09b/NQ-BCH

Nghị quyết 09b/NQ-BCH năm 2016 Hội nghị về công đoàn tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở trong tình hình mới do Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam ban hành TỔNG LIÊN ĐOÀN LAO ĐỘNG VIỆT NAM ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 09 b /NQ-BCH Hà Nội, ngày 23 tháng 8 năm 2016 NGHỊ QUYẾT HỘI NGHỊ LẦN THỨ 8 BAN CHẤP HÀNH TỔNG LIÊN ĐOÀN LAO ĐỘNG VIỆT NAM (KHÓA XI) VỀ CÔNG ĐOÀN THAM GIA XÂY DỰNG VÀ THỰC HIỆN QUY CHẾ DÂN CHỦ Ở CƠ SỞ TRONG TÌNH HÌNH MỚI I. Tình hình xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ (QCDC) ở cơ sở thời gian qua. 1. Kết quả công đoàn tham gia xây dựng và thực hiện QCDC ở cơ sở: Thực hiện Ch ỉ thị số 30-CT/TW ngày 18/02/1998 của Bộ Chính trị về việc xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở, T ổ ng Liên đoàn đã ban hành Nghị quyết số 4a/NQ-BCH ngày 06/01/2005 về “ Nâng cao hiệu quả hoạt động công đoàn tham gia xây dựng, thực hiện quy ch ế dân ch ủ ở cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp”. Sau 10 năm thực hiện NQ4a đã đạt được những kết quả sau đây: Các cấp công đoàn đã chủ động tích cực tham mưu cho cấp ủy Đảng, phối hợp với chính quyền, chuyên môn đồng cấp chỉ đạo, triển khai xây dựng và thực hiện qu y chế dân chủ ở cơ sở, t ổ chức Hội nghị cán bộ, công chức (CBCC), Đại hội công nhân, viên chức (CNVC), Hội nghị người lao động (NLĐ), đối thoại tại nơi làm việc và hoạt động của Ban Thanh tr a nhân dân. Đã phát huy quyền dân chủ của công chức, viên chức và người lao động tham gia xây dựng quy chế dân chủ cơ sở và các quy chế nội bộ, làm rõ quyền, trách nhiệm của người đứng đầu, quyền lợi, nghĩa vụ của người lao động, làm cơ sở cho việc quản lý, điều hành, góp ph ầ n nâng cao chất lượng, hiệu quả trong hoạt động cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp. Trong các cơ quan, đơn vị nhà nước đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tăng cường chế độ công vụ, thực hành rộng rãi cơ chế một cửa, nâng cao chất lượng giải quyết công việc. Trong các doanh nghiệp, việc thực hiện chế độ, chính sách cho người lao động được công khai, minh bạch hơn, chất lượng thỏa ước lao động tập th ể được nâng lên, quy ề n và lợi ích của người lao động được đảm bảo, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa và ổ n định, tiến bộ trong doanh nghiệp. Kết quả đã góp ph ầ n cải thiện môi trường kinh doanh, thu hút vốn đầu tư phát tri ể n sản xuất, kinh doanh t ă ng việc làm, cải thiện thu nhập cho người lao động. Thông qua Hội nghị CBCC, Đại hội CNVC, Hội nghị NLĐ hàng năm, người lao động đã trực ti ế p hoặc gián ti ế p tham gia ý kiến, đề xuất nhiều sáng kiến, kiến nghị góp phần hoàn thiện nội quy, quy chế điều hành quản lý hoạt động c ủ a cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả công tác của cơ quan, đơn vị, hoạt động s ả n xuất kinh doanh của doanh nghiệp, bảo đảm việc làm, thu nhập cho người lao động. Công đoàn tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở đ ã góp phần nâng cao vị thế c ủ a Công đoàn, thu hút đông đảo người lao động gia nhập Công đoàn, phát triển tổ chức Công đoàn góp phần xây dựng giai c ấ p công nhân và t ổ chức công đoàn vững mạnh, đáp ứng yêu c ầ u của thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. 