4668/BGDĐT-GDTrH

Công văn 4668/BGDĐT-GDTrH năm 2015 hướng dẫn triển khai mô hình trường học mới Việt Nam cấp trung học cơ sở từ năm học 2015-2016 do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀOTẠO -------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 4668/BGDĐT-GDTrH V/v Hướng dẫn triển khai mô hình trường học mới Việt Nam cấp THCS từ năm học 2015-2016 Hà Nội, ngày 10 tháng 9 năm 2015 Kính gửi: Các sở giáo dục và đào tạo Thực hiện Chỉ thị số 3131/CT-BGDĐT ngày 25/8/2015 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) về nhiệm vụ trọng tâm của giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên và giáo dục chuyên nghiệp năm học 2015-2016; Công văn số 4509/BGDĐT-GDTrH ngày 03/9/2015 của Bộ GDĐT về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục trung học năm học 2015-2016, Bộ GDĐT hướng dẫn các sở GDĐT và các cơ sở giáo dục triển khai mô hình trường học mới cấp trung học cơ sở (đối với lớp 6 mở rộng và lớp 7 thực nghiệm) từ năm học 2015-2016 như sau: I. Kế hoạch giáo dục Trên cơ sở đảm bảo chuẩn kiến thức, kỹ năng của chương trình giáo dục phổ thông hiện hành, các sở GDĐT giao quyền chủ động cho các trường xây dựng và thực hiện kế hoạch giáo dục định hướng phát triển năng lực học sinh của mỗi trường phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường, địa phương và khả năng học tập của học sinh đối với các lớp học theo mô hình trường học mới từ năm học 2015-2016 với khung thời gian 37 tuần (học kỳ I: 19 tuần, học kỳ II: 18 tuần), đảm bảo thời gian kết thúc năm học thống nhất cả nước, có đủ thời lượng dành cho ôn tập, thí nghiệm, thực hành, tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo và kiểm tra định kỳ. Tài liệu Hướng dẫn học các môn học theo mô hình trường học mới được biên soạn với thời lượng 35 tuần (bao gồm cả ôn tập, kiểm tra). Các trường có thể sử dụng 2 tuần còn lại để tổ chức một số hoạt động đầu năm học gồm: đón học sinh đầu cấp học; tổ chức lớp học; tổ chức cho học sinh và cha mẹ học sinh tìm hiểu về chương trình giáo dục theo mô hình trường học mới; hướng dẫn tham gia một số hoạt động trong và ngoài nhà trường; kiểm tra định kỳ... Việc dạy học các môn ngoại ngữ được thực hiện theo lộ trình của Đề án dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008-2020 (theo các hướng dẫn riêng đối với từng ngoại ngữ); không bắt buộc học sinh học theo chương trình ngoại ngữ mới khi chưa đủ điều kiện. Thời lượng dành cho mỗi bài học trong tài liệu Hướng dẫn học có sự khác nhau và có thể vận dụng linh hoạt trong thực tế. Các tổ/nhóm chuyên môn đề xuất kế hoạch dạy học trong cả năm học để nhà trường xây dựng kế hoạch dạy học/giáo dục và xếp thời khóa biểu cho phù hợp (có phân phối chương trình kèm theo). II. T ổ chức dạy học v à ki ểm tra, đ ánh giá 1. T ổ chức lớp học a) S ố lượng học sinh/lớp được thực hiện theo quy định tại Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổ th ông và trư ờng phổ th ông có nhi ều cấp học ban h ành kèm theo Thông tư s ố 12/2011/TT-BGDĐT