67/BC-UBND

Báo cáo 67/BC-UBND năm 2015 tình hình thực hiện công tác bảo tồn đa dạng sinh học giai đoạn 2010-2015 và chiến lược quốc gia về đa dạng sinh học đến 2020, tầm nhìn 2030 trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HÓA ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 67 / BC -UBND Thanh Hóa , ngày 10 tháng 8 năm 2015 BÁO CÁO TÌNH HÌNH THỰC HIỆN CÔNG TÁC BẢO TỒN ĐA DẠNG SINH HỌC GIAI ĐOẠN 2010 - 2015 VÀ CHIẾN LƯỢC QUỐC GIA VỀ ĐA DẠNG SINH HỌC ĐẾN NĂM 2020, TẦM NHÌN ĐẾN NĂM 2030 TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THANH HÓA Thực hiện Công văn số 01/BCĐ ngày 29/6/2015 của Ban chỉ đạo thực hiện Chiến lược Quốc gia về đa dạng sinh học đến năm 2020, tầm nhìn đến n ă m 2030 về việc báo cáo tình hình thực hiện công tác bảo tồn đa dạng sinh học theo Quyết định số 1250/QĐ-TTg ngày 31/7/2013 của Thủ tướng Chính phủ, UBND tỉnh Thanh Hóa báo cáo tình hình thực hiện trên địa bàn tỉnh, như sau: I. Tổng quan về hiện trạng đa dạng sinh học (ĐDSH) của tỉnh Thanh Hóa: 1. Đa dạng hệ sinh thái (HST): Tỉnh Thanh Hóa có 6 nhóm hệ sinh thái điển hình gồm: a) Hệ sinh thái núi đ á vôi Vùng núi đá vôi có đai cao trên 700m tới 1.600m ở Thanh Hóa chiếm diện tích không nhiều, tập trung chủ yếu vùng núi Tây Bắc tỉnh thuộc các huyện Quan Hóa, Bá Thước ph ầ n lớn thuộc KBTTN Pù Luông và một phần rất nhỏ ở Lang Chánh, với diện tích khoảng 33.100 ha. Trong hệ sinh thái độc đáo và quý giá này chứa đựng nhiều nguồn gen đặc hữu và quý hi ế m có giá trị khoa học và kinh tế. Rừng nguyên sinh không còn nh i ều, chủ yếu phân bố trên những sườn dốc, đỉnh núi cao, hiểm trở xa khu dân cư. Hầu hết chúng phân bố từ độ cao trên 1.000m và đang có xu hướng thu hẹp diện tích theo cùng độ cao trong khu vực. b) Hệ sinh thái núi đất HST núi đất có đai cao từ 700 - 1.600m ngoài diện tích rừng ít bị tác động chiếm tỷ lệ nhỏ và có trạng thái khá nguyên vẹn. Các quần xã thứ sinh cũng đã xuất hiện sau những tác động của con người. Có thể ghi nhận các quần xã chính như sau: Các quần xã rừng kín thường xanh cây lá rộng đã trở thành hệ sinh thái đặc trưng cho vùng núi Tây Bắc và Tây Thanh Hóa, kéo dài từ Quan Hóa, Mường Lát tới Thường Xuân. Tính chất khác biệt của quần xã rừng rậm nhiệt đới thường xanh thuộc đai cao này trước hết b ở i cấu trúc và thành phần loài. Rừng có cấu trúc 4 tầng, trong đó có hai t ầ ng cây gỗ, tầng cây gỗ vượt tán v ắ ng mặt. Các loài cây gỗ đều thuộc loài thường xanh, phần lớn trong số ch ú ng là cây lá rộng, cây lá kim có thể có nhưng không chiếm ưu thế và thường mọc xen lẫn với cây lá rộng. HST núi đất có đai cao dưới 700m thuộc về các huyện Quan Hóa, Bá Thước, C ẩ m Thủy, Lang Chánh, Ngọc Lặc, Thường Xuân, Như Xuân, Thạch Thành. Hiện nay, rừng rậm thường xanh cây lá rộng chỉ còn chiếm diện tích nhỏ, tập trung chủ yếu ở Như Xuân, còn lại phân bố rải rác trong các huyện miền núi trên. Các quần xã rừng còn lại hầu hết là rừng thứ sinh, bị tác động mạnh và ngày càng bị thu hẹp nhường chỗ cho các quần xã cây bụi, quần xã cỏ và qu ầ n xã thực vật canh tác thứ sinh. c) Hệ sinh thái nước ngọt Các quần xã cây thủy sinh ở đầm, ao, hồ bao gồm các quần xã ven bờ như: Phragmites va ll atoria (Sậy), Ludw i gia adscen d ens (Rau dừa nước); các quần xã sống chìm Va ll isneria spira l is (Rong mái chèo), Hy drilla verticil l ata (Rong tóc tiên) và các quần xã tr ô i nổi Eichhornia crass i pes (Bèo tây), Pistia strat i oites (Bèo cái), Sa l vinia cucul l ata (Bèo tai chuột). Trên đầm lầy ngập nước, các quần xã với loài ưu thế là Phragmites va ll atoria (Sậy), Ludw i gia adscendens (Rau dừa nước). Đôi chỗ thấy có các loài cây bụi rải rác như Cepha l anthus nauc l eoides ( Gáo nước), hoặc là các quần xã không có loài ưu thế rõ rệt. Trên hệ thống ao, hồ có các quần xã sống trôi nổi trên mặt nước, cá c loài ưu thế là Eichhornia crassipes (Bèo tây), Pistia stratioites (Bèo cái), Sa l vinia cucu ll ata (Bèo tai chuột). Các loài có thân và rễ chìm trong bùn và nước, nhưng lá nổi ở mặt nước hoặc trên mặt nước là Ne l umbo nuc i fera (Sen), Nymphaea pubescens (Súng), Lu dw ig i a hyssopifo l ia (Rau mương), Lu dwi gia adscendens (Rau dừa nước), các loài sống chìm đứng thẳng nhờ nước có Va ll isneria spira l is (Rong mái chèo), Hydr ill a vert i ci l lata (Rong tóc tiên), Utr i cu l aria aurea (Rong trứng vàng)... Hệ động vật thủy vực nước ngọt đa dạng với nhiều loài đặc trưng cho nước ngọt như Carass i us auratus (Linnaeus, 1758) (Cá diếc); Cyprinus carp i o Linnaeus, 1758 (Cá chép); Schistura fasc i o l ata (Nich. & Pope, 1927) (Cá chạch suối mười sọc); S i nanodonta e ll iptica (Heude) (Trai sông)... Theo lưới thức ăn, các loài chim có Egretta garzetta (Cò trắng); Amauronis phoenicuruss Pennant, 1769 (Cuốc ngực trắng)... d) Hệ sinh th á i cửa sông, ven biển HST cửa sông, ven biển phân bố trên dải đất ven biển và cửa sông (5 cửa sông), chịu ngập triều, từ huyện Nga Sơn tới Tĩnh Gia. Thành phần chủ yếu là Aegiceras corn i cu l atum (Sú), Bruguiera gymnorhiza (Vẹt), Rh i zophora sty l osa (Đước), với chiều cao thấp, khoảng 5-7m. Chiều cao quần xã thường thấp, tầng vượt tán 6-8m, thường là Sonneratia caseo l ar i s (Bần) (Sonneratiaceae), tầng ưu thế sinh thái 5-6m thuộc về các đại diện của họ Đước Rhizophoraceae như Rhizophora sty l osa (Đước vòi), Bruguiera gymnorhiza (Vẹt), Kande l ia cande l (Trang). Hiện tại rừng đang được trồng lại chủ yếu là Trang, Bần và thu được kết quả khả quan. Các quần xã cây bụi thấp, thứ sinh, ngập mặn trên đất cát - bùn tương đối nông (quần xã Vẹt, Đước vòi; quần xã Sú, Cóc kèn). Phân bố trên đất cát bùn nông, hầu hết bị tác động mạnh, chiều cao quần xã thay đổi từ 0,7m đến 2m. Ở vùng ven biển huyện Nga Sơn trên những diện tích còn có mật độ cây bụi ngập mặn tương đối rậm, thành phần loài ưu thế gồm Rhizophora sty l osa (Đước), Brugu i era gymnorhiza (Vẹt). Các cá thể thuộc loài Kande li a cande l (Trang), Sonneratia caseo l ar i s (Bần) mọc thưa thớt. Các loài đi theo thường là Acanthus i l ici f o l ius (Ô rô), Acrostychum aureum (Ráng)... mọc sát bờ, nơi ít mặn hơn. Ở quần xã cỏ ngập mặn, xác định các loài ưu thế là Cyperus ma l accens i s (Cói), E l eocharis aff du l cis (Cỏ năng)... trên đất ít mặn e) Hệ s i nh thái nông nghiệp HST nông nghiệp là hệ sinh thái do con người tạo ra và duy trì trên cơ sở cá c quy luật khách quan của HST, là các đơn vị sản xuất nông nghiệp, là các HST nhân tạo do lao động của con người tạo ra. HST nông nghiệp phân bố chủ yếu ở vùng trung du và đồng bằng, phần lớn thuộc địa phận các huyện Thọ Xuân, Yên Định, Thiệu Hóa, Vĩnh Lộc, Triệu Sơn, Đông Sơn, Nông Cống , Hà Trung, Nga Sơn, Hoằng Hóa, Hậu Lộc, Quảng Xương, Tĩnh Gia. HST nông nghiệp bao gồm các quần thể cây trồng chủ đạo, chủ yếu là các loài thuộc họ Poaceae (họ Hòa thảo), họ Fabaceae (họ Đậu) và các qu ầ n thể cây trồng khác thay đổi tùy từng vùng và từng thời điểm trong năm, quần thể cỏ dại. Đặc điểm chính của HST nông nghiệp là có cây trồng chủ đạo, thành phần loài đơn giản, thay đổi giữa các khu vực, các mùa vụ trong năm. Theo lưới thức ăn, hệ động vật có các loài sống dựa trên các quần thể cây trồng nông nghiệp, bao gồm các loài sâu, bệnh hại như Rầy nâu ( Ni l aparvata sp.), Sâu đục thân ( Sc i rpophaga sp.) và các loài chuột. f ) Hệ sinh thái khu dân cư HST khu dân cư tập trung ở các khu vực đồng bằng, trung tâm huyện thị xã, thành phố. Quần xã của HST khu dân cư là quần xã sinh vật nhân tạo, chủ yếu là các loại cây trồng, vật nuôi cung cấp các nhu cầu thiết yếu cho nhân dân địa phương. Các hộ gia đình sinh kế bằng nhiều nghề khác nhau. HST khu dân cư có quan hệ chặt chẽ với các HST lân cận. Hệ thực vật chủ yếu là các giống lúa, lạc, đỗ, mía, các loài cây ăn quả như cam, bưởi, ổi... được trồng. Trong đó có nhiều loài có giá trị kinh tế, các loài liên quan đến giá trị nghề nuôi, trồng truyền thống, là kiến thức bản địa của cộng đồng Thanh Hóa mà tỉnh khác không có để phát triển: Bưởi Luận Văn, Mía Kim Tân, Quýt vòi Ngọc Lặc, Sâm báo Vĩnh Lộc, rệp cánh kiến đỏ Mường Lát... Hệ động vật chủ yếu có các loài vật nuôi lấy thịt, trứng, làm cảnh... Nhiều loài trong đó là đặc hữu của khu vực như Vịt C ổ Lũng, Lợn ỉ... Một số loài đặc hữu của khu vực được khai thác tự nhiên như Phi cầu sài. Theo lưới thức ăn, các loài ăn thức ăn thừa hay sống ký sinh như chuột, bọ. 2. Đa dạng loài s i nh vật: Theo kết quả điều tra của Sở Tài nguyên và Môi trường từ năm 2011 đến năm 2013, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa ghi nhận tổng số 4.005 loài động, thực vật thuộc 599 họ, bao gồm 2.713 loài thực vật, 1.292 loài động vật. S ự phân bố của 2.527 loài thực vật bậc cao ở cạn tại 27 huyện thị tỉnh Thanh Hóa, được chia làm 3 khu vực: vùng núi, vùng trung du, đồng bằng, vùng đồng bằng ven biển. Sự phân bố của thực vật nổi, động vật nổi, động vật đáy, cá tại các thủy vực tại các vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, các hệ thống sông trên địa bàn tỉnh. Sự phân bố của thực vật bậc thấp, thực vật rừng ngập mặn tại các huyện ven biển trên địa bàn tỉnh. Sự phân bố của động vật đất, côn trùng, chim, thú, lưỡng cư, bò sát tại các vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên và một số huyện trên địa bàn tỉnh. 3 . Tình trạng bảo tồn đa dạng sinh học: Đứng trước nguy cơ suy giảm nghiêm trọng ĐDSH, nhiều biện pháp bảo tồn của tỉnh được đề xuất và áp dụng hướng đến các đối tượng bảo tồn khác nhau như bảo tồn nguồn gen, bảo tồn loài và bảo tồn hệ sinh thái. Các biện pháp bảo tồn nguồn gen (bảo tồn nguồn gen trong trang trại, ngân hàng gen, bảo tồn nguồn gen trong các KBT, VQG...); bảo tồn loài (thành lập các KBT loài kết hợp với pháp chế, luật lệ); bảo tồn hệ sinh thái (thành lập các KBT, thực hiện các biện pháp ngoài KBT, phục hồi các quần xã sinh vật tại nơi cư trú bị suy thoái ). Tại tỉnh Thanh Hóa, các biện pháp bảo tồn nguồn gen chưa được áp dụng rộng rãi. Các biện pháp bảo tồn loài, bảo tồn hệ sinh thái cũng đều hướng đến việc thành lập các VQG và KBTTN. Trên địa phận tỉnh Thanh Hóa, hiện có 2 VQG (Bến E n, Cúc Phương); 3 KBTTN (Pù Luông, Pù Hu, Xuân Liên), 1 KBT loài (sến Tam Quy) có vai trò quan trọng tr ong việc bảo tồn ĐDSH của tỉnh. Khu vực vùng đệm các khu bảo tồn thường có người dân sinh sống, nên việc bảo vệ vùng đệm còn gặp nhiều khó khăn. Áp lực dân sinh, kinh tế, lực lượng kiểm lâm, bảo vệ còn thiếu, nên việc bảo vệ vùng đệm gần như không thể. Đó cũng là một tr ong những nguyên nhân hạn chế trong việc bảo tồn ĐDSH của các KBT trong tỉnh. V ề cơ bản, với mức độ đa dạng cao như ở các VQG và các khu BTTN ở Thanh Hóa với nhiều hệ sinh thái đặc trưng với nhiều nguồn gen động, thực vật rừng quý hiếm cũng như các loài động, thực vật rừng đặc hữu đã thu hút được sự quan tâm của các nhà khoa học cũng như sự đầu tư của các tổ chức trong và ngoài nước như: GIZ, Schmitz, VCF; Rosa luxemburg, Trường đại học Lâm nghiệp Việt Nam, Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật, Viện Điều tra quy hoạch rừng,... thực hiện các đề tài, dự án như: Nghiên cứu điều tra ĐDSH, thành phần và số lượng các loài động, thực vật rừng quý hiếm như Vọoc đen mông trắng, Bò tót, Voi,...; Bảo tồn ĐDSH các hệ sinh thái đặc tr ư ng và bảo tồn, phát triển một số loài động thực vật rừng quý hiếm như linh trưởng, lim xanh, cây thuốc...; Nghiên cứu phục hồi rừng bằng việc khoanh nuôi, khoanh nuôi xúc tiến tái sinh kết hợp với trồng bổ sung và trồng rừng; Nghiên cứu thử nghiệm chăn nuôi một số loài động vật bán tự nhiên (Nghiên cứu nhân nuôi gà rừng bán tự nhiên tại VQG Bến En),... Kết quả của công tác quản lý bảo vệ, phục hồi hệ sinh thái, nghiên cứu khoa học, các chương trình dự án đầu tư và đưa vào vận hành thường xuyên các VQG, KBTTN, KBT loài trong tỉnh, bước đầu đã có tác dụng phục hồi hệ sinh thái, phục hồi các quần xã sinh vật tại nơi cư trú bị suy thoái, bảo tồn nhiều loài động thực vật quý hiếm, đặc hữu và có nguy cơ tuyệt chủng. Điều đó góp phần bảo tồn ĐDSH trong tỉnh nói riêng và ở Việt Nam nói chung. 4. Các lợi ích thu được từ đa dạng s i nh học: Lợi ích thu được từ đa dạng sinh học của tỉnh Thanh Hóa bao gồm: Bảo vệ môi trường sinh thái, cung cấp dược liệu, lương thực, thực phẩm, nguyên vật liệu,... II. Những nguyên nhân cơ bản làm suy giảm đa dạng sinh học trên địa bàn tỉnh: Nguyên nhân gây tổn thất ĐDSH và suy gi ả m chất lượng ở một số HST điển hình tại tỉnh Thanh Hóa không nằm ngoài các nguyên nhân chung gây tổn thất ĐDSH toàn cầu nói chung và Việt Nam nói riêng. 1. Nguyên nhân trực tiếp * Mất nơi cư trú Đối với hệ sinh thái trên cạn, đặc biệt là hệ sinh thái rừng, nguyên nhân suy giảm ĐDSH là sự tác động tổng hợp của một quá trình liên tiếp của nhiều tác động: trước hết là hệ sinh thái bị tổn thương do chiến tranh, cháy rừng; sau đó là quá trình khai thác quá mức tự phục hồi của thực vật rừng dẫn đến mất nơi cư trú của nhiều loài động vật. Hiện nay, nguyên nhân chủ yếu là tình trạng khai thác trái phép tài nguyên rừng. Đối với hệ sinh thái ở nước, việc xây dựng các nhà máy thủy điện trên các sông đã tác động không nhỏ đến ĐDSH lưu vực. Ví dụ trên sông Mã đoạn từ đầu nguồn từ huyện Mường Lát đến huyện C ẩm Thủy đã có 7 nhà máy thủy điện. Hậu quả làm thay đổi dòng chảy, thay đổi mực nước sông, sụt lún lòng sông, suy giảm chất lượng nước, ảnh hưởng nhiều đến nơi cư trú của động, thực vật thủy sinh và cả động, thực vật ở các khu rừng hai bên dòng sông. Muốn đánh giá mức độ các tác động này tới suy giảm ĐDSH, cần có các nghiên cứu nhiều năm. * Khai thác quá mức số lượng sinh vật Nguyên nhân mất nơi cư trú và khai thác quá mức số lượng sinh vật có liên quan mật thiết với nhau. Khai thác quá mức số lượng sinh vật, đặc biệt là nhiều loài thực vật cùng lúc là nguyên nhân dẫn đến nơi cư trú của các loài động vật bị phá hủy. Khi nơi cư trú bị mất, khả năng hồi phục số lượng cá thể trong quần thể đang bị khai thác càng khó hơn, cần thời gian dài hơn. Đó là tác động kép dẫn đến tuyệt chủng của các loài nhanh hơn. Đối với các loài thủy sinh vật, việc khai thác quá mức thường tập trung vào các loài có giá trị như Cá mòi cờ, Cá rầm xanh, Cá măng, Cá niết. Bên cạnh đó, việc sử dụng kích điện, mìn hay lướt vét mắt nhỏ đã làm suy kiệt nguồn giống và suy thoái ĐDSH trong lưu vực. * Sự du nhập các l oài ngoại lai xâm hại Trong nhiều nguyên nhân gây tổn thất ĐDSH, các loài sinh vật ngoại l ai xâm hại được coi là một trong những mối đe dọa nguy hiểm. Tác động của các loài ngoại lai xâm hại này đã cạnh tranh với các loài b ả n địa về thức ăn, nơi sống, phá hủy hoặc làm thoái hóa môi trường sống. 2. Nguyên nhân gián tiếp * Nguyên nhân tự nhiên Nguyên nhân tự nhiên gây suy giảm sinh học bao gồm: biến đổi khí hậu, động đất, gió bão, lũ lụt... Trong các nguyên nhân tự nhiên, ĐDSH tỉnh Thanh Hóa đang chịu ả nh hưởng gián tiếp nhiều nhất từ gió bão, lũ lụt. * Nguyên nhân từ con người Con người tác động trực tiếp đến ĐDSH, như khai thác tài nguyên, tăng tác động biên, đưa sinh vật xâm hại tấn công vùng đất mới... Tuy nhiên, ở khía cạnh này, chỉ xét nguyên nhân gián tiếp từ con người (không bao gồm các nguyên nhân trực tiếp trên) tới ĐDSH . Tại tỉnh Thanh Hóa có 2 vấn đề tác động tới ĐDSH là ô nhiễm từ thuốc bảo vệ thực vật và ô nhiễm do các hoạt động công nghiệp. Bên cạnh đó, các nguyên nhân gián tiếp khác như dân số gia tăng kéo theo sự gia tăng của các nhu cầu sinh hoạt; di dân làm tăng dân số cơ học; 80% dân số sống ở vùng nông thôn, đời sống phụ thuộc nhiều vào tài nguyên thiên nhiên; nhận thức về bảo tồn ĐDSH còn thấp; mâu thuẫn trong cơ chế, chính sách; bất cập trong quản lý hành chính khi chuy ể n sang cơ chế thị trường cũng tác động không nhỏ lên ĐDSH toàn tỉnh. III. Những kết quả đạt được trong công tác bảo tồn đa dạng sinh học: 1. Cơ cấu tổ chức các cơ quan quản lý nhà nước về ĐDSH của tỉnh: UBND tỉnh giao Sở Tài nguyên và Môi trường là cơ quan đầu mối tham mưu UBND tỉnh trong công tác quản lý nhà nước về Đa dạng sinh học. Chi cục Bảo vệ môi trường là cơ quan tham mưu giúp Giám đốc S ở trong công tác quản lý nhà nước về ĐDSH với tổng số biên chế 16 người. 2 . Hệ thống văn bản và chính sách của t ỉ nh: - Quyết định số 2570/QĐ-UBND ngày 23/7/2010 về việc ban hành “Kế hoạch hành động bảo tồn đa dạng sinh học tỉnh Thanh Hóa đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020”. - Quyết định số 967/QĐ-UBND ngày 30/3/2011 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc phê duyệt dự án: Xây dựng cơ sở dữ liệu Đa dạng sinh học và An toàn sinh học tỉnh Thanh Hóa. - Quyết định số 1662/QĐ-UBND ngày 31/10/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa về việc Phê duyệt Quy hoạch bảo tồn và phát triển rừng đặc dụng tỉnh Thanh Hóa. - Quyết định số 2755/QĐ-UBND ngày 12/9/2007 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc phê duyệt kết quả rà soát, quy hoạch 3 loại rừng tỉnh Thanh Hóa; - Quy ế t định s ố 4364/QĐ-UBND ngày 28/12/2011 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc quy hoạch bảo vệ phát triển rừng 5 năm (2011 - 2015) tỉnh Thanh Hóa; - Quyết định số 4775/QĐ-UBND ngày 31/12/2009 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc phê duyệt Quy hoạch phát triển du lịch sinh thái Vườn Quốc gia Bến En giai đoạn 2008 - 2020; - Quyết định số 230/QĐ-UBND ngày 22/01/2010 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc phê duyệt dự án: Xây dựng cơ sở hạ tầng vùng lõi Vườn quốc gia Bến En giai đoạn 2010 - 2015. - Quyết định số 2409/QĐ-UBND ngày 12/07/2013 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc phê duyệt “Qu y hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Vườn quốc gia Bến En đến năm 2020; 3. Nguồn lực cho bảo tồn đa dạng sinh học: Nguồn ngân sách cho công tác bảo tồn đa dạng sinh học được lấy từ các nguồn: Nguồn sự nghiệp môi trường, khoa học công nghệ, đầu tư, vốn tài trợ của các tổ chức phi Chính ph ủ ,.... 4. Những kết quả khác a) Tên các đề tài dự án liên quan đến bảo tồn đa dạng sinh học: 1. Dự án Xây dựng cơ sở dữ liệu Đa dạng sinh học và An toàn sinh học tỉnh Thanh Hóa. Thời gian thực hiện: 2011 - 2013 Nguồn kinh phí: 4.553 triệu đồng Kết quả: Xây dựng bộ cơ sở dữ liệu Đa dạng sinh học và An toàn sinh học tỉnh Thanh Hóa. Đây là cơ sở khoa học và cơ sở dữ liệu triển khai thực hiện các nghiên cứu đánh giá tổng hợp về điều kiện tự nhiên, bảo tồn ĐDSH, quản lý các sinh vật ngoại lai xâm hại, sinh vật bi ế n đổi gen phục vụ việc xây dựng, quy hoạch, sử dụng và phát triển bền vững các nguồn tài nguyên thiên nhiên, bảo vệ môi trường, từng bước ứng phó với biến đổi khí hậu và góp phần giải qu y ết những vấn đề lớn, trọng tâm, cấp thiết, đáp ứng yêu cầu thực tiễn sản xuất, đời sống và xã hội của tỉnh Thanh Hóa. 2. Dự án Bảo tồn và phát triển 2 loài hạt trần quý hiếm Pơmu và Samu. Thực hiện 2 năm (2007-2010). Nguồn kinh phí: Kinh phí sự nghiệp môi trường tỉnh. Tổng kinh phí: 690.648.000 đồng Kết quả đạt được: Xây dựng 06 chuyên đề về phân bố, cấu trúc, tái sinh, sinh vật học, sinh thái học của 02 loài Pơmu, Samu; 01 bộ bản đồ phân bố, nhân gi ố ng 4000 cây pơmu, trồng 02 ha mô hình, các giải pháp bảo tồn. 3. Dự án: "Ứ ng dụng phần mềm GPS-Photo Link, xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý và quảng bá một số loài cây cổ thụ quý hiếm ở Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên”. Thực hiện 2 năm (2010-2011). Nguồn kinh phí: Kinh phí sự nghiệp Khoa học tỉnh. Tổng kinh phí: 548.914.000 đồng K ế t quả đạt được: Dự án đã chụp ảnh được 537 cây cổ thụ/17 tuyến điều tra, cập nhật lên phần mềm GPS-Photolink, phần mềm Google Earth và lên trang tin Website của Khu bảo tồn. Đ ế n nay đề tài đã được nghiệm thu tổng kết và xếp loại khá. Sản phẩm của đề tài được giới thiệu tại hội chợ Tech mark Quảng Nam. 4. Dự án: “Điều tra, bảo tồn loài vượn đen má trắng (Nomacus leucogenys) ở khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên, tỉnh Thanh Hóa”. Thời gian thực hiện: 2 năm, 2011 - 2012. Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh thanh Hóa (1.494.000.000 đồng) Kết quả đạt được: Dự án đã điều tra phỏng vấn được 600 lượt người ở 12 thôn vùng đệm, tổ chức 3 đợt điều tra thực địa trên 10 tuyến. Kết quả ghi nhận được 41 đàn V ĐMT ước tính khoảng 127 cá thể đang phân bố tại KBT Xuân Liên. Xác định được khu vực phân bố của VĐMT, xác định được các mối đe dọa đến loài và sinh cảnh loài để đề xuất phương án bảo tồn loài VĐMT. Tổ chức 01 hội thi tìm hiểu về loài VĐMT cho học sinh 05 trường THCS và 01 trường THPT trên địa bàn huyện thường xuân; tổ chức 12 hội nghị tuyên truyền cấp thôn với 1000 lượt người tham gia, 600 bản cam kết bảo vệ rừng được ký . 5. Dự án “Điều tra, bảo tồn quần thể các loài mang (Muntiacus spp) ở khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên, tỉnh Thanh Hóa”. Thời gian thực hiện: 2 năm, 2012 - 2013. Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh thanh Hóa (1.723.000.000 đồng) Kết quả đạt được: Dự án đã điều tra, xác định được hiện trạng, phân bố của 02 loài mang hiện có tại Khu bảo t ồ n là: Mang Pù Hoạt ( Muntiacus puhoatens i s ) và Mang thường ( Muntiacus munt j ak ) là hai loài có số lượng còn nhiều trong Khu bảo tồn, đặc biệt qua phân tích giám định mẫu ADN đã bổ sung thông tin quan trọng cho khoa học đó là loài Mang Roosevelt hay gọi là Mang Lào được cho là tuyệt chủng cách đây hơn 80 năm đã không thấy xuất hiện về sự sống của loài này trên Thế giới kể từ năm 1929 (Nguyễn Mạnh Hà, Đỗ Tước và Cộng sự, 2013) cũng chính là loài Mang Pù Hoạt. 6. Dự án: “Điều tra, đánh giá hiện trạng tài nguyên và đề xuất cơ sở khoa học nhằm khai thác hiệu quả kinh tế vùng hồ Cửa Đạt theo hướng bền vững”. Thời gian thực hiện: 02 năm (2011 - 2012). Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh thanh Hóa (918.100.000 đồng) Kết quả đạt được: Dự án đã xây dựng 25 báo cáo phân tí c h, 03 báo cáo chuyên đề và xây dựng th à nh công 04 mô hình thử nghiệm (Mô hình trồng cây cảnh quan, MH trồng cây dược liệu dưới tán rừng, MH trồng nấm linh chi, MH nuôi ong mật). Dự án đã tổ chức nghiệm thu thành công trong tháng 1/2013. 7. Dự án "Điều tra, lập danh lục khu hệ động , thực vật rừng Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên". Thời gian thực hiện: 03 năm (2011 - 2013). Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh Thanh Hóa (4.218.000.000 đồng) Kết quả đạt được: Dự án điều tra lập danh lục khu hệ động thực vật, đây là cơ sở quan tr ọ ng cho việc định loại và xác định các nguồn gen qu ý hiếm hiện có trong khu bảo tồn, cũng như xác định danh lục các loài nguy cấp, quý hiếm cần được ưu tiên bảo tồn. Đã xác định được 1.142 loài thực vật bậc cao, 1.631 loài động vật, trong đó 65 loài quý hiếm trong Sách Đ ỏ Việt Nam và Danh lục Đỏ I U CN. Đ ặ c biệt, đã xác định được 02 loài mới cho khoa học (01 Loài thuộc họ Nam mộc hương ( Aristo l ochiaceae ) ; Loài thuộc chi Giác đế - họ Na ( Annonaceae )); 03 loài m ớ i cho Việt Nam (Loài Lữ đằng đứng ( Lindern i a meg a ph yll a P.C), Thuỷ thảo trắng ( Ka il arsen i a l ineata R.Br) và Song quả lá bắc tím ( D i dymocarpus pupureobracteatus Smith ). 