Biệt đội Thiên Nga

Biệt đội Thiên Nga là đơn vị tình báo nữ trực thuộc Cảnh sát Đặc biệt trong hệ thống Cảnh sát Quốc gia Việt Nam Cộng hòa, hoạt động từ năm 1968 đến năm 1975. Đây là một trong những lực lượng bí mật được thành lập nhằm đối phó với chiến lược nằm vùng và hoạt động nội thành của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam.

==Lịch sử==
Sau khi thành lập nền Đệ Nhất Cộng hòa vào cuối năm 1955, ngành Cảnh sát Quốc gia được tổ chức lại nhằm đảm nhiệm công tác an ninh, trật tự công cộng. Trong giai đoạn đầu, đa số nữ nhân viên của Cảnh sát Quốc gia được phân công vào các nhiệm vụ hành chính và hỗ trợ như văn phòng, hải quan, kiểm soát tài nguyên, cảnh sát an ninh hải cảng, phi cảng, cảnh sát ngoại kiều, tiếp tân, trại giam hay y tế. Đến cuối năm 1965, việc thành lập Học viện Cảnh sát Quốc gia giúp đào tạo lớp cán bộ cảnh sát có trình độ từ tiểu học đến tú tài. Sau khi tốt nghiệp khóa 1, sĩ quan cảnh sát được phân phối về Tỉnh hoặc Nha, một số thì được phân bổ về Khối Đặc biệt, cơ quan tình báo và phản gián của Cảnh sát Quốc gia.

Sau biến cố Tết Mậu Thân đầu năm 1968 cho đến những năm về sau, chiến tranh trở nên khốc liệt. Bên trong nội thành Sài Gòn đã chứng kiến sự gia tăng hoạt động nằm vùng và xâm nhập của cộng sản với những phong trào xã hội như Phong trào Phụ nữ đòi Quyền sống, Hội Quả phụ Tử sĩ Việt Nam, Hội Phụ nữ Việt Nam, Hội Nữ Phật tử Long Hoa, Nghiệp đoàn Bạn hàng Các chợ, Đoàn Thanh Sinh Công, Nhóm Công giáo Thân cộng của Linh mục Chân Tín và Linh mục Nguyễn Ngọc Lan, Nhóm Phật tử Ấn Quang, Hội Ni giới Khất sĩ, phong trào sinh viên học sinh tại các trường đại học và trung học Sài Gòn. Chính quyền Việt Nam Cộng hòa nhận thấy hiểm họa từ các phong trào này bèn tăng cường quân số cho ngành Cảnh sát, đặc biệt chú trọng đến công tác tình báo và phản gián nội thành.

Ngày 5 tháng 8 năm 1968, Tổng Nha Cảnh sát dựa theo sự vụ văn thư của Bộ Nội vụ đã cho thành lập một tổ chức mang tên Biệt đội Thiên Nga gồm toàn nữ nhân viên trực thuộc Khối Đặc Biệt/Bộ Tư lệnh Cảnh sát Quốc gia, hoạt động độc lập nhưng phối hợp với các đơn vị tình báo khác. Nhiệm vụ của đơn vị này là sưu tầm tin tức, tổ chức xâm nhập và phá vỡ các tổ chức hạ tầng của cơ sở Việt Cộng hoạt động tại thủ đô Sài Gòn cũng như tại các tỉnh lỵ địa phương trên toàn lãnh thổ Việt Nam Cộng hòa. Do sự thay đổi của cơ cấu Khối Đặc biệt và để thích ứng với tình hình chính trị phực tạp nên cuối năm 1972, Biệt đội Thiên Nga mang ám danh mới là Đoàn Đặc nhiệm G4231g để bảo mật hoạt động. Đơn vị này vẫn tiếp tục hoạt động bí mật cho tới khi Sài Gòn thất thủ ngày 30 tháng 4 năm 1975 mới chính thức giải thể. Sau đó, một số thành viên bị chế độ mới bắt giữ và đưa đi học tập cải tạo. Chính vì vậy, thông tin về sự tồn tại của họ chỉ được công chúng biết đến rộng rãi sau khi chiến tranh kết thúc.

