hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Thân Loan

Thân Loan (zh. 親鸞, ja. "shinran"), 1173-1262, là Cao tăng người Nhật, sáng lập Tịnh độ chân tông (ja. "jōdo-shin-shū") của Phật giáo Nhật Bản.

Ông là học trò của Pháp Nhiên (zh. 法燃, ja. "hōnen", Tịnh độ tông) nhưng có quan điểm khác thầy. Giáo pháp của tông này không còn giống Phật pháp nguyên thủy là bao nhiêu. Ba ngôi báu (Tam bảo, sa. "triratna") được đơn giản hoá thành lời thệ nguyện của đức Phật A-di-đà (sa. "amitābha") – nói chính xác hơn là lời nguyện thứ 18 trong 48 lời nguyện của Ngài. Ngôi báu thứ ba của Tam bảo là Tăng-già bị bác bỏ, các đệ tử của ông hoàn toàn là những Cư sĩ, chính ông lập gia đình. Theo Thân Loan thì sự tu tập thuần tuý theo Tự lực vô bổ. Ông quan niệm rằng, mọi người đều cần sự giúp đỡ từ bên ngoài (Tha lực) của đức A-di-đà và giải thoát chỉ có thể đạt được với sự giúp đỡ của Ngài. Ông quy tất cả các phương pháp tu hành về một: là Niệm Phật, niệm danh hiệu của Phật A-di-đà và cho rằng đó chính là sự báo ân đối với vị Phật này và ngay cả cách niệm Phật này cũng trở thành dư thừa nếu niềm tin của người niệm danh nơi Ngài đủ mạnh, vững chắc.

Thân Loan quan niệm rằng người tu hành Phật đạo có thể sống tại gia. Ông bị Tăng-già tại Kinh Đô ("kyōto") trục xuất và bị đày đi đến một tỉnh miền Bắc bởi vì sống chung với một phụ nữ. Theo yêu cầu của thầy, ông cưới vợ để chứng minh rằng Giới luật dành cho tăng chúng không phải là điều kiện chính yếu để đạt giải thoát. Việc này gây sự bất hoà và chia rẽ trong giới đệ tử của Pháp Nhiên vì đa số tăng sĩ muốn giữ giới độc thân.

Sau đó Thân Loan sống bên lề xã hội, cùng với những kẻ mà theo ông là không biết phân biệt thiện ác. Thân Loan cho rằng Phật A-di-đà là vị sẵn sàng hơn cả cứu độ những người "kém cỏi" vì những người này không có gì khác hơn là lòng tin nơi A-di-đà. Còn những người "giỏi giang" hơn thì hay bị rơi vào ý nghĩ – theo ông là mê lầm – là nhờ thiện nghiệp hay Công đức tự tạo mà có thể đạt giải thoát. Ông chỉ biết đến thệ nguyện thứ 18 của Phật A-di-đà và vì vậy có nhiều khác biệt với Tịnh độ tông và Pháp Nhiên.

==Tham khảo==
- "Fo Guang Ta-tz'u-tien" 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz'u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-kuang ch'u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ điển. Phật Quang Đại Từ điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)
- "Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren", Bern 1986.
Xanh

Xanh là một từ ngữ chỉ màu sắc trong tiếng Việt. Từ này khi đứng riêng có nghĩa khá mơ hồ, có thể dùng để miêu tả nhiều dải màu khác nhau nhưng tựu trung mang một trong hai sắc thái chính là Màu lam ("blue") và Màu lục ("green"). Chữ Hán 青 (thanh theo phiên âm Hán Việt, "qīng" theo pīnyīn) cũng thể hiện sự mơ hồ về màu sắc tương tự như vậy. Một số màu xanh cụ thể:
- Xanh Ba Tư
- Xanh berin
- Xanh cô ban
- Xanh crôm
- Xanh da trời
- Xanh lá cây
- Xanh lam
- Xanh lục bảo
- Xanh lơ
- Xanh nõn chuối
- Xanh Phổ
- Xanh Thổ
- Xanh thủy tinh
Ngoài ra, xanh còn là một dụng cụ dùng để xào nấu thức ăn, thường bằng đồng, đáy bằng, thành đứng, có hai quai.
Bánh căn

Bánh căn là một loại bánh phổ biến của Ninh Thuận, Bình Thuận . Sau này được phát triển ở vùng Nam Trung Bộ, đặc biệt ở các tỉnh Khánh Hòa, Lâm Đồng, Bình Thuận. Bánh căn có hình dáng gần với bánh khọt ở các tỉnh phía Nam, nhưng cách làm hoàn toàn khác. Nếu như bánh khọt là loại bột gạo "chiên" (vì có dùng dầu mỡ) thì bánh căn là loại bột gạo "nướng". Làm bánh căn thường phải có khuôn đúc đặc biệt, thường làm bằng đất nung, và có nhiều lỗ tròn để đặt khuôn. Vì bánh căn nhỏ nên thường tính theo cặp chứ không theo cái, ở giữa có thể quét mỡ hành hoặc đổ trứng. Bánh căn thường ít được dọn cùng rau sống ăn lá, mà thường ăn kèm với xoài xanh, khế chua, dưa leo băm sợi.

Nước chấm đi kèm theo thường là nước mắm pha loãng, tỏi, ớt... hoặc nước cá kho (thường là cá nục), khi dùng thường nhúng nguyên bánh vào nước chấm. Nước chấm có thể bỏ thêm xíu mại, mỡ hành để tăng thêm hương vị và dinh dưỡng.

==Lịch sử==
Không ai biết bánh căn có từ bao giờ, nhưng nguồn gốc là một món ăn của người Chăm. Qua thời gian, người Việt đã học hỏi và sáng tạo thêm nhiều cách thức mới, làm món ăn này thêm đặc sắc hơn, như ăn với nhiều loại nước chấm hơn, thêm vào bánh nào là tôm, mực, trứng...

==Thành phần==
- Phần bánh: hỗn hợp gạo nước đã xay nhuyễn. (có thể trộn thêm trứng sống vào, bánh có trứng thường nở to hơn, thơm ngon nhưng cũng mau cháy hơn bánh thường).
- Phần nước chấm: nước mắm giã (nước mắm, tỏi, ớt, nước cốt chanh, muối, đường), nước cá kho, nước sốt cà, nước mắm nêm.
- Phần đồ ăn thêm: trứng luộc, chả cá, xíu mại, tóp mỡ.
Ăn kèm thêm xoài sống, khế, dưa leo, đồ chua.

==Chế biến==
- Ngâm gạo khoảng chừng 6 tiếng, cho thêm ít cơm nguội rồi đem đi xay nhuyễn.
- Nướng bánh: Lò nướng bằng đất nung, phổ biến là loại 10 khuôn tròn nhỏ (chủ yếu là sản phẩm của gốm Bàu Trúc). Nhóm và quạt cho hừng lửa than. Đợi lò nóng mới cho khuôn lên, rồi thoa vào mỗi khuôn 1 lớp dầu mỡ (tùy người làm, có thể không cần dầu mỡ). Chờ khuôn thật nóng mới đổ bột vào. Đậy nắp lại, đợi một lúc cho mặt bánh rỗ, mùi bột bánh cháy xém thoảng lên, mặt dưới vàng giòn là chín. Người làm có thể thêm một ít hành lá xắt nhỏ lên trên, sau đó cạy bánh từ một khuôn khác úp vào cái bánh đã rải hành. Rồi cạy cả cặp bánh ra. Hoàn thành.
(cách chế biến này có thể khác, tùy người làm, hàng quán, địa phương)
Giải bóng đá Cúp Quốc gia 2005

Giải bóng đá Cúp Quốc gia 2005, tên gọi chính thức là Giải bóng đá Cúp Quốc gia Vilube 2005 () vì lý do tài trợ, là mùa giải thứ 13 của Giải bóng đá Cúp Quốc gia do Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF) tổ chức. Diễn ra từ ngày 22 tháng 1 đến 21 tháng 8 năm 2005, giải đấu bao gồm 24 câu lạc bộ đến từ hai giải chuyên nghiệp và hạng Nhất cùng tranh tài. Đội vô địch của mùa giải này sẽ tham dự trận tranh Siêu cúp Quốc gia 2005 và đại diện cho Việt Nam tham dự AFC Champions League 2006.

Gạch Đồng Tâm Long An đã giành chức vô địch sau khi đánh bại Mitsustar Hải Phòng với tỷ số 5–0 trong trận chung kết, qua đó trở thành câu lạc bộ đầu tiên trong lịch sử bóng đá Việt Nam đoạt cả hai chức vô địch V-League và Cúp Quốc gia của mùa giải 2005.