8. Dự án “Điều tra, bảo tồn loài Voọc Xám (Trachypithecus phayrei) ở khu BTTN Xuân Liên, Thanh Hóa”. Thời gian thực hiện: 02 năm (2013 - 2014). Kinh phí: Từ nguồn sự nghiệp kinh tế tỉnh Thanh Hóa (1.495.000.000 đồng) Kết quả nghiên cứu đã xác định có khoảng 5 đàn Voọc xám với số lượng 90-110 cá thể sinh trưởng và phát triển trong phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của Khu bảo tồn; tổ chức phối hợp với Vườn Quốc gia Cúc Phương cứu hộ 01 cá thể. Hiện Khu bảo tồn đang tiếp tục điều tra, nghiên cứu về quần thể và sinh cảnh sống của loài để có giải pháp bảo tồn phù hợp. 9. Dự án “Điều tra, đánh giá hiện tr ạng và bảo tồn các loài Khỉ thuộc giống Macaca tại Khu BTTN Xuân Liên” triển khai thực hiện năm 2014 - 2015. Thời gian thực hiện: 02 năm (2014 - 2015). Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh thanh Hóa (2.535.370.000 đồng) Kết qu ả đạt được: Dự án đã thu thập được 10 công trình nghiên cứu cùng lĩnh vực làm tài liệu tham khảo, đối chứng kết quả dự án. Xây dựng 02 bộ phiếu điều tra (trên 30 chỉ tiêu) cho 02 chuyên đề của dự án và xây dựng được bộ tài liệu Phương pháp, kỹ thuật điều tra thực hiện dự án. Tổ chức 01 đ ợ t điều tra sơ th ẩ m trên hiện trường, điều tra phỏng vấn sơ th ẩ m xác định được vùng phân bố và xây dựng được 18 tuy ế n điều tra cố định trên thực địa. Tổ chức 01 đợt điều tra phỏng vấn thông tin và thu 12 mẫu DNA các loài Khỉ. X ử lý số liệu, tài liệu và thông tin thu thập trong quá trình điều tra, khảo sát thực địa và xây dựng các báo cáo, bản đồ chuyên đề. Đ ầ u mối, liên hệ với Chương trình VTV2, Đài truyền hình Việt Nam xây dựng phim khoa học về khu hệ động vật và các loài khỉ nói riêng của khu bảo tồn để phục vụ nghiên cứu, giới thiệu quảng bá du lịch sinh thái. Mua sắm đầy đủ các trang thiết bị phục vụ điều tra tại rừng gồm: 03 Bộ dụng cụ thu mẫu AND; 100 lít cồn bảo quản mẫu vật; 10 túi ngủ; 10 Võng, bạt đi rừng; 10 Đèn đeo trán; 10 Túi chống thấm; 20 bộ Qu ầ n, áo, giầy, tất, mũ đi rừng. 10. Đề tài “Nghiên cứu bảo tồn, sản xuất giống một số loài hoa Phong Lan và Địa Lan quý hiếm, giá trị kinh tế cao tại khu BTTN Xuân Liên - Thanh Hóa”. Thực hiện 2 năm (2013 - 2015). Nguồn kinh phí: Kinh phí sự nghiệp khoa học tỉnh Thanh Hóa Tổng kinh phí: 565.620.000 đồng Đề tài được triển khai thực hiện nghiêm túc, đúng mục tiêu, nội dung và tiến độ theo kế hoạch đặt ra. + Chuyển giao 05 quy trình kỹ thuật, đào tạo tập huấn 02 cán bộ kỹ thuật cơ sở. Đưa vào sử dụng vườn sưu tập và vườn nhân giống các loài Lan rừng tự nhiên với diện tích 144 m 2 . + Tổ chức đợt điều tra, phỏng vấn tại 12 thôn vùng đệm Khu bảo tồn về tình hình thu hái, trồng và buôn bán lan. + Tổ chức 15 tuyến điều tra, thu thập được 190 gi ò /50 loài Lan các loại trong đó 01 đợt phối hợp với Trung tâm bảo tồn thực vật để điều tra, xác định có 02 loài Lan kim tuyến ( A noectchi l us annamensis ) và Lan hài lông ( Paphioped i um hirsut i ss i mum ) là 2 loài quý hiếm trong Nghị định 32/2006/NĐ-CP. + Tuyển chọn được 04 loài lan quý hiếm có giá trị kinh tế cao để tiến hành nhân giống là lan Kim tuyến ( Anoectch il us annamensis ), Hài lông ( Paphiopedium hirsutissimum ), Hoàng thảo phi điệp ( Dendrobium anosmum ) và Qu ế lan hương ( Aerides falcata ). 11. Dự án Điều tra đánh giá thực trạng XD chương tr ình giám sát loài động thực vật quý hiếm, nguy cấp. Thực hiện 2 năm (2011 - 2013). Nguồn kinh phí: K i nh phí sự nghiệp môi trường tỉnh. T ổ ng kinh phí: 1.729.000.000 đồng Kết quả đạt được: Dự án đã điều tra được thực trạng, xác định được khu vực phân bố của các loài động thực vật quý hiếm, nguy cấp tại Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông; đã đánh giá được các mối đe dọa, xây dựng kế hoạch bảo tồn chi tiết đối với 5 loài động thực vật quý hiếm, nguy cấp. Tổ chức các khóa tập huấn nâng cao năng lực, kỹ năng điều tra, giám sát các loài động thực vật trong Khu bảo tồn; nâng cao năng lực cho chính quyền địa phương, cộng đồng thôn bản, các em học sinh về công tác quản lý bảo vệ rừng, bảo t ồ n thiên nhiên; xây dựng các bảng biển, tờ rơi, trang thông tin tuyên truyền bảo vệ các loài động thực vật trong Khu bảo tồn. 12. Dự án: Điều tra, nghiên cứu thử nghiệm các loài Cua đá, ốc đá. Thực hiện 2 năm (2012 - 2013). Nguồn kinh phí: Sự nghiệp kinh tế tỉnh. Tổng kinh phí: 202.000.000 đồng Kết quả đạt được: Đã tổ chức điều tra thực trạng các loài Cua đá, Ốc đá tại Khu bảo tồn; xây dựng và hoàn thiện 01 báo cáo chuyên đề điều tra, đánh giá thực trạng quần thể các loài C u a đá, Ốc đá tại Khu BTTN Pù Luông. Nghiên cứu xây dựng và hoàn thiện 01 báo cáo chuyên đề nghiên cứu sinh thái, sinh học của các loài Cua đá, Ốc đá. Xây dựng và hoàn thiện 01 bộ tài liệu và tổ chức được 04 đợt tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân tại 04 xã: Cổ Lũng, Lũng Cao, Thành Lâm, Thành Sơn. 13. Ch ư ơng trình: Điều tra cơ bản nhóm thực vật quý hiếm Tuế, hạt trần mun Thời gian thực hiện: 2 năm, 2013 - 2014. Kinh phí: Từ ngân sách tỉnh Thanh Hóa Tổng kinh phí: 320.000.000 đồng Kết quả đạt được: Tiến hành 08 đợt điều tra, qua đó đã xác định được vị trí phân bố của các loài cây hạt trần tại Khu bảo tồn như thông Pà Cò, Kim giao, Thông tre, Th ô ng lông gà, Đỉnh tùng, Thông đỏ; khu vực phân bố của các loài Mun, Tuế. 14. Chương tr ình: Điều tra xác định phân bố của hệ thống trảng cỏ, làm cơ sở cho động vật ăn cỏ tại khu vực Pù Luông Thời gian thực hiện: 2 năm, 2013 - 2014. Kinh phí: Từ ngân sách tỉnh thanh Hóa Tổng kinh phí: 290.000.000 đồng. Kết quả đạt được: Triển khai 03 đợt điều tra ngoài thực địa, kết quả đã xác định được các loài thú ăn cỏ tại Khu bảo tồn như Sơn Dương, Lợn lòi, Hoẳng... Xác định được các khu vực phân bố trảng cỏ thuộc các Thôn Thành Công - Lũng Cao, Thôn Khuyn - Cổ Lũng, Thôn Hang - Phú Lệ. 15. Dự án "Điều tra, lập danh lục khu hệ động, thực vật rừng Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông". Thời gian thực hiện: 02 năm (2012 - 2013). Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh thanh Hóa Tổng kinh phí: 3.719.000.000 đồng. Kết quả đạt được: Dự án điều tra lập danh lục khu hệ động thực vật, đây là cơ sở quan trọng cho việc định loại và xác định các nguồn gen quý hiếm hiện có trong khu bảo tồn, cũng như xác định danh lục các loài nguy cấp, quý hiếm cần được ưu tiên bảo tồn. Qua dự án đã xác định được 2.487 loài thuộc 476 họ và 1.329 chi, gồm có 908 động vật; 1.579 loài thực vật; Trong đó có 409 loài động thực vật trong sách đỏ Việt Nam, sách đỏ Thế giới như Sơn Dương, Voọc mông tr ắ ng, Trăn Hoa, G ấ u Ngựa... thực vật có các loài như thông Pà Cò, thông Đỏ Bắc, Nghiến, Lan Hài... 16. Chương trình: Điều tra, bảo tồn và phát triển một số loài cây thuốc quý hiếm tại Khu BTTN Pù Luông. Thời gian thực hiện: 01 năm (2014). Kinh phí: Từ ngân sách t ỉ nh Thanh Hóa Tổng kinh phí: 474.000.000 đồng Kết quả nghiên cứu: Đã xác định được 590 loài cây thuốc, thuộc 445 chi, 162 họ. Đề xuất nghiên cứu trồng th ử nghiệm đối với 3 loài cây thuốc có giá trị kinh tế và bảo tồn là Lá khôi tía, Giảo c ổ lam và cây Ba kích. 17. Dự án: “Điều tra, nghiên cứu bảo tồn các loài Cu ly và các nhóm động vật Chim, Bò sát, Côn trùng ” . Thời gian thực hiện: 02 năm (2014 - 2015). Kinh phí: Từ Sự nghiệp kinh tế tỉnh Thanh Hóa Tổng kinh phí: 953.000.000 đồng Kết quả đạt được: Qua kết quả điều tra năm 2014 đã xác định được 35 loài Bò sát thuộc 8 họ và 02 bộ (phát hiện 11 loài mới bổ sung cho danh lục Khu bảo tồn); 69 loài Chim thuộc 30 họ và 8 bộ (bổ sung 32 loài mới và 5 họ mới cho danh lục Khu bảo tồn); Xác định được 405 loài Côn trùng thuộc 93 họ và 17 bộ, trong đó đã xác định được 7 loài có tên trong sách đỏ Việt Nam 2007; Qua điều tra thực địa và phỏng vấn người dân bước đầu đã xác định sự tồn tại của loài Cu ly nhỏ ngoài tự nhiên. 18. Dự án: Điều tra cơ bản về các nhóm động vật Bướm ngày, cá. Thời gian thực hiện: 02 năm (2013 - 2014). Kinh phí: Ngân sách tỉnh Thanh Hóa Tổng kinh phí: 135.000.000 đồng Kết quả đạt được: đã xác định được 190 loài Bướm ngày, trong đó 5 loài có tên trong sách đỏ Việt Nam. Xác định được 67 loài Cá, trong đó 2 loài có tên trong sách đỏ Việt Nam. 19. Đề tài: Nghiên cứu thử nghiệm chăn nuôi gà rừng bán tự nhiên ở vùng đệm Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2009 - 2012 Kinh phí: Sự nghiệp khoa học Kết quả đạt được: Đã nghiên cứu thành công kỹ thuật chăn nuôi gà rừng, được Hội đồng cấp tỉnh nghiệm thu năm 2012. 20. Dự án: Bảo tồn và phát triển loài Lim xanh ở Vườn quốc gia Bến En - Thời gian thực hiện: 2009 - 2012 Thời gian thực hiện: 2011 - 2013 Kinh phí: Sự nghiệp môi trường Kết quả đạt được: Đã đề xuất được giải pháp bảo tồn loài Lim xanh tại Vườn quốc gia Bến En, trồng 05 ha rừng thuần loài Lim xanh phát triển tốt, được Hội đồng cấp tỉnh nghiệm thu năm 2013. 21. Dự án: B ả o tồn đa dạng sinh học hệ sinh thái núi đất đai thấp khu vực Bắc Trung Bộ ở Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2010 - 2012 Kinh phí: Quỹ bảo tồn Việt Nam (VCF) K ế t quả đạt được: Đã nâng cao được năng lực bảo tồn cho cán bộ Vườn, chính quyền địa phương và người dân, xây dựng được các hoạt động, các mô hình bảo tồn và phát triển bền vững. Dự án đã được nghiệm thu. 22. Dự án: Điều tra bổ sung, lập danh lục một số loài động thực vật ở Vườ n quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2012 - 2013 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Đã bổ sung được vào danh l ục động, thực vật VQG Bến En từ 1 . 357 loài thực vật lên 1.417 loài, từ 1.004 loài động vật l ên 1.530 loài và hoàn chỉnh bộ mẫu tiêu bản. Dự án đã được Hội đồng cấp tỉnh nghiệm thu năm 2013. 23. Đề tài: Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống và gây trồng loài Chè Vằng tại Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2013 - 2014 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Đã nghiên cứu được kỹ thuật gây trồng loài Chè vằng, trồng được 01 ha mô hình phát triển chè vằng dư ớ i tán rừng trồng và dưới tán rừng tự nhiên. Đề tài đã được Hội đồng cấp tỉnh nghiệm thu năm 2014. 24. Dự án: Giám sát 02 loài thực vật chỉ thị quý hiếm Đinh Hương và Chò Chỉ tại Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2013 - 2015 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Đã đánh giá được h i ện trạng 02 loài tại VQG Bến En. Đánh giá được các nguy cơ và xác định được vùng phân bố phục vụ đề xuất giải pháp bảo tồn. 25. Dự án: Bảo tồn và phát triển loài Sao lá to tại Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2013 - 2015 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Đã đánh giá được hiện trạng và phân bố của loài tại VQG Bến En. Đánh giá được các nguy cơ và trồng được 05 ha rừng bảo tồn loài Sao lá to. 26. Dự án: Điều tra, đánh giá hiện trạng và bảo tồn các loài Chim nước tại Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2014 - 2016 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Đã đánh giá được hiện trạng và phân bố của các loài Chim nước tại VQG Bến En. Xác định được các mối dọa và đặc điểm sinh học, sinh thái của một số loài quan trọng. 27. Dự án: Bảo tồn và phát triển loài Vù hương tại Vườn quốc gia Bến En Thời gian thực hiện: 2014 - 2016 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Đã đánh giá được hiện trạng và phân bố của loài tại VQG Bến En. Đánh giá được các nguy cơ và trồng được 05 ha rừng bảo tồn loài Vù hương. 28. Dự án: Khoanh nuôi xúc tiến tái sinh tự nhiên Thời gian thực hiện: 2011 - 2015 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Khoanh nuôi xúc tiến tái sinh được 1 . 