TCVN6415-17:2016

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6415-17:2016 về Gạch gốm ốp, lát - Phương pháp thử - Phần 17: Xác định hệ số ma sát TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 6415-17:2016 GẠCH GỐM ỐP, LÁT - PHƯƠNG PHÁP THỬ PHẦN 17: XÁC ĐỊNH HỆ SỐ MA SÁT Ceramic floor and wall tiles - Test method - Part 17: Determination of coefficient of friction Lời nói đầu TCVN 6415-17:2016 thay th ế TCVN 6415-17:2005. Bộ tiê u chu ẩ n TCVN 6415-1÷18:2016 Gạch gốm ố p, l á t - Phương pháp thử , bao gồm các phần sau: - TCVN 6415-1:2016 (ISO 10545-1:2014) Ph ầ n 1: Lấy mẫu và nghiệm thu sản ph ẩm; - TCVN 6415-2:2016 (ISO 10545-2:1995) Ph ầ n 2: Xác đ ị nh kích thước và ch ấ t lượng b ề mặt; - TCVN 6415-3:2016 (ISO 10545-3:1995) Phần 3: X á c đị nh độ hút nước, độ xốp biểu ki ế n, khối lượng riêng tương đ ố i và khối lượng thể tích; - TCVN 6415-4:2016 (ISO 10545 - 4:2014) Phần 4: Xác định độ b ề n u ố n và lực uốn g ãy; - TCVN 6415 - 5:2016 (IS O 10545 - 5:1996) Ph ầ n 5: X á c định độ b ề n va đập bằng cách đo hệ số phản hồi; - TCVN 6415 - 6:2016 (ISO 10545 - 6:2010) Ph ầ n 6: Xác định độ b ề n mài mòn s â u đ ố i với gạch không phủ men; - TCVN 6415 - 7:2016 (IS O 10545 - 7:1996) Phần 7: X á c đị nh đ ộ b ề n m à i mòn b ề mặt đ ối với gạch phủ men; - TCVN 6415-8:2016 (ISO 10545-8:2014) Phần 8: X á c đ ị nh h ệ số gi ã n nở nhiệt dà i; - TCVN 6415 - 9:2016 (ISO 10545 - 9:2013) Ph ầ n 9: Xác định độ b ề n sốc nhiệt ; - TCVN 6415 - 10:2016 (ISO 10545 - 10:1995) Ph ầ n 10: Xác đị nh h ệ số gi ã n n ở ẩm; - TCVN 6415 - 11:2016 (ISO 10545 - 11:1994) Ph ầ n 11: Xá c định độ bền rạn men đ ối với gạch men; - TCVN 6415 - 12:2016 (ISO 10545 - 12:1995) Ph ầ n 12: Xác đị nh độ bền băng gi á; - TCVN 6415 - 13:2016 (ISO 10545 - 13:1995) Phần 13: X á c đ ị nh đ ộ bền hóa học ; - TCVN 6415 - 14:2016 (ISO 10545 - 14:2015) Ph ầ n 14: Xác định độ bền chống b á m b ẩn; - TCVN 6415 - 15:2016 (IS O 10545 - 15:1995) Phần 15: X á c đị nh đ ộ thôi chì v à cadimi của gạch phủ men; - TCVN 6415 - 16:2016 (ISO 10545 - 16:2010) Ph ầ n 16: X á c đị nh sự khác biệt nhỏ về màu; - TCVN 6415 - 17:2016 Ph ầ n 17: X á c định hệ s ố ma sát - TCVN 6415 - 18:2016 (EN 101:1991) Ph ầ n 18: Xác định đ ộ cứng b ề mặt theo thang Mohs. TCVN 6415-17:2016 do Viện Vật liệu x â y dựng - Bộ Xây dựng biên soạn, Bộ Xây dựng đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Ch ấ t lượng th ẩ m định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. GẠCH GỐM ỐP, LÁT - PHƯƠNG PHÁP THỬ - PH Ầ N 17: XÁC ĐỊNH H Ệ SỐ MA SÁT Ceramic floor and wall tiles - Test method - Part 17: Determination of coefficient of friction 1 Phạm vi áp dụng Ti ê u chuẩn này quy định phương pháp