== Thể thức thi đấu ==
Khác với các giải đấu trước, giải lần này không có vòng chung kết giữa 8 đội mạnh nhất, thay vào đó các đội được bốc thăm thi đấu theo thể thức đấu loại trực tiếp một lượt trận cho đến hết giải. Nếu sau 90 phút thi đấu chính thức có tỉ số hòa, sẽ tiến hành đá luân lưu để xác định đội thắng (trừ trận chung kết đá tiếp hai hiệp phụ, trước khi tiến hành sút luân lưu nếu vẫn hòa). Hai đội thua ở bán kết được coi là đồng giải ba.

==Vòng 1==
11 đội hạng Nhất và 5 đội V-League có thứ hạng thấp ở mùa giải trước và mới lên hạng (Hải Phòng, Đà Nẵng, Delta Đồng Tháp, Hòa Phát Hà Nội và Thép Miền Nam Cảng Sài Gòn) sẽ thi đấu từ vòng này. Với tư cách đương kim á quân Cúp Quốc gia 2004, Thể Công đã được đặc cách vào vòng 2.

==Xem thêm==
- Giải bóng đá vô địch quốc gia 2005
- Giải bóng đá hạng nhất quốc gia Việt Nam 2005
- Giải bóng đá hạng Nhì Quốc gia 2005
- Giải bóng đá hạng Ba Quốc gia 2005
- Siêu cúp bóng đá Việt Nam 2005
Độ nghiêng trục quay

Trong thiên văn học và cơ học thiên thể, độ nghiêng trục quay của các hành tinh, vệ tinh tự nhiên hay thiên thể nói chung là góc giữa phương tự quay của thiên thể với phương trực tuyến Bắc của mặt phẳng quỹ đạo hay một mặt phẳng tham chiếu nào đó. Phương tự quay của thiên thể nằm song song với trục tự quay của thiên thể và có thể quy ước phụ thuộc vào chiều quay của thiên thể theo quy tắc bàn tay phải. Trong hệ Mặt Trời, để thể hiện một hành tinh tự quay theo chiều ngược, độ nghiêng trục quay sẽ có giá trị từ 90 đến 180 độ; vận tốc góc và chu kỳ quay sẽ có dấu trừ.

Bảng sau cho biết độ nghiêng trục quay của một số thiên thể trong hệ Mặt Trời.

Độ nghiêng trục quay của các hành tinh thay đổi chậm theo thời gian, do tương tác hấp dẫn từ các thiên thể xung quanh lên hành tinh, vốn có hình dạng không phải là hình elipsoit đơn giản, tạo nên mô men lực làm thay đổi hướng và độ lớn mô men động lượng (do đó phương của trục quay) của hành tinh.

Trục quay của Trái Đất đã được quan sát là thay đổi độ nghiêng một cách gần tuần hoàn với chu kỳ 41.000 năm trong khoảng thời gian gần đây, với độ nghiêng dao động từ 21,5 đến 24,5° (hiện tại đang giảm với các giá trị 24,049° năm 3300 TCN, 23,443° năm 1973 và 23,439° năm 2000). Hơn nữa, hướng nghiêng của trục Trái Đất xoay vòng với chu kỳ 25.800 năm (hiện tượng tiến động hay tuế sai của điểm phân). Độ nghiêng này cũng dao động với các chu kỳ nhỏ hơn như 18,6 năm (hiện tượng chương động). Khi xét đến độ chính xác cao, sự thay đổi theo thời gian của độ nghiêng trục Trái Đất chứa các yếu tố nhiễu loạn khó dự báo. Lý do là tổng mômen lực hấp dẫn tác động từ bên ngoài lên Trái Đất phụ thuộc vào hình dáng và mật độ khối lượng của từng điểm trên hành tinh này, do đó phụ thuộc vào chuyển động của thạch quyển (như động đất lớn), thủy quyển (các dòng hải lưu)... Ví dụ như cơn động đất Ấn Độ Dương 2004 là kết quả của một sự lún sụt mạnh của thạch quyển, thay đổi tương tác hấp dẫn với thiên thể bên ngoài và làm cực Bắc của Trái Đất lệch khoảng 2,5 cm về phía 145 độ kinh Đông. Yếu tố nhiễu loạn còn đến từ quỹ đạo của các thiên thể xung quanh Trái Đất, và bản thân quỹ đạo (cùng mặt phẳng quỹ đạo) của Trái Đất.

Hiện tượng tương tự xảy ra với mọi thiên thể khác trong hệ Mặt Trời.

Giả thuyết về sự hình thành hệ Mặt Trời bằng một đĩa bụi tiền-Mặt Trời cho rằng, lúc mới hình thành, nói chung trục của các hành tinh và Mặt Trời đều nghiêng rất ít; đồng thời các hành tinh tự quay cùng chiều với chiều quay trên quỹ đạo quanh Mặt Trời (cũng như chiều tự quay của Mặt Trời). Theo thời gian, do các lực tương tác hấp dẫn mà trục của chúng nghiêng dần, có hành tinh bị lật ngang (Sao Thiên Vương), thậm chí bị lộn ngược (Sao Kim và Diêm Vương Tinh).
==Xem thêm==
- Hiện tượng tự quay của Trái Đất
Pháp luân

Pháp luân (chữ Hán: 法輪, tiếng Phạn: "dharmacakra", tiếng Pali: "dhammacakka") hay bánh xe pháp là một biểu tượng được sử dụng rộng rãi trong các tôn giáo Ấn Độ như Ấn độ giáo, Kỳ Na giáo và đặc biệt là Phật giáo.

==Lịch sử và sử dụng==
===Sử dụng và sự quan trọng trong Phật giáo===
"Dhamma" trong tiếng Pali (Nam Phạn) có nghĩa là Pháp Bảo, lời dạy từ Đức Phật. Trong đạo Phật, pháp luân tượng trưng cho giáo pháp của đức Phật, gồm Tứ diệu đế, Bát chính đạo, Trung đạo. Pháp luân thường được vẽ như một bánh xe tám nhánh, tượng trưng cho Bát chính đạo. Bánh xe Chuyển-Pháp-Luân gồm có 12 căm là sự luân chuyển theo tam-tuệ-luân: Trí-tuệ-học, trí-tuệ- hành, trí-tuệ-thành trong tứ Thánh-đế (3 x 4 = 12) là phần cốt lõi của Phật-giáo. Cho nên, bánh xe Chuyển-Pháp-Luân cũng là một biểu tượng của Phật-giáo.

==Tham khảo==
- "Fo Guang Ta-tz'u-tien" 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz'u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-Guang ch'u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ điển. Phật Quang Đại Từ điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)
- "Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren", Bern 1986.

==Liên kết ngoài==
- Pháp luân (Dharmachakra)
Đại học Tổng hợp Mannheim

Đại học Tổng hợp Mannheim ("Universität Mannheim") là một trong những đại học mới thành lập tại nước Đức (1967), nhưng có truyền thống từ Học viện Khoa học Kurpfalz ("Kurpfälzische Akademie der Wissenschaften") vốn có cơ sở tại Lâu đài Mannheim, do Tuyển hầu Karl Theodor thành lập năm 1763. Với hơn 12.000 sinh viên (15% là sinh viên nước ngoài), Đại học Tổng hợp Mannheim nổi tiếng về đào tạo các chuyên ngành kinh tế nên được coi như là Harvard của Đức.
Nước Việt

Nước Việt có thể chỉ đến một trong các khái niệm sau:
- Đại Việt-Việt Nam
- Nước Việt - một nước chư hầu nhà Chu ở vùng đất phía nam sông Dương Tử, ven biển Chiết Giang, Trung Quốc trong giai đoạn Xuân Thu
Đồ thị có hướng

Trong toán học, và cụ thể hơn trong lý thuyết đồ thị, đồ thị có hướng (tiếng Anh: directed graph hay digraph) là một đồ thị được tạo thành từ tập hợp các đỉnh được nối bởi các cạnh, trong đó các cạnh có hướng liên kết với chúng.

==Định nghĩa==
Trong thuật ngữ chính thức, đồ thị có hướng là một cặp có thứ tự trong đó
- "V" là một tập hợp có các phần tử được gọi là "đỉnh" ("vertices"), "nút" ("nodes"), hoặc "điểm" ("points");
- "A" là một tập hợp các cặp được sắp của đĩnh, được gọi là "mũi tên" ("arrows"), "cạnh có hướng" ("directed edges"), (hay đôi khi chỉ đơn giản là "cạnh" ("edges") với tập hợp tương ứng có tên "E" thay vì "A"), "cung có hướng" ("directed arcs"), hay "đường có hướng" ("directed lines").

