C 125/314
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
5.4.2023
Τετάρτη 14 Σεπτεμβρίου 2022 (91)
Εγγύηση για μεγαλύτερη προστασία των καταναλωτών θα πρέπει να αποτελεί η διαθεσιμότητα αποτελεσματικών ανεξάρτητων εξωδικαστικών μηχανισμών διακανονισμού διενέξεων για όλους τους καταναλωτές, όπως διαμεσολαβητής ενέργειας, φορέας καταναλωτών ή ρυθμιστική αρχή.
Τα κράτη μέλη θα πρέπει, συνεπώς, να θεσπίσουν διαδικασίες για τον ταχύ και αποτελεσματικό διακανονισμό των καταγγελιών.
(92)
Θα πρέπει να υποστηριχθεί δυναμικά η συμβολή των κοινοτήτων ανανεώσιμης ενέργειας, σύμφωνα με την οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 ▌, και των ενεργειακών κοινοτήτων πολιτών, σύμφωνα με την οδηγία (ΕΕ) 2019/944, για την επίτευξη και την ενεργό υποστήριξη των στόχων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και του σχεδίου κλιματικών στόχων για το 2030.
Συνεπώς, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξετάσουν και να προωθήσουν τον ρόλο των κοινοτήτων ανανεώσιμης ενέργειας και των ενεργειακών κοινοτήτων πολιτών.
Οι κοινότητες αυτές μπορούν να βοηθήσουν τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν την αρχή της προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση σε τοπικό επίπεδο, προωθώντας την ενεργειακή απόδοση σε τοπικό επίπεδο ή σε επίπεδο νοικοκυριών, καθώς και σε δημόσια κτίρια σε συνεργασία με τις τοπικές αρχές.
Μπορούν να ενδυναμώσουν και να κινητοποιήσουν τους καταναλωτές και να δώσουν τη δυνατότητα σε ορισμένες ομάδες οικιακών πελατών, μεταξύ άλλων σε αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές και στις εξόχως απόκεντρες περιοχές, να συμμετάσχουν σε έργα και παρεμβάσεις ενεργειακής απόδοσης, συχνά συνδυάζοντας τέτοιες ενέργειες με επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Οι ενεργειακές κοινότητες μπορούν επίσης να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην εκπαίδευση και την αύξηση της ευαισθητοποίησης των πολιτών σχετικά με τα μέτρα που μπορούν να λάβουν για την επίτευξη εξοικονόμησης ενέργειας.
Με κατάλληλη υποστήριξη από τα κράτη μέλη, οι ενεργειακές κοινότητες μπορούν να συμβάλουν στην καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας μέσω της διευκόλυνσης έργων ενεργειακής απόδοσης, της μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας και της μείωσης των τιμολογίων προμήθειας.
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να άρουν τα περιττά εμπόδια ώστε να διασφαλιστεί η ελκυστικότητα της δημιουργίας ενεργειακών κοινοτήτων.
Οι δημόσιες διοικήσεις σε όλα τα επίπεδα θα πρέπει να διαθέτουν την απαιτούμενη σχετική κατάρτιση.
(92α)
Μακροπρόθεσμες αλλαγές συμπεριφοράς στην κατανάλωση ενέργειας μπορούν να επιτευχθούν μέσω της ενδυνάμωσης των πολιτών.
Οι ενεργειακές κοινότητες μπορούν να συμβάλουν στην επίτευξη μακροπρόθε­ σμης εξοικονόμησης ενέργειας, ιδίως μεταξύ των νοικοκυριών, και στην αύξηση των βιώσιμων επενδύσεων από τους πολίτες και τις μικρές επιχειρήσεις.
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενδυναμώνουν τις εν λόγω δράσεις των πολιτών μέσω της στήριξης κοινοτικών ενεργειακών έργων και οργανισμών.
(93)
Θα πρέπει να αναγνωριστεί η συμβολή των μονοαπευθυντικών υπηρεσιών ή παρόμοιων δομών ως μηχανισμών που μπορούν να δώσουν τη δυνατότητα σε πολλές στοχευόμενες ομάδες, συμπεριλαμβανομένων των πολιτών, των ΜΜΕ και των δημόσιων αρχών, να σχεδιάζουν και να υλοποιούν έργα και μέτρα που σχετίζονται με τη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας.
Η συμβολή των μονοαπυεθυντικών υπηρεσιών μπορεί να είναι πολύ σημαντική για τους πλέον ευπαθείς πελάτες, συμπεριλαμβανομένων των γυναικών σε όλη τους την πολυμορφία και των επικεφαλής μονογονεϊκών οικογενειών, καθώς θα μπορούσαν να προσφέρουν μια ευκολότερη, αξιόπιστη και προσβάσιμη πηγή πληροφοριών σχετικά με τις βελτιώσεις της ενεργειακής απόδοσης.
Η συνεισφορά αυτή μπορεί να περιλαμβάνει την παροχή τεχνικών, διοικητικών και χρηματοοικονομικών συμβουλών και βοήθειας, τη διευκόλυνση των αναγκαίων διοικητικών διαδικασιών ή της πρόσβασης στις χρηματοπιστωτικές αγορές, ή την παροχή καθοδήγησης όσον αφορά το εθνικό και ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων και των κριτηρίων για τις δημόσιες συμβάσεις, και την ταξινομία της ΕΕ.
(94)
Η Επιτροπή θα πρέπει να επανεξετάσει τον αντίκτυπο των μέτρων της προς υποστήριξη της ανάπτυξης πλατφορμών ή φόρουμ με τη συμμετοχή, μεταξύ άλλων, των ευρωπαϊκών φορέων κοινωνικού διαλόγου στην προώθηση προγραμμάτων κατάρτισης για την ενεργειακή απόδοση και, κατά περίπτωση, υποβάλλει περαιτέρω μέτρα.
Η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να ενθαρρύνει τους ευρωπαίους κοινωνικούς εταίρους στις συζητήσεις τους σχετικά με την ενεργειακή απόδοση, ιδίως για τους ευπαθείς πελάτες και τελικούς χρήστες, συμπεριλαμβανομένων όσων πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια.
(95)
Η δίκαιη μετάβαση προς μια κλιματικά ουδέτερη Ένωση έως το 2050 είναι κεντρικής σημασίας για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία.
Ο ευρωπαϊκός πυλώνας κοινωνικών δικαιωμάτων, που διακηρύχθηκε από κοινού από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή στις 17 Νοεμβρίου 2017, περιλαμβάνει την ενέργεια μεταξύ των βασικών υπηρεσιών στις οποίες όλοι έχουν δικαίωμα πρόσβασης.
Πρέπει να παρέχεται στήριξη για την πρόσβαση στις υπηρεσίες αυτές σε όσους έχουν ανάγκη (45), ιδίως σε ένα πλαίσιο πληθωριστικών πιέσεων και σημαντικών αυξήσεων των τιμών της ενέργειας.
(45)
EPSR, Principle 20 «Access to essential services»: https://ec.europa.eu/commission/priorities/deeper-and-fairer-economic-andmonetary-union/european-pillar-social-rights/european-pillar-social-rights-20-principles_el