شهرستان دزفول
شهرستان دِزفول یکی از شهرستان‌های استان خوزستان به مرکزیت شهر دزفول است.
شهرستان دزفول با مساحت ۴۷۶۲ کیلومتر مربع بین ۴۸ درجه و۲۰ دقیقه تا ۴۸ درجه و۳۱ دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ قرار گرفته‌ است و بین ۳۲ درجه و۷۵ دقیقه عرض شمالی از خط استوا قرار گرفته‌ است.
شهرستان دزفول از شمال به استان لرستان، از غرب به شهرستان اندیمشک، از شرق به اندیکا و ایذه، از جنوبشرق‌ به شهرستان مسجد سلیمان، از جنوب به شهرستان‌ شوشتر و شهرستان گتوند و از جنوبغرب به شهرستان شوش محدود می‌شود.
جمعیت شهرستان دزفول با روندی رو به افزایش بر اساس آخرین سرشماری ۵۴۳،۹۷۱ نفر (۱۳۹۵)، سی‌و نهمین شهرستان پرجمعیت کشور و پنجمین شهرستان پرجمعیت خوزستان است.
غالب مردم شهرستان دزفول (دز+فیل)با زبان بختیاری تکلم میکنند که از بازماندگان زبان انشانی(پارس ایلامی )می‌باشد .گویشواران بختیاری یا گویشواران دزی هفتادوچهار درصد شهرستان دزفول را دربرمیگرند،بقیه گویشواران شهرستان فیلی های لر و اقوام مهاجر آمیخته شده با فیلی ها هستند که باهم یک اتحادیه را تشکیل میدهند و دربخش اطراف فلکه و بازار شهرزندگی میکنند. بختیاری ها بیش از هشتاد درصد سرزمینها شهرستان که همان بخش دز شهرستان هست را در اختیار دارند ازجمله چغامیش-خسرواباد-جندیشاپور-شهیون_سالند_سره دشت و...
شهرستان دزفول دارای ۴ بخش، ۱۱ دهستان و ۱۱ شهر به شرح زیر است:
شهرستان دزفول دارای زمستان و پاییزی مدیترانه‌ای بوده .بررسی یک دوره آماری آب و هوایی نشان دهنده آن است که حداقل درجه حرارت شهرستان دزفول ۲/۱۹ درجه و حداکثر آن ۶/۴۵ درجه سانتیگراد می‌باشد. آمدن آبهای روان دو رودخانه دز در الیگودرز و دز پارت ایذه که از کوه های قالی‌کوه و آلیکوه و زرده در چارمحال بختیاری سرچشمه می‌گیرد به سد دز اندیمشک و درنهایت عبور رودخانه دز در این شهرستان سبب شده که این شهرستان دارای زمین‌ های نسبتا حاصلخیز باشد. آب های روان دز در الیگودرز و دزپارت بعد از مسافت طولانی در جغرافیای سد دز اندیمشک و درنهایت بعد از عبور از دز فول به رود کر(کارون) در اهواز میریزد ، درواقع این آبهای زلال از فریدن اصفهان تا اهواز دربرگیرنده جغرافیا و سرزمینهای بختیاری ها می‌باشد که در زندگی سایر مردم که در چند دهه گذشته سرزمینها و شهرهای بختیاری را بعنوان زندگی دائمی یا مقطعی انتخاب کرده اند تاثیر بسیار دارد.
دوتا از دریاچه های شهرستان دزفول، دریاچه های شهیون و سردشت سالند در سرزمینهای بختیاری واقع در شمال شهرستان با بیش از شصت تا نود کیلومتر فاصله تا شهر دزفول می‌باشد، که از کوه‌های زرده کوه .قالی‌کوه.آلیکوه زاگرس در استان چهارمحال بختیاری و لرستان سرچشمه می‌گیرد این دریاچه ها از رودهای دزبختیاری در الیگودرز و دزپارت درشهر ایذه تغذیه می شوند.و پس از عبور از سد دز اندیمشک و طی حدود ۲۰ کیلومتر وارد شهرستان دزفول می‌شود. دریاچه فصلی ماهور برنجی در سرزمینهای بختیاری در شمال شهرستان نیز از دیگر دریاچه های واقع در شهرستان دزفول می باشد.
