hirine/wikipedia-vietnamese-1M296K-dataset huggingface dataset:
Nhóm ngôn ngữ Slav Đông

Nhóm ngôn ngữ Slav Đông là một trong ba phân nhóm ngôn ngữ Slav, hiện được nói khắp Đông Âu, Bắc Á và vùng Kavkaz. Đây là nhóm ngôn ngữ Slav có đông người nói nhất, vượt xa Slav Tây và Slav Nam. Ba ngôn ngữ Slav Đông được công nhận rộng rãi là tiếng Belarus, tiếng Nga, và tiếng Ukraina; tiếng Rusyn có thể được xem là một ngôn ngữ riêng hay một phương ngữ tiếng Ukraina.

Các ngôn ngữ Slav Đông bắt nguồn từ một ngôn ngữ chung, tiếng Slav Đông cổ, ngôn ngữ của nhà nước thời trung cổ Rus' Kiev (một chính thể tồn tại từ thế kỷ 9 tới thế kỷ 13). Tất cả ngôn ngữ Slav Đông đều được viết bằng chữ Kirin, với khác biệt riêng ở từng ngôn ngữ.
==Đặc điểm==
Nhóm ngôn ngữ Slav Đông mang tính chất của một dãy phương ngữ với nhiều phương ngữ chuyển tiếp. Giữa tiếng Belarus và tiếng Ukraina là phương ngữ Polesia Tây, mang đặc điểm của cả hai ngôn ngữ. Phương ngữ Polesia Đông một mặt là phương ngữ chuyển tiếp giữa tiếng Belarus và tiếng Ukraina, mặt khác cũng chuyển tiếp giữa tiếng Nga miền Nam với tiếng Belarus. Đồng thời, tiếng Belarus và tiếng Nga miền nam là một vùng ngôn ngữ liên thông, làm cho việc vạch rõ biên giới giữa hai bên trở nên khó khăn. Phương ngữ tiếng Nga miền Trung (có tiểu phương ngữ Moskva) là cơ sở cho dạng viết chuẩn và là dạng tiếng Nga chuyển tiếp giữa miền Bắc với miền Nam. Phương ngữ tiếng Nga miền Bắc (với tiền thân là phương ngữ Novgorod cổ) lưu giữ nhiều đặc điểm nguyên thủy. Do chịu ảnh hưởng của Liên bang Ba Lan và Lietuva qua nhiều thế kỷ, tiếng Belarus và Ukraina được tiếng Ba Lan, một ngôn ngữ Slav Tây, ảnh hưởng về nhiều mặt.
Katsuobushi

Cá bào của Nhật được làm từ cá ngừ (tên khoa học: "Katsuwonus pelamis", tên tiếng Nhật là "katsuo", tiếng Anh là "bonito") xông khói, muối khô.

Các lát cá ngừ bào "Katsuobushi" và tảo bẹ khô ("kombu") là nguyên liệu chính cho nước dùng "dashi", một loại nước dùng cơ bản để nấu súp miso và nhiều loại sốt như sốt "soba no tsukejiru" trong ẩm thực Nhật Bản.

Loại umami đặc trưng trong katsuobushi là do hàm lượng axit inosinic cao. "Katsuobushi" truyền thống, gọi là "karebushi", thường được trồng với nấm "Aspergillus glaucus" để làm giảm độ ẩm.

==Cách chế biến truyền thống==
Cá ngừ sống được rút ruột và thái lát. Phần phi-lê cá được bỏ vào xửng và để lửa sôi nhẹ trong khoảng thời gian 1 giờ. Mỡ, vảy và xương được bỏ đi.

Sau đó, phần phi-lê được xông khói bằng gỗ sồi, sồi bộp cho đến khi miếng cá trở nên khô. Các phần cháy và phần dơ bẩn bên ngoài miếng thịt sẽ được cạo bỏ đi rồi phơi miếng cá dưới ánh nắng. Tiếp theo, miếng cá sẽ được phun xịt vi nấm "Aspergillus glaucus" và được để trong phòng kín để lên mốc.

Trong quá trình lên mốc, mốc sẽ liên tục được cạo bỏ đi cho đến khi mốc ngừng phát triển. Cá sẽ trở nên cứng và khô như thanh gỗ. Lúc này, nó chỉ còn nặng ít hơn 20% trọng lượng ban đầu, và được gọi là "karebushi" (枯節) hay "honkarebushi" (本枯節).

==Bào==
Theo truyền thống, các miếng "katsuobushi" lớn sẽ được cất giữ, khi cần mới lấy ra bào bằng một dụng cụ gọi là "katsuobushi kezuriki", tương tự như một phiến gỗ.

Ngày nay, các lát cá bào nhỏ có màu hồng nâu được đóng thành từng gói. Loại cá bào nhỏ, mỏng hơn, gọi là "hanakatsuo" (花鰹; はなかつお) được dùng để thêm hương vị và rắc lên bề mặt nhiều món ăn Nhật Bản. Loại cá bào lớn hơn, dày hơn, gọi là kezurikatsuo (削り鰹; けずりかつお) được dùng để làm loại nước dùng dashi phổ biến khắp nơi.

==Cách dùng==
Ngoài việc được dùng để tạo nên nước dùng dashi, các cách dùng katsuobushi phổ biến là:
- Okaka (おかか), cá bào bằm miếng nhỏ rắc chút nước tương.
- Để rắc lên cơm viên (onigiri).
- Rắc lên cơm. Chủ yếu là cơm hộp bentō, và thường được phủ bởi một lớp rong biển (nori).
- Loại okaka khô là nguyên liệu cho rắc lên mặt món cơm "furikake" (gọi là "okaka furikake").
- Là một món chấm mặn cho đậu hũ lạnh ("hiyayakko", 冷奴) cùng với gừng bào và hành lá.
- Rắc cùng với mè và rong biển xắt nhỏ lên mặt tô mì lạnh soba.
- Rắc lên mặt món takoyaki và món bánh xèo Nhật Bản.
- Gia thêm hương vị cho trứng muối cùng với dầu mè và nước tương.
- Là một món ăn giàu chất đạm dành cho mèo có bán ở các cửaa hàng dành cho thú cưng.

==Liên kết ngoài==
- Video of "dancing fish flakes"
- an interesting description of katsuobushi seen in the Tsukiji fish market
- Production images of katsuobushi
Đại Hợp (định hướng)

Đại Hợp có thể là:

- Địa danh cũ
- Xã Đại Hợp, huyện Kiến Thụy, thành phố Hải Phòng.
- Xã Đại Hợp, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương.
Louise Sauvage

Alix Louise Sauvage (sinh ngày 18 tháng 9 năm 1973 ở Perth, Tây Úc) là một tay đua xe lăn Paralympic Úc. 
Sauvage thường được coi là phụ nữ chơi thể thao khuyết tật nổi tiếng nhất tại Úc. Cô giành được hai huy chương vàng và một huy chương bạc ở Sydney 2000 Paralympic trò chơi trước một đám đông chủ nhà. Vào năm 2004 Thế vận hội Olympic, cô đứng thứ 3 trong các môn thể thao trình diễn của Phụ nữ 1500 m xe lăn. Cô từng tham gia Paralympic mùa hè năm 2004, nơi cô đã giành bạc trong cuộc đua 400 và 800 mét. Cô đã giành được bốn Marathon Boston, và giữ kỷ lục thế giới trong m 1500, 5000 m và 4x100 m và chuyển tiếp m 4x400. Cô là nữ vận động viên Úc của năm vào năm 1999, và vận động viên xe lăn quốc tế nữ của năm vào năm 1999 và 2000. 

==Tham khảo==
Câu nói:
Đây đúng là một thử thách, tôi cảm nhận được tiếng gió chạm vào lời những cổ động viên, hơi thở của đám đông, họ đã động viên, cổ vũ để tôi tiến đến chiếc huy hương vàng
Trạch tả

Trạch tả hay còn gọi thủy đề, mã đề nước (danh pháp khoa học: Alisma plantago-aquatica) là loài thực vật có hoa, bản địa của hầu khắp bán cầu Bắc, gồm châu Âu, Bắc Á, Bắc Mỹ. Loài này sống ở vùng bùn lầy hoặc vùng nước ngọt.

==Miêu tả==
Trạch tả là loài thực vật không có lông, sống ở vùng nước nông. Lá cây có thể dài 15–30 cm, thân có thể cao đến 1 m.

