TCVN10644:2014

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10644:2014 (AOAC 2005.06) về Thủy sản - Xác định độc tố gây liệt cơ (PSP) trong động vật có vỏ - Phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) có làm sạch bằng chiết pha rắn và sử dụng detector huỳnh quang TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 10644:2014 THỦY SẢN - XÁC ĐỊNH ĐỘC TỐ GÂY LIỆT CƠ (PSP) TRONG ĐỘNG VẬT CÓ VỎ - PHƯƠNG PHÁP SẮC KÝ LỎNG HIỆU NĂNG CAO (HPLC) CÓ LÀM SẠCH BẰNG CHIẾT PHA RẮN VÀ SỬ DỤNG DETECTOR HUỲNH QUANG Aquatic p roducts - Determination of paralytic shellfish poisoning (PSP) toxins in shellfish - HPLC method with solid phase extraction clean-up and f luorescence detection Lời nói đầu TCVN 10644:2014 xây dựng dựa theo AOAC 2005.06 Paralytic sh e ll f ish poisoning toxins in shell f ish. Prechromatographic oxidation and liquid chromatography with f luorescence detection ; TCVN 10644:2014 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/F13 Phương pháp phân tích và lấy mẫu biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. THỦY SẢN - XÁC ĐỊNH ĐỘC TỐ GÂY LIỆT CƠ (PSP) TRONG ĐỘNG VẬT CÓ VỎ - PHƯƠNG PHÁP SẮC KÝ LỎNG HIỆU NĂNG CAO (HPLC) CÓ LÀM SẠCH BẰNG CHIẾT PHA RẮN VÀ SỬ DỤNG DETECTOR HUỲNH QUANG Aquatic p roducts - Determination of paralytic shellfish poisoning (PSP) toxins in shellfish - HPLC method with solid phase extraction clean-up and f luorescence detection 1. Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định các độc tố gây liệt cơ (PSP) như saxitoxin (STX), neosaxitoxin (NEO), các gonyautoxin 2 v à 3 (GTX 2,3), gonyautoxin 1 và 4 (GTX 1,4), decarbamoyl saxitoxin (dcSTX), B-1, C-1 v à C-2, C-3 và C-4 trong động vật thủy s ả n có v ỏ (trai, ngao, hàu và sò). Giới hạn định lượng của phương pháp: saxitoxin: 22 m g/kg; GTX 2,3 (đồng thời): 125 m g/kg (nồng độ thấp nhất được th ử nghiệm); B-1: 27 m g/kg; d cSTX: 8 m g/kg; NEO: 40 m g/kg; GTX 1,4 (đồng thời): 50 m g/kg; C1,2 (đồng thời): 93 m g/kg; C3,4 (đồng thời): 725 m g/kg. Xem Phụ lục A về các kết qu ả thử nghiệm liên phòng chấp nhận phương pháp. 2. Nguyên tắc Phần mẫu thử được chiết bằng cách gia nhiệt với dung dịch axit axetic. Các dịch chiết được làm sạch bằng cột chiết pha rắn (SPE) C18. Sau quá tr ì nh oxy h ó a periodat và peroxit , mẫu được phân tích bằng sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) s ử dụng detector huỳnh quang. H ầ u hết các độc tố (STX, C1,2, B-1, d cSTX và GTX2 , 3) có thể được định lượng sau khi l à m sạch bằng cột SPE-C18 một lần. Các dịch chiết chứa các đ ộc tố NEO, GTX1 , 4, C3,4 và B-2 phải được tinh sạch tiếp bằng cột SPE-COOH. Nồng độ các độc tố PSP tính được bằng cách so sánh diện tích pic hoặc chiều cao pic của mẫu thử và của các ch ấ t chu ẩ n tương ứ ng. 3. Thuốc thử và vật liệu thử Chỉ sử dụng thuốc th ử thuộc loại tinh khiết ph â n tích. 3.1. Nước đã kh ử ion hai l ầ n. 3.2. Axit axetic băng. 3.3. Axit axetic, dung dịch 1 % khối lượng. 3.4. Axit axetic, dung dịch 0,1 M. 3.5. Metanol. 3.6. Amoni f ormat, dung dịch 0,3 M và 0,1 M. 3.7. Amoni axetat, dung dịch 0,01 M. 3.8. Natri clorua, dung dịch 0,3 M v à 0,05 M. 3.9. Natri hydroxit, dung dịch 1 M và 0,2 M. 3.10. Hydro peroxit (H 2 O 2 ), dung dịch 10 % (khối lượng/thể tích) (được b ả o qu ả n trong tủ lạnh). 3.11. Dinatri hydro phosphat (Na 2 HP O 4 ), dung dịch 0,3 M. 3.12. Axit periodic, dung dịch 0,03 M (được bảo quản trong t ủ lạnh). 3.13. Axetonitril. 3.14. Chất oxy hóa periodat Chuẩn bị trong ngày sử dụng bằng cách trộn 5 ml dung dịch axit periodic 0,03 M (3.12), 5 ml dung dịch amoni f ormat 0,3 M (3.6) và 5 ml dung dịch dinatri hydro phosphat 0,3 M (3.11), điều ch ỉ nh pH đến 8,2 bằng dung dịch natri hydroxit 0,2 M (3.9), dùng máy đo pH (4.4). 3.15. Chất bổ ch í nh nền, dùng cho quá trình oxy hóa bằng periodat Chu ẩ n bị bằng cách chiết từ mẫu h à u không chứa các độc tố PSP theo 5.2 và 5.3. Chỉnh pH của dịch chiết đ ế n 6,5 bằng dung d ịch natri hydrox i t 1 M (3.9) và để y ê n 2 ngày đến 3 ngày để k ế t tủa các chất đồng thời chiết được. Gạn lớp phía trên hoặc lọc qua bộ lọc cỡ lỗ 0,45 m m (4.16) và b ả o quản trong t ủ l ạ nh khi không sử dụng. Dịch chiết từ hàu không chứa các độc tố PSP có thể được b ả o qu ả n đông l ạ nh trong 2 tháng ở nhiệt độ - 20 °C, nhưng chất b ổ chính nền phải được chuẩn bị mới sau 2 tuần. Phân t í ch chất bổ ch í nh nền đ ố i với các độc tố PSP bằng cách oxy hóa bằng periodat và peroxit để đ ả m bảo không có đ ộ c t ố t rước khi s ử dụng. 3.16. Các dung dịch chuẩn STX, NEO, GTX1,4, GTX2 , 3, C1,2, B-1 và dcSTX Chu ẩ n bị các dung dịch chuẩn ri ê ng rẽ nói trên trong dung dịch axit axetic 0,1 M (3.4) với các nồng độ trong dải từ 100 m g/ml đến 2 000 m g/ml 1) . Pha loãng với nước để có được các dung dịch chuẩn làm việc với n ồ ng độ trong dải từ 8 m g/ml đến 100 m g/ml. Các dung dịch n à y bền ít nhất một th á ng. CHÚ THÍCH Đ ể thu ậ n tiện, các ch ấ t chuẩn có th ể được kết hợp th à nh ba hỗn hợp b ằ ng cách pha lo ã ng các dung dịch gốc trong nước. Các dung dịch n à y được ch ỉ nh đến pH 4 bằng dung dịch axit axetic 0,1 M (3.4). Đối với các d ung dịch pha loãng t iếp theo sử dụng dung d ị ch axit axetic 0 , 1 mM, để đảm bảo các dung dịch duy trì ở pH 4. Các hỗn hợp như sau: - Hỗn hợp I: GTX1 , 4 và NEO , đối với quá tr ì nh oxy hóa b ằ ng per i odat. - Hỗn hợp II: GTX2 , 3 , STX, B-1 và dcSTX, đ ố i với quá trình oxy h ó a b ằ ng peroxit. - Hỗn h ợ p III: C 1 , 2 v à C3 , 4, đối với quá trình oxy hóa bằng periodat v à peroxi t . H ì nh B. 2 cho th ấ y sắc ký đồ đi ể n h ì nh của các h ỗ n hợp tr ê n. Chuẩn bị các dung dịch pha loãng với axit axetic 0,1 mM như trên. Bảo quản các dung dịch chuẩn pha loãng trong lọ bằng ch ấ t dẻo để trong vật ch ứ a bằng thủy tinh đã khử hoạt t í nh bằng cách ngâm lọ qua đ ê m trong natri hydroxit, rửa sạch bằng nước, sau đó tráng bằng metanol (3.5) và l à m khô. Các s ả n phẩm oxy hóa không bị ảnh hư ở ng b ở i các loại lọ; do đó, phản ứng oxy hóa có thể được thực hiện trong lọ thủy tinh lấy mẫu tự động mà không cần khử hoạt t í nh. 3.17. Pha động Pha động A: dung dịch amoni f ormat 0,1 M (3.6); Pha động B: dung dịch amoni f ormat 0,1 M trong axetonitril 5 %. Cả hai pha động đều được ch ỉ nh đến pH 6 bằng cách thêm 6 ml dung dịch axit axetic 0,1 M (3.4). 