23.5.2022
5.
MT
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea
L 144/87
Valutazzjoni tal-impatt tal-impronta ambjentali Ladarba l-LCI jkun ġie kkompilat, għandha titwettaq il-valutazzjoni tal-impatt tal-EF (54) biex tiġi kkalkolata l-prestazzjoni ambjentali tal-prodott, billi jintużaw il-kategoriji u l-mudelli kollha tal-impatt tal-EF.
Il-valutazzjoni tal-impatt tal-EF tinkludi erba’ stadji: il-klassifikazzjoni, il-karatterizzazzjoni, in-normalizzazzjoni u l-ponderazzjoni.
Ir-riżultati ta’ studju dwar il-PEF għandhom jiġu kkalkolati u rrapportati fir-rapport dwar il-PEF bħala riżultati kkaratterizzati, normalizzati u ponderati għal kull kategorija tal-impatt tal-EF u bħala punteġġ globali uniku bbażat fuq il-fatturi ta’ ponderazzjoni pprovduti fit-Taqsima 6.5.2.2.
Ir-riżultati għandhom jiġu rrapportati għal (i) iċ-ċiklu tal-ħajja totali, u (ii) iċ-ċiklu tal-ħajja totali eskluż l-istadju tal-użu.
5.1.
Klassifikazzjoni u karatterizzazzjoni
5.1.1
Klassifikazzjoni Il-klassifikazzjoni tirrikjedi li l-inputs u l-outputs tal-materjali/tal-enerġija mdaħħlin fl-LCI jiġu assenjati lillkategorija tal-impatt rilevanti tal-EF.
Pereżempju, matul il-fażi tal-klassifikazzjoni, l-inputs/l-outputs kollha li jwasslu għall-emissjonijiet ta’ gassijiet serra jiġu assenjati lill-kategorija tat-tibdil fil-klima.
Bl-istess mod, dawk li jwasslu għall-emissjonijiet ta’ sustanzi li jnaqqsu s-saff tal-ożonu jiġu assenjati lill-kategorija tat-tnaqqis talożonu.
F’xi każijiet, input jew output jista’ jikkontribwixxi għal aktar minn kategorija waħda tal-impatt tal-EF (pereżempju, il-klorofluworokarburi (CFCs) jikkontribwixxu kemm għat-tibdil fil-klima kif ukoll għat-tnaqqis tal-ożonu).
Huwa importanti li d-data tiġi espressa f’termini tas-sustanzi kostitwenti li għalihom ikunu disponibbli fatturi ta’ karatterizzazzjoni (ara t-taqsima li jmiss).
Pereżempju, id-data għal fertilizzant NPK kompost għandha tiġi diżaggregata u kklassifikata skont il-frazzjonijiet ta’ N, P u K tiegħu, minħabba li kull element kostitwenti se jikkontribwixxi għal kategoriji differenti tal-impatt tal-EF.
Fil-prattika, ħafna mid-data tal-LCI tista’ tittieħed minn bażijiet tad-data pubbliċi jew kummerċjali eżistenti tal-LCI, fejn il-klassifikazzjoni tkun diġà ġiet implimentata.
F’każijiet bħal dawn, irid jiġi żgurat, pereżempju mill-fornitur, li l-klassifikazzjoni u l-perkorsi tal-valutazzjoni tal-impatt tal-EF relatati jikkorrispondu mar-rekwiżiti tal-metodu tal-PEF.
L-inputs u l-outputs kollha mdaħħla fl-inventarju waqt li jkun qed jiġi kkompilat l-LCI għandhom jiġu assenjati lill-kategoriji tal-impatt tal-EF li għalihom jikkontribwixxu billi tintuża d-data tal-klassifikazzjoni magħmula disponibbli mill-JRC tal-Kummissjoni Ewropea (55).
