TCVN9483:2012

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9483:2012 về Thuốc bảo vệ thực vật chứa hoạt chất Diazinon - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 9483 : 2012 THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT CHỨA HOẠT CHẤT DIAZINON - YÊU CẦU KỸ THUẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP THỬ Pesticides containing diazinon - Technical requirements and test methods Lời nói đầu TCVN 9483 : 2012 do Cục Bảo vệ thực vật - Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn biên soạn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT CHỨA HOẠT CHẤT DIAZINON - YÊU CẦU KỸ THUẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP THỬ Pesticides containing diazinon - Technical requirements and test methods 1. Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với diazinon kỹ thuật và các thành phẩm thuốc bảo vệ thực vật có chứa hoạt chất diazinon (xem giới thiệu hoạt chất - Phụ lục A) 2. Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn sau là rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi. TCVN 2741, Thuốc trừ sâu - Basudin 10 % dạng hạt; TCVN 4851 : 1989 (ISO 3696 : 1987), Nước dùng để phân tích trong phòng thí nghiệm - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử ; TCVN 8050 : 2009, Thành phẩm thuốc bảo vệ thực vật - Phương pháp xác định tính chất lý hóa; TCVN 8143 : 2009, Thuốc bảo vệ thực vật - Xác định hàm lượng hoạt chất cypermethrin; TCVN 8382 : 2010 Thuốc bảo vệ thực vật chứa hoạt chất dimethoate - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử. 3. Yêu cầu kỹ thuật 3.1. Yêu cầu cảm quan Yêu cầu về cảm quan của diazinon kỹ thuật và các dạng sản phẩm được nêu trong Bảng 1. Bảng 1 - Yêu cầu cảm quan Dạng sản phẩm Màu sắc Trạng thái Diazinon kỹ thuật (Technical material - TC) Sản phẩm có màu vàng Sản phẩm có dạng lỏng Thuốc bảo vệ thực vật dạng nhũ dầu có chứa diazinon (Emulsifiabe concentrate - EC) Đặc trưng của từng sản phẩm Sản phẩm dạng lỏng đồng nhất, bền vững, trong suốt, không lắng cặn, tạo nhũ tương khi hòa vào nước Thuốc bảo vệ thực vật dạng bột thấm nước có chứa diazinon (Wettable powder - WP) Đặc trưng của từng sản phẩm Sản phẩm dạng bột mịn đồng nhất Thuốc bảo vệ thực vật dạng hạt có chứa diazinon (Granule - GR) Đặc trưng của từng sản phẩm Sản phẩm dạng hạt, khô, rời, không có bụi 3.2. Yêu cầu về hàm lượng hoạt chất 3.2.1 Diazinon kỹ thuật Hàm lượng diazinon (tính theo %, g/kg) được công bố và khi xác định, hàm lượng trung bình không được nhỏ hơn mức hàm lượng tối thiểu đã công bố. 3.2.2. Diazinon thành phẩm Hàm lượng diazinon (tính theo %, g/kg hoặc g/l ở 20 o C ± 2 o C) phải được công bố và phù hợp với mức sai lệch cho phép của hàm lượng hoạt chất được quy định trong Bảng 2. Bảng 2 - Hàm lượng diazinon trong các dạng thành phẩm Hàm lượng hoạt