==Sử dụng==
Làm thuốc lợi tiểu trong trường hợp tiểu tiện ít, nhiễm trùng đường tiết niệu gây đau buốt, phù do chức năng thận kém, dùng làm hạ cholesterol và lipid máu.

==Hóa học==
Cây trạch tả có chứa tinh bột, các dẫn chất Triterpenoid, Iod, Mn...
Cóc lưỡi tròn Israel

Cóc lưỡi tròn Israel (cũng gọi Cóc lưỡi tròn Israel hay Cóc lưỡi tròn Palestin) () ("agulashon sh'hor-gahon") (tên khoa học Discoglossus nigriventer) là một loài lưỡng cư được cho là đã tuyệt chủng cho đến khi mẫu con cái được phát hiện ngày 16/11/2011. Nó là loài đặc hữu đầm lầy hồ Hula ở Israel.\\
Việc đầm lầy Hula khô thập niên 1950 đã được cho là nguyên nhân dẫn đết sự tuyệt chủng của loài cóc này, cùng với loài cá Cyprinidae "Acanthobrama hulensis" và cá Cichlidae "Tristramella intermedia". Các cải thiện môi trường ở khu dự trữ Hula đã được cho là nguyên nhân khả dĩ cho sự xuất hiện trở lại của loài cóc này.
Chi Cóc lưỡi tròn

Chi Cóc lưỡi tròn ("Discoglossus") là một chi cóc thuộc họ Cóc bà mụ. Các thành viên của chi này được tìm thấy ở Nam Âu, Tây Bắc châu Phi, Israel và có thể cả Syria.
Thịt nhân tạo

Thịt nhân tạo có thể là

- Thịt giả, một loại thực phẩm chay với thành phần chính là chất đạm có nguồn gốc thực vật
- Thịt trong ống nghiệm hay thịt nuôi cấy, một loại thịt được hình thành bởi việc nuôi cấy các tế bào cơ trong phòng thí nghiệm
Chất lưu Newton

Chất lưu Newton - là chất lỏng nhớt, tuân theo định luật ma sát trong của Newton, nghĩa là ứng suất tiếp tuyến và gradient vận tốc phụ thuộc tuyến tính với nhau. Hệ số tỉ lệ giữa 2 chúng được gọi là độ nhớt.

== Định nghĩa ==
Phương trình miêu tả lực nhớt trong cơ học chất lỏng Newton được cho bởi phương trình:

trong đó:

- Phương trình này thường được cho dòng chảy theo 1 hướng, khi mà vec-tơ vận tốc có thể coi là cùng phương (song song) tại mọi điểm trong thể tích chất lỏng đang xét.

Công thức tổng quát để xác định lực ma sát trong: vi phân vec-tơ lực ma sát trong bằng ten-xơ của hệ số nhớt, nhân với tích có hướng của vi phân vec-tơ diện tích (của các lớp chất lỏng tiếp xúc) và rot vận tốc.

trong đó formula_6 - tenxơ hệ số nhớt. Các thành phần trên đường chéo chính của ten-xơ chính là độ nhớt phân tử của chất lỏng, còn lại là độ nhớt rối.

Từ định nghĩa, nói riêng, suy ra chất lỏng là chất lưu Newton nếu như ngoại lực rất nhỏ. Ví dụ như nước là chất lưu Newton, vì nó có tính chất của chất lỏng, mà trong đó không có sự phụ thuộc vào tốc độ khuấy trộn, ngược lại với chất lưu phi Newton - độ nhớt phụ thuộc vào vận tốc dòng chảy - ví dụ, sự khuấy trộn có thể sinh ra "hố" ở phía sau (xuất hiện trong một thời gian ngắn - tương tự như trong một số chất như huyền phù của tinh bột trong nước lạnh), và khi giảm độ dày của lớp chất lỏng thì sẽ xảy ra biến đổi đột ngột của độ nhớt vì sự thay đổi vận tốc chảy của chất lỏng (có thể quan sát ở một số loại sơn rất dễ, nhưng sau khi sơn thì bề mặt trở nên rất nhớt, thậm chí là không chảy trên bề mặt thẳng đứng).

Đối với chất lưu Newton, theo định nghĩa thì độ nhớt chỉ phụ thuộc vào nhiệt độ và áp suất (cũng như phụ thuộc vào thành phần hóa học, nếu chất lỏng không thuần khiết) và không phụ thuộc vào lực tác dụng lên nó.

Nếu chất lỏng không bị nén và độ nhớt - hằng số trong toàn bộ thể tích, thì phương trình biểu diễn ứng suất tiếp tuyến trong hệ tọa độ vuông góc như sau:

với formula_8 tenxơ ứng suất (cũng hay ký hiệu là formula_9)

trong đó, theo như những quy ước về ten-xơ thì:

Nếu chất lỏng không tuân theo những hệ thức trên thì được gọi là chất lỏng phi Newton, ví dụ như: dung dịch polyme, một số thể huyền phù rắn, và nhiều loại chất lỏng rất nhớt.

Xem thêm: dòng chảy Tailor-Couette
Bò sừng xoắn

Bò sừng xoắn (tên khoa học: Pseudonovibos spiralis) là loài bò ở Campuchia và Việt Nam. Bò sừng xoắn thường được mô tả là loài thú gần giống bò, có sừng xoắn, dài khoảng 45 cm. Hiện chỉ mới thấy sừng của loài này. Sự tồn tại của bò sừng xoắn như là một loài riêng hiện vẫn đang có nhiều nghi vấn (Galbreath & Melville, 2003).
Phùng Thiệu Phong

Phùng Thiệu Phong (sinh ngày 7 tháng 10 năm 1978) là nam diễn viên người Trung Quốc.

==Tiểu sử==
Phùng Thiệu Phong sinh ra và lớn lên tại Thượng Hải nhưng quê gốc ở Ninh Ba, Chiết Giang, Trung Quốc.

==Đời tư==
Ngày 16 tháng 10 năm 2018. Anh và nữ diễn viên Triệu Lệ Dĩnh thông báo qua tài khoản weibo cá nhân về việc cả hai đã hoàn tất đăng ký kết hôn.

Ngày 1 tháng 1 năm 2019, Thiệu Phong đăng weibo thông báo Lệ Dĩnh đã mang thai.

Ngày 8 tháng 3 năm 2019, Lệ Dĩnh hạ sinh một bé trai đầu, theo tiết lộ gần đây của Thiệu Phong trong một show truyền hình thì tên ở nhà của bé là Tưởng Tưởng.

Ngày 23 tháng 4 năm 2021, Studio Triệu Lệ Dĩnh đăng thông báo Triệu Lệ Dĩnh và Phùng Thiệu Phong đã ly hôn.

== Sự nghiệp ==
Tốt nghiệp Học viện Hý kich Thượng Hải năm 2001 nhưng mãi sáu năm sau anh mới tạo được sự chú ý khi tham gia bộ phim Nữ nhân hoa, rồi tiếp đó là Vân nương, Trai tài gái sắc và phải đợi đến đầu năm 2011 này, cái tên Phùng Thiệu Phong mới thật sự tìm được chỗ đứng khi thể hiện xuất sắc nhân vật Bát A-ka trong bộ phim Cung toả Tâm ngọc

Sau Cung toả Tâm ngọc, cùng với vai Chu Hư Hầu Lưu Chương trong bộ phim Mỹ nhân tâm kế, Phùng Thiệu Phong đã bước ra khỏi vùng "tranh sáng tranh tối" của sự nghiệp, được xem như "Hoàng tử mới" của dòng kim cổ trang. Đó là lý do anh được đạo diễn Hong Kong Lý Nhân Cảnh mời tham gia dự án điện ảnh quy mô mang tên Hồng Môn yến, đảm nhận vai Hạng Võ. Đây là nhân vật chính quan trọng nhất của bộ phim nhưng lại được công bố tên diễn viên sau cùng, để thấy rằng đạo diễn Lý Nhân Cảng đánh giá rất cao Phùng Thiệu Phong. Có thông tin bảo rằng đạo diễn Lý đã chọn anh và muốn tạo bất ngờ nên gần đến ngày bấm máy mới "tung" Phùng Thiệu Phong ra.

