1145/BXD-KHCN

Công văn 1145/BXD-KHCN năm 2015 hướng dẫn nhà an toàn theo các cấp bão do Bộ Xây dựng ban hành B Ộ XÂY D Ự NG ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 1145/ BXD-KHCN V/v hướng dẫn nhà an toàn theo các cấp bão Hà Nội, ngày 28 tháng 0 5 năm 20 1 5 Kính gửi: - Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống thiên tai; - Các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; - Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Thực hi ện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và theo nội dung công văn số 18/TWPCTT ngày 23/4/2015 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống thiên tai về việc Hướng dẫn nhà an toàn theo các cấp bão. Bộ Xây dựng hướng dẫn tạm thời nhà an toàn theo các cấp bão tập trung vào đối tượng nhà ở của dân kèm công văn này. Đ ề nghị Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống thiên tai, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn các tỉnh, thành phố căn cứ vào hướng dẫn nêu trên để tổ chức thực hiện. Bộ Xây dựng chỉ đạo các đơn vị thuộc Bộ tiếp tục nghiên cứu, rà soát lại tiêu chuẩn , quy chuẩn kỹ thuật và hướng dẫn nhà an toàn đối với bão mạnh, siêu bão đ ể phù hợp với biến đ ổ i khí hậu. Trong quá trình thực hiện nếu có tình huống phát sinh đề nghị các Bộ ngành, địa phương phản ánh kịp thời về Bộ Xây dựng để có hướng dẫn cụ thể. Nơi nhận: - Như trên; - Bộ trưởng Trịnh Đình Dũng (để b/c); - Lưu: VT, KHCN&MT. KT. BỘ TRƯỞNG THỨ TRƯỞNG Lê Quang Hùng HƯỚNG DẪN NHÀ AN TOÀN THEO CÁC CẤP BÃO (Kèm theo Công văn số 1145 /BXD-K H CN ngày 28 tháng 5 năm 2015 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng) I. PHÂN LOẠI CẤP GIÓ BÃO Theo “Quy chế báo áp thấp nhiệt đới, bão, lũ” tại Quyết định số 17/2011/QĐ-TTg do Thủ tướng Chính phủ ký ngày 14/3/2011” quy định như sau: - Sức gió mạnh nhất trong xoáy thuận nhiệt đới (bão) là tốc độ gió trung bình lớn nhất xác định trong thời gian 02 phút quan tr ắ c (tính bằng cấp gió Beau f ort); - Gió giật là tốc độ gió tăng lên tức thời được xác định trong khoảng 02 giây; - Áp thấp nhiệt đới là một xoáy thuận nhiệt đới có sức gió mạnh nhất từ cấp 6 đến cấp 7 và có th ể có gió giật; - Bão là một xoáy thuận nhiệt đới có sức gió mạnh nhất từ cấp 8 trở lên và có thể có gió giật. Bão có sức gió mạnh nhất từ cấp 10 đến cấp 11 đ ược gọi là bão mạnh, từ cấp 12 trở l ên được gọi là bão rất mạnh. Từ các quy định “Quy chế báo áp thấp nhiệt đới, bão, lũ ” tại Quyết định số 17/2011/QĐ-TTg do Thủ tướng Chính phủ ký ngày 14/3/2011, bão ở Việt Nam được phân thành các l oại: bão, bão mạnh, bão rất mạnh, siêu bão (chi tiết xem Bảng 1). Bảng 1. Cấp gi ó v à cấp sóng Cấp gió theo th a ng B e aufort Phân loại bão Tốc độ gió Độ cao sóng trung bình Mức độ nguy hại m/s Km/h m 0 1 2 3 0 ÷ 0,2 0,3 ÷ 1,5 1,6 ÷ 3,3 3,4 ÷ 5,4 <> 1 ÷ 5 6 ÷ 11 12 ÷ 19 0,1 0,2 0,6 Gió nhẹ. Không gây nguy hại. 4 5 5,5 ÷ 7,9 8,0 ÷ 10,7 20 ÷ 28 29 ÷ 38 1,0 2,0 Cây nhỏ có lá bắt đầu lây động. Ảnh hưởng đến lúa đang phơi màu Biển động mạnh. Thuyền đánh cá bị chao nghiêng, phải cuốn bớt buồm. 6 7 Á p th ấ p nhiệt đới 1 0 ,8 ÷ 13,8 13,9 ÷ 17,1 39 ÷ 49 50 ÷ 61 3 , 0 4 , 0 Cây cối rung chuyển. Khó đi ngược gi ó . Bi ể n động. Nguy hi ể m đối với tàu th uyền . 8 9 Bão 17,2 ÷ 20,7 20,8 ÷ 24,4 62 ÷ 74 75 ÷ 88 5,5 7,0 Gió làm gãy cành cây, tốc mái nhà làm thiệt hại về nhà cửa. Không thể đi ngược gió. Bi ể n động r ấ t mạnh. Rất nguy hi ể m đối với tàu thu yền . 10 11 Bão mạnh 24,5 ÷ 28,4 28,5 ÷ 32,6 89 ÷ 102 103 ÷ 117 9,0 11,5 Làm đổ cây cối, nhà cửa, cột điện. Gây thiệt hại rất nặng. Biển động dữ dội. Làm đắm tàu thuyền. 