4. Thiết bị, dụng cụ Sử dụng các thiết bị, d ụ ng cụ thông thường của phòng thử nghiệm v à cụ thể như sau: 4.1. Hệ thống sắc ký lỏng (LC) Hệ thống sắc ký l ỏ ng (LC) có gradient hai kênh, được trang bị m ộ t cổng bơm có thể bơm được 100 m l dung dịch. Sử dụng cột pha đảo C18 (4.18) có kích thước 15 mm x 4,6 mm đường kính trong, cỡ hạt 5 m m (v í d ụ : cột Supelcosi l LC-18) để tách các sản phẩm oxy hóa độc t ố . Nếu sử dụng cột có kích thước khác th ì điều ch ỉ nh điều kiện gradient v à tốc độ dòng để tách được các s ả n phẩm oxy hóa độc tố PSP trong kho ả ng 15 min chạy sắc ký. Gradient pha động được khuyến cáo sử dụng để rửa giải các sản phẩm oxy hóa độc tố PSP bao gồm 2 pha động (xem 3.17) theo các điều kiện sau đ â y: 0 % đến 5 % pha động B trong 5 min đầu tiên, 5 % đến 70 % pha động B trong 4 min tiếp theo và tr ở về 0 % pha động B trong 2 min sau đó v à ở mức 0 % pha động B thêm 3 min trước khi bơm tiếp. Tốc độ dòng l à 2 ml/min. Để kiểm tra rửa giải LC, dùng detector huỳnh quang đơn sắc, đặt ở bước sóng kích th í ch 340 nm v à bước sóng phát xạ ở 395 nm. Detetor phải đ ủ nhạy để có chiều cao pic ít nhất 3 cm với nhiễu đường nền pic-pic là 3 mm (tỉ lệ tín hiệu : nhiễu là 10 : 1) để bơm 400 pg chất chuẩn STX thực hiện qua quá trình oxy hóa bằng peroxit dưới các điều kiện sắc ký nêu trên. H ì nh B.1 đưa ra sắc ký đồ dự kiến đối với các độc tố sau quá trình oxy hóa bằng peroxit v à periodat. Hệ thống sắc ký phải có độ phân giải đường nền cao để tách được các sản ph ẩ m oxy hóa chính GTX1,4 (cùng một pic), C1,2 (cùng một pic), NEO, GTX2,3 (cùng một pic), B-1 và STX, trong 15 min chạy sắc ký, v í dụ xem H ì nh B.2. Nên sử dụng bộ xử lý dữ liệu sắc ký để phân tích sắc ký đồ . 4.2. Bếp diện. 4.3. Máy trộn Vortex. 4.4. Máy đ o pH. 4.5. Máy ly tâm, tạo được gia tốc hướng tâm 3600g. 4.6. Ố ng ly tâm, bằng chất dẻo (polypropylen), dung tích 1,5 ml và 50 ml. 4.7. Ố ng nghiệm thủy tinh, được chia vạch, dung tích 5 ml và 15 ml. 4.8. Ố ng nghiệm hình nón, được chia vạch, dung t í ch 15 ml. 4.9. Lọ lấy mẫu tự động. 4.10. N ồ i cách thủy. 4.11. Nồi cách th ủ y đun sôi. 4.12. T ủ lạnh. 4.13. B ì nh c ầ u đáy tròn, dung tích 50 ml. 4.14. Cân, có th ể cân ch í nh xác đến 0,1 mg. 4.15. Pipet Pasteur. 4.16. Bộ lọc, cỡ lỗ 0 , 45 m m. 4.17. Cột SPE, đ ả m b ả o các cột SPE được s ử dụng có khả năng thu hồi tối thiểu 80 % chất chu ẩ n v à rửa gi ả i chính xác các mẫu theo 5.3 và 5.4. 4.18. Cột C18, cột LC-18 (500 mg/3 ml) 2) . 4.19. Cột trao đ ổ i ion SPE-COOH. Có thể sử dụng Bakerbond Carboxylic Acidsilane (COOH) liên kết với silica gel (th ể tích 500 mg/3 ml) 3) . Phenomenex 4) ho ặ c cột Isolute SPE-COOH. 5. Cách tiến hành 5.1. Chuẩn bị mô động vật có vỏ Rửa sạch phía ngoài động vật có vỏ bằng nước sạch, m ở vỏ, lấy các mô và chuyển vào thiết bị đồng hóa. Trộn cho đến khi thu được mẫu đồng nhất. 5.2. Chiết Cân 5,00 g ± 0,10 g mẫu đồng nhất (5.1), chính xác đến 0,1 mg, trộn với 3,0 ml dung dịch axit axetic 1 % (3.3) đựng trong ống ly tâm dung tích 50 ml (4.6), trên máy trộn Vortex (4.3), nới lỏng nắp (để tránh sự t í ch tụ áp lực trong quá trình làm nóng) và đặt trong nồi cách thủy đun sôi (4.11) (100 °C) sao cho lượng chứa trong ống thấp hơn mức nước. Gia nhiệt 5 min. Không đặt quá nhiều ống trong nồi cùng một lúc v ì có thể l àm nồi cách th ủ y ngừng sôi hoặc nhiệt độ bị giảm xuống quá 30 s. Lấy ống ra khỏi nồi cách thủy, trộn tr ê n máy trộn Vortex (4.3) và làm nguội 5 min b ằ ng cách đặt trong tủ lạnh (4.12) hoặc trong cốc có mỏ có chứa nước lạnh. Ly tâm 10 min ở tốc độ 4500 r/min (gia tốc 3600g) và gạn dung dịch phía trên vào ống nghiệm hình nón chia vạch dung tích 15 ml (4.8). Thêm 3 ml dung dịch axit axetic 1 % (3.3) vào ống ly tâm chứa phần cặn còn lại, trộn kỹ trên máy trộn Vortex (4.3) v à ly t â m lại 10 min ở 4500 r/min (3600g). Thu lấy dịch phía tr ê n cho vào ống nghiệm hình nón chia vạch chứa phần dịch chiết đầu tiên và pha loãng bằng nước đến 10,0 ml. 5.3. Làm sạch bằng cột SPE-C18 D ù ng 6 ml metanol (3.5) để ổn định cột SPE-C18 (500 mg chất hấp thụ), tiếp theo là bằng 6 ml nước. Thêm 1 ml dịch chiết thô (tương đương 0,5 g động vật có v ỏ ) vào cột. Giữ tốc độ chảy ở khoảng 2 ml/min đến 3 ml/min đối với t ấ t cả dịch r ử a gi ả i. Thu dịch rửa gi ả i v à o ống nghiệm h ì nh nón chia vạch dung t í ch 5 ml (4.7). Không để cột chảy đến khô. Rửa cột bằng 2 ml nước và gộp nước rửa với dịch rửa giải. Chỉnh dịch chiết đến pH 6,5 bằng dung dịch NaOH 1 M (3.9), sử dụng giấy ch ỉ thị pH [được hiệu chu ẩ n lại b ằ ng máy đo pH (4.4)], sau đó pha loãng b ằ ng nước chính xác đến 4 ml. Sử dụng phần dịch chiết n à y cho quá trình oxy hóa bằng periodat và peroxit theo 5.5. Đồng thời, phân tách một lượng dịch chiết không oxy hóa để chắc chắn rằng các pic độc tố PSP trong sắc ký đồ đúng l à của các độc t ố PSP mà không phải l à do các dịch chiết có huỳnh quang tự nhiên bị chiết cùng, bằng cách trộn một thể tích dịch chiết và chất bổ chính nền (3.15) với nước để thay cho chất oxy hóa periodat trước khi bơm lên hệ thống LC. S ắc ký đồ thu được cho phép nhận biết các pic phát sinh do các dịch chiết có hu ỳ nh quang tự nhiên. Các độc tố PSP không tạo ra các pic trong các điều kiện này. Đối với các dịch chiết mẫu