16.5.2023
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
L 130/137
(16)
Τα αέρια του θερμοκηπίου που δεν εκλύονται απευθείας στην ατμόσφαιρα θα πρέπει να θεωρούνται εκπομπές στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ και τα δικαιώματα θα πρέπει να παραδίδονται για τις εκπομπές αυτές, εκτός εάν αποθηκεύονται σε τόπο αποθήκευσης σύμφωνα με την οδηγία 2009/31/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11) ή είναι μόνιμα δεσμευμένα με χημικό τρόπο σε ένα προϊόν έτσι ώστε να μην εισέρχονται στην ατμόσφαιρα υπό κανονικές συνθήκες χρήσης και να μην εισέρχονται στην ατμόσφαιρα στο πλαίσιο οποιασδήποτε κανονικής δραστηριότητας που πραγματοποιείται μετά το τέλος της ζωής του προϊόντος.
Η Επιτροπή θα πρέπει να εξουσιοδοτηθεί να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις όπου θα καθορίζονται οι όροι υπό τους οποίους τα αέρια του θερμοκηπίου πρέπει να θεωρούνται μονίμως δεσμευμένα με χημικό τρόπο σε κάποιο προϊόν έτσι ώστε να μην εισέρχονται στην ατμόσφαιρα υπό κανονικές συνθήκες χρήσης και να μην εισέρχονται στην ατμόσφαιρα στο πλαίσιο οποιασδήποτε κανονικής δραστηριότητας μετά το τέλος του κύκλου της ζωής του προϊόντος, μεταξύ άλλων με την απόκτηση πιστοποιητικού αφαίρεσης άνθρακα, κατά περίπτωση, ενόψει των ρυθμιστικών εξελίξεων όσον αφορά την πιστοποίηση αφαίρεσης άνθρακα.
Η κανονική δραστηριότητα μετά το τέλος του κύκλου της ζωής του προϊόντος θα πρέπει να νοείται ευρέως, καλύπτοντας όλες τις δραστηριότητες που πραγματοποιούνται μετά το τέλος του κύκλου της ζωής του προϊόντος, συμπεριλαμβανομένης της επαναχρησιμοποίησης, της ανακατασκευής, της ανακύκλωσης και της διάθεσης, όπως της αποτέφρωσης και της υγειονομικής ταφής.
(17)
Η δραστηριότητα διεθνών θαλάσσιων μεταφορών, η οποία συνίσταται σε πλόες μεταξύ λιμένων που υπάγονται στη δικαιοδοσία δύο διαφορετικών κρατών μελών ή μεταξύ λιμένα που υπάγεται στη δικαιοδοσία κράτους μέλους και λιμένα που δεν υπάγεται στη δικαιοδοσία κράτους μέλους, ήταν ως τώρα το μόνο μέσο μεταφοράς που δεν περιλαμβανόταν στις προηγούμενες δεσμεύσεις της Ένωσης για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Οι εκπομπές από καύσιμα που πωλούνται στην Ένωση για πλόες με αναχώρηση από ένα κράτος μέλος και άφιξη σε διαφορετικό κράτος μέλος ή σε τρίτη χώρα έχουν αυξηθεί κατά περίπου 36 % από το 1990.
Οι εκπομπές αυτές αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 90 % του συνόλου των εκπομπών της Ένωσης από τη ναυσιπλοΐα, καθώς οι εκπομπές από καύσιμα που πωλούνται στην Ένωση για πλόες με αναχώρηση και άφιξη στο ίδιο κράτος μέλος έχουν μειωθεί κατά 26 % από το 1990.
Σύμφωνα με το σενάριο διατήρησης της υφιστάμενης κατάστασης, προβλέπεται ότι οι εκπομπές από τις δραστηριότητες διεθνών θαλάσσιων μεταφορών θα αυξηθούν κατά περίπου 14 % μεταξύ 2015 και 2030 και κατά 34 % μεταξύ 2015 και 2050.
Αν οι επιπτώσεις των δραστηριοτήτων θαλάσσιων μεταφορών στην κλιματική αλλαγή αυξηθούν σύμφωνα με τις προβλέψεις, θα υπονομεύσουν σημαντικά τις μειώσεις που πραγματοποιούνται από άλλους τομείς για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, και κατά συνέπεια για την επίτευξη του στόχου μείωσης των καθαρών εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στο σύνολο της οικονομίας για το 2030, του στόχου της Ένωσης για κλιματική ουδετερότητα το αργότερο έως το 2050 και του στόχου της επίτευξης αρνητικών εκπομπών στη συνέχεια, όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119, και τους στόχους της συμφωνίας του Παρισιού.
(18)
Το 2013 η Επιτροπή ενέκρινε στρατηγική για την προοδευτική ενσωμάτωση των εκπομπών από τις θαλάσσιες μεταφορές στην πολιτική της Ένωσης για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Ως πρώτο βήμα στην προσέγγιση αυτή, η Ένωση θέσπισε σύστημα για την παρακολούθηση, την υποβολή εκθέσεων και την επαλήθευση των εκπομπών από τις θαλάσσιες μεταφορές στον κανονισμό (ΕΕ) 2015/757 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12), το οποίο θα ακολουθηθεί από καθορισμό στόχων μείωσης για τις θαλάσσιες μεταφορές και εφαρμογή ενός αγορακεντρικού μέτρου.
Σύμφωνα με τη δέσμευση των συννομοθετών που διατυπώνεται στην οδηγία (ΕΕ) 2018/410, η δράση του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (ΔΝΟ) ή της Ένωσης θα πρέπει να ξεκινήσει από το 2023 και να συμπεριλαμβάνει προπαρασκευαστικές εργασίες για τη θέσπιση και την εφαρμογή μέτρου που θα διασφαλίζει ότι ο τομέας συμβάλλει δεόντως στις προσπάθειες που απαιτούνται για την επίτευξη των στόχων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παρισιού, και τη δέουσα μέριμνα που δίδεται από όλους τους ενδιαφερομένους.
(19)
Δυνάμει της οδηγίας (ΕΕ) 2018/410, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την πρόοδο που επιτυγχάνεται στον ΔΝΟ προς την κατεύθυνση του φιλόδοξου στόχου μείωσης των εκπομπών, καθώς και συνοδευτικών μέτρων, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι θαλάσσιες μεταφορές θα συμβάλει δεόντως στις αναγκαίες προσπάθειες για την επίτευξη των στόχων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παρισιού.
Προσπάθειες για τον περιορισμό των εκπομπών της διεθνούς ναυτιλίας μέσω του ΔΝΟ είναι υπό εξέλιξη και είναι σκόπιμο να ενθαρρύνονται, συμπεριλαμβανομένης της ταχείας εφαρμογής της αρχικής στρατηγικής του ΔΝΟ για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα πλοία, που θεσπίστηκε το 2018 και η οποία αναφέρεται επίσης σε πιθανά αγορακεντρικά μέτρα που αποσκοπούν στην παροχή κινήτρων για μειώσεις των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τη διεθνή ναυτιλία.
Ωστόσο, ενώ πρόσφατα σημειώθηκε πρόοδος στον ΔΝΟ, αυτό δεν επαρκεί μέχρι στιγμής για την επίτευξη των στόχων της συμφωνίας του Παρισιού.
Δεδομένου του διεθνούς χαρακτήρα της ναυτιλίας, είναι σημαντικό τα κράτη μέλη και η Ένωση, στο πλαίσιο των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων τους, να συνεργαστούν με τρίτες χώρες για να εντείνουν τις διπλωματικές προσπάθειες για την ενίσχυση των παγκόσμιων μέτρων και την επίτευξη προόδου όσον αφορά την ανάπτυξη ενός παγκόσμιου αγορακεντρικού μέτρου σε επίπεδο ΔΝΟ.
(11) Οδηγία 2009/31/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, σχετικά με την αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα σε γεωλογικούς σχηματισμούς και για την τροποποίηση της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ του Συμβουλίου, των οδηγιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 2000/60/ΕΚ, 2001/80/ΕΚ, 2004/35/ΕΚ, 2006/12/ΕΚ και 2008/1/ΕΚ, και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ.
1013/2006 (ΕΕ L 140 της 5.6.2009, σ. 114).
(12) Κανονισμός (ΕΕ) 2015/757 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2015, για την παρακολούθηση, την υποβολή εκθέσεων και επαλήθευση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από θαλάσσιες μεταφορές και για την τροποποίηση της οδηγίας 2009/16/ΕΚ (ΕΕ L 123 της 19.5.2015, σ. 55).