2018/QĐ-BYT

Quyết định 2018/QĐ-BYT năm 2018 về Hướng dẫn giám sát dựa vào sự kiện do Bộ Y tế ban hành BỘ Y TẾ ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 2018/QĐ-BYT Hà Nội, ngày 28 tháng 3 năm 201 8 QUYẾT ĐỊNH VỀ VIỆC BAN HÀNH “HƯỚNG DẪN GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN” BỘ TRƯỞNG BỘ Y TẾ Căn cứ Nghị định số 75/2017/NĐ-CP ngày 20 tháng 6 năm 2017 của Ch ín h ph ủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức Bộ Y tế; Xét đề nghị của Cục trư ở ng Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế, QUYẾT ĐỊNH: Điều 1. Ban hành kèm theo Quyết định này “Hướng dẫn giám sát dựa vào sự kiện”. Điều 2. “Hướng dẫn giám sát dựa vào sự kiện” là tài liệu hướng dẫn được áp dụng trong các cơ sở y tế dự phòng và các cơ sở khám, chữa bệnh nhà nước và tư nhân trên toàn quốc. Điều 3. Quyết định này có hiệu lực kể từ ngày ký, ban hành. Điều 4. Các ông, bà: Chánh Văn phòng Bộ; Chánh Thanh tra Bộ; Vụ trưởng, Cục trưởng, Tổng Cục trưởng các Vụ, Cục, Tổng cục thuộc Bộ Y tế; Viện trưởng các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur; Giám đốc Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe Trung ương; Giám đốc các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trực thuộc Bộ Y tế; Giám đốc Sở Y tế, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng/Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe, Trung tâm Kiểm dịch y tế quốc tế, các cơ sở khám, chữa bệnh các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Thủ trưởng y tế các Bộ, ngành; Thủ trưởng các đơn vị có liên quan chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này./. Nơi nhận: - Như Điều 4. - BT. N g uyễn Thị Kim Tiến (để b á o cáo): - Các Đ ồ ng ch í Thứ trư ở n g ( để phối hợp); - Cổng TTĐT Bộ Y tế; - Lưu: VT, DP. KT. BỘ TRƯỞNG THỨ TRƯỞNG Nguyễn Thanh Long HƯỚNG DẪN GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN ( Ban hành kèm theo Q uy ế t định số 2018/ QĐ-BYT ngày 28 tháng 3 năm 20 1 8 của Bộ trư ở ng Bộ Y t ế ) MỤC LỤC DANH MỤC VIẾT TẮT PH Ầ N I - Đ Ặ T VẤN Đ Ề PHẦN II - KHÁI NIỆM VÀ MỤC TIÊU GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN 1. Kh á i niệm 2. Mục tiêu PH Ầ N III - NỘI DUNG VÀ QUY TRÌNH G IÁ M SÁT 1. Dấu hiệu cảnh báo cần giám sát 1.1. Dấu hiệu c ả nh báo từ cộng đồng 1.2. Dấu h i ệu c ả nh b á o từ cơ sở khám, chữa bệnh, cơ s ở tiêm ch ủ ng 1.3. Dấu hiệu cảnh báo từ phòng xét nghiệm 2. Nguồn cung cấp thông tin về các dấu hiệu cảnh báo 2.1. T ừ cộng đ ồ ng 2.2. Từ các cơ sở y t ế 2.3. Từ mạng lưới thông tin truyền thông, internet , mạng xã hội 3. Quy trình giám sát dựa vào sự kiện 3.1. Các bước thực hiện g iám sát dựa v à o sự kiện 3. 1 . 1 . Bư ớ c 1 - Phát hiện, ghi nhận dấu hiệu c ả nh bá o 3. 1 .2. Bước 2 - Sàng l ọc d ấ u hiệu c ả nh b á o 3. 1 .3. Bư ớ c 3 - Xác m in h d ấ u hiệu c ả nh báo 3.1 . 4 . Bước 4 - Đ ánh giá sự kiện 3. 1 .5. Bước 5 - Đề xuất đáp ứng sự kiện 3.2. Quy định nhiệm vụ thực hiện giám sát dựa vào sự kiện 3.2. 1 . Cộng đồng 3.2.2. Cộng tác viên y t ế , xã hội, y t ế thôn b ả n 3.2.3. Trạm Y tế tuy ế n xã 3.2.4. Cơ sở kh á m, ch ữa bệnh, phòng xét nghiệm v à cơ sở tiêm ch ủ ng tuy ế n huyện 3.2. 5. Trung tâm Y t ế , Trung tâm Y t ế dự phòng tuy ế n huyện 3.2.6. Cơ s ở kh á m, chữa bệnh phòng xét nghiệm và cơ sở tiêm ch ủ ng tuy ế n t ỉ nh 3.2.7. Trung tâm Ki ể m dịch y tế quốc tế 3.2.8. Trung t âm Y tế dự phòng, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tuy ế n t ỉ nh 3.2.9. Cơ sở kh á m, chữa bệnh , phòng xét nghiệm v à cơ sở tiêm ch ủ ng tuyến TƯ 3.2. 10 . Các Viện Vệ sinh Dịch tễ / Pasteur PHẦN 4 - T Ổ CHỨC THỰC HIỆN Phụ lục 1: Bi ể u mẫu ghi nhận dấu hiệu cảnh báo Phụ lục 2 : Biểu mẫu báo c á o t ổ ng hợp hàng tháng Phụ lục 3: Quy trình thực hiện giám sát dựa vào sự kiện theo các tuyến Ph ụ lục 4: Hướng dẫn tham khảo xác minh sự kiện Phụ lục 5: Hướng dẫn tham khảo ghi nhận thông tin từ mạng lưới thông tin truyền th ô ng, internet, m ạn g x ã hội Phụ lục 6: Hướng dẫn tham khảo thực hiện giám sát hỗ trợ hoạt động giám sát dựa vào sự kiện DANH MỤC VI Ế T TẮT CDC Centre for Disease Control and Prevention Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa bệnh tật Hoa Kỳ EBS Event Based Surveillance Giám sát dựa vào sự kiện EOC Emergency Operation Center Trung tâm đáp ứng khẩn cấp về dịch bệnh EWAR Early Warning and Response Hệ thống cảnh báo sớm và đáp ứng nhanh IBS Indicator-Based Surveillance Giám sát dựa vào chỉ số IHR International Health Regulations Điều lệ Y tế Quốc tế SARI Severe Acute Respiratory Infection Nhiễm trùng hô hấp cấp tính nặng SVP Severe Viral Pneumonia Viêm phổi nặng nghi do vi rút TTKSBT Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TTYTDP Trung tâm Y tế dự phòng TTYT Trung tâm Y tế TYT Trạm Y tế VSDT Vệ sinh dịch tễ WHO World Health Organization Tổ chức Y tế Thế gi ớ i PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ Thực hiện các quy định của Điều lệ Y tế Quốc t ế ( I HR 2005) trong việ c phát hiệ n , cảnh báo, báo cáo và đáp ứn g với các sự kiện y tế công cộng, Tổ chức Y t ế Thế giới (WHO) khuyến cáo các quốc gia xây dựng hệ thống c ả nh báo s ớm - đáp ứng nhanh (EWAR) và hướng dẫn triển khai giám sát dựa vào ch ỉ số (Indicator-based Surveillance - IBS) và giám sát dựa vào sự kiện (Event-based Surveillance - EBS) để vận hành hệ thống c ả nh báo sớm, đáp ứng nhanh đồ n g thời cung cấp số liệu cho hoạt động theo dõi, đ á nh giá, nhận định tình hình dịch bệnh và các sự kiện y tế công cộng. Việc triển khai giám sát dựa vào sự kiện cùng với giám sát dựa vào ch ỉ số sẽ t ă ng cường vai trò phát hiện sớm bện h dịch tại cộng đồng và tại các cơ sở điều trị, đồng thời tăng cường sự phối hợp giữa khối dự phòng và điều trị, giúp phát hiện sớm các d ấ u hiệu, nguy cơ gây bệnh dịch và có đáp ứng kịp thời, hiệu qu ả . Tài liệu “ Hướng dẫn giám sát dựa vào sự kiện" được biên soạn để hướng dẫn các đơn vị thực hiện giám sát dựa vào sự kiện, dựa trên các hướng dẫn kỹ thuật của WHO, CDC và kinh nghiệm qua thực t ế triển khai thí điểm. Tài l iệ u tập trung vào h ướ ng dẫn việc phát hiện, xử lý các d ấ u hiệu cảnh báo, các ngu y cơ gây ra bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm và các sự kiện có nguy cơ ảnh hư ở ng đến s ứ c khỏe cộng đồng. PHẦN II KHÁI NIỆM VÀ MỤC TIÊU GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN 1. Khái ni ệ m Trong tài liệu hướng dẫn này, các thuật ng ữ đ ược hi ể u như sau: Dấu hiệu cảnh báo là thông tin ban đ ầ u về bệnh, dịch bệnh truyền nhiễ m , các nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc các nguy cơ ảnh hưởng đ ế n sức kh ỏ e cộng đồng. Sự kiện là dấu hiệu cảnh báo đ ã được xác minh là có nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc có nguy cơ ả nh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Giám sát dựa vào sự kiện là việc phát hiện, g hi nhận, sàng lọc, xác mi n h các dấu hiệu cảnh báo, đánh gi á và đề xuất đáp ứng với các sự kiện có nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. 2. Mục tiêu 2.1. Mục tiêu chung Phát hiện sớm các sự kiện c ó nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhi ễ m ho ặ c ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng nh ằ m đáp ứng kịp thời, phù hợp, gi ả m thi ểu tác hại đối với cộng đồng. 2.2. Mục tiêu cụ thể 2.2.1. Phát hiện sớm các dấu hiệu cảnh báo, sự kiện có nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc ảnh hưởng đến sức k hỏ e cộng đồng. 2.2.2. Thu thập, theo d õ i, đánh giá, phân tích thông tin về sự kiện, đề xuất giải pháp đáp ứng kịp thời, phù hợp với tình hình bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc các sự kiện c ó nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. PHẦN III NỘI DUNG VÀ QUY TRÌNH GIÁM SÁT 1. Dấu hiệu cảnh báo cần giám sát Ngoài các dấu hiệu c ả nh b áo được li ệt kê dưới đây , danh mục d ấ u hiệu c ả nh báo có thể được m ở rộng với các dấu hiệu khác được đánh gi á , nhận định ch ủ quan là c ó nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc có nguy cơ ảnh hư ở ng đến sức kh ỏ e cộng đồng. 1 . 1 . Dấu hiệu cảnh b á o từ cộng đồng 1.1.1. Một trường hợp trẻ e m dưới 15 tuổi đột ngột yếu, liệt chân tay. 1.1.2. Một trường hợp s ố t, phát ban, kèm theo ho hoặc đau m ắ t đ ỏ . 1.1.3. Một trường hợp bệnh nặng phải nhập viện hoặc tử vong với một trong các biểu hiện sau: a. Đi ngoài 3 lần hoặc nhiều h ơn trong vòng 24h, phân lỏng, đục như nước vo gạo, có biểu hiện mất nước ở người từ 5 tu ổ i trở lên. b. Người từ nước ngoài tr ở về bị viêm đường h ô hấp v à sốt trong vòng 14 ngày. c. Viêm đường hô hấp và sốt sau khi tiếp xúc với gia cầm trong vòng 14 ng à y. d. Bị ốm (bệnh) trong vòng 07 ngày sau khi tiêm v ắ c xin. e. M ắ c bệnh chưa từng gặ p hoặc có các triệu chứng ít gặp, lạ trong cộng đồng. f. T ử vong không rõ nguyên nhân. 1.1.4. Hai trường hợp nhập viện hoặc tử vong tr ở lên trong cùng một khu dân cư, trườn g học, nơi làm việc, trong vòng 07 ngày với các triệu ch ứ ng tương tự. 1.1.5. Có số lượn g t ă ng bất thường của một trong nh ữ ng d ấu hiệu dưới đây: a. Học sinh ngh ỉ học do cùng một bệnh trong vòng 7 ngày trong cùng một trường học. b. Người đến mua thu ố c hạ sốt, hoặc thuốc ho, hoặc thuốc điều trị tiêu ch ả y trong vòng 1 tuần từ các hiệu thuốc trong cùng một khu dân cư. c. Người ố m (bệnh) cùng một lúc với những tr iệu ch ứ ng tương tự trong cù n g một khu dân cư. d. Gia cầm, vật nuôi hoặc các động vật khác ốm (bệnh) hoặc chết. 1.1.6. Phát hiện: a. Chó nghi bị dạ i b. Chó ố m c ắ n người. c. Một con chó c ắ n từ 2 người trở lên trong vòng 10 ngày. 1.2. Dấu hiệu cảnh báo từ cơ sở khám, chữa bệnh, cơ sở tiêm ch ủ ng 1.2.1. Nhân viên y tế bị ốm nặng và c ầ n phải nhập viện sau k hi tiếp xúc với bệ nh nhân có tr iệu chứng tương tự. 1.2.2. Có từ hai trường hợp trở l ê n bị nhiễm trùng hô hấp cấp tính nặng trong vòng 7 ngày ở cùng một khu vực dân cư, hộ gia đình, trường học hoặc cùng nơi làm việc. 1.2.3. Có trường hợp nhập viện do viêm phổi nặng n gh i do vi rút. 1.2.4. Tăng nhanh bất thường số trường hợp bệnh có cùng triệu ch ứ ng, dựa tr ê n nhận định chuyên môn của thầy thuốc. 1.2.5. Có 2 hoặc nhiều trường hợp bệnh truyền nhiễm cùng triệu chứng, đ ế n từ một địa điểm (hộ gia đình, nhóm dân cư, trường học, nhà máy, v.v...). 1.2.6. Có trường hợp sốt rét tại địa bàn đã loại trừ bệnh sốt rét hoặc trước đây không lưu hành bệnh sốt rét. 1.2.7. Xuất hiện các biểu hiện lâm sàng hoặc đáp ứng điều tr ị bất thường ho ặ c không giải thích được của một bệnh truyền nhiễm đã biết dựa trên nhận đị n h chuyên môn của bác sỹ. 1.2.8. Xuất hiện một hoặc nhiều trường hợp bệnh hoặc tử vong do bệnh lạ, bất thường hoặc không gi ả i thích được dựa trên nhận định chuyên môn của bác s ỹ. 1.2.9. Số người tiêm phòng dại t ă ng bất thường trong cùng một khu dân cư. 1.2.10. Bất k ỳ ca nghi ngờ bệnh truyền nhiễm nhóm A theo Luật Phòng chố n g Bệnh truyền nhiễm (2007). 1.3. D ấu hiệu cảnh bá o từ phòng xét nghiệm 1.3.1. Tác nhân gây bệnh đ ã không phát hiện th ấ y trong một thời gian dài (dựa t r ên nhận định của nhân viên phòng xét nghiệm). 1.3.2. Tăng nhanh bất thường s ố bệnh phẩm có cùng yêu cầu xét nghiệm h o ặc dương tính với cùng một tác nhân gây bệnh (bao gồm cả kháng đa thuốc kháng sinh) trong vòng 07 ngày. 1.3.3. Bất c ứ mẫu bện h phẩm nào dương t í nh với tác nhân bệnh truyền nhiễm nhóm A theo Luật Phòng chống Bệnh truyền nhiễm (2007). 1.3.4. Phát hiện chủng vi rút cúm mới hoặc không phân t í p được từ một bệnh nh â n nhiễm trùng hô hấp cấp tính nặng hoặc bệnh nhân viêm ph ổ i nặng nghi do vi r ú t. 1.3.5. Tác nhân mới hoặc chưa từng được phát hiện. 2. Nguồn cung cấp thông tin về các dấu hiệu cảnh báo Các dấu hiệu c ả nh báo c ó thể được phát hiện hoặc ghi nhận từ nhiều ngu ồ n thông tin khác nhau, có thể từ tr ong hoặc ngoài ngành y tế, liên quan đến c o n người hoặc không, chính thức hoặc không chính thức. 2.1. Từ cộng đồng - Người dân, thành viên các tổ chức x ã hội tại cộng đồng (hội phụ nữ, hội nông dân, hội cựu chiến binh, đoàn thanh niên...) - Lãnh đạo địa phương (chính quyền, tổ dân phố) - Thầy lang - Nhân viên y t ế thôn, bản - Cộng tác viên y t ế , cộng tác viên xã hội - Phòng khám tư nhân - Hiệu thuốc - Cơ sở giáo dục, đào tạo - Các cơ quan, đơn vị trong ngành thú y - Công ty, nhà máy, cơ s ở sản xuất kinh doanh, khu công nghiệp - Cơ quan an toàn thực phẩm 2.2. Từ các cơ s ở y t ế - Các cơ sở y tế (bao gồ m cả các đơn vị y t ế tư nhân và đơn vị y t ế ngành) - Phòng xét nghiệm (của các cơ sở y tế v à hệ thống y tế công cộng) - Đơn vị kiểm dịch y tế quốc tế 2.3. Từ mạng lưới thông tin truyền thông, internet, mạng xã hội - Thông tin truyền thanh, truyền hình - Báo chí địa phương, quốc gia, quốc t ế - Internet, mạng x ã hội 3. Quy trình giám sát dựa vào sự kiện Hình 1 : S ơ đồ quy trình giám sát dựa vào sự kiện 3.1. Các bước thực hiện gi á m sát dựa vào sự kiện 3.1. 1 . Bước 1 - Phát hiện, ghi nhận dấu hiệu c ả nh b á o T ấ t cả các đơn vị y tế tại các tuy ế n có trách nhiệm phát hiện, ghi nhận và thông báo thông tin theo biểu m ẫ u tại Phụ l ục 1 về các dấu hiệu cảnh báo từ cộ n g đồng, cơ s ở khám, chữa bệnh, cơ sở tiêm chủng ph ò ng xét nghiệm và từ mạ n g lưới thông tin truyền thông, internet, mạng x ã hội. Các thông tin cần thông b á o bao gồm: - Nội dung dấu hiệu cảnh báo - Thời gian xảy ra dấu hiệu và thời gian phát hiện - Địa điểm xảy ra - Số mắc/ chết/nhập viện hoặc khả năng lây lan - Các thông tin khác (nếu c ó ) 3 . 1 .2. Bước 2 - Sàng lọc dấu hiệu c ả nh bá o Sàng lọc d ấu hiệu c ả nh báo nh ằ m mục đích xác định các th ô ng tin phù hợp để giảm thiểu việc xác minh v à điều t ra không cần thiết. Sàng l ọc dấu hiệu c ả nh báo thực hiện bằng cách trả lời các câu hỏi sau sau: - Dấu hiệu cảnh báo thuộc danh mục dấu hiệu cảnh báo theo hướng dẫn không? - Dấu hiệu cảnh báo có thực sự xảy ra không? - D ấ u hiệu cảnh báo có bị trùng lặp không? Trong trường hợp d ấ u hiệu cảnh báo được sàng lọc là thuộc danh mục theo hư ớ n g d ẫ n, có thực sự xả y ra và không bị trùng lặp (chưa được ghi nhận) th ì chuyển sang Bước 3 - Xác minh dấu hiệu c ả nh b áo đ ể xác định nguy cơ gây ra bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Trong t rườn g hợp dấu hiệu cảnh báo được sàng lọc là không thuộc da n h mục theo hướng dẫn hoặc không thực sự xảy ra hoặc đã bị trùng lặp (đã được g hi nhận) thì s ẽ dừng hoạt động giám sát với d ấ u hiệu cảnh báo đó. 3. 1 .3. Bước 3 - Xác minh dấu hiệu c ả nh bá o Xác minh d ấ u hiệu cảnh báo nhằm mục đích xác định dấ u hiệu cảnh báo có ngu y cơ gâ y ra bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm hoặc ngu y cơ ả nh hư ở n g đến sức khỏe cộng đồng hay không. Sau khi được xác minh, các d ấ u hiệu cảnh báo có nguy cơ gây bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm được coi là sự kiện. Quá trình xác minh được thực hiện với các hoạt động như sau: - Xác minh qua cơ quan y tế địa phương, các bác s ỹ điều trị và/hoặc ph ỏ ng vấ n bệnh nhân hoặc gia đình người bệnh - Liên hệ với nguồn số liệu và thông tin gốc - Kiểm tra chéo với các nguồn cung cấp thông tin khác - Thu thập thông tin bổ sung cần thiết, liên quan đ ến dấu hiệu c ả nh báo. Tùy theo mức độ ảnh hưởng, đặc thù của dấu hiệu c ả nh báo, việc xác minh có thể được phối hợp thực hiện b ở i các đơn vị y tế tại các tuy ế n và các đơn vị liên quan (tham kh ả o hư ớng d ẫ n tại Phụ lục 4). Trong trường hợp dấu hiệu cảnh báo được xác minh là có nguy cơ gây ra bệnh, dịch bệnh tru y ền nhiễm hoặc có nguy cơ ảnh hư ở ng đến sức khỏe cộng đồng (dấu hiệu cảnh báo chuyển thành sự kiện) thì chuy ể n sang Bước 4 - Đánh g iá sự kiện để đưa ra cảnh báo nguy cơ và đề xuất các hoạt động đáp ứng phù hợp. Trong trường hợp dấu hiệu cảnh báo được xác minh là không có nguy cơ gây ra bệnh, dịch bệnh tru y ền nhiễm hoặc không có nguy cơ ảnh hưởng đến sức kh ỏ e cộng đồng th ì s ẽ dừng hoạt động giám sát với d ấ u hiệu cảnh báo đó. 3.1.4. Bước 4 - Đánh giá sự kiện Đánh giá sự kiện là quá trình tổng hợp và phân tích được thực hiện liên tục nh ằ m xác định ngu y cơ, m ứ c độ ả nh hư ở ng của một sự kiện tới sức khỏe cộng đồng. Kết quả đánh giá sự kiện là cơ sở để đưa ra các cảnh báo nguy cơ và đề xu ấ t các hoạt động đáp ứng phù hợp. Tùy theo m ứ c độ ảnh hư ở n g của sự kiện, việc đ á nh giá có thể được phối hợp thực hiện tại các tuyến và các đơn vị liên quan. Dưới đây là một số câu hỏi giúp cho quá trình đánh gi á sự kiện: - Sự kiện có liên quan đến các bệnh ưu tiên không? - Bệnh nghi ngờ có khả năng lây lan cao không? - Có tỷ lệ t ử vong hoặc m ắ c cao h ơ n dự kiến không? - Đ â y có phải là sự kiện bất thường hoặc ngo à i dự kiến trong cộng đồng không? - Có chùm trường hợp bệnh có triệu ch ứ ng tương tự không? - Bệnh có nguy cơ ảnh hư ở ng đến thương mại hoặc du lịch không? - Sự kiện có nguy cơ ảnh hưởng đến sức kh ỏe cộng đồng không? - Có thể dễ dàng kiểm soát được không? ( t heo năng lực ứng phó tại địa phương) - Có khả năng tiếp diễn/ k é o dài hay qua y lại không? 3.1.5. Bước 5 - Đề x uất đáp ứ n g sự kiện Đề xuất đáp ứng sự kiện cần được đưa ra ngay sau khi đánh giá sự kiện là c ó nguy cơ gây ra các bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm. Hoạt động đáp ứng sẽ được thực hiện theo các quy định hiện hành, hướng dẫn k ỹ thuật của Bộ Y tế và khô n g đề c ậ p trong tài liệu này. 3.2. Quy định nhiệm v ụ t hực hiện giám sát dựa vào sự kiện 3.2.1. Cộng đồng Thành viên trong cộng đ ồng như người dân, y tế trường h ọ c, cơ quan, hi ệ u thuốc, cơ sở y tế t ư nhân, cán bộ thú y... khi phát hiện các dấu hiệu cảnh báo từ cộng đồng ( t ại mục 1 . 1 - Phần III ) hoặc các sự kiện có nguy cơ ảnh hưởng đ ế n sức khỏe cộng đ ồ ng c ầ n thông báo một cách nhanh nh ấ t đến cộng tác viên y tế, y tế thôn bản, Trạm Y tế tuy ế n xã (TYT) hoặc cơ sở y tế gần nh ấ t (gặp trực tiếp hoặc điện thoại). 3.2.2. Cộng tác viên y tế, xã hội, y tế thôn b ả n Cộng tác viên y t ế , y t ế thôn bản khi nhận hoặc phát hiện các d ấ u hiệu cả n h báo từ cộng đ ồ ng (tạ i mục 1 . 1 - Phần III ) hoặc các sự kiện có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng cần thông báo một cách nhanh nhất đến TYT tuyến xã hoặc cơ sở y tế gần nhất (gặp trực tiếp hoặc điện thoại). 3.2.3. Trạm Y tế tuy ế n xã Khi phát hiện hoặc g hi nhận các dấu hiệu cảnh báo, TYT tuy ế n x ã có trách nhiệm điền thông tin vào bi ể u mẫu gh i nhận dấu hiệu c ả nh báo (Phụ lục 1 ) ; tiến hành sàng lọc, xác minh dấu hiệu cảnh báo; tri ể n khai đánh giá, đáp ứ ng với sự kiện và thực hiện báo cáo hoạt động giám sát dựa vào sự kiện hàng tháng (Phụ lục 2) gửi Trung tâm Y tế tuyến huyện (TTYT) trước ngày 05 tháng kế tiếp. T ù y theo mức độ ảnh hưởng của d ấu hiệu cảnh báo hoặc sự kiện, TYT tuyến x ã có t h ể đề nghị cơ sở y tế tuyến trên hỗ tr ợ thực hiện xác minh d ấu hiệu cảnh báo, thực hiện đánh giá và triển khai đáp ứng với sự kiện. 3.2.4. Cơ sở khám, chữa bệnh, phòng xét nghiệm v à cơ sở ti êm ch ủ ng tuy ế n hu yệ n Cán bộ y tế tại các cơ sở khám, chữa bệnh, phòng xét nghiệm và cơ sở ti ê m chủng tuyến huyện khi phát hiện các dấu hiệu cảnh báo (tại mục 1 .2 và 1.3 - Phần III ) trong quá trình khám, chữa bệnh, xét nghiệm bệnh ph ẩ m, tiêm chủng hoặc phát hiện những thông tin bất thường từ bệnh nhân, cần thông báo ngay cho TT Y T tuyến huyện b ằ ng điện thoại hoặc thư điện t ử . 3.2.5. Trung tâm Y tế , Trung tâm Y tế dự phòng tuy ế n huyện Khi phát hiện hoặc ghi nhận các dấu hiệu cảnh báo, TTYT tuy ế n huyện có trách nhiệm điền thông tin vào biểu mẫu ghi nhận dấu hiệu cảnh báo (Phụ l ục 1 ) ; tiến hành sàng lọc, xác minh d ấ u hiệu cảnh báo; triển khai đánh giá, đáp ứng với sự kiện và thực hiện báo cáo hoạt động giám sát dựa vào sự kiện hàng tháng ( Phụ lục 2) gửi Trung tâm Y tế dự phòng (TTYTDP)/Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (TTKSBT) tuy ế n t ỉ nh trước ngày 10 tháng kế tiếp. Tùy theo m ứ c độ ảnh hưởng của dấu hiệu cảnh báo hoặc sự kiện, TTYT tuy ế n huyện có thể y ê u cầu cơ s ở y tế tuyến dưới hoặc đề nghị cơ sở y tế tuyến trên hỗ trợ thực hiện xác minh dấu hiệu c ả nh báo, thực hiện đ á nh giá và triển khai đáp ứng với sự kiện. 3.2.6. Cơ s ở khám, chữa bệnh, phòng xét nghiệm và cơ sở tiêm ch ủ ng tuy ế n t ỉ nh Cán bộ y tế tại các cơ s ở khám, chữa bệnh, phòng xét nghiệm và cơ sở tiê m ch ủ ng tuy ế n t ỉ nh khi phát hiện các dấu hiệu c ả nh báo (tại mục 1 .2 và 1 .3 - Phần III ) trong quá trình khám, chữa bệnh, xét nghiệm bệnh ph ẩ m, tiêm chủng hoặc phát hiện những thông tin bất thường từ bệnh nhân, c ầ n thông báo ngay c h o TTYTDP/TT K SBT tuyến t ỉ nh b ằ ng điện thoại hoặc thư điện tử . 3.2.7. Trung t â m Ki ể m dịch Y t ế quốc tế Cán bộ y tế tại các Trung tâm Kiểm dịch y tế quốc tế khi phát hiện các dấu hiệu cảnh báo từ cộng đồng (tại mục 1 . 1 - Phần III ) hoặc các sự kiện có nguy c ơ ảnh hưởng đến sức kh ỏ e cộng đồng trong qu á trình thực hiện các nhiệm vụ chuyên m ô n của đơn vị, cần thông báo ngay cho TTYTDP/TTKSBT tuyến tỉnh b ằ n g điện thoại hoặc thư điện t ử . 3.2.8. Trung t â m Y tế dự phòng, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tuy ế n t ỉn h Khi phát hiện hoặc ghi nhận các d ấ u hiệu c ảnh báo, TTYTDP/TTKSBT tuyến tỉnh c ó tr ách nhiệm điền thông tin vào biểu mẫu ghi nhận dấu hiệu cảnh b á o (Phụ lục 1 ) ; tiến hành sàng lọc, xác minh dấu hiệu cảnh báo; triển khai đánh g i á, đáp ứng với sự kiện và thực hiện báo cáo hoạt động giám sát dựa vào sự kiện hàng tháng (Phụ l ục 2) gửi các Viện Vệ sinh Dịch tễ/Pasteur trước ngày 15 tháng kế tiếp. Tùy theo mức độ ảnh hưởng c ủ a dấu hiệu c ả nh b á o hoặc sự ki ệ n, TTYTDP/TTKSBT tuyến t ỉ nh có thể yêu cầu cơ sở y tế tuy ế n dưới hoặc đề nghị cơ sở y tế tuyến trên hỗ trợ thực hiện xác minh d ấ u hiệu cảnh báo, thực hiện đ á nh g iá và triển khai đáp ứng với sự kiệ n . 3.2.9. Cơ s ở khám, chữa bệnh, ph ò ng xét nghiệm và cơ sở tiêm Trung ư ơ ng Cán bộ y tế tại các cơ s ở khám, ch ữ a bệnh, phòng xét nghiệm và cơ sở tiêm chủng tuyến Trung ương khi phát hiện các dấu hiệu c ả nh báo (tại mục 1 .2 v à 1 .3 - Phần III ) tro ng quá trình kh á m, chữa bệnh, xét nghiệm bệ nh phẩm, tiêm ch ủ ng hoặc phát hiện những thông tin bất thường từ bệnh nhân, cần thông báo ngay ch o các Viện Vệ sinh Dịch tễ/Pasteur b ằ ng điện thoại hoặc thư điện tử. 3.2. 1 0. Các Viện Vệ sinh Dịch t ễ/ Pasteur Khi phát hiện hoặc ghi nhận các dấu hiệu cảnh báo, các Viện Vệ sinh Dịc h tễ/Pasteur có trách nhiệm điền thông tin vào biểu mẫu ghi nhận dấu hiệu cảnh báo (Phụ lục 1 ) ; tiến hành sàng lọc, xác minh dấu hiệu cảnh báo; triển khai đánh gi á , đáp ứng với sự kiện và thực hiện báo cáo hoạt động giám sát dựa vào sự kiện hàng tháng (Phụ lục 2) trước n g ày 20 tháng kế tiếp. Tùy theo mức độ ảnh hưởng của dấu hiệu cảnh báo hoặc sự kiện, các Viện Vệ sinh Dịch tễ/Pasteur có thể yêu cầu cơ sở y tế tuy ế n dưới thực hiện sàng lọc, xác minh dấu hiệu cảnh báo, thực hiện đánh giá và triển khai đáp ứng với sự kiện. PHẦN 4 TỔ CHỨC THỰC HIỆN 1. Cục Y tế dự phòng - Tham mưu cho Bộ trưởng Bộ Y tế trong việc xây dựng kế hoạch và t ổ ch ứ c thực hiện kế hoạch giám sát dựa vào sự kiện trên phạm vi toàn quốc. - Chỉ đạo, đôn đốc, ki ể m tr a, các địa phương, đơn vị triển khai các hoạt động giám sát dựa vào sự kiện theo kế hoạch được phân công. - Duy tr ì hoạt độ n g sàng lọc thông tin từ mạng lưới thông tin truyền thông, internet, mạng x ã hội tại Trung tâm đáp ứng kh ẩn cấp với sự kiện y tế công c ộ n g, Bộ Y tế ( t ham kh ả o hướng dẫ n tại Phụ l ục 5) . - Đầu mối xây dựng, cập nhật các hướng dẫn chuyên môn k ỹ thuật cho hệ th ố ng giám sát dựa vào sự kiện. - Huy động và điều phối hoạt động phối hợp liên ngành v à các nguồn lực hỗ t r ợ cho hệ thống giám sát dựa v à o sự kiện. 2. Cục Quản lý Khám, chữa bệnh - Tham gia xây dựng, cập nhật các hướng dẫn chuyên môn kỹ thuật cho hệ thố n g giám sát dựa vào sự kiện. - Chỉ đạo, đôn đốc các cơ sở điều tr ị th am gia giám sát dựa vào sự kiện. - Phối hợp kiểm tra giám sát việc thực hiện giám sát dựa vào sự kiện tại các cơ sở điều trị . 3. Các Viên V ệ sinh D ị ch tễ/Pasteur - Tham gia xây dựng, cập nhật các hướng dẫn chuyên môn kỹ thuật cho hệ thố n g giám sát dựa vào sự kiện. - Xây dựng kế hoạch triển khai, tổ chức thực hiện hoạt động giám sát dựa v à o sự kiện theo địa bàn phụ tr ách. - Tổng hợp báo cáo tháng về hoạt động giám sát dựa vào sự kiện tại các đ ịa phương theo địa bàn phụ tr ách. - Duy tr ì hoạt động sàng lọc thông tin từ mạng lưới thông tin truyền thông, internet, mạng xã hội tại các Văn phòng đáp ứng khẩn cấp với sự kiện y tế công cộng khu vực (tham kh ả o hướng dẫn tại Phụ l ục 5) . - Hướng dẫn, tập huấn, hỗ trợ k ỹ thuật giám sát, cho các đơn vị tham gia giám sát dựa vào sự kiện theo khu vực được p h ân công. - Định kỳ kiểm tra, giám sát, đôn đốc, hỗ trợ và đánh giá hoạt động giám sát dựa vào sự kiện trên địa bàn khu vực phụ trách ( t ham kh ả o hướng dẫn tại Phụ lục 6) . - Tổng hợp số liệu giám sát dựa vào sự kiện tại khu vực phụ trách. 4. S ở Y tế các t ỉ nh, thành phố trực thuộc Trung ương - Chỉ đạo các đơn vị xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trên địa bàn tỉnh, thành phố. - Bố trí đầ y đủ nhân lực và t ra n g thiết bị cần thiết cho thực hiện giám sát dựa vào sự kiện tại địa phương. - Định k ỳ tổ chức kiểm tra, giám sát việc thực hiện giám sát dựa vào sự kiện t ại các đơn vị trực thu ộ c. 5. Trung tâm Y tế dự phòng, Trung tâm kiểm soát dịch bệnh các tỉnh, thàn h phố trực thuộc Trung ương - Xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trên địa bàn, bao gồm các hoạt động tập hu ấ n, giám sát, hỗ trợ k ỹ thuật. - Ghi nhận, xử lý thông tin về dấu hiệu c ả nh báo, thực hiện báo cáo t ổ ng hợp hàng tháng các hoạt động giám sát dựa vào sự kiện. - Tổ chức hướng dẫn, tập huấn, hỗ trợ k ỹ thuật cho các đơn vị thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trong địa bàn tỉnh/thành phố. Định kỳ kiểm tra, đôn đốc, giám sát hỗ trợ các hoạt động giám sát dựa vào s ự kiện trên địa bàn (tham kh ả o hướng dẫn tại Phụ lục 6) . 