chất công bố (ở 20 o C ± 2 o C) Mức sai lệch cho phép % g/kg hoặc g/l Đến 2,5 Đến 25 ± 15 % của hàm lượng công bố đối với dạng đồng nhất (EC, SC, SL,…) hoặc ± 25 % đối với dạng không đồng nhất (GR, WG,…) Từ trên 2,5 đến 10 Từ 25 đến 100 ± 10 % của hàm lượng công bố Từ trên 10 đến 25 Từ trên 100 đến 250 ± 6 % của hàm lượng công bố Từ trên 25 đến 50 Từ trên 250 đến 500 ± 5 % của hàm lượng công bố Lớn hơn 50 - ± 2,5 % - Lớn hơn 500 ± 25 g/kg hoặc g/l 3.3. Yêu cầu về hàm lượng tạp chất 3.3.1. Hàm lượng tạp chất trong diazinon kỹ thuật 3.3.1.1. 0,S - TEPP Không lớn hơn 0,2 g/kg 3.3.1.2. S,S - TEPP Không lớn hơn 2,5 g/kg 3.3.1.3. Nước Không lớn hơn 0,6 g/kg 3.3.1.4. Không hòa tan trong acetone Không lớn hơn 2,5 g/kg 3.3.2. Hàm lượng tạp chất trong các dạng diazinon thành phẩm 3.3.2.1. 0,S - TEPP Không lớn hơn 0,22 x giá trị diazinon tìm được, mg/kg 3.3.2.2. S,S - TEPP Không lớn hơn 2,8 x giá trị diazinon tìm được, mg/kg 3.3.2.3. Nước Không lớn hơn 0,6 g/ kg 3.4. Yêu cầu về tính chất lý - hóa 3.4.1. Thuốc bảo vệ thực vật dạng nhũ dầu có chứa diazinon 3.4.1.1. Độ bền nhũ tương Sản phẩm sau khi pha loãng với nước cứng chuẩn ở 30 o C ± 2 o C, phải phù hợp với quy định trong Bảng 3. Bảng 3 Độ bền nhũ tương của thuốc bảo vệ thực vật dạng nhũ dầu có chứa diazinon Chỉ tiêu Yêu cầu Độ tự nhũ ban đầu Hoàn toàn Độ bền nhũ tương sau khi pha mẫu 0,5 h: 1 ml - thể tích lớp kem, không lớn hơn Độ bền nhũ tương sau khi pha mẫu 2 h: - thể tích lớp kem, không lớn hơn 4 ml Độ tái nhũ sau khi pha mẫu 24 h a) Hoàn toàn Độ bền nhũ tương cuối cùng sau khi pha mẫu 24,5 h a) - thể tích lớp kem, không lớn hơn - thể tích lớp dầu, không lớn hơn 4 ml 2 ml a) Chỉ xác định khi có nghi ngờ kết quả xác định độ bền nhũ tương sau khi pha mẫu 2 h. 3.4.1.2. Axít Không lớn hơn 0,5 g / kg, tính theo H 2 SO 4 3.4.1.3. Độ bền bảo quản 3.4.1.3.1. Độ bền ở 0 o C Sản phẩm sau khi bảo quản ở nhiệt độ 0 o C ± 2 o C trong 7 ngày, có thể tích chất rắn hoặc lỏng tách lớp không lớn hơn 0,3 ml 3.4.1.3.2. Độ bền ở nhiệt độ cao Sản phẩm sau khi bảo quản ở nhiệt độ 54 o C ± 2 o C trong 14 ngày có hàm lượng hoạt chất xác định được theo 4.2 không nhỏ hơn 95 % so với trước khi bảo quản và phù hợp với quy định trong mục 3.4.1.1 3.4.2. Thuốc bảo vệ thực vật dạng bột thấm nước có chứa diazinon 3.4.2.1. Tỷ suất lơ lửng Sau khi tạo huyền phù của sản phẩm trong nước cứng chuẩn ở 30 o C ± 2 o C trong 30 min, hàm lượng diazinon trong dung dịch huyền phù: Không nhỏ hơn 50 %. 3.4.2.2. Độ mịn Lượng cặn còn lại trên rây có đường kình lỗ 75 μm sau khi thử rây ướt: Không lớn hơn 2 %. 3.4.2.3. Độ thấm ướt Không khuấy trộn, sản phẩm phải thấm ướt hoàn toàn trong 1 min. 3.4.2.4. Độ tạo bọt Lượng bọt tạo thành sau 1 min: Không lớn hơn 25 ml. 3.4.2.5. Độ bền bảo quản ở nhiệt độ cao Sản phẩm sau khi bảo quản ở nhiệt độ 54 o C ± 2 o C trong 14 ngày có hàm lượng hoạt chất xác định được theo 4.2 không nhỏ hơn 90 % so với trước khi bảo quản và phù hợp với quy định trong mục 3.4.2.1; 3.4.2.2; 3.4.2.3; 3.4.2.4. 