9939/BKHĐT-KTĐN

Công văn 9939/BKHĐT-KTĐN năm 2016 đề xuất dự án “Hạ tầng cơ bản cho phát triển toàn diện các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị vay vốn Ngân hàng Phát triển châu Á do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 9939/BKHĐT-KTĐN V/v đề xuất dự án “Hạ tầng cơ bản cho phát triển toàn diện các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Qu ả ng Trị vay vốn ADB Hà Nội, ngày 29 tháng 11 năm 2016 Kính gửi: Thủ tướng Chính phủ Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận được văn bản của Ủy ban nhân dân (UBND) các tỉnh: Nghệ An (số 5061/UBND-KT ngày 14/7/2016 và số 8783/UBND-KT ngày 16/11/2016), Hà Tĩnh (số 3358/UBND-CN 1 ngày 19/7/2016 và số 6084/UBND-CN 1 ngày 16/11/2016), Qu ả ng Bình (số 1099/UBND-KTTH ngày 15/7/2016 và s ố 1937/UBND-KTTH ngày 15/11/2016) và Quảng Trị (số 2889/UBND-CN ngày 22/7/2016 và số 4807/UBND-CN ngày 15/11/2016) đề nghị Bộ Kế hoạch và Đầu tư tiến hành các thủ tục trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, thông qua đề xuất dự án “Hạ tầng cơ bản cho phát triển toàn diện các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Qu ả ng Trị” va y vốn Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) . Về vấn đề này, Bộ K ế hoạch và Đ ầ u tư x i n báo cáo Thủ tướng Chính phủ như sau: 1. Cơ sở pháp lý 1.1. Dự án nêu trên phù hợp với định hướng ưu tiên sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi quy định tại Nghị định số 16/2016/NĐ-CP ngày 16/3/2016 của Chính phủ về quản lý và sử dụng vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài. 1.2. Dự án hỗ trợ kỹ thuật (HTKT) chuẩn bị cho Dự án đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 728/QĐ-TTg ngày 28/4/2016 và Dự án đầu tư nêu tr ê n thuộc kế hoạch tài trợ của ADB dành cho Việt Nam dự kiến cho năm tài khóa 2017. 1.3. Căn cứ Khoản 3, Điều 13, Nghị định số 16/2016/NĐ-CP ngày 16/3/2016 của Chính phủ về qu ả n lý và sử dụng nguồn vốn phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài quy đ ị nh về trình tự, thủ tục đề xuất và lựa chọn đề xuất chương trình, dự án sử dụng vốn ODA, dự án cần được các cơ quan liên quan góp ý và báo cáo Thủ tướng Chính phủ cho phép cơ quan chủ qu ả n dự án lập Báo cáo đ ề xuất chủ trương đầu tư. 2. Tóm tắt nội dung đề xuất Dự án 2.1 . Thông tin chung: - Tên dự án: Dự án “Hạ tầng cơ bản cho phát triển toàn diện các t ỉ nh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Qu ả ng Trị”. - Nhà t à i trợ: Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB). - Cơ quan chủ quản: UBND các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng B ì nh và Quảng Trị. - Địa điểm thực hiện tại: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị. - Thời gian thực hiện: 5 năm 2.2. Mục tiêu, các hợp phần và kết qu ả dự kiến của Dự án - Mục tiêu: Góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, du lịch, nâng cao khả năng c ạ nh tranh của 4 tỉnh khu vực Bắc Trung Bộ. - Các hợp phần và kết quả dự kiến: + Hợp phần 1: Hạ tầng phục vụ chuỗi giá trị Hợp phần này sẽ góp phần cải thiện hiệu q uả mạng lưới giao thông trong khu vực dự án nhằm xây dựng mạng lưới liên kết các huyện/xã, kết nối các địa phương đang phát triển với các trung tâm công nghiệp, các điểm du lịch và dịch vụ trong vùng. + Hợp phần 2: Hạ tầng cho phát triển sản xuất kinh doanh Hợp phần này sẽ đầu tư xây dựng hệ thống chống úng, các công trình hạ tầng phục vụ hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, nâng cấp các tuyến đê, kè chống sạt lở bờ sông, hệ thống cấp nước. + Hợp phần 3: Quản lý chuyên nghiệp hạ tầng địa phương Hợp phần này nhằm hoàn thiện hệ thống lập k ế hoạch được cải thiện cho đầu t ư hạ tầng; chiến lược về thu hồi vốn đầu tư và phân bổ tài chính cho công tác vận hành bảo dưỡng. 