hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Mặt cắt tán xạ

Mặt cắt tán xạ của một hạt vật chất là khái niệm đặc trưng cho khả năng mà dòng vật chất đi qua hạt này bị đổi hướng lan truyền. Nó được coi là diện tích vuông góc với dòng bức xạ, có tâm đặt tại hạt vật chất, mà trong vùng này mọi bức xạ đều bị đổi hướng và ngoài vùng đó bức xạ không bị đổi hướng.

Mặt cắt tán xạ có thứ nguyên là diện tích. Trong hệ đo lường quốc tế, nó được đo bằng mét vuông.
==Ví dụ==
Ví dụ xét một quả cầu với bán kính "r", đứng yên và một dòng các hạt nhỏ chiếu qua. Những hạt nào có đường đi nằm trong vùng diện tích hình tròn, là hình chiếu của quả cầu lên mặt phẳng vuông góc với dòng các hạt chuyển động, sẽ va vào quả cầu và bị lệch hướng. Diện tích này là π"r", và đó là mặt cắt tán xạ của quả cầu:

Ví dụ khác, trong tán xạ Rutherford, mặt cắt tán xạ của các nguyên tử vàng đối với dòng hạt alpha có động năng "E" và số nguyên tử "Z", được tính bởi Ernest Rutherford là:
với:
- "e" là điện tích nguyên tố
- "k" là hằng số tĩnh điện
- θ là góc tán xạ

==Xem thêm==
- hệ số tán xạ
Suất phản chiếu tán xạ đơn

Suất phản chiếu tán xạ đơn của một mẩu vật chất là đặc trưng cho khả năng tán xạ của nó khi nằm trên đường lan truyền của dòng bức xạ điện từ hay dòng hạt, khi so sánh với khả năng hấp thụ dòng bức xạ này của mẩu vật chất. Cụ thể nó là tỷ số giữa phần năng lượng của dòng hạt bị lệch hướng khi qua mẩu vật chất, trên tổng năng lượng của dòng hạt không tiếp tục lan truyền theo hướng đi cũ (do đã bị lệch hướng hay đã bị hấp thụ).

Đại lượng vật lý này không có thứ nguyên, và giá trị nằm trong khoảng [0,1].

Một mẩu vật chất hấp thụ hoàn toàn bức xạ hay dòng hạt qua nó thì có suất phản chiếu tán xạ đơn bằng không. Mẩu vật chất không hề hấp thụ mà chỉ làm lệch hướng dòng hạt qua nó thì có suất phản chiếu tán xạ đơn bằng 1.

Suất phản chiếu tán xạ đơn là một trong ba thông số thường gặp của vật chất trong các nghiên cứu về quá trình truyền xạ (tán xạ và hấp thụ) qua chúng. Hai thông số còn lại là hệ số tán xạ và hàm tán xạ.

==Công thức==
Suất phản chiếu tán xạ đơn, ω, của một mẩu vật chất có thể được tính bằng:
với:
- β là hệ số tán xạ
- β là hệ số hấp thụ

==Xem thêm==
- hệ số tán xạ
- hàm tán xạ
Hàm tán xạ

Hàm tán xạ, trong các hiện tượng tán xạ, là hàm số thể hiện sự phụ thuộc của phần năng lượng của dòng hạt bị lệch đi khi truyền qua một mẩu vật chất vào góc lệch (góc tán xạ).

Góc lệch, trên toạ độ cầu, có thể được thể hiện bằng hai thông số, góc phương vị, φ, và góc thiên đỉnh, θ. Hàm tán xạ thường được chuẩn hoá theo hai góc này và thoả mãn:

Trong nhiều trường hợp, hàm tán xạ chỉ phụ thuộc vào góc thiên đỉnh. Lúc đó điều kiện chuẩn hóa là:

Góc thiên đỉnh có thể thường được thay bằng cos của nó trong nhiều công thức:
với:
- μ = cos(θ)
==Vật chất chứa các hạt==
Trong nhiều trường hợp, vật chất tham gia vào sự tán xạ chứa trong nó nhiều hạt nhỏ. Các hạt này có thể giống nhau hay khác nhau và trực tiếp gây ra sự lệch hướng đi của dòng bức xạ chiếu vào; trong khi không gian giữa các hạt không ảnh hưởng đến sự lan truyền của dòng bức xạ.

Mỗi hạt có thể được đặc trưng bởi khả năng làm lệch hướng đi của dòng bức xạ theo mặt cắt tán xạ và hàm tán xạ riêng của chúng. Nếu mẩu vật chất chứa các hạt giống nhau với mật độ thể tích "n" thì hàm tán xạ của toàn bộ mẩu vật chất giống hệt hàm tán xạ riêng của từng hạt.

Nếu mẩu vật chất chứa các hạt khác nhau, mỗi loại có mật độ "n" và mặt cắt tán xạ σ cùng hàm tán xạ riêng "P"(θ) thì:
==Ví dụ==
Trong nghiên cứu sự lan truyền của ánh sáng trong khí quyển, một hàm tán xạ hay được sử dụng để xấp xỉ và đơn giản hóa tính toán là hàm tán xạ Henyey-Greenstein.

==Xem thêm==
- hệ số tán xạ
Nem

Nem là một trong những món ăn của người Việt, tùy theo địa phương có thể có các cách hiểu sau:
- Nem rán (phương ngữ Bắc Bộ) hay chả giò (phương ngữ Nam Bộ): là loại thức ăn bao gồm thịt xay, các loại rau, tôm, cua được cuốn bằng bánh đa nem phải "rán" chín mới ăn được với nước chấm.
- Nem cuốn (phương ngữ Bắc Bộ) hay gỏi cuốn (phương ngữ Nam Bộ): các nguyên liệu động vật (thịt, cá, trứng v.v.) chín kết hợp với các loại rau sống, cuốn trong lá nem và ăn trực tiếp với nước sốt, nước mắm.
- Nem chua là loại thịt lợn còn sống lên men trộn thính, tỏi, ớt, sau khoảng 3 ngày thịt chín có thể ăn được nếu được treo vào nơi thoáng mát, hoặc trên giàn bếp.
- Nem chua Thanh Hóa: Đặc sản Thanh Hóa.
- Nem Lai Vung: Đặc sản Đồng Tháp.
- Nem chua rán là một loại nem làm từ thịt lợn xay và bì lợn theo công thức cũng như quy trình khá gần gũi với nem chua và được rán vàng trong dầu ăn (hoặc nướng).
- Nem nướng hay nem lụi là loại thức ăn từ thịt heo còn sống và nướng ăn ngay không qua lên men.
- Nem bì với nguyên liệu chính là bì hay da lợn thái nhỏ hay xắt nhỏ thành sợi có thể thêm thịt nạc vai chiên chín, bì và mỡ luộc sau gói lá ổi hoặc lá chuối để chua mới ăn. Miền Trung và miền Nam còn gọi là tré. Nổi tiếng có tré Quảng Nam, Đà Nẵng.
- Nem chạo làm từ bì lợn luộc thái chỉ, thịt mỡ luộc thái hạt lựu, trộn với thính gạo, ăn cùng lá (hoặc quả) sung, lá đinh lăng.
- Nem tai, gần tương tự như nem chạo, dùng tai lợn luộc thái thật mỏng, trộn thính, lá chanh thái chỉ, ớt và chút bột canh, thường dùng lá nem gói kèm với lá sung, lá đinh lăng, lá mơ tam thể và chấm nước chấm chua ngọt dịu.
Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á

Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á () là sự kiện thể thao quy mô cấp châu lục diễn ra hai năm một lần được triển khai theo ý tưởng của Hội đồng Olympic châu Á (OCA), mục đích nhằm tăng cường tình đoàn kết, hữu nghị và hoà bình giữa các nước châu Á. Đại hội lần đầu tiên được tổ chức tại Băng Cốc, Thái Lan từ ngày 12 tháng 11 đến 19 tháng 11 năm 2005 với 37 nước và vùng lãnh thổ đã tham gia thi đấu. Lần thứ hai được tổ chức năm 2007 tại Ma Cao, Trung Quốc. Việt Nam giành quyền đăng cai tổ chức vào năm 2009.

