The Seed of the Sacred Fig

The Seed of the Sacred Fig () là một bộ phim chính kịch ra mắt năm 2024 do Mohammad Rasoulof viết kịch bản, đồng sản xuất và đạo diễn. Cốt truyện xoay quanh Iman, một thẩm phán điều tra của Tòa án Cách mạng Hồi giáo ở Tehran, phải đấu tranh tâm lý khi khẩu súng của ông biến mất một cách bí ẩn mà nghi phạm chính là vợ và hai con gái, trước bối cảnh các cuộc biểu tình chính trị tại Iran do cái chết của Mahsa Amini. Dàn diễn viên bao gồm Soheila Golestani, Missagh Zareh, Mahsa Rostami và Setareh Maleki. Bộ phim kết hợp nội dung hư cấu với những hình ảnh có thật của cuộc biểu tình Mahsa Amini.

"The Seed of the Sacred Fig" được công chiếu tại Liên hoan phim Cannes 2024 vào ngày 24 tháng 5 năm 2024. Bộ phim được đề cử Cành cọ Vàng và đoạt Giải thưởng đặc biệt của Ban giám khảo. Trước buổi công chiếu, Rasoulof bị chính quyền Iran tuyên án 8 năm tù, nhưng trốn thoát thành công sang Đức và đi thảm đỏ tại Liên hoan phim Cannes cùng các diễn viên, thành viên đoàn làm phim. Bộ phim được phát hành tại Pháp vào ngày 18 tháng 9 năm 2024 và tại Đức vào ngày 26 tháng 12 năm 2024. Bộ phim được giới phê bình tán thành. Ủy ban Quốc gia về phê bình điện ảnh trao bộ phim Giải NBRMP cho phim ngoại ngữ hay nhất năm 2024. Bộ phim được đề cử Giải phim ngoại ngữ hay nhất tại Giải Quả cầu vàng lần thứ 82 và Giải thưởng Điện ảnh Viện Hàn lâm Anh lần thứ 78. Tại Giải Oscar lần thứ 97, bộ phim được đề cử Giải phim quốc tế hay nhất với tư cách là phim dự thi của Đức.

== Nội dung ==
Iman là một luật sư trung thực và ngoan đạo, sống cùng vợ, Najmeh, và hai cô con gái, Rezvan và Sana. Iman được bổ nhiệm làm thẩm phán điều tra tại Tòa án Cách mạng Hồi giáo ở Tehran, kèm theo là được tăng lương và một căn hộ lớn, đúng như mong muốn của Najmeh.

Biểu tình Mahsa Amini bùng nổ tại Iran. Cấp trên của Iman yêu cầu ông ký phê duyệt bản án đối với người biểu tình mà không cần xem xét bằng chứng, bao gồm cả án tử hình, và cho biết rằng người tiền nhiệm của ông đã bị sa thải vì từ chối. Iman được lệnh phải phải giữ kín danh tính và công việc của ông với bạn bè, gia đình để tránh bị gây sức ép. Cấp trên cấp cho Iman một khẩu súng lục để bảo vệ gia đình, nhưng ông không muốn dùng khẩu súng và không cất giữ cẩn thận khẩu súng.

Sadaf, một người bạn tốt của Rezvan, bị bắn vào mặt trong một cuộc biểu tình phản đối việc bắt buộc đeo khăn trùm đầu. Najmeh, Rezvan và Sana sơ cứu cho Sadaf tại căn hộ của họ và quyết định không nói cho Iman biết. Một thời gian sau, Sadaf bị bắt. Najmeh cấm Rezvan và Sana giao du với những người bạn tham gia biểu tình, gây bất hòa trong gia đình.

Khi các cuộc biểu tình gia tăng trên cả nước, Iman trở nên đa nghi và hoang tưởng vì phải ký hàng trăm bản án mỗi ngày đối với người biểu tình. Rezvan và Sana cảm thấy phẫn nộ khi theo dõi các cuộc biểu tình trên mạng xã hội. Trong bữa tối, Rezvan bày tỏ quan điểm ủng hộ cuộc biểu tình. Iman chỉ trích quan điểm nữ quyền của Rezvan là luận điệu tuyên truyền của các thế lực thù địch.

