ترک اعتیاد
ترک اعتیاد به مواد مخدر به روند درمان روانی یا پزشکی اعتیاد به مواد مخدر مانند تریاک، هروئین، کوکائین، برخی داروها و الکل اطلاق می‌شود. بنا بر تعریف اداره خدمات مواد مخدر و بهداشت روانی آمریکا در سال ۲۰۱۰ میلادی، که بر اساس تجربیات کسانی که خود را از چنگال اعتیاد رها کرده‌اند بنا شده‌است، تعریف ترک اعتیاد (بهبودی از اعتیاد) به شرح زیر است: «بهبودی یک فرایند تغییر است که از طریق آن افراد برای به دست آوردن سلامت و رفاه و آسایش خود و به دست گرفتن اختیار زندگی تلاش کرده و سعی می‌کنند تا همه امکانات و قابلیت‌های بالقوهٔ خود را مجدداً به دست آورند.»
در سراسر دنیا مراکزی برای ترک افراد معتاد به انواع مواد مخدر و یا حتی اعتیاد های دیگر از قبیل اینترنت و... وجود دارد این مراکز در اکثر نقاط دنیا در حال فعالیت می‌باشند از جمله مهمترین این مراکز در کشور های مختلف میتوان به مرکز باز پروری action on you در فلوریدا امریکا you are good در کانادا gonzalez در برزیل Michelle در آلمان و... اشاره کرد اما در کشورهای اطراف افغانستان و پاکستان که مرکز عمده فعالیت و توزیع مواد مخدر میباشد این کمپ ها بسیار زیاد هستند و بیشتر از مناطق دیگر جهان دیده میشود که از جمله این کشورها ایران و تاجیکستان و قرقیزستان و روسیه میباشند.
در روسیه کمپ ها زیر نظر دولت اداره میشود و کمپ های باز پروری دولتی نام دارند. در قرقیزستان و تاجیکستان اما با تاثیر از روسیه کمپ ها را به نوعی دولتی هایی اداره میکنند که از طرف نهاد هایی از پارلمان مامور به این کار شده اند ، در ایران هم که از همسایگان کشور های منبع توزیع مواد مخدر میباشد کمپها تحت عناوین مختلف و اکثرا زیر نظر دولت و با هزینه های دولتی و بهزیستی اداره میشوند از جمله این کمپ ها میتوان به کمپ روزگار خوش تبریز،جواد ال ائمه در مشهد ، یاران در تهران (پاکدشت) ، سارا در تهران بانوان ، پاک در شیراز (مرو دشت) ، کمپ رضا احمدی در مازندران (نوشهر) ، شهروز جمشیدی در کرمانشاه ، علی پاشازاده سرابی در همدان ( قروه در جزین ) ، احمد روستایی در اردبیل و... اشاره کرد. باز پروری در این کمپها به روش های مختلفی انجام میشود که از جمله این روش ها انجام ریکاوری روانی روی بیماران و افزودن حس نشاط در بین افراد میباشد. سالانه جلساتی برای مدیران این کمپها برگزار میشود تا با روش های جدید باز پروری آشنا شوند.
این چنین فعالیت ها در جهان برای بهبود وضعیت جامعه و کاهش بزهکاری انجام میپذیرد. قرار است بزودی همایشی از طرف Unicef در کشور اسپانیا برگزار شود و در این همایش از نفرات برتر و کسانی که در بهبود و سامان دهی افراد معتاد به نوعی فعالیت دارند تجلیل شود و جوایزی اهدا گردد.
اصطلاح معتاد یا به نوعی اعتیاد برای حل مسائلی مطرح میشود که فرد وابستگی شدیدی به یک چیز نشان میدهد.
حال مراکز ترک اعتیاد این مسائل را با هنری خاص از بین می‌برند که در ادامه به آن میپردازیم.
در مراکز ترک اعتیاد یا مراکز بازپروری، معتادان مددجو، پس از پذیرش، با نظارت مددکاران دوره درمانی را می‌گذرانند. در مورد معتادان و کارتن‌خواب‌های تنها مانده، مددکاران، خانواده معتاد را شناسایی می‌کنند و آن‌ها را در جریان وضع فرد بیمار قرار می‌دهند.
مددجویان بعد از گذراندن دوره ترک اعتیاد و مرحله سم‌زدایی، وقتی از اتاق قرنطینه خارج می‌شوند هم‌زمان با شرکت در دوره‌ها و جلسات ترک اعتیاد با نظارت مددکاران در کارگاه‌های مهارت‌آموزی مشغول به کار می‌شوند. اشتغال و کسب درآمد مهم‌ترین دغدغه افرادی است که اعتیاد را کنار گذاشته‌اند و می‌خواهند به زندگی عادی برگردند. بدین منظور معمولاً در کمپ‌های ترک اعتیاد مرکز مهارت‌آموزی هم ایجاد می‌شود. در پی پاک ماندن فرد ترک اعتیاد کرده، گاه مددکاران برای آگاهی دادن به خانواده‌های آن‌ها با خانواده‌ها تماس می‌گیرند تا اعتماد آن‌ها را به تحول جدید جلب کنند.
برنامه‌های دوازده قدم مجموعه‌ای از اصول هستند که اقدام‌های لازم برای بهبودی از اعتیاد به مواد مخدر، اجبار به مصرف، و اعتیادهای رفتاری را در اختیار ما قرار می‌دهد. برنامهٔ ۱۲ قدم معالجهٔ پزشکی نیست بلکه بهبودی از این طریق بر اساس تجربیات افرادی است که مبتلا به بیماری اعتیاد بوده و موفق به یافتن راه حلی در جهت بهبودی شده‌اند.
انجمن روان پزشکان آمریکا کارکرد ۱۲ قدم را چنین خلاصه کرده‌است:
اغلب معتادان در روزهای اولیه ترک اعتیاد دچار ترس و وحشت شده و دچار بی قراری می‌شوند. توصیه می‌شود جهت غلبه بر حالات و بیقراری‌های عذاب‌آور جسمی و روانی در روزهای اول بهبودی این اقدامات انجام شود: