KN-25

KN-25 là tên định danh do Hoa Kỳ sử dụng để chỉ một hệ thống vũ khí của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Hệ thống vũ khí này được CHDCND Triều Tiên cho là hệ thống pháo phản lực phóng loạt cỡ nòng siêu lớn, trong khi Hoa Kỳ và Hàn Quốc cho là tên lửa đạn đạo tầm ngắn. Được giới thiệu lần đầu vào năm 2019, KN-25 là một hệ thống vũ khí kết hợp giữa pháo phản lực và tên lửa đạn đạo. Bên cạnh đó, KN-25 còn được Triều Tiên coi là một phần trong khả năng mang vũ khí hạt nhân chiến thuật của quốc gia này.

==Đặc điểm==
KN-25 là sự kết hợp giữa tên lửa đạn đạo và pháo phản lực. Mặc dù KN-25 được truyền thông nhà nước Triều Tiên cho là hệ thống pháo phản lực phóng loạt với cỡ nòng siêu lớn, nhưng Hoa Kỳ phân loại KN-25 là tên lửa đạn đạo tầm ngắn vì tầm bắn và kích thước lớn hơn so với các hệ thống pháo phản lực phóng loạt thông thường.

Tên lửa KN-25 nặng ba tấn, có chiều dài và đường kính . Với đường kính này, KN-25 trở thành hệ thống pháo phản lực có ống phóng lớn nhất thế giới. Tên lửa này có tầm bắn lên tới , cho phép Triều Tiên tấn công các mục tiêu quân sự của đối phương. Tên lửa có thể thay đổi quỹ đạo, qua đó làm tăng độ chính xác; bên cạnh đó, tên lửa cũng có thể được kích nổ ngay trên không trung. Ngoài ra, tên lửa này có thể mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật , bên cạnh đầu đạn nổ phân mảnh thông thường.

Đạn tên lửa của tổ hợp KN-25 có thể được dẫn đường bằng hệ thống dẫn đường quán tính hoặc hệ thống định vị vệ tinh. Tên lửa KN-25 sử dụng nhiên liệu rắn, giúp giảm thời gian chuẩn bị phóng và gây bất ngờ cho đối phương, trong khi việc sử dụng các bệ phóng di động giúp KN-25 dễ di chuyển hoặc ẩn giấu. Mỗi lần phóng tên lửa KN-25 cách nhau khoảng 20 giây.

Xe phóng của KN-25 gồm hai biến thể: Bánh lốp 8x8 hoặc bánh xích. Trong đó, xe phóng bánh lốp mang được bốn tên lửa, còn xe phóng bánh xích mang được sáu tên lửa. Riêng xe phóng bánh lốp có hai loại, gồm một loại sử dụng khung gầm , loại còn lại sử dụng khung gầm tương tự với xe bệ phóng của tên lửa Hwasong-11A.

==Quá trình phát triển==
KN-25 được giới thiệu lần đầu vào năm 2019. Đến tháng 10 năm 2022, Triều Tiên tuyên bố KN-25 có khả năng mang được vũ khí hạt nhân chiến thuật.

Cuối tháng 10 năm 2022, Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un cho biết, KN-25 đã được đưa vào sản xuất. Ngày 31 tháng 12 năm 2022, Triều Tiên tổ chức lễ bàn giao 30 xe phóng tên lửa KN-25 cho quân đội.

Tháng 9 năm 2024, Triều Tiên công bố gói nâng cấp cho xe bệ phóng bánh lốp của của KN-25. Đến tháng 5 năm 2025, Triều Tiên cho biết đã đưa hệ thống tên lửa KN-25 loại bánh xích vào sản xuất hàng loạt.

===Một số vụ phóng tiêu biểu===
- 31 tháng 7 năm 2019: Triều Tiên phóng tên lửa KN-25 lần đầu tiên.
- 24 tháng 8 năm 2019: Tên lửa KN-25 tiếp tục được phóng thử. Triều Tiên công bố các bức ảnh không qua kiểm duyệt về tên lửa này.
- 28 tháng 11 năm 2019: Triều Tiên phóng thử nghiệm KN-25, với thời gian giữa các lần tên lửa rời bệ phóng là khoảng 30 giây.
- 29 tháng 3 năm 2020: Triều Tiên phóng thử tên lửa KN-25. Trong vụ phóng này, Triều Tiên gọi KN-25 là bệ phóng rocket đa nòng "siêu lớn".
- 31 tháng 12 năm 2022 và 1 tháng 1 năm 2023: Quân đội Nhân dân Triều Tiên phóng thử bốn tên lửa KN-25 trong hai ngày. Trong đó, ba tên lửa được phóng đi vào ngày 31 tháng 12, quả tên lửa còn lại được bắn vào ngày 1 tháng 1.
- 18 tháng 3 năm 2024: Triều Tiên tổ chức diễn tập, phóng các tên lửa KN-25. Ông Kim Jong-un giám sát cuộc diễn tập.
- Tháng 4 năm 2024: Triều Tiên tổ chức diễn tập với sự tham gia của các tên lửa KN-25 để mô phỏng tấn công hạt nhân.
- 31 tháng 5 năm 2024: Triều Tiên phóng 18 tên lửa KN-25, với sự giám sát của ông Kim Jong-un.
- 5 tháng 11 năm 2024: Theo Hàn Quốc, Triều Tiên phóng các tên lửa KN-25, năm ngày sau vụ phóng tên lửa Hwasong-19.
- 8 tháng 5 năm 2025: Triều Tiên tổ chức tập trận với sự tham gia của các tên lửa KN-25, bên cạnh các tên lửa Hwasong-11A. Vụ phóng tên lửa được cho là để kiểm tra hiệu suất và độ ổn định bay nhằm phục vụ xuất khẩu.

== Xem thêm ==
- Hwasong-11A
- Hwasong-11D
- M142 HIMARS