hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Bóng nước (thực vật)

Bóng nước (danh pháp hai phần: Impatiens balsamina) còn gọi là hoa xèng, phượng tiên hoa, là một loài thực vật thuộc họ Bóng nước (Balsaminaceae).

==Đặc điểm==
Bóng nước là loài cỏ thấp, sống một năm. Lá mọc so le, có cuống, hình mác, đầu nhọn, mép có răng cưa rất rõ, dài 7–8 cm, rộng 2-2,5 cm. Hoa mọc ở nách lá, có thể có màu trắng, đỏ hay hồng. Quả nang, hình quá trám, có lông tơ. Khi dùng tay bóp nhẹ quả già thì quả co nhanh và vỏ nứt thành 4-5 mảnh có hình dáng giống như móng tay bị co lại. Cây thụ phấn nhờ ong và các loại côn trùng khác, đôi khi nhờ các loài chim hút mật.

==Phân bố==
Bóng nước phân bố ở Ấn Độ, Trung Quốc và khu vực Đông Nam Á.

==Thành phần hóa học==
Theo Đỗ Tất Lợi, toàn thân cây bóng nước có axit p-hydroxybenzoic có tính chất kháng sinh, axit gentisic CHO, axit ferulic CHO, axit p-cumaric CHO, axit sinapic CHO, axit cafeic CHO, ngoài ra còn có scopoletin CHO.

Dịch ép của hoa bóng nước có tác dụng kháng sinh mạnh.

==Công dụng==
Bóng nước được trồng rộng rãi với mục đích làm kiểng.

Lá được dùng để nấu nước gội đầu làm cho tóc mọc tốt.

Cây còn được dùng trong y học, được ghi trong "Bản thảo cương mục" với tên "phượng tiên" (鳳仙). Hạt bóng nước được ghi trong "Cứu hoang bản thảo" với tên gọi "Cấp tính tử" (急性子).
Theo những tài liệu cổ thì toàn cây có vị cay, tính ôn, hơi có độc, có tác dụng khử phong thấp, hoạt huyết, chỉ thống, thường dùng chữa phong thấp, bị thương sưng đau, rắn rết cắn. Phụ nữ có thai không dùng được.

==Bài thuốc==
Ung nhọt, áp xe, viêm lở da: cây tươi giã đắp trực tiếp hoặc vắt nước cốt tẩm gạc đắp.

Thấp khớp mãn tính: cây móng tay (khô) 15g, cành dâu 40g, mộc qua 15g. Nấu sắc uống.

Trị viêm hạch bạch huyết trong bệnh giun chỉ: khi mắc bệnh giun chỉ, uống cấp tính tử để tránh bị viêm hạch bạch huyết. Lưu ý là uống cấp tính tử không cải thiện được chứng chân voi, có nghĩa là khi viêm lâu ngày rồi, chân đã to rồi thì cấp tính tử không có tác dụng làm chân nhỏ lại. Dùng đơn thuốc "Long cấp tán": Xác rắn 4g, hạt móng tay (cấp tính tử) 2g, thương truật 4g. Liều uống 1 ngày dạng thuốc bột. Uống 15 ngày nghỉ 7 ngày.
Santa Cruz de la Palma

Santa Cruz de la Palma là một đô thị trong tỉnh Santa Cruz de Tenerife, cộng đồng tự trị quần đảo Canaria Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 43,38 kilômét vuông, dân số năm 2009 là 13.000 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Santa Cruz de Tenerife.

==Lịch sử==
Thành phố được thành lập bởi Alonso Fernández de Lugo vào ngày 03 Tháng Năm, 1493. Thành phố tọa lạc giữa một dòng sông mà nằm bên một hang động tên là Tedote (nay Cueva de Carias, nằm ở phía bắc của thành phố). Thành phố này, ban đầu được gọi là Villa del Apurón, phục vụ như là một cảng kết nối với các tuyến đường đến châu Mỹ, xuất khẩu hàng hóa từ đảo như mía. Thành phố này đã bị chiếm bởi cướp biển và sau đó đã được xây lại và gia cố để chống lại các cuộc tấn công cướp biển trong tương lai. Công sự nổi tiếng bao gồm các Castillo de Santa Catalina và Castillo de la Virgen. Cuộc khủng hoảng kinh tế ảnh hưởng đến ngành nông nghiệp mang lại sự giảm sút lớn nhất của dân số trong lịch sử của thành phố, trong đó hạn chế sự mở rộng của nó và khiến ra dân số ổn định và giảm xuống còn 11.000. Dân số không tiếp cận con số ban đầu 18.000 lần nữa cho hàng trăm năm tiếp theo của nó.
San Juan de la Rambla

San Juan de la Rambla là một đô thị trong tỉnh Santa Cruz de Tenerife, cộng đồng tự trị quần đảo Canary Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Santa Cruz de Tenerife.
Trời sắp mưa

Trời sắp mưa (tiếng Nga: "Скоро будет дождь", tiếng Anh: "Soon There Will Be Rain") là một bộ phim hoạt hình do Soyuzmultfilm phối hợp sản xuất cùng nhóm họa sĩ của Xưởng phim hoạt họa và búp bê Việt Nam, khởi chiếu năm 1959.

Vào năm 1959 – năm ra đời của nền Điện ảnh Cách mạng Việt Nam – dưới sự hỗ trợ đắc lực về phương tiện kỹ thuật và văn bản pháp lý cấp Nhà nước của hai Chính phủ Liên Xô và Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, xưởng phim hoạt hình trực thuộc Hãng Soyuzmultfilm đã đề xuất việc dựng câu chuyện dân gian Việt Nam "Cóc kiện trời" thành phiên bản điện ảnh, với sự tham gia của các họa sĩ của Xưởng phim Hoạt hình Việt Nam bấy giờ còn rất non trẻ. Trong mười phim hoạt hình được yêu thích nhất ở Nga có ""Trời sắp mưa"".

== Nội dung ==
Mượn câu chuyện dân gian "Cóc kiện trời", bộ phim được các nhà điện ảnh Xô Viết và Việt Nam xây dựng vào năm 1959 thể hiện sự kết tinh trí thông minh cùng lòng can đảm.

Những đoạn Voi thương khóc bạn, chỉ nước mắt của nó cũng đủ cứu sống hai mẹ con cá Bống trong đầm khô cạn, Rắn thần dựng đuôi đỡ Gấu Mẹ vụng về khỏi ngã từ trên trời xuống, các loài vật đoàn kết, đùm bọc nhau trong hoạn nạn, dũng cảm đấu tranh với hung thần, Cóc gan dạ phải bật khóc khi kể về nỗi cực khổ điêu linh của muôn loài khi thiếu nước... đã đi vào tâm tưởng nhiều thế hệ Soviet như một biểu hiện của giá trị nhân văn.

Nhờ những tác phẩm như phim ""Trời sắp mưa"", các làn điệu dân ca Yêu nhau cởi áo cho nhau, Se chỉ luồn kim, Trống cơm... dường như vẫn quấn quýt, ngân nga trong không gian hậu Xô Viết .Khán giả cũng đắm chìm trong vẻ đẹp của những họa tiết từ tranh Việt cổ được thể hiện thật tinh tế trong phim.

