hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
O-Bi, O-Ba: The End of Civilization

O-Bi, O-Ba: The End of Civilization () là một phim điện ảnh khoa học viễn tưởng chính kịch của Ba Lan. Bộ phim do Piotr Szulkin viết kịch bản kiêm đạo diễn và được công chiếu vào năm 1985.

Phim lấy bối cảnh tương lai hậu tận thế. Lúc này, một nhóm người đang sống trong một căn hầm biệt lập sắp sửa sụp đổ. Niềm tin rằng có một chiếc tàu mang tên The Ark đang trên đường đến giải cứu họ là thứ duy nhất giúp họ nuôi hi vọng. Tuy nhiên, sự tồn tại của The Ark thật ra chỉ là ý nghĩ được gieo bởi nhân vật chính vì muốn duy trì tinh thần của mọi người.

== Diễn viên ==
- Jerzy Stuhr trong vai Soft
- Krystyna Janda trong vai Gea
- Mariusz Dmochowski trong vai Nhà triệu phú
- Kalina Jędrusik trong vai Vợ của nhà triệu phú
- Marek Walczewski trong vai Cấp trên của Soft
- Jan Nowicki trong vai Kỹ sư
- Krzysztof Majchrzak trong vai Người trong tủ đông
- Stanisław Igar trong vai Thợ thủ công
- Mariusz Benoit trong vai Bác sĩ
- Włodzimierz Musiał trong vai Kraft

== Công chiếu ==
"O-Bi, O-Ba: The End of Civilization" được công chiếu lần đầu tại Ba Lan vào ngày 28 tháng 1 năm 1985, cụ thể là tại Liên hoan phim Ba Lan ở Gdynia. Trong sự kiện này, nhờ sự thể hiện xuất sắc trong phim mà Andrzej Kowalczyk đã giành được giải thưởng ở hạng mục Thiết kế sản xuất xuất sắc nhất.

== Đón nhận ==
Theo Kim Newman, bộ phim đối xử nghiêm túc và tôn trọng chủ đề và đối tượng bộ phim hướng tới.
Biên giới Canada–Hoa Kỳ

Biên giới Canada - Hoa Kỳ là đường biên giới phân chia Canada và Hoa Kỳ. Đây là biên giới quốc tế dài nhất trên thế giới giữa hai quốc gia. Biên giới trên cạn (bao gồm biên giới ở các vùng nước Ngũ Đại Hồ, Đại Tây Dương và Thái Bình Dương) dài 8.891 km, trong đó 2.475 km là biên giới giữa Alaska với British Columbia và Yukon. Các cơ quan hiện chịu trách nhiệm tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại hợp pháp qua biên giới Canada - Hoa Kỳ là Cơ quan Dịch vụ Biên giới Canada (CBSA) và Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP).

==Lịch sử ==
=== Thế kỷ 18 ===
Hiệp ước Paris năm 1783 kết thúc Chiến tranh Cách mạng Mỹ giữa Vương quốc Anh và Hoa Kỳ. Trong điều khoản thứ hai của Hiệp ước, các bên đã đồng ý về tất cả các ranh giới của Hoa Kỳ, bao gồm, nhưng không giới hạn, ranh giới về phía bắc cùng sau đó - Bắc Mỹ thuộc Anh. Ranh giới được thỏa thuận bao gồm đường từ góc tây bắc của Nova Scotia đến đầu tây bắc của sông Connecticut, và đi dọc theo giữa sông đến vĩ tuyến 45 của vĩ độ bắc.

Vĩ tuyến được thiết lập vào những năm 1760 để làm ranh giới giữa các tỉnh Quebec và New York (bao gồm cả những gì sau này trở thành Bang Vermont). Tuyến đó do John Collins và Thomas Valentine khảo sát và đánh dấu từ năm 1771 đến năm 1773.

===Thế kỷ 19===
==== Hiệp ước (1846) ====
Một tranh chấp ranh giới năm 1844 trong nhiệm kỳ Tổng thống của James K. Polk đã dẫn đến lời tuyên bố ranh giới phía bắc của phía tây của núi Rocky là 54°40′N liên quan đến ranh giới phía nam của Lãnh thổ Alaska của Nga. Tuy nhiên, Vương quốc Anh muốn có một đường biên giới theo sông Columbia đến Thái Bình Dương. Tranh chấp đã được giải quyết trong Hiệp định Oregon năm 1846, trong đó xác lập vĩ tuyến 49 làm ranh giới qua dãy Rocky.
Chất lượng thực phẩm

Chất lượng thực phẩm là chỉ tiêu chất lượng của thực phẩm được người tiêu dùng chấp nhận. Chất lượng ở đây bao gồm các yếu tố bên ngoài như ngoại hình (kích thước, hình dạng, màu sắc, độ bóng và tính nhất quán, kết cấu và hương vị) và yếu tố bên trong (hóa học, vật lý, vi sinh vật). Chất lượng thực phẩm được Mỹ thực thi trong Đạo luật An toàn Thực phẩm vào năm 1990.

Chính vì sức khỏe người tiêu dùng dễ bị ảnh hưởng bởi bất kỳ dạng ô nhiễm nào có thể xảy ra trong quá trình sản xuất nên chất lượng thực phẩm là yêu cầu rất quan cầu quan trọng trong sản xuất thực phẩm. Nhiều người tiêu dùng cũng dựa vào các tiêu chuẩn sản xuất và chế biến để biết thành phần nào phù hợp với chế độ ăn uống, yêu cầu dinh dưỡng, cũng như tình trạng sức khỏe của họ. Bên cạnh chất lượng thành phần cũng cần phải yêu cầu vệ sinh. Để sản xuất thực phẩm an toàn nhất có thể thì quan trọng là phải đảm bảo rằng môi trường chế biến thực phẩm càng sạch càng tốt.

Chất lượng thực phẩm cũng liên quan đến truy xuất nguồn gốc sản phẩm và cũng liên quan đến việc ghi nhãn để đảm bảo có thành phần chính xác và thông tin dinh dưỡng. 
==Tham khảo==
- Potter, Norman N. and Joseph H. Hotchkiss (1995). "Food Science." 5th Edition. New York: Chapman & Hall. pp. 90–112.
Chris Wallace

Christopher W. Wallace (sinh ngày 12 tháng 10 năm 1947) là một người dẫn chương trình truyền hình, nhà báo người Mỹ, người dẫn tin tức của chương trình Fox News "Fox News Sunday". Wallace được biết đến với những cuộc phỏng vấn khó và có phạm vi rộng, mà ông thường được so sánh với cha mình, nhà báo nổi tiếng "60 Minutes" Mike Wallace. Khi còn là một thiếu niên, Wallace đã trở thành trợ lý của Walter Cronkite trong Hội nghị quốc gia Đảng Cộng hòa năm 1964.
==Tiểu sử==
Chris Wallace sinh ra ở Chicago, Illinois, là con của nhà báo huyền thoại CBS "60 Minutes" Mike Wallace và nhà sản xuất kiêm biên tập viên Norma Kaphan. Wallace là người Mỹ gốc Do Thái; cả bố và mẹ ông đều là người Do Thái. Tên ông là Christopher vì ông sinh vào ngày Columbus. Cha mẹ ly hôn khi ông mới một tuổi. Wallace sống với mẹ và cha dượng Bill Leonard, chủ tịch CBS News năm 1979 - 1982. Đến năm 14 tuổi, Wallace mới tiếp xúc nhiều với cha ruột.

Sau khi theo học tại Đại học Harvard, ông được nhận vào Trường luật Yale nhưng quyết định làm việc cho Boston Globe. Ông tiếp tục làm việc tại WBBM-TV, chi nhánh của CBS ở Chicago, trước khi chuyển sang WNBC ở New York vào năm 1975.

Sau đó, ông chuyển sang làm việc cho văn phòng Washington của NBC và dẫn chương trình "Meet the Press". Ông chuyển sang đài ABC vào năm 1989 trước khi làm việc cho Fox.
Alain Phạm Ngọc Định

Alain Phạm Ngọc Định (sinh ngày 11 tháng tám 1939 tại Sài Gòn, Liên bang Đông Dương thuộc Pháp) là nhà Toán học gốc Việt, hiện là giáo sư emeritus tại Đại học Orléans (Pháp) là con trai của cố giáo sư, bác sĩ, bộ trưởng Phạm Ngọc Thạch. Ông có công đóng góp xây dựng đội ngũ nghiên cứu toán học ở miền nam, nâng đỡ nhiều nhà toán học trẻ ở Việt Nam thành công ở nước ngoài.

== Xuất thân và sự nghiệp ==
Alain Phạm Ngọc Định là con út của cố cố giáo sư, bác sĩ, bộ trưởng Phạm Ngọc Thạch và nữ y tá người Pháp Marie Louise. Ông bà có hai người con là Colette Như Mai và Alain Phạm Ngọc Định. Ông tuy định cư ở Pháp nhưng vẫn mang quốc tịch Việt Nam từ năm 19 tuổi.

Từ năm 1936 cho đến trước cuộc Cách mạng tháng Tám, gia đình ông sống tại Sài Gòn. Sau khi bs Thạch vào chiến khu của Việt Minh, ngày 23 tháng 9 năm 1945, vợ và các con ông ở lại Sài Gòn. 5 năm sau, Marie Louise mang các con quay về Pháp. Bà nuôi các con trong tình cảnh khó khăn về kinh tế và bị kỳ thị do có chồng là "trùm cộng sản". Khi được tin Phạm Ngọc Thạch đã chuyển công tác ra Hà Nội, Marie Louise đưa các con về Việt Nam định cư tại Hà Nội, nhưng sau một thời gian ngắn cả ba lại quay về Pháp, quay lại nghề y tá và ủng hộ các hoạt động chống chiến tranh Việt Nam.

Alain Phạm Ngọc Định tốt nghiệp khoa Toán tại Đại học Paris-Orsay năm 1962 và lấy bằng thạc sĩ tại trường này năm 1963.

Năm 1967, ông bảo luận văn tiến sĩ tại Đại học Paris VI (Đại học Pierre và Marie Curie) với nhan đề ""Contribution à l'étude de l'équation de Heun et ses solutions"" (Tạm dịch: Đóng góp cho nghiên cứu phương trình Heun và nghiệm của nó). Sau đó ông tiếp tục bảo vệ tiến sĩ khoa học (doctorat d'état) năm 1977 với nhan đề là ""Sur l'étude d'équations différentielles linéaires du second ordre associées aux groupes SO(n) et E(n)"".

Từ năm 1966-1986, ông là phó giáo sư tại Đại học Orleans và từ năm 1987 là giáo sư đặc biệt.

Năm 1979, Alain Phạm Ngọc Định trở lại thăm Việt Nam và tham gia hợp tác giảng dạy và nghiên cứu tại Trường đại học Tổng hợp TP Hồ Chí Minh.

Sau khi nghỉ hưu, ông vẫn hợp tác giảng dạy và nghiên cứu Toán học tại Trường đại học Orléans (Pháp). Ông đã tham gia đào tạo các thạc sĩ, tiến sĩ Toán học tại Trường đại học Khoa học Tự nhiên TP Hồ Chí Minh trong khuôn khổ hợp tác Toán học giữa Pháp và Việt Nam.

== Đóng góp ==
Ông nghiên cứu về lãnh vực phương trình đạo hàm riêng, hàm đặc biệt và đã công bố hơn 70 bài báo khoa học trên các tạp chí uy tín trên thế giới.

Từ những năm 1980, ông là người tiên phong tham gia hợp tác giảng dạy và nghiên cứu giữa Pháp và Việt Nam tại ĐHTH TP Hồ Chí Minh. Cùng với GS Đặng Đình Áng ông có công gây dựng đội ngũ nghiên cứu về giải tích và phương trình đạo hàm riêng ở miền nam.

Nhiều nhà toán học trẻ Việt Nam đã được ông hướng dẫn và nâng đỡ trong con đường sự nghiệp, trong đó có Phan Thành Nam (Giải thưởng Hội toán học châu âu năm 2020). Chính giáo sư Định đã dìu dắt Nam giai đoạn du học ở Pháp.
Albania (tạp chí định kỳ)

Albania là một tạp chí định kỳ của Albania được xuất bản bởi Faik Konica, một trong những nhân vật quan trọng nhất của văn hóa Albania trong những thập kỷ đầu của thế kỷ 20. "Albania" được xuất bản từ khoảng năm 1896-7 đến năm 1910 và được nhiều người coi là tạp chí định kỳ quan trọng nhất của Albania vào đầu thế kỷ 20 và là một trong những tạp chí định kỳ quan trọng nhất của Albania tồn tại cho đến khi kết thúc Thế chiến thứ hai.

== Lịch sử ==
Sau khi chuyển đến Brussels, Bỉ, Faik Konitza ở tuổi 22 đã thành lập "Albania" vào những năm 1896-7. Nó được xuất bản lần đầu tiên bằng tiếng Albania, trong khi các bản dịch sang tiếng Pháp sau đó cũng được lưu hành. Ngay sau khi xuất bản, nó đã trở thành cơ quan quan trọng nhất của báo chí Albania. Số đầu tiên của nó được xuất bản vào ngày 25 tháng 3 năm 1897, tại Brussels. Từ năm 1902 đến năm 1910, nó được xuất bản ở London, Vương quốc Anh, nơi Faik Konitza đã chuyển đến từ Bỉ. "Albania" là một trong những tạp chí định kỳ của Albania nổi tiếng nhất ở châu Âu và đã giúp làm cho văn hóa và sự nghiệp của Albania được công chúng châu Âu nói chung biết đến, đồng thời nó cũng đặt ra các tiêu chuẩn cho văn xuôi bằng tiếng Tosk Albanian của ngôn ngữ Albania.

Kinh kỳ được phân phối ở tất cả các nước châu Âu và ở các tỉnh của đế chế Ottoman nằm ở phía bắc châu Phi và Tiểu Á. Trong số các nhà phân phối được biết đến nhiều nhất của "Albania" là Shahin Kolonja, nhà xuất bản tương lai của "tạp chí Drita", tạp chí đầu tiên được viết bằng tiếng Albania.

== Nội dung ==
Nội dung của "Albania" bao gồm một loạt các chủ đề mang tính thời sự như lịch sử, chính trị, khảo cổ học, kinh tế, ngôn ngữ, tôn giáo và nghệ thuật, dẫn đến việc tạp chí này được coi là một cuốn bách khoa toàn thư nhỏ về văn hóa Albania của thời đại. Nhiều nhà văn Albania đáng chú ý như Gjergj Fishta, Andon Zako Çajupi, Kostandin Kristoforidhi và Thimi Mitko lần đầu tiên xuất bản các phần tác phẩm của họ trên "Albania".

== Xem thêm ==
- Danh sách các tạp chí ở Albania
- "Albaniâ định kỳ"
- "Hylli i Dritës"
Marian Kociniak

Marian Kociniak (sinh ngày 11 tháng 1 năm 1936 tại Warsaw - mất ngày 17 tháng 3 năm 2016 tại Warsaw) là một diễn viên điện ảnh và diễn viên sân khấu người Ba Lan.

== Tiểu sử ==
Marian Kociniak tốt nghiệp Học viện Nghệ thuật Sân khấu Quốc gia Aleksander Zelwerowicz ở Warsaw vào năm 1959. Trong giai đoạn 1959-2009, ông thường xuyên diễn xuất trên sân khấu tại Nhà hát Ateneum (Warsaw). Ông cũng từng làm việc với nhà hát từ năm 2010 đến năm 2016. Ngoài sự nghiệp sân khấu, bộ phim đã tạo nên sự nổi tiếng của Marian Kociniak là phim hài "How I Unleashed World War II" (1970) trong vai nam chính Franek Dolas. 
Ngay từ khi bắt đầu sự nghiệp, Marian Kociniak đã tránh các cuộc phỏng vấn. Cuộc phỏng vấn hiếm hoi với ông là trong buổi lễ kỷ niệm 50 năm ông hoạt động nghệ thuật.

Marian Kociniak được nhà nước Ba Lan trao tặng nhiều huy chương danh giá, tiêu biểu như Huân chương Polonia Restituta (2001) và Huy chương vàng Huy chương Công trạng về văn hóa - Gloria Artis (2010).

Marian Kociniak là thành viên của ủy ban danh dự ủng hộ Bronisław Komorowski trước cuộc bầu cử tổng thống năm 2010 và 2015.
Danh sách tạp chí ở Albania

Sau sự sụp đổ của chế độ cộng sản ở Albania vào năm 1991, số lượng các tạp chí đã tăng lên đáng kể. Đó là 71 vào năm 2001 dựa trên dữ liệu của Viện Truyền thông Albania ở Tirana. Năm sau đó là 70. Về tần suất, các tạp chí chủ yếu là hàng tuần, hàng tháng và hàng quý.

Sau đây là danh sách không đầy đủ các tạp chí hiện tại và không còn tồn tại được xuất bản ở Albania. Chúng có thể được xuất bản bằng tiếng Albania hoặc các ngôn ngữ khác.

== A ==
- "AKS"
- "Albania"
- "Albanian Journal of Natural and Technical Sciences"
- "Albanian Observer"
- "Albania Today"
- "Aleph"

== D ==
- "Drita"

== F ==
- "Fiamuri Arbërit"
- "Fjala e Tokësorit"

== G ==
- "Gjuha Jonë"

== H ==
- "Hosteni"
- "Hylli i Dritës"

== K ==
- "Klan"
- "Kritika"
- "Kultura Popullore"

== L ==
- "Les lettres albanaises"

== M ==
- "Mapo"
- "Mehr Licht"
- "Monitor"

== O ==
- OK"!" "Albania"

== P ==
- "Përpjekja"
- "Përpjekja shqiptare"

== S ==
- "Spekter"
- "Studia Albanica"
- "Studime Filologjike"
- "Studime Historike"

== Xem thêm ==
- Danh sách các tờ báo ở Albania
Vườn quốc gia Danau Sentarum

Vườn quốc gia Hồ Sentarum là một vườn quốc gia nằm ở đảo Borneo, thuộc huyện Kapuas Hulu, tỉnh Tây Kalimantan, Indonesia. Nó bảo vệ một trong những hệ thống hồ có sự đa dạng sinh học nhất thế giới, trong lưu vực kiến tạo thượng lưu sông Kapuas cách đồng bằng khoảng 700 kilômét về phía thượng lưu. Lưu vực này là một vùng ngập lụt rộng lớn, bao gồm khoảng 20 hồ nước theo mùa, rừng đầm lầy nước ngọt và rừng đầm lầy than bùn. Vườn quốc gia nằm ở phía tây của lưu vực này, nơi có 3/4 hồ nước theo mùa. Khoảng một nửa diện tích vườn quốc gia bao gồm các hồ, trong khi nửa còn lại là rừng đầm lầy nước ngọt.
==Lịch sử==
Ban đầu nó là một khu bảo tồn thiên nhiên được thành lập năm 1982 có diện tích 800 km². Đến năm 1994, khu vực được mở rộng lên thành 1.320 km² (890 km² là khu vực rừng đầm lầy và 430 km² là vùng đất khô) khi nó trở thành một khu Ramsar. Năm 1999, nó được tuyên bố là một vườn quốc gia, tuy nhiên cơ quan quản lý của nó chỉ được thành lập vào năm 2006.
==Động thực vật==
Vườn quốc gia này có sự phong phú các loài cá với 240 loài, bao gồm cả những loài quý hiếm như cá rồng châu Á và cá chuột Mỹ. Trong một cuộc thám hiểm sinh học, các nhà khoa học đã tìm thấy các loài thuộc các chi cá như "Scleropages", "Chitala", "Parachela", trong đó có nhiều loài mới được phát hiện. Đã có 237 loài chim được ghi nhận bao gồm cả cò Storm, trĩ sao lớn. Ngoài ra, vườn quốc gia còn có 143 loài động vật có vú (trong đó có 23 loài đặc hữu của Borneo), 26 loài bò sát bao gồm khỉ vòi, cá sấu Mã Lai, cá sấu nước mặn, đười ươi.
Kazimierz Junosza-Stępowski

Kazimierz Junosza-Stępowski (sinh ngày 26 tháng 11 năm 1880 - mất ngày 5 tháng 7 năm 1943) là một diễn viên điện ảnh và diễn viên sân khấu người Ba Lan. Ông là một huyền thoại diễn xuất trong nền điện ảnh Ba Lan. Kazimierz Junosza-Stępowski góp mặt trong nhiều bộ phim đầu tiên của Ba Lan từ năm 1902. Không may, ông đã bị sát hại khi cố gắng bảo vệ vợ mình khỏi lực lượng Quân đội Nhà khi họ phát hiện ra bà là mật thám của Gestapo.

== Thành tích nghệ thuật ==
- "Uwiedziona" (1931)
- "Córka generała Pankratowa" (1934)
- "Młody las" (1934)
- "Kochaj tylko mnie" (1935)
- "Pan Twardowski" (1936)
- "Bohaterowie Sybiru" (1936)
- "Róża" (1936)
- "Trędowata" (1936)
- "Wierna rzeka" (1936)
- "Znachor" (1937)
- "Profesor Wilczur" (1938)
- "Kobiety nad przepaścią" (1938)
- "Wrzos" (1935)
- "Ostatnia brygada" (1938)
- "Second Youth" (1938)
- "Rena" (1938)
- "Florian" (1938)
- "Sygnaly" (1938)
- "Doktór Murek" (1939)

== Danh mục ==
- Haltof, Marek. " Polish Film and the Holocaust: Politics and Memory". Berghahn Books, 2012.
- Skaff, Sheila. "The Law of the Looking Glass: Cinema in Poland, 1896-1939". Ohio University Press, 2008.
Vườn quốc gia Núi Palung

Vườn quốc gia Núi Palung nằm trên đảo Borneo, thuộc tỉnh Tây Kalimantan, Indonesia. Nó nằm về phía bắc của Ketapang và phía đông của Sukadana. Nó nổi tiếng với sự đa dạng của các kiểu sinh cảnh, từ rừng ngập mặn, đầm lầy nước ngọt, rừng phù sa đất thấp, rừng trên núi, cùng hệ động vật hoang dã đa dạng. Đây là một trong số ít các vườn quốc gia trên thế giới có thể nhìn thấy loài đười ươi trong tự nhiên.
==Lịch sử==
úi Palung lần đầu tiên được bảo vệ vào năm 1937 như một khu bảo tồn thiên nhiên có diện tích . Năm 1981, diện tích của nó được tăng lên thành và nó trở thành một khu bảo tồn động vật hoang dã. Đến ngày 24 tháng 3 năm 1990, nó được tuyên bố trở thành một vườn quốc gia.

==Liên kết ngoài==
- Yayasan Palung: Local conservation organization
- Mount Palung Orangutan Project
Vitis arizonica

Vitis arizonica là một loài nho hoang Bắc Mỹ. Đây là loài cây dây leo rụng lá. Loài nho này có các tên thông dụng là nho Arizona, nho hẻm núi, và uva del monte.
==Phân bố ==
Loài này được tìm thấy ở California (quận Inyo), Arizona, Nevada, New Mexico, tây Texas, nam Utah, Sonora, Chihuahua, Coahuila, Durango, và Tamaulipas. Tại Arizona, "Vitis arizonica" được tìm thấy ở tất cả các quận, ngoại trừ La Paz.

==Liên kết ngoài==
- USDA Plants Profile for "Vitis arizonica" (canyon grape)
Jacek Lech Komuda

Jacek Lech Komuda (sinh ngày 23 tháng 6 năm 1972) là một nhà văn và nhà sử học người Ba Lan. Là một nhà văn, Jacek Komuda chuyên viết tiểu thuyết và truyện ngắn thuộc thể loại giả tưởng và lịch sử. Ở vị trí một nhà sử học, anh chuyên nghiên cứu về thời kỳ Liên bang Ba Lan và Lietuva và lịch sử của Ba Lan trong giai đoạn 1569–1795.

== Tác phẩm tiêu biểu==
=== Sách ===
- "Dzikie Pola" trò chơi nhập vai
- "Opowieści z Dzikich Pól" (tuyển tập truyện ngắn, Alfa 1999, )
- "Wilcze gniazdo" (tiểu thuyết, Fabryka Słów 2002, )
- "Opowieści z Dzikich Pól" (tuyển tập truyện ngắn, Fabryka Słów 2004, )
- "Warchoły i pijanice" (sách lịch sử, Fabryka Słów 2004, )
- "Imię Bestii" (tuyển tập truyện ngắn, Fabryka Słów 2005, )
- "Bohun" (tiểu thuyết, Fabryka Słów 2006, )
- "Czarna szabla" (tuyển tập truyện ngắn, Fabryka Słów 2007, )
- "Diabeł Łańcucki" (tiểu thuyết, Fabryka Słów 2007, )
- "Galeony wojny" (tiểu thuyết, Fabryka Słów 2007, t. 1: , t. 2: )
- "Czarna bandera" (tuyển tập truyện ngắn, Fabryka Słów 2008)
- "Herezjarcha" (tuyển tập truyện ngắn, Fabryka Słów 2008)
- "Samozwaniec Tom I' (tiểu thuyết, Fabryka Słów 2009)

=== Truyện ngắn ===
- "Czarna Cytadela" ("Nowa Fantastyka" 5/1991)
- "Zapomniana duma" ("Fenix" 2/1995)
- "Trzech do podziału" ("Nowa Fantastyka" 6/1996)
- "Wampiry z Odrzykońskiej" ("Nowa Fantastyka" 12/1999)
- "Tak daleko od nieba" ("Nowa Fantastyka" 6/1997 và tuyển tập "Robimy rewolucję", Prószyński i S-ka 2000)
- "Nobile verbum" ("Nowa Fantastyka" 8/2003)
- "36 pięter w dół" (anthology "Demony", Fabryka Słów 2004)
- "Diabeł w kamieniu" ("Nowa Fantastyka" 10/2004)
Eviota fallax

Eviota fallax, tên thông thường là twin dwarfgoby, là một loài cá biển thuộc chi "Eviota" trong họ Cá bống trắng. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2012.

== Từ nguyên ==
Từ "fallax" trong danh pháp của "E. fallax" theo tiếng Latinh có nghĩa là "giả tạo", ám chỉ sự tương đồng của chúng với loài họ hàng "Eviota natalis".

== Phạm vi phân bố và môi trường sống ==
"E. fallax" có phạm vi phân bố ở vùng biển Tây Thái Bình Dương. Loài cá này được tìm thấy ở Indonesia (đảo Bali, đảo Sangihe, Tây Papua và quần đảo Banda); Papua New Guinea (ngoài khơi Kimbe, New Britain); quần đảo Solomon; Liên bang Micronesia (xung quanh các đảo Chuuk, Yap và đảo san hô Ngulu); và Nhật Bản (một số hòn đảo thuộc quần đảo Ryukyu). Mẫu vật của "E. fallax" được thu thập gần các rạn san hô và các mỏm đá phủ đầy tảo ở độ sâu khoảng từ 8 đến 31 m.

== Mô tả ==
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở "E. fallax" là 2 cm. Đầu và thân trong mờ, có màu trắng; vảy ở phần thân được viền cam. Trên đầu có nhiều vệt đốm màu trắng bạc. Ba vệt đốm màu cam trên bụng được ngăn cách bởi các vệt màu trắng. Một đốm lớn duy nhất màu cam nằm phía sau mắt và một dải vạch ngang màu cam chạy dọc theo cột sống, được ngăn cách bởi các vạch trắng. Một đốm trắng xuất hiện phía trên gốc vây ngực và gốc vây đuôi, và một loạt các chấm trắng nhỏ dọc theo gốc vây lưng. Nắp mang và mõm hơi có màu đỏ. Mắt đen, có viền vàng; mống mắt màu nâu sẫm với các vạch trắng bao quanh. Các vây trong suốt.

Số gai ở vây lưng: 7; Số tia vây ở vây lưng: 9 - 10; Số gai ở vây hậu môn: 1; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 16 - 17.
Józef Bohdan Zaleski

Józef Bohdan Zaleski (sinh ngày 14 tháng 2 năm 1802 tại Bohatyrka, Kiev guberniya – mất ngày 31 tháng 3 năm 1886 tại Villepreux, lân cận Paris) là một nhà thơ theo chủ nghĩa lãng mạn người Ba Lan. Ông là bạn của Adam Mickiewicz và là người sáng lập nên "trường phái thơ Ukraine."

== Tiểu sử ==
Józef Bohdan Zaleski là thành viên của một tổ chức yêu nước bí mật mang tên Związek Wolnych Polaków (1821). Ông cũng tham gia cuộc Khởi nghĩa Tháng Mười Một (1830–1831). Józef Bohdan Zaleski cùng Mickiewicz đồng sáng lập hội tôn giáo Towarzystwo Braci Zjednoczonych. Ông còn đồng biên tập tạp chí "Nowa Polska".

== Tác phẩm tiêu biểu ==
Józef Bohdan Zaleski gắn liền với chủ nghĩa văn học lãng mạn và chủ nghĩa tình cảm. Ông là tác giả của những bản duma lịch sử nổi tiếng, ca từ trữ tình được lấy cảm hứng từ thơ ca dân gian, thơ tôn giáo và các bài thơ cách ngôn.

- "Duma"

- "Dumka hetmana Kosińskiego" (Dumka of Hetman Kosiński, 1823)
- "Dumka Mazepy" (Mazepa's Dumka)
- "Czajki"

- Thơ và ca từ

- "Duch od stepu" (The Spirit from the Steppe, 1841)
- "Jamby" (Iambs)
- "Przenajświętsza Rodzina" (The Most Holy Family, 1839)
- "Pyłki" (Dust)
- "Rojenia wiośniane"
- "Rusałki" (1829)
- "Śliczny chłopiec"
- "Śpiew poety" (1823)
- "Tędy, tędy leciał ptaszek"
- "Duch od stepu" (The Spirit from the Steppe, 1841)

- Tuyển tập

- "Pisma zbiorowe" (Collected Writings, tập 1–4, 1877)
- "Dzieła pośmiertne" (Posthumous Works, tập 1–2, 1891)
- "Korespondencja" (Correspondence, tập 1–5, 1900–04)
Vườn quốc gia Kutai

Vườn quốc gia Kutai là một vườn quốc gia nằm trên khu vực đất thấp bên bờ biển phía đông của đảo Borneo, thuộc tỉnh Đông Kalimantan, Indonesia, cách đường xích đạo khoảng 10 đến 50 km về phía bắc.
==Địa lý==
Vườn quốc gia này nằm ở phía bắc sông Mahakam và bao gồm một số hồ nước như Maau, Santan, Besar và Sirapan. Nó tiếp giáp với các thị trấn Bontang và Sangatta và cách khoảng 120 kilômét về phía bắc tỉnh lỵ Samarinda. Có một số khu định cư truyền thống của người Bugis nằm trong ranh giới vườn quốc gia.

Vườn quốc gia Kutai trải dài trên diện tích 2.000 km² là một phần của Khu bảo tồn thú săn Kutai trước đây đã được bảo vệ từ những năm 1970. Tuy nhiên, việc bảo vệ này cũng không ngăn cản việc khai thác bất hợp phát một phần ba diện tích rừng trong những năm tiếp theo và sự ra đời của các công ty khai thác ngày một tăng. Trong một nỗ lực nhằm ngăn chặn nạn phá rừng tiếp tục diễn ra, vườn quốc gia Kutai được thành lập vào năm 1982. Tuy nhiên, trận cháy lớn ở Borneo năm 1982/83 đã phá hủy phần lớn các khu rừng và sự xâm lấn liên tục của người dân dọc theo ranh giới phía đông làm giảm diện tích thực sự của vườn quốc gia, chỉ còn lại khoảng 30% diện tích rừng nguyên sinh so với ban đầu.
==Hệ sinh thái==
Vườn quốc gia Kutai chủ yếu là rừng mưa nhiệt đới đất thấp các loài cây họ Dầu và có tổng cộng 958 loài thực vật, bao gồm các loài thuộc 8 trong số 9 chi họ Dầu trên thế giới, 41 loài lan và 220 loài dược liệu. Các kiểu thảm thực vật khác bao gồm rừng ngập mặn ven biển, rừng đầm lầy nước ngọt và rừng thạch nam Sundaland.

Đây là môi trường sống của 10 loài linh trưởng, 90 loài động vật có vú và 300 loài chim. Một số loài đáng chú ý gồm đười ươi, voọc Maroon, khỉ surili mặt trắng, voọc xám Miller, khỉ vòi, vượn Müller, nai, gấu chó, bò banteng, báo gấm, sóc bay đen tuyền, mèo gấm, mèo đầu phẳng, cầy rái cá, rái cá lông mượt và chồn họng vàng.
Anna Dymna

Anna Dymna (tên khai sinh: Małgorzata Dziadyk, sinh ngày 20 tháng 7 năm 1951 tại Legnica, Dolnoslaskie) là một diễn viên điện ảnh và diễn viên sân khấu người Ba Lan. Bà là người sáng lập và là chủ tịch của tổ chức từ thiện (2003) dành cho những người khó khăn và khuyết tật.

== Tiểu sử ==
Anna Dymna tốt nghiệp Học viện nghệ thuật sân khấu quốc gia AST ở Kraków (PWST) vào năm 1973. Năm 1969, bà lần đầu tham gia diễn xuất trên sân khấu của Nhà hát Teatr im. Juliusz Słowacki ở Kraków. Lúc ấy, Anna Dymna đóng vai kép Isia và Chochoł trong vở kịch của đạo diễn .

Tài năng và vẻ đẹp "tươi tắn, tự nhiên mà quyến rũ" giúp Anna Dymna thành công trên con đường nghệ thuật. Trong những năm theo đuổi diễn xuất, bà đóng hàng trăm vai diễn trên cả lĩnh vực sân khấu và điện ảnh. Nhờ vào đó, Anna Dymna được nhận nhiều giải thưởng quan trọng cho những thành tựu nghệ thuật của mình, tiêu biểu như Giải Mặt nạ vàng (1996, 1999, 2000), Giải thưởng Wiktor (2009) ở hạng mục Nhân vật truyền hình, Huân chương Polonia Restituta (2004 và 2014) và Huy chương vàng Huy chương Công trạng về văn hóa - Gloria Artis (2005).

Năm 2003, Anna Dymna thành lập một quỹ từ thiện có tên là nhằm mục đích cải thiện điều kiện sống của những người khó khăn và khuyết tật.

== Liên kết ngoài ==
- Baniewicz, Elżbieta (2001), "Anna Dymna, Ona to ja", Warsaw: Grupa Wydawnicza Bertelsmann Media,
Tymon Zaborowski

Tymon Zaborowski (sinh năm 1799 – mất năm 1828) là một nhà thơ người Ba Lan. Ban đầu, ông chịu ảnh hưởng của chủ nghĩa cổ điển sau đó chuyển sang chủ nghĩa lãng mạn.

== Tiểu sử ==
Tymon Zaborowski sinh ngày 18 tháng 4 năm 1799 tại Lychkivtsi, Podolia. Trong giai đoạn 1810 - 1816, ông theo học tại Trường Trung học Krzemieniec. Ông bắt đầu viết lách vào năm 1814 với tư cách là thành viên của câu lạc bộ Klub Piśmienniczy.

Tymon Zaborowski là biên tập viên mảng văn học của tạp chí "Ćwiczenia Naukowe" (Scholarly Exercises) tại Warsaw vào các năm 1816-1818. Sau đó, ông định cư tại sản nghiệp của gia đình ở Liczkowce.

Tymon Zaborowski mất năm 1828 tại Liczkowce.

== Tác phẩm tiêu biểu ==
- "Tajemnica, czyli Borys i Malwina" (1822–24)
- "Dumy podolskie za czasów panowania tureckiego w tej ziemi" (1830)
- "Klub piśmienniczy"

Thơ chưa hoàn tất:
- "Zdobycie Kijowa" (khoảng 1818)
- "Bojan" (1822), được xuất bản trong "Ateneum" vào năm 1883

Kịch chưa được xuất bản:
- "Bohdan Chmielnicki"
- "Umwit"

Nhiều tác phẩm của Tymon Zaborowski được đăng lần đầu trong tuyển tập "Pisma zebrane" (Collected Works), 3 tập, năm 1936.
Kasia Babis

Katarzyna Monika (Kasia) Babis (sinh ngày 20 tháng 12 năm 1992 tại Lublin) là tác giả Ba Lan về truyện tranh, họa sĩ hoạt họa, tác giả của nhiều bộ sách thiếu nhi. Cô còn là nhà hoạt động chính trị. Cô sử dụng bút danh Kiciputek và Kittypat.

== Nghề nghiệp ==
Kasia Babis xuất bản webcomics trên blog "Kącik Kiciputka" bằng tiếng Ba Lan từ năm 2012 và trên "Kittypat Daily" bằng tiếng Anh từ năm 2016. Bản in đầu tiên là truyện tranh "Tequila" năm 2014 do Łukasz Śmigiel lên kịch bản, được chú ý là một trong những truyện tranh Ba Lan huy động vốn từ cộng đồng thành công đầu tiên. Cùng năm, số đầu tiên của truyện tranh "Rag & Bones" được xuất bản, do Dominik Szcześniak viết. Phong cách vẽ của Kasia Babis lấy ý tưởng của hai họa sĩ Katarzyna Berenika Miszczuk và Marta Kisiel-Małecka. Tác phẩm sách thiếu nhi đầu tay là "Maja z Księżyca" được đề cử cho Giải thưởng Văn học Thành phố Warszawa. Kể từ năm 2017, cô xuất bản truyện tranh tiếng Anh trên trang The Nib. và vào năm 2019 phim hoạt hình của cô được "The New Yorker" xuất bản trên báo. Truyện tranh của cô thường có nội dung châm biếm chính trị nữ quyền. Năm 2017, cô sáng tạo nghệ thuật cho trò chơi điện tử tại 11 bit studio.

== Chính trị ==
Năm 2015, cô gia nhập đảng chính trị cánh tả mới thành lập Razem. Cô đã tranh cử trong cuộc bầu cử quốc hội Ba Lan năm 2015 trong danh sách ứng cử viên Lublin của Razem. Cô nhận được 631 phiếu bầu. Vào tháng 5 năm 2016, cô được bầu vào Hội đồng Quốc gia của Razem. Vào tháng 9 năm 2016, cô tổ chức các cuộc biểu tình ở Lublin chống lại dự luật cấm phá thai ở Ba Lan.
Vườn quốc gia Aketajawe-Lolobata

Vườn quốc gia Aketajawe-Lolobata là một vườn quốc gia nằm tại Halmahera, hòn đảo lớn nhất ở tỉnh Bắc Maluku, Indonesia. Nó được tổ chức BirdLife International coi là địa điểm quan trọng đối với sự tồn tại của ít nhất 23 loài chim đặc hữu. Aketajawe-Lolobata có diện tích 167.300 hecta, được tuyên bố là vườn quốc gia vào năm 2004.
==Địa lý==
Vườn quốc gia Aketajawe-Lolobata nằm ở phía bắc của đảo Halmahera thuộc tỉnh Bắc Maluku. Nó là một phần của điểm nóng đa dạng sinh học Wallacea.
==Động thực vật==
Thảm thực vật của vườn quốc gia chủ yếu bao gồm rừng nhiệt đới đất thấp và rừng nhiệt đới trên núi. Nó đặc trưng bởi mức độ đa dạng sinh học cao, chủ yếu gồm các loài "Agathis", "Calophyllum inophyllum", "Octomeles sumatrana", "Koordersiodendron pinnatum", "Pometia pinnata", "Intsia bijuga", "Canarium mehenbethene gaerta", và "Palaquium obtusifolium".

Trong số 51 loài động vật có vú được tìm thấy ở Bắc Maluku thì có 28 loài được tìm thấy trên đảo Halmahera, trong đó có 7 loài đặc hữu của vùng này và một loài "Phalanger ornatus" đặc hữu của hòn đảo. Trong số 243 loài chim ở Bắc Maluku, 211 loài đã được ghi nhận trên đảo Halmahera, trong đó có 24 loài đặc hữu, bao gồm chim Bidadari, phường chèo Halmahera, bói cá Sombre, vẹt mào trắng, bói cá trắng xanh, Ó Molucca, bồ câu ăn trái đầu xám, đuôi cụt ngực ngà.

Một số loài đặc hữu khác bao gồm 2 loài châu chấu, 3 loài chuồn chuồn, 1 loài bướm và 20 loài nhuyễn thể trên cạn.

==Liên kết ngoài==
- Official website (Indonesian)
Toàn cảnh Trận chiến Racławice

Toàn cảnh Trận chiến Racławice (tiếng Ba Lan: "Panorama Racławicka") là một bức tranh toàn cảnh kích thước 15 × 114 mét mô tả Trận chiến Racławice, trong Cuộc nổi dậy Kościuszko. Bức tranh trưng bày ở Wrocław, Ba Lan. Đây là là một trong số ít hiện vật phản ánh văn hóa đại chúng thế kỷ 19, và là hiện vật lâu đời nhất ở Ba Lan.

== Lịch sử ==
Họa sĩ Jan Styka ở Lwów (nay là Lviv) đã mời họa sĩ chiến trường Wojciech Kossak tham gia vào dự án. Các họa sĩ hỗ trợ gồm Ludwik Boller, Tadeusz Popiel, Zygmunt Rozwadowski, Teodor Axentowicz, Włodzimierz Tetmajer, Wincenty Wodzinowski và Michał Sozański.