động và tĩnh, xác định hệ số ma sát của bề mặt g ạ ch gốm ố p, lát phủ men và kh ô ng phủ men. 2 Thuật ngữ, định nghĩa Trong tiêu chu ẩ n này sử dụng các thuật ngữ và định nghĩa sau: 2.1 Hệ số ma sát (Coefficient of friction) T ỷ số của lực tiếp tuy ế n v ới tải trọng thẳng đứng lên con tr ư ợt. Với một số phương pháp t ỷ số này tương đương với tiếp tuyến của góc giữa sàn nghi ê ng và đường nằm ngang. 2.2 Góc tới hạn (Critical angle) G ó c tạo bởi mặt phẳng n ề n và mặt phẳng sàn nghiêng, nơi người thao tác thử nghiệm bư ớ c đi trên đ ó đ ể thực hiện phép th ử . 3 Nguyên tắc Hệ số ma sát động được đo bằng con trượt di chuyển với tốc độ đều trên một bề mặt n ằ m ngang (Phương pháp A). Hệ s ố ma sát tĩnh được đo bằng lực c ầ n thi ế t đ ể di chuyển một con trượt từ một v ị tr í tĩnh trên một b ề mặt nằm ngang (Phương pháp B). G ó c tới hạn động được xác định theo độ dốc điều chỉnh th í ch hợp của một sàn b ô i trơn, nơi người thao tác th ử nghiệm bước đi trên đó đ ể thực hiện theo phép thử (Phương ph á p C). 4 Các phương pháp thử 4.1 Phươ ng pháp A: Con t rượt động Phương pháp này sử dụng thiết bị di động tr ê n b ề mặt gạch thử ngh iệ m. Sử dụng đ ế ma sát bằng cao su 4S dưới một tải trọng cố định đ ể đo h ệ s ố ma sát khô và ướt . Phụ lục A mô tả chi tiết cách ti ế n hành theo phương pháp này. CHÚ TH Í CH: Có th ể áp dụng phương pháp n à y trong ph ò ng thí nghiệm hoặc tr ê n n ề n thực tế. 4 . 2 Ph ươn g ph á p B: Con trư ợ t tĩnh Phương pháp này sử dụng cụm con trư ợ t được bịt cao su 4S làm bề mặt ti ế p xúc. Đồng h ồ đo lực kéo được sử dụng để xác đ ị nh lực nằm ngang tối đa cần thi ế t để kh ở i động s ự dịch chuyển giữa con trư ợ t và bề mặt gạch ở c ả điều kiện khô và ướt. Ph ụ lục B m ô tả chi tiết cách tiến hành theo phương pháp này. CHÚ TH Í CH: C ó th ể áp dụng phương pháp này trong phòng th í nghiệm hoặc tr ê n n ề n thực tế. 4.3 Phương pháp C: Sàn nghiêng Một người ở tư thế đứng thẳng đi lại tr ê n một t ấ m sàn thử nghiệm gạch g ố m ố p , lát có k í ch thước (1000 x 500) mm. Độ dốc diện tích thử nghiệm được tăng đều từ phương nằm ngang cho đến khi đạt một góc mà người đứng th ử nghiệm khó có thể di chuyển. Diện tích thử nghiệm được bôi một lớp dầu. G ó c nghiêng của tấm sàn th ử nghiệm gạch được xác đ ị nh. Phụ lục C mô tả chi tiết cách ti ế n hành theo phương pháp này. 5 Mẫu thử Sử dụng vi ê n gạch khô, s ạ ch và đại diện, với số lượng thích hợp cho từng phương pháp th ử . 