Dầu Giây

Dầu Giây là một xã thuộc tỉnh Đồng Nai, Việt Nam. Đây là một trong 95 phường, xã ở tỉnh Đồng Nai sau đợt sắp xếp vào năm 2025.

== Địa lý ==
Xã Dầu Giây là một xã nằm ở phía Nam của tỉnh Đồng Nai, cách phường Trấn Biên khoảng 40 km về phía Đông, thuộc khu vực Thống Nhất trước đây, có vị trí địa lý:

- Phía Bắc giáp với xã Gia Kiệm
- Phía Đông giáp với các phường Bình Lộc và Xuân Lập
- Phía Nam giáp với xã Xuân Quế
- Phía Tây giáp với các xã Bàu Hàm, Hưng Thịnh và Bình An

Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, xã Dầu Giây sau sắp xếp có diện tích 98,9 km², dân số tính tới ngày 31/12/2024 là 71.921 người, mật độ dân số đạt người/km²(số liệu thống kê tính đến ngày 31/12/2024 theo quy định tại Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

== Hành chính ==
Xã Dầu Giây gồm có các khu phố và ấp: Lập Thành, Phan Bội Châu, Trần Cao Vân, Trần Hưng Đạo, 9-4, Lộ 25, Hưng Hiệp, Hưng Nghĩa, Hưng Nhơn, Hưng Thạnh, Lê Lợi, Ngô Quyền, Nguyễn Thái Học, Ấp 1, Ấp 2, Ấp 3, Ấp 4

== Lịch sử ==
===Nguồn gốc tên gọi===
Trước đây Dầu Giây vốn là tên của một số địa danh thuộc huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Có 2 giả thuyết phổ biến về tên gọi Dầu Giây:
1. Xưa kia, vùng này có rất nhiều cây Dầu, trên thân của nó có nhiều dây leo chằng chịt. Người địa phương theo thời gian phát âm trại đi "Dây" thành "Giây", lâu ngày thành tên.
2. Sau Hiệp định Genève năm 1954, nhiều giáo dân của hai giáo phận Bùi Chu và Phát Diệm từ miền Bắc di cư vào miền Nam, đã an cư lạc nghiệp ở nơi này. Họ đem theo những tập tục, thói quen trồng cây trầu tại khu mình sống. Vì thế, ở đây xuất hiện rất nhiều cây trầu dây nhưng người Hà Nam Ninh phát âm "tr" thành "d, gi", do vậy "trầu dây" đọc thành "dầu giây".

===Lịch sử hành chính ===
Năm 1957, chính quyền Việt Nam Cộng hòa thành lập xã Dầu Giây thuộc quận Xuân Lộc, tỉnh Long Khánh. Chính quyền cách mạng cũng lập xã Bàu Hàm có địa giới tương ứng với xã Dầu Giây của chính quyền Việt Nam Cộng hòa.

Đến năm 1976, các xã Bàu Hàm 2, xã Lộ 25, xã Hưng Lộc và xã Gia Kiệm thuộc huyện Thống Nhất còn xã Xuân Lập là một xã thuộc huyện Xuân Lộc.

Ngày 8 tháng 12 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 192-HĐBT về việc phân vạch địa giới xã, thị trấn thuộc tỉnh Đồng Nai. Theo đó, chia xã Gia Kiệm thành 2 xã: Gia Kiệm và Quang Trung.

Ngày 10 tháng 4 năm 1991, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 107-HĐBT về việc chia các huyện Xuân Lộc và Tân Phú thành 4 huyện lấy tên là huyện Xuân Lộc, huyện Long Khánh, huyện Tân Phú và huyện Định Quán thuộc tỉnh Đồng Nai. Theo đó, huyện Xuân Lộc được chia tách thành 2 huyện: Xuân Lộc và Long Khánh. Khi đó, xã Xuân Lập thuộc huyện Long Khánh.

