hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Spartina

Spartina là một chi gồm 16 loài cỏ trong họ Poaceae, chủ yếu được tìm thấy trong các đầm lầy nước mặn duyên hải.

Chi "Spartina" đã được sáp nhập vào chi "Sporobolus" và bị giáng cấp xuống thành tổ và phân tổ sau sửa đổi phân loại năm 2014, nhưng tới nay vẫn phổ biến coi nó như là chi "Spartina".

Từ "Spartina" có nguồn gốc từ σπαρτίνη ("spartínē") trong tiếng Hy Lạp cổ để chỉ sợi dây thừng nhỏ làm từ đậu chổi Tây Ban Nha ("Spartium junceum").

Các loài trong chi này là bản địa vùng bờ biển Đại Tây Dương ở tây và nam châu Âu, tây bắc và nam châu Phi, châu Mỹ và các đảo miền nam Đại Tây Dương; với 1-2 loài cũng sinh sống tại vùng bờ biển Bắc Mỹ ven Thái Bình Dương và trong các môi trường sống nước ngọt nội lục châu Mỹ. Sự đa dạng loài lớn nhất là ở vùng bờ biển phía đông Bắc và Nam Mỹ, cụ thể là ở Florida.

==Các loài và lai ghép==
Bao gồm:

- "Spartina alterniflora" – Smooth Cordgrass (eastern North America)
- "Spartina anglica" – Common Cordgrass (cultivated origin)
- "Spartina arundinacea"
- "Spartina bakeri" – Sand Cordgrass
- "Spartina caespitosa"
- "Spartina ciliata"
- "Spartina cynosuroides" – Big Cordgrass
- "Spartina densiflora" – Denseflower Cordgrass
- "Spartina foliosa" – California Cordgrass
- "Spartina gracilis" – Alkali Cordgrass
- "Spartina longispica"
- "Spartina maritima" – Small Cordgrass (western Europe)
- "Spartina × neyrautii"
- "Spartina patens" – Saltmeadow Cordgrass
- "Spartina pectinata" – Prairie Cordgrass (central North America; freshwater)
- "Spartina spartinae" – Gulf Cordgrass
- "Spartina × townsendii" ("S. alterniflora" × "S. maritima")
- "Spartina versicolor"

=="Spartina anglica"==
Cỏ chăn nuôi ở Anh có tên là "Spartina anglica" với 120 nhiễm sắc thể đã được xác định là kết quả lai tự nhiên giữa một loài cỏ gốc châu Âu có 50 nhiễm sắc thể với một loài cỏ gốc Mĩ nhập vào Anh có 70 nhiễm sắc thể. Thể song nhị bội này xuất hiện lần đầu tiên năm 1870 ở bờ biển miền Nam nước Anh, đến 1902 phát tán khắp bờ biển nước Anh, đến 1906 lan sang nước Pháp và vì là một loài cỏ chăn nuôi tốt nên đã được phổ biến khắp thế giới.
Lý Biện

Nam Đường Liệt Tổ (南唐烈祖) (d. 943), cũng gọi là Nam Đường Tiền Chủ (南唐前主) hay Nam Đường Cao Đế (南唐高帝), húy danh là Lý Biện (李昪), hay Lý Thăng, nguyên danh là Từ Tri Cáo (徐知誥), là người thành lập ra nước Nam Đường, một trong những nước thành công nhất trong Thập quốc của thời Ngũ đại Thập quốc (907-960).

==Vươn lên quyền lực==
Lý Biện là con nuôi của Dương Hành Mật, người thành lập nước Ngô, nhưng sau đó ông lại được tướng Từ Ôn nhận làm con nuôi và đổi tên ông thành Từ Tri Cáo.

Nhờ vào thế lực của quyền thần họ Từ trong nước Ngô, thế lực của Từ Tri Cáo cũng phát triển theo đó. Từ Tri Cáo nối Từ Ôn trở thành quyền thần trong triều, lấn át các vua Ngô họ Dương.

Năm 936, nhà Hậu Đường ở trung nguyên bị Thạch Kính Đường mượn quân nhà Liêu vào lật đổ. Với danh nghĩa kế tục nhà Đường, năm 937, Từ Tri Cáo cướp ngôi vua Ngô, đổi sang họ Lý, lấy tên là Lý Biện và lập ra nước Nam Đường.

==Trị vì==
Mặc dù có thời gian trị vì không lâu, chỉ có 6 năm nhưng Liệt Tổ Lý Biện đã khá thành công trong việc xây dựng quốc gia Nam Đường hùng mạnh. Tuy không thành công trong việc thống nhất Trung Quốc, Lý Biện đặt cơ sở cho sự mở rộng quốc gia mà sau này con ông là Lý Cảnh kế tục đã mở rộng sang Sở và Mân.

Lý Biện kế tục nước Ngô định đô tại Nam Kinh và đưa nơi đây trở thành một trong 3 trung tâm văn hoá - nghệ thuật chính của miền nam Trung Quốc thời Ngũ Đại Thập Quốc, cùng với Thành Đô của Hậu Thục và Hàng Châu của Ngô Việt.
Danh sách máy bay tiêm kích

Đây là danh sách máy bay quân sự được thiết kế chủ yếu cho nhiệm vụ không chiến, và do đó sẽ không liệt kê các máy bay đảm nhiệm các nhiệm vụ khác, mà vai trò không chiến của nó chỉ là phụ, ví dụ như máy bay tấn công mặt đất. Danh sách này không bao gồm các đề án đã bị hủy bỏ trước khi máy bay được chế tạo hoặc máy bay hư cấu.

==Xem thêm==
- Danh sách máy bay ném bom
- Danh sách máy bay cường kích
Mã Sở

Mã Sở (馬楚), tên chính thức là Sở (楚), là một vương quốc ở phía nam Trung Quốc trong thời Ngũ đại Thập quốc (907-960). Tên nước này được gọi dựa theo họ Mã của các quân chủ nước này để phân biệt với các nước Sở khác trong lịch sử. Nước này tồn tại từ năm 907 đến năm 951.

==Thành lập==
Mã Ân được nhà Đường phong làm Tiết độ sứ Hồ Nam năm 896 sau cuộc chiến chống lại Dương Hành Mật - thủ lĩnh Hoài Nam. Sau khi nhà Đường mất (907), ông tự xưng Sở Vương.

Năm 927, Mã Ân được nhà Hậu Đường phong Sở Vũ Mục Vương.

Nước Sở đương thời chỉ xưng vương và về mặt danh nghĩa vẫn thần phục Ngũ Đại ở Trung Nguyên nên thường dùng niên hiệu của các vua Ngũ đại mà không đặt niên hiệu riêng như vua một số nước như Ngô, Thục hay Nam Hán.

==Phạm vi lãnh thổ==
Kinh đô Mã Sở đóng tại Trường Sa (Đàm Châu 潭州). Lãnh thổ Hồ Nam và đông bắc Quảng Tây ngày nay trong thời này thuộc Sở.

Nước Mã Sở đương thời phía đông giáp với Ngô rồi sau này là Nam Đường, phía nam giáp với Nam Hán, phía bắc giáp với Nam Bình.

==Kinh tế==
Thời Ngũ Đại, Mã Sở là quốc gia tương đối hoà bình và thịnh vượng, xuất khẩu ngựa, lụa và chè. Lụa thường được dùng như tiền, nhất là khi tiền đúc không được chấp nhận trong các cộng đồng bên ngoài chấp nhận. Thuế đánh vào nông dân và thương nhân tương đối thấp.

==Bị thôn tính==
Sau cái chết của Mã Ân, việc tranh chấp quyền lực trong nội tộc họ Mã dẫn tới sự sụp đổ của Sở. Nước Nam Đường thừa thắng sau khi diệt được nước Mân đã mang quân sang chinh phục Mã Sở năm 951. Gia tộc họ Mã bị bắt đưa về Kinh đô Nam Đường Kim Lăng.
Bớp bớp

Bớp bớp (hay còn gọi là ba bớp, lốp bốp, cỏ Lào, yên bạch, cỏ hôi, cỏ Việt Minh, cỏ Nhật, cây cộng sản, cây phân xanh), danh pháp hai phần: Chromolaena odorata) là loài thực vật nhiệt đới bản địa ở vùng Caribê và Bắc Mỹ thuộc họ Cúc (Asteraceae). Chúng đã phát tán sang vùng nhiệt đới ở châu Á, Tây Phi và một phần Úc. Đây là một loài cây bụi, có nhiều thân chính và tỏa nhiều nhánh hoặc thân ở gần gốc, tạo thành các tầng. Bớp bớp thường mọc ở những nơi bãi hoang, thảo nguyên, bìa rừng.

