hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Tri thức luận

Tri thức luận hay nhận thức luận (epistemology – επιστημολογία, gốc Hy Lạp kết hợp giữa "επιστήμη": "tri thức" và "λόγος": "học thuyết") là khuynh hướng triết học nghiên cứu về bản chất, nguồn gốc, và phạm vi của quá trình nhận thức.

Trong lịch sử, tri thức luận đã là một trong các chủ đề triết học được nghiên cứu và tranh luận nhiều nhất. Phần lớn tranh luận tập trung vào việc phân tích bản chất và sự đa dạng của tri thức cũng như mối quan hệ của nó với các khái niệm tương tự như chân lý và niềm tin. Cuộc tranh luận này liên quan nhiều đến việc chứng minh. Cụ thể, các nhà tri thức luận phân tích các tiêu chuẩn của việc biện minh cho các khẳng định tri thức, nghĩa là nền tảng mà từ đó người ta có thể khẳng định rằng mình biết một sự kiện cụ thể nào đó. Nói một cách đơn giản, nó xem xét câu hỏi: "Bạn làm cách nào để biết điều mà bạn biết?" (How to know what you know?)

Chính xác hơn, các thảo luận trong tri thức luận thường xoay quanh bốn chủ đề chính:

1. Phân tích một cách triết học bản chất của tri thức và các điều kiện cần thiết để một niềm tin trở thành một tri thức. Ta có thể nhắc tới các khái niệm "chân lý" hay "lý lẽ biện minh".
2. Các nguồn tiềm năng của tri thức và niềm tin chính đáng, ví dụ như "nhận thức, lý luận, trí nhớ" và "lời chứng thực".
3. Cấu trúc của một tri thức hay niềm tin chính đáng, bao gồm câu hỏi "liệu mọi niềm tin chính đáng đều được dẫn xuất từ các niềm tin nền tảng?", hay "liệu tính chính đáng chỉ yêu câu một tập hợp nhất quán các niềm tin?".
4. Hoài nghi triết học, là câu hỏi đặt ra về khả năng của tri thức, và các vấn đề liên quan, ví dụ như "liệu sự hoài nghi có gây nguy hiểm cho những quan niệm thông thường về tri thức?", và "liệu ta có thể bác bỏ những lập luận hoài nghi?".

Nhiều câu hỏi khác cũng được đặt ra như "Ta biết những gì?", "Ta nói là ta biết gì đó. Điều đó có nghĩa là gì?", "Vì sao những niềm tin chính đáng lại "chính đáng"?", và "Làm sao ta "biết" là ta biết?".
Đô

Đô trong tiếng Việt có thể là:
- Nốt nhạc đô
- Viết tắt cho đô la, thường chỉ đô la Mỹ
- Viết tắt cho đô vật
- Trong một số văn cảnh, có nghĩa liều lượng (từ gốc tiếng Pháp "dose")
Họ Sen cạn

Họ Sen cạn (danh pháp khoa học: Tropaeolaceae) là một họ nhỏ có 3 chi và khoảng 80-90 loài thực vật thân thảo, mềm, bò trên mặt đất. Một chi là "Tropaeolum", được biết đến dưới tên gọi phổ biến là sen cạn, bao gồm một số loài cây hoa phổ biến trồng trong vườn, cũng như có một loài (mashua - "T. tuberosum") là cây cung cấp rau ăn ở vùng Nam Mỹ.

== Liên kết ngoài ==
- Tropaeolaceae trong L. Watson và M.J. Dallwitz (1992 trở đi). Các họ thực vật có hoa: Miêu tả, minh họa, xác định, thông tin tra cứu. http://delta-intkey.com
Họ Thu hải đường

Họ Thu hải đường (danh pháp khoa học: Begoniaceae) là một họ thực vật có hoa với khoảng 1.401 loài sinh trưởng trong khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới của cả Cựu Thế giới và Tân Thế giới. Gần như tất cả các loài đều nằm trong chi "Begonia". Chi còn lại trong họ là "Hillebrandia", là một chi đặc hữu của quần đảo Hawaii và chỉ có một loài duy nhất ("Hillebrandia sandwicensis" ). Các nghiên cứu phát sinh loài ủng hộ cho ý kiến cho rằng chi "Hillebrandia" là một chi chị em đối với phần còn lại của họ này. Trong một số các hệ thống phân loại cũ còn đưa vào một chi là "Symbegonia", nhưng hiện nay chi này đã được gộp chung vào chi "Begonia", do các kết quả nghiên cứu phát sinh loài ở mức phân tử gần đây đã chỉ ra rằng chi này phát sinh từ trong chi Begonia.

Các loài trong chi "Begonia" là các loại cây cảnh phổ biến và nổi tiếng.

==Các chi==
- "Begonia" (bao gồm cả "Begoniella", "Casparya", "Diploclinium", "Gireoudia", "Gurltia", "Lepsia", "Mezierea", "Mitscherlichia", "Pritzelia", "Semibegoniella", "Symbegonia", "Tittlebachia", "Trendelenburgia", "Wageneria"): ~1.400 loài, chủ yếu ở vùng nhiệt đới, với vô số lai ghép nhân tạo.
- "Hillebrandia"

== Liên kết ngoài ==
- Vị trí phát sinh loài và địa sinh học của "Hillebrandia sandwicensis" (Begoniaceae): một loài hiếm còn sót lại của Hawaii
- Quan hệ phát sinh loài của các thành viên trong chi lớn "Begonia" khu vực Afro-Malagasyonia được suy ra từ các chuỗi trnL Intron
- Phát sinh loài của "Begonia", sử dụng các dữ liệu chuỗi ribosom trong nhân và các đặc trưng hình thái học
- Định nghĩa lại chi Begonia dựa trên các chuỗi ribosom trong nhân
Độc quyền tự nhiên

Theo kinh tế học, độc quyền tự nhiên xuất hiện khi, do quy luật tăng hiệu quả kinh tế theo quy mô, hiệu quả sản xuất và phân phối của một ngành đạt được tối đa khi chỉ có một người cung cấp duy nhất do sản lượng càng lớn thì chi phí cho một đơn vị sản phẩm càng nhỏ. Một số nhà kinh tế học theo trường phái thị trường tự do cho rằng độc quyền tự nhiên chỉ tồn tại trên lý thuyết, không có trong thực tế. Lý luận về độc quyền tự nhiên thường được dùng để bào chữa cho những quy định pháp lý giúp nhà nước kiểm soát một số ngành kinh tế, hạn chế cạnh tranh trong các ngành đó.

Độc quyền tự nhiên xuất hiện khi người cung cấp lớn nhất trong một ngành, hoặc người cung cấp đầu tiên trong một khu vực, có lợi thế vượt trội về chi phí so với những đối thủ cạnh tranh khác đang có mặt tại thị trường hoặc dự định tham gia thị trường. Lợi thế này còn được gọi là "lợi thế của người đến đầu tiên". Xu hướng này thường xuất hiện ở những ngành có chi phí cố định lớn, người cung cấp đầu tiên đã chiếm được gần hết thị phần, vì vậy chi phí cố định bình quân cho một sản phẩm của họ nhỏ. Trong khi đó, những người cung cấp khác có thị phần nhỏ, vì thế chi phí cố định bình quân cho một sản phẩm lớn hơn nhiều. Độc quyền tự nhiên cũng có thể phụ thuộc vào việc kiểm soát một nguồn tài nguyên thiên nhiên nào đó.

Trong các ngành độc quyền tự nhiên sản lượng càng lớn thì chi phí cho một đơn vị sản phẩm càng nhỏ nhưng giá càng thấp do đó lợi nhuận biên sẽ có xu hướng tiến về 0 tương tự với thị trường cạnh tranh hoàn hảo. Tuy nhiên doanh nghiệp độc quyền thường giới hạn sản lượng, giữ ở một mức giá cao để đạt được lợi nhuận tối đa khiến người tiêu dùng bị thiệt hại và khiến nền kinh tế không đạt hiệu quả tối ưu (khi lợi nhuận biên bằng 0). Chính vì vậy nhà nước phải kiểm soát các ngành độc quyền tự nhiên để tránh điều này nhằm bảo vệ người tiêu dùng và khiến nền kinh tế đạt hiệu quả tối ưu.

Một số ngành độc quyền tự nhiên tiêu biểu như điện, nước, viễn thông...