== Nhân sự ==
- Thiết kế sản xuất: Aleksandr Trusov
- Họa sĩ chính: Fyodor Khitruk, Roman Davydov
- Họa sĩ: O.Gemmerling, Irina Svetlitsa, V.Valerianova
- Họa sĩ thiết kế: Iosif Kuroyan, Valentin Kushner, I.Berezin, V.Kharitonov, Vladimir Zarubin, O.Stolbova, Roman Davydov, Galina Zolotovskaya, Fyodor Khitruk, Galina Karavayeva, Marina Voskanyants, A.Grunina, Ye.Vershinin, Viktor Shevko, Errast Treskin, Aleksandr Davydov, Galina Barinov, Vladimir Karpov, Valentin Karavayev, Anatoly Petrov, Bachmann Aliyev
- Điều hành:
- Âm nhạc:
- Âm thanh: Nikolai Prilutsky
- Biên tập: Arkady Snesarev
- Lồng tiếng: Galina Novozhilova, Yelena Ponsova, Mikhail Pogorzhelsky, Anatoly Kubatsky

== Xem thêm ==
- Đáng đời thằng cáo
- Cóc kiện trời

== Liên kết ngoài ==
- Thông tin trên website Animator.RU
San Cristóbal de La Laguna

San Cristóbal de La Laguna là một đô thị trong tỉnh Santa Cruz de Tenerife, cộng đồng tự trị quần đảo Canary Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 102,06 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 150.661 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Santa Cruz de Tenerife. Trung tâm lịch sử của San Cristóbal de La Laguna được UNESCO đưa vào danh sách di sản thế giới năm 1999.

Thành phố có trường đại học La Laguna với 30,000 sinh viên. La Laguna cũng được xem là thủ phủ văn hóa của quần đảo Canary.

Năm 2010 theo một cuộc khảo sát, La Laguna được liệt kê là thành phố danh tiếng nhất ở quần đảo Canary Islands và thứ 3 trong các thủ phủ của Tây Ban Nha với danh tiếng tốt nhất, sau Gijon và Marbella.

==Huy hiệu==
Huy hiệu của thành phố được cấp bởi nữ vương Juana I của Castilla vào ngày 23 tháng 3 năm 1510, như là huy hiệu của Tenerife.

==Phân chia hành chính==
- La Verdellada
- Viña Nava
- El Coromoto
- San Benito
- El Bronco
- La Cuesta
- Taco
- Tejina
- Valleguerra
- Bajamar
- Punta del Hidalgo
- Geneto
- Los Baldios
- Guamasa
- El Ortigal
- Las Mercedes
- El Batan
- Las Carboneras
- San Diego
- Las Gavias

==Các biểu tượng chính==
- Nhà thờ chính tòa La Laguna
- Iglesia de la Concepción (San Cristóbal de La Laguna)
- Thành phố cổ
- Real Santuario del Cristo de La Laguna
- Đại học La Laguna

==Thành phố chị em==
- Cartagena de Indias, Colombia
- São Paulo, Brasil
- Telde, Tây Ban Nha

==Người nổi tiếng==
- José de Anchieta (19 tháng 3, 1534–ngày 9 tháng 6 năm 1597), có vai trò quan trọng trong lịch sử thời kì đầu Brasil
- Amaro Rodríguez Felipe (1678-1747), cướp biển có tiếng.
- Juan Núñez de la Peña (1641–1721)
- Juan Domingo de Monteverde (1773–1832), sĩ quan quân đội
- Óscar Domínguez (9 tháng 1, 1906 - 31 tháng 12 năm 1957), nhà chủ nghĩa siêu thực và họa sĩ Tây Ban Nha
- Suso Santana, cầu thủ bóng đá

== Khí hậu==
San Cristóbal de La Laguna có khí hậu Địa Trung Hải (phân loại khí hậu Köppen "Csb") trái với khí hậu sa mạc của các thành phố khác ở quần đảo Canary. 

== Xem thêm ==
- Danh sách đô thị tại Santa Cruz de Tenerife

== Liên kết ngoài ==
- http://www.aytolalaguna.com
- Organismo Autónomo de Deportes de La Laguna , featuring informationa about activities, installations, news, etc. (in Spanish)
San Andrés y Sauces

San Andrés y Sauces là một đô thị trong tỉnh Santa Cruz de Tenerife, cộng đồng tự trị quần đảo Canary Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Santa Cruz de Tenerife.
La Matanza de Acentejo

La Matanza de Acentejo là một đô thị trong tỉnh Santa Cruz de Tenerife, cộng đồng tự trị quần đảo Canary Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Santa Cruz de Tenerife.
San Miguel de Abona

San Miguel de Abona là một đô thị trong tỉnh Santa Cruz de Tenerife, cộng đồng tự trị quần đảo Canary Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Santa Cruz de Tenerife.
Tính ì tâm lý

Tính ì tâm lý hay "tâm lý quán tính" chỉ hoạt động tâm lý của con người, cố gắng giữ lại những hiện tượng tâm lý cụ thể đã, đang trải qua, chống lại việc chuyển sang các hiện tượng tâm lý mới. Tâm lý quán tính là hữu ích và cần thiết trong cuộc sống hằng ngày. Nó giúp người ta không phải suy nghĩ về những gì đã ra quyết định. Tuy nhiên, nó cũng là trở ngại và trì hoãn trong việc khám phá những điều mới.

==Ví dụ về tâm lý quán tính==
- Chiếc xe hơi đầu tiên không hề khác gì với xe ngựa kéo trừ phần động cơ.
- Một số các trò chơi tập thể, như Làm theo quản trò
- Max Plank: "Một chân lý mới của khoa học thường thắng lợi không phải bằng cách những kẻ chống đối nó sẽ được thuyết phục và tuyên bố rằng mình đã sai, mà bằng cách những kẻ chống đối dần dần chết đi, và thế hệ mới lớn lên và chấp nhận nó ngay lập tức."

==Đọc thêm==
- TRIZ
- Петров В. Основы теории решения изобретательских задач. Учебное пособие. Издание 2-е, исправленное и дополненное – Тель-Авив, 2000.
- Петров В. Базовый курс по теории решения изобретательских задач. – Тель-Авив, 2002.

==Tham khảo==
- PSYCHOLOGICAL INERTIA - James Kowalick
- Problem-Solving and Other Antidotes for Psychological Inertia by James Kowalick
- Psychological Inertia – An Introduction by Chris Fillebrown
Tōgane, Chiba

==Địa lý==
Tōgane nằm ở trung tâm tỉnh Chiba giáp ranh với dãy đồi Bōsō. Thành phố này cách thủ phủ tỉnh Chiba khoảng 25 km và cách trung tâm thành phố Tokyo 50 đến 60 km. Thành phố có một số vùng đất rộng lớn được bao quanh bởi thành phố Sanmu, và Sanmu cũng có hai vùng đất nằm trong ranh giới của vùng đất Tōgane.
Futtsu, Chiba

Futtsu (tiếng Nhật: 富津市, là một thành phố thuộc tỉnh Chiba của Nhật Bản.
Shiroi, Chiba

Shiroi (tiếng Nhật: 白井市, đọc là Xi-lôi) là một thành phố thuộc tỉnh Chiba của Nhật Bản.
Tomisato, Chiba

Tomisato (tiếng Nhật: 富里市, đọc là Tô-mi-xa-tô) là một thành phố thuộc tỉnh Chiba của Nhật Bản.
Gustavo Gorriti

Gustavo Gorriti (sinh năm 1948 tại Lima) là nhà báo người Peru. Ông đã viết nhiều về các vấn đề chính trị, văn hóa và xã hội của Trung Mỹ, Nam Mỹ và vùng vùng Caribe. Ông cũng đã trải qua các cuộc hăm dọa giết chết của cả chính quyền lẫn băng đảng tội phạm.

