Phan Trọng Thưởng

Phan Trọng Thưởng (sinh năm 1951) là nhà lý luận phê bình văn học Việt Nam, được tặng Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ (lĩnh vực Khoa học Xã hội) năm 2022. Ông có bằng Tiến sĩ và học hàm Phó Giáo sư.

== Tiểu sử ==
Phan Trọng Thưởng sinh ngày 4 tháng 5 năm 1951. tại Ngọc Mỹ, Lập Thạch, Vĩnh Phúc (nay là xã Hợp Lý, tỉnh Phú Thọ.

Từ 1972-1975 ông nhập ngũ tại Quân khu Tả Ngạn. Ông tốt nghiệp Khoa Ngữ Văn, Đại học Tổng hợp Hà Nội năm 1977. Từ 1978-1980 ông làm Biên tập viên Nhà xuất bản Khoa học xã hội. Từ 1981 ông về công tác tại Viện Văn học, là nghiên cứu viên thuộc Phòng Lý luận Văn học (1981-1993).

Trong giai đoạn 1988-1989 và 1991-1992 ông là một thực tập sinh tại Viện Văn học Thế giới mang tên M.Gorky, Viện Hàn lâm Khoa học Liên xô. Từ 1993 đến 2012 ông là nghiên cứu viên, Phó Trưởng phòng, Trưởng phòng Tạp chí Văn học (1993-1995); Nghiên cứu viên chính, Phó Viện trưởng kiêm Phó Tổng biên tập Tạp chí Văn học (1996-2002); Viện trưởng Viện Văn học kiêm Phó tổng biên tập Tạp chí Văn học (từ 2003); Ủy viên Hội đồng lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật Trung ương (từ tháng 9 năm 2003), Tổng biên tập Tạp chí Văn học (từ tháng 11 năm 2003)(Tạp chí Văn học đổi tên thành tạp chí "Nghiên cứu Văn học" từ năm 2004).

Phan Trọng Thưởng bảo vệ luận án Phó Tiến sĩ (nay là Tiến sĩ) tại Viện Văn học năm 1995 Ông có học hàm Phó Giáo sư năm 2001.

Ông đã từng giữ chức vụ Viện trưởng Viện Văn học Việt Nam trong những năm 2003–2011.

Năm 2012 ông chuyển sang Hội đồng lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật Trung ương, đảm nhiệm vị trí Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng nhiệm kỳ I đến nhiệm kỳ IV.

== Sự nghiệp ==
Phan Trọng Thưởng đã dành nhiều năm cho sự nghiệp nghiên cứu lý luận và lịch sử từ khi bắt đầu cầm bút nghiên cứu, từ cuối những năm 70 đến nay.

Cụm công trình nghiên cứu ""Những vấn đề lý luận và lịch sử văn học Việt Nam hiện đại"" của Phan Trọng Thưởng gồm 3 công trình tiêu biểu: "Những vấn đề lý luận lịch sử kịch Việt Nam nửa đầu thế kỷ 20; Văn chương - tiến trình tác giả, tác phẩm; Thẩm định các giá trị văn học". Cụm công trình này của ông đã được sử dụng rộng rãi trong các nhiệm vụ nghiên cứu và đào tạo các cấp đại học và sau đại học, đã khơi mở những vấn đề mới mẻ, sâu sắc và cấp thiết cho các nghiên cứu của các thế hệ sau. Chính cụm công trình này mà ông đã được tặng Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ (lĩnh vực Khoa học Xã hội) vào năm 2022.

Một số nhà nghiên cứu cho rằng cụm công trình trên đã góp phần làm phong phú đời sống văn hóa, xây dựng con người Việt Nam mới.

== Công trình chính ==
- "Văn chương tự lực văn đoàn" (tập 1, 2, 3), 1999
- "Tuyển tập văn học dân gian Việt Nam" (tập 1, 2, 3, 4, 5), 1999
- "Văn học Việt Nam thế kỉ XX", 2004
- "Cuối thể kỷ nhìn lại việc nghiên cứu, đánh giá văn chương Tự lực văn đoàn", 2000
- "Một đặc điểm của kịch nói trong tiến trình văn học Việt Nam hiện đại", 1995
- "Những dấu hiệu mới và thành tựu của kịch giai đoạn 1945 - 1954", 2002
- "Tổng quan tiến trình văn học kịch Việt Nam nửa sau thế kỷ XX / Những vấn đề lý luận và lịch sử", 2001
- "Tinh thần nhận chân các giá trị của thế kỷ XX", 2000
- "Tìm hiểu một chữ "nhưng" trong văn Nam Cao", 1997
- "Giao lưu văn học và sân khấu" (tiểu luận, nghiên cứu, phê bình), 1996
- "Nhận diện và lý giải các hiện tượng văn học" (tiểu luận), 2019
Nguồn:

== Vinh danh ==
- Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ năm 2022

==Xem thêm==
- Giải thưởng Nhà nước