==Tổ chức==
Biệt đội Thiên Nga được tổ chức từ trung ương đến các tỉnh, quận:
- Trung ương: Biệt đội Thiên Nga Trung ương đặt dưới quyền Khối Đặc biệt, có 4 ban: Ban Hành chánh, Ban Tổ chức Phát triển, Ban Huấn luyện, Ban Hoạt vụ.
- Địa phương: Mỗi khu, tỉnh, quận đều có Biệt đội Thiên Nga trực thuộc Ban Công tác Đặc nhiệm của Cảnh sát Đặc biệt.
Ngoài ra còn có các Biệt đội Thiên Nga Vùng I, II, III, IV cùng đơn vị tại các tỉnh từ Quảng Trị đến Cà Mau.

Nhiệm vụ của Thiên Nga Trung ương là thành lập cơ sở văn phòng, tuyển mộ nhân viên, tổ chức huấn luyện, tìm đầu mối, phát triển công tác. Đồng thời đôn đốc và hướng dẫn các Bộ Chỉ huy Cảnh sát Quốc gia Tỉnh thành lập Biệt đội Thiên Nga địa phương và tuyển mộ nữ nhân viên gửi về Biệt đội Thiên Nga Trung ương để đưa đi thụ huấn các khóa học tình báo tại trường Tình báo Trung ương. Phụ nữ được tuyển mộ phải có ít nhất là văn bằng Trung học đệ nhất cấp hoặc cao hơn, ngoại trừ quả phụ của Cảnh sát Quốc gia không đòi hỏi điều kiện văn bằng như trên, nhưng ít nhất phải có bằng Tiểu học.

==Nhiệm vụ==
Biệt đội Thiên Nga đảm trách các công tác tình báo, phản gián và đặc nhiệm, bao gồm:
1. Chỉ điểm, cài cắm, thăm dò các đầu mối cộng sản nằm vùng hay những phần tử thân cộng.
2. Thu thập tin tức, báo cáo tình báo về các hoạt động chính trị, kinh tế, xã hội có liên quan đến đối phương.
3. Thâm nhập các đoàn thể, hội phụ nữ, công nhân, học sinh sinh viên để phát hiện và phá vỡ cơ sở cộng sản.
4. Ngụy trang dưới mọi hình thức như bán hàng rong, văn thư, ca sĩ, giúp dễ dàng hòa nhập và che giấu nhiệm vụ thật.
5. Dùng các bí danh hoa mỹ mang tên các loài chim như Họa Mi, Hải Âu, Hoàng Oanh, Hoàng Yến trong hoạt động ngầm.

==Nhân viên==
Nữ nhân viên được tuyển chọn thuộc đủ mọi lứa tuổi, mọi thành phần khác nhau trong xã hội như người bán rau cải ở chợ, bán hàng rong, bán vé xe buýt, nhân viên bưu điện, điện lực, thư ký văn phòng, học sinh, sinh viên, v.v... Biệt đội trưởng Thiên Nga đầu tiên là Trần Thị Kim Hạnh. Kế tiếp là Trần Thị Minh Chánh và sau cùng là Nguyễn Thanh Thủy. Cuối năm 1972, hồ sơ lý lịch của tất cả nhân viên Thiên Nga đã được người Mỹ lưu trữ dưới dạng vi phim và họ đã mang về cất giữ tại Hoa Kỳ.

Ngày 29 tháng 4 năm 1975, khi hay tin vị Tư lệnh và vị Trưởng Khối Đặc biệt đã lên đường di tản, với trách nhiệm bảo mật tuyệt đối cho các công tác và giúp cho sự an toàn tính mạng của các thành viên Thiên Nga, Biệt đội trưởng Thiên Nga Nguyễn Thanh Thủy đã tới Bộ Tư lệnh Cảnh sát Quốc gia Việt Nam Cộng hòa, thu gom toàn bộ hồ sơ liên can đến Biệt đội Thiên Nga và đốt sạch các hồ sơ này thành tro tàn.