Đại hội này là một sự kiện đặc biệt dành cho ngành truyền hình và thể thao và không nằm trong khuôn khổ Đại hội Thể thao châu Á, chỉ quy tụ những môn thể thao phi-Olympic (những môn thể thao địa phương mà Ủy ban Olympic Quốc tế chưa công nhận). Chương trình thể thao sẽ bao gồm từ 6 đến 8 môn thể thao gây được sức hút với ngành truyền hình, như: thể thao điện tử, thể thao cực độ, thể dục nhịp điệu, nhào lộn, điền kinh trong nhà, khiêu vũ thể thao, futsal (bóng đá trong nhà), billard & snooker, lặn chân vịt, và bơi bể ngắn 25m.

Với sự thay đổi chu kỳ thể thao trên khắp thế giới, năm 2013, đại hội này và Đại hội Thể thao Võ thuật châu Á sẽ sáp nhập làm một dưới sự quản lý của OCA, được tổ chức mỗi lần ba năm. Sự thay đổi này có thể dẫn đến việc gia tăng số sự kiện thể thao lên 6 trong lịch tổ chức của OCA.

==Các kỳ đại hội==
Số lượng huy chương vàng cho mỗi đoàn được nêu trong ngoặc.

==Các môn thể thao==
- Cờ vua ()
- Múa rồng và Múa sư ()

- Thể thao điện tử ()
- Lặn ()
- Kickboxing ()
- Kurash ()
- Muay Thái ()

- Pencak silat ()
- Bi sắt ()
- Lướt ván ()
- Đá cầu ()
- Việt võ đạo ()
- Cờ vây ()
Chim cút

Chim cút, còn gọi là chim cay, là một tên gọi chung cho một số chi chim có kích thước trung bình trong họ Trĩ ("Phasianidae"), hoặc trong họ Odontophoridae (chim cút Tân thế giới) cùng bộ. Bài này chỉ nói về các loài sinh sống trong khu vực Cựu Thế giới thuộc họ Trĩ mà thôi. Các loài chim cút Tân thế giới không có quan hệ họ hàng gần, nhưng chúng cũng được gọi là chim cút do bề ngoài và các hành vi tập tính khá giống với các loài chim cút Cựu thế giới.

==Đặc điểm==
Các loài cun cút Cựu thế giới đôi khi cũng được gọi là chim cút, nhưng chúng thuộc về họ Turnicidae và chúng không phải là chim cút thật sự, cũng như chưa thấy ở đâu nuôi chúng với mục đích lấy thịt hay trứng ở quy mô thương mại như các loài chim cút thực sự. Chim cút là các loài chim nhỏ, mập mạp sống trên đất liền. Chúng là các loài chim ăn hạt, nhưng cũng ăn cả sâu bọ và các con mồi nhỏ tương tự. Chúng làm tổ trên mặt đất. Một số loài chim cút được nuôi với số lượng lớn trong các trang trại. Chúng bao gồm cút Nhật Bản, cũng được biết đến như là chim cút coturnix, được nuôi giữ chủ yếu để sản xuất trứng và được bán rộng khắp thế giới.

== Các loài ==
- Chi "Coturnix", đồng nghĩa: "Excalfactoria".
- "Coturnix adansonii", chim cút lam châu Phi
- "Coturnix chinensis", chim cút ngực lam, quế hoa tước, chim cút Trung Quốc
- "Coturnix coromandelica", chim cút Ấn Độ
- "Coturnix coturnix", cút thường
- "Coturnix delegorguei", chim cút Harlequin
- "Coturnix japonica", cút Nhật Bản hay chim đỗ quyên
- "Coturnix novaezelandiae", chim cút New Zealand, tuyệt chủng
- "Coturnix pectoralis", chim cút Úc
- "Coturnix ypsilophora", chim cút Brown
- "Coturnix gomerae", chim cút Canary - chim tiền sử
- Chi "Anurophasis"
- "Anurophasis monorthonyx", chim cút núi tuyết
- Chi "Perdicula"
- "Perdicula argoondah", chim cút rừng núi đá
- "Perdicula asiatica", chim cút rừng Nam Á
- "Perdicula erythrorhyncha", chim cút rừng Ấn Độ
- "Perdicula manipurensis", chim cút rừng Manipur
- Chi "Ophrysia"
- "Ophrysia superciliosa", chim cút Himalaya, cực kỳ nguy cấp/tuyệt chủng
==Xem thêm==
- Họ Cun cút
- Họ Cút Tân thế giới
- Các món ăn từ chim cút
Lương Chí Dũng

Lương Chí Dũng (21 tháng 1 năm 1985) là một vận động viên bi-a Việt Nam. Anh đã 3 lần vô địch Việt Nam thể loại 9 bi các năm 2002, 2005 và 2006. Năm 2005, anh đứng thứ 3 nội dung bi-a 9 bi châu Á, trong đó có trận thắng trước tay cơ nổi tiếng Efren Reyes.

Năm 2005 Lương Chí Dũng tham dự giải vô địch bi-a thế giới 9 bi. Anh vượt qua được vòng bảng, tuy nhiên dừng bước ở vòng 64 cơ thủ sau khi thua Luat.

Năm 2006 là năm rất thành công của Lương Chí Dũng, cùng ở nội dung bi-a 9 bi, ngoài chức vô địch Việt Nam, anh còn đoạt huy chương đồng đôi thế giới 2006; đến tháng 11, anh vào tới vòng tứ kết giải vô địch thế giới (ở vòng bảng, Dũng đã hạ cả Ronato Alcano, người cuối cùng đoạt chức vô địch giải này).

Năm 2007, anh có tham gia giải Guinness 9 ball tour là giải đấu được tổ chức hàng năm dành cho các tay cơ châu Á, tham dự đầy đủ cả ba vòng đã tổ chức, tuy nhiên thi đấu không thành công, đều bị loại từ vòng ngoài.

Tháng 11 năm 2007 anh tham dự Giải vô địch bi a 9 bóng thế giới tổ chức tại Philippines. Sau khi vượt qua vòng bảng, anh vào vòng 64 tay cơ. Tại đây anh tạo nên bất ngờ khi hạ tay cơ người Mỹ Earl Strickland - 3 lần vô địch thế giới - với tỉ số 10-8. Tuy nhiên anh dừng bước tại vòng sau (32 tay cơ).

Tại SEA Games 2009, Lương Chí Dũng tham gia hai nội dung đánh đôi cùng Đỗ Hoàng Quân. Ở nội dung Pool 9 bi đôi hai anh đã giành chức vô địch, đem về một huy chương vàng cho Việt Nam.

== Thành tích ==
- World Cup of Pool
- Huy chương đồng: 2006.
- Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á - Nội dung Pool 9 bi
- Huy chương bạc: 2007.
- Đại hội Thể thao Đông Nam Á
- Huy chương bạc: 2009.
- Giải Billiards & Snooker Vô địch quốc gia Việt Nam - Nội dung Pool 9 bi
- Vô địch: 2002, 2005, 2006.
- Giải Billiards & Snooker Vô địch quốc gia Việt Nam - Nội dung Pool 10 bi
- Vô địch: 2010.
- Đại hội Thể thao toàn quốc
- Huy chương: 2002, 2006, 2010, 2014.

==Liên kết ngoài==
- Billiards là cuộc sống với tay cơ xuất sắc Lương Chí Dũng trên VnExpress ngày 27 tháng 11 năm 2006.
- Thông tin vắn tắt về Lương Chí Dũng trên trang chủ của giải vô địch bi-a 9 bi thế giới năm 2006.
Ronato Alcano

Ronato Alcano (sinh ngày 27 tháng 7 năm 1972 tại Calamba, Laguna) là một vận động viên bi-a Philippines và là vô địch bi-a thể loại 9 bi thế giới năm 2006.

Trước đó, Alcano đã từng vô địch giải Vòng quanh châu Á "(San Miguel Beer Asian 9-ball tour Champion)" diễn ra tại Philippines.

==Liên kết ngoài==
- Thông tin vắn tắt về Ronato Alcano trên trang chủ của giải vô địch bi-a 9 bi thế giới năm 2006.
Giải vô địch bi-a 9 bi thế giới 2006

Giải vô địch bi-a 9 bi thế giới 2006 là giải vô địch bi-a 9 bi diễn ra hàng năm lần thứ 18, được tổ chức tại thủ đô Manila của Philippines từ ngày 4 đến 12 tháng 11 năm 2006 do Hiệp hội Bi-a thế giới tổ chức. Cơ thủ chủ nhà Ronato Alcano lần đầu tiên giành ngôi vô địch, sau khi thắng Ralf Souquet 17-11 ở chung kết.