==Xem thêm==
- Thuật ngữ lý thuyết đồ thị
- Lý thuyết đồ thị
- Lý thuyết mạng

==Tham khảo==
- <br>(the corrected 1st edition of 2007 is now freely available on the authors' site; the 2nd edition appeared in 2009 ).
- (the electronic 3rd edition is freely available on author's site).
- Number of directed graphs (or directed graphs) with n nodes from On-Line Encyclopedia of Integer Sequences
Cung đàn xưa

"Cung đàn xưa" là một trong những bản nhạc đầu tay (viết năm 1942), thuộc dòng nhạc tình trước 1945, của nhạc sĩ Văn Cao.

Cung đàn xưa chia làm 4 đoạn khúc rõ rệt, đoạn đầu giới thiệu cung đàn năm xưa, đoạn hai nói tới cung đàn và tiếng hát, tức cung thương và cung nam trong nhạc Đông phương, tức tiếng đàn và tiếng người, đoạn ba chuyển qua một nhịp điệu réo rắt diễn tả nét buồn trong cung đàn xưa, đoạn bốn nói đến người tình tuyệt thế giai nhân trong trí tưởng đầy mộng mị.

==Các album==
- "Tình khúc Văn Cao (Nhạc tiền chiến 4)" (Mai Hương và Quỳnh Giao) (1995)
- "Cung Đàn Xưa" (Ánh Tuyết)
- "Hát cho tuổi thơ 2" (Trần Thái Hòa)
- "Những tình khúc vượt thời gian 10" (Cao Minh)
Sông Bé (tỉnh)

Sông Bé là một tỉnh cũ thuộc vùng Đông Nam Bộ, Việt Nam. Tồn tại từ ngày 27 tháng 12 năm 1975 đến ngày 6 tháng 11 năm 1996. Nay là một phần của thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai.

==Vị trí địa lý==
Tỉnh Sông Bé có vị trí địa lý:
- Phía Bắc giáp Campuchia.
- Phía Tây giáp tỉnh Tây Ninh
- Phía Nam giáp Thành phố Hồ Chí Minh
- Phía Đông giáp các tỉnh Đắk Lắk, Đồng Nai, Lâm Đồng

Sông Bé là tỉnh có diện tích lớn nhất Nam Bộ thời bấy giờ.

==Lịch sử==
Ngày 27 tháng 12 năm 1975, ba tỉnh Thủ Dầu Một, Bình Long, Phước Long và ba xã An Bình, Bình An, Đông Hòa của huyện Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh hợp nhất thành tỉnh Sông Bé. Khi hợp nhất, tỉnh gồm thị xã Thủ Dầu Một (tỉnh lỵ) và 14 huyện: Bến Cát, Bù Đăng, Bù Đốp, Châu Thành, Chơn Thành, Dầu Tiếng, Dĩ An, Đồng Xoài, Hớn Quản, Lái Thiêu, Lộc Ninh, Phú Giáo, Phước Bình, Tân Uyên.

Ngày 5 tháng 7 năm 1977, hợp nhất một số huyện thuộc tỉnh Sông Bé: 
- Hợp nhất ba huyện Lộc Ninh, Hớn Quản, Chơn Thành thành huyện Bình Long.
- Hợp nhất ba huyện Bù Đốp, Phước Bình, Bù Đăng thành huyện Phước Long.
- Hợp nhất hai huyện Đồng Xoài và Phú Giáo thành huyện Đồng Phú.
- Sáp nhập huyện Dầu Tiếng vào huyện Bến Cát.
- Sáp nhập 4 xã của huyện Phú Giáo: Bình Mỹ, Tân Bình, Phước Hòa, Tân Hưng và 3 xã của huyện Châu Thành: Tân Phước Khánh, Tân Phú Hiệp (nay là các phường Phú Chánh, Vĩnh Tân) và Tân Vĩnh Hiệp vào huyện Tân Uyên.
- Sáp nhập 5 xã của huyện Châu Thành: Phú Hòa (nay là phường Phú Hòa và phường Phú Lợi), Phú Mỹ, Định Hòa, Tương Bình Hiệp và Tân An (nay là các phường Tân An và phường Hiệp An) vào thị xã Thủ Dầu Một.
- Hợp nhất hai huyện Lái Thiêu và Dĩ An thành huyện Thuận An.

Ngày 27 tháng 12 năm 1978, tái lập huyện Lộc Ninh từ một số xã của 2 huyện Bình Long và Phước Long.

Ngày 4 tháng 7 năm 1988, tái lập huyện Bù Đăng từ một số xã của huyện Phước Long.

Đến năm 1996, tỉnh Sông Bé gồm thị xã Thủ Dầu Một (tỉnh lỵ) và 8 huyện: Bến Cát, Bình Long, Bù Đăng, Đồng Phú, Lộc Ninh, Phước Long, Tân Uyên, Thuận An.

Ngày 6 tháng 11 năm 1996, chia tỉnh Sông Bé để thành lập hai tỉnh Bình Dương và Bình Phước: 
- Tỉnh Bình Dương gồm thị xã Thủ Dầu Một và 3 huyện: Bến Cát, Tân Uyên, Thuận An (ngày nay bao gồm 5 thành phố Thủ Dầu Một, Dĩ An, Thuận An, Tân Uyên, Bến Cát và 4 huyện Bàu Bàng, Bắc Tân Uyên, Phú Giáo, Dầu Tiếng). Tỉnh lỵ đặt tại thị xã Thủ Dầu Một.
- Tỉnh Bình Phước gồm 5 huyện: Bình Long, Bù Đăng, Đồng Phú, Lộc Ninh, Phước Long (ngày nay bao gồm thành phố Đồng Xoài, 3 thị xã Bình Long, Phước Long, Chơn Thành và 8 huyện Bù Đăng, Bù Đốp, Bù Gia Mập, Đồng Phú, Hớn Quản, Lộc Ninh, Phú Riềng). Tỉnh lỵ đặt tại thành phố Đồng Xoài tỉnh Bình Phước
Địa giới hành chính tỉnh tương ứng với hai tỉnh Bình Dương cũ (Thủ Dầu Một) sau khi sáp nhập vào Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Bình Phước cũ (Bình Long, Phước Long) sau khi sáp nhập vào tỉnh Đồng Nai.
Hải Hưng (tỉnh)

Hải Hưng là một tỉnh cũ ở vùng đồng bằng sông Hồng Việt Nam, tồn tại từ ngày 26 tháng 1 năm 1968 đến ngày 5 tháng 11 năm 1996 trên cơ sở sáp nhập hai tỉnh Hải Dương và Hưng Yên. Nay là một phần của thành phố Hải Phòng và tỉnh Hưng Yên.

==Địa lý==
Tỉnh Hải Hưng có vị trí địa lý (năm 1996):
- Phía bắc giáp tỉnh Hà Bắc và thành phố Hà Nội
- Phía nam giáp tỉnh Thái Bình và tỉnh Nam Hà
- Phía đông giáp tỉnh Quảng Ninh và thành phố Hải Phòng
- Phía tây giáp tỉnh Hà Tây.

==Diện tích, dân số==
- Diện tích (1995): 2.556,01 km²
- Dân số (1995): 2.761.003 người

==Lịch sử==
Ngày 26 tháng 1 năm 1968, theo Nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội Việt Nam, hai tỉnh Hải Dương và Hưng Yên sáp nhập thành tỉnh Hải Hưng. Khi hợp nhất, tỉnh có 2 thị xã: thị xã Hải Dương (tỉnh lị), thị xã Hưng Yên và 20 huyện: Ân Thi, Bình Giang, Cẩm Giàng, Chí Linh, Gia Lộc, Khoái Châu, Kim Động, Kim Thành, Kinh Môn, Mỹ Hào, Nam Sách, Ninh Giang, Phù Cừ, Thanh Hà, Thanh Miện, Tiên Lữ, Tứ Kỳ, Văn Giang, Văn Lâm, Yên Mỹ.

Sau khi sáp nhập tỉnh, các huyện cũng tiến hành hợp nhất.

Năm 1977, hợp nhất Cẩm Giàng và Bình Giang thành huyện Cẩm Bình.

Năm 1979, hợp nhất Kim Thành và Kinh Môn thành huyện Kim Môn; Nam Sách và Thanh Hà thành huyện Nam Thanh; Tứ Kỳ và Gia Lộc thành huyện Tứ Lộc; Thanh Miện và Ninh Giang thành huyện Ninh Thanh.

Năm 1977, hợp nhất Phù Cừ và Tiên Lữ thành huyện Phù Tiên, Văn Giang và Yên Mỹ thành huyện Văn Yên, Văn Lâm và Mỹ Hào thành huyện Mỹ Văn.

