Anna Amalie của Phổ

Anna Amalie của Phổ (; 9 tháng 11 năm 1723 – 30 tháng 3 năm 1787) là vương nữ Phổ, con gái của Friedrich Wilhelm I của Phổ và là em gái của Friedrich Đại đế. Bà còn là Nữ Thân vương Viện mẫu xứ Quedlinburg, nhà soạn nhạc và giám tuyển âm nhạc thời kỳ cận đại.

== Tiểu sử ==
Vương nữ Anna Amalie của Phổ sinh vào ngày 9 tháng 11 năm 1723 tại Berlin, Vương quốc Phổ, là đứa con thứ 12 và là con gái thứ 7 của Friedrich Wilhelm I và Sophie Dorothea của Hannover. Anna Amalie có tổng cộng 13 anh chị em, trong đó có 10 người sống sót đến tuổi trưởng thành, bao gồm cả Friedrich Đại đế tương lai. Vương nữ cùng các anh chị em được nuôi dưỡng tại Berlin và sống trong Cung điện Hoàng gia (ngày nay là Cung điện Berlin), nhưng cũng thường xuyên dành thời gian tại dinh thư yêu thích của Nhà vua là "jagdschloss" ("lâu đài săn bắn") tại Königs Wusterhausen. Vào tháng 5 năm 1740, Friedrich Wilhelm I qua đời và Thái tử Friedrich kế vị ngai vàng với tên gọi Friedrich II. Tuy có năng khiếu âm nhạc giống như anh trai, nhưng Amalie chỉ được học nhạc một cách nghiêm túc sau khi Nhà vua qua đời, người coi âm nhạc là sự suy đồi. Vương nữ lần đầu tiên được dạy nhạc bởi Friedrich với sự hỗ trợ của Vương hậu, và bà học chơi đàn harpsichord, sáo và vĩ cầm.

Sau khi Adolf Friedrich xứ Holstein-Gottorp được bầu làm người thừa kế ngai vàng Thụy Điển vào năm 1743 do Vua Fredrik I không có hậu duệ, Phổ, Nga và Thụy Điển đã thực hiện một liên minh. Hôn ước được đề xuất giữa vị Trữ quân mới của Thụy Điển với Amalie hoặc người chị gái là Luise Ulrike. Vua Friedrich cho rằng Luise Ulrike là người quá tham vọng để trở thành vị vương hậu tốt trong một chế độ quân chủ tương đối yếu thế, khi Thụy Điển đang ở trong Kỷ nguyên tự do, một thời kỳ quản lý theo chế độ nghị viện. Trong khi đó Amalie được miêu tả là người ôn hòa và tốt bụng, phù hợp hơn với vai trò vương hậu. Tuy nhiên, ngài công sứ Thụy Điển lại lựa chọn Luise Ulrike, và vương nữ kết hôn với Adolf Friedrich thông qua ủy nhiệm vào tháng 7 năm 1744.
Năm 1755, sau khi viện mẫu tiền nhiệm Marie Elisabeth xứ Schleswig-Holstein-Gottorp qua đời, Amalie được bầu làm Nữ Thân vương Viện mẫu của Tu viện Hoàng gia Thế tục Tự do Quedlinburg (tiếng Đức: "Kasierlich Freie Weltliche Reichsstift Quedlinburg"), và trở thành người phụ nữ giàu có và có ảnh hưởng, với quyền ngồi và phát biểu tại Đại hội Đế quốc. Bà dành phần lớn thời gian tại Berlin và cống hiến hết mình cho âm nhạc, trở nên nổi tiếng là một nhà bảo trợ và nhà soạn nhạc. Năm 1758, Amalie bắt đầu học lý thuyết âm nhạc và sáng tác từ Johann Kirnberger, một người học trò của Johann Sebastian Bach.

Anna Amalie đạt được danh tiếng khiêm tốn và được biết đến nhiều nhất qua các bản nhạc thính phòng, bao gồm các bản tam tấu, hành khúc, cantata, bài hát và tẩu pháp. Tác phẩm mà bà yêu thích trong số các sáng tác là cantata passion "Der Tod Jesu" ("Cái chết của Chúa Giê-su"), dựa trên bài thơ của Karl Wilhelm Ramler. Chỉ một số ít tác phẩm của Amalie còn tồn tại vì bà có thể đã bỏ đi nhiều sáng tác, và nhiều tác phẩm khác có thể đã xuất hiện sau khi kho lưu trữ của Sing-Akademie zu Berlin, bị thất lạc từ Thế chiến thứ II, được tìm thấy tại Kyiv vào năm 2000.

Anna Amalie cũng sưu tầm nhạc và lưu giữ hơn 600 tập nhạc của Johann Sebastian Bach, George Frideric Handel, Georg Philipp Telemann, Carl Heinrich Graun và Carl Philipp Emanuel Bach cùng nhiều nhà soạn nhạc khác. Thư viện của Amalie bị chia cắt giữa Đông Đức và Tây Đức sau Thế chiến thứ II, và được hợp nhất sau khi nước Đức tái thống nhất vào năm 1990. Ngày nay, thư viện của Amalie được lưu giữ tại Thư viện Nhà nước Berlin.

Vương nữ Anna Amalie qua đời vào ngày 30 tháng 3 năm 1787 ở tuổi 63 và được chôn cất tại Nhà thờ Berlin.

== Liên kết ngoài ==
- Chương trình phát thanh năm 2021 có bản nhạc của Anna Amalie trên "The Early Music Show" của BBC Radio 3, do Hannah French dẫn chương trình