== Thể thức ==
128 cơ thủ chia ra làm 32 bảng 4 người, đấu vòng tròn một lượt chọn 2 người đầu bảng vào vòng đánh loại trực tiếp. 64 kỳ thủ qua vòng bảng đánh loại trực tiếp gồm 6 vòng đấu chọn ra nhà vô địch. Như vậy hai kỳ thủ lọt vào chung kết thi đấu tổng cộng 9 trận. Các trận vòng bảng đánh chạm 8, hai vòng loại trực tiếp đầu tiên đánh chạm 10, ba vòng loại tiếp theo (vòng 1/8 đến bán kết) đánh chạm 11, trận chung kết đánh chạm 17.

== Các bảng vòng ngoài ==
In đậm: Kỳ thủ hạt giống của bảng

== Tham khảo ==
- Thông tin lưu trữ trên trang csns.ca

==Liên kết ngoài==
- Trang chủ của giải vô địch bi-a 9 bi thế giới
Trần Phùng Phú Trân

Trần Phùng Phú Trân (chữ Hán phồn thể: 陳馮富珍; chữ Hán giản thể: 陈冯富珍), tên tiếng Anh là Margaret Chan (Fung Fu-chun), sinh năm 1947 tại Hồng Kông, là Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO).

Trước đó, bà từng là Cục trưởng Cục Y tế Hồng Kông (1994-2003), đại diện của Tổng Giám đốc WHO phụ trách về cúm gia cầm và trước khi được bầu làm Tổng Giám đốc, bà là trợ lý Tổng Giám đốc về các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm đối với tất cả sinh vật sống trên trái đất.

==Liên kết ngoài==
- Trang WHO:
- Director-General's office
- Director-General: Dr Margaret Chan
- Director-General election (2006)
Đổng Kiến Hoa

Đổng Kiến Hoa (chữ Hán phồn thể: 董建華; chữ Hán giản thể: 董建华; bính âm: Dǒng Jiànhuá; ) (sinh ngày 29 tháng 5 năm 1937) là Trưởng Đặc khu Hồng Kông từ năm 1997 đến 2005.

Đổng Kiến Hoa sinh ngày 29 tháng 5 năm 1937 tại Thượng Hải, Trung Quốc, trong gia đình một nhà tài phiệt ngành hàng hải. Năm 1947, gia đình ông chuyển tới Hong Kong. Năm 1960, ông tốt nghiệp đại học Liverpool, Anh, chuyên ngành kỹ thuật hàng hải. Từ năm 1960 đến 1969, ông làm việc cho hãng General Electric của Mỹ. Sau đó, ông trở về Hồng Kông để tham gia quản lý việc kinh doanh trong công ty hàng hải Orient Oversea Container Line của gia đình. Năm 1997, sau khi Hồng Kông được trao trả về cho Trung Quốc, ông trở thành Trưởng Đặc khu đầu tiên của Đặc khu hành chính này.

Từ năm 2005 đến 2023, ông là Phó Chủ tịch Ủy ban Toàn quốc Hội nghị Hiệp thương Chính trị Nhân dân Trung Quốc.

== Xem thêm ==
- Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân
- Đặc khu trưởng Hồng Kông
Phan Kính

Phan Kính (1715-1761), tự Dĩ Trực, hiệu Tĩnh Trai, đỗ Thám hoa và làm quan dưới thời vua Lê Hiển Tông thuộc vương triều Nhà Lê Trung Hưng. Ông từng đi sứ Nhà Thanh và được hoàng đế Càn Long trọng tài đức và phong là "Lưỡng quốc đình nguyên Thám hoa". Ông sinh trưởng trong một gia đình khoa bảng, cha ông là Phan Quán làm quan đến chức Đông Các Đại Học Sĩ.
- Thám hoa Phan Kính sinh ngày 6/12/1715, tại làng Vĩnh Gia, xã Lai Thạch, huyện La Sơn (nay là xã Song Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh).
- Năm ất Mão 1735, Phan Kính đậu cử nhân tại Trường thi Nghệ An.
- Năm 1744, ông thi Hội đỗ Tiến sĩ và thi Đình đứng thứ nhất. Năm đó không lấy đỗ Trạng nguyên, Bảng nhãn nên ông được vua phê chuẩn: Đình nguyên Thám hoa.
- Năm 1745, ông được bổ nhiệm đi kinh lý Nghệ An với chức vụ Tuyên uý phó sứ.
- Năm 1748 ông lại được cử đi làm chức Hiệp đồng trấn Sơn Tây.
- Năm 1759, ông được chúa Trịnh Doanh cử lên làm Đốc đồng Tuyên Quang.
- Vào khoảng những năm 1759, 1760 vua nhà Thanh biết tài của Phan Kính, nên đã phong cho ông là "Lưỡng quốc đình nguyên Thám Hoa" ban tặng ông một áo gấm màu vàng (cẩm bào) và một bức trướng ghi dòng chữ: "Thiên triều đặc tứ, Bắc đầu dị nam, nhất nhân nhi dĩ" (Thiên triều đặc ban, phía nam bắc đầu, chỉ một người thôi).
- Ngày 7 tháng 7 năm 1761, ông lâm bệnh nặng và qua đời tại quân doanh Hưng Hóa.
- Năm Cảnh Hưng thứ 44 (1783) Vua Lê Hiển Tông phong sắc cho ông là "Thành hoàng hiệu Anh Nghị Đại Vương" để ghi nhớ công lao nội trị và ngoại giao của Thám hoa Phan Kính.
- Đền thờ Phan Kính tại xã Song Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh được xếp hạng di tích lịch sử cấp Quốc gia (quyết định của Bộ Văn hóa Thông tin số 776 ngày 23-6-1992).

==Tác phẩm==
- "Kinh truyện tự sự"
- "Dĩ trực thi tập"
- "Vịnh cổ thái lão"
- "Vĩnh gia Thám hoa Phan Kính truyện"
- "Phan Kính hội đình thi văn."
Lẩu

Lẩu (có nguồn gốc từ giọng Quảng Đông: 爐, âm Hán Việt: lô, nghĩa là "bếp lò"), còn gọi là cù lao, là một loại món ăn phổ biến xuất phát từ Trung Quốc và được ưa chuộng tại nhiều nước Đông Á. Món ăn này gồm một bếp (ga, than hoặc điện) giữ nồi nước dùng luôn sôi, xung quanh là các nguyên liệu sống như thịt, cá, lươn, rau, nấm, hải sản... Người ăn sẽ tự nhúng thực phẩm vào nồi, đợi chín và thưởng thức khi còn nóng. Lẩu thường được dùng vào mùa đông để giữ nhiệt độ món ăn.

Một số biến thể nổi tiếng của lẩu gồm lẩu mắm (đặc sản miền Nam Việt Nam với mắm), lẩu Thái (đặc sản Thái Lan), cùng nhiều loại khác như lẩu cá kèo, lẩu cua đồng, lẩu cừu, lẩu pho-mát... Các món lẩu thường được đặt tên theo nguyên liệu chính, ví dụ: lẩu riêu cua, lẩu ếch, lẩu bắp bò sườn sụn, lẩu chim, lẩu hải sản, lẩu nấm... hoặc theo nguồn gốc như lẩu Thái, lẩu Tứ Xuyên.

==Xem thêm==
- Fondue: Lẩu pho-mát
- Fondue bourguignonne (tiếng Pháp) hoặc Burgundy fondue (tiếng Anh) là một món fondue thịt bò chiên với dầu có nguồn gốc từ Thụy Sĩ.
- Jeongol là một loại món thịt hầm/lẩu trong ẩm thực Triều Tiên.
- Lẩu Thái
- Lẩu cua đồng
- Lẩu cừu

== Tham khảo ==
===Tài liệu===
- Hóa chất sôi trong nồi lẩu ở Sài Gòn
Hình thức chính thể

Hình thức chính thể là cách thức và trình tự lập ra cơ quan quyền lực nhà nước tối cao của một quốc gia. Hai loại hình thức chính phủ phổ biến nhất trên thế giới hiện nay là: hình thức quân chủ và chính thể cộng hòa.