==Sự nghiệp==
Ban đầu Gorriti làm việc cho tạp chí tin tức "Caretas" ở Peru và trở nên nổi tiếng vì đưa tin đầy đủ về cuộc Xung đột nội bộ tại Peru do nhóm cộng sản gọi là Sendero Luminoso ("Con đường sáng") điều khiển. Sau đó ông viết thành sách về cuộc xung đột này dưới tên "The Shining Path: A History of the Millenarian War in Peru" ("Con đường sáng: Lịch sử cuộc chiến tranh nghìn năm ở Peru"), do nhà xuất bản Đại học Bắc Carolina phát hành.

Năm 1992, Gorriti bị nhóm binh sĩ Quân đội Peru bắt cóc. Năm 2009, trong vụ xét xử cựu tổng thống Alberto Fujimori, tòa án đã nhìn nhận ông này có tội chủ mưu trong vụ bắt cóc Gorriti nói trên.

Gorriti cũng đóng góp bài vở thường xuyên cho các báo xuất bản ở Hoa Kỳ và quốc tế, trong đó có các tờ "The New York Times" và "Los Angeles Times". Ngoài ra ông cũng trả lời nhiều cuộc phỏng vấn trên các đài phát thanh truyền hình quốc tế từ giữa thập niên 1990.

==Giải thưởng==
Ông đã được trao nhiều giải thưởng, trong đó có Giải Tự do Báo chí Quốc tế năm 1998 của Ủy ban bảo vệ các nhà báo. 
==Tác phẩm==
- "Sendero: Historia de la guerra milenaria en el Perú". Lima: Apoyo, 1990,
- "Sendero: Historia de la guerra milenaria en el Perú". Lima: Planeta, 2008, ISBN 9789972239465
- "The Shining Path: A History of the Millenarian War in Peru". Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1999, ISBN 0807823732.
- "La calavera en negro: el traficante que quiso gobernar un país". Lima: Planeta, 2006, ISBN 9972239071
- "Ideologia y destino". Lima: Instituto de Defensa Legal, 2003,
- "La batalla". Lima: Instituto de Defensa Legal, 2003,
- "Latin America's internal wars". "Journal of democracy". Invierno de 1991, 2 (1): 85-98.
- "Petroaudios". Lima: Planeta, 2009
Obanazawa, Yamagata

== Địa lý ==
=== Đô thị lân cận ===
- Yamagata
- Higashine
- Murayama
- Ōishida
- Mogami
- Funagata
- Miyagi
- Kami
- Sendai
Higashimatsushima, Miyagi

== Lịch sử ==
=== Động đất và sóng thần Tōhoku 2011 ===
Trong trận Động đất và sóng thần Tōhoku 2011, thành phố Higashimatsushima đã bị sóng thần tàn phá kinh khủng làm 1.039 người thiệt mạng và hơn 11.000 công trình kiến trúc bị phá hủy, tương đương khoảng 2/3 số tòa nhà.

== Địa lý ==
Higashimatsushima nằm ở phía đông của tỉnh Miyagi, thuộc vùng Tōhoku. Thành phố giáp vịnh Matsushima ở phía Tây, giáp Thái Bình Dương (vịnh Ishinomaki) ở phía Nam.

=== Thành phố lân cận ===
- Ishinomaki
- Misato
- Matsushima
Ishinomaki, Miyagi

== Địa lý ==
=== Đô thị lân cận ===
- Miyagi
- Tome
- Higashimatsushima
- Wakuya
- Misato
- Onagawa
- Minamisanriku
Iwanuma, Miyagi

== Địa lý ==
=== Đô thị lân cận ===
- Miyagi
- Natori
- Shibata
- Murata
- Watari
Kurihara, Miyagi

== Địa lý ==
=== Đô thị lân cận ===
- Miyagi
- Tome
- Ōsaki
- Akita
- Yuzawa
- Higashinaruse
- Iwate
- Ichinoseki
Quả bóng vàng FIFA 2010

Quả bóng vàng FIFA 2010 (FIFA Ballon d'Or 2010) là giải thưởng hợp nhất đầu tiên giữa Quả bóng vàng châu Âu và Cầu thủ xuất sắc nhất năm của FIFA, được trao trong đêm Gala diễn ra vào ngày 10 tháng 1 năm 2011 tại Zurich, Thụy Sĩ

Giải năm 2010 ngoài hai giải thưởng chính cho nam và nữ cầu thủ hay nhất còn có 6 giải khác: đội hình 11 cầu thủ tiêu biểu FIFA/FIFPro World XI, giải chơi đẹp Fair Play, huấn luyện viên bóng đá nam và nữ hay nhất, giải của chủ tịch FIFA và giải FIFA Puskas dành cho bàn thắng đẹp nhất.

Người chiến thắng trong lần đầu tiên giải thưởng được trao là Lionel Messi, người cũng đã đoạt Quả bóng vàng châu Âu 2009 và danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất năm 2009 của FIFA. 

== Kết quả bầu chọn ==
=== Cầu thủ nam ===
Có 23 nam cầu thủ được xét duyệt làm ứng cử viên chính thức cho giải 2010, trong đó Barcelona áp đảo với 6 cầu thủ và đội tuyển Tây Ban Nha với 7 cầu thủ. Messi là cầu thủ duy nhất của Argentina có mặt và đã giành giải cao nhất.

=== Giải FIFA Puskás ===
Đây là giải thưởng dành cho tác giả của bàn thắng đẹp nhất trong năm.
=== FIFA/FIFPro World XI ===
Đội hình tiêu biểu của thế giới

== Liên kết ngoài ==
- Trang chủ thông tin giải thưởng Quả bóng vàng của "France Football"
- Danh sách phiếu bầu chi tiết do FIFA công bố
Thập niên 1830

Thập niên 1830 là thập niên diễn ra từ năm 1830 đến 1839.
Thập niên 1820

Thập niên 1820 là thập niên diễn ra từ năm 1820 đến 1829.
Thập niên 1810

Thập niên 1810 là thập niên diễn ra từ năm 1810 đến 1819.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1812 — Chiến tranh Nga – Pháp: Napoléon Bonaparte đại bại rút quân.
Thập niên 1790

Thập niên 1790 là thập niên diễn ra từ năm 1790 đến 1799.
Thập niên 1780

Thập niên 1780 là thập niên diễn ra từ năm 1780 đến 1789.

==Chính trị và chiến tranh==
===Chiến tranh===
- 1789 — Trận Ngọc Hồi – Đống Đa: Quang Trung đánh tan 29 vạn quân Thanh.
Thập niên 1770

Thập niên 1770 là thập niên diễn ra từ năm 1770 đến 1779.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Xung đột ===
- 1771 — Bắt đầu khởi nghĩa Tây Sơn.
Thập niên 1760

Thập niên 1760 là thập niên diễn ra từ năm 1760 đến 1769.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1765 — Nguyễn Phúc Khoát mất, Trương Phúc Loan chuyên quyền.
Thập niên 1750

Thập niên 1750 là thập niên diễn ra từ năm 1750 đến 1759.
Thập niên 1740

Thập niên 1740 là thập niên diễn ra từ năm 1740 đến 1749.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1744 — Nguyễn Phúc Khoát lập dinh định phủ.
Thập niên 1730

Thập niên 1730 là thập niên diễn ra từ năm 1730 đến 1739.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- Chiến tranh Nga-Thổ (1735—1739).
Thập niên 1720

Thập niên 1720 là thập niên diễn ra từ năm 1720 đến 1729.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- Chiến tranh Dummer ở Maine (1722)
- Chiến tranh Nga-Ba Tư (1722–1723)
- Chiến tranh Thổ Nhĩ Kỳ-Ba Tư (1722–1727)
- Chiến tranh Fox (1728–1737)

== Nhân vật ==
=== Lãnh tụ thế giới ===
- Louis XV, Vua của Pháp (tại vị từ 1715 đến 1774)
- Charles VI, đế quốc La Mã thần thánh (1711–1740)
- Frederick William I của Phổ, Vua của Phổ
- Shah của Nhà Safavid ở Ba Tư
1. Husayn (Safavid), 1694–1722
2. Tahmasp II, 1723–1732
- George I (tại vị từ 1714 đến 1727)
- George II King of Great Britain (king from 1727 to 1760)
- Philip V Vua Tây Ban Nha (tại vị từ 1700 đến 1746)
- Bhonsle Dynasty of the Marathas
1. Shahu
- Peshwa của Marathas
1. Baji Rao I
- Muhammad Shah(Đế quốc Mogul)
Thập niên 1710

Thập niên 1710 là thập niên diễn ra từ năm 1710 đến 1719.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- Chiến tranh Ottoman–Venezia (1714—1718).
Thập niên 1690

Thập niên 1690 là thập niên diễn ra từ năm 1690 đến 1699.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1693 — Nguyễn Phúc Chu diệt Chiêm Thành.
Thập niên 1680

Thập niên 1680 là thập niên diễn ra từ năm 1680 đến 1689.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1687 — Nguyễn Phúc Thái dời phủ về làng Phú Xuân.
Thập niên 1670

Thập niên 1670 là thập niên diễn ra từ năm 1670 đến 1679.
Thập niên 1660

Thập niên 1660 là thập niên diễn ra từ năm 1660 đến 1669.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Xung đột ===
- 1667 — Trịnh Tạc đánh chiếm Cao Bằng, Mạc Kính Vũ chạy sang Tàu.
Thập niên 1650

Thập niên 1650 là thập niên diễn ra từ năm 1650 đến 1659.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1658 — Nguyễn Phúc Tần cho 3.000 quân đánh Chân Lạp, bắt được Nặc Ông Chân.
Thập niên 1640

Thập niên 1640 là thập niên diễn ra từ năm 1640 đến 1649.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
Cách mạng tư sản Anh
Alfara de Carles

Alfara de Carles là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Thập niên 1630

Thập niên 1630 là thập niên diễn ra từ năm 1630 đến 1639.
Thập niên 1620

Thập niên 1620 là thập niên diễn ra từ năm 1620 đến 1629.
Thập niên 1610

Thập niên 1610 là thập niên diễn ra từ năm 1610 đến 1619.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- Chiến tranh Ingrian:
Thập niên 1590

Thập niên 1590 là thập niên diễn ra từ năm 1590 đến 1599.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1599 — Trịnh Tùng giữ đại quyền, khởi đầu thế tập Chúa Trịnh.
Thập niên 1580

Thập niên 1580 là thập niên diễn ra từ năm 1580 đến 1589.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Xung đột ===
- 1583 — Trịnh Tùng đánh trấn Sơn Nam, khởi đầu giai đoạn nhà Mạc chuyển công sang thủ.
Thập niên 1570

Thập niên 1570 là thập niên diễn ra từ năm 1570 đến 1579.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1570 — Trịnh Kiểm mất, Trịnh Cối kế vị nhưng bị em là Trịnh Tùng cướp quyền sau đó.
Thập niên 1560

Thập niên 1560 là thập niên diễn ra từ năm 1560 đến 1569.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1561 — Mạc Phúc Nguyên băng hà, Mạc Mậu Hợp nối ngôi.
Thập niên 1550

Thập niên 1550 là thập niên diễn ra từ năm 1550 đến 1559.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Xung đột ===
- 1559 — Trịnh Kiểm đem 6 vạn quân sắp lấy được đất Bắc thì bị Mạc Kính Điển tập kích Thanh Hóa, đành phải quay về giữ.
Thập niên 1540

Thập niên 1540 là thập niên diễn ra từ năm 1540 đến 1549.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1540 — Mạc Đăng Dung hàng nhà Minh.
Thập niên 1530

Thập niên 1530 là thập niên diễn ra từ năm 1530 đến 1539.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1530 — Mạc Đăng Doanh lên ngôi nhưng thực quyền trong tay Mạc Đăng Dung quyết hết.
Thập niên 1520

Thập niên 1520 là thập niên diễn ra từ năm 1520 đến 1529.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1527 — Mạc Đăng Dung cướp ngôi nhà Lê, khởi đầu nhà Mạc.
Thập niên 1510

Thập niên 1510 là thập niên diễn ra từ năm 1510 đến 1519.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
Lê Uy Mục vốn là một ông vua ác nghiệt, giết phi tần khi rượu say. Lê Oanh giết Lê Uy Mục, giành ngôi vua tức là là Lê Tương Dực. Lê Tương Dực (1509 - 1516) bị Trịnh Duy Sản giết năm 1516, Lê Chiêu Tông được lập lên ngôi.

Cuộc khởi nghĩa Trần Cảo nổ ra và kéo dài sang thập kỷ 1520. Trần Chân có công đánh dẹp quân Trần Cảo bị Lê Chiêu Tông giết. Tướng khác của nhà Lê là Mạc Đăng Dung tiếp tục giao tranh với lực lượng khởi nghĩa do Trần Cung kế tục Cảo.

== Thiên tai ==
Nhà Lê suy sụp, nhân dân đói kém, lụt lội xảy ra.

== Kinh tế ==
Giống như sự suy sụp của nhà Lý và nhà Trần.

== Văn hóa đại chúng ==
=== Kiến trúc ===
Di tích thành nhà Mạc (Chi Lăng - Lạng Sơn)

== Nhân vật ==
- Mạc Đăng Dung
- Trịnh Duy Sản
- Lê Túc Tông
- Lê Uy Mục
- Lê Tương Dực
- Lê Chiêu Tông
- Lê Cung Hoàng
Thập niên 1490

Thập niên 1490 là thập niên diễn ra từ năm 1490 đến 1499.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1497 — Lê Thánh Tông băng hà, Lê Hiến Tông nối ngôi.
Thập niên 1480

Thập niên 1480 là thập niên diễn ra từ năm 1480 đến 1489.
Thập niên 1470

Thập niên 1470 là thập niên diễn ra từ năm 1470 đến 1479.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1470 — Lê Thánh Tông đem 20 vạn quân đánh Chiêm Thành.
Thập niên 1460

Thập niên 1460 là thập niên diễn ra từ năm 1460 đến 1469.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1460 — Lê Nghi Dân bị Nguyễn Xí phế truất, Lê Thánh Tông lên ngôi.
Thập niên 1450

Thập niên 1450 là thập niên diễn ra từ năm 1450 đến 1459.

== Văn hóa đại chúng ==
=== Kiến trúc ===
Machu Picchu đã được xây dựng vào khoảng thời gian này:)))
<Thỏ dhw>
Thập niên 1440

Thập niên 1440 là thập niên diễn ra từ năm 1440 đến 1449.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1442 — Lê Thái Tông chết trong vụ án Lệ Chi viên, Lê Nhân Tông nối ngôi.
Santa Coloma de Queralt

Santa Coloma de Queralt là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 33,9 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2011 là 3092 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Thập niên 1430

Thập niên 1430 là thập niên diễn ra từ năm 1430 đến 1439.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh và xung đột ===
==== Năm 1430 ====
1. Tháng 3, quân Ottoman đánh chiếm Thessalonica
2. Giữa năm, Chalandritsa và thành trì Patras đầu hàng Đế chế Byzantine của Morea, Công quốc Achaea đã chấm dứt.

