hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Động mạch phổi

Động mạch phổi là một động mạch trong tuần hoàn phổi mang máu đã khử oxy từ bên phải của tim đến phổi. Động mạch phổi lớn nhất là động mạch phổi "chính" hoặc "thân động mạch phổi" từ tim, và những động mạch nhỏ nhất là các tiểu động mạch, dẫn đến các mao mạch bao quanh phế nang phổi.

== Kết cấu ==
Động mạch phổi là các mạch máu đưa máu từ phía bên phải của tim đến các mao mạch của phổi. Không giống như các động mạch khác, máu được vận chuyển không có oxy ("khử oxy"). Các động mạch phổi chính xuất hiện từ phía bên phải của tim, và các động mạch này chia thành các động mạch nhỏ hơn, phân chia dần dần và nhỏ dần cho đến khi chúng trở thành tiểu động mạch và cuối cùng là mao mạch.

=== Động mạch phổi chính ===
Theo thứ tự lưu lượng máu, các động mạch phổi bắt đầu như thân động mạch phổi hoặc động mạch phổi chính. Động mạch phổi chính bắt đầu ở đáy tâm thất phải. Nó ngắn và rộng — xấp xỉ chiều dài và tính theo đường kính.

Động mạch phổi chính tách thành động mạch phổi chính bên phải và bên trái. Động mạch phổi chính bên trái ngắn hơn và có phần nhỏ hơn bên phải, đi ngang trước động mạch chủ đi xuống và phế quản trái đến gốc phổi trái. Ở trên, động mạch phổi chính bên trái được nối với động mạch chủ đi xuống gần bằng dây chằng động mạch.

Lỗ mở của động mạch phổi (hoặc thân phổi) là hình tròn, và nằm ở đỉnh của ống động mạch, gần với vách ngăn tâm thất.

Nó được đặt phía trên và bên trái của lỗ mở nhĩ thất, và được bảo vệ bởi các van bán nguyệt phổi.
Ahmad ibn al-Amin al-Shinqiti

Ahmad ibn al-Amin al-Shinqiti (khoảng 1863–1913) là một trong những nhà văn nổi tiếng nhất của Mauritanie. Ông là tác giả của bản tóm tắt địa lý, văn học và lịch sử "Al-Wasit fi tarájim udaba al-Shinqit", (chỉnh sửa bởi Fuad Sayyid), xuất bản tại Cairo năm 1958. Cuộc khảo sát là tác phẩm lớn duy nhất bằng tiếng Ả Rập về Mauritania do một tác giả người Mauritania xuất bản.

== Thư mục ==
- Chouki El Hamel, "Sự truyền tải kiến thức Hồi giáo trong xã hội Moor từ sự trỗi dậy của người Almoravid đến thế kỷ 19", "Tạp chí Tôn giáo Châu Phi", Tập. 29, Fasc. 1 (tháng 2 năm 1999), trang 62–87
Moussa Diagana

Moussa Diagana (M'Bout, 1946 - 2018) là một nhà văn Pháp ngữ người Mauritanie. Ông học ở Nouakchott, Tunisia, Sorbonne và làm việc ở Mali.

Ông mất vào đêm 15 tháng 1 năm 2018.

== Tác phẩm ==
- "La Légende du Wagadu, vue par Sïa Yatabéré", 1988
- "Targuiya", 2001

== Liên kết ngoài ==
- La Maison des auteurs
Giải thưởng Fair Play (Việt Nam)

Giải thưởng Fair Play là một giải thưởng tiêu biểu cho tinh thần bóng đá cao thượng được tổ chức tại Việt Nam nhằm tôn vinh những cá nhân hoặc tập thể có cách chơi đẹp, ứng xử hay, hành vi đúng mực và nhân văn trong bóng đá. Giải thưởng này do Báo Pháp Luật Thành phố Hồ Chí Minh và Liên đoàn bóng đá Việt Nam khởi xướng và được tổ chức lần đầu tiên vào năm 2012.

==Xem thêm==
- Quả bóng vàng Việt Nam
- Giải thưởng FIFA Fair Play

==Liên kết ngoài==
- VFF
- PLO
Amomum velutinum

Amomum velutinum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Xing Er Ye, Jana Leong‐Škorničková và Nian He Xia mô tả khoa học đầu tiên năm 2017.

==Phân bố==
Loài này có ở Trung Quốc, Lào và Việt Nam.

Loài mà Flora of China coi là "Amomum repoeense" với tên gọi thông thường trong tiếng Trung là 吕氏砂仁 (lã thị sa nhân) có lẽ nhầm lẫn với "A. velutinum"

Mô tả của Lamxay và Newman (2012) cho "Amomum subcapitatum" có thể nhầm lẫn với "A. velutinum".
Mô hình tạo sinh

Trong phân loại bằng thống kê, có hai cách tiếp cận chính là tiếp cận tạo sinh (sinh mẫu) và tiếp cận phân biệt. Hai cách này tính toán các bộ phân lớp (classifier) bằng nhiều cách khác nhau, tùy theo mức độ của mô hình thống kê. Thuật ngữ đặt tên cho các mô hình này không nhất quán, nhưng ba loại chính có thể được phân biệt đó là :
- Cho một biến quan sát (observable variable) "X" và một biến đích (target variable) "Y", một mô hình sinh mẫu là một mô hình thống kê của phân phối xác suất đồng thời (joint probability distribution) trên "X" × "Y", formula_1;
- Một mô hình phân biệt (discriminative model) là một mô hình xác suất có điều kiện của biến đích "Y", cho trước một biến quan sát "x", ký hiệu, formula_2; và
- Các phân lớp tính toán được tính toán mà không sử dụng mô hình xác suất cũng được gọi một cách ít chặt chẽ là "phân biệt".
Việc phân biệt giữa hai lớp cuối cùng này không được thực hiện một cách nhất quán; đề cập đến ba loại này là "học tạo sinh", "học điều kiện", và "học phân biệt", nhưng chỉ phân biệt hai loại, gọi chúng là các phân lớp tạo sinh (phân phối đồng thời) và các phân lớp phân biệt (phân phối có điều kiện hoặc không có phân phối), không phân biệt giữa hai lớp sau. Tương tự, một bộ phân lớp dựa trên một mô hình tạo sinh là một phân lớp tạo sinh, trong khi một bộ phân lớp dựa trên một mô hình phân biệt là một phân lớp phân biệt, mặc dù thuật ngữ này cũng đề cập đến các bộ phân lớp không dựa trên một mô hình.

== Xem thêm ==
- Mô hình phân biệt
- Mô hình xác suất dạng đồ thị

== Liên kết ngoài ==
- , (mirror , mirror), published as book (above)
Danh sách thành viên Vương thất Anh sống thọ nhất

Kể từ khi Vương quốc Anh được thành lập theo Đạo luật Liên minh năm 1707, 28 thành viên của Vương thất Anh đã sống thọ hơn 80 tuổi. Họ gồm hai người sống trăm tuổi, 9 người thọ qua tuổi 90, và 17 người thọ qua tuổi 80. Trong số đó gồm có 20 phụ nữ và 8 nam giới; 18 trong số 28 người là thành viên Vương tộc theo huyết thống, và 9 người trở thành thành viên Vương tộc thông qua các cuộc hôn nhân. Công chúa Mary, Công tước phu nhân xứ Gloucester và Edinburgh (1776–1857) là thành viên Vương thất Anh duy nhất theo cả hai phương diện huyết thống và hôn nhân. Ngoài ra, 4 người trong danh sách đã bị phế truất tước vị quý tộc và tước hiệu Vương thất Anh vào năm 1919 theo Đạo luật phế truất tước hiệu 1917 vì là con hoặc phối ngẫu của kẻ thù chống lại Vương quốc Anh trong Thế chiến thứ nhất và được biểu thị bằng dấu hoa thị (*) trong bảng ở dưới.

Thành viên sống thọ nhất trong Vương thất Anh là Công chúa Alice, Nữ công tước xứ Gloucester (1901–2004) với tuổi thọ là 102 năm 309 ngày. Bà đã trở thành thành viên thọ nhất trong Vương tộc khi vượt qua 101 tuổi 238 ngày vào năm 2003, bằng tuổi thọ của Thái hậu Elizabeth (1900–2002). Trước đó, Vương Thái hậu Elizabeth Bowes-Lyon đã lập kỷ lục là người sống thọ nhất trong Vương thất Anh vào năm 1998 khi bà vượt qua tuổi 97 lẻ 313 ngày, cùng số tuổi với Công chúa Alice, Nữ bá tước Athlone (1883–1981). Vương tôn nữ Alice xứ Albany cũng là thành viên Vương thất theo huyết thống sống thọ nhất và là đứa cháu cuối cùng qua đời của Victoria của Anh (1819–1901) và Vương tế Albrecht (1819–1861). Tính đến trước thời điểm đầu tháng 4 năm 2021, thành viên thọ nhất của Vương thất Anh là Vương phu Philip, Công tước xứ Edinburgh (sinh năm 1921); ông là Vương thân Anh sống thọ thứ ba và nam Vương thân sống thọ nhất. Từ năm 2009, Vương tế Philip đã trở thành vị Vương tế tại vị lâu nhất. Sau khi ông qua đời vào ngày 9 tháng 4, thành viên lớn tuổi nhất của Vương thất là Nữ vương Elizabeth II (1926–2022) của Vương quốc Anh. Khi còn sống, bà là thành viên Vương tộc Anh sống thọ thứ năm và là Quân chủ Anh sống thọ nhất. Sau khi Nữ vương qua đời vào ngày 8 tháng 9 năm 2022, Công tước phu nhân xứ Kent đương nhiệm là Katharine (sinh năm 1933) trở thành thành viên Vương thất lớn tuổi nhất còn sống. Elizabeth II là Quốc vương Anh trị vì lâu nhất trong lịch sử kể từ tháng 9 năm 2015.

== Xem thêm ==
- Danh sách quân chủ Liên hiệp Anh
- Danh sách người sống trăm tuổi (hoàng gia và quý tộc)
Amomum sabuanum

Amomum sabuanum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Thomas V. P., V. A. Muhammed Nissar và U. Gupta mô tả khoa học đầu tiên năm 2014.

==Phân bố==
Loài này có ở Sikkim, Ấn Độ.
Power Girl

Power Girl hay còn gọi là Kara Zor-L và Karen Starr là một nhân vật siêu anh hùng hư cấu trong truyện tranh Mỹ, xuất bản bởi DC Comics. Nhân vật được tạo ra bởi Gerry Conway, Ric Estrada và Wally Wood, xuất hiện lần đầu trong truyện "All Star Comics" #58 (tháng 2 năm 1976). Cô được biết đến là chị họ của Superman, là một phiên bản khác của Supergirl / Kara Zor-El nhưng thuộc một vũ trụ khác trong đa vũ trụ.

==Khả năng==
Power Girl có các siêu năng lực giống với Superman và Supergirl. Cô sở hữu những siêu năng lực cổ điển của người Krypton bao gồm: sức mạnh phi thường, bay, siêu tốc độ, siêu sức bền, mắt bắn ra tia laser hủy diệt, siêu thính giác và hơi thở băng giá.

==Xem thêm==
- Superman
- Supergirl
- Wonder Woman
- Hawkgirl
- Mera
Biến quan sát

Trong thống kê, biến quan sát (tiếng Anh: observable variable, observable quantity hay manifest variables), đối lập với biến tiềm ẩn (latent variable), là một biến là có thể trực tiếp quan sát hay đo lường.

== Xem thêm ==
- Có thể quan sát được (vật lý)
- Tính quan sát được trong lý thuyết điều khiển
- Mô hình biến tiềm ẩn (latent variable model)
Biến tiềm ẩn

Trong thống kê, biến tiềm ẩn (hay đôi khi gọi là "biến ẩn", tiếng Anh: latent variable, từ tiếng Latinh: thì hiện tại phân từ của "lateo" có nghĩa “ẩn lời nói dối”), đối lập với biến quan sát) là một biến không được quan sát trực tiếp mà phải quan sát bằng suy luận thống kê thường thông qua một mô hình toán học từ các biến khác được quan sát (trực tiếp đo lường).

Các mô hình toán học nhắm mục đích giải thích các biến quan sát dưới dạng các biến tiềm ẩn được gọi là mô hình biến tiềm ẩn. Các mô hình biến tiềm ẩn được sử dụng rộng rãi ở nhiều lĩnh vực, bao gồm tâm lý học, nhân khẩu học, kinh tế học, kỹ thuật, y học, vật lý học, học máy/trí tuệ nhân tạo, tin sinh học, hóa lượng (chemometrics), xử lý ngôn ngữ tự nhiên, kinh tế lượng, quản lý và khoa học xã hội.

== Xem thêm ==
- Confounding
- Biến phụ thuộc và biến độc lập
- Evidence lower bound
- Mô hình biến tiềm ẩn
- Lý thuyết Ứng đáp Câu hỏi
- Mô hình Rasch
- Proxy (thống kê)
- Partial least squares path modeling
- Partial least squares regression
- Structural equation modeling
- Mediation (thống kê)
Amomum riwatchii

Amomum riwatchii là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Mamiyil Sabu và Vadakkoot Sankaran Hareesh mô tả khoa học đầu tiên năm 2018.

==Từ nguyên==
Tính từ định danh loài là để tôn vinh Viện Nghiên cứu Truyền thống, Văn hóa và Di sản Cổ đại Thế giới (tên tiếng Anh: Research Institute of World’s Ancient Traditions Cultures and Heritage) ở Arunachal Pradesh.

==Phân bố==
Loài này có ở Arunachal Pradesh, đông bắc Ấn Độ.

==Mô tả==
Nó tương tự như "A. carnosum", nhưng khác với loài kia ở chỗ có thân rễ không phải dạng thân bò, phiến lá hình mũi mác thuôn dài, lưỡi bẹ dài 5 – 6 mm với đỉnh nguyên, lá bắc ngoài dày, hình trứng rộng hoặc hình tròn, màu đỏ sẫm, các thùy đài hoa có đỉnh có mũi nhọn hoặc dạng sừng, cánh giữa môi dưới thuôn dài với đỉnh nguyên và quả nang không có cánh.
Amomum raoi

Amomum raoi là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Valukattil Ponnachan Thomas và Mamiyil Sabu mô tả khoa học đầu tiên năm 2020.

==Từ nguyên==
Tính từ định danh "raoi" (hay "raoii") là để vinh danh tiến sĩ Raghavendra R. Rao, CIMAP (Central Institute of Medicinal and Aromatic Plants), Bangaluru vì những đóng góp của ông cho phân loại học.

==Phân bố==
Loài này có ở Sikkim, Ấn Độ.

==Phân loài, thứ==
- "A. raoi" var. "raoi": Nguyên chủng.
- "A. raoi" var. "oblongum" (đồng nghĩa: "A. kingii" var. "oblongum" ).
Amomum meghalayense

Amomum meghalayense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Thomas V. P., Mamiyil Sabu và Sanoj E. mô tả khoa học đầu tiên năm 2016.

==Từ nguyên==
Tính từ định danh meghalayense lấy theo tên bang Meghalaya.

==Phân bố==
Loài này có ở Meghalaya, Ấn Độ.
Amomum nagamiense

Amomum nagamiense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Thomas V. P. và Mamiyil Sabu mô tả khoa học đầu tiên năm 2019.

==Phân bố==
Loài này có ở bang Nagaland, Ấn Độ.

==Mô tả==
Loài này có những điểm tương đồng với "A. maximum" như có lưỡi bẹ hai thùy, hoa màu trắng và thân rễ không phải dạng thân bò, nhưng khác ở kiểu phát triển thanh mảnh, phiến lá nhẵn nhụi, lưỡi bẹ với đỉnh thuôn tròn, lá bắc con nhỏ, không tàn rụi, thùy tràng hoa ở lưng tù, thùy bao phấn có lông tơ và quả có gờ.
Amomum nimkeyense

Amomum nimkeyense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Mamiyil Sabu, Vadakkoot Sankaran Hareesh, Tatum Mibang và Arup Kumar Das mô tả khoa học đầu tiên năm 2018.

==Phân bố==
Loài này có ở Arunachal Pradesh, Ấn Độ.
Amomum pratisthana

Amomum pratisthana là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Jatindra Sarma, Santanu Dey, Chandrakant Krishnaji Salunkhe và Hussain Ahmed Barbhuiya mô tả khoa học đầu tiên năm 2019.

==Từ nguyên==
Tính từ định danh pratisthana đặt theo tên con gái của tác giả đầu tiên là Pratistha Sarma. Ý nghĩa của từ "pratistha" là thiết lập hay thành lập.

==Phân bố==
Loài này có ở Assam, Ấn Độ.
Amomum mizanianum

Amomum mizanianum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Chong Keat Lim mô tả khoa học đầu tiên năm 2014 dưới danh pháp "Elettariopsis mizaniana". Phân tích phát sinh chủng loại phân tử chi "Amomum" nghĩa rộng năm 2018 của de Boer "et al." cho thấy nó thuộc về chi "Amomum" nghĩa hẹp, vì thế nó được Jana Leong-Škorničková và Kristýna Hlavatá chuyển sang chi "Amomum".

==Phân bố==
Loài này có ở Malaysia bán đảo.
Clémentine của Orléans

Vương nữ Clémentine của Orléans (tiếng Pháp: Clémentine d'Orléans) (3/06/1817 - 16 tháng 02 năm 1907), Thân vương phi xứ Sachsen-Coburg và Gotha và Công tước phu nhân xứ Sachsen, là con gái út của Vua Louis-Philippe I của Pháp, với vợ của ông là Maria Amalia của Napoli và Sicily. Bà là mẹ của Ferdinand I, Sa hoàng của Vương quốc Bulgaria.

== Thiếu thời ==
Marie Clémentine Léopoldine Caroline Clotilde của Orléans sinh ngày 3 năm 1817 tại Château de Neuilly, Neuilly-sur-Seine, Pháp. Cô trở thành công chúa hoàng gia, Công chúa của Orléans sau khi cha cô lên ngôi vua nước Pháp năm 1830.

Khi còn là một thiếu nữ, cô đã sở hữu sắc đẹp và thành tích đáng nể. Clémentine theo học lịch sử với nhà sử học cấp tiến Jules Michelet, người có xu hướng tôn vinh Cách mạng Pháp.

==Nguồn==
- Aronson, T. (1986) "Crowns in conflict: the triumph and the tragedy of European monarchy, 1910–1918", J. Murray, London. .
- Barman, R. (2002) "Citizen Emperor: Pedro II and the Making of Brazil, 1825–1891", Stanford University Press. .
- Constant, S. (1979) "Foxy Ferdinand, 1861–1948, Tsar of Bulgaria", Sidgwick and Jackson, London. .
- de Saint-Amand, I. (1895) "The Revolution of 1848", Charles Scribner's Sons, New York.
- Ilchev, I., Kolev, V. & Yanchev, V. (2005) "Bulgarian parliament and Bulgarian statehood", St. Kliment Ohridski University Press, .
- Jobson, D. (1848) "Career of Louis-Philippe: with a full account of the late revolution", E. Churton.
- Longford, E. (1987) "Victoria R.I.", George Weidenfeld & Nicolson Ltd, London. .
- Mansel, P. (2001) "Paris Between Empires", Phoenix, London. .
- Princess Catherine Radziwill (1916, reprinted 2010) "Sovereigns and Statesmen of Europe", Get Books, .
Em bé bên chú chim

Em bé bên chú chim (, chữ Hán: 孩童與鳥 ) là một bức tranh lụa được danh họa Nguyễn Phan Chánh thực hiện vào năm 1931. Với kích thước 65 x 50 cm, bức tranh được xem là một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất của họa sĩ.

== Lịch sử ==
Bức tranh này là 1 trong 4 tác phẩm tranh lụa đầu tiên của Nguyễn Phan Chánh được thầy hiệu trưởng Trường Mỹ thuật Đông Dương Victor Tardieu đem đi giới thiệu tại một cuộc triển lãm ở Paris (các tác phẩm khác bao gồm "Chơi ô ăn quan", "Lên đồng", "Cô gái rửa rau"). Thông qua các tác phẩm của Nguyễn Phan Chánh, người châu Âu lần đầu tiên biết đến tranh lụa Việt Nam. Người họa sĩ cũng ngay lập tức nhận được những lời khen ngợi từ những người am tường nghệ thuật ở Paris, được tuần báo "L’Illustration" mô tả "là cái thi vị thấm đậm của đời sống nơi Viễn Đông."

"Em bé bên chú chim" có nhiều phiên bản khác nhau. Không kể tới tranh giả, bản thân Nguyễn Phan Chánh và các học trò của ông đã từng nhiều lần chép lại bức tranh theo yêu cầu từ bảo tàng và ngoại giao. Vào ngày 27 tháng 5 năm 2018, một phiên bản của bức tranh đã được đưa ra bán đấu giá tại nhà đấu giá Christie's, Hồng Kông. Bức tranh ban đầu được định giá khoảng HK$ đến . Tại phiên đấu giá, tác phẩm này đã được mua với giá 6.7 triệu HK$, tương đương với khoảng 20 tỷ VNĐ, gấp khoảng 6 lần giá khởi điểm. Vào thời điểm được bán ra, "Em bé bên chú chim" là một trong những bức tranh đắt giá nhất của một họa sĩ đến từ Trường Mỹ thuật Đông Dương tại nhà đấu giá Christie's cũng như trên sàn đấu giá quốc tế, chỉ sau các bức tranh của Lê Phổ và Joseph Inguimberty.

== Miêu tả ==
Chủ đề của bức tranh một bé gái mặc áo trắng, đội khăn vấn, đang ngồi trên nền nhà và cho chú chim trong lồng ăn. Tuy nhiên, chủ thể thực sự của bức tranh chính không phải là cô bé mà là chú chim. Người ta không thể thấy được khuôn mặt của bé, vì cô bé được tác giả thể hiện là đang hướng mặt vào phía chiếc lồng. Khi nói về bức tranh, ông cho hay:
Bên phải bức tranh là dòng thư pháp chữ Hán sử dụng lối chữ thảo của họa sĩ. Phía trên dấu triện "Hồng Nam" (tên hiệu của tác giả) là dòng chữ "Tân Mùi niên thu chi trọng" (辛未年秋之仲), nghĩa là "giữa mùa thu năm Tân Mùi" (1931). Phía dưới dấu triện là chữ ký của tác giả gồm cả thảy 6 chữ "Hồng Nam Nguyễn Phan Chánh bút" (鴻南阮潘正筆), có nghĩa là "vẽ bởi Hồng Nam Nguyễn Phan Chánh".

Cũng giống phần lớn các tác phẩm khác của mình, Nguyễn Phan Chánh sử dụng những tông màu đậm chất làng quê Việt Nam để thể hiện "Em bé với chú chim". Ông kết hợp một cách hài hòa có chủ đích giữa bố cục phương Tây và phong cách tạo hình phương Đông, làm thay đổi những màu sắc đến độ trông chúng như chuyển động được giữa đối tượng và nền, ngăn bởi những nét buông mảnh và dịu. Qua đặc điểm chân dung, trang phục, Nguyễn Phan Chánh thể hiện sự quan sát tỉ mỉ đối với từng độ tuổi của trẻ em nhằm khai thác triệt để nét thuần khiết, ngây thơ, trong sáng của các em nơi nông thôn Việt Nam.
Cầu Đoan Vĩ

Cầu Đoan Vĩ là một cây cầu bắc qua sông Đáy trên Quốc lộ 1, nối liền hai tỉnh Hà Nam và Ninh Bình, Việt Nam.

Cầu có lý trình tại Km 250+900 Quốc lộ 1, cách thành phố Phủ Lý 20 km về phía nam và cách thành phố Hoa Lư 13 km về phía bắc. Đầu phía bắc cầu thuộc xã Thanh Hải, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam; còn đầu phía nam thuộc xã Gia Thanh, huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình.

Cầu Đoan Vĩ có chiều dài 209,35 m, bề rộng mặt cầu là 24,5 m, gồm 4 làn xe lưu thông.
Acid béo thiết yếu

Acid béo thiết yếu là acid béo không bão hòa mà cơ thể con người và động vật không tự tổng hợp được và phải được cung cấp qua thực phẩm. Acid béo thiết yếu có tính chất của vitamin và hầu hết được ký hiệu là nhóm vitamin F-complex.

Tính chất cơ bản của acid béo thiết yếu dựa trên cơ sở chúng là chất khởi đầu để tạo thành các acid đa nối đôi của dãy C-20 và C-22. Các acid này đặc biệt tồn tại trong các phosphotid của cơ thể động vật.

Các acid béo thiết yếu quan trọng nhất là acid linoleic, acid linolenic và acid có độ không bão hòa rất cao là acid arachidonic. Các acid này chủ yếu có trong các dầu, mỡ thực vật. Một lượng nhỏ cũng có trong mỡ động vật như mỡ lợn, mỡ gà. Nếu thiếu các acid này sẽ có các biểu hiện bệnh lý ở cơ thể người và động vật, như các rối loạn trên da và chậm lớn.
Phân phối xác suất đồng thời

Cho các biến ngẫu nhiên formula_1, được định nghĩa trên một không gian xác suất, phân phối xác suất đồng thời cho formula_1 là một phân phối xác suất mà mang đến xác suất mà mỗi formula_1 nằm trong bất kỳ phạm vi cụ thể nào hoặc tập giá trị rời rạc được chỉ định cho biến đó. Trong trường hợp chỉ có 2 biến ngẫu nhiên, điều này gọi là phân phối hai biến (bivariate distribution), nhưng khái niệm tổng quát hóa tới bất kỳ số lượng biến ngẫu nhiên, cho một phân phối đa biến (multivariate distribution).

== Liên kết ngoài ==
- "A modern introduction to probability and statistics: understanding why and how". Dekking, Michel, 1946-. London: Springer. 2005. . Online Computer Library Center 262680588.
- Mathworld: Joint Distribution Function
Mark Evgenievich Taimanov

Mark Evgenievich Taimanov (; 7 tháng 2 năm 1926 - 28 tháng 11 năm 2016) là một trong những kỳ thủ cờ vua hàng đầu của Liên Xô và Nga, nằm trong số 20 kỳ thủ hàng đầu thế giới từ năm 1946 đến năm 1971. Cũng là một tác giả cờ vua xuất sắc, Taimanov được trao danh hiệu Đại kiện tướng vào năm 1952 và năm 1956 giành chức vô địch Cờ vua Liên Xô. Một số biến thể cờ vua được đặt theo tên của ông. Là một người đa tài, Taimanov cũng là một nghệ sĩ piano hòa nhạc đẳng cấp thế giới.

Taimanov là ứng cử viên vô địch thế giới hai lần, vào năm 1953 và 1971. Tuy nhiên, vào năm 1971, ông thua trắng Bobby Fischer trong trận đấu ứng cử viên với tỷ số 0–6, khiến Liên Xô cảm thấy xấu hổ. Tuy nhiên, trong suốt sự nghiệp của mình, Taimanov thường xuất sắc đại diện cho Liên Xô trong các giải cờ vua quốc tế.
Giác sát

Giác sát hay tỉnh giác (tiếng Anh: "mindfulness", tiếng Trung: 觉察) là phương thức thực hành việc đem sự chú ý của một người vào thời khắc hiện tại một cách có chủ đích, mà không phán xét, một kĩ năng mà một người phát triển qua thiền hoặc hình thức luyện tập khác. Giác sát có nguồn gốc từ "sati" (niệm), một yếu tố quan trọng trong truyền thống Phật giáo, và phép thực hành này được dựa trên "vipassanā", Thiền tông, cũng như các kĩ thuật thiền Tây Tạng.

==Xem thêm==
- Thiền (thực hành)
- Thiền trong Phật giáo
- Tứ niệm xứ

== Đọc thêm ==
===Phản biện===
- Open access
Thủ tướng Bahrain

Thủ tướng Bahrain (tiếng Ả Rập: رئيس وزراء البحرين - "rayiys wuzara' albahrayn") là người đứng đầu chính phủ của Bahrain. Theo Hiến pháp Bahrain, Thủ tướng do Quốc vương trực tiếp bổ nhiệm và không cần phải là thành viên được bầu của Hội đồng Đại diện.

Kể từ khi đất nước độc lập, Bahrain chỉ có hai Thủ tướng là Khalifa bin Salman Al Khalifa, chú ruột của đương kim Quốc vương Hamad bin Isa Al Khalifa và thái tử Salman bin Hamad Al Khalifa thay cho Hoàng tử Khalifa bin Salman Al Khalifa đã qua đời vào ngày 11 tháng 11 năm 2020.

Thủ tướng đương nhiệm là Thái tử Salman bin Hamad bin Isa Al Khalifa, đồng thời là Phó vương, Thái tử, người thừa kế đương nhiên và kể từ tháng 3 năm 2013 là Phó Thủ tướng thứ nhất. Ông cũng từng là Phó Tư lệnh Tối cao của Lực lượng Phòng vệ Bahrain. Ngoài ra còn có bốn Phó Thủ tướng: Muhammad ibn Mubarak ibn Hamad Al Khalifah, Ali bin Khalifa Al Khalifa, Khalid bin Abdullah Al Khalifa và Jawad Al Arrayed.

== Xem thêm ==
- Quốc vương Bahrain
Quốc vương Bahrain

Quốc vương Vương quốc Bahrain (, "malik mamlakat albahrina") là quốc vương và nguyên thủ quốc gia của Bahrain. Từ năm 1783 đến năm 1971, quốc vương Bahrain giữ tước hiệu Hakim, và từ năm 1971 đến năm 2002, giữ tước hiệu Emir. Vào ngày 14 tháng 2 năm 2002, Tiểu vương Bahrain khi đó là Hamad bin Isa Al Khalifa tuyên bố Bahrain là một vương quốc và xưng là Quốc vương.

Quốc vương có rất nhiều quyền lực, trong đó bao gồm bổ nhiệm Thủ tướng và Nội các, giữ trọng trách lãnh đạo tối cao trong Quân đội, chủ trì Hội đồng Tư pháp, bổ nhiệm Thượng nghị sĩ và giải tán Hạ viện. (tr. 15)

== Xem thêm ==
- Thủ tướng Bahrain
Thí nghiệm lai giống thực vật

Thí nghiệm lai giống thực vật là tên một bài báo của Gregor Johann Mendel xuất bản năm 1886 trong "Kỷ yếu của Hiệp hội Lịch sử Tự nhiên Brno". Đây là bài báo đầu tiên và cũng là duy nhất của Mendel, đặt nền móng cho Di truyền học hiện đại.

Nguyên bản bằng tiếng Đức bài báo này của Menđen có tựa đề: "Versuche über Pflanzen-Hybriden" (thí nghiệm lai thực vật), vốn là một bản báo cáo khoa học do ông viết tay, tự đọc trong một cuộc thảo luận khoa học của Hiệp hội Nghiên cứu Tự nhiên ở Brno (nay thuộc Czech) vào năm 1865. Sau đó một năm, bài báo đã được in và phát hành trong kỷ yếu nói trên, với số thứ tự 35 ở tập IV ("Verhandlungen des naturforschenden Vereines Brünn Bd. 4, Abhandlungen. Vol. 4, Treatises").

Vào thời kỳ này, bản báo cáo đó không được đánh giá cao, vì khó hiểu và về mặt khoa học thì như là "một kiểu lai giữa thực vật học với toán học". Còn bài báo thì sau khi xuất bản đã rơi vào quên lãng. Nguyên nhân chủ yếu là Menđen đã đi trước thời đại của mình quá xa, phần nữa là bài báo viết bằng tiếng Đức ít phổ biến trong giới khoa học lúc đó, lại ở một xuất bản phẩm của một Hiệp hội không nổi tiếng trong giới khoa học thế kỷ XIX.

Sau 34 năm bị quên lãng, trong quá trình nghiên cứu nhằm tìm ra một lý thuyết khoa học thành công hơn về di truyền (thời đó gọi là "inheritance" tức kế thừa) thay cho lý thuyết phổ biến thời đó nhưng không phù hợp (thời đó gọi là "blending inheritance" tức di truyền dung hợp), các nhà khoa học là Erich Von Tschermak, William Jasper Spillman và nhất là Hugo de Vries cùng với Carl Correns đã tình cờ và hoàn toàn độc lập với nhau phát hiện lại tác phẩm này. Họ đều thừa nhận Menđen đã đi trước và coi ông là người đầu tiên phát hiện ra các nguyên tắc kế thừa (quy luật di truyền). Đó là khoảng mùa xuân năm 1900.

== Ý nghĩa ==
Nếu Mendel là người khai sinh ra di truyền học ("father of modern genetics"), thì tác phẩm "Thí nghiệm lai giống thực vật" của ông là bản khai sinh của khoa học này.

== Nội dung tóm tắt ==
Trong bài báo nói trên, Mendel đã trình bày kết quả tổng kết của hàng ngàn thí nghiệm ông đã tiến hành trên đậu Hà Lan về 7 tính trạng thuộc 4 cơ quan của cây:
== Xem thêm ==
- Gregor Johann Mendel
- Quy luật Mendel

== Liên kết ngoài ==
- Nguyên bản tiếng Đức: "Versuche über Pflanzen-Hybriden"
- Experiments in Plant Hybridization. Traducción al inglés de la obra original de Mendel.
- "Esperimenti sull'ibridazione delle piante"
- Mendelweb
- "Experimentos na hibridização de plantas"
Giải vô địch cờ vua Liên Xô

Giải vô địch cờ vua Liên Xô diễn ra từ năm 1921 đến năm 1991. Do Liên đoàn Cờ vua Liên Xô tổ chức, đây là giải vô địch cờ vua quốc gia mạnh nhất từng được tổ chức, với tám nhà vô địch cờ vua thế giới và bốn người thách đấu chức vô địch thế giới trong số những người chiến thắng. Giải được tổ chức như một giải đấu vòng tròn ngoại trừ giải vô địch thứ 35 và 58 chơi theo hệ Thụy Sĩ.

== Vô địch nhiều nhất ==
- Sáu danh hiệu: Mikhail Botvinnik, Mikhail Tal
- Bốn danh hiệu: Tigran Petrosian, Viktor Korchnoi, Alexander Beliavsky
- Ba danh hiệu: Paul Keres, Leonid Stein, Lev Polugaevsky, Anatoly Karpov
Định lý Bolzano–Weierstrass

Trong toán học và đặc biệt là giải tích thực, định lý Bolzano-Weierstrass (tiếng Anh: Bolzano-Weierstrass theorem, đặt theo tên hai nhà toán học là Bernand Bolzano và Karl Weierstrass) là một định lý quan trọng về sự hội tụ trong không gian Euclid hữu hạn chiều formula_1. Định lý này phát biểu rằng mọi dãy số thực bị chặn trong formula_1 đều tồn tại một dãy con hội tụ. 

Ta cũng có một phát biểu tương đương là một tập con của formula_1 là tập compact khi và chỉ khi nó đóng và bị chặn.

== Lịch sử và tầm ảnh hưởng ==
Định lý Bolzano-Weierstrass được đặt tên dựa theo hai nhà toán học là Bernand Bolzano người Tiệp Khắc và Karl Weierstrass người Đức. Định lý này được chứng minh lần đầu bởi Bolzano vào năm 1817 như là một bổ đề trong chứng minh về định lý giá trị trung gian. Khoảng năm mươi năm sau, định lý này lại được chứng minh một lần nữa bởi Weierstrass, người đã phát hiện ra tầm quan trọng của nó. Từ đó, định lý này trở thành một trong những định lý quan trọng của giải tích.

== Chứng minh ==
Ta sẽ chứng minh định lý này trên trường số thực formula_4 trước. Nhưng để chứng minh, ta cần sử dụng bổ đề sau đây: 

Bổ đề: Mõi dãy số thực formula_5 đều tồn tại một dãy con đơn điệu (tức là một dãy con, hoặc không tăng hoặc không giảm).

Chứng minh bổ đề: Ta xét tập hợp sau formula_6

Nếu formula_7 hữu hạn thì dãy formula_5 sẽ giảm kể từ một chỉ số nào đó.

Nếu formula_7 vô hạn thì ta sẽ trích ra được một dãy con tăng từ formula_5.

Do đó trong cả hai trường hợp, ta luôn có một dãy con của formula_5 đơn điệu.

Bổ đề được chứng minh.

Bây giờ xét một dãy formula_12 bị chặn bất kỳ. Theo bổ đề trên tồn tại một dãy con đơn điệu, đồng thời bị chặn nên nó hội tụ. 

== Chứng minh tham khảo ==
Xét dãy formula_13 bị chặn, tức là tồn tại m và M sao cho đoạn formula_14 chứa tất cả số hạng của dãy formula_13.
Ta xây dựng dãy các đoạn thẳng formula_16 theo quy tắc sau:

formula_17

Đặt formula_18. Vì formula_19 chứa tất cả các số hạng của formula_13 nên một trong hai đoạn formula_21 phải chứa vô số số hạng của formula_13. Nếu đoạn formula_23 chứa vô số số hạng của formula_13 thì ta đặt formula_25. Nếu formula_23 chỉ chứa hữu hạn các số hạng của formula_13 ( khi đó formula_28 chứa vô số số hạng của formula_29 ) thì ta đặt formula_30.

Bằng phép tương tự, nếu ta đã xây dựng được đoạn formula_31 chứa vô số số hạng của formula_13 thì sẽ xây dựng được đoạn formula_33 là một trong hai nửa của đoạn formula_34 và cũng chứa vô số đoạn của formula_13.

Như thế, ta xây dựng được dãy các đoạn thẳng formula_34 lồng nhau, có formula_37 và mỗi đoạn formula_34 chứa vô số số hạng của formula_13. 

Bây giờ ta chọn dãy con formula_40 của formula_41 như sau:

formula_42

1) formula_43.

2) formula_44. 

Việc chọn này luôn thực hiện được vì formula_45 chứa vô số các số hạng của formula_13.

Do formula_37 nên tồn tại duy nhất một số thực formula_48 là giao của tất cả các đoạn thẳng formula_34 và dễ thấy theo cách chọn, formula_48 chính là giới hạn của dãy con formula_40, tức là ta đã trích ra được một dãy con hội tự từ formula_13.
Bent Larsen

Jørgen Bent Larsen (4 tháng 3 năm 19359 tháng 9 năm 2010) là một đại kiện tướng và tác giả cờ vua người Đan Mạch. Được biết đến với lối chơi giàu trí tưởng tượng và không chính thống, ông là kỳ thủ phương Tây đầu tiên đặt ra thách thức nghiêm trọng đối với sự thống trị của Liên Xô trong cờ vua. Ông được coi là cầu thủ mạnh nhất sinh ra ở Đan Mạch và mạnh nhất từ Scandinavia cho đến khi Magnus Carlsen xuất hiện.

Larsen là nhà vô địch Đan Mạch sáu lần và là ứng cử viên cho chức vô địch cờ vua thế giới bốn lần, lọt vào bán kết ba lần. Ông đã giành được nhiều chiến thắng trước tất cả bảy nhà vô địch thế giới, những người đã giữ danh hiệu từ năm 1948 đến năm 1985: Mikhail Botvinnik, Vasily Smyslov, Mikhail Tal, Tigran Petrosian, Boris Spassky, Bobby Fischer và Anatoly Karpov, nhưng tính trên tất cả số ván thì ông thua nhiều hơn thắng so với họ. Trên cơ sở phần trăm, điểm số tốt nhất của Larsen trước Nhà vô địch thế giới là với Max Euwe. Larsen và Euwe gặp nhau trên bàn duy nhất một lần, tại Munich Olympiad năm 1958; ván đấu kết thúc với tỷ số hòa. Từ đầu những năm 1970, ông đã chia thời gian sống của mình giữa Las Palmas và Buenos Aires, với người vợ sinh con cho ông người Argentina. Ông bị bệnh tiểu đường và mất năm 2010 do xuất huyết não.
Youssouf Gueye

Tène Youssouf Gueye (1928 - 1988) là một nhà thơ và sử gia Pháp ngữ người Mauritanie.

Ông là Chủ tịch Hiệp hội Nhà văn Mauritania và trở thành một công chức quan trọng sau khi đất nước độc lập. Ông đã phải ngồi tù vì những ý kiến chỉ trích chống lại chính phủ Mauritania; ông mất ở đó vào năm 1988.

== Tác phẩm ==
- "Les exilés du Goumel", kịch, 1968
- "A l'orée du Sahel", tập truyện, 1975
- "Sahéliennes", thơ, 1975
- "Rella", 1985

== Liên kết ngoài ==
- CRIDEM-Info
Ahmad At Tijânî Ibn Bâba Al 'Alawî

Shaykh Ahmad At Tijânî Ibn Bâba Al 'Alawî là một nhà thơ Mauritania. Ông thường được gọi là Ibn Ahmad Baba.

Ông là tác giả của nhiều bài thơ trong đó có cuốn sách nổi tiếng của ông về Tariqah Tijaniyyah có tựa đề "Munyat Ul Murid", sau này được Shaykh Mohammed Larbi Sayeh bình luận, và một bài thơ hay về những người vợ của Muhammad.

Ông qua đời tại Medina năm 1888 và được chôn cất tại nghĩa trang Al Baqi nằm cạnh Al-Masjid an-Nabawi.

== Tham khảo ==
Ibn Razqa

Abdallah bin Muhammad bin al-Qdadi 'Abdallah (mất năm 1731 CN), được biết đến nhiều hơn với tên gọi Ibn Razqa, là một nhà thơ và học giả người Mauritanie. Ông đôi khi được coi là "cha đẻ của các nhà thơ Mauritania". Ông là cháu trai của Abd-Allah al-Qadi (còn được gọi là Qadi Shinqit). Một tiểu sử ngắn của Ibn Razqa có trong phần đầu của "Al-Wasit" bởi Ahmad ibn al-Amin al-Shinqiti.
Le Lion rouge

"Pincez tous vos koras, frappez les balafons" (tiếng Việt: "Mọi người hãy gảy kora, đánh balafon"), còn được gọi là "Le Lion rouge" (tiếng Việt: "Sư tử Đỏ"), là quốc ca của Senegal. Nó được thông qua vào năm 1960.

== Tác giả ==
Lời bài hát được viết bởi Léopold Sédar Senghor, người trở thành tổng thống đầu tiên của Senegal. Nhạc được sáng tác bởi nhà soạn nhạc người Pháp , người cũng đã sáng tác quốc ca của Cộng hòa Trung Phi, "La Renaissance". Kora (một loại đàn hạc) và balafon (xylophone bằng gỗ) là những nhạc cụ của người Senegal.

== Dịch sang tiếng Việt ==
Mọi người hãy gảy kora, đánh balafon.

Chú sư tử đỏ đã gầm vang.

Nó cai quản thảo nguyên

Nó nhảy vọt lên phía trước,

Nó phá tan bóng tối.

Ánh mặt trời đã thay thế nỗi sợ hãi, mở ra hy vọng.

Đứng dậy nào, những người anh em, tiếng gọi Phi châu hiệu triệu chúng ta
Điệp khúc:

Đã dệt lại trái tim xanh tươi của tôi

Vai kề vai, chúng ta hơn cả những người anh em

Đứng lên, Senegal!

Thống nhất những dòng biển, dòng suối

Thống nhất những cánh đồng và núi rừng!

Hát vang cho đất Mẹ Phi châu!
Senegal, hãy làm nên những bức hoạ vĩ đại:

Hãy hiệu triệu những chú gà con bị bọn diều hâu vùi lấp

Hướng tới sự hoàn thiện, từ Đông sang Tây, từ Bắc vào Nam,

Hãy đứng lên, một dân tộc gắn kết và liền mạch

Có thể chúng ta sẽ quay tròn cùng Trái Đất.
Điệp khúc
Senegal, như Người, như những vị anh hùng của Người,

Chúng ta sẽ cứng rắn mà không có hận thù và hai cánh tay rộng mở.

Chúng ta sẽ cất thanh kiếm yên bình của vỏ kiếm,

Vì lao động sẽ là vũ khí và tiếng nói của chúng ta.

Người Bantu là anh em chúng ta, cũng như người Ả Rập và người da trắng.
Điệp khúc
Nếu bọn giặc ngoại xâm dám đốt cháy biên giới

Chúng ta sẽ cùng đứng lên và nối vòng tay lớn:

Chúng ta đánh bật mọi thử thách bằng niềm tin,

Già trẻ gái trai.

Chết, vâng! Ta chẳng ngại ngần gì nó vì ta chết cho Tổ quốc.
Điệp khúc

== Liên kết ngoài ==
- Senegal: "Pincez Tous vos Koras, Frappez les Balafons" - Audio of the national anthem of Senegal, with information and lyrics
La Renaissance

"La Renaissance" (tiếng Sango: ) là quốc ca của Cộng hòa Trung Phi. Nó được thông qua sau khi nước cộng hòa giành độc lập vào năm 1960. Lời được viết bởi Thủ tướng Barthélémy Boganda. Bản nhạc được sáng tác bởi nhà soạn nhạc người Pháp , người cũng đã sáng tác quốc ca của Senegal, "Pincez Tous vos Koras, Frappez les Balafons". Bài hát cũng là quốc ca của Đế quốc Trung Phi.

== Liên kết ngoài ==
- Central African Republic: "La Renaissance" - Audio of the national anthem of the Central African Republic, with information and lyrics
Chuột xạ

Chuột xạ có thể đề cập đến:
- Chuột xạ hương ("Ondatra zibethicus")
- Một số loài trong chi "Crocidura"
- Chuột xạ đỏ tí hon ("Crocidura hirta")
- Chuột xạ Peters ("Crocidura gracilipes")
Moussa Ould Ebnou

Moussa Ould Ebnou (sinh năm 1956) là một trong những tiểu thuyết gia vĩ đại nhất Mauritania. Ông đã xuất bản hai cuốn tiểu thuyết bằng tiếng Pháp: "L’amour impossible" (1990) và "Le Barzakh" (1994), sau đó được xuất bản bằng tiếng Ả Rập với tên gọi: Tình yêu bất khả thi ("al-Hubb al-Mustahil") (1999), và Thành phố của the Wind ("Madinat al-Riyah") (1996). Ebnou cũng đã xuất bản hai tác phẩm khác bằng tiếng Ả Rập: Hajj "al-Fajar" ("Hujj al-Fijar)" (2003), và tục ngữ Mauritania và الامثال والحكم الشعبية الموريتانية "al-Imthal w'al-Hakm ash-Sha'biya al-Muritaniya."

Moussa Ould Ebnou sinh ra ở Boutilimit.
Mamoudou Athie

Mamoudou Athie (; sinh 1988) là một diễn viên người Mauritanie-Mỹ. Anh được biết đến với vai diễn trong các bộ phim "The Circle" (2017), "The Front Runner" (2018), "Unicorn Store" (2019), "Underwater" (2020) và "Uncorked" (2020), cũng như loạt phim truyền hình "The Get Down" (2016–2017) và "Sorry for Your Loss" (2018–2019).

== Đầu đời ==
Athie sinh ra ở Mauritanie, là con trai của một người cha là nhà ngoại giao được tị nạn chính trị ở Mỹ khi Athie mới 6 tháng tuổi. Athie lớn lên ở New Carrollton, Maryland. Anh học diễn xuất tại William Esper Studio trong Chương trình Đào tạo Diễn viên Chuyên nghiệp Hai năm và Trường Kịch nghệ Yale.
Inno Nazionale della Repubblica di San Marino

"Inno Nazionale della Repubblica di San Marino" là quốc ca của Cộng hòa San Marino. Bài hát được phổ nhạc bởi Federico Consolo, một nghệ sĩ violin và nhà soạn nhạc người Ý, và thay thế "Giubilanti d'amore fraterno" làm quốc ca vào năm 1894. Bài quốc ca này là một trong số ít không có lời chính thức (cùng với của Tây Ban Nha, Bosnia và Herzegovina, và Kosovo), và do đó được gọi đơn giản là "Inno Nazionale" (Quốc ca). Cho dù ít được biết và nghe đến, nhưng "Inno Nazionale" thường xuyên được biểu diễn trên đường phố của thành phố San Marino bởi các nhạc sĩ của Lực lượng vũ trang San Marino ở các lễ hội quốc gia và tôn giáo. Mặc dù Giosuè Carducci đã sáng tác lời cho bài hát, nó chưa bao giờ được công nhận chính thức.
Vanoverberghia rubrobracteata

Vanoverberghia rubrobracteata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Docot R. V. A. và Ambida J. H. B. miêu tả khoa học đầu tiên năm 2018.

==Từ nguyên==
Tính từ định danh loài là để chỉ lá bắc hoa màu đỏ.

==Phân bố==
"V. rubrobracteata" là loài đặc hữu Philippines; trong đó nó có tại các tỉnh Antique, Aurora, Capiz, Ifugao, Mountain, Quezon, Negros Occidental và Rizal. Nó sinh sống trong các rừng nguyên sinh dọc theo suối và khe núi, ở cao độ 800–1.600 m (2.625-5.250 ft). Các tên gọi thông thường tại Philippines: akbab (tiếng Igorot), bagombong (tiếng Tagalog) và tagbak (tiếng Bisaya). Sách đỏ IUCN ghi tên địa phương của nó là bayombong.

==Mô tả==
Cây thân thảo sống trên cạn thành cụm lỏng lẻo hoặc dày đặc. Thân rễ có bề ngang 25–50 mm, màu đỏ, khi cắt ra có mùi thơm nồng, vảy dày, màu nâu. Chồi lá uốn cong ở nhiều mức độ, thân giả dài 4–6 m, gốc hình củ hành, màu đỏ; bẹ nhẵn nhụi, màu xanh lục; lưỡi bẹ hình trứng, dài 20–30 mm, như da, nhẵn nhụi, màu đỏ, đỉnh cắt cụt không đều và nguyên; cuống lá thon tròn, dài 10–13 mm; phiến lá thuôn dài đến hình elip hẹp, 50–51 × 11–15 cm, gân lá khó thấy, màu xanh lục đậm ở trên, nhạt hơn ở dưới, nhẵn nhụi cả hai mặt, gốc thuôn tròn, mép nguyên, đỉnh hình đuôi với chóp dạng lông roi dài 20–30 mm. Cụm hoa dài 25–35 cm; cuống cụm thon tròn, dài 10–20 cm, nhẵn nhụi, màu đỏ đậm, đối diện 2-3 lá bắc bền; cán hoa dài 7–15 cm, nhẵn nhụi, màu đỏ đậm; cuống hoa thon tròn, dài 3–5 mm, có lông măng, màu đỏ; lá bắc hoa có mo, hình ống ở gốc, nhẵn nhụi, dài 35-40 × 5–10 mm khi dẹt, màu đỏ, đỉnh có lông tơ; nụ hoa hình trụ; hoa kết đặc dọc cán hoa; đài hoa hình phễu, dài 15–18 mm, nhẵn nhụi, như da, màu đỏ, đỉnh ba răng; ống tràng hoa dài 10–15 mm, nhẵn nhụi, như da, màu trắng hoặc hồng; thùy tràng lưng thẳng-thuôn dài, dài 55–60 x 6–8 mm, nhẵn nhụi, màu trắng hoặc hồng, đỉnh thuôn tròn và có nắp; các thùy tràng bên thẳng-thuôn dài, dài 55–60 × 3–5 mm, nhẵn nhụi, màu trắng hoặc hồng, đỉnh thuôn tròn và có nắp; cánh môi hợp sinh tại gốc của các thùy tràng bên, phần tự do chẻ đôi, các thùy hình giùi, 30–40 × 3–5 mm, màu trắng, gốc có lông tơ, đỉnh thùy nguyên; nhị lép bên hình chỉ, dài 2–3 mm, có lông tơ, màu trắng; chỉ nhị bao quanh vòi nhụy gần một nửa chiều dài của nó phía trên cánh môi, 53–55 × 2–3 mm, hơi có tuyến, màu trắng kem; bao phấn thuôn dài, 15-16 × 2–3 mm, như lụa, không mào, mô vỏ bao phấn có lông tơ; vòi nhụy dài 4–6 cm, nhẵn nhụi, màu trắng; đầu nhụy hình chén, rộng 1–2 mm, màu trắng, lỗ nhỏ hình elip, mép có lông cứng lởm chởm; các tuyến trên bầu bị nén ép, gần hình cầu, dài 1–2 mm; bầu nhụy gần hình cầu, 4-7 × 2–3 mm, như da, nhẵn nhụi, màu đỏ đậm. Quả hình ellipxoit đến gần hình cầu, 20-25 × 15–20 mm, như da, nhẵn nhụi, màu đỏ đậm khi thuần thục, đài hoa bền. Hạt gần hình cầu, màu nâu với áo hạt màu trắng. Ra hoa tháng 10-1 năm sau, tạo quả tháng 2-5.

==Sử dụng==
Quả của nó ăn được cho là có vị chua ngọt.
Tùy ý

Tùy ý (tiếng Anh: "arbitrariness"), là đặc tính "xác định bởi sự tình cờ, ngẫu nhiên, chợt nảy ra hoặc sự bốc đồng, và không bởi sự cần thiết, lý do, hay nguyên tắc". Nó cũng được sử dụng để đề cập tới một lựa chọn đã xảy ra mà không có bất kì tiêu chuẩn hay giới hạn rõ ràng nào.

==Toán học==
Trong toán học, sự tùy ý tương ứng với thuật ngữ "bất kì" và ký hiệu lượng từ phổ dụng formula_1.

==Xem thêm==
- Ngẫu nhiên
Nhánh tiệm cận khổng lồ

Nhánh tiệm cận khổng lồ (AGB) hay nhánh sao tiệm cận khổng lồ là một vùng thuộc biểu đồ Hertzsprung – Russell chứa các ngôi sao sáng, nguội lạnh đã tiến hóa. Đây là một trong những giai đoạn tiến hóa sao xảy ra ở tất cả các ngôi sao có khối lượng từ thấp đến trung bình (0,6–10 lần khối lượng Mặt Trời) vào cuối vòng đời của chúng.

Theo quan sát, một ngôi sao nằm trong nhánh tiệm cận khổng lồ sẽ có dạng giống như sao khổng lồ với độ sáng gấp hàng nghìn lần mặt trời. Cấu trúc nội tại của các sao này đặc trưng bởi một lõi chứa cacbon và oxy, có kích thước lớn, trơ ở vùng trung tâm, một lớp vỏ nơi khí heli đang trong quá trình nóng chảy để chuyển hóa thành carbon (hay còn gọi là quá trình ba-alpha), một lớp vỏ khác nơi hydro đang thực hiện phản ứng tổng hợp tạo thành heli (hay còn gọi là quá trình tổng hợp hạt nhân sao) cùng một lớp vỏ lớn chứa vật chất có thành phần tương tự như các sao nằm trong dãy chính (ngoại trừ các sao cacbon).

== Đọc thêm ==
- Doherty, Carolyn L.; Gil-Pons, Pilar; Siess, Lionel; Lattanzio, John C.; Lau, Herbert H. B. (2015-01-21). "Super- and massive AGB stars – IV. Final fates – initial-to-final mass relation". "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society". 446 (3): 2599–2612. doi:10.1093/mnras/stu2180. ISSN 1365-2966.
Martin Webster

Martin Guy Alan Webster (sinh ngày 14 tháng 5 năm 1943) là một chủ nghĩa Quốc xã mới người Anh, cựu nhân vật lãnh đạo cực hữu ở Vương quốc Anh. Là thành viên ban đầu của Đảng Lao động Quốc gia, ông là đồng minh thân cận nhất của John Tyndall, và theo sau ông tham gia Đảng Quốc gia Anh, Phong trào Xã hội Chủ nghĩa Quốc gia và Phong trào Anh Quốc. Webster cũng từng ngồi tù vì giúp tổ chức một tổ chức bán quân sự, Spearhead, và bị kết án theo Đạo luật Trật tự Công cộng 1936. Những tin đồn về đồng tính luyến ái của ông đã khiến ông trở nên miệt thị trong giới cực hữu, và ông lặng lẽ biến mất khỏi chính trường.