6. Trung tâm Y tế quận, huyện, thị xã, thành phố tr ự c thuộc tỉnh - Xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trên địa bàn . - Ghi nhận, sàng lọc, xác minh các dấu hiệu cảnh báo và thực hiện báo cáo tổng hợp hàng tháng các hoạt động giám sát dựa vào sự kiện. - Hướng dẫn, tập huấn, hỗ trợ k ỹ thuật giám sát, cho các đơn vị thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trong địa bàn quận/huyện. - Định kỳ kiểm tra, đôn đốc, giám sát hỗ trợ các hoạt động giám sát dựa vào sự kiện trên địa bàn (tham kh ả o hướng dẫn tại Phụ lục 6) . 7. Trạm Y tế xã, phường, thị trấn - Xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trên địa bàn . - Ghi nhận, sàng lọc, xác minh các dấu hiệu cảnh báo và thực hiện báo cáo tổng hợp hàng tháng các hoạt động giám sát dựa v à o sự kiện. - Hướng dẫn, tập hu ấn cho cán bộ y tế thôn/b ả n và các đơn vị thực hiện giám sát dựa vào sự kiện trong địa bàn x ã /phường/th ị trấn. - Phối hợp và hỗ trợ hoạt động kiểm tra, giám sát việc thực hiện giám sát dựa vào sự kiện. 8. Các cơ s ở khám, chữa bệnh, cơ sở tiêm chủng, phòng xét nghiệm tuyến Trung ương, tỉnh, huyện - Xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát dựa vào sự kiện tại đơn vị. - Phân công đơn vị và cán bộ đầu mối hoạt động giám sát dựa vào sự kiện. - Hướng dẫn, tập huấn cán bộ y tế của bệnh viện về giám sát dựa vào sự kiện. - Phối hợp và hỗ trợ hoạt động kiểm t ra, giám sát việc thực hiện giám sát d ự a vào sự kiện. 9. Trung tâm kiểm dịch y tế quốc tế - Xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát dựa vào sự kiện tại đơn vị. - Phân công đơn vị và cán bộ đầu mối hoạt động g iám sát dựa vào sự kiện. - Hướng dẫn, tập huấn cho cán bộ của Trung tâm kiểm dịch y tế quốc tế về giám sát dựa vào sự kiện. - Phối hợp và hỗ trợ hoạt động kiểm tra, giám sát việc thực hiện giám sát dựa vào sự kiện. Trong quá trình thực hiện nếu có vướng m ắ c, đề nghị phản ánh kịp thời về Bộ Y tế (Cục Y tế dự phòng) để giải quyết./. PHỤ LỤC I: BIỂU MẪU GHI NHẬN DẤU HIỆU CẢNH BÁO Đơn vị: Stt Thời gian ghi nhận thông tin Thông tin về dấu hiệu cảnh báo Kết quả sàng lọc (xem hướng dẫn) Kết quả xác minh (xem hướng dẫn) Kết quả đánh giá sự kiện Thời gian báo cáo lên tuyến trên (nếu có) Các hoạt động đã triển khai (nếu có) Họ và tên người ghi nhận thông tin Nội dung Nguồn thông báo Thời gian xảy ra Địa điểm xảy ra Số mắc/ chết/nhập viện hoặc khả năng lây lan (0) (1) (2 ) (3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) (10) (11) (12) 1 2 3 ... Hư ớn g d ẫ n đ i ề n thông tin : ( 1 ): Gh i ngày /t háng / năm nh ậ n thông tin v ề d ấ u hiệu c ả nh b áo (2): Gh i nội dung th ô ng tin v ề d ấ u hiệu c ả nh b áo (3): Ghi nguồn thông báo thông tin về d ấ u hiệu c ả nh bá o (4): Ghi thời gian ( ngày / tháng / năm) x ả y ra dấu hiệu c ả nh b áo ( 5 ) : Ghi địa điểm (th ô n/ ấ p/t ổ dân ph ố ) c ó xảy ra d ấ u hiệu c ả nh bá o (6): Ghi mức đ ộ ả nh hư ở ng của dấu hiệu c ả nh b áo (s ố m ắ c , s ố t ử vong, nhập viện hoặc khả n ă ng lây lan) (7): Ghi k ế t qu ả sàng l ọc theo mã s ố: 0- Kh ô ng x ả y ra d ấ u hiệ u 1 -Thông tin đã đ ược th ô ng b áo (tr ù ng l ặ p) 2- Thông tin không thuộc danh mục dấu hiệu c ả nh báo ưu tiên. 3- Thông tin thuộc danh mục dấu hiệu cảnh b áo ( 8 ): Gh i k ế t qu ả xác minh (ch ỉ ghi nếu c ộ t số 7 ghi s ố 3) 1- Không trở thành sự kiện (không có nguy cơ x ảy ra dịch b ệnh) 2- D ấ u hiệu c ả nh b áo tr ở thành sự kiện (có nguy c ơ x ảy ra dịch bệnh) ( 9 ): Gh i k ết q u ả đá nh gi á sự kiện (ch ỉ ghi n ế u cột s ố 8 gh i s ố 2) (10): Ghi ngày bá o c á o lên tuy ế n tr ê n (nếu có). (11): Ghi các hoạt động đã triển khai (n ế u có). (12): Ghi đầ y đủ h ọ v à tê n người thực hiện việc g hi nhận đ i ề n th ô ng tin v ề d ấ u hiệu c ả nh b áo. PHỤ LỤC 2: BIỂU MẪU BÁO CÁO TỔNG HỢP HÀNG THÁNG TÊN ĐƠN VỊ CHỦ QUẢN Tên đơn vị ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- BÁO CÁO HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN Th á ng... Năm.... Bả ng 1 Stt Tên đơn vị* T ổ ng số dấu hiệu cảnh báo Tổng số d ấ u hiệu c ả nh báo được xác minh Tổ ng s ố dấu hiệu c ả nh báo trở thành sự kiện Tổng số sự kiện đã được đáp ứng 1 2 3 ... T ổ ng 0 0 0 0 Thông tin chi tiết các sự kiện đã được đáp ứng Bảng 2 Stt T ê n sự kiện Nguồn cung cấp th ô ng tin Thời gian xảy ra Địa điểm x ả y ra Số m ắ c/ chết/nhập viện hoặc khả năng lây lan Thời gian triển khai Các hoạt động đã triển khai 1 2 3 ... N ếu không có d ấ u hiệu c ả nh báo hoặc sự kiện nào được ghi nhận, các đơn vị gửi "báo cáo kh ô ng ghi nhận dấu hiệu cảnh báo hoặc sự kiện” cho t uy ế n t r ê n. (*) Tên đơn vị hành chính t rực thuộc đ ị a bàn qu ả n lý. PHỤ LỤC 3: QUY TRÌNH THỰC HIỆN GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN THEO CÁC TUYẾN 1. Cộng tác viên y tế, x ã hội, y tế thôn b ả n Nội dung Ghi chú Phát hiện, ghi nhận dấu hiệu c ả nh báo tại cộng đồng Thông báo cho Trạm Y tế tuy ế n x ã /cơ sở y tế g ần nhất 2. Cơ s ở khám, chữa bệnh, phòng xét nghiệm, cơ s ở tiêm chủng tuy ế n huyệ n , t ỉ nh, Trung ương Nội dung Ghi chú Phát hiện, ghi nhận dấu hiệu c ả nh báo tại cơ sở khám, chữa bệnh, phòng xét nghi ệ m, cơ sở tiêm chủng Thông báo cho đ ầ u mối giám sát dựa vào sự kiện tại đơn vị Thông báo cho TTYT tuy ế n huyện hoặc TTYTDP/TTKSBT tuyến