Châu Đông Vũ

Châu Đông Vũ (tiếng Trung: 周冬雨, bính âm: "Zhōu Dōngyǔ", sinh ngày 31 tháng 1 năm 1992) là một nữ diễn viên người Trung Quốc. Cô nổi tiếng nhờ tham gia bộ phim "Chuyện tình cây táo gai" của đạo diễn Trương Nghệ Mưu vào năm 2010 và trở thành một thế hệ mới của Mưu Nữ Lang. Ngoài ra cô còn có nhiều tác phẩm gây chú ý như "Bạn cùng lớp", "Chúng ta của sau này" và "Em của thời niên thiếu". Đặc biệt bộ phim "Thất Nguyệt và An Sinh" đã giúp cô giành được giải thưởng Kim Mã lần thứ 53 cho nữ diễn viên xuất sắc nhất và nhiều giải thưởng khác. Sau khi đoạt Giải Kim Tượng, Giải Kim Kê vào năm 2020 nhờ vào vai diễn trong "Em của thời niên thiếu" và cùng với Giải Kim Mã trước đó, cô chính thức trở thành Tam kim ảnh hậu trẻ nhất lịch sử Trung Quốc.

Châu Đông Vũ được báo "Đô thị phương Nam" bình chọn là một trong "Tứ Đại Hoa Đán" thuộc thế hệ thập niên 1990 của điện ảnh Trung Quốc. Cô xếp thứ 71 trong danh sách 100 ngôi sao nổi tiếng Trung Quốc theo Forbes năm 2017, thứ 7 năm 2019 và thứ 3 năm 2020.

== Tiểu sử ==
=== Những năm đầu ===
Châu Đông Vũ sinh ra trong một gia đình lao động bình thường ở Thạch Gia Trang, tỉnh Hà Bắc. Năm cô học lớp 3, cha cô qua đời vì tai nạn xe hơi và mẹ cô đã tái hôn. Cô ấy từng tập thể dục dụng cụ khi còn nhỏ. Đến năm 12 tuổi, cô ấy đã gia nhập đội thể dục dụng cụ Thạch Gia Trang. Sau khi trải qua những năm trung học ở quê nhà, cô ghi danh vào Học viện Điện ảnh Bắc Kinh và tốt nghiệp năm 2011.

=== 2010-2015: Mưu nữ lang ra mắt ===
Trước kỳ thi tuyển sinh đại học năm 2010, với tư cách là sinh viên năm cuối của lớp khiêu vũ, Châu Đông Vũ đã đến Nam Kinh để tham gia một kỳ thi nghệ thuật. Đúng lúc đó "Chuyện tình cây táo gai" đang tìm chọn nữ chính trên toàn quốc, cô được đề cử với đạo diễn Trương Nghệ Mưu. Mặc dù lúc ấy chưa có kinh nghiệm diễn xuất, hình ảnh "thuần khiết" của Châu Đông Vũ đã được công nhận, và cô đóng vai chính Tĩnh Thu, trở thành một "Mưu nữ lang" thế hệ mới, ký hợp đồng với Công ty TNHH Điện ảnh Bắc Kinh, chính thức ra mắt, do đó đã bỏ lỡ kỳ thi tuyển sinh đại học năm 2010.

Tháng 9 năm 2010, sau khi "Chuyện tình cây táo gai" được công chiếu và thiết lập một kỷ lục phòng vé trên toàn quốc, năng lực của Châu Đông Vũ cuối cùng đã được công nhận. Cô giành được giải thưởng Hoa Biểu lần thứ 14 cho nữ diễn viên mới xuất sắc, Liên hoan phim quốc tế Valladolid lần thứ 56 cho nữ diễn viên tốt nhất, và nhiều giải thưởng chuyên nghiệp khác, trong đó có gần 20 giải thưởng, trở thành một ngôi sao sinh sau thập niên 1990 đáng chú ý. Tuy nhiên, do hình ảnh của Tĩnh Thu, cô đã bị giới hạn trong những hình ảnh thuần túy trong nhiều tác phẩm.

Vào ngày 2 tháng 2 năm 2011, Châu Đông Vũ và Đậu Kiêu, nam diễn viên chính trong "Chuyện tình cây táo gai", đã biểu diễn trên sân khấu Gala mùa xuân và biểu diễn bài hát mở đầu "Về nhà cho năm mới". Cũng trong năm đó, với sự hỗ trợ của Trương Nghệ Mưu, cô đã nộp đơn vào Học viện Điện ảnh Bắc Kinh và vượt qua kỳ thi.