6 Cách tiến hành Quy tr ì nh thực hiện phép thử trong từng phụ lục tương ứng. Đối với Phương pháp A (4.1) và B (4.2) c ầ n xác định h ệ số ma sát khô và ướt. Phương pháp C (4.3) cần xác định góc tới hạn với dầu bôi trơn. 7 Báo cáo thử nghiệm Trong báo cáo thử nghiệm bao gồm ít nh ấ t các thông tin sau: a) viện dẫn tiêu chuẩn này; b) mô tả mẫu th ử ; c) phương pháp thử nghiệm; d) hệ số ma sát động khô và ướt trung b ì nh, đối với Phương pháp A; e) hệ số ma sát tĩnh khô và ướt trung b ì nh, đối với Phương pháp B; f) góc tới hạn trung b ì nh, đối với Phương pháp C . Phụ lục A (quy định) Phương pháp A - Con trượt động A.1 Thiết bị và vật liệu A.1.1 Th iế t bị, dụng cụ A.1.1.1 Thiết bị, với cơ c ấ u th ể hi ệ n trên các H ì nh A.1 và Hình A.2. Thiết bị gồm khung có b á nh xe tự động, chạy với vận tốc 17 mm/s. Con trượt cao su 4S đường k í nh 9 mm được g ắn với một trục cho phép di động thẳng đứng phù hợp với các thay đổi của n ề n nhà. Quả cân khối lượng 200 g, tạo một l ự c thẳng đứng đều. Cụm con trượt/quả cân được treo bằng hai lò xo lá song song có độ v õ ng do sức kéo ma sát của con trượt đ ã gia tải được đo bằng một máy bi ế n năng trực tuyến có độ nhạy 800 mV/V/mm và độ ch í nh xác 0,3 %. Công suất máy bi ế n năng được hi ể n thị trực ti ế p trên đồng hồ chỉ thị ma sát (COF), được gắn vào máy ghi biểu đ ồ hoặc được tích hợp điện t ử để đo giá tr ị hệ số ma sát (COF) trung b ì nh trên đường th ử . A.1.1.2 T ủ sấy, làm việc ở nhiệt độ (110 ± 5) ° C . A.1.2 Vật liệu A.1.2.1 Giấy carbua s i lic , c ỡ hạt 400; Vải ráp loại FF. A.1.2.2 Chổi phủi bụ i (l ô ng m ề m). A.1.2.3 Nước cất hoặc nước khử i on. A.1.2.4 Chất th ấ m ướt A.1.2.5 Bình phun bơm tay. A . 1.2.6 Dung d ị ch tẩy rửa nh ẹ . A.1.2.7 Khăn, bọt bi ể n hoặc giấy th ấ m. A . 1.2.8 Cao su 4 S , độ cứng IRD 96 ± 2. A.1.2.9 Dao đ ể cắt các con trượt A . 1.2.10 Keo dán. A.2 Mẫu thử Số lượng mẫu th ử cần đ ủ đ ể tạo một lối đi rộng 1 m. Đặt các vi ê n gạch càng sát nhau c à ng tốt (kh ít mạch) đ ể tạo một lối đi th ử nghiệm bằng phẳng. Rửa kỹ các viên gạch bằng dung dịch tẩy rửa nhẹ và làm khô trước khi đặt vào thiết bị thử. A.3 Cách tiến hành A.3.1 Chuẩn b ị con trượt Cắt một con trượt đường kính 9 mm từ t ấ m cao su 4S và dùng keo gắn vào giá đ ỡ con trượt, đặt tờ gi ấ y carbua silic c ỡ hạt 400 l ê n một mặt phẳng r ồ i sát nh ẹ các con trượt cho đến khi h ế t sạch các hạt bóng. Tiếp theo g õ nhẹ giá đỡ con trượt và cọ sát lại b ề mặt con trượt để tạo một góc nhỏ (khoảng 12 °) từ phương nằm ngang tại một m é p. Khi giá đ ỡ được dựng đứng thì í t nh ấ t một nửa diện tích bề mặt con trượt sẽ nằm ngang nhưng diện t í ch còn lại sẽ xi ê n góc đ ể có một cạnh cao tối đa 1 mm (H ì nh A . 3). A.3.2 Hiệu chuẩn thiết b ị Chỉnh đồng h ồ bi ế n năng trực tuy ế n về zero mà không cần dùng lực ti ế p tuyến. Sa u đó đặt đồng hồ cân bằng, bằng cách treo một tải trọng hiệu chuẩn bằng tải trọng th ẳ ng đứng (200 g) l ê n con trượt và hướng theo lực ma s á t (H ì nh A . 