Thực tế, Phùng Thiệu Phong đã âm thầm chuẩn bị cho vai Hạng Võ từ nhiều tháng trước. Anh đọc sách, tìm hiểu sâu về nhân vật này vì với anh, được tham gia một dự án lớn như Hồng Môn yến là cơ hội cho anh chuyển bước sang màn ảnh rộng. Đóng cùng Phùng Thiệu Phong trong phim là Lê Minh vai Lưu Bang, Trương Hàm Dư vai Trương Lượng, Trần Tiểu Xuân sẽ diễn vai Phàn Khoái và vai nàng Ngu Cơ thuộc về Lưu Diệc Phi. Bộ phim dựng lại sự kiện năm 206 trước Công nguyên khi Hạng Vũ mời Lưu Bang đến dự bữa tiệc Hồng Môn với mưu đồ ám sát.

Sau đó anh đã đảm nhận vai chính trong một loạt các dự án đình đám của điện ảnh Trung Quốc như Painted Skin: The Resurrection, Double Xposure và Taichi...

== Danh sách phim ==
===Phim điện ảnh===
- "Đại Hàn Đào Hoa Khai" vai Đại Hàn
- "Hồng Môn Yến (phim 2011)" vai Hạng Vũ
- "Họa bì 2" vai Bàng Lang
- "Thái cực quyền 2" vai Trần Tài Ương
- "Tình yêu chia cắt chúng ta" vai Tưởng Lượng Lượng
- "Lang đồ đằng" vai Trần Trận
- vai Đường Tăng
- "Ông nội đặc công của tôi" vai Hồ Y Sinh
- "Không ngày gặp lại vai" Mã Hạo Hán
- "Thiên tướng hùng binh" vai Hoắc Khứ Bệnh
- "Cô dâu đại chiến" vai Mục sư
- "Đám cưới bạn thân" vai Lâm Nhiên
- vai Đường Tăng
- "Địch Nhân Kiệt - Tứ đại thiên vương"
- "Một kiếp hồ ly" vai Viên Soái
- Sơn Hà Nguyệt Minh - 2022 vai Minh Thành Tổ
Cóc lưỡi tròn thông thường

Cóc lưỡi tròn thông thường (danh pháp hai phần: "Discoglossus pictus") là một loài cóc thuộc Họ Cóc bà mụ. Loài này có phân loài khác nhau "Discoglossus pictus pictus" hay cóc lưỡi tròn Malta Địa Trung Hải được tìm thấy ở độ cao 1500m, "Discoglossus pictus scovazzi" hay cóc Maroc Địa Trung Hải hiện diện ở độ cao đến 500m, dù nó thường được tìm thấy ở độ cao dưới 100m. "Discoglossus pictus scovazzi" hiện diện ở gần nước ở vùng phong cảnh mở, vườn nho. "Discoglossus pictus auritus" hay cóc lưỡi tròn Tây Ban Nha Địa Trung Hải tìm thấy ở Tây Ban Nha, bắc châu Phi ở tỉnh Gerona, nó cũng được tìm thấy ở các đảo Malta.
Mohammad Ali Rajai

Mohammad Ali Rajai (tiếng Ba Tư: محمدعلی رجایی) là một chính khách Iran. Ông đã là Tổng thống Iran.
Mohammad Ali Rajai được bầu làm Tổng thống thứ hai của Iran từ ngày 2-30 tháng 8 năm 1981, sau khi làm Thủ tướng Chính phủ dưới thời Abolhassan Banisadr. Ông cũng là Bộ trưởng Bộ Ngoại giao từ ngày 11 tháng 3 năm 1981 đến 15 tháng 8 năm 1981, trong khi ông là Thủ tướng Chính phủ. Ông bị ám sát trong vụ đánh bom ngày 30 tháng năm 1981, cùng với Thủ tướng Mohammad Javad Bahonar.
Mohammad-Ali Rajai sinh ra vào ngày 15 tháng 6 năm 1933 ở Qazvin, Iran. Cha của ông, Abdulsamad, đã qua đời khi Mohammad-Ali chỉ có 4 tuổi, sau đó ông sống với mẹ và anh trai của mình. Rajai lớn lên ở Qazvin, và chuyển đến Tehran vào năm 1946. Sau khi chuyển đến Tehran, ông đã có một mối quan hệ chặt chẽ với các nhóm và các đảng chống Shah. Ông được biết đến với Ayatollah Mahmoud Taleghani. Năm 1958, ông đã di chuyển đến Bijar một thời gian ngắn, nhưng sau một năm, ông chuyển tới Tehran và tốt nghiệp đại học ở Đại học Tarbiat Moallem vào năm 1959. Ông đã bị bắt giữ bởi chính quyền các của Shah tháng 5 năm 1974, nhưng được trả tự do sau bốn năm.

Ông đã tích cực tham gia vào cuộc Cách mạng Iran và là một nhà lãnh đạo trong phong trào thanh lọc các trường đại học của Iran ảnh hưởng của Mỹ và châu Âu, mà sau này được gọi là cuộc Cách mạng Văn hóa.
USS Mobile

Năm tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt cái tên USS "Mobile", theo tên thành phố Mobile thuộc tiểu bang Alabama:

- USS "Mobile" là cái tên ban đầu của chiếc SS "Republic" (1853)
- USS "Mobile" (ID-4030) nguyên là chiếc tàu biển chở hành khách SS "Cleveland" của Đức được trưng dụng để chở binh lính Hoa Kỳ hồi hương từ Châu Âu sau Chiến tranh Thế giới thứ nhất
- USS "Mobile" (CL-63) là một tàu tuần dương hạng nhẹ thuộc lớp tàu tuần dương "Cleveland"
- USS "Mobile" (LKA-115) là một tàu chở hàng đổ bộ thuộc lớp "Charleston"
- USS "Mobile Bay" (CG-53) là một tàu tuần dương tên lửa điều khiển thuộc lớp tàu tuần dương "Ticonderoga"
Đông Falkland

Đông Falkland là đảo lớn nhất, là một trong hai đảo chính (đảo kia là Tây Falkland) thuộc quần đảo Falkland ở nam Đại Tây Dương, một lãnh thổ hải ngoại của Vương quốc Anh nhưng Argentina cũng tuyên bố chủ quyền. Đông Falkland có tổng diện tích . Phần lớn dân số quần đảo Fakland sinh sống ở Đông Falkland, phần lớn họ sinh sống ở nửa bắc của đảo. Eo đất nối một nửa phía nam của hòn đảo, (Lafonia) nửa phía bắc là nơi đã diễn ra trận Goose Green trong Chiến tranh Falklands.
Phần phía bắc của đảo là đồi núi, cắt ngang bởi một dãy núi lởm chởm, các đỉnh cao Wickham, chạy về phía đông và phía tây, và vươn lên ở một số nơi lên một tầm cao hơn . Điểm cao nhất, và điểm cao nhất trong nhóm toàn bộ hòn đảo, là núi Usborne, cao ở Wickham Heights. Phần còn lại của hòn đảo này bao gồm chủ yếu của mặt đất thấp nhấp nhô, một hỗn hợp của đồng cỏ và morass, với các hồ nước ngọt nông trên núi, và các dòng suối nhỏ chạy trong các thung lũng. Địa chất chủ yếu là đá sa thạch với một số thạch anh và đá phiến, và đất thường nghèo và tạo ra axit. Hai vịnh hẹp nhỏ, Berkeley Sound và Port William, chạy vào đất ở cực đông bắc của hòn đảo.
Hòn đảo này là gần như chia đôi bởi hai vịnh hẹp sâu, Choiseul Sound và Brenton Loch-Grantham Sound rời phần phía bắc và Lafonia ở phía nam, kết nối chỉ bằng một eo đất rộng dưới 1,5 dặm (2,4 km). Hòn đảo này có nhiều vịnh nhỏ, các cửa hút gió và mũi.
USS Pasadena

Ba tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt cái tên USS "Pasadena", theo tên thành phố Pasadena thuộc tiểu bang California:

- USS "Pasadena" (1918) là một tàu chở hàng phục vụ từ năm 1918 đến năm 1919
- USS "Pasadena" (CL-65) là một tàu tuần dương hạng nhẹ thuộc lớp tàu tuần dương "Cleveland" phục vụ từ năm 1944 đến năm 1950
- USS "Pasadena" (SSN-752) là một tàu ngầm tấn công chạy năng lượng hạt nhân thuộc lớp "Los Angeles" được đưa vào hoạt động năm 1989 và hiện vẫn đang phục vụ
USS Springfield

Bốn tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt cái tên USS "Springfield", theo tên thành phố Springfield thuộc tiểu bang Illinois:

