Ernst I xứ Sachsen-Coburg và Gotha

Ernst I xứ Sachsen-Coburg và Gotha (tiếng Đức: "Ernst I. von Sachsen-Coburg und Gotha"; tiếng Tây Ban Nha: "Ernesto I de Sajonia-Coburgo y Gotha"; tiếng Anh: "Ernest I of Saxe-Coburg and Gotha"; tên đầy đủ: "Ernst Anton Karl Ludwig"; 2 tháng 1 năm 1784 – 29 tháng 1 năm 1844) là Công tước xứ Sachsen-Coburg và Gotha đầu tiên từ năm 1826 đến năm 1844 cũng như là Công tước xứ Sachsen-Coburg-Saalfeld cuối cùng với công hiệu là Ernst III từ năm 1806 đến năm 1826 (tiếng Đức: "Ernst III. von Sachsen-Coburg-Saalfeld"). Ernst I đã chiến đấu chống lại Napoléon Bonaparte, và thông qua các dự án xây dựng cũng như việc thành lập một nhà hát cung đình, Ernst I đã để lại dấu ấn mạnh mẽ cho Coburg - nơi ông cư trú.

Năm 1825, người họ hàng Friedrich IV xứ Sachsen-Gotha-Altenburg qua đời mà không có hậu duệ, vì thế mà các công tước nhánh Ernst được thừa kế tài sản và lãnh thổ của Sachsen-Gotha-Altenburg, trong đó Ernst nhận được Gotha nhưng phải nhượng lại Saalfeld cho Công tước xứ Sachsen-Meiningen. Từ dấu mốc này, Công quốc Sachsen-Coburg-Saalfeld được đổi thành Sachsen-Coburg và Gotha và khai sinh ra Nhà Sachsen-Coburg và Gotha.

Ernst I là cha của Albrecht xứ Sachsen-Coburg và Gotha, chồng của Victoria I của Liên hiệp Anh.

== Thân thế ==
Ernst sinh ngày 2 tháng 1 năm 1784. Ernst là con trai đầu tiên của Franz xứ Sachsen-Coburg-Saalfeld và Augusta Reuß xứ Ebersdorf. Trước khi Ernst ra đời, Franz và Augusta đã có ba người con gái là Sophie (kết hôn với Emmanuel von Mensdorff-Pouilly), Antoinette (kết hôn với Alexander Friedrich Karl xứ Württemberg) và Juliane (kết hôn với Konstantin Pavlovich của Nga). Các em của Ernst là Ferdinand (kết hôn với Mária Antónia xứ Csábrág và Szitnya, nữ thừa kế của Nhà Koháry, một trong 3 chủ đất lớn nhất ở Vương quốc Hungary, và tạo ra Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha-Koháry, nắm giữ các ngai vàng Vương quốc Bồ Đào Nha và Vương quốc Bulgaria sau này), Victoire (kết hôn với Edward của Liên hiệp Anh, Công tước xứ Kent và Strathearn, sinh ra Victoria của Anh và là tổ mẫu của các nhiều Vương thất châu Âu hiện đại), Marriane, Leopold (được bầu chọn lên ngai vàng của Vương quốc Bỉ vào năm 1831, cai trị với vương hiệu Léopold I và hậu duệ của Léopold vẫn trị vì Vương quốc Bỉ cho đến tận ngày nay) và Maximilian. Dưới sự giám sát của cha mẹ, Ernst được tận hưởng một nền giáo dục tốt.