Khẩu súng lục của Iman đột nhiên biến mất. Ông nghi ngờ rằng vợ con ông lấy khẩu súng và đang nói dối. Iman dẫn Najmeh, Rezvan và Sana đến gặp một đồng nghiệp tên là Alireza để thẩm vấn với lý do ông không còn cảm thấy an toàn trong chính ngôi nhà của mình. Tên, ảnh và địa chỉ của Iman bị phát tán lên mạng xã hội. Để bảo vệ gia đình, Iman quyết định chở gia đình về quê trên núi. Trước khi rời khỏi Tehran, một người đồng nghiệp đưa cho ông một khẩu súng thay cho khẩu súng bị thất lạc. Trên đường đi, một cặp đôi nhận ra Iman và bắt đầu chụp hình xe ông. Iman đuổi kịp cặp đôi và trói họ lại. Sana tiết lộ với Rezvan rằng cô là người giấu khẩu súng.

Ở quê, Iman bắt đầu thẩm vấn cả gia đình và ghi hình lời thú nhận bằng máy quay. Để bảo vệ mẹ và em gái, Rezvan khai man rằng cô là người giấu khẩu súng. Iman nhốt Rezvan và Najmeh dưới tầng hầm, nhưng Sana trốn thoát với khẩu súng. Sana dụ nhốt Iman trong một nhà kho và cứu chị gái và mẹ trước khi ông thoát ra được. Ba mẹ con trốn trong một thị trấn hoang tàn, nhưng Iman bắt được Najmeh trên nóc một tòa nhà. Sana và Rezvan đến cứu mẹ, Sana giơ súng về phía Iman, nhưng sợ bóp cò. Iman tiến về phía cô với khẩu súng thứ hai trên tay, cô hoảng sợ bắn xuống chân ông, làm sập nóc nhà. Iman rơi xuống và được cho là đã chết.

Bộ phim kết thúc với những đoạn video cho thấy những người phụ nữ biểu tình tại Tehran vẫy khăn trùm đầu.

== Diễn viên ==
- Soheila Golestani trong vai Najmeh
- Missagh Zareh trong vai Iman
- Mahsa Rostami trong vai Rezvan
- trong vai Sana
- Niousha Akhshi trong vai Sadaf
- Amineh Mazrouie Arani trong vai người phụ nữ trong xe
- Reza Akhlaghirad trong vai Ghaderi
- Shiva Ordooie trong vai Fateme

== Bối cảnh ==
Trong quá khứ, đạo diễn Mohammad Rasoulof đã bị tuyên ba án tù cũng như bị cấm làm việc, xuất cảnh vì làm phim trái với chế độ kiểm duyệt của Iran. Năm 2020, bộ phim "There Is No Evil" do ông đạo diễn giành giải Gấu Vàng tại Liên hoan phim quốc tế Berlin lần thứ 70, mặc dù ông không thể tham dự lễ trao giải.

Rasoulof ban đầu có kế hoạch tham gia Liên hoan phim Cannes 2023 làm thành viên ban giám khảo hạng mục "Un Certain Regard", nhưng bị bắt giữ vào tháng 7 năm 2022 sau khi chỉ trích chính phủ đàn áp cuộc biểu tình về vụ sập tòa nhà ở thành phố Abadan. Tháng 2 năm 2023, ông được tạm thả vì lý do sức khỏe. Sau đó, ông được đặc xá và bị phạt một năm tù cũng như cấm xuất cảnh hai năm vì "tuyên truyền chống phá chế độ".

Sau Liên hoan phim Cannes thông báo công chiếu bộ phim, chính quyền Iran thẩm vấn, cấm xuất cảnh dàn diễn viên, đoàn làm phim và gây sức ép buộc họ thuyết phục Rasoulof rút bộ phim khỏi danh sách phim tham dự Liên hoan phim Cannes. Ngày 8 tháng 5 năm 2024, Rasoulof bị kết án tám năm tù, phạt đòn, phạt tiền và tịch thu tài sản.

Ngay sau đó, Rasoulof cùng một số diễn viên và thành viên đoàn làm phim trốn thoát sang châu Âu. Hành trình của Rasoulof kéo dài 28 ngày, ông phải đi bộ giữa các làng ở biên giới, trước khi đến một thị trấn có lãnh sự quán Đức và được lãnh sự quán cấp giấy tờ tạm thời để nhập cảnh Đức. Tuy nhiên, Soheila Golestani và Missagh Zareh phải ở lại Iran. Rasoulof và một số diễn viên, thành viên đoàn làm phim đi thảm đỏ tại Liên hoan phim Cannes vào ngày 24 tháng 5 năm 2024.