==== Năm 1431 ====
1. Tháng 6, quân Venice bị Milan đánh cho đại bại ở trong trận thủy chiến sông Po
2. Ngày 25 tháng 6, quân đội Ba Lan xâm lược Công quốc Volhynia (ngày nay thuộc Ukraina)
3. Tháng 7, quân Castille giành được chiến thắng quan trọng trước quân Moor tại La Higueruela, bắt đầu công cuộc Tái chiếm
4. Tháng 8, quân Venice giành chiến thắng trước quân Genova ở trận thủy chiến Rapallo
5. Tháng 10, Hiệp ước Medina del Campo được ký kết, củng cố hòa bình giữa Bồ Đào Nha và Castille
6. Tháng 11, Hiệp ước ở Suceava chấm dứt cuộc tấn công vào Ba Lan, được Alexander I của Moldavia phát động trong năm nay trong Nội chiến Litva.

=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
==== Năm 1430 ====
1. Tháng 1, Philip "Người tốt bụng" (công tước Burgundy) thành lập Huân chương Lông cừu vàng
2. Tháng 7, 15 người dân Do Thái bị thiêu sống vì họ giết một đứa trẻ ở Bavaria
3. Tháng 8, Giáo hoàng La Mã ban bố Ad statum (văn bản tóm tắt của Giáo hoàng), công nhận Dòng Anh em Hèn mọn
4. Tháng 10, sau khi Vytautas qua đời, hội đồng quý tộc Litva (không có Ba Lan tham dự) nhất trí bầu Švitrigaila làm Đại công tước Litva tiếp theo

==== Năm 1431 ====
1. Tháng 3, Mật nghị Hồng y đã bầu Hồng y Gabriele Condulmer làm người kế nhiệm Giáo hoàng Martin V và lấy tên là Giáo hoàng Eugene IV.
2. Cuối tháng 3, Alexander I Aldea lên ngôi vua Wallachia với sự ủng hộ của Alexander I của Moldavia .
3. Tháng 12, Henry VI của Anh được trao vương miện làm Vua nước Pháp tại Nhà thờ Đức Bà Paris

== Hiệp hội/Liên minh ==
1. Tháng 6 năm 1431, Hiệp sĩ Teutonic và Švitrigaila ký Hiệp ước Christmemel, tạo ra một liên minh chống Ba Lan.

== Văn hóa đại chúng ==
=== Kiến trúc ===
1. Năm 1430, lâu đài Bratislava được chuyển đổi thành pháo đài dưới quyền Sigismund của Luxembourg .
Rocafort de Queralt

Rocafort de Queralt là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 8,48 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 278 người với mật độ 32,78 người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Thập niên 1380

Thập niên 1380 là thập niên diễn ra từ năm 1380 đến 1389.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1389 — Vua Chiêm Thành Chế Bồng Nga đánh Thanh Hóa.
Thập niên 1370

Thập niên 1370 là thập niên diễn ra từ năm 1370 đến 1379.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1370 — Dương Nhật Lễ bị giết, Trần Nghệ Tông lên ngôi.
Thập niên 1360

Thập niên 1360 là thập niên diễn ra từ năm 1360 đến 1369.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1367 — Trần Dụ Tông sai Trần Thế Hưng, Đỗ Tử Bình đánh Chiêm Thành, bị thua.
Villanueva de San Juan

Villanueva de San Juan là một đô thị thuộc tỉnh Sevilla trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 34 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 1418 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Sevilla.
Thập niên 1350

Thập niên 1350 là thập niên diễn ra từ năm 1350 đến 1359.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1353 — Trần Dụ Tông cho quân đưa Chế Mỗ về Chiêm Thành nhưng bị quân Chiêm đánh thua.
Villamanrique de la Condesa

Villamanrique de la Condesa là một đô thị thuộc tỉnh Sevilla trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Sevilla.
Thập niên 1340

Thập niên 1340 là thập niên diễn ra từ năm 1340 đến 1349.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1341 — Trần Hiến Tông băng hà, Trần Dụ Tông nối ngôi.
Mairena del Aljarafe

Mairena del Aljarafe là một đô thị thuộc tỉnh Sevilla trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Sevilla.
Thập niên 1330

Thập niên 1330 là thập niên diễn ra từ năm 1330 đến 1339.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- Chiến tranh Genkō (1331—334).
Thập niên 1320

Thập niên 1320 là thập niên diễn ra từ năm 1320 đến 1329.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1323 — Trần Minh Tông cấm quân sĩ vẽ mình, từ đó cả nước bỏ thói vẽ mình.
Thập niên 1310

Thập niên 1310 là thập niên diễn ra từ năm 1310 đến 1319.
La Roda de Andalucía

La Roda de Andalucía là một đô thị thuộc tỉnh Sevilla trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 76,7 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2008 là 4419 người với mật độ 57,6 người/km². Đô thị này có cự ly 123 km so với Sevilla.
Thập niên 1290

Thập niên 1290 là thập niên diễn ra từ năm 1290 đến 1299.
Thập niên 1280

Thập niên 1280 là thập niên diễn ra từ năm 1280 đến 1289.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1285 — Chiến tranh Nguyên Mông – Đại Việt lần 2.
- 1287-1288 — Chiến tranh Nguyên Mông – Đại Việt lần 3.
Thập niên 1270

Thập niên 1270 là thập niên diễn ra từ năm 1270 đến 1279.

== Khoa học ==
- 1272 — Lê Văn Hưu hoàn thành "Đại Việt sử ký", bộ quốc sử đầu tiên của Việt Nam.
Thập niên 1260

Thập niên 1260 là thập niên diễn ra từ năm 1260 đến 1269.
Thập niên 1250

Thập niên 1250 là thập niên diễn ra từ năm 1250 đến 1259.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1257-1258 — Chiến tranh Nguyên Mông – Đại Việt lần 1.
Thập niên 1240

Thập niên 1240 là thập niên diễn ra từ năm 1240 đến 1249.
Thập niên 1230

Thập niên 1230 là thập niên diễn ra từ năm 1230 đến 1239.
Thập niên 1220

Thập niên 1220 là thập niên diễn ra từ năm 1220 đến 1229.
Thập niên 1210

Thập niên 1210 là thập niên diễn ra từ năm 1210 đến 1219.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1213 — Trần Tự Khánh dẫn quân vào kinh sư, xin rước vua Lý Huệ Tông.
Thập niên 1190

Thập niên 1190 là thập niên diễn ra từ năm 1190 đến 1199.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1192 — Richard I và Saladin lập hòa ước Jaffa, kết thúc Thập tự chinh thứ ba.
Thập niên 1180

Thập niên 1180 là thập niên diễn ra từ năm 1180 đến 1189.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1180-1185 — Chiến tranh Genpei.
Thập niên 1170

Thập niên 1170 là thập niên diễn ra từ năm 1170 đến 1179.