Năm 1979, hợp nhất 14 xã của huyện Văn Yên (gồm phần lớn huyện Yên Mỹ cũ) và huyện Văn Mỹ thành huyện Mỹ Văn; hợp nhất 14 xã còn lại của huyện Văn Yên (gồm phần lớn huyện Văn Giang cũ) và huyện Khoái Châu thành huyện Châu Giang; Kim Động và Ân Thi thành huyện Kim Thi.

Như vậy đơn vị hành chính của tỉnh đến đầu năm 1996 bao gồm thị xã Hải Dương (tỉnh lị), thị xã Hưng Yên, 10 huyện: Cẩm Bình, Châu Giang, Chí Linh, Kim Môn, Kim Thi, Mỹ Văn, Nam Thanh, Ninh Thanh, Phù Tiên, Tứ Lộc.

Ngày 27 tháng 1 năm 1996, chia huyện Kim Thi thành 2 huyện Kim Động và Ân Thi, chia huyện Ninh Thanh thành 2 huyện: Ninh Giang và Thanh Miện, chia huyện Tứ Lộc thành 2 huyện: Tứ Kỳ và Gia Lộc như trước khi sáp nhập.

Đến cuối năm 1996, đơn vị hành chính của tỉnh bao gồm thị xã Hải Dương (tỉnh lị), thị xã Hưng Yên và 13 huyện: Ân Thi, Cẩm Bình, Châu Giang, Chí Linh, Gia Lộc, Kim Động, Kim Môn, Mỹ Văn, Nam Thanh, Ninh Giang, Phù Tiên, Thanh Miện, Tứ Kỳ.

Ngày 6 tháng 11 năm 1996, kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa IX ra nghị quyết chia tỉnh Hải Hưng để tái lập tỉnh Hải Dương và tỉnh Hưng Yên.

- Tỉnh Hải Dương gồm thị xã Hải Dương và 8 huyện: Cẩm Bình, Chí Linh, Gia Lộc, Kim Môn, Nam Thanh, Ninh Giang, Thanh Miện, Tứ Kỳ.
- Tỉnh Hưng Yên gồm thị xã Hưng Yên và 5 huyện: Ân Thi, Châu Giang, Kim Động, Mỹ Văn, Phù Tiên.
Ngày 24 tháng 7 năm 1999, huyện Châu Giang tách thành 2 huyện Khoái Châu và Văn Giang. Đồng thời, chia lại huyện Mỹ Văn thành 3 huyện: Mỹ Hào, Văn Lâm và Yên Mỹ.

==Xem thêm==
- Hải Dương
- Hưng Yên
Lái Thiêu (phường)

Lái Thiêu là một phường thuộc Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam. Đây là một trong 168 phường, xã và đặc khu mới ở Thành phố Hồ Chí Minh sau đợt sắp xếp vào năm 2025.

==Địa lý==
Phường Lái Thiêu nằm ở trung tâm của thành phố Thuận An trước đây, cách phường Thủ Dầu Một 11 km về phía Nam và cách phường Sài Gòn 16 km về phía bắc, có vị trí địa lý:
- Phía Bắc giáp với phường Thuận An
- Phía Đông giáp với các phường Thuận Giao và Bình Hòa
- Phía Tây Nam giáp phường An Phú Đông với ranh giới là Sông Sài Gòn
- Phía Tây giáp với xã Đông Thạnh với ranh giới là Sông Sài Gòn
Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, phường Lái Thiêu sau sắp xếp có diện tích là 15,461 km², dân số tính tới ngày 31 tháng 12 năm 2024 là 118.852 người, mật độ dân số đạt người/km² (Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

==Lịch sử==
Trước đây, Lái Thiêu là một xã thuộc huyện Thuận An. Huyện lỵ huyện Thuận An khi đó đặt tại xã Lái Thiêu.

Ngày 29 tháng 8 năm 1994, xã Lái Thiêu giải thể để thành lập thị trấn Lái Thiêu và xã Bình Nhâm.

Ngày 13 tháng 1 năm 2011, Chính phủ ban hành Nghị quyết 04/NQ-CP về việc thành lập hai thị xã Dĩ An và Thuận An thuộc tỉnh Bình Dương. Theo đó, thành lập phường Lái Thiêu thuộc thị xã Thuận An trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của thị trấn Lái Thiêu.

Sau khi thành lập, phường Lái Thiêu có 790 ha diện tích tự nhiên, dân số là 50.669 người.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1685/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Hồ Chí Minh năm 2025 (có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các phường Bình Nhâm, phường Lái Thiêu và phần còn lại của phường Vĩnh Phú sau khi sắp xếp theo quy định tại khoản 83 Điều 1 thuộc thành phố Thuận An trước đây thành phường mới có tên gọi là phường Hiệp Bình (Khoản 84 Điều 1).
Mắm

Trong tiếng Việt, mắm có thể chỉ đến:
- Khi là danh từ:
- Cá hay thủy sản có ướp muối mặn để bảo quản lâu, để ngấu, có thể được xử lý tiếp bằng cách nấu, lọc hoặc không cần xử lý tiếp. Ví dụ:
-  Nước mắm: Có xử lý tiếp bằng cách nấu, lọc. Ở Việt Nam thường làm từ cá biển (như cá cơm) hoặc đôi khi từ tôm, tép biển.
-  Mắm tôm, mắm tép, mắm ruốc: Không qua nấu lọc. Thường có thêm gia vị để tạo mùi hương vị thơm ngon hơn.
- Các loài cây mọc ở vùng ngập mặn ven biển, thân nhỏ, rễ trồi lên khỏi mặt đất, thường trồng để bảo vệ đê nước mặn và lấn biển, có danh pháp khoa học là "Avicennia" spp. thuộc họ Avicenniaceae/Acanthaceae. Xem bài Họ Mắm.
- Khi là động từ: Là sự bặm miệng để nén bực tức hoặc khi phải gắng sức để làm một việc gì đó quá sức.
- Thành ngữ với dạng ...mắm...muối
- ""thêm mắm thêm muối"": vẽ thêm chuyện hay đừng phức tạp hóa vấn đề
- ""ăn mắm ăn muối"": thô tục, khiếm nhã
- Là gia vị
Đồ thị đầy đủ

Đồ thị đầy đủ n đỉnh (tiếng Anh: "complete graph"), ký hiệu là formula_1 (chữ "K" lấy từ tiếng Đức "komplett"), là đồ thị đơn vô hướng mà giữa hai đỉnh bất kì của nó luôn có cạnh nối.

Đồ thị formula_1 có tất cả formula_3 cạnh. Nó là đồ thị đơn có nhiều cạnh nhất, đồng thời là đồ thị chính quy bậc n-1.

== Ví dụ ==
Sau đây là danh sách và hình vẽ minh họa các đồ thị đầy đủ với số đỉnh từ 1 đến 12, cùng với số cạnh của chúng:
Siêu Trái Đất

Siêu Trái Đất là những hành tinh ngoài hệ Mặt Trời có khối lượng lớn hơn Trái Đất, nhưng nhỏ hơn nhiều so với các hành tinh băng khổng lồ của hệ Mặt Trời: Sao Thiên Vương (gấp 14,5 lần Trái Đất) và Sao Hải Vương (gấp 17 lần Trái Đất). Thuật ngữ "siêu Trái Đất" chỉ phản ánh khối lượng của các hành tinh này chứ không nói lên điều gì về các điều kiện trên bề mặt hoặc khả năng sinh sống của chúng.

Các hành tinh bay quanh các ngôi sao ngoài Hệ Mặt Trời có độ sáng biểu kiến rất thấp. Các kỹ thuật quan sát hiện nay thường tìm thấy các hành tinh có khối lượng cỡ Sao Mộc. Việc phát hiện các siêu Trái Đất với khối lượng vài chục lần Trái Đất đã được xem là tiến bộ trong quan sát khi những hành tinh kiểu này lần đầu được tìm thấy bay quanh sao Mu Arae.

== Lịch sử quan sát, phát hiện ==
Ngày 26 tháng 1 năm 2006, các nhà thiên văn học thông báo đã tìm ra siêu Trái Đất nhỏ nhất, có mã số OGLE-2005-BLG-390Lb.

Vào lúc 6:00 GMT ngày 9 tháng 10 năm 2008, Cơ quan Vũ trụ Ukraina ở Evpatoria đã gửi thông điệp đến một siêu Trái Đất có tên gọi là Gliese 581 c. Nếu ở nơi đó có sự sống, nhân loại sẽ hy vọng nhận được thông tin phản hồi vào năm 2049. Gliese 581 c với nhiệt độ 0–40 °C sẽ có nhiều cơ hội tồn tại sự sống ở đó.