3.4.2.6. pH (Hỗn hợp 1% trong nước cất) 7,0 - 10,5 3.4.3. Thuốc bảo vệ thực vật dạng hạt có chứa diazinon 3.4.3.1. Độ bụi Sản phẩm không có bụi 3.4.3.2. Kích thước hạt Khoảng kích thước hạt của sản phẩm phải được đăng ký và phù hợp với quy định sau: - Tỷ lệ đường kính hạt lớn nhất và hạt nhỏ nhất, không lớn hơn 4 : 1; - Lượng hạt nằm trong khoảng kích thước công bố: không nhỏ hơn 85 %. 3.4.3.3. Độ bền bảo quản ở nhiệt độ cao Sản phẩm sau khi bảo quản ở nhiệt độ 54 o C ± 2 o C trong 14 ngày có hàm lượng hoạt chất xác định được theo 4.2 không nhỏ hơn 90 % so với trước khi bảo quản và phù hợp với quy định trong mục 3.4.3.2. 4. Phương pháp thử 4.1. Lấy mẫu Lấy mẫu theo phụ lục A của tiêu chuẩn TCVN 8143 : 2009 4.2. Xác định hàm lượng hoạt chất 4.2.1. Nguyên tắc Hàm lượng diazinon được xác định bằng phương pháp sắc ký thí, với detector ion hóa ngọn lửa (FID). Dùng dibutylphtalate (DBP) làm chất nội chuẩn. 4.2.2. Thuốc thử Chỉ sử dụng các thuốc thử tinh khiết phân tích, nước ít nhất đạt tiêu chuẩn loại 3 của TCVN 4851 (ISO 3696) trừ khi có quy định khác. 4.2.2.1. Chất chuẩn diazinon , đã biết hàm lượng. 4.2.2.2. Chất nội chuẩn dibutylphthalate (DBP) , 99%. 4.2.2.3. Axeton , dùng cho sắc ký khí. 4.2.2.4. Khí nitơ , có độ tinh khiết không nhỏ hơn 99,9 %. 4.2.2.5. Khí hydro , có độ tinh khiết không nhỏ hơn 99,9 %. 4.2.2.6. Không khí nén , dùng cho màu sắc ký khí. 4.2.2.7. Dung dịch nội chuẩn , nồng độ 12,0 mg/ml Dùng cân phân tích (4.2.3.4) cân khoảng 1,20 g chất nội chuẩn DBP (4.2.2.2) chính xác tới 0,0001 g vào bình định mức 100 ml (4.2.3.1), hòa tan và định mức tới vạch bằng axeton (4.2.2.3). 4.2.2.8. Dung dịch chuẩn làm việc Dùng cân phân tích (4.2.3.4) cân khoảng 0,12 g chất chuẩn diazinon (4.2.2.1) vào bình định mức 100 ml (4.2.3.1), dùng pipet (4.2.3.2) thêm chính xác 10 ml dung dịch nội chuẩn (4.2.2.7), hòa tan và định mức đến vạch bằng axeton (4.2.2.3). CHÚ THÍCH: Chất chuẩn bảo quản trong tủ lạnh phải được đưa về nhiệt độ phòng trước khi cân. 4.2.3. Dụng cụ, thiết bị Sử dụng các thiết bị, dụng cụ thông thường của phòng thử nghiệm và cụ thể như sau: 4.2.3.1. Bình định mức , dung tích 10; 100 ml. 4.2.3.2. Pipet , dung tích 1; 10 ml. 4.2.3.3. Xylanh bơm mẫu , dung tích 10 μl, chia vạch đến 1 μl. 4.2.3.4. Cân phân tích (*) , có độ chính xác đến 0,0001 g. 4.2.3.5. Màng lọc , có cỡ lỗ 0,45 μm. 4.2.3.6. Đĩa bay hơi. 4.2.3.7. Máy sấy chân không 4.2.3.8. Thiết bị sắc ký khí , được trang bị như sau: - detector ion hóa ngọn lửa (FID); - injector chia dòng và không chia dòng; - cột mao quản ZB-50 (50% phenyl 50% methylpolysiloxane), có chiều dài 30 m, đường kính trong 0,32 