6.4.2022
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
C 152/25
4.10.
EKES uważa, że im wcześniejszy jest wiek, w którym młodzi ludzie zapoznają się z wolontariatem, tym większe prawdopodobieństwo, że będą w przyszłości zintegrowanymi i zaangażowanymi społecznie dorosłymi wnoszącymi wkład w przyszłość Europy.
Należy zachęcać do podejmowania takich inicjatyw jak wolontariat rodzinny oraz programy w szkołach dotyczące uczenia się poprzez zaangażowanie (ang. service learning).
W razie potrzeby należy dostosować ramy prawne, aby również młodszym osobom i dzieciom umożliwić wolontariat.
Organizacje młodzieżowe odgrywają bardzo ważną rolę w tym procesie i dlatego powinny otrzymywać odpowiednie i wystarczające wsparcie ze strony organów publicznych. 5.
Rola wolontariuszy w społeczności 5.1.
Nie ulega wątpliwości, że wolontariusze wnoszą istotną wartość gospodarczą i społeczną oraz w zakresie ochrony środowiska.
W organizacjach nienastawionych na zysk wolontariusze mają często zasadnicze znaczenie dla zapewnienia skutecznego wykonywania zadań, gdyż są jednym z najważniejszych zasobów tych organizacji.
Świat zewnętrzny często postrzega wolontariuszy jako symbol działalności tych podmiotów.
Dla wielu ludzi, zwłaszcza młodych, wolontariat jest czymś szczególnym.
Jest to często pierwsza okazja, gdy mogą zaspokoić realne potrzeby społeczne i szybko dostrzegają efekty swych działań jako zaangażowani obywatele, co znacznie ogranicza ryzyko wykluczenia społecznego. 5.2.
W wielu przypadkach obywatele mają coraz większe trudności prawne ze zorganizowaniem się wokół kwestii będących przedmiotem wspólnego zainteresowania i z zaangażowaniem wolontariuszy wnoszących wkład w społeczeń­ stwo bez poszukiwania osobistych korzyści.
Należy zapewnić organizacjom społeczeństwa obywatelskiego prawo do zrzeszania się, finansowanie publiczne oraz wsparcie.
EKES podkreśla, że finansowanie publiczne organizacji społeczeństwa obywatelskiego w znacznym stopniu przyczynia się nie tylko do ich funkcji i roli w społeczeństwie, lecz także do utrzymania ich niezależności i zdolności zapewnienia wewnętrznych procesów demokratycznych, które umożliwiają uznanie i przedstawianie postulatów ich członków bez ingerencji z zewnątrz.
5.2.1.
Dobrze funkcjonujące społeczeństwo obywatelskie jest oznaką zdrowej demokracji i walnie przyczynia się do jakości życia, pokoju i stabilności.
Demokracja uczestnicząca stanowi uzupełnienie demokracji przedstawicielskiej, a nie jej zagrożenie.
5.2.2.
W przypadku organizacji koordynujących działania wolontariuszy finansowanie publiczne pozwala dzięki specjalnemu mechanizmowi dźwigni uzyskać znacznie większe korzyści dla społeczeństwa, które mają realną wartość ekonomiczną. 5.3.
Mieszkańcy Europy coraz częściej angażują się w krótkoterminowe działania wolontariackie, często przynoszące wyraźne korzyści osobiste, np. w wolontariat podczas festiwalu lub koncertu, zamiast powziąć długoterminowe zobowiązanie w celu spełnienia rozpoznanej potrzeby społecznej.
EKES pragnie, by decydenci w większym stopniu wspierali wartość dodaną wolontariatu jako kapitału społecznego, a nie tylko jako osobistą szansę lub sposób zaoszczędzenia na kosztach zasobów ludzkich.
Organy publiczne muszą pomagać wolontariuszom i organizacjom wspierającym ich działania w lepszym ukazaniu ich wartości i oddziaływania, by nadal mogli przyciągać osoby zainteresowane wolontariatem, gdyż obywatele mają coraz większy wybór sposobów spędzania wolnego czasu. 5.4.
W czasie pandemii COVID-19 wielu decydentów i zwykłych obywateli dostrzega szczególny potencjał i realny wpływ wolontariatu – zarówno jako zorganizowanych działań koordynowanych przez instytucję lub organizację publiczną, jak i jako doraźnych działań podejmowanych indywidualnie i spontanicznie z chęci niesienia pomocy.
Przyznając Nagrodę za Solidarność Obywatelską (15) organizacjom i osobom zaangażowanym w wolontariat w odpowiedzi na pandemię COVID-19, EKES oddał hołd setkom tysięcy wolontariuszy w całej Europie, którzy w 2020 r. pomagali osobom potrzebującym w związku z pandemią. 5.5.
Pracownicy o mniej regularnych godzinach pracy i mniej stabilnym życiu zawodowym mają większe trudności w podejmowaniu długoterminowych zobowiązań do wolontariatu.
Na przykład pracownikom sklepu informowanym z 24-godzinnym wyprzedzeniem o konieczności stawienia się w pracy niezmiernie trudno jest zobowiązać się do udziału w wolontariacie.
To samo dotyczy na przykład wielu osób wykonujących pracę na wezwanie.
EKES zwraca uwagę, że organizacjom wolontariackim należy udzielać wsparcia, zapewniając wiedzę fachową, w tym dobre praktyki, na temat sposobu zwiększenia umiejętności radzenia sobie ze zmienną dostępnością potencjalnych wolontariuszy i opracowywania nowych metod zarządzania wolontariuszami. 5.6.
Włączanie w programy aktywności społecznej (16) (ang. social prescribing) jest sposobem na poprawę złego stanu zdrowia bez przepisywania leków lub w uzupełnieniu do nich.
Wolontariat stał się skutecznym i coraz popularniejszym elementem włączania w programy aktywności społecznej.
Badania dowodzą, że ma on pozytywny wpływ na zdrowie psychiczne i że udział w działalności wolontariackiej w ramach włączania w programy aktywności społecznej jest czymś
(15) (16)
Nagroda EKES-u za Solidarność Obywatelską.
CEV, Social Prescribing: The Healing Power of Volunteering?
[Włączanie w programy aktywności społecznej: uzdrawiająca moc wolontariatu?] i „Policy Statement on Volunteering & Social Prescribing” [Oświadczenie dotyczące polityki pt. „Wolontariat i włączanie w programy aktywności społecznej”], 2019.