ژان-کلود ون دام
ژان-کلود وَن دام با نام شناسنامه‌ای ژان-کلود کمیل فرانسوا ون ورنبرگ (متولد: ۱۸ اکتبر ۱۹۶۰ در بروکسل) بازیگر، رزمی‌کار، فیلم‌ساز و طراح صحنه مبارزه بلژیکی تبار است. در بروکسل، بلژیک به دنیا آمد و در سن ده سالگی پدرش او را در کلاس‌های هنرهای رزمی ثبت نام کرد که منجر به شرکت ون دام در چندین مسابقه شد. با آرزوی بازیگر شدن، در سال ۱۹۸۲ به آمریکا نقل مکان کرد و در آنجا کارهای عجیب و غریب انجام داد و در چندین فیلم کار کرد تا اینکه به عنوان نقش اول در فیلم رزمی رینگ خونین (۱۹۸۸) درخشید. از دیگر آثار برجسته او می‌توان فیلم‌های: سایبورگ (۱۹۸۹)، کیک‌بوکسور (۱۹۸۹)، شیردل (۱۹۹۰)، ضربه دوجانبه (۱۹۹۱)، سرباز جهانی (۱۹۹۲)، هدف سخت (۱۹۹۳)، پلیس زمان (۱۹۹۴) ،"مرگ ناگهانی (۱۹۹۵)،" لژیونر (۱۹۹۸)، در جهنم (۲۰۰۳) اشاره کرد. پس از یک افول، ون دام با فیلم جی‌سی‌وی‌دی (۲۰۰۸) که مورد تحسین منتقدان قرار گرفت، تا حدی به شهرت بازگشت. از آن پس ون دام به بازی در فیلم‌های اکشن و ایفای نقش‌های فرعی در فیلم‌های مانند بی‌مصرف‌ها ۲ (۲۰۱۲)، چشمان اژدها (۲۰۱۲)، به جنگل خوش آمدید (۲۰۱۳)، (۲۰۱۶) و ما جوان می‌میریم (۲۰۱۹) ظاهر شد.
ون دام در ۱۸ اکتبر ۱۹۶۰ در سینت-آگاتا-برخم، بروکسل، بلژیک، متولد شد. پدرش، حسابدار و گلفروش بود. و اهل بروکسل و دو زبانه و مادرش فلاندری (زبان فلامان) است. ون دام بزرگ شده کاتولیک رومی بود. مادربزرگ پدری او یهودی بود.
او هنرهای رزمی را در ده سالگی آغاز کرد و توسط پدرش در مدرسه کاراته شوتوکان ثبت نام کرد. سبک های او شامل کاراته، شوتوکان و کیک‌بوکسینگ است. او در نهایت کمربند سیاه خود را در ۱۸ سالگی در کاراته به دست آورد. او شروع به وزنه زدن برای بهبود فیزیک خود کرد، که در نهایت منجر به کسب عنوان آقای بلژیک در بدنسازی شد. در ۱۶ سالگی به باله پرداخت و به مدت پنج سال در آن تحصیل کرد. به گفته ون دام، باله "یک هنر است، اما یکی از سخت ترین ورزش‌ها نیز هست. اگر بتوانید از تمرین باله جان سالم به در ببرید، می توانید از تمرین در هر ورزش دیگری جان سالم به در ببرید.
در سن ۱۱ سالگی ژان کلود به "مرکز ملی کاراته " در بلژیک پیوست. وی به مدت چهار سال در این رشته فعالیت کرد و توانست برای تیم کاراته بلژیک عناوینی را کسب کند. سپس فعالیت خود را به هنرهای رزمی دیگر همچون کیک‌بوکسینگ و فول‌کونتاکت کاراته گسترش داد.
ون دام در سن ۱۵ سالگی شروع به شرکت در مسابقات کاراته کرد. وی توانست رکوردهای خوبی از خود به جای بگذارد که از آن جمله می‌توان به رکورد ۴۴ پیروزی و تنها ۴ شکست در مسابقاتش اشاره نمود.