12 13 14 Bão r ấ t mạnh 32,7 ÷ 36,9 37,0 ÷ 41,4 41,5 ÷ 46,1 118 ÷ 133 134 ÷ 149 150 ÷ 166 14,0 Sức phá hoại cực lớn. Sóng biển cực kỳ mạnh. Đánh đắm tàu biển có trọng tải lớn. 15 16 17 Siêu bão 46,2 ÷ 50,9 51,0 ÷ 56,0 56,0 ÷ 61,2 167 ÷ 183 184 ÷ 201 202 ÷ 220 Trên 14,0 Sức phá hoại cực lớn. Sóng bi ể n cực kỳ mạnh. Đánh đắm tàu biển có trọng tải lớn. II. PHÂN LOẠI NHÀ 1. Phân loại nhà theo thiết kế Nhà hiện hữu gồm ba dạng: (i) Nhà xây dựng theo tiêu chuẩn (Nhà theo tiêu chuẩn), (ii) nhà xây dựng không theo tiêu chuẩn (Nhà phi tiêu chuẩn) và (iii) các loại nhà còn lại. 1.1. Nhà theo tiêu chuẩn Nhà theo tiêu chuẩn trong hướng d ẫn này là nhà được thiết kế và thi công tuân thủ các tiêu chuẩn và các quy định về quản lý xây dựng của Nhà nước. Nhà theo tiêu chuẩn chịu được cấp gió bão trong giới hạn tính toán thiết k ế theo phân vùng áp lực gió và tuổi thọ công trình của tiêu chuẩn hiện hành. Khi cấp bão l ớn hơn cấp thiết kế, cần có biện pháp phòng chống và gia cố, đặc biệt đối với các kết cấu bao che và kết cấu mái. Trong trường hợp cần thiết cần tiến hành di dân tới nơi trú ngụ an toàn. 1.2. Nhà phi tiêu chuẩn Nhà phi tiêu chuẩn trong hướng dẫn này là nhà không được thiết kế và thi công theo các tiêu chuẩn và các quy định về quản lý xây dựng của Nhà nước. Khi có bão các nhà này có thể không đảm bảo an toàn phòng chống bão. Do đó, việc đánh giá an toàn nhà theo cấp bão cần được tập trung vào đối tượng nhà phi tiêu chuẩn. 1.3. Các loại nhà còn lại Các loại nhà còn lại trong hướng d ẫ n này là nhà có kết cấu chịu lực chính được tính toán thiết kế và thi công theo tiêu chuẩn nhưng các kết cấu mái, tường làm b ằ ng tôn, fi brô xi măng hoặc các vật liệu tương tự không được thiết kế và thi công theo tiêu chuẩn. 2. Phân loại theo mức độ kiên cố Nhà phi tiêu chuẩn được phân thành các loại như sau: a) Nhà kiên cố: Là nhà có ba kết cấu chính: cột, mái, tường đều được làm bằng vật liệu bền chắc; b) Nhà bán kiên cố: Là nhà có hai trong ba kết cấu chính cột, mái, tường đều được làm b ằ ng vật liệu bền ch ắ c; c) Nhà thiếu kiên cố: Là nhà có một trong ba kết cấu chính cột, mái, tường được l àm bằng vật liệu bền chắc; d) Nhà đơn sơ: Là nhà có cả ba kết cấu chính cột, mái, tường đều được làm b ằ ng vật liệu không bền chắc. Đặc điểm nhận dạng vật liệu bền chắc, không bền chắc được thể hiện trong bảng 2. Bảng 2. Đặc điểm nhận dạng vật liệu bền chắc, không b ề n chắc Vật liệu Kết cấu chính Cột, dầm Mái Tường bao che Vật liệu bền chắc 1. Bê tông cốt thép; 2. Xâ y gạch/đá; 3. S ắt/thép/gỗ bền ch ắ c; 1. Bê tông cốt thép; 1. Bê tông cốt thép ; 2. Xây gạch/đá; 3. Gỗ/kim loại; Vật liệu không bền chắc 4. Gỗ tạp/tre; 5. Vật liệu khác 2. Ngói (xi măng, đất nung); 3. Tấm lợp (xi măng, kim loại); 4. Lá/rơm rạ/giấy dầu; 5. Vật liệu khác 4. Đất/vôi/rơm 5. Phiên/ l iếp/ván ép 6. Vật liệu khác III. HƯỚNG DẪN NHÀ AN TOÀN THEO CẤP BÃO Căn cứ vào các nộ i dung ở Bản g 1 và Phần II, việc đánh giá an toàn nhà theo cấp bão như sau: 1. Nhà theo tiêu chuẩn Nhà theo tiêu chuẩn chịu được cấp bão trong giới hạn tính toán thiết kế, khi cấp bão lớn hơn cần có biện pháp phòng ch ố ng và gia c ố , đặc biệt đ ố i với các kết c ấ u bao che và kết cấu mái. Trong trường hợp cần thiết cần tiến hành di dân tới nơi trú n g ụ an toàn. 2. Nhà phi tiêu chuẩn a) Nhà kiên c ố nằm riêng lẻ ở vị trí trống trải, ven sông, ven biển chịu được bão đến cấp 10. Khi xảy ra bão đến cấp 11, cần có biện pháp phòng chống và gia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 11, mọi n g ười dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đến nơi trú n gụ an t oàn; b) Nhà bán kiên cố n ằ m riêng lẻ ở vị trí trống trải, ven sông, ven biển chịu được bão đến cấp 8. Khi xảy ra bão từ cấp 9 đến 10, cần có biện pháp phòng chố ng và gia