Lee Tae-min

Lee Tae-min (Hangul: ; sinh ngày 18 tháng 7 năm 1993) là một nam ca sĩ, vũ công, diễn viên người Hàn Quốc. Anh là thành viên của nhóm nhạc nam Hàn Quốc SHINee và nhóm nhạc đặc biệt SuperM do SM Entertainment thành lập và quản lý. Anh được các phương tiện truyền thông gắn mác là "Thần tượng của các thần tượng" do anh đã truyền cảm hứng cho rất nhiều thần tượng khác. Với tư cách là một diễn viên, vai diễn đầu tiên của Taemin là Junsu trong bộ phim hài "Những Bà Nội Trợ Vui Nhộn" của đài MBC năm 2009.

Taemin ra mắt với tư cách nghệ sĩ solo vào năm 2014 với EP đầu tay "Ace". Album đạt vị trí số một trên Bảng xếp hạng Gaon, và đĩa đơn chủ đạo ""Danger"" đạt vị trí thứ năm trên Bảng xếp hạng kỹ thuật số Gaon. Album phòng thu đầu tiên của anh, "Press It" (2016), cũng đạt vị trí số một trên Gaon. Taemin ra mắt solo tại Nhật Bản vào tháng 7 năm 2016 với việc phát hành EP thứ hai, "Sayonara Hitori". Một năm sau, EP thứ ba "Flame of Love" được phát hành.

Vào tháng 10 năm 2017, Taemin phát hành album phòng thu tiếng Hàn thứ hai "Move", và ca khúc chủ đề đã gây được sự chú ý nhờ vũ đạo đặc trưng. Năm 2018, Taemin phát hành album phòng thu tiếng Nhật đầu tiên "Taemin", và bắt đầu chuyến lưu diễn Nhật Bản đầu tiên mang tên Sirius. Album phòng thu tiếng Hàn thứ ba "Never Gonna Dance Again" (2020), với các đĩa đơn "Criminal" và "Idea", được giới phê bình đánh giá là một trong những album K-pop hay nhất năm 2020. Tiếp theo là các EP "Advice" (2021), "Guilty" (2023) và "Eternal" (2024).

== Tiểu sử ==
Taemin sinh ngày 18 tháng 7 năm 1993 tại thủ đô Seoul, Hàn Quốc.

Taemin học tiếng Trung tại Bắc Kinh vào năm 2007. Tháng 3 năm 2011, Taemin chuyển từ Trung học Chungdam sang Trung học Nghệ thuật Hanlim để theo kịp lịch trình bận rộn với kế hoạch Nhật tiến của SHINee và đã tốt nghiệp vào tháng 2 năm 2012. Taemin hiện đang theo học chuyên ngành âm nhạc và điện ảnh tại Đại học Myongji chuyên ngành Điện ảnh và Nhạc kịch. Taemin theo đạo Công giáo.

===Nghĩa vụ quân sự===
Vào ngày 19 tháng 4 năm 2021, Taemin thông báo nhập ngũ vào ngày 31 tháng 5 trong một buổi phát sóng trên V Live với tư cách là thành viên của ban nhạc quân đội. Ngày 14 tháng 1 năm 2022, Taemin sẽ hoàn thành nghĩa vụ quân sự của mình với tư cách là một nhân viên phục vụ cộng đồng do mắc phải các triệu chứng trầm cảm và rối loạn lo âu ngày càng trầm trọng hơn. Taemin xuất ngũ vào ngày 4 tháng 4 năm 2023.

== Sự nghiệp ==
=== 2008-2013: Bắt đầu sự nghiệp ===
Taemin học nhảy từ năm lớp ba tiểu học và được phát hiện qua 2005 SM Open Weekend Audition Casting khi học lớp 6. Năm 2008, anh được chọn làm thành viên của nhóm SHINee khi chỉ mới 14 tuổi. Nhóm ra mắt vào ngày 25 tháng 5 năm 2008 trên sân khấu "Inkigayo" của đài SBS. Một năm sau, Taemin ra mắt với vai trò diễn viên với vai diễn Junsu trong bộ phim hài "Những Bà Nội Trợ Vui Nhộn" của đài MBC năm 2009. Năm 2011, Taemin cùng với các thành viên khác sang Nhật Bản hợp tác với EMI Music Japan để cho ra mắt đĩa đơn tiếng Nhật đầu tiên và ra mắt chính thức tại đó. Tháng 1 năm 2012, Taemin lồng tiếng cho vai chính trong bản Hàn của phim hoạt hình "Koala Kid". Ngoài ra anh còn tham gia chương trình ca nhạc "Immortal Song 2".

