23.5.2023
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
C 180/5
Istnieją jednak znaczne różnice pod względem rynku pracy między poszczególnymi państwami członkowskimi i sektorami.
Od 2019 r. najwięcej nowych miejsc pracy odnotowano w sektorze technologii informacyjnych i usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, natomiast w branżach: transportowej, związanej z zakwaterowaniem i usług gastronomicznych odnotowano spadek liczby miejsc pracy.
Zmiany demograficzne prawdopodobnie rów­ nież odegrają rolę w zaostrzeniu sytuacji rynków pracy w strefie euro.
Odpowiednie i skuteczne inwestycje w wyso­ kiej jakości kształcenie i szkolenie w każdym wieku będą miały ogromne znaczenie dla złagodzenia obecnego i przy­ szłego niedoboru wykwalifikowanej kadry oraz dla wspierania zielonej i cyfrowej transformacji.
Wzrost płac nieznacznie zwiększył się w 2022 r., co doprowadziło do łącznego wzrostu jednostkowych kosztów pracy.
Utrzy­ muje się on jednak ogólnie na umiarkowanym poziomie i prognozuje się, że pozostanie znacznie poniżej poziomu inflacji.
Przewiduje się, że realne wynagrodzenie pracowników zmniejszy się w 2022 r. o 2,8 % i o kolejne 0,9 % w 2023 r., po czym straty te zostaną częściowo nadrobione w 2024 r.
Ugruntowane oczekiwania inflacyjne odgry­ wają kluczową rolę w ograniczaniu ryzyka, że szybki wzrost roszczeń płacowych jeszcze bardziej przyspieszy infla­ cję.
(11)
Reformy strukturalne, w tym reformy przeprowadzane w ramach Europejskiego Zielonego Ładu lub reformy na rzecz zielonej i cyfrowej transformacji wspierane przez Instrument, w szczególności w związku ze zmianami wpro­ wadzonymi w rozporządzeniu (UE) 2021/241 rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/435 (5) oraz w celu realizacji planu REPowerEU zawartego w komunikacie Komisji z dnia 18 maja 2022 r., mają decydujące znaczenie dla wzmocnienia jednolitego rynku i odporności gospodarek strefy euro.
W tym względzie ważne jest również wdrożenie reform określonych przez Radę w zaleceniach dla poszczególnych krajów w 2022 r.
w kontekście europejskiego semestru.
Dalsza poprawa otoczenia działalności gospodarczej, w tym poprzez ograniczenie barier dla inwestycji i realokacji kapitału, modernizacja administracji publicznej, przy­ spieszenie wydawania zezwoleń przy jednoczesnej ochronie środowiska, oraz usuwanie restrykcyjnych ram regula­ cyjnych mogą zwiększyć wydajność i wzrost gospodarczy.
Reformy, wraz z inwestycjami, mają zasadnicze znacze­ nie dla osiągnięcia zielonej i cyfrowej transformacji, w szczególności dla poprawy efektywności energetycznej, wspierania transformacji w kierunku neutralności klimatycznej, zwiększenia dostaw i wykorzystania energii ze źró­ deł odnawialnych, a także wspierania zmiany i podnoszenia kwalifikacji.
Szybki i stały wzrost cen energii sprawił, że modele biznesowe sektorów energochłonnych oraz małych i średnich przedsiębiorstw znalazły się pod presją, co ma wpływ na zatrudnienie i kapitał ludzki.
Efektywne zasady postępowania w przypadku stwierdzenia niewypłacalności mogą wspierać transformację i ułatwiać realokację zasobów.
Zasady postępowania w przypadku stwierdzenia nie­ wypłacalności nadal znacznie różnią się między sobą w strefie euro, a zwiększenie ich skuteczności i harmonizacji przyczyniłoby się do dostosowania gospodarczego i wsparłoby jednolity rynek kapitałowy.
(12)
W 2022 r. sektor bankowy wykazał się ogólną odpornością.
Chociaż sektor bankowy strefy euro jako całość jest dobrze wyposażony w kapitał i odnotowuje od 2021 r. poprawę rentowności, gwałtowne pogorszenie perspektyw makroekonomicznych wraz z wyższymi stopami procentowymi zwiększającymi koszty dla kredytobiorców może przełożyć się na słabszą jakość aktywów.
Przy utrudnionym dostępie do kredytów terminowe monitorowanie ryzyka, proaktywna współpraca z dłużnikami oraz aktywne zarządzanie kredytami zagrożonymi mają istotne zna­ czenie dla utrzymania zdolności banków do finansowania gospodarki.
Odporność instytucji kredytowych może być zagrożona przez czynniki strukturalne, w tym nadwyżkę zdolności produkcyjnych i konkurencję ze strony nowych dostawców usług finansowych.
Na rynkach finansowych mogą również pojawić się inne rodzaje ryzyka.
W szczegól­ ności wyższe premie z tytułu ryzyka i zaostrzenie warunków płynności mogą prowadzić do spadku cen aktywów.
Ze względu na wezwania do uzupełnienia depozytu zabezpieczającego może to powodować dalszą presję wykracza­ jącą poza zaburzenie płynności, którego doświadczają już niektóre przedsiębiorstwa energetyczne.
Sposób, w jaki rynki nieruchomości mieszkalnych i komercyjnych reagują na wyższe stopy procentowe, również wymaga ścisłego monitorowania, ponieważ niższy popyt i pogarszająca się zdolność obsługi długu mogą wywierać presję na spadek cen nieruchomości i zaostrzać ryzyka cykliczne, szczególnie w państwach członkowskich strefy euro o wysokim poziomie zadłużenia gospodarstw domowych.
Ponadto większej uwagi wymaga zwiększone ryzyko w cyberprze­ strzeni, a rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554 (6) wzmocni odporność przedsiębior­ stw finansowych na ryzyko związane z technologiami informacyjno-komunikacyjnymi.
We wrześniu 2022 r.
Euro­ pejska Rada ds. Ryzyka Systemowego wydała zalecenie ERRS/2022/7 zawierające ostrzeżenie, w którym zwróciła się do instytucji sektora prywatnego, uczestników rynku i odpowiednich organów o dalsze przygotowywanie się na sce­ nariusze ryzyka zdarzeń skrajnych.
(5) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/435 z dnia 27 lutego 2023 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2021/241 w odniesieniu do rozdziałów REPowerEU w planach odbudowy i zwiększania odporności oraz zmiany rozporządzeń (UE) nr 1303/2013, (UE) 2021/1060 i (UE) 2021/1755 oraz dyrektywy 2003/87/WE (Dz.U.
L 63 z 28.2.2023, s. 1).
(6) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie operacyjnej odporności cyfro­ wej sektora finansowego i zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1060/2009, (UE) nr 648/2012, (UE) nr 600/2014, (UE) nr 909/2014 oraz (UE) 2016/1011 (Dz.U.
L 333 z 27.12.2022, s. 1).