Biển báo giao thông tại Việt Nam

Hệ thống biển báo giao thông ở Việt Nam được quản lý theo "Luật Đường bộ", "Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ", "Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật" được phê duyệt bởi Chính phủ. Hệ thống biển báo hiện nay được điều chỉnh và quy định trong "Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về báo hiệu đường bộ" (QCVN 41, hay Quy chuẩn 41) do Cục Đường bộ Việt Nam biên soạn, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam thẩm định, Bộ trưởng Bộ Xây dựng (trước là Bộ Giao thông vận tải) ban hành, xác định các quy tắc sử dụng và sản xuất biển báo đường bộ. Hầu hết các biển báo đường bộ được sử dụng hiện tại ở Việt Nam đều theo các phiên bản tiêu chuẩn QCVN 41 được ban hành và có hiệu lực ở Việt Nam từ năm 2016, với phiên bản mới nhất hiện tại là QCVN 41:2024/BGTVT được ban hành vào ngày 15 tháng 11 năm 2024 và có hiệu lực ở Việt Nam từ 1 tháng 1 năm 2025. Đôi khi, một số biển báo đường bộ cũ từ các phiên bản quy chuẩn trước năm 2015 cho biển báo đường bộ và đường cao tốc hiện không còn hiệu lực vẫn tồn tại trên một số tuyến đường và đường cao tốc, đang được thay thế dần bằng phiên bản mới hơn. Biển báo đường bộ nói chung tuân thủ theo Công ước Viên 1968 và hiệp định GMS-CBTA.

Các phông chữ đươc dùng cho biển báo được phỏng theo kiểu chữ của Viện Tiêu chuẩn Đức (DIN). Trong đó, "giaothong1" (phông chữ nén) được phỏng từ DIN 1451 Engschrift và "giaothong2" (phông chữ thường) được phỏng từ Alte DIN 1451 Mittelschrift gepraegt. Các tiền tố được dùng trong mã của biển báo bao gồm: P (cấm); DP (hết cấm); W (nguy hiểm và cảnh báo); R và R.E (hiệu lệnh); I (chỉ dẫn); IE (chỉ dẫn trên đường cao tốc); S, S.G và S.H (biển phụ).

== Lịch sử ==
- Ngày 20 tháng Một năm 2001, Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng) ra quyết định ban hành tiêu chuẩn ngành "Điều lệ Báo hiệu đường bộ", số hiệu 22 TCN 237-01.
- Ngày 25 tháng Bảy năm 2005, Bộ Giao thông vận tải ra quyết định ban hành tiêu chuẩn ngành "Biển chỉ dẫn trên đường cao tốc", số hiệu 22 TCN 331-05.
- Ngày 29 tháng Năm năm 2012, Bộ Giao thông vận tải ban hành "Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về báo hiệu đường bộ" đầu tiên với số hiệu QCVN 41:2012/BGTVT, thay thế "Điều lệ báo hiệu đường bộ" năm 2001. Quy chuẩn này có hiệu lực từ năm 2013.
- Ngày 23 tháng Sáu năm 2015, Bộ Giao thông vận tải ban hành "Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về biển chỉ dẫn trên đường cao tốc" với số hiệu QCVN 83:2015/BGTVT, thay thế tiêu chuẩn ngành "Biển chỉ dẫn trên đường cao tốc". Quy chuẩn này có hiệu lực từ năm 2016.
- Ngày mùng 8 tháng Tư năm 2016, Bộ Giao thông vận tải ban hành quy chuẩn mới với số hiệu QCVN 41:2016/BGTVT, kết hợp quy chuẩn năm 2012 và quy chuẩn về biển chỉ dẫn trên đường cao tốc. Quy chuẩn này có hiệu lực kể từ tháng 11 cùng năm.
- Ngày 31 tháng Mười hai năm 2019, Bộ Giao thông vận tải cập nhật quy chuẩn lên phiên bản QCVN 41:2019/BGTVT. Quy chuẩn mới có hiệu lực từ mùng 1 tháng Bảy năm 2020.
- Mới đây nhất, ngày 15 tháng Mười một năm 2024, Bộ Giao thông vận tải ban hành quy chuẩn mới với số hiệu QCVN 41:2024/BGTVT, thay thế tiêu chuẩn năm 2019. Quy chuẩn này được áp dụng từ năm 2025 đến nay.

