Miếu hiệu

Miếu hiệu (chữ Hán: 廟號) là tên hiệu dùng trong tông miếu dành cho các vị quân chủ sau khi họ đã qua đời, đây là một dạng kính hiệu khá đặc trưng của nền quân chủ Đông Á đồng văn, gồm Trung Quốc, Triều Tiên, và Việt Nam. Riêng trường hợp Nhật Bản, các Thiên hoàng tại nước này không có truyền thống dùng miếu hiệu. 

Còn một dạng tôn hiệu, có cùng một tính chất là chỉ dành cho quân vương đã mất mới có, chính là thụy hiệu.

==Khái niệm==
Miếu hiệu được cho là có nguồn gốc từ triều đại nhà Thương. Sau khi vị quân chủ qua đời, vị quân vương nối ngôi và đình thần cùng thảo luận để tôn viết trên bài vị, và trên các bài văn tế đọc trong các dịp giỗ chạp. Đặc điểm cơ bản của miếu hiệu là nó thường có một trong hai chữ: Tổ (祖) hoặc Tông (宗), đi trước thường là một tính từ mang tính miêu tả.

Miếu hiệu thường ngắn, chỉ có 1 tính từ đi với Tổ hoặc Tông, trong khi thụy hiệu có thể ngắn một vài chữ, song cũng có thể rất dài, có khi lên hàng chục chữ.

==Các trường hợp==
Người sáng lập triều đại thường có miếu hiệu bằng chữ Tổ như Cao Tổ (như Hán Cao Tổ) hoặc Thái Tổ (như Lý Thái Tổ , Lê Thái Tổ) hay Thế Tổ (như Nguyễn Thế Tổ) và Liệt Tổ (như Hán Chiêu Liệt Tổ). Cũng có trường hợp một số vua không phải là vua sáng lập triều đại, nhưng được coi là có công lớn ngang với vị sáng lập, cũng được đặt miếu hiệu bằng chữ Tổ như Minh Thành Tổ ở Trung Quốc; Nguyễn Thánh Tổ (Minh Mạng) và Nguyễn Hiến Tổ (Thiệu Trị) ở Việt Nam.

Riêng trường hợp nhà Trần ở Việt Nam, có vị hoàng đế đầu tiên là Trần Cảnh, nhưng khi đó cha là Thái thượng hoàng đế Trần Thừa vẫn còn sống, do đó miếu hiệu của Trần Thừa là "Thái Tổ", còn Trần Cảnh là "Thái Tông".

Các vị vua mất nước thường không được đặt miếu hiệu mà chỉ có thụy hiệu (như Lê Mẫn Đế, Liêu Thiên Tộ Đế) hoặc không có cả hai (như Nguyễn Quang Toản). Nhiều miếu hiệu được các hậu duệ đặt cho tổ tiên chỉ là dân thường khi họ đã làm vua, lại có những vị vua mất nước lúc đó không có miếu hiệu nhưng ngày nay được con cháu đời sau truy tôn.

==Danh sách miếu hiệu==
Danh sách miếu hiệu liệt kê theo thứ tự chữ cái. Kèm theo tên của các vị vua chúa Việt Nam mang Miếu hiệu đó:

=== theo Tổ (祖) ===
A:
- Anh Tổ:

C:
- Cao Tổ:
- Cảnh Tổ
- Chiêu Tổ:
D:

- Duệ Tổ:
- Dụ Tổ:
- Dực Tổ:
- Độ Tổ
- Đức Tổ

H:
- Hi Tổ:
- Hiến Tổ:
- Hiển Tổ:
- Hưng Tổ:
- Hoằng Tổ:
- Huyền Tổ
I/Y:

- Ý Tổ:

K:
- Khai Tổ

L:
- Liệt Tổ:

M:
- Mục Tổ:

N: 

- Nghị Tổ:
- Nguyên Tổ:
- Nghĩa Tổ
- Nhân Tổ

Q:

- Quốc Tổ:
- Quang Tổ:

T:
- Thái Tổ:
- Thế Tổ:
- Thánh Tổ:
- Thành Tổ:
- Thủy Tổ:
- Triệu Tổ:
- Trang Tổ
- Tuyên Tổ:
V:

- Văn Tổ:

=== theo Tông (宗) ===
A:
- Anh Tông:
- Ai Tông
- An Tông
B:

- Bình Tông

C:
- Cao Tông:
- Cung Tông:
- Cảnh Tông:
- Chiêu Tông:
- Chương Tông
- Chân Tông:
- Chính Tông

D:
- Dụ Tông:
- Duệ Tông:
- Dực Tông:
- Đại Tông:
- Đức Tông:
- Đoan Tông
- Định Tông
- Độ Tông

G:
- Gia Tông:
- Giản Tông:

H:
- Huệ Tông:
- Huyền Tông:
- Hiếu Tông:
- Hiến Tông:
- Hiển Tông:
- Hy Tông:
- Huy Tông:
- Hoài Tông
- Hoằng Tông:

I/Y: 
- Ý Tông:

K:
- Kính Tông:
- Khâm Tông
- Khang Tông

L:
- Liệt Tông
- Lý Tông

M:
- Minh Tông:
- Mục Tông:
- Mẫn Tông:

N:
- Nhân Tông:
- Nghệ Tông: Trần
- Nghĩa Tông
- Ninh Tông

Q:

- Quý Tông:
- Quang Tông

T:
- Thái Tông:
- Thánh Tông:
- Thần Tông:
- Thuận Tông:
- Thế Tông:
- Thống Tông
- Thuần Tông:
- Thành Tông
- Trang Tông:
- Trung Tông:
- Triết Tông
- Tuyên Tông:
- Túc Tông:
- Tương Tông

U:
- Uy Tông

V:
- Vũ Tông
- Văn Tông

==Xem thêm==
- Thụy hiệu
- Niên hiệu
- Tôn hiệu
- Đế hiệu
- Tước hiệu
- Danh hiệu