==Xem thêm==
- Độc quyền bán
- Độc quyền mua
- Độc quyền nhóm bán
- Độc quyền nhóm mua
- Cạnh tranh hoàn hảo
Mã điện

Mã điện trong khí tượng học là sự chuyển đổi các kết quả quan sát và đo đạc (gọi là quan trắc khí tượng) sang dạng các dãy số tự nhiên giúp cho việc chuyển tải thông tin nhanh chóng và thuận lợi, đồng thời giúp cho các nhà khí tượng trên khắp thế giới có thể hiểu được thực trạng và diễn biến thời tiết ở bất kì địa điểm nào trên Trái Đất có quan trắc khí tượng, mà không phụ thuộc vào ngôn ngữ của bất kì quốc gia nào.

Tổ chức khí tượng thế giới (WMO) quy định thống nhất tất cả các dạng mã (gọi là mã luật khí tượng) cho các nước thành viên sử dụng. Một số dạng mã luật phổ biến là mã Synop dùng để báo các kết quả quan trắc của các trạm khí tượng trên đất liền; mã Ship dùng để báo các kết quả quan trắc trên tàu biển; mã Climat dùng để trao đổi các thông tin khí hậu...
Quốc lộ 32

Quốc lộ 32 (tên cũ là Đường liên tỉnh 11A) là tuyến đường đi qua 4 tỉnh và thành phố: Hà Nội, Phú Thọ, Yên Bái, Lai Châu. Toàn tuyến dài 384 km.

== Lộ trình ==
Quốc lộ 32 hay quốc lộ 11A, còn được người Pháp gọi là đường Sơn Tây (do đi thẳng từ trung tâm Hà Nội lên Sơn Tây) đến nay vẫn còn điểm bắt đầu là phố Sơn Tây, giao với phố Ông Ích Khiêm, ở mặt sau tòa nhà Văn phòng Quốc hội. Con đường được tiếp nối bằng các đường phố đã có tên là: phố Kim Mã, đường Cầu Giấy, đường Xuân Thủy, đường Hồ Tùng Mậu và đường Cầu Diễn.

Từ đoạn giao với tỉnh lộ 70A (hết ga Nhổn và Đại học Công nghiệp) thì đường chưa được đặt tên. Các quận/huyện/thị xã mà quốc lộ đi qua gồm: Ba Đình – Cầu Giấy – Nam Từ Liêm – Bắc Từ Liêm – Hoài Đức – Đan Phượng – Phúc Thọ – Thạch Thất – Sơn Tây – Ba Vì – Tam Nông – Thanh Sơn – Tân Sơn – Văn Chấn – Nghĩa Lộ – Mù Cang Chải – Than Uyên – Tân Uyên – Tam Đường. Điểm cuối tại ngã ba Bình Lư, Tam Đường, Lai Châu (km65 – Quốc lộ 4D).

Đoạn đầu từ Hà Nội tới Tam Nông, Quốc lộ 32 có hướng Đông Nam – Tây Bắc, chạy ven đê hướng Đông Nam sông Hồng. Đến cầu Phong Châu (Tam Nông – Phú Thọ) thì gặp quốc lộ 32C (điểm đầu của quốc lộ 32C từ ngã 3 Đền Hùng tiếp với quốc lộ 2). Quốc lộ 32 và 32C đi chung khoảng 1 km, đến ngã ba Cổ Tiết (Tam Nông) thì lại tách làm hai ngả: Quốc lộ 32C đi thẳng, chạy men bờ Nam sông Hồng qua Cẩm Khê, Hạ Hòa (Phú Thọ), Trấn Yên (Yên Bái) rồi kết thúc tại ngã ba Âu Lạc (giao với quốc lộ 37). Quốc lộ 32 chuyển hướng Đông Bắc – Tây Nam đi Thanh Sơn, đến Thu Cúc (huyện Tân Sơn) lại chia tiếp làm hai ngả:
- Ngả rẽ sang Phù Yên (Sơn La) rồi gặp Quốc lộ 37 ở ngã ba Mường Cơi gọi là quốc lộ 32B.
- Ngả đi tiếp (vẫn gọi là quốc lộ 32) gặp Quốc lộ 37 ở Văn Chấn (Yên Bái), qua Mù Cang Chải (Yên Bái), Than Uyên, Tam Đường (Lai Châu), gặp quốc lộ 4D ở ngã 3 Bình Lư (Tam Đường) và đây cũng là điểm cuối của quốc lộ 32.

Đoạn từ Cầu Giấy đến Sơn Tây đã được nâng cấp và mở rộng lên thành 4 làn xe. Từ Cầu Diễn đến Nhổn đã được mở rộng thành 50 m, ở chính giữa là đường sắt đô thị chạy từ Ga Hà Nội đến Nhổn với khu Depot đường sắt đô thị Nhổn – Ga Hà Nội ở phường Minh Khai, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội (đoạn trường Đại học Công nghiệp Hà Nội). Một số cây cầu lớn trên Quốc lộ 32 như: Cầu Giấy, cầu Diễn, cầu Phùng, cầu Trung Hà, cầu Việt Liên. Đoạn quốc lộ chạy qua huyện Văn Chấn thì chạy song song với tỉnh lộ 78E.
Đảng Dân tộc Việt Nam

Đảng Dân tộc Việt Nam (tiếng Anh: "Vietnamese National Party", VNP) là một đảng của người Việt do ông Nguyễn Hữu Chánh thành lập tại Hoa Kỳ vào năm 2003.

Theo tờ báo Công an Nhân dân, Đảng Dân tộc cho rằng họ có 3 triệu đảng viên, tờ báo cho rằng đây là một con số thổi phồng vì chỉ có khoảng 2.7 triệu người Việt hải ngoại.

==Lịch sử==
Đảng Dân tộc Việt Nam được thành lập tại Anaheim Convention Center, miền Nam tiểu bang California, Hoa Kỳ, Chủ nhật, vào ngày 17 tháng 8 năm 2003.
===Một số nhân vật tiêu biểu===
- Nguyễn Khánh: Lãnh tụ Đảng kiêm Quốc trưởng Chính phủ lâm thời Việt Nam Tự do.
- Nguyễn Hữu Chánh: Chủ tịch Đảng kiêm Thủ tướng Chính phủ lâm thời Việt Nam Tự do.
- Lâm Ngươn Tánh: phó tổng bí thư
- Linh Quang Viên
- Nguyễn Văn Sĩ

==Xem thêm==
- Danh sách đảng phái chính trị Việt Nam
- Mặt trận Dân tộc Tự quyết
- Chính phủ lâm thời Việt Nam Tự do

==Tham khảo==
- Báo Công an Nhân dân (Việt Nam) về Đảng Dân tộc
Vịnh Bắc Bộ

Vịnh Bắc Bộ, trước năm 1975 còn được gọi là Vịnh Bắc Phần, Vịnh Đông Kinh hay Vịnh Bắc Việt là vịnh nằm giữa Việt Nam và Trung Quốc. Tên tiếng Anh quốc tế là "Tonkin Gulf" hay "Gulf of Tonkin" (), tên trong các tài liệu bằng tiếng Anh của Trung Quốc là "Beibu Bay" hoặc "Beibu Gulf" ().

== Địa lý ==
Với diện tích khoảng 126.250 km², vịnh Bắc Bộ là nhánh tây bắc của Biển Đông và là một phần của Thái Bình Dương. Vịnh có hai cửa biển: eo biển Quỳnh Châu rộng 35,2 km giữa bán đảo Lôi Châu và Đảo Hải Nam thuộc Trung Quốc và cửa chính của vịnh được xác định là đường thẳng từ đặc khu Cồn Cỏ, tỉnh Quảng Trị, Việt Nam và mũi Oanh Ca, Hải Nam, Trung Quốc, rộng 110 hải lý (khoảng 200 km). Trong phạm vi đó, Việt Nam có 763 km bờ vịnh, Trung Quốc có 695 km.

Vịnh Bắc Bộ tương đối nông (chiều sâu chưa tới 60m). Sông Hồng là con sông chính chảy vào vịnh này. Thành phố Hải Phòng và Vinh (tỉnh Nghệ An) thuộc Việt Nam và Bắc Hải (tỉnh Quảng Tây) thuộc Trung Quốc là những hải cảng chính trong vịnh. Đảo Hải Nam của Trung Quốc là bờ phía đông Vịnh. Các đảo nhỏ khác trong vịnh gồm đặc khu Bạch Long Vĩ, quần đảo Cát Bà (đặc khu Cát Hải), của Việt Nam và Vị Châu, Tà Dương của Trung Quốc.