Cũng trong tháng 6 năm 2008, David P. Bennett ở Microlensing Observations in Astrophysics đã phát hiện ra MOA-2007-BLG-192Lb, cũng là một hành tinh đặc như Trái Đất và ở cách Trái Đất 3000 năm ánh sáng về phía chòm sao Nhân Mã.

== Xem thêm ==
- Hành tinh đất đá
- Hành tinh Hycean

== Liên kết ngoài ==
- Tìm thấy hành tinh giống Trái Đất nhỏ nhất
- Viet Sciences
- VietnamNet
- Nhân dân
- Space.com (tiếng Anh)
Người Hà Nội (bài hát)

Người Hà Nội là một bài hát do nhạc sĩ Nguyễn Đình Thi sáng tác. Bài hát ca ngợi Hà Nội và những dấu ấn lịch sử lên con người và thành phố trong thời gian diễn ra cuộc kháng chiến chống Pháp.

==Lịch sử==
Nhạc sĩ Nguyễn Đinh Thi sáng tác bài hát này đầu năm 1947, khi cuộc kháng chiến chống Pháp chỉ vừa mới nổ ra được ít ngày, sau khi cả Hà Nội đã lên đường sơ tán theo "Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến" tháng 12 năm 1946 của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Tên gọi ban đầu là "Bài hát của một người Hà Nội". Mặc dù bản thân nhạc sĩ từng thổ lộ ông không được học cao về âm nhạc, bài "Người Hà Nội" của ông thực sự đòi hỏi ca sĩ trình bày phải có trình độ thanh nhạc tốt bên cạnh một nhạc cảm tốt, cái nhạy bén vốn có trong tâm hồn người Tràng An.

Trong bài hát này, Nguyễn Đình Thi đã có một câu hát nhắc lại nguyên văn câu mở đầu một tác phẩm nổi tiếng của nhạc sĩ Văn Cao. Đó là câu "Đoàn quân Việt Nam đi" của bài "Tiến quân ca".

Bài hát này được một số nghệ sĩ trình bày thành công như Lê Dung, Trọng Tấn, Cao Minh và Ánh Tuyết...

==Liên kết ngoài==
- Sáu mươi năm vang vọng một bài ca
Người Hà Nội

Người Hà Nội có thể là:
- Người dân Hà Nội
- Bài hát "Người Hà Nội" của nhạc sĩ Nguyễn Đình Thi
- Phim "Người Hà Nội"
- Báo "Người Hà Nội"
Đại học British Columbia

Đại học British Columbia () là một viện đại học nghiên cứu công lập ở Vancouver, British Columbia, Canada.

== Lịch sử ==
Đại học British Columbia được thành lập vào năm 1908.

==Quản trị và chuyên ngành ==
===Chuyên ngành===
Đại học British Columbia có hơn 200 chuyên khoa dành cho sinh viên đại học, và 297 chương trình sau đại học, trong đó nổi bật nhất là khoa học đời sống hay life science nằm trong top 20 trên thế giới trong năm 2012.

== Địa điểm ==
===Vancouver===
UBC Vancouver tọa lạc tại Point Grey, một bán đảo biệt lập cách trung tâm thành phố Vancouver khoảng 20 phút. Khuôn viên trường được bao quanh bởi các bãi biển, trong đó nổi tiếng nhất là Wreck Beach, vành đai xanh rộng hơn 7,63 km vuông Pacific Spirit Regional Park.

=== Thư viện của đại học ===
Thư viện của trường UBC là thư viện lớn thứ 2 tại Canada. Với hơn 6 triệu bàn tài liệu, hơn 800,000 e-book, và hơn 4 triệu lượt ra vào hàng năm, thư viện là một phần không thể thiếu đối với các sinh viên của trường.

== Những người nổi tiếng ==
- Michael Smith (giáo sư, Giải Nobel Hóa học 1993)
- Robert Mundell (sinh viên, Giải Nobel Kinh tế 1999)
- Har Gobind Khorana (giáo sư, Giải Nobel Y học 1968)
- David Suzuki (giáo sư, nhà sinh vật học, người quan tâm đến ô nhiễm môi trường nổi tiếng)
- William Gibson (sinh viên, nhà văn viết đặc biệt về khoa học máy tính giả tưởng)
- Kim Campbell, nữ thủ tướng đầu tiên của Canada, cựu sinh viên
- Huỳnh Bích Liên, nữ diễn viên, người dẫn chương trình tại Hồng Kông

== Xem thêm ==
- Đại học McGill
- Đại học Toronto

== Liên kết ngoài ==
- Website chính thức
UBC

UBC có thể viết tắt cho các tổ chức sau đây:

- "University of British Columbia": Đại học British Columbia
- "Unified Buddhist Church": Giáo hội Phật giáo Thống nhất
- Union Bank of California
- Uganda Broadcasting Corporation
Đại học Simon Fraser

Viện Đại học Simon Fraser hay Đại học Simon Fraser (tiếng Anh: "Simon Fraser University", viết tắt là "SFU") là một trong những viện đại học lớn của Canada tại tỉnh bang British Columbia. SFU được thành lập tháng 9 năm 1965, đặt tên theo tên của nhà thám hiểm Simon Fraser, người đã từng thám hiểm khu vực xung quanh thành phố Vancouver.

SFU đạt danh hiệu là trường đại học tốt nhất của Canada 8 lần (1993, 1996, 1997, 1998, 2000, 2009, 2010 và 2011) theo bảng xếp hạng hằng năm của tạp chí "Maclean'. Hiện tại SFU có 35,204 sinh viên, trong đó số sinh viên quốc tế là 4,602, chiếm 13.07%."

==Các khoa==
SFU gồm có 6 khoa:
- Khoa khoa học ứng dụng
- Khoa khoa học xã hội & nhân văn
- Khoa kinh doanh
- Khoa sư phạm
- Khoa khoa học sức khỏe (Y học)
- Khoa khoa học (tự nhiên)

==Các học xá (campus)==
- Simon Fraser University Burnaby Mountain Campus (địa điểm chính)

Diện tích: 1,7 km²

- Simon Fraser University at Harbour Centre
- Simon Fraser University Surrey Campus

==Huy hiệu==
Kể từ năm 2007, SFU đổi huy hiệu mới với lý do để tránh bị nhầm lẫn với các trường công giáo bởi biểu tượng thánh giá trên huy hiệu cũ.

==Cựu sinh viên nổi tiếng==
- Terry Fox
- Gordon Campbell
- Ujjal Dosanjh
- Glen Clark
- David Usher
- Margaret Trudeau
- Chu Thiên Tuyết
- Choi Woo-shik

==Xem thêm==
- Đại học British Columbia
- Đại học Victoria
- Danh sách các trường đại học của Canada

==Liên kết ngoài==
- Trang web của SFU
- Trường kinh doanh SFU
Kiến (định hướng)

Kiến trong tiếng Việt có thể là:
- Động vật kiến thuộc bộ Cánh màng, lớp Sâu bọ.
- Khái niệm kiến trong Phật giáo
Thái Bá Tân

Thái Bá Tân sinh ngày tại xã Diễn Lộc, huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An là dịch giả, nhà thơ, nhà văn Việt Nam. 
==Tiểu sử==
Ông sinh ra trong dòng họ Thái, được coi là hậu duệ của Tao Đàn Phó Nguyên Soái Thái Thuận dưới triều Lê Thánh Tông. Ông từng học Đại học ngoại ngữ Matscova (khoa phiên dịch tiếng Anh) 1967 – 1974. Phiên dịch tiếng Anh và Nga ở Bộ Thủy Sản. Dạy tiếng Anh và văn học Anh tại Đại học Sư phạm ngoại ngữ Hà Nội 1975 – 1978. Sau đó ông về làm biên tập sách tại nhà xuất bản Lao động, Hội nhà văn. Hiện thuộc biên chế Hội Nhà văn Việt Nam, phó chủ tịch Hội đồng Văn học nước ngoài và ủy viên Ban đối ngoại của hội. Hiện ông đang sống và làm việc tại Hà Nội. 

Đã xuất bản khoảng 70 đầu sách, gồm thơ dịch, truyện ngắn và thơ sáng tác.

Hơn hai mươi lăm năm ông tổ chức lớp học thêm tiếng Anh cho sinh viên tại Hà Nội, với gần 300 người một lớp, rất nhiều thế hệ học sinh, sinh viên đã trưởng thành và thành công từ lớp học tiếng Anh này của ông.