Bản thân hình thức quân chủ được chia làm hai loại:
- Tuyệt đối (quân chủ chuyên chế): mọi quyền lực Nhà nước tối cao tập trung vào vị Quân chủ. Quân chủ có quyền lực cao nhất.
- Hạn chế (quân chủ lập hiến): quyền lực Nhà nước tối cao được chia đôi (một bên là vị Quân chủ trị vì còn bên kia là một Cơ quan lập pháp do dân bầu được gọi là Quốc hội hay Nghị viện lưỡng viện hoặc độc viện). Quân chủ trong chế độ này chỉ là một biểu tượng của dân tộc. Hình thức lập hiến có nghĩa là "lập ra" "hiến pháp"; khi có hiến pháp thì tất cả mọi người, kể cả vị Quân chủ đều phải tuân theo những điều mà hiến pháp đã quy định.
Hình thức Cộng hòa cũng có hai loại:
- Cộng hòa quý tộc: cử tri bầu ra Đại cử tri, Đại cử tri bầu ra quốc hội.
- Cộng hòa dân chủ: không có mô hình chung về loại hình chính thể này.

Trên thế giới không còn nước nào theo hình thức chính thể cộng hòa quý tộc mà nó có thể kết hợp hai loại trên.

==Xem thêm==
- Lý thuyết móng ngựa
Sakon Nakhon (tỉnh)

Sakon Nakhon (tiếng Thái: สกลนคร, phiên âm: Xa-con Na-khon) là một tỉnh thuộc vùng Isan của Thái Lan. Các tỉnh giáp ranh gồm (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ): Nong Khai, Nakhon Phanom, Mukdahan, Kalasin và Udon Thani.

== Địa lý ==
Tỉnh này nằm trên cao nguyên Khorat, không xa sông Mê Kông. Hồ Nong Han - hồ tự nhiên đông bắc Thái Lan gần thành phố Sakon Nakhon là một nơi nghỉ mát nổi tiếng của cư dân địa phương. Núi Phu Phan là biên giới tự nhiên của tỉnh này với phía nam.
== Biểu tượng ==
Ấn chương của tỉnh in hình Phrathat Choeng Chum, một phù đồ xây theo kiến trúc Lào thời vương quốc Ayutthaya trên một prang xây theo kiểu Campuchia.

Loài cây biểu tượng của tỉnh là cây chuối và cây bằng lăng nước ("Lagerstroemia speciosa").

== Các đơn vị hành chính ==
Tỉnh này có 18 huyện ("amphoe"). Các huyện được chia ra 125 xã ("tambon") và 1323 làng ("muban").

== Liên kết ngoài ==
- Province page from the Tourist Authority of Thailand

- Website of province (Thai only)
Tiêu

Tiêu có thể là:

- Tiêu: Tưới, tiêu trong lĩnh vực Thủy lợi.
- Tiêu, một loại nhạc cụ cùng họ với sáo, thổi dọc và có nguồn gốc từ Trung Quốc.
- Nói tắt của phi tiêu, một loại ám khí trong võ thuật
- Nói tắt của hạt tiêu, một loại gia vị và cây hồ tiêu, loài cây cho ra hạt tiêu.
- Họ Tiêu, hay họ Hồ tiêu (Piperaceae), họ thực vật
- Nói tắt của sự tiêu hoá.
- Họ người Việt và người Hoa: họ Tiêu
- Nói tắt của chi tiêu
- Huyện Tiêu trực thuộc địa cấp thị Túc Châu, tỉnh An Huy, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.
- Tiêu, quốc gia trong lịch sử
IP (định hướng)

IP có thể chỉ đến một trong các khái niệm sau:
- Giao thức IP ("Internet Protocol - IP - Giao thức Liên mạng")
- Bộ giao thức TCP/IP ("Internet Protocol Suite - IP Suite - Bộ Giao thức Liên mạng")
- Địa chỉ IP
Mariamman

Mariammam là một vị nữ thần mang tính Mẫu (thần thoại) trong Ấn Độ giáo phổ biến ở miền Nam Ấn Độ. 

== Nguồn gốc ==
Có nhiều sự tích khác nhau nhưng nhìn chung đây là vị Thần Mưa. Thần có khi được vẽ có bộ mặt hơi đỏ, có khi chỉ là khối đá hoa cương sắc nhọn như lưỡi mác . Nhiều người vẫn thường cầu khấn Thần làm cho bách bệnh tiêu tan, và vạn sự như ý, trong đó có cả việc sinh con, hỏi vợ hay lấy chồng. Ngoài ra, Thần còn là vị Thần của mùa màng bội thu, đất đai màu mỡ. Tin tưởng, Thần còn được thờ tự ở nhiều nơi khác ngoài Ấn Độ, như ở Singapore, Việt Nam...

==Xem thêm==
- Đền Bà Ấn (Thành phố Hồ Chí Minh)
Quân đoàn 4 (định hướng)

Quân đoàn 4 có thể là:

- Quân đoàn 4 (Binh đoàn Cửu Long) của Quân đội Nhân dân Việt Nam
- Quân đoàn 4 của quân lực Việt Nam Cộng hòa
Nakhon Phanom (tỉnh)

Nakhon Phanom (, ) là một tỉnh thuộc vùng Isan của Thái Lan. Các tỉnh lân cận (từ phía Nam theo chiều kim đồng hồ) là Mukdahan, Sakon Nakhon và Nong Khai. Đông-Bắc giáp Khammouan của Lào. Tên gọi Nakhon Phanom có nghĩa "Thành phố núi".

Người Việt nay gọi địa danh này là Ná Khon Pha nôm. Tuy nhiên sử sách tiếng Việt thế kỷ 18 dùng Lạc Hoàn để chỉ Nakhon Phanom.

== Địa lý ==
Tỉnh này tọa lạc tại thung lũng của sông Mekong. Bên cạnh sông Mekong, nguồn nước quan trọng còn từ sông Songkhram.

== Lịch sử ==
Tên gọi Nakhon Phanom, có nghĩa "thành phố của núi", được vua Rama I đặt cho khu vực này. Tuy nhiên không có núi ở Nakhon Phanom; các núi đá vôi tập trung ở thành phố Thakhek của Lào, nằm bên kia sông Mê Kông.

Khu vực này đã là nơi sinh sống của người Lào của vương quốc Lan Xang. Và cũng sau khi vùng này thuộc dưới quyền kiểm soát của Ayutthaya dân số vẫn chiếm đa số là người Lào. Trong thập niên 1960, tỉnh Nakhon Phanom đã được chia thành 11 amphoe.

Nakhon Phanom là nơi diễn ra một số trận giao chiến giữa quân đội Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và quân đội Hoa Kỳ trong chiến tranh Việt Nam.

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ở đây từ năm 1928 đến 1931, và hiện có một nhà lưu niệm do cộng đồng người Việt ở đây xây dựng tại Ban Nachok 

Khu vực bị Tranh chấp

Vì do là vì Khu vực này đã là nơi sinh sống của người Lào của vương quốc Lan Xang. Và cũng sau khi vùng này thuộc dưới quyền kiểm soát của Ayutthaya dân số vẫn chiếm đa số là người Lào nên ví do mà nó bị tranh chấp.
== Các biểu tượng ==
- Biểu tượng của tỉnh gồm chùa Phra That Phanom ở huyện That Phanom ("Wat Phra That Phanom).
- Cây biểu tượng và hoa biểu tượng của tỉnh là "fagraea fragrans".

== Các đơn vị hành chính ==
Tỉnh này được chia ra 11 huyện ("Amphoe") và một tiểu huyện ("King Amphoe"). Các huyện được chia ra 97 xã ("tambon") và 1040 làng.

== Liên kết ngoài ==
- Province page from the Tourist Authority of Thailand

- Royal Thai Air Force Base - American Experience
- Nakhon Phanom provincial map, coat of arms and postal stamp
Giáo dục tiểu học

Giáo dục tiểu học (hay gọi tắt là "cấp 1," ) là giai đoạn thứ nhất của giáo dục bắt buộc. Nó theo sau giáo dục mầm non (nhà trẻ và mẫu giáo) và nắm trước giai đoạn giáo dục trung học. Đây là bậc giáo dục cho trẻ em từ lớp một (5 hoặc 6 tuổi) tới hết lớp năm (hoặc lớp sáu, tùy theo các quốc gia). Đây là bậc học quan trọng đối với sự phát triển của trẻ em, thời gian hình thành nhân cách và năng lực (trí tuệ và thể chất). Ở Việt Nam, tiểu học là bậc học cao hơn mầm non và thấp hơn trung học cơ sở (cấp 2). Trước đây ở miền Bắc (Việt Nam), tiểu học còn được gọi là phổ thông cơ sở cấp một.

