کی‌یف
کیِف (همچنین: کی‌یف) پایتخت کشور اوکراین و بزرگترین شهر آن می‌باشد. رودخانه دنیپر از بین این شهر عبور می‌کند و شهر را به دو بخش شرقی و غربی تقسیم می‌کند. از نظر تقسیمات کشوری این شهر دارای ادارات جدا و مستقل از استان کیف بوده و در واقع می‌توان گفت به صورت مستقل و جداگانه اداره می‌شود. کیف مرکز فرهنگی، هنری، سیاسی، اقتصادی و علمی اوکراین بوده و بزرگان و دانشمندانی زیادی در این شهر زاده و زندگی نموده‌اند. کیف در کنار اهمیت سیاسی و اقتصادی جزو مراکز مذهبی اروپای شرقی و مسیحیت ارتدوکس می‌باشد و از اماکن مذهبی واقع در این شهر می‌توان به کلیسای جامع کیف و کلیسای سنت اندرو و کلیسا جامع رستاخیز مسیح نام برد. مراکز سیاسی و دفاتر سفارتخانه‌های خارجی این شهر در منطقه گوامی اینوگیت و مراکز اداری شهر در منطقه استویاتوشنسکی قرار دارد. این شهر در شمال این کشور واقع شده و هفتمین شهر پرجمعیت اروپا پس از شهرهای استانبول، مسکو، لندن، سن پترزبورگ، برلین و مادرید است. این شهر از قرون گذشته مرکز سلسله‌های پادشاه روس تبار بوده و در بین ملل روس زبان هنوز هم به عنوان مادر شهرهای روسیه نامیده می‌شود. در طی تنش های روسیه با اوکراین در سال ۲۰۲۲، در فوریه ۲۰۲۲، روس ها به این شهر رسیده و می خواهند آن را تصرف کنند. آنان دور تا دور آن را محاصره کرده اند و قصد فتح آن را دارند.
به گفته سرگئی تولستوف ، باستان شناس و مردم نگار شوروی ، بخشی از قبیله کای در قرون وسطی از آسیای میانه به اوکراین امروزی نقل مکان کردند ، آنها در تواریخ قدیمی روسیه به نام های kovuy و kaepichi شناخته می شوند ، به گفته زبان شناس و ترک شناس مشهور شوروی و روس A.V. Superanskaya ، منشاء نام شهر کیف با قبیله Kayı مرتبط است: طبق افسانه‌ها نام این شهر از نام خاندان سه برادر که این شهر را بنا کردند گرفته شده‌است. با توجه به این افسانه و روایات مشابه مورخان و باستان شناسان بر این عقیده‌اند این شهر احتمالاً در حدود اواخر قرن هفتم و اوایل قرن هشتم به وجود آمده‌است.
فرضیه دیگری نیز برای منشأ نام این شهر وجود دارد مبنی بر اینکه ساکنین اولیه آن کارگران بوده و لفظ کارگر به زبان روسی кияне یا кияны بوده و به صورت کیان یا کیانی تلفظ می‌شود که کارشان حمل و نقل و عبور از رودخانه دنیپر بوده‌است..
این شهر به وسیلهٔ رودخانه دنیپر به دو قسمت شرقی و غربی تقسیم، که در مجموع دارای ۱۰ منطقه شهرداری است.
بخش غربی رودخانه که دارای ۷ منطقه می‌باشد، با جمعیتی در حدود۲٫۶۴۲٫۴۴۰ نفر و بخش شرقی رودخانه با ۳ منطقه دارای جمعیتی در حدود۹۳۰٫۰۰۰ نفر می‌باشد.
بر طبق آمارگیری سال ۲۰۰۷ در این شهر ۷۱۹ گروه و سازمان دینی وجود دارد که ۱۷۷ سازمان مربوط به مسیحیان پروتستان، بیشترین آمار را به خود اختصاص داده.
در این آمار ۸ مرکز اسلامی نیز به چشم می‌خورد.
در پایان قرن هیجدهم جمعیت اوکراین حدود ۳۰٬۰۰۰ نفر بوده‌است. براساس سرشماری انجام شده در سال ۲۰۰۱ حدود ۲٬۶۱۱٬۳۰۰ نفر در کیف زندگی می‌کردند. در حال حاضر حدود ۲۰ هزار نفر به جمعیت کیف سالانه اضافه می‌شود. بر اساس آمارهای جمعیتی از ۱ ژانویه ۲۰۰۲ تا ۱ ژانویه ۲۰۱۰ جمعیت شهر کیف ۱۷۴٬۰۰۰ نفر افزایش یافته‌است. در ۱ دسامبر ۲۰۱۳ جمعیت کیف ۲٬۸۶۶٬۵۱۶ نفر بوده که طبق گزارش منتشر شده از سوی دولت نرخ رشد در کیف ۲٫۲ و کل کشور ۴٫۱۷- اعلام شد. به گفته مؤسسه جمعیت‌شناسی و مطالعات اجتماعی NAS جمعیت در اوکراین پس از منطقه افزایش جمعیت در شهر مثبت بوده و پس از استان‌های رونسکی و زاپارپاتسکی که به ترتیب ۳٫۷ و ۲٫۴ را کسب نموده‌است. بنا به آمارهای غیررسمی در سال ۲۰۰۹ جمعیت واقعی کیف ۳٬۱۴۴٬۳۰۰ بوده که ۴۲۰٬۰۰۰ نفر با آمار رسمی اختلاف دارد.
اولین اطلاعات در مورد زندگی یهودیان در این شهر به قرن دهم میلادی برمی‌گردد. از جمله مورخانی یهودی که در مورد جامعه بزرگ یهودیان کیف کتاب نوشته‌اند می‌توان بنیامین تودلی و پرهام رگنسبورگ نام برد. بیشتر یهودیان کیف بازماندگان یهودیان لهستان بودند که در پی حمله مغول‌ها به لهستان نابود شده یا فرار کردند. در طول این دوران یهودیان دو بار در سال‌های ۱۴۵۹ و ۱۶۱۹ از کیف اخراج و مجدداً به این شهر بازگشتند. سال ۱۶۴۸ سال سختی برای یهودیان کیف بود. در آن سال کیف به پادشاهی مسکو الحاق گردیده و در سال ۱۶۵۴ سکونت یهودیان در کیف ممنوع گشت و این ممنوعیت با تجزیه لهستان در سال ۱۷۹۳ لغو شد و یهودیان توانستند به کیف وارد شوند. امروزه در کیف ۲۰٬۰۰۰ ِیهودی زندگی می‌کنند. در این شهر دو مدرسه یهودی و دو کنیسه به فعالیت خود ادامه می‌دهند.
متروی کیف در سال ۱۹۶۰ تأسیس شده و هم‌اکنون دارای ۳ خط و ۵۲ ایستگاه می‌باشد.