Ngày 15 tháng 9 năm 1992, Ban Tổ chức Chính phủ ban hành Quyết định số 593/QĐ-TCCP về việc điều chỉnh địa giới thành lập xã, thị trấn thuộc các huyện Tân Phú, Xuân Lộc và Long Khánh thuộc tỉnh Đồng Nai. Theo đó, chia xã Xuân Lập thành 2 xã: Xuân Lập và Xuân Thạnh.

Ngày 29 tháng 8 năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định số 109-CP về việc tái lập huyện Vĩnh Cửu; điều chỉnh địa giới một số xã phường thuộc thành phố Biên Hòa và các huyện Long Khánh, Long Thành, Nhơn Trạch, Tân Phú, Thống Nhất, Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai. Theo đó, chia xã Hưng Lộc thành 2 xã: Hưng Lộc và Hưng Thịnh.

Ngày 21 tháng 8 năm 2003, Chính phủ ban hành Nghị định số 97/2003/NĐ-CP về việc thành lập thị xã Long Khánh và các phường, xã trực thuộc; thành lập các huyện Cẩm Mỹ, Trảng Bom của tỉnh Đồng Nai. Theo đó:

- Thành lập huyện Trảng Bom trên cơ sở tách thị trấn Trảng Bom và 16 xã: Hố Nai 3, Bắc Sơn, Bình Minh, Quảng Tiến, Sông Trầu, Tây Hòa, Trung Hòa, Đông Hòa, Hưng Thịnh, Sông Thao, Bàu Hàm, Giang Điền, An Viễn, Đồi 61, Cây Gáo, Thanh Bình thuộc huyện Thống Nhất trước đây.
- Sáp nhập 2 xã Xuân Thiện và Xuân Thạnh thuộc huyện Long Khánh trước đây vào huyện Thống Nhất.
- Xã Xuân Thạnh mới sáp nhập là trung tâm huyện lỵ mới của huyện Thống Nhất.

Ngày 10 tháng 5 năm 2019, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 694/NQ-UBTVQH14 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2019) về việc điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính và thành lập một số đơn vị hành chính đô thị cấp xã thuộc tỉnh Đồng Nai. Theo đó:

1. Điều chỉnh địa giới hành chính các xã Bàu Hàm 2, Hưng Lộc, Quang Trung và Xuân Thạnh thuộc huyện Thống Nhất:
- Điều chỉnh 4,69 km diện tích tự nhiên và 13.692 người của xã Bàu Hàm 2 vào xã Xuân Thạnh
- Điều chỉnh 5,43 km diện tích tự nhiên và 2.300 người của xã Bàu Hàm 2 vào xã Hưng Lộc
- Điều chỉnh 14,07 km diện tích tự nhiên và 42 người của xã Xuân Thạnh vào xã Bàu Hàm 2
- Điều chỉnh 8,79 km diện tích tự nhiên và 4.266 người của xã Xuân Thạnh vào xã Hưng Lộc
- Điều chỉnh 5,97 km diện tích tự nhiên và 2.974 người của xã Quang Trung vào xã Bàu Hàm 2.
2. Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính các xã Bàu Hàm 2, Hưng Lộc, Quang Trung và Xuân Thạnh thuộc huyện Thống Nhất:
- Xã Bàu Hàm 2 có 30,11 km diện tích tự nhiên và quy mô dân số 10.739 người.
- Xã Hưng Lộc có 35,13 km diện tích tự nhiên và quy mô dân số 18.912 người.
- Xã Quang Trung có 30,48 km diện tích tự nhiên và quy mô dân số 23.283 người.
- Xã Xuân Thạnh có 14,14 km diện tích tự nhiên và quy mô dân số 23.309 người.
3. Thành lập thị trấn Dầu Giây trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của xã Xuân Thạnh sau khi điều chỉnh địa giới hành chính.

Từ đây, thị trấn Dầu Giây và các xã Hưng Lộc, xã Bàu Hàm 2, xã Lộ 25 đều thuộc huyện Thống Nhất.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1662/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Nai năm 2025. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của thị trấn Dầu Giây và các xã Hưng Lộc, xã Bàu Hàm 2, xã Lộ 25 thuộc huyện Thống Nhất trước đây thành xã mới có tên gọi là xã Dầu Giây (khoản 14 Điều 1).