2. Tồn tại, hạn chế: Mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, tuy nhiên vẫn còn có nhận thức chưa đầy đủ về tác dụng c ủ a thực hiện quy ch ế dân chủ ở cơ sở, nhất là nhận thức của người đứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, đặc biệt là khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước. Chưa kịp thời phát hiện, t ô n vinh những tập th ể cá nhân có nhiều đóng góp cho việc xây dựng và thực hiện quy ch ế dân chủ ở cơ sở. Việc sửa đ ổ i, b ổ sung các văn bản quy phạm pháp luật về xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ còn chậm. Ở một số cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp việc t ổ chức hội nghị CBCC, hội nghị NLĐ vẫn còn biểu hiện hình thức, nội d ung, thời gian thực hiện chưa bảo đ ả m đúng quy định, chưa phát huy được quyền tham gia ý kiến trực tiếp của người lao động nên hiệu quả t ổ chức hội nghị còn th ấ p; Một s ố cơ quan, đơn vị và doanh nghiệp chưa thực hiện công khai cho người lao động bi ế t về quy ề n lợi, nghĩa vụ của NLĐ, nhất là các lợi ích trực tiếp liên quan đến NLĐ. Hoạt động của đa số Ban Thanh tra nhân dân còn mang tính hình thức, chưa hiệu quả. 3. Nguyên nhân. Một số công đoàn cấp trên cơ sở chưa thường xuyên chỉ đạo, kiểm tra, đôn đ ốc việc t ổ chức th ự c hiện quy chế d ân chủ trong các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; công tác tuyên truy ề n, phổ biến về nội dung, ý nghĩa, lợi ích việc thực hiện quy chế dân chủ cơ sở chưa thuyết phục, vì thế chưa làm thay đổi được nhận thức của người đứng đ ầ u cơ quan đơn vị, doanh nghiệp v ề lợi ích của vi ệ c thực hiện quy chế dân chủ mang lại; Một s ố cấp ủy, chính quyền vẫn coi việc xâ y dựng và thực hiện quy chế dân chủ là việc của công đoàn, có b iể u hiện "khoán tr ắ ng" cho t ổ chức Công đoàn. Chưa xây dựng và nhân rộng điển hình tiên tiến trong lĩnh vực dân chủ. Chưa có chế tài xử phạt hoặc cắt các danh hiệu thi đua đ ố i với cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp vi phạm quy định về xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ. Công tác tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực c á n bộ tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ chưa được quan tâm thường xuyên. II . Quan điểm, mục tiêu 1. Quan điểm Tổ chức thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở trong các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, trong đó Công đoàn có vai trò quan trọng, nhằm thực hiện phương châm người lao động được bi ế t, được bàn, được tham gia ý kiến và được kiểm tra, giám sát việc thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước đối với người lao động, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và xây dựng giai cấp công nhân và t ổ chức công đoàn vững mạnh. 2. Mục tiêu: 2.1. Mục tiêu t ổ ng quát Tạo ra bầu không khí dân chủ, công bằng, công khai, minh bạch trong cơ quan đơn vị, doanh nghiệp; đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động, xây dựng quan hệ lao động hài h òa , ổ n định, tiến bộ tại doanh nghiệp, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động cơ quan, đơn vị doanh nghiệp, góp phần phá t triển kinh tế, ổ n định xã hội. Thông qua xây dựng và thực hiện quy chế dân ch ủ ở cơ s ở nhằm củng cố và nâng cao vị thế công đoàn, thu hút người lao động gia nhập côn g đoàn, góp phần xây dựng giai cấp công nhân và t ổ chức công đoàn vững mạnh. 2.2. Mục tiêu c ụ thể Phấn đấu từ nay đến năm 2020, công đoàn tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở đạt được một số chỉ tiêu sau đây: - Đối với cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp nhà nước, có 98% trở lên số cơ quan, đơn vị có ban hành Quy chế dân chủ trong hoạt động cơ quan, đơn vị; có 95% trở lên số cơ quan, đơn vị t ổ chức Hội nghị CBCC; 70% trở lên số Ban Thanh tra nhân dân hoạt động đạt loại tốt. - Đối với doanh nghiệp có t ổ chức công đoàn: + Với doanh nghiệp nhà nước: Có 97% trở lên số doanh nghiệp ban hành quy chế dân chủ; 95% trở lên số doanh nghiệp t ổ chức Hội nghị người lao động; 70% trở lên số doanh nghiệp t ổ chức đ ố i thoại tại nơi làm việc; có 55% trở lên số Ban Thanh tra nhân dân hoạt động đạt loại tốt. + Với doanh nghiệp ngoài nhà nước: Có 60% trở lên doanh nghiệp ban hành quy chế dân chủ; 50% trở lên số doanh nghiệp t ổ chức Hội nghị người lao động và đối thoại tại nơi làm việc. III. Nhiệm vụ và giải pháp 1. Nâng cao năng lực và hiệu