1). A . 3.3 Cách t iế n hành (Phương pháp kh ô ) Rửa sạch r ồ i làm kh ô từng viên gạch th ử. Xế p các vi ê n gạch liền nhau theo đi ề u A . 2. Chải sạch các mảnh vụn. Sau khi l ồ ng cụm con trượt vào th iế t b ị th ì bật cơ c ấ u dẫn động để thiết bị chạy 1 m trên b ề mặt thử nghiệm. Phải tác động theo chiều ngang hai hướng riêng r ẽ , lau con trượt bằng v ả i ráp trước mỗi lần đo. Ghi lại các giá tr ị h ệ số ma sát (COF) trên đồng h ồ đo ít nhất 3 lần dọc theo đường thử hoặc thu nhận vết dọc theo đường th ử bằng một máy ghi biểu đồ. A.3.4 Cách ti ế n hành (Phươ n g pháp ướt) Lặp lại cách tiến hành (A . 3.3), nhưng trước h ế t phải làm ướt b ề mặt bằng một dung dịch gồm nước và chất thấm ướt (3 giọt, ch ấ t th ấ m ướt trong 250 mL nước c ấ t) và thử lặp l ạ i tr ê n b ề mặt ướt. A.4 Biểu thị kết quả Nếu đã ghi các giá tr ị ở đ ồ ng h ồ đo th ì tính hệ số ma sát (COF) trung b ì nh cho từng l ầ n chạy và h ệ số ma sát (COF) trung bình của cả hai lần chạy. Nếu máy ghi biểu đồ đã v ẽ đường hành tr ì nh thì t í nh h ệ số ma sát (COF) trung b ì nh cho từng lần chạy và hệ số ma sát (COF) trung b ì nh của cả hai lần chạy. Báo cáo cả h ệ số ma sát (COF) trung b ì nh ướt và kh ô của m ỗ i hành tr ì nh thử riêng rẽ, cũng như h ệ số ma sát (COF) trung b ì nh ướt và khô của t ấ t c ả các hành tr ì nh. H ì nh A.1 - Mô tả cơ c ấ u thi ế t b ị H ì nh A.2 - Mô tả sự chuyển động của con tr ượt H ì nh A.3 - Hướng con trư ợ t chuyển động Phụ lục B (quy định) Phương pháp B - Con trượt tĩnh B.1 Thiết bị và vật liệu B.1.1 Th iế t b ị , dụng cụ Hệ thống đo lực cần thiết đ ể kh ở i động con trượt tr ê n b ề mặt viên gạch thử nghiệm (Hình B.1). B.1.1.1 Đồng hồ đo lực kéo, loại nằm ngang, có khả năng đo mức gia tải 0,25 kg. B.1.1.2 Quả cân 4,5 kg. B.1.1.3 Cao su 4S , độ cứng IRD 96 ± 2. B.1.2.4 Cụm con trư ợ t , bao g ồ m một mảnh cao su 4S kích thước (75 x 75 x 3) mm gắn với một mảnh gỗ dán kích thước (200 x 200 x 20) mm có lỗ đí nh khuy đ ó ng ở m é p để lắp đồng hồ đo lực. B.1.2.5 B ề mặt làm việc bằng phẳng , để thí nghi ệ m tại phòng th í nghiệm, với điểm dừng có độ nghi ê ng th ấ p để gạch kh ô ng trượt. B.1.2.6 Tủ s ấ y, c ó bộ phận điều khiển và khống chế nhiệt độ đến (110 ± 5) ° C . B.1.2 Vật liệu B.1.2.1 Kính nổ i , dày 25 mm, hai mảnh, mảnh t ừ (150 x 150) mm trở lên và mảnh (100 x 100) mm. B.1.2.2 Bột carbua s i lic , c ỡ h ạ t 200. B.1.2.3 Gi ấ y carbua sil i c , c ỡ hạt 400 ư ớ t/khô; vải ráp loại FF. B.1.2.4 Ch ổ i phủi bụi (lông mềm). B.1.2.5 Nước cất hoặc nước khử i on. B.1.2.6 Ch ấ t thấm ướt B.1.2.7 Bình phun bơm tay. B.1.2.8 Dung d ị ch t ẩ y rửa nhẹ. B.1.2.9 Khăn, bọt bi ể n hoặc gi ấ y th ấ m. B.2 Mẫu thử Các mẫu