== Mục đích ==
Nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học Trung học cơ sở. Mục tiêu chính của giáo dục tiểu học là giúp tất cả học sinh biết đọc, biết viết, và biết tính toán với những con số ở mức độ căn bản, cũng như thiết lập những hiểu biết căn bản về khoa học, toán, địa lý, lịch sử, và các môn khoa học xã hội khác.
==Việt Nam==
=== Thời gian hệ Tiểu học ===
Hệ tiểu học kéo dài 5 năm. Sau khi học hết bậc Tiểu học, học sinh sẽ được xét công nhận hoàn thành chương trình Tiểu học.

=== Chương trình học ===
Chương trình học tại Tiểu học được thống nhất toàn quốc, gồm các môn học và hoạt động giáo dục sau:

- Toán, Tiếng Việt, Đạo đức, Thể dục, Âm nhạc, Mĩ thuật, Hoạt động trải nghiệm, Nội dung giáo dục của địa phương: lớp 1-5
- Tự nhiên và Xã hội, Thủ công, Tập viết: lớp 1-3
- Tin học và Công nghệ, Ngoại ngữ 1 (ví dụ: tiếng Anh): lớp 3-5
- Khoa học, Lịch sử và Địa lí: lớp 4-5

Ngoài ra, tùy theo nguyện vọng của học sinh và/hoặc điều kiện và tình hình thực tế của nhà trường tại địa phương, học sinh có thể học thêm các môn tự chọn sau: Ngoại ngữ 1 (tự chọn, lớp 1-2), Tiếng dân tộc thiểu số (lớp 1-5)

Trường Tiểu học được bố trí tại từng xã, phường, thị trấn. Tuy nhiên, trong thực tế vẫn có một số xã không có trường tiểu học. Đó thường là các xã ở vùng sâu, vùng xa hoặc hải đảo. Theo quy định trong Luật Ngân sách Nhà nước, đầu tư xây dựng trường Tiểu học thuộc trách nhiệm của chính quyền cấp quận, huyện.
==Xem thêm==
- Trường tiểu học
Hiệp định Genève (định hướng)

Hiệp định Genève có thể là:

- Hội nghị Cắt giảm Vũ khí Genève hay còn gọi là "Hội nghị Giải trừ Vũ khí Genève" (1932-1934)
- Hiệp định Geneva (1949) gồm 4 công ước được viết tại Genève (Thụy Sĩ) đặt tiêu chuẩn luật pháp quốc tế về vấn đề nhân đạo.
- Hiệp định Genève, 1954 về việc khôi phục hòa bình trên bán đảo Đông Dương, chấm dứt Chiến tranh Đông Dương, trao trả độc lập cho 3 nước Việt-Miên-Lào.
- Hiệp định Genève, 1988 về việc rút hoàn toàn quân đội Liên Xô khỏi Afghanistan.
Lừa hoang Somali

Lừa hoang Somali (danh pháp khoa học: Equus africanus somalicus) là một phân loài của lừa hoang châu Phi. Nó được tìm thấy trong khu vực Denkelia của Eritrea, phía đông bắc Ethiopia và Somalia. Các chân của lừa hoang Somali có các sọc nằm ngang màu đen, tương tự như ở ngựa vằn.

Nghiên cứu mtDNA đã chỉ ra rằng lừa đã thuần hóa (lừa nhà) là họ hàng gần gũi nhất của lừa hoang Somali.

==Tham khảo==
- Moehlman, P.D. (chủ biên). 2002. Equids: Zebras, Asses, and Horses: Status Survey and Conservation Action Plan. Nhóm chuyên gia IUCN/SCC về họ ngựa, IUCN (Liên minh bảo tồn thế giới), Gland Switzerland và Cambridge.

==Liên kết ngoài==
- Lừa hoang Somali tại Vườn thú St. Louis
Lừa hoang Mông Cổ

Lừa hoang Mông Cổ (danh pháp khoa học: Equus hemionus hemionus), còn gọi là khulan, là một phân loài của lừa rừng Trung Á. Nó có thể là một loài cùng với kulan Gobi hay phân loài Dziggetai ("Equus hemionus luteus"). Nó được tìm thấy ở Mông Cổ và miền bắc Trung Quốc, cũng như trước đây đã từng tồn tại ở Kazakhstan trước khi bị tuyệt chủng tại khu vực này do săn bắn.

Khu vực phân bổ của lừa hoang Mông Cổ đã bị thu hẹp đáng kể kể từ thập niên 1990. Trong giai đoạn từ năm 1994 đến năm 1997, một khảo sát đã ước tính kích thước quần thể của nó là khoảng 33.000 tới 63.000 cá thể trên khu vực phân bổ liên tục bao gồm toàn bộ miền nam Mông Cổ. Năm 2003, một khảo sát mới cho ra con số khoảng 20.000 cá thể trên diện tích 177.563 km² tại miền nam Mông Cổ. Các ước tính về quần thể lừa hoang Mông Cổ cần xem xét với sự thận trọng do thiếu các nghi thức của khảo sát đã đề cập. Mặc dù vậy, nhưng có thể coi là phân loài này đã mất khoảng 50% diện tích phân bổ trước đây tại Mông Cổ trong vòng 70 năm.

Quần thể lừa hoang Mông Cổ bị suy giảm là do săn bắn trộm và cạnh tranh từ các loài gia súc ăn cỏ và tình trạng bảo tồn của phân loài này được đánh giá là dễ thương tổn. Kể từ năm 1953, lừa hoang Mông Cổ đã được bảo vệ nghiêm ngặt tại Mông Cổ. Phân loài này cũng được liệt kê trong phụ lục I của Công ước về thương mại quốc tế các loài nguy cấp (CITES) và cũng được thêm vào phụ lục II của Công ước về các loài di cư năm 2002

Tuy nhiên, do số lượng dân cư gia tăng cùng với thời tiết khắc nghiệt trong mùa đông những năm gần đây, nên số lượng các mâu thuẫn về quyền lợi giữa những người chăn thả gia súc và lừa hoang Mông Cổ dường như ngày càng tăng.

Việc săn bắn trộm để lấy thịt cũng là vấn đề đang gia tăng tại Mông Cổ. Đối với một bộ phận dân chúng ở một số khu vực thuộc Mông Cổ thì thịt của lừa hoang cũng như một số động vật hoang dã khác dường như là sản phẩm thay thế rẻ tiền hơn so với các loại thịt của gia súc. Năm 2005, một cuộc điều tra bằng sử dụng bảng câu hỏi đã cho thấy có khoảng 4.500 con lừa hoang, tức khoảng 20% của toàn thể quần thể, có thể đã bị săn bắt trộm mỗi năm. Ngoài ra, các thay đổi về chính trị đầu thập niên 1990 cũng làm cho một bộ phận dân chúng quay trở lại với cuộc sống du cư, điều này càng làm tăng thêm số lượng người cũng như gia súc tại các khu vực nông thôn.

Các thay đổi chính trị và xã hội đã phá vỡ các mô hình sử dụng đất truyền thống, làm suy yếu hiệu lực của pháp luật và cũng thay đổi các quan điểm về phía sử dụng các nguồn lực tự nhiên, chẳng hạn như việc coi động vật hoang dã là "nguồn mở". Người ta cũng dự đoán rằng sự tái di cư của con người và gia súc của họ sẽ làm tăng mối tương tác người-động vật hoang dã và có thể đe dọa tới sự sinh tồn của các loài động vật hiếm tại khu vực sa mạc Gobi.
Bãi biển Mỹ Khê

Mỹ Khê là một bãi biển trung tâm ở Đà Nẵng, Việt Nam.

==Đặc điểm và vị trí==
Bãi biển Mỹ Khê có chiều dài 900 m, thuộc vào loại nhộn nhịp nhất trong số các bãi tắm của Đà Nẵng, Việt Nam. Trước năm 1975, một phần của bãi tắm do quân đội Mỹ quản lý. Họ thiết lập một số cơ sở dịch vụ tại đây để phục vụ nhu cầu giải trí, vui chơi của binh lính Mỹ.

==Liên kết ngoài==
- Danh sách những bãi biển đẹp nhất của Forbers
- Tìm hiểu Đà Nẵng
Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam

Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam là một tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam, có bậc sĩ quan cấp tướng đứng thứ tư trong hệ thống quân hàm Quân đội nhân dân Việt Nam, với cấp hiệu 1 ngôi sao vàng.