== Công tước xứ Sachsen-Coburg-Saalfeld ==
Vào ngày 10 tháng 5 năm 1803, ở tuổi 19, Ernst được tuyên bố là đã đủ tuổi trường thành và vì cha bị bệnh nặng nên Ernst đã đảm nhận vị trí nhiếp chính vương cho công quốc. Khi cha qua đời vào ngày 9 tháng 12 năm 1806, Ernst kế vị cha trở thành công tước xứ Sachsen-Coburg-Saalfeld với công hiệu Ernst III. Tuy nhiên, Ernst III không thể ngay lập tức nắm quyền cai trị công quốc một cách chính thức vì công quốc đã bị quân đội Đệ Nhất Đế chế Pháp của Napoléon I chiếm đóng. Năm sau, Hòa ước Tilsit (tháng 7 năm 1807) được ký kết, công quốc Sachsen-Coburg-Saalfeld được thống nhất (trước đó đã bị giải thể) và Ernst được phục vị. Điều này xảy ra do Đế quốc Nga tạo áp lực lên Pháp, vì chị gái của Ernst là Juliane xứ Sachsen-Coburg và Gotha đã kết hôn với em trai của Sa hoàng Aleksandr I của Nga.

Sau năm 1813, Ernst là tướng Phổ và tham gia các hoạt động quân sự chống lại quân Pháp của Hoàng đế Napoléon I. Ông đã chiến đấu trong các trận Lützen và Leipzig (1813), và năm 1814 đã tiến vào pháo đài Mainz của Pháp.[1] Sau trận Leipzig, Ernst được trao quyền chỉ huy quân đoàn 5 của Armeekorps.

Sau thất bại của Napoléon trong trận Waterloo, tại Đại hội Viên vào ngày 9 tháng 6 năm 1815, Ernst được trao cho một khu vực rộng 450 km2 với 25.000 cư dân xung quanh thị trấn Sankt Wendel. Diện tích của nó được tăng thêm phần nào nhờ Hiệp ước Paris thứ hai. Năm 1816, khu đất này được đổi tên thành Thân vương quốc Lichtenberg. Ernst bán nó cho Vương quốc Phổ vào năm 1834.

==Hôn nhân và hậu duệ==
Ngày 31 tháng 7 năm 1817, Ernst III kết hôn với Luise Pauline xứ Sachsen-Gotha-Altenburg ở Gotha. Luise bấy giờ là một thiếu nữ 16 tuổi xinh đẹp với mái tóc vàng và đôi mắt xanh lam. Hai vợ chồng có hai người con:

- Ernst II xứ Sachsen-Coburg và Gotha (21 tháng 6 năm 1818 – 22 tháng 8 năm 1893), kết hôn với Alexandrine xứ Baden vào ngày 3 tháng 5 năm 1842. Cuộc hôn nhân của hai vợ chồng không có con cái.
- Albrecht xứ Sachsen-Coburg và Gotha (26 tháng 8 năm 1819 – 14 tháng 12 năm 1861), kết hôn với Victoria I của Liên hiệp Anh vào ngày 10 tháng 2 năm 1840 và có 9 người con. Vì thế, các vị quân chủ của Vương quốc Liên hiệp Anh từ Edward VII cho đến Elizabeth II đều là hậu duệ dòng nam của Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha. Ngoài ra, thông qua mẹ là Victoire xứ Sachsen-Coburg-Saalfeld, Ernst không chỉ là ba chồng mà còn là bác bên ngoại của Nữ vương Victoria. Sau khi anh trai Ernst II qua đời, theo thỏa thuận hôn nhân của Albrecht, ngai vàng của Vương quốc Liên hiệp Anh và của Công quốc không thể hợp nhất nên quyền cai trị được truyền cho con trai thứ hai của Albrecht là Vương tử Alfred của Liên hiệp Anh. Sau khi Alfred qua đời, ngai vàng được truyền cho Vương tử Arthur và con trai, nhưng hai cha con lại chuyển quyền kế vị cho con trai của Vương tử Leopold.

