U-108 (tàu ngầm Đức) (1940)

U-108 là một tàu ngầm tuần dương thuộc phân lớp Type IXB được Hải quân Đức Quốc Xã chế tạo trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nhập biên chế năm 1939, nó đã thực hiện tổng cộng mười một chuyến tuần tra, đánh chìm được 25 tàu buôn với tổng tải trọng và một tàu chiến phụ trợ tải trọng . "U-108" bị đánh chìm trong một đợt không kích của Không lực 8 Không lực Lục quân Hoa Kỳ xuống Stettin vào ngày 11 tháng 4, 1944, rồi được trục vớt nhưng cho xuất biên chế vào ngày 17 tháng 7, 1944. Khi Thế Chiến II bước vào giai đoạn kết thúc, nó bị đánh đắm trên sông Oder gần Swinemünde vào ngày 24 tháng 4, 1945 để tránh bị lọt vào tay lực lượng Đồng Minh.

== Thiết kế và chế tạo ==
=== Thiết kế ===
Thiết kế của tàu ngầm Type IXB là phiên bản nâng cấp nhỏ từ Type IXA, tăng thêm trữ lượng nhiên liệu để kéo dài tầm xa hoạt động. Chúng có trọng lượng choán nước khi nổi và khi lặn. Con tàu có chiều dài chung , lớp vỏ trong chịu áp lực dài , mạn tàu rộng , chiều cao và mớn nước .

Chúng trang bị hai động cơ diesel MAN M 9 V 40/46 siêu tăng áp 9-xy lanh 4 thì, tổng công suất , dẫn động hai trục chân vịt đường kính , cho phép đạt tốc độ tối đa , và tầm hoạt động tối đa khi đi tốc độ đường trường . Khi đi ngầm dưới nước, chúng sử dụng hai động cơ/máy phát điện Siemens-Schuckert 2 GU 345/34 tổng công suất . Tốc độ tối đa khi lặn là , và tầm hoạt động ở tốc độ . Con tàu có khả năng lặn sâu đến .

Vũ khí trang bị có sáu ống phóng ngư lôi , bao gồm bốn ống trước mũi và hai ống phía đuôi, và mang theo tổng cộng 22 quả ngư lôi . Tàu ngầm Type IX trang bị một hải pháo SK C/32 với 110 quả đạn, một pháo phòng không SK C/30 và hai pháo phòng không C/30. Thủy thủ đoàn bao gồm 4 sĩ quan và 44 thủy thủ.

=== Chế tạo ===
"U-108" được đặt hàng vào ngày 24 tháng 5, 1938, và được đặt lườn tại xưởng tàu AG Weser của hãng DeSchiMAG ở Bremen vào ngày 27 tháng 12, 1939. Nó được hạ thủy vào ngày 15 tháng 7, 1940, và nhập biên chế cùng Hải quân Đức Quốc Xã vào ngày 22 tháng 10, 1940 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Thiếu tá Hải quân Klaus Scholtz.

== Lịch sử hoạt động ==
=== 1941 ===
==== Chuyến tuần tra thứ nhất ====
"U-108" xuất phát từ Wilhelmshaven vào ngày 15 tháng 2, 1941 cho chuyến tuần tra đầu tiên trong chiến tranh. Nó tiến ra Bắc Hải, rồi băng qua khe GIUK giữa quần đảo Faroe và Iceland để hoạt động trong vùng biển Bắc Đại Tây Dương ngay phía Nam Iceland. Tại đây vào ngày 22 tháng 2, nó đã phóng ngư lôi đánh chìm tàu buôn Hà Lan "Texelstroom" ở vị trí cách Iceland . Sau đó vào ngày 28 tháng 2, "U-108" tiếp tục phóng ngư lôi đánh chìm tàu buôn Anh "Effna" . "U-108" kết thúc chuyến tuần tra và đi đến cảng Lorient bên bờ biển Đại Tây Dương của Pháp đã bị Đức chiếm đóng, đến nơi vào ngày 12 tháng 3. Lorient trở thành căn cứ hoạt động của "U-108" trong suốt thời gian còn lại của quãng đời hoạt động.

==== Chuyến tuần tra thứ hai ====
Trong chuyến tuần tra thứ hai diễn ra từ ngày 3 tháng 4 đến ngày 2 tháng 5, "U-108" đã hoạt động trong Bắc Đại Tây Dương ở khu vực eo biển Đan Mạch giữa Greenland và Iceland. Tại đây nó đã phóng ngư lôi đánh chìm tàu buôn tuần dương vũ trang HMS "Rajputana" ở vị trí về phía Tây Reykjavík, Iceland vào ngày 13 tháng 4.

