Carl XVI Gustaf

Carl XVI Gustaf (tên thánh: Carl Gustaf Folke Hubertus, sinh ngày 30 tháng 4 năm 1946) là vua Thụy Điển từ ngày 15 tháng 9 năm 1973, khi ông của ông là Gustaf VI Adolf qua đời. Ông là con trai duy nhất của Gustaf Adolf, Công tước xứ Västerbotten và Công nương Sibylla của Saxe-Coburg và Gotha. Cha của ông đã bị tử nạn trong một vụ rơi máy bay vào chiều ngày 26 tháng 1 năm 1947 tại sân bay Copenhagen, Đan Mạch.

Hiện tại, Carl XVI Gustaf là vị vua trị vì lâu nhất trong lịch sử Thụy Điển, vượt qua Vua Magnus IV, người đã trị vì Thụy Điển trong suốt 44 năm 222 ngày và qua đời vào năm 1374.

Người kế vị ông sẽ là Thái nữ Victoria, Nữ Công nước xứ Västergötland - con trưởng của ông và Vương hậu Silvia - sau khi Nghị viện Thụy Điển sửa đổi Luật Kế vị, một dự luật giao quyền kế vị cho cả Hoàng tử và Công chúa của vương thất Thụy Điển. Theo sự thay đổi này, ngai vàng sẽ truyền cho người con trưởng không kể nam nữ của Quốc vương Thụy Điển.

== Thời thơ ấu và giáo dục ==
=== Thân thế ===
Carl Gustaf sinh ngày 30 tháng 4 năm 1946 lúc 10:20 tại Cung điện Haga ở Solna, quận Stockholm, Thụy Điển dưới thời trị vì của ông cố Quốc vương Gustaf V, là con út và là con trai duy nhất trong một gia đình có 5 người con. Cha của ông là Vương tôn Gustaf Adolf, Công tước xứ Vasterbotten con trai cả của Thái tử Gustaf (sau là Quốc vương Gustaf VI Adolf) và mẹ ông là Công chúa Sibylla của Saxe-Coburg và Gotha (chắc của Victoria của Anh). Chào đời với tư cách là con trai duy nhất của đương kim quân chủ tương lai, từ khi mới sinh ra ông đứng thứ 3 trong hàng kế vị ngai vàng Thụy Điển chỉ sau ông nội và cha, và đứng thứ nhất khi ông nội lên ngôi Quốc vương vào năm 1950. Ông được làm lễ rửa tội tại Nhà nguyện Hoàng gia vào ngày 7 tháng 6 năm 1946 bởi Erling Eidem, Tổng giám mục của Uppsala. Cha mẹ đỡ đầu của ông gồm Thái tử Christian (sau là Frederick IX của Đan Mạch), Công chúa Ingrid (sau là Vương hậu Ingrid ), Thái tử Alexander (sau là Olav V của Na Uy), Công chúa Juliana (sau là Juliana của Hà Lan ), Gustaf V, ông nội và bà (Gustaf VI Adolf và Vương hậu Louise Mountbatten), Friedrich Josias, Hoàng tử của Saxe-Coburg và Gotha và Bá tước Folke Bernadotte.

=== Thái tử Thụy Điển ===
Vào ngày 26 tháng 1 năm 1947 tại Sân bay Copenhagen cha của ông, Gustaf Adolf từ Amsterdam đến Stockholm qua Copenhagen được thông báo là đã thiệt mạng trên chuyến bay tên Douglas DC-3. Carl Gustaf khi đó mới chưa đầy 1 tuổi thay mặt cha mình tiến lên thứ 2 trong hàng kế vị ngai vàng chỉ sau ông nội lúc đó là Thái tử Gustaf. Năm 1950, Quốc vương Gustaf V (ông cố của Carl Gustaf) qua đời, con trai ông trở thành Quốc vương của Thụy Điển với tên gọi Gustaf VI Adolf ở tuổi 68 và Carl Gustaf tiến lên đứng thứ nhất trong dòng kế vị ngai vàng. Ông nhận danh hiệu Thái tử Thụy Điển với tư cách là cháu trai của một Quốc vương khi đó ông mới 4 tuổi.

