6.4.2022
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
C 152/23
3.7.
Wielu wolontariuszy w całej Europie angażuje się w działania, które są zgodne z długoletnimi projektami unijnymi Komisji Europejskiej (mającymi zasadnicze znaczenie dla przyszłości Europy, dotyczącymi np. szczepień, cyfryzacji, kwestii klimatycznych, reform finansowych, debaty o energetyce jądrowej, reform rynku pracy itp.).
Ponieważ obywatele muszą uzyskać oparte na faktach i obiektywne rozumienie kluczowych propozycji wysuwanych przez instytucje UE, zanim będą mogli je poprzeć, EKES wzywa Komisję Europejską do aktywnego wspierania tych działań prowadzonych przez wolontariuszy, które mogą pomóc w zdobyciu poparcia społecznego dla głównych projektów UE, m.in. dzięki zmniejszeniu ryzyka szerzenia się fałszywych i tendencyjnych informacji. 3.8.
Rozwój finansowania projektów według stawek zryczałtowanych i kwot ryczałtowych powinien umożliwić uznanie wkładu wolontariuszy za współfinansowanie dotacji UE.
W praktyce system ten nie działa jednak sprawnie z powodu faktu, że czasu poświęcanego na wolontariat nie można na ogół uwzględnić w rachunkowości danej organizacji.
Ponadto wiele agencji zarządzających dotacjami UE wymaga przedstawienia rachunków na pełną kwotę płatności zryczałtowanych i ryczałtowych, co jest sprzeczne z zamysłem i duchem zastosowanego do finansowania podejścia jako metody kalkulacji.
EKES ponawia postulaty przedstawione w opiniach przyjętych w 2006 r. (11) i 2013 r. (12) i ubolewa, że nie zostały jeszcze w pełni zrealizowane.
Zauważa, że programy finansowania Rady Europy dysponują mechanizmem pozwalającym uwzględnić czas wolontariatu jako współfinansowanie otrzymywanych dotacji. 3.9.
EKES zdecydowanie popiera zainicjowany przez Europejskie Centrum Wolontariatu (CEV) w 2013 r. konkurs na Europejską Stolicę Wolontariatu (13) jako część spuścizny Europejskiego Roku Wolontariatu 2011, która łączy lokalne strategie i praktyki w zakresie wolontariatu z kontekstem europejskim oraz europejskimi wartościami i ramami politycznymi.
Apeluje, by wszystkie instytucje UE zachęcały do tej inicjatywy i ją wspierały, lecz ze szczególnym uwzględnieniem szczebla niższego niż krajowy, gdyż jest to sposób zbliżenia obywateli do decydentów UE i ukazania wsparcia UE dla solidarnościowych działań i aktywnych obywateli wnoszących wkład w przyszłość Europy.
EKES wzywa Komisję Europejską, aby aktywnie wspierała rozpowszechnianie dobrych praktyk w zakresie polityki publicznej wspierającej działalność wolontariacką na szczeblu lokalnym, ze szczególnym uwzględnieniem przykładów pochodzących z gmin, które kandydowały w konkursie na Europejską Stolicę Wolontariatu lub były jego laureatkami. 4.
Tendencje w działalności wolontariackiej 4.1.
EKES zwraca uwagę, że zachodzące zmiany demograficzne będą miały wpływ na działalność wolontariuszy w nadchodzących latach.
4.1.1.
Europejskie społeczeństwo się starzeje, a współczynnik urodzeń jest niższy.
Oznacza to, że więcej wykwalifikowanych wolontariuszy dostępnych jest przez dłuższy czas, lecz więcej osób starszych potrzebuje też wsparcia wolontariuszy ze względu na wydłużające się życie.
Przy malejącym współczynniku urodzeń może być jednak mniej potencjalnych wolontariuszy wśród młodych ludzi i potrzebnych będzie więcej projektów partnerskich dla dorosłych i starszych wolontariuszy.
4.1.2.
Obserwujemy coraz większe zróżnicowanie i przemieszczanie się ludności Europy i należy dołożyć większych starań, by zapewnić włączenie społeczne.
Państwa członkowskie nie są w stanie pokryć wszystkich tych kosztów z finansów publicznych, a nawet gdyby dysponowały takimi środkami, to nie jest to tylko kwestia pieniędzy.
Do prawdziwego włączenia potrzebne jest bardziej ludzkie podejście oparte na solidarności.
Do tego niezbędni są wolontariusze działający w duchu wzajemnej solidarności.
Należy zintensyfikować wysiłki na rzecz zwalczania samotności i zapewnienia usług społecznych w sytuacji, gdy rodziny są bardziej rozproszone w różnych krajach i na całym kontynencie.
EKES uważa, że przygotowane na to muszą być władze publiczne na szczeblu UE, na szczeblu państw członkowskich i na poziomie lokalnym oraz że proces ten musi obejmować stworzenie korzystnych warunków do rozwoju wolontariatu.
4.1.3.
W państwach członkowskich pobiera się mniej podatków i ogranicza się budżety publiczne, podczas gdy popyt na usługi rośnie.
Większa nierówność i ubóstwo powodują większe zapotrzebowanie ludności stojące w sprzeczności z ograniczaniem finansowania dla organizacji społeczeństwa obywatelskiego, które mogłyby wiele zdziałać – przy wsparciu wolontariuszy – na rzecz poprawy sytuacji poszczególnych obywateli i rodzin.
EKES zwraca uwag na potrzebę osiągnięcia lepszej równowagi. 4.2.
EKES podkreśla, że ciągłe zmiany stylu życia i rodzajów działalności zapewniających uznanie społeczne czy też potrzeba rozwijania nowych umiejętności mogących się przydać w sferze zawodowej młodszym pokoleniom mogą powodować rozdźwięk między zainteresowaniem obywateli wolontariatem a rzeczywistymi możliwościami w tym zakresie.
Dlatego też poziom wolontariatu może się zmniejszyć pomimo wysokiej podaży i wysokiego popytu.
Zjawisko to trzeba nieustannie monitorować, tak by w odpowiednim czasie można było dostosowywać politykę publiczną.
(11) (12) (13)
SOC/243 – „Działalność wolontariacka: jej rola w społeczeństwie europejskim i jej oddziaływanie” (Dz.U.
C 325 z 30.12.2006, s. 46).
ECO/343 – „Wykorzystanie narzędzi statystycznych do badania wolontariatu” (Dz.U.
C 170 z 5.6.2014, s. 11).
Europejska Stolica Wolontariatu – CEV.