Taemin đảm nhiệm vai trò nhảy chính của nhóm và được đánh giá là một trong những idol có vũ đạo tốt nhất K-pop. Giọng hát của anh cũng ngày càng được đánh giá cao và ngày càng hoàn thiện. Ngày 19 tháng 9 năm 2012, Taemin phát hành ca khúc nhạc phim (OST) đầu tiên của mình, "U", cho bộ phim truyền hình To the Beautiful You. Ngày 16 tháng 10, có thông báo rằng Taemin, cùng với Eunhyuk của Super Junior và Henry của Super Junior-M, Hyoyeon của Girls' Generation, Kai và Lộc Hàm của EXO sẽ tham gia với tư cách là một nhóm nhảy sáu thành viên cho ca khúc chủ đề Veloster "Maxstep", một sản phẩm hợp tác giữa SM Entertainment và Hyundai. Một video teaser của bài hát đã được công chiếu tại PYL Younique Show vào ngày 17 tháng 10.

Vào tháng 4 năm 2013, SM Entertainment tiết lộ rằng Taemin sẽ tham gia chương trình tạp kỹ thực tế "We Got Married" với Apink Son Naeun làm bạn diễn, thay thế cho cặp đôi trước đó là Kwanghee và Sunhwa. Cùng năm, Taemin xuất hiện trong ba tập phim truyền hình "Trung tâm mai mối" trong vai ca sĩ thần tượng Yang Hoyeol với nghệ danh Ray. Vào tháng 6, anh góp mặt trong bài hát solo "Trap" của Super Junior-M Henry cùng với Kyuhyun của Super Junior. Vào tháng 12, Taemin tham gia hát ca khúc "Footsteps" của bộ phim "Thủ tướng và Tôi", ca khúc đầu tiên được xem trước trong bộ phim và vào cuối tập thứ ba.

=== 2014-2016: Ra mắt solo với "Ace, Press It" và "Sayonara Hitori" ===
Vào tháng 5 năm 2014, Taemin xuất hiện trong vở nhạc kịch "Được làm hoàng hậu" tại Nhật Bản. Vào ngày 18 tháng 8 năm 2014, Taemin ra mắt solo với việc phát hành đĩa mở rộng (EP) đầu tiên "Ace" và đã đạt vị trí số một trên Bảng xếp hạng Gaon của Hàn Quốc, trong khi đĩa đơn chủ đạo "Danger" đạt vị trí thứ năm trên Bảng xếp hạng kỹ thuật số Gaon. Video âm nhạc "Danger" được phát hành vào ngày 16 tháng 8, do biên đạo múa người Mĩ Ian Eastwood và nhóm chỉ đạo biểu diễn BeatBurger của SM Entertainment biên đạo. Taemin đã đến Los Angeles để học các động tác.

Taemin cũng xuất hiện trên truyền hình "Idol Maknae Rebellion" với tư cách khách mời cùng với các thành viên Key và Jonghyun.

Ngày 3 tháng 2 năm 2015, Taemin đã được xác nhận sẽ tham gia mùa đầu tiên của "Sự trở lại của Cặp đôi Trời định". Vào ngày 14 tháng 4, Taemin tham gia chương trình "Off to School" của đài JTBC với tư cách diễn viên. Ngày 1 tháng 6, anh phát hành bài hát "That Name" hợp tác với người anh cùng nhóm Jonghyun cho nhạc phim "Học đường 2015" của đài KBS2. Bài hát ra mắt ở vị trí thứ 36 trên Bảng xếp hạng kỹ thuật số Gaon.