Ở tuổi trưởng thành, cây thường cao từ 0,5 m đến 1,5 m. Tuổi thọ của cây khoảng từ 1 – 2,5 năm.

Loài này ưa sáng, chịu đựng tốt trong điều kiện khí hậu hanh khô.

Bớp bớp nằm trong diện quan trọng của thảm thực vật.

Sau khi xuất hiện, loài thực vật này nhanh chóng lan rộng ở Việt Nam, được ghi nhận năm 1935 cùng lúc với sự xuất hiện của phong trào cộng sản nên còn được gọi là cây cộng sản. Bớp bớp có thể được sử dụng làm dược liệu, dùng cho cầm máu tốt, trong chiến tranh được các chiến sĩ dùng trong quân y.
Goncourt

Goncourt có thể là:
- Giải Goncourt, một giải thưởng văn học của Pháp
- Goncourt, Haute-Marne, một huyện của Pháp thuộc Haute-Marne
- Goncourt, Marne, một huyện cũ của Pháp thuộc Marne, hiện nay sáp nhập vào Matignicourt-Goncourt
- Edmond de Goncourt, nhà văn Pháp, anh trai của Jules de Goncourt
- Jules de Goncourt, nhà văn Pháp, em trai của Edmond de Goncourt
- Viện Goncourt, tổ chức văn học trao giải Goncourt
Tương tác trao đổi

Tương tác trao đổi là một hiệu ứng lượng tử xảy ra khi hàm sóng của hai hay nhiều điện tử phủ nhau, có tác dụng làm tăng hay giảm năng lượng tự do của hệ, làm cho các spin song song hoặc đối song song với nhau. Về mặt bản chất, tương tác trao đổi là tương tác tĩnh điện đặc biệt giữa các spin. Hiệu ứng này được phát hiện một cách độc lập bởi Werner Heisenberg và Paul Dirac vào năm 1926.
==Mô hình tương tác trao đổi==
Mô hình tương tác trao đổi được Heisenberg và Dirac đề xuất, London là người phát triển và đưa ra mô hình tính toán dựa trên mẫu đơn giản về nguyên tử hydro với hai nguyên tử đặt cạnh nhau (hình vẽ) và lúc đó phương trình Schrodinger được viết bởi:

formula_1

với formula_2 lần lượt là các toán tử động năng của 2 điện tử, formula_3 là năng lượng của hệ, formula_4 là hàm thế năng.

formula_5

formula_6

formula_7

formula_8

Bài toán được giải bằng phương pháp gần đúng liên tục theo nguyên tắc:
- Đặt 2 nguyên tử ở khoảng cách vô cùng (hai nguyên tử độc lập không tương tác, có nghĩa là ta có gần đúng bậc không. Lúc này, phương trình Schrodinger được viết bởi:

formula_9

với formula_10 là mức năng lượng thấp nhất. Nghiệm tổng quát có thể được viết bởi:

formula_11

formula_12 là các hệ số tuyến tính.

- Đưa hai nguyên tử lại khoảng cách gần nhau, và ta có gần đúng bậc nhất. Lúc đó, do sự tương tác giữa các điện tử và iôn, năng lượng của hệ được thay bởi:

formula_13

Lúc đó, nghiệm tổng quát của bài toán có thể thay đổi:

formula_14 (dùng điều kiện trực giao formula_15)

Nếu ta đặt:
formula_16

formula_17

Bài toán có thể viết đơn giản thành:

formula_18

và formula_19

và có thể rút ra năng lượng:

formula_20 hay formula_21

Hệ số formula_22 được gọi là tích phân trao đổi của hệ, được viết tổng quát như sau:

formula_23

==Tương tác trao đổi và tiêu chuẩn sắt từ==
Khi áp dụng mô hình tương tác trao đổi trong mẫu sắt từ, năng lượng của hệ các spin (năng lượng tương tác trao đổi) được viết bởi:

formula_24

với formula_25 là tích phân trao đổi giữa 2 spin thứ i và j, formula_26 là 2 spin thứ i và thứ j.

Như vậy, để cực tiểu hóa năng lượng thì 2 spin cạnh nhau phải hoàn toàn song song với nhau.

Với giá trị formula_27, ta có hệ ở trạng thái sắt từ (tương tác trao đổi dương), nếu formula_28, ta có hệ ở trạng thái phản sắt từ.

==Tương tác trao đổi gián tiếp==
Trong một số vật liệu đặc biệt (điển hình là các perovskite) thì từ tính được tạo ra không trực tiếp từ các spin liên kết trực tiếp với nhau mà xảy ra một cách gián tiếp, có nghĩa là, tương tác trao đổi cũng được tạo ra một cách gián tiếp giữa các iôn thông qua iôn O.
Các điện tử trên mức formula_29 có thể nhảy bậc qua iôn O mà vẫn giữ nguyên hướng spin sao cho phù hợp với quy tắc Hund. Đây là cơ chế liên kết gián tiếp giữa hai iôn thông qua O.

Nếu 2 iôn cùng hóa trị (ví dụ Mn với Mn), tương tác trao đổi sẽ là âm, ta có tương tác siêu trao đổi tạo ra tính phản sắt từ.

Trong trường hợp 2 iôn khác hóa trị (ví dụ Mn với Mn) ta sẽ có tương tác trao đổi kép tạo ra tính sắt từ.

Cường độ tương tác trao đổi gián tiếp phụ thuộc vào 2 yếu tố:
- Độ dài liên kết: Mn-O
- Góc liên kết Mn-O-Mn

==Xem thêm==
- Sắt từ
- Đômen từ
Khiêu vũ thể thao tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2005

Bộ môn Khiêu vũ thể thao tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2005 được thi đấu trong ngày 27 tháng 11 năm 2005 tại sảnh chính khách sạn Waterfront, thành phố Cebu, Philippines. Các cặp vận động viên sẽ tranh 2 bộ huy chương ở 2 nội dung: Khiêu vũ La-tinh và Khiêu vũ tiêu chuẩn.

Khiêu vũ thể thao được đưa vào thi đấu tại đại hội lần này do đây là một môn rất phổ biến rại nước đăng cai.
Cưỡi ngựa tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2005

Bộ môn Cưỡi ngựa tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2005 được thi đấu trong ngày 27 tháng 11 năm 2005 tại CLB Alabang Country Club, ngoại vi thành phố Muntinlupa, Metro Manila, Philippines. Các vận động viên sẽ tranh 2 bộ huy chương ở 2 nội dung nhảy cá nhân và đồng đội.
Cọ quạt Mexico

Cọ quạt Mexico (danh pháp khoa học: Washingtonia robusta) là một loài cọ thuộc họ Cau (Arecaceae) có nguồn gốc ở tây bắc México. Cây cao 25 m, đôi khi có thể cao 30 m. Hoa màu hồng cam, quả tròn màu đen xanh, đường kính 6-8mm và ăn được. Loài này được H.Wendl. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1883.

Lá cọ bản rộng, dùng để lợp nhà. Cuống lá cọ dùng làm hàng thủ công. Thân cây cọ dùng làm cột nhà, cầu, cống và nhìều công dụng dân sinh khác.

==Tham khảo==
- Flora of North America Vol. 22 Page 106 Mexican fan palm, palmier évantail du Mexique "Washingtonia robusta" H. Wendland, Garten-Zeitum (Berlin). 2: 198. 1883.
- "Scanpalm - Washingtonia robusta"
Chi Đùng đình

Chi Đùng đình (danh pháp khoa học: Caryota) là một chi thực vật trong họ Cau (Arecaceae). Các tên thường gọi trong tiếng Việt là móc, đủng đỉnh, đùng đình. Có khoảng 13-19 loài đã biết nguyên sản ở châu Á và nam Thái Bình Dương. Một trong các loài được biết đến nhiều nhất là móc đen ("Caryota urens"), với nhựa cây của nó được khai thác để sản xuất một loại đường chưa tinh chế cũng như sản xuất một loại rượu vang là rượu móc. Móc cổng chào, đùng đình ("Caryota mitis") tại bang Florida bị coi là loài xâm hại.

