نامگذاری آیوپاک در شیمی معدنی
در نامگذاری شیمیایی ،شیمی معدنی یک روش منظم در نامگذاری ترکیبات شیمیایی معدنی است ، همانطور که توسط اتحادیه بین المللی شیمی محض و کاربردی توصیه شده است. در "نامگذاری شیمی معدنی" (که به طور غیررسمی به آن کتاب سرخ گفته می شود) منتشر شده است. در حالت ایده آل ، هر ترکیب معدنی باید نامی داشته باشد که از آن می توان فرمول نامشخص را تعیین کرد.
نامهای " کافئین " و " ۳،۷-دی هیدرو-۱،۳،۷-تری متیل-۱H-پورین-۲،۶-دیون " هر دو نشان دهنده یک ماده شیمیایی یکسان هستند. نام کامل ساختار و ترکیب مولکول کافئین را با جزئیاتی کدگذاری می کند و مرجعی بدون ابهام از این ترکیب را ارائه می دهد ، در حالی که نام "کافئین" فقط آن را نامگذاری می کند. این مزایا باعث می شود که نام کامل در صورت نیاز به وضوح و دقت مطلق از اسم رایج برتر باشد. با این حال ، به خاطر کوتاه بودن ، حتی شیمی دانان حرفه ای تقریباً در تمام مدت از نام غیر مستقیم استفاده می کنند ، زیرا کافئین یک ماده شیمیایی رایج شناخته شده و با ساختار منحصر به فرد است. به همین ترتیب ، H O اغلب در انگلیسی به سادگی آب خوانده می شود ، اگرچه نامهای شیمیایی دیگری نیز وجود دارند . یون های دارای بار مثبت به کاتیون هایی گفته می شوند و یون های دارای بار منفی آنیون ها نامیده می شوند. کاتیون همیشه نام اول است. یونها می توانند فلزات ، غیر فلزات یا یونهای چند هسته ای باشند. بنابراین ، نام فلز یا یون پلیاتومیک مثبت با نام یون پلیاتومی غیر فلزی یا منفی دنبال می شود. یون مثبت نام عنصر آن حالی که برای یک آنیون غیر فلزی تنها پایان تغییر به "-ide" حفظ کرده است.مثال: کلرید سدیم ، اکسید پتاسیم یا کربنات کلسیم .وقتی این فلز بیش از یک بار یونی یا عدد اکسایش ممکن داشته باشد ، نام آن مبهم می شود. در این موارد تعداد عدد اکسایش (همان میزان بار) یون فلزی توسط یک عدد رومی در پرانتزها بلافاصله پس از نام یون فلزی نشان داده می شود. به عنوان مثال ، در اورانیوم (VI) فلوراید عدد اکسایش اورانیوم ۶ است. نمونه دیگر اکسیدهای آهن است. FeO و آهن (II) اکسید است و آهن O آهن (III) اکسید است.
طبق سیستم زیر ، یک سیستم قدیمی از پیشوندها و پسوندها برای نشان دادن تعداد اکسیداسیون استفاده می کرد:
بنابراین چهار اکسیاسید کلر به اسید هیپوکلروز (HOCl) ، اسید کلرید (HOClO) ، اسید کلریک (HOClO ) و اسید پرکلریک (HOClO ) گفته می شود و اسید مزدوج مربوطه آنها یون های هیپوکلریت ، کلریت ، کلرات و پرکلرات است. این سیستم تا حدی از استفاده خارج نشده است ، اما به نام عمومی بسیاری از ترکیبات شیمیایی زنده مانده است : ادبیات نوین اشاراتی اندک به "کلرید فریک" (در عوض آن را "آهن (III) کلرید") می نامد ، اما نام هایی مانند "پرمنگنات پتاسیم" دارد. "(به جای" منگنات پتاسیم (VII) ") و" اسید سولفوریک "فراوان است.
یک ترکیب یونی توسط کاتیون و به دنبال آنیون آن نامگذاری می شود. برای تهیه لیستی از یونهای احتمالی به یون چنداتمی مراجعه کنید.