c ó độc tố PSP cao hơn so với hỗn hợp chất chuẩn đậm đặc nhất, th ì pha loãng dịch chiết mẫu b ằ ng nước sau khi làm sạch bằng cột SPE, sao cho nồng độ độc tố n ằ m trong dải chất chuẩn và phân tích lại, bắt đầu từ 5.5. Ghi lại hệ số pha loãng, D. 5.4. Làm sạch bằng SPE-COOH Việc làm sạch bằng trao đ ổ i ion SPE-COOH ch ỉ được sử dụng đối với các dịch chiết được phát hiện có chứa các độc tố PSP N -1-hydroxyl hóa sau khi làm sạch bằng cột C18 (4.18). Ổ n định cột bằng cách cho 10 ml dung dịch amoni axetat 0,01 M (3.7) đi qua cột SPE-COOH (4.19). Giữ tốc độ dòng ở khoảng 2 ml/min đến 3 ml/min đối với tất c ả dịch rửa giải. Không để cột chảy đến khô. Loại bỏ dịch rửa giải. Cho 2 ml phần dịch chiết mẫu (tương ứng với 0,250 g mô động vật có vỏ) thu được từ quá trình làm sạch cột SPE-C18 (xem 5.3) đi qua cột và thu lấy dịch rửa giải v à o ống nghiệm h ì nh nón chia vạch dung tích 15 ml (4.7) được đánh số 1. Sau đó cho 4,0 ml nước đi qua cột và thu vào cùng ống nghiệm. Ch ỉ nh thể tích cuối cùng đến 6 ml. Phần n à y có ch ứ a các độc tố C . Sau đó, cho 4,0 ml dung dịch NaC l 0,05 M (3.8) đi qua cột, thu dịch rửa giải vào ống nghiệm hình nón chia vạch dung tích 5 m l (4.7) được đánh số 2. Đ ả m bảo rằng thể tích cuối cùng là 4,0 ml. Phần n à y có chứa các độc t ố GTX 1,4, GTX 2,3, B-1, B-2 v à dcGTX 2,3. Tiếp theo, cho 5 ml dung dịch NaC l 0,3 M (3.8) đi qua cột và thu vào ố ng nghiệm hình nón chia vạch dung t í ch 5 ml (4.7) được đánh số 3. Đ ả m bảo thể tích cuối cùng l à 5,0 ml. Phần này có chứa các độc tố STX, NEO v à dcSTX. Tiến hành oxy hóa theo 5.5 và phân t í ch HPLC. Nếu gặp ph ả i vấn đề về độ nhạy của detector th ì cô đặc từng phần dung d ị ch thu được từ cột trao đổi ion trong bình cầu đáy tròn dung tích 50 ml (4.13) thay cho việc dùng ống nghiệm hình nón chia vạch và cho bay hơi đến khoảng 1 ml trên thiết bị c ô quay trong nồi cách thủy (4.10) đặt ở 45 °C. Dùng pipet Pasteur (4.15) chuy ể n d ung dịch v à o ống nghiệm hình nón chia vạch dung t í ch 5 ml. Rửa sạch b ì nh cầu đáy tròn ba l ầ n với khoảng 0,2 ml đến 0,3 ml nước mỗi l ầ n, chuyển nước r ử a vào ống nghiệm chia vạch sao cho t hể tích dịch chiết cuối cùng l à 2,0 ml. CHÚ THÍCH C ó t h ể s ử d ụng b ì nh định mức chia vạch 2 ml . Phân tí ch các ph ầ n đ ược đánh số t ừ 1 đ ế n 3 b ằ ng LC sau khi oxy hóa b ằ ng pe ri odat v à peroxit nh ư d ư ớ i đây . 5.5. Ph ả n ứng oxy hóa 5.5.1. Oxy hóa bằng periodat Phân phối tất cả các thuốc th ử và dung dịch sử d ụng trong các phản ứng oxy hóa bằng pipet tự động (Eppendor f hoặc tương đương) 5) với đầu tip b ằ ng chất d ẻ o dùng một lần. Thêm 100 m l dung d ịch chuẩn hoặc d ịch chiết mẫu thử sau khi làm sạch bằng cột trao đổi ion hoặc cột SPE-C18 v à o 100 m l dung dịch bổ ch í nh nền (3.15) đựng trong ố ng ly tâm dung tích 1,5 ml (4.6) hoặc lọ lấy mẫu tự động (4.9), nếu thực hiện phân tích sắc ký tự động. Sau đó thêm 500 m l chất oxy h ó a periodat và trộn kỹ tr ê n máy trộn Vortex (4.3). Để dung dịch phản ứng ở nhiệt độ phòng trong 1 min, sau đó thêm 5 m l axit axetic đặc (3.2) và trộn. Để yên hỗn hợp ít nhất 10 min ở nhiệt độ phòng trước khi bơm từ 50 m l đến 100 m l vào hệ thống LC. Dung dịch này bền được kho ả ng 1 ngày v ớ i độc tố không hydroxyl hóa. Tuy nhiên, với NEO, B-2 và GTX1,4 xảy ra phân hủy chậm các s ả n ph ẩ m oxy hóa (khoảng 30 % sau 8 h). Sau đó, phép định lượng vẫn có thể thực hiện được nếu các chất chuẩn v à dung dịch thử được bảo quản và được phân t í ch trong cùng điều kiện. 5.5.2. Oxy hóa b ằ ng peroxit Cho 25 m l dung dịch hydro peroxit 10 % (3.10) vào 250 m l dung dịch natri hydroxit 1 M (3.9) đựng trong ống ly t â m b ằ ng chất dẻ o dung tích 1,5 ml (4.6) (hoặc lọ lấy mẫu tự động (4.9), nếu thực hiện ph â n tích s ắ c ký tự động) và trộn. Sau đó thêm 100 m l dung dịch chuẩn hoặc dịch chiết mẫu sau khi làm sạch bằng cột trao đ ổ i ion hoặc cột SPE-C18. Trộn v à để ph ả n ứng 2 min ở nhiệt độ phòng. Thêm 20 m l axit axetic đặc (3.2) và trộn. Bơm 25 m l đến 50 m l dung dịch này vào hệ thống LC. Dung dịch này bền ít nhất 8 h. CHÚ THÍCH N ế u bơm nhiều hơn 50 m l th ì c ó thể pic sẽ bị doãng rộng. 6. Tính kết quả 6.1. Yêu cầu chung Mỗi độc tố có trong mô động vật có vỏ được định lượng bằng cách so sánh trực tiếp với các chất chuẩn phân tích ở nồng độ tương tự như dự kiến có trong phần mẫu thử (xem 6.2). Để thuận tiện, có thể sử dụng ba hỗn hợp chất chuẩn phân tích để định lượng các độc tố. STX, GTX 2,3, B-1 và C1,2 tạo ra các s ả n phẩm oxy hóa đơn lẻ với cả hai phản ứng oxy hóa, trong khi dcSTX t ạo ra hai sản phẩm oxy hóa với cả hai ph ả n ứng. Tuy nhiên, NEO, B-2, GTX1,4, và C 3,4 mỗi loại tạo ra ba pic sau quá trình oxy hóa bằng periodat nhưng chỉ các pic rửa gi ả i thứ hai được sử dụng đ ể định lượng (H ì nh B.2). V ì một v à i độc tố PSP (NEO v à B-2; GTX1,4, và C3,4) cho các s ả n phẩm oxy hóa giống nhau, nên việc định lượng cũng chỉ có thể được thực hiện sau khi tách bằng sắc ký trao đổi ion COOH nêu trên. Nếu dcSTX có mặt với nồng độ cao thì sẽ gây nhiễu đến việc định lượng NEO sau khi oxy hóa bằng periodat. NEO có thể được định lượng bằng cách sử dụng t ỷ lệ toán học của các pic sau khi oxy hóa bằng periodat và peroxit như 6.2. 6.2. Tính nồng độ các độc tố PSP Nồng độ độc tố, C , biểu thị bằng microgam tr ê n kilogam ( m g/kg), t í nh theo công thức sau: Trong đó: A x là diện tích pic của độc tố có trong dịch chiết được phân tích; A s là diện tích pic của chất chuẩn có nồng độ gần giống nhất với nồng độ chất phân tích; C s là nồng độ của chất chuẩn, tính b ằ ng microgam trên mililit ( m g/ml); V x là thể tích cuối c ù ng của dịch chiết được phân tích, tính bằng mililit (ml); D là hệ số pha loãng dịch chiết mẫu (xem 5.3); M là khối lượng phần mẫu thử, đã dùng trong quá trình làm sạch, tính b ằ ng gam (g), v í dụ 0,5 g để l à m sạch bằng cột SPE C18 và 0,25 g để làm sạch b ằ ng cột trao đổi ion SPE-COOH ; 1000 là hệ số chuyển đổi kết quả từ m g/g sang m g/kg. 6.3. Tính NEO khi có mặt dcSTX 6.3.1. Yêu c ầ u chung Diện tích pic của NEO có trong phần mẫu thử có chứa cả NEO và dcSTX có thể tính theo hai phương pháp. H ì nh B.3 đưa ra sắc ký đồ sau khi oxy hóa bằng periodat và peroxit của chất chuẩn dcSTX và một phần mẫu thử chưa biết có chứa hỗn hợp NEO và dcSTX. 