ارتفاعات کوه های بختیاری در مناطق شمال و شمال شرقی شهرستان واقع در سرزمین های بختیاری در بخش سردشت و شهیون واقع شده‌اند. مرتفع‌ترین قله در محدوده شهرستان سالندکوه بختیاری درمجاورت شهر سالند با ارتفاع بیش از ۲۶۰۰ متر می‌باشد. کوه‌های بختیاری در محدوده و جغرافیای شهرستان عبارتند از:
دره‌های طویل و عمیق از جاذبه‌های دیگر شهرستان و واقع در شمال شهرستان قراردارند.برخی ازین دره‌ها عبارتند از:
ول در زبان بختیاری به معنی دره است.
آبشار شوی یکی از بزرگ‌ترین و زیباترین آبشارهای ایران در رشته‌کوه‌های زاگرس در منطقه سردشت از توابع دزفول قرار گرفته‌است، که به عنوان یکی از زیباترین آبشارهای کشور در شمال شهرستان دزفول و در منطقه‌ای کوهستانی با طبیعت زیبا قرار گرفته‌است.
سد دز این سد 22 شمال غربی دزفول در سال 1339 توسط مهندسان ایتالیایی بر روی رودخانه دز ساخته شد و باعث مهار سیلاب های مهیب دز شده است. در پشت سد دریاچه ای به وسعت 56 کیلومتر مربع بوجود آمده که چند روستای نمونه گردشگری مانند روستای پامنار که مرکز کپوی ایران است در ساحل این دریاچه واقع شده است.
عبور رود دز به عنوان یکی از زلال‌ترین و پرآب‌ترین رودهای کشور از میان شهرستان دزفول باعث شده که در ساحل این رود، پارک‌ها و تفریحگاه‌های ساحلی متعددی ساخته شود که از جمله محبوب‌ترین آن‌ها تفریحگاه ساحلی دز (علی کله) است که بخصوص در فصول بهار و تابستان گردشگران زیادی را از سطح شهرستان و شهرستان‌های مجاور به خود جذب می‌کند.
یکی دیگر از جاذبه‌های طبیعی شهرستان دزفول که در منطقه سردشت و شمال دزفول واقع شده، سالن کوه است که علاوه بر وجود جاذبه‌های کم‌نظیر طبیعی نظیر سیاه چاله، دشت لاله‌های واژگون و غارها و چشمه‌ها مکانی مناسب برای علاقه‌مندان به ورزش کوهنوردی است. همچنین دره هایی مانند کول خرسون و توبیرون نیز از دیگر مناطق دیدنی این شهرستان است. از دیگر مکان های گردشگری می توان به قلعه شاداب اشاره کرد. سد دز نیز در این شهرستان واقع گردیده که دریاچه پشت سد نیز از مناطق بکر و دیدنی این شهر محسوب می شود.
از دیگر جاذبه‌های طبیعی شهرستان دزفول، پارک ملی دز است. این پارک، یکی از پارک‌های ملی ایران به حساب می‌آید که در شمال استان خوزستان و در محدوده شهر میانرود از توابع شهرستان دزفول واقع شده است. وجود حیات وحش غنی در کنار چشم‌اندازهای زیبا نظیر رودخانه، تالاب، این منطقه را به یکی از چشم‌اندازهای مهم استان خوزستان به ویژه از لحاظ پرنده نگری تبدیل کرده‌است. این جنگل‌ها یکی از زیستگاه‌های مهم گونه نادر گوزن زرد ایرانی است. محله و مسجد لبخندق محله لبخندق از محله های قدیم دزفول میباشدو. قدیمی ترین مسجد شهر دزفول مسجد لبخندق می‌ باشد.
یکی از محله های اصیل و قدیمی بنام صحرابدر مغربی
صحرابدر مغربی یکی از محله های شهرستان دزفول هست که از محله قلعه به پایین شهر و از میدان ساعت به پایین شهر تا محله های نزدیک آن را در بر میگیرد.
مساجد محله و منطقه
در منطقه صحرابدر میتوان مسجد امام حسین علیه السلام جنوبی، مسجد کج بافان که دو تن از سیصد و سیزده یار خاصه صاحب زمان عج معروف به انصارالمهدی هستند و بقعه متبرکه علی مالک نام برد
روز مقاومت دزفول