TCVN3258:1986

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 3258:1986 về Chiếu sáng nhân tạo trong nhà máy đóng tàu TIÊU CHUẨN VIỆT NAM TCVN 3258 : 1986 CHIẾU SÁNG NHÂN TẠO TRONG NHÀ MÁY ĐÓNG TÀU Artif i cial lighting in shipyards Tiêu chuẩn này thay thế cho TCVN 3258 : 1979 Tiêu chuẩn này quy định chiếu sáng nhân tạo nhà máy xí nghiệp sửa chữa, đ óng tàu. Tiêu chuẩn này đ ược sử dụng để thiết kế, sửa chữa, thay thế và quản lí các thiết bị chiếu sáng nhân tạo trong các nhà máy đóng tàu. 1. Quy định chung 1.1. Khi thiết kế chiếu sáng nhân tạo những nơi sản xuất của nhà máy đóng tàu phải tuân theo các yêu cầu của tiêu chuẩn này và TCVN 3743 : 1983. 1.2. Chiếu sáng làm việc trong các phân xưởng, gian s ả n xuất được phép sử dụng đèn nung sáng hoặc đèn huỳnh quang theo quy định trong bảng 1. 1.3. Tất cả các phân xưởng, gian sản xuất và khu vực làm việc ngoài nhà, phải đặt chiếu sáng sự c ố và chi ế u sáng phân tán người phù hợp với các yêu cầu quy định trong điều 1.8 và 1.9 của TCVN 3743 : 1983. 1.4. Trong phạm vi nhà máy, xí nghiệp cần phải lắp đặt hệ thống chiếu sáng bảo vệ theo quy định trong điều 1.12 của TCVN 3743 : 1983. 1.5. Khi thiết kế chiếu sáng nh â n tạo, cần phải tính đến hệ số dự trữ, để bù lại sự giảm độ rọi trong quá trình sử dụng hệ thống chiếu sáng. Giá trị hệ số dự trữ và th ờ i hạn lau đèn quy định trong bảng 2. Khi thiết kế chiếu sáng nhân tạo ở khu vực làm việc ngoài nhà, hệ số dự trữ là 1,1 đối với đèn nung sáng và 1,3 đối với đèn phóng điện trong chất khí. 2. Chiếu sáng nhân tạo các phân xưởng , gian sản xuất 2.1. Độ rọi trên mặt làm việc và hệ thống chiếu sáng trong các phân xưởng, gian sản xuất phải tuân theo quy định trong bảng 1. 2.2. Cho phép lấy giá trị độ rọi theo c ấ p công việc cao nh ấ t làm độ rọi chiếu sáng chung trong những phân xưởng, gian sản xuất có nhi ề u cấp công việc khác nhau không thể sử dụng chiếu sáng chung khu vực được. 2.3. Đèn dùng để chiếu sáng chung phải có bộ phận phản xạ ánh sáng v ớ i góc b ả o vệ không nh ỏ hơn 15° đối với đèn huỳnh quang và không nhỏ hơn 10° đối với đèn nung sáng. Cách xác định các góc bảo vệ của đèn quy định trong phụ lục 1. 2.4. Độ cao treo đèn so với sàn nhà trong hệ thống chiếu sáng chung ở các phân xưởng, gian sản xuất và khu vực ngoài nhà quy định trong bảng 4, 5, 8 của TCVN 3743 : 1983. 2.5. Độ cao treo đèn thủy ngân cao áp không được n hỏ hơn 6m đối với bóng có công suất lớn hơn 400W và 4m đ ối với bóng có công suất nhỏ hơn 400W. Bảng 1 Độ rọi chiếu sáng nhân tạo trong các phân xư ở ng và nh ữ ng nơi làm việc ngoài nhà T ê n phân x ưở ng, gian ph ò ng, khu vực sản xuất Mặt làm việc Mặ t xác đ ị nh độ r ọ i tiêu chuẩn C ấ p Công việc Độ rọi nhỏ nhất, lux G hi chú Chiếu sáng bằng đèn huỳnh quang hoặc đèn thủy n gâ n cao áp Chiếu sáng bằng đèn nung sáng Chiếu sáng chung Chiếu sáng hỗn hợp Chiếu sáng chung Chiếu sáng hỗn hợp Ch iế u sáng chung và c ụ c bộ Riêng chiếu sáng chung Ch iế u sáng chung và c ụ c bộ Riêng chiếu sáng chung 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 1. Phân xư ở ng phóng dạng chia và lấy dấu trên nền nhà N ề n nhà Ngang III b + 1 200 - - 100 - - Độ rọi tăng 1 cấp vì mặt làm việc căng thẳng kéo dài quá 1/2 ngày làm việc 2. Phân xưởng vỏ Độ rọi tăng 1 cấp vì khoảng cách nhìn > 0,5m Bộ phận l ấ y dấu Nền nhà Ngang III b 150 - - 75 200 50 Bộ phận máy: máy c ắ t Nền nhà Ngang IV b + 1 150 - - 50 150 30 Khu vực dùng mỏ c ắ t “ “ VII - - - 75 - - - Máy uốn Nền nhà Ngang IV b , VII 100 - - - 100 30 Bộ phận làm bằng tay gia công nguội + gia công nóng “ “ IV b II 100 - 50 - - 3. Phân xưởng hàn l ắ p Bộ phận lấy d ấ u “ Ngang III b 150 - - 75 - - Bộ phận máy: mỏ cắt - - VII 100 - - 50 - - - Máy nắn t h ẳ ng - - lV b 100 - - 50 - - - Hàn lắp: lắp ráp kiểm tra, hàn - N + Đ IV a , VII 100 - - 50 - - - Kiểm tra mũi hàn lắp máy và các cơ cấu khác - - “ “ III a III b 200 150 - - - - 75 75 300 200 75 50 Sơn - “ IV a 100 - - 50 200 50 4. Phân xưởng đúc Bộ ph ận chuẩn bị hỗn hợp cắt Nền nhà Ngang VI - - - 30 - - Bộ phận làm khuôn “ “ VIII - - - 50 - - Bộ phận sấy khuôn “ “ VIII - - - 20 - - Bộ phận nấu kim loại Lò Ngang VII - - - 50 - - Bộ phận rót kim loại Mặt khuôn VII + 1 - - - 75 - - Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hiểm cao Bộ phận ph á khuôn a) Phá bằng tay - “ VI + 1 - - - 50 - - Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hiểm cao b) Phá bằng máy “ VI - - - 30 - - Bộ phận làm sạch - IV a +1 - - - 75 - - Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hiểm cao Bộ ph ậ n kh ử ứng lực (ủ: quay) 5. Phân xưởng rèn Bộ ph ậ n rèn bằng búa máy - “ VII + 1 - - - 75 - - Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hiểm cao Bộ phận rèn bằng búa tay - “ VII - - - 50 - - Bộ phận hoàn thiệ n phôi - “ III a - - - 300 75 6. Ph ân xưởng cơ khí Gia công cắt gọt kim loại bằng máy (tiện, phay, bào, doa, khoan mài…) a) S ả n phẩm l ớ p (gá lắp bằng máy) Mặt khuôn - II b + 1 - 1000 200 - 500 100 Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hiểm cao b) Sản phẩm nhỏ (gá lắp bằng tay) - - II b - 750 150 - 400 75 Bộ phận kiểm tra sản phẩm Bàn làm việc Ngang II b + 1 - 1000 200 - 500 100 Độ rọi tăng 1 cấp vì mắt làm việc căng thẳng kéo dài quá 1/2 ngày làm việc Phân x ưở ng mạ Bộ ph ậ n m áy mài , mài bóng Bệ máy Ngang III b 150 400 75 75 200 50 Bộ phận tẩy gỉ và mạ Bể tẩy gỉ, bể mạ Ngang IV a 100 - - 50 - Bộ phận máy đánh bóng Bệ máy - II b - 750 150 - 400 75 8 . Phân xư ở ng g ỗ Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hiểm cao và nhìn xa > 0,5m Cưa, xẻ gỗ bằng máy cưa (vòng, cưa đứng) Bệ máy Ngang đứng IV c , IV d + 1 150 - - 75 - - Gia công, cắt gọt gỗ bằng máy gia công lắp ghép mẫu bằng máy gia công lắp ghép mẫu bằng tay trên bàn thợ “ Ngang II b - 400 75 - 300 75 a) Vẽ, lấy dấu, đọc bản vẽ Mặt bàn “ II c - 500 100 - 300 75 b) Làm việc trên bàn thợ “ “ III b 150 - - 75 - - 9. Ph â n xưởng ống Lò nung - “ VII 100 - - 50 - - Cắt uốn - “ IV a - - - 50 - - Thử, kiểm tra, phân loại - N + Đ III a 200 - - 100 - - 10. Triển Những công việc chuẩn bị - - II ngoài - - 30 - - Những công việc lắp vỏ tàu - Xếp đặt, hàn, cắt, sơn - N + Đ II - - - 30 - - Những công việc lắp ráp trong khoang - - IV a - - - 50 150 50 Dùng đèn xách t ay đi ệ n áp 12-24 Voil t Đường đi trên cầu thang giàn giáo - - V + 1 ngoài - - - 5 - - Độ rọi tăng 1 cấp vì mức độ nguy hi ể m cao Khu vực cạnh triển - - V ngoài - - - 2 - - 11. Au đà : Đáy - ngang IV ngo à i - - - 5 - - Những công việc lắp vá tàu - N + Đ II ngoài - - - 30 - - Những công việc trong khoang tàu - - IV - - - 50 150 50 Trạm bơm - - VI c - - - 30 - - 12. Vùng cần cẩu làm việc - - - - - 30 - - Độ rọi giảm 1 cấp do không thường xuyên làm việc Buồng lái - N + Đ IV- 1 - - - 30 - - Vị trí cần cẩu làm việc - “ II ngoài - - - 30 - - Vùng cần cẩu di chuyển - “ III - - - 10 - - Ch ú thích: N + Đ là mặt xác định đ ộ rọi tiêu chuẩn nằm ngang và thẳng đứng 3. Kiểm tra, sử dụng và bảo dưỡng thiết bị chiếu sáng 3.1. Phải kiểm tra giá trị độ rọi của chiếu sáng làm việc trong các phân xưởng , gian sản xuất, các khu vực làm việc ngoài trời ít nhất 1 lần trong một năm. 3.2. Phải ki ể m tra hệ thống chiếu sáng sự cố và phân tán người ít nhất 3 tháng một lần. 3.3. Phải thường xuyên kiểm tra tình trạng làm việc của nguồn sáng và đèn. 3.4. Nguồn sáng, đèn bị hư h ỏ ng phải sửa chữa và thay thế ngay, chậm nh ấ t không quá 2 ngày đối với nguồn sáng và 5 ngày đối với đèn kể từ ngày nguồn sáng hoặc đèn bị hư hỏng. 3.5. Thay thế nguồn sáng hoặc đèn phải phù hợp về kiểu loại, công suất và điện thế. 3.6. Khi kiểm tra, bảo dưỡng thiết bị chiếu sáng cần phải lập hồ sơ theo dõi như các bảng mẫu quy định trong phụ lục 2. Bảng 2: Hệ số dự tr ữ v à thời hạ n lau đèn Tên phân xưởng Hệ s ố dự trữ Thời hạn lau đèn l ầ n/n ă m Đèn phóng điện qua chất khí Đèn nung sáng Phân xưởng vỏ 1,5 1,3 4 Phân xưởng hàn lắp 1,5 1,3 4 Phân xưởng cơ khí 1,5 1,4 4 Ph â n xưởng đúc - 1,5 6 Ph â n xưởng rèn - 1,5 6 Phân xưởng mạ 1,5 1,3 4 Phân xưởng ống 1,5 1,3 4 Phân xưởng ph ó ng dạng 1,5 1,3 4 PHỤ LỤC 1 Góc bảo vệ của đèn a. Đèn nung sáng nhìn thấy dây tóc bóng đèn b. Đèn nung sáng bóng mờ c. Đèn huỳnh quang không có bộ phận tán xạ ánh sáng d. Đèn huỳnh quang có bộ phận tán xạ ánh sáng PHỤ LỤC 2 Mẫu sổ theo dõi tình hình sử dụng và bảo dưỡng thiết bị chiếu sáng a) M ẫ u trang đầu của sổ Tên ph â n xưởng Ngày đưa vào sử dụng các hệ thống chiếu sáng T ê n hệ thống chiếu sáng trong phân xưởng Đèn Ngu ồ n sáng Tổng công suất trong hệ thống chiếu sáng, kW Ghi chú Kiểu loại Tổng số , cái Kiểu loại Công suất, W , điện thế, V Tổng số, cái Chiếu sáng chung Chiếu sáng cục bộ C hiếu sá n g sự c ố Chiếu sáng phân tán người Chiếu sáng bảo vệ C á n bộ theo dõi bảo dư ỡ ng Quản đốc phân xưởng thiết bị chiếu sáng b) Mẫu bảng theo d õ i tình hình hư hỏng thiết bị chiếu sáng Ngày tháng n ă m Số nguồn sáng hư hỏng Số đèn hư h ỏ ng, cái L í do B ó ng đèn nung sáng Bóng đèn huỳnh quang Hệ thống chiếu sáng chung Hệ tháng chiếu sáng cục bộ Hệ th ố ng chiếu sáng chung H ệ thống chiếu sáng cục bộ Hệ thống chiếu sáng chung Hệ tháng chiếu sáng cục bộ c) Mẫu b ả ng theo dõi t ì nh hình thay thế thiết bị chiếu sáng Ngày tháng năm Thay ngu ồ n sáng Thay đèn Ghi chú B ó ng đèn nung sáng Bóng đèn huỳnh quang Số lượng, cái Kiểu loại S ố lượng, cái Công suất, W , điện thế , V S ố lượng, cái Công suất, W , điện thế , V Hệ t h ố ng chiếu sáng chung Hệ thống chi ế u sáng cục bộ Hệ t h ố ng chiếu sáng chung Hệ thống chi ế u sáng cục bộ d) Mẫu bảng theo dõi t ì nh hình kiểm tra, bảo dưỡng thiết bị chiếu sáng Ngày tháng năm Số đèn được lau theo định k ì , cái S ố đèn đ ã sửa chữa, cái Ki ể m tra Ghi chú Độ rọi trong phân xưởng, lux Điện th ế mạng điện chiếu sáng trong phân xưởng , V