6.4.2022
PL
Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej
C 152/129
— przyznawanie finansowania za pośrednictwem gmin, aby obywatele nie byli uzależnieni od podmiotów przemysłowych.
Niezbędne jest zniesienie barier biurokratycznych i zadbanie o to, by finansowanie docierało do założonych odbiorców (takich jak kierowane przez młodzież organizacje oddolne i lokalne), a przy tym należy wyjaśnić kwestię zobowiązań, którymi w przyszłości może zostać obciążony prosument.
W tym przypadku pierwszeństwo musi mieć stabilność prawa, gdyż konieczne jest zagwarantowanie konsumentom pomocy finansowej i know-how, aby zachęcić ich do podjęcia ryzyka i zostania prosumentami.
EKES uważa, że po przeglądzie omawiany instrument ustawodawczy nie powinien być odnawiany przed 2030 r., tak aby wszystkim szeroko rozumianym podmiotom w tej branży zapewnić stabilność prawa, jak to stwierdzono już w pkt 3.1 powyżej. 3.3.
O ile słuszne jest dołożenie większych starań na rzecz dynamicznego wykorzystania morskich farm wiatrowych, jak przewidziano w strategii na rzecz morskiej energii odnawialnej, o tyle lądowe elektrownie wiatrowe i fotowoltaiczne muszą odgrywać znacznie większą rolę w przyszłym europejskim systemie energetycznym.
Brak ogólnego podejścia budzi wątpliwości EKES-u, który apeluje do Komisji o przyjęcie strategii opartej na regionalnej polityce decentralizacji.
Prosumpcja nie może się rozwijać bez wsparcia szczebla regionalnego i lokalnego, który dysponuje nie tylko zasobami technicznymi i finansowymi, lecz również znajomością specyfiki obszaru lokalnego, co pozwala na znaczną oszczędność czasu.
Bliski kontakt tego szczebla z obywatelami i podmiotami działającymi w terenie uzasadnia przyznanie mu większych kompetencji z myślą o osiągnięciu celów określonych w dyrektywie.
Wreszcie, strategii tej powinno towarzyszyć badanie na temat gospodarowania zasobami i surowcami krytycznymi (wydobycie, recykling itp.) niezbędnymi do wytwarzania i prawidłowego funkcjonowania energii odnawialnej.
Zależność od paliw kopalnych nie może przerodzić się w zależność od surowców krytycznych.
b) Lepsze wykorzystanie synergii 3.4.
Ze względu na mały odstęp czasu od poprzedniego przekształcenia niektóre z przyjętych nowych przepisów nie weszły jeszcze w pełni w życie.
Zdaniem EKES-u obecny przegląd powinien zatem służyć dwóm celom. 3.5.
W obecnym stanie rzeczy, zgodnie z modelowaniem w ramach unijnego scenariusza odniesienia na 2020 r., Unia powinna o nieco ponad 1 % przekroczyć aktualny cel, zgodnie z którym 32 % zużytej w UE energii ma pochodzić ze źródeł odnawialnych.
Po pierwsze, przegląd musi umożliwić podniesienie obecnych celów przy jednoczesnym wytyczeniu nowych, aby zwiększyć udział energii odnawialnej o co najmniej 7 % na całym kontynencie. 3.6.
Po drugie, skala zmian dokonywanych w ramach pakietu „Gotowi na 55” musi stanowić okazję do wzmocnienia istniejącej synergii między tymi przepisami a dyrektywą.
Podejście to musi jednak odnosić się również do nowych narzędzi proponowanych przez Komisję Europejską, takich jak Społeczny Fundusz Klimatyczny czy mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2.
Zatem potencjał korzyści wynikających z wdrożenia dyrektywy będzie mógł zostać w pełni wykorzystany tylko wtedy, gdy wykorzystanie odnawialnych źródeł energii będzie szedł w parze z ustanowieniem systemu rozliczania emisji dla części importowanego CO2.
Ustanowienie mechanizmu dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2 w odniesieniu do niektórych sektorów należy na poziomie europejskim wykorzystać jako okazję do stworzenia równych warunków działania.
Przykładem dobrze wykorzystanej synergii jest przewidziane w art. 25 zastąpienie zakładanego celu dotyczącego co najmniej 14-procentowego udziału energii odnawialnej w końcowym zużyciu energii przez sektor transportu wiążącym celem redukcji intensywności emisji gazów cieplarnianych o 13 % do 2030 r.
Tego rodzaju działanie zapewni większą spójność z przeglądem systemu handlu uprawnieniami do emisji, jak również z przepisami dotyczącymi norm CO2.
Niemniej jednak, zgodnie ze strategią Komisji na rzecz integracji systemu energetycznego (4), priorytetem powinna być elektryfikacja sektora transportu, ilekroć jest możliwa z ekonomicznego i technologicznego punktu widzenia.
Propozycja przeglądu poprzedza również przegląd dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków i powinna stanowić okazję, by Komisja wykazała się wysokim poziomem ambicji w chwili przedstawienia kontynuacji pakietu „Gotowi na 55”, co zaplanowano na 14 grudnia 2021 r.
c) Ożywienie gospodarcze powinno umożliwić rozkwit energii odnawialnej 3.7.
Podczas gdy popyt na energię elektryczną prawie powrócił do poziomu sprzed kryzysu zdrowotnego, ożywienie gospodarcze doprowadziło do rozkwitu produkcji energii ze źródeł odnawialnych ze szkodą dla wykorzystywania paliw kopalnych (5).
Aby ta korzystna sytuacja stała się w przyszłości trwałą tendencją, konieczne jest stworzenie warunków uczciwej konkurencji między źródłami produkcji energii.
Przede wszystkim oznacza to jak najszybsze zakończenie dopłat do paliw kopalnych, szacowanych w 2018 r. na około 50 mld EUR w skali całej Europy (6) (z zastrzeżeniem, że część pośrednia dopłat nie została uwzględniona w wyliczeniu).
(4) (5) (6)
COM(2020) 299 final.
Ember, European Electricity Review: H1-2021, (ember-climate.org).
Komisja Europejska, Załączniki do sprawozdania na temat stanu unii energetycznej na 2020 r. na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1999 w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu.