S60 (nền tảng phần mềm)

S60 (hay còn gọi là nền tảng S60 - trước đây là Giao diện người dùng Series 60) là một nền tảng phần mềm dành cho điện thoại thông minh chạy hệ điều hành Symbian. Nó được Nokia tạo ra dựa trên giao diện người dùng 'Pearl' của Symbian Ltd. S60 được giới thiệu tại COMDEX vào tháng 11 năm 2001 lần đầu tiên và được bán kèm với điện thoại thông minh Nokia 7650. Nền tảng này đã từng có 5 phiên bản cập nhật khác nhau. Tháng 11 năm 2005, Series 60 đã được đổi tên thành "S60."

Năm 2008, Quỹ Symbian được thành lập để hợp nhất tất cả tài sản của các nền tảng Symbian khác nhau (S60, UIQ, MOAP), và biến nó thành nguồn mở. Năm 2009, dựa trên cơ sở mã của S60, Symbian Foundation đã giới thiệu một nền tảng thuộc dòng S60 dưới tên S60 5th Edition, hay Symbian^1, trên nền tảng của hệ điều hành Symbian 9.4. Sau này họ giới thiệu thêm Symbian^2 (dành cho thị trường Nhật Bản) và Symbian^3.

Nền tảng S60 là một tiêu chuẩn đa cấp cho điện thoại thông minh, nó hỗ trợ phát triển ứng dụng trong môi trường Java MIDP, C++, Python và Adobe Flash. API của nó được gọi là Avkon UI. S60 bao gồm một bộ thư viện và các ứng dụng tiêu chuẩn, chẳng hạn như điện thoại, công cụ quản lý thông tin cá nhân (PIM - Personal Information Manager) và trình phát đa phương tiện dựa trên Helix. Nó được dự định cung cấp cho các điện thoại có đầy đủ các tính năng như màn hình màu lớn, thường được gọi là điện thoại thông minh.

Ban đầu, tính năng nổi bật nhất của điện thoại S60 là chúng cho phép người dùng cài đặt các ứng dụng mới sau khi mua. Tuy nhiên, không giống như một nền tảng máy tính để bàn tiêu chuẩn, các ứng dụng tích hợp hiếm khi được nhà phân phối nâng cấp ngoài các bản sửa lỗi. Các tính năng mới chỉ được thêm vào điện thoại trong khi chúng đang được phát triển chứ không phải sau khi phát hành công khai. Một số nút được tiêu chuẩn hóa, chẳng hạn như phím menu, phím điều khiển bốn chiều hay phím d-pad, phím mềm trái và phím mềm phải...

S60 chủ yếu được Nokia sử dụng nhưng họ cũng đã cấp phép cho một số nhà sản xuất khác, bao gồm Lenovo, LG Electronics, Panasonic, Samsung, Sendo, Siemens Mobile, Sony Ericsson, Solstice và Vertu. Sony Ericsson là nhà sản xuất đáng chú ý khi sử dụng giao diện UIQ Symbian để cạnh tranh.

Ngoài các nhà sản xuất, còn có các cộng đồng khác bao gồm:

- Các công ty phần mềm như Sasken, Elektrobit, Teleca, Digia, Mobica, Atelier.tm
- Các công ty bán dẫn như Texas Instruments, STMicroelectronics, Broadcom, Sony, Freescale Semiconductor, Samsung Electronics
- Các nhà mạng như Vodafone và Orange, đã phát triển và cung cấp các ứng dụng và dịch vụ di động dựa trên S60
- Các nhà phát triển phần mềm và nhà cung cấp phần mềm độc lập (ISV -Independent Software Vendors).

== Các phiên bản ==
 S60 đã có bốn phiên bản chính được ra mắt: "Series 60" (2001), "Series 60 Second Edition" (2002), "S60 3rd Edition" (2005) và "S60 5 Edition" (2008). Mỗi bản khi phát hành đều có một phiên bản cập nhật được gọi là "Feature Pack" ("Gói tính năng)", đôi khi được hiểu là "relay" ("chuyển tiếp)".Tùy cái mà được chạy trên một phiên bản Symbian khác nhau.

- Phiên bản 0.9 là bản gốc và lần đầu tiên được bán kèm với Nokia 7650.
- Phiên bản 1.2 (được ra mắt trên thị trường dưới dạng Feature Pack 1 - Gói tính năng 1) được tung ra lần đầu tiên với Nokia 3600/3650 vào năm 2003.

== Phiên bản và thiết bị được hỗ trợ ==
Nhiều thiết bị có khả năng chạy nền tảng phần mềm S60 với HĐH Symbian. Các thiết bị từ Nokia 7650 đời đầu chạy S60 v0.9 trên hệ điều hành Symbian v6.1, cho đến Samsung i8910 Omnia HD mới nhất chạy S60 v5.0 trên hệ điều hành Symbian v9.4. Trong Symbian^3 có phiên bản sửa đổi là v5.2.

Dưới đây là bảng liệt kê các thiết bị và từng phiên bản của S60 cũng như phiên bản hệ điều hành Symbian dựa trên những gì nó dựa trên. Lưu ý rằng các thiết bị mới kể từ Symbian^3 có thể có khả năng nâng cấp lên các hệ thống sau này, chẳng hạn như Symbian Anna và Symbian Belle. Do đó, bạn có thể thấy một thiết bị được liệt kê trong nhiều hệ thống. 

Symbian hiện đang tiến triển thông qua một giai đoạn thay đổi tổ chức để biến thành một dự án nền tảng phần mềm nguồn mở. Là một HĐH, Symbian ban đầu không cung cấp giao diện người dùng (UI - User Interface), lớp trực quan chạy trên một hệ điều hành. Điều này đã được thực hiện riêng. Ví dụ về giao diện người dùng Symbian như MOAP; Series 60; Series 80; Series 90 và UIQ. Sự tách biệt về giao diện người dùng này khỏi HĐH cơ bản đã tạo ra tính linh hoạt và gây ra nhầm lẫn trên một số trên thị trường. Việc mua Symbian của Nokia được môi giới với sự tham gia của các nhà phát triển Giao diện người dùng khác và tất cả các lớp giao diện người dùng chính khác đã (hoặc đã được cam kết) được tặng cho nền tảng nguồn mở, người sẽ sở hữu độc lập hệ điều hành Symbian. Tổ chức Symbian mới đã công bố ý định hợp nhất các giao diện người dùng Symbian khác nhau thành một giao diện người dùng duy nhất dựa trên nền tảng S60. (Thông báo được thực hiện vào tháng 3 năm 2009 chỉ ra đây sẽ là S60 5th Edition với feature pack 1 - gói tính năng 1).

== Symbian Anna ==
Vào ngày 12 tháng 4 năm 2011, Nokia đã công bố Symbian Anna là bản cập nhật phần mềm cho phiên bản Symbian^3. Ba thiết bị mới của họ (500, X7 và E6) đã được công bố sẽ cài đặt sẵn Symbian Anna. Symbian Anna cũng sẽ có sẵn dưới dạng Cập nhật phần mềm cho các thiết bị dựa trên Symbian^3. Hầu hết các cập nhật quan trọng đi kèm với "Anna" là

- Bàn phím QWERTY với mục nhập dữ liệu chia nhỏ
- Một bộ icon mới
- Trình duyệt internet mới với giao diện người dùng được cải thiện, thanh địa chỉ tích hợp công cụ tìm kiếm, điều hướng và tải trang nhanh hơn.
- Bản đồ Ovi được cập nhật (tìm kiếm phương tiện giao thông công cộng, tải xuống bản đồ quốc gia đầy đủ thông qua mạng WLAN hoặc Nokia Ovi Suite, đăng ký vào Facebook, Twitter và Foursquare).
- Java Runtime 2.2, Qt Mobility 1.1 và Qt4.7.

== Symbian Belle ==
Vào ngày 24 tháng 8 năm 2011, Nokia đã công bố Symbian Belle (sau đổi tên thành Nokia Belle) dưới dạng bản cập nhật phần mềm cho phiên bản Symbian Anna. Ba thiết bị mới (603, 700 và 701) [Nokia 600 bị hủy và được thay thế bằng Nokia 603] đã được công bố sẽ cài đặt sẵn Symbian Belle. Symbian Belle cũng có sẵn dưới dạng Cập nhật phần mềm cho các thiết bị dựa trên Symbian Anna. Hầu hết các cập nhật quan trọng đi kèm với "Belle" là

- Live widgets, nhiều kích cỡ
- Thêm một vài homescreen
- Cải thiện thanh trạng thái
- Thêm thanh thông báo
- Cử chỉ điều hướng hiện đại hơn
- Nhiều ứng dụng mới
- Màn hình khóa có thể thêm thông tin (thông báo..)
- Hỗ trợ thiết bị NFC
- Đa nhiệm trực quan

== Symbian Carla và Donna ==
Vào tháng 11 năm 2011, Nokia đã công bố bản cập nhật Carla và Donna. Carla dự kiến sẽ được phát hành vào cuối năm 2012 hoặc đầu năm 2013 và có trình duyệt web mới, các widget mới, cải thiện về NFC và cải tiến âm thanh Dolby Surround. Donna sẽ trở thành một bộ xử lý lõi kép độc quyền và được lên kế hoạch phát hành vào cuối năm 2013 hoặc đầu năm 2014. Vào tháng 5 năm 2012, một giám đốc của Nokia đã tuyên bố rằng Carla và Donna đã bị hủy bỏ và thay vào đó, Nokia sẽ chỉ phát hành Belle Feature Pack 2 (Gói tính năng 2) vào cuối năm 2012, thiếu nhiều tính năng được lên kế hoạch cho Carla và Donna.

== Di sản ==
Vào tháng 2 năm 2011, Nokia tuyên bố hợp tác với Microsoft để áp dụng Windows Phone 7 làm hệ điều hành chính của Nokia, khiến cho sự phát triển của Symbian tiếp tục bị nghi ngờ. Nokia đã hứa hỗ trợ cho Symbian và các thiết bị mới hơn cho đến ít nhất đến năm 2016, nhưng sẽ không có thiết bị Symbian mới nào được phát hành sau Nokia 808 PureView. Vào ngày 29 tháng 4 năm 2011, Nokia thông báo rằng họ sẽ chuyển các hoạt động của Symbian sang Accenture cùng với 3.000 nhân viên.

== Xem thêm ==
- Sailfish OS, nền tảng Linux nguồn mở dựa trên MeeGo từ Jolla, công ty được thành lập bởi các nhân viên cũ của Nokia.
- Hệ điều hành Android, một nền tảng di động mã nguồn mở của Google
- Maemo, nền tảng dựa trên Debian Linux của Nokia
- MOAP, một nền tảng khác dựa trên Symbian.
- Series 40, nền tảng không dựa trên Symbian dành cho các thiết bị đại chúng.
- Series 80
- Series 90
- UIQ, một nền tảng khác dựa trên Symbian
- Trình duyệt web cho S60

== Tham khảo ==
 Symbian Symbian Belle - sự thật, các tính năng và hình ảnh

== Liên kết ngoài ==
- Forum Nokia – S60 developer site
- Forum.Nokia.com – S60 2nd/3rd Edition: Differences in Features v1.5
- Forum Nokia Russia – S60 developer site
- Open Letter from Nokia CEO to Microsoft CEO