555 ha rừng đặc dụng 29. Dự án: Điều tra, đánh giá hiện trạng xây dựng chương trình giám sát một số loài động, thực vật quý hiếm tại Pù Hu Thời gian thực hiện: 2013 - 2015 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Xây dựng được chương trình giám sát đối với 05 loài: Gà tiền mặt vàng, Rùa hộp trán vàng Bắc bộ, Gấu ngựa; Thông tre lá dài và Lan Kim tuyến 30. Dự án: Dự án bảo tồn hai loài Vàng Tâm, Sến mật Thời gian thực hiện: 2011 - 2014 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Trồng th ử nghiệm thành công 10 ha Vàng tâm, S ến mật; đề xuất được các giải pháp bảo tồn đối với hai loài 31. Dự án: Theo dõi sinh trưởng và phát triển vườn thực vật, điều chỉnh tổ thành và nâng cấp VTV Thời gian thực hiện: 2014 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Trồng bổ sung 10 cây/10 loài, điều ch ỉ nh được tổ thành cho VTV; theo dõi theo định kỳ hàng quý đối với các loài cây trong VTV. 32. Dự án: Điều tra lâm sản ngoài gỗ, đánh giá nhu cầu đề xuất giải pháp quản lý các loại lâm sản gỗ có giá trị kinh tế cao Thời gian thực hiện: 2014 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Điều tra xác định được danh lục các loài Lâm sản ngoài gỗ, đề xuất được các giải pháp để bảo vệ và phát triển LSNG tại Khu bảo tồn và cộng đồng 33. Dự án: Điều tra lập danh lục khu hệ động thực vật khu bảo tồn Pù Hu Thời gian thực hiện: 2012 - 2013 Kinh phí: Sự nghiệp kinh tế của tỉnh Kết quả đạt được: Xây dựng được bộ danh lục các loài động thực vật rừng Khu BTTN Pù Hu 34. Dự án: Tăng cường năng lực quản lý bảo vệ rừng gắn với bảo tồn đa dạng sinh học tại Khu BTTN Pù Hu Thời gian thực hiện: 2013 Kinh phí : Quỹ bảo tồn Việt Nam Kết quả đạt được: T ă ng cường được năng lực cho cán bộ và các cấp chính quyề n; xây dựng được 05 mô hình sinh kế gắn bảo tồn với phát triển cộng đồng; xây dựng được kế hoạch và chương trình giám sát đối với một số loài quý hiếm b) Các mô hình sử dụng bảo tồn bền vững tài nguyên sinh vật (dựa vào cộng đồng địa phương, sử dụng khôn khéo đất ngập nước, canh tác trên đất rừng,... - Xây dựng cơ chế chia sẻ lợi ích cho người dân vùng lõi và vùng đệm của các KBT, Vườn quốc gia trong đồng qu ả n lý. - Thực hiện Đề án cho thuê dịch vụ môi trường rừng để phát triển du lịch sinh thái. c) Công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức về bảo tồn đa dạng sinh học được triển khai: Trong những năm qua, UBND tỉnh đã chỉ đạo Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp với các Sở, ban, ngành có liên quan tổ chức triển khai tuyên truyền công tác bảo tồn đa dạng sinh học bằng nhiều hình thức, cụ thể: - Hàng năm, thực hiện tuyên truyền Luật đa dạng sinh học, Luật B ả o vệ môi trường và các văn b ả n có liên quan đến lĩnh vực đa dạng sinh học đến các cơ quan, tổ chức, đoàn thể, doanh nghiệp, đến mọi cán bộ, đảng viên và nhân dân nhằm nâng cao nhận thức và có hành động thiết thực về công tác BVMT, công tác bảo tồn đa dạng sinh học. - Tổ chức các lớp tập huấn phổ biến kiến thức về môi trường, Luật Đa dạng sinh học và các văn bản có liên quan cho lãnh đạo UBND, trưởng Phòng Tà i nguyên và Môi trường các huyện, thị xã, thành phố; Chủ tịch UBND xã, cán bộ địa chính của các xã, phường, thị trấn. - Phối hợp với báo Thanh H óa , báo Văn hóa và đời sống, báo Tài nguyên và môi trường, Đài Phát thanh và Truyền hình t ỉ nh... m ở các chuyên mục, chuyên trang tuyên truyền phổ biến ki ế n thức và pháp luật về TN&MT. - Phối hợp với 15 ngành, đoàn thể thực hiện tốt chương trình phối hợp hành động bảo vệ môi trường phục vụ phát triển bền vững trong đó có công tác bảo tồn đa dạng sinh học. - Biên soạn tài liệu tuyên truyền về công tác bảo tồn đa dạng sinh học dưới nhi ề u loại hình phong phú, đa dạng và dễ hiểu. - Hàng năm, nhân Ngày môi trường Thế giới 5/6 và Ngày đa dạng sinh học th ế giới 22/5, Sở Tài nguyên và Môi trường đã tổ chức lồng ghép các hoạt động triển khai bằng những việc làm cụ thể, thiết thực: Tổ chức treo băng zôn, panô, áp phích, tổ chức các cuộc mít tinh biểu dương lực lượng, các lễ ra quân hành động BVMT, các cuộc thi tìm hiểu về môi trường ở các địa phương, tổ chức, cơ quan, đoàn thể. Ngoài ra, hằng năm tại các KBT, Vườn quốc gia còn thường xuyên m ở các lớp tập huấn chuyển giao công nghệ cho người dân và chính quyền địa phương để xây dựng các mô hình phát triển bền vững. Thông qua các hoạt động tuyên truyền trên nhận thức về công tác bảo tồn đa dạng sinh học của các cấp, các ngành và quần chúng nhân dân được nâng lên rõ rệt. 5. Những tồn tại và thách thức: - Các cơ chế, chính sách đầu tư cho công tác bảo tồn đa dạng sinh học còn chưa đầy đủ nên việc áp dụng các văn bản pháp luật về bảo tồn đa dạng sinh học vào cuộc sống gặp nhiều khó khăn. - Đội ngũ cán bộ làm công tác qu ả n lý Nhà nước về đa dạng sinh học còn thiếu về số lượng và hạn chế về năng lực, chưa đáp ứng được yêu cầu của công tác bảo tồn đa dạng sinh học. - Nhận thức về công tác bảo tồn đa dạng sinh học trong cộng đồng dân cư và toàn xã hội nhìn chung còn thấp. - Ch ấ t lượng đời sống của nhân dân sống trong vùng đệm của các khu bảo tồn còn thấp dẫn đến tình trạng khai thác trái phép các loại động, thực vật tại các khu bảo tồn vẫn còn diễn ra. - Ch ế tài xử lý đối với các hành vi vi phạm Luật đa dạng sinh học chưa đ ủ sức răn đe. IV. Định hướng công tác bảo tồn đa dạng sinh học trong thời gian tới: 1. Các chính sách tổng thể: - Chính sách về đất đai Tổ chức thực hiện tốt pháp luật, chính sách về đất đai phù hợp với chủ trương phát triển VQG, KBTTN, rừng đặc dụng của tỉnh. Sau khi quy hoạch được duyệt, tiến hành đóng bổ sung mốc ranh giới, thực hiện các thủ tục giao đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Ưu tiên khoán bảo vệ rừng và các hoạt động liên quan đối với người dân giáp ranh với các VQG, KBTTN và khu rừng đặc dụng. Hoàn thiện công tác khoán bảo vệ đến từng hộ dân sống giáp ranh các khu rừng đặc dụng, thực hiện mô hình "Đồng quản lý" trong công tác bảo tồn. - Chính sách sử dụng tài nguyên rừng Đ ố i với các VQG và KBTTN, phân khu phục hồi sinh thái được sử dụng tổng hợp các biện pháp kỹ thuật lâm sinh để điều chỉnh mật độ, cấu trúc, nâng cao chất lượng và thúc đẩy nhanh quá trình phục hồi rừng và hệ sinh thái; được tận thu, tận dụng nhữn g cây gỗ đã chết, g ẫ y đổ và những cây trong phạm vi giải phóng mặt bằng để xây dựng các công trình theo quy hoạch; được khai thác các loại lâm sản ngoài gỗ trừ các loài thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm quy định tại Nghị định số 32/2006/NĐ-CP ngày 30/3/2006 của Chính phủ. Trong phân khu Dịch vụ - Hành chính được tận thu, tận dụng những cây gỗ đã chết, g ã y đổ và những cây trong phạm vi giải phóng mặt bằng để xây dựng các công trình theo quy hoạch; được khai thác các loại lâm sản ngoài gỗ trừ các loài thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm quy định tại Nghị định số 32/2006/NĐ-CP ngày 30/3/2006 của Chính phủ. Khuyến khích phát triển các hoạt động dịch vụ môi trường rừng, kinh doanh du lịch sinh thái trong VQ G, KBTTN, rừng đặc dụng phù hợp với quy định của pháp luật, nhằm tạo nguồn thu để bù đắp các chi phí, nâng cao thu nhập của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và thay thế dần đầu tư từ nguồn ngân sách Nhà nước. - Chính sách về đầu tư Đầu tư trong rừng đặc dụng được áp dụng ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định tại Điều 8 Nghị định số 69/2008/NĐ-CP ngày 30 tháng 5 năm 2008 của Chính phủ về chính sách khuyến khích xã hội hóa đối với các hoạt động trong lĩnh vực giáo dục, y tế, v ă n hóa, thể thao và môi trường. Ngoài ra các dự án đầu tư phát triển VQG, KBTTN, rừng đặc dụng theo quy hoạch được duyệt được hưởng mức ưu đãi cao nhất theo quy định hiện hành của Nhà nước. Khuyến khích các Nhà đầu tư trong và ngoài nước, huy động mọi nguồn vốn nhàn rỗi trong dân. Tổ chức đấu thầu các công trình theo quy định hiện hành về công tác đấu thầu. Riêng nguồn vốn tín dụng cho dân vay để sản xuất nông lâm kết hợp, đề nghị tăng thời gian vay vốn để phù hợp, do thời gian xây dựng cơ bản thường dài, tối thiểu thời gian cho vay là 5-7 năm. - Cho thuê môi trường rừng Ban quản lý VQ G , KBTTN được cho các tổ chức, cá nhân thuê môi trường rừng để phát triển du lịch sinh thái. Thời gian cho thuê môi trường rừng không quá 50 năm, sau mỗi chu kỳ 10 năm xem xét đánh giá tác động môi trường và điều chỉnh hoạt động. Nghiêm cấm các hoạt động thay đổi mục đích sử dụng rừng và xâm hại tài nguyên thiên nhiên trên và dưới đất rừng được thuê. 2. Các giải pháp và các vấn đề ưu tiên: - Kiểm soát những loài xâm hại và sinh vật biến đổi gen Việc phòng ngừa và kiểm soát sự du nhập của các loài ngoại lai là rất cần thiết. Trước hết, cần tăng cường năng lực và hiệu quả của việc thực thi các văn bản pháp quy về kiểm dịch động, thực vật. Ư u tiên của biện pháp này là hiệu quả ngăn chặn cao đối với sự du nhập chủ động hoặc bị động (bởi con người, hàng hóa, phương tiện...) và ít tốn kém. Bên cạnh đó, cần tuyên truyền, nâng cao nhận thức về nhận biết loài ngoại lai, tác hại, biện pháp ti ê u diệt sinh vật ngoại lai xâm hại. Với sinh vật biến đổi gen, mỗi loài được nhập về, cần có hồ sơ đã thử nghiệm, không nhân rộng ngay lập tức nguồn giống mà cần có quá trình th ử nghiệm trong vùng hẹp nhằm phát tán những gen biến nạp sang họ hàng hoang dại của chúng hoặc sang sâu bệnh, có nguy cơ làm tăng tính kháng của chúng đối với các đặc tính chống chịu sâu bệnh của cây trồng chuyển gen hoặc làm tăng khả năng gây độc của cây trồng chuyển gen đối với các loài sinh vật có ích. - Giải pháp nghiên cứu khoa học và bảo vệ môi trường Áp dụng khoa học công nghệ trong việc sản xuất cây giống, con giống phục vụ nhu c ầ u trồng rừng, nhân giống động vật hoang dã; nghiên cứu áp dụng kỹ thuật cải tạo rừng nghèo, trồng rừng bằng các loài cây bản địa. Thành lập các trang trại cây trồng, gia súc, các vườn thực vật... để bảo tồn nguồn gen động, thực vật bản địa, đặc hữu như: Vịt C ổ Lũng, Lợn ỉ, Phi cầu sài, Bưởi Luận Văn, Mía Kim Tân, Quýt vòi Ngọc Lặc, Sâm báo Vĩnh Lộc, rệp cánh kiến đỏ Mường Lát... Sử dụng công nghệ thông tin, internet để quảng bá giá trị ĐDSH, giá trị cảnh quan của các khu rừng đặc dụng nhằm tăng cường, phát triển quan hệ hợp tác quốc tế tạo cơ hội tiếp cận với các phương pháp quản lý tiên tiến trên thế giới và khu vực. - Giải ph á p nâng cao năng lực quản lý và vai trò của cộng đồng trong việc bảo tồn ĐDSH. Đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn, ngoại ngữ cho cán bộ KBT, cán bộ địa phương. Tuyên truyền nâng cao nhận thức của cộng đồng cũng được chú trọng thông qua hội thảo bảo tồn và phát triển. Các khu vực cần ưu tiên tuyên truyền bao gồm các khu vực làng Mài thu ộ c xã B ì nh Lương, khu vực làng Thanh Bình, Sơn Bình, Đức Bình thuộc xã Tân Bình thuộc V QG Bến En; các khu vực như bản Yên, xã Hiền Chung; bản Cốc 3, xã Nam Tiến; khu vực Co Luông, Co Cài xã Trung Lý; bản Trung Lập xã Trung Thành thuộc KBTTN Pù Hu; các khu vực như b ả n Nủa, bản Kịt xã Lũng Cao, bản Báng xã Thành Sơn, bản Nghèo, b ả n Khó, bản Đồng Tâm xã Phú Nghiêm thuộc KBTTN Pù Luông. - Giải pháp về hợp tác quốc tế Huy động các nguồn vốn tài trợ không hoàn lại của các tổ chức quốc tế, tổ chức từ thiện môi trường nước ngoài để đầu tư cho công tác bảo tồn và phát triển lâm nghiệp bền vững. Tăng cường vận động, thu hút và sử dụng đúng mục tiêu nguồn vốn ODA nhằm phục vụ cho bảo vệ và phát triển rừng, bảo tồn ĐDSH, bảo vệ môi trường, xóa đói, giảm nghèo, c ả i thiện sinh kế cho người dân sống phụ thuộc vào rừng. - Giải pháp về lập quy hoạch bảo tồn ĐDSH Lập Quy hoạch bảo tồn đa dạng sinh học tỉnh Thanh Hóa cho thời kỳ 10 năm, có t ầ m nhìn từ 15 -20 năm, thể hiện cho từng thời kỳ 5 năm và được rà soát điều chỉnh, bổ sung phù hợp với tình hình kinh tế - xã hội của tỉnh Thanh Hóa và quy hoạch tổng thể bảo tồn đa dạng sinh học tổng thể cả nước. - Các giải pháp khác Tuyên truyền nâng cao nhận thức của cộng đồng cũng được chú trọng thông qua hội thảo bảo tồn và phát tri ể n. Nâng cao chất lượng cuộc sống cộng đồng dân cư vùng đệm. Tăng cường công tác quản lý, kiện toàn công tác quản lý về ĐDSH như thành lập phòng bảo tồn ĐDSH và tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra. Tăng cường phổ biến thể chế pháp