U-853 (tàu ngầm Đức)

U-853 là một tàu ngầm tấn công thuộc phân lớp Type IXC/40 được Hải quân Đức Quốc Xã chế tạo trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nhập biên chế năm 1943, nó đã thực hiện được ba chuyến tuần tra, đánh chìm được một tàu buôn tải trọng cùng một tàu chiến tải trọng 430 tấn. Trong chuyến tuần tra cuối cùng, "U-853" bị các tàu chiến Hải quân Hoa Kỳ đánh chìm ngoài khơi đảo Block, Rhode Island trong trận Point Judith vào ngày 6 tháng 5, 1945.

== Thiết kế và chế tạo ==
=== Thiết kế ===
Thiết kế của tàu ngầm Type IXC/40 có kích thước hơi lớn hơn so với phân lớp Type IXC dẫn trước. Chúng có trọng lượng choán nước khi nổi và khi lặn. Con tàu có chiều dài chung , lớp vỏ trong chịu áp lực dài , mạn tàu rộng , chiều cao và mớn nước .

Chúng trang bị hai động cơ diesel MAN M 9 V 40/46 siêu tăng áp 9-xy lanh 4 thì, tổng công suất , dẫn động hai trục chân vịt đường kính , cho phép đạt tốc độ tối đa , và tầm hoạt động tối đa khi đi tốc độ đường trường . Khi đi ngầm dưới nước, chúng sử dụng hai động cơ/máy phát điện Siemens-Schuckert 2 GU 345/34 tổng công suất . Tốc độ tối đa khi lặn là , và tầm hoạt động ở tốc độ . Con tàu có khả năng lặn sâu đến .

Vũ khí trang bị có sáu ống phóng ngư lôi , bao gồm bốn ống trước mũi và hai ống phía đuôi, và mang theo tổng cộng 22 quả ngư lôi . Tàu ngầm Type IX trang bị một hải pháo SK C/32 với 180 quả đạn, một pháo phòng không SK C/30 và hai pháo phòng không C/30. Thủy thủ đoàn bao gồm 4 sĩ quan và 44 thủy thủ.

=== Chế tạo ===
"U-853" được đặt hàng vào ngày 5 tháng 6, 1941, và được đặt lườn tại xưởng tàu DeSchiMAG AG Weser ở Bremen vào ngày 21 tháng 8, 1942. Nó được hạ thủy vào ngày 11 tháng 3, 1943, và nhập biên chế cùng Hải quân Đức Quốc Xã vào ngày 25 tháng 6, 1943 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Đại úy Hải quân Helmut Sommer. 

== Lịch sử hoạt động ==
Sau khi hoàn tất việc chạy thử máy và huấn luyện trong thành phần Chi hạm đội U-boat 4, "U-853" được điều sang Chi hạm đội U-boat 10 từ ngày 1 tháng 4, 1944 để hoạt động trên tuyến đầu. Nó lại được điều sang Chi hạm đội U-boat 33 từ ngày 1 tháng 10, 1944 cho đến khi bị mất. 

=== Chuyến tuần tra thứ nhất ===
Vào giữa tháng 4, 1944, dưới quyền chỉ huy của Đại úy Helmut Sommer, "U-853" di chuyển từ cảng Kiel, Đức đến cảng Bergen, Na Uy, rồi xuất phát từ đây cho chuyến tuần tra đầu tiên trong chiến tranh. Nó tiến ra Bắc Hải, rồi băng qua khe GI-UK giữa Iceland và quần đảo Faroe để vòng qua quần đảo Anh và hoạt động tại khu vực Trung tâm Bắc Đại Tây Dương, nơi nó làm nhiệm vụ trinh sát thời tiết. Vào lúc đó, Bộ Tổng chỉ huy U-boat Đức tin rằng tình hình thời tiết tại Đại Tây Dương sẽ giúp dự đoán thời gian lực lượng Đồng Minh đổ bộ lên Châu Âu.

Vào ngày 25 tháng 5, "U-853" phát hiện chiếc của Anh đang vận chuyển binh lính và thiết bị vượt Đại Tây Dương. Nó lặn xuống để tìm cách tấn công, nhưng không thể theo kịp chiếc tàu biển chở hành khách đang di chuyển nhanh. Khi chiếc U-boat trồi lên mặt nước phía sau "Queen Mary", nó bị các máy bay ném bom-ngư lôi Fairey Swordfish xuất phát từ các tàu sân bay tàu buôn và đang hộ tống cho Đoàn tàu ON-237 tấn công. "U-853" không bị hư hại gì đáng kể, và hỏa lực phòng không của nó đã bắn trúng các máy bay đối phương. 

Vào giai đoạn này, tàu sân bay hộ tống đang dẫn đầu một đội đặc nhiệm tìm-diệt tàu ngầm truy lùng các tàu U-boat làm nhiệm vụ trinh sát thời tiết, và đã đánh chìm các chiếc "U-488" và "U-490" dựa trên định vị vô tuyến mà các tàu ngầm gửi về căn cứ. Tuy nhiên "U-853" đã khéo léo lẫn tránh được sự truy tìm của đội đặc nhiệm trong suốt mười ngày, đến mức được đối phương đặt cho biệt danh "Moby Dick". Mãi cho đến ngày 17 tháng 6, khi hệ thống định vị cao tần HF/DF dò được một bức điện báo cáo thời tiết của "U-853" ở khoảng cách chỉ có về phía Nam chiếc tàu sân bay. 

Chỉ trong vòng vài phút, hai máy bay tiêm kích FM-1 Wildcat được phái đến nơi bắn phá chiếc tàu ngầm, khiến hai thành viên thủy thủ đoàn tử trận và 12 người khác bị thương. Mặc dù phải chịu đựng 28 mảnh đạn, Đại úy Helmut Sommer tiếp tục chỉ huy con tàu lặn xuống ẩn nấp trước khi các máy bay ném bom-ngư lôi TBF Avenger bay đến hiện trường, tránh được thảm họa bị máy bay đối phương thả bom đánh chìm. Trung úy Hải quân Helmut Frömsdorf (23 tuổi) phải tạm thời nắm quyền chỉ huy "U-853" từ ngày 18 tháng 6, và đưa con tàu quay trở về căn cứ tại cảng Lorient, bên bờ Đại Tây Dương của Pháp, đến nơi vào ngày 4 tháng 7. Tại đây vị trí hạm trưởng được chuyển giao cho Trung úy Otto Wermuth từ ngày 10 tháng 7. 

=== Chuyến tuần tra thứ hai ===
"U-853" ở lại căn cứ cho đến tận cuối tháng 8, khi Thiếu tá Hải quân Günter Kuhnke, nguyên Tư lệnh Chi hạm đội U-boat 10 và từng được tặng thưởng Huân chương Chữ thập sắt Hiệp sĩ, tiếp nhận quyền chỉ huy con tàu vào ngày 24 tháng 8. Nó khởi hành từ cảng Lorient ba ngày sau đó cho chuyến tuần tra thứ hai, và hoạt động trong vùng biển Bắc Đại Tây Dương về phía Tây Ireland (Khu vực Tiếp cận phía Tây). Tuy nhiên nó không đánh chìm được mục tiêu nào trong suốt bảy tuần lễ, và khi kết thúc chuyến tuần tra, con tàu không trở lại vùng bờ biển Pháp, nhưng đi đến cảng Flensburg, Đức qua lối Na Uy và Bắc Hải, đến nơi vào ngày 14 tháng 10. 

Thiếu tá Kuhnke được điều sang chỉ huy Chi hạm đội U-boat 33 đặt căn cứ tại Flensburg, ông bàn giao vai trò hạm trưởng "U-853" trở lại cho Trung úy Helmut Frömsdorf. Vào lúc này chiếc tàu ngầm được trang bị ống hơi nhằm cải thiện tính năng hoạt động ngầm dưới nước, giúp giảm bớt thời gian đi trên mặt nước để nạp điện lại cho ắc-quy. 

=== Chuyến tuần tra thứ ba – Bị mất ===
Vào giữa tháng 2, 1945, "U-853" di chuyển từ cảng Kiel lần lượt đến các cảng Horten và Stavanger, Na Uy, rồi khởi hành từ đây vào ngày 23 tháng 2 cho chuyến tuần tra thứ ba, cũng là chuyến cuối cùng, để hoạt động ngoài khơi vùng bờ Đông Hoa Kỳ. Chuyến đi băng qua Đại Tây Dương bị kéo dài, vì nó sử dụng ống hơi để di chuyển ngầm dưới nước nhằm giảm thiểu nguy cơ bị máy bay Đồng Minh phát hiện. 

Vào ngày 1 tháng 4, chiếc U-boat được lệnh chuyển hướng sang hoạt động tại khu vực vịnh Maine. Đến ngày 23 tháng 4, ở vị trí gần Portland, Maine, tàu tuần tra (430 tấn) của Hải quân Hoa Kỳ đang làm nhiệm vụ kéo theo mục tiêu giả lập phục vụ cho hoạt động huấn luyện máy bay hải quân, bị nổ tung và đắm ở vị trí khoảng ngoài khơi mũi Elizabeth, Maine. Ngay sau đó tàu khu trục Hoa Kỳ thả chín quả mìn sâu tấn công một mục tiêu nghi ngờ là một tàu ngầm, nhưng không có kết quả. Sang ngày hôm sau, tàu frigate Hoa Kỳ lại dò thấy tín hiệu sonar và tấn công, nhưng vẫn không thể tiêu diệt được mục tiêu.

Trong suốt hơn nữa thế kỷ, Hải quân Hoa Kỳ vẫn giữ quan điểm chiếc "Eagle 56" bị đắm do gặp tai nạn nổ nồi hơi. Mãi cho đến năm 2001, khi những chứng cứ mới được phát hiện, họ mới công nhận "Eagle 56" đắm do trúng ngư lôi phóng từ tàu ngầm "U-853". 

