Mũi Né

Mũi Né là một phường thuộc tỉnh Lâm Đồng, Việt Nam. Đây là một trong 124 phường, xã và đặc khu mới ở tỉnh Lâm Đồng sau đợt sắp xếp vào năm 2025.

Đồng thời, đây cũng là một địa danh, tên một mũi biển, đồng thời một khu du lịch nổi tiếng của tỉnh Lâm Đồng từ lâu và là một trong số các khu du lịch quốc gia của Việt Nam.

==Nguồn gốc tên gọi==
Hiện có hai giả thiết phổ biến về địa danh Mũi Né:
- Xuất phát từ việc ngư dân đánh cá, mỗi khi đi biển gặp bão, họ thường đến đây nương náu. "Mũi" là cái mũi đất đưa ra biển lớn; "Né" có nghĩa là để né tránh, trốn thoát giông bão.
- Vùng đất này xưa kia là của người Chăm, lau sậy mọc um tùm. Công chúa Út của một vua Chăm Pa tên là công chúa Chuột, năm 16 tuổi mắc bệnh nặng qua đời nên dân chúng xây dựng miếu để thờ tại khu vực Hòn Rơm và gọi biệt danh cô là bà Nà Né. Lâu dần, người dân đọc lệch chữ "Nà Né" thành Mũi Né.

==Địa lý==
Phường Mũi Né là phường ven biển nằm ở phía Nam của tỉnh Lâm Đồng, cách phường Phan Thiết khoảng 25 km về phía Đông, cách phường Xuân Hương - Đà Lạt khoảng 180 km về phía Tây Nam và cách Phường 1 Bảo Lộc khoảng 120 km về phía Đông Nam, thuộc thành phố Phan Thiết của tỉnh Bình Thuận trước đây.

Phường Mũi Né nằm ở trung tâm của khu vực phía Nam của tỉnh Lâm Đồng, có vị trí địa lý:

- Phía Đông Bắc giáp với xã Hòa Thắng
- Phía Tây Bắc giáp với xã Hàm Thuận
- Phía Tây giáp với các phường Hàm Thắng và Phú Thủy
- Phía Nam giáp với Biển Đông

Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, phường Mũi Né sau sắp xếp có diện tích 118,59 km², dân số tính tới ngày 31/12/2024 là 50.166 người, mật độ dân số đạt người/km² (số liệu thống kê tính đến ngày 31/12/2024 theo quy định tại Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

==Lịch sử hành chính==
Thời Việt Nam Cộng hòa, Mũi Né là quận lị quận Hải Long, tỉnh Bình Thuận. Sau năm 1975, quận Hải Long hợp nhất với hai quận Hàm Thuận và Thiện Giáo thành huyện Hàm Thuận, tỉnh Thuận Hải.

Ngày 24 tháng 2 năm 1976, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam ra Nghị định về việc giải thể khu, hợp nhất tỉnh ở miền Nam Việt Nam. Theo đó, thành lập tỉnh Thuận Hải trên cơ sở diện tích tự nhiên và quy mô dân số của các tỉnh Ninh Thuận, Bình Thuận và Bình Tuy.

Khi này, địa bàn phường Mũi Né thuộc địa phận các xã Hàm Dũng và Hàm Tiến thuộc huyện Hàm Thuận của tỉnh Thuận Hải. Đồng thời, xã Hàm Dũng là huyện lị của huyện Hàm Thuận.

Ngày 13 tháng 3 năm 1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 104-CP về việc điều chỉnh địa giới một số xã và thị trấn thuộc các huyện thuộc tỉnh Thuận Hải. Theo đó, thành lập thị trấn Mũi Né trên cơ sở toàn bộ diện tích và quy mô dân số của xã Hàm Dũng. Đồng thời, đây cũng là thị trấn huyện lị của huyện Hàm Thuận của tỉnh Thuận Hải.

Ngày 30 tháng 12 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 204-HĐBT về việc phân vạch địa giới một số huyện và thị xã thuộc tỉnh Thuận Hải. Theo đó:

- Chuyển toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của thị trấn Mũi Né và xã Hàm Tiến thuộc huyện Hàm Thuận sang thị xã Phan Thiết quản lý.
- Đồng thời, thành lập phường Mũi Né trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của thị trấn Mũi Né.

