شیرپوینت
شیرپوینت (به انگلیسی: SharePoint) یکی از محصولات تحت وب شرکت مایکروسافت است که نخستین بار در سال ۲۰۰۱ عرضه شده‌ است. شیرپوینت که با مجموعه آفیس مایکروسافت یکپارچه است به عنوان یک درگاه اطلاعاتی سازمان با قابلیت مدیریت اسناد، مدیریت و سفارشی‌سازی داده‌ها و قابلیت تعریف و مدیریت سایت‌های نامحدود ایجاد شده‌است.
مایکروسافت اعلام کرده‌است که شیرپوینت ۱۹۰ میلیون کاربر در ۲۰۰۰۰۰ سازمان در سراسر دنیا دارد.
بیشترین کاربردهای شیرپوینت در حوزه‌های زیر است:
شیرپوینت امکان ذخیره، بازیابی، جستجو، بایگانی کردن، دنبال کردن، مدیریت و گزارش‌گیری روی اسناد الکترونیکی و رکوردها را می‌دهد. همچنین امکانات جانبی نظیر نسخه‌بندی اطلاعات یا امکان تعریف گردش‌کارها بر روی محتوا و اسناد از قابلیت‌های کمکی مربوط به مدیریت محتوا و مستندات در شیرپوینت می‌باشد.
شیرپوینت ابزاری است که به سازمان‌ها کمک می‌کند تا ارتباطات داخلی، اطلاعات و برنامه‌های خود را ساده‌تر مدیریت کنند. از نسخه ۲۰۱۳ به بعد شیرپوینت، یکپارچگی با یامر امکان استفاده از یک شبکه اجتماعی درون سازمانی را به کاربران شیرپوینت می‌دهد.
شیرپوینت امکانات مربوط به همکاری تیمی نظیر برنامه‌ریزی پروژه (که با آوت لوک و مایکروسافت پراجکت یکپارچه است) و ذخیره‌سازی فایل‌های مرتبط با پروژه‌ها را در قالب مفهومی تحت عنوان Team Site در خود دارد.
شیرپوینت، OneDrive for Business را میزبانی می‌کند که امکان ذخیره و همگام‌سازی اطلاعات و اسناد شخصی افراد را به همراه اشتراک‌گذاری عمومی یا خصوصی آن اسناد را می‌دهد.
توسعه‌پذیری شیرپوینت این امکان را به برنامه‌نویسان می‌دهد تا برنامه‌های تحت وب سفارشی بر بستر شیرپوینت ایجاد کنند. برای این برنامه‌ها می‌توان تنظیمات ایجاد کرد و آن‌ها را از طریق در سطح سایت، مجموعه سایت، وب اپلیکیشن یا فارم شیرپوینت (مجموعه‌ای از چندین سرور شیرپوینت) فعال/غیرفعال کرد.
شیرپوینت قابلیت ایجاد و ویرایش صفحات در داخل مرورگر را دارد که از آن‌ها می‌توان برای ارائه اطلاعات به کاربر یا دسترسی به امکانات محیط شیرپوینت استفاده کرد. این صفحات علاوه بر عنوان، می‌توانند متن اچ‌تی‌ام‌ال (شامل پیوند و تصویر و جدول و …) نیز داشته باشند. در داخل صفحات شیرپوینتی می‌توان اجزای دیگری نظیر وب‌پارت‌ها را نیز افزود. امکان فعال کردن گردش کار انتشار صفحات به منظور ایجاد نسخه‌های پیش‌نویس از صفحات و انتشار آن‌ها پس از تأیید نهایی و همچنین فعالسازی نسخه‌بندی بر روی صفحات به منظور نگهداری تاریخچه ویرایش‌ها نیز برای صفحات شیرپوینت فراهم است.
وب پارت‌ها و اپ‌پارت‌ها (که تحت عنوان پورتلت هم شناخته می‌شوند) اجزایی هستند که می‌توان آن‌ها را به صفحات اضافه کرد. این اجزا می‌توانند اطلاعاتی از شیرپوینت یا نرم‌افزارهای دیگر را نمایش دهند. هر وب پارت علاوه بر نمایش اطلاعات، تنظیماتی نیز دارد. این تنظیمات، بسته به نوع تعریف، می‌تواند بین همه کاربران به اشتراک گذاشته شود یا هر کاربر، تنظیمات سفارشی خود را داشته باشد.
شیرپوینت، خود تعدادی وب‌پارت دارد و از طریق برنامه‌نویسی نیز می‌توان وب‌پارت‌های سفارشی به آن افزود.
یک "کتابخانه" شیرپوینت، فایل‌ها و پوشه‌ها را ذخیره می‌کند و نمایش می‌دهد. "لیست" شیرپوینتی، رکوردهای اطلاعاتی را ذخیره و نمایش می‌دهد. "انواع محتوا" (به انگلیسی Content Types) تعاریف رکوردهای اطلاعاتی قابل ذخیره شدن در شیرپوینت هستند. بعضی از انواع محتوا مثل افراد یا قرار ملاقات، به لیست‌ها قابلیت استفاده از امکاناتی نظیر همگام‌سازی با مایکروسافت آوت لوک یا مایکروسافت پراجکت را می‌دهد.
