Javier Milei

Javier Gerardo Milei ( , ; sinh ngày 22 tháng 10 năm 1970) là một nhà kinh tế học, tác giả, chính khách người Argentina, là tổng thống đương nhiệm của Argentina từ ngày 10 tháng 12 năm 2023.

Sinh ra ở Buenos Aires, Milei theo học cử nhân chuyên ngành kinh tế học tại Đại học Belgrano, sau đó học thạc sĩ tại Viện Phát triển xã hội và kinh tế và Đại học Torcuato di Tella. Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ, Milei trở thành một giáo sư kinh tế vĩ mô. Ông bắt đầu được biết đến vào thập niên 2010 khi xuất hiện với tư cách là một nhà bình luận trên các chương trình truyền hình của Argentina và đả kích tầng lớp lãnh đạo.

Trong cuộc bầu cử Quốc hội năm 2021, Milei trúng cử nghị sĩ Hạ viện thuộc đảng La Libertad Avanza đại diện Thành phố Buenos Aires. Trong thời gian giữ chức hạ nghị sĩ, ông tập trung chỉ trích giới lãnh đạo của Argentina và mức chi ngân sách cao của chính phủ. Milei cam kết sẽ không tăng thuế và quyên góp mức lương hạ nghị sĩ của mình thông qua một cuộc xổ số hàng tháng. Trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2023, Milei đánh bại đối thủ Sergio Massa trong vòng bầu cử thứ hai trên cương lĩnh chống chủ nghĩa Kirchner.

== Tiểu sử ==
Javier Gerardo Milei sinh ngày 22 tháng 10 năm 1970 tại Palermo, Buenos Aires. Bố ông là Norberto Milei, một doanh nhân thành đạt từng lái xe buýt, mẹ là Alicia Lucich, làm nội trợ. Ông lớn lên tại Villa Devoto và sau đó chuyển đến quận Sáenz Peña.

== Nhiệm kỳ tổng thống (2023 – hiện tại) ==
=== Giai đoạn đầu ===
Milei nhậm chức tổng thống vào ngày 10 tháng 12 năm 2023 trong tình trạng không có đa số trong Quốc hội, tỷ lệ lạm phát hàng năm gần 200%, nghèo đói gia tăng và phân hóa chính trị. Bộ trưởng Ngoại giao Diana Mondino thông báo rằng Argentina sẽ không tham gia khối BRICS theo kế hoạch ban đầu vào năm 2024. Trong bài phát biểu đầu tiên trên cương vị tổng thống, Milei cảnh báo sẽ tiến hành liệu pháp sốc tiền tệ để chấn chỉnh tình hình tài chính của Argentina. Sau khi Milei nhậm chức, mức độ ủng hộ của ông gia tăng. Theo một cuộc thăm dò ý kiến vào ngày 15 tháng 12 năm 2023, 53% dân số ủng hộ cải cách kinh tế của Milei.

=== Chính sách kinh tế ===
Năm 2024, Tổng thống Javier Milei tiến hành cải cách sâu rộng nền kinh tế Argentina, tập trung vào thắt lưng buộc bụng, cắt giảm quy định và giảm chi ngân sách. Tỷ lệ lạm phát giảm từ 300% vào tháng 5 năm 2024 xuống 55,9% vào tháng 3 năm 2025, mức thấp nhất trong ba năm, và tỷ lệ lạm phát hàng tháng giảm xuống 2,2% vào tháng 1, mức thấp nhất trong năm năm. Milei cắt giảm 52.000 vị trí trong biên chế, tương đương từ 9,6% đến 15,7% biên chế; giảm mức lương của các quan chức cấp cao; và tinh giản cơ quan thuế, tiết kiệm hàng tỷ đô la Mỹ. Tỷ lệ nghèo đói tăng lên 57% vào đầu năm 2024, nhưng giảm xuống 38,1% vào quý 3, cùng với tỷ lệ vô gia cư.

=== Chính sách đối ngoại ===
Milei thay đổi căn bản chính sách đối ngoại của Argentina, liên minh với Hoa Kỳ và Israel. Nhà phân tích Ayelén Oliva của BBC News và Walter Schmidt của nhận xét rằng đường lối đối ngoại của Milei giống với chính sách của vào thập niên 1990.

Trong Chiến tranh Israel – Hamas, Milei tích cực ủng hộ Israel. Argentina chỉ định Hamas là một tổ chức khủng bố vào tháng 7 năm 2024 và Nhà nước Palestine vào Liên Hợp Quốc. Trong chuyến thăm cấp nhà nước đến Israel vào ngày 6 tháng 2 năm 2024, Milei thông báo sẽ di chuyển đại sứ quán Argentina tại Israel từ Tel Aviv đến Jerusalem. Milei tuyên bố hai ngày quốc tang sau khi thi thể của (là công dân Argentine) được hồi hương vào ngày 21 tháng 2 năm 2025. Trong một bài phát biểu trước Quốc hội Israel vào ngày 11 tháng 6 năm 2025, Milei xác nhận sẽ di chuyển đại sứ quán đến Jerusalem. Trong một cuộc phỏng vấn vào ngày 20 tháng 6 năm, Milei tuyên bố Iran là kẻ thù của Argentina vì ủng hộ các cuộc tấn công khủng bố tại Argentina trong quá khử. Milei ủng hộ Israel không kích Iran trong Chiến tranh Iran – Israel.

== Đời tư ==
Milei chưa kết hôn. Trong thời gian tranh cử tổng thống, ông tuyên bố sẽ đưa chị ông làm Đệ nhất Phu nhân Argentina nếu trúng cử tổng thống. Tuy nhiên, sau khi trúng cử tổng thống, ông tuyên bố sẽ không lập Đệ nhất Phu nhân sau khi thảo luận với chị và bạn gái, diễn viên Fátima Flórez. Milei bắt đầu hẹn hò với Fátima Florez vào tháng 8 năm 2023. Trước đó, ông hẹn hò với ca sĩ .