- USS "Springfield" (1862) là một tàu hơi nước bánh guồng đuôi được sử dụng trong cuộc Nội chiến Hoa Kỳ
- USS "Springfield" (ID-2575) là một tàu hơi nước được thuê từ năm 1918 đến năm 1919
- USS "Springfield" (CL-66) là một tàu tuần dương hạng nhẹ thuộc lớp "Cleveland" phục vụ từ năm 1944, sau đó cải biến thành một tàu tuần dương tên lửa điều khiển thuộc lớp "Providence" và phục vụ cho đến năm 1974
- USS "Springfield" (SSN-761) là một tàu ngầm tấn công chạy năng lượng hạt nhân thuộc lớp "Los Angeles" được đưa vào hoạt động năm 1993 và hiện vẫn đang phục vụ
Tây Falkland

Tây Falkland (tiếng Anh: West Falkland, tiếng Tây Ban Nha: Gran Malvina) là đảo lớn thứ nhì trong quần đảo Falkland (lớn nhất là đảo Đông Falkland) ở Nam Đại Tây Dương. Nó là một hòn đảo đồi núi, tách khỏi Đông Falkland bởi Falkland Sound (eo biển Falkland). Diện tích của đảo là và bờ biển của nó là 782,1 dặm (1.258,7 km). Đảo này bao gồm các đảo nhỏ xung quanh diện tích đất là 2.090 dặm vuông (5.413 km).
== Dân số==
Hòn đảo này có ít hơn 200 người, sống rải rác quanh đường bờ biển. Khu định cư lớn nhất là Port Howard trên bờ biển phía đông, trong đó có một đường băng. Các khu định cư khác bao gồm Albemarle, Chartres, Dunnose Head, Fox Bay, Fox Bay West, Hill Cove, Port Stephens, và Roy Cove, hầu hết trong số đó là liên kết bằng đường bộ và cũng có bãi đáp máy bay và bến cảng. Năm 1986, dân số là 265, năm 2001, nó đã giảm xuống còn 144 người.

Bởi vì Tây Falkland bên ngoài Stanley hay RAF Mount Pleasant trên Đông Falkland, nó được coi là một phần của "trại", một thuật ngữ Falkland cho các khu vực bên ngoài khu vực định cư chính.

==Địa lý và cuộc sống hoang dã==
West Falkland có địa hình đồi núi ở phía bên gần nhất với Đông Falkland, dãy núi chính, Hills Hornby, chạy về phía bắc và phía nam song song với eo biển Falkland. Núi Adam là núi cao nhất trong các hòn đảo với độ cao trên mực nước biển. Trước đây người ta nghĩ rằng núi Robinson ở 695 mét (2.280 ft) trên mực nước biển là điểm cao nhất. Tuy nhiên, một cuộc khảo sát sau đó phát hiện rằng núi Adam cao. Lúc này, Argentina đã chuyển giao tên Monte Independencia từ núi Robinson sang núi Adam
Các ngành chủ yếu trên đảo là nuôi cừu, trong khi nó còn nổi tiếng với chim cánh cụt và các bầy chim cốc. Câu cá cũng rất phổ biến trong hai con sông chính, các Warrah và các Chartres.
Sữa Ông Thọ

Sữa Ông Thọ là nhãn hiệu sữa đặc hiện thuộc sở hữu của Công ty sữa Việt Nam (Vinamilk). Sữa Ông Thọ là một chế phẩm sữa rất phổ biến ở nội địa; ngoài chức năng chính là sữa đặc, nó còn là nguyên liệu được ưa chuộng để pha chế món cà phê sữa đá và cũng có thể dùng trực tiếp với món bánh mì như là một món ăn nhanh tiện lợi.

== Lịch sử ==
Trước năm 1975, công ty sữa đa quốc gia Foremost có hoạt động kinh doanh tại Việt Nam Cộng hòa đã sản xuất sữa với nhãn hiệu "Longevity" mang hình ảnh một ông già cầm trái đào tiên, và gọi đó là sữa "Ông Thọ" một cách không chính thức để người Việt dễ hiểu. Sau năm 1975, các cơ sở sản xuất của Foremost bị nhà nước quốc hữu hóa rồi giao cho Vinamilk tiếp quản. Từ năm này đến năm 1990, Vinamilk sản xuất loại sữa đặc mang tên "Ông Thọ" kinh doanh tại Việt Nam, cũng với hình ảnh một ông già cầm quả đào tiên. Giai đoạn sau đó, Công ty Foremost quay lại Việt Nam đầu tư kinh doanh, họ quyết định đòi lại nhãn hiệu sữa với hình ảnh ông già cầm quả đào tiên từ tay Vinamilk. Vụ kiện kéo dài rồi được tòa án quốc tế tuyên rằng nhãn hiệu sữa ông già cầm quả đào tiên là của Foremost.

Sau khi thắng kiện, Công ty Foremost lại khuếch trương thương hiệu sữa này bằng tên gọi "Longevity" với ông già cầm quả đào tiên như đã từng làm tại miền Nam Việt Nam trước 1975, nhưng Foremost bị phản ứng ngược vì người Việt bây giờ đã quen với chữ "Ông Thọ" của Vinamilk rồi. Họ cho rằng "Longevity" là nhãn hiệu nhái với "Ông Thọ" nên sữa "Ông Thọ" lại càng được ưa chuộng và bán chạy nhiều hơn. Để vớt vát cho chiến lược sai lầm này, Foremost đã Việt hóa chữ "Longevity" thành chữ "Trường Sinh", và nhãn hiệu sữa này vẫn tồn tại miễn cưỡng đến ngày nay.
Dạ Lan

Dạ Lan là một nhãn hiệu kem đánh răng nổi tiếng ở Việt Nam. Hiện nay, Dạ Lan thuộc sở hữu của Công ty Hóa Mỹ phẩm Quốc tế (ICC).

==Lịch sử==
Năm 1988, ông Trịnh Thành Nhơn sáng lập cơ sở Sơn Hải ở Thành phố Hồ Chí Minh, sản xuất kem đánh răng Sonhai bán ra thị trường nhưng doanh số rất thấp. Về sau, ông đổi tên sản phẩm thành Dạ Lan, theo tên một chương trình phát thanh được yêu thích thời bấy giờ, với hình ảnh một ông già mặc áo dài cười với hàm răng trắng bóng. Vợ chồng ông Nhơn đưa "Dạ Lan" đi chào bán khắp nơi, từ miền Tây ra tận miền Trung. Năm 1989, ông Nhơn mạnh dạn đăng ký tham gia hội chợ xuân ở Hà Nội nhằm quảng bá cho "Dạ Lan" nhưng cũng không bán được bao nhiêu. Không mang hàng về lại miền Nam, ông quyết định tặng cho các tiểu thương chợ Đồng Xuân, từ đó nhãn hiệu Dạ Lan mới được nhiều người miền Bắc biết đến, nhiều kiện hàng được chở từ Thành phố Hồ Chí Minh ra Hà Nội để buôn bán.

Từ năm 1993 đến 1995, "Dạ Lan" là nhãn hiệu chiếm tới 30% thị phần kem đánh răng ở Việt Nam, chỉ sau kem đánh răng P/S (chiếm hơn 65%). "Dạ Lan" còn được xuất khẩu sang Campuchia, Lào và Trung Quốc.

Từ năm 1995, chính sách mở cửa của nền kinh tế Việt Nam đã tạo điều kiện cho các tập đoàn, công ty đa quốc gia ồ ạt đầu tư vào Việt Nam làm ăn. Công ty Hóa Mỹ phẩm Sơn Hải của ông Trịnh Thành Nhơn quyết định liên doanh với công ty Colgate - Palmolive. Khi ấy, công ty Sơn Hải được định giá là 3,2 triệu đô la Mỹ (chiếm 30% vốn). Tuy nhiên, công ty liên doanh Colgate - Sơn Hải đã đưa nhãn hiệu kem đánh răng Colgate vào thế chỗ cho "Dạ Lan", khiến "Dạ Lan" biến mất dần khỏi thị trường Việt Nam. Nhưng chỉ vài năm sau, công ty liên doanh Colgate - Sơn Hải đã giải thể để trở thành công ty liên doanh Colgate - Palmolive Việt Nam, còn ông Nhơn mang theo "Dạ Lan" rút ra khỏi liên doanh.