Sau khi vào trường, Châu Đông Vũ tập trung học tập, không tham gia đóng phim vào năm thứ nhất. Vào tháng 9 năm 2012, do đổ vỡ trong sự hợp tác giữa Trương Thúc Bình và Trương Nghệ Mưu, Châu Đông Vũ đã được yêu cầu không quay phim mà không được phép, gây ra một cơn bão hủy bỏ. Nhưng người môi giới Po-lun để lệnh giới hạn để bắn chất vấn, cô ấy vẫn mất một vai trò trong bộ phim trang phục đầu tiên của tháng mười "Cung tỏa trầm hương", December từng là lần thứ IX Trung Quốc (Bắc Kinh) quốc tế Vườn Expo tình nguyện viên đại sứ. Trong một cuộc phỏng vấn tại Liên hoan phim Thượng Hải vào tháng 6 năm 2013, cô tuyên bố rằng không có vấn đề gì với hợp đồng, và người đại diện của cô đã được thay thế bởi Chen Yan, tổng giám đốc của Công ty TNHH Văn hóa Bắc Kinh Bono Shizhuang. Năm 2012, lần đầu tiên xuất hiện trên trang bìa tạp chí nổi tiếng "Elle", tháng 4 năm 2013 được trang web thời trang quốc tế RCFA chọn là người có phong cách thảm đỏ đẹp nhất trong lễ bế mạc Liên hoan phim quốc tế Bắc Kinh.

Năm 2011, cô đóng vai chính trong bộ phim tình cảm "Khuynh thành chi lệ" của đạo diễn Barbara Wong; và cũng tham gia bộ phim chiến tranh "Tương Gia Bắc Khứ", đóng vai Dương Khai Tuệ, vợ của nhà lãnh đạo chính trị Mao Trạch Đông.

Năm 2013, cô đóng vai chính trong bộ phim tình cảm cổ trang "Cung tỏa trầm hương", phần thứ tư của loạt phim "Cung" của Vu Chính. Tạp chí Variety đã ca ngợi diễn xuất của cô, nhận xét rằng: "Châu Đông Vũ thể hiện rất tốt trên màn ảnh, biến một nhân vật ban đầu ngây thơ thành một nữ anh hùng đầy đau khổ nhưng kiên cường".

Năm 2014, cô đóng vai chính cùng với Lâm Canh Tân trong bộ phim tình cảm tuổi trẻ "Bạn cùng lớp". Bộ phim đứng đầu doanh thu phòng vé Trung Quốc và Châu Đông Vũ được khen ngợi vì "bước đột phá trong diễn xuất". Cùng năm đó, cô tham gia bộ phim hài "Tâm hoa nộ phóng". Trái ngược với hình ảnh trong sáng và tươi trẻ thường thấy, Châu Đông Vũ đã thử sức với vai diễn một cô gái "mưu mẹo" trong phim. "Tâm hoa nộ phóng" trở thành một trong những bộ phim có doanh thu cao nhất mọi thời đại ở Trung Quốc.

Năm 2015, cô đóng vai chính cùng với Nguyễn Kinh Thiên trong bộ phim giật gân "Thám tử điên" và bộ phim truyền hình tuổi trẻ "Thiểu niên ban" cùng với Tôn Hồng Lôi.

===2016-nay: Sự nghiệp thăng tiến===
Châu Đông Vũ đã tạo nên bước đột phá với vai diễn trong phim "Thất Nguyệt và An Sinh", dựa trên tiểu thuyết cùng tên của Lý Kiệt. Châu Đông Vũ đã nhận giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất tại Giải Kim Mã lần thứ 53 cùng với bạn diễn Mã Tư Thuần trong phim này, và cũng giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất tại Giải thưởng Hội phê bình phim Hồng Kông lần thứ 28. Cùng năm đó, cô giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất tại Liên hoan phim quốc tế Ma Cao lần thứ 8 cho vai diễn trong bộ phim tình cảm Hàn Quốc-Trung Quốc "Đừng bao giờ nói lời từ biệt". Châu Đông Vũ cũng tham gia bộ phim truyền hình đầu tiên của mình, phim truyền hình chiến tranh gián điệp "Ma tước". Bộ phim đạt thành công thương mại, trở thành bộ phim truyền hình chiến tranh có tỷ suất người xem cao nhất cho đến nay với tỷ lệ người xem cao nhất là 2,46 và 11 tỷ lượt xem trực tuyến. Châu Đông Vũ được cả khán giả và đạo diễn khen ngợi vì đã thể hiện thành công một vai diễn đầy thử thách.

Năm 2017, Châu Đông Vũ đóng vai chính cùng với Kaneshiro Takeshi trong bộ phim hài lãng mạn "Hướng dẫn sử dụng đàn ông". Bộ phim thu về hơn 100 triệu nhân dân tệ và nhận được điểm 8,9/10 trên Maoyan. Cùng với thành công của Thất Nguyệt và An Sinh, Châu Đông Vũ được mệnh danh là đại diện của dòng phim tình cảm dành cho nữ giới ở Trung Quốc. Cùng năm đó, cô đóng vai chính trong bộ phim truyền hình lãng mạn tuổi mới lớn "Gió xuân mười dặm chẳng bằng em" cùng với Trương Nhất Sơn; và tham gia bộ phim khoa học viễn tưởng võ hiệp "Ngũ hiệp trừ yêu" do Từ Khắc đạo diễn.

