3.5.2023
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
C 156/33
Ιδιοτυπία του προϊόντος Αυτό που διακρίνει το προϊόν «Sidra da Madeira» είναι ότι πρόκειται για φυσικό (ενίοτε ανθρακούχο) μηλίτη με ευρύ φάσμα χρωμάτων, αρωμάτων και γεύσεων και έντονη οξύτητα, στοιχείο που τον καθιστά ιδιαιτέρως δημοφιλή μεταξύ των καταναλωτών και που είναι το αποτέλεσμα της ζύμωσης του φυσικού χυμού που λαμβάνεται από τη συμπίεση διαφόρων «μειγμάτων» ή συνδυασμών νωπών καρπών παραδοσιακών και άλλων ποικιλιών μήλων και, ενίοτε, αχλαδιών οι οποίες καλλιεργούνται και συγκομίζονται σε οπωρώνες που είναι φυτεμένοι σε διάφορες περιοχές της Μαδέρας με πιο εύκρατα μικροκλίματα και πιο όξινο έδαφος, από τα οποία ο καρπός αποκτά τα ιδιαίτερα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του.
Είναι επίσης πολύ γνωστό στους παραγωγούς και τους καταναλωτές, διότι ήταν ανέκαθεν πολύ σημαντικό για τους κατοίκους των περιοχών του νησιού στις οποίες επικρατούν ευνοϊκές συνθήκες για την καλλιέργεια των νωπών καρπών από τους οποίους παρασκευάζεται, και στις οποίες αναπτύχθηκε η πιο παραδοσιακή μέθοδος παραγωγής μηλίτη και εισήχθησαν νέες εγκεκριμένες πρακτικές για αυτό το είδος ποτού με σκοπό τη βελτίωση και τη διαφοροποίηση της παραγωγής του.
Στις περιοχές αυτές διοργανώνονται επίσης «φεστιβάλ» και λαϊκές εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο για την προώθηση του «Sidra da Madeira» και των μήλων και αχλαδιών από τα οποία παρασκευάζεται.
Ιδιαιτερότητα της γεωγραφικής περιοχής Φυσικοί παράγοντες.
Η Μαδέρα είναι ένα ηφαιστειακό νησί στην υποτροπική περιοχή του Βόρειου Ατλαντικού.
Έχει ιδιαιτέρως ανομοιογενές ανάγλυφο, με απότομα βουνά που χωρίζονται από βαθιές κοιλάδες, σχηματίζοντας μια κεντρική οροσειρά που εκτείνεται από την Ανατολή προς τη Δύση, κάθετα προς τους επικρατούντες ανέμους, με υψόμετρο άνω των 1 200 μέτρων.
Λόγω της γεωγραφικής της θέσης, η Μαδέρα έχει ήπιο κλίμα με μικρές μόνο διακυμάνσεις της θερμοκρασίας, με εξαίρεση τις περιοχές που βρίσκονται σε υψόμετρο όπου οι θερμοκρασίες είναι χαμηλότερες.
Το ορεινό ανάγλυφο του νησιού και η έκθεση στους αληγείς ανέμους έχουν δημιουργήσει μεγάλη ποικιλία μικροκλιμάτων, καθώς η νότια πλευρά είναι ηλιόλουστη και προφυλαγμένη, ενώ η βόρεια πλευρά είναι σκιερή, ψυχρότερη και με περισσότερη υγρασία.
Τα χαρακτηριστικά των κυρίαρχων βασαλτικών εδαφών μεταβάλλονται με την αύξηση του υψομέτρου και την επακόλουθη αλλαγή του κλίματος, το οποίο γίνεται πιο υγρό και ψυχρό.
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι καρποί που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή του προϊόντος «Sidra da Madeira» καλλιεργούνται κυρίως σε περιοχές του νησιού με πιο εύκρατα και υγρά μικροκλίματα —κυρίως σε υψόμετρο άνω των 400 m στη νότια πλευρά και 300 m στη βόρεια πλευρά— όπου κυριαρχούν ημιόξινα έως όξινα εδάφη cambisol και andosol, με καλό αερισμό και αποστράγγιση.
Ανθρώπινοι παράγοντες Μεταξύ των οπωροφόρων δέντρων που εισήγαγαν οι πρώτοι Πορτογάλοι έποικοι κατά τη δεκαετία του 1420 συγκαταλέγονταν πολυάριθμες ποικιλίες μήλων και αχλαδιών από την Πορτογαλία, οι οποίες βρήκαν ιδανικές συνθήκες καλλιέργειας στις περιοχές με πιο εύκρατα μικροκλίματα και κατά κύριο λόγο αμμοαργιλώδη εδάφη μέτριας έως υψηλής οξύτητας.
Θεωρείται ότι η παραγωγή του «Sidra da Madeira» άρχισε μόλις οι οπωρώνες παρήγαγαν αρκετούς καρπούς για κατανάλωση και μεταποίηση.
Αυτό επιβεβαιώνεται από τις αναφορές του χρονικογράφου Gomes Eanes de Zurara (1410–1474) και από άλλες καταγραφές που δείχνουν ότι ο «οίνος από μήλα» συγκαταλεγόταν στις προμήθειες που έπαιρναν οι πορτογαλικοί στόλοι από τη Μαδέρα από τα μέσα του 15ου αιώνα και μετά.
Είναι επίσης γνωστό ότι, από τις αρχές του 17ου αιώνα, ο «οίνος από μήλα» παραγόταν παράλληλα με τον οίνο της Μαδέρας με χρήση των ίδιων πιεστηρίων και, σε ορισμένες περιπτώσεις, χρησιμοποιούνταν ακόμη και για τη νόθευσή του, έως τις αρχές του 20ου αιώνα, όταν απαγορεύτηκε η παραγωγή οίνου από μήλα για την παραγωγή απομίμησης οίνου της Μαδέρας.
Η απαγόρευση αυτή είχε ως αποτέλεσμα οι παραγωγοί της περιοχής να αρχίσουν να προβαίνουν σε ζύμωση του χυμού μήλου προκειμένου να παραγάγουν ένα «νέο ποτό», το οποίο αρχικά ονομαζόταν «cidra» ή «sidra» και, στη συνέχεια, «Sidra da Madeira», ώστε να διαφοροποιείται από τον μηλίτη που παραγόταν αλλού.
Το άρθρο που δημοσιεύτηκε το 1906 από τον γεωπόνο João da Mota Prego (1859–1931), στο οποίο περιγράφονται οι μέθοδοι που πρέπει να χρησιμοποιούνται για την «παραγωγή μηλίτη στη Μαδέρα» και το οποίο καλεί τους τοπικούς παραγωγούς να προβούν σε παραγωγή μηλίτη, συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξή του και πολλοί παραγωγοί εξακολουθούν να ακολουθούν τις συστάσεις του σήμερα.
Επιπλέον, η γεωπόνος Vieira Natividade (1899–1968), κατά την περιγραφή της ανάπτυξης των καλλιεργούμενων φρούτων στη Μαδέρα το 1947, χαρτογράφησε το ευρύ φάσμα των ποικιλιών μήλων και αχλαδιών στο νησί και προσδιόρισε τις κοινότητες στις οποίες συνεχιζόταν η παράδοση της παραγωγής μηλίτη.