ایلومیناتی
ایلومیناتی یا اشراقیون ، (جمع لاتین "illuminatus" به معنای «روشن‌ضمیر») نامی است که به چندین گروه اعم از واقعی و ساختگی داده می‌شود. از نظر تاریخی، این نام معمولاً به باوارین ایلومیناتی اشاره دارد باوارین ایلومیناتی یک انجمن مخفی در عصر روشنگری تأسیس شده در ۱ مه ۱۷۷۶ در باواریا بخشی از آلمان امروزی بود. اهداف این انجمن مقابله با نفوذ خرافه، ظلمت‌پرستی و نفوذ مذهب بر زندگی عمومی و سوءاستفاده از قدرت بود. ایلومیناتی در کنار فراماسونری و دیگر انجمن‌های مخفی به تشویق کلیسای کاتولیک، در ۱۷۸۴، ۱۷۸۵، ۱۷۸۷، و ۱۷۹۰ با فرمان پادشاه بایرن ممنوع شدند. در سال‌های بعد این گروه از سوی منتقدین محافظه کار و مذهبی که ادعا می‌کردند فعالیت‌های آنها به‌طور زیرزمینی ادامه دارد و مسئول انقلاب فرانسه هستند با تهمت مواجه بود.
در کاربرد بعدتر، "ایلومیناتی" به سازمان‌های گوناگونی اشاره می‌کند که مدعی بوده‌اند یا ادعا شده به ایلومیناتی باواریایی اصلی یا انجمن‌های مخفی مشابه وابسته هستند گرچه این پیوندها بی‌پایه بوده‌اند. این سازمان‌ها اغلب متهم به دسیسه چینی برای کنترل امور جهان از طریق برنامه‌ریزی و هدایت رخدادها و نفوذ عوامل در حکومتها و ابرشرکتها به منظور بدست آوردن قدرت و نفوذ و ایجاد یک نظم نوین جهانی هستند. عنصر کلیدی برخی از نظریه‌های توطئه این است که ایلومیناتی در آنها در سایه به تصویر کشیده می‌شود که همچون عروسک خیمه‌شب‌بازی در رمان‌ها، فیلم‌ها، برنامه‌های تلویزیونی، کامیکس، بازی‌های ویدیوئی و موزیک ویدیوها را در کنترل دارد. بر پایه عقاید برخی از ادیان مانند اسلام و مسیحیت، نماد چشم ایزدی نشانگر موجود آخرالزمان، دجال است، که خود را مسیح آخرالزمان جا می‌زند. اما ایلومیناتی‌ها سعی در این دارند که تک چشم جهان بین را خدای یگانه معرفی کنند که جهان را با یک چشم می‌بیند و عدالت را اجرا می‌کند. اما چرا ایلومیناتی‌ها سعی در پوشاندن هویت اصلی این نماد دارند به دلیل آن است که از دید بیشتر مردم جهان و کسانی که به خدا باور دارند دجال یا موجود یک چشم که از آن دجال ضدمسیح نیز یاد می‌شود در آخرالزمان ظهور می‌کند و با نشانه‌هایی که به عنوان معجزه بهمراه خود دارد سعی می‌کند خود را مسیح موعود معرفی کند و از این طریق طرفداران و پیروانی را برگزیند. در این زمینه مستندها و ویدیوهایی ساخته و تولید شده‌است که جهت شناساندن ایلومیناتی و نمادهای مورد علاقه آنها در شبکه‌های مجازی منتشر شده‌اند.
آدام وایسهائوپت، استاد قوانین کلیسایی و فلسفه در مه ۱۷۷۶ با دستیاری دو دانشجو گروه Perfektibilistها را بنیان نهاد (یعنی کسانیکه قابلیت تکمیل کردن دارند یا کامل‌کننده‌ها). دلیل آغاز این فعالیت وایسهائوپت فضای عقلانی حاکم بر دانشگاه بود. در آن زمان اکثریت مطلق کرسی‌های تدریس دانشگاه را برادران روحانی برکنار شده از مذهب یسوعیون یا انجمن عیسی در دست داشتند. مذهب یسوعی‌ها در سال۱۷۷۳ منحل اعلام شد و فعالیتشان به صورت زیر زمینی درآمد. آدام وایسهائوپت تصمیم گرفت گروهی را به‌وجود بیاورد تا از دانشجویان زیر فشار که از دسیسه‌های یسوعیون رنج می‌بردند پشتیبانی کند. از اینرو و برای اینکه دانشجویان بتوانند به کتب انتقادی مذهبی دست یابند او «گروه مخفی وایسهائوپت» را تشکیل داد. در ضمن وایسهائوپت می‌خواست قطبی علیه انجمن چلیپای گلگون به‌وجود آورد که شاخه‌ای مخفی از فراماسون‌هاست که در آن زمان روزبه‌روز قوی‌تر می‌شد.
نخستین دوران شکوفایی این انجمن زمانی بود که «فرانتس اکساور فون تسواک» شاگرد وایسهائوپت تغییراتی در سازمان به‌وجود آورد. در آغاز وایسهائوپت نام «مذهب زنبور عسل» را پیشنهاد کرد؛ زیرا بر این باور بود که اعضای مذهب می‌بایستی چون زنبور عسل تحت فرمان «ملکه»، عسل دانایی و حکمت را دریابند (جمع‌آوری کنند)، ولی عاقبت تصمیم گرفته شد که نام «مذهب ایلومیناتورها» (نورانیان/ منوران / روشن ضمیران) را انتخاب کنند. نتیجه این شد که سازمان یا انجمنی مخفی با شباهت بسیار با مذهب یسوعیون تشکیل یافت.
بسیاری از روشنفکران و سیاستمداران ترقی‌خواه بانفوذ خود را از اعضای آن می‌دانستند. این گروه شخصیت‌های ادبی ای چون یوهان ولفگانگ فون گوته و یوهان گوتفرید فون هردر و دوک حاکم گوتا و وایمار را جذب خود کرد.
این انجمن مذهب مانند بین سال‌های ۱۷۸۴ و ۱۷۸۵ ممنوع اعلام شده و رسماً تعطیل شد ولی شایعات در مورد آن هرگز قطع نشد. در این رابطه می‌توان به این موارد اشاره کرد: بیشتر مبارزات علیه کلیسای کاتولیک، انقلاب فرانسه یا تئوری «تسلط بر جهان» که اروپایی‌ها و به‌خصوص رومیان در آغاز با در نظر گرفتن الگویی علیه سیستم‌های جهانگیری ایرانیان باستان طرح کردند.
امروزه، ایلومیناتی یکی از فراگیرترین تئوری‌های توطئه در جهان است. کسانی مانند جی-زی و بیانسه و ریحانا از نمادهای این گروه وام گرفته‌اند و در کنسرت‌های خود، دست‌هایشان را به شکل مثلث ایلومیناتی بالا می‌برند.