Quân hàm Thiếu tướng trong Hải quân, còn được gọi là Chuẩn Đô đốc Hải quân Nhân dân Việt Nam.

== Lịch sử ==
Cấp bậc Thiếu tướng được đặt ra lần đầu tiên tại Việt Nam từ năm 1946 theo Sắc lệnh số 33 của Chủ tịch Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Theo sắc lệnh này thì cấp bậc tướng lĩnh sẽ được phong bởi sắc lệnh của Chủ tịch Chính phủ, trong đó gồm cả cấp bậc Thiếu tướng. Chín quân nhân được phong quân hàm Thiếu tướng trong đợt phong quân hàm đầu tiên năm 1948 là:
1. Trần Tử Bình
2. Văn Tiến Dũng
3. Lê Thiết Hùng
4. Lê Hiến Mai
5. Trần Đại Nghĩa
6. Hoàng Sâm
7. Nguyễn Sơn
8. Chu Văn Tấn
9. Hoàng Văn Thái

Cũng trong năm 1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký quyết định truy phong Dương Văn Dương - Thủ lĩnh của lực lượng quân sự Bộ đội Bình Xuyên, Khu bộ phó Khu 7 - quân hàm Thiếu tướng Quân đội Quốc gia Việt Nam. Ông là vị tướng đầu tiên của Nam Bộ.

Năm 1981, Luật về Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam có quy định bổ sung về danh xưng quân hàm Chuẩn Đô đốc Hải quân, tương đương với cấp bậc Thiếu tướng. Luật này cũng quy định:

- Thẩm quyền phong và thăng quân hàm cấp bậc Đại tướng và Thượng tướng, Đô đốc Hải quân thuộc về Chủ tịch Hội đồng Nhà nước.
- Thẩm quyền phong và thăng quân hàm cấp bậc Trung tướng, Phó Đô đốc Hải quân và Thiếu tướng, Chuẩn Đô đốc Hải quân thuộc về Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng.

Từ năm 2013, căn cứ theo Điều 88 Hiến pháp Việt Nam năm 2013 theo Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam (sửa đổi năm 2014) quy định: Các bậc hàm tướng lĩnh từ Thiếu tướng (Chuẩn Đô đốc) đến Đại tướng đều do Chủ tịch nước, kiêm Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng và An ninh quyết định phong cấp.

== Chức vụ được thăng quân hàm Thiếu tướng ==
Quân hàm Thiếu tướng thường được phong cho các sĩ quan cấp cao nắm giữ các chức vụ như: Tư lệnh, Chính ủy Quân đoàn, Binh chủng. Cục trưởng các Cục chuyên ngành, quan trọng thuộc Bộ, thuộc Tổng cục. Giám đốc các Học viện thuộc Quân chủng. Các cấp phó của cấp trưởng có quân hàm Trung tướng.

== Thiếu tướng trong thế kỷ 20 ==
- Bài chi tiết: "Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam thế kỷ XX"

== Thiếu tướng trong thế kỷ 21 ==
- Bài chi tiết: "Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam thế kỷ XXI"

==Xem thêm==
- Quân đội nhân dân Việt Nam
- Danh sách các tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam
- Danh sách các Đại tướng Quân đội nhân dân Việt Nam
- Danh sách các Thượng tướng Quân đội nhân dân Việt Nam
- Danh sách các Trung tướng Quân đội nhân dân Việt Nam
- Danh sách các Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam
Animesuki

AnimeSuki (tên được đặt từ những tiếng Nhật:anime và suki. Suki nghĩa là "thích" hay "yêu") là một trang web chủ yếu cung cấp những bản fansub của những anime chưa có bản quyền bằng hệ thống BitTorrent Peer-to-peer;AnimeSuki được sáng lập bởi GHDpro vào ngày 26/12/2002(1). AnimeSuki không phải là một tracker nhưng cung cấp link đến những tracker xuyên suốt trang web, có thể nói AnimeSuki là một trong những nguồn có sự hiểu biết rõ nhất những link của torrent anime chưa được mua bản quyền. Hầu hết những nhóm fansub trên AnimeSuki sử dụng Scarywater cho tracker của họ. Nó không bao gồm danh sách những anime khiêu dâm, và những phần ecchi thường có trong cảnh báo trước.

== Tình trạng bản quyền ==
Trang web này chỉ kết nối đến những anime vẫn chưa được mua bản quyền bởi bất cứ công ty Mỹ nào. Một khi một anime được mua bản quyền, nó sẽ bị gỏ bỏ ngay lập tức khỏi trang web, và được liệt vào danh sách đã bản quyền hóa.

== Nguồn Tham khảo ==
(1)Trang hướng dẫn về AnimeSuki(tiếng Anh) 

== Một số Link bên ngoài ==
- AnimeSuki.com
- AnimeSuki Miros
- Kênh IRC
- Scarywater Tracker
Sóng biển

Sóng biển là các sóng bề mặt xuất hiện tại tầng trên cùng của biển hay đại dương. Chúng thường được tạo ra do tác dụng của gió, nhưng đôi khi cũng do các hoạt động địa chấn, và có thể lan truyền hàng nghìn kilômét. Độ cao của sóng có thể chỉ nhỏ cỡ chục xentimét nhưng cũng có thể lớn tới cỡ sóng thần. Các phân tử nước biển tham gia vào chuyển động sóng chỉ xoay vòng tại chỗ và có ít chuyển động tịnh tiến theo hướng lan truyền của sóng; tuy rằng một lượng năng lượng lớn có thể được lan truyền theo sóng.

== Các đặc trưng ==
- Chiều dài sóng (ký hiệu "L") là khoảng cách giữa hai đỉnh sóng kế tiếp
- Chu kì sóng ("T") là khoảng thời gian cần thiết để một chiều dài sóng truyền qua vị trí đang xét.
- Chiều cao sóng ("H") là khoảng cách theo phương thẳng đứng giữa đỉnh sóng và đáy sóng.
- Biên độ sóng ("a") là khoảng cách theo phương đứng từ đỉnh sóng (hoặc đáy sóng) tới đường mực nước tĩnh; biên độ sóng bằng một nửa chiều cao sóng.
- Độ dốc sóng ("s") bằng chiều cao sóng chia cho một nửa chiều dài sóng
- Năng lượng sóng ("E") thường tính bằng cơ năng của mỗi mét vuông mặt nước khi có sóng truyền qua.
- Vận tốc truyền sóng ("c"), còn gọi là "vận tốc pha của sóng", là vận tốc chuyển động của đỉnh sóng trong hệ quy chiếu đứng yên.
- Vận tốc nhóm sóng (formula_1) là đại lượng đặc trưng của sóng lan truyền, nó chính bằng vận tốc truyền năng lượng của sóng.

== Phân loại ==
Theo sự hình thành có thể phân chia sóng thành hai loại:
- Sóng hỗn hợp được hình thành tại vị trí có xảy ra bão; hướng sóng, chiều cao sóng và chu kì sóng có dạng không đồng nhất.
- Sóng lừng được lan truyền từ nguồn phát sinh sóng (bão) cách xa vị trí đang xét. Sóng lừng có chiều dài sóng, chiều cao sóng và chu kì tương đối đồng đều và có còn sóng

== Xem thêm ==
- Thang Beaufort
- Sóng thần

== Liên kết ngoài ==
- Introductory oceanography chapter 10 - Ocean Waves
- Understanding waves waves, storm, tsunamis, seiches, bores, deadwater, etc. (18pp)
- HyperPhysics - Ocean Waves
- Water Waves Wiki
- Wave equation
Gây mê hồi sức

Gây mê hồi sức hay đơn giản là gây mê, là chuyên khoa y tế liên quan đến việc chăm sóc tình trạng sức khỏe của bệnh nhân trước, trong và sau khi phẫu thuật . Khoa gây mê thực hiện gây mê, điều trị tích cực, cấp cứu tối cấp và giảm đau. Người làm việc chuyên khoa gây mê hồi sức được gọi là bác sĩ gây mê hồi sức, kỹ thuật viên gây mê hồi sức hay điều dưỡng gây mê hồi sức (tùy vào từng hệ thống y tế của mỗi quốc gia) .