quả Công đoàn tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở. - Nghiên cứu quán triệt, cụ th ể hóa các chủ trươn g của Đảng, pháp luật của Nhà nước về thực hiện dân chủ ở cơ sở . Chủ động đề xuất với người đứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ. Công đoàn tham gia là thành viên Ban Ch ỉ đạo, tham gia tích cực và có trách nhiệm vào quá trình xây dựng và t ổ chức thực hiện quy chế dân chủ. - Công đoàn ch ủ động chu ẩ n bị tốt nội dung, tham gia với người đ ứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp xây dựng quy ch ế dân chủ ở cơ s ở ; Nội dung quy chế dân chủ phải th ể hiện đầy đủ quy ề n của người lao động được bi ế t, được bàn, được quyết định và được kiểm tra g iám sát nh ữ ng chủ tr ương, ch í nh sách, chế độ liên quan đến người lao động. T ổ chức để người lao động được tham gia vào quá trình xây dựng và thực hiện quy chế d ân ch ủ . Căn cứ vào điều kiện, đặc thù của mỗi cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, công đoàn cơ sở đề xuất các hình thức thực hiện dân chủ khác, nhằm phát huy đầy đủ quyền dân chủ của người lao đ ộng như: T ổ chức hòm thư góp ý, góp ý kiến thông qua hộp thư điện tử, t ổ chức ngày tiếp người lao động hàng th á ng; t ổ chức hội nghị đối thoại. - Phối hợp với người đứng đầu tuyên truyền, phổ biến quy chế dân chủ ở cơ s ở tới người lao động; phân công cán bộ công đoàn theo dõi, giám sát thực hiện ở từng bộ phận trong cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; cùng người đứng đầu định kì ki ể m tra, đánh giá việc thực hiện quy ch ế dân chủ ở cơ s ở . - Công đoàn chủ động đề xuất với người đứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp xây dựng các quy chế, quy định nội bộ khác, như quy chế đối thoại, quy chế tiền lương, tiền thưởng, quy chế sử dụng các quỹ trong doanh nghiệp, nội quy lao động và các quy chế, quy định khác có liên quan đến quyền, lợi ích, nghĩa vụ, trách nhiệm của người lao động và người sử dụng lao động. 2. C ô ng đoàn chủ động tham gia chuẩn bị và tổ chức tốt Hội nghị cán bộ công chức, Hội nghị người lao động. - Đề xuất với người đứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp xây dựng quy chế Hội nghị người lao động, hàng năm có văn bản liên tịch, hướng dẫn, chỉ đạo việc tổ chức Hội nghị CBCC, Hội nghị NLĐ. Nghiên cứu, n ắ m vững các quy định hiện hành, chuẩn bị nội dung thuộc trách nhiệm công đoàn, như báo cáo kiến nghị c ủ a người lao động; chăm lo bảo vệ quy ề n, lợi ích NLĐ, tình hình thực hiện th ỏa ước lao động tập thể, nội quy, quy chế của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; kết quả đối thoại tại cơ s ở v.v... - C ô ng đoàn tham gia chỉ đạo, theo dõi, tổng hợp các ý kiến, kiến nghị của NLĐ ở cấp cơ sở và các đơn vị trực thuộc, khuy ế n khích NLĐ phát huy tinh thần dân chủ, ch ủ động tích cực tham gia đề xuất sáng kiến, kiến nghị nhằm thực hi ệ n thắng lợi nhiệm vụ chính trị của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp. Đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân và T ổ đối thoại tại cơ s ở . - Công đoàn chủ động phối hợp với chuyên môn phổ biến Nghị quyết Hội nghị CBCC, Hội nghị NLĐ tới toàn th ể người lao động trong cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; t ổ chức giám sát, ki ể m tra và định kỳ đánh giá kết quả thực hiện Nghị quyết. 