TCVN12333:2018

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12333:2018 (ISO 10734:2016) về Giầy dép- Phương pháp thử độ kéo - Độ bền của tay kéo khóa TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 12333:2018 ISO 10734:2016 GIẦY DÉP - PHƯƠNG PHÁP THỬ ĐỘ KÉO - ĐỘ BỀN CỦA TAY KÉO KHÓA Footwear - Test m e thod for slide fasteners- Strength of slide fastener pullers Lời nó i đầu TCVN 12333:2018 hoàn toàn tương đương với ISO 10734:2016. TCVN 12333:2018 do Ban kỹ thuật Tiêu chuẩn qu ố c gia TCVN/TC 216 Gi ầ y dép biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. GIẦY DÉP - PHƯƠNG PHÁP THỬ ĐỘ KÉO - Đ Ộ B Ề N CỦA TAY KÉO KHÓA Footwear - Test m e thod for slide fasteners- Strength of slide fastener pullers 1 Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này qui định phương pháp đánh giá độ bền c ủ a tay kéo khóa dùng cho gi ầ y dép. Phương pháp n à y có thể áp dụng cho tất cả các loại kh ó a kéo của gi ầ y dép. 2 Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn sau r ấ t cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các t à i liệu viện dẫn không ghi năm công bố th ì á p dụng phiên bản mới nhất bao gồm c ả c á c sửa đổi, b ổ sung (nếu c ó ). TCVN 10600-1 (ISO 7500-1), V ậ t liệu kim loại - Kiểm tra xác nhận m á y thử tĩnh một trục - Phần 1: Máy thử kéo/nén - Kiểm tra xác nhận và hiệu chuẩn hệ thống đo l ự c TCVN 10071 (ISO 18454), Gi ầ y dép - Môi trường chuẩn đ ể điều hòa và th ử giầy dép và các chi tiết c ủ a giầy dép ISO 19952, Footwear- Vocabulary (Giầy dép - Từ vựng). 3 Thuật ngữ và định nghĩa Tiêu chuẩn này á p dụng các thuật ngữ và định nghĩa trong ISO 19952 và các thuật ngữ, định nghĩa sau: 3.1 Khóa kéo (slide fastener) Bộ phận dùng để nối hai phần vật liệu mềm với nhau gồm các răng khóa có th ể c à i vào nhau, mỗi phần vật liệu được gắn với một bên của hai dải khóa (3.2), và một con trượt di chuyển theo một hướng l à m cho răng khóa (3.5) ở hai dải c à i vào nhau. CHÚ THÍCH Khi con trượt (3.3) di chuyển theo hướng ngược lại, các răng kh ó a tách rời nhau (xem H ì nh 1). CHÚ DẪN 1 Chặn trên 4 Tay kéo 2 Răng khóa 5 D ả i khóa 3 Con trượt 6 Chặn dưới Hình 1 - Khóa kéo 3.2 Dả i khóa (tape) Dải bằng vải dùng để giữ các răng khóa (3.5) của khóa kéo (3.1). 3.3 Con trượt (slider) Bộ phận dùng để kéo hai h à ng răng khóa cài vào nhau hoặc tách rời nhau khi di chuyển theo chiều dài của hàng răng khóa (3.5). 3.4 Tay kéo (puller) Miếng bằng kim loại hoặc bằng nhựa được gắn với con trượt (3.3) để người sử dụng cầm v à o khi kéo khóa. 3.5 Răng khóa (teeth) Chi tiết riêng lẻ của khóa kéo (3.1) hoặc sợi bằng nhựa xoắn liên tục đ ể cài với chi tiết đối diện. 3.6 Chặn dưới (end stop) Chặn trên (top stop) Các chi tiết giới hạn của răng khóa (3. 5 ), dùng đ ể ngăn con trượt (3.3) trư ợ t ra khỏi răng khóa và dải khóa (3.2). 3.7 Dây khóa (stringer) Dải vật liệu dệt có gắn hàng răng khóa (3.5) được thiết kế để tương t á c với một hàng răng tương tự được gắn với dải khóa (3.2) còn lại. 4 Nguyên tắc Con trượt và tay kéo của khóa thử được kẹp sao cho tay kéo vuông góc với thân con trượt. Tiêu chuẩn này mô tả hai phương pháp sau: Phương pháp 1: Thử kéo - Đo lực cần để kéo tay kéo ra khỏi con trượt theo hướng song song với đường dọc tâm của tay kéo. Phương pháp 2: Thử xoắn - Đo lực cần để xoắn tay kéo so với con trượt theo đường dọc tâm của tay kéo. 5 Thiết bị, dụng cụ và vật liệu 5.1 Phương pháp 1 - Th ử kéo Thiết bị thử kéo phải có các đặc tính sau: 5.1.1 Tốc độ tách ngàm kẹp (100 ± 10) mm/min. 5.1.2 Có thể đo lực lên đến 1 kN, chính xác đến 2 % theo qui định của loại 2 trong TCVN 10600-1 (ISO 7500-1). 5.1.3 Bộ phận đ ể ghi lại lực ở tất c ả các thời đi ể m trong khi thử hoặc lực tối đa. 5.1.4 Bộ gá, ở một ng à m kẹp, đ ể giữ con trượt thử. Một tấm phẳng có độ d à y tối thiểu 1 mm l à phù hợp, l ắ p giữa con tr ượt và tay kéo v à có một khe hình nêm để ăn khớp với thân con trượt. Một cánh tay đòn được gắn vào chỗ được kẹp vào ngàm kẹp [xem Hình 2 a)]. 5.1.5 Dụng cụ, được cố định vào ngàm k ẹ p còn lại, để kẹp tay kéo của khóa thử. Có thể dùng một móc cứng nhỏ cho các tay kéo có lỗ. 5.2 Phương pháp 2 - Thử xoắn Thiết bị thử [xem Hình 2 b) ] phải có các đặc tính sau: 5.2.1 Một đôi kẹp, một kẹp để giữ con trượt th ử và kẹp còn lại để kẹp chặt tay kéo sao cho tay kéo vuông góc với con trượt. 5.2.2 Một cơ cấu quay hai kẹp (5.2.1) tương đối so với nhau ở tốc độ (9 ± 3) °/s. 5.2.3 C ó thể đo mô men xoắn giữa hai kẹp, ch í nh xác đến 0,5 Nm. 5.2.4 Thước đo độ, để đo góc xoắn, chính x á c đến 1°. 5.3 Số lượng khóa cần thiết tối thiểu S ố lượng khóa tố i thiểu cần cho từng lần thử như sau: - Phương pháp 1 - ba; - Phương pháp 2 - sáu. 6 Cách tiến hành 6.1 Điều hòa Các mẫu phải được điều hòa t ố i thiểu 24 h theo TCVN 10071 (ISO 18454) trước khi thực hiện phép thử và thử trong môi trường này. 6.2 Phương pháp 1: Th ử kéo 6.2.1 Lấy con trượt ra khỏi dây kh ó a c ủ a khóa th ử . Kẹp phần thân chính của con trượt trên bộ gá (5.1.4) sao cho con trượt vuông góc với trục của thiết bị thử kéo (5.1). 6.2.2 Gắn tay kéo của khóa thử với dụng cụ (5.1.5) sao cho tay k éo s o ng song với trục của thiết bị thử kéo (5.1). Cố gắng giữ chặt tay kéo sao cho dụng cụ (5.1.5) không tạo ra lỗi bất thường trên tay kéo trong kh i th ử . Ví dụ: n ế u sử dụng một móc với tay kéo hai lỗ c ó lỗ ở phía trên bị yếu th ì đưa móc qua lỗ ở phía dưới của tay kéo, tại chỗ cố định với thân con trượt. 