Yếu tố cốt lõi của chuyên khoa là ngăn ngừa và giảm thiểu đau đớn và sự khó chịu của bệnh nhân bằng cách sử dụng các chất gây mê khác nhau, cũng như theo dõi và duy trì các chỉ số về chức năng sống của bệnh nhân trong suốt ca phẫu thuật. Kể từ thế kỷ 19, gây mê đã phát triển từ một lĩnh vực thử nghiệm, những người hành nghề đều là những người không thuộc chuyên khoa này và họ phải sử dụng các loại thuốc và kỹ thuật mới, chưa được thử nghiệm. Ngày nay, đây là lĩnh vực y học đề cao tính an toàn, tinh vi và hiệu quả. Ở một số quốc gia, các bác sĩ gây mê còn là bác sĩ có vai trò lớn nhất trong bệnh viện. Vai trò của họ có thể vượt xa vai trò truyền thống là chăm sóc gây mê trong phòng mổ: họ còn thực hiện các ca cấp cứu tiền viện (tức là cấp cứu cho bệnh nhân trước khi được vận chuyển đến bệnh viện), điều hành đơn vị hồi sức tích cực, vận chuyển bệnh nhân nguy kịch giữa các cơ sở (ví dụ: chuyển tuyến), quản lý nhà an dưỡng cuối đời, quản lý đơn vị chăm sóc giảm nhẹ, và các chương trình phục hồi chức năng trước phẫu thuật ("prehabilitation") để tối ưu hóa tình trạng sức khỏe của bệnh nhân trước khi thực hiện ca phẫu thuật.
Việt Nam tại Đại hội Thể thao châu Á 2006

Việt Nam tham dự Đại hội Thể thao châu Á 2006 tại Doha, Qatar với 247 vận động viên , tranh tài 26 trên 39 môn thể thao.

Hoàng Anh Tuấn là vận động viên mang về cho đoàn Việt Nam huy chương đầu tiên (bạc) trong môn cử tạ nam với thành tích 157 kg cử đẩy, 128 kg cử giật và tổng cộng 285 kg (ngày 3 tháng 12).

Huy chương vàng đầu tiên của đoàn thể thao Việt Nam do các vận động viên nữ môn cầu mây đem lại sau khi thắng Thái Lan trong trận chung kết với tỷ số 2-1 (ngày 6 tháng 12).

Huy chương vàng thứ hai của đoàn thể thao Việt Nam là của vận động viên karatedo Vũ Thị Nguyệt Ánh, hạng 48 kg nữ.

Chiếc huy chương vàng thứ ba của đoàn do hai vận động viên cầu mây Lưu Thị Thanh và Nguyễn Thị Hải Thảo giành được sau khi vượt qua hai vận động viên Myanmar Thin Kyu Kyu và Phyo May Zin.

==Bảng huy chương==
Đoàn thể thao Việt Nam xếp thứ 19 trên bảng tổng sắp huy chương của Đại hội Thể thao châu Á 2006.

===Vàng===
- Cầu mây
- Đồng đội nữ: Nguyễn Thị Thu Ba, Đỗ Thị Thu Hiền, Nguyễn Thị Thúy An, Cao Thị Yến, Lê Thị Hạnh, Nguyễn Thị Hoa, Nguyễn Hải Thảo, Lưu Thị Thanh, Nguyễn Bạch Vân, Nguyễn Đức Thu Hiền, Nguyễn Thị Bích Thủy
- Đôi nữ: Lưu Thị Thanh, Nguyễn Hải Thảo, Đỗ Thị Thu Hiền "(dự bị)"
- Karate
- Kumite nữ hạng 48 kg: Vũ Thị Nguyệt Ánh

===Bạc===
- Bắn súng
- Súng trường hơi di động 10 m đồng đội nữ: Đặng Hồng Hà, Đỗ Thu Trà và Nguyễn Thị Thu Hằng
- Bi-a
- Bi-a Caroom 3 băng: Dương Anh Vũ
- Cầu mây
- Đội tuyển nữ - Regu: Nguyễn Thị Thu Ba, Nguyễn Thị Thúy An, Nguyễn Hải Thảo, Lưu Thị Thanh, Nguyễn Thị Bích Thủy
- Cờ vua
- Cờ nhanh nam: Đào Thiên Hải
- Cử tạ
- Hạng 56 kg nam: Hoàng Anh Tuấn (157 kg cử đẩy, 128 kg cử giật, tổng 285 kg)
- Karate
- Kata cá nhân nữ: Nguyễn Hoàng Ngân
- Kumite hạng 60 kg nữ: Nguyễn Thị Hải Yến
- Taekwondo
- Hạng 55 kg nữ: Hoàng Hà Giang
- Hạng 59 kg nữ: Nguyễn Thị Hoài Thu
- Thể hình
- Hạng 60 kg nam: Phạm Văn Mách
- Wushu
- Nam quyền nam: Phạm Quốc Khánh
- Hạng 52 kg nam: Phan Quốc Vinh
- Hạng 65 kg nam: Nguyễn Đức Trung

===Đồng===
- Bắn súng
- Súng ngắn hơi 10 m đồng đội nam: Hoàng Xuân Vinh, Nguyễn Mạnh Tường và Trần Quốc Cường
- Súng trường hơi di động 10 m nữ: Đặng Hồng Hà
- Súng trường hơi di động hỗn hợp 10 m đồng đội nam: Nguyễn Mạnh Cường, Nguyễn Văn Tùng, Trần Hoàng Vũ
- Karate
- Kumite nam hạng 55 kg: Phạm Trần Nguyên
- Taekwondo
- Hạng 51 kg nữ: Đỗ Thị Bích Hạnh
- Hạng 67 kg nữ: Bùi Thu Hiền
- Hạng 62 kg nam: Vũ Anh Tuấn

==Liên kết ngoài==
- Danh sách huy chương của đoàn thể thao Việt Nam trên trang chủ của Ban tổ chức ASIAD 2006.
Hoàng Anh Tuấn (vận động viên)

Hoàng Anh Tuấn (sinh ngày 12 tháng 2 năm 1985 tại Quế Võ, Bắc Ninh) là một vận động viên môn cử tạ người Việt Nam.

==Thành tích==
Ở hạng cân 56 kg, Tuấn đã nhiều lần vô địch Việt Nam. Tuy nhiên, anh được mọi người chú ý sau khi liên tục đạt thành tích cao trong năm 2005: huy chương vàng (tổng 2 nội dung), 2 huy chương bạc (nội dung cử giật và cử đẩy) ở giải vô địch cử tạ trẻ thế giới; 1 huy chương vàng (tổng 2 nội dung), 1 huy chương bạc, 1 huy chương đồng ở giải vô địch châu Á; 1 huy chương bạc (cử giật), 1 huy chương đồng (cử đẩy) ở giải vô địch thế giới.

Ngày 2 tháng 12 năm 2006, tại Đại hội Thể thao châu Á 2006 (Doha, Qatar), anh đã đoạt huy chương bạc ở hạng cân 56 kg. Đây là huy chương đầu tiên của đoàn thể thao Việt Nam.

Ngày 10 tháng 8 năm 2008, Hoàng Anh Tuấn đạt huy chương bạc Olympic Bắc Kinh môn cử tạ hạng 56 kg với tổng thành tích 290 kg ở hai nội dung cử đẩy và cử giật, chỉ kém vận động viên giành huy chương vàng 2 kg. Đây là huy chương thứ hai của Việt Nam giành được tại các kỳ Thế vận hội, sau tấm huy chương đầu tiên của Trần Hiếu Ngân giành được tại Olympic Sydney.

==Cấm thi đấu 2 năm==
Hoàng Anh Tuấn đã bị cấm thi đấu hai năm kể từ ngày 18 tháng 9 năm 2010 vì bị dương tính với oxilofrine, một loại chất nằm trong danh mục cấm của Liên đoàn cử tạ thế giới.

Năm 2012, Hoàng Anh Tuấn trở lại và giành HCV ở Giải vô địch cử tạ quốc gia 2012

== Liên kết ngoài ==
- Thông tin cá nhân và thành tích của Hoàng Anh Tuấn trên trang chủ Đại hội Thể thao châu Á 2006.
- Hoàng Anh Tuấn - Người "mở hàng" cho thể thao Việt Nam trên Báo Tuổi trẻ ngày 26 tháng 11 năm 2006.
- VĐV cử tạ Hoàng Anh Tuấn bị cấm thi đấu 2 năm trên VOVNEWS.VN
Trung Đô (định hướng)

Trung Đô có thể là:

- Phường Trung Đô, thành phố Vinh, Nghệ An.
- Phượng Hoàng Trung Đô, kinh đô của nhà Tây Sơn.
Thiên Lộc (định hướng)

Thiên Lộc có thể là:

- Xã Thiên Lộc, thành phố Hà Nội

- Địa danh cũ
- Xã Thiên Lộc (huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh); nay là một phần xã Can Lộc
- Tên gọi cũ của huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh.
Chi Thông

Chi Thông (danh pháp khoa học: Pinus) là một chi trong họ Thông (Pinaceae). Nó là chi duy nhất trong phân họ Thông (Pinoideae). Có khoảng 115 loài thông trên thế giới, số liệu được các chuyên gia chấp nhận là từ 105 đến 125 loài.