Tháng 2 năm 2016, SM đã phát hành album solo comeback của Taemin, "Press It". Album bao gồm mười bài hát, bao gồm đĩa đơn chính "Press Your Number", được đồng sản xuất bởi Bruno Mars và đã gây được thành công ấn tượng với lượt đĩa bán ra cao nhất tuần đầu tiên (hơn 72000 bản) trong lịch sử các thần tượng solo Hàn Quốc. Taemin chia sẻ với các phóng viên tại buổi họp báo do thành viên cùng nhóm Minho tổ chức tại SM Town Coex Artium ở quận Gangnam, Seoul: "Sau EP này, tôi đã biểu diễn cùng SHINee nhưng tôi cũng dành nhiều thời gian để chuẩn bị cho album solo tiếp theo của mình, […] Tôi đã phải đi học thêm rất nhiều để luyện hát và vũ đạo, đồng thời xem lại các bài hát trước đây của mình. Tôi muốn nói rằng tôi đã trở thành một nghệ sĩ biểu diễn mạnh mẽ hơn".

Tháng 7 năm 2016, SM đã cho phát hành MV solo debut của Taemin mang tên ""Sayonara Hitori" (さよならひとり)". Điều này đã khiến cho nhiều người bất ngờ vì SMTOWN đã không tung ra teaser trên trang của mình. MV cũng đã nói lên điều kiện kinh tế của SM. EP được phát hành vào ngày 27 tháng 7, bao gồm bốn bài hát mới cùng với phiên bản tiếng Nhật của "Press Your Number". Cuối tháng 6, Taemin được xác nhận tham gia chương trình nhảy "Hit the Stage" của Mnet. Anh hợp tác với Sugawara Koharu, cũng chính là biên đạo nhảy của bài "Sayonara Hitori", và giành vị trí quán quân trong tập hai.

=== 2017–2018: "Flame of Love", "Move" và "Taemin" ===
Vào tháng 7 năm 2017, Taemin tổ chức concert solo đầu tiên của mình tại Nippon Budokan ở Tokyo, Nhật Bản, thu hút 28.000 người hâm mộ. Cùng tháng đó, EP tiếng Nhật thứ hai của anh, "Flame of Love", được phát hành. Taemin tổ chức concert đầu tiên tại Hàn Quốc Off-Sick trong ba ngày vào cuối tháng 8, biểu diễn trước tổng cộng 12.000 người. Encore Off-Sick được công bố vào ngày 7 tháng 9 và diễn ra vào ngày 14 và 15 tháng 10 tại Nhà thi đấu Jamsil thu hút 10.000 người hâm mộ. Các buổi biểu diễn bổ sung được tiếp nối tại Nhật Bản.

Vào tháng 8 năm 2017, bộ phim truyền hình Nhật Bản đầu tiên của Taemin, "Final Life: Even If You Disappear Tomorrow", đã được công bố. Bộ phim hình sự do Kurakata Masatoshi và Maruyama Takeshi đạo diễn, là một tác phẩm gốc Nhật Bản dành cho Amazon Prime Video và được phát hành vào tháng 9. Phim có sự tham gia của Taemin và Matsuda Shota. Taemin cũng góp giọng trong nhạc phim của bộ phim truyền hình "What's This Feeling". Chương trình thực tế đầu tiên của anh "The Taemin: Xtra Cam" được phát sóng qua V Live, cho thấy quá trình chuẩn bị cho album sắp ra mắt của anh và cảnh quay hậu trường concert.

