21.4.2022
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
C 167/11
— wzmacnianie odbudowy Europy i jej odpowiedzi na transformację cyfrową i ekologiczną; — pogłębianie poczucia przynależności do Europy w oparciu o wspólne wartości.
ZWRACA SIĘ DO KOMISJI I PAŃSTW CZŁONKOWSKICH, BY ZGODNIE ZE SWOIMI ODPOWIEDNIMI KOMPETENCJAMI I Z NALEŻYTYM POSZANOWANIEM ZASADY POMOCNICZOŚCI WSPÓŁPRACOWAŁY Z INSTYTUCJAMI SZKOLNICTWA WYŻSZEGO I INTERESARIUSZAMI Z MYŚLĄ O OSIĄGNIĘCIU NASTĘPUJĄCYCH KLUCZOWYCH CELÓW: Wzmocnienie europejskiego wymiaru szkolnictwa wyższego, badań naukowych i innowacji, a także istniejących między nimi synergii 15.
Pogłębiona współpraca transnarodowa przyczynia się do tworzenia, w pełnej synergii, europejskiego obszaru edukacji i nowej europejskiej przestrzeni badawczej, poprzez wzmacnianie instytucji szkolnictwa wyższego i poprawę jakości szkolnictwa wyższego, badań naukowych i innowacji w całej Europie.
Dzięki nowym wymiarom, formatom i możli­ wościom mobilności pomiędzy dyscyplinami i sektorami oraz ponad granicami, atrakcyjnym i stabilnym karierom akademickim i badawczym, a także otwartej edukacji i otwartej nauce, współpraca ta pozwala instytucjom szkolnic­ twa wyższego lepiej stawiać czoła wyzwaniom społecznym i zapewniać studentom, osobom biorącym udział w ucze­ niu się przez całe życie i naukowcom odpowiednią wiedzę oraz odpowiednie umiejętności i kompetencje na potrzeby ich przyszłego rozwoju zawodowego i osobistego.
Szczególną uwagę należy zwrócić na studentów i młodych naukowców, na których studia i karierę silnie wpłynęła pandemia, a także na tych z obszarów wiejskich i oddalonych, takich jak regiony najbardziej oddalone. 16.
Sojusze instytucji szkolnictwa wyższego, takie jak „Uniwersytety Europejskie”, mogą być dowodem na potencjał sze­ roko zakrojonej i długoterminowej współpracy instytucjonalnej w zakresie szkolnictwa wyższego.
Takie sojusze są w stanie generować rzeczywistą europejską wartość dodaną poprzez tworzenie masy krytycznej w skali europejskiej dzięki długofalowemu zaangażowaniu wszystkich interesariuszy.
Ułatwiają one swobodne przemieszczanie się w całej Europie do celów studiów, pracy lub badań naukowych, w oparciu o wspólne interesy.
Z uwagi na wysoki poziom integracji, przejrzystości i otwartości mogą one przynieść transformacyjne skutki w Europie i dla Europy.
Te transfor­ macyjne skutki zostaną spotęgowane dzięki koordynacji i komplementarności z innymi europejskimi, krajowymi, regionalnymi, lokalnymi i, w stosownych przypadkach, międzynarodowymi inicjatywami i sieciami. 17.
Uwolnienie pełnej wartości dodanej sojuszy instytucji szkolnictwa wyższego, takich jak „Uniwersytety Europejskie”, wymaga dalszego wsparcia na szczeblu europejskim i, w stosownych przypadkach, krajowym, opartego na podejściu stopniowym.
Sojusze te, jako katalizatory transformacji instytucjonalnej, powinny być, w stosownych przypadkach, wspierane w zakresie rozwijania silnego wymiaru badawczo-innowacyjnego oraz w zakresie wdrażania innowacyj­ nych wspólnych programów edukacyjnych na wszystkich poziomach, w ramach podejścia skoncentrowanego na stu­ dencie i opartego na badaniach naukowych i innowacjach, i mogłyby ewentualnie przyznawać wspólne dyplomy na podstawie europejskich kryteriów współtworzonych z państwami członkowskimi i odpowiednimi interesariuszami, zgodnie z instrumentami procesu bolońskiego.
Sojusze te powinny również, w stosownych przypadkach, być wspie­ rane w usprawnianiu zarządzania zasobami ludzkimi, poprzez ewentualną wspólną rekrutację pracowników akade­ mickich i naukowców, w promowaniu rozwoju atrakcyjnej i stabilnej kariery zawodowej oraz w uwspólnianiu zaso­ bów i struktur, na przykład laboratoriów i platform. 18.
Przy pełnym uznaniu, jak ważne są uczenie się oparte na kontakcie bezpośrednim i fizyczna mobilność, a także potrzeba zapewnienia zrównoważonej cyrkulacji talentów, instytucje szkolnictwa wyższego powinny być zachęcane do dalszego wspierania wszelkiego rodzaju mobilności studentów, kadry i naukowców, która sprzyja sukcesowi akade­ mickiemu i osobistym osiągnięciom, gdyż umożliwia – poprzez umiędzynarodowienie programów nauczania lub poprzez funkcjonowanie w innowacyjnych międzynarodowych środowiskach w instytucjach macierzystych – wszyst­ kim studentom, pracownikom i naukowcom zdobywanie kompetencji międzynarodowych i międzykulturowych. 19.
Europejski Rok Młodzieży ma w tym względzie do odegrania rolę wspomagającą.
Warto przypomnieć o celu zakłada­ jącym, że co najmniej 20 % absolwentów w europejskim obszarze szkolnictwa wyższego powinno mieć za sobą okres nauki lub szkolenia za granicą, jak potwierdzono w komunikacie ministerialnym z Rzymu z dnia 19 listopada 2020 r., i o wsparciu, którego należy udzielać inicjatywie „Uniwersytety Europejskie”, tak by możliwe było osiągnięcie ambit­ nego celu 50 % mobilnych studentów, który to cel określono w konkluzjach Rady w sprawie inicjatywy „Uniwersytety Europejskie” – łączenie szkolnictwa wyższego, badań, innowacji i społeczeństwa: ku nowemu wymiarowi europej­ skiego szkolnictwa wyższego. 20.
Z myślą o realizacji wspomnianych celów państwa członkowskie i Komisja, we współpracy z instytucjami szkolnictwa wyższego, powinny również dążyć do uproszczenia procedur administracyjnych dla instytucji, w tym poprzez dalsze rozszerzenie wdrażania inicjatywy dotyczącej europejskiej karty studenta oraz poprzez dalsze wdrażanie automatycz­ nego wzajemnego uznawania kwalifikacji akademickich i okresów nauki za granicą we współpracy z ośrodkami infor­ macji o uznawalności wykształcenia do celów akademickich (ośrodkami NARIC).
Należy zachęcać instytucje szkolnic­ twa wyższego, by na swoich kampusach w pełni wykorzystywały narzędzia cyfrowe do celów mobilności oraz uznawania kwalifikacji, promowania wielojęzyczności, międzykulturowości i włączenia studentów o mniejszych szan­ sach, a także by uczyniły z mobilność integralny element programów studiów.