برای کاتیونهایی که هزینه های مختلفی را بر عهده دارند ، هزینه با استفاده از اعداد رومی در پرانتز بلافاصله پس از نام عنصر نوشته می شود. به عنوان مثال ، مس (NO ) "نیترات مس (II) است" ، زیرا بار دو یون نیترات (  ) ۲ است   ×   −۱   =   −۲ ، و از آنجا که بار خالص ترکیب یونی باید صفر باشد ، یون مس دارای بار ۲+ است. بنابراین این ترکیب نیترات مس (II) است. در مورد کاتیونهایی که حالت عدد اکسایش ۴+ دارند ، تنها قالب قابل قبول برای عدد رومی ۴ ، IV است و نه IIII.
اعداد رومی در حقیقت عدد اکسایش را نشان می دهند ، اما در ترکیبات یونی ساده (یعنی مجتمع های فلزی ) این همیشه با بار یونی روی فلز برابر است. برای یک مرور ساده ، به  ، برای اطلاعات بیشتر به صفحات انتخاب شده از قوانین آیوپاک برای نامگذاری ترکیبات معدنی مراجعه کنید .
آنیونهای یکپارچه:
هیدراتها ترکیبات یونی هستند که آب را جذب کرده اند. آنها به عنوان ترکیب یونی و پسوند عددی و- "هیدرات نامیده می شوند" . پیشوندهای عددی مورد استفاده در زیر ذکر شده است (به ضرب عددی آیوپاک مراجعه کنید):به عنوان مثال، سولفات مس · ۵H O است "مس (II) سولفات.
ترکیبات مولکولی غیر آلی قبل از هر عنصر با پیشوند (فهرست بالا را ببینید) نامگذاری شده است. بیشتر الکترونگاتیو آخرین عنصر و با پسوند "-ide" نوشته شده است. به عنوان مثال ، H O (آب) را می توان "مونوکسید دی هیدروژن" نامید. مولکولهای آلی از این قاعده پیروی نمی کنند. علاوه بر این ، پیشوند "تک" - با عنصر اول استفاده نمی شود. به عنوان مثال ، SO "دی اکسید گوگرد است" ، نه "دی اکسید مونوسولفور". بعضی مواقع پیشوندها هنگامی که واکه انتهایی پیشوند "در تضاد" با یک واکه شروع در ترکیب قرار می گیرد ، کوتاه می شوند. این باعث می شود که اسم راحت تر تلفظ شود. به عنوان مثال ، CO "مونوکسید کربن" است (برخلاف "مونو اکسید").
تعدادی استثنا و موارد خاص وجود دارد که قوانین فوق را نقض می کند. گاهی پیشوند از اتم اولیه باقی مانده است: I O به عنوان "ید پنتوکسید" شناخته می شود ، اما باید آن را "دیودین پنتوکسید نامید" . N O است که به نام "سسکویوکسید نیتروژن".
اکسید اصلی فسفر ، "فسفر پنتااکسید نام دارد" . در واقع باید "دی فسفر پنتااکسید باشد" ، اما فرض بر این است که دو اتم فسفر (P O ) وجود دارد ، زیرا برای تعادل بین تعداد اعداد اکسایش پنج اتم اکسیژن مورد نیاز هستند. با این حال، شناخته شده است که به صورت واقعی از مولکول P O نه P O است.
در نوشتن فرمول ها، "آمونیاک" NH است حتی اگر نیتروژن الکترونگاتیو تر (در خط با کنوانسیون مورد استفاده توسط آیوپاک همانطور که در جدول VI دقیق از کتاب قرمز) است. به همین ترتیب ، "متان" به عنوان CH نوشته می شود حتی اگر کربن الکتروناتیو تر باشد ( فرمول شیمیایی ).
"نامگذاری شیمی معدنی" ، که معمولاً توسط شیمی دانان به عنوان "کتاب قرمز خوانده می شود" ، مجموعه ای از توصیه ها در نامگذاری آیوپاک است که در فواصل نامنظم توسط آیوپاک منتشر شده است. آخرین نسخه کامل در سال ۲۰۰۵ منتشر شد ، در نسخه های چاپی و الکترونیکی.