== Nhân vật ==
- 1179 — Tô Hiến Thành mất.
Thập niên 1160

Thập niên 1160 là thập niên diễn ra từ năm 1160 đến 1169.
Thập niên 1150

Thập niên 1150 là thập niên diễn ra từ năm 1150 đến 1159.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1157 — Trận Ewloe: Henry II thua trận, nhưng sau đó Owain Gwynedd vẫn chịu quy thuận.
Thập niên 1140

Thập niên 1140 là thập niên diễn ra từ năm 1140 đến 1149.

==Chính trị và chiến tranh==
===Xung đột ===
- 1141 — Tô Hiến Thành bắt được Thân Lợi về trị tội.
Thập niên 1130

Thập niên 1130 là thập niên diễn ra từ năm 1130 đến 1139.
Thập niên 1120

Thập niên 1120 là thập niên diễn ra từ năm 1120 đến 1129.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1127 — Lý Nhân Tông băng hà, Lý Thần Tông kế vị.
Thập niên 1110

Thập niên 1110 là thập niên diễn ra từ năm 1110 đến 1119.
Thập niên 1090

Thập niên 1090 là thập niên diễn ra từ năm 1090 đến 1099.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1093 — Trận chiến sông Stugna: Quân Cuman đánh bại quân Kiev Rus'.
Thập niên 1080

Thập niên 1080 là thập niên diễn ra từ năm 1080 đến 1089.
Thập niên 1070

Thập niên 1070 là thập niên diễn ra từ năm 1070 đến 1079.
Aguadulce

Aguadulce là một đô thị thuộc tỉnh Sevilla trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Sevilla.
Thập niên 1060

Thập niên 1060 là thập niên diễn ra từ năm 1060 đến 1069.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1066 — Trận Stamford Bridge: Harold Godwinson đánh bại quân Viking của Harald Hardrada và em trai mình Tostig Godwinson.
Thập niên 1050

Thập niên 1050 là thập niên diễn ra từ năm 1050 đến 1059.
Thập niên 1040

Những năm 1040 là một thập kỷ của Lịch Julian bắt đầu vào ngày 1 tháng 1 năm 1040 và kết thúc vào ngày 31 tháng 12 năm 1049.
Thập niên 1030

Thập niên 1030 là thập niên diễn ra từ năm 1030 đến 1039.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Xung đột ===
- 1039 — Lý Thái Tông thân chinh bắt được cha con Nùng Tồn Phúc, lệnh xử trảm.
Thập niên 1020

Thập niên 1020 là thập niên diễn ra từ năm 1020 đến 1029.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1028 — Lý Thái Tổ băng hà, Lý Thái Tông nối ngôi.
Thập niên 1010

Thập niên 1010 là thập niên diễn ra từ năm 1010 đến 1019.
Pradell de la Teixeta

Pradell de la Teixeta là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 21,8 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 132 người với mật độ 8,35 người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
1038

==Sinh==
- Sancho Garcés IV của Pamplona
1042

==Sự kiện==
- Nhà Lý ban hành bộ luật Hình thư
1045

==Sự kiện==
- Vương quốc Bagratuni cáo chung, sáp nhập vào Đế quốc Đông La Mã.
1050

==Sinh==
- 6 tháng 3 - Lê Văn Thịnh, Thủ khoa nho học tức 11 tháng 2 năm Canh Dần
1052

==Sinh==
- 23 tháng 5 - Philippe I của Pháp (mất 1108)

==Mất==
- Phạm Trọng Yêm (sinh 989) nhà chính trị, nhà văn, nhà quân sự, nhà giáo dục thời Bắc Tống.
Thập niên 1000

Thập niên 1000 là thập niên diễn ra từ năm 1000 đến 1009.

== Chính trị và chiến tranh ==
Sweyn I của Đan Mạch xâm chiếm Anh.

=== Thuộc địa hóa ===
- 1000 – Leif Ericson đặt chân đến Bắc Mỹ, gọi nó là Vinland.
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- 1001 — Stephen I trở thành vua đầu tiên của Hungary.
- 1005 — Lê Đại Hành băng hà, Lê Trung Tông lên ngôi được 3 ngày thì bị em là Lê Long Đĩnh ám sát cướp ngôi.
- 1009 — Nhà Lý, tuyên bố thành lập triều đại độc lập đầu tiên của Việt Nam.

== Văn hóa đại chúng ==
=== Văn học và nghệ thuật ===
- 1001–1008 – nữ văn sĩ Nhật Bản Murasaki Shikibu viết quyển tiểu thuyết đầu tiên, "truyện kể Genji"

== Nhân vật ==
- Abd al-Rahman Ibn Yunus
- Abu al-Qasim (Abulcasis)
- Abu-Mahmud al-Khujandi
- Abu Nasr Mansur
- Abu Rayhan al-Biruni
- Alhacen (Ibn al-Haytham)
- Avicenna (Ibn Sina)
- Basil II
- Boleslaus I of Poland
- Brian Boru
- Bruno của Querfurt
- Robert II của Pháp
- Robert Guiscard
- Roger I của Sicilia
- Sancho III của Navarre
- Stephen I của Hungary
- Sweyn I của Đan Mạch
- Tsar Samuil của Bulgaria
Thập niên 1100

Thập niên 1100 là thập niên diễn ra từ năm 1100 đến 1109.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Chiến tranh ===
- 1104 — Lý Thường Kiệt đánh Chiêm Thành.
Thập niên 1200

Thập niên 1200 là thập niên diễn ra từ năm 1200 đến 1209.
Thập niên 1500

Thập niên 1500 là thập niên diễn ra từ năm 1500 đến 1509.

== Chính trị và chiến tranh ==
=== Các sự kiện chính trị nổi bật ===
- Người Tây Ban Nha đến Vịnh Mexico.
- Pedro Álvares Cabral Bồ Đào Nha chính thức phát hiện ra Brasil và tuyên bố vùng đất đó thuộc Bồ Đào Nha.

== Văn hóa đại chúng ==
=== Văn học và nghệ thuật ===
- Leonardo da Vinci vẽ bức "Mona Lisa".

== Nhân vật ==
=== Lãnh tụ thế giới ===
- Vua Ferrando II của Aragón (1479–1516)
- Nữ hoàng Isabel I của Castilla (1474–1504)
- Vua Henry VII của Anh (1485–1509)
- Vua Louis XII của Pháp (1498–1515)
- Vua Manuel I của Bồ Đào Nha (1495–1521)
- Maximilian I, đế quốc La Mã Thần thánh (1493–1519)
- Sultan Beyazid II (1481–1512)
- Vua James IV của Scotland (1488–1513)
Thập niên 1600

Thập niên 1600 là thập niên diễn ra từ năm 1600 đến 1609.

==Khoa học==
Có nhiều công trình khoa học và phát minh khoa học. Hans Lippershey phát minh ra kính viễn vọng năm 1608, loại kính này được Galileo sử dụng vào năm sau đó. Báo "Avisa Relation oder Zeitung" được xuất bản ở Augsburg. Cornelius Drebbel phát minh ra thermostat năm 1609.

==Văn hóa đại chúng==
===Văn học và nghệ thuật===
- 1602 – Vở kịch đầu tiên Hamlet được công diễn.
Thập niên 1700

Thập niên 1700 là thập niên diễn ra từ năm 1700 đến 1709.
1606

Năm 1606 là một năm trong lịch Julius. 