== Sản xuất ==
"The Seed of the Sacred Fig" là tác phẩm đạo diễn thứ mười của Mohammad Rasoulof. Tên gọi bộ phim đề cập đến một loài cây bồ đề lan rộng bằng cách quấn mình quanh một cây khác và siết chết cây đó, ngụ ý rằng sự bất mãn của người dân Iran sẽ dần dà siết chết chính quyền. Rasoulof viết kịch bản và chọn Missagh Zareh và Soheila Golestani vào vai chính. Golestani trước đó đã bị chính quyền bắt giữ vì tham gia biểu tình phản đối việc đội khăn trùm đầu. 

Quay phim chính diễn ra bí mật từ cuối tháng 12 năm 2023 đến tháng 3 năm 2024. Rasoulof cho biết phải nghỉ ngơi chỉ sau khi quay phim vài ngày. Ông hợp tác nhà quay phim Pooyan Aghababaei. Trong quá trình quay phim, Rasoulof nghe tin mình lại bị kết án tù. Ông tận dụng khoảng thời gian xét xử phúc thẩm trùng với ngày lễ Nowruz kéo dài hai tuần ở Iran để hoàn thành bộ phim. Sau khi tòa phúc thẩm y án, ông có hai tiếng để trình diện và quyết định bỏ trốn đến một nơi an toàn trước khi vượt biên bằng đường bộ.

Các thước phim được tuồn ra khỏi Iran đến Hamburg. Andrew Bird phụ trách dựng phim và lồng ghép các đoạn video thực của biểu tình Mahsa Amini. Hậu kỳ được thực hiện ở Đức. Thời lượng phim kéo dài 168 phút, bao gồm các video internet thật về các cuộc biểu tình và phản ứng đàn áp bạo lực của chính quyền.

Rasoulof sản xuất bộ phim cùng với Amin Sadraei, Mani Tilgner, Rozita Hendijanian và Jean-Christophe Simon. Các công ty Run Way Pictures ở Đức và Parallel45 ở Pháp tham gia sản xuất bộ phim. Arte France Cinéma đồng sản xuất bộ phim với sự tài trợ của MOIN Filmförderung Hamburg Schleswig-Holstein. Công ty Films Boutique tại Berlin tiếp thị bộ phim tại thị trường quốc tế.

== Phát hành ==
"The Seed of the Sacred Fig" được công chiếu tại Liên hoan phim Cannes 2024 vào ngày 24 tháng 5 năm 2024 và đoạt Giải thưởng đặc biệt của Ban giám khảo. Bộ phim nhận được tràng pháo tay đứng từ khán giả kéo dài 12 đến 15 phút. Trước khi bộ phim được công chiếu, Neon mua bản quyền phát hành bộ phim ở Bắc Mỹ dự định phát hành vào cuối năm 2024. Sau khi bộ phim được công chiếu, Lionsgate mua lại bản quyền phát hành bộ phim tại Anh và Ireland.

Tại Bắc Mỹ, bộ phim được công chiếu tại Liên hoan phim Telluride lần thứ 51 và được trình chiếu tại Liên hoan phim quốc tế Toronto 2024 và Liên hoan phim New York 2024. Pyramide Distribution phát hành bộ phim tại Pháp vào ngày 18 tháng 9 năm 2024. Alamode Film phát hành bộ phim tại Đức vào ngày 26 tháng 12 năm 2024.

"The Seed of the Sacred Fig" được trình chiếu tại Liên hoan phim quốc tế Rotterdam lần thứ 54 vào tháng 2 năm 2025.

== Đón nhận ==
=== Đánh giá chuyên môn ===
 Trang web AlloCiné chấm bộ phim số điểm 4.4/5 dựa trên 39 nhà phê bình Pháp. Peter Bradshaw của tờ báo "The Guardian" chấm bộ phim số điểm 4/5, nhận xét rằng: "Bộ phim có thể chưa hoàn hảo, nhưng không thể chối bỏ sự dũng cảm và tính thời sự của nó". Peter Debruge của tạp chí "Variety" so sánh bối cảnh của bộ phim với Đức Quốc Xã, Trung Quốc, Liên Xô và khen Rasoulof lột tả thành công sự áp bức trong một gia đình. Alissa Wilkinson của tờ báo "The New York Times" đánh giá rằng nội dung bộ phim phá vỡ bức tường thứ tư và có tính thời sự cao.

== Xem thêm ==
- Giải Oscar lần thứ 97