TCVN4958:2007

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4958:2007 (ISO 6698:1989) về Xe đạp - Ren dùng cho mối ghép líp trên ổ bánh TCVN 4958:2007 ISO 6698:1989 XE ĐẠP - REN DÙNG CHO MỐI GHÉP LÍP TRÊN Ổ BÁNH Cycles - Screw threads used to assemble freewheels on bicycle hubs Lời nói đầu TCVN 4958:2007 thay thế TCVN 4958:1989. TCVN 4958:2007 hoàn toàn tương đương ISO 4958:1989. TCVN 4958:2007 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn TCVN/TC 22 Phương tiện giao thông đường bộ biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. XE ĐẠP - REN DÙNG CHO MỐI GHÉP LÍP TRÊN Ổ BÁNH Cycles - Screw threads used to assemble freewheels on bicycle hubs 1. Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định profin ren, các kích thước giới hạn và dung sai của ren dùng cho mối ghép líp trên ổ bánh xe đạp. Tiêu chuẩn được xây dựng trên cơ sở: a) sử dụng profin ren gốc được quy định trong TCVN 7291-1:2003; b) đảm bảo tính lắp lẫn với ren Anh tiêu chuẩn dùng cho xe đạp (B.S.C); điều đó đòi hỏi sử dụng bước ren theo insơ (t.p.i); c) sử dụng các cấp chính xác ren và vị trí các miền dung sai ren được quy định trong ISO 965-1; d) sử dụng các dụng cụ kiểm tra ren được chế tạo theo ISO 1502. 2. Tài liệu viện dẫn TCVN 7291-1:2003 (ISO 68-1:1990), Ren vít thông dụng - Profin gốc - Phần 1: Ren hệ mét. ISO 965-1:1980, ISO general purpose metric screw threads - Tolerances - Part 1: Principles and basic data (Ren ISO hệ mét thông dụng - Dung sai - Phần 1: Các quy tắc và số liệu cơ bản). ISO 1502:1978, ISO general purpose metric screw threads - Gauging (Ren ISO hệ mét thông dụng - Phương pháp đo). 3. Profin gốc ren ISO và kích thước cơ bản 3.1. Profin cơ sở (gốc) Profin cơ sở (gốc) được quy định trên TCVN 7291-1:2003 và cho trong Hình 1. Nó là profin lý thuyết được phối hợp với các kích thước cơ bản của đường kính ngoài, đường kính trung bình và đường kính trong của ren. 3.2. Kích thước cơ bản Đường kính ngoài cơ bản, đường kính trung bình cơ bản và đường kính trong được xác định theo profin cơ sở (gốc) được cho trong Bảng 1. Bảng 1 - Kích thước cơ bản Đường kính danh nghĩa của ren (insơ) (t.p.i) Kích thước cơ bản, mm Đường kính ngoài Đường kính trung bình Đường kính trong 1,375 24 34,925 34,238 33,779 4. Các kích thước giới hạn và dung sai 4.1. Các sai lệch cơ bản và các kích thước giới hạn lớn nhất Các sai lệch cơ bản được áp dụng cho các đường kích cơ bản và tạo thành các kích thước giới hạn lớn nhất. Đối với ren ổ bánh, sai lệch cơ bản (sai lệch trên) là âm và tương ứng với vị trí miền dung sai theo “g” cho đường kích ngoài, đường kích trung bình và đường kích trong. Đối với ren líp, sai lệch cơ bản (sai lệch dưới) bằng 0 và tương ứng với vị trí miền dung sai theo “H” cho đường kích ngoài, đường kích trung bình và đường kích trong. 4.2. Cấp chính xác, dung sai và kích thước giới hạn Việc áp dụng dung sai cho các kích thước giới hạn lớn nhất, dung sai âm cho ren ổ bánh, và dung sai dương cho ren líp, cho phép xác định các kích thước giới hạn nhỏ nhất. Dung sai và kích thước giới hạn được cho trong các Bảng 2 và 3 đối với ổ bánh và líp. Dung sai được cho ứng với cấp chính xác 6 theo ISO 965-1. Các sai lệch cơ bản và miền dung sai được cho trên Hình 2. 