==Tác phẩm tiêu biểu==
===Dịch thuật===
- "Tuyển tập thơ G.G.Byron"
- "Thơ cổ phương Đông" (thơ 4 câu của Omar Khayam)
- "Nghịch lý của bàn tay" của E. Mejelaitis
- "Cổ thi tác dịch"
- "Thơ tình thế giới" (2004) Trong tuyển tập này, ông đã dịch rất nhiều bài thơ tình hay từ các nhà thơ nổi tiếng trên thế giới. Một số bài tiêu biểu:
===Thơ===
- "Lục ngôn thi tập"
- "Bàn tay hình chiếc lá"
==== Thơ thời sự ====
- “Vứt mẹ cái khẩu hiệu / Còn đảng là còn mình./ Thế mai kia đảng chết / Không lẽ mày quyên sinh?“

===Tiểu thuyết===
- "Đói", Knut Hamsun
- "Yevgeny Onegin", Aleksandr Puskin
- "Kho báu của vua Xôlômông", Henry Haggard
- "Nàng Margaret xinh đẹp", Henry Haggard

===Truyện ngắn===
- "Ông già và chiếc đàn piano", 2002

== Tranh cãi ==
Cuốn "Thơ Haiku Nhật Bản" của dịch giả Thái Bá Tân được phát hành tháng 11/2013 (Nhà sách Đông Tây liên kết với Nhà xuất bản Lao Động ấn hành). Tuy vậy, sau khi đọc những bài thơ dịch trong sách, độc giả có thể phát hiện nhiều lỗi sai trong dịch thuật.

==Tham khảo==
- Thái Bá Tân dịch sai phá hỏng tuyệt phẩm haiku Nhật Bản?
==Liên kết ngoài==
- Website Thái Bá Tân
- Blog Thái Bá Tân
- Page
Cúp bóng đá châu Phi

Cúp bóng đá châu Phi ( - CAN; - AFCON) là giải bóng đá giữa các đội tuyển quốc gia thuộc khu vực châu Phi do Liên đoàn bóng đá châu Phi (CAF) tổ chức. Giải lần đầu tiên được tổ chức năm 1957 chỉ với 3 đội tuyển. Giải chính thức được tổ chức 2 năm một lần kể từ năm 1968 đến nay. Từ năm 2013, giải được chuyển sang tổ chức vào các năm lẻ để tránh trùng với Giải vô địch bóng đá thế giới. Như vậy lần thứ hai giải được tổ chức vào hai năm liên tiếp (2012 và 2013), sau lần đầu tiên vào 50 năm trước đó (1962 và 1963). Giải đấu năm 2021 được hoãn sang tháng 1 năm 2022 do đại dịch Covid-19, còn giải đấu năm 2023 cũng được dời sang đầu năm 2024 do khí hậu nắng nóng của nước chủ nhà Bờ Biển Ngà.

Đội tuyển đoạt nhiều chức vô địch nhất tính đến thời điểm hiện tại là với 7 lần bước lên ngôi vị cao nhất vào các năm 1957, 1959, 1986, 1998, 2006, 2008 và 2010.

== Kết quả các trận chung kết và tranh hạng 3 ==
 Năm 1959, chỉ có 3 đội tham dự và trận cuối cùng được coi như trận chung kết.

== Các đội tham dự ==
- Chú thích

- – Vô địch
- – Á quân
- – Hạng ba
- – Hạng tư
- TK – Tứ kết
- V16 – Vòng 16 đội
- VB – Vòng bảng
- Q – Vượt qua vòng loại
- — Chủ nhà
- — Bỏ cuộc khi tham dự vòng loại
- — Bị loại khỏi vòng loại

- Các đội chưa từng tham dự CAN: , , , , , , , , , .

==Lần đầu tham dự==
Dưới đây là thống kê giải đầu tiên mà các đội tuyển giành quyền vào chơi một vòng chung kết CAN.

==Liên kết ngoài==
Khí hiếm

Khí hiếm hay khí trơ (Tiếng Anh: "noble gas") là nhóm các nguyên tố hóa học trong nhóm nguyên tố số 18, (trước đây gọi là nhóm 0), có số electron lớp ngoài cùng là 8 trong bảng tuần hoàn. Chuỗi nguyên tố hóa học này chứa heli, neon, argon, krypton, xenon, radon và oganesson (có thể không phải khí hiếm) Ngoài ra, flerovi nhóm 14 cũng thể hiện các đặc điểm giống khí hiếm. Khí hiếm trước đây được gọi là "khí trơ", nhưng thuật ngữ này không chính xác một cách chặt chẽ do các nguyên tố này cũng có tham gia vào một số phản ứng hóa học nhất định. Thuật ngữ "khí hiếm" cũng là một tên gọi chưa chính xác, do trên thực tế, ví dụ, argon trong tự nhiên tồn tại ở một phần đáng kể (0,93% theo thể tích hay 1,29% theo khối lượng) của khí quyển Trái Đất. Tên gọi "khí quý" chỉ tới danh nghĩa 'quý tộc' vì những nguyên tố trong nhóm này không tham gia vào những phản ứng hóa học với các loại nguyên tố khác ngoại tộc, được so sánh như các vị quý tộc không nối dòng với bình dân. Mà cũng có lẽ là có liên quan tới các kim loại quý kém hoạt động hóa học, chúng được gọi như thế là do sự quý báu, khả năng chống ăn mòn cao và có một sự gắn kết lâu dài với tầng lớp quý tộc, nhưng các khí quý thì không thấy có liên quan gì đến các yếu tố đã nói như kim loại quý, ngoại trừ một số trong chúng là đắt tiền. Như vậy, trên thực tế cả ba tên gọi đều không thực sự chặt chẽ và không phản ánh đầy đủ các tính chất hóa-lý hay lịch sử của nhóm các nguyên tố này.

Do độ hoạt động hóa học cực kỳ yếu của chúng, các khí hiếm đã không được phát hiện cho đến tận năm 1868, khi heli được phát hiện ra trong quang phổ của Mặt trời. Trên Trái Đất, mãi đến năm 1895 thì người ta mới cô lập được heli. Các khí hiếm có các lực tương tác nội nguyên tử cực kỳ yếu, kết quả là chúng có điểm nóng chảy và điểm sôi rất thấp. Điều này giải thích tại sao tất cả chúng đều ở dạng khí trong các điều kiện bình thường, thậm chí ngay cả các nguyên tố có nguyên tử lượng lớn hơn so với nhiều chất rắn thông thường khác.

Bảng tuần hoàn chứa một ô trống phía dưới radon, với số nguyên tử bằng 118. Điều này gián tiếp chỉ ra sự tồn tại, mặc dù có thể chu kỳ tồn tại rất ngắn, của một nguyên tố khí hiếm vẫn chưa được phát hiện ra, mà hiện nay người ta đặt tên là oganesson.

Dù các khí hiếm nói chung là không hoạt động hóa học, nhưng trong một số điều kiện cụ thể thì chúng vẫn tạo ra các hợp chất (hợp chất của khí hiếm).

Khí hiếm không phải là tên gọi riêng cho nhóm nguyên tố 18 vì oganesson thực tế có thể không phải là khí hiếm, trong khi flerovi (nhóm nguyên tố 14) lại là một khí hiếm.

== Liên kết ngoài ==
- Bài tuyên bố của Trường Đại học Ohio phát cho báo chí về các hợp chất của urani với các khí hiếm
- Khí hiếm – Neon, Krypton, Xenon – Tính chất, sử dụng và ứng dụng
- argon (Ar) Tính chất, sử dụng và ứng dụng
Huy hiệu Ohio

Đại Huy hiệu Tiểu bang Ohio (tiếng Anh: "The Great Seal of the State of Ohio") gồm có huy hiệu vòng tròn của Ohio và "THE GREAT SEAL OF THE STATE OF OHIO", viết chung quanh theo kiểu Gôtic báo. Huy hiệu Ohio có một bó mì, tượng trưng nông nghiệp và thịnh vượng; một bó 17 mũi tên, tượng trưng Ohio được nhận vào Hoa Kỳ là tiểu bang thứ 17; hình Núi Logan, Quận Ross, nhìn từ Đài Kỷ niệm Tiểu bang Adena; ba phần tư của Mặt Trời đằng sau núi, tỏa ra 13 tia nắng để tượng trưng 13 tiểu bang đầu tiên, chiếu sáng vào tiểu bang đầu tiên của Lãnh thổ Tây Bắc; và hình sông Scioto và sân cỏ.

Đại hội đồng Ohio, cơ quan lập pháp của tiểu bang, đã định rõ huy hiệu tiểu bang trong Bộ luật Cập nhật Ohio, chương 5, đoạn 4. Đại Huy hiệu được định rõ vào đoạn 10. Định nghĩa này thay đổi khoảng 10 lần trong lịch sử Ohio.

==Xem thêm==
- Đối với Thiên Chúa, mọi sự đều có thể được là tiêu ngữ (motto) của tiểu bang Ohio.