== Một số loài ==
- "Caryota albertii"
- "Caryota angustifolia"
- "Caryota cumingii" (đồng nghĩa: "Caryota blancoi") – Móc Philippines
- "Caryota kiriwongensis"
- "Caryota maxima" (đồng nghĩa: "C. bacsonensis", "C. macrantha"): Móc Bắc Sơn, đủng đỉnh Bắc Sơn, cọ Bắc Sơn, móc Sumatra.
- "Caryota mitis" (đồng nghĩa: "C. furfuracea", "C. griffithii", "C. javanica", "C. nana", "C. propinqua", "C. sobolifera", "C.urens"?, "Wallichia disticha")– Móc cổng chào, móc Myanma, đủng đỉnh, đùng đình
- "Caryota monostachya" - Đùng đình bông đơn, móc bông đơn, đủng đỉnh một buồng
- "Caryota no"
- "Caryota obtusa" (đồng nghĩa: "C. gigas", "C. obtusidentata", "C. ochlandra") – Móc Himalaya, móc Thái Lan
- "C. obtusa" var. "aequatorialis" (đồng nghĩa: "C. aequatorialis")
- "Caryota ophiopellis"
- "Caryota rumphiana" (đồng nghĩa: "C. urens"?) – Móc mương, móc nương, móc Albert
- "Caryota rumphiana" var. "albertii" (đồng nghĩa: "C. rumphiana" var. "australiensis", "C. albertii")
- "Caryota sympetala" - Đùng đình bụi, móc cánh hợp, đủng đỉnh cánh dính
- "Caryota urens" - Móc, đùng đình ngứa, móc đen
- "Caryota zebrina" - Indonesia, New Guinea

==Tham khảo==
- USDA Plants Profile
- Danh sách loài trong GRIN
- Móc trong PalmGuide.org
Kơ nia

Kơ nia (k'nia), còn có tên là cầy, cốc, là tên địa phương của một loài thực vật có tên khoa học là Irvingia malayana thuộc chi "Irvingia" có nguồn gốc ở châu Phi và Đông Nam Á.

==Phân bố==
Kơ nia được phân bố rộng rãi tại châu Á, cây có mặt tại Lào, Campuchia, Thái Lan, Malaysia, Indonesia. Ở Việt Nam, cây này phân bố từ Quảng Nam đến một số tỉnh Nam Bộ và còn mọc ở các đảo Phú Quốc, Côn Đảo nhưng tập trung ở các tỉnh Tây Nguyên, nhiều nhất là ở Sa Thầy (Kon Tum), Lắk, Bản Đôn (Đắk Lắk)...

==Đặc điểm==
Kơ nia là loài thực vật thân gỗ lớn, cao 15–30 m, đường kính 40–60 cm. Lá đơn hình trái xoan mọc chụm ở đầu cành. Hoa màu trắng, có từ 4 đến 5 cánh, mọc thành chùm ở kẽ lá, trổ vào thời gian từ tháng 5 đến tháng 6. Quả hình trái xoan dài 3–4 cm, có màu vàng nhạt khi chín và thường xuất hiện vào khoảng tháng 10-11. Hạt có chứa tinh dầu mùi thơm có thể dùng làm thực phẩm.

Tán cây thường có hình trứng, sậm rất đặc trưng xanh quanh năm và có sức sống mãnh liệt, chịu hạn tốt, rễ cọc ăn sâu, nhiều rễ tỏa ngang nên ít bị đổ do mưa, bão. Tuy nhiên không thể làm cây đường phố do trái rất sai, mùa trái rụng kín gốc, có dáng thon, hình e líp tròn trịa nên dễ làm trượt ngã khi dẫm phải. Ở trong rừng sau khi trái rụng một thời gian, lớp vỏ thịt mỏng sẽ bị phân hủy còn hạt được bao bọc bởi lớp vỏ xơ và vỏ gỗ nên được bảo quản đến vài năm không hư hỏng, sóc thường dùng để dự trữ và rất mê loại thực phẩm này. Khi ăn chúng khoét một lỗ nhỏ rất khéo trên vỏ khiến người ta cứ tưởng còn nguyên. Để ăn được người ta kê quả lên trên một tảng đá theo chiều mở của vỏ, đập nhẹ quả sẽ nứt làm đôi; hạt ăn sống rất thơm và bùi không khác gì hạt điều đã qua chế biến.

==Gỗ==
Gỗ Kơ nia có màu vàng nhạt, giác ròng khó phân biệt. Do có sớ gỗ dạng xoắn rất cứng nên khó cưa xẻ khi đã khô, muốn sử dụng phải chế biến khi còn tươi. Tuy nhiên, khi gỗ khô lại dễ bị mối mọt. Ở Tây Nguyên người ta hay dùng gỗ kơ nia làm thớt chặt có chất lượng không thua gì thớt gỗ nghiến. Khi được đốt, gỗ kơ nia cho loại than tốt.

== Trong y học ==
Làm thuốc chữa no hơi, đầy bụng, trừ sốt rét rừng, chói nước.Ngoài ra ở Quảng Nam ngày xưa hay dùng cây này để đóng cối xay lúa. Trái của nó chín rụng xuống, đem chôn dưới đất cho tróc hết phần vỏ, đem hạt rửa phơi khô để giành lấy rựa chẻ ăn. Nên mới có câu: Ăn cốc cộc tay, vì khi khô hạt nó cứng, chẻ hay bị đứt tay.

==Cây kơ nia ở Tây Nguyên==
Loài cây này mang ý nghĩa tâm linh rất lớn đối với người đồng bào dân tộc thiểu số, họ coi chúng là nơi trú ngụ của thần thánh, của vong linh những người đã khuất, rất ít khi họ đụng chạm đến chúng, chặt phá chúng; vì vậy trên nương rẫy của đồng bào thường có các cây kơ nia cổ thụ được sử dụng như cây che mát mỗi lúc nghỉ giải lao, nghỉ trưa. Người Kinh khi làm rẫy cũng chừa lại cây Kơ nia làm bóng mát không phải vì lý do tâm linh mà vì gỗ cây này quá cứng nên rất phí công đốn hạ nó. Vì bài hát "Bóng cây Kơ-nia" nên du khách khi đến với các tỉnh Tây Nguyên thường kiếm tìm, xem thử tận mắt cây kơ nia.

==Âm nhạc==
Bài hát "Bóng cây kơ nia" được sáng tác bởi nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu.

==Xem thêm==
- Chim Chơ rao
New Berlin (định hướng)

New Berlin có thể chỉ đến vài địa phương ở Hoa Kỳ:

- New Berlin, Illinois
- New Berlin (làng), New York
- New Berlin (thị xã), New York
- New Berlin, Pennsylvania
- New Berlin, Texas
- New Berlin, Wisconsin
Lưu Mân

Lưu Mân (劉旻) (895 - 954), cũng gọi Lưu Sùng, là người sáng lập ra Bắc Hán trong thời Ngũ đại Thập quốc trong lịch sử Trung Hoa từ năm 907 đến năm 960. Lưu Sùng là người thuộc dân tộc Sa Đà.

==Thành lập Bắc Hán==
Lưu Mân là em trai của Lưu Tri Viễn, người thành lập nhà Hậu Hán, là triều đại cuối cùng trong 3 triều đại liên tiếp nhau của tộc Sa Đà. Nhà Hậu Hán sụp đổ năm 950 với sự vươn lên của nhà Hậu Chu. Lưu Mân tự xưng là người kế tục hợp pháp của nhà Hậu Hán và lập nên Bắc Hán (đôi khi gọi là Đông Hán) ở Sơn Tây, căn cứ quyền lực truyền nối nhiều đời của tộc Sa Đà.

==Quan hệ với láng giềng==
Vương quốc này nằm kẹp giữa hai nước lớn mạnh hơn là nhà Hậu Chu về phía nam và nhà Liêu của người Khiết Đan về phía bắc. Lưu Mân đã thiết lập quan hệ truyền thống với Khiết Đan, nước bảo hộ cho Bắc Hán, do đó khiến Bắc Hán tồn tại lâu hơn bất kỳ vương quốc nào khác trong 10 nước thời Ngũ Đại.

== Gia quyến ==
- Thân phụ: Lưu Điển (劉琠)
- Thê thiếp:
- Chính thất Mỗ thị, sinh một con trai, được lập làm Hoàng hậu năm Càn Hựu nguyên niên (951).
- Phu nhân Vương thị (王氏, 915 - 971), sau tặng "Thái Huệ phi" (太惠妃).
- Con trai:
- "Tương Âm công" Lưu Vân (劉贇, ? - 951), mẹ là Hoàng hậu Mỗ thị. Được thúc phụ Lưu Tri Viễn nhận làm nghĩa tử, nhậm Vũ Ninh quân Tiết độ sứ, Đồng binh chương sự. Bị Quách Uy bắt được và quản thúc tại gia, sau khi Quách Uy xưng Đế thì bị giết. Chính thất Đổng thị (董氏) sinh một con trai là Lưu Kế Văn (刘继文), sau được nhà Liêu phong "Bành Thành Quận vương" (彭城郡王).
- Hán Duệ Tông Lưu Quân
- Lưu Hạo (刘镐), Lưu Nao (刘铙), Lưu Tích (刘锡) bị Lưu Kế Nguyên giam lỏng và chết trong tù năm 968.
- Lưu Khải (刘锴, ? - 969), bị Lưu Kế Nguyên xử tử.
- Lưu Tiển (劉銑), giả điên nên được tha mạng, không rõ hậu sự.
- Con gái: Công chúa Lưu thị (劉氏), con gái độc nhất, ban đầu lấy Tiết Chiêu (薛钊), sinh Thiếu chủ Lưu Kế Ân và Lưu Kế Trung (劉繼忠). Tiết Chiêu có tính nghiện rượu, trong cơn say muốn giết công chúa nhưng thất bại, sau đó liền bị xử tử; sau đó, công chúa tái giá với một người đàn ông họ Hà và qua đời không lâu sau đó.
Sở

