C 312/150
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
1.9.2023
(21)
W prognozie Komisji z wiosny 2023 r. przewiduje się, że kurs polityki fiskalnej będzie w 2023 r. ekspansywny (– 1,5 % PKB), w związku z wysoką inflacją.
W 2022 r. kurs polityki fiskalnej był również ekspansywny (– 0,9 % PKB).
Przewiduje się, że wzrost bieżących wydatków pierwotnych finansowanych z zasobów krajowych (po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów) w 2023 r. będzie mieć ekspansywny wpływ na kurs polityki fiskalnej, który to wpływ wyniesie 1,3 pp.
Obejmuje to podwyższenie o 0,3 % PKB kosztów ukierunkowanych środków wsparcia dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw najbardziej narażonych na podwyżki cen energii.
Ekspansywny wpływ bieżących wydatków pierwotnych netto finansowanych z zasobów krajowych wynika zatem jedynie częściowo z ukierunkowanego wsparcia dla gospodarstw domowych i przedsię­ biorstw najbardziej narażonych na wzrost cen energii.
Ekspansywny wzrost bieżących wydatków pierwotnych finansowanych z zasobów krajowych (po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów) wynika m.in. również ze świadczeń społecznych innych niż rzeczowe, dotacji związanych z nieukierunkowanymi środ­ kami dotyczącymi energii, trwałego wzrostu wynagrodzeń w sektorze publicznym, jednorazowego wkładu do budżetu Unii oraz obniżenia stawek VAT.
Podsumowując, prognozowany wzrost bieżących wydatków pierwot­ nych finansowanych z zasobów krajowych nie jest zgodny z zaleceniem Rady z dnia 12 lipca 2022 r.
Przewiduje się, że wydatki finansowane z dotacji w ramach Instrumentu oraz z innych funduszy unijnych wyniosą w 2023 r.
0,2 % PKB, podczas gdy inwestycje finansowane z zasobów krajowych będą miały ekspansywny wpływ na kurs polityki fiskalnej, który to wpływ wyniesie 0,1 pp.
W związku z tym Luksemburg planuje sfinansować dodatkowe inwestycje ze środków Instrumentu oraz z innych funduszy unijnych i przewiduje utrzymanie inwestycji finan­ sowanych z zasobów krajowych (15).
Planuje się w nim finansowanie inwestycji publicznych na rzecz zielonej i cyfrowej transformacji oraz bezpieczeństwa energetycznego, takich jak elektryfikacja transportu publicznego, rozbudowa sieci tramwajowej i kolejowej, fundusz klimatyczny i energetyczny wspierający nabywanie paneli fotowoltaicznych, cyfryzacja usług publicznych i bezpieczeństwo komunikacji cyfrowej (technologia kwantowa), które są częściowo finansowane z Instrumentu oraz z innych funduszy UE.
(22)
Według programu stabilności na 2023 r. przewiduje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie do 1,7 % PKB w 2024 r.
Wzrost w 2024 r. wynika głównie z rozszerzenia środków wsparcia mających na celu złagodzenie spadku dochodów gospodarstw domowych i przedsiębiorstw w wyniku gwałtownego wzrostu inflacji.
Według programu stabilności na 2023 r. przewiduje się, że relacja długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB na koniec 2024 r. wzrośnie do 27,5 %.
Na podstawie środków z zakresu polityki znanych w dniu granicznym prognozy deficyt publiczny w 2024 r. przewidziany w prognozie Komisji z wiosny 2023 r. ma wynieść 1,5 % PKB.
Jest to wartość nieco niższa niż deficyt prognozowany w programie stabilności na 2023 r., głównie ze względu na nieco niższy wzrost kosztów związanych z zatrudnieniem i tran­ sfery socjalne, zgodnie z prognozą Komisji z wiosny 2023 r.
W prognozie Komisji z wiosny 2023 r. przewiduje się niższy poziom relacji długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB, który na koniec 2024 r. wyniesie 27,0 %.