== Các cảng chính==
- Cảng Cái Rồng, Quảng Ninh
- Cảng Hải Phòng, thành phố Hải Phòng
- Cảng Nghi Sơn, phường Nghi Sơn, Thanh Hóa

== Lịch sử ==
===Sự kiện Vịnh Bắc Bộ===
Vịnh Bắc Bộ được biết đến trong chiến sử vì sự kiện Tháng 8, 1964, khi Tổng thống Mỹ Lyndon B. Johnson cho rằng lực lượng hải quân miền Bắc Việt Nam đã hai lần tấn công tàu khu trục "Maddox" của Mỹ tại Vịnh Bắc Bộ. Ông đã yêu cầu Quốc hội Mỹ thông qua nghị quyết Vịnh Bắc Bộ nhằm mở rộng chiến tranh Việt Nam và sự tham chiến của Hoa Kỳ. Sự kiện này được gọi là sự kiện Vịnh Bắc Bộ.

Kỳ họp thứ 5 Quốc hội khóa XI (tháng 6 năm 2004) đã thông qua Hiệp định Phân định Vịnh Bắc Bộ phân định đường ranh giới biển giữa Việt Nam và Trung Quốc.

===Vấn đề biên giới biển ở Vịnh Bắc Bộ===
Ngày 25 tháng 12 năm 2000, Việt Nam và Trung Quốc ký "Hiệp định phân định Vịnh Bắc Bộ". Hiệp định này có hiệu lực từ ngày 30 tháng 6 năm 2004, chính thức xác định đường biên giới biển giữa hai nước trong Vịnh Bắc Bộ.
Ngày 1 tháng 3 năm 2024, Trung Quốc công bố “Tuyên bố về đường cơ sở lãnh hải ở phía bắc Vịnh Bắc Bộ”. Việt Nam kêu gọi Trung Quốc tôn trọng luật pháp quốc tế. Một năm sau, vào tháng 2 năm 2025, Việt Nam cũng công bố đường cơ sở để xác định chiều rộng lãnh hải ở Vịnh Bắc Bộ.

== Xem thêm ==
- Bắc Kỳ
- Bắc Bộ
- Sự kiện Vịnh Bắc Bộ
- Địa lý Trung Quốc
- Địa lý Việt Nam
- Đàng Ngoài
Lê Văn Lộc

Lê Văn Lộc có thể là:

- Phaolô Lê Văn Lộc (1830–1859), linh mục và Thánh tử đạo Việt Nam
- Tên gọi sai của Lê Minh Lập (1941–1999), nhạc sĩ người Việt, một phần của bộ đôi âm nhạc Lê Uyên Phương
Mashreq

Mashreq hay Mashriq (chữ Ả Rập: مشرق) là tên gọi chung của các nước nói tiếng Ả Rập nằm phía đông Ai Cập. Từ "mashriq" có nguồn gốc từ gốc phụ âm sh-r-q (ش ر ق) có liên quan tới phía đông hay bình minh, và thực chất có nghĩa là "phía đông" (phần lớn trong văn học hay thơ, "nơi mặt trời mọc"). Nó có liên quan tới khu vực rộng lớn trong Trung Đông, giáp giới với Địa Trung Hải và Iran. Vì vậy nó tương ứng với tên gọi "maghrib" (مغرب), có nghĩa là "phía tây", chỉ vùng các nước nói tiếng Ả Rập ở Bắc Phi. Ai Cập chiếm giữ vị trí không rõ ràng: trong khi văn hóa và ngôn ngữ gần vùng Mashriq hơn, Ai Cập hay được cho là không thuộc vùng nào hết. Những địa danh này có từ các cuộc xâm chiếm Hồi giáo thời kì đầu.
Vùng này đồng nghĩa với Bilad al-Sham, nhưng bao gồm Iraq.

== Xem thêm ==
- Trăng lưỡi liềm màu mỡ
- Levant
- Đại Syria
- Bilad al-Sham
- Lưỡng Hà
Lưỡi liềm Màu mỡ

Lưỡi liềm Màu mỡ (tiếng Anh: "") là vùng đất có hình dạng giống như lưỡi liềm hay hình trăng non, là nơi mà nền nông nghiệp và văn minh sơ khởi của nhân loại phát triển rực rỡ, thuộc các khu vực Lưỡng Hà, Levant, và Ai Cập.

== Tên gọi ==
Tên gọi Lưỡi liềm Màu mỡ do nhà khảo cổ James Henry Breasted ở trường Đại học Chicago đặt ra trong "Outlines of European History" (1914) and "Ancient Times, A History of the Early World" (1916). Hiện nay, Lưỡi liềm Màu mỡ bao gồm Israel, Palestine, Iraq, Syria, Lebanon, Ai Cập và Jordan, cũng như các phần xung quanh của Thổ Nhĩ Kỳ và Iran. Ngoài sông Tigris và sông Euphrates, nguồn nước sông bao gồm hảo hán sông Jordan. Ranh giới bên trong được phân định bởi khí hậu khô của sa mạc Syria ở phía nam. Xung quanh ranh giới bên ngoài là Tiểu Á và Armenia ở phía bắc, sa mạc Sahara ở phía tây, Sudan ở phía nam và cao nguyên Iran ở phía đông.

== Xem thêm ==
- Cái nôi của nền văn minh

== Liên kết ngoài ==
- Bản đồ vùng Trăng Lưỡi Liềm Màu Mỡ
Cầu Phả Lại

Cầu Phả Lại bắc qua sông Lục Đầu Giang tại lý trình km25 + 990 trên quốc lộ 18 đoạn Bắc Ninh - Chí Linh (Hải Dương). Cầu nằm về phía hạ lưu của bến phà cũ 200 m.

==Thông số kỹ thuật==
- Cầu có chiều dài 1.125m
- Chiều rộng cầu 23 m (có 2 làn xe cơ giới và 2 làn xe thô sơ)
- Loại cầu: Bê tông dự ứng lực
- Cầu có 5 nhịp, 2 nhịp chính thông thuyền 90 m và 120 m.
- Tải trọng thiết kế: H30-XB80

==Lịch sử==
- Khởi công ngày ngày 15 tháng 1 năm 2000 và khánh thành ngày ngày 3 tháng 2 năm 2005.
- Tư vấn thiết kế Nhật Bản PCI, nhà thầu thi công là liên danh Tổng công ty xây dựng Trung Quốc (CSCEC) và Công ty Vật tư vận tải và xây dựng công trình giao thông (Tranco).
- Tổng giá trị gói thầu khoảng 180 tỷ đồng
- Chủ đầu tư chính là PMU18, (đơn vị liên quan đến vụ bê bối tham nhũng mà dư luận xã hội đã quan tâm).
Chi Sẻn

Chi Sẻn trong tiếng Hán gọi là chi Xuyên tiêu hay chi Hoa tiêu, chi Hoàng mộc (danh pháp khoa học: Zanthoxylum, từ tiếng Hy Lạp ξανθὸν ξύλον, "gỗ màu vàng") (không nhầm với Họ Hoàng mộc) là một chi khoảng 175-250 loài cây thân gỗ và cây bụi có lá sớm rụng hoặc thường xanh trong họ Rutaceae, có nguồn gốc ở vùng ôn đới ấm áp hay cận nhiệt đới trên toàn thế giới. Các tên gọi phổ biến trong chi này bằng tiếng Việt có thể là sẻn, xuyên tiêu, sơn tiêu, hoa tiêu, sưng, hoàng lực v.v..

Tại Trung Quốc, quả của một số loài như "Z. piperitum", "Z. simulans", "Z. sancho" được sử dụng làm gia vị, gọi là tiêu Tứ Xuyên.

==Một số loài==
- "Zanthoxylum acanthopodium" - sẻn, hoa tiêu lông gai
- "Zanthoxylum ailanthoides" - hoa tiêu lá (cây) xư
- "Zanthoxylum alatum" - hoa tiêu có cánh
- "Zanthoxylum americanum" - hoa tiêu bắc
- "Zanthoxylum armatum" - sẻn gai
- "Zanthoxylum avicennae" - muồng truổng, hoàng mộc dài, hoa tiêu dài
- "Zanthoxylum beecheyanum"
- "Zanthoxylum bifoliolatum" - hoa tiêu Maricao
- "Zanthoxylum bungeanum" - hoa tiêu
- "Zanthoxylum caribaeum" - hoa tiêu vàng
- "Zanthoxylum clava-herculis" - hoa tiêu nam
- "Zanthoxylum collinsiae" (đồng nghĩa: "Z. scabrum") - dây khắc dung
- "Zanthoxylum coreanum" - hoa tiêu Triều Tiên
- "Zanthoxylum coriaceum" - hoa tiêu Biscayne
- "Zanthoxylum cucullatipetalum"? - hoàng mộc cánh bầu
- "Zanthoxylum dipetalum" - kawa'u
- "Zanthoxylum dimorphophyllum" - hoa tiêu gai lá lạ
- "Zanthoxylum dissitum" - đơn diện châm
- "Zanthoxylum esquirolii" - nham tiêu
- "Zanthoxylum evodiifolium"? - sẻn lá dấu dầu, hoàng mộc phi
- "Zanthoxylum fagara" - hoa tiêu chanh
- "Zanthoxylum flavum" - sơn tiêu Tây Ấn
- "Zanthoxylum hawaiiense" - hoa tiêu Hawaii
- "Zanthoxylum hirsutum"
- "Zanthoxylum kauaense" - hoa tiêu Kauai
- "Zanthoxylum laetum" - hoàng mộc sai
- "Zanthoxylum martinicense" - hoa tiêu trắng
- "Zanthoxylum molle" - đóa tiêu
- "Zanthoxylum monophyllum" - tiêu vàng
- "Zanthoxylum myriacanthum" - hoàng mộc nhiều gai
- "Zanthoxylum nitidum" - hoàng lực, sang, sang láng, sưng, đắng cay, sâng, sẻn, mac khen, xuyên tiêu, sơn tiêu, hoàng liệt, lưỡng diện châm, chứ xá, hoa tiêu lá sáng
- "Zanthoxylum nitiolum" - sung, sân
- "Zanthoxylum oahuense" - hoa tiêu Oahu
- "Zanthoxylum parvum"
- "Zanthoxylum piasezkii" - hoa tiêu Tứ Xuyên-Thiểm Tây
- "Zanthoxylum piperitum" - hoa tiêu Nhật Bản
- "Zanthoxylum planispinum" - hoa tiêu lá trúc
- "Zanthoxylum punctatum" - hoa tiêu đốm
- "Zanthoxylum rhetsa"? - mắc khén, hoàng mộc hôi, cóc hôi, vàng me, xong
- "Zanthoxylum sancho"
- "Zanthoxylum scandens" - hoàng mộc leo, đắng cay
- "Zanthoxylum schinifolium" - hương tiêu
- "Zanthoxylum simulans" - xuyên tiêu, hoa tiêu dại
- "Zanthoxylum spinifex" - niaragato
- "Zanthoxylum stenophyllum" - hoa tiêu lá hẹp
- "Zanthoxylum thomasianum" - hoa tiêu St Thomas

Các loài trong chi "Zanthoxylum" bị ấu trùng của một số loài côn trùng thuộc Lepidoptera phá hoại như "Ectropis crepuscularia".

== Liên kết ngoài ==
- CSDL của GardenWeb - Zanthoxylum
Tam giác Vàng (định hướng)

Tam giác Vàng có thể là:

- Địa danh:
- Tam giác Vàng (Đông Nam Á), một trong các trung tâm sản xuất ma tuý của thế giới.
- Tam giác Vàng (Trung Quốc), khu vực phát triển nhanh chóng.
- Tam giác Vàng (New South Wales), khu vực có năng suất sản xuất nông nghiệp rất cao.
- Anh Quốc:
-  Tam giác Vàng (Cheshire), khu vực nổi tiếng về giàu có.
-  Tam giác Vàng (Norwich)
- Hoa Kỳ:
-  Tam giác Vàng (New Hampshire)
-  Tam giác Vàng (Pittsburgh), vùng thịnh vượng.
-  Tam giác Vàng (Texas), khu vực giàu dầu mỏ.
-  Tam giác Vàng (Missouri), khu vực phát triển kinh tế nhanh.
-  Tam giác Vàng (Mississippi)
-  Tam giác Vàng (California),
-  Tam giác Vàng (Rocky Mountains), nơi câu cá bằng ruồi
- Khác:
- Tam giác Vàng (Đại học Anh Quốc), nơi có những nghiên cứu nổi tiếng.
- Tam giác tỷ lệ vàng
- Bí mật Tam giác Vàng, phim truyền hình Việt Nam trên VTV của đạo diễn Nguyễn Dương.
Sơn tiêu Ceylon

Chloroxylon swietenia là danh pháp khoa học cho một loài cây có tên gọi là sơn tiêu Ceylon, sơn tiêu Đông Ấn hay buruta). Nó là loài cây thân gỗ cứng vùng nhiệt đới và là loài duy nhất trong chi "Chloroxylon". Nó có nguồn gốc ở khu vực miền nam Ấn Độ và Sri Lanka.

Sơn tiêu Ceylon là cây thân gỗ lá sớm rụng kích thước trung bình, cao tới 15–20 m, với lớp vỏ cây dày, nứt, hơi giống bần (li e) và lá hình lông chim. Hoa nhỏ, màu trắng kem, mọc thành dạng chùy hoa; quả nang thuôn dài chia ba phần, có kích thước 2,5–4,5 cm, chứa 1–4 hạt trong mỗi phần.

==Sử dụng==
Gỗ từ cây này có màu vàng kim loại với sự óng ánh phản chiếu dưới ánh sáng. Gỗ được dùng để làm các mặt hàng nhỏ đắt tiền và lớp gỗ bọc trong các mặt hàng đồ gỗ. Nó là một trong những loại sơn tiêu được biết đến nhiều nhất.
Romano Prodi

Ông là hội viên của Câu lạc bộ Madrid. Năm 1969 ông cưới Flavia Franzoni; hai vợ chồng có hai đứa trai, Giorgio và Antonio. Gia đình ông vẫn ở Bologna.

== Liên kết ngoài ==
- Trang vận động chính trị cá nhân (tiếng Ý)
- Chủ tịch Ủy ban châu Âu Romano Prodi – có lý lịch (11 ngôn ngữ)
Chi Chôm chôm

Chi Chôm chôm (danh pháp khoa học: Nephelium) là một chi của khoảng 23 loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn (Sapindaceae), có nguồn gốc ở khu vực Đông Nam Á, Assam, Bangladesh và miền đông Trung Quốc. Một vài loài đã du nhập vào Angola, Costa Rica, quần đảo Tiểu Sunda, Sri Lanka, Trinidad và Tobago.

Các loài cây trong chi này là cây thường xanh thân gỗ với lá kép hình lông chim và quả dạng quả hạch ăn được; trong đó một loài là "N. lappaceum" (chôm chôm) là loài cây cung cấp quả có giá trị thương mại. Chi này có quan hệ họ hàng gần gũi với các chi như chi Vải ("Litchi") và nhãn ("Dimocarpus").

==Các loài==
- "Nephelium aculeatum"
- "Nephelium compressum"
- "Nephelium costatum"
- "Nephelium cuspidatum"
- "Nephelium cuspidatum" var. "bassacense"
- "Nephelium cuspidatum" subvar. "beccarianum"
- "Nephelium cuspidatum" subvar. "dasyneurum"
- "Nephelium cuspidatum" var. "eriopetalum"
- "Nephelium cuspidatum" var. "multinerve"
- "Nephelium cuspidatum" var. "ophiodes"
- "Nephelium cuspidatum var. "robustum"
- "Nephelium daedaleum"
- "Nephelium hamulatum"
- "Nephelium havilandii"
- "Nephelium hypoleucum"
- "Nephelium juglandifolium"
- "Nephelium lappaceum" (đồng nghĩa: "Dimocarpus crinita", "Euphoria nephelium") - chôm chôm
- "Nephelium lappaceum" thứ "lappaceum" (đồng nghĩa: "Nephelium glabrum")
- "Nephelium lappaceum" thứ "pallens" (đồng nghĩa: "Nephelium chryseum", "Nephelium mutabile" thứ "pallens") - chôm chôm vàng, vải lông
- "Nephelium lappaceum" thứ "xanthioides" (đồng nghĩa: "Nephelium xanthioides")
- "Nephelium laurinum"
- "Nephelium macrophyllum"
- "Nephelium maingayi"
- "Nephelium meduseum"
- "Nephelium melanomiscum"
- "Nephelium melliferum"
- "Nephelium papillatum"
- "Nephelium ramboutan-ake" (đồng nghĩa: "N. mutabile", "Litchi ramboutan-ake") - pulasan
- "Nephelium reticulatum"
- "Nephelium subfalcatum"
- "Nephelium toong"
- "Nephelium topengii" (đồng nghĩa: "Nephelium lappaceum" thứ "topengii", "Xerospermum topengii") - chôm chôm Hải Nam
- "Nephelium uncinatum"

==Tham khảo==
- Germplasm Resources Information Network: "Nephelium"
- Các tên gọi đa ngôn ngữ trong chi "Nephelium"
- e-Floras Kết quả tìm kiếm đối với từ khóa "Nephelium"
Chi Nhãn

Chi Nhãn (danh pháp khoa học: Dimocarpus) là một chi của khoảng 20 loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn (Sapindaceae), có nguồn gốc ở vùng nhiệt đới Đông Nam Á và miền bắc khu vực Australasia từ Sri Lanka và miền nam Trung Quốc kéo dài về phía nam tới miền bắc bang Queensland của Australia. Quả của các loài này ăn được, với nhãn ("D. longan") là loài cây được trồng để sản xuất quả có quy mô thương mại.