Vào ngày 5 tháng 5, Tổng thếng Đế chế Đức Quốc xã Karl Dönitz ra lệnh cho mọi tàu ngầm ngầm U-boat ngừng hoạt động và quay trở về căn cứ. Vào lúc đó "U-853" đang hoạt động ngoài khơi Point Judith, Rhode Island, và giống như hầu hết các tàu ngầm U-boat khác, nó không nhận được hoặc là đã phớt lờ mệnh lệnh này. Không lâu sau đó, chiếc tàu ngầm đã phóng ngư lôi tấn công và đánh chìm chiếc tàu tiếp than "Black Point" , vốn đang trong hành trình từ New York đến Boston, Massachusetts ở vị trí khoảng về phía Nam Point Judith. "Black Point" trở thành chiếc tàu buôn Hoa Kỳ cuối cùng bị đánh chìm trong Thế Chiến II. 

Trong số các con tàu có mặt để cứu vớt những người sống sót, tàu buôn Nam Tư "Kamen" đã gửi một báo cáo về vụ tấn công cho giới chức Mỹ, và Hải quân Hoa Kỳ tổ chức một đội đặc nhiệm tìm-diệt tàu ngầm bao gồm tàu khu trục , các tàu hộ tống khu trục và , cùng tàu frigate . 

Họ phát hiện "U-853" đang ẩn nấp dưới đáy biển ở độ sâu , nên thả mìn sâu và bắn súng cối chống ngầm Hedgehog trong một đợt tấn công kéo dài suốt 16 giờ. Chiếc tàu ngầm thoạt tiên tìm cách di chuyển để lẫn trốn, nhưng sau đó nằm im để ẩn nấp, cả hai hoạt động đều bị theo dõi qua sonar. Đến sáng ngày hôm sau 6 tháng 5, có thêm hai khí cầu K-16 và K-58 xuất phát từ Lakehurst, New Jersey tham gia cuộc truy lùng. Họ nhìn thấy vệt dầu loang trên mặt nước, nên thả pháo hiệu để đánh dấu vị trí và thả đạn cối Mousetrap tấn công. Những đợt tấn công tiếp theo bằng mìn sâu và đạn cối Hedgehog từ các chiếc "Atherton" và "Moberly" đưa đến việc nhiều mảnh vỡ bao gồm gỗ lát sàn tàu, bè cứu sinh cùng những vật dụng khác trồi lên mặt nước. 

Người ta tin rằng đến lúc này "U-853" đã bị đánh chìm ở vị trí khoảng về phía Đông Block Island, Rhode Island, tại tọa độ , khiến toàn bộ 55 thành viên thủy thủ đoàn đều đã tử trận. "Atherton" và "Moberly" được chia sẻ chiến công đánh chìm "U-853". "U-853" là một trong những tàu ngầm U-boat cuối cùng bị đánh chìm trong Thế Chiến II, và là chiếc cuối cùng bị đánh chìm tại vùng biển Hoa Kỳ. Cùng ngày hôm đó "U-881" bị đánh chìm trong vùng biển Bắc Đại Tây Dương. 

=== Tóm tắt chiến công ===
"U-853" đã đánh chìm được một tàu buôn tải trọng và một tàu chiến tải trọng 430 tấn:

== Xác tàu đắm ==
Xác tàu đắm của "U-853" nằm ở vị trí khoảng về phía Đông Block Island, Rhode Island, tại tọa độ . Hầu hết thi thể của 55 thành viên thủy thủ đoàn đều ở lại trên tàu. Lườn tàu bị hư hại nặng bởi mìn sâu, với một lổ thủng phía trước tháp chỉ huy tại phòng vô tuyến, và một lổ thủng khác bên mạn phải phòng động cơ. Việc thâm nhập vào bên trong tàu rất nguy hiểm do không gian chật hẹp, nhiều mảnh vỡ và các cạnh kim loại sắc bén.

Nơi đây trở thành một địa điếm lặn quen thuộc ơtại khu vực phía Nam New England. Vào tháng 5, 1945, thợ lặn Hải quân Hoa Kỳ đã tìm cách vào bên trong tàu để thu giữ két sắt chứa giấy tờ của hạm trưởng, nhưng không thành công. Vào năm 1960, một thợ lặn nghiệp dư đã đưa thi thể một thủy thủ Đức lên mặt nước. Sự kiện này gây ra luồng dư luận phản đối mạnh mẽ, yêu cầu chính phủ đặt ra những giới hạn bảo vệ những địa điểm được xem là nghĩa trang chiến tranh. Thi thể của thủy thủ Đức đã được mai táng theo nghi thức quân sự tại Newport, Rhode Island.

== Xem thêm ==
- Trận Đại Tây Dương (1939-1945)

== Liên kết ngoài ==
- US Coast Guard history of "U-853"