آندرانیک تیموریان
آندرانیک تیموریان سامرانی (زاده ۱۵ اسفند ۱۳۶۱) یک بازیکن فوتبال ایرانی ارمنی‌تبار است. او نخستین کاپیتان اول ارمنی‌تبار تیم ملی فوتبال ایران است.
آندرانیک تیموریان سامرانی در ۱۵ اسفند ۱۳۶۱ (۶ مارس ۱۹۸۳) در محله مجیدیه تهران در خانواده‌ای ارمنی‌تبار به دنیا آمد. او در فوتبال ایران بیش‌تر با نام آندو تیموریان خطاب می‌شود؛ هرچند که نام خانوادگی او در مسابقات بین‌المللی با عنوان تیموتیان درج می‌شود. سرژیک تیموریان برادر بزرگ‌تر آندو که در اکثر دوران بازیگری او به عنوان مدیر برنامه‌هایش فعالیت می‌کرد، از بازیکنان سابق استقلال تهران بوده‌است که سابقه بازی در باشگاه فوتبال ماینس آلمان را به عنوان هافبک در کارنامه خود دارد.
وی تنها بازیکن فوتبال مسیحی ایرانی شاغل در تیم ملی فوتبال ایران در سال‌های اخیر بوده‌است.
آندرانیک به مانند اکثر ورزشکاران ارمنی ایران، فعالیت خود را از ۱۵ سالگی در باشگاه فوتبال آرارات تهران آغاز کرده‌است. پس از دو سال بازی در آرارات، در ۱۷ سالگی به تیم جوانان استقلال تهران پیوست. آندو در آن دوران به همراه مجتبی جباری و خسرو حیدری از استعدادهای پرورش یافته جوانان باشگاه استقلال تهران به‌شمار می‌رفتند که زیر نظر صمد مرفاوی مربی وقت امیدهای استقلال رشد و پرورش یافتند.
آندرانیک تیموریان برای اولین در سطح فوتبال در ابومسلم مشهد چهره شد و که از همین تیم نیز به اروپا منتقل شد و به جام جهانی فوتبال راه یافت.
آندو در تابستان سال ۱۳۸۵ پس از درخشش در جام جهانی آلمان به تیم فوتبال بولتون واندررز پیوست. در آن زمان سام آلاردایس سرمربی بولتون بود. روز ۶ ژانویه سال ۲۰۰۶ آندرانیک در دیدار مقابل دونکستر راورز با به ثمر رساندن دو گل نخستین گلزن ایرانی جام اتحادیه انگلیس نام گرفت. هافبک ملی پوش ایرانی در دقایق ۲۲ و ۴۹ گل‌های تماشایی را وارد دروازه حریف کرد و با توجه به گل‌های دیوایس و تال تیم بولتون با اقتدار در مرحله سوم جام اتحادیه انگلیس به پیروزی رسید. و نقشی تعیین‌کننده در پیروزی ۴ بر ۰ تیمش داشت. او در بازی تیم بولتون با ویگان نیز دو گل از سه گل تیمش (بولتون) را به ثمر رساند و نقش مهمی در پیروزی ۳ بر ۱ تیمش داشت. او در انتهای فصل جایزه بهترین بازیکن جوان فصل از نگاه هواداران را کسب کرد. تیموریان در مجموع دو فصل به سال‌های ۱۳۸۵–۱۳۸۷ در بولتون ۲۰ بازی انجام داد که در نهایت توانست به عنوان هافبک دفاعی ۲ گل نیز به ثمر برساند. پس از جدایی آلاردایس از بولتون، سامی لی و بعد گری مگسون (مربیان بعدی بولتون) علاقه‌ای به این بازیکن نشان ندادند وی پس از درخشش در چند بازی با افت شدید مواجه شد که همین امر یکی از عوامل نیمکت‌نشینی وی بود تا در پایان قراردادش راهی تیم فولهام لندن شود و زیر نظر روی هاجسون به فوتبال خود ادامه دهد.
آندرانیک در فصل جدید ۱۳۸۷ با اتمام قراردادش، به تیم فولام پیوست که موفقیتی را در این تیم کسب نکرد و تنها یک بازی در لیگ برتر و یک بازی در کارلینگ کاپ انجام داد.
او پس از مصدومیت در ۲ فوریه ۲۰۰۹ به عنوان بازیکن قرضی به تیم بارنزلی در لیگ دسته اول انگلستان رفت؛ او توانست ۱۱ بازی برای این تیم انجام دهد.
آندو پس از دوری ۴ ساله از لیگ برتر ایران به تیم فوتبال تراکتور سازی تبریز پیوست که ۲۱ بازی در لیگ برتر فوتبال ایران ۹۰–۱۳۸۹ انجام داد و موفق به زدن یک گل شد، وی در یک دیدار جام حذفی نیز برای تراکتور به میدان رفت.
وی در مجموع ۲۵ بازی برای استقلال انجام داد که ۲۰ بازی در لیگ، ۲ بازی در حذفی و ۳ بازی در قهرمانی آسیا انجام داد؛ و در انتها توانست قهرمانی جام حذفی فوتبال ایران ۹۱–۱۳۹۰ را به همراه استقلال به دست آورد.
آندو بعد از دو فصل بازی در استقلال و تراکتور در لیگ برتر خلیج فارس، در فصل نقل و انتقالات ۹۲−۱۳۹۱ راهی لیگ ستارگان قطر شد تا برای تیم باشگاه الخریطیات بازی کند.