luật. Thực thi pháp luật một cách nghiêm túc triệt để trong công tác bảo tồn. T ă ng cường lực lượng kiểm lâm cả số lượng và chất lượng cũng như trang thiết bị, phương tiện cho công tác tuần tra, kiểm soát bảo vệ rừng một cách hiệu quả các vùng, mùa trọng điểm tác động. V. Kiến nghị: Đề nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường: - Nghiên cứu và ban hành các cơ chế, chính sách cụ thể đầu tư cho công tác bảo tồn đa dạng sinh học; - Thường xuyên tổ chức các chương trình tập huấn, hội thảo để nâng cao năng lực quản lý cho cán bộ làm công tác quản lý đa dạng sinh học tại địa phương. - Tăng nguồn kinh phí đầu tư cho công tác bảo tồn đa dạng sinh học. - H ỗ trợ các máy móc, thiết bị phục vụ cho công tác quản lý đa dạng sinh học của địa phương. Trên đây là báo cáo tình hình thực hiện công tác bảo tồn đa dạng sinh học theo Quyết định số 1250/QĐ-TTg ngày 31/7/2013 của Thủ tướng Chính phủ, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, UBND tỉnh Thanh Hóa báo cáo Ban chỉ đạo Trung ương, Bộ Tài nguyên và Môi trường xem xét, cho ý kiến chỉ đạo./. Nơi nhận: - Bộ Tài nguyên và Môi trường (để báo cáo); - T. tr T ỉ nh ủy , HĐND, UBND tỉnh (để báo cáo); - Các sở: TN&MT, K H &ĐT, TC, NN&PTN T ; - Lưu: VT, PgNN. KT. CHỦ TỊCH PHÓ CHỦ TỊCH Nguyễn Đức Quyền Biểu 01 CHỈ THỊ/THÔNG SỐ THU THẬP TẠI CẤP TỈNH (Kèm theo Báo cáo số 67/BC-UBND ngày 10/8/2015 của UBND tỉnh Thanh Hóa) TT Chỉ thị/thông số Đơn vị tính Diễn giải Cấp thực hi ệ n Kỳ công bố Nguồn số liệu 1 Diện tích khu bảo tồn thiên nhiên - Diện tích rừng đặc dụng 84.682,35 ha t ỉ nh 2013 QĐ số 3857/QĐ-UBND ngày 31/10/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa - Diện tích khu bảo tồn nước nội địa; diện tích khu bảo tồn biển Đang lập quy hoạch, chưa thành lập Khu bảo tồn tỉnh 2015 2 Số lượng và diện tích khu bảo tồn thiên nhiên được thành lập mới trong kỳ báo cáo số lượng, ha 01 KBT; 646,95 ha tỉnh 2014 QĐ số 87/QĐ-UBND ngày 8/01/2014 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa 3 Diện tích rừng - T ổ ng diện tích và tỷ lệ che phủ rừng 572.823,91 ha; 51,5% tỉnh 2015 QĐ số 04/QĐ-UBND ngày 5/01/2015 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa - Diện tích của từng khu bảo tồn ha Vườn Quốc gia Bến En 13.886,63 VQG 2013 QĐ số 3857/QĐ-UBND ngày 31/10/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Khu BTTN Pù Hu 22.688,37 KBT Khu BTTN Pù Luông 17.171,53 Khu BTTN Xuân Liên 23.815,50 Khu B ả o tồn loài Sến Tam Quy 518,5 Khu bảo tồn các loài hạt tr ầ n quý, hiếm Nam Động 646,95 - Diện tích rừng nguyên sinh 392507,37 ha tỉnh 2015 QĐ số 04/QĐ-UBND ngày 5/01/2015 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa - Diện tích rừng tr ồ ng mới tập t rung 69280,1 ha tỉnh Ước hết năm 2015 - Diện tích rừng được khoanh nuôi tái sinh 30.000 ha tỉnh Ư ớ c hết năm 2015 - Tổng diện tích rừng ngập mặn 1006,42 ha tỉnh 2014 - Diện tích rừng ngập mặn của mỗi khu bảo tồn đất ngập nước ven biển Thanh Hóa chưa có khu bảo tồn đất ngập nước ven biển tỉnh 2015 4 Diện tích rạn san hô: Tổng diện tích rạn san hô và độ phủ Đang lập quy hoạch, chưa thành lập Khu bảo tồn nên chưa được giá tỉnh 2015 Sở NN&PTNT 5 Diện tích thảm cỏ biển: Tổng diện tích thảm cỏ biển; diện tích thảm cỏ biển và độ phủ của mỗi khu bảo tồn biển Đang lập quy hoạch, chưa thành lập Khu bảo tồn nên chưa được giá tỉnh 2015 Sở NN&PTNT 6 Số lượng khu bảo tồn có tầm quan trọng quốc tế: - Số lượng các khu Ramsar - Số lượng khu dự trữ sinh quy ể n - Số lượng Vườn di sản ASEAN 0 tỉnh S ở TNMT 7 Tình trạng loài nguy cấp, quý, hiếm bị đe dọa tuyệt chủng theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP ở mỗi KBT Sở NN&PTNT - Vườn Quốc gia Bến En 26 loài nguy cấp nằm trong Nghị định 160/2013/NĐ-CP; các l oài thú lớn tần suất bắt gặp thấp, các loài thú nhỏ t ầ n suất bắt gặp cao hơn. VQG 2013 - Khu BTTN Pù Hu 22 loài nguy cấp nằm trong Nghị định 160/20 13/ N Đ-CP KBT 2013 - Khu BTTN Pù Luông 51 lo ài; số cá thể/tần suất bắt gặp: S ơn dư ơ ng 39 cá thể; linh trư ở ng: 2 đàn/12-20 cá thể Voọc Xám KBT 2013 - Khu BTTN Xuân Liên 22 loài; quần thể Samu dầu phân bố khoảng 4000 ha; xác định có 40-60 cá thể mang Pù hoạt; linh trưởng: 41 đàn/127 cá thể Vượn đen má tr ắng, 5 đàn/90-110 cá thể Voọc Xám KBT 2013 - Khu bảo tồn các loài hạt tr ần quý, hiếm Nam Động 31 loài nguy cấp nằm trong Nghị định 160/2013/NĐ-CP KBT 2014 8 Số lượng nguồn gen được kiểm kê, lưu giữ và bảo tồn Chưa được thực hiện Sở NN&PTNT 9 Diện tích đất/mặt nước của mỗi KBT thiên nhiên (rừng đặc dụng, biển, vùng nước nội địa) bị chuyển đ ổ i mục đích sử dụng Sở NN&PTNT - Khu BTTN Pù Luông Tổng diện tích đất rừng đặc dụng bị chuyển đổi mục đích sử dụng: 13,2 ha KBT 2010 Quyết định số 2061/QĐ-UBND ngày 11/6/2010 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa - Khu BTTN Xuân Liên Tổng diện tích đất ngập nước tạm giao: 2.438,37 ha (vùng đất ngập lòng hồ Cửa đạt); tổng diện tích đất bán ngập cos 110- 120m: 390,2 ha KBT 2003 Quyết định 2834/QĐ-CT ngày 05/9/2003 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Chỉ thị/thông số áp lực 10 Diện tích rừng bị cháy 219,05 ha tỉnh 2010-2015 Sở NN&PTNT 11 S ố lượng các loài ngoại lai xâm hại trên địa bàn 15 loài ngoại lai xâm hại, trong đó có 1 loài thực vật thủy sinh, 8 loài thực vật ở cạn, 2 loài động vật không xương sống, 4 loài cá Sinh vật ngoại lai xâm hại, không phụ thuộc vào mức độ tập trung của chúng nhiều hay ít, chúng đều có xu hướng lan rộng và lấn át, tiêu diệt các loài bản địa t ỉ nh 2010-2015 Sở TNMT 12 S ố vụ vi phạm Luật Bảo vệ và PTR; Luật Đa dạng sinh học 5.229 vụ tỉnh 2010-2015 Sở NN&PTNT 13 Lâm sản bị tịch thu (gỗ, động vật rừng hoang dã) 4.811 m 3 gỗ các loại; 48.656 kg gốc rễ; 19.871 kg động vật rừng t ỉ nh 2010-2015 S ở NN&PTNT 14 Diện tích rừng bị phá 0 ha tỉnh 2015 S ở NN&PTNT 15 Số vụ khai thác thủy sản trái phép 17 v ụ tỉnh 2015 S ở NN&PTNT 16 T ổ ng diện tích rạn san hô của cả tỉnh mới bị chết/phá; diện tích rạn san hô của mỗi KBT mới bị chết/phá Đang lập quy hoạch, chưa thành lập Khu bảo tồn nên chưa được giá tỉnh 2015 S ở NN&PTNT 17 Tổ ng diện tích thảm cỏ biển của cả t ỉ nh bị chết/phá; diện tích thảm cỏ biển của mỗi KBT mới bị chết/ph á Đang lập quy hoạch, chưa thành lập Khu bảo tồn nên chưa được giá tỉnh 2015 S ở NN&PTNT 18 Số lượng và danh mục văn bản đã được ban hành và mới ban hành trong kỳ báo cáo 6 tháng đầu năm 2015, tổng số văn bản Sở Nông nghiệp và PTNT đã ban hành 2 . 365 văn bản S ở NN 2015 S ở NN&PTNT 19 Số lượng khu bảo tồn thiên nhiên có Ban quản lý S ố lượng, danh sách: 05 KBT có BQL, gồm: t ỉ nh 2015 S ở NN&PTNT Vườn Quốc gia Bến En Khu BTTN Pù Hu Kh u B TTN P ù Luông K hu B TTN Xuân Liên Khu Bảo tồn loài Sến Tam Quy 20 KBT được thực hiện quan trắc đa dạng sinh h ọ c Chưa tiến hành t ỉ nh 2015 Sở NN&PTNT 21 KBT thiên nhiên có kế hoạch hoạt động hàng năm và 5 năm (NĐ 117/2010/NĐ-CP) 6/6 Khu bảo tồn đã xây dựng kế hoạch hàng năm và kế hoạch gi a i đoạn 5 năm. tỉnh 2015 Sở NN&PTNT 22 Khu BTTN đã đánh giá dịch vụ HST: Các loại dịch vụ HST; giá trị cụ thể của từng loại dịch vụ 6/6 Khu bảo tồn chưa đánh giá dịch vụ hệ sinh thái tỉnh 2015 Sở NN&PTNT 23 S ố lượng và diện tích các cơ sở bảo tồn ĐDSH (vườn động vật, vườn thực vật và Trung tâm cứu hộ) số lượng/ha Sở NN&PTNT Vườn Quốc gia Bến En Vườn thực thật: 30 ha. VQG 2015 Khu BTTN Pù Hu Vườn thực thật: 100 ha. KBT 2015 Khu BTTN Xuân Liên Vườn thực thật: 79,9 ha. KBT 2015 24 Số lượng nguồn gen được thu thập tư liệu hóa và lập chỉ dẫn địa lý Chưa tiến hành tỉnh 2015 Sở NN&PTNT 25 Số lượng các chương trình, các đợt tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp lu ậ t về ĐDSH Sở NN&PTNT - Vườn Quốc gia Bến En Tổ chức tuyên truyền từ 1 -2 đợt/năm tại 34 thôn 2015 - Khu BTTN Pù Hu Việc tuyên truyền được thực hiện thường xuyên, hàng tháng ở mức độ cao. Bình quân 3 5 cuộc tuyên truyền/tháng 2015 - Khu BTTN Pù Luông ĐDSH 6 tháng đầu năm tổ chức 17 cuộc họp thôn với 1.219 lượt người tham gia 2015 - Khu BTTN Xuân Liên 6 tháng đầu năm tổ chức 83 cuộc họp thôn với 9.012 lượt người tham gia và 100 lượt tuyên truyền trên hệ thống loa đài . Tổ chức cho các hộ gia đình ký 200 bản cam kết về bảo vệ rừng, PCCCR 2015 Sở TNMT Tổ chức lồng ghép với công tác tuyên truyền về BVMT h ằ ng năm 26 Số lượng, diện tích hành lang ĐDSH được thiết lập Chưa được thiết lập t ỉ nh 2015 Sở NN&PTNT 27 Ngân sách hàng năm chi cho công tác bảo tồn ĐDSH 253.628 triệu đồng t ỉ nh 2011 - 2015 Sở NN&PTNT 28 S ả n lượng gỗ và lâm sản ngoài gỗ 989,412 m 3 gỗ; 182,27 nghìn cây tr e, luồng; lâm sản ngoài gỗ 336,752 tấn t ỉ nh 2010 - 2015 Sở NN&PTNT 29 Sản lượng khai thác thủy sản 47.243 tấn t ỉ nh 2015 Sở NN&PTNT 30 Sản lượng nuôi trồng thủy sản 22.789 tấn t ỉ nh 2015 Sở NN&PTNT 31 Loại hình và số tiền thu được tương ứng từ mỗi loại hình chi tr ả dịch vụ môi trường rừng 9,687 triệu đồng t ỉ nh 2015 Sở NN&PTNT Biểu 02 CHỈ THỊ/THÔNG SỐ THU THẬP TẠI KHU BẢO TỒN XUÂN LIÊN (Kèm theo Báo cáo số 67/BC-UBND ngày 10/8/2015 của UBND tỉnh) S TT Chỉ thị/thông số Đơn vị tính Diễn giải Cấp thực hi ệ n Kỳ công bố Nguồn số liệu 1 2 3 4 5 6 7 I. Chỉ thị / thông số hiện trạng 1 Diện tích Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên - Diện tích rừng đặc dụng: 23.815 , 5 ha (Trong đó Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt 10.455,5 ha; Phân khu phục hồi sinh thái 11.960,2 ha; Phân khu hành chính d ịch vụ 1.399,8 ha). - Diện tích khu bảo tồn nước nội địa, Diện tích khu bảo tồn biển: Không có Ha Biểu thị hiệu quả công tác bảo tồn, duy trì các sinh cảnh, hệ sinh thái quan tr ọng KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. 2 Diện tích r ừn g - Tổng diện tích và tỷ lệ che phủ rừng + T ổ ng diện tích có rừng : 22.483,7 ha. + Tỷ lệ che phủ rừng: 94% Ha KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. - Diện tích Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên (Diện tích rừng đặc d ụ ng: 23.815.5 ha) Ha KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. - Diện tích rừng nguyên sinh: 3.737,1 ha Ha KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. - Diện tích rừng trồng mới tập trung giai đoạn 2013 - 2020: 164 ha Ha KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. - Diện tích rừng được khoanh nuôi tái sinh giai đoạn 2013 - 2020: 579 ha Ha KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. - T ổ ng diện tích rừng ngập mặn: Không có Ha - Diện tích rừng ngập mặn của mỗ i khu bảo tồn đất ngập nước ven biển: Không có Ha 3 Diện tích rạn san hô: T ổ ng diện tích rạn san hô và độ phủ; Diện tích rạn san hô và độ phủ của mỗi Khu bảo tồn: Không có Ha/% Diện tích thảm cỏ biển: T ổ ng diện tích thảm cỏ biển; Diện tích thảm cỏ biển của mỗi Khu bảo tồn: Không có Ha / % 4 Tình trạng loài nguy cấp quý hiếm, bị đe dọa diệt chủng theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP. - Kết quả điều tra đã xác định loài nguy cấp quý hiếm bị đe dọa tuyệt chủng gồm: + V ề thực vật 01 loài: Samu dầu + V ề động vật 21 loài: Cu li lớn, Cu li nhỏ , Voọc Xám, Vượn đen má trắng, Rái cá vuốt bé, Rái cá thường, Gấu chó, Gấu ngựa, Cầy mực, Báo lửa, Mèo gấm, Báo g ấ m, Báo hoa mai, Hổ, Bò tót, Sơn dương, Gà tiền mặt vàng, Hồng hoàng, Niệc nâu, Rắn hổ mang chúa, Rùa hộp trán vàng - S ố loài: 22 loài - Số cá thể/tần suất bắt gặp. Kết quả điều tra xác định được quần thể Samu dầu phân bố khoảng 4.000 ha; xác định có 40-60 c á thể mang Pù hoạt - Linh trưởng: 41 đàn/127 cá thể Vượn đen má trắng, 5 đàn/90-110 cá thể Vo ọ c Xám Bi ể u thị hiệu quả bảo tồn các loài sinh vật nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ. Mức độ thay đổi và suy thoái của cá nguồn gien hi ế m KBT 2010-2015 - Báo cáo t ổ ng kết dự án bảo tồn loài Pơ mu, Sa mu năm 2010. - Báo cáo kết quả dự án Lập danh lục khu hệ động thực vật khu BTTN Xuân Liên năm 2013. - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Mang 2012. - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Vượn đen má trắng 2012. - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Voọc Xám 2013. 