Osip Emilyevich Mandelstam

Osip Emilyevich Mandelstam (tiếng Nga: О́сип Эми́льевич Мандельшта́м, 15 tháng 1 năm 1891 – 27 tháng 12 năm 1938) – nhà thơ, nhà văn Nga, một trong những nhà thơ tiêu biểu nhất của trường phái thơ "Asmeist" (Đỉnh cao), Nga.

== Tiểu sử ==
Osip Mandelstam sinh ở Warszawa, Ba Lan trong một gia đình người Do Thái. Bố là một thương gia nên tuổi nhỏ Mandelstam được sống đầy đủ. Năm 1897 cả gia đình chuyển về Sankt-Peterburg. Từ năm 1900 đến năm 1907 học ở trường trung học Tenishesky, một trong những trường học có xu hướng tiến bộ thời bấy giờ. Từ nhỏ đã tỏ ra ấn tượng với vẻ kiến trúc hài hòa của Sankt-Peterburg qua cuộc sống của cộng đồng Do Thái.

Năm 1908-1910 học ở Đại học Sorbonne và Đại học Heidelberg. Năm 1911 vào học Đại học Sankt-Peterburg và tốt nghiệp năm 1917.

Năm 1923, sau khi tiếp xúc với nhà cách mạng Nguyễn Ái Quốc, Osif Mandelstam đã nhận xét: "... Nguyễn Ái Quốc thấm đượm chất văn hóa – không phải thứ văn hóa châu Âu, có lẽ đấy là nền văn hóa của tương lai...".

Mandelstam bắt đầu sự nghiệp thơ ca như một nhà thơ của phái hình tượng, chịu ảnh hưởng của Sologub và Tyutchev. Cuối năm 1912 tham gia phái "Asmeist", kết bạn với Anna Akhmatova, Nicolai Gumilyov, xuất bản tập thơ đầu "Камень" (Đá, ba ấn bản: 1913, 1916, 1922). Thời kỳ Chiến tranh thế giới thứ nhất và Cách mạng tháng Mười (1916-1920) Mandelstam hoàn thành tập thơ thứ hai "Tristia", xuất bản năm 1922, năm 1923 in lại dưới tên "Quyển sách thứ hai" đề tặng Nazezhda Khazina, vợ của nhà thơ. Những năm 1925-1930 Mandelstam chỉ viết văn, năm 1930 bắt đầu quay lại với thơ.

Tháng 11 năm 1933 ông viết bài thơ "Мы живем, под собою не чуя страны... (Ta sống đây mà không cảm thấy đất nước mình...)" chỉ trích Stalin nên bị bắt vào trại cải tạo ở Voronezh. Tháng 5 năm 1937 được ra trại Voronezh. Năm sau lại bị bắt đi cải tạo ở vùng Viễn Đông. Mandelstam mất ngày 27 tháng 12 năm 1938 trong trại cải tạo ở Vladivostok.

== Tác phẩm ==
- "Камень" (Đá, 1913, 1916, 1922), thơ
- "Tristia", 1922, thơ
- "Шум времени" (Tiếng ồn của thời gian, 1923), văn xuôi
- "Египетская марка" (Con tem Ai Cập, 1927), văn xuôi
- "Стихотворения" (Thơ, 1928), thơ
- "Слово и культура" (Lời nói và văn hóa, 1922), tiểu luận
- "О природе слова" (Về bản chất của lời nói, 1922), tiểu luận
- "Четвертая проза" (Văn xuôi thứ bốn, 1930), văn xuôi
- "Воронежские тетради" (Những ghi chép ở Voronezh, 1935–1937), văn xuôi
- "О поэзии" (Về thơ ca, 1928), văn xuôi
- "Разговор о Данте" (Trò chuyện về Dante, 1933), văn xuôi
- "Стихи о неизвестном солдате" (Thơ về người lính vô danh, 1937), thơ
- "Собрание сочинений: в 4 тт" (Tuyển tập tác phẩm, 4 tập), tuyển tập

== Chú thích ==
- Aleksandr I (1777-1825) – Hoàng đế Nga từ năm 1801

== Liên kết ngoài ==
- Осип Мандельштам Стихотворения
- Осип Мандельштам на сайте «Стихия»
- [lib.ru|http://lib.ru/POEZIQ/MANDELSHTAM/]
- Осип Мандельштам, стихи в Антологии русской поэзии.
- Мандельштам Осип Эмильевич, «Собрание 10 стихотворений в чтении автора» . Библиотека "ImWerden"
- Гаспаров М. Л. Осип Мандельштам и три его поэтики
- А. К. Жолковский. «Я пью за военные астры»: поэтический автопортрет Мандельштама
- Осип Мандельштам в сборнике «Тайны ремесла»
- «Мандельштам Осип», Электронная еврейская энциклопедия
- Biografía y poemas en español de Osip Mandelstam
- Polyhymnion- Mandelstam in English
- Books and Writers: Osip (Emilevich) Mandelstam
- Osip Mandelstam - Life Stories, Books, and Links
- Osip Emilyevich Mandelshtam, essay by Vitaly Charny
- The Danger Zone essay by Edna O'Brien
- 24 Poems by Mandelstam, translated by A. S. Kline
- 44 More Poems by Mandelstam, translated by A. S. Kline
- Osip Mandelstam. Tristia (tranlsation by Ilya Shambat)
- Russian Library: Mandelshtam (bilingual edition)
- Poet Page: Osip Emelievich Mandelshtam
- The Stalin Epigram by Osip Mandelstam translated by W. S. Merwin
- Osip Mandelstam Stalin Epigram translated by Darran Anderson
- Mandelstam in English by Martin Turner
- Poetic Injustice. On Osip Mandelstam by Adam Kirsch