==Hiện nay==
Từ năm 2009, ông Nhơn đã phục hồi lại nhãn hiệu kem đánh răng "Dạ Lan" sau hơn 10 năm vắng bóng tại Việt Nam qua công ty Hóa Mỹ phẩm Quốc tế (ICC). 
Ngày 20 tháng 7 năm 2020, một lô kem đánh răng Dạ Lan khi vừa xuất ra thị trường đã bị Bộ Y tế yêu cầu thu hồi vì không đảm bảo chất lượng theo quy định. Theo kết quả điều tra, sản phẩm không đảm bảo yêu cầu về giới hạn vi sinh vật trong mỹ phẩm theo quy định của Hội đồng mỹ phẩm ASEAN.
Cáo quần đảo Falkland

Cáo quần đảo Falkland hay Sói quần đảo Falkland (danh pháp hai phần: "Dusicyon australis") là loài cáo bản địa quần đảo Falkland, loài động vật có vú duy nhất bản địa tại quần đảo này. Loài này đã tuyệt chủng trên đảo Tây Falkland năm 1876, là loài canidae đầu tiên được biết đến đã tuyệt chủng trong lịch sử.

Theo truyền thống, người ta kiến nghị rằng chi có quan hệ gần gũi nhất là "Lycalopex", bao gồm Culpeo, được du nhập vào quần đảo Falkland thời hiện đại. Tuy nhiên, trong năm 2009, các phân tích DNA nhánh đã xác định loài có quan hệ gần nhất với cáo đảo Falkland là "Chrysocyon brachyurus"), một loài chó Nam Mỹ chân dài bất thường, giống như cáo, từ đó nó tách ra khoảng 6,7 triệu năm trước.

Cáo quần đảo Falkland đã sinh sống cả ở Tây và Đông Falkland, nhưng Charles Darwin đã không chắc chắn liệu chúng có phải là các biến thể riêng hay không. Lông màu hung. Mũi đuôi màu trắng. Không rõ loài cáo này từng ăn gì, nhưng do không có loài gặm nhấm bản địa trên quần đảo Falkland, cáo quần đảo Falkland có thể đã ăn những loài chim làm tổ trên mặt đất như thiên nga và chim cánh cụt, ngoài ra ăn côn trùng và xác thối. Đôi khi người ta cho rằng loài này đã sống trong hang.

==Liên kết ngoài==
- Falklands Conservation
- Site, includes three pictures of the Warrah
- Darwin’s Wolf Mystery Solved
J. Edgar Hoover

John Edgar Hoover (01 tháng 1 năm 1895 - 02 tháng 5 năm 1972) là Giám đốc đầu tiên của Cục Điều tra Liên bang (FBI) của Hoa Kỳ. Được bổ nhiệm Giám đốc Cơ quan Điều tra, tiền thân của FBI trong năm 1924, ông có công trong việc thành lập FBI vào năm 1935, nơi ông tiếp tục làm giám đốc 37 năm liền cho đến khi qua đời năm 1972. Hoover được cho là đã xây dựng FBI thành một cơ quan chống tội phạm quy mô lớn và hiệu quả, và thực hiện một số hiện đại hóa trong công nghệ điều tra, chẳng hạn như một hồ sơ lưu trữ dấu vân tay tập trung và các phòng thí nghiệm pháp y.

Giai đoạn cuối cuộc đời và sau khi qua đời, Hoover trở thành một nhân vật gây tranh cãi khi bằng chứng của những hoạt động bí mật của ông đã dần được công khai. Các phê bình về ông đã cáo buộc ông vượt quá thẩm quyền của FBI. Ông đã sử dụng FBI để quấy rối các nhà bất đồng chính kiến và các nhà hoạt động chính trị, để thu thập các hồ sơ bí mật của các nhà lãnh đạo chính trị, và thu thập chứng cứ bằng cách sử dụng các phương pháp bất hợp pháp. Thời gian cầm quyền của các giám đốc FBI hiện nay chỉ giới hạn trong vòng 10 năm, tuân thủ theo sự cho phép mở rộng của Thượng viện Hoa Kỳ, do nhiệm kỳ dài và gây tranh cãi của ông.
Monte-Carlo

Monte-Carlo (, , tiếng Monaco: "Monte-Carlu") là một khu vực hành chính của Công quốc Monaco, bao gồm phường Monte-Carlo/Spélugues, nơi có sòng bạc Monte-Carlo. Một cách không chính thức, tên gọi này cũng dùng để chỉ một quận lớn hơn, Quận Monte-Carlo (tương ứng với khu đô thị cũ của Monte-Carlo), ngoài Monte-Carlo/Spélugues còn bao gồm các phường La Rousse/Saint Roman, Larvotto/Bas Moulins và Saint Michel. Dân số thường trú của phường Monte-Carlo là khoảng 3.500 người, trong khi đó của quận là khoảng 15.000 người. Monaco có bốn quận truyền thống (khu tự quản), từ tây sang đông đó là: Fontvieille (mới nhất), Monaco-Ville (lâu đời nhất), La Condamine và Monte-Carlo.

Monte-Carlo nằm trên một vách đá nổi bật ở chân núi Alpes maritimes dọc theo Côte d'Azur. Gần đầu phía tây của quận là Place du Casino (Quảng trường sòng bạc) nổi tiếng thế giới, trung tâm cờ bạc đã biến Monte-Carlo trở thành "một từ ngữ quốc tế cho sự phô trương xa hoa và sự tiêu tán của cải một cách liều lĩnh". Đây cũng là vị trí của khách sạn Hôtel de Paris, nhà hàng và cà phê Café de Paris và Salle Garnier (bao gồm nhà hát Opéra de Monte-Carlo). Phần phía đông của quận bao gồm cộng đồng Larvotto với bãi biển công cộng duy nhất của Monaco, cũng như trung tâm hội nghị mới (Grimaldi Forum), khu nghỉ dưỡng Monte-Carlo Bay Hotel & Resort và Bảo tàng Hải dương học Monaco (Oceanographic Museum of Monaco). Monte-Carlo cũng được biết đến qua Liên hoan xiếc quốc tế Monte-Carlo (International Circus Festival of Monte-Carlo), giải đấu quần vợt Monte-Carlo Masters và cuộc đua xe Monte-Carlo Rally hàng năm. Đường đua Circuit de Monaco, nơi tổ chức Monaco Grand Prix (Giải đua ô tô Công thức 1 Monaco), cũng chạy một phần qua Monte-Carlo.

Tại ranh giới phía đông của quận, một con đường đi qua thị trấn Beausoleil của Pháp (đôi khi được gọi là Monte-Carlo-Supérieur), và 8 km (5 mi) về phía đông là biên giới phía tây của Ý.

== Liên kết ngoài ==
- The portal to the Principality in 5 languages
- Travel guide for Monte Carlo and Monaco
- Official site about Monte Carlo thermae
- Monte Carlo - Fullscreen 360 degree Quicktime VR Panorama
- Monaco Portal
- Monaco Hotels reservation
Agapornis roseicollis

Agapornis roseicollis (tên tiếng Anh: "Rosy-faced Lovebird", "Rosy-collared" hoặc "Peach-faced Lovebird"), là một loài vẹt thuộc Bộ Vẹt bản địa ở các khu vực tây nam châu Phi như sa mạc Namib. Chúng ăn suốt ngày và tắm thường xuyên. Màu sắc lông khác nhau nhiều. Bộ lông con trống và con mái giống nhau. Chúng là loài chim nuôi phổ biến.
Tào Tĩnh công

Tào Tĩnh công (chữ Hán: 曹靖公; trị vì: 505 TCN-502 TCN), tên thật là Cơ Lộ (姬露), là vị vua thứ 25 của nước Tào – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Cơ Lộ là con thứ của Tào Bình công – vua thứ 21 nước Tào, em của Tào Điệu công và Tào Thanh công – vua thứ 22 và 23 nước Tào.

Năm 510 TCN, vua anh Tào Thanh công bị chú là Cơ Thông sát hại cướp ngôi, tức là Tào Ẩn công.

Năm 506 TCN, Cơ Lộ giết Tào Ẩn công lên làm vua, tức là Tào Tĩnh công.

Sử sách không ghi chép sự kiện xảy ra liên quan tới nước Tào trong thời gian ông làm vua.

Năm 502 TCN, Tào Tĩnh công qua đời. Ông ở ngôi được 4 năm. Con ông là Tào Bá Dương lên nối ngôi.