Dự án đi vào hoạt động nhân kỷ niệm 100 năm ngày chiến thắng Trận chiến Racławice. Trận chiến diễn ra vào ngày 4 tháng 4 năm 1794 giữa lực lượng chính quy nổi dậy và nông dân tình nguyện (được trang bị lưỡi hái) dưới quyền của Kościuszko (1746–1817) với quân đội Nga do tướng Alexander Tormasov chỉ huy. Trước nguy cơ nền độc lập dân tộc bị đi dọa, ký ức về chiến thắng oanh liệt này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Triển lãm Quốc gia tổ chức tại Lwów vào năm 1894 đã mang đến một cơ hội tuyệt vời để hiện thực hóa ý tưởng của Styka. Bức tranh toàn cảnh khổng lồ thực hiện trong vòng 9 tháng, từ tháng 8 năm 1893 đến tháng 5 năm 1894 và khai trương chính thức vào ngày 5 tháng 6 năm 1894. Ngay từ khi mới ra mắt, Toàn cảnh Trận chiến Racławice đã nhận sự chú ý rất lớn và thu hút đông đảo khách du lịch đến Lwów. Trung bình 75 000 người chiêm ngưỡng bức tranh mỗi năm.

Sau Thế chiến thứ hai, bức tranh được đưa đến Wrocław (trước đây là Breslau ở Đức) cùng với một phần của bộ sưu tập của Viện Ossoliński. Dưới chế độ cộng sản, bức tranh là chủ đề nhạy cảm về mặt chính trị, do đó những nỗ lực khôi phục và trưng bày bức tranh đến tháng 8 năm 1980 mới thành công.

== Những khách tham quan nổi tiếng ==
Trong số rất nhiều vị khách đã đến xem tranh toàn cảnh có Giáo hoàng John Paul II; Beatrix, Nữ hoàng Hà Lan; và Czesław Miłosz, người đoạt giải Nobel Văn học năm 1980. Franz Joseph I ở Áo đến chiên ngưỡng bức tranh toàn cảnh Racławice vào ngày 8 tháng 9 năm 1894 và nói, ""Imposant. Es hat mich frappirt"" ("Thật ấn tượng. Bức tranh kiến tôi vô cùng kinh ngạc "). Archduke Charles, Công tước vùng Teschen, khi bình về bức tranh này, ông nói "Đây là bức tranh toàn cảnh đẹp nhất mà tôi từng thấy".

== Tài liệu ==
- (Tiếng Ba Lan, tiếng Anh, tiếng Đức) Józef Piątek, Małgorzata Dolistowska, "Panorama racławicka", Wrocław 1988,
- (Tiếng Ba Lan, tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Pháp) Romuald Nowak "Panorama racławicka", Muzeum Narodowe we Wrocławiu 1999/2010,
- (Tiếng Ba Lan) Magdalena Irek-Koszerna "Toàn cảnh Racławicka piórem i pędzlem", Wydawnictwo Zet 2010
- (Tiếng Ba Lan) Krystyna Tyszkowska "Toàn cảnh Racławicka: 90 lat niezwykłych dziejów ",
- (Tiếng Ba Lan) Józef Grabski "Mała Panorama Racławicka Wojciecha Kossaka i Jana Styki", Nhà xuất bản IRSA 2002,
- (Tiếng Ba Lan) Franciszek Ziejka, "Toàn cảnh Racławicka", Wydawnictwo: KAW 1984,

== Liên kết ngoài ==
- trang web của Thành phố Wroclaw - chi tiết về " "Toàn cảnh Trận chiến Racławice" "
Kazimierz Wierzyński

Kazimierz Wierzyński (sinh ngày 27 tháng 8 năm 1894 tại Drohobycz, Vương quốc Galicia và Lodomeria - mất ngày 13 tháng 2 năm 1969 tại London) là một nhà thơ và nhà báo người Ba Lan. Ông là một thành viên của Viện Hàn lâm Văn học Ba Lan danh giá ở Đệ nhị Cộng hòa Ba Lan.

== Tiểu sử ==
Kazimierz Wierzyński cùng Julian Tuwim và ba nhà thơ khác sáng lập nên nhóm nhà thơ thử nghiệm Skamander. Tác phẩm "Olympic Laurel" (tiếng Ba Lan: "Laur olimpijski", 1927) giúp ông giành được huy chương vàng về thơ tại Thế vận hội Olympic 1928 ở Amsterdam. Tháng 9 năm 1939, sau cuộc xâm lược Ba Lan của Đức Quốc Xã, Kazimierz Wierzyński cùng vợ là bà Helena đã trốn khỏi Ba Lan, bôn ba qua Romania, Nam Tư, Ý, Pháp, và cuối cùng định cư tại Hoa Kỳ trong suốt gần hai mươi năm.

Những tác phẩm sau này của Kazimierz Wierzyński được viết trong cuộc sống lưu vong nên mang màu sắc u tối và có những nhận thức sâu sắc hơn về xã hội. Tác phẩm "The Bitter Crop" (1933) bao gồm các bài thơ viết về Hoa Kỳ. Trong khi đó, tác phẩm "Forgotten Battlefield" (1944) lại chứa đựng những câu chuyện về Chiến tranh thế giới thứ hai. Kazimierz Wierzyński qua đời tại London, nước Anh.

== Liên kết ngoài ==
- Profile of Kazimierz Wierzyński at Culture.pl
Włodzimierz Tetmajer

Włodzimierz Tetmajer (31 tháng 12 năm 1861 tại Harklowa – 26 tháng 12 năm 1923 tại Kraków) là họa sĩ người Ba Lan. Các tác phẩm của ông được lưu trữ trong bộ sưu tập Bảo tàng Quốc gia Warszawa và Kraków.

== Tiểu sử ==
Włodzimierz Tetmajer sinh ra ở thị trấn Nowy Targ, Harklowa gần Krakow và mất ở Bronowice, nay là một huyện của Kraków.

Tetmajer học hội họa tại Trường Mỹ thuật Kraków ("Szkoła Sztuk Pięknych w Krakowie") (1875–1886), sau đó ở Vienna và Munich (1886–1889), ở Paris tại Académie Colarossi (Học viện Colarossi), và ông theo học lớp của họa sĩ Jan Matejko từ 1889 đến 1895.

Năm 1890, theo tinh thần của phong trào Ba Lan trẻ hướng về cội nguồn, ông kết hôn với Anna Mikołajczykówna, con gái nông dân từ vùng quê Bronowice. Tetmajer sống với vợ trong một ngôi nhà hẻo lánh được lợp bằng tranh. Đám cưới làng quê trở thành nguồn cảm hứng cho nhà viết kịch Stanisław Wyspiański, người đã viết bộ phim truyền hình về nền độc lập của Ba Lan mang tên " Wesele " ("Đám cưới").

Theo Tiến sĩ Józef Andrzej Nowobilski:

Włodzimierz Tetmajer là em cùng cha khác mẹ của nhà thơ Kazimierz Przerwa-Tetmajer.

== Xem thêm ==
- Văn hóa Kraków
- Bảo tàng quốc gia, Kraków

== Liên kết ngoài ==
- Nghệ thuật Ba Lan thế kỷ 20
- Những bức tranh của Tetmajer tại Pinakoteka ("chú thích tiếng Ba Lan")
Lucjan Rydel

Lucjan Rydel hay Lucjan Antoni Feliks Rydel (17 tháng 5 năm 1870 tại Kraków - 8 tháng 4 năm 1918 tại Bronowice), là nhà viết kịch và nhà thơ Ba Lan thuộc phong trào Ba Lan trẻ.

== Đời sống ==
Lucjan Rydel có bố là Lucjan Rydel, bác sĩ phẫu thuật và bác sĩ nhãn khoa, giáo sư và Hiệu trưởng Đại học Jagiellonian ở Kraków, và mẹ là Helena Kremer.

Năm 1904, Lucjan Rydel viết và biên đạo vở kịch giáng sinh mang tên "Betlejem polskie" thể hiện lòng tôn trọng sâu sắc của ông đối với vùng nông thôn Ba Lan.
Rydel làm giám đốc Nhà hát Juliusz Słowacki nổi tiếng ở Kraków từ năm 1915 đến năm 1916.

Nhà viết kịch Lucjan Rydel kết hôn với Jadwiga Mikołajczykówna, một cô gái nông dân từ vùng quê Bronowice. Đám cưới của hai người diễn ra tại Trang viên Rydlówka trên phố Tetmajera. Sự kiện này đã truyền cảm hứng cho người bạn của Rydel tên là Stanisław Wyspiański viết kịch bản bộ phim truyền hình nổi tiếng Ba Lan mang tên "Wesele" "(Đám cưới)"

Trang viên Rydlówka, nơi Rydel sinh sống, hiện nay là viện bảo tàng tái hiện lại phong trào Ba Lan Trẻ. Bảo tàng nằm ở ngoại ô Kraków.

