TCVN10326:2014

TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 10326:2014 THỨC ĂN CHĂN NUÔI - XÁC ĐỊNH HÀM LƯỢNG BAZƠ NITƠ BAY HƠI Animal f eeding stuffs - Determination o f volatile nitrogenous bases content Lời nói đầu TCVN 10326:2014 được xây dựng dựa theo Commission regulation (EC) No. 152/2009; TCVN 10326:2014 do Trung tâm Khảo, kiểm nghiệm và kiểm định giống vật nuôi, thức ăn chăn nuôi biên soạn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đề nghị, T ổ ng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng th ẩ m định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. THỨC ĂN CHĂN NUÔI - XÁC ĐỊNH HÀM LƯỢNG BAZƠ NITƠ BAY HƠI ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 1. Phạm vi áp dụng Tiêu chu ẩ n này quy định hai phương pháp xác định hàm lượng bazơ nitơ bay hơi tính theo amoniat trong thức ăn chăn nuôi (Phương pháp A và Phương pháp B). Phương pháp A: Phương pháp khuếch tán vi lượng. Phương pháp B: Phương pháp chưng cất, áp dụng cho bột cá thực tế không ch ứ a urê. Phương pháp này chỉ có thể áp dụng cho các h à m lượng amoniac nh ỏ hơn 0,25 %. 2. Tài liệu viện dẫn Các tài l iệ u viện dẫn sau rất cần thi ế t cho vi ệ c áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm c ô ng bố th ì áp dụng phiên bản được nêu. Đối v ớ i các t à i liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phi ê n bản mới nhất, bao gồm cả c á c sửa đổi, b ổ sung (nếu có). TCVN 6952 (ISO 9498) Thức ăn chăn nuôi- Chuẩn bị mẫu th ử . 3. Phương pháp khuếch tán vi lượng 3.1. Nguyên tắc ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 3.2. Thuốc thử Ch ỉ sử dụng các thuốc th ử tinh khiết ph â n tích và nư ớ c c ấ t hoặc nước đ ã loại khoáng hoặc nước có chất lượng tương đương, trừ khi c ó quy định khác. 3.2.1. Axit tricloaxetic, dung dịch 20 % (khối lượng/thể tích). 3.2.2. Chất ch ỉ thị Hòa tan 33 mg xanh bromocresol (bromocresol green) và 65 mg đỏ metyl trong 100 ml etanol 95 % đến 96 % (thể tích). 3.2.3. Dung dịch ax i t bor i c Hòa tan 10 g axit boric trong 200 ml etanol 95 % đến 96 % (th ể tích) và 700 ml nước đựng trong b ì nh chia vạch dung tích 1 lít. Thêm 10 ml chất ch ỉ thị (3.2.2). Trộn và chỉnh màu c ủ a dung dịch đến màu đỏ nhạt bằng cách thêm dung dịch natri hydroxit, nếu cần. 1 ml dung dịch này sẽ cố định được tối đa 300 μg amoniac (NH 3 ). 3.2.4. Kali cacbonat, dung dịch bão hòa Hòa tan 100 g kali cacbonat trong 100 ml nước sôi. Để nguội rồi lọc. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 3.3. Thi ế t b ị , dụng cụ Sử dụng các thi ế t bị, dụng cụ của phòng thử nghiệm thông thư ờ ng và cụ thể như sau: 3.3.1. Máy trộn, vận hành ở t ố c độ khoảng từ 35 r/min đ ế n 40 r/min. 3.3.2. Cuvet Conway, bằng thủy tinh hoặc bằng chất dẻo (xem Hình 1). 3.3.3. Microburet chia vạch 1/100 ml. 3.3.4. Cân phân tích, có thể cân chính xác đến 1 mg. 3.3.5. B ì nh chia vạch, dung tích 200 ml và 1 lít. 3.3.6. Giấy lọc g ấ p n ế p. 3.3.7. Pipet, có th ể phân phối 1 ml. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 M ẫ u g ử i đến phòng thử nghiệm phải đúng l à mẫu đại diện và không b ị hư hỏng hoặc thay đổi trong suốt quá tr ì nh vận chuy ể n hoặc bảo quản. Việc l ấ y mẫu không quy đ ị nh trong tiêu chuẩn này, nên l ấ y mẫu theo TCVN 4325:2007 (ISO 6497:2002) Thức ă n chăn nuôi - Lấy mẫu Kích thước t í nh bằng centimet Hình 1 - Sơ đồ cuvet Conway 3. 5 . Chuẩn b ị mẫu thử Chuẩn bị mẫu thử theo TCVN 6952 (ISO 9498). 3.6 Cách tiến hành ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 CHÚ TH Í CH: N ế u h à m lượng a m oniac trong mẫu vượt quá 0,6 % th ì pha lo ã ng dịch lọc ban đ ầ u. Dùng pipet (3.3.7) cho 1 ml dung dịch axit boric (3.2.3) vào phần giữa cuvet (3.3.2) và cho 1 ml dịch lọc mẫu vào vòng ngoài cuvet. Đ ậy một ph ầ n cuvet bằng nắp đ ã bôi trơn. Nhỏ nhanh 1 ml dung dịch kali cacbonat bão hòa (3.2.4) vào vòng ngoài cuvet và đậy kín hoàn toàn cuvet. Xoay c ẩ n thận cuvet trong một mặt phẳng nằm ngang để trộn đều hai thuốc th ử . Đ ể yên ít nh ấ t 4 h ở nhiệt độ phòng hoặc đ ể 1 h ở 40 ° C . Dùng microburet (3.3.3), chu ẩ n độ các bazơ bay hơi đã hấp thu vào dung dịch axit boric (đựng trong cuvet) bằng dung dịch axit sul f uric (3.2.5). Thực hiện phép thử trắng sử dụng cùng một quy tr ì nh nhưng không dùng mẫu thử (bỏ qua bước “...cho 1 ml d ị ch lọc mẫu vào vòng ngoài cuvet ” ). 3.7. T í nh kết quả Hàm lượng bazơ nitơ bay hơi được biểu th ị theo amoniac và tính bằng phần trăm khối lượng mẫu thử theo công thức sau: Trong đó: V là th ể tích dung dịch axit sul f uric 0,01 mol/l đ ã sử dụng, tính b ằ ng mililít. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 m là khối lượng mẫu thử, tính bằng gam. 1000 là hệ số chuyển đ ổ i từ gam sang miligam. 3.8. Độ lặp lại Chênh lệch giữa các kết quả của hai phép xác định song song được thực hiện tr ê n cùng một mẫu không được vượt quá: 10 % (giá trị tương đ ố i) n ế u hàm lượng amoniac nhỏ hơn 1,0 %, 0,1 % (giá trị tuyệt đối) n ế u hàm lượng amoniac bằng hoặc lớn hơn 1,0 %. 4. Phương pháp chưng cất 4.1. Nguy ê n tắc Chiết mẫu bằng nước và làm trong dịch chi ế t thu được rồi lọc. Các bazơ nitơ bay hơi được tách ra tại điểm sôi bằng cách thêm magie oxit và được thu vào một lượng axit sul f uric, lượng dư được chu ẩ n độ ngược bằng dung d ị ch natri hydroxit. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 Chỉ sử dụng các thuốc thử tinh khiết phân tích và nước c ấ t hoặc nước đ ã loại khoáng hoặc nước có ch ấ t lượng tương đương, trừ khi có quy định khác. 4.2.1. Axit tr i cloaxetic, dung d ị ch 20 % (khối lượng/thể tích). 4.2.2. Magie ox i t. 4.2.3. Nhũ t ươ ng chống tạo bọt (v í dụ như Silicon). 4.2.4. Axit sul f uric, dung dịch 0,25 mol/l. 4.2.6. Axit sulfuric, dung dịch 0,10 mol/l. 4.2.6. Axit su lf uric, dung dịch 0,05 mol/l. 4.2.7. Natri hydroxit, dung dịch 40 g/100 ml (40 % khối lượng/thể tích). 4.2.8. Natri hydroxit, dung dịch 0,25 mol/l. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 4.2.10. Đỏ metyl, dung dịch 0,3. % (khối lượng/thể tích) trong etanol 95 % đến 96 % (thể tích). 4.2.11. Ax i t boric, dung d ị ch 10 g/l đến 40 g/l phụ thuộc vào thiết b ị được sử d ụng. 4.2.12. Axit clohydric, dung dịch 0,10 mol/l. 4.3. Thiết b ị , dụng cụ Sử dụng c á c thi ế t bị, dụng cụ c ủ a ph ò ng thử nghiệm thông thường và cụ thể như sau: 4.3 . 