TCVN6007:1995

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6007:1995 về Nồi hơi - Yêu cầu kỹ thuật an toàn về lắp đặt, sử dụng, sửa chữa - Phương pháp thử TCVN 6007 - 1995 N ỒI HƠI YÊU C ẦU VỀ KỸ THUẬT AN TO ÀN V Ề LẮP ĐẶT, SỬ DỤNG, SỬA CHỮA, PH ƯƠ NG PHÁP TH Ử Testing methords TCVN 6007 - 1995 thay th ế cho chươ ng X, XV c ủa QPVN 23 -81 . TCVN 6007 - 1995 do Ban k ỹ thuật ti êu chu ẩn TCVN/TC 11 Thiết bị áp l ực bi ên so ạn, T ổng cục Ti êu chu ẩn - Đ o l ường chất lượng đề nghị v à được Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi tr ường ban h ành. 1. Quy định chung 1.1. Tiêu chu ẩn n ày áp d ụng cho các nồi hơ i thu ộc phạm vi hiệu lực của TCVN 6004 - 1995. 1.2. T ất cả các nồi hơ i, b ộ quá nhi ệt, bộ hâm nước v à các b ộ phận chịu áp lực khác c ủa nó đều phải được Thanh tra nồi hơ i ti ến h ành khám nghi ệm kỹ thuật trước khi đư a vào s ử dụng, trong quá tr ình s ử dụng v à đ i ều tra khi x ảy ra sự cố theo đú ng quy định c ủa ti êu chu ẩn n ày. Nh ững bộ qu á nhi ệt, bộ hâm nước lắp ri êng để phục vụ cho một nhóm nồi phải được khám nghiệm kỹ thuật theo c ùng th ời hạn như đối với nồi. 1.3. C ấm sử dụng nồi hơ i, b ộ quá nhiệt, bộ h ãm n ước đ ã quá k ỳ hạn khám nghiệm ghi trong lý l ịch hoặc các bi ên b ản khám nghiệm, giấy phép s ử dụng. 2. Nh ững qui định về khám nghiệm kỹ thuật 2.1. Th ủ tục khám nghiệm các nồi hơ i 2.1.1. Đối với các nồi mới lắp đặt chủ sở hữu phải gửi k èm theo v ă n b ản xin khám nghi ệm các hồ sơ k ỹ thuật sau: a) Lý l ịch nồi hơ i theo qui định của TCVN 6004 -1995 ; b) H ồ sơ xu ất xưởng của nồi hơ i nh ư trong qui định của TCVN 6004 -1995; c) Biên b ản lắp đặt gồm các đ i ểm chính sau: - Tên c ơ s ở lắp đặt v à c ơ s ở sử dụng; - Đặc tính của những vật liệu bổ sung khi lắp đặt; - Nh ững số liệu về h àn nh ư : công ngh ệ h àn, mã hi ệu que h àn, tên th ợ h àn và k ết qu ả thử nghiệm các mối h àn; - Các biên b ản khám nghiệm từng bộ phận nồi hơ i n ếu có; - Các tài li ệu về kiểm tra hệ thống ống bằng cách thông bi hoặc bằng các phươ ng pháp khác để bảo đảm hệ thống ống thông suốt nếu có; - Các tài li ệu về kiểm tra quang phổ đối với các bộ phận nồi hơ i, b ộ quá nhiệt l àm vi ệc với nhiệt độ th ành l ớn hơ n 450 oC n ếu có; - Tài li ệu xác nhận chất lượng nồi hơ i sau khi v ận chuyển, lắp đặt. 2.1 .2. Đối với các nồi hơ i đ ang s ử dụng, cơ s ở sử dụng phải có vă n b ản n êu rõ lý do khám nghi ệm.khi sửa chữa có thay thế, h àn... các b ộ phận chịu áp lực của nồi hơ i ph ải có h ồ sơ s ửa chữa k èm theo. 2.2. Ch ủ sở hữu chịu trách nhiệm l àm s ạch nồi hơ i tr ước khi khám ngh i ệm. Đối với nh ững nồi hơ i có chi ều cao từ 2m trở l ên, ph ải l àm các công trình b ảo đảm cho việc xem xét t ất cả các bộ phận của nồi hơ i. 2.3. Ch ủ sở hữu phải ngừng để khám nghiệm đú ng th ời hạn qui định v à ph ải báo tr ước 5 ng ày cho Thanh tra n ồi hơ i ch ịu trác h nhi ệm khám nghiệm. 