Luise Pauline là hậu duệ cuối cùng của nhánh Sachsen-Gotha-Altenburg nên thông qua cuộc hôn nhân với Luise, quyền thừa kế lãnh địa thuộc nhánh Altenburg sau khi nam duệ cuối cùng của dòng họ qua đời của Ernst được củng cố. Vì theo luật Salic, Luise không thể kế thừa tước vị của gia đình, nhưng có thể chuyển giao quyền cai trị cho chồng và các con trai. Trong những năm đầu của cuộc hân, Luise cảm thấy hạnh phúc với cuộc sống mới của một Công tước phu nhân, thế nhưng Ernst lại cảm thấy vợ mình nhàm chán. Sau khi việc kế vị Công quốc được đảm bảo với sự ra đời của hai con trai, Ernst lạnh nhạt với vợ và Luise phải tìm kiếm niềm vui ở những hoạt động khác. Biết được mối quan hệ của chồng và tình nhân Pauline Panam, Luise cũng bắt đầu ngoại tình với người đàn ông khác. Ernst và Luise ly thân vào năm 1824 vì Ernst muốn đảm bảo quyền thừa kế phần lãnh thổ thuộc Sachsen-Gotha-Altenburg, cũng chính là nguyên nhân Ernst kết hôn với Luise. Hai người chính thức ly hôn vào năm 1826. Là những người thừa kế của Coburg, những đứa trẻ ở lại với cha và không bao giờ gặp lại mẹ từ khi Luise và Ernst ly thân. Luise tái hôn với Alexander von Hanstein, Bá tước xứ Pölzig và Beiersdorf vào ngày 31 tháng 3 năm 1826 và qua đời vào ngày 30 tháng 8 năm 1831 ở Paris khi chỉ được 30 tuổi.Ngày 23 tháng 12 năm 1832, ở độ tuổi 48, Ernst tái hôn với người cháu gái kém 15 tuổi là Marie xứ Württemberg, con gái của chị gái Antoinette tại Coburg. Sau khi nghe tin vợ cũ qua đời Ernst I bắt đầu tìm kiếm một người vợ mới có xuất thân cao quý, thế nhưng tuổi tác của Ernst I đã giới hạn đối tượng hôn nhân của ngài Công tước và lựa chọn tốt nhất là cháu gái Marie. Cuộc hôn nhân của Ernst I và Marie không được khuyến khích vì đây là hôn nhân giữa hai cậu cháu. Marie không sinh cho Ernst I một người con nào và sống tách biệt với chồng, nằm ngoài tầm kiểm soát của Công tước. Thông qua hôn nhân, Marie không chỉ là là chị họ mà còn là mẹ kế của Công tước Ernst II và Công tử Albrecht. Marie cũng có mối quan hệ tốt đẹp với hai người con riêng của chồng cũng như là em họ của mình cho đến khi qua đời.

Ernst còn có ba người con ngoại hôn:

- Berta Ernestine von Schauenstein (26 tháng 1 năm 1817 – Coburg, 15 tháng 8 năm 1896), sinh ra bởi Sophie Fermepin de Marteaux, kết hôn với người anh họ là Eduard Edgar Schmidt-Löwe von Löwenfels, con trai ngoài giá thú của chị gái của cha cô, Juliane.
- Ernst Albert và Robert Ferdinand, cặp song sinh sinh năm 1838, sinh ra bởi Margaretha Braun. Hai anh em được ban tước hiệu "Freiherren xứ Bruneck" vào năm 1856.

==Công tước xứ Sachsen-Coburg và Gotha==
Năm 1825, Friedrich IV xứ Sachsen-Gotha-Altenburg, chú của Luise, người vợ đầu tiên của Ernst, qua đời mà không có người thừa kế. Điều này dẫn đến việc sắp xếp lại các công quốc Ernestine. Với tư cách là một thành viên của triều đại Ernestine (chứ không phải với tư cách là chồng của Luise), Ernest mới có quyền đòi thừa kế tài sản của cố công tước. Tuy nhiên, lúc đó ông đang làm thủ tục ly hôn với Luise, và các chi nhánh khác đã lợi dụng điều này như một đòn bẩy để đạt được một thỏa thuận tốt hơn cho mình bằng cách nhấn mạnh rằng ông ta không nên thừa kế Gotha. Họ đạt được thỏa hiệp vào ngày 12 tháng 11 năm 1826: Ernst nhận Gotha, nhưng phải nhượng Saalfeld cho Bernhard II xứ Sachsen-Meiningen. Do đó Ernst trở thành "Ernst I, Công tước xứ Sachsen-Coburg và Gotha". Mặc dù Công tước đã đưa ra hiến pháp cho Coburg vào năm 1821 nhưng Ernst I không can thiệp vào hệ thống chính quyền ở Gotha.

