C 493/16
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
27.12.2022
Wtorek, 7 czerwca 2022 r.
Republiki Cypryjskiej do zawierania umów dwustronnych dotyczących jej wyłącznej strefy ekonomicznej oraz do poszukiwania i eksploatacji jej zasobów naturalnych w pełnej zgodności z przepisami prawa międzynarodowego; wyraża ubolewanie, że deklaracja casus belli, wydana przez Wielkie Zgromadzenie Narodowe Turcji wobec Grecji w 1995 r., nie została jeszcze wycofana; z zadowoleniem przyjmuje kontynuację wstępnych rozmów między Grecją a Turcją, które mają na celu zajęcie się kwestią wytyczenia szelfu kontynentalnego i wyłącznej strefy ekonomicznej zgodnie z prawem międzynarodowym; ponawia swój apel do rządu tureckiego o podpisanie i ratyfikowanie Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza, która stanowi część dorobku prawnego UE; popiera zaproszenie Turcji przez rząd Republiki Cypryjskiej do negocjacji w dobrej wierze w sprawie delimitacji stref morskich pomiędzy ich wybrzeżami lub do odwołania się do Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości, i wzywa Turcję do przyjęcia zaproszenia Cypru; z zadowoleniem przyjmuje wkład Turcji w bezpieczeństwo dostaw gazu, dzięki połączeniu gazociągu transanatolijskiego (TANAP) z ukończonym gazociągiem transadriatyckim (TAP); ponawia swoje poparcie dla propozycji Rady Europejskiej dotyczącej wielostronnej konferencji w sprawie wschodniego regionu Morza Śródziemnego i podkreśla, że Zielony Ład i transformacja energetyczna mogłyby stworzyć istotne możliwości wypracowania we wschodnim regionie Morza Śródziemnego zrównoważonych rozwiązań energetycznych sprzyjających współpracy i włączeniu; wzywa do uczynienia ze wschodniej części basenu Morza Śródziemnego prawdziwego katalizatora w zewnętrznym wymiarze Zielonego Ładu;
44. ubolewa nad faktem, że problem Cypru pozostaje nierozwiązany, i podkreśla, że rozwiązanie zgodne z odpowiednimi rezolucjami Rady Bezpieczeństwa ONZ i opracowane zgodnie z uzgodnionymi ramami będzie miało pozytywny wpływ na stosunki Turcji z UE; zdecydowanie potwierdza swoją opinię, że jedynym trwałym rozwiązaniem kwestii cypryjskiej jest sprawiedliwe, kompleksowe i wykonalne porozumienie, również w odniesieniu do aspektów zewnętrznych, w ramach ONZ, oparte na federacji złożonej z dwóch społeczności i dwóch stref, z jednolitą międzynarodową osobowością prawną, jednolitą suwerennością, jednolitym obywatelstwem i równością polityczną, jak określono w odnośnych rezolucjach Rady Bezpieczeństwa ONZ oraz zgodnie z prawem międzynarodowym i z poszanowaniem zasad, na których opiera się Unia; ubolewa nad faktem, że rząd turecki porzucił uzgodnione podstawy rozwiązania sporu i ramy ONZ, aby samodzielnie bronić rozwiązania dwupaństwowego na Cyprze; wzywa Turcję do porzucenia tej niedopuszczalnej propozycji rozwiązania dwupaństwowego; apeluje ponadto do Turcji o wycofanie jej wojsk z Cypru, o powstrzymanie się od wszelkich jednostronnych działań, które utrwaliłyby stały podział wyspy, i o powstrzymanie się od działań zmieniających równowagę demograficzną; potępia podpisanie tzw. „protokołu gospodarczo-finansowego” między Turcją a niekontrolowanymi przez rząd obszarami Cypru; potępia fakt, że popierając publiczne otwarcie miasta Waroszy, Turcja nadal narusza rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ 550(1984) i 789(1992), w których wzywa się Turcję do przekazania obszaru Waroszy jej prawowitym mieszkańcom pod tymczasową administracją ONZ; jest zdania, że posunięcie to podważa wzajemne zaufanie, a tym samym perspektywę wznowienia bezpośrednich rozmów w sprawie kompleksowego rozwiązania problemu cypryjskiego; wyraża w związku z tym poważne zaniepokojenie niedawnymi, nowymi nielegalnymi działaniami na odgrodzonym obszarze Waroszy w związku z otwarciem nowej części plaży, a także niedawnym podpisaniem „protokołu gospodarczo-finansowego” między Turcją a okupowanymi obszarami Cypru, na podstawie którego to protokołu Turcja będzie finansować projekty odbudowy Waroszy; wzywa rząd turecki do powrotu do dialogu opartego na formacie ONZ, jako że jest to jedyna realna droga do pojednania; wzywa do jak najszybszego wznowienia, pod auspicjami Sekretarza Generalnego ONZ, negocjacji w sprawie ponownego zjednoczenia Cypru, od punktu, w którym zakończono je w Crans-Montanie w 2017 r.; ponownie wzywa Turcję, by wypełniła zobowiązanie do pełnego i niedyskryminacyjnego wdrożenia protokołu dodatkowego do układu z Ankary wobec wszystkich państw członkowskich, w tym Republiki Cypryjskiej; ubolewa nad faktem, że Turcja nadal nie poczyniła postępów na drodze do normalizacji stosunków z Republiką Cypryjską; podkreśla, że współpraca pozostaje kluczowa w obszarach takich jak wymiar sprawiedliwości i sprawy wewnętrzne, a także prawo lotnicze i komunikacja w ruchu lotniczym ze wszystkimi państwami członkowskimi UE, w tym z Republiką Cypryjską;
45.
wzywa Turcję do zapewnienia tureckiej wspólnocie cypryjskiej niezbędnej przestrzeni, aby mogła działać zgodnie ze swoją rolą prawowitej wspólnoty na wyspie, co jest prawem gwarantowanym przez konstytucję Republiki Cypryjskiej; wzywa Komisję do wzmożenia wysiłków na rzecz nawiązania kontaktu z turecką wspólnotą cypryjską i przypomina, że jej miejsce jest w Unii Europejskiej; wzywa wszystkie zaangażowane strony do wykazania większej odwagi przy zbliżaniu społeczności; podkreśla potrzebę wdrożenia dorobku prawnego UE na całej wyspie w następstwie kompleksowego rozwiązania problemu cypryjskiego, a jednocześnie podkreśla, że Republika Cypryjska jest odpowiedzialna za zwiększenie wysiłków na rzecz ułatwienia współpracy Turków cypryjskich z UE; wyraża uznanie dla ważnej pracy dwuwspólnotowej Komisji ds. Osób Zaginionych i z zadowoleniem przyjmuje fakt, że po najgorszym etapie pandemii Turcja ponownie stopniowo zapewnia tej komisji dostęp do odpowiednich obiektów, w tym do obszarów wojskowych; wzywa Turcję do wzmożenia wysiłków na rzecz dostarczania kluczowych informacji z archiwów wojskowych, a także zapewnienia dostępu do świadków na obszarach zamkniętych; wzywa Turcję do współpracy z odpowiednimi organizacjami międzynarodowymi, w szczególności z Radą Europy, w zakresie zapobiegania i przeciwdziałania nielegalnemu handlowi dziedzictwem kulturowym i jego celowemu niszczeniu;