6.3.2. Phương pháp 1 Nếu nồng độ dcSTX trong phần mẫu thử ch ứ a hỗn hợp NEO và dcSTX là lớn đ ể tạo ra pic đ ầ u ti ê n tích ph â n tốt (pic D, Hình B.3) với oxy hóa bằng periodat, khi đó tính diện tích pic tương ứng với NEO (pic X ( NEO) ) từ t ỉ số của hai diện tích pic dcSTX tạo ra do oxy hóa ch ấ t chuẩn bằng periodat. Đối với ch ấ t chuẩn dcSTX được ph â n tích với oxy hóa bằng periodat, th ì t ỉ số của hai d iện tích pic đư ợ c t í nh b ằ ng: Trong đó : X ( d c STX ) l à diện tích pic của dcSTX trong pic C . Diện tích pic NEO có thể được tính như sau: 6.3.3. Phương pháp 2 Nếu nồng độ của dcSTX trong phần mẫu t hử chứa NEO và dcSTX không đ ủ đ ể tạo ra pic đ ầ u tiên có thể tích ph â n tốt (pic D, Hình B.3) với oxy hóa b ằ ng periodat, thì tính diện tích pic tương ứng với NEO (pic X (N EO ) ) từ t ỉ số pic dcSTX được t ạ o ra với oxy hóa bằng periodat (pic A, H ì nh B.3) và diện tích pic dcSTX được t ạ o ra do quá trình oxy hóa bằng peroxit (pic E, H ì nh B.3) trong chất chuẩn. Đối với ch ấ t chuẩn dcSTX được phân tích với oxy hóa bằng periodat và peroxit, thì t ỉ số của hai diện tích pic được tính bằng: Trong đó: X (dc STX) l à diện tích pic của dcSTX trong pic C . Diện tích pic NEO c ó th ể được tính như sau: 6.4. Áp dụng phương pháp đối với phép phân tích thông dụng Để áp dụng hiệu quả phương pháp n à y vào phép phân tích thông dụng khi cần phân tích một số lượng lớn mẫu th ì nên sử d ụ ng quy trình sau (xem H ì nh C.1): a) Phân tích dịch chiết mẫu thử sau khi làm sạch b ằng cột SPE-C18 và quá trình oxy hóa bằng periodat. Nếu không có pic nào tương ứng với pic của chất chuẩn PSP, th ì mẫu thử là âm tính v à không cần ph ả i ph â n tích tiếp. b) N ế u c ó mặt b ấ t kỳ độc tố STX, dcSTX, GTX2,3, B -1 hoặc C1,2 không hydroxyl hóa, nhưng không có mặt các độc tố NEO, GTX1,4 và C3,4 đã N -hydroxyl hóa, th ì các độc tố không hydroxyl hóa có thể được định lượng bằng cách so sánh trực tiếp v ớ i các chất chuẩn đã biết qua quá trình oxy h ó a bằng periodat. Tuy nhiên, phản ứng oxy hóa peroxit nhạy hơn đối với B-1, C1,2 và dcSTX và được ưu tiên h ơ n nếu yêu cầu độ phát hiện tối ưu. Tuy nhiên, ph ả n ứng oxy hóa bằng peroxit có thể được sử dụng để xác nhận kết qu ả của tất c ả các độc tố thu được từ quá trình oxy hóa bằng periodat. c) Nếu có mặt c ả hai độc tố N -hydroxyl hóa và không hydroxyl hóa, thì các độc tố không hydroxyl hóa được định lượng sau khi oxy hóa một phần dịch chiết mẫu thử khác b ằ ng cách sử d ụ ng hydro peroxit và các pic được so sánh với pic của các chất chuẩn bị oxy hóa tương tự. Nguyên nhân l à do quá trình oxy hóa bằng periodat một số độc tố hydroxyl hóa tạo ra các pic của sản phẩm chất rửa gi ả i đồng chất không hydroxyl hóa và một số độc tố (đặc biệt l à B-1, C1,2 và dcSTX) mà quá trình oxy hóa bằng peroxit cho độ phát hiện tốt hơn. d) Để định lượng mọi độc tố N -hydroxyl hóa, làm sạch một phần dịch chiết mẫu thử khác bằng các cột SPE-COOH và phần thích hợp được oxy hóa sau quá trình oxy hóa bằng periodat. Bước n à y tách được C3,4 ra khỏi GTX1,4 và B-2 ra khỏi NEO, cho phép định lượng tất cả các độc tố bằng cách so sánh trực tiếp với các chất chuẩn và được thực hiện cùng với quá trình oxy hóa bằng periodat. 7. Báo cáo thử nghiệm Báo cáo thử nghiệm phải nêu rõ: a) mọi thông tin cần thiết để nhận biết đầy đủ về mẫu thử; b) phương pháp lấy mẫu đã sử dụng, nếu biết; c) phương pháp thử đã sử dụng, viện d ẫn tiêu chuẩn này; d ) kết qu ả thử nghiệm thu được; e) mọi điều kiện thao tác không quy định trong tiêu chuẩn này hoặc được xem là tùy chọn, cùng với mọi tình huống bất thường có thể ảnh hư ở ng đến kết qu ả . Phụ lục A (tham khảo) Các kết quả của phép thử liên phòng thử nghiệm Phương pháp này chấp nhận trị số HorRat < 2,0="" để=""> ử lý số liệu thống kê với đối với tổng các độc tố PSP . Các k ế t quả th ử nghiệm liên phòng được nêu trong các bảng từ Bảng A.1 đến B ả ng A.18. Bảng A.1 - Các kết qu ả liên phòng th ử nghiệm về xác định STX trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE C18 Số m ẫ u N ề n m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 11 a (1 b ) 471,00 41 , 16 8 , 74 115,25 0 , 49 1 Sò 15(0) 1048,07 229,23 21 , 87 641,84 1,38 2 Ngao 15(0) 338 , 27 90,88 26,87 254 , 46 1 , 43 3 Hàu 15 KPH c 4 Trai 15 KPH 5 Ngao 15(0) 522,20 69,39 13,29 194,29 0,75 5D Ngao 15(0) 517,87 73 , 89 14 , 27 206,89 0 , 81 6 Ngao 15 KPH 7 Trai 14(0) 23,36 8,48 36,30 23,74 1 , 29 8 Trai 15(0) 309,60 78,07 25 , 22 218,60 1 , 32 8D Trai 15(0) 315,53 70,28 22,27 196,78 1 , 17 9 Trai 15(0) 132,47 33,38 25 , 20 93,46 1 , 16 10 Hàu 15(0) 136,13 46 , 14 33,89 129,19 1 , 57 10D Hàu 15(0) 144,47 41,64 28,82 116,59 1 , 35 11 Hàu 15(0) 257,67 59,49 23,09 166,57 1 , 18 12 Trai 15(0) 783,87 215,24 27,46 602,67 1,65 Thêm ch uẩ n 1 Tr a i 15(0) 223,07 74,4 52,46 23,52 146,89 1,17 Thêm chuẩn 2 Trai 15(0) 447,00 74,5 112,49 25 , 17 314,97 1,39 Th ê m chuẩn 3 Trai 15(0) 51,27 93,2 16,96 33,08 47,49 1,32 Th ê m chuẩn 4 Trai 15(0) 169 , 00 76,8 43 , 00 25,44 120,40 1,22 Thê m chuẩn 5 Trai 11(0) 13 , 18 8 , 65 65,63 24,22 2 , 14 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.2 - Các kết qu ả liên phòng thử nghiệm về xác định STX trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch b ằ ng cột