ng ày 28/3/2011 c ủa Bộ trưởng Bộ GDĐT. T ùy theo điều kiện thực tế, khuyến kh ích các trư ờng giảm sĩ số học sinh/lớp để tạo điều kiện thuận lợi cho việc tổ chức dạy học theo m ô hình trư ờng học mới. b) H ội đồng tự quản (HĐTQ) học sinh l à m ột tổ chức của học sinh, do học sinh bầu ra ở từng lớp, hoạt động theo nguy ên t ắc tự quản, d ân ch ủ, do học sinh v à vì h ọc sinh, dưới sự hướng dẫn của gi áo viên ch ủ nhiệm v à s ự hỗ trợ của cha mẹ học sinh, tập trung v ào các sinh ho ạt tập thể, kh ông làm thay vi ệc tổ chức hoạt động dạy học của gi áo viên. M ỗi lớp được chia th ành các nhóm h ọc tập, mỗi nh óm có nhóm trư ởng, thư k í... (có th ể được thay đổi trong năm học) để tổ chức hoạt động học c á nhân và h ọc theo nh óm. c) Dành m ột phần kh ông gian l ớp học để bố tr í góc h ọc tập, g óc thư vi ện, g óc c ộng đồng, bảng nội quy lớp học, g óc sinh nh ật, hộp thư "điều em muốn n ói",...; bàn gh ế được bố tr í ng ồi theo nh óm đ ể thực hiện c ác ho ạt động học tập. Khuyến kh ích các trư ờng bố tr í phòng h ọc ri êng và t ổ chức học 2 buổi/ng ày đ ối với c ác l ớp thực hiện m ô hình trư ờng học mới. Trong trường hợp kh ông b ố tr í đư ợc ph òng h ọc ri êng cho m ỗi lớp học m à ph ải sử dụng chung với lớp kh ác, nhà trư ờng c ó th ể trang bị th êm t ủ tường ở vị tr í phù h ợp cho mỗi lớp để c ác l ớp c ó th ể bố tr í và qu ản l í các d ụng cụ học tập của lớp m ình. Vi ệc tổ chức dạy học 2 buổi/ng ày (n ếu c ó) cho các l ớp học theo m ô hình trư ờng học mới được vận dụng theo hướng dẫn tại C ông văn s ố 7291/BGDĐT-GDTrH ng ày 01/11/2010 c ủa Bộ GDĐT một c ách phù h ợp. 2. B ố tr í giáo viên gi ảng dạy Vi ệc ph ân công giáo viên ch ủ nhiệm lớp v à giáo viên b ộ m ôn v ề cơ bản được thực hiện theo quy định hiện h ành. Trong th ời gian đầu thực hiện m ô hình trư ờng học mới, việc dạy học c ác bài h ọc thuộc c ác phân môn trong môn h ọc t ích h ợp (Vật l í, Hóa h ọc, Sinh học trong m ôn Khoa h ọc Tự nhi ên; L ịch sử, Địa l ý trong môn Khoa h ọc X ã h ội; Âm nh ạc, Mỹ thuật, Thể dục trong m ôn Ho ạt động gi áo d ục) do gi áo viên b ộ m ôn hi ện nay đảm nhận. Đối với c ác bài h ọc c ó n ội dung li ên môn, các t ổ/nh óm chuyên môn th ảo luận, ph ân công giáo viên ph ối hợp thực hiện hoặc c ó th ể tham mưu để hiệu trưởng lựa chọn ph ân công giáo viên có điều kiện thuận lợi nhất thực hiện. Th ông qua vi ệc triển khai m ô hình trư ờng học mới v à qua sinh ho ạt tổ/nh óm chuyên môn, giáo viên giúp nhau t ự bồi dưỡng để những năm học sau mỗi gi áo viên có th ể đảm nhận nhiều ph ân môn trong m ột m ôn h ọc t ích h ợp. 3. T ổ chức hoạt động dạy học a) Ho ạt động dạy học được thiết kế trong t ài li ệu Hướng dẫn học. C ác bài h ọc được bi ên so ạn theo một cấu tr úc th ống nhất, bao gồm c ác ho ạt động: Khởi động; H ình thành ki ến thức; Luyện tập; Vận dụng; T ìm tòi m ở rộng. Hoạt động học của học sinh trong mỗi b ài h ọc được thực hiện ở nhiều tiết học, mỗi tiết c ó th ể chỉ thực hiện một hoặc một số hoạt động. C ác ho ạt động học