th ử cần có diện tích bằng hoặc l ớ n h ơn (100 x 100) mm. Khi th ử những viên gạch nhỏ th ì phải ghép chúng sát nhau thành một b ề mặt ph ù hợp. Rửa sạch các viên gạch bằng dung d ị ch tẩy rửa nhẹ, tráng nước và để khô. B.3 Cách tiến hành B.3.1 Chuẩn b ị con tr ượ t Đặt một mảnh giấy carbua silic cỡ hạt 400 l ê n trên b ề mặt phẳng và sát nhẹ con trượt cao su 4S bằng cách đ ẩ y cụm con trượt ti ế n lui 4 lần trong một khoảng cách 100 mm. Lặp lại theo một góc 90°. Việc chu ẩ n bị bề mặt mẫu thử được thực hiện theo chu tr ì nh trên. Rửa sạch các m ả nh vụn. Lặp lại chu tr ì nh cho đến khi hết sạch các hạt bóng. B.3.2 Chuẩn b ị b ề mặt hi ệ u chuẩn bằng thủy tinh mài Đặt một mảnh k í nh lớn l ê n một mặt phẳng sao cho k í nh được cố đ ị nh. Cho 2 g bột mài carbua silic và vài giọt nước l ê n mảnh k í nh. Dùng mảnh kính 100 mm l à m dụng cụ mài. Mài xoay tròn cho đến khi m ả nh k í nh mờ đồng đều trên toàn bộ b ề mặt của nó. Có th ể sử dụng thêm bột m à i mới và nước để hoàn thành quá trình, nếu cần. Làm sạch bề mặt (150 x 150) mm của kính mài mờ bằng dung dịch tẩy rửa, rồi để khô tự nhiên. Đặt cụm đế lên bề mặt hi ệ u chuẩn đã được định vị. Chèn b ề mặt hiệu chuẩn hoặc lực k ế hoặc chèn cả hai khi cần, đ ể đưa trục bu lông của cụm đế và trục của lực k ế vào c ù ng mặt phẳng nằm ngang. Định tâm quả cân 4,5 kg l ê n cụm trượt. Xác định lực cần thiết để khởi động cụm trượt. Ghi lại giá tr ị l ự c đã đọc. Kéo tất cả 4 lần, mỗi lần kéo sau vuông g ó c với l ầ n kéo trước. Tính toán: Hệ số ma sát COF được t í nh theo công thức sau: = Hệ số ma sát hiệu chuẩn (COF) (B1) trong đ ó : R d là tổng 4 giá tr ị kéo ghi tr ê n đ ồ ng h ồ , tính bằng kil ô gram (kg); N là s ố lần kéo (4); W là kh ố i lượng cụm đ ế tính bằng kil ô gram (kg), cộng với quả cân 4,5 kg. Khi cao su 4S được mài tốt th ì lực kéo đ ồ ng đều và cho k ế t quả có hệ số ma sát hiệu chuẩn COF là 0,75 ± 0,05. Việc hiệu chuẩn phải được lặp l ạ i trước và sau khi th ử từng nhóm 3 mẫu và ghi lại k ế t quả. Nếu COF ch ê nh lệch giữa các k ế t quả trước và sau khi th ử lớn hơn ± 0,5 th ì phải l à m lại toàn bộ th í nghiệm. Người thao tác hiệu chuẩn thi ế t bị và người thao tác thử nghiệm trước và sau 3 viên gạch mẫu, cùng phải đảm bảo mức độ tin cậy cao v ề t í nh nhất quán. B.3.3 Cách ti ế n hành (Phương pháp khô) Làm sạch, rửa và sấy kh ô từng mẫu thử. X ếp các viên mẫu liền nhau, chải sạch các mảnh vụn. Đặt cụm đ ế l ê n bề mặt hiệu chuẩn đã được định vị. Chèn bề mặt hiệu chuẩn hoặc lực k ế hoặc ch è n cả hai khi c ầ n, để đưa trục bu l ô ng của cụm đế và trục của lực k ế vào c ù ng mặt ph ẳ ng nằm ngang. Định tâm quả cân 4,5 kg l ê n cụm đ ế . Sử dụng lực kế, xác đ ị nh lực c ầ n thiết