SPE-COOH Số m ẫ u N ề n m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat Mẫu thực nghiệm Trai 15 a (0 b ) 451 , 80 121,68 26,93 340,70 1 , 49 1 Sò 15(0) 955,93 187 , 77 19,64 525,76 1 , 22 2 Ngao 14(0) 294,57 82,80 28,11 231,84 1 , 46 3 Hàu 14 KPH c 4 Trai 14 KPH 5 Ngao 15(0) 509,53 85,78 16,84 240 , 18 0,95 5D Ngao 15(0) 474,40 82,56 17,40 231 , 17 0 , 97 6 Ngao 14 KPH 7 Trai 12(0) 21,33 6,80 31,88 19,04 1 , 12 8 Trai 15(0) 270,13 68,83 25 , 48 192 , 72 1,31 8D Trai 13(0) 269,08 49,81 18,51 139 , 47 0 , 95 9 Trai 14(0) 119,64 38,16 31,90 106,85 1,45 10 Hàu 14(0) 140,00 45,24 32 , 31 126,67 1,50 10D Hàu 15(0) 123,67 26,92 21,77 75,38 0,99 11 Hàu 15(0) 232,87 37,89 16,27 106,09 0,82 12 Trai 14(0) 644,00 78,89 12,25 220,89 0,72 Thêm chuẩn 1 Trai 13(0) 191,08 63,7 39,19 20,51 109,73 1,00 Th ê m chuẩn 2 Trai 15(0) 409,27 68,2 122,65 29,97 343,42 1 , 64 Th ê m chuẩn 3 Trai 11(0) 43,55 79,2 11 , 36 26,08 31,81 1 , 02 Th ê m chu ẩ n 4 Trai 15(0) 147,93 67,2 31,42 21,24 87,98 1,00 Th ê m chuẩn 5 Trai 9(0) 10,44 4,48 42,91 12,54 1,35 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.3 - Các kết qu ả liên phòng thử nghiệm về xác định NEO trong động vật có vỏ sau khi làm sạch b ằ ng cột SPE C18 Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R f RSD R g , % Giới hạn tái l ập , R h Trị số HorRat M ẫu thực nghiệm Trai 10 a (2 b ) 565,50 113,31 20,04 317 , 27 1 , 15 3 Hàu 15 KPH c 4 Trai 15 KPH 5 Ngao 7(1) 33,14 12,75 38,47 35,70 1,44 5D Ngao 9(1) 40 , 00 17 , 41 43,53 48,75 1,68 6 Ngao 15 KPH 8 Trai 14(0) 283 , 66 91,76 32 , 33 256 , 93 1 , 67 8D Trai 14(0) 278,29 70,58 25,36 197,62 1,31 9 Trai 13(0) 140 , 08 45 , 88 32 , 75 128,46 1 , 52 12 Trai 15(0) 871,07 227,63 26,13 637,36 1,60 Thêm chuẩn 1 Trai 14(0) 222,64 55,7 88,03 39,54 246,48 1 , 97 Th êm chuẩn 2 Trai 15(0) 445,40 56,9 116,94 25,68 327,43 1 , 43 Thêm chuẩn 3 Trai 14(0) 158,29 d 39,36 24,87 110,21 1 , 18 Th ê m chuẩn 4 Trai 12(0) 213,33 e 85,77 40,21 240,16 1 , 99 Th ê m chu ẩ n 5 Trai 12(0) 344,08 e 163,71 47 , 58 458,39 2 , 53 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d T ổ ng của NEO v à dcSTX, t í nh t heo NEO. e NEO kh ô ng có mặt trong các mẫu n à y. Các pic t ạo b ở i dcSTX nhưng đư ợ c t í nh theo NEO. f s R l à độ lệch chuẩn tái l ậ p. g RS D R l à đ ộ lệch chuẩn tương đ ố i tái lập. h R = 2 , 8 x s R . B ả ng A.4 - Các kết quả liên phòng th ử nghiệm về xác định NEO trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 15 a (0 b ) 642,80 147,95 23,02 414,26 1,35 3 Hàu 14 KPH c 4 Trai 14 KPH 5 Ngao 10(0) 38,80 13,02 33,56 36,46 1,29 5D Ngao 10(0) 42,20 18,27 43,29 51,16 1 , 68 6 Ngao 14 KPH 8 Trai 13(1) 254,62 89,85 35,29 251 , 58 1,80 8D Trai 15(0) 266,20 92,93 34,91 260,20 1,79 9 Trai 14(0) 97,64 46,37 47,49 129,84 2,09 12 Trai 14(1) 842,93 199,36 23,65 558,21 1,44 Thêm chuẩn 1 Trai 14(0) 212,29 53,1 68,05 32,06 190,54 1 , 59 Thêm chuẩn 2 Trai 15(0) 492,43 61,6 159,58 32,41 446,82 1,82 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.5 - Các kết qu ả liên phòng th ử nghiệm về xác định NEO khi có mặt dcSTX trong mẫu động vật có vỏ thêm chuẩn sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH - Thêm chuẩn 3 Số phòng th ử nghiệm NEO, m g/kg Đ ộ thu hồi , % 2 107 53,5 6 a 137 68,5 12 a 154 77,2 15 86 43,0 18 75 37,5 19 a 92 46,0 22 112 56 , 0 23 153 76,5 Giá tr ị trung bình 114,48 57,28 Độ lệch chuẩn tái l ậ p, S R 30,49 Độ lệch chuẩn tương đối tái l ậ p, RSD R 26,63 Giới hạn tái lập: R = 2,8 x S R 85 , 37 Trị số HorRat 1,20 a Việc t í nh toán được t h ực hiện trong phòng th í nghiệm cộng tác sử dụng các k ế t quả do các cộng tác vi ê n cung c ấ p. B ả ng A.6 - Các kết qu ả liên phòng thử nghiệm về xác định dcSTX trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE C18 Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R e RSD R f , % Giới hạn tái l ập , R g Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 9 a (0 b ) 18,78 21,61 115,07 60,51 3,95 1 Sò 13(0) 12,31 4,33 35 , 17 12,12 1,13 3 Hàu 15 KPH c 4 Trai 15 KPH 5 Ngao 14(0) 8,14 2,71 33,29 7,59 1,01 5D Ngao 12(1) 7,42 1,83 24,66 5,12 0,74 6 Ngao 15 KPH 7 Trai 11(1) 10,55 2 , 02 19,15 5 , 66 0 , 60 11 H à u 11(0) 3 , 45 1,63 47,25 4,56 1 , 26 12 d Trai Thêm chuẩn 3 Trai 15(0) 83,73 83,7 41,17 49,17 115,28 2,12 Thêm chuẩn 4 Trai 15(0) 293,87 73,5 63,35 21,56 177,38 1,12 Thêm chuẩn 5 Trai 14(1) 385,64 64,27 40,60 10,53 113 , 68 0,57 a là số lượng phòng thử nghiệm được giữ lại sau khi trừ các ngoại lệ thống kê Dixon. b l à số lượng ph ò ng thử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được. d Không t í nh được, ch ỉ có 7 phòng th ử nghiệm báo cáo d ữ liệu; s ố còn lại báo cáo l à không phát hiện đ ược. e s R l à độ lệch chuẩn tái l ậ p . f RSD R l à độ lệch chuẩn tương đối tái lập. g R = 2 , 8 x s R . B ả ng A.7 - Các kết qu ả liên ph ò ng th ử nghiệm về xác định dcSTX trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch b ằn g cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R e RSD R f , % Giới hạn tái l ập , R g Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 10 a (0 b ) 12 , 60 12,38 98,25 34,66 3,18 1 S ò 12(1) 9,88 3,89 39,37 10 , 89 1,23 3 Hàu 14 KPH c 4 Trai 14 KPH c 5 Ngao 11(0) 8,36 4,86 58,13 13,61 1 , 77 5D Ngao 10(0) 6,80 3,33 48,97 9,32 1,44 6 Ngao 14 KPH c 7 Trai 13(0) 11,62 3,04 26,16 8,51 0,84 11 d Hàu 12 Trai 10(0) 7,80 3,22 41,28 9,02 1 , 24 Th ê m chuẩn 3 Trai 13(0) 69,08 69,1 17,09 24,74 47,85 1,03 Th ê m chu ẩ n 4 Trai 15(0) 276,00 69,0 52 , 83 19,14 147,92 0,99 Thêm chuẩn 5 Trai 15(0) 396,27 66,04 93,72 23,65 262 , 42 1,29 a là số lượng phòng thử nghiệm được giữ lại sau khi trừ các ngoại lệ thống kê Dixon. b l à số lượng ph ò ng thử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được. d Không t í nh