3. Côn g đoàn chủ động đề xuất nội dung đối thoại v ớ i người sử dụng lao động, nh ằ m xây dựng quan hệ lao động hài h òa , ổ n định và tiến bộ tại doanh nghiệp. - Công đoàn chủ động đề xuất với người sử dụng lao động xây dựng và ban hành quy chế đối thoại tại doanh nghiệp; T ổ chức cho người lao động, cán bộ, đoàn viên công đoàn đề xuất nội dung đ ố i thoại; lựa chọn nội d ung ưu tiên đối thoại nh ằ m đáp ứng tâm tư, nguyện vọng, quy ề n và lợi ích của đa s ố người lao động; lựa chọn thành viên tham gia đ ố i thoại phù hợp với nội dung đ ố i thoại sao cho đạt được hiệu quả cao nhất. - Đối với nh ữ ng vấn đề bức xúc, cấp bách của người lao động, công đoàn cần khẩn trương đề nghị người s ử dụng lao động ti ế n hành đ ố i thoại để sớm tháo gỡ, góp phần ổ n định sản xuất k i nh doanh. - Kết quả đối thoại cần được thông báo công khai cho người lao động biết; Công đoàn cần tổ chức giám sát việc thực hiện k ế t quả đ ố i thoại đã đạt được. 4. Nâng cao năng lực và hiệu quả công đoàn tham gia phản biện trong hoạt động của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp. - Cán bộ công đoàn phải chủ động tham gia từ khi chuẩn bị tài liệu liên quan đến dự thảo nội dung văn bản, c ầ n phản biện để nâng cao chất lượng các quy định, quy chế nội bộ của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp. - Nh ữ ng nội quy, quy chế, chế độ chính sách c ó liên quan trực tiếp đến người lao động, cần t ổ chức lấy ý kiến rộng rãi tới cán bộ, đoàn viên công đoàn và người lao động; cần tạo ra bầu không khí dân ch ủ đ ể người lao động tích cực, chủ động tham gia đóng góp ý kiến vào các nội quy, quy chế, quy định của doanh nghiệp. 5. Nâng cao chất lượng hoạt động Ban Thanh tra nhân dân trong các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp n hà nước. - Ban Thanh tra nhân dân được tổ chức và hoạt động trong các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp và doanh nghiệp nhà nước, có nhiệm vụ giám sát hoạt động của tổ chức, cá nhân, góp ph ầ n phòng ngừa, chống lãng phí, tham nhũng, tiêu cực. - Để nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, công đoàn cần lựa chọn những người có đủ điều kiện, tiêu chuẩn, bản lĩnh; có trình độ và kiến thức chuyên môn sâu, giới thiệu để Hội nghị CBCC, Hội nghị NLĐ bầu vào Ban Thanh tra nhân dân. - Thường xuyên tổ chức bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ thanh tra và có cơ chế, chính sách, động viên khen thư ở ng kịp thời đ ố i với thành viên Ban Thanh tra nhân dân. IV. T ổ chức thực hiện 1. Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam - Xây dựng kế hoạch triển khai và chỉ đạo, kiểm tra, đánh giá việc t ổ chức thực hiện Nghị quyết này. - Tham gia với Đảng, Nhà nước hoàn thiện pháp luật về xây dựng và thực hiện quy chế dân ch ủ ở cơ s ở bảo đảm ngày càng nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi pháp luật. - Tham gia cùng Ủ y ban Trung ương Mặt trận T ổ quốc Việt Nam, các Bộ, ngành giám sát, phản biện việc t ổ chức thực hiện các chính sách, pháp luật liên quan đến NLĐ. - Nghiên cứu xây dựng bộ tài liệu khung sử dụng chung trong hệ thống tổ chức công đoàn, trên cơ sở bộ tài liệu này địa phương, ngành phát triển phù hợp với đặc điểm của địa phương, ngành. - Ban Chính sách Kinh tế xã hội và Thi đua khen thưởng là đầu mối tham mưu cho Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn triển khai thực hiện Nghị quyết; theo dõi, kiểm tra đánh giá, báo cáo sơ, tổng k ế t việc thực hiện Nghị quy ế t. 2. Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố; Công đoàn ngành Trung ương và tương đương - Chỉ đạo, t ổ chức tuyên truyền, ph ổ biến Nghị quyết này đến công đoàn cấp dưới; xây dựng kế hoạch triển khai và chỉ đạo ki ể m tra, đánh giá việc t ổ chức thực hiện Nghị quyết này phù hợp với tình hình, đặc điểm của địa phương, ngành. - T ổ chức tập huấn kỹ năng tham gia xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ, đối thoại tại nơi làm việc, t ổ chức Hội nghị NLĐ, Hội nghị CBCC; hoạt động Ban Thanh tra nhân dân cho công đoàn cơ s ở . - T ổ chức sơ kết, t ổ ng kết kết quả thực hiện Nghị quyết theo chỉ đạo của Tổng Liên đoàn ./. Nơi nhận: - Ban Dân vận Trung ương; - Ủ y viên BCHTLĐ; - Ủ y vi ê n U BKTTLĐ; - LĐLĐ t ỉ nh, tp; CĐNTW; - CĐT cty trực thuộc TLĐ; - Các Ban, đơn vị trực thuộc TLĐ; - Lưu: Văn thư; CSKTXH&TĐKT. TM. BAN CHẤP HÀNH CHỦ TỊCH Bùi Văn Cường