Trong tiếng Việt, Sở có thể chỉ:

- Sở (1030 TCN–223 TCN), quốc gia thời Tây Chu và Xuân Thu-Chiến Quốc
- Trương Sở (209 TCN-208 TCN), chính quyền cuối thời nhà Tần do Trần Thắng, Ngô Quảng kiến lập
- Sở (208 TCN-206 TCN), chính quyền do Hạng Lương tôn lập chắt của Sở Hoài Vương là Hùng Mễ Tâm để chống lại nhà Tần
- Tây Sở (206 TCN-202 TCN), chính quyền do Hạng Vũ kiến lập sau khi nhà Tần sụp đổ
- Sở (Tây Hán), chư hầu thời Tây Hán:
- Sở (Đông Hán), chư hầu thời Đông Hán
- Sở (Tây Tấn), phiên vương nhà Tây Tấn
- Hoàn Sở (403-404), chính quyền do Hoàn Huyền thời Đông Tấn dựng lên
- Chu Sở (618–619), chính quyền do Chu Xán thành lập vào cuối thời Tùy
- Lâm Sở (617–622), chính quyền do Lâm Sĩ Hoằng thành lập vào cuối thời Tùy
- Lý Sở (784–786), chính quyền do Lý Hy Liệt đời Đường thành lập
- Mã Sở (907–951), quốc gia thời Ngũ Đại Thập Quốc
- Đại Sở (1127, chính quyền do người Kim đưa Trương Bang Xương lên thay nhà Bắc Tống
- Chung Sở, chính quyền do Chung Tương đời Nam Tống xây dựng
- Nước Sở, phiên vương đời nhà Minh
- Một loài thực vật thân gỗ, họ Chè ("Theaceae"): Sở (thực vật).
- Họ người Trung Quốc: Sở (họ người).
- Biệt xưng của tỉnh Hồ Bắc và Hồ Nam Trung Quốc, do đây là địa bàn của người Sở cổ và nước Sở, Hồ Bắc được gọi là Kinh Sở, Hồ Nam tự xưng là Tương Sở.
- Đơn vị hành chính dưới hoặc tương đương cấp xã thời phong kiến tại Việt Nam.
- Sở, một cấp tổ chức hành chính Việt Nam dưới cấp Bộ: Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Văn hóa Thông tin, Sở Điện lực, Sở Giáo dục
John McEwen

Sir John McEwen GCMG CH (29 tháng 3 năm 1900 – 20 tháng 11 năm 1980) là một nhà chính trị Úc và là thủ tướng thứ 18 của Úc.

McEwen sinh ra tại Chiltern, Victoria, nơi cha ông là một dược sĩ. Ông học tại các trường phổ thông bang và làm một viên thư ký nhỏ trong cơ quan công quyền lúc 15 tuổi. Ông nhập ngũ ngay khi lên 18 tuổi nhưng Chiến tranh thế giới thứ nhất đã kết thúc khi ông đang được huấn luyện. Ông đã bắt đầu làm trang trại sản xuất bơ sữa tại Stanhope, gần Shepparton.
Frank Forde

Francis Michael Forde (18 tháng 7 năm 1890 – 28 tháng 1 năm 1983) là một nhà chính trị Úc và là thủ tướng thứ 15 của Úc.

Sinh ra tại Mitchell, Queensland (nơi cha ông làm một người có trang trại nuôi bò), Forde học tại các trường phổ thông Công giáo và sau đó trở thành một nhà giáo. Lúc định cư ở Rockhampton, ông hoạt động tích cực trong Đảng Lao động và trong các nhóm giáo dục của công nhân.

Năm 1917, ông được bầu vào Nghị viện Queensland với tư cách là nghị sĩ Đảng Lao động chạy đua trong tại Rockhampton. Năm 1922, ông từ chức và đã được bầu vào Hạ viện Úc với tư cách là dân biểu đại diện cho Capricornia.
Ngáp

Ngáp là một phản xạ vô điều kiện của con người và nhiều loại động vật.
==Mô tả==
Biểu hiện thông thường của ngáp là há miệng rộng và thở ra hơi thật dài. Hơi thở này khác với thở dài thông thường. Khi ngáp, các cơ mặt, cơ lưỡi và cơ cổ co mạnh, áp lực trong khoang miệng đột ngột tăng lên. Áp lực này tác động lên khoang mũi, ngăn đường thoát của nước mắt xuống mũi, do đó nước từ tuyến lệ tràn ngược lên. Ngáp được chia làm các loại sau:
- Ngáp lúc ngủ dậy: thường kèm theo vươn vai và co duỗi chân tay.
- Ngáp vì uể oải, buồn ngủ: lượng không khí đưa vào phổi tăng lên có tác dụng làm giảm cơn buồn ngủ, tăng sự tập trung.
- Ngáp vì đói: kèm theo một số chuyển động ở ổ bụng và cơ hoành.
- Ngáp vì ưu phiền.
- Ngáp do lây: cơ chế của loại này còn đang gây nhiều tranh cãi.

== Liên kết ngoài ==
- Tại sao ngáp lại lây?
- Ngáp và những điều thú vị
- Ngáp có lợi cho sức khỏe
Họ Kơ nia

Họ Kơ nia (danh pháp khoa học: Irvingiaceae) là một họ trong thực vật có hoa, bao gồm khoảng 10-20 loài (tùy quan điểm phân loại) trong 3 chi. Họ này chứa các loài cây gỗ, phân bố trong khu vực nhiệt đới châu Phi và Đông Nam Á.

== Phát sinh loài ==
Họ Irvingiaceae có thể đã rẽ ra trong giai đoạn thuộc tầng Alba của kỷ Phấn Trắng, vào khoảng 111-100 triệu năm trước (Davis và ctv. 2005).

Irvingiaceae đã từng được đặt trong họ Thanh thất (Simaroubaceae) của bộ Rutales (Takhtadjan, 1997). Chi Irvingia có quan hệ chị em với chi Erythroxylum trong cây phát sinh loài do Fernando và ctv. (1995) đưa ra; các lá kèm của họ Irvingiaceae và Erthroxylaceae (cũng như các họ Linaceae-Ixonanthaceae) là tương tự (Weberling và ctv. 1980), nhưng chúng chỉ có mối liên hệ yếu với họ Putranjivaceae (Chase và ctv. 2002) cũng như với họ Linaceae (Davis và ctv. 2005).

Keller (1996) thông báo rằng các lá cuốn trong chồi.

== Đặc điểm ==
Các lá đơn, mọc so le. Mép lá nhẵn. Phiến lá hình mũi mác hay hình trứng hoặc thuôn dài. Gân lá hình lông chim. Các lá có lá kèm. Các lá kèm to hoặc dài, ôm lấy các chồi lá đầu cành.
Các hoa kết hợp với nhau thành dạng chùy. Các hoa kèm các lá bắc nhỏ. Bao hoa với đài và tràng hoa phân biệt. Đài hoa 5, một vòng, mảnh khảnh tồn tại lâu trên quả, nhiều lá đài xếp lợp lên nhau. Tràng hoa 5, một vòng, nhiều cánh hoa xếp lợp lên nhau. 
Bộ nhị (9–)10. Các bộ phận của bộ nhị tự do với nhau và bao hoa; 1 vòng (hoặc 2?). Nhị hoa (9–)10; thông thường là đẳng số với bao hoa; chỉ nhị đính lưng hoặc (cận) đính gốc; nứt ra theo khe hở dọc.

Bộ nhụy (4–)5 lá noãn (hoặc 2). Các lá noãn là đẳng số với bao hoa. Nhụy hoa (4–)5 khoang (hoặc 2). Bộ nhụy dạng quả tụ. Bầu nhụy thượng không cuống. Vòi nhụy 1. Núm nhụy 1.

Quả là dạng quả hạch không nứt.