Các loài cây trong chi này là các loại cây thân gỗ thường xanh lớn, có thể cao tới 25–40 m, với các lá hình lông chim. Các hoa nhỏ, không dễ thấy và mọc thành chùy hoa lớn. Quả là loại quả hạch hình bầu dục dài 3–5 cm chứa một hạt duy nhất được bao bọc bởi cùi thịt nhiều nước màu trắng mờ và có vỏ mỏng nhưng cứng màu vàng ánh da cam hay đỏ.

== Danh sách loài ==
- "Dimocarpus australianus". Phân bố: Queensland.
- "Dimocarpus dentatus". Phân bố: Đông và bắc Borneo.
- "Dimocarpus foveolatus". Phân bố: Philippines.
- "Dimocarpus fumatus". Phân bố: Borneo, Indonesia, Lào, bán đảo Mã Lai, Philippines, Thái Lan, Trung Quốc, Việt Nam.
- "Dimocarpus fumatus fumatus". Phân bố: Borneo, Lào, bán đảo Mã Lai, Thái Lan, Việt Nam.
- "Dimocarpus fumatus" subsp. "calcicola". Phân bố: Trung và nam Trung Quốc.
- "Dimocarpus fumatus" subsp. "indochinensis". Phân bố: Lào, Thái Lan, trung nam và đông nam Trung Quốc, Việt Nam.
- "Dimocarpus fumatus" subsp. "javensis". Phân bố: Java, Sumatra
- "Dimocarpus fumatus" subsp. "philippinensis". Phân bố: Philippines.
- "Dimocarpus gardneri". Phân bố: Sri Lanka.
- "Dimocarpus leichhardtii" ?. Phân bố: Queensland. Có thể là "Dimocarpus longan longan".
- "Dimocarpus longan" - nhãn.
- "Dimocarpus longan longan". Phân bố: Ấn Độ (quần đảo Andaman, Assam, quần đảo Nicobar), Bangladesh, Campuchia, Đông Himalaya, bán đảo Mã Lai, Myanmar, Sri Lanka, Thái Lan, Trung Quốc (đông nam và trung nam, đảo Hải Nam), Việt Nam. Du nhập vào Borneo, Đài Loan, Java, Lào, Tiểu Sunda, New Guinea, Philippines, Réunion, đảo Society.
- "Dimocarpus longan" var. "echinatus". Phân bố: Borneo, Philippines.
- "Dimocarpus longan" var. "longetiolatus". Phân bố: Miền nam Việt Nam.
- "Dimocarpus longan" subsp. "malesianus" - nhãn Mã Lai. Phân bố: Campuchia, Indonesia (Borneo, Maluku, Sulawesi, Sumatra), Lào, Malaysia (Borneo, bán đảo Mã Lai), Myanmar, Philippines, Thái Lan, Việt Nam.
- "Dimocarpus longan" var. "obtusus". Phân bố: Lào, Thái Lan, Việt Nam.
- "Dimocarpus scandens". Phân bố: Thái Lan.
- "Dimocarpus yunnanensis" - nhãn Vân Nam. Phân bố: Trấn Cẩm Bình, huyện Cảnh Đông, địa cấp thị Phổ Nhĩ, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc.
Mốc phát triển của trẻ em

Từ khi sinh ra cho đến 6 tuổi, trẻ em sẽ thay đổi theo một số mốc phát triển.

Không phải em nào cũng phải theo y khuông các mốc này.

Nhưng nếu cha mẹ cảm thấy con mình bị tụt lại khá xa, nên hỏi bác sĩ.

Nguồn: Developmental Milestones Author: RxPG Team
Hiệp định về Nông nghiệp

Hiệp định về Nông nghiệp (tiếng Anh: "Agreement on Agriculture", viết tắt là AoA) là một trong các hiệp định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Nó được ký kết tại Vòng đàm phán Uruguay và có hiệu lực kể từ ngày 1 tháng 1 năm 1995, cũng là ngày mà WTO chính thức đi vào hoạt động.
Hiệp định đưa ra ba loại trợ cấp nông nghiệp đó là: Trợ cấp màu hổ phách (bị cấm), trợ cấp màu xanh da trời (có thể bị kiện) và trợ cấp màu xanh lá cây (không bị kiện).
Mục tiêu của Hiệp định về Nông nghiệp là tiến hành cải cách trong lĩnh vực nông nghiệp và xây dựng các chính sách nông nghiệp có định hướng thị trường hơn nữa. Hiệp định cũng nhằm nâng cao khả năng dự đoán trước các thay đổi và đảm bảo an ninh lương thực cho các nước xuất khẩu cũng như nhập khẩu.

Các quy định và cam kết trong Hiệp định Nông nghiệp được xây dựng xoay quanh ba nhóm vấn đề chính được gọi là ba trụ cột ("pillars"). Đó là:

- Tiếp cận thị trường: giảm bớt các rào cản thương mại đối với hàng nông sản nhập khẩu
- Trợ cấp nội địa: đưa ra các quy định và cam kết quản lý trợ cấp cho sản xuất trong nước cũng như các chương trình tương tự khác, bao gồm cả các chương trình kích thích tăng giá nông sản do các trang trại bán ra hoặc các chương trình đảm bảo thu nhập cho người nông dân.
- Trợ cấp xuất khẩu: đưa ra các quy định và cam kết quản lý trợ cấp đối với hàng nông sản xuất khẩu hay những biện pháp tương tự khác khiến cho hàng nông sản xuất khẩu có tính cạnh tranh giả tạo trên thị trường quốc tế.

Hiệp định cho phép các chính phủ khuyến khích khu vực kinh tế nông thôn, nhưng nên thông qua các chính sách ít làm biến dạng thương mại. Hiệp định cho phép có sự linh động trong việc thực thi các cam kết. Các nước đang phát triển không cần phải giảm bớt trợ cấp hay cắt giảm thuế quan nhiều như các nước phát triển. Họ cũng có thời gian chuyển tiếp dài hơn để thực hiện các cam kết của mình. Các nước kém phát triển hoàn toàn không phải thực hiện những cam kết giống như của các nước phát triển và đang phát triển. Hiệp định cũng có những điều khoản đặc biệt giải quyết mối quan tâm của các nước phải nhập khẩu lương thực và các nước kém phát triển.

==Liên kết ngoài==
- Nội dung hiệp định bằng tiếng Việt

==Xem thêm==
- Tổ chức Thương mại Thế giới
Hiệp định về Hàng Dệt may

Hiệp định về Hàng Dệt may (tiếng Anh: "Agreement on Textiles and Clothing", viết tắt là ATC) được ký kết cùng với đa số các hiệp định khác của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) tại Vòng đàm phán Uruguay. Nó thay thế cho Thỏa thuận Đa sợi (MFA) để quản lý thương mại quốc tế trong lĩnh vực hàng dệt may. Đây là hiệp định duy nhất của WTO có điều khoản tự huỷ. Theo quy định được ghi trong hiệp định, nó đã hết hiệu lực kể từ ngày 1 tháng 1 năm 2005, và thương mại hàng dệt may đã quay về áp dụng theo các quy định chung của GATT 1994. Điều đó có nghĩa là chấm dứt chế độ hạn ngạch đối với hàng dệt may và các nước nhập khẩu không còn có thể có các biện pháp phân biệt đối xử đối với hàng dệt may của các nước xuất khẩu khác nhau.

Về nguyên tắc, Hiệp định về Hàng Dệt may cho phép các nước thành viên áp dụng hạn ngạch đối với hàng dệt may. Tuy nhiên, trong khoảng thời gian 10 năm (từ 1995 đến 2004), các thành viên phải dần dần dỡ bỏ rào cản này. Việc dỡ bỏ được thực hiện theo 4 bước, cho phép cả nước xuất khẩu lẫn nước nhập khẩu điều chỉnh theo tình hình mới. Hạn ngạch ban đầu của một nước thành viên được áp dụng theo hạn ngạch mà nước đó đặt ra tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 1994.