được, ch ỉ có 6 phòng th ử nghiệm báo cáo d ữ liệu; s ố còn lại báo cáo l à không phát hiện đ ược. e s R l à độ lệch chuẩn tái l ậ p . f RSD R l à độ lệch chuẩn tương đối tái lập. g R = 2 , 8 x s R . B ả ng A.8 - Các kết quả liên phòng thử nghiệm về xác định GTX1,4 trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE C18 Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R e RSD R f , % Giới hạn tái l ập , R g Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 11 a (0 b ) 1437,55 649,76 45,20 1819,33 2,98 1 Sò 10(0) 199,30 170,10 85 , 35 476 , 28 4,19 2 Ngao 11(1) 285,27 60,08 21,06 168,22 1,09 3 Hàu 16 KPH c 4 Trai 16 KPH c 5 Ngao 11(0) 61,36 28,46 46 , 38 79,69 1,91 5 D Ngao 11(0) 62,09 17,73 28,56 49 , 64 1 , 17 6 Ngao 16 KPH c 7 Trai 15(0) 1489,13 d 417,08 28,01 1167,82 1 , 86 8 Trai 12(0) 572,67 156,87 27,39 439,24 1 , 57 8D Trai 13(0) 672,23 164,05 24,40 459,34 1,44 9 Trai 13(0) 254,46 69,57 27,34 194,80 1,39 11 Hàu 12(0) 81,00 54,86 67 , 73 153,61 2 , 90 12 Trai 10(0) 1815,70 d 427,69 23,56 1197,53 1,61 Thêm chuẩn 1 Trai 10(0) 240,10 60,0 115,87 48,26 324,44 2 , 43 Th ê m chuẩn 2 Trai 11(0) 1440,45 d 274,83 19 , 08 769,52 1 , 26 Th ê m chuẩn 5 Trai 12(1) 2236,25 d 571,98 25,58 1601,54 1,80 a là số lượng phòng thử nghiệm được giữ lại sau khi trừ các ngoại lệ thống kê Dixon. b l à số lượng ph ò ng thử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được. d T ổ ng của GTX1,4 và C3 , 4, được t í nh theo GTX1,4. e s R l à độ lệch chuẩn tái l ậ p . f RSD R l à độ lệch chuẩn tương đối tái lập. g R = 2 , 8 x s R . B ả ng A.9 - Các kết quả liên phòng th ử nghiệm về xác định GTX1,4 trong động vật có vỏ sau khi làm sạch b ằ ng cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R f RSD R g , % Giới hạn tái l ập , R h Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 16a(06) 1279,38 316,92 24,77 887,38 1,61 1 c Sò 2 Ngao 13(1) 364 , 23 141,21 38,77 395,39 2,08 3 Hàu 15 KPH d 4 Trai 15 KPH d 5 Ngao 13(0) 73,54 17,18 23,36 48,10 0 , 99 5D Ngao 13(0) 71,46 22,60 31 , 63 63,28 1,33 6 Ngao 16 KPH d 7 Trai 14(1) 240,07 64 , 50 26 , 87 180,60 1 , 35 8 Trai 15(1) 645,00 147,94 22,94 414,23 1 , 34 8D Trai 15(1) 674 , 73 120,99 17,93 338,77 1,06 9 Trai 14(0) 235,57 44,94 19,08 125,83 0,96 11 Hàu 8(1) 48,88 13,03 26,66 36,48 1,06 12 Trai 16(0) 2079,31 394,95 18,99 1105,86 1,33 Thêm chuẩn 1 Trai 14(0) 267,50 66,9 86,80 32,45 243,04 1 , 66 Thêm chuẩn 2 Trai 15(0) 628,07 78,5 167,26 26,63 468,33 1,55 Th ê m chuẩn 5 Trai 14(0) 265,21 e 68,76 25,93 192,53 1,33 a là số lượng phòng thử nghiệm được giữ lại sau khi trừ các ngoại lệ thống kê Dixon. b l à số lượng ph ò ng thử nghiệm ngoại lệ. c không t í nh được. M ột nửa số phòng thử nghiệm b á o cáo l à không phát hiện được d KPH l à không phát hiện được. e GTX1,4 kh ô ng có mặt trong mẫu n à y. Các pic t ạ o b ở i dcGTX2,3 (đã xác nhận b ằ ng quá trình oxy hóa peroxit) nhưng được t í nh theo GTX1,4 . f s R l à độ lệch chuẩn tái l ậ p . g RSD R l à độ lệch chuẩn tương đối tái lập. h R = 2 , 8 x s R . Bảng A.10 - Các kết qu ả liên phòng thử nghiệm về xác định GTX2,3 trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE C18 Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat Mẫu thực nghiệm Trai 12 a (1 b ) 3291,17 523,82 15 , 92 1466,70 1 , 19 1 Sò 16(0) 2526,00 652,30 25,82 1826,44 1,86 2 Ngao 15(1) 2537,73 479,37 18,89 1342,24 1,36 3 Hàu 16 KPH c 4 Trai 16 KPH c 5 Ngao 16(0) 119,75 21,78 18,19 60,98 0 , 83 5D Ngao 16(0) 113,75 24,44 21 , 49 68 , 43 0 , 97 6 Ngao 16 KPH c 7 Trai 14(0) 348,64 92,95 26,66 260,26 1 , 42 8 Trai 16(0) 813 , 13 252 , 98 31,11 708 , 34 1,89 8D Trai 16(0) 757 , 31 180,55 23,84 505,54 1,43 9 Trai 16(0) 316,44 65,95 20,84 184,66 1,10 10 Hàu 16(0) 367,25 88,99 24,23 249,17 1,30 10D Hàu 15(1) 336,20 78,60 23,38 220 , 08 1,24 11 Hàu 15(1) 673,00 182,03 27,05 509,68 1 , 59 12 Trai 15(1) 1855,93 505,27 27,22 1414,76 1 , 87 Thêm chuẩn 1 Trai 14(1) 227,36 75,8 42,71 18,79 119,59 0,94 Th ê m chuẩn 2 Trai 16(0) 529 , 31 88,2 167,47 31,64 468,92 1 , 80 Thêm chuẩn 5 Trai 16(0) 954 , 31 79,5 293,49 30,75 821,77 1 , 91 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . Bảng A.11 - Các kết quả liên phòng thử nghi ệ m về xác định GTX2,3 trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat M ẫ u th ự c nghiệm Trai 15 a ( 1 b ) 3314,33 594,49 17 , 94 1664,57 1,34 1 Sò 16(0) 2347,94 522,01 22,23 1461,63 1 , 58 2 Ngao 16(0) 2697,50 506,20 18 , 77 1417,36 1 , 36 3 Hàu 15 KPH c 4 Trai 14 KPH c 5 Ngao 15(1) 132,00 25,33 19,19 70,92 0 , 88 5D Ngao 16(0) 115,94 28,43 24 , 52 79,60 1 , 11 6 Ngao 15 KPH c 7 Trai 15(0) 342,80 80,23 23,40 224,64 1 , 25 8 Trai 16(0) 804,63 164,42 20,43 460 , 38 1 , 24 8 D Trai 16(0) 745,94 164,78 22,09 461,38 1,32 9 Trai 16(0) 320,88 58,22 18,14 163,02 0 , 96 10 H à u 15(1) 369,47 71,38 19,32 199,86 1,04 10D Hàu 15(0) 341,60 86,11 25,21 241,11 1,34 11 Hàu 16(0) 701,31 203,93 29 , 08 571,00 1 , 72 12 Trai 16(0) 1873,94 345,02 18,41 966,06 1,27 Th ê m chuẩn 1 Trai 15(0) 261,27 87 , 1 42,72 16,35 119,62 0,84 Th ê m chu ẩ n 2 Trai 16(0) 563,56 93,9 116,81 20,73 327,07 1 , 19 Thêm chuẩn 5 Trai 16(0) 1024,88 85,4 174,72 17,05 489,22 1,07 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.12 - Các kết quả liên phòng thử nghiệm về xác định B-1 trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE C18 Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 11 a (0 b ) 435,36 47,84 10,99 133,95 0,61 1 Sò 13(0) 91 , 08 25,12 27,58 70,34 1,20 2 Ngao 11(1) 31,00 7 , 36 23,74 20,61 0,88 3 Hàu 16 KPH c 4 Trai 16 KPH c 5 Ngao 13(1) 42,77 8,36 19,55 23,41 0,76 5D Ngao 13(1) 40,54 7,22 17,81 20,22 0 , 69 6 Ngao 16 KPH c 7 Trai 15(0) 145,07 27,11 18 , 69 75 , 91 0 , 87 8 Trai 15(0) 328,00 47,09 14,36 131,85 0,76 8D Trai 15(0) 334,13 