== Xem thêm ==
- Họ Thanh thất

==Tham khảo==
- Irvingiaceae trong L. Watson và M. J. Dallwitz. Các họ thực vật có hoa (1992 trở đi).
- Irvingiaceae trên website của APG.
Bộ trưởng Ngân khố Úc

Bộ trưởng Ngân khố Úc (tiếng Anh:"Treasurer of Australia") là một bộ trưởng trong chính phủ Úc, đứng sau Thủ tướng, trông nom vấn đề quản lý tiền bạc và chi tiêu cho cả nước - tương đương với chức Bộ trưởng Tài chính trong chính phủ nhiều nước. Người giữ chức vụ này luôn luôn phải là nghị sĩ quốc hội. Chức vụ này thường về tay người cao cấp thứ nhì (một hình thức như phó lãnh tụ) trong đảng chính trị của Thủ tướng đương thời, và (theo truyền thống nhưng không nhất định) là người sẽ lên thay làm lãnh tụ đảng nếu có thay đổi.

Vào mỗi tháng 5, Bộ trưởng Ngân khố có nhiệm vụ soạn thảo và công bố chính sách tiêu chi, báo cáo lợi tức ngân khố, đặt dự trù các ngân khoảng tiêu chi cho năm sau và quan trọng nhất là thông báo về thuế má.

Trong lịch sử Úc, nhiều Bộ trưởng Ngân khố sau này trở thành Thủ tướng.

Bộ trưởng Ngân khố Úc hiện nay là Wayne Swan.

==Trách nhiệm==
Bộ trưởng Ngân khố giữ trách nhiệm kiểm soát và tu chỉnh:
- Chính sách kinh tế và tài chính
- Thuế
- Theo dõi và kiểm soát vật giá thị trường
- Chính sách về cạnh tranh
- Tài chính hưu trí
- Vay và trả nợ của Úc
- Ngân hàng
- Bảo hiểm
- Hối đoái
- Đầu tư nước ngoài
- Thống kê, điều tra dân số
- Luật thương mại
- Luật lệ chứng khoán và tổ hợp thương mại
- Tổ hợp vỡ nợ
- Định giá
Ngân hàng Trữ kim Úc

Ngân hàng Trữ kim Úc hay còn được gọi là Ngân hàng Dự trữ Úc và Ngân hàng Quốc gia Úc (tiếng Anh: "Reserve Bank of Australia") là ngân hàng trung ương và cơ quan quản lý tiền tệ của nước Úc. Cơ quan này được thành lập ngày 14 tháng 1 năm 1960 sau khi Đạo luật Ngân hàng Dự trữ Úc năm 1959 truất bỏ chức năng ngân hàng trung ương của Ngân hàng Liên bang Úc và giao cho Ngân hàng Trữ kim.

==Hoạt động==
Ngân hàng này cung cấp dịch vụ ngân hàng cho Chính phủ Liên bang Úc cùng các cơ quan chính phủ. Ngoài ra Ngân hàng Trữ kim lãnh phần giao dịch với những ngân hàng trung ương quốc ngoại. Cơ cấu Ngân hàng Trữ kim gồm Hội đồng Hệ thống chi ngân đảm nhiệm chính sách trả tiền và Hội đồng Ngân hàng dự trữ kiểm soát các chính sách tiền tệ và ngân hàng.

Thành phần trong hội đồng là giới chức của chính Ngân hàng cùng các nhân viên của Ngân khố Úc và các cơ quan kinh tế, công cũng như tư, chi phối kinh tế Úc nói chung. Ngoại trừ thay đổi ít nhiều số hội viên, cơ cấu hành chánh này giữ nguyên từ năm 1951 đến nay. Tổng Giám đốc Ngân hàng là do Bộ trưởng Bộ Ngân khố Úc bổ nhiệm. Tổng Giám đốc cũng chủ tọa cả hai hội đồng điều hành hoạt động của Ngân hàng. Viên Tổng Giám đốc cũng can thiệp giải quyết những khi gặp bất đồng giữa hai Hội đồng Ngân hàng.

Từ thập niên 1890, tiềm năng hình thành một ngân hàng trung ương ngày cáng rõ ràng. Năm 1911, Ngân hàng Liên bang Úc được hình thành nhưng không có quyền lực phát hành tiền tệ. Chức năng này vẫn được nắm giữ bởi Ngân khố quốc gia. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất với động thái tái cơ cấu bản vị vàng, John Garvan lãnh đạo các ủy ban vận động theo chiều hướng cắt giảm nguồn cung tiền tệ và bản vị vàng được xác lập cho hai đơn vị tiền tệ là đồng bảng Anh (Anh kim) và đô la Úc (Úc kim) vào năm 1925.

Trong thời kì Đại khủng hoảng, đồng pound Úc mất dần giá trị và không có giá trị tương đương với đồng bảng Anh và chính thức xa rời khỏi đồng bảng Anh sau Đạo luật Ngân hàng Liên bang Úc năm 1932. Luật pháp năm 1945 đã ảnh hưởng đến việc quy định lại các ngân hàng tư nhân trái với quan điểm của H.C. Coombs. Đến năm 1949, khi ông Coombs được bổ nhiệm làm Thống đốc, ông đã quy định lại quy mô quyền lực của các cơ quan này nhiều hơn trước đó. Khi các cơ quan tiền tệ thực thi những ý tưởng của ông về một chính sách tỷ giá linh động hơn, điều này đã giúp cho hoạt động ngân hàng trung ương gắn liền với các nghiệp vụ thị trường mở hơn trước.

Việc thả nổi đồng đô la Úc bắt đầu từ năm 1983, cùng thời điểm với việc hệ thống tài chính của Úc được phá bỏ. Từ năm 1998, quyền hành quản lý các nhà băng được chuyển từ các nhà băng cho Cơ quan chính phủ điều hòa ngành dịch vụ tài chính và Ủy ban chi trả được thành lập.

Từ 18 tháng 9 năm 2006, Glenn Steven lên nắm giữ vị trí Thống đốc Ngân hàng trung ương.

==Xem thêm==
- Đô la Úc

==Liên kết ngoài==
- Ngân hàng Dự trữ Úc (tiếng Anh)
Chi Kơ nia

Chi Kơ nia (danh pháp khoa học: Irvingia) là một chi chứa các loài cây gỗ trong họ Kơ nia (Irvingiaceae), nguyên sản của châu Phi và Đông Nam Á. Chúng có các quả ăn được, tương tự như xoài, và được đánh giá cao vì quả hạch chứa nhiều chất béo và protein.

Tại châu Phi, các quả hạch phảng phất hương thơm thông thường được phơi nắng cho khô để bảo quản để sau đó bán dưới dạng nguyên vẹn hay dạng bột. Nó có thể trộn thành dạng bột nhão để làm bánh mì dika hay sôcôla Gabon. Do hàm lượng các chất nhầy cao nên nó có thể dùng làm chất cô đặc trong các món ăn như xúp Ogbono. Quả cũng thể ép để lấy dầu ăn.

Gỗ cứng, có ích trong xây dựng.

== Các loài ==
IPNI liệt kê 27 danh pháp khác nhau (chủ yếu tại châu Phi) cho chi này, nhưng chưa kiểm chứng được có bao nhiêu danh pháp chỉ là đồng nghĩa của nhau. Trong bài này chỉ liệt kê hai danh pháp cho 2 loài tại hai khu vực. 
- "Irvingia gabonensis" : Xoài Gabon
- "Irvingia malayana" : Kơ nia

==Tham khảo==
- Thông tin phân loại đa ngôn ngữ của Đại học Melbourne
- Irvingia tại www.congocookbook.com
Trên sa mạc và trong rừng thẳm

Trên sa mạc và trong rừng thẳm (tiếng Ba Lan: "W pustyni i w puszczy") là một tiểu thuyết dành cho thiếu nhi của nhà văn Ba Lan Henryk Sienkiewicz. Tác phẩm này đã được Sienkiewicz hoàn thành vào năm 1911.

Tác phẩm kể về cậu bé người Ba Lan 14 tuổi tên là Staś Tarkowski và cô bé người Anh 8 tuổi tên là Nel Rawlinson bị lực lượng nổi dậy của Mahdi ở Sudan bắt cóc và đem từ kênh đào Suez qua sa mạc Sahara tới Sudan. Nhờ sự dũng cảm và thông minh của Tarkowski, hai em đã trốn thoát và cùng hai em người châu Phi khác trốn chạy qua rừng thẳm Đông Phi cho đến khi được đoàn tìm kiếm của Anh tìm thấy.

Nền lịch sử của tác phẩm là cuộc nổi dậy của người Sudan dưới sự lãnh đạo của Mahdi chống lại Ai Cập và Anh quốc nổ ra vào năm 1881.

Bản tiếng Việt của tác phẩm này được dịch giả Nguyễn Hữu Dũng dịch từ bản tiếng Ba Lan, được nhiều bạn đọc Việt Nam yêu thích.