(23)
W programie stabilności na 2023 r. przewiduje się przedłużenie okresu obowiązywania środków wsparcia w dzie­ dzinie energii do końca 2024 r.
Komisja przyjmuje obecnie, że koszty netto środków wsparcia w dziedzinie energii wyniosą w 2024 r.
0,5 % PKB (16), w porównaniu z 1,1 % PKB w 2023 r.
Szacunki te opierają się na założeniu, że nie dojdzie do ponownego wzrostu cen energii.
Środki wsparcia w dziedzinie energii, które obecnie planuje się utrzymać do 2024 r., nie wydają się być skierowane do gospodarstw domowych lub przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji.
Większość z nich nie zachowuje w pełni sygnału cenowego dotyczącego zmniejszenia popytu na energię i zwiększenia efektywności energetycznej.
(24)
W rozporządzeniu (WE) nr 1466/97 wymaga się osiągnięcia rocznej korekty strukturalnego salda budżetowego prowadzącej do średniookresowego celu budżetowego, przyjmując 0,5 % PKB jako punkt odniesienia dla tej korekty (17).
Biorąc pod uwagę względy stabilności fiskalnej, według Komisji odpowiednia będzie poprawa salda strukturalnego o co najmniej 0,3 % PKB w 2024 r.
Aby zapewnić taką korektę i zgodnie z metodą stoso­ waną przez Komisję, wzrost wydatków pierwotnych netto finansowanych z zasobów krajowych (18) nie powinien przekroczyć w 2024 r.
4,8 %, jak wskazano w niniejszym zaleceniu.
Jednocześnie w 2023 r. należy stopniowo wycofywać pozostałe środki wsparcia w dziedzinie energii (obecnie szacowane przez Komisję na 1,1 % PKB w 2023 r.), jeśli pozwala na to rozwój sytuacji na rynku energii i rozpoczynając od środków najmniej ukierun­ kowanych; uzyskane w ten sposób oszczędności powinny zostać przeznaczone na zmniejszenie deficytu publicz­ nego.
Według szacunków Komisji doprowadzi to do wzrostu wydatków pierwotnych netto, który będzie niższy od zalecanej maksymalnej stopy wzrostu na 2024 r.
Prognoza Komisji z wiosny 2023 r. wskazuje jednak, że wzrost bieżących wydatków pierwotnych netto finansowanych z zasobów krajowych w 2023 r. nie jest zgodny z zaleceniem Rady z dnia 12 lipca 2022 r.
Jeżeli zostanie to potwierdzone, odpowiedni byłby niższy wzrost wydatków pierwotnych netto w 2024 r.
(15) Przewiduje się, że pozostałe wydatki kapitałowe finansowane z zasobów krajowych będą miały neutralny wpływ na PKB.
(16) Przyjęta przez Komisję definicja środków dotyczących energii obejmuje jedynie środki polityki fiskalnej mające bezpośredni wpływ na ceny energii lub zapewniające tymczasowe wsparcie dochodu z tytułu zużycia energii.
Ogólne środki wsparcia związane z inflacją nie są klasyfikowane jako środki dotyczące energii, co wyjaśnia różnicę w szacowanych kosztach budżetowych środków wsparcia w dziedzinie energii między programem stabilności na 2023 r. a prognozą Komisji z wiosny 2023 r.
(17) Art. 5 rozporządzenia (WE) nr 1466/97 wymaga również korekty przekraczającej wartość 0,5 % PKB w przypadku państw członkowskich o poziomie długu publicznego przekraczającym 60 % PKB lub z istotnym ryzykiem dotyczącym długookresowej zdolności do obsługi długu.
(18) Wydatki pierwotne netto definiuje się jako wydatki finansowane z zasobów krajowych po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów i z wyłączeniem wydatków z tytułu odsetek oraz cyklicznych wydatków związanych z bezrobociem.