1 . Máy trộn, vận hành ở tốc độ khoảng từ 35 r/min đ ế n 40 r/min. 4.3.2. Thi ế t bị chưng c ấ t Kjeldahl. 4.3.3. Cân phân tích, có thể cân ch í nh xác đến 1 mg. 4.3.4. B ì nh chia vạch, dung t í ch 200 ml. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 4.4. L ấ y m ẫ u Mẫu gửi đến phòng thử nghiệm phải đúng là mẫu đại diện và không b ị hư hỏng hoặc thay đổi trong suốt quá trình vận chuyển hoặc bảo quản. Việc l ấ y mẫu không quy định trong tiêu chu ẩ n này, nên l ấ y mẫu theo TCVN 4325:2007 (ISO 6497:2002) Thức ăn chăn nuôi - Lấy m ẫ u. 4.5. Chuẩn b ị mẫu thử Chu ẩ n b ị mẫu thử theo TCVN 6952 (ISO 9498). 4.6. Cách ti ế n hành 4.6.1. Chi ế t mẫu Cân 10 g mẫu th ử đã chuẩn b ị (4.5), ch í nh xác đến 1 mg, hòa vào 100 ml nước đựng trong bình chia vạch dung tích 200 ml (4.3.4). Trộn hoặc khu ấ y lượng chứa trong bình 30 min. Thêm 50 ml dung dịch axit tricloaxetic (4.2.1), sau đó thêm nước đến vạch, lắc mạnh và lọc qua giấy lọc gấp nếp (4.3.5) cho vào bình thủy tinh c ó dung tích thích hợp. Lấy một lượng dịch lọc trong suốt thích hợp để xác định hàm lượng bazơ nitơ bay hơi (thường là 100 ml), cho vào bình thu nhận của thiết bị chưng c ấ t (4.3.2). Pha loãng đ ế n 200 ml rồi thêm 2 g magie oxit (4.2.2) và vài giọt nhũ tương chống tạo bọt (4.2.3). Dung dịch phải có tính ki ề m khi thử bằng gi ấ y quỳ, nếu không thì thêm một ít magie oxit (4.2.2). ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 4.6.2. Chưng c ấ t 4.6.2.1. Chưng c ấ t vào ax i t sulfuric Cho vào bình thu nhận của thiết b ị chưng c ấ t (4.3.2) một lượng chính xác 25 ml dung d ị ch axit sul f uric (4.2.4 hoặc 4.2.6) tùy thuộc vào hàm l ượ ng bazơ nitơ bay hơi dự ki ế n. Thêm vài giọt chỉ thị đỏ metyl (4.2.10). Nối bình phân hủy v ớ i bộ sinh hàn c ủ a thiết bị chưng c ấ t và nhúng đầu cuối của bộ sinh h à n ngập trong chất l ỏ ng của bình thu nhận ở độ sâu í t nhất 1 cm. Rót t ừ từ 100 ml dung d ị ch natri hydroxit (4.2.7) vào bình phân hủy mà không làm th ấ t thoát amoniac. Gia nhiệt bình cho đến khi chưng cất h ế t amoniac. CHÚ TH Í CH: Đối với mẫu t hử chứa hàm lượng nitơ th ấ p, có thể giảm th ể t í ch dung d ịch ax i t sul f uric (4.2.6) đưa vào bình thu nhận xuống c ò n 10 ml hoặc 15 m l và thêm nước cho đủ 25 ml. 4.6.2.2. Chưng c ấ t vào axit boric Khi quá tr ình chưng cất được t hực hiện hoàn toàn tự động k ể cả chu ẩ n độ hàm lượng amoniac c ủ a dịch chưng cất, th ì thực hiện theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Khi thực hiện chuẩn độ thủ công hàm lượng amoniac, có thể sử dụng quy trình sau đây. Đặt bình thu nhận có chứa 25 ml đến 30 ml dung dịch axit boric (4.2.11) dưới đầu ra của bộ sinh hàn sao cho ống phân phối th ấ p hơn b ề mặt d ung dịch axit boric. Chỉnh thiết bị chưng cất để phân phối 50 ml dung dịch natri hydroxit (4.2.7). Vận hành thiết b ị chưng c ấ t theo hướng dẫn của nhà sản xuất và chưng c ấ t lượng amoniac giải phóng bằng cách thêm dung dịch natri h y droxit. Thu lấy dịch chưng c ấ t vào dung dịch axit boric. Lượng dịch chưng c ấ t (thời gian chưng c ấ t hơi nước) phụ thuộc vào lượng nitơ có trong mẫu. Thực hiện theo hướng dẫn của nhà sản xuất. CH Ú TH Í CH: Trong thiết b ị ch ư ng c ấ t bán t ự động, việc bổ sung dung d ịc h natri hydro xi t dư v à việc ch ư ng c ấ t được thực hiện tự động. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 Ti ế n hành chu ẩ n độ theo 4.6.3.1 hoặc 4.6.3.2. 4.6.3.1. Axit sul f ur i c Chu ẩ n độ axit sul f uric dư trong bình thu nhận bằng dung dịch natri hydroxit (4.2.8 hoặc 4.2.9) tùy thuộc vào n ồ ng độ của axit sul f uric được sử dụng, cho đ ế n khi đạt đi ể m kết thúc (dung dịch chuyển từ m à u đ ỏ sang màu vàng). 4.6.3.2. Ax i t boric Chuẩn độ lượng chứa trong bình thu nhận b ằ ng dung dịch axit clohydric (4.2.12) hoặc b ằ ng dung dịch axit sul f ur i c (4.2.5) sử dụng buret và đọc lượng ch ấ t chuẩn độ đã sử dụng. Khi sử dụng phương pháp phát hiện điểm kết thúc chuẩn độ bằng so màu, th ì khi xuất hiện vết màu hồng đầu tiên là điểm k ế t thúc chu ẩ n độ. L ấ y s ố đọc trong buret đến 0,05 ml. Tấm khuấy từ được rọi sáng hoặc detector đo quang có th ể giúp cho việc quan sát điểm k ế t thúc. Điều này có thể được thực hiện tự động sử dụng bộ chưng c ấ t hơi nước với chu ẩ n độ tự động. Thực hiện theo hướng dẫn của nhà sản xuất thi ế t bị chưng cất hoặc bộ chu ẩ n độ cụ thể. CH Ú TH Í CH: Khi s ử dụng hệ thống chu ẩ n độ tự đ ộng, bắt đầu chuẩn độ ngay sau khi bắt đầu ch ưn g c ấ t v à sử d ụ ng dung dịch axi t boric 1 % (4.2.11). ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 Trong trường hợp này, sử dụng bộ chu ẩ n độ tự động c ó máy đo pH. Máy đo pH được hiệu chuẩn đúng trong dải pH 4 đến pH 7 theo quy tr ì nh hiệu chuẩn pH của phòng thử nghiệm thông th ư ờng. Điểm cuối pH chu ẩ n độ đạt được ở mức pH 4,6. l à điểm uốn tr ê n đường chu ẩ n độ. 4.6.4 . Phép thử trắng Thực hiện phép thử trắng, s ử dụng c ùng một quy tr ì nh nhưng không dùng mẫu thử. 4.7. Tính kết quả Hàm lượng bazơ nitơ bay hơi được bi ể u th ị theo amoniac và tính bằng ph ầ n trăm kh ố i lượng mẫu thử theo công thức sau: Trong đó: V l à thể tích dung dịch axit sul f uric 0,05 mol/l đ ã sử dụng, tính bằng mililít. ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 m là khối lượng mẫu thử, t í nh bằng gam. 1000 là hệ số chuyển đ ổ i từ gam sang mil i gam. 4.8. Độ lặp lại Chênh lệch tương đối giữa các k ế t quả của hai phép xác định song song hàm lượng amoniac được thực hiện trên cùng một mẫu không được quá 10 %. 5. Báo cáo thử nghiệm Báo cáo thử nghiệm phải ghi r õ : a) tất cả các thông tin cần thi ế t để nhận biết đầy đủ về mẫu th ử ; b) phương pháp l ấ y mẫu đ ã sử dụng, nếu bi ế t; c) phương pháp thử đ ã dùng, viện dẫn ti ê u chuẩn này; ... ... ... Bạn phải đăng nhập hoặc đăng ký Thành Viên TVPL Pro để sử dụng được đầy đủ các tiện ích gia tăng liên quan đến nội dung TCVN. Mọi chi tiết xin liên hệ: ĐT: (028) 3930 3279 DĐ: 0906 22 99 66 e) k ế t quả th ử nghiệm thu được. THƯ MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO [1] TCVN 4325:2007 (ISO 6497:2002) Thức ăn chăn nuôi - Lấy mẫu