Comac

Công ty TNHH máy bay dân dụng Trung Quốc (Comac, đôi khi được viết cách điệu là COMAC, ) là một hãng sản xuất máy bay dân dụng của Trung Quốc, được thành lập vào ngày 11 tháng 5 năm 2008 tại Thượng Hải. Trụ sở chính được đặt ở Phố Đông, Thượng Hải. Công ty này có vốn đăng ký là 19 tỷ Nhân dân tệ (tức là 2,7 tỷ đô la Mỹ theo tỷ giá tính đến tháng 5 năm 2008). Đây là đơn vị thiết kế và chế tạo các máy bay dân dụng chở khách cỡ lớn có sức chứa trên 150 hành khách.

Chiếc máy bay đầu tiên được Comac đưa ra thị trường là ARJ21, nó được phát triển bởi công ty AVIC I, một doanh nghiệp nhà nước của Trung Quốc về kỹ thuật hàng không và quân sự. Kế tiếp là loại máy bay thân hẹp C919, có thể chở tới 168 hành khách và đã thực hiện chuyến bay đầu tiên vào năm 2017, sau đó được đưa vào hoạt động thương mại vào tháng 3 năm 2023.

== Lịch sử ==
=== Nguồn gốc ===
Comac được thành lập vào ngày 11 tháng 5 năm 2008 tại Thượng Hải bởi Tập đoàn công nghiệp hàng không Trung Quốc (AVIC), Tập đoàn Nhôm Trung Quốc, Tập đoàn Thép Bảo Vũ Trung Quốc, Sinochem, Công ty TNHH Thượng Hải Quốc Sinh và Ủy ban Giám sát và Quản lý Tài sản Nhà nước Trung Quốc.

=== Các lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ ===
Vào tháng 1 năm 2021, chính phủ Hoa Kỳ đã coi Comac là một công ty "do Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) sở hữu hoặc kiểm soát" và do đó cấm bất cứ công ty hoặc cá nhân Mỹ nào đầu tư vào công ty này. Vào tháng 1 năm 2025, Comac bị Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ đưa vào danh sách các công ty bị cáo buộc hợp tác với PLA.

== Các sản phẩm ==
Đối với tất cả các mẫu máy bay có tên bắt đầu bằng 919, hệ thống đặt tên của Comac dành cho máy bay chở khách thương mại có dạng 9X9. Vào tháng 11 năm 2024, Comac đổi tên ARJ21 thành C909 để phù hợp với tên hệ thống cho các mẫu máy bay khác. 

=== Các đơn hàng ===
"Số liệu tính đến tháng 3 năm 2025."
== Hợp tác ==
=== Bombardier ===
Vào ngày 24 tháng 3 năm 2011, Comac cùng với công ty Bombardier của Canada đã ký một thỏa thuận hợp tác chiến lược dài hạn về máy bay dân dụng.

Vào tháng 5 năm 2017, Bombardier và Comac bắt đầu đàm phán về việc đầu tư vào mảng máy bay chở khách của Bombardier.

=== Boeing ===
Vào ngày 23 tháng 9 năm 2015, Boeing đã công bố kế hoạch xây dựng một cơ sở nhằm hoàn thiện Boeing 737 tại Trung Quốc. Cơ sở này sẽ được sử dụng để sơn bề mặt bên ngoài và lắp đặt các thiết bị bên trong vào khung máy bay, được chế tạo tại Hoa Kỳ. Cơ sở liên doanh sẽ được đặt tại Chu Sơn, Chiết Giang.

=== Ryanair ===
Vào tháng 6 năm 2011, Comac và hãng hàng không giá rẻ Ryanair của Ireland đã ký một thỏa thuận hợp tác phát triển C919, một máy bay phản lực dân dụng thân hẹp 200 chỗ ngồi, nhằm cạnh tranh với Boeing 737 và Airbus A320.

=== UAC ===
Công ty TNHH máy bay dân dụng quốc tế Trung Quốc-Nga (CRAIC), một công ty liên doanh được đầu tư bởi Comac và Tập đoàn sản xuất máy bay thống nhất (UAC) của Nga, chịu trách nhiệm phát triển máy bay phản lực dân dụng thân rộng, được thành lập tại Thượng Hải vào ngày 22 tháng 5 năm 2017. Hoạt động nghiên cứu và phát triển máy bay mới sẽ được tiến hành tại Moskva, còn máy bay sẽ được chế tạo tại Thượng Hải. Sau đó, mối quan hệ đối tác đã bị hủy bỏ và đến tháng 11 năm 2023, Comac thông báo rằng họ sẽ tự mình phát triển mẫu máy bay (sau này đổi tên thành C929).

== Xem thêm ==
- Danh sách máy bay dân dụng
- Danh sách máy bay của Trung Quốc
- Tập đoàn động cơ hàng không Trung Quốc (AECC)