2.3. K ế hoạch tài chính dự kiến của Dự án: a) Tổng kinh phí dự kiến: 199,72 triệu USD, trong đó: - Vố n vay ADB: 148,63 triệu USD, trong đó: T ừ nguồn vốn vay ODA (ADF/COL): 97 triệu USD, từ nguồn vốn vay ưu đãi (OCR/MOL): 51,63 triệu USD ; - Vốn đối ứng: 47,16 triệu USD. Tổng kinh phí của Dự án đ ư ợc phân bổ cho các d ự án thành phần nh ư sau: Đ ơ n vị: Triệu USD TT UDND tỉnh V ố n ADB Vốn đối ứng T ổ ng mức đầu tư Tổng vốn ADB ADF/COL OCR/MOL 1 Nghệ An 33,26 24,25 9,01 11,59 44,85 2 Hà Tĩnh 44,25 24,25 20 16,40 60,65 3 Quảng Bình 34,24 24,25 9,99 11,35 45,59 4 Quảng Trị 36,88 24,25 12,63 7,82 44,70 5 Tổng 148,63 97 51,63 47,16 199,72 Phương án phân b ổ vốn trên là dự kiến, mức v ố n phân bổ cụ thể sẽ được tính toán trong quá trình lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án. 2.4. Đ ề xuất cơ chế tài chính trong nước: - Áp dụng cơ chế cấp phát một phần, vay lại một phần vốn vay ADB cho Dự án theo quy định của pháp luật về cho vay lại chính quyền địa phương. - Điều kiện vay lại: Căn c ứ vào quy định tại Nghị định số 78/2010/NĐ-CP ngày 14/7/2010 của Chính phủ v ề cho vay lại nguồn v ố n vay nước ngoài của Chính phủ, U BND các tỉnh tham gia dự án vay lại nguồn vốn vay ADB với các điều kiện bằng các điều kiện Chính phủ vay từ ADB. - Vốn đối ứng: UBND các tỉnh tham gia tự đảm bảo theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước và Quyết định số 40/2015/QĐ-TTg ngày 14/09/2015 của Thủ tướng chính phủ về nguyên tắc, tiêu chí v à định mức phân bổ vốn đầu tư phát triển nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2016-2020. 3 . Ý kiến của các cơ quan liên quan 3.1. Trên cơ sở đề xuất dự án của U BND các tỉnh: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã có v ă n bản số 5929/BKHĐT-KTĐN ngày 29/7/2016 đề nghị các cơ quan góp ý cho nội dung đ ề xu ấ t dự án “Hạ t ầ ng cơ bản cho phát tri ể n toàn diện các tỉnh: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng B ì nh và Quảng Trị” . V ề cơ bản các cơ quan đều ủng hộ sự cần thiết của dự án và có các góp ý cụ th ể như sau: 3.1.1. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (v ă n bản số 6950/BNN-HTQT ngày 17/8/2016): - Danh mục các hoạt động đề xuất trong dự án cần phù hợp và có tính liên k ế t với các chương trình, dự án, hoạt động của Đề án tái cơ c ấ u ngành nông nghiệp tại các địa phương, tránh trùng lắp, manh mún; đồng thời phù hợp với K ế hoạch đ ầ u tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020. - Đối v ớ i các đề xuất hạ tầng phục vụ nuôi trồng thủy sản ven biển, trong giai đoạn chu ẩ n bị dự án tiếp theo cần đánh giá về điều kiện tự nhiên, môi trường, tình trạng ô nhiễm, nguồn nước cho sản xuất thủy sản để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả đầu tư. - Đối với đề xuất của tỉnh Quảng Trị: Cần thuyết minh rõ h ơn về sự cần thi ế t đ ầ u tư h ồ điều hòa Khe Mây, từ đó làm rõ quy mô đầu tư (tuyến