C 264/18
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
27.7.2023
Rysunek 2 Przykład ścieżki przystosowania się do zmiany klimatu w zakresie zarządzania zasobami wodnymi
Źródło: Kingsborough i in., 2016. — Instrumenty, które oferują punkty wyjściowe wdrażania i uwzględniania kwestii klimatu, tj. włączania przysto­ sowania się do zmiany klimatu do innych polityk i instrumentów sektorowych.
Przystosowania się do zmiany klimatu nie należy realizować w oderwaniu od istniejących polityk.
W związku z tym należy promować tworzenie powiązań między przystosowaniem się do zmiany klimatu a istniejącymi instrumentami.
Należy wykorzystać synergie z istnieją­ cymi krajowymi politykami i narzędziami.
Kluczowe instrumenty służące jako punkty wyjściowe do włączenia przysto­ sowania się do zmiany klimatu obejmują: prawodawstwo, istniejące strategie, normy, narzędzia planowania, ramy oceny, programy badawczo-rozwojowe, sieci i grupy robocze.
Uwzględnianie kwestii przystosowania się do zmiany kli­ matu nie powinno jednak ograniczać się jedynie do wyznaczenia celów, wariantów i działań sektorowych w strategii przystosowania się do zmiany klimatu.
Za dobrą praktykę uznaje się przegląd spójności wszystkich odpowiednich środków z założeniami i celami w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu, a także wkładu każdej polityki w roz­ wiązania w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu.
Przykład dobrej praktyki omówiono bardziej szczegółowo w ramce zawierającej przykład 4.
Makroekonomiczno-budżetowy aspekt przystosowania się do zmiany klimatu jest ważnym przekrojowym obsza­ rem polityki.
Zmiana klimatu ma znaczenie makroekonomiczno-budżetowe, ponieważ wpływa zarówno na wydatki publiczne, jak i na przychody.
Krajowe ramy budżetowe w państwach członkowskich UE uwzględniają jednak jedynie w ograniczonym stopniu zmianę klimatu i związane z nią ryzyko budżetowe, głównie w drodze rozwiązań budżeto­ wych mających na celu pokrycie kosztów klęsk żywiołowych związanych z klimatem.
Aby poprawić odporność budże­ tową/finansową na zmianę klimatu, w planowaniu budżetowym, zarządzaniu i rozwiązaniach instytucjonalnych można by poprawić uwzględnianie ryzyka budżetowego i strat związanych z klimatem.
Starania polityczne mające na celu zmniejszenie luki w ochronie przed ryzykiem klimatycznym, tj. odsetka nieubezpieczonych strat, również sprzyja­ łyby realizacji temu go celu, ponieważ mogą ograniczyć koszt budżetowy zmiany klimatu, a tym samym zachować zasoby na inwestycje w przystosowanie się do zmiany klimatu.
Innym ważnym obszarem polityki o istotnym znaczeniu dla wdrażania i uwzględniania kwestii przystosowania się do zmiany klimatu jest zarządzanie ryzykiem związanym z klęskami żywiołowymi i rola ochrony ludności.
Organy ochrony ludności nie tylko jako pierwsze reagują na spodziewane coraz poważniejsze przypadki klęsk żywiołowych związanych z klimatem (powodzie, burze, pożary roślinności itp.), ale także mają w swoich kompetencjach szerszy zakres ryzyka związanego z klęskami żywiołowymi i zajmują się innymi klęskami żywiołowymi (np. trzęsieniami ziemi, erupcjami wulkanicznymi), a także zagrożeniami technologicznymi i społecznymi (np. zagrożeniami cyberbez­ pieczeństwa, zagrożeniami hybrydowymi, awariami przemysłowymi).
Ważna jest ścisła synergia w opracowywaniu i wdrażaniu planów działania, w tym przydział zasobów na działania adaptacyjne i zapobiegawcze oraz kwestie zwią­ zane z odpornością budżetową.
Oczekuje się, że działania adaptacyjne i środki zapobiegania klęskom żywiołowym w przypadku zagrożeń związanych z klimatem będą w dużej mierze takie same.
Ważne jest jednak również uwzględ­ nienie innych aspektów zapobiegania klęskom żywiołowym w celu zapewnienia maksymalnej synergii między środ­ kami (np. przystosowanie budynków do zmiany klimatu, w stosownych przypadkach również z uwzględnieniem bez­ pieczeństwa sejsmicznego) oraz uwzględnienie zasady „nie szkodzić” i nieprawidłowych działań adaptacyjnych w szerszej perspektywie odporności na klęski żywiołowe i odporności społecznej.