t ỉ nh 3. T ru ng tâm Kiểm dịch y tế quốc tế Nội dung Ghi chú Phát hiện, ghi nhận dấu hiệu cảnh báo tại cộng đồng hoặc thông qua hoạt động ki ể m dịch Đầu mối giám sát dựa vào sự kiện tại đơn vị Thông báo cho TTYTDP/TTKSBT tuy ế n t ỉ nh 4. Trạm y tế tuyến xã, TTYT tuyến huyện, TTYTDP/TTKSBT tuy ế n tỉnh, c á c Viện Vệ sinh d ịch t ễ /Pasteur Tù y theo mức độ ả nh hư ởn g của d ấ u hiệu c ả nh báo hoặc sự kiện, các đơn vị có thể yêu cầu cơ sở y tế tuy ế n dưới hoặc đề nghị cơ s ở y tế tuy ế n trên hỗ trợ ti ế n hành sàng lọc, x á c minh dấu hiệu c ả nh báo, thực hiện đánh giá và triển khai đá p ứng với sự kiện. PHỤ LỤC 4. HƯỚNG DẪN THAM KHẢO XÁC MINH SỰ KIỆN Tên đơn vị của người báo cáo: Nội dung và nguồn thông tin: Số điện thoại của người báo cáo: Ngày báo cáo: Địa điểm x ả y ra dấu hiệu: Dấu hiệu có liên quan đến động vật/động vật bị bệnh/chết không? 1. C ó 2. Không Nếu có, hãy mô tả sự kiện --------------------------------------------------------------------- Mô tả dấu hiệu nếu trường hợp bệnh ở người được báo cáo. 1 . Liệt kê t ấ t c ả các dấu hiệu và triệu chứng đã b i ế t được báo c á o 2. Đi ề n ngày, tháng trường hợp bệnh được báo cáo đầu tiên 1. Có các dấu hiệu và triệu ch ứ ng nào? --------------------------------------------------------------------- 2. Ngày tháng trường hợp đầu tiên b ắt đầu bị bệnh --------------------------------------------------------------------- 3. Số trường hợp bệnh: Trẻ em: ______ dưới 5 tu ổ i, ______ 5- 1 6 tuổi Người l ớ n vị thành niên: ________ (trên 16 tuổi) 4. Có trường tử vong nào không? 1 . Có 2. Không Nếu có, bao nhiêu Trẻ em: ______ dưới 5 tu ổ i, ______ 5- 1 6 tuổi Người l ớ n vị thành niên: ________ (trên 16 tuổi) Yếu t ố dịch tễ liên quan (nếu có): --------------------------------------------------------------------- Tình trạng hiện tại: 1. Đ ã kết thúc 2. V ẫ n tiếp diễn Nguyên nhân xả y ra dấu hiệu (nếu có): --------------------------------------------------------------------- Thông tin khác (nếu có): --------------------------------------------------------------------- Dấu hiệu có trở thành sự kiện hay không? 1 . C ó 2. Không 3. Chưa xác định PHỤ LỤC 5. HƯỚNG DẪN THAM KHẢO GHI NHẬN THÔNG TIN TỪ MẠNG LƯỚI THÔNG TIN TRUYỀN THÔNG, INTERNET, MẠNG XÃ HỘI 1. Thu thập thông tin 1.1. Thu thập thông tin tro ng nước - Thu thập các sự kiện y tế công cộng từ nguồn thông tin truyền thông đại chúng: + Tìm kiếm thủ công: lọc thông tin hàng ngày theo danh sách website li ên quan - Tìm ki ế m tự động: sử dụng hệ thống lọc thông tin tự động goog l e a l ert để thu thập th ô ng tin với các bệnh ưu tiên theo thời gian. 1.2. Thu thập thông tin quốc tế - Thu thập các sự kiện y tế công cộng trên các website chuyên ngành y t ế sau: ProMed http://www.promedmail.org/ CIDRAP http://www.cidrap.umn.edu/cidrap/index.htm l Thư viện Cochrane http://www.cochrane.org/news B ả n đồ sức kh ỏ e http://www . healthmap.org Tổ chức Y tế thế giới http://www.who . int US.CDC: http://www.cdc.gov 1.3. Thời gian - Thời gian thu thập: h à ng ngày từ 8h- 1 2h sáng; - Thời gian thông tin: từ 12h s á ng 01 ngày trước ngày thực hiện thu thập thô n g tin đến 12h sáng ngày thực hiện thu thập thông tin; 2. Thực hiện báo cáo - Thời gian thực hiện báo cáo: bắt đầu từ 12h hàng ngày - Thời gian hoàn thành dự thảo báo cáo: 12h- 1 5h hàng ngày - Thời gian gửi báo cáo và nhận phản hồi từ các đầu mối các lĩnh vực: 1 5h-16h hàng ngày. Thời gian hoàn thành báo cáo, gửi cho lãnh đạo đơn vị: 16h-17h hàng ngày. PHỤ LỤC 6: HƯỚNG DẪN THAM KHẢO THỰC HIỆN GIÁM SÁT HỖ TRỢ HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT DỰA VÀO SỰ KIỆN ( Dành cho giám sát viên tuy ế n Trung ương, tỉnh, huyện) 1 . Mục đích: Giám sát hỗ trợ nhằm mục đích theo dõi và nâng cao chất lượng hoạt động giám sát dựa vào sự kiện. 2. Các đơn vị thực hiện giám sát hỗ trợ Đơn vị giám sát Đơn vị được giám sát Viện Vệ sinh Dịch tễ/Pasteur TTYTDP/TTKSBT tuy ế n t ỉ nh TTYTDP/TTKSBT tuy ế n t ỉ nh Bệnh viện tuyến t ỉ nh TTYT tuy ế n huyện TTYT tuyến huyện Bệnh viện tuyến huyện TYT tuyến xã 3. Tần suất giám sát: Giám sát hỗ trợ nên được duy tr ì ít nhất 3 tháng một lần hoặc 1 tháng một lần. 4. Các bước thực hiện giám sát hỗ trợ Trước chuy ế n giám sát: - Xây dựng kế hoạch, chương trình giám sát và phân c ô ng giám sát viên. - Chuẩn bị B ả ng ki ể m giám sát hỗ trợ và các tài liệu liên quan. - Rà soát báo cáo kết quả chuyển giám sát lần trước. Trong chuy ế n giám sát: - Sử dụng b ả ng ki ể m ph ỏ ng vấn cán bộ phụ trách hoạt động giám sát dựa vào sự kiện. - R à soát biểu mẫu ghi nhận dấu hiệu cảnh báo và báo cáo kết quả hoạt độn g giám sát dựa vào sự kiện hàng tháng. - Trao đổi các vấn đ ề tồn tại, các khó khăn, vướng m ắ c trong qu á trình triển k h ai và đề xuất giải pháp khắc phục. Sau chuy ế n giám sát: - Báo cáo t ổ ng hợp và phản hồi với các bên liên quan về kết quả g iám sát. - Theo dõi và hỗ trợ việc giải quyết các vấn đề đã phát hiện. - Lưu trữ bảng kiểm ở vị trí dễ tìm cho chuy ế n giám sát sau. 5. Công cụ giám sát hỗ trợ: - Bảng kiểm giám sát hỗ trợ tại TTYTDP/TTKSBT tuyến t ỉnh , TTYT tuyến huyện và TYT tuyến x ã . - Bảng kiểm giám sát hỗ trợ tại Cơ sở khám, chữa bệnh, Phòng xét nghiệm, C