5 Số lượng nguồn gien được ki ể m kê, lưu giữ: Đã xác định về thực vật bậc cao có 1.142 loài và 1.631 loài động vật. S ố loài mới được phát hiện: 05 loài + 02 loài mới cho khoa học Loài thuộc họ Nam mộc hương (Aristolochiaceae); Loài thuộc chi Giác đế - họ Na (A nn onaceae). + 03 loài mới cho Việt Nam loài Lữ đằng đứng (Linde rn ia megaphyll a P.C), Th ủy thảo trắng (Kailarsenia lineata R.Br) và Song quả lá bắc tím (Didymocarpus pupureobracteatus Smith). Số lượng kèm danh mục KBT 2013 - Báo cáo kết quả dự án Lập danh lục khu hệ động thực vật khu BTTN Xuân Liên năm 2013. II. Chỉ thị áp lực 7 Ch ấ t lượng môi trường nước: Đảm bảo nguồn nước cho công trình Thủy lợi- Thủy điện Cửa Đặt, cung cấp nguồn nước sạch cho Thành ph ố Thanh Hóa và vùng phụ cận, tưới tiêu cho 86.000 ha lúa nước vùng hạ du của tỉnh Thanh Hóa KBT 2015 8 Diện tích đ ấ t/mặt nước của khu BTTN Xuân Liên (rừng đặc dụng, vùng nước nội địa) bị chuy ể n đ ổ i mục đích sử dụng - Tổng diện tích đất ngập nước tạm giao: 2.438,37 ha (vùng đ ấ t ng ập lòng hồ Cửa đạt) - Tổng diện tích đất bán ngập cos 110- 120m: 390,2 ha Ha Biểu thị mức độ phân m ả nh các hệ sinh thái, gây suy thoái hệ sinh thái, thu hẹp diện tích cư trú, làm giảm mức độ đa dạng sinh học. Đánh giá tác động của con người lên các h ệ sinh thái KBT 2003 - Quyết định 2834/QĐ-CT ngày 05/9/2003 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa có v ề việc thu h ồ i đất các xã: Bát Mọt, Yên Nhân, Xuân Khao, Vạn Xuân, Xuân Liên, Xuân Mỹ, huyện Thường Xuân, giao cho Ban quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Liên quản lý, sử dụng. Tổng diện tích đất mặt nước tạm giao: 2.828,6 ha; 9 Diện tích rừng bị cháy: Không có Ha Áp lực của thiên tai, con người KBT 2000-2015 Báo cáo t ổ ng k ế t công tác bảo tồn thiên nhiên của Khu bảo tồn hàng năm. 10 Số lượng các loà i sinh vật ngoại lai xâm hại trên địa bàn theo Thông tư số 27/2013/TTLT-BTNMT-BNNPTNT: Hiện trạng kiểm kê rà soát khu bảo tồn phát hiện có 03 loài thực vật ngoại lai xâm hại: - Cây trinh nữ móc ( Mimos a diplotricha ) - Cây Trinh nữ thân gỗ - Mai dương ( Mimosa p i gra ) - Cỏ lào ( C hromolaena odorata ) Số loài: 03 Mức độ phát triển quần thể sinh vật ngoại lai xâm hại, chưa gây xáo trộn các loài bản địa và cạnh tranh n ơ i cư trú, thức ăn với các giống loài bản đ ị a gần gũi về phân loại học. KBT 2010-2015 Báo cáo tổng kết công tác bảo tồn thiên nhiên của Khu bảo tồn hàng năm. Số lượng các loài sinh vật ngoại lai có nguy cơ xâm hại trên địa bàn theo T h ông tư số 27/2013/TTLT-BTNMT-BNNPTNT: Hiện trạng kiểm kê rà soát khu bảo tồn chưa có loài sinh vật ngoại lai xâm hại theo Thông tư. Số loài: 0 KBT 2010-2015 Báo cáo tổng kết công tác bảo tồn thiên nhiên của Khu bảo tồn hàng năm. 11 S ố vụ vi phạm Luật bảo vệ và Phát triển rừng; Luật đa dạng sinh học 6 tháng đầu năm 2015: Phát hiện và xử lý 13 vụ vi phạm hành chính Số vụ KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đầu năm, chương trình nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2015 Lâm sản bị tịch thu (gỗ, động vật rừng hoang dã): Lâm sản tịch thu: 20.884 m 3 gỗ các lo ạ i; 5,5 tấn N ứ a na n thanh Loại lâm sản, khối lượng/số lượng KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đầu năm, chương trình nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2015 Diện tích rừng bị phá: Không có Ha KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đầu năm, chương trình nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2015 12 Số lượng vụ khai thác thủy sản trái phép: Không có 13 T ổ ng diện tích Rạn san hô của cả tỉnh mới bị chết/phá, diện tích Rạn san hô của Khu bảo tồn mới bị ch ế t/phá: Không có T ổ ng diện tích thảm cỏ biển của cả t ỉ nh m ới bị chết/phá, diện tích thảm cỏ biển của Khu bảo tồn mới bị chết/phá: Không c ó 14 S ố lượng người vào rừng khai thác trái phép tại Khu bảo tồn: Không có KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đầu năm, chương trình nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2015 III. Chỉ thị đáp ứng 15 S ố lượng và danh mục văn bản đã được ban hành và mới ban hành trong kỳ báo cáo: Ban hành 165 văn bản đi S ố lượng và danh mục Tác động tích cực đến mô i trường sống và đa dạng sinh học, Mức độ đáp ứng kịp thời về pháp lý cho KBT KBT 2015 Thống kê 16 KBT có áp dụng mô hình đ ồ ng quản lý không: Hiện nay khu bảo tồn đã thí điểm 01 mô hình tại thôn Hang Cáu C ó Quản lý bảo vệ rừng hiệu quả và bền vững KBT 2015 17 Khu bảo tồn đã thực hiện quan trắc đa dạng sinh học chưa?: Chưa tiến hành 18 Khu bảo tồn đã có kế hoạch hoạt động hàng năm và 5 năm chưa? (Nghị định 117/NĐ-CP): Đã có Có Quản lý khu bảo tồn hiệu quả KBT 2013 Quyết định 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. 19 Khu BTTN đã đánh giá dịch vụ hệ sinh thái. Các loại dịch vụ HST; giá trị cụ thể của từng loại dịch vụ: Chưa Số lượng loại dịch vụ, giá trị dịch vụ (VNĐ) Xác định được các lợi ích tiềm năng của HST KBT 2015 20 Khu bảo tồn có thực hiện hoặc tham gia thực hiện chương trình bảo tồn các loài. Có Bảo tồn loài KBT 2010-2015 - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Pơ mu, Sa mu năm 2010. - Báo cáo kết quả dự án Lập danh lục khu hệ động thực vật khu BTTN Xuân Liên năm 2013. - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Mang 2012 . - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Vượn đen má tr ắn g 2012. - Báo cáo tổng kết dự án bảo tồn loài Voọc Xám 2013. - Báo cáo điều tra dự án bảo tồn các loài thuộc họ Khỉ Maccaca 2015. - Báo cáo đ i ều tr a Lan 21 Số lượng và diện tích các cơ sở bảo tồn đa dạng sinh học: Vườn thực vật khu bảo tồn có diện tích là 79,9 ha Danh sách, diện tích Bảo tồn nguyên vị KBT 2009 22 Tại KBT, có thực hiện biện pháp chia sẻ lợi í ch thu được từ các loài, nguồn gen không? Loài, nguồn gen nào đang được chia sẻ lợi ích . Không 23 Số lượng các chương trình cổ động chống hành vi khai t h ác, buôn bán tiêu thụ trái phép động, thực vật hoang dã Tuyên truy ề n nâng cao nhận thức thông qua họp thôn và tập huấn. KBT 2015 Thống kê 24 Ngân sách hàng năm (năm 2015) - Chi cho hoạt động nghiên cứu khoa học bảo tồn đa dạng sinh học 2.035.000.000 đồng. - Chương trình phòng chống cháy rừng: 0 đồng. - Chi vận hành và cơ sở hạ tầng: 17.000.000.000 đồng. Triệu đ ồ ng Nguồn tài chính đáp ứng cho yêu cầu bảo tồn đa dạn g KBT 2015 Thống kê 25 Loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thái khác đang được thực hiện tại KBT: Khoán cho cộng đ ồ ng các thôn vùng đệm 10 thôn Mức đáp ứng cho hoạt động bảo vệ rừng của cộng đồng là rất cao trong công tác bảo vệ rừng do Khu bảo tồn giao khoán KBT 2015 Thống kê 26 Số lượng cán bộ khu bảo tồn (từng vị tr í ): 43 cán bộ 43 cán bộ Nâng cao năng lực quả n lý KBT 2015 Thống kê IV. Chỉ thị lợi ích 27 Sản lượng gỗ và LSNG ở KBT: Tổng sản lượng gỗ 2.324.225 m 3 , Sản lượng n ứ a: 39.046.000 cây Loại LSNG: Nứa, tre n ứ a Mức độ phong phú của nguồn lợi sinh vật và các dịch vụ khác của HST rừng KBT 2013 Quyết đ ị nh 2405/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Xuân Liên đến năm 2020. 28 Sản lượng khai thác thủy sản: Không có Sản lượng nuôi trồng thủy sản: Không có 29 Loại hình và s ố ti ề n thu được tư ơ ng ứng từ mỗi loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thái khác nhau tại KBT. Loại hình chi trả dịch vụ môi trường theo Nghị định số 99/2010/NĐ-CP Đã giao khoán bảo vệ rừng cho cộng đồng với diện tích 22.308 ha rừng với t ổ ng kinh phí là 5 tỷ đồng. Số lượng khách+doanh thu (triệu đồng/năm) Nhận thức về giá trị của hệ sinh thái và đa dạng sinh học của tầng lớp nhân dân, lợi ích về dịch vụ của các HST. KBT 2015 Thống kê 30 Loại hình và số tiền thu được tương ứng từ mỗi loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thái khác nhau tại KBT. Loại hình chi trả dịch vụ môi trường theo Nghị định số 99/2010/NĐ-CP Đ ã giao khoán bảo vệ rừng cho cộng đồng với diện tích 22.308 ha rừng với tổng kinh phí là 5 tỷ đồng. 5 tỷ đồng Mức độ chia sẻ lợi ích và huy động nguồn lực cho công tác bảo tồn KBT 2015 Thống kê Biểu 02 CHỈ THỊ/THÔNG SỐ THU THẬP TẠI VƯỜN QUỐC GIA BẾN EN (Kèm theo Báo cáo số 67/BC-UBND ngày 10/8/2015 của UBND tỉnh) S TT Chỉ thị/thông số Đơn vị tính Diễn giải Cấp thực hi ệ n Kỳ công bố Nguồn số liệu (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Chỉ thị / thông số hiện trạng 1. Diện tích Vườn quốc gia - Diện tích rừng đặc dụng Ha 14.734,67 ha, gồm 2 HST chính là HST rừng núi đất đai thấp và HST hồ nước ngọt VQG 2006-2015 QĐ số 2755/2007/QĐ-UBND ngày 12/9/2007 2. Diện tích rừng - Tổng diện tích và tỷ lệ che phủ rừng - Diện tích rừng ngập mặn - Diện tích rừng nguyên sinh - Diện tích rừng trồng mới tập trung - Diện tích rừng được khoanh nuôi tái sinh Ha DTR: 11.412ha; ĐCP: 77,45% 100 730 VQG 2013 QĐ số 2409/2013/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 3. Diện tích rạn san hô, diện tích thảm cỏ biển Ha Không 4. Tình trạng loài nguy cấp, quý hiếm bị đe dọa tuyệt chủng theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP (S ố cá thể, tần suất bắt gặp/Xuất hiện) Số loài - Tại VQG Bến En có 26 loài nguy cấp nằm trong Nghị định 160/2013/NĐ-CP (Phụ lục 1) - Các loài thú lớn tần suất bắt gặp thấp, các loài thú nhỏ t ầ n suất bắt gặp cao h ơn . VQG 2013 QĐ số 2409/2013/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 Số cá thể/tần suất b ắ t gặp Số đàn (nhóm linh trưởng và các loài thú lớn khác) 5. S ố l ượ ng nguồn gen được ki ể m kê, lưu giữ và bảo tồn S ố lượng kèm danh lục Có 1,417 loài thực vật bậc cao, và 1,530 loài động vật. (chi tiết tại phụ lục 2) VQG 2013 Báo cáo bổ sung danh lục động, thực vật VQG Bến En 6. Số loài mới được phát hiện tại VQG S ố loài Không VQG Năm Khảo sát Chỉ thị áp lực 7. Chất lượng môi trường nước Chất lượng môi trường nước đảm bảo an toàn, không bị ô nhiễm. VQG 2012 Phân tích mẫu nước để triển khai thực hiện dự án cho thuê mặt nước hồ sông Mực để nuôi trồng và đánh bắt thủy sản 8. Diện tích đất/mặt nước của VQG (rừng đặc dụng, biển, vùng nước nội địa) bị chuyển mục đích sử dụng Ha Vườn quốc gia Bến En có 9 thôn nằm trong vùng lõi, do đó việc canh tác của người dân đã làm phân m ả nh một số khu vực và gây suy thoái rừng tại các khu vực này. VQG 2013 QĐ số 2409/2013/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 9. Diện tích rừng bị cháy Ha Từ năm 2010 đến nay, Vườn quốc gia Bến En không có vụ cháy nào xảy ra. Tuy nhiên áp lực từ người dân sống trong vùng lõi và vùng đệm giáp ranh là rất lớn b ở i hoạt động canh tác nương rẫy . Do vậy, cháy rừng luôn là nguy cơ thường trực. VQG Năm Thống kê, khảo sát 10. Số lượng các loài sinh vật ngoại lai xâm hại trên địa bàn theo Thông tư số 27/2013/TTLT-BTN&MT-BNN&PTNT Số loài 04 loài: Ngũ s ắ c, Cỏ lào, Trinh nữ móc, Mai Dương. VQG 2013 QĐ số 2409/2013/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 Số lượng các loài sinh vật ngoại lai có nguy cơ xâm hại trên địa bàn theo Thông tư số 27/2013/TTLT-BTN&MT- BNN&PTNT Số loài 02 loài: cây Cứt lợn và cây Keo đậu VQG 2013 QĐ số 2409/2013/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 11. S ố vụ vi phạm Luật Bảo vệ và phát triển rừng; Luật đa dạng sinh học Số vụ Từ 2010-2014: - Tổng số vụ vi phạm: 156 vụ - Lâm sản tịch thu: 161,7m 3 - Diện tích bị phá: khoảng 50 ha, tuy nhiên các diện tích này chỉ khai thác chọn, do đó rừng đã phục hồi. - Số vụ khai thác thủy sản: Không VQG Năm Thống kê Lâm sản