đ ể kh ở i động cụm trượt. Ghi lại giá tr ị l ự c đã đọc tr ê n lực k ế . Kéo 4 lần, lần kéo sau vuông góc với lần k é o trước tr ê n từng diện tích của ba b ề mặt hoặc ba mẫu th ử đ ể cuối cùng có được 12 giá trị đọc cần thiết cho việc tính h ệ số ma sát tĩnh. Ghi lại t ấ t cả các giá tr ị đọc. Kiểm tra b ề mặt cao su 4S sau khi thử từng mẫu hoặc diện tích thử. N ế u b ề mặt trở nên bóng hoặc c ó vết xước th ì thực hiện lại quy tr ì nh thử theo hướng dẫn B.3.1. B.3.4 Cách tiế n hành (Phương pháp ướt) Lặp lại quy tr ì nh theo (B.3.3), nhưng phải làm ướt b ề mặt bằng một dung dịch g ồ m nước và ch ấ t th ấ m ướt (3 giọt ch ấ t th ấ m ướt trong 250 mL nước c ấ t) rồi thực hiện quy trình thử với b ề mặt ướt. B.4 Biểu thị kết quả H ệ s ố ma sát tĩnh trung b ì nh của các b ề mặt th ử nghiệm, được t í nh như sau: Phương pháp khô: F d = giá tr ị trung b ì nh (R d /NW) (B.2) Phương pháp ướt: F w = giá tr ị trung b ì nh (R w /NW) (B3) trong đó: F d là h ệ số ma sát cho b ề mặt khô; F w là h ệ s ố ma sát cho b ề mặt ướt; R d là tổng 4 giá tr ị lực kéo khô, tính bằng kilôgram (kg); R w là tổng 4 giá tr ị l ự c kéo ướt, t í nh bằng kil ô gram (kg); N là số lần kéo; W là tổng khối lư ợ ng cụm đ ế , tính bằng kil ô gram (kg), cộng với quả cân 4,5 kg. Báo cáo k ế t quả phải thể h iệ n các h ệ số ma sát riêng l ẻ c ũ ng như h ệ số ma sát trung b ì nh cho cả phương pháp khô và phương pháp ướt. Hình B.1- M ô tả ph ươn g pháp th ử con tr ượ t tĩnh Phụ lục C (quy định) Phương pháp C - Sàn thao tác nghiêng C.1 Thiết bị, dụng cụ Sàn thao tác nghiêng có thiết b ị an toàn Thi ế t bị thử nghiệm (H ì nh C.1) là một sàn thăng bằng và không xoắn, rộng 600 mm, dài 2000 mm c ó thể điều chỉnh theo chiều dọc các độ dốc từ 0° đến 45°. Tốc độ nâng của bộ dẫn động cho tốc đ ộ nghiêng góc của sàn thao tác đạt tối đa 1º / s, v ì thế cần ít nh ấ t 45 s để đi ề u chỉnh góc tối đa 45°. Người thử nghiệm kiểm soát hành tr ì nh nâng l iê n tục theo từng 0,5°. Đ ồ ng h ồ đo góc gắn trên dụng cụ thử nghiệm cho biết độ nghiêng của sàn so với mặt phẳng nằm ngang, ch í nh xác đến (0,5 ± 0,2)°. Đ ể an toàn cho người thử nghiệm, bố trí lan can dọc theo các cạnh của thiết bị th ử nghiệm. Ngoài ra, người thử nghiệm s ẽ được bảo vệ không b ị r ơ i bằng một thiết bị an toàn, cho phép đi lại tự do trên diện tích th ử nghiệm. CHÚ TH Í CH: Ch i tiết v ề th ử nghiệm theo phương pháp sàn thao tác nghiêng, tham khảo DIN 5 1130. C.2 Mẫu thử C ầ n có đủ gạch đại diệ n, đ ả m bảo khô sạch đ ể phủ kín diện tích b ề mặt th ử nghiệm, k í ch thước (1000 x 500) mm. C.3 Diện tích thử nghiệm K í ch thước th ử nghiệm khoảng (1000 x 500) mm, mẫu gạch được l á t trên sàn thao tác chắc chắn và không xoắn. Đối