ơ sở tiêm ch ủ ng và Trung tâm Kiểm dịch y tế quốc tế. BẢNG KIỂM GIÁM SÁT HỖ TRỢ (Tại T T YTDP / TTKSBT tuyến t ỉ nh, TTYT tuyến huyện , TYT tuyến xã) Mục tiêu B ả ng ki ể m này được sử dụng đ ể hỗ trợ các cán bộ giám sát trong các chuyến giám s át hỗ trợ tại các đơn vị triển khai Giám sát dựa vào sự kiện. Các th ô ng tin ghi chép trong b ả ng kiểm được thực hiện th ô ng qua quan sát trực tiếp và hoặc trao đ ổ i với các c á n b ộ có liên quan. Ngoài việc đánh d ấ u vào các mục trong b ả ng ki ể m, các cán bộ sử dụng b ả ng ki ể m cần ghi chép các th ô ng tin minh họa, gi ả i th í ch, chú thích cho t ừ ng nội dung có liên quan. Phần I: Thông tin chung Đơn vị được giám s á t hỗ trợ Ngày thực hiện giám sát Tên cán bộ cung cấp thông tin/Chức danh Tên cán bộ thực hiện giám sát/Chức danh Phần II: Nhân sự, trang thiết bị, tài liệu & công cụ hỗ trợ hoạt động STT Hạng mục Có/không (C/K) Ghi chú 1 Nhân sự Có ph â n c ô n g cán bộ đầu mối Giám sát dựa vào sự kiện khôn g ? C □ K □ C ó thay đ ổ i cán bộ đầu mối Giám sát dựa vào sự kiện kể từ lần giám sát trước không? C □ K □ Cán bộ đ ầ u mối Giám sát dựa vào sự kiện c ó được tập huấn không? C □ K □ 2 Tính sẵn có của các tr ang thiết bị phục vụ E B S Điện thoại còn hoạt động C □ K □ Internet còn hoạt động C □ K □ Máy tính còn hoạt động C □ K □ 3 T í nh s ẵ n c ó của các tài li ệu & công cụ EBS Hướng d ẫ n giám sát dựa vào sự kiện C □ K □ Bi ể u mẫu g hi nhận dấu hiệu c ả nh b á o C □ K □ Báo cáo kết quả hoạt động hàng tháng C □ K □ Các tài liệu liên quan khác (nếu c ó ) C □ K □ Phần III: Quy trình thực hiện g iá m sát dựa vào sự kiện Hướng dẫn : H ỏ i, quan sát & ki ể m tra cách thực hiện giám sát dựa vào sự kiện tại cơ s ở được giám sát. Ghi chú vào b ả ng d ư ới nếu phát hiện bất kì điểm không phù hợp nào trong việc t hực hiện q uy trình. Phần IV: Kết quả hoạt động giám sát dựa vào sự kiện Hạng mục Có/không (C/K) Ghi chú Biểu mẫu và báo cáo Các thông tin được ghi nhận đ ầ y đủ trong Bi ể u mẫu tại Phụ lục I ? C □ K □ Các thông tin được ghi nhận chính xác tr ong Biểu mẫu tại Phụ lục I ? C □ K □ Có thực hiện báo cáo kết qu ả hoạt động giám sát dựa vào sự kiện hàng tháng khôn g ? C □ K □ Có lưu trữ đầy đủ các bi ể u mẫu v à báo cáo không? C □ K □ Kết quả thực hiện (ghi số lượng vào ô bên cạnh) S ố d ấ u hiệu cảnh báo được phát hiệ n, ghi nhận trong tháng S ố d ấ u hiệu cảnh báo được xác minh trở thành sự kiện tro ng tháng S ố sự kiện được đ áp ứng trong tháng Phần V: Khó khăn, Đề xuất, Khuyến nghị Rà soát lại việc kh ắ c phục theo các khuyến nghị từ l ầ n giám sát trước Khó khăn gặp phải trong quá trình thực hiện EBS Đề xuất/mong muốn của cơ sở được đ á nh giá Khuyến nghị của đoàn giám sát Đ Ạ I DI Ệ N ĐƠN VỊ GIÁM SÁT ĐẠI DIỆN ĐƠN VỊ Đ Ư ỢC GIÁM SÁT BẢNG KI Ể M GIÁM SÁT H Ỗ TRỢ (Tại Cơ sở khám, chữa bệnh, Phòng xét nghiệm, Cơ sở tiêm chủng, Trung tâm Kiểm dịch Y tế quốc tế) Mục tiêu B ả ng ki ể m này được sử dụng đ ể hỗ trợ các cán bộ giám sát trong các chuyến giám s át hỗ trợ tại các đơn vị triển khai Giám sát dựa vào sự kiện. Các th ô ng tin ghi chép trong b ả ng kiểm được thực hiện th ô ng qua quan sát trực tiếp và / hoặc trao đ ổ i với các c á n b ộ có liên quan. Ngoài việc đánh d ấ u vào các mục trong b ả ng ki ể m, các cán bộ sử dụng b ả ng ki ể m cần ghi chép các th ô ng tin minh họa, gi ả i th í ch, chú thích cho t ừ ng nội dung có liên quan. Phần I: Thông tin chung Đơn vị được giám s á t hỗ trợ Ngày thực hiện giám sát Tên cán bộ cung cấp thông tin/Chức danh Tên cán bộ thực hiện giám sát/Chức danh Phần II: Nhân sự, trang thiết bị, tài liệu & công cụ hỗ trợ hoạt động STT Hạng mục Có/không (C/K) Ghi chú 1 Nhân sự Có ph â n c ô n g cán bộ đầu mối Giám sát dựa vào sự kiện khôn g ? C □ K □ C ó thay đ ổ i cán bộ đầu mối Giám sát dựa vào sự kiện kể từ lần giám sát trước không? C □ K □ Cán bộ đ ầ u mối Giám sát dựa vào sự kiện c ó được tập huấn không? C □ K □ 2 Tính sẵn có của các tr ang thiết bị phục vụ E B S Điện thoại còn hoạt động C □ K □ Internet còn hoạt động C □ K □ Máy tính còn hoạt động C □ K □ 3 T í nh s ẵ n c ó của các tài li ệu & công cụ EBS Hướng d ẫ n giám sát dựa vào sự kiện C □ K □ Bi ể u mẫu g hi nhận dấu hiệu c ả nh b á o C □ K □ Báo cáo kết quả hoạt động hàng tháng C □ K □ Các tài liệu liên quan khác (nếu c ó ) C □ K □ Phần III: Quy trình thực hiện g iá m sát dựa vào sự kiện Hướng dẫn : H ỏ i, quan sát & ki ể m tra cách thực hiện giám sát dựa vào sự kiện tại cơ s ở được giám sát. Ghi chú vào b ả ng d ư ới nếu phát hiện bất kì điểm không phù hợp nào trong việc t hực hiện q uy trình. Phần IV: Kết quả hoạt động giám sát dựa vào sự kiện Hạng mục Số lượng Ghi chú Kết quả thực hiện (ghi số lượng vào ô bên cạnh) S ố dấu hiệu cảnh báo đã báo cáo trong tháng Số d ấ u hiệu cảnh báo đ ã báo cáo được xác minh trở th à nh sự kiện tr ong tháng Số dấu hiệu c ả nh báo đã báo cáo tr ở th à nh sự kiện được đáp ứng trong tháng Phần V: Khó khăn, Đề xuất, Khuyến nghị Rà soát lại việc kh ắ c phục theo các khuyến nghị từ l ầ n giám sát trước Khó khăn gặp phải trong quá trình thực hiện EBS Đề xuất/mong muốn của cơ sở được đ á nh giá Khuyến nghị của đoàn giám sát Đ Ạ I DI Ệ N ĐƠN VỊ GIÁM SÁT ĐẠI DIỆN ĐƠN VỊ Đ Ư ỢC GIÁM SÁT