b ị t ị ch thu (g ỗ , động vật rừng hoang dã) Loại lâm sản, khối lượng/ số lượng VQG Năm Thống kê D iện t í ch rừng bị phá (loại rừng: đặc dụng, phòng hộ, sản xuất) Ha VQG Năm Thống kê 12. Số lượng vụ khai thác thủy sản trái phép S ố lượng/khối lượng KBT nước nội địa, biển Năm Thống kê, khảo sát 13. Diện tích rạn san hô, thảm cỏ biển mới bị chết/phá (cho Khu bảo tồn biển) Ha KBT biển Năm Thống kê, khảo sát 14. Số lượng người vào khai thác trái phép tại VQG Số người Hàng năm số người vào rừng để thực hiện khai thác trái phép lâm s ả n hoặc săn bắn, bẩy bắt động vật hoang dã tr ái phép từ 10-20 người. VQG Năm Thống kê, khảo sát Chỉ thị đáp ứng 15. Số lượng và danh mục văn bản đã được ban hành và mới ban hành trong kỳ báo c á o Số lượng và danh mục Hàng năm ban hành đầy đủ các văn bản phục vụ kịp thời cho công tác bảo vệ rừng (Chi tiết tại phụ lục 3) VQG 2010-2015 Thống kê 16. VQG có áp dụng mô hình đồng quản lý không Có/Không Có: Vườn, quốc gia Bến En đ ã thực hiện chương trình giao khoán BVR, KNTSTN, bảo vệ rừng tr ồng để cùng tham gia quản lý với Vườn. Mô hình này đã đem lại hiệu quả rõ rệt trong việc hạn chế khai thác rừng, đồng thời cũng nâng cao được nhận thức của người dân. VQG Năm - Quyết định 24/QĐ-TTg ngày 01/6/2012 - Dự án bảo vệ và phát triển rừng. 17. VQG đã thực hiện quan trắc đa dạng sinh học chưa? Danh mục loài/ nhóm loài + tần suất quan trắc VQG Bến En đánh giá tình trạng ĐDSH thông qua các đợt điều tra cơ bản, điều tra bổ sung danh lục và điều tra chuyên đề (Các dự án, đề tài khoa học). Chưa c ó quan trắc đa dạng sinh học cho nhóm loài cụ thể. VQG 2013 - Nhóm loài được quan t rắc? Định kỳ quan trắc nhóm loài đó? 18. VQG đã có kế hoạch hoạt động hàng năm và 5 năm chưa? (Nghị định 117/2010/NĐ-CP) Có/Không Có, VQG đã xây dựng kế hoạch hàng năm và kế hoạch giai đoạn 5 năm. VQG 2010 VQG 19. VQG đã đánh giá dịch vụ hệ sinh thái chưa? - Các loại dịch vụ hệ sinh thái? - Giá trị cụ thể của từng loại dịch vụ? Có/Không danh sách dịch vụ và giá trị cụ thể Chưa đánh giá dịch vụ hệ sinh thái VQG VQG 20. VQG có thực hiện hoặc tham gia thực hiện chương trình bảo tồn các loài không? - Loài được bảo tồn trong chương trình bảo tồn loài của VQG? Có/Không Danh sách loài Có, VQG đã thực hiện các đề tài, dự án bảo tồn các loài cây gỗ, cây thuốc, các loài Chim nước. (Danh sách các loài bảo tồn tại phụ lục 4) VQG 2003 - 2015 Thống kê 21. Số lượng và diện tích các cơ sở bảo tồn đa dạng sinh học (Vườn động vật, vườn thực vật và trung tâm cứu hộ quốc gia) Danh sách + Diện tích - Vườn thực v ật: 30ha VQG 2015 Thống kê 22. Tại VQG có thực hiện biện pháp chia sẻ lợi ích thu được từ các loài, nguồn gen không? Loài, nguồn gen nào đang được chia sẻ lợi ích Có/Không Danh sách loài/nguồn gen Vườn quốc gia Bến En đã thực hiện chuy ể n giao kỹ thuật gây trồng và nhân nuôi cho người dân vùng đệm, gồm các loài như: Lợn rừng, Gà rừng, Nhím, Hươu Sao, Giổi ăn hạt, Bương mốc, Cỏ VA 06, Ổi, Ngô lai. VQG 2012-2015 Dự án: Ứ ng dụng tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình sản xuất đa canh, đa con cho người dân vùng đệm VQG Bến En. 23. S ố lượng các Chương trìn h cổ động chống hành vi khai thác, buôn bán tiêu thụ trái phép động thực vật hoang dã Số lượng, danh sách chương tr ì nh H à ng năm V QG Bến En ph ố i hợp với chính quyền địa phương, tổ chức tuyên truy ề n từ 1 - 2 đợt/năm tại 34 thôn thuộc vùng lõi và vùng đệm giáp ranh về: Các q u y định của pháp l uật về BVR, PCCCR, bảo vệ các l oài nguy cấp, quý hiếm, chuyển giao công nghệ VQG Năm Thống kê 24. Ngân sách hàng năm: - Chi cho hoạt động bảo tồn đa dạng sinh học - Chương trình phòng chống cháy rừng - Chi vận hành VQG và cơ sở hạ tầng Triệu đồng 8.229,32 triệu đồng 2.205 triệu đồng 13.426 triệu đồng VQG 2010-2015 Thống kê 25. Loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thá i khác đang được thực hiện tại VQG Danh sách VQG Bến En mới thực hiện việc chi trả dịch vụ môi trường rừng từ năm 2013 đến nay, chưa thực hiện các dịch vụ khác. VQG 2013 - 2015 Thống kê 26. Số lượng cán bộ của VQG (từng vị trí) Số lượng Hiện nay VQG Bến En có tổng số c á n bộ là 71 người. Đ ể đảm bảo năng lực hoạt động quản lý đề nghị Nhà nước cấp định mức biên chế đ ủ 75 người. (Chi tiết vị trí việc làm tại phụ lục 5). VQG 2015 Thống kê Chỉ thị l ợ i ích 27. Sản lượng lâm sản ngoài gỗ ở VQG và vùng đệm? Loại LSNG m 3 hoặc kg S ả n lượng LSNG tại VQG và vùng đệm đang bị cạn kiệt dần do các hoạt động khai thác tr á i phép và chuyển đổi mục đích SDR. Các loài LSNG bị khai thác chủ yếu trong vùng gồm: Các loài cây thuốc, Song, Mây, Nứa, Giang,... Sản lượng LSNG gỗ chưa được đánh giá. VQG 2015 Thống kê, khảo sát Loại lâm sản ngoài gỗ ? 28. Sản lượng khai thác và nuôi trồng thủy sản ở vùng đệm VQG Danh sách loài hoặc nhóm loài thủy sản cùng với năng suất (T ấ n/ha) K hông có chăn nuôi quy mô lớn, chỉ nuôi trong các kênh rạch, ao trong vườn hộ. Không thống kê năng suất. Các loài cá nuôi chủ yếu là: Cá Tr ắ m, Chép, Mè hoa, Mè trắng, Trôi lai, Rô phi đ ơn tính.. VQG 2015 Thống kê 29. Số lượng khách du lịch và doanh thu từ du lịch sinh thái Số lượng khác + doanh thu (triệu đồng/năm) VQG Bến En Tổ chức giáo dục môi trường cho du khách thông qua hoạt động du lịch đã góp phần nâng cao nhận thức về giá trị của rừng, mô i trường và các hệ sinh thái . S ố lượng khách n ă m sau luôn cao hơn năm trước. Từ năm 2010 - 2014, doanh thu bq/năm bằng 314 triệu đồng, lượng khách bq/năm bằng 7.843 ngườ i /năm VQG 2010-2014 Thống kê 30. Loại hình và s ố ti ề n thu được tương ứng từ mỗi loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thái khác tại VQG 86 triệu đồng Đáp ứng một phần kinh phí cho hoạt động bảo vệ rừng VQG 2013 - 2014 Quỹ bảo vệ và phát triển rừng tỉnh Thanh Hóa Biểu 02 CHỈ THỊ/THÔNG SỐ THU THẬP TẠI KHU BẢO TỒN PÙ LUÔNG (Kèm theo Báo cáo số 67/BC-UBND ngày 10/8/2015 của UBND tỉnh) S TT Chỉ thị/thông số Đơn vị tính Diễn giải Cấp thực hi ệ n Kỳ công bố Nguồn số liệu 1 2 3 4 5 6 7 1 Diện tích Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông - Diện tích rừng đặc dụng: 17.171 , 03 ha (Trong đó Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt 12.561,6 ha; Phân khu phục hồi sinh thái 4.300,4 ha; Phân khu hành ch í nh dịch vụ 216,03 ha; Đất khác 93 ha). Ha Biểu thị hiệu q uả công tác bảo tồn, duy trì các sinh cảnh, hệ sinh thái quan trọng KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. 2 Diện tích khu bảo tồn nước nội địa, diện tích khu bảo tồn biển: Không có 3 Diện tích rừng - Tổn g diện tích và tỷ lệ che phủ rừng + T ổ ng diện tích có rừng: 16.675,34 ha. + Tỷ lệ che phủ rừng: 94% Ha KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. - Diện tích Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông (Diện tích rừng đặc dụng: 16.862 ha) Ha KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. - Diện tích rừng nguyên sinh: 16.455,34 ha Ha KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. - Diện tích rừng tr ồng mới: 220 ha Ha KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. - Diện tích rừng được khoa nh nuôi tái sinh giai đoạn 2013 - 2020: 573,34 ha Ha KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. - Tổng diện tích rừng ngập mặn: Không có Ha - Diện tích rừng ngập mặn của m ỗ i khu bảo tồn đất ngập nước ven biển: Không c ó Ha 4 Diện tích rạn san hô: T ổ ng diện tích rạn san hô và độ phủ; Diện tích rạn san hô và độ phủ của mỗi Khu bảo tồn: Không có Ha/% 5 Diện tích thảm cỏ biển: Tổng diện tích thảm cỏ biển; Diện tích thảm cỏ biển của mỗi Khu bảo tồn: Không có Ha/% 6 Tình trạng loài nguy cấp quý hiếm, bị đe dọa tuyệt chủng theo Ngh ị định 160/2013/NĐ-CP. - Kết quả điều tra đã xác định loài nguy cấp qu ý hiếm bị đe dọa tuyệt chủng gồm: + V ề thực vật 07 loài + Về động vật 44 loài: Trong đó Chim 02 loài, Bò sát 10 loài, Lưỡng cư 01 loài, Côn trùng 01 loài, Động vật đáy 02 loài, Thú 28 loài. - S ố loài: 51 loài - Số cá thể/tần suất bắt gặp: + Sơn dương 39 cá thể. + Linh trưởng: 2 đàn/12-20 cá thể Voọc Xám Biểu thị hiệu quả bảo tồn các loài sinh vật nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ. Mức độ thay đổi và suy thoái của cá nguồn gien hiếm KBT 2010-2015 - Báo cáo kết quả dự án Lập danh lục khu hệ động thực vật khu BTTN Pù Luông năm 2013. - Báo cáo tổng kết dự án Điều tra đánh giá hiện trạng Voọc Xám, Sơn dương 2013. 7 Số lượng nguồn gien được ki ể m kê, lưu giữ: 1.044 mẫu thực vật; 292 mẫu động vật đáy, động vật nổi, cá; 231 mẫu côn trùng; 49 mẫu chim, thú; 78 mẫu lưỡng cư, bò sát Số lượng kèm danh mục KBT 2013 - Báo cáo kết quả dự án Lập danh lục khu hệ động thực vật khu BTTN Pù Luông năm 2013. 8 Diện tích đất/mặt nước của khu BTTN Pù Luông (rừng đặc dụng, vùng nước nội địa) bị chuyển đổi mục đích sử dụng - Tổng diện tích đất rừn g đặc dụng bị chuyển đổi mục đích sử dụ n g: 13,2 ha Ha Bi ể u thị mức độ phân mảnh các hệ sinh thái, gây suy thoái hệ sinh thái, thu hẹp diện tích cư trú, làm giảm mức độ đa dạng sinh học. Đánh giá tác động của con người lên các hệ sinh thái KBT 2010 - Quyết định số 20 6 1/QĐ-UBND ngày 11/6/2010 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa về việc thu hồi đất rừng đặc d ụ ng của Khu BTTN Pù Luông tại xã Lũng Cao, huyện Bá Thước và cho phép chuyển mục đích sử dụng từ đất rừng đặc dụng sang đất phi nông nghiệp để UBND huyện Bá Thước tổ chức bồi thường giải phóng mặt bằng; giao đất cho Ban quản lý dự án giao thông III Thanh Hóa thực hiện dự án đường giao thông vào trung tâm các xã chưa có đường ô tô 9 Diện tích rừng bị cháy: Không c ó Ha Áp lực của thiên tai, con người KBT 2000-2015 Báo cáo tổng kết công tác bảo tồn thiên nhiên của Khu bảo tồn hàng năm. 10 S ố vụ vi phạm Luật bảo vệ và Phát triển rừng; Luật đa dạng sinh học 6 tháng đầu n ă m 2015: Phát hiện và xử lý 07 vụ vi phạm hành chính Số vụ KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đ ầ u năm, chương trình nhiệm vụ tr ọng tâm 6 tháng cuối n ă m 2015 11 Lâm sản bị tịch thu (gỗ, động vật rừng hoang d ã ): Lâm sản tịch thu: 3,717 m 3 gỗ các loại; Loại lâm sản, khối lượng/số lượng KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đ ầ u năm, chương trình nhiệm vụ tr ọng tâm 6 tháng cuối n ă m 2015 12 Diện tích rừng bị phá: Không có Ha KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đ ầ u năm, chương trình nhiệm vụ tr ọng tâm 6 tháng cuối n ă m 2015 13 Số lượng vụ khai thác thủy sản tr ái phép: Không c ó 14 Tổng diện tích Rạn san hô của cả tỉnh mới bị chết/ph á , diện tích Rạn san hô của Khu bảo tồn mới bị chết/phá: Không có 15 Tổng diện tích thảm cỏ bi ể n của cả tỉnh mới bị chết/phá, diện tích thảm cỏ biển của Khu bảo tồn mới bị chết/phá: Không c ó 16 Số lượng và danh mục văn bản đã được ban hành và mới ban hành trong kỳ báo cáo: Ban hành 159 văn bản đi Số lượng và danh mục Tác động tích cực đến môi trường sống và đa dạng sinh học, Mức độ đáp ứng kịp thời về pháp lý cho KBT KBT 2015 Thống kê 17 Số lượng Khu bảo tồn thiên nhiên có Ban qu ả n lý: Khu BTTN Pù Luông: 01 18 Khu bảo tồn đã thực hiện quan trắc đa dạng sinh học chưa?: Chưa t i ến hành 19 Khu bảo tồn đã có kế hoạch hoạt động hàng năm và 5 năm chưa? (Ngh ị định 117/NĐ-CP): Đã có Có Quản lý khu bảo tồn hiệu quả KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến năm 2020. 