==== Chuyến tuần tra thứ ba ====
"U-108" khởi hành từ cảng Lorient vào ngày 25 tháng 5 cho chuyến tuần tra thứ ba, và đã hoạt động tại khu vực Trung tâm Bắc Đại Tây Dương. Vào ngày 2 tháng 6, nó đã tấn công và đánh chìm chiếc "Michael E." , một CAM ship thuộc Đoàn tàu OB-327. Sau đó vào ngày 8 tháng 6, ở vị trí khoảng về phía Đông Newfoundland, Canada, nó tiếp tục tấn công Đoàn tàu OB-328 và đánh chìm các tàu buôn Anh "Baron Nairn" , và tàu buôn Hy Lạp "Dirphys" .

Tiếp tục chuyến tuần tra, chiếc U-boat lần lượt đánh chìm tàu buôn Na Uy "Christian Krohg" vào ngày 10 tháng 6, các tàu buôn Hy Lạp "Ellinco" và "Nicholas Pateras" cùng vào ngày 25 tháng 6, và tàu buôn Anh "Toronto" ở vị trí khoảng về phía Bắc quần đảo Azores vào ngày 1 tháng 7. "U-108" kết thúc chuyến tuần tra tại cảng Lorient vào ngày 7 tháng 7.

==== Chuyến tuần tra thứ tư ====
Trong chuyến tuần tra thứ tư diễn ra từ ngày 19 tháng 8 đến ngày 21 tháng 10, "U-108" hướng xuống phía Nam Đại Tây Dương để hoạt động tại khu vực hẹp giữa Tây Phi và lục địa Nam Mỹ. Tuy nhiên nó đã không đánh chìm được mục tiêu nào.

==== Chuyến tuần tra thứ năm ====
"U-108" xuất phát từ cảng Lorient vào ngày 9 tháng 12 cho chuyến tuần tra thứ năm, và đã hoạt động tại lối ra vào phía Tây của eo biển Gibraltar. Vào ngày 14 tháng 12, ở vị trí về phía Tây Nam mũi St. Vincent, Bồ Đào Nha, nó phóng ngư lôi đánh chìm tàu buôn Bồ Đào Nha (trung lập) "Cassequel" . Sau đó đến ngày 19 tháng 12, nó tấn công Đoàn tàu HG-76 và đánh chìm tàu buôn Anh "Ruckinge" ở vị trí về phía Tây Lisbon. "U-108" kết thúc chuyến tuần tra tại cảng Lorient vào ngày 25 tháng 12.

=== 1942 ===
==== Chuyến tuần tra thứ sáu ====
Khởi hành từ cảng Lorient vào ngày 8 tháng 1, 1942 cho chuyến tuần tra thứ sáu, "U-108" băng qua suốt Đại Tây Dương để tham gia Chiến dịch Paukenschlag (tiếng Anh: Chiến dịch Drumbeat), và hoạt động dọc theo bờ biển phía Đông của Hoa Kỳ. Ở vị trí ngoài khơi mũi Hatteras, North Carolina, nó đã đánh chìm tàu buôn Anh "Ocean Venture" vào ngày 8 tháng 2. Sau đó đến lượt các tàu buôn Na Uy "Tolosa" vào ngày hôm sau, và "Blink" vào ngày 8 tháng 2.

Tàu buôn Panama "Ramapo" bị đánh chìm ở vị trí khoảng về phía Tây Bắc Bermuda vào ngày 16 tháng 2, và tàu buôn Anh "Somme" vốn đã rơi lại phía sau Đoàn tàu ON-62 và bị chiếc U-boat đánh chìm hai ngày sau đó. "U-108" quay trở về cảng Lorient vào ngày 4 tháng 3.

==== Chuyến tuần tra thứ bảy ====
"U-108" xuất phát từ cảng Lorient vào ngày 30 tháng 3 cho chuyến tuần tra thứ bảy, và một lần nữa băng qua suốt Đại Tây Dương để hoạt động tại vùng biển về phía Đông Nam Hoa Kỳ. Vào ngày 25 tháng 4, ở vị trí khoảng về phía Tây Bắc Bermuda, nó đã đánh chìm tàu buôn Anh "Modesta" . Bốn ngày sau đó, sau khi bắt gặp "Mobiloil" , chiếc tàu ngầm phải tiêu phí sáu quả ngư lôi cùng nhiều phát đạn pháo 20-mm và 37-mm mới đánh chìm được chiếc tàu chở dầu Hoa Kỳ. Vào ngày 5 tháng 5, tàu buôn Hoa Kỳ "Afoundria" bị đánh chìm ở vị trí cách về phía Bắc Haiti; rồi đến lượt tàu buôn Latvia "Abgara" bị đánh chìm một ngày sau đó ở vị trí cách về phía Đông Nam Inagua, Bahamas.

Trong chặng quay trở về vào ngày 25 tháng 5 ở vị trí cách về phía Đông Bahamas, chiếc U-boat lại bắt gặp và đánh chìm chiếc tàu buôn Na Uy "Norland" , vốn bị tách rời khỏi Đoàn tàu ON-93. "U-108" kết thúc chuyến tuần tra tại cảng Lorient vào ngày 1 tháng 6.

