21.12.2022
MT
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea
C 486/33
jħallsu r-riskatt fi kriptovaluti bħal Bitcoin (10).
Ir-Regolament dwar ir-reżiljenza operazzjonali diġitali għas-settur finanzjarju (DORA), maqbul reċentement mill-koleġiżlaturi u li bħalissa jinsab fil-proċess li jiġi ffinalizzat sabiex jiġi ppubblikat, jipprovdi rekwiżiti uniformi dwar is-sigurtà tan-networks u tas-sistemi tal-informazzjoni li jappoġġjaw il-proċessi tan-negozju tal-entitajiet finanzjarji, inklużi l-fornituri ta’ servizzi tal-kriptoassi, li huwa meħtieġ sabiex jinkiseb livell komuni għoli ta’ reżiljenza operazzjonali diġitali.
3.2.
L-ekosistema tal-kriptoassi hija esposta wkoll għal ċertu livell ta’ riskju ta’ konċentrazzjoni b’negozjar iddominat minn għadd relattivament żgħir ta’ entitajiet (11).
Studju sab li inqas minn 10 000 persuna madwar id-dinja kollettivament għandhom 4,8 miljun Bitcoin (12) — kważi terz tat- 18,5 miljun Bitcoin estratti s’issa.
Dawn tal-aħħar kellhom valur tas-suq ta’ kważi USD 600 biljun.
Is-sitwazzjoni ma nbidlitx ħafna.
L-ekosistema tal-Bitcoin għadha ddominata minn atturi kbar u kkonċentrati, kemm jekk huma minaturi kbar (13), detenturi ta’ Bitcoin jew skambjaturi.
Din il-konċentrazzjoni tagħmel il-Bitcoin suxxettibbli għal riskju sistemiku, u timplika wkoll li l-maġġoranza tal-gwadanji minn adozzjoni ulterjuri x’aktarx jmorru b’mod sproporzjonat fuq sett żgħir ta’ parteċipanti (14).
3.3.
Fl-aħħar rapport tiegħu (15), l-FSB jiddikjara li s-sistemi tas-suq bħall-ibbankjar ġew fil-biċċa l-kbira protetti mill-volatilità tal-kriptoassi.
Madankollu, l-FSB iwissi dwar l-importanza dejjem tikber tal-assi diġitali fl-operazzjonijiet tal-istituzzjonijiet finanzjarji.
Jekk stablecoin maġġuri (użat b’mod estensiv għall-pagamenti) ifalli, dan jista’ jkollu impatt ulterjuri fuq l-istabilità finanzjarja, fi żmien ta’ inċertezza dejjem tikber minħabba l-gwerra fl-Ukrajna, bi prezzijiet tal-prodotti bażiċi għoljin b’mod persistenti.
Stablecoin li qed ifalli jista’ jwassal ukoll għal nuqqas ta’ likwidità fi ħdan l-ekosistema usa’ tal-kriptoassi, u b’hekk jillimita l-volumi tan-negozjar.
3.4.
Kif intqal f’Opinjoni preċedenti (16), il-KESE jappoġġja bis-sħiħ l-isforzi fl-UE biex tiżdied is-superviżjoni tal-kriptoassi.
Madankollu, minħabba l-perċezzjoni tal-anonimità tagħhom, il-kriptoassi xorta jistgħu jkunu vittmi ta’ intenzjoni kriminali minkejja titjib fit-traċċar tagħhom.
Dan l-aħħar ukoll il-kriptoassi dehru l-aktar bħala l-munita ppreferuta tal-aggressuri ċibernetiċi, li jużaw ir-ransomware biex jiħħekkjaw f’sistemi u mbagħad jitolbu pagamenti ta’ Bitcoin biex ma jeqirdux jew ma jikxfux id-data ta’ valur tal-kumpanija.
Barra minn hekk, kien hemm żieda fir-rapporti ta’ skemi Ponzi tal-kripto.
Il-BĊE jiddikjara wkoll li l-kriptovaluti qed jintużaw biex jiġu evitati s-sanzjonijiet imposti fuq l-oligarki Russi minħabba l-gwerra fl-Ukrajna (17).
Ir-riskju ta’ użu ħażin tal-kriptoassi biex jiġu evitati s-sanzjonijiet kontra r-Russja huwa tfakkira importanti li dawn is-swieq iridu jkunu mġiegħla jikkonformaw mal-istandards meħtieġa, inkluża informazzjoni dwar l-investituri u rekwiżiti għall-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u ta’ divulgazzjoni.
3.5.
Informazzjoni qarrieqa u nuqqas ta’ trasparenza huma punt ieħor ta’ tħassib kbir.
Xi kriptoassi jiġu rreklamati b’mod aggressiv lill-pubbliku, bl-użu ta’ materjal ta’ kummerċjalizzazzjoni u informazzjoni oħra li tista’ ma tkunx ċara, ma tkunx kompluta, ma tkunx preċiża jew tqarraq apposta, filwaqt li tissopravaluta l-gwadanji potenzjali u tinjora r-riskji involuti.
Il-kummerċjalizzazzjoni spiss issir permezz ta’ influwenzaturi fuq il-midja soċjali li ma jiżvelawx jekk għandhomx inċentiv finanzjarju biex jikkummerċjalizzaw ċerti kriptoassi, b’mod partikolari ż-żieda reċenti fl-arti mhux funġibbli (l-arti NFT) marbuta ma’ diversi ċelebritajiet u personalitajiet mid-dinja tal-isport.
(10) (11) (12) (13) (14) (15) (16) (17)
Crypto-assets: Key developments, regulatory concerns and responses (Il-kriptoassi: l-iżviluppi ewlenin, it-tħassib regolatorju u r-risponsi għalih).
Huwa pertinenti li jiġi enfasizzat li l-grad ta’ riskju ta’ konċentrazzjoni huwa f’termini relattivi u limitat għall-ekosistema tal-kriptoassi.
M’għandu l-ebda effett fuq il-konċentrazzjoni tal-ġid kif deskritta, pereżempju, fil-Lista ta’ Biljunarji ta’ Forbes World.
Makarov, I., Schoar, A., Blockchain Analysis of the Bitcoin Market (18 ta’ April, 2022).
L-estrazzjoni ta’ kriptovaluta hija l-proċess tal-ħolqien ta’ blokok individwali miżjuda mal-blockchain billi jissolvew problemi matematiċi kumplessi.
L-għan tal-estrazzjoni huwa li jiġu vverifikati t-tranżazzjonijiet kriptovaluti u li tintwera prova tax-xogħol, filwaqt li din l-informazzjoni tiżdied ma’ blokk fuq il-blockchain, li jaġixxi bħala reġistru għat-tranżazzjonijiet tal-estrazzjoni.
Makarov, I., Schoar, A., Blockchain Analysis of the Bitcoin Market (18 ta’ April, 2022).
Valutazzjoni tar-riskji għall-istabbiltà finanzjarja mill-kriptoassi.
Opinjoni tal-KESE dwar Kriptoassi u teknoloġija ta’ reġistru distribwit, ĠU C 155, 30.4.2021, p. 31.
Il-President tal-BĊE Christine Lagarde tgħid li l-kriptovaluti qed jintużaw biex jiġu evitati s-sanzjonijiet imposti fuq ir-Russja