6.2.3 Vận hành thiết bị thử kéo ở tốc độ tách ngàm kẹp (100 ± 10) mm/min cho đ ế n khi tay kéo hỏng hoặc rời ra khỏi con trượt. 6.2.4 Ghi lại lực t ố i đa đạt được, tính bằng niutơn, chính xác đến 5 N v à loại hư hỏng như sau: - Con trượt bị vỡ tại điểm liên kết với tay kéo; - Tay kéo bị vỡ tại điểm liên kết với con trượt; - Con trượt bị vỡ tại điểm cách xa chỗ liên kết v ớ i tay kéo; - Tay kéo bị vỡ tại điểm cách xa chỗ liên kết v ớ i con trượt. a) Thử kéo b) Thử xoắn CHÚ DẪN 1 móc (5.1.5) 2 tay kéo 3 con trượt 4 tấm phẳng (5.1.4) 5 trục thiết bị thử kéo 6 trục quay 7 kẹp (5.2.1) H ì nh 2 - Thiết b ị thử 6.2.5 Nếu tay kéo bị hư hỏng tại điểm tiếp xúc với dụng cụ (5.1.5), hoặc cho thấy dụng cụ gây ra hư hỏng thì bỏ qua kết qu ả và lặp lại phép thử bằng một khóa mới. 6.2.6 Lặp lại cách tiến hành từ 6.2.1 đến 6.2.5 với hai khóa thử khác. 6.2.7 Tính giá t rị trung b ì nh số học c ủ a ba lực tối đa (6.2.4). 6.3 Phương pháp 2 - Th ử xoắn 6.3.1 Lấy con trượt ra khỏi dây khóa của kh ó a thử. Kẹp con trượt trên một k ẹ p (5.2.1) và tay kéo ở trên kẹp còn lạ i , sao cho tay kéo vuông góc v ớ i con trượt v à đường tâm dọc theo tay kéo thẳng hàng với trục quay giữa hai kẹp [xem Hình 2 b)]. 6.3.2 Vận hành thiết bị thử (5.2) sao cho hai ngàm kẹp quay tương đối so với nhau theo chiều kim đồng hồ, khi nh ì n từ phía tay kéo của con trượt, ở tốc độ (9 ± 3) °/s cho đến khi - Tay kéo bị vỡ hoặc bị xoắn rời ra khỏi con trượt, hoặc - Ngàm kẹp quay tổng cộng 180°. 6.3.3 Ghi lại mô men tối đa, t í nh bằng Nm, chính xác đến 0,5 Nm và loại hư hỏng như sau: - Con trượt bị vỡ tại điểm liên kết với tay kéo; - Tay kéo bị vỡ tại đi ể m liên kết với con trượt; - Con trượt bị vỡ tại đi ể m cách xa chỗ liên kết với tay k é o; - Tay kéo bị vỡ tại điểm cách xa chỗ liên kết với con trượt; - Tay kéo bị xoắn, nhưng không bị vỡ. 6.3.4 Nếu tay kéo bị xoắn c ố định, ước tính lượng xoắn, chính xác đến 5° bằng cách s ử dụng thước đo độ (5.2.4). 6.3.5 Lặp lại cách tiến hành từ 6.3.1 đến 6.3.4 đối với hai khóa thử nữa. 6.3.6 Tính giá trị trung b ì nh số học của ba mô men tối đa (6.3.3). 6.3.7 Lặp lại cách tiến hành từ 6.3.1 đến 6.3.6 đ ố i với ba khóa thử khác, lần này quay kẹp (5.2.1) theo chiều ngược chiều kim đồng hồ. 7 Báo cáo thử nghiệm Báo cáo thử nghiệm phải bao gồm các thông tin sau: a) Viện dẫn tiêu chuẩn này; b) Mô tả đầy đủ mẫu được thử; c) Ngày thử; d) Loại phương ph á p thử sử dụng: phương pháp 1 hoặc phương pháp 2; - Phương pháp 1 - lực tối đa trung bình số học theo tính toán trong 6.2.7; - Phương pháp 2 - mô men tố i đa trung bình số học đ ố i với từng hướng quay, theo tính toán trong 6.3.6; e) Mô tả (các) loại hư hỏng; f) Bất kỳ sai lệch nào so với phương pháp thử trong tiêu chuẩn này.