Bħala parti mill-klassifikazzjoni tal-LCI, id-data jenħtieġ li tiġi espressa f’termini ta’ sustanzi kostitwenti li għalihom ikunu disponibbli fatturi ta’ karatterizzazzjoni, kemm jista’ jkun.
5.1.2
Karatterizzazzjoni Il-karatterizzazzjoni tirreferi għall-kalkolu tal-kobor tal-kontribut ta’ kull input u output ikklassifikat għallkategoriji tal-impatt tal-EF rispettivi tagħhom, u l-aggregazzjoni tal-kontributi fi ħdan kull kategorija.
Dan jitwettaq billi l-valuri fl-LCI jiġu mmultiplikati bil-fattur ta’ karatterizzazzjoni rilevanti għal kull kategorija talimpatt tal-EF.
Il-fatturi ta’ karatterizzazzjoni huma speċifiċi għas-sustanza jew għar-riżorsa.
Huma jirrappreżentaw l-intensità tal-impatt ta’ sustanza meta mqabbel ma’ sustanza ta’ referenza komuni għal kategorija tal-impatt tal-EF (indikatur tal-kategorija tal-impatt).
Pereżempju, meta jiġu kkalkulati l-impatti tat-tibdil fil-klima, l-emissjonijiet kollha tal-gassijiet serra mdaħħlin fl-LCI jiġu ponderati f’termini tal-intensità tal-impatt tagħhom meta mqabbel mad-diossidu tal-karbonju, li huwa s-sustanza ta’ referenza għal din il-kategorija.
Dan jippermetti li l-potenzjal u l-espressjoni tal-impatt jiġu aggregati f’termini ta’ sustanza ekwivalenti waħda (f’dan il-każ, ekwivalenti ta’ CO2) għal kull kategorija tal-impatt tal-EF.
L-inputs u l-outputs ikklassifikati kollha f’kull kategorija tal-impatt tal-EF għandhom jiġu assenjati fatturi ta’ karatterizzazzjoni li jirrappreżentaw il-kontribut għal kull unità ta’ input jew output għall-kategorija, billi jintużaw il-fatturi ta’ karatterizzazzjoni pprovduti (56).
Ir-riżultati tal-valutazzjoni tal-impatt tal-EF għandhom sussegwentement jiġu kkalkulati għal kull kategorija tal-impatt tal-EF billi l-ammont ta’ kull input/output jiġi mmultiplikat bil-fattur ta’ karatterizzazzjoni tiegħu u billi jingħaddu flimkien il-kontributi tal-inputs/outputs kollha fi ħdan kull kategorija biex jinkiseb kejl wieħed espress fl-unitajiet ta’ referenza xierqa.
(54) Il-valutazzjoni tal-impatt tal-EF mhix maħsuba biex tibdel metodi (regolatorji) oħrajn li għandhom għan u ambitu differenti bħalma huma l-valutazzjoni tar-riskju (ambjentali) ((E)RA), il-valutazzjoni tal-impatt ambjentali (VIA) li tkun speċifika għal sit partikulari jew ir-regolamenti dwar is-saħħa u s-sikurezza fil-livell tal-prodott jew marbutin mas-sikurezza fuq il-post tax-xogħol.
B’mod partikolari, il-valutazzjoni tal-impatt tal-EF m’għandhiex l-għan li tbassar jekk, fi kwalunkwe post partikulari u fi kwalunkwe ħin partikulari, hux se jinqabżu l-limiti u hux se jseħħu impatti reali.
B’kuntrast ma’ dan, hija tiddeskrivi l-pressjonijiet eżistenti fuq l-ambjent.
B’hekk, il-valutazzjoni tal-impatt tal-EF tikkumplimenta għodod oħrajn stabbiliti sew u żżid il-perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja magħhom.
(55) http://eplca.jrc.ec.europa.eu/LCDN/developerEF.xhtml (56) Disponibbli online minn http://eplca.jrc.ec.europa.eu/LCDN/developerEF.xhtml