với b ề mặt mẫu thử có profile hoặc k ế t cấu định hướng th ì phải lát chúng trên s à n thao tác theo hướng vuông góc của profile hoặc k ế t cấu đó. Đối với b ề mặt mẫu th ử h ì nh chữ nhật không có profile hoặc k ế t c ấ u định hướng th ì phải lát chúng trên sàn thao tác sao cho cạnh dài nh ấ t dọc theo hướng bước đi. Các mạch giữa các vi ê n mẫu phải được bít đầy bằng vữa g ồ m một phần xi măng và ba ph ầ n cốt liệu. Đối v ớ i gạch nh ó m B theo TCVN 7321 th ì phải dùng c ỡ hạt cốt liệu từ 0 đ ế n 0,05 mm. Đ ố i v ớ i gạch nh ó m A theo TCVN 7321 th ì phải dùng cỡ hạt cốt liệu từ 0 đến 1 mm. Chi ề u rộng mạch được quy đ ị nh trong Bảng C.1. B ề mặt thử nghiệm phải đ ả m bảo sạch, kh ô và không có khuyết tật. C.4 Người thao tác Cần hai người có dáng đi bình thư ờ ng để thực hiện thử nghiệm. C.5 Giày thử nghiệm Những người thử nghiệm đi giày b ả o hộ c ó đế làm bằng cao su nitrin, có độ cứng Shore A 73 ± 5 theo ISO 868, có kiểu dáng đi tương tự H ì nh C.2. C.6 Chất bôi trơn Sử dụng dầu động cơ SAE, độ nhớt 10W30 đ ể bô i trơn. D ầ u phải được bảo qu ả n trong b ì nh kín đ ể tránh thay đổi độ nhớt. C.7 Cách tiến hành Giày dép, ch ấ t bôi trơn và mẫu gạch thử nghiệm đều được đặt trong phòng th í nghiệm có nhiệt độ (27 ± 2) ° C . Trước khi th ử , quét đều (100 ± 1) mL dầu lên b ề mặt nền th ử nghiệm. Đ ế giày thí nghiệm cũng phải được quét loại d ầ u đó. Người thử nghiệm theo tư th ế thẳng đứng, hướng mặt v ề phía xuống dốc, đi ti ế n đi lui trên b ề mặt th ử nghiệm với các bước dài bằng n ử a chi ế c giày. B ề mặt th ử nghiệm phải nghiêng so với mặt phẳng ngang ở tốc độ xấp xỉ 1°/s. Góc gi ớ i hạn mà người thử nghi ệ m có khả n ă ng bước an toàn (góc tới hạn) sẽ được xác định bằng cách lặp đi lặp lại việc tăng giảm xung quanh góc tới hạn này. Góc tới hạn của b ề mặt th ử nghiệm, bắt đ ầ u từ mặt phẳ n g ngang, được xác định ba lần. Chất bôi trơn phải được quét đều l ê n b ề mặt th ử nghiệm trước khi ti ế n hành các bước đi th ử nghiệm l ầ n hai và lần ba. Người th ử nghiệm thứ hai lặp lại đúng quy trình th ử nghiệm mô tả tr ê n. C.8 Biểu thị kết quả T í nh giá trị trung b ì nh từ t ổ ng các g ó c tới hạn mà hai người th ử nghiệm đạt, ghi báo cáo k ế t quả tr ê n. Đ ồ ng thời, g ó c tới hạn của từng lần th ử ri ê ng lẻ n ế u trong C.7 cũng phải được báo cáo. Bảng C.1 - Chi ề u rộng mạch của diện tích thử ngh iệ m Kích thước t í nh bằng milimét Nhóm gạch Kích thước gạch Ch iề u rộng mạch A T ấ t cả các k í ch thước 8 B < 100 x 100 2 100 x 100 3 150 x 100 3 100 x 200 3 200 x 200 3 Gạch có ít nh ấ t một cạnh dài hơn 200 5 K í ch thước tính bằng mil i met H ì nh C.1 - Máy th ử nghiệm (sàn nghiêng) kèm thiết b ị an toàn H ì nh C.2 - Đ ế cao su