Tên một số nhân vật được phiên âm ra tiếng Việt:
- Henryk Sienkiewicz: Henrích Sienkiêvich
- Staś Tarkowski: Xtas Tarcốpxki
- Nel Rawlinson: Nen Rôlixơn
- Mahdi: Mahơđi

== Chuyển thể ==
Tiểu thuyết đã được dựng thành phim năm 1973 và 2001, lên truyền hình năm 1974 và 2001.
- Phim 1973 của đạo diễn Władysław Ślesicki (5/1/1927-9/12/2008), với Tomasz Mędrzak trong vai Stanisław Tarkowski và Monika Rosca vai Nel Rawlison. Series phim truyền hình năm 1974 của đạo diễn Władysław Ślesicki với dàn diễn viên năm 1973, thay đổi một số cảnh quay và lời thoại.
- Phim 2001 của đạo diễn Gavin Hood, với Adam Fidusiewicz vai Stanisław Tarkowski và Karolina Sawka vai Nel Rawlison. Loạt phim truyền hình cũng của đạo diễn Gavin Hood.

== Liên kết ngoài ==
- Toàn văn tác phẩm bằng tiếng Anh (dự án Gutenberg)
Alexander Hore-Ruthven, Bá tước thứ 1 xứ Gowrie

Alexander Hore-Ruthven là một chính khách Úc. Ông là Toàn quyền Úc thứ 10. Ông đảm nhận chức vụ này từ ngày 23 tháng 1 năm 1936 đến ngày 30 tháng 1 năm 1945. Ông sinh tại Windsor, Berkshire, Anh.
John Kerr (toàn quyền Úc)

Sir John Robert Kerr (24 tháng 9 năm 1914 – 24 tháng 3 năm 1991) là Chánh án Tòa án Tối cao thứ 13 của tiểu bang New South Wales và là Toàn quyền Úc thứ 18. Ông nổi tiếng trong vụ sa thải thủ tướng Gough Whitlam của Đảng Lao động Úc ngày 11 tháng 11 năm 1975, một khủng hoảng chính trị lớn nhất trong lịch sử chính phủ Úc.
Peter Hollingworth

Dr. Peter John Hollingworth AC OBE (sinh ngày 10 tháng 4 năm 1935) là một Giám mục Anh giáo Úc, Toàn quyền Úc thứ 23. Ông đảm nhiệm chức vụ này từ ngày 29 tháng 6 năm 2001 đến ngày 28 tháng 5 năm 2003. Ngày 28 tháng 5 năm 2003, ông đã từ chức Toàn quyền do kết quả của việc phê phán hành động của ông trong một bản báo cáo của Nhà thờ Anh giáo. Báo cáo nói rằng ông đã ngược đãi một trường hợp lạm dụng tình dục bởi một thầy tu Anh giáo trong nhiệm kỳ 11 năm làm Tổng Giám mục Brisbane.
Cao nguyên M'Drắk

Cao nguyên M'Drắk, hay cao nguyên Khánh Dương, là một trong những cao nguyên tại tỉnh Đắk Lắk, thuộc vùng Tây Nguyên Việt Nam. Cao nguyên này nằm ở phía Đông tỉnh tiếp giáp với tỉnh Khánh Hoà, độ cao trung bình 400–500 m.

==Địa hình==
Cao nguyên này có địa hình gồ ghề với các dãy núi cao ở phía Đông và Nam, khu vực trung tâm có địa hình như lòng chảo cao ở chung quanh và thấp dần vào trung tâm.

==Khí hậu==
Bị ảnh hưởng mạnh bởi khí hậu Đồng bằng duyên hải miền Trung nên mùa mưa đến rất muộn, vào tháng 9-10 hàng năm.

==Thổ nhưỡng, thực vật==
Đất granit chiếm phần lớn diện tích với các thảm thực vật rừng thường xanh ở núi cao và trảng cỏ ở núi thấp và đồi thoải. Cao nguyên M'drăk có tài nguyên rừng dồi dào, đứng vào bậc nhất của Đăk Lăk còn có những đồng cỏ mênh mông thuận tiện cho chăn nuôi đại gia súc với quy mô lớn. Ở đây có rừng phòng hộ Núi Vọng Phu.

==Huyện M'Drắk==
Nằm trọn trên cao nguyên này là huyện M'Drắk là một trong những huyện xa nhất của Đăk Lăk. Cửa ngõ phía Đông của tỉnh với con đèo Phượng Hoàng nối Đăk Lăk với Khánh Hòa. Huyện lỵ là thị trấn M'Drắk cách thành phố Buôn Ma Thuột 90 km, theo quốc lộ 26.

==Nghệ thuật==
M'Drắk là cái tên quen thuộc với rất nhiều người Việt Nam bởi được nhắc đến trong bài hát "Ơi M'Drắk" của nhạc sĩ Nguyễn Cường:
Hòa bình xanh

Hòa bình xanh (tên tiếng Anh: "Greenpeace") là một tổ chức được thành lập ở Vancouver, British Columbia, Canada năm 1971. Tổ chức này nổi tiếng vì những chiến dịch được phát động nhằm chống lại nạn săn bắt cá voi. Trong những năm gần đây, mục tiêu trọng tâm của tổ chức này là chuyển qua các vấn đề môi trường khác, bao gồm lưới cào đáy, sự nóng lên toàn cầu, nạn phá rừng nguyên sinh, năng lượng hạt nhân, và công nghệ gene. Greenpeace có các văn phòng khu vực và quốc gia ở 42 nước trên khắp thế giới, tất cả đều là chi nhánh của Greenpeace International đóng ở Amsterdam. Tổ chức này nhận được sự ủng hộ về mặt tài chính từ khoảng gần 3 triệu người, cũng như các khoản đóng góp khác đến từ các quỹ từ thiện, nhưng không chấp nhận quỹ từ các chính phủ hay các doanh nghiệp.

== Tuyên bố sứ mệnh ==
Tuyên bố sứ mệnh chính thức của Greenpeace đã mô tả tổ chức này và các mục tiêu của nó như sau (tiếng Anh):
Cao nguyên Đắk Lắk

Cao nguyên Đắk Lắk hay Cao nguyên Buôn Ma Thuột là một trong những cao nguyên thuộc vùng Tây Nguyên Việt Nam, thuộc địa phận tỉnh Đắk Lắk.

Vị trí: Nằm ở vị trí trung tâm tỉnh, cao nguyên rộng lớn chạy dài từ Bắc xuống Nam trên 90 km, từ Đông sang Tây 70 km. Phía Bắc cao gần 800 m, phía Nam 400 m, thoải dần về phía Tây còn 300 m.

Cao nguyên này có địa hình khá bằng phẳng, độ dốc trung bình 3-80. Phần lớn diện tích cao nguyên này là đất đỏ bazan màu mỡ rất thích hợp với việc phát triển cây công nghiệp dài ngày như cà phê, cao su...vì vậy hầu hết đã được khai thác sử dụng.

Trên cao nguyên này có thành phố Buôn Ma Thuột là tỉnh lị của tỉnh Đắk Lắk và là thành phố lớn nhất, trung tâm văn hóa, chính trị, xã hội của toàn vùng Tây Nguyên. Buôn Ma Thuột gốc tiếng Êđê, nghĩa là "bản hoặc làng của Ama Thuột", nó xuất phát từ tên gọi buôn của A ma Thuột - tên một vị tù trưởng giàu có và quyền uy nhất vùng. Sau khi thành lập tỉnh Đắk Lắk, người Pháp đã cho dời cơ quan hành chính của tỉnh từ Bản Đôn về đây và đặt tòa công sứ để cai trị toàn vùng. Trong những năm sau 1930 người Kinh đã lên đây lập nghiệp và để rồi từ đây hình thành, phát triển nên thành phố Buôn Ma Thuột và cả Đắk Lắk như ngày hôm nay.

== Tham khảo ==
- Allat địa lý Việt Nam, "Nhà xuất bản Giáo dục, 2009"
I Love New York

I Love NY (I ♥ NY; ) là một biểu trưng quảng bá du lịch cho bang New York được đăng ký bản quyền. Được thiết kế năm 1977 bởi Milton Glaser, nó đã trở thành một biểu tượng văn hóa nổi tiếng cho thành phố New York và của Hoa Kỳ nói chung. Logo I ♥ NY được in trên nhiều mặt hàng như áo thun, cốc, mũ... bày bán trên toàn thế giới.
Karl Eugen Dühring

Karl Eugen Dühring (1833-1921) là nhà triết học và kinh tế học Đức. Dühring thù địch với đạo Do Thái và Cơ Đốc giáo vì cho rằng các đạo ấy làm tha hoá con người. Dühring chịu ảnh hưởng của Auguste Comte và của Ludwig Feuerbach. Triết học của Dühring là một sự hỗn hợp chủ nghĩa duy tâm, chủ nghĩa duy vật máy móc và chủ nghĩa thực chứng. Những quan điểm triết học, kinh tế học và chủ nghĩa xã hội của Dühring đã có ảnh hưởng khá rộng đến các nhà xã hội dân chủ Đức lúc đó, đặc biệt là Eduard Bernstein. Friedrich Engels đã kịch liệt phê phán những quan điểm của Dühring trong cuốn "Herrn Eugen Dührings Umwälzung der Wissenschaft" (Ông Dühring đã đảo lộn khoa học), thường gọi là "Anti-Dühring" (Chống Dühring).
Săn bắt cá voi

Săn bắt cá voi là việc đánh bắt các loài cá voi sống tự do dưới đại dương và có lịch sử từ năm 6000 TCN. Săn bắt cá voi và các mối đe dọa khác đã dẫn đến việc ít nhất 5 đến 13 loài cá voi lớn bị liệt vào loài có nguy cơ tuyệt chủng. Việc săn bắt cá voi thương mại phải bị ngừng theo một lệnh ngừng của Ủy ban săn bắt cá voi quốc tế (IWC). Tuy nhiên, tại cuộc họp của ủy ban này năm 2006, phản đối lệnh ngừng đã được áp dụng với một tỷ lệ đa số ít ỏi.