ون دام در ۲۷ دسامبر ۱۹۷۹ موفق شد با عضویت در تیم کاراته بلژیک، قهرمانی مسابقات کاراته اروپا را بدست آورد.
همچنین در مسابقات قهرمانی دیگر، وی در یک‌سری مسابقات سه‌روزه موفق شد ۲۵ حریف خود را شکست دهد ولی به دلیل این‌که بازی آخر را باخت، به جایگاه دوم رتبه‌اش کاهش پیدا کرد.
فعالیت وی در فول کونتاکت از سال ۱۹۷۷ شروع شد. از همین سال تا ۱۹۸۲ وی موفق شد رکورد ۱۸ پیروزی (ناک‌اوت) و یک شکست را ثبت کند. در طول فعالیت ۵ ساله او در این رشته، ون دام تنها یک‌بار شکست خورد. وی در سال ۱۹۸۲ خود را از مسابقات بازنشسته کرد.
ژان-کلود ون دام قرار بود در سال ۲۰۰۹ با سامروک کامسینگ دارنده ۲ مدال المپیک کیک بوکس در سطح حرفه‌ای مسابقه دهد که این مسابقه بعد از بارها به تعویق افتادن هرگز برگزار نشد و اکنون نیز ژان کلود ون دام یکی از بهترین رزمی کارهای هالیوود است.
رونمایی از مجسمه ون دام
در بلژیک در سال ۲۰۱۲ از مجسمه این بازیگر رونمایی شد. این اثر هنری که تجسمی از عضله‌های او در یکی از ژست‌های او از کیک‌بوکسور (فیلم ۱۹۸۹) به تصویر می‌کشد. این رونمایی در بلوار《سیلوین دوپویس》برگزار شد و ون دام، والدینش، وزیر فرهنگ والونیا-بروکسل و نزدیک به ۲۰۰۰ هوادار در آن حضور داشتند. ون دام گفت که این مجسمه "نماینده رویای یک بچه بروکسلی" است و "برای همه کودکانی است که چیزی می‌خواهند" و افزود که "اگر به چیزی به اندازه کافی و قوی اعتقاد داشته باشید، آن چیز می‌تواند محقق شود."
مجسمه ون دام در جمهوری آذربایجان، شهرستان قبله در سال ۲۰۱۹ بنای یادبود ون دام در روستای وندام آذربایجان به دلیل شباهت نام روستا با نام وان دام نصب شد. این بازیگر متعاقباً پستی را در حساب کاربری خود در فیس بوک منتشر کرد و از مسئولین تشکر کرد.
طبق توضحات ون دام او در اواسط دهه ۱۹۹۰، به دلیل استرس ناشی از فیلمبرداری و تبلیغ مداوم فیلم هایش او را به عادت کوکائین سوق داد که در هفته تا ۱۰۰۰۰ دلار خرج می کرد و تا ۱۰ گرم در روز مصرف می کرد تا سال ۱۹۹۶.
او به دلیل رانندگی تحت تأثیر دارو و الکل در سال ۱۹۹۹ دستگیر شد. تلاش‌ها برای بازپروری مواد مخدر ناموفق بود، و او برای رفع اعتیاد خود از طریق ترک به ورزش و بوقلمون سرد متوسل شد. در سال ۱۹۹۸ او مبتلا به اختلال دوقطبی تشخیص داده شد. در سال ۲۰۱۱، او در برنامه رئالیتی شوی بریتانیایی درباره این وضعیت صحبت کرد و گفت: "گاهی اوقات از من خوشت می‌آید و گاهی اوقات از من متنفر می شوی. اما چه کنم؟ من کامل نیستم... من یک دوقطبی افراطی هستم، و برای این دارو مصرف می کنم... وقتی جوان بودم، از آن حالات نوسان خلقی رنج می‌بردم. صبح، [وقتی] به مدرسه می رفتم، آسمان آبی بود و برای من آسمان سیاه بود، خیلی غمگین بودم».