tập c ó th ể được thực hiện ở trong hoặc ngo ài gi ờ tr ên l ớp. b) Ngoài vi ệc tổ chức cho học sinh thực hiện c ác ho ạt động học tập ở tr ên l ớp, gi áo viên c ần ch ú tr ọng giao cho học sinh hoạt động học tập ở ngo ài l ớp học v à ở nh à, nh ất l à ho ạt động "Vận dụng" v à ho ạt động "T ìm tòi m ở rộng" với những y êu c ầu cụ thể về sản phẩm phải ho àn thành và đư ợc tổ chức đ ánh giá dư ới nhiều h ình th ức: c ó th ể cho một số học sinh c ó s ản phẩm b áo cáo trư ớc lớp để thảo luận; hướng dẫn học sinh đưa sản phẩm v ào "Góc h ọc tập" hoặc "G óc thư vi ện" để chia sẻ cho c ác b ạn trong lớp; giao cho HĐTQ học sinh tổ chức cho mỗi học sinh t ìm hi ểu v à vi ết lời nhận x ét cho s ản phẩm của bạn; giao cho mỗi học sinh chọn sản phẩm của bạn để viết nhận x ét và n ộp cho gi áo viên... V ới t ài khoản được cấp, gi áo viên có th ể tạo c ác bài h ọc giao cho học sinh thực hiện tr ên m ạng "Trường học kết nối" tại địa chỉ: http://truonghocketnoi.edu.vn. (Video hư ớng dẫn c ó th ể xem trực tiếp tr ên m ạng hoặc tải về từ trang chủ của "Trường học kết nối"). c) Không yêu c ầu gi áo viên so ạn gi áo án vì tài li ệu Hướng dẫn học đ ã hư ớng dẫn chi tiết c ác ho ạt động. Thay v ào đó, đ ể tổ chức dạy học đạt hiệu quả, gi áo viên c ần phải nghi ên c ứu trước từng b ài h ọc, dự kiến t ình hu ống c ó th ể gặp tr ên l ớp để chủ động, xử l ý, điều chỉnh c ác ho ạt động khi cần thiết; bổ sung nhiệm vụ cho học sinh giỏi, hướng dẫn đối với học sinh c ó khó khăn; ghi chép nh ững nội dung cần điều chỉnh trong t ài li ệu, c ác th ắc mắc của học sinh v à cha m ẹ học sinh về nội dung b ài h ọc, những điều cần lưu ý liên quan đ ến học sinh,… C ác n ội dung đ ó đư ợc ghi ch ép vào "S ổ tay l ên l ớp" (ghi ch ép cá nhân), các c ấp quản l í không ki ểm tra nội dung trong "Sổ tay l ên l ớp" của gi áo viên. d) Nhà trư ờng, gi áo viên thư ờng xuy ên liên h ệ với cha mẹ/người đỡ đầu (gọi chung l à cha m ẹ) học sinh, c ó th ể mời cha mẹ học sinh đến dự giờ, thăm lớp; c ách th ức li ên h ệ với cha mẹ học sinh cần linh hoạt, c ó th ể sử dụng thư điện tử, tin nhắn… e) Căn c ứ v ào n ội dung của từng b ài h ọc cụ thể, gi áo viên, h ọc sinh sử dụng thiết bị dạy học, học liệu, c ác phòng thí nghi ệm, ph òng h ọc bộ m ôn, phòng h ọc ngoại ngữ... Khuyến kh ích giáo viên, h ọc sinh tự l àm đ ồ d ùng d ạy học v à s ử dụng c ó hi ệu quả. Các yêu c ầu về đổi mới phương ph áp và hình th ức dạy học thực hiện theo tinh thần C ông văn s ố 4509/BGDĐT-GDTrH ng ày 03/9/2015 v ề việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ gi áo d ục trung học năm học 2015-2016. 