==Kinh tế - xã hội==
===Kinh tế===
Trên địa bàn thị trấn đang triển khai xây dựng nhiều công trình để phát triển kinh tế - xã hội như:
- Xây dựng khu dân cư xóm hố A, B theo mô hình nhà phố biệt thự
- Khu chợ và khu phố chợ huyện Thống Nhất
- Khu tái định cư xã Bàu Hàm 2.
- Khu dân cư A1-C1 nằm ngay gần ngã tư do Công ty Cổ Phần Việt Tín hợp tác với 2 công ty của Tập đoàn công nghiệp Cao su Việt Nam là Công ty TNHH MTV Tổng Công ty Cao su Đồng Nai và công ty CP KCN và Đô thị Đức Hòa 3 và thành lập Công ty CP Phú Việt Tín để thực hiện dự án "Khu dân cư A1-C1 thị trấn Dầu Giây, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai"
- Chợ đầu mối nông sản và thực phẩm sạch Dầu Giây, được khởi công xây dựng vào tháng 11/2016
- Khu công nghiệp Dầu Giây thuộc tỉnh Đồng Nai. Nằm trên đầu mối giao thông quan trọng của khu vực kinh tế trọng điểm phía Nam, Đồng Nai có nhiều điều kiện thuận lợi cả về đường bộ, đường thủy và đường hàng không để thu hút đầu tư, phát triển kinh tế - xã hội. Nhận thức được tầm quan trọng đó, trong nhiều năm qua ngành Giao thông Vận tải đã không ngừng phấn đấu, từng bước xây dựng hoàn thiện hệ thống giao thông, phục vụ kịp thời nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và của khu vực. Trong tương lai hệ thống giao thông trên địa bàn tỉnh sẽ tiếp tục được nâng cấp, mở rộng và đầu tư mới như trục đường bộ các nước khu vực Đông Nam Á, đường cao tốc nối TP. Hồ Chí Minh với Bà Rịa - Vũng Tàu, hệ thống đường sắt Biên Hòa - Vũng Tàu, kế hoạch nối mạng đường sắt Singapore - Côn Minh (Trung quốc) có 50 km chạy qua Đồng Nai để hòa vào mạng lưới đường sắt Bắc - Nam được cải tạo theo tiêu chuẩn quốc tế.
===Xã hội===
====Giáo dục====
Các trường học trên địa bàn thị trấn:
- Trường mầm non: Hoa Hướng Dương, nông trường Dầu Giây, Tuổi Ngọc...
- Có 2 trường TH: Phan Bội Châu, Xuân Thạnh
- Có 2 trường THCS Ngô Quyền và Lương Thế Vinh
- Trên địa bàn có trường THPT Dầu Giây có quy mô lớn so với những trường lân cận, có thể đáp ứng nhu cầu học tập cho toàn huyện
- Đại học Lạc Hồng (phân hiệu Dầu Giây)
- Trường Đại học Công nghệ Miền Đông được thành lập theo quyết định số 2168/QĐ-TTg ngày 11 tháng 11 năm 2013 của Thủ tướng Chính phủ và Trường đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo cho phép hoạt động đào tạo theo Quyết định số 727/QĐ-BGDĐT ngày 4 tháng 3 năm 2014.

====Y tế====
Trên địa bàn thị trấn có Bệnh viện đa khoa Dầu Giây với quy mô lớn và những trung tâm y tế của xã, nhìn chung có thể đáp ứng được việc khám và chữa bệnh cho huyện.

== Văn hóa ==
Đình Dầu Giây tọa lạc tại khu phố Trần Cao Vân được UBND tỉnh Đồng Nai xếp hạng là Di tích lịch sử cấp tỉnh theo Quyết định 3969/QĐ-UBND ngày 04/12/2013. Đình Dầu Giây không chỉ là nơi sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của dân địa phương, đặc biệt là đội ngũ công nhân cao su, mà trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam còn là địa điểm tập kết lương thực, thuốc men, đạn dược, trao đổi thư từ phục vụ lực lượng Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Hàng năm, vào ngày 19, 20/12 âm lịch, đình Dầu Giây tổ chức lễ Kỳ Yên, có đông đảo người đến tham dự.