==== Chuyến tuần tra thứ tám ====
Trong chuyến tuần tra tiếp theo diễn ra từ ngày 13 tháng 7 đến ngày 10 tháng 9, "U-108" vượt Đại Tây Dương hướng xuống phía Nam để hoạt động dọc bờ biển Đông Nam của Nam Mỹ. Tại đây nó lần lượt đánh chìm các tàu chở dầu Anh "Tricula" ở vị trí cách về phía Đông Bắc Trinidad vào ngày 3 tháng 8; tàu buôn Na Uy "Breňas" bốn ngày sau đó; và tàu chở dầu Hoa Kỳ "Louisiana" vào ngày 17 tháng 8.

==== Chuyến tuần tra thứ chín ====
"U-108" rời cảng Lorient vào ngày 25 tháng 10 cho chuyến tuần tra thứ chín nhằm đối phó lại Chiến dịch Torch, cuộc đổ bộ của lực lượng Đồng Minh lên Bắc Phi. Chiếc tàu ngầm hướng đến lối ra vào phía Tây của eo biển Gibraltar, là tuyến hàng hải của các đoàn tàu Đồng Minh tham gia chiến dịch. Tuy nhiên nó chỉ vửa đi đến ngoài khơi Maroc vào ngày 11 tháng 11 khi nó bị một tàu khu trục đối phương tấn công. Không thể sửa chữa những hư hại tại chỗ, chiếc U-boat buộc phải hủy bỏ chuyến tuần tra và quay trở về căn cứ vào ngày 26 tháng 11.

=== 1943 ===
==== Chuyến tuần tra thứ mười ====
Trong chuyến tuần tra thứ mười diễn ra từ ngày 20 tháng 1 đến ngày 24 tháng 2, 1943, "U-108" hoạt động trong Đại Tây Dương ngoài khơi bờ biển Bồ Đào Nha và Maroc. Tại đây lúc 16 giờ 15 phút ngày 10 tháng 2, nó bị một thủy phi cơ PBY Catalina thuộc Liên đội 202 Không quân Hoàng gia Anh xuất phát từ Gibraltar. Ba quả bom ném xuống đã gây hư hại nặng cho các ống phóng ngư lôi phía mũi tàu đến mức "U-108" phải kết thúc chuyến tuần tra và quay trở lại căn cứ Lorient.

==== Chuyến tuần tra thứ mười một ====
"U-108" tiếp tục xuất phát từ Lorient vào ngày 1 tháng 4 cho chuyến tuần tra thứ mười một, cũng là chuyến cuối cùng, để hoạt động tại khu vực Trung tâm Bắc Đại Tây Dương về phía Nam Greenland. Vào ngày 19 tháng 4, nó phóng ngư lôi đánh chìm tàu Liberty Hoa Kỳ "Robert Gray" , vốn bị phân tán khỏi Đoàn tàu HX 234, ở vị trí cách về phía Nam mũi Farewell tại tọa độ . Đến ngày 22 tháng 4, chiếc tàu ngầm bị một tàu khu trục đối phương thả mìn sâu tấn công trong nhiều giờ, nhưng đã tiếp tục theo dõi Đoàn tàu ON-S 4 mà không thể tấn công. "U-108" kết thúc chuyến tuần tra và đi đến Stettin (nay là Szczecin thuộc Ba Lan) vào ngày 16 tháng 5.

=== 1944 - 1945 ===
Đang khi neo đậu tại bến tàu tại Stettin, "U-108" bị đánh chìm trong một đợt không kích của Không lực 8 Không lực Lục quân Hoa Kỳ xuống thành phố cảng này vào ngày 11 tháng 4, 1944. Chiếc tàu ngầm được trục vớt sau đó, nhưng cho xuất biên chế vào ngày 17 tháng 7, 1944. Khi Thế Chiến II bước vào giai đoạn kết thúc, nó bị đánh đắm trên sông Oder gần Swinemünde, tại tọa độ , vào ngày 24 tháng 4, 1945 để tránh bị lọt vào tay lực lượng Đồng Minh. Lực lượng Liên Xô đã cho trục vớt con tàu vào mùa Hè năm 1946 và có thể đã tháo dỡ tại Stettin.

=== "Bầy sói" tham gia ===
"U-108" từng tham gia bảy bầy sói:
- West (2 – 20 tháng 6, 1941)
- Seeräuber (14 – 22 tháng 12, 1941)
- Schlagetot (9 – 17 tháng 11, 1942)
- Rochen (28 tháng 1 - 11 tháng 2, 1943)
- Adler (7 – 13 tháng 4, 1943)
- Meise (13 – 27 tháng 4, 1943)
- Specht (27 – 28 tháng 4, 1943)

=== Tóm tắt chiến công ===
"U-108" đã đánh chìm được 25 tàu buôn tổng tải trọng và một tàu chiến phụ trợ tải trọng :
== Xem thêm ==
- Trận Đại Tây Dương (1939-1945)