4. Ki ểm tra, đ ánh giá Vi ệc kiểm tra, đ ánh giá quá trình và k ết quả gi áo d ục theo m ô hình trư ờng học mới được thực hiện theo tinh thần C ông văn s ố 4509/BGDĐT-GDTrH ng ày 03/9/2015 v ề việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ gi áo d ục trung học năm học 2015-2016 v à Hư ớng dẫn ri êng c ủa Bộ GDĐT. 5. Qu ản l ý ho ạt động dạy học, gi áo d ục Vi ệc quản l ý c ần thực hiện theo hướng bảo đảm quyền tự chủ của nh à trư ờng, tổ/nh óm chuyên môn và giáo viên; nâng cao năng l ực của đội ngũ c án b ộ quản l ý v ề c ông tác ki ểm tra, gi ám sát và h ỗ trợ c ác nhà trư ờng thực hiện kế hoạch gi áo d ục theo định hướng ph át tri ển phẩm chất v à năng l ực của học sinh. a) Chú tr ọng c ác bi ện ph áp nh ằm tạo điều kiện thuận lợi về cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, thời gian, kinh ph í…; khuy ến kh ích, t ạo động lực cho gi áo viên tích c ực, chủ động, s áng t ạo trong thực hiện kế hoạch, đề xuất điều chỉnh, b áo cáo k ết quả v à kinh nghi ệm tổ chức c ác ho ạt động gi áo d ục theo m ô hình trư ờng học mới. b) Các ho ạt động chỉ đạo, thanh tra, kiểm tra của cấp tr ên đ ều phải t ôn tr ọng kế hoạch gi áo d ục đ ã đư ợc ph ê duy ệt của nh à trư ờng. C ác c ấp quản l ý chưa x ếp loại giờ dạy, chưa thanh tra hoạt động sư phạm của gi áo viên d ạy học theo m ô hình trư ờng học mới nếu gi áo viên không có nguy ện vọng được xếp loại, được thanh tra. c) T ập trung đổi mới sinh hoạt của tổ/nh óm chuyên môn thông qua ho ạt động nghi ên c ứu b ài h ọc. Tăng cường c ác ho ạt động dự giờ, r út kinh nghi ệm (trong đ ó có vi ệc c ác giáo viên trung h ọc cơ sở tham gia dự giờ, trao đổi kinh nghiệm với c ác giáo viên d ạy theo m ô hình m ới ở cấp tiểu học) để điều chỉnh v à góp ý điều chỉnh nội dung t ài li ệu Hướng dẫn học; ho àn thi ện từng bước cấu tr úc n ội dung, ph ân ph ối chương tr ình các môn h ọc, phương ph áp và hình th ức tổ chức dạy học, kiểm tra, đ ánh giá k ết quả học tập của học sinh theo định hướng ph át tri ển năng lực học sinh. N ên ghi hình các tiết dạy v à các cu ộc họp, thảo luận/r út kinh nghi ệm để l àm tư li ệu chia sẻ cho gi áo viên tham kh ảo. T ổ chức tốt hoạt động sinh hoạt chuy ên môn theo c ụm trường; cử người phụ tr ách t ổ chức v à qu ản l ý các ho ạt động chuy ên môn trên "Trư ờng học kết nối" v à ch ỉ đạo c ác trư ờng t ích c ực tham gia c ác ho ạt động chuy ên môn trên m ạng; tăng cường tổ chức c ác h ội thảo, đ ánh giá t ổng kết, r út kinh nghi ệm trong việc thực hiện m ô hình trư ờng học mới. d) Tăng cư ờng c ác ho ạt động trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm về kế hoạch gi áo d ục theo định hướng ph át tri ển năng lực học sinh th ông qua các hình th ức tổ chức hội nghị, hội thảo, học tập, giao lưu giữa nh à trư ờng với c ác cơ s ở gi áo d ục triển khai m ô hình trư ờng học mới v à các cơ s ở gi áo d ục kh ác. III. T ổ chức v à qu ản l ý các ho ạt động chuy ên môn trên "Trư ờng học kết nối" Ngay sau khi tri ển khai tập huấn c án b ộ quản l ý, giáo viên c ốt c án tri ển khai m ô hình trư ờng học mới cấp tỉnh, c ác S ở GDĐT chỉ đạo c ác nhà trư ờng tiếp tục triển khai c ác n ội dung tập huấn đến từng c án b ộ quản l ý, giáo viên, nhân viên tham gia tri ển khai m ô hình trư ờng học mới tại tổ/nh óm chuyên môn; ch ủ động tổ chức v à qu ản l ý các ho ạt động chuy ên môn trên "Trư ờng học kết nối" để theo d õi và h ỗ trợ hoạt động chuy ên môn trong