==Hoạt động==
Biệt đội Thiên Nga hoạt động song song với các đơn vị tình báo khác, góp phần đáng kể trong việc phá vỡ cơ sở cộng sản nằm vùng ở Sài Gòn và các tỉnh miền Nam. Thâm nhập các tổ chức chính trị, xã hội để ngăn chặn phong trào cộng sản. Bảo vệ an ninh quốc gia thông qua việc thu thập thông tin chiến lược và thực hiện các phi vụ đặc nhiệm. Tuy nhiên, hoạt động của đơn vị này cũng khiến các thành viên phải đối mặt với nhiều hiểm nguy, bị truy sát hoặc tù đày sau ngày 30 tháng 4 năm 1975.

Mỗi kế hoạch của Biệt đội Thiên Nga đều lấy ám danh của một loài chim khác như Sơn Ca, Hoạ Mi, Hải Âu, Hoàng Oanh, Hoàng Yến, v.v... Còn những công tác phối hợp với các đơn vị khác hay các hoạt động với nam cảnh sát thì chọn ám danh liên quan đến sông núi như Trùng Dương, Trường Sơn, v.v... Công việc của các nữ nhân viên Thiên Nga vô cùng nguy hiểm và tính mạng của họ luôn bị đe dọa ở mọi hoàn cảnh. Có khi họ xâm nhập vào tận mật khu của cộng sản hoặc len lỏi vào các hội đoàn, tham dự các cuộc biểu tình, tuyệt thực, chống đối và chịu đựng hơi cay, dùi cui từ phía cảnh sát. Đôi khi họ còn phải hy sinh những tình cảm riêng tư, hạnh phúc cá nhân để hoàn thành công vụ cho đến cùng.

==Huấn luyện==
Biệt đội trưởng, Phụ tá Biệt đội trưởng Thiên Nga Trung ương và các cán bộ điều khiển phần lớn đều là nữ sĩ quan cảnh sát tốt nghiệp khóa 1 Học viện Cảnh sát Quốc gia. Riêng Biệt đội trưởng và Phụ tá đã tốt nghiệp thêm khóa Trưởng phòng Đặc biệt tại trường Tình báo Trung ương năm 1968–1969. Ngoài các nữ sĩ quan và nhân viên cảnh sát chính thức, Biệt đội Thiên Nga còn sử dụng một số đông nữ hồi chánh viên, nữ can phạm chính trị, công nhân hãng xưởng, nhân viên cơ quan chính phủ ngoài cơ quan cảnh sát, bạn hàng chợ, học sinh, sinh viên làm mật báo viên cho họ. Số cộng tác viên đông gấp nhiều lần số nhân viên chính thức.

Nhân viên Trung ương đi công tác hoạt vụ đều được tham dự khóa chuyên môn tình báo để được hướng dẫn rõ ràng chi tiết công tác mà họ phải đảm nhận cũng như cách thức bảo vệ an ninh tối đa cho họ. Nữ nhân viên hoạt vụ đều có bí số và bí danh. Tùy vào công tác, họ được tạo cho một ngụy tích với tất cả giấy tờ tùy thân và lý lịch mới. Sau đó họ đều lần lượt trải qua các lớp tình báo căn bản 4 tuần, lớp theo dõi 6 tuần, cán bộ điều khiển 8 tuần và đặc biệt là khóa tác xạ tại trường Tình báo Trung ương. Khóa sinh phải đủ điểm cho khóa trước mới có thể lên lớp kế tiếp. Trong thời gian thụ huấn, các khóa sinh phải ở nội trú và mang bí số. Việc giảng dạy khóa sinh do các giảng viên trường Tình báo phụ trách. Thiên Nga Trung ương đảm nhận công tác theo dõi giám thị việc học của khóa sinh. Sau khi thụ huấn các khóa học trên, các khóa sinh được trả về địa phương, nơi đã gửi đi học và bắt đầu nhận công tác do các ngành Đặc biệt phân nhiệm, dưới sự hướng dẫn của Phụ tá Đặc biệt địa phương và báo cáo thành quả công tác về Thiên Nga Trung ương.

