C 152/46
NL
Publicatieblad van de Europese Unie
6.4.2022
de EU, moeten worden ondersteund door solide partnerschappen tussen de EU, de lidstaten, sociale partners, de industrie en andere relevante belanghebbenden.
De herstelstrategie zal ook het mechanisme voor een rechtvaardige transitie versterken, dat steun verleent aan regio’s die afhankelijk zijn van hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën en structurele veranderingen ondergaan. 3.
Algemene opmerkingen 3.1.
Het EU-herstelplan omvat een belangrijk aspect van de duurzame transitie naar een koolstofvrije en gedigitaliseerde economie en maakt duidelijk dat voor het streven van de EU naar de dubbele transitie politieke verantwoordelijkheid nodig is, bovenop politieke toezeggingen en/of gouden regels.
Het EESC gaat akkoord met de voorgestelde vlaggenschipinitia­ tieven.
Deze zullen ervoor zorgen dat de investeringen worden toegespitst op een aantal gebieden die bijzonder relevant zijn voor het halen van de duurzameontwikkelingsdoelstellingen en er borg voor staan dat de klimaatdoelstellingen die in de EU-wetgeving voor 2030 (emissiereductie van minstens 55 % ten opzichte van 1990) en 2050 (broeikasgasneutraliteit) zijn vastgelegd, zullen worden gehaald. 3.2.
Door de pandemie is het noodzakelijk geworden dat aan een gemeenschappelijke aanpak wordt gewerkt waarbij de regels mondiaal worden overeengekomen en door alle regio’s op homogene wijze worden toegepast, zodat de potentiële versnippering ten gevolge van de diverse toewijzing van middelen wordt aangepakt.
De crisis ten gevolge van de pandemie en de noodzaak van de transitie naar een duurzame, veerkrachtige en flexibele economie kunnen een uitgelezen kans vormen om regels vast te leggen die een gelijk speelveld in de EU waarborgen. 3.3.
In het licht daarvan moet de huidige precaire situatie van hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën naar behoren worden geanalyseerd, samen met de impact die de permanente aard van deze situatie zou hebben op de Europese economie als geheel.
Er moet rekening worden gehouden met het aandeel van hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën in het bruto binnenlands product en met het feit dat deze industrieën leiders zijn op het gebied van innovatie, zorgen voor hoogwaardige banen en het welzijn van de gehele samenleving op de lange termijn waarborgen.
Een sterke overheidsdienst heeft het elan van de particuliere sector nodig.
Het EESC maakt zich echter zorgen dat sommige reeds goedgekeurde nationale plannen voor herstel en veerkracht niet nauwkeurig genoeg zijn waar het gaat om hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën, omdat investeringen soms voor andere economische sectoren zijn bestemd. 3.4.
Bovendien moet rekening worden gehouden met de impuls die hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën kunnen geven met betrekking tot onderzoek en ontwikkeling, aangezien het een belangrijke sector is waarin innovatie zal worden opgeschaald van laboratoriumonderzoek naar industriële schaal. 3.5.
Hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën kunnen een van de belangrijkste bijdragers zijn aan de industriële transitie die voor een koolstofarm Europa zal zorgen.
De industrie moet meer inspanningen leveren om koolstofarme productieprocessen te ontwikkelen en toe te passen en deze in de complexe toeleveringsketens te bevorderen.
Zonder deze interne en externe werkzaamheden zal het lastig zijn om de essentiële maar ambitieuze doelstellingen van de Overeenkomst van Parijs en de door de EU vastgestelde doelstellingen te halen. 3.6.
Automatisering en digitalisering zullen een sleutelrol spelen bij de verwezenlijking van deze industriële transitie.
Er mag echter geen verwarring over bestaan dat digitalisering het instrument is en transformatie het uiteindelijke doel is.
De invoering van digitale oplossingen zal de manier waarop mensen denken, besluiten nemen en presteren, stroomlijnen: terwijl digitalisering een prioriteit moet zijn voor de faciliteit voor herstel en veerkracht, moet de nadruk liggen op de wijze waarop met deze instrumenten de uitdagingen waarmee wij worden geconfronteerd efficiënter kunnen worden aangepakt. 3.7.
Voor de digitale transformatie zullen op industriële schaal technologieën moeten worden ontwikkeld waarvan de werking is bewezen in proefprojecten of in laboratoriumonderzoek.
Te dien einde moeten publieke en particuliere partnerschappen worden toegespitst op onderzoek, ontwikkeling en innovatie.
De investeringen moeten gericht zijn op technologie die in een vroeg stadium de schaalbaarheid, haalbaarheid en betrouwbaarheid van de innovatieve oplossingen in de bovenste delen van de waardeketens aantoont, en strookt met de duurzaamheidsdoelstellingen.
Daarbovenop zal een omschakelingsperiode moeten worden ingepland waarin innovatieve oplossingen op passende wijze kunnen worden uitgebreid naar de industriële schaal. 3.8.
Om tot een doeltreffende transitie te komen, is het belangrijk dat de transitie op de verworven knowhow, de beschikbare middelen en de potentiële synergieën is gericht.
Transformatie gaat gepaard met innovatie, uitvindingen, ontwerp, constructie en in wezen ook ontwikkeling.
Dit betekent echter niet noodzakelijk dat er sprake is van nieuwe creaties. 3.9.
Het EESC is zich bewust van de investeringen die noodzakelijk voor de transformatie.
De faciliteit voor herstel en veerkracht en NextGenerationEU mogen niet worden gezien als het wondermiddel.
Om de hulpbronnen- en energie-intensieve industrieën te transformeren zodat zij kunnen bijdragen aan de dubbele transitie is een grootschalig investeringsplan nodig waarbij verschillende extra financieringsbronnen worden gemobiliseerd (bv. staatssteun, belangrijke projecten die van gemeenschappelijk Europees belang zijn, nieuwe eigen middelen voor de EU-begroting, toekomstige inkomsten uit het emissiehandelssysteem van de EU, particuliere investeringen enz.).
Het is derhalve van essentieel belang dat het industrie- en energiebeleid en het klimaatbeleid met elkaar in overeenstemming worden gebracht om de enorme investeringen op gang te brengen die nodig zijn voor de overgang naar een koolstofvrij economisch model.