C 312/258
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
1.9.2023
(30)
Zgodnie z art. 19 ust.
3 lit. b) rozporządzenia (UE) 2021/241 i kryterium 2.2 załącznika V do tego rozporzą­ dzenia plan odbudowy i zwiększania odporności zawiera obszerny zestaw wzajemnie wzmacniających się reform i inwestycji, które mają zostać wdrożone do 2026 r.
Chociaż szwedzki plan odbudowy i zwiększania odporności przyjęto dopiero w 2022 r., jego realizacja postępuje.
Pomimo początkowo wolnego tempa wdrażanie przebiega zasadniczo zgodnie z planem i na tym etapie ryzyko braku absorpcji wydaje się ograniczone, biorąc pod uwagę stosunkowo niewielką alokację finansową w ramach planu odbudowy i zwiększania odporności.
Ustalenia opera­ cyjne między Komisją a Szwecją zostały zawarte w maju 2023 r.
Oczekuje się, że Szwecja złoży swój pierwszy wniosek o płatność łączący dwie transze w drugiej połowie 2023 r.
Trwają prace nad rozdziałem REPowerEU i addendum, koniecznym ze względu na niewielkie zmniejszenie bezzwrotnego wsparcia.
Szybkie włączenie nowego rozdziału REPowerEU do planu odbudowy i zwiększania odporności umożliwi finansowanie dodatko­ wych reform i inwestycji wspierających cele strategiczne Szwecji w dziedzinie energii i zielonej transformacji.
Systematyczne i skuteczne angażowanie władz lokalnych i regionalnych, partnerów społecznych i innych odpo­ wiednich zainteresowanych stron pozostaje ważne dla pomyślnej realizacji planu odbudowy i zwiększania odpor­ ności, a także innych polityk gospodarczych i polityk zatrudnienia wykraczających poza zakres tego planu, by zapewnić szerokie poczucie odpowiedzialno ści za cały program polityczny.
(31)
W 2022 r.
Komisja zatwierdziła wszystkie dokumenty programowe dotyczące polityki spójności Szwecji.
Szybkie wdrożenie programów polityki spójności z zapewnieniem komplementarno ści i synergii z planem odbudowy i zwiększania odporności, w tym rozdziałem REPowerEU, ma zasadnicze znaczenie dla przeprowadzenia zielonej i cyfrowej transformacji, zwiększenia odporności gospodarczej i społecznej oraz osiągnięcia zrównoważonego rozwoju terytorialnego w Szwecji.
(32)
Oprócz wyzwań gospodarczych i społecznych uwzględnionych w planie odbudowy i zwiększania odporności oraz programach polityki spójności Szwecja mierzy się z szeregiem dodatkowych wyzwań związanych z (i) nierównością możliwości kształcenia dla uczniów ze środowisk defaworyzowanych społeczno-ekonomicznie i migracyjnych; (ii) potrzebą lepszej integracji zawodowej osób należących do grup społecznych znajdujących się w niekorzystnej sytuacji; oraz (iii) potrzebą zmniejszenia zależności od paliw kopalnych.
(33)
Chociaż Szwecja zasadniczo osiąga dobre wyniki kształcenia, nadal utrzymują się nierówności w szwedzkim systemie edukacji.
Uczniowie wywodzący się ze środowisk defaworyzowanych pod względem społeczno-ekono­ micznym i ze środowisk migracyjnych mają ograniczone możliwości edukacyjne, w tym w zakresie rozwijania umiejętności potrzebnych do znalezienia zatrudnienia.
Nierówności edukacyjne pogłębiają się i są często związane z brakiem możliwości swobodnego wyboru szkoły przez uczniów ze środowisk migracyjnych, w szczególności tych uczniów, którzy niedawno przybyli do Szwecji.
Różnice w praktykach w zakresie wystawiania ocen w posz­ czególnych szkołach mogą jeszcze bardziej osłabić wyniki kształcenia.
Niedobór wykwalifikowanych nauczycieli pozostaje problemem i jest najbardziej naglący w przypadku nauczycieli zaspokajających specjalne potrzeby edukacyjne, nauczycieli przedmiotów w szkołach obowiązkowych i nauczycieli zawodu w szkołach średnich.
Istnieje pole do poprawy struktury systemu edukacji i zarządzania nim, w tym procesu rekrutacji i wystawiania ocen, a także rozwoju kariery zawodowej nauczycieli.
(34)
Szwecja nadal boryka się z wyzwaniami związanymi z integracją na rynku pracy osób ze środowisk defawory­ zowanych i ze środowisk migracyjnych, a także z ograniczeniem utrzymujących się niedoborów kwalifikacji.
Istnieje coraz większa różnica w poziomie wykształcenia osób urodzonych poza Unią w porównaniu z osobami urodzonymi w Unii, głównie ze względu na wzrost liczby osób z wyższym wykształceniem wśród osób urodzo­ nych w Unii.
Odsetek osób zbyt wcześnie porzucających naukę rośnie, zwłaszcza wśród uczniów urodzonych poza Unią.
Zwiększenie uczestnictwa w działaniach edukacyjnych jest konieczne, aby pomóc osobom z grup defaworyzowanych w rozwijaniu umiejętności istotnych dla rynku pracy i zwiększyć ich szanse na znalezienie pracy.
(35)
Szwecja musi dołożyć większych starań, aby osiągnąć swój krajowy cel w zakresie neutralności pod względem emisji dwutlenku węgla do 2045 r.
Chociaż Szwecja nadal należy do państw członkowskich o najwyższym udziale odnawialnych źródeł energii w zużyciu energii końcowej, przepustowość sieci elektroenergetycznej i ograniczenia przesyłowe mogą w przyszłości ograniczać dalsze wykorzystywanie odnawialnych źródeł energii.
W 2022 r. ograniczenia te przyczyniły się do wzrostu cen energii dla przemysłu i gospodarstw domowych oraz ograniczyły rozwój działalności gospodarczej w regionach oddalonych od centrum kraju.
Zwiększenie przepus­ towości sieci elektroenergetycznej ma kluczowe znaczenie, biorąc pod uwagę fakt, że oczekuje się podwojenia zużycia końcowej energii elektrycznej w Szwecji do 300 TWh do 2045 r. ze względu na zwiększone potrzeby przemysłu i transportu w zakresie elektryfikacji.
Budowa i wzmocnienie sieci elektroenergetycznej opóźnia się jednak ze względu na długotrwałe procesy wydawania pozwoleń.
Ponadto Szwecja ma jedne z najdłuższych procedur administracyjnych w Unii dotyczących wdrażania odnawialnych źródeł energii, w szczególności lądo­ wych projektów dotyczących energii wiatrowej.
Rząd rozpoczął analizę możliwości uproszczenia ocen przed wydaniem pozwoleń środowiskowych w ramach szwedzkiego kodeksu ochrony środowiska.
Jednocześnie konieczne są konkretne działania w ramach polityki, aby przyspieszyć procedury administracyjne dotyczące rozbudowy sieci elektroenergetycznej i wykorzystania odnawialnych źródeł energii, np. poprzez ograniczenie liczby organów zaangażowanych w te czynności oraz przez równoległe ich prowadzenie.
Do obniżenia emisji