== Liên kết ngoài ==
- Điều 5.04 của Bộ luật Cập nhật Ohio (Lawriter) – định rõ huy hiệu ("coat of arms") (tiếng Anh)
- Điều 5.10 của Bộ luật Cập nhật Ohio (Lawriter) – định rõ huy hiệu ("seal") (tiếng Anh)
- Lịch sử của Đại Huy hiệu, từ Netstate.com (tiếng Anh)
Như Lai

Như Lai (zh. 如來, sa., pi. तथागत "tathāgata") là một danh hiệu của Phật được dịch từ "tathāgata" của tiếng Phạn. Chiết tự của "tathāgata" là "tathā" + "āgata", và có thể được hiểu là "Người đã đến như thế" hoặc "Người đã đến từ cõi chân như". Sinh thời, Thích-ca-mâu-ni sử dụng danh từ này để tránh sử dụng ngôi thứ nhất "ta", "tôi" trong lúc giảng dạy, thuyết Pháp, để thể hiện sự khiêm tốn. Về sau, Như Lai được biến đổi thành một danh hiệu chỉ một vị Đại Bồ Tát đã đến bậc giác ngộ cao nhất, bậc Chính đẳng chính giác (sa. "samyaksambuddha"). Như Lai là một trong mười danh hiệu của một vị Phật.

Với sự phát triển của Phật giáo theo thời gian, ý nghĩa của danh từ Như Lai đã biến đổi. Trong Đại thừa, Như Lai chỉ Ứng thân (sa. "nirmāṇakāya", Tam thân) của Phật. Đó là con người toàn hảo, có thể xuất hiện dưới mọi dạng khác nhau, có Thập lực (sa. "daśabala") của một vị Phật. Như Lai cũng là sự biểu hiện cụ thể của Chân như (sa. "tathatā"), thể tính của vũ trụ, được xem là sứ giả trực tiếp của Chân như, là gạch nối giữa hiện tượng và bản thể. Trong nhiều trường hợp, Như Lai được xem là đồng nghĩa với Trí huệ (sa. "prajñā") và tính Không (sa. "śūnyatā"). Trong kinh Kim Cương, đức Phật giảng: "Như Lai là một thực tại như thế, không từ đâu đến cũng chẳng đi về đâu". Ngũ trí Như Lai là 5 vị Phật tối cao của Phật giáo Tây Tạng và Mật tông.

== Xem thêm ==
- Ngũ trí Như Lai
- Tất-đạt-đa Cồ-đàm
- Không tính
- Phật tính
- Vô ngã
- Ngộ
- Bát chính đạo

==Sách tham khảo==
- "Fo Guang Ta-tz'u-tien" 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz'u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-guang ch'u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ điển. Phật Quang Đại Từ điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)
- "Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren", Bern 1986.
Moulin Rouge

Moulin rouge (trong tiếng Pháp có nghĩa là "cối xay gió đỏ") là một tiệm hát ("cabaret") nổi tiếng của Paris, được xây dựng năm 1889 bởi Joseph Oller. Nó nằm trong khu phố Pigalle, một "khu đèn đỏ" của Paris, trên Đại lộ Clichy, gần với đồi Montmartre.

Từ một trăm năm nay Moulin rouge được cả thế giới biết đến qua hình ảnh chiếc cối xay gió đỏ với các vũ nữ chân dài quyến rũ trong điệu nhảy Cancan nổi tiếng.

Henri de Toulouse-Lautrec sơn nhiều áp phích và cảnh thú vui về đêm tại Moulin rouge.

==Những bộ phim về Moulin rouge ==
Moulin rouge được đưa lên màn ảnh nhiều lần, gần đây nhất là bộ phim ca nhạc được sản xuất năm 2001 với diễn viên Nicole Kidman thủ vai chính.
- 1928, "Moulin Rouge" của Ewald André Dupont
- 1934, "Moulin Rouge" của Sidney Lanfield, với Lucille Ball
- 1939, "Moulin Rouge" của André Hugon
- 1944, "Moulin Rouge" của Yves Mirande
- 1952, "Moulin Rouge" của John Huston, với Zsa Zsa Gabor
- 1955, "French Can Can" của Jean Renoir
- 2001, "Moulin Rouge!" của Baz Luhrmann, với Jim Broadbent, Ewan McGregor, Nicole Kidman, John Leguizamo, Kylie Minogue

==Liên kết ngoài==
- Moulin Rouge Paris – trang chính của Moulin Rouge
Notre-Dame

Notre Dame (có nghĩa là "Đức bà" trong tiếng Pháp) là tên của nhiều nhà thờ Kitô giáo, bao gồm:

==Tại Việt Nam==
- Nhà thờ Đức Bà Sài Gòn

==Tại Pháp==
- Nhà thờ Đức Bà Paris ("Notre-Dame de Paris") tại Paris
- Nhà thờ Đức Bà Bảo vệ ("Notre-Dame de la Garde") tại Marseille
- Nhà thờ Đức Bà Reims ("Notre-Dame de Reims") tại Reims
- Nhà thờ Đức Bà Strasbourg ("Notre-Dame de Strasbourg") tại Strasbourg
- Thánh đường Đức Bà Aiguebelle ("Basilica Notre-Dame d'Aiguebelle") tại Aiguebelle
- Thánh đường Đức Bà Brebières ("Basilica Notre-Dame de Brebières") tại Albert
- Nhà thờ Đức Bà Amiens ("Basilica Notre-Dame d'Amiens") tại Amiens
- Thánh đường Đức Bà Arcachon ("Basilica Notre-Dame d'Arcachon") tại Arcachon
- Nhà thờ Đức Bà des Doms ("Basilica Notre-Dame des Doms") tại Avignon
- Thánh đường Đức Bà Avioth ("Basilica Notre-Dame d'Avioth") tại Avioth
- Thánh đường Đức Bà Beaune ("Basilica Notre-Dame de Beaune") tại Beaune
- Thánh đường Đức Bà May vá ("Basilica Notre-Dame de Couture") tại Bernay
- Nhà thờ Đức Bà Rouen ("Cathédrale Notre-Dame de Rouen") tại Rouen
- Thánh đường Đức Bà Ba ngôi ("Basilica Notre-Dame de la Trinité") tại Blois
- Thánh đường Đức Bà Bon-Secours ("Basilica Notre-Dame de Bon-Secours") tại Bonsecours
- Thánh đường Đức Bà Boulogne ("Basilica Notre-Dame de Boulogne") tại Boulogne
- Nhà thờ Đức Bà Ân huệ ("Basilica Notre-Dame de Grâce") tại Cambrai
- Thánh đường Đức Bà Ceignac ("Basilica Notre-Dame de Ceignac") tại Ceignac
- Thánh đường Đức Bà Kỳ vọng ("Basilica Notre-Dame d'Espérance") tại Charleville-Mézières
- Nhà thờ Đức Bà Chartres ("Notre-Dame de Chartres") tại Chartres
- Thánh đường Đức Bà của Trẻ con ("Basilica Notre-Dame des Enfants") tại Châteauneuf-sur-Cher

== Tại Canada ==
- Thánh đường Đức Bà Montréal ("Basilica Notre-Dame de Montréal") tại Montréal
- Thánh đường Đức Bà Québec ("Notre-Dame de Québec") tại Thành phố Québec
- Thánh đường Đức Bà du Cap ("Notre-Dame du Cap") tại Trois-Rivières
- Thánh đường Đức Bà Ottawa ("Notre-Dame d'Ottawa") tại Ottawa

== Tại Bỉ ==
- Thánh đường Đức Bà Hòa bình và Hòa đồng ("Notre-Dame de Paix et de Concorde") tại Basse-Wavre
- Thánh đường Đức Bà Bonsecours ("Notre-Dame de Bonsecours") tại Bonsecours
- Thánh đường Đức Bà Hanswijk ("Notre-Dame de Hanswijk") tại Mechelen
- Thánh đường Đức Bà Montaigu ("Notre-Dame de Montaigu") tại Scherpenheuvel
- Thánh đường Đức Bà Tongre ("Notre-Dame de Tongre") tại Tongre-Notre-Dame
- Thánh đường Đức Bà Chèvremont ("Notre-Dame de Chèvremont") tại Vaux-sous-Chèvremont
- Thánh đường Đức Bà Kỳ vọng ("Notre-Dame de Bonne Espérance") tại Vellereille-Les-Brayeux

== Tại Luxembourg ==
- Nhà thờ Đức Bà Luxembourg ("Notre-Dame de Luxembourg")

== Tại Haiti ==
- Nhà thờ Đức Bà Quy thiên ("Notre-Dame de l'Assomption") tại Port-au-Prince

== Xem thêm ==
Tên này cũng chỉ đến nhiều trường, nhiều đại học và hai dòng bà xơ, và đến tác phẩm "Nhà thờ Đức Bà Paris" của đại văn hào Pháp Victor Hugo.
- Nhà thờ Đức Bà Paris (định hướng)
Điện Biên (định hướng)

Điện Biên là một tỉnh thuộc vùng Tây Bắc Bộ Việt Nam. Ngoài ra, tên gọi Điện Biên còn có thể chỉ:

- Địa danh cũ
- Phủ Điện Biên: một phủ thuộc tỉnh Hưng Hóa dưới thời nhà Nguyễn; nay tương ứng với tỉnh Điện Biên và một phần các tỉnh Lai Châu, Sơn La
- Thành phố Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên
- Huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên
- Phường Điện Biên (quận Ba Bình, thành phố Hà Nội); nay là một phần các phường Hoàn Kiếm và Ba Bình
- Phường Điện Biên, thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa
- Thị trấn Điện Biên, thị trấn huyện lỵ huyện Điện Biên, tỉnh Lai Châu; tương ứng với một phần thành phố Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên
- Huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên
- Thị trấn Điện Biên Đông (huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên).