5. Ký hiệu Ren được chế tạo theo tiêu chuẩn này được ký hiệu bởi: a) đường kích danh nghĩa của ren theo insơ; b) bước ren theo t.p.i; c) cấp chính xác ren của líp và ổ bánh tương ứng. VÍ DỤ: 1,375 - 24 6H/6 g. 6. Hệ thống đo kiểm tra Hệ thống đo kiểm tra trình bày trong ISO 1502 được viện dẫn chi tiết profin ren của ca líp ren và phương pháp đo ren. ISO 1502 nêu công thức để tính toán các kích thước giới hạn của ca líp. Các công thức này được dùng để tính toán các kích thước giới hạn của ca líp cho ổ bánh và líp trong tiêu chuẩn này và các kích thước giới hạn đó đã được cho trong Bảng 4 đến Bảng 7. Cần chú ý rằng các kích thước giới hạn của đường kính trung bình cho trong các Bảng 4 đến Bảng 6 có liên quan với đường kính trung bình và các dung sai riêng cho bước ren và góc profin của các ca líp đo ren được cho trong ISO 1502. Các dung sai này là: Dung sai bước ren = 0,005 mm Dung sai góc profin = ± 0 o 15’ đối với profin không vát đỉnh = ± 0 o 16’ đối với profin vát đỉnh. Bảng 2 - Kích thước giới hạn và dung sai ren trên ổ bánh t.p.i Đường kính ngoài d mm Đường kính trung bình D 2 mm Đường kính trong d 1 mm max dung sai min max dung sai min max 24 34,899 0,180 34,719 34,212 0,125 34,087 33,639 1 2 3 4 5 6 7 8 CHÚ THÍCH 1 Các trị số dung sai cho trong cột 3 và cột 6 được giới thiệu trong ISO 965-1 cho bước ren hệ mét gần nhất với bước ren t.p.i cho trong cột 1. 2 Cấp chính xác 6 của dung sai đường kính trung bình khác với cấp chính xác 6 của dung sai đường kính ngoài. 3 Giới hạn của đường kính trong lớn nhất tương ứng với đoạn cắt ngắn lớn nhất 3H/16: sự tuân theo đặc tính kỹ thuật này của profin chân ren của ren ngoài được cho trong ISO 965-1. Bảng 3 - Kích thước giới hạn và dung sai ren trên líp t.p.i Đường kính ngoài, D mm Đường kính trung bình, D 2 mm Đường kính trong, D 1 mm D 3 min D min max dung sai min max dung sai min 24 36,001 34,925 34,408 0,170 34,238 34,015 0,236 33,779 1 2 3 4 5 6 7 8 9 CHÚ THÍCH 1 Các trị số dung sai cho trong cột 5 và cột 8 được giới thiệu trong ISO 965-1 cho bước ren hệ mét gần nhất với bước ren t.p.i cho trong cột 1. 2 Cấp chính xác 6 cho dung sai đường kính trung bình khác với cấp chính xác 6 cho dung sai đường kính ngoài. 3 D 3 min là đường kính tới đường chân ren lượn tròn của ren líp sao cho vừa đủ cách xa đỉnh ren lớn nhất trên ổ bánh, bảo đảm không có khe hở giữa các cạnh ren của mối ghép ren. Bảng 4 - Ổ bánh - Các kích thước giới hạn của calíp vòng ren qua, thước cặp đo ren qua và calíp nút ren kiểm, calíp nút ren để kiểm độ mòn và ca líp nút ren chỉnh đặt Kích thước tính bằng milimét Kiểu dụng cụ đo Đường kính ngoài Đường kính trung bình Đường kính trong max min max min max min Calíp vòng ren qua không điều chỉnh - 34,984 34,217 34,203 33,760 33,746 Calíp vòng ren qua điều chỉnh - 34,984 Đặt trên calíp nút chỉnh đặt 33,760 33,746 