20.9.2023
MT
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea
L 231/11
(55)
Peress li l-bini jikkawża emissjonijiet tal-gassijiet serra qabel u wara l-ħajja operazzjonali tiegħu, l-Istati Membri jenħtieġ li jikkunsidraw ukoll iċ-ċiklu tal-ħajja kollu tal-emissjonijiet tal-karbonju tal-bini.
Dak jenħtieġ li jseħħ filkuntest tal-isforzi biex tiżdied l-attenzjoni mogħtija għar-rendiment taċ-ċiklu tal-ħajja kollu, aspetti tal-ekonomija ċirkolari u l-impatti ambjentali, bħala parti mir-rwol eżemplari tas-settur pubbliku.
Għalhekk, l-akkwist pubbliku jista’ jkun opportunità biex jiġi indirizzat il-karbonju inkorporat fil-bini tul iċ-ċiklu tal-ħajja tiegħu.
F’dan ir-rigward, l-awtoritajiet kontraenti huma atturi importanti li jistgħu jieħdu azzjoni bħala parti mill-proċeduri tal-akkwist billi jixtru bini ġdid li jindirizza l-potenzjal tat-tisħin dinji tul iċ-ċiklu tal-ħajja kollu.
(56)
Il-potenzjal tat-tisħin dinji tul iċ-ċiklu tal-ħajja kollu jkejjel l-emissjonijiet tal-gassijiet serra assoċjati mal-bini fi stadji differenti tul iċ-ċiklu tal-ħajja tiegħu.
Għalhekk, dan ikejjel il-kontribut kumplessiv tal-bini għall-emissjonijiet li jwasslu għat-tibdil fil-klima.
Xi drabi, dan jissejjaħ ukoll valutazzjoni tal-impronta tal-karbonju jew kejl tal-karbonju tul iċ-ċiklu tal-ħajja kollu.
Dan jiġbor flimkien l-emissjonijiet tal-karbonju inkorporati fil-materjali tal-bini b’emissjonijiet tal-karbonju diretti u indiretti mill-istadju tal-użu.
Il-bini hu bank materjali sinifikanti, u hu repożitorju għal riżorsi intensivi fil-karbonju għal ħafna deċennji, u għalhekk hu importanti li jiġu esplorati disinji li jiffaċilitaw l-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ fil-futur fi tmiem il-ħajja operazzjonali f’konformità mal-pjan ta’ azzjoni l-ġdid tal-ekonomija ċirkolari.
L-Istati Membri jenħtieġ li jippromwovu ċ-ċirkolarità, id-durabbiltà u l-adattabbiltà tal-materjali tal-bini, sabiex jindirizzaw il-prestazzjoni tas-sostenibbiltà tal-prodotti tal-kostruzzjoni.
(57)
Il-potenzjal tat-tisħin dinji hu espress bħala indikatur numeriku f’kgCO2eq/m2 (ta’ erja utli tal-art interna) għal kull stadju taċ-ċiklu tal-ħajja fuq medja ta’ sena ta’ perjodu ta’ studju ta’ referenza ta’ 50 sena.
L-għażla tad-data, id-definizzjoni tax-xenarju u l-kalkoli jsiru f’konformità mal-istandard EN 15978.
L-ambitu tal-elementi tal-bini u tat-tagħmir tekniku hu stabbilit fl-indikatur 1,2 tal-qafas komuni tal-Unjoni tal-Livell(i).
Meta jkun hemm għodda nazzjonali tal-kalkolu, jew tkun meħtieġa biex isiru divulgazzjonijiet jew biex jinkisbu permessi għall-bini, jenħtieġ li jkun possibbli li dik l-għodda nazzjonali tintuża biex tingħata l-informazzjoni meħtieġa.
Jenħtieġ li jkun possibbli li jintużaw għodod oħra tal-kalkolu, diment li dawn jissodisfaw il-kriterji minimi stabbiliti fil-qafas komuni talUnjoni tal-Livell(i).
(58)
Id-Direttiva 2010/75/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (21) tistabbilixxi regoli rigward l-installazzjonijiet li jikkontribwixxu għall-produzzjoni tal-enerġija jew li jużaw l-enerġija għal skopijiet ta’ produzzjoni, u tipprovdi dik l-informazzjoni dwar l-enerġija użata fi jew iġġenerata mill-installazzjoni għandha tiġi inkluża fl-applikazzjonijiet għal permessi integrati skont l-Artikolu 12(1), punt (b) ta’ dik id-Direttiva.
Barra minn hekk, l-Artikolu 11 ta’ dik id-Direttiva jipprevedi li l-użu effiċjenti tal-enerġija hu wieħed mill-prinċipji ġenerali li jirregolaw l-obbligi bażiċi taloperatur u wieħed mill-kriterji biex jiġu ddeterminati l-aqwa tekniki disponibbli skont l-Anness III għal dik id-Direttiva.
L-effiċjenza operazzjonali tas-sistemi tal-enerġija fi kwalunkwe mument partikolari hija influwenzata mill-abbiltà li jalimentaw enerġija ġġenerata minn sorsi differenti bi gradi differenti ta’ inerzja u b’ħinijiet differenti tal-istartjar fil-grilja, mingħajr intoppi u b’mod flessibbli.
Bit-titjib fl-effiċjenza, ikun jista’ jsir użu aħjar tal-enerġija rinnovabbli.
(59)
It-titjib fl-effiċjenza enerġetika jista’ jikkontribwixxi għal output ekonomiku akbar.
L-Istati Membri u l-Unjoni jenħtieġ li jimmiraw li jnaqqsu l-konsum tal-enerġija irrispettivament mil-livelli ta’ tkabbir ekonomiku.
(60)
L-obbligu tal-iffrankar tal-enerġija stabbilit minn din id-Direttiva jenħtieġ li jiżdied u jenħtieġ li japplika wkoll wara l-2030.
Din tiżgura l-istabbiltà għall-investituri u b’hekk tħeġġeġ investimenti fit-tul u miżuri tal-effiċjenza enerġetika fit-tul, bħar-rinnovazzjoni estensiva tal-bini bl-objettiv fit-tul li tiġi faċilitata t-trasformazzjoni kosteffettiva tal-bini eżistenti f’bini b’użu ta’ enerġija qrib iż-żero.
L-obbligu tal-iffrankar tal-enerġija jaqdi rwol importanti fil-ħolqien ta’ tkabbir lokali, impjiegi, kompetittività u biex jittaffa l-faqar enerġetiku.
Dan jenħtieġ li jiżgura li l-Unjoni tkun tista’ tilħaq l-objettivi tal-enerġija u l-klima tagħha billi toħloq aktar opportunitajiet u billi tħoll ir-rabta il-konsum tal-enerġija u t-tkabbir.
Il-kooperazzjoni mas-settur privat hija importanti biex jiġu vvalutati l-kundizzjonijiet li skonthom jista’ jiġi sfruttat l-investiment privat għal proġetti tal-effiċjenza enerġetika u biex jiġu żviluppati mudelli ġodda ta’ dħul għal innovazzjoni fil-qasam tal-effiċjenza enerġetika.
(21) Id-Direttiva 2010/75/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta’ Novembru 2010 dwar l-emissjonijiet industrijali (il-prevenzjoni u l-kontroll integrati tat-tniġġis) (ĠU L 334, 17.12.2010, p. 17).