، باقی ماندن لکه هایی از رسوب چسبنده شود، و بیش از 10٪ معمولاً باعث شکستن اضافی دررسوب نمی شود و در عین حال، مقدار نامطلوب کارسختی فولاد را افزایش خواهد داد. یک اثر نامطلوب اضافی تغییر شکل سنگین (بیشتر از 10٪) افزایش کشش پشتی روی خط میله است که می تواند میله فولادی را کشیده و به سمت پایین بکشد و بر برنامه ریزی میله تاثیر بگذارد و نیاز به قدرت بیشتری از بلوک اول برای کشیدن میله از طریق میله داشته باشد. در حال حاظر با توجه به هزینه های بسیاز این روش، دیگر استفاده از آن مرسوم نیست.
در فرآیندهای رسوب‌زدایی هیدرومکانیکی، جت‌ها توسط نازل‌های رسوب‌زدایی ویژه تشکیل می‌شوند که بر روی هدرهای اسپری در یک جعبه رسوب‌زدا (یا رسوب‌زدای آسیاب) قرار می‌گیرند که از طریق آن محصول (دال، نوار، بیلت، بلوم، پتوی تیر و غیره) قرار می‌گیرد. محدوده فشار کاری این جت های آب از 80 تا 450 بار می باشد. از آنجایی که پیوند رابط بین رسوب و سطح فولاد می تواند بسیار متفاوت باشد، تنظیم نازل رسوب زدایی مناسب برای دستیابی به بهترین نتایج رسوب زدایی از اهمیت زیادی برخوردار است. راه اندازی یک سیستم رسوب زدایی شامل پارامترهای نازل و آرایش نازل است. هر دو تأثیر عمده ای بر عوامل رسوب زدایی دارند، از این رو عملکرد رسوب زدایی. تاثیری که آب رسوب‌زدا به سطح برخورد می‌کند، معیار اصلی برای اندازه‌گیری راندمان نازل رسوب‌زدایی است که بر حسب N/mm2 داده شده است.
·      اکسید آهن
·      فولاد
·      نورد
·      خمش معکوس