==Xem thêm==
- Điện Biên Phủ (định hướng)
Guild Wars

Guild Wars là một MMORPG thay đổi phá cách được phát hành bởi hãng NCSoft và phát triển bởi ArenaNet từ ngày 26 tháng 4 năm 2005. "Guild Wars" nhận được nhiều sự khen ngợi vì tính phá cách đó. Thoạt tiên là việc đóng phí, hầu như các game hay trên thế giới hiện nay đều đóng 15 đô la Mỹ một tháng. Tuy nhiên, để chơi "Guild Wars" người chơi chỉ cần mua đĩa bản quyền (50–60 đô la một đĩa) và không cần phải đóng tiền giờ chơi hàng tháng nữa.

Sau thành công khá vang dội của "Lineage 2". Mặc dù LA nhận được không ít lời phàn nàn từ người chơi ở khu vực châu Âu và Mỹ nhưng bù lại NCSoft đã thắng lớn ở châu Á. Trên tinh thần đó, NCSoft quyết định tung ra thêm "Guild Wars" nhằm chứng tỏ vị trí đứng của mình trong ngành công nghiệp giải trí khổng lồ.

Khi tung ra "Guild Wars", NC Soft không ngờ rằng sản phẩm mới của mình lại tiến xa vượt bậc so với sản phẩm trước đó. Thực vậy, số lượng client tung ra được tiêu thụ với số lượng khổng lồ khiến cho "Guild Wars" lập tức nằm trong "Bảng đánh giá game có thứ hạng cao nhất" do nhiều người chơi game bình chọn và tuyệt nhiên qua mặt được đại gia "World of Warcraft".

== Liên kết ngoài ==
- Trang chủ Guild Wars
Dây sống

Dây sống là một trong những đặc trưng của ngành động vật có dây sống, gồm các lớp bò sát, chim, cá sụn v.v... mà không ngành nào khác có được.

Dây sống, với nhiệm vụ là bộ xương trong của những loài động vật này, nâng đỡ chúng trong việc di chuyển và bảo vệ những cơ quan quan trọng như hệ thần kinh, phổi...

== Cấu tạo ==
Trong giải phẫu động vật, dây sống là một dây linh hoạt với cấu tạo rắn và xốp (gần giống như sụn), có nguồn gốc từ nội bì gồm toàn những tế bào có không bào lớn.  Dây sống nằm dọc theo cơ thể từ đầu đến đuôi, thường là gần với lưng hơn so với bụng của động vật.

Dây sống được cho là có lợi thế (cả trong bối cảnh tiến hóa và phát triển) bởi vì nó cung cấp cấu trúc chắc chắn để gắn cơ, nhưng vẫn linh hoạt.

Ở các nhóm động vật có mức độ tiến hóa thấp, dây sống vẫn tồn tại trong suốt cuộc đời như sự hỗ trợ trục chính của cơ thể, trong khi ở hầu hết các động vật bốn chân nó trở thành lõi nhân của đĩa đệm.

Ở các loài động vật có xương sống tiến hóa cao (như bò sát, chim, thú) dây sống chỉ tồn tại ở giai đoạn phôi thai, sau đó bị các tế bào xương sống chèn ép làm cho thoái hoá chỉ để lại vết tích ở trung tâm thân đốt sống hoặc thoái hoá không để lại vết tích gì.
Mã hóa âm thanh tiên tiến

Mã hóa âm thanh tiên tiến hay Advanced Audio Coding (viết tắt: AAC) - (ISO 14496-3) là một định dạng âm thanh đa năng nén kiểu lossy được định nghĩa theo tiêu chuẩn MPEG-2 và được phát triển bởi liên minh Fraunhofer, Dolby, Sony và AT&T. AAC được phát triển nhằm thay thế cho định dạng âm thanh đã quá nổi tiếng MP3 để tích hợp trong container MP4-một container của MPEG-4 tiêu chuẩn hỗ trợ đầy đủ các tính năng phụ (xem thêm phần MPEG-4).

Dạng định này được phát triển để xóa đi những chỗ yếu của MP3 và nâng cao phương pháp mã hóa đã có. Do vậy những tín hiệu thu của âm thanh hay tiếng động sẽ được nhận biết và mã hóa một cách hiệu quả hơn hoặc những vấn đề của Pre-Echo sẽ giảm thấp xuống nhiều.

AAC có thể tích hợp tới 48 kênh âm thanh (có sample rate tới 96KHz) cộng thêm 15 kênh âm thanh tần số thấp (Low Frequency Enhancement-LFE) giới hạn sample rate ở 120 Hz.

== Một số Profile của AAC (HE-AAC, LC-AAC, LD-AAC, AAC, SSR.AAC) ==
Đây là một vài profile của MPEG-4 AAC tiêu chuẩn.
- Low Complexity (LC) nghĩa là “ít phức tạp”. Ở mức độ Bitrate trung bình đến cao, được sử dụng trong hệ thống mua bán nhạc trực tuyến của Apple và RealNetWorks hoặc được cài sẵn trong phần cứng.
- High Efficiency (HE) nghĩa là “hiệu quả cao”. HE-AAC cũng được hiểu theo cách khác là AACPlus, AAC+ hay AAC SBR(Spectral Band Replication)... HE-AAC được phát triển nhằm sử dụng trong việc mã hóa với bitrate thấp – đặc biệt có tác dụng với tập tin âm thanh đa kênh (multichannel).
- Low Delay (LD) nghĩa là "Thời gian trễ thấp". Được sử dụng cho thời gian dật nhỏ (khoảng 20ms) ở mức Bitrate trung bình đến mức độ cao. Được sử dụng trong lĩnh vực liên lạc, ví dụ như trong hệ thống Video Họp.
- Main Profile - Profile chính
- Scalable Sample Rate (SSR) - dành cho "Streaming" hay "coi trực tuyến". Nó cho phép đưa lại dự liệu liên tục mà không bị vấp bằng cách giảm độ Bitrate, nếu như băng thông đường truyền không cho phép, hoặc độ băng thông cho phép bỗng nhiên giảm mạnh.

== Ý nghĩa của AAC ==
AAC là dạng định nén âm có tiêu hao về chất lượng, được sử dụng rộng rãi qua các kênh mua bán nhạc trực tuyến như iTunes Store, Real Music Store, LiquidAudio được gắn kèm với hệ thống chống sao chép DRM (ví dụ như FairPlay của Apple).

Trên máy iPod của Apple hay máy điện thoại di động của Nokia, Samsung, Sony Ericsson, Siemens bạn có thể chơi những dữ liệu dạng AAC này. AAC đem lại độ nén cao hơn so với những dạng định khác với mức nén có thể tới 1:16. Ví vậy ngay ở mức 64 kbit/sec/chanel audio thì đã đạt được mức chất lượng khá, ở mức 192 kbit/sec/chanel audio thì có thể ngang với chất lượng CD.

Như :

352,8Kbps, 16bit/44100Hz = CD Quality.

384Kbps,16bit/48000Hz = DVD Quality (tương đương Hi-Res Audio).
== Weblinks ==
- Apple với MPEG-4 - AAC Audio (english)
- Thông số kỹ thuật Knowledge Base and Open Source AAC Codecs của AudioCoding.com (englisch)
- Thông tin bản quyền: Via Licensing Corporation - patent licensing services - MPEG-4 AAC (englisch)
- 1 Trang khá hay về chủ đề Nén dữ liệu: Ultimate compression resources catalog: AAC (englisch)