==Phân loại và danh pháp==
Chi thông được chia thành 3 phân chi, dựa trên các đặc tính về hạt, lá và nón:
- "Pinus" subg. "Pinus", Các nhóm thông cứng hay thông vàng.
- "Pinus" subg. "Ducampopinus", Các nhóm thông đuôi cáo hay thông Pinyon.
- "Pinus" subg. "Strobus", Các nhóm thông mềm hay thông trắng.

==Phân bố==
Thông sinh sống tự nhiên ở hầu khắp Bắc bán cầu. Ở lục địa Á-Âu, chúng phân bố từ quần đảo Canaria, bán đảo Iberia và Scotland đến vùng viễn đông Nga, ở Philippines, Na Uy, Phần Lan và Thụy Điển (thông Scot), và ở đông Siberi (thông lùn Siberi)...

==Xem thêm==
- Cây thông Noel

==Tham khảo==
- Farjon, A. 1984, 2nd edition 2005. "Pines". E. J. Brill, Leiden. ISBN 90-04-13916-8
- Little, E. L., Jr., and Critchfield, W. B. 1969. "Subdivisions of the Genus Pinus (Pines)". US Department of Agriculture Misc. Publ. 1144 (Superintendent of Documents Number: A 1.38:1144).
- Richardson, D. M. (ed.). 1998. "Ecology and Biogeography of Pinus". Cambridge University Press, Cambridge. 530 p. ISBN 0-521-55176-5
- Sulavik, Stephen B. 2007. "Adirondack; Of Indians and Mountains, 1535-1838". Purple Mountain Press, Fleischmanns, NY. 244 p. ISBN 1-930098-79-0 ISBN 978-1-930098-79-4
- Mirov, N. T. 1967. "The Genus Pinus". Ronald Press, New York (out of print).
- Classification of pines
- Gymnosperm Database - Pinus
==Thư mục==
Philips, Roger. Trees of North America and Europe, Random House, Inc., New York ISBN 0-394-50259-0, 1979.
Paul Wight

Paul Donald Wight II (sinh ngày 8 tháng 2 năm 1972), được biết đến dưới tên Big Show, là cựu đô vật chuyên nghiệp người Mỹ, từng thi đấu tại WWE. Wight được nhiều người biết đến qua sự nghiệp đấu vật ở World Championship Wrestling và World Wrestling Entertainment.

== Trong đấu vật ==
- Biệt danh:
- "The Giant"
- Đòn đánh:
- Chokeslam (Đòn kết liễu)
- Cobra clutch backbreaker
- Colossal clutch
- Right-handed KO punch (Đòn kết liễu)
- Abdominal Stretch
- Bearhug
- Big boot
- Sidewalk slam
- Palm Slap
- Superkick
- Alley Oop
- Corner Splash
- Spinning Headlock Elbow Drop
- Top Rope Elbow Drop
- Spear
- Ko Punch/WMD (Đòn kết liễu)

== Các chức vô địch và danh hiệu ==
- Pro Wrestling Illustrated
- World Championship Wrestling
- World Wrestling Federation/Entertainment

== Những phim từng đóng ==
- "Jingle All the Way" (1996) vai "Huge Santa"
- "McCinsey's Island" (1998) vai "Little Snow Flake"
- "The Waterboy" (1998) vai "Captain Insano"
- "Little Hercules in 3-D" (2006) vai "Marduk"
- Vendetta (2015) Vai "Victor Abbott"
Mèo (định hướng)

Mèo có thể chỉ đến:

==Sinh học==
- Mèo nhà: mèo nhà, là một loài trong họ Mèo
- Mèo hoang: mèo nhà đã trở lại sống trong môi trường tự nhiên
- Mèo rừng

==Con người==
- Người Mèo: Còn gọi là người H'Mông, là một dân tộc ở châu Á nói tiếng H'Mông; quê hương của họ là những vùng núi cao ở phía nam Trung Quốc cũng như các khu vực miền bắc của Đông Nam Á.

==Nghệ thuật==
- "Mèo con", một bộ phim hoạt hình của Việt Nam
Lưỡng tính sóng–hạt

Lưỡng tính sóng–hạt là một thuộc tính cơ bản của vật chất, thể hiện ở điểm mọi đối tượng vật chất di chuyển trong không gian đều có tính chất như là sự lan truyền của sóng tương ứng với vật chất đó, đồng thời cũng có tính chất của các hạt chuyển động.
Là một khái niệm trung tâm của cơ học lượng tử, lưỡng tính sóng-hạt nhấn mạnh sự thiếu sót của các khái niệm cổ điển như "sóng" và "hạt" trong việc mô tả đầy đủ hành trạng của các thực thể vật chất ở các thang nguyên tử (nguyên tử và phân tử) và hạ nguyên tử (hạt nhân, proton, electron, photon...).
Những luận giải chính thống về cơ học lượng tử giải thích điều dường như là một nghịch lý này như là một thuộc tính cơ bản của toàn bộ vật chất trong Vũ trụ, trong khi các luận giải khác giải thích lưỡng tính sóng-hạt như là một hệ quả xuất hiện do những hạn chế khác nhau của người quan sát.

==Lịch sử nghiên cứu==
Lưỡng tính sóng–hạt là một thuộc tính cơ bản của vật chất, thể hiện ở điểm mọi đối tượng vật chất di chuyển trong không gian đều có tính chất như là sự lan truyền của sóng tương ứng với vật chất đó, đồng thời cũng có tính chất của các hạt chuyển động. Là một khái niệm trung tâm của cơ học lượng tử, lưỡng tính sóng-hạt nhấn mạnh sự thiếu sót của các khái niệm cổ điển như "sóng" và "hạt" trong việc mô tả đầy đủ hành trạng của các thực thể vật chất ở các thang nguyên tử (nguyên tử và phân tử) và hạt nguyên tử (hạt nhân, proton, electron, photon...). Những luận giải chính thống về cơ học lượng tử giải thích điều dường như là một nghịch lý này như là một thuộc tính cơ bản của toàn bộ vật chất trong Vũ trụ, trong khi các luận giải khác giải thích lưỡng tính sóng-hạt như là một hệ quả xuất hiện do những hạn chế khác nhau của người quan sát.

==Bản chất==
Cụ thể, nếu một vật chất chuyển động giống như một hạt với động lượng "p" thì sự di chuyển của nó cũng giống như sự lan truyền của một sóng với bước sóng "λ" là:
với:
- "h" là hằng số Planck

Công thức nêu trên là công thức de Broglie, được đề xuất bởi nhà vật lý người Pháp Louis de Broglie vào năm 1924, mở rộng ý tưởng trước đó của Albert Einstein về sự tồn tại của các quang tử, và là thành quả nhận thức của loài người sau 4 thế kỷ tranh luận giữa trường phái lý thuyết sóng khởi xướng bởi Christiaan Huygens và trường phái hạt khởi xướng bởi Isaac Newton. Bước sóng trong công thức nêu trên còn được gọi là bước sóng de Broglie.

Vì hằng số Planck có giá trị rất nhỏ, tính chất sóng của vật chất chỉ thể hiện rõ với các hạt có động lượng rất bé, cụ thể là các hạt cơ bản như điện tử, photon, phonon... Các vật thể trong đời sống thường ngày có bước sóng quá nhỏ và hầu như không thể quan sát được tính chất sóng của chúng.

==Quá trình tìm ra công thức "formula_2"==
De Broglie đã đưa 2 phương trình của Einstein về năng lượng và vật chất "E = mc²" và của Max Planck về tính chất của sóng là "E = hf" với f là tần số

Công thức Einstein:

Công thức Planck:

Từ 2 công thức trên, ta thấy:

==Xem thêm==
- Nguyên lý bất định
DNA (định hướng)

DNA có thể là:
- Deoxyribonucleic acid
- Kiến trúc mạng số (Digital Network Architecture)