Chu Thực

Chu Thực (còn đọc là Trĩ) (chữ Hán: 朱植; 24 tháng 3 năm 1377 – 4 tháng 6 năm 1424), được biết đến với tước hiệu Liêu Giản vương (遼簡王), là hoàng tử của Minh Thái Tổ Chu Nguyên Chương, hoàng đế đầu tiên của nhà Minh.

== Cuộc đời ==
Chu Thực sinh ngày 15 tháng 2 âm lịch năm Hồng Vũ thứ 10 (1377), là hoàng tử thứ 15 của Minh Thái Tổ, mẹ là sủng thiếp Hàn phi người Cao Ly. Chu Thực là anh ruột cùng mẹ với Hàm Sơn Công chúa (含山公主).

Năm Hồng Vũ thứ 11 (1378), Chu Thực được phong làm Vệ vương (衛王) khi mới 2 tuổi. Vào năm thứ 25 (1392), ông được cải phong làm Liêu vương (遼王), và năm sau đó chuyển đến thái ấp ở Liêu Đông (nay thuộc Bắc Trấn, Liêu Ninh).

Liêu vương Chu Thực nhiều lần lập công trên chiến trận, nên khi Yên vương Chu Đệ nổi loạn, triều đình lo ngại rằng do ông sống gần Chu Đệ sẽ hỗ trợ quân đội cho nhau nên Minh Huệ Đế đã triệu Chu Thực về Nam Kinh. Chu Thực vâng mệnh đã đến Nam Kinh bằng đường biển, sau được chuyển đến Kinh Châu (nay thuộc Kinh Châu, Hồ Bắc).

Sau khi Chu Đệ đăng cơ, tức Minh Thành Tổ, ông trách cứ Liêu vương Chu Thực đã không ủng hộ ông trong chiến dịch Tĩnh Nan. Điều này khiến Chu Thực làm mất lòng vua anh, nên năm Vĩnh Lạc thứ 10 (1412), lính hộ vệ của ông bị cắt giảm.

Ngày 8 tháng 5 âm lịch năm Vĩnh Lạc thứ 22 (1424), Liêu vương Chu Thực qua đời, thọ 48 tuổi, thụy là Giản (簡). Sang năm Hồng Hi thứ nhất (1425), Chu Thực được táng tại phía nam chân núi Bát Lĩnh (nay thuộc huyện Giang Lăng, Kinh Châu, Hồ Bắc).

== Gia quyến ==
=== Thê thiếp ===
- Liêu Vương phi Quách thị (郭氏), con gái của "Doanh Quốc công" Quách Anh, một bậc khai quốc công thần, được phong Vương phi năm Hồng Vũ thứ 27 (1394). Liêu Vương phi có cô là Quách Ninh phi, sủng phi của Minh Thái Tổ, một người em gái cũng được phong làm Vương phi, là chánh thất của "Dĩnh vương" Chu Đống.
- Đinh thị (丁氏), gia phong "Liêu vương Thứ phi" (遼王次妃).
- Nhiều thứ thiếp khác.

=== Hậu duệ ===
==== Con trai ====
Liêu vương Chu Thực có 20 người con trai.

1. Chu Quý Anh (朱貴煐; 1397 – trước 1424), được phong Thế tử, mất trước khi tập tước.
2. Chu Quý Hiệp (朱貴烚; 1397 – 1449), tước phong "Trường Dương Quận vương" (長陽郡王), tập tước Liêu vương. Quý Hiệp hung ác tàn bạo, hoang dâm vô độ, nhiều lần bị Minh Anh Tông trách phạt đến nỗi bị phế làm thứ dân, đày ra canh lăng mộ của cha. Một lần dinh thự của Quý Hiệp gặp hỏa hoạn, toàn bộ tài sản bị thiêu rụi, Hiệp uất ức mà chết.
3. Chu Quý Tiếp (朱貴燮; 1399 – 1466), tước phong "Viễn An Quận vương" (遠安郡王), bị phế làm thứ dân do tội bất hiếu, không đến dự tang lễ của cha.
4. Chu Quý Thọ (朱貴𤊐; 1399 – 1471), tước phong "Hưng Sơn Quận vương" (興山郡王), sau tập tước Liêu Túc vương (遼肅王) từ Quý Hiệp. Mẹ là Đinh Thứ phi.
5. Chu Quý Huyên (朱貴煊; 1400 – 1452), tước phong "Ba Đông Quận vương" (巴東郡王), bị phế làm thứ dân do tội bất hiếu, không đến dự tang lễ của cha.
6. Chu Quý Đôn (朱貴炖; 1401 – 1407), tước phong "Tiềm Giang Quận vương" (潛江郡王), chết yểu.
7. Chu Quý Linh (朱貴燯; 1403 – 1406), tước phong "Nghi Đô Quận vương" (宜都郡王), chết yểu.
8. Chu Quý Hành (朱貴烆; 1404 – 1442), tước phong "Tông Tư Quận vương" (松滋郡王), thụy "An Huệ" (安惠).
9. Chu Quý Phù (朱貴烰; 1412 – 1448), tước phong "Ích Dương Quận vương" (益陽郡王), thụy "An Hy" (安僖).
10. Chu Quý Xương (朱貴烰; 1413 – 1467), tước phong "Tương Âm Quận vương" (湘陰郡王), thụy "An Hy" (安僖).
11. Chết yểu.
12. Chu Quý Khiên (朱貴㷂; 1413 – 1467), tước phong "Hoành Dương Quận vương" (衡陽郡王), thụy "Trang Hòa" (莊和).
13. Chết yểu.
14. Chu Quý Nhiếp (朱貴㸎; 1414 – 1446), tước phong "Ưng Sơn Quận vương" (應山郡王), thụy "Điệu Cung" (悼恭).
15. Chu Quý Tiết (朱貴㸅; 1414 – 1446), tước phong "Nghi Thành Quận vương" (宜城郡王), thụy "Khang Giản" (康簡).
16. Chu Quý Tập (朱貴熠; 1415 – 1453), tước phong "Kỳ Giang Quận vương" (枝江郡王), thụy "Trang Huệ" (莊惠).
17. Chu Quý Duật (朱貴燏; 1415 – 1472), tước phong "Nguyên Lăng Quận vương" (沅陵郡王), thụy "Cung Hiến" (恭憲).
18. Chu Quý Úc (朱貴燠; 1417 – 1442), tước phong "Ma Dương Quận vương" (麻陽郡王), thụy "Điệu Hy" (悼僖).
19. Chu Quý Hàm (朱貴煘; 1421 – 1476), tước phong "Hoành Sơn Quận vương" (衡山郡王), thụy "Cung Huệ" (恭惠).
20. Chu Quý Lâu (朱貴熡; 1424 – 1468), tước phong "Kỳ Thủy Quận vương" (蘄水郡王), thụy "Tĩnh Hòa" (靖和).

==== Con gái ====
Chỉ rõ một vài người con gái của Liêu vương Chu Thực, là:

- Giang Lăng Quận chúa (江陵郡主), trưởng nữ, lấy Triệu Khanh.
- Giang Hoa Quận chúa (江華郡主), cửu nữ, lấy Vương Huấn.
- Lư Khê Quận chúa (瀘溪郡主), thập nữ, lấy Chu Anh Bích.
- Trúc Sơn Quận chúa (竹山郡主), thập nhất nữ, lấy Mã Văn Đạt.
- Tuy Ninh Quận chúa (綏寧郡主), thập nhị nữ, lấy Trương Tấn.
- Quế Đông Quận chúa (桂東郡主), thập tam nữ, lấy Tưởng Kiệt.