Tiếng Goth

Tiếng Goth là một ngôn ngữ German từng được nói bởi người Goth. Những điều ta biết về nó chủ yếu là thông qua "Codex Argenteus", một bản in thế kỷ 6 của một bản dịch Kinh Thánh thế kỷ 4, và là ngôn ngữ German Đông duy nhất với số văn liệu đáng kể. Những ngôn ngữ German Đông khác, gồm tiếng Burgundy và tiếng Vandal, chỉ được được biết đề từ những tên riêng còn sót lại trong văn bản lịch sử, và từ từ mượn trong những ngôn ngữ khác như tiếng Bồ Đào Nha, tiếng Tây Ban Nha, và tiếng Pháp.

Là một ngôn ngữ German, tiếng Goth là một phần của gia đình ngôn ngữ Ấn-Âu. Đây là ngôn ngữ German sớm nhất được chứng thực bằng nhiều văn bản lớn, nhưng không có hậu duệ trực tiếp. Tài liệu cổ nhất viết bằng tiếng Goth có niên đại từ thế kỷ thứ tư. Ngôn ngữ đã bị suy thoái vào giữa thế kỷ thứ sáu, một phần do thất bại quân sự của người Goth trước người Frank, người Goth ở Ý bị loại bỏ, và sự cô lập về mặt địa lý (ở Tây Ban Nha, tiếng Goth có lẽ đã đánh mất chức năng chính và chỉ còn được sử dụng như một ngôn ngữ nhà thờ khi người Visigoth cải sang đạo Công giáo năm 589). Ngôn ngữ này vẫn tồn tại như một ngôn ngữ địa phương ở bán đảo Iberia (Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha hiện đại) cho đến tận cuối thế kỷ thứ tám, ở vùng hạ lưu sông Danube và các vùng núi non ở Crimea, dường như là vào cuối thế kỷ thứ chín.

==Tham khảo==
- W. Braune and E. Ebbinghaus, "Gotische Grammatik", 17th edition 1966, Tübingen
- 20th edition, 2004. ISBN 3-484-10852-5 (hbk), ISBN 3-484-10850-9 (pbk)
- Fausto Cercignani, "The Development of the Gothic Short/Lax Subsystem", in «Zeitschrift für vergleichende Sprachforschung», 93/2, 1979, pp. 272–278.
- Fausto Cercignani, "The Reduplicating Syllable and Internal Open Juncture in Gothic", in «Zeitschrift für vergleichende Sprachforschung», 93/1, 1979, pp. 126–132.
- Fausto Cercignani, "The Enfants Terribles of Gothic «Breaking»: hiri, aiþþau, etc.", in «The Journal of Indo-European Studies», 12/3–4, 1984, pp. 315–344.
- Fausto Cercignani, "The Development of the Gothic Vocalic System", in "Germanic Dialects: Linguistic and Philological Investigations", edited by Bela Brogyanyi and Thomas Krömmelbein, Amsterdam and Philadelphia, Benjamins, 1986, pp. 121–151.
- N. Everett, "Literacy from Late Antiquity to the early Middle Ages, c. 300–800 AD", "The Cambridge Handbook of Literacy", ed. D. Olson and N. Torrance (Cambridge, 2009), pp. 362–385.
- W. Krause, "Handbuch des Gotischen", 3rd edition, 1968, Munich.
- Thomas O. Lambdin, "An Introduction to the Gothic Language", Wipf and Stock Publishers, 2006, Eugene, Oregon.
- F. Mossé, "Manuel de la langue gotique", Aubier Éditions Montaigne, 1942
- E Prokosch, "A Comparative Germanic Grammar", 1939, The Linguistic Society of America for Yale University.
- C. Rowe, "The problematic Holtzmann’s Law in Germanic", Indogermanische Forschungen Bd. 108, 2003. 258–266.
- Wilhelm Streitberg, "Die gotische Bibel ", 4th edition, 1965, Heidelberg
- Joseph Wright, Grammar of the Gothic language, 2nd edition, Clarendon Press, Oxford, 1966
- 2nd edition, 1981 reprint by Oxford University Press, ISBN 0-19-811185-1

== Liên kết ngoài ==
- Online Gothic language resources.
- Gots'ka Mova "The Gothic Language", by V.V. Evchenko; Gothic texts with Ukrainian apparatus
- Gotisch im WWW Portal for information on Gothic (in German)
- Website of the german association of the gothic language "(german)"
- English-Gothic Dictionary (Also contains neologisms and reconstructed words)
- "Gothic dictionary with etymologies" by Andras Rajki
- Gothic lessons by David Salo (copy at the Internet Archive)
- Germanic Lexicon Project – early (Public Domain) editions of several of the references.
- Texts:
- The Gothic Bible in Latin alphabet
- The Gothic Bible in Ulfilan script (Unicode text) from Wikisource
- The Gothic Bible in Runic alphabet (Unicode text) from Wikisource
- Titus has Streitberg's "Gotische Bibel" and Crimean Gothic material after Busbecq.
- Wulfila Project
- Skeireins Projet
- "Bagme Bloma", a Gothic poem by J. R. R. Tolkien
- Gothic for Travellers: Good conversation starters are death, torture, eating and drinking.
- Gothic Online from the University of Texas at Austin
- Gothic Readings Video clips in Gothic language
- Gothic basic lexicon at the Global Lexicostatistical Database