Tại Coburg, Ernst chịu trách nhiệm về nhiều dự án xây dựng khác nhau, bao gồm cả việc thành lập "Hofttheater" trong tòa nhà mới. "Schlossplatz" như ngày nay phần lớn là do hoạt động dưới sự cai trị của ông.  Ông chủ yếu được nhớ đến vì sự phát triển kinh tế, giáo dục và hiến pháp của các lãnh thổ của mình, cũng như vị trí quốc tế quan trọng mà gia tộc Coburg đạt được.

==Qua đời==
Ernst qua đời vào ngày 29 tháng 1 năm 1844 và ban đầu được chôn cất tại Morizkirche nhưng sau đó được an táng trong lăng mộ mới xây ở "Friedhof am Glockenberg".

== Tước hiệu và kính xưng ==
12 tháng 11 năm 1826 – 29 tháng 1 năm 1844: "His Serene Highness" the Duke of Saxe-Coburg and Gotha ("HSH" Công tước xứ Sachsen-Coburg và Gotha)

== Huân chương ==
Ông đã nhận được các huân chương sau:

- Đế quốc Nga:
- Thanh kiếm vàng cho lòng dũng cảm, hạng kim cương, "tháng 6 năm 1807"
- Hiệp sĩ Thánh George, hạng 4, "9 tháng 9 năm 1813"
- Hiệp sĩ Thánh Alexander Nevsky, hạng kim cương, "năm" "1813"
- Hiệp sĩ Thánh Andrew
- Hiệp sĩ Thánh Anna, hạng nhất
- * Vương quốc Sachsen:
- Hiệp sĩ Rue Crown, "năm" "1810"
- Thập tự lớn Huân chương quân sự Thánh Henry, "năm" "1815"
- * Đế quốc Áo: Thập tự lớn Huân chương Thánh Stephen, "năm" "1820"
- Sachsen-Weimar-Eisenach: Thập tự lớn Đại bàng Trắng, "6 tháng 1 năm 1828"
- Sachsen-Coburg và Gotha, Sachsen-Meiningen, Sachsen-Altenburg: Các công quốc Ernestine:
- Đồng sáng lập và Grand Master của Huân chương Nhà Sachsen-Ernestine, "25 tháng 12 năm 1833"
- Grand Master của Huân chương Thánh Joachim
- : Grand Cordon của Huân chương Leopold, "15 tháng 7 năm 1835"
- Thập tự lớn Tháp và Kiếm, "9 tháng 12 năm 1835"
- Thập tự lớn Huân chương quân sự Hoàng gia Our Lord Jesus Christ, " 23 tháng 4 năm 1836"
- : Hiệp sĩ Stranger Garter, "16 tháng 7 năm 1838"
- Vương quốc Pháp: Thập tự lớn của Bắc Đẩu Bội Tinh, "tháng 5 năm 1840"
- Hiệp sĩ của Huân chương Nhà Fidelity, "năm" "1842"
- Thập tự lớn của Sư tử Zähringer, "năm" "1842"
- Vương quốc Phổ:
- Hiệp sĩ Đại bàng Đen
- Thập tự lớn Đại bàng Đỏ

== Nguồn tài liệu ==
- Carl-Christian Dressel: "Die Entwicklung von Verfassung und Verwaltung in Sachsen-Coburg 1800–1826 im Vergleich." Duncker & Humblot Berlin 2007, .
- Heide Schulz: "Freue Dich, Coburg. Die Ode H. C. A. Eichstädts zum Royal Wedding 1840", in: "Coburger Geschichtsblätter" 20, 2012, p.25–54, ISSN 0947-0336.