51 , 52 15 , 42 144,26 0,82 9 Trai 15(0) 119,80 25,34 21 , 15 70 , 95 0,96 10 Hàu 12(0) 37,67 9,26 24 , 58 25 , 93 0 , 94 10D Hàu 14(0) 39,57 12,97 32,78 36,32 1,26 11 Hàu 14(0) 73,14 16 , 47 22,52 46,12 0 , 95 12 Trai 15(0) 946,87 263,88 27,87 738,86 1,73 Th ê m chuẩn 2 Trai 14(0) 53 , 36 16,01 30 , 00 44,83 1 , 21 Th ê m chuẩn 3 Trai 15(0) 311,13 77,8 69,98 22,49 195,94 1 , 18 Th ê m chuẩn 4 Trai 15(0) 1212 , 53 75 , 8 239 , 77 19 , 77 671 , 36 1 , 27 Thêm chuẩn 5 Trai 14(1) 691,00 86,4 223 , 40 32 , 33 625,52 1,91 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.13 - Các kết qu ả liên phòng th ử nghiệm về xác định B-1 trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat Mẫu thực nghiệm Trai 14 a (0 b ) 349 , 71 58,75 16,80 164,50 0,90 1 Sò 12(1) 71,75 13 , 02 18,15 36 , 46 0,76 2 Ngao 9(0) 27,11 4,43 16 , 34 12,40 0,59 3 Hàu 14 KPH c 4 Trai 14 KPH c 5 Ngao 12(0) 42,00 11,07 26,36 31,00 1,02 5D Ngao 12(0) 40,75 9,73 23,88 27,24 0,92 6 Ngao 14 KPH c 7 Trai 13(0) 120,85 17,71 14,65 49,59 0,67 8 Trai 14(0) 285,79 43,73 15,30 122,44 0,79 8 D Trai 14(0) 274,14 52,47 19,14 146,92 0,98 9 Trai 14(0) 123,71 29,11 23,53 81 , 51 1,07 10 Hàu 10(0) 30,60 5,99 19,58 16,77 0 , 72 10D Hàu 12(0) 37,58 10,93 29,08 30 , 60 1,11 11 Hàu 12(0) 63,00 11,09 17 , 60 31,05 0,73 12 Trai 14(0) 784,86 73,41 9,35 205,55 0,56 Thêm chuẩn 2 Trai 13(0) 46 , 00 8,78 19,09 24,58 0,75 Thêm chuẩn 3 Trai 13(0) 292,54 73,1 43,03 14,71 120,48 0,76 Thêm chuẩn 4 Trai 14(0) 1064,71 66 , 5 147,33 13,84 412,52 0,87 Th ê m chuẩn 5 Trai 15(0) 619,67 77,5 85,39 13,78 239,09 0,80 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R l à độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R l à độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.14 - Các kết quả liên phòng thử nghiệm về xác định C1,2 trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch b ằ ng cột SPE C18 Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 12 a (0 b ) 299,00 50 , 81 16 , 99 142,27 0,89 2 Ngao 13(1) 253,62 56,83 22,41 159,12 1,14 3 H à u 16 KPH c 4 Trai 15 KPH c 5 Ngao 16(0) 256,50 74,66 29,11 209,05 1,48 5D Ngao 15(1) 239,13 50,81 21,25 142 , 27 1 , 07 6 Ngao 16 KPH c 7 Trai 15(0) 912,40 301,90 33,09 845,32 2 , 04 8 Trai 12(0) 118,08 63,81 54,04 178,67 2,45 8 D Trai 10(1) 96,30 24 , 10 25,03 67,48 1,10 9 Trai 9(0) 76,56 80,34 104,9 224,95 4,46 10 Hàu 11(0) 161,91 43,73 27,01 122,44 1,28 10D Hàu 15(0) 189,73 58,51 30,84 163,83 1,50 11 Hàu 16(0) 357,69 58,20 16 , 27 162,96 0 , 87 12 Trai 16(0) 256,50 67,38 26 , 27 188,66 1 , 34 Th ê m chuẩn 2 Trai 13(1) 734,85 73 , 5 108,97 14,83 305,12 0 , 88 Thêm chuẩn 5 Trai 14(1) 1566,50 78,3 227,74 14,54 637 , 67 0 , 97 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R là độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R là độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . B ả ng A.15 - Các kết qu ả liên phòng th ử nghiệm về xác định C1,2 trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R e RSD R f , % Giới hạn tái l ập , R g Trị số HorRat M ẫ u thực nghiệm Trai 14 a (0 b ) 300,93 77,77 25,84 217,76 1,35 2 Ngao 14(1) 261,07 66,24 25,37 185,47 1,30 3 Hàu 14 KPH c 4 Trai 14 KPH c 5 Ngao 14(1) 237,07 64,30 27,12 180,04 1 , 37 5D Ngao 15(0) 238,07 80,34 33,75 224,95 1 , 70 6 Ngao 15 KPH c 7 Trai 15(0) 983,40 255,06 25,94 714 , 17 1,62 8 Trai 9(0) 108,56 40,27 37,09 112,76 1 , 66 8D Trai 10(0) 93,40 35,75 38,28 100 , 10 1 , 67 9 d Trai 10 Hàu 14(0) 204,36 57,38 28,08 160,66 1 , 38 10 D Hàu 14(0 ) 200,71 48,51 24,17 135,83 1 , 19 11 Hàu 15(0) 349,07 81,27 23,28 227,56 1 , 24 12 Trai 12(1) 257,75 39,23 15 , 22 109 , 84 0,78 Thêm chuẩn 2 Trai 14(0) 859,64 86,0 204,53 23,79 572,68 1,45 Th ê m chu ẩ n 5 Trai 15(0) 1687,13 84,4 342,42 20,30 958,78 1,37 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d kh ô ng t í nh đư ợ c , ch ỉ 3 ph ò ng thử nghiệm báo cáo dữ liệu, các phòng còn lại báo cáo không phát hiện được. e s R là độ lệch chuẩn t ái l ậ p . f RSD R là độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . g R = 2,8 x s R . B ả ng A.16 - Các kết quả liên phòng thử nghiệm v ề xác định C3,4 trong động vật có v ỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH Số m ẫ u Nền m ẫ u S ố lượng phòng thử nghiệm Giá trị trung bình, m g/kg Độ thu hồi, % s R d RSD R e , % Giới hạn tái l ập , R f Trị số HorRat 3 Hàu 15 KPH c 4 Trai 15 KPH c 6 Ngao 15 KPH c 7 Trai 13 a (0 b ) 837,15 227,24 27,14 636,27 1,65 12 Trai 10(1) 237,50 106,35 44,78 297,78 2,25 Thêm chuẩn 2 Trai 9(0) 724,78 80,5 180,88 24,96 506,46 1,49 Th ê m chuẩn 5 Trai 15(0) 1425,07 79,2 301,97 21,19 845 , 52 1,40 a là số lượng phòng t hử nghiệm được giữ lại sau khi tr ừ các ngoại lệ thống k ê Dixon. b l à số lượng ph ò ng t h ử nghiệm ngoại lệ. c KPH l à không phát hiện được . d s R là độ lệch chuẩn t ái l ậ p . e RSD R là độ lệch chu ẩ n t ươ ng đối tái lập . f R = 2,8 x s R . Bảng A.17 - Các kết quả liên phòng th ử nghiệm về xác định độc tố PSP trong động vật có vỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE C18 - xử lý thống kê mẫu mù giống nhau Độc tố PSP Cặp Youden N ề n m ẫ u Số lư ợn g phòng th ử nghiệm Giá trị trung b ì n h, m g / kg s r c RSD r d , % s R e RSD R f , % Giới hạn lặp lại, r g Giới hạn tái lập , R h Trị số HorRat STX 5 v à 5D Ngao 15 a (0 b ) 520,03 31,38 6,03 71,46 13,74 87,85 200,10 0,78 8 v à 8D Trai 15(0) 312,57 67,80 21,69 73,23 23,43 189,84 205 , 05 1,23 10 v à 10D Hàu 15(0) 140,30 24,96 17,79 43 , 91 31,29 69 , 87 122,94 1,46 NEO 8 v à 8D Trai 13(0) 280,00 43 , 14 15 , 41 83 , 82 29,94 120,79 234,70 1 , 55 dcSTX 5 v à 5D Ngao 12(0) 7 , 46 0,68 9 , 08 2 , 02 27,04 1,90 5,65 0 , 81 GTX1,4 5 và 5D Ngao 9(0) 64 , 61 12,85 19,89 24,13 37,35 35 , 98 67 , 57 1,55 8 và 8D Trai 11(0) 601,45 