باشگاه فوتبال پورتو
باشگاه فوتبال پورتو (به پرتغالی: Futebol Clube do Porto) یک باشگاه ورزشی پرتغالی است که در شهر پورتو در کشور پرتغال قرار دارد. این باشگاه بیشتر به خاطر تیم فوتبال خود که در لیگ برتر فوتبال پرتغال به میدان می‌رود، شناخته می‌شود.
پورتو در ۲۸ سپتامبر ۱۸۹۳ تحت عنوان دسپورتوس ماکساکویین بنا نهاده شد. و یکی از سه قدرت اصلی فوتبال پرتغال هست؛ بنفیکا و اسپورتینگ لیسبون دیگر رقبای اصلی آنند؛ این سه تیم از سال ۱۹۳۴ که لیگ برتر فوتبال پرتغال پایه‌گذاری شد، همواره در این رقابت حاضر بوده‌اند و هرگز سقوط نکرده‌اند. لقب تیم پورتو «"اژدهایان"» و «"آبی و سفیدها"» است. هواداران تیم پورتو «"دسپورتوس"» نامیده می‌شوند. از سال ۲۰۰۳، تیم پورتو بازی‌های خانگی خود را در ورزشگاه دراگو برگزار می‌کند؛ در حالی که پیش از آن به مدت ۱۰۳ سال بازی‌های خانگی این تیم در ورزشگاه داس آنتاس برگزار می‌شد.
پورتو با کسب مجموعاً ۷۶ عنوان قهرمانی، دومین تیم پر افتخار فوتبال پرتغال است؛ کسب ۲۹ عنوان قهرمانی در لیگ برتر فوتبال پرتغال، ۱۷ عنوان قهرمانی در جام حذفی فوتبال پرتغال و ۲۲ عنوان قهرمانی در سوپرجام فوتبال پرتغال از جمله دست‌آوردهای پورتو در پرتغال بوده‌است؛ پورتو هم‌چنین با کسب ۷ عنوان قهرمانی، برجسته‌ترین تیم پرتغالی در رقابت‌های بین‌المللی است؛ ۲ قهرمانی در لیگ قهرمانان اروپا، ۲ قهرمانی در جام یوفا/لیگ اروپا، یک قهرمانی در سوپرجام اروپا و ۲ قهرمانی در جام بین قاره‌ای، آن‌ها را تبدیل به پر افتخارترین تیم پرتغالی در رقابت‌های بین‌المللی کرده‌است؛ هم‌چنین پورتو تنها تیم پرتغالی است که موفق به قهرمانی در جام یوفا/لیگ اروپا، سوپرجام اروپا یا جام بین قاره‌ای می‌شود.
باشگاه در ۲۸ سپتامبر ۱۸۹۳ با عنوان فوتبال کلوب دو پورتو توسط آنتونیو نیکولاو د آلمیدا، که تاجر محلی شراب و ورزشکاری مشتاق بود، شکل گرفت. او در طول سفرهایش به انگلستان مجذوب فوتبال شده‌بود. پورتو در اولین بازی‌هایش به دیدار سایر باشگاه‌های پرتغالی رفت و در ۲ مارس ۱۸۹۴ رو در روی باشگاه فوتبال لیسبون قرار گرفت. این مسابقه تحت نظر شاه کارلوش اول و ملکه آملی از اورلئان برگزار شد که به پورتو سفر کرده بودند تا شاهد این رویداد و ارائه جام به پیروز آن باشند.
با فشار خانواده، شور و شوق آلمیدا و پیگیری او نسبت به باشگاه کاهش یافت و در آغاز قرن بیستم، پورتو وارد دوره سکون شد. در سال ۱۹۰۶، ژوزه مونتیرو دا کوشتا پس از پایان تحصیلاتش در انگلستان به پورتو بازگشت. او نیز همچون آلمیدای سیزده سال قبل، مجذوب این بازی انگلیسی شده بود و همراه با برخی از همکارانش تصمیم گرفت تا فوتبال را خارج از محافل بریتانیایی، در شهر از سر بگیرد. در ۲ اوت ۱۹۰۶، پورتو احیا شد و مونتیرو دا کوشتا بر صندلی ریاست باشگاه نشست. اگرچه فوتبال نیروی محرکه بود، اما ورزش‌های دیگری چون ژیمناستیک، وزنه‌برداری، کشتی، دو و میدانی و شنا نیز از سوی باشگاه رواج یافت. مدت کوتاهی پس از آن، پورتو اولین زمین خود را اجاره کرد و یک مربی فرانسوی به نام آدولف کاسنیه را به خدمت گرفت، که تا سال ۱۹۲۵ در باشگاه ماند.
