6744/BYT-BM-TE

Công văn 6744/BYT-BM-TE năm 2019 về tăng cường truyền thông để đảm bảo an toàn cho bà mẹ và trẻ sơ sinh khi sinh con do Bộ Y tế ban hành BỘ Y TẾ ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 6744/BYT-BM-TE v/v tăng cường truyền thông để đ ả m bảo an toàn cho bà mẹ và tr ẻ sơ sinh khi sinh con. Hà Nội , ngày 14 tháng 11 năm 2019 Kính gửi: Sở Y tế Tp. Hồ Chí Minh Trong hai ngày 12/11 và 13/11/2019 trên các báo điện tử liên tục đăng bài phản ánh về trường hợp tử vong trẻ sơ sinh con của sản phụ T.N.Y.N cư trú tại quận 11, Tp. Hồ Chí Minh sau khi tự sinh tại nhà (xin gửi kèm theo nội dung các bài báo ) , để đảm bảo an toàn cho bà mẹ và trẻ sơ sinh, Bộ Y tế đề nghị Sở Y tế: 1. Chỉ đạo, quán triệt các cơ sở y t ế trực thuộc trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh tăng cường truyền thông về sự cần thiết phải đăng ký, quản lý thai nghén và đến sinh con tại cơ sở y tế; Nhấn mạnh nội dung của việc tự sinh con tại nhà theo trào lưu “thuận t ự nhiên” là thông tin phản khoa học và gây những hậu quả nguy hiểm cho sức khỏe bà mẹ và trẻ sơ sinh, thậm chí tử vong khi tự sinh con tại nhà không có sự theo dõi, hỗ trợ của cán bộ y tế; 2. Tiếp tục chấn ch ỉ nh, chỉ đạo các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh sản phụ khoa nghiêm túc thực hiện Chỉ thị s ố 06/CT-BYT ngày 11/8/2017 của Bộ tr ưởng Bộ Y tế về tăng cường chăm sóc s ứ c khỏe b à mẹ, trẻ sơ sinh nh ằ m giảm tử vong bà mẹ, tử vong trẻ sơ sinh. Xin trân trọng cảm ơn. Nơi nhận: - Như trên; - Bộ trư ở ng (để b/c); - TT. Nguyễn Trường Sơn (để b/c); - Đ/c Vụ trư ở ng (để b/c); - Các Đ/c PVT (để ph/hợp); - Vụ TTTĐ-khen thư ở ng (để biết); - BV Từ Dũ (để CĐT); - BV Hùng Vương (đ ể CĐT); - TT KS b ệ nh tật Tp. HCM; - Lưu VT, BM-TE (DHN 10). TL. BỘ TRƯỞNG KT. VỤ TRƯỞNG VỤ SỨC KHỎE BÀ MẸ TRẺ EM PHÓ VỤ TRƯỞNG Trần Đăng Khoa https://vie t namdaily.net-vn/tieu-dun g -ban-doc/ l ai-mo t -san-phu- t p-hc m -tu-s in h-tai - nha-khien-con-tu-vong-76383.html 09:23 12/11/2019 (GMT+7) Lại một sản phụ TP HCM tự sinh tại nhà khiến con tử vong Chiều 11/11, bác sĩ Đinh Tấn Phương, trưởng khoa cấp cứu Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP.HCM, cho biết khoa cấp cứu Bệnh viện Nhi Đồng 1 vừa cấp cứu một bé gái được một sản phụ tự sinh tại nhà. Đó là trường hợp của con chị T.N.Y.N., ngụ ở Q. 1 1. Lúc 10h40 ngày 9/11, sau khi sinh ra được 10 giờ đồng hồ, bé gái này mới được ba mẹ và bà nội đưa đến cấp cứu trong tình trạng người đã tím tái, ngưng tim, ngưng thở, dây rốn và bánh nhau đ ề u đã bị khô. Người nhà bé kể lại bé gái ra đời theo cách tự sinh tại nhà lúc 0h50 ngày 9/11, nặng 3, 1 kg. Khi nhân viên y t ế hỏi sao lại để sản phụ s i nh em bé tại nhà thì người nhà cho biết v ì ngày trước bà nội b é cũng sinh ba bé tại nhà. Mặc dù đã được các bác sĩ Bệnh viện Nhi Đồng 1 h ồ i sức tích cực cho bé trong suốt 30 phút nhưng tim bệnh nhi vẫn không đập được l ại. Hồi tháng 3 năm ngoái, dư luận cũng hết sức phẫn nộ trước vụ việc một sản phụ tự sinh tại nhà theo trào lưu “thuận tự nhiên” khiến hai mẹ con tử vong. Sản phụ được xác định là T.V.M. ở phường Thảo Điền, Quận 2, TP.HCM. Sinh con thuận tự nhiên được y văn thế giới gọi là VBAC - vaginal birth after C - section - tức là phương pháp sinh