Hiệp định quy định tỷ lệ hàng dệt may phải đưa vào áp dụng quy định chung của GATT 1994 tại mỗi bước nêu trên. Nếu trong số đó có các mặt hàng dệt may đang áp dụng hạn ngạch thì hạn ngạch phải bị dỡ bỏ. Những tỷ lệ này được quy định dựa theo mức trao đổi thương mại hàng dệt may của nước nhập khẩu vào năm 1990. Hiệp định cũng quy định rằng khối lượng nhập khẩu cho phép theo hạn ngạch phải được tăng lên mỗi năm theo một tỷ lệ nhất định, và qua mỗi bước, tỷ lệ này cũng phải tăng lên. Tỷ lệ tăng lên đó được xác định dựa trên một công thức tính với giá trị là tốc độ tăng nhập khẩu qua các năm áp dụng Thỏa thuận Đa sợi.
ATC

ATC có thể là chữ viết tắt của:

== Giao thông vận tải ==
- Aviation
- Kiểm soát không lưu (Air traffic control)
== Khoa học, công nghệ ==
- Hệ thống phân loại giải phẫu - điều trị - hoá học, một hệ thống phân loại thuốc của tổ chức y tế thế giới.
== Kinh tế ==
- Hiệp định về Hàng Dệt may (Agreement on Textiles and Clothing), một hiệp định quốc tế hoạt động từ 1994 đến hết năm 2004.
== Doanh nghiệp ==
- ATC Furniture (Ánh Tân Cương), một công ty chuyên sản xuất và cung cấp nội thất mây nhựa được thành lập năm 2006 tại Việt Nam.

== Giải trí ==
 Nhóm nhạc ATC (A Touch of Class), Nhóm nhạc pop đến từ Đức (1999–2003)
Chi Vải

Chi Vải (danh pháp khoa học: Litchi) là chi thực vật có hoa thuộc họ Sapindaceae được nhà thực vật Sonn. mô tả khoa học lần đầu năm 1782.
==Các loài==
- "Litchi chinensis" Sonn.
- "Litchi chinensis" var. "euspontanea" H.H.Hsue
- "Litchi chinensis" subsp. "javensis" Leenh.
- "Litchi chinensis" subsp. "philippinensis" (Radlk.) Leenh.
- "Litchi litchi" Britton
- "Litchi philippinensis" Radlk. ex Whitford
- "Litchi sinensis" J.F.Gmel.
== Danh pháp đồng nghĩa ==
- Euphoria Comm. ex Juss.

== Liên kết ngoài ==
- Litchi trên The Plant List 2013
Phạm Văn Minh

Phạm Văn Minh có thể đề cập đến:

- Khánh Băng (1935–2005), tên thật là Phạm Văn Minh, nhạc sĩ Việt Nam
- Phạm Văn Minh (sinh 1956), đại tá giám đốc công an tỉnh Bắc Giang, đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XII (2007-2011)
Phân lớp Sổ

Phân lớp Sổ (Dilleniidae) là một danh pháp thực vật ở cấp độ phân lớp.
Định nghĩa của phân lớp này thay đổi theo hệ thống phân loại được sử dụng; yêu cầu duy nhất là nó phải bao gồm họ Sổ ("Dilleniaceae"). Wikipedia chấp nhận hệ thống APG III trong đó không sử dụng các danh pháp thực vật chính thức ở cấp độ cao hơn bộ và vì thế trong phạm vi Wikipedia thì tên gọi này sẽ không được định nghĩa về mặt phân loại học.

Hệ thống được nhiều người biết đến có sử dụng tên gọi này là hệ thống Cronquist và trong phiên bản nguyên gốc năm 1981 của hệ thống này thì định nghĩa của phân lớp Sổ là:

- Phân lớp "Dilleniidae"
- bộ "Dilleniales" - bộ Sổ
- bộ "Theales" - bộ Chè
- bộ "Malvales" - bộ Cẩm quỳ
- bộ "Lecythidales" - bộ Lộc vừng
- bộ "Nepenthales" - bộ Nắp ấm
- bộ "Violales" - bộ Hoa tím
- bộ "Salicales" - bộ Liễu
- bộ "Capparales" - bộ Màn màn
- bộ "Batales" - bộ Lê mộc
- bộ "Ericales" - bộ Thạch nam
- bộ "Diapensiales" - bộ Nham mai
- bộ "Ebenales"- bộ Thị, hồng, cậy, mun
- bộ "Primulales" - bộ Anh thảo

APG II và APG III đưa các loại thực vật trong phân lớp này vào các nhánh "asterids" và "rosids".
Thalassaemia

==Tham khảo==
Thalassaemia là một bệnh hoại máu di truyền. Trong hồng huyết cầu của bệnh nhân, chất hồng tố haemoglobin A không được cấu tạo hoàn toàn. Do đó hồng huyết cầu bị bất thường và bị dễ tiêu hủy khi đi qua lá lách.
Bộ Sổ

Bộ Sổ (danh pháp khoa học: Dilleniales) là một bộ thực vật có hoa. Tên gọi này đã được sử dụng trong hệ thống Cronquist. Trong phiên bản năm 1981 của hệ thống này thì bộ (nằm trong phân lớp Sổ - Dilleniidae) có định nghĩa bao gồm 2 họ: họ Sổ (Dilleniaceae) và họ Mẫu đơn (Paeoniaceae).

Trong hệ thống APG II (sử dụng trong Wikipedia) thì họ thứ nhất được đưa vào nhóm thực vật hai lá mầm thật sự (eudicots) nhánh hai lá mầm thực thụ phần lõi (core eudicots), không được xếp như là một bộ, còn họ thứ hai được đặt trong bộ Tai hùm (Saxifragales).

Tuy nhiên, trên website của APG, truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2009, người ta lại công nhận bộ này với chỉ 1 họ (họ Sổ), 10 chi và 300 loài.

== Liên kết ngoài ==
- An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG IV Botanical Journal of the Linnean Society 181(1): 1–20
Bộ Chè

Bộ Chè (tên khoa học Theales) là một danh pháp thực vật ở cấp độ bộ. Tên gọi này được sử dụng trong hệ thống Cronquist cho một bộ nằm trong phân lớp Sổ ("Dilleniidae") và trong phiên bản năm 1981 của hệ thống này thì người ta định nghĩa bộ này như sau:

- bộ "Theales"
- họ "Actinidiaceae" - họ Đằng lê (dương đào), kivi
- họ "Caryocaraceae"
- họ "Clusiaceae" - họ Bứa, măng cụt, mù u v.v
- họ "Dipterocarpaceae" - họ Dầu
- họ "Elatinaceae"
- họ "Marcgraviaceae"
- họ "Medusagynaceae" - họ Sứa (thực vật) ở đảo Mahé, Seychelles
- họ "Ochnaceae" - họ Mai (vàng, đỏ, tứ quý v.v)
- họ "Oncothecaceae"
- họ "Paracryphiaceae"
- họ "Pellicieraceae"
- họ "Pentaphylacaceae" - họ Ngũ liệt
- họ "Quiinaceae"
- họ "Sphaerosepalaceae"
- họ "Scytopetalaceae"
- họ "Tetrameristaceae"
- họ "Theaceae" - họ Chè

Trong hệ thống APG II (sử dụng trong Wikipedia) thì các họ được cho vào bộ này được xếp lại trong nhiều bộ khác nhau, trong số đó chủ yếu là hai bộ "Malvales" (bộ Cẩm quỳ) và "Malpighiales" (bộ Sơ ri).
==Tham khảo==
- L. Watson và M.J. Dallwitz (1992 trở đi). Các họ thực vật có hoa: Miêu tả, minh họa, nhận dạng, thông tin tra cứu. http://delta-intkey.com
Bộ Lộc vừng

Bộ Lộc vừng (danh pháp khoa học: Lecythidales) là danh pháp thực vật ở cấp bộ. Tên gọi này được sử dụng trong hệ thống Cronquist cho một bộ thuộc phân lớp Sổ ("Dilleniidae"). Bộ này chỉ bao gồm một họ duy nhất là họ Lộc vừng ("Lecythidaceae"). Họ này hiện nay (trong hệ thống APG II) được đặt trong bộ Thạch nam (hay bộ Đỗ quyên) ("Ericales"). Lưu ý là chi Lecythis có lẽ không có mặt tại Việt Nam, nên người ta gọi tên bộ này theo chi có chứa cây lộc vừng hoa chùm ("Barringtonia racemosa") là chi Barringtonia.
Giải đua ô tô Công thức 1 châu Âu

Giải đua ô tô Công thức 1 châu Âu là một trong nhiều giải thuộc giải đua xe Công thức 1 vô địch thế giới diễn ra hàng năm. Các đội đua sẽ thi đấu trên đường đua Nürburgring tại Nürburg, Đức.

