ولسی جرگه
مجلس نمایندگان مردم افغانستان در شورای ملی است. مجلس نمایندگان افغانستان مجموعه‌ای از نمایندگان تمامی ولایت‌های افغانستان می‌باشد که به صورت مستقیم از طریق انتخابات برای یک دورهٔ پنج ساله توسط مردم انتخاب می‌شوند. مجلس نمایندگان افغانستان داری ۲۵۰ کرسی است که ۶۸ کرسی به اندازهٔ دو برابر تعداد ولایات افغانستان سهمیهٔ زنان می‌باشد.
پیشینهٔ مجلس نمایندگان به دورهٔ نادرخان و به سال ۱۳۱۰ ه‍.ش می‌رسد. از آن زمان تا کودتای داوود خان، نمایندگان مجلس از طرف شاه تعیین می‌شد. پس از کودتای داوود خان تا سرنگونی طالبان در یک دورهٔ کوتاه در زمان نجیب الله مجلس نمایندگان تشکیل شد. پس از سرنگونی طالبان در سال ۱۳۸۴ پس از سال‌ها پانزدهمین دورهٔ مجلس نمایندگان تشکیل شد و اکنون دور هفدهم مجلس نمایندگان در حال فعالیت است.
در فصل پنجم قانون اساسی در خصوص وظایف مجلس نمایندگان موارد زیر آورده شده‌است:
طبق مادهٔ هشتاد و سوم قانون اساسی افغانستان، اعضای مجلس نمایندگان توسط آراء مردم و در انتخابات برای یک دورهٔ پنج ساله انتخاب می‌شود. در مادهٔ هشتاد و پنجم قانون اساسی افغانستان هر شهروند افغانستان که سن بالای ۲۵ سال داشته باشد و از طرف دادگاه به ارتکاب جرائم ضد بشری و از نظر حقوقی محکوم نشده باشد می‌تواند نمایندهٔ مجلس نمایندگان شود.
پس از سرنگونی طالبان تا اکنون ۳ دوره مجلس نمایندگان برگزار شده‌است. دوره پانزدهم مجلس نمایندگان افغانستان در سال ۱۳۸۴ و دوره شانزدهم مجلس نمایندگان افغانستان در سال ۱۳۸۹ آغاز به کار کرد که دولت نتوانست انتخابات دورهٔ هفدهم مجلس نمایندگان افغانستان را در وقت معین برگزار کند. در میزان/مهر ۱۳۹۷ ه‍.ش انتخابات مجلس افغانستان و دورهٔ هفدهم مجلس افغانستان برگزار شد.
در مادهٔ هشتاد و سوم قانون اساسی افغانستان آمده‌است که در قانون انتخابات باید تدابیری اتخاذ گردد که نظام انتخاباتی، نمایندگی عمومی و عادلانه را برای تمام مردم کشور در نظر بگیرد و به تناسب نفوس هر ولایت نماینده به مجلس راه یابد.
در پیش‌نویس قانون انتخابات افغانستان در ابتدا برای سیک‌ها و هندوها یک کرسی در نظر گرفته شده بود اما در تعدیل قانون اساسی این سهمیه برداشته شد. حامد کرزی در ۱۲ سنبلهٔ ۱۳۹۲ طی یک فرمان، سهمیهٔ یک کرسی را برای سیکه‌ها و هندوها در نظر گرفت اما مجلس نمایندگان در تاریخ ۲۵ قوس ۱۳۹۲ به آن رأی منفی داد. پس از تشکیل دولت وحدت ملی، و با اصلاح نظام انتخاباتی، نرندر سنگ خالصه به عنوان نمایندهٔ مردمان سیک و هندو افغانستاه به مجلس هفدهم راه یابد.
طبق قانون اساسی افغانستان، نمایندگان مجلس یک فرد را از میان خود به عنوان رئیس برای یک دورهٔ تقنینیه انتخاب می‌کنند. رئیس پارلمان بر اساس اصول وظایف داخلی ۲۲ وظیفه دارد که در مادهٔسیزدهم اصول وظایف داخلی مجلس به آن اشاره شده‌است.
در یکمین روز افتتاحیهٔ مجلس نمایندگان به ریاست هیئت رئیسهٔ موقت، انتخابات تعیین هیئت رئیسهٔ دائم برگزار می‌شود. برای تعیین رئیس مجلس دوره در روز افتتاحیه افراد نامزد به گونهٔ کتبی درخواست خود را برای نامزد شدن برای سمت رئیس مجلس نمایندگان به هیئت اداری موقت اعلام می‌کنند؛ و پس از اعلان نامزدی افراد هر شخص به مدت ۵ دقیقه سخنرانی می‌کند. پس از اتمام سخنرانی افراد، رأی‌گیری برگزار شده و رئیس دائمی آن دوره مجلس نمایندگان تعیین می‌شود. پس از تعیین رئیس مجلس دائمی دو نفر به عنوان نایب اول و نایب دوم و دو نفر دیگر به عنوان منشی و نایب منشی برای مدت یک سال با انتخاب اعضای مجلس انتخاب می‌گردند. پس از سقوط طالبان یونس قانونی و عبدالرؤوف ابراهیمی در دو دوره مجلس نمایندگان رئیس مجلس نمایندگان بوده‌اند.
طبق قانون پس از اعلان نتایج نهایی انتخابات یکمین جلسهٔ مجلس نمایندگان برگزار می‌شود و دارالانشاء مجلس وظیفه دارد یک روز پس از اعلان نتایج انتخابات روز افتتاحیهٔ مجلس را اعلام کند.
یک روز پیش از افتتاح مجلس، دارالانشاء مجلس بر اساس اطلاعات نمایندگان منتخب یکی از مسن‌ترین نمایندهٔ راه یافته به عنوان رئیس هیئت رئیسهٔ موقت و دو شخص از جوانترین نمایندگان راه یافته که کاندید برای هیئت رئیسهٔ دائمی مجلس نباشد به عنوان نایب و منشی برای تشکیل هیئت رئیسهٔ سنی و موقت که وظیفهٔ برگزاری جلسهٔ تعیین هیئت رئیسهٔ دائمی مجلس را بر عهده دارد انتخاب می‌شوند.
افغانستان دارای ۱۸ کمیسیون می‌باشد که هر کدام متشکل از ۹ تا ۲۵ نماینده می‌باشد و هر نماینده می‌تواند درخواست عضویت در هر کمیسیون که در تخصصش هست شرکت کند.
کمیسیون‌های دائمی شامل کمیسیون‌های ۱۸گانه می‌باشد: که بعضی از آن‌ها عبارتند از: کمیسیون روابط بین‌المللی، کمیسیون روابط داخلی، کمیسیون امور دفاع و تمامیت ارضی، کمیسیون امور قضایی، اصلاحات اداری و مبارزه علیه فساد. افزون‌بر آن طبق قانون اساسی و قوانین اصول وظایف داخلی مجلس، مجلس نمایندگان به پیشنهاد یک‌سوم اعضا، کمیسیون مخصوصی جهت بررسی و مطالعهٔ حکومت را می‌تواند تشکیل دهد.
اعضای نمایندگان مجلس می‌توانند با توجه به اشتراک نظریات یا عضویت در احزاب سیاسی گروه‌های پارلمانی تشکیل دهد. هر گروه باید حداقل متشکل از ۱۵ عضو باشد.