C 140/68
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
21.4.2023
4.5.
Η ΕΟΚΕ επισημαίνει την έλλειψη φιλοδοξίας στις προγραμματισμένες επενδύσεις που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση των προκλήσεων της διακυβέρνησης των ωκεανών.
Η καταπολέμηση των πηγών ρύπανσης, οι παρεμβάσεις μετριασμού και η διαχείριση των δραστηριοτήτων στη θάλασσα σε όλους τους τομείς απαιτούν κατάλληλες οικονομικές προσπάθειες, διαρθρωτική δράση και συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών.
Η ΕΟΚΕ επιδοκιμάζει τις προσπάθειες που αποσκοπούν στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, καθώς και στην παροχή κινήτρων στους φορείς που επιτυγχάνουν τις καλύτερες επιδόσεις και στην καινοτομία (25).
Κατ’ αυτόν τον τρόπο, μπορεί να υποστηριχθεί η φιλοδοξία όσον αφορά τόσο την απαλλαγή του τομέα των θαλάσσιων μεταφορών από τις ανθρακούχες εκπομπές όσο και τη θέσπιση Ταμείου Ωκεανών προς υποστήριξη των προκλήσεων στη θάλασσα.
Η ΕΟΚΕ ζητεί επίσης την επέκταση του μηχανισμού προσαρμογής άνθρακα για την κάλυψη των περιβαλλοντικών και των κοινωνικών πτυχών. 4.6.
Οι εξόχως απόκεντρες περιοχές (ΕΑΠ) μπορούν, λόγω των γεωγραφικών χαρακτηριστικών τους, να διαδραματίσουν θεμελιώδη ρόλο στην αξιοποίηση του συνόλου των ευκαιριών όσον αφορά τους ωκεανούς, τις θάλασσες και τους θαλάσσιους πόρους και πρέπει να τους δοθεί προτεραιότητα δεδομένου του υψηλού τους δυναμικού για την τόνωση των οικονομιών, τη δημιουργία ποιοτικής απασχόλησης και την εξασφάλιση της ευζωίας των πολιτών (26).
Για όλους αυτούς τους λόγους, η ΕΟΚΕ κρίνει σκόπιμο να ενισχυθεί ο ειδικός ρόλος που μπορούν να διαδραματίσουν οι ΕΑΠ στην υλοποίηση της διακυβέρνησης των ωκεανών, ιδίως όσον αφορά: α) την αποστολή «Αποκατάσταση των ωκεανών και των υδάτων μας έως το 2030»· β) τη συλλογή και παρακολούθηση αλιευτικών δεδομένων· γ) την καταπολέμηση της παράνομης και μη επιλεκτικής αλιείας και τη στήριξη της βιώσιμης αλιείας· και δ) την ανταλλαγή γνώσεων σχετικά με τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό (27). 4.7.
Ο ωκεανογραφικός γραμματισμός συνέβαλε στην ανάδειξη των θαλάσσιων προκλήσεων και μπορεί να συντελέσει στην προώθηση λύσεων.
Τα πλαστικά έτυχαν ιδιαίτερης προσοχής από τα μέσα ενημέρωσης και τους πολιτικούς ιθύνοντες, αλλά αποτελούν απλώς μία από τις διάφορες προκλήσεις που τίθενται για τις θάλασσες και τους ωκεανούς.
Συχνά παραμελείται η σχέση μεταξύ των θαλάσσιων προκλήσεων, αφενός, και της χρήσης της γης και της συμπεριφοράς των καταναλωτών, αφετέρου.
Η ΕΟΚΕ ζητεί πιο ολοκληρωμένη και διαφανή ενημέρωση σχετικά με τους ωκεανούς, η οποία θα συνδέει επίσης τη νομοθεσία και τις παρεμβάσεις τόσο στη θάλασσα όσο και στην ξηρά.
Ελπίζεται ότι αυτό θα προετοιμάσει το έδαφος για τον μετασχηματισμό της βιομηχανικής παραγωγής και για τη δημιουργία νέων τεχνολογιών και θέσεων εργασίας περισσότερο εστιασμένων στην περιβαλλοντική βιωσιμότητα. 4.8.
Ο πρόσφατος πόλεμος στην Ουκρανία άλλαξε το πολιτικό σενάριο και έστρεψε την προσοχή σε απρόβλεπτες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης (ενεργειακός εφοδιασμός, πληθωρισμός).
Απροσδόκητες προκλήσεις (όπως η ασφάλεια των αγωγών Nord Stream και των πυρομαχικών που απορρίπτονται στον Εύξεινο Πόντο, καθώς και η γεωπολιτική στρατηγική σημασία της Αρκτικής) απαιτούν πρόσθετες προσπάθειες για την υιοθέτηση ενδεδειγμένων κοινών παρεμβάσεων.
Παρότι ο πόλεμος έχει επίσης επηρεάσει τον αριθμό των μεταναστών στη διαδρομή των Δυτικών Βαλκανίων, η πίεση παραμένει υψηλή στις συνοριακές διασταυρώσεις των διαδρομών της Μεσογείου, επιβαρύνοντας τις ικανότητες υποδοχής ορισμένων χωρών της ΕΕ και εκθέτοντας τους ανθρώπους στον κίνδυνο πρόκλησης συμβάντων.
Η ΕΟΚΕ καλεί την ΕΕ να εντείνει τις προσπάθειες χρηματοδότησης πρωτοβουλιών για τη στήριξη της ασφάλειας στη θάλασσα, σε ένα σενάριο που αναμένεται να επιδεινωθεί λόγω των κλιματικών και των οικονομικών πιέσεων.
Βρυξέλλες, 24 Ιανουαρίου 2023.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής Christa SCHWENG
(25)
(26) (27)
Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέματα «Πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ σχετικά με τη θέσπιση συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου εντός της Ένωσης, της απόφασης (ΕΕ) 2015/1814 σχετικά με τη θέσπιση και τη λειτουργία αποθεματικού για τη σταθερότητα της αγοράς όσον αφορά το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου, και του κανονισμού (ΕΕ) 2015/757» [COM(2021) 551 final — 2021/0211 (COD)] και «Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της απόφασης (ΕΕ) 2015/1814 όσον αφορά την ποσότητα των δικαιωμάτων που πρόκειται να τοποθετούνται στο αποθεματικό για τη σταθερότητα της αγοράς για το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου της Ένωσης έως το 2030» [COM(2021) 571 final — 2021/0202 (COD)] (ΕΕ C 152 της 6.4.2022, σ. 175).
Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Το ΣΕΔΕ και ο μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (CBAM) στην υπηρεσία των δήμων και των περιφερειών της ΕΕ» (ΕΕ C 301 της 5.8.2022, σ. 116).
Αναθεώρηση του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, που εγκρίθηκε στις 22/6/2022.
Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα «Τα πλεονεκτήματα των εξόχως απόκεντρων περιοχών (ΕΑΠ) για την ΕΕ» (διερευνητική γνωμοδότηση) (ΕΕ C 194 της 12.5.2022, σ. 44).
COM(2022) 198 final.