Taemin tham gia chương trình truyền hình thực tế "The Unit" với vai trò cố vấn vào tháng 10 năm 2017. Album phòng thu thứ hai của anh "Move" được phát hành vào ngày 16 tháng 10 năm 2017. Ca khúc chủ đề cùng tên đã thu hút sự chú ý nhờ vũ đạo độc đáo và tạo nên một xu hướng mang tên "hội chứng Move" sau khi màn trình diễn bài hát này trở nên viral ở Hàn Quốc. Album ra mắt ở vị trí thứ hai trên Bảng xếp hạng Gaon và vị trí thứ ba trên Bảng xếp hạng Album quốc tế của Billboard. Với tác phẩm này, Taemin được nhận giải "Nghệ sĩ có màn trình diễn vũ đạo xuất sắc nhất" tại lễ trao giải MAMA 2017, anh có màn kết hợp với Sunmi tại hai bài "Gashina" và "Move". Ngày 10 tháng 11 năm 2017, anh ra mắt MV "Thirsty". Vào ngày 10 tháng 12, phiên bản repackaged của Move đã được phát hành, có tựa đề Move-ing. Phiên bản này đã bổ sung bốn bài hát mới vào danh sách bài hát, bao gồm đĩa đơn chính "Day and Night". Cùng tháng đó, Taemin đã lên lịch biểu diễn tại Lễ hội Âm nhạc thường niên KBS nhưng đã hủy bỏ một tuần sau cái chết của thành viên Jonghyun.

Taemin đã tham gia chương trình "Why Not? The Dancer" của đài JTBC vào tháng 5 năm 2018. Chương trình nói về việc anh đến Los Angeles cùng Eunhyuk và thành viên Highlight Lee Gikwang trong hành trình trở thành biên đạo múa. Sau đó, anh tham gia chương trình âm nhạc "The Call" và hợp tác với các nghệ sĩ như Bewhy và UV. Bắt đầu từ ngày 21 tháng 9 năm 2018, Taemin bắt đầu chuyến lưu diễn đầu tiên của mình tại Nhật Bản, Sirius It consisted of 32 sold-out shows across 16 cities, attracting 100,000 people. Chương trình bao gồm 32 buổi diễn đã bán hết vé tại 16 thành phố, thu hút 100.000 người. Vào ngày 5 tháng 11, Taemin đã phát hành album phòng thu cùng tên "Taemin", album thứ ba của anh và là album đầu tiên bằng tiếng Nhật.

=== 2019: Hoạt động với SuperM và nghĩa vụ quân sự ===
Taemin đã phát hành EP tiếng Hàn thứ hai của mình, "Want", vào ngày 11 tháng 2 năm 2019.Vũ đạo cho ca khúc chủ đề được biên đạo bởi Sugawara Koharu. EP đã lọt vào nhiều bảng xếp hạng "Billboard", bao gồm vị trí thứ tư trên bảng xếp hạng album quốc tế, lần thứ năm Taemin lọt vào bảng xếp hạng này cho đến nay với vị trí thứ năm trên Các bảng xếp hạng Heatseekers, một kỷ lục mới trong sự nghiệp. Sau khi phát hành, Taemin đã tổ chức concert tiếng Hàn thứ hai của mình T1001101, được tổ chức tại Nhà thi đấu bóng ném Olympic SK từ ngày 15 đến ngày 17 tháng 3.

Taemin bắt đầu chuyến lưu diễn sân vận động đầu tiên tại Nhật Bản, XTM, tại Hokkaidō vào ngày 8 tháng 6. Mười bốn buổi diễn đã được lên lịch, với ba buổi diễn nữa được bổ sung vào tháng 8 để đáp ứng nhu cầu.[64] Vào ngày 4 tháng 8, Taemin phát hành EP tiếng Nhật thứ ba của mình, Famous, với bản phát hành vật lý vào ngày 28 tháng 8 thông qua EMI Records và Universal Music Japan. Đĩa đơn chính và ca khúc chủ đề "Famous" được phát hành vào ngày 26 tháng 7 năm 2019 cùng với một video âm nhạc. EP đã đứng đầu Bảng xếp hạng Album Oricon, và đây cũng là lần đầu tiên anh đạt được thành tích này.

Tháng 8 năm 2019, Taemin trở thành thành viên của SuperM, một nhóm nhạc đặc biệt hoạt động tại thị trường Mĩ do SM Entertainment và Capitol Records hợp tác thành lập. Nhóm ra mắt công chúng với mini-album đầu tay cùng tên vào ngày 4 tháng 10 năm 2019. Taemin trở lại Nhật Bản với concert T1001101 vào tháng 12, biểu diễn tại Sân vận động Yokohama và Hội trường Osaka-jō trong ba ngày.