در شیرپوینت ۲۰۱۳ در بعضی صفحات، لیست‌ها و کتابخانه‌ها به Apps تغییر نام یافتند اما در شیرپوینت ۲۰۱۶ نام آن‌ها مجدداً به لیست و کتابخانه برگشت داده شد.
یک سایت شیرپوینت مجموعه‌ای از صفحات، لیست‌ها و کتابخانه‌ها، تنظیمات، انواع محتوا و زیرسایت‌هاست. بعضی از قالب سایت‌ها در شیرپوینت عبارتند از: سایت همکاری تیمی، سایت ویکی، سایت خالی و سایت انتشار
ظاهر تحت وب شیرپوینت، امکان تنظیم اغلب اجزای آن را به کاربر می‌دهد. بر حسب سطح دسترسی که دارید، ظاهر تحت وب شیرپوینت برای تنظیمات زیر می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد:
شیرپوینت دیزاینر، نرم‌افزاری است که قابلیت‌های پیشرفته برای ویرایش صفحات اچ‌تی‌ام‌ال و ASPX را به همراه قابلیت ویرایش گردش‌کارهای شیرپوینتی را فراهم می‌کند. این نرم‌افزار دیگر توسعه داده نمی‌شود و آخرین نسخه آن در سال ۲۰۱۳ منتشر شده‌است.
ویژگی‌ها و امکانات شیرپوینت سرور یا توسط پاورشل تنظیم می‌شوند یا توسط یک محیط تحت وب به نام مدیریت مرکزی (به انگلیسی Central Administration) معمولاً تنظیمات Farm شیرپوینت مانند تنظیمات خزنده جستجو (به انگلیسی search crawler) یا تنظیمات وب اپلیکیشن‌های شیرپوینت (مجموعه‌ای از تعدادی سایت شیرپوینتی بر روی یک پورت یکسان) در بخش مدیریت مرکزی انجام می‌شود.شیرپوینت سرور را می‌توان بر روی کامپیوتر یک برنامه‌نویس نصب کرد یا آن را بر روی صدها سرور توزیع کرد. معماری سرور شیرپوینت در قالب حوزه‌های زیر است. همچنین نرم‌افزارهایی که بر اساس کیت توسعه نرم‌افزار شیرپوینت تولید و با اطلاعات شیرپوینت کار می‌کنند را نیز می‌توان در یکی از سطوح زیر نصب و فعال‌سازی و تنظیم کرد.
یک فارم شیرپوینت یک گروه منطقی از سرورها می‌باشد که سرویس‌هایشان را به اشتراک می‌گذارند. یک فارم معمولاً به صورت مستقل کار می‌کند ولی می‌تواند چند سرویس محدود مانند سرویس جستجو یا سرویس پروفایل کاربران را از یک فارم دیگر به خدمت بگیرد یا برای فارم دیگری به اشتراک بگذارد. هر فارم بانک اطلاعاتی تنظیمات منحصر به خود را دارد که از طریق مدیریت مرکزی یا پاورشل می‌توان آن را مدیریت کرد. تعداد سرورها در هر فارم محدودیتی ندارد ولی به صورت پیش‌فرض به انواع زیر تقسیم‌بندی می‌شود:
هر فارم شیرپوینت از تعدادی وب اپلیکیشن تشکیل شده‌است. هر وب اپلیکیشن یک پورت در IIS را به خود اختصاص می‌دهد و بعضی تنظیمات آن از طریق تنظیمات IIS انجام می‌شود. محتوای اصلی فارم شیرپوینت در سایت‌های داخل وب اپلیکیشن‌ها ذخیره می‌شود.
مجموعه سایت‌ها یک گروه سلسله مراتبی از «سایت‌های شیرپوینتی» هستند. هر وب اپلیکیشن در شیرپوینت باید حداقل یک مجموعه سایت داشته باشد. یک مجموعه سایت می‌تواند بانک اطلاعاتی مجزا داخل وب اپلیکیشن داشته باشد یا به صورت اشتراک از بانک اطلاعاتی مجموعه سایت دیگر در همان وب اپلیکیشن استفاده کند.
شیرپوینت در طول چرخه تولید Office XP از پروژه‌هایی با کدنام‌های "Office Server" و "Tahoe" ایجاد شد. خود Office Server حاصل تکامل FrontPage و "Team Pages" بوده‌است. قابلیت‌های جستجو و نمایه‌سازی شیرپوینت از پروژه Tahoe می‌آیند.
دو نسخه از شیرپوینت با قابلیت‌های متفاوت وجود دارد:
شیرپوینت آنلاین: که بخشی از اشتراک آفیس ۳۶۵ است. این نسخه به مجموعه‌ای از قابلیت‌های همکاری تیمی، میزبانی فایل‌ها، مدیریت اسناد و مدیریت محتوا محدود است و به صورت دوره‌ای به روز می‌شود.
شیرپوینت سرور: که به صورت یک نرم‌افزار قابل نصب بر روی زیرساخت فناوری اطلاعات به سازمان‌ها عرضه می‌شود. این نسخه از شیرپوینت، به روزرسانی‌های کمتری دریافت می‌کند اما امکانات بیشتری را در اختیار قرار می‌دهد. شیرپوینت سرور در سه نسخه عرضه می‌شود:
نسخه‌های شیرپوینت به ترتیب تاریخ: