Danh sách quốc gia tham dự Thế vận hội Mùa hè

Dưới đây là danh sách các quốc gia, đại diện bởi Ủy ban Olympic quốc gia (NOCs), đã tham dự Thế vận hội Mùa hè trong khoảng từ 1896 tới 2016. Tính tới Thế vận hội Mùa hè 2016, có tất cả 206 NOC hiện tại tham dự ít nhất một kỳ Thế vận hội, và các vận động viên từ Anh Quốc, Hy Lạp, Pháp, Thụy Sĩ và Úc tham dự cả 28 kỳ Thế vận hội Mùa hè.

==Lịch sử==
===Những năm đầu===
Những kỳ Thế vận hội đầu tiên không được rõ ràng về việc ghi chép các quốc gia tham dự. Các vận động viên từ 11 tới 16 quốc gia khác nhau tham dự Thế vận hội đầu tiên, tại Athens. Mười một quốc gia (Úc, Áo, Đan Mạch, Anh, Pháp, Đức, Hy Lạp, Hungary, Thụy Điển, Thụy Sĩ, và Hoa Kỳ) được đề cập trong báo cáo chính thức của Thế vận hội, còn Ủy ban Olympic quốc tế (IOC) tuyên bố rằng có 14 quốc gia tham dự.
Các NOC của Bulgaria và Chile cũng tuyên bố họ có một vận động viên tham dự tại Athens.
Các nguồn khác cũng liệt kê Ai Cập, Italy, và Đế quốc Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong khi đó báo cáo chính thức về các nội dung thể thao tại Exposition Universelle 1900 nên không được xem là nguồn tin cậy, IOC tuyên bố có 24 quốc gia tham dự Thế vận hội Mùa hè 1900 ở Paris, nhưng một vài nguồn khác liệt kê được 28 quốc gia, với Haiti, Iran, Luxembourg, và Peru.
Thế vận hội Mùa hè 1904, được diễn ra tại St. Louis, với công tác tổ chức nghèo nàn chỉ có 12 quốc gia tham dự, và nhiều nội dung thi đấu chỉ có vận động viên nước chủ nhà Hoa Kỳ.
Mặc dù Thế vận hội xen kẽ 1906 không được công nhận chính thức bởi IOC, nhưng nó giúp phục hồi lại phong trào Olympic. Các quốc gia tham gia Thế vận hội sau đó tăng dần, với 22 tại Luân Đôn năm 1908 và 28 quốc gia tại Stockholm năm 1912.
Và cũng tại hai kỳ Thế vận hội này, một đoàn hợp thành thực sự bao gồm các vận động viên từ Úc và New Zealand, được gọi là "Australasia".
Thế vận hội Mùa hè 1916, được dự định tổ chức tại Berlin, nhưng bị hoãn do Thế chiến I.

===Những năm giữa cuộc chiến===
Sau Thế chiến thứ nhất, Thế vận hội tiếp tục năm 1920, tại Antwerp. Hai chín quốc gia tham dự, nhưng không có Áo, Bulgaria, Đức, Hungary, hay Thổ Nhĩ Kỳ, do vai trò của họ trong chiến tranh. Một vài quốc gia mới được thành lập ở châu Âu, như Tiệp Khắc và Nam Tư, lần đầu tham dự Thế vận hội.

Thế vận hội phát triển nhanh chóng tại Thế vận hội Mùa hè 1924, ở Paris, với 44 quốc gia tham dự,
mặc dù Đức vẫn chưa được mời trở lại. Tình hình được thay đổi tại Thế vận hội Mùa hè 1928 khi Đức trở lại cùng với 45 quốc gia khác tham dự.
Do hậu quả kinh tế của Đại khủng hoảng, chỉ có 37 quốc gia — với ít hơn phân nửa số vận động viên tham dự so với năm 1928 — tới Los Angeles tham dự Thế vận hội Mùa hè 1932.
Thế vận hội Mùa hè 1936, tại Berlin, có sự tham dự của 49 quốc gia (mức cao mới) nhưng mang tính chất chính trị cao.
Kế hoạch tổ chức Thế vận hội Mùa hè 1940 tại Tokyo và Thế vận hội Mùa hè 1944 ở Luân Đôn bị hủy bỏ do Thế chiến II năm 1939.

