12.1.2022
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
C 15/117 Τετάρτη 19 Μαΐου 2021
5.
υπενθυμίζει τη νομική υποχρέωση σεβασμού του δικαιώματος σε ένα ασφαλές, καθαρό, υγιές και βιώσιμο περιβάλλον, το οποίο αποτελεί, μεταξύ άλλων, προϋπόθεση για βιώσιμες οικονομικές δραστηριότητες που συμβάλλουν στην ευημερία και τα μέσα διαβίωσης των ατόμων και των κοινοτήτων· υπενθυμίζει ότι το διεθνές δίκαιο ανθρωπίνων δικαιωμάτων προβλέπει ένδικα μέσα για την αποκατάσταση των ζημιών που προκαλούνται από την κλιματική αλλαγή σε άτομα, αυτόχθονες κοινότητες και υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στον τομέα του περιβάλλοντος, για την εφαρμογή μέτρων για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και καθιστά τα κράτη, και για τη λογοδοσία των επιχειρήσεων και των ατόμων για τις δραστηριότητές τους που επηρεάζουν την κλιματική αλλαγή και τα ανθρώπινα δικαιώματα· στο πλαίσιο αυτό, καλεί την ΕΕ να καταστήσει την καταπολέμηση της ατιμωρησίας μία από τις βασικές προτεραιότητές της, δημιουργώντας μέσα που επιτρέπουν την πλήρη, αποτελεσματική και διαρκή εφαρμογή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των περιβαλλοντικών νόμων και την επιβολή τους·
6. καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι οι συγκεκριμένες δεσμεύσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή που έχουν ήδη θεσπιστεί στο σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία 2020-2024 εφαρμόζονται και παρακολουθούνται αποτελεσματικά, και ότι η διάσταση του φύλου περιλαμβάνεται στην εφαρμογή του σχεδίου·
7.
υποστηρίζει την εντολή του ειδικού εισηγητή του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα και το περιβάλλον να ασκηθεί πίεση ώστε να αναγνωριστεί παγκόσμια το δικαίωμα των ανθρώπων να ζουν σε ένα ασφαλές, καθαρό, υγιές και βιώσιμο περιβάλλον ως ανθρώπινο δικαίωμα· καλεί την Ένωση και τα κράτη μέλη να υποστηρίξουν, στην επόμενη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, την παγκόσμια αναγνώριση αυτού του δικαιώματος· θεωρεί ότι η αναγνώριση αυτή θα πρέπει να χρησιμεύσει ως καταλύτης για ισχυρότερες περιβαλλοντικές πολιτικές, βελτιωμένη επιβολή του νόμου, συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον, πρόσβαση σε πληροφορίες και στη δικαιοσύνη και καλύτερα αποτελέσματα για τους ανθρώπους και τον πλανήτη·
8.
ζητεί από την Επιτροπή να συνεχίσει να παρακολουθεί την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της κλιματικής αλλαγής και να αξιολογήσει την πρόοδο όσον αφορά τη συμπερίληψη και την ενσωμάτωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε όλες τις πτυχές της δράσης για το κλίμα σε εθνικό και διεθνές επίπεδο, σε στενή συνεργασία με το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ/Ύπατη Αρμόστρια του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα· καλεί, στο πλαίσιο αυτό, την Ένωση να αναλάβει δράση προκειμένου να εισαγάγει το δικαίωμα σε ένα ασφαλές και υγιές περιβάλλον στον Χάρτη και να συμμορφωθεί πλήρως με το άρθρο 37 του Χάρτη· τονίζει, στο πλαίσιο αυτό, τη σημασία της στενής συνεργασίας με τα κράτη μέλη και όλους τους σχετικούς θεσμικούς παράγοντες που εμπλέκονται στη διασφάλιση της ορθής εφαρμογής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των περιβαλλοντικών διατάξεων·
9. τονίζει ότι πρέπει να αναγνωριστεί σε όλους τους ανθρώπους το θεμελιώδες δικαίωμα σε ένα ασφαλές, καθαρό, υγιές και βιώσιμο περιβάλλον και σε ένα σταθερό κλίμα, χωρίς διακρίσεις, και ότι το δικαίωμα αυτό θα πρέπει να εξασφαλίζεται με φιλόδοξες πολιτικές και να είναι πλήρως εκτελεστό μέσω του δικαστικού συστήματος σε όλα τα επίπεδα·
10.
πιστεύει ότι η ενσωμάτωση του ανθρώπινου δικαιώματος σε ένα υγιές περιβάλλον σε σημαντικές περιβαλλοντικές συμφωνίες και διαδικασίες είναι μείζονος σημασίας για τη διασφάλιση μιας ολιστικής αντίδρασης στην COVID-19 που περιλαμβάνει τον επαναπροσδιορισμό της σχέσης του ανθρώπου με τη φύση, ο οποίος θα μειώσει τους κινδύνους και θα αποτρέψει μελλοντικές ζημίες λόγω της περιβαλλοντικής υποβάθμισης·
11.
ενθαρρύνει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να αναλάβουν τολμηρή πρωτοβουλία με την ενεργό υποστήριξη του Ειδικού Εντεταλμένου της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα με σκοπό την καταπολέμηση της ατιμωρησίας των δραστών περιβαλλοντικών εγκλημάτων σε παγκόσμιο επίπεδο και να προετοιμάσουν το έδαφος, στο πλαίσιο του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ), για νέες διαπραγματεύσεις μεταξύ των μερών με σκοπό την αναγνώριση της «οικοκτονίας» ως διεθνούς εγκλήματος σύμφωνα με το Καταστατικό της Ρώμης· καλεί την Επιτροπή και τον Αντιπρόεδρο της Επιτροπής / Ύπατο Εκπρόσωπο της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας (ΑΠ/ΥΕ) να θεσπίσουν ένα πρόγραμμα για την ανάπτυξη της ικανότητας των εθνικών δικαιοδοσιών των κρατών μελών στους εν λόγω τομείς·
12. καλεί την Ένωση και τα κράτη μέλη της να αξιολογούν τακτικά τον τρόπο με τον οποίο η εξωτερική διάσταση της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας μπορεί να συμβάλει καλύτερα σε μια ολιστική και βασισμένη στα ανθρώπινα δικαιώματα προσέγγιση όσον αφορά τη δράση για το κλίμα και την απώλεια της βιοποικιλότητας· καλεί την ΕΕ να αξιοποιήσει το ευρύ φάσμα εξωτερικών πολιτικών, εργαλείων, και πολιτικών και χρηματοδοτικών μέσων που έχει στη διάθεσή της για την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας· καλεί την ΕΕ να επανεξετάσει τους χρηματοδοτικούς μηχανισμούς της για το κλίμα και να προτείνει την τροποποίησή τους, όπου ενδείκνυται, προκειμένου να διασφαλίσει τον πλήρη σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και να θεσπίσει ισχυρές διασφαλίσεις για τον σκοπό αυτό· ζητεί τη θέσπιση σημείων αναφοράς για το κλίμα στις αρμόδιες υπηρεσίες της Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), στα καθήκοντα των οποίων θα συμπεριλαμβάνεται η ενίσχυση της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή σε όλες τις εξωτερικές σχέσεις της ΕΕ· ζητεί διαφανή και ενημερωτική επικοινωνία σχετικά με τα εν λόγω θέματα στα προγράμματα αναπτυξιακής συνεργασίας της ΕΕ με τρίτες χώρες·