== Lịch sử săn bắt cá voi ==
Săn bắt cá voi đã bắt đầu từ thời tiền sử và ban đầu bị hạn chế ở các khu vực biển gần bờ. Dù việc săn bắt thời tiền sử thường được xem là có ảnh hưởng sinh thái thấp, việc săn bắt các voi ở Bắc Cực đã thay đổi sinh thái nước ngọt. Việc phát triển các kỹ thuật săn bắt cá voi hiện đại đã tăng lên vào thế kỷ 19 do sự gia tăng nhu cầu dầu cá voi, và trong thế kỷ 20 do nhu cầu thịt cá voi.

== Săn cá voi hiện nay ==
Ngày nay, người ta ít dùng dầu cá voi, do đó việc săn bắt cá voi ngày nay có giá trị thương mại đầu tiên như là một nguồn cung cấp nguồn chất đạm. Các loài bị săn hàng đầu là cá voi Minke, loài nhỏ thứ hai trong số các cá voi tấm sừng hàm. Các khảo sát khoa học gần đây ước tính có 180.000 con ở trung và đông bắc Đại Tây Dương và 700.000 xung quanh Nam Cực.
Việc hợp tác quốc tế về quy định săn bắt cá voi đã bắt đầu năm 1931 và một số hiệp định đa phương đang tồn tại trong lĩnh vực này, Công ước quốc tế quy định về săn bắt cá voi (ICRW) năm 1946 là văn kiện quan trọng nhất. Ủy ban săn bắt cá voi quốc tế (IWC) đã được thành lập bởi ICRW nhằm đưa ra lời cố vấn quản lý cho các quốc gia thành viên trên cơ sở công việc của Ủy ban Khoa học. Các quốc gia không phải là thành viên của IWC không bị ràng buộc bởi quy định của IWC và tiến hành các chương trình quản lý của riêng mình.

Đảo Faroe của Đan Mạch là nơi có phong tục giết cá voi, mỗi khi lễ hội này diễn ra có hàng trăm con cá voi bị giết khiến nước biển biến thành màu đỏ. Lễ hội thảm sát cá heo ở hòn đảo Faroe của Đan Mạch lâu nay vẫn được xem là lễ hội truyền thống của dân đảo. Người dân đảo dùng thuyền dồn cá vào bờ sau đó giết chúng.
Vòng loại Giải vô địch bóng đá U-16 châu Á 2000

Vòng loại Giải vô địch bóng đá U-16 châu Á 2000

== Bảng 1 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Bawsher, Muscat, Oman"
27 tháng 7

29 tháng 7

31 tháng 7

== Bảng 2 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Bahrain"
20 tháng 7

22 tháng 7

24 tháng 7

== Bảng 3 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Tehran, Iran"
23 tháng 6

25 tháng 6

27 tháng 6

29 tháng 6

1 tháng 7

== Bảng 4 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Calcutta, Ấn Độ"
20 tháng 7

21 tháng 7
23 tháng 7

24 tháng 7
26 tháng 7

27 tháng 7
== Bảng 5 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Kathmandu, Nepal"
10 tháng 6

12 tháng 6

14 tháng 6

== Bảng 6 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Băng Cốc, Thái Lan"
22 tháng 5

24 tháng 5

26 tháng 5

== Bảng 7 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Seoul, Hàn Quốc"
22 tháng 5

24 tháng 5

26 tháng 5

== Bảng 8 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Nagoya, Nhật Bản"
21 tháng 6

23 tháng 6

25 tháng 6

== Bảng 9 ==
"Tất cả các trận đấu diễn ra tại Yangon, Myanmar"
8 tháng 6

10 tháng 6

12 tháng 6

== Các đội tham dự vòng chung kết ==
- "(chủ nhà)"
Amerigo Vespucci

Amerigo Vespucci (9 tháng 3 năm 1454 - 22 tháng 2 năm 1512) là một nhà buôn, nhà thám hiểm và người vẽ bản đồ người Ý. Ông giữ vai trò chính trong hai cuộc thám hiểm vùng bờ biển phía đông của Nam Mỹ từ 1499 đến 1502. Trong chuyến thám hiểm thứ hai, ông phát hiện ra rằng Nam Mỹ mở rộng về phía nam hơn là những kiến thức người châu Âu đã biết. Điều đó làm ông tin rằng vùng đất này là một lục địa mới, một luận điểm dũng cảm vào thời điểm đó, khi các nhà thám hiểm châu Âu vượt qua Đại Tây Dương đều cho rằng họ đã tới được châu Á (hay Ấn Độ, theo cách gọi của người thời đó). Những chuyến thám hiểm của Vespucci được biết đến rộng rãi ở châu Âu sau khi hai báo cáo được xem là của ông được xuất bản từ năm 1502 đến 1504. Năm 1507, Martin Waldseemüller vẽ một bản đồ thế giới, trong đó ông đặt tên cho lục địa mới là "America" (châu Mỹ), lấy theo tên của Vespucci là Amerigo. Trong cuốn sách đi kèm, Waldseemüller in một báo cáo của Vespucci, đã dẫn tới sự chỉ trích rằng Vespucci đã tìm cách chiếm đoạt danh tiếng của Cristoforo Colombo. Tuy nhiên, những nghiên cứu sau này ở thế kỉ 18 về những bức thư, tài liệu khác của Vespucci cho thấy rằng những báo cáo xuất bản lần đầu đã bị nguỵ tạo, nhưng không phải của Vespucci mà của người khác. Có thể nói rằng Christoforo Colombo là người đầu tiên đặt chân lên châu Mỹ, nhưng Amerigo Vespucci là người đầu tiên nhận ra rằng châu Mỹ là một lục địa mới.

== Cuộc đời ==
Amerigo Vespucci sinh tại Firenze, là con thứ ba trong một gia đình danh giá. Cha ông là công chứng viên cho Phường hội đổi tiền ở Firenze. Amerigo Vespucci làm việc cho Lorenzo di Pierfrancesco de' Medici và em trai ông ta, Giovanni. Năm 1492 họ gửi ông tới chi nhánh của họ ở Sevilla, Tây Ban Nha để làm việc.

Năm 1508, sau hai chuyến đi tới châu Mỹ, Vespucci giữ chức hoa tiêu chính (người chỉ hướng dẫn đường cho các phương tiện vận tải biển) của Tây Ban Nha, có trách nhiệm huấn luyện các hoa tiêu cho các chuyến đi biển. Ông mất năm 1512 vì bệnh sốt rét tại Sevilla, Tây Ban Nha.

Hai bức thư được cho là của Vespucci đã được xuất bản khi ông còn sống. "Mundus Novus" (Thế giới mới, Tân thế giới) là bản dịch Latin của một bức thư tiếng Ý bị thất lạc gửi từ Lisboa đến Lorenzo di Pierfrancesco de 'Medici. Nó miêu tả một chuyến thám hiểm đến Nam Mỹ trong khoảng thời gian 1501-1502. "Mundus Novus" được xuất bản vào cuối năm 1502 hoặc đầu năm 1503 và nhanh chóng được tái bản và lan truyền đến nhiều quốc gia châu Âu.
"Lettera di Amerigo Vespucci delle isole nuovamente trovate in quattro suoi viaggi" (Thư của Amerigo Vespucci liên quan đến các hòn đảo nhỏ mới được phát hiện trong bốn chuyến thám hiểm), còn được biết đến với cái tên "Lettera al Soderini", hoặc đơn giản là "Lettera", là một lá thư có địa chỉ từ Ý gửi tới cho Piero Soderini. Được in vào năm 1504 hoặc 1505, nó nhắc lại bốn chuyến thám hiểm của Vespucci tới châu Mỹ từ 1497 đến 1504. Một bản dịch tiếng Latin được một người Đức là Martin Waldseemüller xuất bản năm 1507 trong tác phẩm "Cosmographiae Introductio", một cuốn sách về thiên văn học và địa lý học, với cái tên "Quattuor Americi Vespuccij navigationes "(Bốn chuyến thám hiểm của Amerigo Vespucci).
Giải thưởng Âm nhạc Mỹ năm 2007

Giải thưởng Âm nhạc Mỹ lần thứ 35 được tổ chức vào ngày 18 tháng 11 năm 2007 tại Nokia Theatre, thành phố Los Angeles, California. Đây là lần đầu tiên các giải thưởng được quyết định qua bình chọn trực tuyến (từ ngày 9 tháng 10 đến ngày 2 tháng 11 năm 2007). Người dẫn chương trình cho năm này là Jimmy Kimmel.