Ngoài ra, thị trấn còn có nhiều địa điểm tín ngưỡng khác như: đền Mẫu Đông Cuông, đền Cờn, miếu Âm Hồn...

==Giao thông==
Nhìn chung Dầu Giây có được thế mạnh về giao thông dễ tạo đà phát triển kinh tế. Thị trấn có 2 tuyến quốc lộ huyết mạch đi qua, đó là Quốc lộ 1 và Quốc lộ 20. Quốc lộ 20 có điểm khởi đầu tại ngã tư Dầu Giây. Tỉnh lộ 769 cũng có điểm khởi đầu tại ngã tư Dầu Giây. Ngoài ra, thị trấn còn có có tuyến đường sắt Bắc Nam đi qua.

Hiện tại, có các dự án giao thông và cơ sở hạ tầng sau đây đã và đang được xây dựng:

- Đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh – Long Thành – Dầu Giây là đường cao tốc nối Thành phố Hồ Chí Minh với Đồng Nai, có điểm đầu tuyến là nút giao thông An Phú, thuộc thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh và điểm cuối là nút giao thông Dầu Giây, được thông xe toàn tuyến vào ngày 8 tháng 2 năm 2015. Đoạn Long Thành – Dầu Giây thuộc hệ thống đường bộ cao tốc Bắc – Nam phía Đông.
- Đường cao tốc Dầu Giây – Đà Lạt (ký hiệu toàn tuyến là CT 27) là dự án đường cao tốc kết nối vùng Đông Nam Bộ với vùng Nam Tây Nguyên Việt Nam. Toàn bộ tuyến đường cao tốc dài khoảng 220 km, bắt đầu tại nút giao Dầu Giây, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Đường cao tốc bao gồm đoạn Liên Khương – Prenn đã xây dựng và đưa vào sử dụng từ năm 2008 và đoạn Dầu Giây – Liên Khương đang chuẩn bị xây dựng. Đường cao tốc thuộc quy hoạch phát triển mạng lưới đường cao tốc Việt Nam đến năm 2020 và tầm nhìn sau năm 2020. Khi hoàn thành, đường cao tốc sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ Thành phố Hồ Chí Minh đến các tỉnh Tây Nguyên, cũng như giải quyết tình trạng quá tải cho Quốc lộ 20 hiện tại.
- Đường cao tốc Phan Thiết – Dầu Giây (ký hiệu toàn tuyến là CT 01) là dự án đường cao tốc đã hoàn thành vào ngày 29 tháng 4 năm 2023 thuộc tuyến đường cao tốc Bắc – Nam phía Đông. Đường cao tốc này nối Đồng Nai với Bình Thuận, có điểm đầu tuyến tại nút giao Ba Bàu, huyện Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận và điểm cuối là nút giao thông Dầu Giây, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Ban đầu dự kiến đường cao tốc sẽ khởi công vào đầu năm 2017 và hoàn thành vào năm 2021, nhưng đến tháng 9 năm 2020 mới bắt đầu xây dựng. Khi hoàn thành, đường cao tốc sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ Thành phố Hồ Chí Minh đến các tỉnh vùng duyên hải Nam Trung Bộ, cũng như giải quyết tình trạng quá tải cho Quốc lộ 1 hiện tại.
- Cầu vượt Dầu Giây: Đây là hạng mục thuộc dự án xây dựng nút giao ngã tư Dầu Giây. Theo đó, hạng mục chính là cầu vượt chạy dọc theo QL1 dài 346 m, rộng 16 m cho 4 làn xe cơ giới lưu thông, khởi công vào tháng 3/2017 và hoàn thành vào tháng 3/2022.
- Bến xe Dầu Giây
- Nâng cấp mở rộng Quốc lộ 20 và Đường tỉnh 769.