==Các thông số kỹ thuật của đường đua Nürburgring==
- Tham dự giải Công thức 1 từ: 1983
- Số lần tham dự giải Công thức 1: 16
- Chiều dài một vòng đua: 5,15 km
- Số vòng đua: 60
- Tốc độ tối đa: 325 km/h
- Sức chứa tối đa: 140.000 người
- Kỷ lục chạy một vòng nhanh nhất: 1 phút 29,468 giây của Michael Schumacher (Ferrari F1) năm 2004

==Năm 2006==
- Thời gian: 7 tháng 5

==Liên kết ngoài==
- Giải Công thức 1 châu Âu trên trang chủ của giải Công thức 1
- Đường đua Nurburgring
Bùi Thiện Ngộ

Bùi Thiện Ngộ (24 tháng 10 năm 1929 – 1 tháng 7 năm 2006) là chính khách người Việt Nam, Tướng lĩnh Công an nhân dân Việt Nam, hàm Thượng tướng. Ông nguyên là Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Nội vụ (Từ năm 1998 được đổi tên thành Bộ Công an).

==Thân thế sự nghiệp==
• Ông sinh ngày 24 tháng 10 năm 1929, tại Tân Định, Sài Gòn (nay là phường Tân Định, Thành phố Hồ Chí Minh).

• Ông tham gia hoạt động Việt Minh trong phong trào Cách mạng tháng 8 năm 1945, được kết nạp Đảng Cộng sản Đông Dương tháng 7 năm 1947. Từ năm 1948, ông công tác trong lực lượng Công an tại tỉnh Biên Hòa, sau là tỉnh Thủ Biên, Miền Nam Việt Nam.

• Năm 1954, ông tập kết ra Bắc, công tác tại Ban Thống nhất Trung ương và Bộ Công an, làm cán bộ Vụ Bảo vệ chính trị, sau đó làm giảng viên Trường Công an Trung ương.

• Năm 1965, ông được phân công vào công tác tại Ban An ninh Trung ương Cục miền Nam, làm Phó Văn phòng, sau đó làm Phó Tiểu ban Bảo vệ chính trị của Ban An ninh.

• Sau năm 1975, ông tiếp tục công tác trong lực lượng Công an rồi chuyển sang công tác chính quyền.

• Tháng 11 năm 1976, ông trở lại ngành Công an, giữ chức Phó Cục trưởng Cục Chống gián điệp, Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an). Tháng 7 năm 1979, ông là Giám đốc Công an Đặc khu Vũng Tàu – Côn Đảo, sau đó được bầu làm Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Đặc khu.

• Tháng 1 năm 1984, ông chuyển công tác về Bộ Nội vụ và đến tháng 11 năm 1985, làm Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Phản gián (sau này là Tổng cục An ninh).

• Năm 1986, ông được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa VI, được cử làm Phó Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Thứ trưởng, rồi Thứ trưởng Thường trực Bộ Nội vụ. Tháng 1 năm 1989, ông được phong cấp Trung tướng.

• Năm 1991, ông được bầu là Ủy viên Bộ Chính trị (khóa VII) và được cử giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ thay ông Mai Chí Thọ. Ông giữ chức vụ này đến năm 1996. Trong thời gian này, ông còn là Đại biểu Quốc hội khóa IX, và là Ủy viên Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội.

• Tháng 12 năm 1992, ông được phong cấp Thượng tướng.

• Bùi Thiện Ngộ qua đời khi đang điều trị tại Bệnh viện Chợ Rẫy, Thành phố Hồ Chí Minh vào lúc 3 giờ 55 phút sáng, ngày 1 tháng 7 năm 2006 (tức 7 tháng 6 năm Bính Tuất), ông được an táng tại Nghĩa trang Thành phố Hồ Chí Minh (quê hương Bùi Thiện Ngộ).

==Tặng thưởng==
===Phần thưởng cao quý===
- Tháng 4 năm 2006, ông được trao tặng Huân chương Hồ Chí Minh và nhiều huân huy chương cao quý khác.
- Tên của ông được đặt cho một tuyến phố nằm trong khu đô thị Việt Hưng thuộc quận Long Biên, thành phố Hà Nội và đường châu thổ trên cao tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm, Thành phố Hồ Chí Minh. Tại Vũng Tàu, tên của ông được đặt mới cho đoạn đường Bình Giã tại Phường 10 từ năm 2022.

==Liên kết ngoài==
- Bộ trưởng Bùi Thiện Ngộ: Người cộng sản trung kiên, một nhân cách cao cả và bình dị
- ĐỒNG CHÍ BÙI THIỆN NGỘ, MỘT CON NGƯỜI CHÍ NGHĨA, CHÍ TÌNH
- Thượng tướng Bùi Thiện Ngộ từ trần trên Vietnamnet
- Danh sách Ban lễ tang và tiểu sử Thượng tướng Bùi Thiện Ngộ trên báo Nhân dân diện tử
Phong Châu (định hướng)

Phong Châu có thể là một trong số các địa danh sau:

- Địa danh Phong Châu, được cho là kinh đô của triều đại Hùng Vương
- Phường Phong Châu, thị xã Phú Thọ, tỉnh Phú Thọ
- Thị trấn Phong Châu, huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ
- Xã Phong Châu, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng
- Huyện cũ Phong Châu thuộc tỉnh Vĩnh Phú, sau thuộc tỉnh Phú Thọ.
- Xã cũ Phong Châu thuộc huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình; nay là một phần của xã Phong Dương Tiến.

==Xem thêm==
- Cầu Phong Châu
Chiến sĩ thi đua

Chiến sĩ thi đua là danh hiệu vinh dự tặng thưởng cho cá nhân lập thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua, chiến đấu hoặc sản xuất ở Việt Nam. Danh hiệu này đặt ra theo Nghị quyết 104/CP ngày 18 tháng 7 năm 1963 sau đó thay thế bằng Nghị định số 156/1998/NĐ-CP ngày 30 tháng 7 năm 1998 của Chính phủ Việt Nam. Trong Quân đội Nhân dân Việt Nam, Chiến sĩ thi đua thường được lựa chọn sau khi kết thúc một nhiệm vụ tác chiến, công tác..., một cuộc vận động hoặc tổng kết thi đua hằng năm. Trong các ngành sản xuất và nghiên cứu khoa học kĩ thuật, chiến sĩ thi đua được lựa chọn trong các kì tổng kết công tác hằng năm và kế hoạch 5 năm.

Phong trào thi đua yêu nước do Chủ tịch Hồ Chí Minh phát động từ năm 1948. Đại hội thi đua lần thứ nhất khai mạc 1/5/1952 tại Đại Từ, Thái Nguyên; có 154 chiến sĩ thi đua công, nông, binh và lao động trí óc toàn quốc về dự. Cũng tại đại hội này, các chiến sĩ thi đua lần đầu tiên được phong tặng tiêu biểu như Cao Viết Bảo, Giáp Văn Khương, Vũ Viết Thân, Phạm Thị Thành
==Quy định==
1. Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở (xã, phường, xí nghiệp, công ty, trường học, bệnh viện và cấp tương đương), xét chọn mỗi năm một lần khi kết thúc năm kế hoạch Nhà nước.
2. Chiến sĩ thi đua cấp huyện, quận, thị xã và cấp tương đương là những người tiêu biểu, xuất sắc nhất trong số những chiến sĩ thi đua ở các cơ sở do huyện trực tiếp quản lý. Chiến sĩ thi đua cấp huyện, quận, thị xã và cấp tương đương xét chọn mỗi năm một lần.
3. Chiến sĩ thi đua cấp tỉnh, thành phố và đặc khu trực thuộc Trung ương là những người tiêu biểu, xuất sắc nhất trong số những chiến sĩ thi đua huyện, chiến sĩ thi đua của các ngành thuộc tỉnh, thành phố, đặc khu và chiến sĩ thi đua của các cơ sở Trung ương đóng tại địa phương. Chiến sĩ thi đua cấp tỉnh, thành phố, đặc khu trực thuộc Trung ương xét chọn vào năm thứ ba và năm cuối của kế hoạch Nhà nước 5 năm.
4. Chiến sĩ thi đua ngành (cả nước) là những người tiêu biểu, xuất sắc nhất trong số những chiến sĩ thi đua của các cơ sở thuộc ngành kể cả các cơ sở cùng ngành do tỉnh quản lý. Chiến sĩ thi đua ngành xét chọn vào năm thứ ba và năm cuối của kế hoạch Nhà nước 5 năm. Chiến sĩ thi đua ngành có thể mang một tên riêng phù hợp với nghề nghiệp do Thủ trưởng ngành định, sau khi có sự thoả thuận của Hội đồng thi đua toàn quốc.
5. Chiến sĩ thi đua toàn quốc là những người tiêu biểu xuất sắc nhất trong số những chiến sĩ thi đua của ngành. Chiến sĩ thi đua toàn quốc xét chọn 5 năm một lần.