ون دام پنج بار با چهار زن مختلف ازدواج کرده است. او با همسر سوم خود، بدنساز گلادیس پورتوگس، ازدواج کرده بود که با او دارای دو فرزند کریستوفر ون وارنبرگ (متولد ۱۹۸۷) و بیانکا بری (متولد ۱۹۹۰) بود، تا اینکه در سال ۱۹۹۲ با دارسی لاپیر، بازیگر زن، رابطه عاشقانه آغاز کرد. او در فوریه ۱۹۹۴ ازدواج کرد. از این ازدواج صاحب یک پسر به نام نیکلاس (متولد ۱۰ اکتبر ۱۹۹۵) شدند. در همان سال او با همبازی خود در مبارز خیابانی (فیلم ۱۹۹۴)، کایلی مینوگ در طول فیلمبرداری آن فیلم در تایلند رابطه نامشروع داشت. لاپیر، که در آن زمان از پسرشان باردار بود، از این رابطه آگاه نشد تا اینکه ون دام به طور علنی در سال ۲۰۱۲ آن را اعتراف کرد.
در سال ۱۹۹۷، فرانک داکس رزمی‌کاری که ون دام در رینگ خونین (۱۹۸۸) نقش او را بازی می‌کرد، علیه ون دام به‌خاطر ۵۰ هزار دلار به‌خاطر همکاری در نویسندگی و مشاوره‌ای که داکس در فیلم «هدف نهایی» در سال ۱۹۹۶ انجام داد، شکایت کرد. طبق این دادخواست، داکس همچنین ون دام را به دروغگویی به مردم در مورد سابقه رزمی‌اش در هنرهای رزمی متهم کرد و اظهار داشت که وقتی داکس در حالی که ون دام برای امرار معاش مشکل مالی داشت، ون دام را آموزش می‌داد، ون دام فاقد مهارت‌های هنرهای رزمی بود. مارتین سینگر، وکیل ون دام، پاسخ داد: "سوابقی وجود دارد که توانایی او را در هنرهای رزمی ثابت می‌کند. کافیست فقط به فیلم‌های او نگاه کنید. او این نقش‌ها را با توانایی خود ایفا کرد، او بدلکاری ندارد که این کار را بکند."
در سال ۲۰۰۸، سیلوستر استالونه بازیگر به مجله بریتانیایی اف‌اچ‌ام اعلام کرد که "در یک مهمانی در خانه من در میامی در سال ۱۹۹۷، ون دام از این که استیون سیگال ادعا می‌کرد می تواند لگد بزند خسته شده بود، بنابراین سیگال را به بیرون در حیاط پشتی من پیشنهاد داد." به گفته استالونه، سیگال بهانه‌های خود را آورد و رفت در حالی که ون دام او را در یک کلوپ شبانه ردیابی کرد و دوباره او را به چالش کشید. استالونه با بیان این که "ون دام خیلی قوی بود. سیگال هیچ کدام را نپذرفت به پایان رسید.
در اکتبر ۲۰۱۱، ون دام به همراه دیگر افراد مشهور از جمله هیلاری سوانک، ونسا-می و سیل (خواننده) مورد انتقاد گروه‌های حقوق بشری قرار گرفت زیرا در مراسمی در گروزنی پایتخت چچن در سی و پنجمین سالگرد تولد رمضان قدیروف، رئیس جمهور چچن شرکت کردند. گروه‌های حقوق بشر که از افراد مشهور خواسته بودند به دلیل سوء استفاده‌هایی که در زمان قدیروف انجام شده بود از حضور خود در این مراسم صرف نظر کنند، از حضور افراد مشهور در این مراسم انتقاد کردند. دیده‌بان حقوق بشر بیانیه‌ای منتشر کرد که در آن گفت: "رمضان قدیروف با یک سری از نقض‌های وحشتناک حقوق بشر مرتبط است. گرفتن دستمزد برای پارتی با او برای ستاره‌ها نامناسب است و دریافت پول برای حضور در چنین نمایش مجللی. در چچن، رنج قربانیان بی شماری از نقض حقوق بشر در آنجا را بی اهمیت جلوه می‌دهد.