آندو تیموریان در تاریخ ۲۶ تیرماه ۱۳۹۲ با عقد قراردادی ۱ ساله دوباره به استقلال تهران پیوست. آندرانیک تیموریان در فصل ۹۴–۱۳۹۳ نیز در تاریخ ۲۶ تیر ماه ۱۳۹۳ قرارداد خود را به مدت دو سال با استقلال تهران تمدید کرد. در نیم فصل لیگ چهاردهم، پس از کش و قوس‌های فراوان و اختلاف نظرهایی که با قلعه‌نویی پیدا کرد سرانجام به تراکتور، تیم سابق خود بازگشت. گل وی در چارچوب لیگ قهرمانان آسیا فصل (۲۰۱۳)به بوریرام تایلند در مرحله یک چهارم نهایی به عنوان بهترین گل تاریخ این رقابت‌ها انتخاب شد
آندو پس از اختلافات با امیر قلعه‌نویی و سران باشگاه استقلال تهران، به باشگاه فوتبال تراکتور بازگشت.
در تیرماه ۱۳۹۴ برابر با ژوئیه ۲۰۱۵ با عقد قراردادی یک ساله به ارزش یک میلیون و دویست هزار دلار به باشگاه ام صلال قطر پیوست.
در تاریخ ۲۹ دیماه ۱۳۹۴ آندو در آخرین روز نقل و انتقالات نیم فصل با عقد قراردادی به مدت نیم فصل به تیم سایپای البرز پیوست.
در تاریخ ۱۴ تیرماه ۱۳۹۵ با عقد قرارداد یک ساله راهی تبریز شد تا دوباره شاگرد رسول خطیبی شود. وی در نقل و انتقالات نیم فصل ۱۳۹۵ برای پیوستن به استقلال تهران قرارداد خود را فسخ کرد. همچنین او هفتاد درصد از مبلغ قرارداد خود را بخشید. اما پس از محروم شدن استقلال از بازار نقل و انتقالات زمستان قرارداد خود را با استقلال فسخ کرد تا در ادامه به تیم دیگری بپیوندد.
تیموریان بعد از فسخ قرارداد با باشگاه استقلال به عنوان بازیکن آزاد به جمع شاگردان علی دایی پیوست تا نیم فصل دوم را برای نفتی‌های پایتخت بازی کند. او در نفت بار دیگر به اوج برگشت و بازی‌های درخشانی را برای تیم علی دایی انجام داد. آندو در قهرمانی نفت تهران در جام حذفی نیز نقش قابل توجهی ایفا کرد اما با پایان قراردادش و با توجه به مشکلات نفت دیگر قصد ماندن نداشت.
وی پس از خروج از نفت تهران بازیکن آزاد محسوب می‌شد در تاریخ ۹ مرداد ۱۳۹۶ باز هم‌راهی تبریز شد و با قراردادی یک ساله رسماً شاگرد لوکا بوناچیچ شد. هنگامی که گسترش فولاد در نزدیکی قعر جدول قرار داشت، سرمربی وقت این تیم آندرانیک تیموریان را کنار گذاشت.
وی نخستین بار برای تیم ملی فوتبال ب ایران به میدان رفت و از سال ۱۳۸۴ تاکنون در عضویت تیم ملی فوتبال ایران است. آندو پس از درخشش در تیم فوتبال ابومسلم خراسان، توسط برانکو ایوانکوویچ به تیم ملی دعوت شد، و در جام جهانی فوتبال ۲۰۰۶ آلمان برای تیم ملی ایران در هر سه بازی این تیم به میدان رفت. پس از آن، آندو تیموریان در روی‌دادهای بزرگی نظیر جام ملت‌های آسیا ۲۰۰۷، مسابقات فوتبال غرب آسیا ۲۰۱۰، جام ملت‌های آسیا ۲۰۱۱ تیم ملی فوتبال ایران را همراهی کرد. وی در بازی‌های مقدماتی جام جهانی فوتبال ۲۰۱۴ برزیل نیز از اعضای ثابت تیم ملی فوتبال ایران بود؛ از جملهٔ این بازی‌ها در آخرین و حساس‌ترین بازی در برابر تیم ملی کره‌جنوبی در اولسان، تنها گل تیم ملی با پاس وی توسط رضا قوچان‌نژاد به ثمر رسید. در این مسابقه آندرانیک بیش از ۶۰ دقیقه با دست شکسته به بازی ادامه داد. او در دقیقه ۲۹ این بازی با برخورد زانوی یک بازیکن کره‌ای از ناحیهٔ دست به شدت آسیب دید اما تا پایان بازی در زمین باقی‌ماند. پس از پایان مسابقه مشخص شد که استخوان ساعد دست او شکسته‌است. پیروزی در بازی آخر و در خانهٔ حریف موجب شد تا ایران به عنوان تیم نخست گروه و بالاتر از کره جنوبی به جام جهانی برزیل راه یابد.
آندرانیک در هر سه بازی تیم ملی ایران در جام جهانی ۲۰۱۴ برزیل حضور کامل داشت.
نام او و پولادی در فهرست صد نفرهٔ برترین بازیکنان جام از نگاه پایگاه «بلیچر ریپورت» آمده‌است.
وی در تاریخ ۱۱ فروردین ۱۳۹۴ پس از خداحافظی جواد نکونام در بازی ایران برابر سوئد که با برتری ۳–۱ سوئد به پایان رسید به عنوان کاپیتان تیم ملی فوتبال ایران برگزیده شد. بازی ایران کره جنوبی در مرحله مقدماتی جام جهانی ۲۰۱۸ در تاریخ ۲۰ مهر ۱۳۹۵ آخرین بازی ملی او شد. او نخستین کاپیتان مسیحی تاریخ تیم ملی فوتبال ایران است.