C 307/24
4.
NL
Publicatieblad van de Europese Unie
12.8.2022
Beknopte beschrijving van het afgebakende geografische gebied Het geografische gebied van de beschermde geografische aanduiding “Pa de Pagès Català” beslaat de gehele autonome regio Catalonië.
5.
Verband met het geografische gebied
5.1.
Specificiteit van het geografische gebied Het “Pa de Pagès de Català”, dat onder die benaming in heel Catalonië bekend is, geniet in de regio ook de grootste historische bekendheid.
De etymologische betekenis van de benaming “pa de pagès” geeft reeds een duidelijke hint met betrekking tot de oorsprong van het brood, te weten het platteland.
“Pagès” in het Catalaans betekent “landbouwer”.
Het “pa de pagès” werd in heel Catalonië door de landbouwers op het platteland gebakken en door hen geconsumeerd.
Bijgevolg was het een onmiskenbaar artisanaal product want het brood werd gebakken op de boerderijen (eenvoudige woningen van de landbouwers) en ook in andere huizen in het dorp.
Ook de beroepsbakkers op het platteland bakten het “pa de pagès” want dat brood kon verscheidene dagen optimaal worden bewaard, wat de landbouwers goed uitkwam.
Het belangrijkste kenmerk van het brood met de ronde vorm, is dat het met de hand wordt vormgegeven, langzaam rijst en in een oven met een vuurvaste vloer wordt gebakken, een traditie die reeds meer dan zes eeuwen overeind blijft.
De knowhow met betrekking tot het bakken van een “pa de pagès” werd eeuwenlang van vader op zoon overgeleverd zowel in het geval van het huisbereide als in het geval van het door de beroepsbakkers bereide brood.
Het zijn die plattelandsbakkers die de consumenten in de grote steden of de omliggende gemeenten, na de plattelandsvlucht waarvan Catalonië van de 16e tot de 18e eeuw herhaalde malen het slachtoffer was, geleidelijk met het “pa de pagès” vertrouwd hebben gemaakt.
Aan het eind van de 19e eeuw hebben bepaalde historische gebeurtenissen ertoe geleid dat het “Pa de Pagès Català” definitief werd geaccepteerd als het meest karakteristieke product van de Catalaanse bakkers.
De wereldtentoon­ stellingen van 1888 en 1929 in Barcelona vielen samen met de toenmalige industrialisering van Catalonië en hadden een massale uittocht van de landbouwers naar de Catalaanse hoofdstad tot gevolg.
Duizenden personen verlieten hun dorpen in het zuidelijk gedeelte van het Catalaanse binnenland en gingen op zoek naar betere mogelijkheden om aan de kost te komen in de fabrieken van Barcelona of in andere industriële centra zoals Manresa, Reus enz.
Een behoorlijk aantal van deze inwijkelingen beoefende in zijn dorp van herkomst de bakkersstiel of was er met het bakken van het “pa de pagès” in de eigen woning belast.
Velen konden in de stad niet in de fabrieken maar wel in de bakkerijen aan de slag en gingen brood bakken voor de constant groeiende bevolking.
Gelijktijdig met de integratie van deze personen als werkkracht in de bakkerijen, werden in de bakkerijsector evenwel ook andere werkwijzen geïntroduceerd waarbij enerzijds machines in gebruik werden genomen en anderzijds meel werd gebruikt dat fijner was dan het meel dat tot dusverre gekend was.
In die periode deden de lange broden, die gemakkelijker en vlugger te bakken waren dan de traditionele boerenbroden, hun intrede.
De nieuwe stadsbewoners bleven evenwel trouw aan hun traditionele broden en er was in de bakkerijen vraag naar de “pa de pagès” zodat de bakkers in de stad zowel de moderne langwerpige broden als het boerenbrood aanboden.
In die periode genoot het “pa de pagès” reeds in heel Catalonië een goede faam als traditioneel en ambachtelijk bereid brood, dat totaal verschillend was van de nieuwe broodvormen.
Tot op heden werd aan deze reputatie geen afbreuk gedaan.
Zozeer zelfs dat een van de meest fameuze schotels van de Catalaanse gastronomie, het tomatenbrood (of “pa amb tomàquet”) ondenkbaar is zonder “Pa de Pagès Català”.
De wijze waarop het “pa de pagès” wordt bereid in Barcelona en in andere Catalaanse industriesteden heeft zich in de 19e-20e eeuw in heel Catalonië verspreid.
Volgens de afstammelingen van alle bakkersfamilies van Catalonië is de wijze waarop dit brood wordt bereid onveranderd gebleven en wordt dit brood in wezen op dezelfde wijze gebakken als 100 jaar geleden.
Het deeg wordt nog altijd bewerkt in het kader van een langzaam proces waarbij ook bijzondere aandacht wordt besteed aan het bakken zelf en vooral aan het effect van de tijdens het bakken toegevoegde stoom, waarbij de vaardigheid van de bakker om de hoek komt kijken; deze stoom is van essentieel belang om de korst haar definitieve aspect te verlenen. 5.2.
Specificiteit van het product “Pa de Pagès Català” is de meest representatieve specialiteit van de Catalaanse bakkers.
Het is een brood dat langzaam rijst, volledig met de hand wordt bereid en langzaam bakt in een oven met een vuurvaste vloer.
Het heeft een knapperige, gegrilde korst en zacht en sponzig broodkruim met grote gaten, waardoor de indruk van frisheid en de aangename textuur bewaard blijven tot 8 à 9 uur nadat het brood is gebakken.
Deze elementen, die de vrucht zijn van de knowhow en de lange ervaring van de Catalaanse bakkers, verlenen dit brood specifieke kenmerken die sedert zijn ontstaan ongewijzigd zijn gebleven en die ervoor hebben gezorgd dat het zijn faam in de loop der tijd kon hooghouden.