==Đề cử và giải thưởng==
- Tên người đoạt giải được in đậm

===Pop/Rock===
- Nam nghệ sĩ nhạc pop/rock xuất sắc:
- Akon
- Timbaland
- Justin Timberlake

- Nữ nghệ sĩ nhạc pop/rock xuất sắc:
- Beyoncé
- Fergie
- Avril Lavigne

- Nhóm nhạc pop/rock xuất sắc:
- Nickelback
- Maroon 5
- Linkin Park

- Album pop/rock được ưa thích:
- Daughtry của ban nhạc Daughtry
- "FutureSex/LoveSounds" của Justin Timberlake
- "Minutes To Midnight" của Linkin Park

===Nhạc Country===
- Nam nghệ sĩ nhạc country xuất sắc:
- Tim McGraw
- Toby Keith
- Brad Paisley

- Nữ nghệ sĩ nhạc country xuất sắc:
- Martina McBride
- Carrie Underwood
- Taylor Swift

- Nhóm nhạc nhạc country xuất sắc:
- Big & Rich
- Brooks & Dunn
- Rascal Flatts

- Album nhạc country được ưa thích:
- Some Hearts của Carrie Underwood
- "Let It Go" của Tim McGraw
- "Me And My Gang" của Rascal Flatts

===Nhạc Soul & Blues===
- Nam nghệ sĩ nhạc Soul & Blues xuất sắc:
- Akon
- T-Pain
- Ne-Yo

- Nữ nghệ sĩ nhạc Soul & Blues xuất sắc:
- Beyoncé
- Fantasia
- Rihanna

- Album nhạc Soul & Blues xuất sắc:
- "Double Up" của R. Kelly
- FutureSex/LoveSounds của Justin Timberlake
- "B'day" của Beyoncé

===Rap/Hip-hop===
- Nam nghệ sĩ Rap/Hip-hop xuất sắc:
- Young Jeezy
- T.I.
- Fabolous

- Nhóm Rap/Hip-hop xuất sắc:
- Bone Thugs-n-Harmony
- Pretty Ricky
- Shop Boyz

- Album Rap/Hip-hop xuất sắc
- "Strength & Loyalty" của Bone Thugs-n-Harmony
- "The Inspiration" của Young Jeezy
- T.I. vs. T.I.P. của T.I.

===Nhạc đương thời của thanh thiếu niên===
- Nghệ sĩ/Nhóm nhạc được ưa thích:
- John Mayer
- Norah Jones
- Ban nhạc Daughtry

===Nhạc Rock alternative===
- Nghệ sĩ/Nhóm nhạc xuất sắc:
- Linkin Park
- The White Stripes
- My Chemical Romance

===Nhạc Latin===
- Nghệ sĩ xuất sắc:
- Daddy Yankee
- Juan Luis Guerra
- Jennifer Lopez

===Nghệ sĩ đương đại có nhiều ảnh hưởng===
- Nghệ sĩ/Nhóm nhạc xuất sắc:
- Casting Crowns
- Jeremy Camp
- tobyMac

===Những giải thưởng khác===
- Nghệ sĩ mới đột phá:
- Ban nhạc Daughtry
- Plain White T's
- Robin Thicke

- Nhạc phim được ưa thích:
- Nhạc phim "High School Musical 2"
- Nhạc phim "Hairspray"
- Nhạc phim "Dreamgirls"

- Nghệ sĩ được bình chọn nhiều nhất qua điện thoại (T-Mobile tài trợ):
- Akon
- Ban nhạc Daughtry
- Fergie
- Norah Jones
- Carrie Underwood

- Nghệ sĩ có tầm ảnh hưởng quốc tế (hạng mục không có đề cử):
- Beyoncé

==Trình diễn==
Những nghệ sĩ đã trình diễn tại lễ trao giải:
- Chris Brown (hát cùng T-Pain)
- Daughtry
- Duran Duran
- Fergie
- Céline Dion
- Alicia Keys (hát cùng Junior Reid, Beenie Man và Chaka Demus & Pliers)
- Jonas Brothers
- Avril Lavigne
- Maroon 5
- Rascal Flatts
- Rihanna (hát cùng Ne-Yo)
- Nicole Scherzinger
- Will.i.am
- Mary J.Blige
- Sugarland (hát cùng Beyoncé Knowles)
- Queen Latifah

==Liên kết ngoài==
- 2007 Giải thưởng Âm nhạc Mỹ trên ABC.com
- Danh sách người đoạt giải (Yahoo! News)
Phòng Thương mại Quốc tế

Phòng Thương mại Quốc tế (tiếng Anh: "International Chamber of Commerce", ICC) là tổ chức kinh doanh đại diện lớn nhất, tiêu biểu nhất thế giới. Hiện có hàng trăm nghìn công ty thành viên ở hơn 130 quốc gia có lợi ích trải rộng khắp mọi lĩnh vực của doanh nghiệp tư 

ICC có ba hoạt động chính: thiết lập quy tắc, giải quyết tranh chấp, và vận động chính sách. Bởi vì các công ty thành viên và các hiệp hội của nó tham gia vào hoạt động kinh doanh quốc tế, ICC có quyền lực vô song trong việc đưa ra các quy tắc chi phối hoạt động kinh doanh xuyên biên giới. Mặc dù các quy tắc này là tự nguyện, nhưng chúng được quan sát trong vô số hàng ngàn giao dịch hàng ngày và đã trở thành một phần của thương mại quốc tế.

Mạng lưới toàn cầu của các ủy ban quốc gia trên 90 nước chủ trương ưu tiên kinh doanh ở cấp quốc gia và khu vực. Hơn 3.000 chuyên gia từ các công ty thành viên của ICC cung cấp những kiến thức và kinh nghiệm của họ để xây dựng quan điểm của ICC về các vấn đề kinh doanh cụ thể.

ICC hỗ trợ công việc của Liên Hợp Quốc, Tổ chức Thương mại Thế giới, và nhiều tổ chức liên chính phủ khác, cả quốc tế và khu vực, như G20 nhân danh cho kinh doanh quốc tế. ICC là tổ chức đầu tiên được địa vị tư vấn cho Hội đồng Kinh tế và Xã hội của Liên Hợp Quốc và địa vị quan sát Liên Hợp Quốc.

== Liên kết ngoài ==
- Trang web chính thức
Ben Chifley

Joseph Benedict Chifley (22 tháng 9 năm 1885 – 13 tháng 6 năm 1951) là một chính trị gia và là Thủ tướng Úc thứ 16. Ông là một trong những chính khách có nhiều thế lực trong lịch sử Úc. Dưới quyền của Arthur Calwell Chifley đặt ra chính sách về di dân vào Úc sau Thế chiến thứ hai, thiết lập giấy chứng công dân Úc năm 1949, kế hoạch hoá nguồn thủy điện khu Núi Tuyết tại miền nam tiểu bang New South Wales, phát triển hãng hàng không TAA, sắp đặt an sinh xã hội cho người thất nghiệp và thành lập Tổ chức An ninh Tình báo Úc (ASIO). Một sự kiện hiếm có trong thời kỳ của Chifley là cuộc trưng cầu dân ý thay đổi hiến pháp thành công.
Arthur Fadden

Sir Arthur William Fadden (13 tháng 4 năm 1895 – 21 tháng 4 năm 1973) là một chính trị gia Úc và là Thủ tướng Úc thứ 13. Sau khi Robert Menzies từ nhiệm, Fadden được Đảng Thống nhất Úc cử lên làm thủ tướng nhưng không đủ thế lực trong quốc hội. Trong vòng 40 ngày, ông bị buột phải từ chức khi các nghị viên quốc hội không thông qua kế hoạch tài chính của ông. Lãnh tụ Đảng Lao động Úc là John Curtin lên thay thế. Fadden thường nói diễu rằng ông như nạn Đại hồng thủy - chỉ trị vì có "40 ngày và 40 đêm".