== Biển báo cấm ==
Nhóm biển báo cấm là nhóm biển biểu thị các điều cấm mà người tham gia giao thông không được vi phạm. Biển báo cấm chủ yếu có dạng hình tròn, viền đỏ, nền màu trắng, trên nền có hình vẽ hoặc chữ số, chữ viết màu đen thể hiện điều cấm, trừ một số trường hợp đặc biệt.

Các biển cự ly tối thiểu giữa hai xe, cấm vượt, hạn chế tốc độ, cấm sử dụng còi, cấm đỗ xe và cấm dừng xe có hiệu lực được tính từ nơi đặt biển đến ngã ba, ngã tư tiếp theo hoặc đến các biển hết cấm tương đương, riêng các biển cự ly tối thiểu giữa hai xe, cấm sử dụng còi, cấm đỗ xe và cấm dừng xe còn căn cứ vào các biển phụ.

== Biển báo nguy hiểm và cảnh báo ==
Nhóm biển báo nguy hiểm và cảnh báo là nhóm biển báo cho người tham gia giao thông biết trước các nguy hiểm trên đường để chủ động phòng ngừa kịp thời. Biển chủ yếu có hình tam giác đều, viền đỏ, nền màu vàng, trên có hình vẽ màu đen mô tả sự việc cần báo hiệu.

== Biển báo hiệu lệnh ==
Nhóm biển hiệu lệnh là nhóm biển để báo các hiệu lệnh phải chấp hành. Người tham gia giao thông phải chấp hành các hiệu lệnh trên biển báo (trừ một số biển đặc biệt). Các biển có dạng hình tròn trên nền xanh lam (riêng biển STOP hình bát giác đều với nền màu đỏ) có hình vẽ màu trắng đặc trưng cho hiệu lệnh nhằm báo cho người tham gia giao thông đường biết.

== Biển chỉ dẫn ==
Nhóm biển chỉ dẫn là nhóm biển báo dùng để cung cấp thông tin và các chỉ dẫn cần thiết cho người tham gia giao thông. Biển chỉ dẫn chủ yếu có hình chữ nhật hoặc hình vuông hoặc hình mũi tên, nền màu xanh lam.

=== Biển chỉ dẫn trên đường cao tốc ===
Nhóm biển chỉ dẫn trên đường cao tốc được dùng để cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác cho người điều khiển phương tiện nhằm lái xe an toàn trên đường cao tốc và đi đến địa điểm mong muốn. Những biển báo này được viết bằng cả tiếng Việt và tiếng Anh, thường được thể hiện bằng màu trắng trên nền màu xanh lá cây với đường viền mép biển là màu trắng.

== Các biển phụ ==
Nhóm biển phụ, biển viết bằng chữ là nhóm biển nhằm thuyết minh bổ sung nội dung nhóm biển bên trên hoặc được sử dụng độc lập.

== Trước đây ==
=== Phiên bản QCVN cũ ===
Những biển sau đây là phiên bản cũ xuất hiện trong các phiên bản QCVN trước đây không còn hiệu lực hiện tại. Các phiên bản sau này đều giống các phiên bản cũ này, chỉ sửa đổi nhỏ ở ở một số chi tiết hoặc hình phương tiện, ví dụ như hình ô tô. Một số tuyến đường vẫn còn tồn tại các biển báo này.
== Xem thêm ==
- Hệ thống giao thông Việt Nam
- Công ước Viên về Báo hiệu và Tín hiệu Giao thông Đường bộ

== Liên kết ngoài ==
- Toàn văn Thông tư 54/2019/TT-BGTVT và QCVN 41:2019/BGTVT trên "Công báo nước CHXHCN Việt Nam"
- Một số biển báo theo hiệp định GMS-CBTA