===2020–nay: "Never Gonna Dance Again", "Advice", "Guilty" và "Eternal"===
Taemin dự kiến tổ chức concert Never Gonna Dance Again tại Seoul vào tháng 3 năm 2020, nhưng đã bị hủy do đại dịch COVID-19. Trước khi phát hành album sắp tới, anh đã tham gia chương trình truyền hình thực tế trực tuyến "Rare-Taem", trong đó anh hoàn thành các nhiệm vụ dựa trên kết quả của một trò boardgame. Album phòng thu tiếng Hàn thứ ba của Taemin, "Never Gonna Dance Again", được phát hành thành hai phần vào tháng 9 và tháng 11 năm 2020. Dự án này, cùng với các đĩa đơn chính "Criminal" và "Idea", đã được các nhà phê bình công nhận rộng rãi là một trong những bản phát hành K-pop hay nhất trong năm.

Taemin phát hành ca khúc "My Day" cho nhạc phim của bộ phim truyền hình Navillera của đài tvN vào tháng 3 năm 2021. Anh phát hành EP tiếng Hàn thứ ba, "Advice", vào ngày 18 tháng 5. Album gồm năm bài hát, bao gồm đĩa đơn chủ đề cùng tên. Taemin đã chiếu trước đĩa đơn này tại concert online mang tên N.G.D.A. (Never Gonna Dance Again), được tổ chức thông qua nền tảng Beyond LIVE vào ngày 2 tháng 5. Concert đã thu hút gần 90.000 người xem trên 119 quốc gia. Taemin đã tham gia thu âm bài hát chủ đề của Thế vận hội Mùa hè 2020 trước khi nhập ngũ.

Taemin trở lại với tư cách nghệ sĩ solo với EP thứ tư "Guilty" vào ngày 30 tháng 10 năm 2023, 2 năm 5 tháng sau "Advice". Vào tháng 12, anh đã tổ chức concert mang tên Metamorph tại Sân vận động Inspire ở Incheon. Anh là nghệ sĩ đầu tiên tổ chức concert solo tại sân vận động đa năng đầu tiên ở Hàn Quốc. Hợp đồng solo của Taemin với SM Entertainment kết thúc vào tháng 3 năm 2024, mặc dù anh vẫn tiếp tục hoạt động nhóm với SHINee dưới trướng công ty, anh đã ký hợp đồng mới với BPM Entertainment cho các hoạt động solo. Anh đã phát hành EP thứ năm "Eternal" vào ngày 19 tháng 8, kỷ niệm 10 năm ra mắt solo. Vào ngày 31 tháng 8, anh bắt đầu chuyến lưu diễn vòng quanh thế giới mang tên Ephemeral Gaze, bắt đầu bằng các concert ở châu Á. Anh đã dẫn chương trình sống còn "" của Mnet vào tháng 9 năm 2024. Chuyến lưu diễn của anh kết thúc vào tháng 4 năm 2025 với các buổi biểu diễn encore tại Nhà thi đấu Thể dục dụng cụ Olympic ở Seoul.

Vào ngày 13 tháng 9, Taemin bắt đầu chuyến lưu diễn arena Nhật Bản mang tên Veil và phát hành đĩa đơn kỹ thuật số cũng tên "Veil".

==Từ thiện==
Năm 2016, Taemin cùng với thành viên cùng nhóm Key và các nghệ sĩ khác từ SM Entertainment đã tham gia chiến dịch "Make a Promise" của UNICEF và Louis Vuitton, trong đó 40% số tiền thu được đã được quyên góp thông qua UNICEF cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.

== Nhạc ==
===Album phòng thu===
- "Press It" (2016)
- "Move" (2017)
- "Taemin" (2018)
- "Never Gonna Dance Again" (2020)

=== Tác phẩm sáng tác ===
Tất cả các tác phẩm sáng tác đều được chuyển thể từ Hiệp hội Bản quyền Âm nhạc Hàn Quốc.