سرعین
سرعین شهری کوچک در ۳۰ کیلومتری غرب اردبیل است. این شهر به علت چشمه‌های آبگرم فراوان شهرت دارد و یکی از مناطق گردشگری در استان اردبیل است. شهر سرعین در ۰۴/۴۸ درجه طول شرقی و ۰۹/۳۸ درجه عرض شمالی با مساحتی بیش از ۱۲۸۰۰۰۰ متر مربع در ۲۸ کیلومتری غرب شهر اردبیل قرار دارد. ارتفاع متوسط شهر از سطح دریا ۱۶۵۰ متر می‌باشد.
برای بررسی فرهنگ مردم سرعین باید فرهنگ مردم آذربایجان بالاخص اردبیل را مورد بررسی قرار داد. این مردم خالق یکی از غنی‌ترین گنجینه‌های ادبیات شفاهی ملل خاورمیانه و ایرانند. جهانگردان شیفتهٔ فولکور آن شده‌اند. ادبیات شفاهی این خطه از سابقه‌ای کهن برخورداراست. شالوده ادبیات آذربایجان بر فولکور بنا نهاده شده‌است و فولکور خود به معنای حکمت خلق یا آفرینش خلق می‌باشد. در جای دیگر فولکور عبارت است از آداب و رسوم توده مردم، تصنیف‌های عامیانه و توده‌شناسی ومجموعه ترانه‌ها و هنرهای سادهٔ یک ملت.
سرعین به زبانی ترکی آذربایجانی (سریین) به معنای محل خنک می‌باشد سرعین در فرهنگ لغات عربی به معنی سرچشمه می‌باشد. در ادوار گذشته از این منطقه به نام‌های ساری قیه، سرائین یادکرد می‌شده‌است.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۵٬۴۵۹ نفر (در ۱٬۵۸۲ خانوار) بوده‌است.
سرعین به جهت داشتن چشمه‌های آب گرم متعدد معروف است و همه ساله در فصل تابستان پذیرایی ایرانگردان و جهانگردان فراوانی است. در این شهرحدود ۲۵۰ هتل - هتل آپارتمان و مهمانسرا وجود دارد. و هتل بزرگ تماشا (grand tamasha hotel) نمونه‌هایی از این هتل هاست. یکی دیگر از جاذبه‌های سرعین آبشار گورگور می‌باشد که با ۱۰تا ۱۵ کیلیومتری از شهر سرعین قرار دارد. در ۲ کیلومتری شرق شهر سرعین روستای تاریخی به نام کنزق وجود دارد. دراین روستا دره‌های متعددی وجود دارد که نام معروف‌ترین آن‌ها ساری دره (دره زرد) است. این دره دارای تعدادی چشمه طبیعی بوده و با درختان گلابی و گیاه گیلیدیک و آب روانی که از میان دره می‌گذرد، امروزه تفرجگاه خیلی از مسافران این منطقه شده‌است. دربالا دست این دره تپه‌ای به نام (حسین تپه سی) وجود دارد که در آن غارهای متعددی است که این غارها مانند شهری در زیر کوه قرار گرفته‌اند. از این غارها اشیاء تاریخی متعددی یافت شده که مبین قدمت تاریخی این تپه‌ها و آثار زندگی در دوره‌های بسیار دور می‌باشد.
روستای تاریخی «کنزق» دارای غارهای تاریخی مربوط به دوره اشکانیان است که در فهرست آثار ملی ایران نیز به ثبت رسیده‌است.
تورش سویی (آب ترش): این آب ترش و بسیار گازدار است. نوشیدن این آب برای بیماری‌های معده بسیار مناسب است. همچنین برای بیماری‌های پوستی وخارش دست توصیه می‌شود.
مردان بولاغی: آبی بسیار خنک، زلال و سبک دارد که برای بیماری‌های پوستی مثل کهیرزدگی بسیار مناسب است.
سرخان بولاغی: آبی بسیار خنک، زلال و سبک دارد که پیشتر جنبه شرب و آبیاری داشته و جهت آبیاری زمینهای کشاورزی طایفه سلیمانی اردبیل  از روستای کنزق و تیره سرخانزاده  بکار گرفته می‌شده است.
چاقور چوقر: نام تپه‌ای دراین روستا است که در آن گونه‌های کمیابی از خزنده گان مثل آفتاب‌پرست وسوسمار زندگی می‌کنند.
سرعین دارای ده‌ها چشمه آب گرم معدنی می‌باشد که از کوه سبلان سرچشمه می‌گیرند.
عسل طبیعی سبلان - آَش دوغ محلی پیست اسکی آلوارس در دامنه‌های سبلان واقع شده‌است که بزرگترین پیست اسکی از لحاظ وسعت در ایران می‌باشد. این پیست اسکی در فاصله ۱۲ کیلومتری روستای الوارس و ۲۴ کیلومتری سرعین قرار گرفته‌است و از آنجائی که پیست فوق در ارتفاع ۳۲۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد به سبب بارندگی برف فراوان در طول پائیز و زمستان و به جهت دیر ذوب شدن برفهای این منطقه می‌تواند در حدود شش الی هشت ماه از سال مورد استفاده قرار گیرد که از این لحاظ در کشور در رتبه اول است.
از جمله کارهایی که جهت آماده‌سازی و بهره‌برداری از آن انجام شده می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
احداث جاده‌ای آسفالت به طول ۲۴ کیلومتر تا پای پیست
۱- نصب و راه اندازی دستگاه و خط تله سی یژ به طول ۱۲۵۰ متر ساخت شرکت دو پل مایر اتریش
اتوبان دو بانده از طرف اردبیل مسیر راحت و ویژه‌ای را جهت تأمین امنیت مسافران فراهم آورده‌است.
== راه‌آهن اردبیل
این راه‌آهن که از نظر جغرافیایی از جنوب با گیلان و استان زنجان و ار غرب با آذربایجان شرقی و از شمال با کشور آذربایجان در ارتباط خواهد بود می‌تواند پتانسیل ارتباطی و حمل و نقل ریلی بسیار خوبی را در سطح استان پدیدآورد و برای شهر توریستی سرعین که گردشگران خود بیافزاید. که سالها پیش استارت احداث آن زده شده وای تأخیر بسیار قرار است سال ۱۴۰۰ شمسی به بهره‌برداری برسد.
برجسته‌ترین مراسم در سوگ‌ها شبیه خوانی و تعزیه خوانی دهه اول ماه محرم می‌باشد.