در ۱۵ دسامبر ۱۹۰۷، پورتو میزبان رئال فورتونا از اسپانیا بود که اولین بازی ثبت شده از آنها در برابر یک تیم خارجی است. یک ماه بعد، پورتو در خانه این تیم اسپانیایی به مصافشان رفت که اولین بازی خارج از کشورشان بود. چهار سال بعد، باشگاه قهرمان اولین دوره از جام ژوزه مونتیرو دا کوشتا شد، که اولین دستآورد بزرگ آنهاست. در سال ۱۹۱۲، پورتو با همکاری لِیشویش، اتحادیه فوتبال پورتو را بنا نهاد که در سال بعد رقابت‌های قهرمانی منطقه‌ای را سازماندهی کرد. پورتو، فصل اول را از این رقابت‌ها پشت سر رقیب محلی‌اش، بوآویشتا، به عنوان نایب قهرمان به پایان رساند، اما در فصل بعد، اولین قهرمانی خود را به دست آورد. در پایان فصل ۲۱–۱۹۲۰، پورتو در طی هفت سال شش بار قهرمان این مسابقات شد و در سال ۱۹۱۶، سومین قهرمانی متوالی در جام ژوزه مونتیرو دا کوشتا را کسب کرد.
در فصل ۲۲–۱۹۲۱، اولین رقابت کشوری فوتبال با نام کامپیوناتو د پرتغال ایجاد شد. این تورنمنت حذفی توسط فدراسیون فوتبال و با حضور قهرمانان منطقه‌ای برگزار شد تا قهرمان پرتغال تعیین شود. پورتو پس از کسب چهارمین جام قهرمانی منطقه‌ای متوالی خود، اسپورتینگ را در اولین دوره از رقابت‌های کشوری شکست داد و نامش را به عنوان اولین قهرمان آن ثبت کرد. در حالی که باشگاه در رقابت‌های منطقه‌ای، مدعی بلامنازع بود، اما در مسابقات قهرمانی کشوری با رقیبان سرسختی مواجه شد و در یک بازه زمانی شانزده ساله تنها توانست سه بار دیگر و در سال‌های ۱۹۲۵، ۱۹۳۲ و ۱۹۳۷، قهرمانی آن را به دست آورد. در فصل ۳۴–۱۹۳۳، پورتو به دلیل امتناع از در اختیار گذاشتن بازیکنان برای بازی بین تیم‌های منطقه‌ای پورتو و لیسبون، توسط اتحادیه فوتبال از شرکت در کمپیوناتو د پرتغال محروم شد.
در فصل بعد، دومین مسابقات سراسری کشوری به نام کامپیوناتو دا پریمیرا لیگا، یا به سادگی پریمیرا لیگا ، به طور موقت توسط فدراسیون فوتبال پرتغال شکل گرفت تا تعداد مسابقات در هر فصل افزایش یابد و توان رقابتی باشگاه‌های پرتغالی‌ بهبود یابد. پورتو به عنوان قهرمان رقابت منطقه‌ای، وارد اولین دوره از این رقابت‌های رفت و برگشتی جدید شد و در ۱۴ مسابقه، ۱۰ پیروزی کسب کرد. به دنبال موفقیت این فرمت از مسابقات، پریمیرا لیگا یک رقابت رسمی قهرمانی برای فصل ۳۹–۱۹۳۸ شد؛ البته نامش به کامپیوناتو ناسیونال دا پریمیرا دیویزاو یا به سادگی پریمیرا دیویزاو تغییر یافت و جایگزین کامپیوناتو د پرتغال شد که خود به تاسا د پرتغال، به عنوان رقابت اصلی جام حذفی داخلی تبدیل شد.