Ngày 26 tháng 12 năm 1991, kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa VIII ban hành nghị quyết về việc phân vạch lại địa giới hành chính một số tỉnh. Theo đó, chia tỉnh Thuận Hải thành 2 tỉnh với:

- Tỉnh Ninh Thuận gồm: thị xã Phan Rang - Tháp Chàm và 3 huyện: Ninh Sơn, Ninh Hải, Ninh Phước.
- Tỉnh Bình Thuận gồm: thị xã Phan Thiết và 8 huyện: Tuy Phong, Bắc Bình, Hàm Thuận Bắc, Hàm Thuận Nam, Hàm Tân, Đức Linh, Tánh Linh, Phú Quý.
- Đồng thời, thị xã Phan Thiết là thị xã tỉnh lị của tỉnh Bình Thuận.
- Khi này, phường Mũi Né và xã Hàm Tiến thuộc thị xã Phan Thiết của tỉnh Bình Thuận.

Ngày 25 tháng 8 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định 81/1999/NĐ-CP về việc thành lập thành phố Phan Thiết thuộc tỉnh Bình Thuận. Theo đó, thành lập thành phố Phan Thiết trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của thị xã Phan Thiết, đồng thời đây là tỉnh lị của tỉnh Bình Thuận.

Ngày 22 tháng 11 năm 2001, Chính phủ ban hành Nghị định 89/2001/NĐ-CP về việc thành lập phường Phú Tài, Xuân An, Hàm Tiến, Phú Hải, đổi tên xã Hàm Tiến thuộc thành phố Phan Thiết và thành lập xã Đa Mi thuộc huyện Hàm Thuận Bắc của tỉnh Bình Thuận. Theo đó:

- Thành lập phường Hàm Tiến trên cơ sở 1.039,15 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 7.320 người của xã Hàm Tiến.
- Sau khi điều chỉnh, xã Hàm Tiến còn lại 7.404,05 ha diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 5.297 người.
- Đồng thời, đổi tên xã Hàm Tiến thành xã Thiện Nghiệp.

Ngày 24 tháng 6 năm 2009, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 890/QĐ-TTg công nhận thành phố Phan Thiết là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Bình Thuận.

Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội khóa XV ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của tỉnh Lâm Đồng, tỉnh Bình Thuận và tỉnh Đắk Nông thành tỉnh mới có tên gọi là tỉnh Lâm Đồng.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1671/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Lâm Đồng năm 2025 (có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các phường Hàm Tiến, Mũi Né và xã Thiện Nghiệp thuộc thành phố Phan Thiết trước đây thành phường mới có tên gọi là phường Mũi Né (Khoản 110 Điều 1).

== Du lịch Mũi Né ==
Từ một dải bờ biển hoang vu với các đồi cát đỏ như sa mạc nằm rất xa đường giao thông, chỉ có lác đác vài xóm chài nghèo, Mũi Né đã mọc lên hàng trăm khu resort. Cách trung tâm phường Phan Thiết 22 km về hướng Đông Bắc, Mũi Né được nối liền với thành phố biển này bởi hai con đường Nguyễn Đình Chiểu (Đường tỉnh 706) và Võ Nguyên Giáp (Đường tỉnh 706B) - được coi là tuyến trọng yếu cho ngành du lịch của Bình Thuận. Khi đến Mũi Né, du khách sẽ có thể được tham quan làng chài Mũi Né, có cơ hội chứng kiến được hoạt động của một làng chài xứ biển thuần chất Việt Nam.

Từ nội thành Phan Thiết ra Mũi Né khoảng 22 km, có nhiều di tích, danh lam thắng cảnh, nơi tham quan nằm rải rác trên đường. Bạn có thể dễ dàng tìm ra hơn chục resort, danh lam di tích nổi tiếng. Việc tập trung như thế này khiến cho đường ra Mũi Né thêm phần hấp dẫn, thú vị. Thứ tự từ hướng Thành phố Hồ Chí Minh đi vào như sau: 
- Nhà ở Mộng Cầm - một trong những người tình của Hàn Mạc Tử nằm tại số nhà 300 (số mới là 394) đường Trần Hưng Đạo.
- Sông Cà Ty cùng với Tháp nước Phan Thiết.
- Vạn Thủy Tú.
- Trường Dục Thanh.
- Chợ Phan Thiết.
- Tháp Chăm Phố Hài - Tháp Pôshanư.
- Lầu Ông Hoàng.
- Núi Cố cùng với mộ Nguyễn Thông.
- Bãi đá Ông Địa.
- Rặng Dừa Hàm Tiến (Rạng).
- Nhiều khu resort tiện nghi, cao cấp.
- Suối Tiên.
- Làng chài giàu của Mũi Né
- Đồi Cát Mũi Né.
- Hòn Rơm

== Tham khảo ==
1. Nhiều tác giả - Non nước Việt Nam - Nhà xuất bản văn hóa thông tin.

2. Sách Địa Lý