==Văn bản==
Chiến sĩ thi đua ở Việt Nam được quy định trong các văn bản sau:
- Nghị định số 104-CP ngày 18-7-1963 của Hội đồng Chính phủ ban hành Điều lệ quy định các danh hiệu và tiêu chuẩn thi đua
- Nghị định Số: 247/HĐBT ngày 23 tháng 09 năm 1985 về quy định cụ thể danh hiệu chiến sĩ thi đua
- Luật Tổ chức Chính phủ ngày 25 tháng 12 năm 2001;
- Luật Thi đua, Khen thưởng ngày 26 tháng 11 năm 2003 và Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, Khen thưởng ngày 14 tháng 6 năm 2005;
- Nghị định số 121/2005/NĐ-CP ngày 30 tháng 9 năm 2005 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thi đua, Khen thưởng và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, Khen thưởng;
Jean Sasson

Jean P. Sasson là nhà văn và nhà báo (New York Times) Mỹ.
==Tiểu sử==
Bà sinh tại thành phố nhỏ Troy, tiểu bang Alabama, Mỹ. Từ khi còn bé, bà bị mê hoặc bởi những câu chuyện về những đất nước và nền văn hóa khác nhau. Năm 1978, bà sang Ả Rập Xê-út để làm điều phối viên nhà nước tại Bệnh viện Nhà vua Faisal và Trung tâm nghiên cứu tại Riyadh. Bà sinh sống và làm việc tại đây 12 năm, từ năm 1978 đến 1991. Từ đó, bà đã đi thăm 59 nước trên thế giới. Hiện giờ, bà đang sinh sống tại tiểu bang Atlanta, Mỹ.

==Những tác phẩm==
Cuốn sách đầu tiên của bà, "Sự hâm hiếp tại Kuwait", được xuất bản năm 1992. Jean Sasson phần lớn viết những câu truyện thật về những vấn đề liên quan đến phụ nữ, mặc dù cuốn sách "Đứa con của Ester" là chuyện lịch sử về người thật. Những cuốn sách của bà được xuất bản hơn 60 lần, bằng hơn 30 ngôn ngữ. Bà là người theo chủ nghĩa nhân đạo nổi tiếng và khi không nghiên cứu hay viết sách, bà dùng thì giờ vào những vấn đề nhân đạo khác nhau. Những vấn đề mà bà quan tâm đến nhiều nhất là vấn đề về phụ nữ và quyền lợi động vật.

===Danh sách===
- Sự hâm hiếp tại Kuwait
- Công chúa Xuntana Và Các Con Gái, biên dịch: Mai Quảng và Minh Anh
- Công chúa Xuntana và những người thân
- Đứa con của Ester
- , sẽ được xuất bản năm 2007

==Liên kết ngoài==
- Trang web chính thức
Công chúa: Câu chuyện thật phía sau mạng che mặt tại Ả Rập Xê Út

Công chúa: Câu chuyện thật phía sau mạng che mặt tại Ả Rập Xê-út là cuốn sách của nhà văn Mỹ, Jean Sasson. Cuốn sách được xuất bản lần đầu tiên tại New York năm 1992, nói lên sự thật về cuộc sống bất tự do của những phụ nữ người Ả Rập Xê-út, nơi bà sinh sống và làm việc 12 năm, từ 1978 đến 1991.

==Chủ đề==
Tại buổi họp mặt đại sứ Ý năm 1983, Sasson gặp nàng công chúa Ả Rập Xê Út, "Sultana" - một người phụ nữ nghị lực và dám chống đối sự bất bình đẳng giữa nam và nữ giới. Sultana đã kể cho Jean những câu chuyện khó tin về những người phụ nữ phải cam chịu sự đày đọa của những người đàn ông ham quyền lực và phụ nữ trong đất nước mình. Năm 1985, cô yêu cầu Jean viết lên câu chuyện của mình, để tất cả mọi người trên thế giới biết và hiểu được những sự đau khổ của phụ nữ Ả Rập Xê Út.
Nắp ấm Úc

Cephalotus là chi duy nhất chứa loài duy nhất Cephalotus follicularis trong họ Cephalotaceae ở tây nam Úc. Nó là một dạng cây nắp ấm, nói chung cũng hay được gọi là nắp ấm Úc, nắp ấm Albany, cây bắt ruồi hay cây mocassin hoặc nắp ấm Tây Australia.

Loài cây này sinh ra hai loại lá: một loại có chức năng bắt côn trùng, một loại không có chức năng này. Loại có chức năng bắt côn trùng nhìn bề ngoài giống như một chiếc giày moccasin nhỏ màu xanh lục.

Giống như nhiều loài nắp ấm khác, cây nắp ấm này có lông răng, là một vòng tròn chứa các gai nhỏ hướng xuống dưới và bao quanh lối vào "ấm" (lá hình ấm), và một nắp. Nắp này có tác dụng ngăn không cho nước mưa vào quá nhiều để hòa tan hết các enzym tiêu hóa của nó. Nắp có các miếng chứa các tế bào trong mờ nhằm làm cho côn trùng bị lúng túng nhờ bề ngoài tương tự như một mảng của bầu trời.

Sự phân loại họ Cephalotaceae vào trong bộ Tai hùm (Saxifragales) đã bị từ bỏ. Trong các hệ thống phân loại đang phát triển và mới thì họ này được đưa vào trong bộ Chua me đất (Oxalidales); những hệ thống khác đặt nó (có lẽ sai lầm) vào trong bộ Hoa hồng (Rosales).

==Tham khảo==
- Tất cả về Cephalotus
- (1998): Review of the Australian stilt flies (Diptera: Micropezidae) with a phylogenetic analysis of the family. "Invertebrate Taxonomy" 12(1): 55-134. (HTML abstract)
- "Cephalotus" information
- All about Cephalotus
- Evolution -- the Oxalidales Carnivore by the International Carnivorous Plant Society
- Botanical Society of America, "Cephalotus follicularis" - the Albany Pitcher Plant
- Inner World of "Cephalotus follicularis" from the John Innes Centre
Bộ Nắp ấm

Bộ Nắp ấm (tên khoa học Nepenthales) hay còn có tên gọi khác là Nắp bình là một danh pháp thực vật cho một bộ thực vật có hoa. Tên gọi này được sử dụng trong hệ thống Cronquist cho bộ thuộc phân lớp Sổ ("Dilleniidae") và trong phiên bản năm 1981 của hệ thống này thì nó bao gồm các họ sau: 
- bộ "Nepenthales"
- họ "Droseraceae" - họ Gọng vó, cẩm địa la, mao cao
- họ "Nepenthaceae" - họ Nắp ấm ở Cựu thế giới.
- họ "Sarraceniaceae" - họ Nắp ấm (Tân thế giới).

==APG II và APG III==
Hệ thống APG II và hệ thống APG III đưa họ cuối cùng vào trong bộ Thạch nam ("Ericales") và hai họ đầu tiên vào bộ Cẩm chướng ("Caryophyllales"). Điều này là ngược lại với cái mà người ta có thể mong chờ khi chỉ xem xét theo phương pháp bắt côn trùng.

Theo phương pháp bắt côn trùng thì họ "Droseraceae" đứng riêng, các loài cây gọng vó bắt côn trùng bằng các giọt nhỏ ra chất keo dính và trong họ này thì cây bắt ruồi Venus ("Dionaea muscipula") bắt côn trùng trong lá bằng các răng cài vào nhau. Hai họ còn lại là các loài cây nắp ấm, chúng giết chết con mồi bằng cách dìm cho chúng chết trong dung dịch nước (chứa các enzym tiêu hóa hay vi khuẩn) bên trong ấm của chúng.

==Lưu ý==
Lưu ý là còn một loại cây nữa cũng được gọi là nắp ấm, chỉ có ở miền tây nam Úc. Loài này thuộc về bộ Chua me đất (Oxalidales). Xem bài Nắp ấm (Úc).
Nhạc cách mạng

Nhạc cách mạng (tiếng Anh: "revolutionary music") hay ca khúc cách mạng (tiếng Anh: "revolutionary song") là những bài hát chính trị hướng đến ủng hộ hoặc ca ngợi cách mạng. Chúng được dùng để thúc đẩy tinh thuần và nhuệ khí cũng như phục vụ mục đích tuyên truyền chính trị hoặc khích động quần chúng. Các ca khúc cách mạng nổi tiếng nhất có thể kể đến như "La Marseillaise" của Pháp và "Quốc tế ca" của những người Cộng sản.

==Xem thêm==
- Nhà cách mạng
- Danh sách ca khúc xã hội chủ nghĩa