4.11.2022
NL
Publicatieblad van de Europese Unie
C 421/9
Deze aanpak creëert nieuwe mogelijkheden om innovatie in alle regio’s te bevorderen en minder ontwikkelde en perifere regio’s beter te integreren in de Europese onderzoeksruimte (EOR) en het Europees innovatie-ecosysteem.
De mededeling van de Commissie over een nieuwe EOR voor O&I (3) was een belangrijke stap in de totstandbrenging van de EOR.
Het doel van de EOR is excellentie, grensoverschrijdende samenwerking tussen onderzoekers, kritische massa op belangrijke strategische gebieden en mobiliteitsmogelijkheden voor onderzoekers op te bouwen en uiteindelijk een open eengemaakte markt voor O&I tot stand te brengen.
Het nieuwe toekomstgerichte plan in de mededeling heeft vier ambitieuze beleidsdoelstellingen: prioriteit toekennen aan investeringen en hervormingen; excellentie toegankelijker maken en de O&I-systemen in de hele EU versterken; de vertaling van nieuwe O&I-resultaten naar het bedrijfsleven verbeteren; en de integratie van nationale beleidsmaatregelen verdiepen.
Daarnaast heeft de Commissie op 16 juli 2021 een voorstel aangenomen voor een aanbeveling van de Raad over een Pact voor onderzoek en innovatie in Europa (4).
De aanbeveling bevat een aantal prioritaire gebieden voor gezamenlijk optreden ter ondersteuning van de EOR.
Hiertoe behoort samenwerking om een antwoord te bieden op de uitdagingen van de digitale en de groene transitie (bijvoorbeeld bij de uitvoering van missies en Europese partnerschappen in het kader van Horizon Europa).
Synergieën zijn erop gebaseerd dat de beheerautoriteiten van voor O&I relevante programma’s elkaar en elkaars programma’s kennen.
Zij zijn er ook op gebaseerd dat nationale O&I-vertegenwoordigers de prioriteiten en acties van Horizon Europa (zoals nieuwe missies en partnerschappen) en de regionale prioriteiten op het gebied van slimme specialisatie kennen.
Deze prioriteiten en acties vormen een uitstekend referentiepunt voor het ontwikkelen van complementariteit.
Synergieën tussen het O&I-kader en de cohesieprogramma’s kunnen het bedrag, de kwaliteit en het effect van de investeringen in O&I maximaliseren door strategische plannen op te stellen die elkaar aanvullen en door gebruik te maken van verschillende financieringsstromen (overeenkomstig de specifieke doelstellingen van elk programma/ fonds).
Strategieën voor slimme specialisatie zijn van cruciaal belang voor synergieën met instrumenten op het gebied van slimme groei op EU-niveau (met name met Horizon Europa).
Door prioriteiten van strategieën voor slimme specialisatie bottom-up te bepalen, moet het gemakkelijker worden om in andere lidstaten partners te vinden met het oog op samenwerking inzake gerelateerde onderwerpen en waardeketens.
Met betrekking tot het EFRO verplicht artikel 11, lid 1, punt b), iii), van de verordening gemeenschappelijke bepalingen (GB-verordening) (5) de lidstaten om in hun strategische partnerschapsovereenkomsten het volgende te specificeren: “complementariteit en synergie tussen de onder de partnerschapsovereenkomst vallende middelen [...] en andere instrumenten van de Unie [...] en, in voorkomend geval, projecten die worden gefinancierd uit Horizon Europa”.
Evenzo vereist artikel 22, lid 3, punt a), iii), van de GB-verordening voor elk cohesiebeleidsprogramma een samenvatting van de belangrijkste uitdagingen, rekening houdend met “investeringsbehoeften en complementariteit en synergie met andere vormen van steun”.
In alle gevallen moeten de beheerautoriteiten zelf beslissen of zij al dan niet gebruikmaken van synergiemechanismen.
SOORTEN SYNERGIEËN 1.
Excellentiekeurmerk
Het excellentiekeurmerk is een kwaliteitskeurmerk dat de Commissie toekent aan een voorstel dat is ingediend in het kader van een competitieve oproep tot het indienen van voorstellen uit hoofde van een EU-instrument en dat in overeenstemming met de minimumkwaliteitseisen van dat EU-instrument is bevonden, maar vanwege budgettaire beperkingen niet kon worden gefinancierd.
Het excellentiekeurmerk geeft aan dat een project in aanmerking zou kunnen komen voor steun uit andere EU- of nationale financieringsbronnen.
Een excellentiekeurmerk in het kader van Horizon Europa erkent de waarde van het voorstel en helpt andere financierings­ instanties om gebruik te maken van het evaluatieproces van Horizon Europa.
Het kan bijvoorbeeld worden toegekend aan voorstellen die zijn ingediend in het kader van de Accelerator van de Europese Innovatieraad (EIC) (een voormalig kmoinstrument), EIC Transition, Marie Skłodowska-Curie-acties (MSCA), teamvorming en proof of concept door de Europese Onderzoeksraad (ERC).
(3) COM(2020) 628 final van 30 september 2020.
(4) COM(2021) 407 final.
(5) Verordening (EU) 2021/1060 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds Plus, het Cohesiefonds, het Fonds voor een rechtvaardige transitie en het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en de financiële regels voor die fondsen en voor het Fonds voor asiel, migratie en integratie, het Fonds voor interne veiligheid en het instrument voor financiële steun voor grensbeheer en visumbeleid (PB L 231 van 30.6.2021, blz.
159).