C 498/48
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
30.12.2022
W kierunku nowych ram strategicznych dla europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych... 35.
Odnotowuje pewną tendencję do mnożenia funduszy inwestycyjnych na szczeblu europejskim, z których część jest objęta zarządzaniem bezpośrednim, część zarządzaniem dzielonym (np. europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne – fundusze ESI), a w przypadku niektórych wiodącą rolą we wdrażaniu odgrywa państwo (krajowe plany odbudowy i zwiększania odporności wspierane z RRF). 36.
Jest zaniepokojony obecną tendencją do coraz większego przenoszenia europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych do innych strategii politycznych lub programów, takich jak krajowe plany odbudowy i zwiększania odporności lub programy objęte zarządzaniem bezpośrednim, takie jak program „Horyzont Europa”.
W związku z tym zdecydowanie sprzeciwia się przeniesieniu funduszy polityki spójności i Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) do Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF) – RRF, oparty na art. 175 TFUE, ma na celu uzupełnienie wysiłków podejmowanych w ramach polityki spójności, aby osiągnąć cele określone w art. 174 TFUE, a nie odwrotnie.
Przypomina ponadto, że polityka spójności już teraz wnosi istotny wkład w europejskie zielone inwestycje i niezależność energetyczną UE.
Stwierdza zatem, że recentralizacja funduszy UE poprzez przeniesienie wymienionych funduszy do RRF nie jest uzasadniona. 37.
Zauważa, że tendencja ta ma dwojaki negatywny wpływ, gdyż przyczynia się z jednej strony do zmniejszenia skuteczności polityki spójności jako długoterminowej polityki rozwoju, a z drugiej strony do obniżenia jej statusu do zwykłej linii budżetowej w wieloletnich ramach finansowych Unii Europejskiej. 38.
Wzywa zatem Komisję Europejską do opracowania nowych ram strategicznych na okres po 2027 r., koncentrujących się na partnerstwie i wielopoziomowym sprawowaniu rządów oraz obejmujących ogólne postanowienia dotyczące wszystkich funduszy inwestycyjnych UE o wymiarze terytorialnym, tj. europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, ewentualnego przyszłego Społecznego Funduszu Klimatycznego, EFRROW i ew. przyszłego RRF.
39.
Podkreśla w szczególności potrzebę ponownego włączenia EFRROW do tych nowych ram strategicznych.
40.
Wzywa również do zwrócenia szczególnej uwagi na przyszłość Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) w celu uwzględnienia w nim silniejszego wymiaru terytorialnego i wzmocnienia roli władz lokalnych i regionalnych w jego wdrażaniu.
...które miałyby na celu rzeczywiste uproszczenie wdrażania europejskich funduszy strukturalnych i inwesty­ cyjnych... 41.
Zauważa, że ramy prawne polityki spójności na lata 2021–2027 obejmują istotne środki upraszczające – takie jak rozszerzenie stosowania uproszczonych metod rozliczania kosztów – które będą musiały zostać poddane ocenie po ich wdrożeniu w ramach programowania na lata 2021–2027. 42.
Przypomina jednak, że mnożenie się funduszy oraz zasad, terminów i warunków wdrażania funduszy w ramach zarządzania dzielonego doprowadziło ostatnio do zwiększenia obciążeń administracyjnych dla instytucji zarządzających funduszami, które często są instytucjami szczebla regionalnego. 43.
Zauważa, że to obciążenie administracyjne prowadzi do opóźnień we wdrażaniu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, a przy tym często to regiony są uznawane za odpowiedzialne za te opóźnienia, co szkodzi wizerunkowi polityki spójności jako skutecznej polityki inwestycyjnej w oczach obywateli europejskich. 44.
Przypomina o kluczowej roli regionów w likwidowaniu hermetyczności wdrażania europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych i w przyjmowaniu podejścia ukierunkowanego na konkretny obszar w celu wspierania strategii rozwoju dostosowanych do potrzeb danego terytorium. 45.
Wzywa już teraz Komisję do rozpoczęcia długoterminowego procesu refleksji z udziałem organów zarządzających europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi na szczeblu regionalnym mającego na celu uproszczenie zasad zarządzania, kontroli i audytu, który to proces doprowadziłby do prawdziwej reformy z myślą o kolejnym pakiecie legislacyjnym dotyczącym polityki spójności na okres po 2027 r. 46.
Mając na uwadze przywrócenie atrakcyjności europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych dla promotorów projektów, ponawia swój wniosek o wdrożenie paktu zaufania między Komisją Europejską a instytucjami zarządzającymi w ramach polityki spójności, tak aby programy o bardzo niskim poziomie błędu rezydualnego w okresie programowania 2021–2027 mogły skorzystać z uproszczenia zasad zarządzania, kontroli i audytu w następnym okresie programowania.