==Xem thêm==
- Tào Bá Dương
- Tào Ẩn công

==Tham khảo==
- Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
- "Quản Sái thế gia"
- Phương Thi Danh (2001), "Niên biểu lịch sử Trung Quốc", Nhà xuất bản Thế giới
Tào Bá Dương

Tào Bá Dương (chữ Hán: 曹伯陽; trị vì: 501 TCN-487 TCN), tên thật là Cơ Bá Dương (姬伯阳), là vị vua thứ 26 và là vua cuối cùng của nước Tào – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

==Trọng dụng Công Tôn Cương==
Tào Bá Dương là con của Tào Tĩnh công – vua thứ 25 nước Tào. Năm 502 TCN, Tào Tĩnh công mất, Bá Dương lên nối ngôi.

Tào Bá Dương bỏ bê chính sự, ham săn bắn. Có người ở vùng biên cương là Công Tôn Cường (公孫強) bắt được con chim nhạn trắng mang dâng Tào Bá Dương và bàn việc săn bắn rất hợp ý ông. Ông bèn phong cho Công Tôn Cường làm chức Tư thành, coi việc trong nước. Công Tôn Cường bàn với Tào Bá Dương nên tính tới việc làm bá chủ chư hầu. Tào Bá Dương nghe theo Công Tôn Cường, bèn phản lại nước Tấn và bỏ không thần phục nước Tống nữa.

==Mất nước==
Năm 488 TCN, Tống Cảnh công cùng Chữ Sư Tử Phì mang quân đánh Tào. Nước Tấn không phát binh cứu. Nước Tào bị vây tại 5 đồn ấp là Thử Khưu, Ấp Khưu, Đại Thành, Chung và Vu. Trịnh Thanh công nghe tin nước Tào bị Tống đánh bèn điều quân đi cứu Tào, tấn công vào địa giới nước Tống.

Quân Tống vẫn không rút về mà tiếp tục tấn công nước Tào. Sang năm 487 TCN, quân Tống vây đánh Tào không được, bèn rút quân về nước. Trên đường về, tướng Tống là Chữ Sư Tử Phì đi đoạn hậu, bị dân nước Tào chửi rủa thậm tệ, bèn dừng quân lại báo với Tống Cảnh công. Vua Tống tức giận truyền quân quay trở lại tấn công nước Tào. Lần này Tào Bá Dương không chống cự nổi. Quân Tống phá thành, bắt sống Tào Bá Dương và Công Tôn Cương đem về nước. Sau đó Tào Bá Dương và Công Tôn Cường đều bị giết chết. Tống Cảnh công diệt nước Tào.

Tào Bá Dương làm vua tất cả 15 năm. Nước Tào diệt vong, từ Tào Thúc Chấn Đạc đến Tào Bá Dương truyền được 26 vua, 19 thế hệ.

==Xem thêm==
- Tống Cảnh công
- Tào Tĩnh công

==Tham khảo==
- Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
- "Quản Sái thế gia"
- Phương Thi Danh (2001), "Niên biểu lịch sử Trung Quốc", Nhà xuất bản Thế giới
- Khổng Tử (2002), "Xuân Thu tam truyện, tập 5", Nhà xuất bản Thành phố Hồ Chí Minh
Hallasan

Hallasan là một núi lửa hình khiên trên đảo Jeju và là ngọn núi cao nhất tại Hàn Quốc. Khu vực xung quanh ngọn núi là Công viên quốc gia Hallasan ("Hallasan Gungnip Gongwon"/한라산국립공원/漢拏山國立公園). Hallasan thường được coi là một trong ba núi chính tại Hàn Quốc cùng với Jirisan và Seoraksan.

== Tên gọi ==
Các tên gọi khác của Hallasan bao gồm núi Hanla hay núi Halla và một số tài liệu tiếng Anh cũ còn gọi ngọn núi là Mount Auckland. Tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên, Hallasan được viết trong Chosŏn'gŭl là (한나산, "Hannasan"); tuy nhiên, khi đọc vẫn phát âm là "Hallasan". Trong quá khứ, Hallasan từng được biết đến với nhiều tên gọi khác nhau trong tiếng Triều Tiên như "Buag" (부악/釜岳/"Phủ Nhạc"), "Wonsan" (원산/圓山/"Viên Sơn"), "Jinsan" (진산/鎭山/"Trấn Sơn"), "Seonsan" (선산/仙山/"Tiên Sơn"), "Dumuag" (두무악/頭無岳/"Đầu Vô Nhạc"), "Burasan" (부라산/浮羅山/"Phù La Sơn"), "Yeongjusan" (영주산/瀛州山/"Doanh Châu Sơn"), và "Hyeolmangbong" (혈망봉/穴望峯/"Huyệt Vọng Phong").

== Địa lý ==
Hallasan là một núi lửa hình khiên đồ sộ và tạo thành phần chủ yếu của đảo Jeju, nó cũng thường được miêu tả là toàn bộ hòn đảo. Có một câu nói bản địa là "Đảo Jeju là Hallasan; và Hallasan là Jeju". Ngọn núi này có thể được nhìn thấy ở mọi nơi trên đảo, nhưng phần đỉnh của nó thường bị mây che phủ. Ngọn núi này được xác định là Khu bảo tồn thiên nhiên số 182 của Hàn Quốc.

Đảo núi lửa bắt đầu hình thành từ thế Pliocen ở đỉnh thềm lục địa, mà ngày nay có độ sâu khoảng 100 m (300 ft) dưới mực nước biển trong khu vực đó. Những vụ phun trào dung nham bazan và trachyte đã tạo nên một hòn đảo nằm trên mực nước biển, và nay đã cao tới . Một miệng núi lửa lớn có đường kính trên nằm ở đỉnh của núi lửa. Khoảng 360 lỗ ký sinh núi lửa, hay "oreum" (오름) trong phương ngữ Jeju, nằm bên sườn núi lửa. Các vụ phun trào gần đây nhất xảy ra vào các năm 1002 và 1007.

Có một hồ miệng núi lửa tại Hallasan gọi là Baengnokdam (/, "Bạch Lộc đàm"), nghĩa là "đầm hươu trắng". Có một truyền thuyết gắn với tên gọi của hồ: "những người đàn ông đến từ thế giới khác đã đi xuống từ thiên đường để vui chơi với hươu trắng". Tùy theo mùa, chu vi của hồ có thể lên tới 2 km và độ sâu khoảng 100 mét.

== Điểm tham quan ==
Trên núi có Gwaneumsa, là ngôi chùa Phật giáo cổ nhất trên đảo. Chùa nguyên được xây từ thời Cao Ly. Giống như nhiều ngôi chùa khác trong nước, Gwaneumsa đã bị tàn phá và được dựng lại trong thế kỷ 20. Có một điểm kỉ niệm bên ngoài chùa để tưởng nhớ các nạn nhân của Cuộc nổi dậy Jeju diến ra từ năm 1948 đến 1950.

== Đường mòn ==
Có năm tuyến đường tại Hallasan:

- Gwaneumsa (관음사) - 8,7 km
- Eorimok (어리목) - 4,7 km
- Seongpanak (성판악) - 9,6 km
- Yeongsil (영실) - 3,7 km
- Donnaeko (돈내코) - 9,1 km

Tuyến Donnaeko chính thức được mở cửa trở lại cho công chúng từ ngày 4 tháng 12 năm 2009 sau 15 năm gián đoạn. Chỉ hai tuyến Gwaneumsa và Seongpanak có thể lên đến đỉnh. Donnaeko, Eorimok và Yeongsil chỉ đi đến Oreum Witse, phần còn lại của các tuyến đường này đã bị đóng cửa từ năm 1994 để phục hồi và bảo vệ thực vật.

== Liên kết ngoài ==
- Trang thông tin chính thức Halla-san
Changsong

Changsong (Hán Việt: "Xương Thành") là một huyện thuộc tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện giáp với Pyoktong ở phía đông, với Tongchang và Taegwan ở phía nam, Sakchu ở phía tây; huyện giáp với Trung Quốc ở phía bắc qua sông Áp Lục.

Changsong có địa hình dốc và nhiều đồi núi, thấp dần về phía tây bắc đến sông Áp Lục. Dãy núi Kangnam và dãy núi Pinandok đều nằm trên địa bàn huyện. Đỉnh cao nhất trên địa bàn là Piraebong với 1470 m. Huyện có nhiều chi lưu của sông Áp Lục chảy qua, như Yongjuchon (영주천) và Namchangchon (남창천), cũng như sông Changsong, một chi lưu của sông Taeryong. Trên dòng sông Áp Lục có đập Supung và tạo thành hồ chứa Supung.