==Sinh==
- Tháng 4: Trịnh Tạc (mất 1682)
Cộng hưởng sắt từ

Cộng hưởng sắt từ (tiếng Anh: Ferromagnetic resonance, viết tắt: FMR), là một kỹ thuật quang phổ để thăm dò từ hóa của vật liệu sắt từ. Nó là một công cụ tiêu chuẩn để thăm dò sóng spin và spin động. FRM nói chung tương tự với cộng hưởng thuận từ electron (EPR), và hơi giống cộng hưởng từ hạt nhân (NMR) chỉ khác là FMR thăm dò mẫu từ hóa từ mô men từ của cặp lưỡng cực ngoại trừ electron lẽ cặp, trái lại NMR lại đo mô men từ của hạt nhân nguyên tử che bởi nguyên tử hoặc quỹ đạo phân tử xung quanh như hạt nhân của spin nhân không-zero.

== Lịch sử ==
Cộng hưởng sắt từ được vô tình phát hiện bởi V. K. Arkad'yev khi ông quan sát sự hấp thụ bức xạ UHF bởi vật liệu sắt từ vào năm 1911. Giải thích định tính của FMR cùng với giải thích của các kết quả của Arkad'yev được trình bày bởi Ya. G. Dorfman vào năm 1923 khi ông đề xuất rằng quá trình dịch chuyển quang theo phép tách Zeeman có thể là cách thức để nghiên cứu cấu trúc của sắt từ.

==Mô tả==
FMR xuất hiện từ chuyển động tuế sai Từ cảm formula_1 (thường khá lớn) của một vật liệu sắt từ trong từ trường ngoài formula_2. Từ trường này gây ra một mô men xoắn lên vật mang từ tính sẽ gây ra mô men Từ trong vật này làm nó chuyển động tuế sai. Tần số tuế sai của từ hóa này phụ thuộc vào hướng đặt vật liệu, cường độ của trường từ, cũng như độ từ hóa vĩ mô của vật; tần số tuế sai hiệu dụng của sắt từ thấp hơn nhiều so với tần số tuế sai quan sát được đối với electron tự do trong EPR. Hơn nữa, chiều dài của đỉnh hấp thụ có thể tác động lớn đến cả hiệu ứng lưỡng cực-hẹp và trao đổi mở rộng (lượng tử). Ngoài ra, không phải tất cả đỉnh hấp thụ quan sát trong FMR đều được gây ra bởi chuyển động tuế sai của mô men Từ của electron trong sắt từ. Do đó, phân tích lý thuyết của phổ FMR sẽ phức tạp hơn nhiều so với phổ EPR hoặc phổ NMR.

Thiết lập cơ bản cho một thí nghiệm FMR là một hốc cộng hưởng với một nam châm điện. Hốc cộng hưởng được cố định tại một dãi vi ba siêu cao tần. Một cảm biến được đặt tại phía cuối hốc này để phát hiện các vi ba. Mẫu sắt từ được đặt giữa hai cực của nam châm điện và trường từ sẽ quét qua trong khi cường độ hấp thụ cộng hưởng của vi ba được phát hiện. Khi tần số tuế sai từ hóa và tần số hốc cộng hưởng bằng nhau, việc hấp thụ sẽ tăng rõ ràng và được chỉ thị bởi sự giảm cường độ chuyển động tuế sai trong bộ cảm biến.

== Xem thêm==
- Electron paramagnetic resonance
- Nuclear magnetic resonance

== Liên kết ngoài==
- Calculation of some important resonance fields
Almensilla

Almensilla là một đô thị tại tỉnh Sevilla ở phía tây của cộng đồng tự trị Andalusia, phía nam Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 5598 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly 15 km so với Sevilla.
Arahal

Arahal là một đô thị tại tỉnh Sevilla ở phía tây của cộng đồng tự trị Andalusia, phía nam Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích 201,09 kilômét vuông, dân số năm 2018 là 19.565 người với mật độ 97 người/km².
Savallà del Comtat

Savallà del Comtat là một đô thị tại tỉnh Tarragona ở phía tây của cộng đồng tự trị Andalusia, phía nam Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 14,8 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Sant Jaume dels Domenys

San Jaime dels Domenys là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 24,45 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2388 người với mật độ 97,67 người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
La Bisbal del Penedès

La Bisbal del Penedès là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 32,54 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 3397 người với mật độ 104,39 người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
La Pobla de Massaluca

La Pobla de Massaluca là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 43,4 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 399 người với mật độ 9,19 người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
La Torre de l'Espanyol

La Torre de l'Espanyol là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
La Pobla de Mafumet

Pobla de Mafumet,
La Pobla de Mafumet là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 6,2 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2403 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
La Morera de Montsant

La Morera de Montsant là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
L'Espluga de Francolí

L'Espluga de Francolí là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Phòng Xuyên

Phòng Xuyên (Tiếng Hoa: 防川), hay Khu thắng cảnh du lịch Phòng Xuyên nằm ở vùng tiếp giáp giữa 3 nước Trung Quốc - Nga và Triều Tiên. Đây là vùng ""Tam Giác vàng"" của khu vực Đông Bắc Á nổi tiếng thế giới, cách Hồn Xuân 70 km, cao 3m, so với mặt nước biển. Đây là điểm thấp nhất của tỉnh Cát Lâm. Phong cảnh của khu du lịch này rất đẹp và có một bầu không khí trong lành là điểm thu hút khách du lịch khi du khách đến với thành phố Cát Lâm.
Tarragona

Tarragona là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 456.042 người với mật độ người/km². Đây là tỉnh lỵ của tỉnh Tarragona.
Quần thể khảo cổ Tarraco, một di tích La Mã cổ đại được UNESCO đưa vào danh sách di sản thế giới năm 2000.
Rượu Hồng Đào

Rượu Hồng Đào là một "đặc sản" của Quảng Nam gắn liền với 2 câu ca dao nổi tiếng:

Rượu Hồng Đào có thật hay không?
Nhiều người cho rằng rượu Hồng Đào chỉ là sản phẩm "vật chất hóa một đặc sản tinh thần". Nhà thơ Lê Minh Quốc cũng cho rằng rượu Hồng Đào không có thật. "Hồng Đào" chỉ là một cách nói văn vẻ, văn hoa - vốn là một cách nói hiếm khi thấy người Quảng sử dụng trong giao tế.. Và cho rằng: ""Với người Quảng Nam, rượu nào cũng có thể biến thành rượu Hồng Đào, miễn là nó được gói trong tờ giấy kiếng màu hồng, được thắt nơ hồng và được đưa vào mâm lễ ở các đám hỏi, đám cưới..."".

Tuy nhiên theo nhà báo Nguyễn Trung Dân thì: ""rượu Hồng Đào khắp cả Quảng Nam nơi nào cũng có và thường chỉ làm ra dùng vào việc lễ, dịp cưới hỏi nghinh hôn, lấy làm rượu hợp cẩn giao bôi. Cách chế tác như sau: lấy rượu đế (trắng) thường nấu bằng gạo sau khi lên men, dùng cây tăm hương (chân hương đã đốt còn trong bát nhang) hay lấy cái vỏ bao hương nhúng vào rượu trắng, nhuộm màu hồng của chân hương hay vỏ bao hương cho rượu, nên rượu Hồng Đào"" để khác với rượu thường ngày thường.

==Gốc tích rượu Hồng Đào==
Theo tác giả Phó Đức Vượng trong bài Rượu Hồng Đào có "gốc tích" từ làng Bảo An thì: rượu Hồng Đào có xuất phát từ Gò Nổi, làng Bảo An, xã Điện Quang, huyện Điện Bàn.