mm, chiều dày pha tĩnh 0,25 μm hoặc loại tương đương; - bộ bơm mẫu tự động hoặc bơm mẫu bằng tay; - Máy tích phân kế hoặc máy vi tính. 4.2.3.9. Máy lắc siêu âm 4.2.4. Cách tiến hành 4.2.4.1. Chuẩn bị mẫu Mẫu cần được làm đồng nhất trước khi cân: đối với mẫu dạng lỏng phải lắc đều, nếu bị đông đặc do nhiệt độ thấp cần được làm tan chảy ở nhiệt độ thích hợp; đối với mẫu dạng bột, hạt phải được trộn đều. 4.2.4.2. Chuẩn bị dung dịch mẫu thử Dùng cân phân tích (4.2.3.4) cân mẫu thử có chứa khoảng 0,012 g hoạt chất diazinon vào bình định mức 10 ml (4.2.3.1), dùng pipet (4.2.3.2) thêm chính xác 1 ml dung dịch nội chuẩn (4.2.2.7), định mức đến vạch bằng axeton (4.2.2.3), đặt vào máy lắc siêu âm (4.2.3.9) trong 10 min để hòa tan mẫu. Lọc dung dịch qua màng lọc 0,45 μm (4.2.3.5) trước khi bơm vào máy (nếu cần). 4.2.4.3. Điều kiện phân tích - chương trình nhiệt độ cột: Nhiệt độ đầu: 150 o C Nhiệt độ cuối: 290 o C Tốc độ tăng nhiệt độ: 20 o C / min Thời gian giữ nhiệt độ đầu: 0,5 min Thời gian giữ nhiệt độ cuối: 4 min - nhiệt độ buồng bơm mẫu: 250 o C - nhiệt độ detector: 300 o C - khí mang nitơ: 1,8 ml/min - khí hydro: 25 ml/min - khí nén: 200 ml/min - khí nitơ bổ trợ cho detector 30 ml/min - thể tích bơm mẫu: 1 μl - tỷ lệ chia dòng: 40 : 1. 4.2.4.4. Xác định hàm lượng hoạt chất Bơm dung dịch mẫu chuẩn cho đến khi tỉ số của số đo diện tích của pic mẫu chuẩn và píc nội chuẩn thay đổi không lớn hơn 1 %. Sau đó, bơm lần lượt dung dịch chuẩn làm việc (4.2.2.8) và dung dịch mẫu thử (4.2.5.2), lặp lại 2 lần (tỷ số của số đo diện tích của pic mẫu chuẩn với pic nội chuẩn thay đổi không lớn hơn 1 % so với giá trị ban đầu). 4.2.4.5. Tính kết quả Hàm lượng hoạt chất diazinon trong mẫu, X, biểu thị bằng phần trăm (%) được tính theo công thức X = x P trong đó: F m là giá trị trung bình của tỉ số số đo diện tích của pic mẫu thử với pic nội chuẩn; F c là giá trị trung bình của tỉ số số đo diện tích của pic mẫu chuẩn với pic nội chuẩn; m c là khối lượng mẫu chuẩn, tính bằng gam (g); m m là khối lượng mẫu thử, tính bằng gam (g). P là độ tinh khiết của chất chuẩn, tính bằng phần trăm (%). 4.3. Xác định tỷ suất lơ lửng Cân lượng mẫu thử đủ để pha 250 ml dung dịch huyền phù có nồng độ tương ứng với nồng độ sử dụng. Xác định tỷ suất lơ lửng theo TCVN 8050 : 2009, trong đó khối lượng hoạt chất diazinon trong 25 ml dung dịch còn lại dưới đáy ống đong được xác định theo (4.2.1) và bổ sung như sau: 4.3.1. Chuẩn bị dung dịch mẫu thử Sau khi hút 225 ml dung dịch phía trên, chuyển định lượng toàn bộ dung dịch còn lại vào một đĩa bay hơi (4.2.3.6). Cho bay hơi ở nhiệt độ 54 o C ± 2 o C trong tủ sấy chân không (4.2.3.7) đến trọng lượng không đổi. Chuyển toàn bộ lưỡng mẫu đã sấy vào một bình định mức có dung tích 10 ml (4.2.3.1), dùng pipet (4.2.3.2) thêm 1 ml dung dịch nội chuẩn (4.2.2.7), định mức đến vạch bằng axeton (4.2.2.3), đặt vào máy lắc siêu âm (4.2.3.9) trong 10 min để hòa tan mẫu. Lọc dung dịch qua màng lọc 0,45 μm (4.2.3.5) trước khi bơm vào máy. 4.3.2. Chuẩn bị dung dịch chuẩn làm việc Tùy theo nồng độ hoạt chất sử dụng ghi trên nhãn của từng sản phẩm để chuẩn bị dung dịch chuẩn làm việc có nồng độ tương đương với nồng độ dung dịch mẫu thử (4.3.1). 