Lượng mưa trung bình của Changsong là 1000 mm, với nhiệt độ trung bình là 7,3 °C (dao động trung bình từ -11,6 °C vào tháng giêng đến 22 °C vào tháng 8). Nhiệt độ thấp hơn ở các vùng đồi núi và tuyết trên đỉnh Piraebong không tan cho đến cuối tháng 5. Sương mù thường xuất hiện ở vùng gần hồ Supung. Khoảng 80% diện tích của huyện là rừng, chỉ 6,1% là đất đang canh tác.

Dâu tằm tơ phát triển rộng khắp; các cây trồng khác bao gồm ngô, lúa gạo, lạc, ớt, khoai lang và các loại hoa quả. Changsong đừng đầu cả nước về chăn nuôi cừu. Các sản phẩm khác bao gồm gỗ xẻ và dược liệu được thu hoạch từ rừng. Thêm vào đó, vàng, wolfram và than đá cũng được khai thác ở các vùng đối núi. Các sản phẩm chế tạo địa phương bao gồm tương ớt Koch'uchang và rượu cồn. Huyện không có đường sắt, nhưng có một tuyến đường bộ nối Changsong đến Sakchu, Tongchang, và Pyoktong. Việc vận chuyển hàng hóa và hành khách bằng thuyền cũng được thực hiện trên hồ Supung; hồ cũng được sử dụng để vận chuyển gỗ.

Năm 2008, dân số toàn huyện Changsong là 26.577 người (12.574 nam và 14.003 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 13.187 người (49,6%) còn dân cư nông thôn là 13.390 người (50,4%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Cholsan

Cholsan (Hán Việt: "Thiết Sơn") là một huyện thuộc tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện bao gồm bán đảo Cholsan nhô ra Hoàng Hải. Cholsan giáp với Yomju và Tongrim ở phía bắc, và tất cả các mặt còn lại giáp biển.

Địa hình Cholsan chủ yếu là những ngọn đồi cao hiếm khi vượt quá 300 m; đỉnh cao nhất là Yondaesan có độ cao 393 m. Đảo ven bờ Kado có địa hình tương tự với đỉnh Yondaebong cao 335 m. Huyện có tổng cộng 28 đảo ven bờ, một vài trong số chúng không có cư dân sinh sống. Đường bờ biển của huyện dài 123 km và lên tới 265 km nếu tính cả các hòn đảo.

Cholsan có khí hậu đại dương tương đối ôn hòa và là nơi có mùa đông ấm áp nhất tại Pyongan Bắc. Nhiệt độ trung bình là 8,9 °C, trung bình tháng giêng là -7,9 °C và trung bình tháng 8 là 24 °C. Lượng mưa trung bình là 900 mm. 46% diện tích của huyện là rừng, chủ yếu là thông và sồi. 40% diện tích dùng để canh tác với các cây trồng chính như lúa gạo, ngô, đỗ tương. Nghề nuôi trai và đánh cá hiện diện ở khu vực ven biển.

Điểm thu hút du lịch trên địa bàn là quần đảo Pansong, được biết đến với phong cảnh đẹp và động Mason (마선굴). Hòn đảo Wondo là một khu bảo tồn thiên nhiên. Trên địa bàn huyện Cholsan có trường Công nghệ Tiến tiến Cholsan (철산고등전문학교).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Liên hoan phim Đài Bắc

Liên hoan phim Đài Bắc (TFF; ) là một liên hoan phim kết hợp các sự kiện văn hoá phim ảnh diễn ra tại thành phố Đài Bắc, Đài Loan, do chính quyền Đài Bắc tổ chức, Sở Văn hoá thành phố Đài Bắc quản lý. Liên hoan được tổ chức lần đầu tiên vào năm 1998 Chủ tịch liên hoan là đạo diễn, diễn viên, nhà sản xuất phim và sân khấu Trương Ngải Gia. Liên hoan phim Đài Bắc là liên hoan duy nhất tại Đài Loan tổ chức cuộc thi tài năng mới cho các đạo diễn có mong muốn cạnh tranh từ khắp nơi trên thế giới tham dự, bên cạnh đó là cuộc thi giành Giải thưởng Đài Bắc dành riêng cho các nhà làm phim Đài Loan. Liên hoan chọn lọc và thẩm tra khoảng 200 bộ phim từ hơn 30 quốc gia trên toàn thế giới với khoảng 100.000 người tham dự mỗi năm, chủ yếu là khán giả trẻ tuổi. Liên hoan phim Đài Bắc đã trở thành một trong những liên hoan phim có ảnh hưởng nhất đối với các nhà làm phim quốc tế phân phối tại Đài Loan.

==Liên kết ngoài==
- 台北電影節官方網站 Trang chủ Liên hoan phim Đài Bắc
Hyangsan

Hyangsan (Hán Việt: "Hương Sơn") là một huyện thuộc tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện được thành lập sau chiến tranh Triều Tiên trên cơ sở tách từ huyện Nyongbyon. Khu vực núi Myohyangsan nằm trên khu vực ranh giới của huyện được phát triển thành một địa điểm du lịch. Bởi vây, có một số tổ chức liên quan đến du lịch ở khu vực Myohangsan.

Myohyangsan và dãy núi Pinandok nằm trên địa bàn Hyangsan. Địa hình huyện chủ yếu là đồi núi và có nhiều đỉnh, cao nhất trong số chúng là Pirobong. Huyện có nhiều khe suối đổ vào sông Chongchon và sông Kuryong. Khoảng 77% diện tích huyện là đất rừng. Phần phía đông của Hyangsan nói chung cao hơn phần phía tây; đi từ đông sang tây, độ cao của các đỉnh núi giảm từ 1000 m xuống còn 300 m.

Ngành kinh tế chủ đạo của huyện là nông nghiệp, chủ yếu là các cây trồng chịu hạn. Các cây trồng chính là ngô, lúa gạo và đỗ tương. Ngoài ra, huyện cũng có các nông trang trồng hoa quả và chăn nuôi; các loại quả chủ yếu là táo và lê. Dâu tằm tơ cũng có phát triển trên địa bàn. Tuyến đường sắt Manpo chạy qua địa bàn huyện.

Năm 2008, dân số toàn huyện Hyangsan là 52.350 người (24.705 nam và 27.645 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 22.657 người (43,3%) còn dân cư nông thôn là 29.693 người (56.7%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên
Kujang

Kujang (Hán Việt: "Cầu Trường") là một huyện của tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện được thành lập từ năm 1952 trên cơ sở tách ra từ huyện Nyongbyon. Huyện giáp với Nyongbyon ở phía tây, với Hyangsan và Unsan ở phía bắc, Yongwon ở phía đông cùng Kaechon và Tokchon ở phía nam.

Dãy núi Myohyang trải dài trên phần phía đông của Kujang, đỉnh cao nhất trên địa bàn là Kalbong (칼봉, 1530 m) ở phía bắc. Sông Chongchon chảy qua trung tâm của huyện, và sông Kuryong chảy qua phần ven phía tây. Nhiệt độ trung bình của Kujang là 8,4 °C, từ -10.4 °C vào tháng giêng cho đến 24.2 °C vào tháng 8. Lượng mưa trung bình là 1300 mm, khiến cho khí hậu tương đối mát và ẩm. Do địa hình đồi núi, chỉ 17% diện tích của huyện là đất canh tác, trong khi 74% còn lại là đất rừng.

Huyện có các mỏ thiếc, than đá và mica. Kujang có các nhà máy sản xuất xi măng và ôtô ray. Tuyến đường sắt Manpo và Tokpal giao nhau tại Kujang, cùng với đó là hệ thống đường ray của các mỏ.

Năm 2008, dân số toàn huyện Hyangsan là 139.337 người (65.457 nam và 73.880 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 91.900 người (66%) còn dân cư nông thôn là 47.437 người (34%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Kwaksan

Kwaksan (Hán Việt: "Quách Sơn") là một huyện của tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện đối diện với Hoàng Hải ở phía nam. Trên đất liền, nó giáp với Kusong ở phía bắc, với Chongju ở phía đông, và Sonchon ở phía tây.