2.4. Tr ường hợp Thanh tra nồi hơ i không th ể đến được đú ng th ời hạn, cơ s ở sử dụng n ồi hơ i được quyền th ành l ập hội đồng kỹ thuật để khám nghiệm. K ết quả khám nghiệm phải lập th ành biên b ản có đầy đủ chữ ký của các th ành viên trong h ội đồng. Bi ên b ản khám nghiệm phải sao gửi cho cơ quan Thanh tra n ồi hơ i ch ậm nhất l à 5 ngày sau khi khám nghi ệm xong. Kỳ khám nghiệm tiếp theo phải do thanh tra n ồi hơ i ti ến h ành. 2.5. Khám nghi ệm kỹ thuật bao gồm khám xét b ên ngoài, bên trong và th ử thủy lực. 2.6. Khám xét bên ngoài và bên trong nh ằm mục đí ch : a) Đối với nồi hơ i m ới lắp đặt: để xác định nồi hơ i được lắp đặt v à trang b ị có ph ù h ợp với thiết kế cũng như v ới ti êu chu ẩn TCVN 6006 -1995 và xác định chất lượng lắp đặt để đảm bảo đư a vào v ận h ành an toàn. b) Khám nghi ệm định kỳ v à b ất thường nhằm xác định t ình tr ạng kỹ thuật của nồi h ơ i và đá nh giá kh ả nă ng làm vi ệc của nồi hơ i. 2.7. Khi khám xét bên ngoài và bên trong n ồi hơ i, c ần chú ý phát hiện những khuyết t ật sau: a) các v ết nứt, rạn, vết mó p, ch ỗ phồng phía trong v à phía ngoài thành n ồi hơ i; d ấu v ết r ò r ỉ h ơ i, n ước tại các mối h àn, m ối tán đ inh , m ối núc ống; b) Tình tr ạng cáu cặn, han rỉ, ă n mòn thành kim lo ại các bộ phận; c) Tình tr ạng kỹ thuật của phụ kiện, dụng cụ đ o ki ểm v à an toàn; d) Tình tr ạng kỹ thuật của lớp cách nhiệt v à nhà đặt nồi hơ i. 2.8. Th ử thủy lực nhằm mục đí ch ki ểm tra độ bền c ủa các chi tiết nồi v à độ kín của các b ộ phận nồi hơ i. Ti ến h ành th ử thủy lực theo quy định của TCVN 6005 - 1995. N ồi hơ i được thử thủy lực đồng thời v ới các phụ kiện gắn tr ên thân n ồi. 2. 9. Nh ững nồi hơ i được chế tạo theo kiểu trọn gói (lắp nhanh) được phép bọc cách nhi ệt ngay tại nơ i ch ế tạo. Trong trường hợp n ày trong h ồ sơ xu ất xưởng phải có đủ ch ứng từ kiểm tra kỹ thuật của tất cả các bộ phận chịu áp l ực đ ã được bọc cách nhiệt. N ếu trong quá tr ình khám nghi ệm phát hiện thấy có những hư h ỏng ảnh hưởng đến kh ả nă ng làm vi ệc của các bộ phận chịu áp lực th ì bu ộc phải tháo gỡ lớp cách nhiệt t ại vị trí hư h ỏng để kiểm tra Nh ững nồi hơ i quy định tại đ i ều này ch ỉ cần khám xét b ên trong và th ử thủy lực sau khi l ắp đặt xong. Đối với những vị trí không thể tiến h ành khám xét trong khi khám nghi ệm kỹ thu ật được th ì vi ệc kiểm tra t ình tr ạng kỹ thuật phải được thực hiện theo quy tr ình c ủa nhà ch ế tạo. Trong quy tr ình ph ải n êu rõ: kh ối lượng cần kiểm tra, phươ ng pháp và trình t ự kiểm tra. 2.10. Th ời hạn khám nghiệm kỹ thuật các nồi hơ i: a) khám xét bên ngoài và bên trong hai n ă m m ột lần b) khám xét bên ngoài, bên trong, th ử thủy lực: sáu nă m m ột lần. Việc thử thủy lực ch ỉ được tiến h ành sau khi khám xét bên trong và bên ngoài đạt y êu c ầu; a) ki ểm tra vận h ành c ủa nồi: một nă m m ột lần. 2.11.Ch ủ sở hữu phải tiến h ành t ự khám xét b ên trong và bên ngoài n ồi hơ i sau m ỗ i l ần ngừng nồi để vệ sinh hoặc sửa chữa, như ng không ít h ơ n m ột nă m m ột lần. Sau m ỗi lần mở ba l òng, ống góp hoặc sửa chữa phải thử thủy lực đến áp suất l àm vi ệc lớn nhất nếu như vi ệc sửa chữa đó không c ần thiết phải tiến h ành khám nghi ệm bất th ường. 2.12. Nh ững trường hợp phải được khám nghiệm bất thường: a) khi s ử dụng lại các nồi hơ i đ ã ngh ỉ hoạt động từ 1 2 tháng tr ở l ên; b) khi n ồi hơ i được cải tạo hoặc đổi chủ sở hữu, hoặc chuyển đến lắp đặt ở vị trí m ới; c) khi n ắn lại các chỗ phồng, móp hoặc sửa chữ a có s ử dụng phươ ng pháp hàn t ại các b ộ phận chủ yếu của nồi hơ i nh ư ba lông, ống góp, ống l ò, m ặt s àng, h ộp lửa v.v. d) khi thay quá 15% đ inh gi ằng hoặc thanh néo của một th ành ph ẳng bất kỳ; e) sau khi thay ba lông, ống góp, bộ quá nhiệt, bộ giảm ồn, bộ hâm n ước; h) cùng m ột lúc thay quá 25% tổng số