kè, đường dạo, đường nội bộ. . ). - Đối với đề xuất của tỉnh Nghệ An: Tuyến đê sông Mơ có 4,3km là đê c ử a sông thuộc Chương trình củng cố nâng cấp đê biển và phù hợp với hệ thống đê biển của các tỉnh từ Quảng Ninh đến Quảng Nam đang được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Đối với các đoạn còn lại của tuyến sông Mơ (ngoài 4,3km nêu trên) và đ ê Phúc Thọ, huyện Nghi Lộc, trong giai đoạn tiếp theo của dự án cần có sự rà soát, kiểm tra sự cần thiết đầu tư, quy mô công trình để đảm bảo phù hợp với các quy hoạch đê điều, phòng chống lũ và quy hoạch phát triển kinh tế xã hội của địa phương. Đối với nội dung kè chống sạt l ở bờ sông Hiếu: Việc xác định sự cần thiết đầu tư cần tu â n thủ theo Quy chế xử lý sạt lở bờ sông, bờ biển kèm theo Quyết định s ố 01/2011/QĐ-TTg ngày 04/01/2011 của Thủ tướng Chính Phủ. 3.1.2. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (văn bản số 6071/NHNN-HTQT ngày 11/8/2016) đề nghị: - Phân tích tính phù hợp của mục tiêu dự án với mục tiêu của quy hoạch và ch iế n lược phát triển kinh tế xã hội của các tỉnh. - Thống nhất lại thời gian thực hiện Dự án là 5 năm (tại các v ă n bản giải trình, tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Bình n ê u thời gian thực hiện là 2017-2021, trong khi t ỉ nh Nghệ An và tỉnh Quảng Trị nêu thời gian thực hiện là 2018-2022). - Nêu rõ tính liên kết trong từng tiểu dự án của các tỉnh đề xuất. - Cung cấp các tài liệu nêu rõ cam kết của ADB sẽ phân bổ cụ thể số vốn ADF cho từng tỉnh nhằm tạo sự thống nhất giữa các tài liệu của ADB và các tỉnh. - B ổ sung loại đồng tiền vay lại. Đặc biệt các tỉnh vùng duyên h ả i Bắc Trung bộ hiện vẫn là các tỉnh nghèo nên nguồn thu ngoại tệ còn hạn hẹp. Do đó, đề ngh ị các tỉnh xem xét có thể đề xuất đồng tiền vay lại là Việt Nam Đồng (VNĐ) . - Không nên chia tách theo giai đoạn cụ thể: 2018-2022 (trả lãi) và 2023 - 2041 (trả nợ gốc và lãi) mà nên chia theo năm: 5 năm đầu thực hiện dự án (tr ả lãi) và các năm còn lại (trả nợ gốc và lãi) vì hiện nay chưa xác định chính xác thời điểm bắt đ ầ u triển khai dự án. 3.1.3. Bộ Tài chính (văn bản số 15328/BTC - QLN ngày 27/10/2016): - Rà soát đánh giá tác động của việc triển khai dự án tới việc thực hiện k ế hoạch đầu tư công trung hạn 2016-2020 của từng tỉnh cũng như tác động đến kế hoạch đầu tư công trung hạn của cả nước. - Chỉ sử dụng vốn vay nước ngoài cho các mục tiêu đầu tư phát triển, không sử dụng vốn vay cho các hoạt động hành chính sự nghiệp. - Việc Chính phủ vay về cho các địa phương vay lại phải đảm b ả o tuân thủ Luật ngân sách nhà nước và có các văn bản liên quan, theo đó nợ vay lại của chính quyền địa phương cùng khoản vay khác phải đảm bảo trong hạn mức vay của chính quyền địa phương. - Rà soát lại các hạng mục đầu tư tại các hợp phần của dự án đảm bảo tính liên kết và tập trung của các hạng mục tránh việc đầu tư dàn trải không phát huy đ ượ c việc phát triển toàn diện các t ỉ nh. Đồng thời, các tỉnh thống nhất tên gọi của các hợp phần trong đề xuất dự án . - Làm rõ việc tiêu chí lựa chọn đầu t ư các công trình giao thông và tính k ế t nối tr ong mạng lưới giao thông tỉnh, trách nhiệm duy tu bảo dưỡng công trình sau đầu tư để đảm bảo đầu tư bền vững. - Bổ sung dự kiến mức vốn và nguồn v ố n đầu tư cho từng hợp phần theo nguyên tắc vốn vay OCR (vốn vay với lãi suất th ươ ng mại) sẽ ưu tiên phân b ổ cho các hạng mục có nguồn thu để đảm bảo hỗ trợ nguồn tr ả nợ của dự án. - Không s ử dụng vốn vay cho hợp phần quản lý chuyên nghiệp hạ tầng địa phương (đảm bảo thực hiện đúng chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Chỉ thị 02/CT-TTg ngày 14/2/2015 về việc tăng cường công tác quản lý và nâng cao hiệu quả sử dụng nợ công và phù hợp với các quy định của Luật Ngân sách Nhà nước 2015), - Đ ề nghị UBND tỉnh Hà Tĩnh l à m rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm quản l ý , đầu tư cho hệ thống đường dây điện 22KV, trạm biến áp 400KVA và việc quản lý, sử dụng sau khi đầu tư. - Về hạn mức vay của UBND các tỉnh: Hạn mức dư nợ vay của địa phương phải tuân thủ theo Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 (Điều 7, khoản 6). Hạn mức vay còn lại của các tỉnh rất thấp, đề nghị Bộ K ế hoạch và Đầu tư hướng dẫn rà soát để đảm bảo tuân thủ quy định của Luật Ngân sách Nhà nước. - UBND các tỉnh tham gia tự đảm bảo vốn đ ố i ứng theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước và Quyết định số 40/2015/QĐ-TTg ngày 14/09/2015 của Thủ tướng chính phủ về nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn đầu tư phát triển nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2016-2020. 3.2. Bộ Kế hoạch và Đầu t ư có văn b ả n số 9408/BKHĐT-KTĐN ngày 09/11/2016 gửi U BND các tỉnh: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bỉnh, Quảng Trị về việc góp ý đề xuất D ự án vay vốn ADB và đề nghị giải trình các ý kiến góp ý của các cơ quan liên quan. 3.3. Trên cơ s ở góp ý của các cơ quan liên quan, UBND tỉnh Nghệ An có văn bản số 8783/UBND-KT ngày 16/11/2016, UBND tỉnh Hà Tĩnh có văn bản số 6084/UBND-CN1 ngày 16/11/2016, UBND tỉnh Quảng Bình có v ă n bản số 1937/UBND-KTTH ngày 15/11/2016, UBND tỉnh Quảng Trị có văn b ả n số 4807/UBND-CN ngày 15/11/2016 giải trình các ý kiến góp ý của các cơ quan liên quan cho đề xuất Dự án nêu trên. 4. Ý kiến của Bộ Kế hoạch và Đầu tư 4.1. UBND các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Qu ả ng Bình và Quảng Trị đã tiếp thu và có giải tr ình cụ th ể các ý kiến góp ý của các cơ quan liên quan tại các văn bản số 5061/UBND-KT ngày 14/7/2016, số 3358/UBND-CN1 ngày 19/7/2016, số 1099/UBND-KTTH ngày 15/7/2016, số 2889/UBND-CN ngày 22/7/2016. Một s ố yêu c ầ u v ề phân tích, làm rõ hơn tính liên kết, và khả năng hỗ trợ tăng trư ở ng của các tiểu dự án sẽ được đề xuất cụ thể hơn trong bước lập Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư. 4.2. Về hạn mức, khả năng vay và cơ cấu nguồn vốn: UBND các tỉnh tham gia dự án đã rà soát quy mô các hạng mục đề xuất đầu tư, giảm t ổ ng v ố n đầu tư từ 231,91 (triệu USD) xuống 199,73 (triệu USD), đảm bảo việc vay lại nguồn vốn vay ADB phù hợp với tình hình, điều kiện của ngân sách, hạn mức vay của địa phương theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước. Nguồn vốn vay nước ng oài chỉ sử dụng cho các hoạt động đầu tư phát triển, các hoạt động liên quan đến hợp phần quản lý chuyên nghiệp hạ tầng địa phương như: nghiên cứu, tăng cường năng lực, xây dựng chính sách, quản lý... sẽ được sử dụng từ nguồn vốn đối ứng, theo hướng tiết kiệm và hạn chế tối đa các khoản mục chi phí và đúng theo Chỉ thị số 02/CT-TTg ngày 14/2/2015 của Thủ tướng Chính phủ về việc Tăng cường công tác quản lý và nâng cao