con b ằ ng cách rặn đẻ qua vùng kín. Phương pháp này còn được gọi là natural birth hay home birth. VBAC đang là trào lưu được phụ nữ và các nhóm n ữ quyền ở phương Tây cổ súy. V ề phương diện chuyên môn, Bộ Y t ế khẳng định vi ệ c t ự sinh đ ẻ t ạ i nh à là phản khoa học, có thể gây ra những tai biến nghiêm trọng như vỡ t ử cung, băng huy ế t, nhiễm trùng,... dẫn tới tử vong cho bà mẹ và trẻ sơ sinh. Bác sĩ Trần Văn Phúc thuộc Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn ở Hà Nội nói r ằ ng hầu hết các chuyên gia y khoa thế giới đều cho r ằ ng sinh con thuận tự nhiên r ấ t nguy hiểm. Bác sĩ Phúc chia sẻ rằng: “Sự can thiệp của y học hiện đại đ ố i với quá trình sinh nở là cần thiết vì nó an toàn cho các b à mẹ. Đ ồ ng thời, các biện pháp y khoa còn giúp các bà mẹ rút ng ắ n thời gian phục hồi, giảm t ỷ lệ xuất huyết, kh ắ c phục tình trạng rách tử c u ng, giảm nhiễm trùng… ”. Theo TS.BS Nguyễn H ữ u Trung - Giám đốc Phòng khám sản khoa Ho à ng Gia (TP.HCM), cách sinh tự nhiên trên tiềm ẩn nhiều tai bi ế n sản khoa cho cả bà mẹ và trẻ sơ sinh. Bác sĩ Trung cho biết trường hợp bà mẹ chỉ may m ắ n như chuyện “đẻ rơi” (sinh rớt) hàng ngày vẫn thỉnh thoảng có thể xảy ra ở đâu đó nên không th ể l ấ y điều này mà khuyên cho cả cộng đồng áp dụng và coi như thai sản thuận tự nhiên được. Theo bác sĩ Trung, khi một bà mẹ sinh con thì có 5 tai biến sản khoa ph ổ biến nguy hiểm đ ế n cả bà mẹ và em bé, thậm chí c ó thể tử vong như băng huyết sau sinh, vỡ tử cung, uốn ván dây r ố n, tiền sản giật, nhiễm khuẩn sau sinh. 5 tai biến này tồn tại từ bao đời nay và Y khoa hiện đại t ì m mọi cách để giảm tỷ lệ m ắ c phải các tai biến sản khoa này b ằ ng việc ra đời hệ thống y tế để chăm sóc sản khoa một cách tốt nhất cho các b à mẹ mang thai. Khi sinh bé, cả 5 tai biến này đều có nguy cơ xảy ra ngay cả ở cả các bệnh viện tuy ế n cuối. Bác sĩ Trung cho biết, tại một s ố nước ở châu Âu hay Mỹ, ng ư ời ta vẫn có dịch vụ sinh tại nhà nhưng ch ỉ áp dụng trong một s ố ít trường hợp. Đó là khi người mẹ không có b ấ t kỳ yếu tố nguy cơ nào, sản phụ và gia đình được tư vấn nh ữ ng b ấ t lợi cũng như tai biến có thể xảy ra một cách bất ngờ trong cuộc sinh, gia đình sản phụ phải liên hệ với bệnh viện và bệnh viện cử nhân viên y tế về h ỗ trợ chứ không phải tự sinh như phong trào sinh con thuận tự nhiên đang được c ổ vũ hiện nay. Đồng quan điểm, ông Nguyễn Viết Tiến, nguyên Thứ trưởng Bộ Y tế, chia sẻ tr ê n Zing, sinh đẻ thuận tự nhiên có nghĩa là trong trường h ợ p thuận l ợ i, các bác sĩ sẽ để ch o người phụ nữ sinh thường, chỉ trong trường h ợ p không sinh được tự nhiên thì mới can thiệp bằng thủ thuật hay m ổ lấy thai. Ô ng Tiến khẳng định rằng dù sinh tự nhiên (sinh thường), sản phụ vẫn phải đến các cơ sở y tế chuyên khoa, có bác sĩ chuyên khoa đ ể thực hiện s i nh đ ẻ . Theo nguyên Thứ trưởng, không có tổ chức y tế trong và ngoài nước nào khuyên bà mẹ tự sinh con mà không có sự can thiệp và giúp đ ỡ từ y t ế . Ngay cả ở vùng sâu, vùng xa chủ trương của Đảng, Nhà nước và Bộ Y tế là phải quan tâm đ ế n vùng n à y, vì ở đây không đ ầ y đủ v ề cán bộ chuyên môn, nên tình trạng tử vong khi sinh của mẹ và con vẫn còn cao. Bộ Y tế khuyến cáo không nên tự sinh con tại nhà Ngày 6/3/2018, Bộ Y tế đ ã ra văn bản khuyến c á o, mặc dù sinh đ ẻ là một quá trình sinh lý bình thường, nhưng khi mang thai, sinh đẻ, người phụ nữ phải đ ế n cơ sở y t ế để được quản lý thai, chăm sóc thai nghén, đỡ đẻ và ch ă m sóc mẹ và con sau đẻ đ ú ng theo quy trình chuyên môn. Việc sinh đẻ tại nhà, tự đẻ mà không c ó cán bộ y tế hỗ trợ trong quá tr ì nh chuy ể n dạ, sinh con và theo dõi, chăm sóc sau sinh có th ể dẫn đến những nguy cơ, tai bi ế n trầm trọng nh ư băng huy ế t, v ỡ tử cung, nhiễm trùng, mất tim thai, uốn ván sơ sinh, thậm chí tử vong mẹ và con... Thảo Nguyên https:// pl o.vn/suc-khoe/sinh-con-tai-nha- 1 0- 100 -be-so-sinh-chao-doi-khong-tu-tho-duoc-87 0 021.html Ngày 13/11/2019, 18h46: Sinh con tại nhà: 10/100 bé sơ sinh chào đời không tự thở được Hoàng Lan Bác sĩ chuyên khoa sơ sinh khuy ế n cáo nhiều nguy cơ đối với trẻ sơ sinh khi sinh ra không có sự h ỗ trợ của nhân viên y tế nhân trường hợp sinh con tại nhà ở TP.HCM khiến con tử vong. Vừa qua, Khoa cấp cứu Bệnh viện (BV) Nhi đồng 1 (TP.HCM) tiếp nhận trường hợp b é gái sơ sinh nặng 3,1 kg được sinh ra tại nhà, con của sản phụ TNYN (sống ở quận 11, TP.HCM). Người nhà cho biết bé gái đủ tháng 39 tuần, được sinh vào lúc 0 giờ 50 p hú t ngày 9-11. 10 tiếng sau, người nhà phát hiện bé gái ngưng thở nên đưa vào BV c ấ p cứu l ú c 10 giờ 40 phút cùng ngày. Tại đây, các bác sĩ ghi nhận tình trạng bé gái ngưng tim ngưng th ở . Các bác sĩ đã cố gắng hồi s ứ c cho bé nhưng thất bại và đ á nh giá bé đã m ấ t tại nhà. Điểm đặc biệt là bé chưa được c ắ t dây rốn còn kèm bánh nhau rắc muối đ ã khô. “Trường hợp này khá đáng tiếc. Đây là một em bé sơ sinh đã đủ ngày tháng, đủ ký. N ế u sau khi sinh b é ra mà gia đ ì nh đưa bé vào một BV chuyên khoa nhi sơ s i nh thì c ó thể phát hiện bệnh lý bất thường và có thể giữ được mạng sống cho bé” - đại diện BV chia sẻ. Trao đổi về vấn đề này với PLO, BS CK II Nguyễn Thị Từ Anh, Trưởng Khoa sơ sinh BV Từ Dũ (TP.HCM), cho biết trẻ sơ sinh gặp rất nhiều nguy cơ khi sinh ra . Nguy cơ lớn nhất là trẻ không tự th ở được. Theo thống kê, trong 100 em bé sinh ra th ì có 10 em bé không tự thở được. Trong 10 bé sẽ có một bé lâm vào tình trạng r ấ t nặng, cần hồi sức chuyên sâu của bác sĩ. Do đ ó , các bà mẹ sinh con tại nhà không có sự h ỗ trợ của nhân viên y tế rất dễ “đẩy” con vào tình huống nguy hiểm. Khi sinh tại nhà, bánh nhau cũng xổ ra ngoài, t i ếp xúc vớ i môi trường có thể làm vi trùng sinh sôi, đưa ngược vào dây rốn gây nhiễm khu ẩ n cho bé, rất nguy hiểm. Ngoài ra, mặc dù người mẹ có khám thai, siêu âm đầy đủ thì các thao tác này không thể phát hiện hoàn toàn các bất thường b ẩ m sinh ở trẻ sơ sinh như bệnh lý tim b ẩ m sinh, bệnh lý đường hô hấp bẩm sinh. “ Bản thân cơ đ ị a bé sơ sinh , sinh non miễn dịch chưa đầy đ ủ nên rất dễ nhiễm khuẩn. Khi sinh tại bệnh viện, trong vòng 24 giờ đ ầ u, trẻ sơ sinh sẽ được chích ngừa vitamin K 1 phòng ngừa xuất huyết não, màng não và viêm gan B” - BS Từ Anh cho biết. Bên cạnh đó, thông thường sản phụ sinh thường được giữ lại BV theo dõi ba ngày và năm ngày đối với sinh mổ. Sở dĩ mẹ và bé cần được theo dõi trong vòng vài ngày vì trẻ sơ sinh chuyển từ đời sống trong tử cung ra ngoài có thể gặp phải nhiều biến chứng sau cuộc sinh mà không lường trước được.