Tuy nhiên theo hai tác giả Vĩnh Hảo-Thạch Trung trong bài viết Tìm "quê" cho rượu Hồng Đào thì: Rượu Hồng Đào được ngâm từ rượu Bàu Đá, ủ với trái đào tiên, có màu hồng tươi rất đẹp. Trái đào tiên có nhiều ở vùng núi phía Tây tỉnh Bình Định, rất tốt cho sức khỏe, bổ âm, xương cốt, trường thọ. Còn tại sao gốc tích rượu Hồng Đào ở Bình Định mà lại gắn liền với câu ca dao ""Đất Quảng Nam chưa mưa đã thấm"" thì tác giả cho rằng:" Đất Quảng hồi đó bao gồm các tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên "
Đinh dây

Đinh dây hay còn gọi là đinh cuộn (tiếng Anh: gọi là wire coil nails, coil pallet nails, coil framing nails, coil siding nails hay coil roofing nails) là loại đinh dùng trong công nghiệp đóng tàu, nhà, ba lết... Loại đinh này được thiết kế có độ nghiêng 15 độ và được kết dính thành cuộn bằng 02 sợi dây thép mạ đồng.

Qui cách thông thường như sau:
- Số lượng đinh trên mỗi cuộn: từ 200 đến 400 cây đinh/cuộn
- Đường kính thân đinh: từ 2.1mm đến 4.1mm
- Chiều dài đinh: từ 32mm đến 89mm
- Loại thân đinh: trơn (smooth), răng trờn (ring) và răng xoắn (screw)
- Lớp phủ bảo vệ: vecni, mạ kẽm điện hoặc mạ kẽm nóng.
Sant Carles de la Ràpita

Sant Carles de la Ràpita là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 53,69 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Sant Jaume d'Enveja

Sant Jaume d'Enveja là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 60,8 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 3528 người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Banyeres del Penedès

Banyeres del Penedès là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 12,21 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2945 người với mật độ 241,2 người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.
Nguyệt thực tháng 12, 2010

Sự kiện nguyệt thực toàn phần diễn ra vào hồi 5h27 đến 11h06 UTC, ngày 21 tháng 12 năm 2010, là nguyệt thực toàn phần diễn ra lần đầu tiên trong ngày đông chí kể từ năm 1638. Tại Nam Mỹ và Bắc Mỹ có thể nhìn thấy hoàn toàn hiện tượng này.

==Xuất hiện==
Sự kiện nguyệt thực tháng 12 năm 2010 là hiện tượng nguyệt thực toàn phần đầu tiên trong gần 3 năm, kể từ nguyệt thực tháng 2 năm 2008.

Đâu là lần nguyệt thực thứ hai trong năm 2010. Lần thứ nhất xảy ra vào nguyệt thực một phần vào ngày 26 tháng 6 năm 2010.
Gaetano Scirea

Gaetano Scirea (sinh ngày 25 tháng 5 năm 1953 - mất ngày 3 tháng 9 năm 1989) là một cầu thủ bóng đá Ý. Ông được xem là một trong những hậu vệ vĩ đại nhất mọi thời đại. Ông là một trong những nhà vô địch World Cup 1982.

Gaetano Scirea sinh ngày 25 tháng 5 năm 1953 tại Cernusco sul Naviglio, một đô thị nhỏ gần thành phố Milan. Tuy nhiên, ông lại bắt đầu sự nghiệp tại Atalanta. Ông đã ra sân lần đầu tiên trong trận gặp Cagliari vào ngày 24 tháng 9 năm 1972. Ông đã chuyển tới Juventus F.C. vào mùa giải 1974 - 1975 và đeo áo số 6, nơi ông đã có 552 lần xuất trận (lần đầu năm 1975 và lần cuối cùng vào năm 1986), hai cúp Coppa Italia (1979 và 1983), một cúp C1 (1985) và một cúp cúp bóng đá liên lục địa (1985).

Gaetano Scirea qua đời ở tuổi 36 trong một tai nạn bất đắc kỳ tử không lâu sau khi giải nghệ.
Alessandro Costacurta

Alessandro Costacurta (sinh ngày 24 tháng 4 năm 1966) là một hậu vệ bóng đá người Ý sau này chuyển qua làm huấn luyện viên.

Costacurta đã trải qua khoảng 20 năm tại Milan, với một giai đoạn ngắn ở AC Monza dưới hợp đồng mượn. Anh nổi tiếng với vai trò của mình cùng với Franco Baresi, Paolo Maldini và Mauro Tassotti, tạo nên bộ tứ hậu vệ huyền thoại của lịch sử Serie A và bóng đá châu Âu thập niên 1980-1990. Anh chủ yếu chơi vị trí trung vệ nhưng có thể chơi ở vị trí sườn phải nếu cần.

Ngày 24/8/1986, lần đầu tiên Costacurta xuất hiện trong đội hình 1 của Milan trong cuộc đối đầu với Sambenedettese ở Cúp Italia. Khi đó Nils Liedholm là HLV, còn Franco Baresi là đội trưởng của Rossoneri. Trận đấu đầu tiên của ngôi sao này đã không thành công như mong muốn và chỉ một tháng sau, Billy (biệt danh của Costacurta) bị đẩy sang Monza (Serie C1). Chỉ một năm sau, Costacurta trở lại Milan với mục tiêu chinh phục châu Âu, và ngay lập tức anh được HLV tin dùng. Trận đầu tiên của anh ở Serie A là trận thắng Verona 1-0 năm 1987, dù chỉ được vào sân từ băng ghế dự bị (thay Donadoni). đó cũng là trận derby đầu tiên trong sự nghiệp của "thượng nghị sĩ", khi ấy anh mới 21 tuổi.

Sau bước ngoặt quan trọng đó, Baresi và Costacurta trở thành bộ đôi trung vệ xuất sắc nhất trong lịch sử Serie A suốt 10 năm liên tiếp. Ở Italia, hiếm có cầu thủ nào trung thành với một CLB như Costacurta. 20 năm ở Milan và 23 danh hiệu, anh cùng với Maldini là cầu thủ có nhiều danh hiệu nhất vào thời điểm hiện tại. Trong mắt những đồng nghiệp trẻ, cựu danh thủ Milan là một thủ lĩnh trong phòng thay đồ, luôn bảo vệ đồng đội trong mọi tình huống.

Sự nghiệp của Costacurta cũng trải qua biết bao thăng trầm, sóng gió và nuối tiếc. Chỉ trong tháng 5-7/1994, Billy vắng mặt trong 2 trận chung kết liên tiếp lớn nhất trong sự nghiệp là Champions League và World Cup 1994 đều vì thẻ phạt. Chín năm sau, "thượng nghị sĩ" lại sút hỏng một quả penalty trong trận tranh Cúp Liên lục địa với Boca Juniors.

Cựu trung vệ của Milan đã có 20 năm phục vụ đội bóng áo sọc Đỏ-Đen (1987-2007), với 3 bàn thắng sau 458 trận tại Serie A. Trong màu áo ĐT Italia, Costacurta đã ghi được 2 bàn/59 lần khoác áo Thiên thanh.

Cũng như bao cầu thủ khác sau khi chia tay sân cỏ, Costacurta theo nghiệp HLV. Sau hơn 1 năm làm trợ lý cho HLV Ancelotti, Billy quyết định rời Milan để dẫn dắt Mantova đang thi đấu tại Serie B từ năm 2008.

==Liên kết ngoài==
- Thông tin tại ACMilan.com
- European Champions Cup/UEFA Champions League Winning Squads
- View from America – BBC Sport, 8/3/04
- Costacurta signs off at San Siro – UEFA.com, 5/20/07
- Thông tin tại FIGC