Tại Trung ương, ngoài các lớp được huấn luyện kể trên, các nữ nhân viên Thiên Nga còn theo học các lớp kỹ thuật như nhiếp ảnh (chụp hình bí mật), lái xe gắn máy, lái xe hơi, một số được học thêm các lớp thẩm vấn. Nhằm đáp ứng nhu cầu bảo mật công tác. Biệt đội Thiên Nga Trung ương có những kiốt buôn bán lẻ, có điện thoại công cộng để làm nơi liên lạc, hộp thư sống và chết và một nhà an toàn làm nơi tiếp xúc với tình báo viên, mật báo viên từ mật khu Việt Cộng về.

==Chiến dịch==
===Hải Âu===
Công tác này đã cài cắm thành công một nhân viên Thiên Nga vào Hội đoàn Phụ nữ đối lập và tạo được niềm tin nên được Việt Cộng chọn đi học lớp tình báo và hoạt động chung với nhau trong suốt một thời gian dài mà không bị lộ thân phận. Nhờ vậy mà phía chính quyền đã nắm được đầy đủ thông tin về hoạt động của những mật khu cộng sản.

===Họa Mi===
Công tác này đã cài cắm thành công một nhân viên Thiên Nga vào Hội Phụ nữ đòi quyền sống trong vai trò là nữ thư ký của Ban Xã hội tổ chức này. Trong quá trình công tác thì nữ nhân viên này từng hoạt động chung với một nữ cán bộ cộng sản nằm vùng mà không bị phát hiện, phải sau năm 1975 thì người này mới bị lộ thân phận thật sự khi đi học tập cải tạo.

===Hoàng Yến===
Công tác này nói về vụ một nữ nhân viên Thiên Nga thâm nhập vào các hoạt động xã hội của Bà Ngô Bá Thành. Nhờ đó mà cô làm quen với vợ của một đại úy quân y Việt Nam Cộng hòa tên Nguyễn Thị Mạnh Quỳnh. Bà này với vai trò là người phát thuốc cho các khu dân cư nghèo đã thiết lập được nhiều mối liên hệ tại những khu vực này. Điều này giúp cô ghi nhận và theo dõi các cơ sở mà bà đã tiếp xúc, vốn được xác định là các cơ sở của Việt Cộng hoạt động trong nội thành. Sau khi nhận thấy hoạt động của mình có dấu hiệu bị lộ, bà bèn giao phó công tác xã hội cho cô xử lý. Từ đó, cô thu thập thêm thông tin về các cơ sở khác của cộng sản, góp phần vào việc phá vỡ nhiều mạng lưới hoạt động nội thành.

===Hoàng Oanh===
Công tác này liên quan đến sự hợp tác bí mật giữa một nữ Huyện ủy viên Việt Cộng với Biệt đội Thiên Nga kéo dài suốt 5 năm liền. Sau năm 1975, Huyện ủy viên này vẫn giữ chức vụ Huyện ủy của một huyện gần Sài Gòn và mãi cho đến 6 tháng sau, mới bị chính quyền cộng sản khám phá và bắt giữ, khai trừ khỏi Đảng Cộng sản và giam giữ tại Khám Chí Hòa, vì hồ sơ còn sót lại tại địa phương. Nữ Huyện ủy viên này đã gặp Biệt đội trưởng Nguyễn Thanh Thủy tại trại tù Hàm Tân và mới biết được "Chị Năm" mà cô từng tiếp xúc năm xưa hay chính là Biệt đội trưởng Biệt đội Thiên Nga.

===Trùng Dương===
Công tác này liên quan đến việc cung cấp lương thực, thực phẩm cho phái đoàn Quân sự Bốn bên vào họp tại Trại David Phi trường Tân Sơn Nhứt, Sài Gòn. Vì nghi ngại nên phái đoàn này đề nghị để cho họ tự chọn nhà thầu cung cấp thực phẩm cho hai phái đoàn Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, nhưng cuối cùng nhà thầu mà họ chọn lại là của Biệt đội Thiên Nga. Hoạt động này kéo dài cho đến ngày cuối cùng là ngày 28 tháng 4 năm 1975 trước khi Sài Gòn thất thủ.