== Vở kịch nổi tiếng ==
- "Zaczarowane koło" (1900)
- "Betlejem polskie" (1904)
- "Ferenike i Pejsidoros" (1909)
- "Zygmunt August - trylogia dramatyczna" (1912)

== Xem thêm ==
- Văn hóa Kraków

== Liên kết ngoài ==
- Giới thiệu về Lucjan Rydel trên trang www.slowtrav.com
- Tác phẩm sưu tầm
- Lucjan Rydel và chợ Old Kleparz
- Rydel và truyền thống Giáng sinh tại Kraków
- Lucjan Rydel và Nhà hát Juliusz Słowacki ở Kraków
Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki

Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki (sinh năm 1962) là một nhà thơ người Ba Lan.

Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki sinh tại Wólka Krowicka lân cận Lubaczów. Ông là tác giả của chín tập thơ và một số bài viết cho tạp chí "Kresy". Ông có một người chị gái tên là Wanda Tkaczyszyn và một cháu trai tên là Matthew Reitmajer sinh sống ở Mỹ. Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki từng đoạt Giải thưởng Kazimiera Iłłakowiczówna, Giải thưởng Barbara Sadowska, Giải thưởng Ngày văn học Ba Lan-Đức, Giải thưởng văn học Gdynia và Giải thưởng Paszport Polityki. Các nhà phê bình từ tạp chí nghệ thuật "Ha!" đã xuất bản một cuốn sách về ông có tựa đề "Jesień już Panie a ja nie mam domu". Tác phẩm "Piosenka o zależnościach i uzależnieniach" ("A Song of Dependencies and Addictions") giúp Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki vinh dự nhận giải thưởng văn học hàng đầu của Ba Lan – Giải thưởng Nike – vào năm 2009.

== Tác phẩm tiêu biểu ==
=== Thơ ===
- 1990: "Nenia i inne wiersze", Lublin
- 1992: "Peregrynarz", Warsaw
- 1994: "Młodzieniec o wzorowych obyczajach" Warsaw
- 1997: "Liber mortuorum", Lublin
- 1999: "Kamień pełen pokarmu. Księga wierszy z lat 1987-1999", Kraków
- 2000: "Przewodnik dla bezdomnych niezależnie od miejsca zamieszkania", Legnica
- 2003: "Daleko stąd zostawiłem swoje dawne i niedawne ciało", Kraków
- 2003: "Przyczynek do nauki o nieistnieniu", Legnica
- 2005: "Dzieje rodzin polskich", Warsaw
- 2006: "Poezja jako miejsce na ziemi. (1988–2003)", Warsaw
- 2008: "Piosenka o zależnościach i uzależnieniach", (Awarded Nike 2009), Wrocław
- 2009: "Rzeczywiste i nierzeczywiste staje się jednym ciałem.111 wierszy",

=== Văn xuôi ===
- "Zaplecze", Legnica, 2002

== Liên kết ngoài ==
- The page of Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki
- Polish bibliography
Agata Kulesza

Agata Kulesza-Figurska (sinh ngày 27 tháng 9 năm 1971 tại Szczecin) là một diễn viên điện ảnh và diễn viên sân khấu người Ba Lan. Agata Kulesza là thành viên của .

== Học vấn ==
Từ năm 1990, Agata Kulesza theo học tại Học viện Nghệ thuật Sân khấu Quốc gia Aleksander Zelwerowicz ở Warsaw và tốt nghiệp xuất sắc vào năm 1994.

== Sự nghiệp ==
Agata Kulesza diễn xuất trên sân khấu của Nhà hát Kịch ở Warsaw trong các năm 1994-2011. Từ năm 2011, cô làm việc cho Nhà hát Ateneum ở Warsaw. Năm 2012, vai chính trong bộ phim "" của đạo diễn Wojciech Smarzowski đã giúp cô mang về ở hạng mục Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất. Tiếp nối thành công này, năm 2013, vai diễn Wanda trong bộ phim "Ida" cũng được giới phê bình đánh giá cao và giúp cô mang về nhiều giải thưởng cũng như đề cử.

Agata Kulesza còn là một nhân vật truyền hình nổi tiếng. Cô là một thí sinh trong chương trình giải trí "Dancing with the Stars" phiên bản Ba Lan năm 2008. Cô xuất hiện rộng rãi trên các phương tiện truyền thông đại chúng sau khi chiến thắng cuộc thi này. Agata Kulesza cũng là người chiến thắng đầu tiên của chương trình mà đã quyên góp giải thưởng cho tổ chức từ thiện.

== Đời tư ==
Agata Kulesza kết hôn với chuyên viên quay phim Marcin Figurski. Cặp đôi có với nhau một cô con gái tên là Marianna (sinh năm 1997).

== Liên kết ngoài ==
- Agata Kulesza, Culture.pl
Kornel Ujejski

Kornel Ujejski (sinh ngày 12 tháng 9 năm 1823 tại Beremyany, Galicia, Áo – mất ngày 19 tháng 9 năm 1897 tại Pavliv lân cận Lviv, Galicia, Áo), hay Cornelius Ujejski, là một nhà thơ và nhà yêu nước người Ba Lan. Ông đồng thời là một nhà văn chính luận của Đế quốc Áo và Đế quốc Áo-Hung. Kornel Ujejski được mệnh danh là "nhà thơ cuối cùng vĩ đại nhất của chủ nghĩa văn học lãng mạn ở Ba Lan".

Kornel Ujejski đã tham gia vào cuộc đấu tranh giành độc lập cho Ba Lan sau khi quốc gia này bị các nước láng giềng (Đế quốc Nga, Phổ và Áo) chia cắt và xoá khỏi bản đồ Châu Âu. Năm 1846, bị xúi giục của Chính phủ Áo trong Cuộc nổi dậy Kraków, các nông dân Galicia đã tàn sát hàng nghìn người thuộc tầng lớp quý tộc. Kornel Ujejski sau đó đã bày tỏ cảm giác phẫn nộ trong bài thơ "Chora", về sau trở thành một trong những tác phẩm thể hiện lòng yêu nước nổi tiếng trong thời kỳ bấy giờ.

Các bài thơ và bài chính luận của Kornel Ujejski phản ánh chân thực tình hình chính trị bị chia cắt của Ba Lan thời kỳ đó. Ngoài việc truyền tải thông điệp yêu nước, các tác phẩm còn có mục đích cổ vũ người dân Ba Lan trong cuộc chiến đấu giành lại độc lập.

Năm 1849, Kornel Ujejski kết hôn với Henryka, "nhũ danh" Komorowska.

== Tác phẩm tiêu biểu ==
- "Maraton" ("Marathon", 1845)
- "Pieśni Salomona" ("The Songs of Solomon", 1846)
- "Skargi Jeremiego" ("The Complaints of Jeremy", 1847)
- "Do Moskali" ("To the Muscovites", 1862)
- "Tłumaczenia Szopena" ("Translations of Chopin", 1866)

== Liên kết ngoài ==
- Dr Marek Adamiec: Kornel Ujejski
- Melnyk, I. "The most famous Polish poet of Galicia (Найвідоміший польський поет Галичини). Zbruč. ngày 11 tháng 9 năm 2013
Bodo Kox

Bodo Kox (tên khai sinh: Bartosz Koszała, bút danh: Oskar Boszko, sinh ngày 22 tháng 4 năm 1977 tại Wrocław) là một đạo diễn điện ảnh, diễn viên và nhà biên kịch người Ba Lan.

== Tiểu sử ==
Bodo Kox tốt nghiệp chuyên ngành báo chí tại Khoa Ngữ văn Ba Lan của Đại học Wrocław vào năm 2002. Từ năm 2010 đến năm 2012, anh theo học Khoa Đạo diễn tại ở Łódź.

Với vai trò là một đạo diễn kiêm biên kịch, Bodo Kox tạo nên tên tuổi với các bộ phim như "Dziewczyna z szafy" (2012), "Czlowiek z magicznym pudelkiem" (tên tiếng Anh: "The Man with the Magic Box -" 2017), và "Sobowtór" (2005). Trong đó, chỉ riêng phim "Dziewczyna z szafy" (2012) đã giúp Bodo Kox mang về 3 giải thưởng và 5 đề cử quan trọng, nổi bật nhất là Giải thưởng điện ảnh Ba Lan (Giải "Đại bàng<nowiki>"</nowiki>, 2014) ở hạng mục Khám phá của năm.