Thước cặp đo ren qua Tự do Khoảng cách từ đường trung bình tới đỉnh là 0,2295 Calíp nút ren kiểu qua để kiểm Calíp vòng ren qua không điều chỉnh, mới 34,908 34,890 34,199 34,191 33,583 - Calíp nút ren kiểu không qua để kiểm calíp vòng ren qua không điều chỉnh, mới 34,4335 34,4245 34,221 34,213 33,593 - Calíp nút ren để kiểm độ mòn của calíp vòng ren qua điều chỉnh hoặc không điều chỉnh 34,4425 34,4335 34,230 34,222 33,593 - Calíp nút ren xác định để điều chỉnh thước cặp đo ren qua 34,908 34,890 34,199 34,191 33,583 - Calíp nút ren chỉnh đặt có profin đầy đủ để điều chỉnh calíp vòng ren qua điều chỉnh 34,908 34,890 34,210 34,202 33,593 - Calíp nút ren chỉnh đặt có profin cắt ngắn để điều chỉnh calíp vòng ren qua điều chỉnh 34,4225 34,4135 34,210 34,202 33,593 - Bảng 5 - Ổ bánh - Các kích thước giới hạn của calíp vòng ren không qua, thước cặp đo ren không qua và calíp nút ren kiểm, calíp nút ren kiểm độ mòn và ca líp nút ren chỉnh đặt Kích thước tính bằng milimét Kiểu dụng cụ đo Đường kính ngoài Đường kính trung bình Đường kính trong max min max min max min Calíp vòng ren không qua không điều chỉnh Tự do 34,908 34,087 34,073 33,882 33,854 Calíp vòng ren không qua điều chỉnh Tự do 34,908 Đặt trên calíp nút chỉnh đặt 33,882 33,854 Thước cặp đo ren không qua Kích thước profin ren tương tự như calíp vòng ren không qua Calíp nút ren kiểm qua để kiểm calíp vòng ren không qua, không điều chỉnh, mới 34,908 34,890 34,069 34,061 33,453 - Calíp nút ren kiểm không qua để kiểm calíp vòng ren không qua, không điều chỉnh, mới 34,783 34,765 34,091 34,083 33,475 - Calíp nút ren kiểm độ mòn để kiểm calíp vòng ren không qua không điều chỉnh hoặc điều chỉnh 34,788 34,770 34,096 34,088 33,475 - Calíp nút ren chỉnh đặt để điều chỉnh thước cặp đo ren không qua 34,783 34,765 34,080 34,072 33,453 - Calíp nút ren chỉnh đặt có profin đầy đủ để điều chỉnh calíp vòng ren không qua, điều chỉnh 34,776 34,758 34,080 34,072 33,475 - Calíp nút ren chỉnh đặt có profin cắt ngắn để điều chỉnh calíp vòng ren không qua, điều chỉnh 34,297 34,279 34,080 34,072 33,475 - Bảng 6 - Líp - Các kích thước giới hạn của calíp nút ren qua và không qua Kích thước tính bằng milimét Kiểu dụng cụ Đường kính ngoài Đường kính trung bình Đường kính trong max Calíp mới Calíp đã mòn max min max min min Calíp nút qua 34,948 34,926 34,2555 34,2445 34,2325 33,626 Calíp nút không qua 34,6365 34,6145 34,419 34,408 34,402 33,626 Bảng 7 - Ổ bánh và líp - Các kích thước giới hạn của hàm đo ren hoặc thước cặp đo ren qua và không qua để kiểm đường kính ngoài của ren ổ bánh, và của calíp nút qua và không qua để kiểm đường kính trong ren líp Kích thước tính bằng milimét Kiểu dụng cụ đo Calíp qua Calíp không qua Calíp mới Calíp đã mòn max min max min Hàm đo ren hoặc thước cặp đo ren 34,869 34,853 34,899 max 34,727 34,711 Calíp nút 33,825 33,809 33,779 min 34,023 34,007 b) Profin cơ sở ren ISO Hình 1 - Profin cơ sở của ren Anh tiêu chuẩn dùng cho xe đạp và của ren ISO Hình 2 - Profin ren và các miền dung sai ren ISO cho líp và ổ bánh