Một số dòng sông nhỏ đổ ra biển trên địa bàn Kwaksan, như Tongrae, Sasong, và Sachon (사천강). Huyện quản lý 15 hòn đảo ngoài khơi. Nhiệt độ trung bình năm của Kwaksan là 9,2 °C, dao động từ -8,2 °C vào tháng giêng cho đến 23,7 °C vào tháng 8. Lượng mưa trung bình năm là 1380 mm. Đất rừng chiếm 46,5% diện tích của huyện và 80% trong số đó là rừng thông; đất canh tách chiếm 30% diện tích và trong đó có một nửa là trồng lúa gạo.

Các cây trồng chính của huyện Kwaksan là lúa gạo, ngô, táo và đào. Nghề nuôi tằm và chăn nuôi cũng đang phát triển, đánh cá cũng tạo việc làm cho lao động địa phương. Tuyến đường sắt Pyongui đi qua huyện và nối đến Bình Nhưỡng và Sinuiju.

Du lịch địa phương có sức hút từ một ngôi chùa đá 5 tầng có niên đại từ thời kỳ Cao Ly tại Wonha-ri, và pháo đài Rŭngsan (릉산성), xây dựng năm 996 bởi Tướng Seo Hui. Năm 2008, dân số toàn huyện Kwaksan là 97.660 người (46.235 nam và 51.425 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 22.739 người (23,3%) còn dân cư nông thôn là 74.921 người (76,7%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Pakchon

Pakchon (Hán Việt: "Bác Xuyên") là một huyện của tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện giáp với Taechon ở phía bắc, giáp với Nyongbyon ở phía đông và đông nam, và giáp với Unjon ở phía tây. Ở phía nam, qua sông Chongchon là thành phố Anju và huyện Mudok của tỉnh Pyongan Nam. Năm 1952, 4 "myŏn" của Pakchon được tách ra để nhập vào huyện Unjon.

Địa hình Pakchon của yếu là đồi núi thấp và đồng bằng, một vài đỉnh núi có độ cao vượt 300 m so với mực nước biển. Đỉnh cao nhất trên địa bàn là Chongryongsan (청룡산, 322 m). Đồng bằng Pakchon Plain trải trên 100 km² dọc theo sông Taeryong và sông Chongchon. Nhiệt độ trung bình năm là 8,8 °C, dao động từ -9,6 °C vào tháng giêng cho đến 23,9 °C vào tháng 8. Lượng mưa trung bình là 1274 mm. Chỉ 30% diện tích huyện là đất rừng, với thông là cây trồng chính, trong khi 50% là đất canh tác.

Pakchon là một trung tâm sản xuất lúa gạo; các cây trồng khác gồm ngô, đỗ tương, lúa mạch và lúa mì. Ngoài ra, ngành chăn nuôi cũng tồn tại và huyện là đơn vị đứng đầu tỉnh Pyongan Bắc về diện tích cây ăn quả. Các tài nguyên khoáng sản bao gồm vàng, bạc và mica. Năm 1991, có tiết lộ về việc một cơ sở hạt nhân nằm tại Pakchon. Đền Simwonsa tại Sangyang-ri được quy định là bảo vật quốc gia 21.

Năm 2008, dân số toàn huyện Pakchon là 98.128 người (46.093 nam và 52.035 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 29.277 người (29,8%) còn dân cư nông thôn là 68.851 người (70,2%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Pihyon

Pihyon (Hán Việt: "Tì Hiện") là một huyện của tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện giáp với Uiju ở phía bắc, phía đông là Chonma, phía nam là Yomju và Tongrim, và phía tây là Ryongchon cùng thành phố lớn Sinuiju. Huyện đơ]cj thành lập vào năm 1952.

Địa hình Pihyon nói chung là bằng phẳng ở phía tây, lượn sóng ở trung tâm và cao đến dãy núi thấp Munsu ở phía đông. Đỉnh núi chính là Munsusan (문수산, 736 m). Dòng suối chính trên địa bàn là Samgyochon (삼교천), một chi lưu của sông Áp Lục. Nhiệt độ trung bình năm là 8,5 °C, dao động từ -9,5 °C và tháng 1 đến 23,6 °C vào tháng 8. Lượng mưa trung bình năm là 1065 mm. Rừng chiếm 57% tổng diện tích của huyện, trong đó, thông chiếm 80%; 31% diện tích Pihyon là đất canh tác.

Các cây trồng trên địa bàn bao gồm lúa gạo, ngô, đỗ tương, khoai lang và lạc; Pihyon xếp thứ nhì cả tỉnh về sản lượng lạc đứng thứ ba về chăn nuôi cừu. Tuyến đường sắt Pyongui (Pyongyang-Sinuiju) và tuyến đường sắt Paekma (Yomju-South Sinuiju) đi qua địa bàn huyện. Trên địa bàn có trường Cao đẳng Địa chính Pihyon.

Năm 2008, dân số toàn huyện Pihyon là 110.637 người (52.901 nam và 57.736 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 48.812 người (44,1%) còn dân cư nông thôn là 61.825 người (55,9%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Pyokdong

Pyokdong (Hán Việt: "Bích Đồng") là một huyện của tỉnh Pyongan Bắc tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Huyện nằm trên thung lũng sông Áp Lục và giáp với Trung Quốc ở phía bắc. Trong nước, huyện giáp với Tongchang ở phía nam, Changsong ở phía tây, và Usi thuộc tỉnh Chagang ở phía đông. Huyện được tách ra từ Usi vào năm 1952.

Địa hình của huyện dốc và có nhiều đồi núi, với cả hai dãy núi Kangnam và Pinandok đều chạy qua. Đỉnh cao nhất trên địa bàn là Piraebong với cao độ 1470 mét. Ngoài sông Áp Lục, trên địa bàn huyện có các suối Tongchon (동천), Songgyechon (송계천), và Namchon (남천). Các dòng nước này được sử dụng để vận chuyển gỗ xẻ; và Namchon có nhà máy thủy điện. Nhiệt độ trung bình năm là 7,1 °C, dao động từ -12,5 °C từ tháng 1 đến 23 °C vào tháng 8. Thời tiết tương đối khô, với lượng mưa trung bình là 992 mm. Do địa hình gồ ghề, chỉ có 7% diện tích Pyokdong là đất canh tác, còn 80% diện tích là đất rừng.

Ngành kinh tế chủ đạo của huyện là lâm nghiệp. Các nông trại sản xuất ngô, đỗ tương, khoai lang, khoai tây, ớt và cây hoa bia. Ngành chăn nuôi cũng phát triển và huyện đứng thứ hai cả nước về chăn nuôi cừu.

Năm 2008, dân số toàn huyện Pihyon là 35.601 người (16.945 nam và 18.656 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 8.525 người (23,9%) còn dân cư nông thôn là 27.076 người (76,1%).

==Xem thêm==
- Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên
Tiếng Veps

Tiếng Veps (nguyên bản như vepsän kel', vepsän keli, hoặc vepsä) là một ngôn ngữ thuộc hệ ngôn ngữ Ural được người Veps ở Cộng hòa Karelia ở Nga sử dụng. Tiếng Veps thuộc ngữ tộc Finn thuộc hệ ngôn ngữ Ural. Ngôn ngữ này liên quan chặt chẽ với tiếng Phần Lan và tiếng Karelia, và cũng được viết bằng bảng chữ cái Latinh.
Theo số liệu thống kê của Liên Xô, có 12.500 người xác định là người Veps vào cuối năm 1989.

Theo vị trí của người dân, ngôn ngữ được chia thành ba phương ngữ chính: Bắc Veps (tại hồ Onega phía nam của Petrozavodsk, phía bắc của sông Svir, bao gồm cả cựu Veps Quốc Volost), Trung Veps (trong Saint Petersburg khu vực và Vologda Oblast), và Nam Veps (trong khu vực Saint Petersburg). Phương ngữ miền Bắc dường như khác biệt nhất của ba, tuy nhiên, nó vẫn còn có thể cho thông hiểu lẫn nhau với hai phương ngữ kia. Người nói phương ngữ miền Bắc tự gọi mình là "Ludi" (lüdikad), hoặc lüdilaižed.

== Liên kết ngoài ==
- Open corpus of Veps and Karelian languages
- The Peoples of the Red Book: THE VEPS
- St.Petersburg Veps society forum
- Veps language corpus and dictionary (in Russian)
- Vepsian textbooks from 1930s
- Translated texts in Veps