برنارد ماندویل
برنارد مندویل، یا برنارد د مندویل (؛ ۱۶۷۰ نوامبر ۱۵–۲۱ ژانویه ۱۷۳۳)، یک فیلسوف انگلیسی-هلندی، اقتصاددان سیاسی و یک طنز نویس بود. او در روتردام هلند متولد شد اما بیشتر عمرش را در انگلیس گذراند و در اکثر آثارش از زبان انگلیسی استفاده کرد. او با "داستان افسانه زنبورها" معروف شد.
در آن زمان اعتقاد داشتن فلسفه ماندویل جرم بزرگی تلقی می‌شد و همیشه به عنوان دروغ، منفی بافی و پست شناخته می‌شد. نظریه اصلی او این است که کارهای انسان را نمی‌توان به پایین و بالا تقسیم کرد. زندگی عالی انسان افسانه ای خیالی و ساده است که فلاسفه و حکام برای ساده‌سازی دولت و روابط جامعه آن را ساخته‌اند. در حقیقت، فضیلت (که او آن را به این صورت معنی می‌کرده‌است: "هر عملکردی که انسان از روی جاه طلبی خوب بودن انجام می‌دهد. این جاه طلبی عقلانی و بر خلاف طبیعت، به سود دیگران، یا برای غلبه بر احساسات خود است") برخلاف پیشرفت تجاری و فکری دولت می‌باشد. چرا کهرذایل با اختراعات و گردش سرمایه (اقتصاد) و در ارتباط با زندگی مجلل، جامعه و مردم را به طرف کار و پیشرفت تحریک می‌کنند.
مندویل نتیجه گرفت که رذیلت، که در آن زمان مغایر با «فضایل مسیحی» بود، شرط لازم برای رونق اقتصادی است. دیدگاه او در برابر دیدگاه آدام اسمیت خشک‌تر است. هم اسمیت و هم مندویل، هر دو معتقد بودند که کارهای جمعی باعث سود عمومی می‌شود. با این حال، چیزی که فلسفه مندویل را از فلسفه اسمیت متمایز می‌کند، عامل اصلی تأمین منافع عمومی است. اسمیت به منافع شخصی فضیلت باور داشت که منجر به همکاری نامرئی می‌شود. در بیشتر موارد، اسمیت نیازی نمی‌بیند که چگونگی تأمین منافع عمومی را توضیح دهد. از سوی دیگر، مندویل معتقد بود که اگر حرص شرورانه به درستی هدایت شود، منجر به همکاری نامرئی می‌شود. مندویل از سیاستمداران خواست تا مطمئن شوند که احساسات انسانی منجر به منافع عمومی می‌شود. او به "افسانه زنبورهای عسل بود" اعتقاد داشت که براساس آن «رذایل فردی با مدیریت ماهر یک سیاستمدار ماهر ممکن است به منافع عمومی تبدیل شود».
او در این "افسانه" جامعه ای را نشان می‌دهد که تمام فضایل «متبرک و خشنود و صداقت» را داشته. حال این جامعه در بی‌تفاوتی افتاده و کاملاً فلج شده‌است. عدم عشق به خود (رجوع کنید به هابز) باعث از بین رفتن پیشرفت می‌شود. فضایل به اصطلاح عالیه فقط ریا هستند و ناشی از تمایل خودخواهانه به برتری بر حیوانات وحشی است. «فضایل اخلاقی، فرزندان سیاسی هستند که با چاپلوسی به خود می‌بالند.» به همین ترتیب او به پارادوکسی بزرگ می‌رسد که بنابر آن «رذایل فردی همان منافع عمومی است».
مندویل استدلال می‌کند که پایین‌ترین و ناپسندترین رفتارها اثرات مثبت اقتصادی ایجاد می‌کند. برای مثال لیبرتین، شخصیتی باطل است، و در عین حال خیاط، خدمتکار، عطر، آشپز و روسپی استخدام می‌کند. این افراد، چند نانوا، نجار و … را هم استخدام خواهند کرد؛ بنابراین، خشونت و شدت احساسات لیبرتین به‌طور کلی به نفع جامعه است. استدلال‌های هجوآمیز مشابهی توسط طنزپردازان و Augustan ارائه شده‌است. یک مثال معروف «دفاع فروتنانه از تاس کباب‌های عمومی» است، که برای معرفی فاحشه خانههای عمومی و تحت کنترل دولت از آن استفاده می‌شد. مقاله ۱۷۲۶ علایق زنان را نشان می‌دهد و به عنوان مثال، کلیتورس را به عنوان مرکز لذت جنسی زنان ذکر می‌کند. هجو جاناتان سویفت در سال ۱۷۲۹ A Modest Proposal احتمالاً کنایه ای از عنوان ماندویل است.
مندویل جزء اولین افرادی است تقسیم کار را توضیح دادند و آدام اسمیت از برخی از نمونه‌های او استفاده می‌کند. در حالی که نویسنده احتمالاً نمی‌خواسته اخلاق را از بین ببرد، منتقدان دیدگاه او دربارهٔ طبیعت انسانی را منفی و تحقیرآمیز می‌دانند. از دیگر از کارهای او، "جستجوی طبیعت جامعه" (۱۷۲۳) بود. این کتاب ضمیمه ای نسخه‌های بعدی این "افسانه"، همچنین اذهان عمومی را به وحشت انداخت، که آخرین کارهای او، " "اندیشه‌های آزاد دربارهٔ دین"" (۱۷۲۰) و "تحقیق دربارهٔ منشأ آن عزت و سودمندی مسیحیت" (۱۷۳۲) اطمینان چندانی نداشت. زمانی او تقریباً به نظرات مدرن نزدیک می‌شود که دربارهٔ خاستگاه جامعه صحبت می‌کند. نظریه‌های "پیشینی" او را می‌توان با تحقیقات تاریخی حقوقی هنری ماین ("قانون باستان") مقایسه کرد. او تلاش می‌کند تا نشان دهد که تمام قوانین اجتماعی از بزرگ گرایی‌های خودخواهانه و اتحادهای کننده در میان افراد ضعیف به وجود آمده‌است. او با انکار هر نوع احساس اخلاقی یا وجدان، تتمام فضایل اجتماعی را ناشی از غریزه‌ای می‌داند که براساس آن فرد تلاش می‌کند از خود محافظت کند. توافقات دفاعی و تهاجمی بین شرکا و احساس غرور و افتخار هم در نظر او موارد مصنوعی هستند که سیاستمداران، به عنوان پادزهری برای اختلافات و هرج و مرج به وجود می‌آورد
پارادوکس‌های طعنه آمیز مندویل جالب توجه اند. آن‌ها اکثراً آرمان‌گرایی «دوست داشتنی» شفتسبوری را نقد می‌کنند و همچنین می‌توان آن‌ها را با سیستم‌های جدی و خودخواهانه هابز و هلوتیوس مقایسه کرد.
فردریش هایک که طرفدار اقتصاد اتریش بود، در کتاب "قانون، قانون گذاری و آزادی" نظریه‌های مندویل دربارهٔ جامعه و سیاست را مورد ستایش قرار دارد. اما بیشترین تأثیر را کینز داشت که از نظریه‌های او در "مقاله ای تحت عنوان" "دربارهٔ مالتوس" و نیز در "نظریه عمومی" استفاده کرد و دوباره او را در کانون توجه قرار داد. کینز نظریه‌های مندویل را پیش‌درآمدی برای نظریه تقاضای مؤثر ناکافی می‌داند که از آن خود اوست.