20 Khu BTTN đã đánh giá dịch vụ hệ sinh thái. Các loại dịch vụ HST; giá trị cụ thể của từng loại dịch vụ: Du lịch sinh thái cộng đ ồ ng. S ố lượng loại dịch vụ 01, Xác định được các lợi ích tiềm năng của HST KBT 2015 Thống kê 21 Số lượng và di ệ n tích các cơ sở bảo tồn đa dạng sinh học (Vườn thực vật, vườn động vật và Trung tâm cứu hộ) (Chưa có) Danh sách, diện tích Bảo t ồ n tại chỗ KBT 2009 22 Số cơ sở sản xuất được cấp giấy chứng nhận sản xuất bền vững (Chứng ch ỉ rừng, chứng nhận khai thác thủy s ả n hợp pháp, Vietgap...) Chứng chỉ nguồn g ố c giống: Mỡ Phú Th ọ 2015. Số lượng: 01 Bảo tồn chuyển chỗ trong công tác phát triển rừng KBT 2015 23 Số lượng nguồn gen được thu thập tư liệu hóa và lập chỉ dẫn địa lý: (Chưa có) Số lượng, danh mục Mức độ hiệu quả của hoạt động bảo tồn và sử dụng KBT 24 Số lượng các chương trình, các đợt tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về ĐDSH 6 tháng đầu năm tổ chức 17 cuộc họp thôn với 1.219 lượt người tham gia. 17 cuộc họp thôn/1.219 lượt người tham gia. Tuyên truy ề n nâng cao nhận thức cho cộng đồng về bảo vệ rừng, PCCCR bảo tồn đa dạng sinh học. KBT 2015 Báo cáo công tác BTTN 6 tháng đầu năm, ch ươn g tr ì nh nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cu ố i năm 2015 25 Số lượng hành lang ĐDSH được thiết lập Có 01 khu bảo t ồ n liền kề: Khu BTTN Ng ọc Sơn Ngổ Luông 19.254 ha 01 Khu bảo tồn/19.254 ha Mức độ kết nối: Khu BTTN Ngọc Sơn Ng ổ Luông giáp với ranh giới Khu bảo tồn Pù Luông, 26 Ngân sách hàng năm (2010-2 015 ) - Chi cho hoạt động bảo tồn đa dạ ng sinh học: 74.556.833.817 đồng. - Chương trình phòng chống cháy rừng: 0 đồng. Triệu đồng Nguồn tài chính đáp ứng cho yêu cầu bảo tồn đa dạng KBT 2010-2015 Thống kê 27 Sản lượng gỗ và LSNG ở KBT: Tổng sản lượng gỗ 1.517.580 m 3 , Sản lượng tr e luồng: 1.500.000 cây Loại LSNG: Tre luồng Mức độ phong phú của nguồn lợi sinh vật và các dịch vụ khác của HST rừng KBT 2013 Quyết định 2463/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Luông đến n ă m 2020. 28 Sản lượng khai thác thủy sản: Không có 29 Sản lượng nuôi trồng thủy sản: Không có 30 Loại hình và số tiền thu được tương ứng từ mỗi loạ i hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thái khác nhau tại KBT. Loại hình chi trả dịch vụ môi trường theo Nghị định số 99/2010/NĐ-CP Đã giao khoán bảo vệ rừng cho cộng đồng với diện tích 16.680 ha rừng với tổng kinh phí là 117.777.480 đồng. 117.777.480 đồng Mức độ chia sẻ lợi ích và huy động nguồn lực cho công tác bảo tồn KBT 2015 Thống kê Biểu 02 CHỈ SỐ/THÔNG SỐ THU THẬP TẠI KHU BẢO TỒN THIÊN NHIÊN PÙ HU (Kèm theo Báo cáo số 67/BC-UBND ngày 10/8/2015 của UBND tỉnh Thanh Hóa) S TT Chỉ số /thông số Đơn vị tính Diễn giải Cấp thực hi ệ n Kỳ công bố Nguồn số liệu (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Chỉ số/thông số hiện trạng 1 Diện tích khu bảo tồn thiên nhiên (diện tích rừng đặc dụng) Ha 22.688,37 ha, trong đó: + Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt: 7.746,89 ha; + Phân khu phục hồi sinh thái; 14.8 11 ,7 ha; + Phân khu hành chính dịch vụ: 129,78 ha. Pù Hu Năm 2013 Quyết định số 2410/QĐ- UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa về phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phát tri ển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Hu đến năm 2020 2 Diện tích rừng - Tổng diện tích và tỷ lệ che phủ rừng Diện tích rừng ngập m ặ n Diện tích rừng nguyên sinh Diện tích rừng trồng mới tập trung Diện tích rừng được khoanh nuôi tái sinh Ha - Tổng diện tích RĐD: 22.688,37 ha; - DT rừng nguyên sinh: 5.728,92 ha. - DT được khoanh nuôi TS: 1.555 ha. - DT rừng trồng mới tập trung: 10 ha. Pù Hu Năm 2013 Quyết định số 2410/QĐ- UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa về phê duyệt quy hoạch bảo tồn và phá t triển bền vững rừng đặc dụng Khu BTTN Pù Hu đến năm 2020 3 Diện tích rạn san hô: Diện tích thảm cỏ biển cho khu bảo tồn biển Ha Không có Pù Hu N ă m Thống kê, Khảo sát 4 Tình trạng loài nguy cấp, quý, hiếm bị đe dọa tuyệt chủng theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP (số cá thể, tần suất bắt gặp/xuất hiện) 22 loài Các loài sinh vật nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ: Pù Hu N ă m 2013 Thống kê danh lục Rắn h ổ mang chúa: Ophiophagus hannah Rùa hộp trán vàng: Cuora galbini f rons Bourret Gà tiền mặt vàng: Polyplectron bicalcaratum Linnaeus, 1758 Hồng hoàng: Buceros bico rn is Niệc mỏ v ằ n: Aceros undulatus Cu li lớn: Nycticebus bengalensis (Lacépè, 1800) Cu li nhỏ: Nycticebus pygmaeus Bonhote, 1907 Voọc xám: Trachypithecus crepusculus (Elliot, 1909) Vượn đen má trắng: Nomascus leucogenys Vượn đen tuyền: Nomascus concolor Chó sói: Cuon alpinus (Pallas, 1 811) Gấu chó: Helarctos malayanus (Raffles, 1821) G ấ u ngựa: Ursus thibetanus G. Cuvier, 1 823 Rái cá thường: Lutra lutra (Linnaeus, 1 758) Cầy mực: Arctictis binturong (Ra ff les, 1821) Beo lửa: Catopuma temmincki (Vigors et. Hors fi eld, 1827) Báo gấm: Pardo f elis nebulosa (Gri ffit h, 1821) Báo hoa mai: Panthera pardus (Linnaeus, 1 759) Hổ: Panthera tigris (Linnaeus, 1758) Bò tót: Bos gaurus (Lambert, 1804) Sơn dương: Capriconis sumatraensis (Bechstein, 1799) Tê tê vàng: Manis pentadactyla Linnaeus, 1758 5 S ố lượng nguồn gen được kiểm kê, lưu giữ và bảo tồn Số lượng kèm danh mục Chưa được thực hiện Pù Hu Năm Các báo cáo hàng năm 6 Số loài mới được phát hiện tại VQG, KBT Số loài Không có Pù Hu Năm Khảo s á t Chỉ thị áp lực 7 Chất lượng môi trường nước Tốt, không bị ô nhiễm môi trường nước Pù Hu Hàng năm Khảo sát của Trung tâm TNMT 8 Diện tích đất/mặt nước của khu bảo tồn thiên nhiên (rừng đặc dụng, biển, vùng nước nội địa) bị chuyển đổi mục đích sử dụng Ha Không có Pù Hu Năm Theo các quy hoạch trên địa bàn 9 Diện tích rừng bị cháy Ha Không có Pù Hu Hàng năm Thống kê 10 Số lượng các loài sinh vật ngoại lai xâm hại tr ên địa bàn theo T hông tư 27/2013/TTLT-BTN&MT-BNN&PTNT 04 loài Mức độ phát triển trung bình, gây ảnh hưởng đến Đa dạng sinh học. - Ốc bươu vàng; - Trinh nữ móc; - Cỏ lào; - Cây Lược vàng. Pù Hu Hàng năm Thống k ê , Khảo sát Số lượng các loài sinh vật ngoại lai có nguy cơ xâm hại trên địa bàn theo T hông tư 27/2013/TTLT-BTN&MT- BNN&PTNT 2 loài Mức độ phát triển chậm, ít ảnh hưởng - Cây cứt lợn - Cây Gừng dại Pù Hu Hàng năm Thống kê, Khảo sát 11 S ố vụ vi phạm luật bảo vệ và phát tri ể n rừng; Luật đa dạng sinh học 31 vụ Có 7 vụ vi phạm Pù Hu Năm 2011 Báo cá o pháp chế, thanh tr a hàng năm Có 7 vụ vi phạm Năm 2012 C ó 4 vụ vi phạm Năm 2013 Có 8 vụ vi phạm Năm 2014 Có 5 vụ vi phạm Năm 2015 Lâm sản bị tịch thu (gỗ, động vật rừng hoang dã Loại lâm sản/kh ối lượng/số lượng 4,535 m3 gỗ xẻ; 0,677m3 gỗ tròn Pù Hu Năm 2011 Báo cáo pháp ch ế , thanh tra hàng năm 3,311 m 3 gỗ xẻ; 12,94 m 3 gỗ tròn Năm 2012 1,46 m3 gỗ tr òn; 10,446 m 3 gỗ xẻ Năm 2013 48,07 m 3 gỗ xẻ; 2,03 m 3 gỗ tr òn; 17 kg DVHD thông thường Năm 2014 0,448 m 3 gỗ xẻ Năm 2015 Diện tích rừng bị phá (loại rừng : đặc dụng, phòng hộ, sản xuất) Ha Không có Pù Hu Hàng tháng Theo báo cáo hàng tháng 12 Số lượng vụ khai thác th ủy s ả n trái phép Không có 13 Diện tích rạn san hô, thảm cỏ biển mới bị chết/phá (cho khu bảo tồn) Ha Không có 14 Số lượng người vào khai thác trái phép tại KBT 32 người Bao gồm cả vào lấy lâm sản phụ và khai thác trái phép l âm sản, chăn thả gia súc (cả số người bắt được và không bắt được nhưng được phát hiện và Pu Hu Từ 2011-2015 Theo báo cáo hàng tháng Chỉ thị đáp ứng 15 Số lượng và Danh mục văn bản đã được ban hành và mới ban hành trong kỳ báo cáo 05 văn bản Văn bản ban hành đáp ứng kịp thời về pháp lý cho công tác bảo tồn, gồm các văn bản triển khai ch ỉ đạo của cấp trên và các văn bản hướng d ẫ n, chỉ đạo thực hiện tại đơn vị Pu Hu Hàng năm Thống kê 16 KBT có áp dụng mô hình đồng quản lý không Có Quản lý rất hiệu quả thông qua các mô hình đồng quản lý rừng, nhất là cùng với người dân tham gia quản lý, bảo vệ rừng tại các khu vực rừng giáp ranh với cộng đồng Pu Hu Hàng năm Các chương trình, dự án 17 Khu bảo tồn đã được quan trắc đa dạng sinh học chưa? - Nhóm loài được quan trắc - Định kỳ quan trắc nhóm loài đó KBT được quan trắc Điều tra, lập danh lục khu hệ động thực vật rừng Khu BTTN Pù Hu Pù Hu Năm 2013 Báo cáo dự án Lập danh lục 18 Khu bảo tồn đã có kế hoạch hoạt động hàng năm và 5 năm chưa? (Nghị định 117/2010/NĐ-CP) KBT Đã có kế hoạch giai đoạn 5 năm và hàng năm. Hiện nay là Quy hoạch bảo tồn và phát triển bền vững Khu BTTN Pù Hu đến năm 2020 Pù Hu Năm 2013 Quyết định số 2410/QĐ-UBND ngày 12/7/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa 19 Khu bảo tồn đã đánh giá dịch vụ hệ s i nh thái chưa? - Các loại dịch vụ hệ sinh thái? - G i á trị cụ thể của từng loạ i dịch v ụ ? Chưa xác định được SL và giá dịch vụ Chưa có đánh giá, nên chưa xác định được các lợi ích tiềm năng của HST Pù Hu Năm Khu bảo tồn 20 KBT có thực hiện hoặc tham gia thực hiện chương tr ình bảo tồn các loài không? - Loài nào được bảo tồn trong chương trình bảo tồn loài của KBT? Có 1. Dự án giám sát các loài động thực vật nguy cấp, quý hiếm - Loài được bảo tồn là: Lan kim t u y ế n, Thông tre lá dài, Rùa hộp tr án vàng, Gấu ngựa, Gà tiền mặt vàng. 2. Dự án bảo tồn Vàng tâm, S ến mật - Loài được bảo tồn là Vàng tâm, Sến mật. Pù Hu Năm 2014 và năm 2015 Khu bảo tồn 21 Số lượng và diện tích các cơ sở bảo tồn đa dạng sinh học (vườn động vật, vườn thực vật và trung tâm cứu hộ quốc gia) s ố lượng/ha 100 ha Vườn thực vật, bảo tồn chuyển chỗ Pù Hu Năm 2011 Khu bảo tồn 22 Tại KBT, có thực hiện biện pháp chia sẻ lợi ích thu được từ các loài, nguồn gen không? Loài, nguồn gen nào đang được chia sẻ lợi ích Không Không có Pù Hu Năm Thống kê 23 Số lượng các chương tr ình cổ động chống hành vi khai thác, buôn bán tiêu thụ trái phép động, thực vật hoang dã 35 cuộc/tháng Việc tuyên truyền được thực hiện thường xuyên, hàng tháng ở mức độ cao. Bình quân 35 cuộc tuyên truyền/tháng. Hiệu quả tuyên truyền rất cao, người dân ý thức tốt được việc chung tay bảo vệ Đa dạng sinh học Pù Hu Hàng tháng Khu bảo tồn 24 Ng â n s á c h h à ng n ă m: 21.700 Triệu đ ồ ng Đảm bảo mức tối thiểu: 8.000 triệu đồng Pù Hu Hàng năm Theo quy hoạch và nhu cầu thực tế tại Khu BT - Chương trình phòng chống cháy rừng Đảm bảo mức tối thiểu: 500 triệu đồng - Chi vận hành và cơ sở hạ tầng Đảm bảo mức tối thiểu: 13.200 triệu đồng 25 Loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh th á i khác đang được thực hiện tại Khu bảo tồn Nhà máy Thủy điện Bá Thước II Chưa đáp ứng được hoạt động bảo vệ rừng, hàng năm bình quân mới được chi trả khoảng từ 6-8 nghìn đồng/ha Pù Hu Từ năm 2013 Thống kê và các quyết định của UBND tỉnh Thanh Hóa về chi trả dịch vụ MT rừng 26 Số lượng cán bộ của Khu bảo tồn (Từng v……….. 41 người Các cán bộ c ầ n được nâng cao năng lực cả về chuyện môn lẫn năng lực quản lý. Theo vị trí việc làm thì số lượng cán bộ hiện tại chưa đáp ứng được yêu cầu thực hiện nhiệm vụ Pù Hu 2015 Thống kê hiện tại Chỉ thị lợ i í ch 27 S ả n lượng lâm sản ngoài gỗ ở Khu bảo tồn và vùng đệm Loại lâm sản ngoài gỗ? Chưa xác định được sản lượng; LSNG là cây dược liệu, cây cảnh, cây gia vị,... Ở khu bảo tồn rất phong phú về LSNG, theo thống kê, khu bảo tồn có 796 loài là lâm s ả n ngoài gỗ Pù Hu Hàng quý Thống kê, Kh ả o sát 28 Sản lượng khai thác và nuôi trồng thủy sản ở vùng đệm KBT Không thốn g kê Khu bảo tồn không có diện tích đất ngập nước Pù Hu Thống kê 29 Số lượng khách du lịch và doanh thu từ du lịch sinh thái 25 lượt/năm Chưa thu Qu a thực hiện hoạt động du lịch, kết hợp với tuyên truyền, giáo dục môi trường nh ậ n thức của du khách và cộng đồng về bảo tồn đa dạng sinh học được nâng lên, góp phần bảo vệ được các hệ sinh thái rừng của Khu bảo tồn Pù Hu Hàng năm Thống kê 30 Loại hình và số tiền thu được tương ứng từ mỗi loại hình chi trả dịch vụ môi trường rừng và các dịch vụ hệ sinh thái khác tại KBT Khoảng 175 triệu đồng/năm Đến thời điểm hiện tại, một năm Thủy điện Bá thước II chi trả cho khu bảo tồn khoảng 6-8 nghìn đồng/ha. Mức độ chia sẻ lợi ích và huy động nguồn lực xã hội cho công tác bảo tồn còn thấp, do nguồn kinh phí thấp Pù Hu Hàng năm Thống kê từ năm 2013 tr ở đi