==Hoạt động chính trị ban đầu==
Là một thành viên ban đầu của đảng Bảo thủ Trẻ tuổi, từ đó ông tuyên bố đã bị trục xuất, Webster đã liên kết lỏng lẻo với Liên minh những người trung thành với Đế chế cho đến khi ông tham gia Phong trào Xã hội Chủ nghĩa Quốc gia (NSM) vào năm 1962. Anh ta trở thành đồng minh thân cận nhất của John Tyndall trong NSM, và theo ông tham gia Phong trào Anh Quốc. Webster cũng từng ngồi tù vì đánh Jomo Kenyatta xuống đất bên ngoài khách sạn London Hilton, và giúp tổ chức tổ chức bán quân sự Spearhead. Ông bị kết án theo Đạo luật Trật tự Công cộng 1936. Ông thu hút thêm sự chú ý vào năm 1972 khi được ghi lại rằng: “Chúng tôi đang bận rộn thiết lập một cỗ máy Đức Quốc xã được bôi dầu tốt ở đất nước này."
Danh sách tập phim Dr. Stone

"Dr. Stone" là một bộ phim truyền hình anime Nhật Bản do TMS Entertainment sản xuất, dựa trên bộ truyện tranh cùng tên, được viết bởi Riichiro Inagaki, minh họa bởi Boichi và xuất bản trên tạp chí "Weekly Shōnen Jump" của Shūeisha. 3.700 năm sau khi ánh sáng bí ẩn biến toàn bộ người trên thế giới thành tượng đá, cậu bé thiên tài Senku Ishigami thoát khỏi trạng thái hóa đá, khi thế giới đã trở thành "Thế giới Đá" và tìm cách xây dựng lại nền văn minh nhân loại từ đầu. Bộ phim được đạo diễn bởi Shinya Iino, với Yuichiro Kido là người viết kịch bản và Yuko Iwasa là người thiết kế nhân vật. Kato Tatsuya, Hiroaki Tsutsumi và Yuki Kanesaka sáng tác nhạc cho bộ truyện. Ca khúc chủ đề mở đầu đầu tiên là "Good Morning World!" của Burnout Syferences, được sử dụng từ tập 1–12. Nhạc chủ đề mở đầu thứ hai, 'Sangenshoku' của Pelican Fanclub, được sử dụng từ các tập 13–24. Ca khúc kết thúc đầu tiên, 'Life' của Rude-a, được sử dụng từ tập 1–12. Và bài hát kết thúc phim thứ hai, 'Yume no You na' của Yusuke Saeki, được sử dụng từ tập 13–24. Mùa đầu tiên được phát sóng từ ngày 5 tháng 7 đến ngày 13 tháng 12 năm 2019 trên Tokyo MX và các kênh khác. Mùa đầu tiên bao gồm 24 tập. Anime này được Crunchyroll phát trực tuyến trên toàn thế giới bên ngoài Châu Á, và Funimation đã sản xuất một simuldub. Bản lồng tiếng Anh của anime bắt đầu được phát sóng trên khối lập trình Toonami của Adult Swim vào ngày 25 tháng 8 năm 2019.

Mùa thứ hai của bộ anime đã được công bố ngay sau phần cuối của mùa đầu tiên, tập trung vào câu chuyện của phần "Stone Wars" trong bộ truyện tranh. Tựa đề của mùa thứ hai là "Dr. Stone: Stone Wars". Mùa thứ hai được phát sóng từ ngày 14 tháng 1 đến ngày 25 tháng 3 năm 2021.

Mùa thứ ba của bộ phim truyền hình đã được công bố sau khi tập cuối cùng của mùa thứ hai được phát sóng. Tại sự kiện Jump Festa 2022, người ta đã tiết lộ rằng mùa thứ ba sẽ ra mắt vào năm 2023. Một phần đặc biệt có tựa đề "Dr. Stone: Ryusui" tập trung vào nhân vật Ryusui Nanami được công chiếu vào ngày 10 tháng 7 năm 2022. Matsushita Shūhei chỉ đạo phần đặc biệt, trong khi dàn nhân sự chính còn lại đã trở lại từ những mùa trước. Sau khi "Dr. Stone: Ryusui" phát sóng, tựa đề của mùa thứ ba được tiết lộ là "Dr. Stone: New World", với việc Matsushita Shūhei trở lại từ vai trò đạo diễn đặc biệt. Mùa này bao gồm hai phần. Phần đầu tiên được phát sóng từ ngày 6 tháng 4 đến ngày 15 tháng 6 năm 2023, trong khi phần thứ hai được phát sóng vào ngày 12 tháng 10 cùng năm.

Ngay sau khi mùa thứ ba kết thúc, mùa thứ tư và cũng là mùa cuối cùng với tựa đề "Dr. Stone: Science Future" được thông báo. Mùa này được chia thành ba phần riêng rẽ, với phần đầu tiên được chiếu từ ngày 9 tháng 1 đến 27 tháng 3 năm 2025. Phần thứ hai được chiếu từ ngày 10 tháng 7 đến 25 tháng 9 năm 2025. Phần thứ ba và cuối cùng được dự kiến chiếu trong năm 2026.
Yoshino

Yoshino có thể đề cập đến:

- Anh đào Yoshino "Prunus × yedoensis"

== Nhân vật ==
=== Tên người ===
- Akira Yoshino
- Takamitsu Yoshino
- Tomoyuki Yoshino

=== Nhân vật hư cấu ===
- Sakura Yoshino, nhân vật trong "Da capo" visual novel
- Yoshino Somei, nhân vật trong "Spriggan"
- Yusuke Yoshino, nhân vật trong anime/manga/visual novel "Clannad"
- Yoshino, nhân vật trong "Bleach (manga)"
- Yoshino Naganohara, nhân vật trong "Nichijou"
- Yoshino Takatsuki, nhân vật trong "Wandering Son" manga
- Yoshino Nara, nhân vật trong anime/manga "Naruto"
- Yoshino Fujieda, nhân vật trong anime "Digimon Savers"
- Yoshino Yorita, nhân vật trong "The Idolmaster Cinderella Girls" series
- Yoshino Takigawa, nhân vật trong anime/manga "Blast of Tempest"
- Yoshino, nhân vật trong "Date A Live"
Wikipedia (định hướng)

Wikipedia có thể đề cập đến:

- Wikipedia
- 274301 Wikipedia
- "Tượng đài Wikipedia"
- Cộng đồng Wikipedia
- Không gian tên Wikipedia

==Xem thêm==
- "Wikipedia: The Missing Manual"
- Wikimedia Foundation
Magicicada

Magicicada là một chi các loài ve có vòng đời 13 năm và 17 năm sinh sống ở Đông Bắc Mỹ, gồm 7 loài thuộc bộ Hemiptera, phân bộ Auchenorrhyncha. "Magicicada" thuộc tông Lamotialnini, một nhóm các chi với các đại diện ở Australia, châu Phi, châu Á cũng như châu Mỹ.

Các loài Magicicada dành gần như toàn bộ thời gian sống lâu dài của chúng dưới lòng đất để ăn chất lỏng xylem từ rễ cây rừng rụng lá ở miền đông Hoa Kỳ. Vào mùa xuân năm thứ 13 hoặc 17, nhộng ve sầu trưởng thành xuất hiện vào mùa xuân tại bất kỳ địa phương nào, đồng thời và với số lượng lớn. Sau giai đoạn phát triển kéo dài, con trưởng thành chỉ hoạt động trong khoảng 4 đến 6 tuần. Các con đực tập hợp lại thành các trung tâm hợp xướng và thu hút bạn tình. Con cái giao phối đẻ trứng trong thân cây thân gỗ. Trong vòng hai tháng kể từ khi xuất hiện ban đầu, vòng đời hoàn thành và ve sầu trưởng thành biến mất trong 13 hoặc 17 năm nữa. Hiện tượng này gọi là Brood X.
==Phân loại==
===Các loài có vòng đời 13 năm ===
- "Magicicada neotredecim"
- "Magicicada tredecim"
- "Magicicada tredecassini"
- "Magicicada tredecula"

=== Các loài có vòng đời 17 năm ===
- "Magicicada cassini"
- "Magicicada septendecim"
- "Magicicada septendecula"