Ngoài ra, Bodo Kox cũng diễn xuất nổi bật trong nhiều bộ phim, chẳng hạn như vai Pablo trong phim "" (2004) của đạo diễn Dominik Matwiejczyk, hay vai chính Gabriel trong phim hài (2005).

Năm 2006, anh quyết định đổi họ và tên của mình thành Bodo Kox vì anh thích "sự ngắn gọn".

== Thành tích nghệ thuật ==
=== Đạo diễn và biên kịch ===
- "Silverman -" 2004
- "Marco P. i złodzieje rowerów -" 2005
- "Sobowtór -" 2005
- "Nie panikuj! -" 2007
- "Dziewczyna z szafy -" 2012
- "Człowiek z magicznym pudełkiem -" 2017
- "Ludzie i bogowie -" 2020

=== Diễn viên ===
- "Gorący Temat" (2002−2003)
- "Bolączka sobotniej nocy -" 2003
- "Krew z nosa - 2"004
- "Ugór -" 2005
- "Homo Father -" 2005
- "Emilia -" 2005
- "Sobowtór -" 2006
- "Nie panikuj! -" 2007
- "Pitbull -" 2007 (tập 10)
- "Wojna polsko-ruska -" 2009
Michalina Olszańska

Michalina Olszańska (sinh ngày 29 tháng 6 năm 1992) là một diễn viên và nhà văn người Ba Lan. Cô là con gái của hai diễn viên Agnieszka Fatyga và Wojciech Olszański. Từ khi còn là một thiếu niên, cô đã cho ra mắt hai tiểu thuyết.

Nhờ vai diễn trong phim "I, Olga Hepnarová", Michalina Olszańska được nhận Giải thưởng Liên hoan phim Quốc tế Minsk ở hạng mục Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất vào năm 2016 và Giải thưởng của các nhà phê bình phim Séc ở hạng mục tương tự vào năm 2017.

Michalina Olszańska đóng vai chính Ofelia "Effy" Ibrom trong sê-ri phim truyền hình Ba Lan có tên "1983" được chiếu độc quyền trên Netflix. Bộ phim này được công chiếu trên toàn thế giới vào ngày 30 tháng 11 năm 2018.

== Thành tích nghệ thuật ==
=== Phim điện ảnh ===
- Sobibor (2018) - Hanna
- Clash of Futures (German: Krieg der Träume) (2018) - Pola Negri
- Matilda (2017) - Mathilde Kschessinska
- I, Olga Hepnarová (2016) - Olga Hepnarová
- The Lure (2015) - Golden
- Warsaw 44 (2014) – Vũ công
- Jack Strong (2014) - Iza
- Anatomia Zla (2015) - Halina
- Carga (2018) - Viktoriya / Alanna

== Liên kết ngoài ==
- Netflix first Polish original series launches November 30th, 2018.
- Olszańska
Magda Femme

Magda Femme (tên khai sinh là Magdalena Pokora, sinh ngày 22 tháng 5 năm 1971 tại Łask ) là ca sĩ, nhà soạn nhạc và nhạc sĩ người Ba Lan, giọng ca chính của ban nhạc Ich Troje trong những năm 1995–2001.

== Những năm đầu cuộc đời ==
Cô là con duy nhất của Kazimierz và Barbara Pokory. Năm 2000, cô đổi tên thành Femme.

Cô tốt nghiệp Khoa Kinh tế và Xã hội học tại Đại học Łódź.

== Sự nghiệp âm nhạc ==
Năm 1995–2001 cô là giọng ca chính của ban nhạc Ich Troje. Họ đã phát hành ba album phòng thu: "Intro" (1996), "ITI Cd." (1997) và "3" (1999).

Cô hai lần tham gia vào chung kết Vòng loại Quốc gia của Cuộc thi Bài hát Eurovision. Năm 2003, cô biểu diễn trong vòng thi quốc gia với bài hát "I Believe in You", được thu âm cùng với giọng ca Marcin Koczot và ban nhạc Spotlight. Năm 2006, cô hát với tư cách khách mời trong bài hát " Follow My Heart " của Ich Troje, đã giành chiến thắng cuối cùng của vòng loại, nhờ đó anh đại diện cho Ba Lan ở hạng 51. Cuộc thi Eurovision Song ở Athens. Họ đứng thứ 11 trong vòng bán kết của cuộc thi, không được dự vòng chung kết.

Năm 2000, cô phát hành album phòng thu solo đầu tay mang tên "Empiryzm" ("Chủ nghĩa kinh nghiệm"). Năm 2001, cô phát hành album solo thứ hai mang tên "5000 myśli" ("5.000 suy nghĩ)", đạt doanh thu khoảng 32.000 bản sao. Năm 2004, cô phát hành album thứ ba mang tên "Extremalnie". Video âm nhạc cho đĩa đơn "Far from Here" được đề cử cho Giải thưởng Điện ảnh Yach.Năm 2006, cô tham gia chuyến lưu diễn kỷ niệm 10 năm thành lập ban nhạc Ich Troje "Sami Swoi".

Năm 2020, cô cùng cách nhạc sĩ Jay Marin, Mavoii và Zawidzk thành lập ban nhạc mang tên Project M.

== Đời tư ==
Trong 1996-2001, cô là vợ của trưởng nhóm nhạc Ích Troje, nhạc sĩ Michał Wisniewski. Năm 2008, con gái Nel chào đời. Từ năm 2012, cô hợp tác với Michał rapper Zawidzki.

== Sự nghiệp điện ảnh ==
- 2002: "Gwiazdor" đóng vai nhân vật chính
- 2007: "Halo Hans!" đóng vai thư ký của Brudner
Zbigniew Józefowicz

Zbigniew Józefowicz (sinh ngày 8 tháng 6 năm 1925 tại Tarnów - mất ngày 24 tháng 8 năm 2016 tại Łódź) là một diễn viên người Ba Lan.

== Tiểu sử ==
Zbigniew Józefowicz là diễn viên sân khấu của nhiều nhà hát như:

- Nhà hát Młodego Widza ở Poznań (1950–1951)
- Nhà hát Dramatyczny ở Poznań (1952–1953)
- Nhà hát Stefan Jaracz ở Łódź (1954–1960 và 1982–1990)
- Nhà hát Nowy ở Łódź (1960–1982)

Ngoài sự nghiệp diễn xuất trên sân khấu, Zbigniew Józefowicz còn góp mặt trong hơn 40 phim điện ảnh và phim truyền hình. Trong đó, ông nổi tiếng với vai diễn trong một phim ăn khách của Ba Lan mang tên "Trędowata" (1976).

Năm 2008, Zbigniew Józefowicz được Bộ Văn hóa và Di sản Quốc gia (Ba Lan) trao tặng Huy chương bạc Huy chương Công trạng về văn hóa - Gloria Artis vì những cống hiến nổi bật cho văn hóa và nghệ thuật của đất nước Ba Lan.

Ông mất năm 2016, hưởng thọ 91 tuổi.

== Thành tích nghệ thuật ==
Dưới đây liệt kê một số phim điện ảnh và phim truyền hình nổi bật có sự góp mặt của Zbigniew Józefowicz:

- 1953: "Celuloza" – Jan Gawlikowski
- 1954: "Pod gwiazdą frygijską" – Jan Gawlikowski
- 1961: "Dwaj panowie N" – Stefan
- 1963: "Gdzie jest generał..." – Đại tá Dzierzbicki
- 1964: "Echo"
- 1965: "Kapitan Sowa na tropie" – Greger
- 1965: "Popioły" – Michcik
- 1965: "Lekarstwo na miłość"
- 1966: "Marysia i Napoleon"
- 1966: "Z przygodą na ty"
- 1966: "Gdzie jest trzeci król"
- 1967: "Westerplatte"
- 1968: "Stawka większa niż życie"
- 1968: "Kierunek Berlin"
- 1972: "Ucieczka-wycieczka" – Wesołowski
- 1972: "Chłopi"
- 1974: "Siedem stron świata"
- 1975: "Kazimierz Wielki"
- 1975: "Dyrektorzy" – Henryk Czyżewski
- 1976: "Zaklęty dwór" – Cha của Juliusz
- 1976: "Trędowata" – Rudecki, cha của Stefcia
- 1977: "Żołnierze wolności" – Piotr Jaroszewicz
- 1980-1982: "Polonia Restituta" – Ignacy Daszyński
- 1986: "Kryptonim „Turyści""
- 1987: "Łuk Erosa" – Karowski, cha của Adam