119,96 19,95 155,53 25,86 335,89 435,48 1,50 GTX2,3 5 và 5D Ngao 16(0) 116,75 15,77 13,51 23,15 19,83 44 , 15 64 , 82 0 , 90 8 và 8D Trai 16(0) 785,22 135,94 17,31 220,26 28,05 380 , 64 616,72 1,69 10 và 10D Hàu 15(0) 347,13 66,64 19 , 20 81 , 10 23,36 186 , 59 227,09 1 , 25 B-1 5 và 5D Ngao 13(0) 41,65 5,26 12,62 7,82 18,78 14 , 72 21 , 90 0 , 73 8 và 8D Trai 15(0) 331 , 07 27,86 8 , 42 49,17 14 , 87 78 , 01 137,68 0 , 79 10 và 10D Hàu 12(0) 38,58 8,35 21,63 11,69 30,30 23,37 32,73 1,16 C1,2 5 và 5D Ngao 15(0) 241,47 37,53 15,54 53,39 22,11 105,09 149,49 1 , 12 8 v à 8D Trai 8(0) 101,00 28,62 28 , 34 38,38 38,00 80 , 14 107,45 1,68 10 và 10 D Hàu 11(0) 168,77 53,48 31,69 53,48 31,69 149,75 149,75 1 , 52 a là s ố lư ợ ng phòng th ử nghiệm được giữ lại sau khi trừ các ngoại l ệ thống k ê Cochran. b l à số lượng ph ò ng th ử nghiệm ngoại lệ. c s r l à độ lệch chuẩn tái lập. d RSD r l à độ lệch chuẩn tương đối tái l ậ p. e s R là độ lệch chuẩn tái lập. f RSD R l à độ lệch chuẩn tương đối tái l ậ p. g r = 2,8 x s r . h R = 2,8 x s R . Bảng A.18 - Các kết quả liên phòng th ử nghiệm về xác định độc tố PSP trong động v ậ t có v ỏ sau khi làm sạch bằng cột SPE-COOH - xử lý thống kê mẫu mù giống nhau Độc tố PSP Cặp Youden N ề n m ẫ u Số lư ợn g phòng th ử nghiệm Giá trị trung b ì n h, m g / kg s r c RSD r d , % s R e RSD R f , % Giới hạn lặp lại, r g Giới hạn tái lập , R h Trị số HorRat STX 5 và 5D Ngao 15(0) 491,97 43,99 8 , 94 85,73 17,43 123 , 16 240,04 0,98 8 v à 8D Trai 13(0) 273,31 36,19 13,24 60,05 21,97 101,32 168 , 15 1 , 13 10 và 10D Hàu 14(0) 132,14 32,87 24,88 37,88 28 , 67 92,05 106,08 1,32 NEO 8 và 8D Trai 13(0) 262,65 67,73 25,79 89,95 34 , 24 189,65 251,79 1,75 10(0) 40,50 7,82 19,30 15 , 86 39,15 21,89 44,40 1,51 dcSTX 5 và 5D Ngao 9(0) 6,89 0,88 12,80 3,15 45,76 2,47 8 , 83 1,35 GTX1,4 5 và 5D Ngao 12(0) 73,92 11,10 15,02 19,36 26,19 31,09 54 , 20 1,11 8 và 8 D Trai 15(0) 659,87 85,84 13,01 135 , 04 20,47 240,36 378 , 12 1,20 GTX2,3 5 và 5D Ngao 15(0) 124,47 19,88 15,97 28,14 22,61 55,65 78,80 1,03 8 và 8 D Trai 16(0) 775 , 28 91,07 11 , 75 166,54 21,48 380,64 616 , 72 1 , 69 10 và 10D Hàu 14(0) 357,21 84,30 23,60 84,30 23,60 236 , 03 236 , 03 1,26 B -1 5 và 5D Ngao 11(0) 40,68 5,04 12,39 10,37 25,48 14,11 29,03 0,98 8 và 8D Trai 14(0) 279,96 40,58 14,49 48,02 17,15 113 , 62 134,44 0,89 10 và 10D Hàu 10(0) 35,25 8,49 24,10 9,56 27,11 23,78 26 , 76 1,02 C1,2 5 v à 5D Ngao 14(0) 230,43 46,06 19,99 62,14 26,97 128,97 174,01 1,35 8 và 8D Trai 8(0) 100,94 19,99 19,80 40,52 40 , 14 55,96 113,45 1 , 78 10 và 10D Hàu 14(0) 202,54 37 , 12 18,33 52,66 26,00 103 , 93 147,46 1 , 28 a là s ố lư ợ ng phòng th ử nghiệm được giữ lại sau khi trừ các ngoại l ệ thống k ê Cochran. b l à số lượng ph ò ng th ử nghiệm ngoại lệ. c s r l à độ lệch chuẩn l ặ p lại . d RSD r l à độ lệch chuẩn tương đối l ặ p lại . e s R là độ lệch chuẩn tái lập. f RSD R l à độ lệch chuẩn tương đối tái l ậ p. g r = 2,8 x s r . h R = 2,8 x s R . Phụ lục B (tham khảo) Ví dụ về sắc ký đồ CH Ú D Ẫ N: Các mũi tên ch ỉ tr ê n các pic được sử dụng đ ể định lượng. Hình s ắ c ký đồ cho th ấ y các sản phẩm oxy h ó a được h ì nh th à nh sau khi oxy hóa bằng periodat và peroxit của các độc t ố t rong thử nghiệm n à y . Kh ố i lượng b ằ ng nhau của từng chất độc đã đ ược sử dụng cho m ỗ i phản ứ n g oxy hóa. Hình B.1 - Sắc ký đồ của các độc t ố không hydroxyl hóa và các độc tố hydroxyl hóa CHÚ DẪN Các mũi t ê n ch ỉ trên các pic được sử dụng đ ể định lượng . Pic 1 và 2 là sản ph ẩ m oxy hóa th ứ cấp của GTX1, 4; Pic 3 và 4 là sản phẩm oxy hóa thứ cấ p của NEO; Pic 5 là một sản ph ẩ m oxy h ó a thứ c ấ p của dcSTX; Pic 6 là một s ả n ph ẩ m oxy hóa th ứ c ấ p của C 3, 4. Hình B.2 - Sắc ký đồ điển h ì nh thu đư ợc v ớ i 3 hỗn hợp của các chất chuẩn phân tích độc tố PSP (Các độc tố hydroxyl bị oxy hóa với periodat và các độc tố không hydroxyl hóa với peroxit) CHÚ D Ẫ N A , B, v à E l à di ệ n tích pic của ch ấ t chu ẩ n dcSTX sau khi oxy hóa b ằ ng periodat (pic A và pic B) v à peroxit (pic E); C, D, v à F là diện tích pic của mẫu chưa biết b ị nhiễm dcSTX và NEO sau k hi oxy hóa b ằ ng periodat (pic C, pic D) và peroxil (pic F). Hình B.3 - Sắc ký đồ của chất chuẩn dcSTX sau khi oxy hóa bằng periodat và peroxit (giải thích các t í nh toán NEO có mặt dcSTX) Phụ lục C (tham khảo) Sơ đồ quy trình phân tích thông dụng H ì nh C.1 - Sơ đồ quy trình phân tích thông dụng THƯ MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO [1] AOAC Offic i al Method 959.08 Paralytic Shell f ish Poison, Biological Method 1) Có bán sẵn t ừ Hội đồng nghiên cứu qu ố c gia Canada (Halifax, Canada) . Đ â y là v í dụ v ề s ả n ph ẩ m t h í ch hợp c ó bán s ẵ n tr ê n th ị trư ờ ng . Th ô ng tin này đưa ra tạ o thuận t iện cho người sử dụng tiê u chu ẩ n và không ấ n định phải s ử dụng chúng. Có th ể s ử d ụng các sản ph ẩ m t ư ơng t ự n ế u cho kết quả tươ ng đương. 2) Supelco, B ellefon t e , PA , USA là ví dụ v ề s ả n ph ẩ m th í ch hợp có bán sẵn tr ê n thị trư ờ ng. 3) J.T Baker , Phillipsburg, New Jersey, USA l à v í dụ v ề sản phẩm thích hợp c ó bán sẵn trên thị trư ờ ng. 4) Torrance, CA , USA là v í d ụ về sản ph ẩ m th í ch hợp có bán sẵn trên thị trư ờ ng. Các t hông tin n ê u trên đưa ra tạo thuận t i ệ n cho ngu ờ i sử dụ ng tiêu chu ẩ n và k hông ấ n định ph ả i sử d ụng các sản ph ẩ m n ày. Có th ể s ử dụng các s ả n ph ẩ m tuơng t ự nếu cho k ế t qu ả tương đ ương. 5) Đ â y l à v í dụ v ề s ả n phẩm thích h ợ p có bán s ẵ n tr ê n thị tr ườ ng. Th ô ng tin này đưa ra tạo thuận tiện cho người s ử d ụng t iêu c h u ẩ n v à không ấ n đ ị nh ph ả i sử d ụ ng c á c s ả n ph ẩ m này. Các sản phẩm tương t ự c ó th ể được s ử d ụ ng n ế u cho k ế t q u ả t ươ ng đ ư ơng .