=== Giáo dục ===
Carl Gustaf mắc chứng khó đọc, sau này con gái ông Thái nữ Victoria và con trai ông là Vương tử Carl Philip cũng mắc chứng khó đọc giống cha. Carl Gustaf tiếp nhận một nền giáo dục tư nhân trong chính Cung điện Vương thất Thụy Điển, sau đó ông được gửi đến Trường Broms và đi học nội trú tại Trường Sigtunaskolan Humanistiska Läroverket ở Sigtuna, Thụy Điển và học tại Đại học Uppsala với Đại học Stockholm. Ở tuổi 20 ông tham gia Quân đội Thụy Điển, Hải quân Hoàng gia và Không quân Thụy Điển, khoảng thời gian tại đây ông tham gia một chuyến đi vòng quanh thế giới bằng con tàu HSwMS "Älvsnabben" (M01) của Hải quân Thụy Điển.

Khi còn trẻ Carl Gustaf từ lâu là một người ủng hộ phong trào Hướng Đạo ở Thụy Điển. Để chuẩn bị cho vai trò là nguyên thủ quốc gia, Carl Gustaf đã theo một chương trình nghiên cứu rộng rãi về hệ thống tòa án, các tổ chức và thể chế xã hội, công đoàn và hiệp hội người sử dụng lao động, đồng thời dành thời gian để nghiên cứu Riksdag, Chính phủ Thụy Điển và Bộ Ngoại giao. Ông cũng đã dành thời gian tại Phái bộ Thụy Điển tại Liên hợp quốc và Cơ quan Hợp tác Phát triển Quốc tế Thụy Điển (SIDA), ngoài ra Carl Gustaf đã có một khoảng thời gian làm việc tại một ngân hàng ở London và tại văn phòng Đại sứ quán Thụy Điển tại Anh, Phòng Thương mại Thụy Điển tại Pháp. Carl Gustaf từng thay mặc ông nội tham dự Triển lãm Thế giới tại Osaka, Nhật Bản.
== Hôn nhân và Gia đình ==
Carl Gustaf kết hôn với Silvia Sommerlath, một người phụ nữ mang hai dòng máu Đức và Brazil, sau khi gặp nhau tại Thế vận hội Mùa hè 1972 ở Munich cặp đôi quyết định kết hôn. Đám cưới được tổ chức vào ngày 19 tháng 6 năm 1976 tại Nhà thờ Hoàng gia Stockholm, do Tổng giám mục Uppsala chủ trì. Nhóm nhạc ABBA đã góp mặt tại lễ cưới với bài hát Dancing Queen như một lời tri ân gửi đến Vương hậu tương lai của họ.

Vua Carl Gustaf và Vương hậu Silvia có ba người con lần lượt đứng thứ nhất, thứ tư và thứ tám trong hàng kế vị ngai vàng Thụy Điển:

- Thái nữ Victoria, Nữ công tước xứ Västergötland (sinh năm 1977)
- Vương tử Carl Philip, Công tước xứ Värmland (sinh năm 1979)
- Vương nữ Madeleine, Nữ công tước của Hälsingland và Gästrikland (sinh năm 1982)

==Danh hiệu và Tước hiệu==
- Ngày 30 tháng 4 năm 1946 - ngày 7 tháng 6 năm 1946: "Vương tằng tôn Carl Gustaf của Thụy Điển Điện hạ"
- Ngày 7 tháng 6 năm 1946 - ngày 29 tháng 10 năm 1950: "Vương tằng tôn Carl Gustaf của Thụy Điển Điện hạ, Công tước xứ Jämtland"
- Ngày 29 tháng 10 năm 1950 - 15 tháng 9 năm 1973: "Vương thái tôn của Thụy Điển Điện hạ, Công tước xứ Jämtland"
- Ngày 15 tháng 9 năm 1973 - nay: "Quốc vương của Thụy Điển Bệ hạ"

== Tham khảo ==
- Ordenskalender 1969 & 1975, Riksmarskalksämbetet, Stockholm.

== Liên kết ngoài ==
- Tổ tiên của Silvia, Vương hậu Thụy Điển
- Hoàng gia Thụy Điển - Trang mạng chính thức
- UNSG Ban Ki-Moon Lays Wreath Honouring Dag Hammarskjold of ngày 1 tháng 10 năm 2009 and UN Secretary-General with King Carl XVI Gustaf of Sweden