các trư ờng tham gia m ô hình trư ờng học mới; tạo m ôi trư ờng chia sẻ, thảo luận, hỗ trợ lẫn nhau giữa c ác trư ờng tr ên ph ạm vi to àn t ỉnh; tổ chức c ác ho ạt động học tập trải nghiệm s áng t ạo của học sinh tr ên m ạng (tại địa chỉ: http://truonghocketnoi.edu.vn , không gian "Trư ờng học mới"/tổ chức v à qu ản l ý c ấp tỉnh) theo C ông văn s ố 3524/BGDĐT-GDTrH ng ày 14/7/2015 c ủa Bộ GDĐT về việc hướng dẫn triển khai tập huấn m ô hình trư ờng học mới cấp THCS. IV. Trách nhi ệm của c ác c ấp quản l ý giáo d ục v à cơ s ở gi áo d ục 1. Đ ối với sở GDĐT, ph òng GDĐT - Báo cáo v ới c ác c ấp l ãnh đ ạo địa phương, tổ chức tốt c ông tác tuyên truy ền s âu r ộng trong c ác c ấp quản l ý, cán b ộ, gi áo viên, h ọc sinh, cha mẹ học sinh v à c ộng đồng x ã h ội về m ô hình trư ờng học mới cấp THCS; - Hư ớng dẫn, chỉ đạo, kiểm tra việc thực hiện của c ác trư ờng triển khai m ô hình trư ờng học mới cấp THCS; - Ưu tiên đ ầu tư cho c ác trư ờng về cơ sở vật chất, thiết bị, học liệu, gi áo viên, kinh phí;… đ ể c ác trư ờng c ó điều kiện thực hiện tốt m ô hình trư ờng học mới cấp THCS. 2. Đ ối với c ác trư ờng - Ph ối hợp tổ chức c ông tác tuyên truy ền n âng cao nh ận thức của c án b ộ, gi áo viên, h ọc sinh, cha mẹ học sinh v à c ộng đồng x ã h ội tr ên đ ịa b àn v ề m ô hình trư ờng học mới cấp THCS. Huy động sự tham gia thường xuy ên c ủa gia đ ình, c ộng đồng v ào công tác qu ản l ý và ho ạt động gi áo d ục của nh à trư ờng trong m ô hình trư ờng học mới cấp THCS. -T ổ chức thực hiện đồng bộ c ác thành t ố của m ô hình trư ờng học mới theo c ác văn b ản v à tài li ệu hướng dẫn của c ác c ấp quản l ý giáo d ục; - Thư ờng xuy ên t ổ chức sinh hoạt tổ/nh óm chuyên môn đ ể nghi ên c ứu, điều chỉnh t ài li ệu Hướng dẫn học ph ù h ợp với điều kiện, ho àn c ảnh của nh à trư ờng v à năng l ực của học sinh; tổ chức dạy học v à d ự giờ, ph ân tích gi ờ dạy, r út kinh nghi ệm để ho àn thi ện c ác bài h ọc, tiến tr ình d ạy học v à phương pháp t ổ chức hoạt động dạy học theo C ông văn s ố 5555/BGDĐT-GDTrH ng ày 08/10/2014 v ề việc hướng dẫn sinh hoạt chuy ên môn v ề đổi mới phương ph áp d ạy học v à ki ểm tra, đ ánh giá; t ổ chức v à qu ản l í các ho ạt động chuy ên môn c ủa trường trung học/trung t âm giáo d ục thường xuy ên qua m ạng. Ghi h ình các tiết dạy v à các bu ổi thảo luận, r út kinh nghi ệm để l àm tư li ệu chia sẻ cho gi áo viên thông qua di ễn đ àn trên m ạng. Tổ chức phong tr ào t ự l àm và s ử dụng đồ d ùng d ạy học. Trong quá trình th ực hiện, c ác s ở GDĐT, ph òng GDĐT thư ờng xuy ên theo dõi, ch ỉ đạo, tạo điều kiện cho c ác trư ờng triển khai m ô hình trư ờng học mới cấp THCS đạt hiệu quả; ch ú tr ọng tổng kết, r út kinh nghi ệm v à báo cáo thư ờng xuy ên tình hình tri ển khai về Bộ GDĐT (qua Vụ Gi áo d ục Trung học)./. Nơi nh ận: - Như trên; - B ộ trưởng (để b áo cáo); - Các Th ứ trưởng (để biết); - Thanh tra B ộ, Vụ GDTH, Dự án GPE-VNEN (đ ể thực hiện); - Lưu: VT, V ụ GDTrH. KT. B Ộ TRƯỞNG TH Ứ TRƯỞNG Nguy ễn Vinh Hiển