4.3.3. Tính kết quả Tỷ suất lơ lửng, Y, biểu thị bằng phần trăm (%) được tính theo công thức: Y = Trong đó 1,11 là hệ số tỷ lệ của thể tích toàn cột chất lỏng (250 ml) với thể tích dung dịch phía trên được hút ra (225 ml); c: Khối lượng hoạt chất diazinon trong toàn ống đong, tính bằng gam (g) c = a: Hàm lượng của diazinon trong sản phẩm đã xác định được, tính bằng phần trăm (%) b: Khối lượng mẫu chuyển vào ống đong 250 ml, tính bằng gam (g); q: Khối lượng hoạt chất diazinon trong 25 ml còn lại dưới đáy ống đong, tính bằng gam (g) q = F m là giá trị trung bình của tỷ số số đo diện tích của pic mẫu thử với pic nội chuẩn; F c là giá trị trung bình của tỷ số số đo diện tích của pic mẫu chuẩn với pic nội chuẩn; N c là nồng độ của dung dịch chuẩn, tính bằng gam trên mililít (g/ml); P là độ tinh khiết của chất chuẩn, tính bằng phần trăm (%); 10 là thể tích hòa tan lượng mẫu sau khi sấy khô, tính bằng mililít (ml). 4.4. Xác định độ mịn Xác định độ mịn theo TCVN 8050 : 2009. 4.5. Xác định độ thẩm ướt Xác định độ thấm nước theo TCVN 8050 : 2009. 4.6. Xác định độ tạo bọt Xác định độ tạo bọt theo TCVN 8050 : 2009. 4.7. Xác định độ bền nhũ tương Xác định độ bền ở 0 o C theo TCVN 8382 : 2010. 4.8. Xác định độ bền bảo quản 4.8.1. Độ bền ở 0 o C Xác định độ bền ở 0 o C theo TCVN 8382 : 2010 4.8.2. Độ bền ở nhiệt độ cao Xác định độ bền ở nhiệt độ cao theo TCVN 2741 4.9. Xác định độ bụi Xác định độ bụi theo TCVN 8980 : 2011. 4.10. Xác định hàm lượng nước Xác định hàm lượng nước theo TCVN 8050 : 2009 PHỤ LỤC A (Tham khảo) GIỚI THIỆU HOẠT CHẤT DIAZINON A1. Công thức cấu tạo: A2. Tên hoạt chất: Diazinon A3. Tên hóa học: IUPAC: 0,0-diethy 0-2-isopropyl-6-methylpyrimidin-4-yl phosphorothioate A4. Công thức phân tử: C 12 H 21 N 2 O 3 PS A5. Khối lượng phân tử: 304,3 A6. Độ hòa tan ở 20 o C trong: Nước: 60 mg/l Tan hoàn toàn trong các dung môi hữu cơ A7 . Dạng bên ngoài: Chất lỏng trong suốt, không màu A8 . Độ bền: Bền trong môi trường trung tính Phân hủy chậm trong môi trường kiềm trung bình Phân hủy nhanh trong môi trường axít trung bình THƯ MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO [1] Thuốc trừ sâu diazinon 50% dạng nhũ dầu, yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử, 10TCN 214 - 95, 1995 [2] FAO Specifications for Plant Protection Products, diazinon, 1988 [3] Manual on the development and use of FAO and WHO specification for pesticides (First Edition, 2006)