các ống sinh hơ i, ống lửa hoặc thay quá 50% t ổng số các ống của bộ quá nhiệt, bộ hâm nước; i) khi tán l ại 10 đ inh tán li ền nhau trở l ên ho ặc tán lại quá 20% tổng số đ inh tán c ủa mối nối; k)khi ch ủ sở hữu nồi h ơ i hay thanh tra n ồi hơ i có nghi ng ờ về t ình tr ạng kỹ thuật c ủa nồi . Nh ững nguy ên nhân d ẫn đến việc khám nghiệm bất thường đều phải ghi r õ vào lý l ịch của nồi hơ i. 2.13. Tr ước khi tiến h ành khám xét bên trong, bên ngoài, n ồi hơ i c ần phải được l àm ngu ội, v ệ sinh sạch tro, bụi, xỉ, cáu cặn. Các thiết bị lắp b ên trong ba lông ph ải được tháo g ỡ đư a ra ngoài n ếu như ảnh hưởng tới việc khám xét. Khi có nghi ng ờ về t ình tr ạng kỹ thuật của th ành n ồi hơ i ho ặc các mối h àn n ối, thanh tra n ồi hơ i có quy ền y êu c ầu c h ủ sở hữu tháo gỡ một phần hoặc to àn b ộ lớp cách nhi ệt. Đối với nồi hơ i ống lửa có thể y êu c ầu tháo gỡ một số ống hoặc to àn b ộ ống. 2.14. Khi khám nghi ệm kỹ thuật phát hiện những khuyết tật l àm gi ảm độ bền chi ti ết của nồi hơ i (thành b ị mỏng, cái mối nối m òn) thanh tra n ồi hơ i có quy ền giảm thông s ố của nồi hơ i. Vi ệc giảm n ày ph ải tr ên c ơ s ở tính sức bền theo các số liệu thực tế. 2.15. Khi g ặp khó khă n v ề việc xác định nguy ên nhân các khuy ết tật đ ã phát hi ện được, chủ sở hữu phải chịu trách nhiệm tiến h ành các kh ảo nghiệm cần thiết. Trong quá trình xác định nguy ên nhân, đá nh giá kh ả nă ng s ử dụng nồi hơ i ph ải ng ừng hoạt động. 2.16. Khi khám nghi ệm kỹ thuật có tiến h ành th ử cơ tính kim lo ại của ba lông hoặc các b ộ phận chủ yếu khác của nồi, nếu kết quả thử ngh i ệm cho thấy: a) đối với các bộ phận chế tạo từ thép các bon, nếu giới hạn bền tạm thời thấp h ơ n 32kg/mm; ho ặc tỷ số giữa giới hạn chảy quy ước (khi biến dạng dư 0,2%) v ới giới h ạn bền tạm thời lớn hơ n 0,75; ho ặc độ d ãn dài t ươ ng đối nhỏ hơ n 16%, ho ặ c độ dai va đập tr ên m ẫu thử có đầu vát nhọn nhỏ hơ n 2,5kg/cm , thì ph ải đ ình ch ỉ sử dụng các bộ ph ận đó ; b) đối với các bộ phận chế tạo bằng thép hợp kim th ì do đ i ều ki ện kỹ thuật của nhà máy ch ế tạo qui định. 2.17. Khi khám nghi ệm kỹ thuật, nếu phát h i ện thấy vết nứt bề mặt hoặc độ không kín khít t ại các mối núc, mối tán đ inh nh ờ dấu hiệu r ò r ỉ nước, hơ i, đọng muối v.v... cơ s ở sử dụng phải tiến h ành nh ững h ình th ức thử nghiệm v à phân tích c ần thiết trước khi ti ến h ành s ửa cho đến khi không c òn hi ện tượng tr ên n ữa. 2.18. K ết quả khám nghiệm kỹ thuật phải được ghi v ào lý l ịch nồi hơ i cùng v ới các thông s ố vận h ành cho phép và th ời hạn khám nghiệm tiếp theo. 3. Đ i ều tra sự cố nồi hơ i 3.1.các s ự cố dẫn tới nồi hơ i ph ải khám nghiệm kỹ thuật bất thường phải được tiến hành đ i ều tra để xác định nguy ên nhân và bi ện pháp xử lý. Vi ệc đ i ều tra do một hội đồng, được th ành l ập theo quyết định của cơ quan có th ẩm quy ền, trong đó Thanh tra n ồi hơ i ph ải l à m ột th ành viên c ủa hội đồng. N ếu s ự cố gây tai nạn cho người th ì vi ệc khai báo đ i ều tra theo đú ng ch ế độ khai báo và đ i ều tra tai nạn lao động hiện h ành. 3.2. Ch ủ sở hữu có trách nhiệm báo cáo cho cơ quan Thanh tra nhà n ước về an to àn lao động bằng phươ ng ti ện thông tin nhanh nhất về những sự cố, sự cố gây tai nạn quy định tại đ i ều 3.1 của ti êu chu ẩn n ày, và ch ịu trách nhiệm về kinh phí trong suốt quá trình đ i ều tra.