Năm 2018, Châu Đông Vũ đóng vai chính trong phim tình cảm "Chúng ta của sau này" cùng với Tỉnh Bách Nhiên. Do Lưu Nhược Anh đạo diễn, bộ phim là một thành công lớn ở Trung Quốc, thu về 191 triệu đô la trong hai tuần đầu công chiếu.

Năm 2019, Châu Đông Vũ đóng vai chính trong bộ phim tuổi trẻ "Em của thời niên thiếu" do đạo diễn Derek Tsang của Thất Nguyệt và An Sinh chỉ đạo, đề cập đến vấn đề bạo lực học đường. Bộ phim đứng đầu doanh thu phòng vé và nhận được nhiều đánh giá tích cực. Châu Đông Vũ đã giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất tại Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông lần thứ 39 cho vai diễn của mình. Cùng năm đó, cô tham gia bộ phim "Trên ban công", trong đó cô cũng là một trong những nhà sản xuất. Năm 2019, Châu Đông Vũ xếp thứ bảy trong danh sách 100 người nổi tiếng Trung Quốc của Forbes, vị trí cao nhất đối với các nữ nghệ sĩ.

Năm 2021, Châu Đông Vũ đóng vai chính cùng với Hứa Khải trong bộ phim truyền hình "Thiên cổ quyết trần".

Năm 2023, Châu Đông Vũ đóng vai chính trong bộ phim "Nhiên Đông" của đạo diễn người Singapore Anthony Chen, bộ phim được công chiếu tại Liên hoan phim Cannes 2023 và tranh giải trong hạng mục Un Certain Regard.

Năm 2024, Châu Đông Vũ chính thức tham gia vào dự án bộ phim truyền hình "Bí Mật Bên Bờ Biển," đóng cùng với cô là Bành Quán Anh"." Cô vào vai Đồng Ngôn, một nữ pháp y dũng cảm, đồng thời kiêm luôn vai diễn chị gái song sinh Thẩm Diệu Khiết.

==Đời sống cá nhân==
Tại Liên hoan phim quốc tế Hawaii năm 2010, Châu Đông Vũ đã xin lỗi bằng tiếng Quan thoại vì lúc ấy cô không nói được tiếng Anh (không giống như bạn diễn Đậu Kiêu, người đã phiên dịch cho cô). Tuy nhiên, tại Liên hoan phim Cannes 2019, cô đã có thể nói tiếng Anh trôi chảy.

Ngày 22 tháng 4 năm 2015, Châu Đông Vũ tiết lộ trên Weibo rằng cô và người bạn cũ cùng lớp là Điền Minh Tân đang hẹn hò với nhau. Cả hai người quen biết nhau khi còn học tập tại Học viện Điện ảnh Bắc Kinh. Vào ngày 10 tháng 1 năm 2016, cô tuyên bố rằng cô đã trở lại trạng thái độc thân.

Vào tháng 3 năm 2021, Châu Đông Vũ đã chấm dứt hợp đồng với Burberry với tư cách là đại sứ thương hiệu sau khi công ty này tuyên bố sẽ ngừng mua bông từ khu tự trị Tân Cương của Trung Quốc giữa những cáo buộc về lao động cưỡng bức, vi phạm nhân quyền và nạn diệt chủng người Duy Ngô Nhĩ ở Trung Quốc do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đưa ra. Hành động của cô được coi là một động thái ủng hộ chủ nghĩa dân tộc và được nhiều sao điện ảnh Trung Quốc khác bắt chước.

== Tranh cãi ==
Với vai diễn Tần Niệm trong "Em của thời niên thiếu (Better days)", Châu Đông Vũ đã trở thành Ảnh hậu tại giải Kim Kê 2020. Cô đã vượt qua nhiều đối thủ nặng ký như Nhậm Tố Tịch (phim "Almost a comedy" - tựa Việt: "Điềm mật mật"), Liễu Nham ("My Dear Liar - Kẻ lừa đảo thân yêu"), Chúc Hi Quyên ("The empty nest") và Đàm Trác ("Sheep Without A Shepherd - Ngộ sát") để mang về cúp vàng Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất.

Tuy nhiên, chiến thắng của Châu Đông Vũ vấp phải làn sóng phản đối từ khán giả. Nhiều người xem nhận định diễn xuất của cô chưa đủ mức đánh bại các ứng cử viên khác để được vinh danh. Song, lý do chính khiến người đẹp 9X không được ủng hộ là vì bộ phim "Em của thời niên thiếu" vướng nghi vấn đạo nhái. Việc một nữ diễn viên thắng Kim Kê nhờ một tác phẩm bị cho là đạo phẩm gây nên tranh cãi lớn tại showbiz Hoa ngữ.