===Những năm sau chiến tranh và thời kỳ Chiến tranh Lạnh===
Mười hai năm sau kỳ Thế vận hội trước đó, Thế vận hội Mùa hè 1948, ở Luân Đôn, thu hút các vận động viên từ 59 quốc gia, gồm 14 quốc gia lần đầu tham dự Thế vận hội; một lần nữa, Đức không được mời, cùng với Nhật Bản.
Thế vận hội Mùa hè 1952, ở Helsinki, một lần nữa thiết lập kỷ lục mới, với 69 quốc gia tham dự, bao gồm lần đầu tiên của Liên Xô và sự trở lại của Đức và Nhật Bản.
Thế vận hội Mùa hè 1956, có 67 quốc gia tham dự tại Melbourne, và lần đầu tiên xuất hiện tẩy chay.
Ai Cập, Iraq, và Liban rút lui để phản đối Khủng hoảng kênh đào Suez, còn Hà Lan, Tây Ban Nha và Thụy Sĩ phản ứng Liên Xô tiến vào Hungary. Một điều thú vị khác, vì luật kiểm dịch của Úc, nội dung cưỡi ngựa được diễn ra sớm năm tháng tại Stockholm, với sự tham dự của 29 quốc gia, bao gồm năm quốc gia không tham dự ở Melbourne.

Các quốc gia tham dự từ châu Phi và Mỹ Latinh tăng trong những năm 1960. Có tổng cộng 84 quốc gia tham dự Thế vận hội Mùa hè 1960, ở Rome, 94 quốc gia tại Thế vận hội Mùa hè 1964, ở Tokyo, và 112 quốc gia tại Thế vận hội Mùa hè 1968, tổ chức ở Thành phố Mexico.
Thế vận hội 1968 cũng đánh dấu lần đầu tiên Tây Đức và Đông Đức tranh tài với tư cách các đoàn độc lập. Ba kỳ Olympiad trước đó (1956–1964), hai NOC cùng nhau thi đấu dưới cùng một đoàn tuyển Đức thống nhất. Thế vận hội Mùa hè 1972, ở Munich, chứng kiến 121 quốc gia, cao nhất lịch sử.

Ba kỳ Thế vận hội tiếp theo bị phá hỏng bởi phong trào tẩy chay. Tại Thế vận hội Mùa hè 1976, ở Montreal, chỉ có 92 quốc gia tham dự.
Hai chín quốc gia (Bờ Biển Ngà và Senegal là hai ngoại lệ duy nhất) tẩy chay Thế vận hội do sự tham dự của New Zealand, khi ấy New Zealand duy trì mối quan hệ thể thao với chế độ apartheid Nam Phi.
Phong trào tẩy chay Olympic lớn nhất tại Thế vận hội Mùa hè 1980, ở Moscow, khi chỉ có 81 quốc gia tham dự.
Hoa Kỳ dẫn đầu việc tẩy chay để phản đối việc vào tháng 12 năm 1979 Liên Xô tiến vào Afghanistan, cùng với sự tham dự của 60 quốc gia khác. Để đáp trả lại, Thế vận hội Mùa hè 1984, ở Los Angeles, bị tẩy chay bởi Liên Xô và đồng minh của họ, có tất cả 140 quốc gia tham dự.
Thế vận hội Mùa hè 1988, ở Seoul, đánh dấu một mức cao mới, với 160 quốc gia tham dự.

===Những kỳ gần đây===
Các sự kiện những năm 1990 chứng kiến sự tăng vượt bậc của các quốc gia tham dự Thế vận hội. Sau khi Liên Xô tan rã, các quốc gia Baltic tranh tài với tư cách quốc gia độc lập lần đầu kể từ năm 1936 tại Thế vận hội Mùa hè 1992, ở Barcelona.
Mười hai nước cộng hòa cũ của Liên Xô tranh tài với tư cách Đội tuyển Thống nhất ở kỳ này. Nước Đức duy nhất tham dự lần đầu kể từ 1964, sau khi tái thống nhất nước Đức năm 1990, trong khi đó giải tán Nam Tư làm cho nhiều quốc gia mới lần đầu tham dự Thế vận hội.

Thế vận hội Thế kỷ, ở Atlanta, chứng kiến 197 quốc gia tham dự, bao gồm 24 quốc gia lần đầu tham dự Thế vận hội Mùa hè. Tiệp Khắc được chia thành Cộng hòa Séc và Slovakia, và tất cả các nước cộng hòa Xô viết (cũ) tranh tài với tư cách độc lập. Thế vận hội tiếp tục phát triển, với 199 quốc gia tại Sydney, để tham dự Thế vận hội Mùa hè 2000 , và 201 quốc gia tại Athens, tham dự Thế vận hội Mùa hè 2004.

Con số quốc gia kỷ lục (204) tham dự Thế vận hội Mùa hè 2008 ở Bắc Kinh, với Quần đảo Marshall và Tuvalu lần đầu tham dự. Sau khi tranh tài với tư cách Serbia và Montenegro năm 2004, Serbia và Montenegro gửi các đoàn độc lập tham dự tại Bắc Kinh. Chỉ có duy nhất Brunei không tham dự Thế vận hội, sau khi không đăng ký bất kỳ vận động viên thi đấu.
Thế vận hội Mùa hè 2012 ở Luân Đôn chứng kiến con số kỷ lục 206 quốc gia mặc dù chỉ có 204 NOC tham dự. Brunei trở lại với Thế vận hội, nhưng các vận động viên của cựu quốc gia Antilles thuộc Hà Lan tranh tài với tư cách Vận động viên Olympic độc lập, sau khi tư cách thành viên của Ủy ban Olympic Antilles thuộc Hà Lan tại IOC bị hủy năm 2011 sau sự tan rã của quốc gia Caribe. Một vận động viên từ Nam Sudan cũng tham dự với tư cách vận động viên độc lập, khi quốc gia đó chưa thành lập Ủy ban Olympic quốc gia sau khi họ độc lập năm 2011.

==Danh sách các quốc gia==
===Mô tả===
Dưới đây là danh sách gồm 206 NOC hiện tại, 20 NOC không còn nữa và 3 đoàn khác, xếp theo thứ tự bảng chữ cái. Bảng mã quốc gia ba chữ cũng được liệt kê cho mỗi NOC. Từ những năm 1960, mã này được sử dụng thường xuyên bởi IOC và ban tổ chức Thế vận hội để nhận diên các NOC, cũng như các báo cáo chính thức của Thế vận hội.

Một bài quốc gia thay đổi trong lịch sử Olympic. Tên thay đổi sẽ được liệt kê ở dưới. Một số quốc gia không còn nữa sẽ được giải thích rõ ràng hơn cho hậu thân của quốc gia đó:
- Liên Xô — hiện tại có 15 NOCs hậu thân.
- Tiệp Khắc — hiện tại có 2 NOCs hậu thân.
- Đông Đức, Tây Đức — tham dự với hai đội riêng biệt tại 6 kỳ Thế vận hội, nhưng cũng cùng nhau tạo một đội thống nhất trong ba kỳ
- Nam Tư — hiện tại có 7 NOCs hậu thân.
- Serbia và Montenegro — hiện tại chia thành NOCs riêng biệt

== Xem thêm ==
- Danh sách quốc gia tham dự Thế vận hội Mùa đông
- Bảng mã IOC
- Danh sách Ủy ban Olympic quốc gia theo hiệp hội châu lục:
- Hiệp hội các Ủy ban Olympic quốc gia châu Phi
- Ủy ban Olympic châu Âu
- Ủy ban Olympic quốc gia châu Đại Dương
- Hội đồng Olympic châu Á
- Tổ chức Thể thao liên châu Mỹ

==Liên kết ngoài==
- Olympic Games. International Olympic Committee
- Olympic Review and Revue Olympique . LA84 Foundation
- Official Reports . LA84 Foundation