hiệu quả sử dụng nợ công. 4.3. Theo giải trình của UBND các tỉnh, năm 2017 là thời điểm dự kiến Hiệp định vay vốn của dự án được ký kết. Để đảm bảo điều kiện vay lại nguồn vốn vay ADB theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 (có hiệu lực thi hành từ năm ngân sách 2017), thì mức dư nợ vay của ngân sách các địa phương tham gia dự án phải đ ả m bảo: “Không vượt quá 20% s ố thu ngân sách được hưởng theo phân cấp khi có số thu ngân sách địa phương được hưởng nhỏ hơn hoặc bằng chi thường xuyên của ngân sách địa phương” (UBND các tỉnh đề xuất dự án thuộc đối tượng này). Căn cứ t ì nh hình ngân sách địa phương năm 2017, kế hoạch trả nợ gốc các khoản vay trong năm, số nợ phát sinh mới (trong đó: số nợ vay nước ngoài được tính vào nợ phát sinh trong năm theo tiến độ gi ả i ngân của từng dự án vay lại, số liệu rà soát đã bao gồm phần vốn vay nước ngoài dự kiến vay lại phát sinh từ Dự án nêu trên) thì hạn mức vay của UBND các tỉnh trong năm 2017 (năm dự kiến ký Hiệp định vay) như sau: (i) UBND tỉnh Nghệ An: Hạn mức còn 425,19 tỷ đồng, (ii) UBND tỉnh Hà Tĩnh còn 526 tỷ đồng, (ii i ) UBND tỉnh Qu ả ng Bình còn 165,559 tỷ đồng và (iv) UBND tỉnh Quảng Trị còn 117,96 tỷ đồng. Như vậy, hạn mức vay nợ của các tỉnh vẫn đảm bảo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước 2015, có hiệu lực từ năm 2017. Bộ K ế hoạch và Đầu tư đề nghị các t ỉ nh tham gia Dự án: (i) cần tính toán và xác định ưu tiên trong quá trình lựa chọn các ti ể u dự án, (ii) rà soát nợ hiện hành của ngân sách địa phương và các khoản nợ có thể phát s i nh của các dự án mới s ử dụng nguồn v ố n đầu tư trong nước, nguồn h ỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và nguồn vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài mà tỉnh đang chuẩn bị hoặc sắp ký kết để tính toán tổng mức đầu tư của Dự án thành phần phù hợp với khả năng trả nợ vay của địa phương và chịu trách nhiệm về tính chính xác của số liệu do tỉnh đã rà soát, cung cấp. 5. Kiến nghị Với những ý kiến nêu trên, Bộ Kế hoạch và Đầu tư xin kiến nghị Thủ tướng Chính phủ: 5.1. Ch ấ p thuận đ ề xu ấ t Dự án “Hạ t ầ ng cơ bản cho phát tri ể n toàn diện các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị” vay vốn ADB vớ i các nội d ung nêu tại Mục 2 văn bản này. 5.2. Giao UBND các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị ti ế p thu các ý ki ế n đóng góp của các cơ quan liên quan cho đề xuất Dự án, tiếp tục rà soát, lựa chọn các ti ể u dự án phù hợp với tình hình phát tri ể n kinh tế - xã hội của địa phương, lập báo cáo chủ trương đầu tư theo đúng quy định của Nghị định số 16/2016/NĐ-CP ngày 16/3/2016 của Chính ph ủ về quản lý và sử dụng vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài, trong đó, đặc biệt lưu ý không sử dụng vốn vay ADB cho các cấu phần chi hành chính, tăng cường năng lực, đào tạo, tập huấn... 5.3. Giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan th ẩ m định báo cáo chủ trương đ ầ u tư, trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt theo quy định hiện hành. Bộ K ế hoạch và Đầu tư kính trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định./. Nơi nhận: - Như trên (kèm TL); - VPCP, NHNNVN; - Các Bộ: TC, NN&PTNT; - UBND các tỉnh: Nghệ An, H.Tĩnh, Q.Bình và Quảng Trị; - Các Vụ: KTĐP<, KTNN; - Lưu: KTĐN, VT (HP 1 3 ). BỘ TRƯỞNG Nguyễn Chí Dũng