cố nhà. Khi xảy ra bão tr ê n cấp 10, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đến nơi trú ngụ an toàn; c) Nhà thi ế u kiên cố nằm ri ê ng lẻ ở vị trí trống trải, ven sông, v e n bi ể n chịu được bão đến cấp 7. Khi xảy ra bão từ cấp 8 đến 9, cần có biện pháp phòng chống và gia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 9, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đến nơi trú ngụ an toàn; d) Nhà đơn sơ n ằ m riêng lẻ ở vị trí trống trải, ven sông, ven biển chịu được b ã o đ ế n cấ p 6. Khi xảy ra bão từ cấp 7 đ ến 8 , cần có biện pháp phòng chống và gia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 8, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đ ế n nơi trú ngụ an toàn; e) Nhà kiên cố xây dựng thành cụm, ở vị trí có che chắn chịu được bão đến cấp 11. Khi xảy ra bão đ ế n cấp 12, cần có biện pháp phòng chống và gia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 12, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đến nơi trú ngụ an toàn; f) Nhà bán kiên cố xây dựng thành cụm, ở vị trí có che chắn chịu được bão đến cấp 9. Khi xảy ra bão từ cấp 10 đến 11, cần có biện pháp phòng chống và gia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 11, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đến nơi trú ngụ an toàn; g) Nhà thi ế u kiên c ố xây dựng thành cụm, ở vị trí có che ch ắ n chịu được bão đến cấp 8. Khi xảy ra bão từ cấp 9 đến 10, cần có biện pháp phòng chống và g ia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 10, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải được di dời đ ế n nơi trú ngụ an toàn; h) Nhà đơn sơ xây dựng thành cụm, ở vị trí có che chắn chịu được bão đến cấp 7. Khi x ảy ra bão từ cấp 8 đến 9, cần có biện pháp phòng chống và gia cố nhà. Khi xảy ra bão trên cấp 9, mọi người dân ở trong các ngôi nhà này phải đ ược di dời đến nơi trú ngụ an toàn. Bảng 3. Hướng dẫn an toàn theo các cấp bão cho nhà phi tiêu chuẩn 3. Các loại nhà còn lại Với loại nhà này, các kết cấu chịu l ực chính chịu được cấp bão trong giới hạn thiết kế, khi cấp bão lớn hơn cần có biện pháp phòng chống và gia cố. Riêng đối với các kết cấu bao che và kết cấu mái, với bão từ cấp 8 đến 9 trở lên phải có biện pháp phòng chống và gia cố chốn g sập đ ổ và tốc mái. Trong trường hợp cần thiết cần tiến hành di dân tới nơi trú ngụ an toàn. 4. H ướ ng dẫn triển khai - H ướng dẫn nhà an toàn theo các cấp bão nêu trên cũng được áp dụng đối với cấp gió giật; - Các giải pháp phòng ch ố ng và gia cố nhà phòng, chống bão thực hiện theo các quy định của Bộ Xây dựng trong “Hướng dẫn kỹ thuật xây dựng phòng và giảm thiểu thiệt hại do b ã o cho nhà ở” và “ Phòng chống b ã o cho nhà đã xây dựng ” cũng như các tài liệu khác đã ban hành. - Khi xảy ra bão thường k è m theo mưa lớn gâ y lũ lụt, sạt lở. Vì vậy, các nhà xây dựng nơi khu vực triền đ ồi, sườn núi cần chú ý các biện pháp phòng, chống lũ lụt hoặc di dân tới nơi trú ngụ an toàn. - Khi bão xảy ra các vùng ven biển thường xảy ra hiện tượng nước biển dâng và sóng lớn, vì vậ y cần chú ý đến các biện pháp đảm bảo an toàn cho người dân, nhà cửa và tài sản. - Trước mùa mưa bão, chính quyền các cấp tổ chức phân loại nhà, công trình theo hướng dẫn trên. - Các công trình công cộng như trường học, trụ sở cơ quan nhà nước... được thiết kế và thi công tuân thủ tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật khi xảy ra bão không vượt quá cấp bão tron g thiết kế có thể là địa điểm bố trí trú ngụ an toàn. Khi xảy ra bão có cấp lớn hơn cấp thiết kế phải di dân ra khỏi vùn g ảnh hưởng của bão đến vùng an toàn. - Các công trình phục vụ di dân tránh bão phải được kiểm tra về điều kiện kỹ thuật, sự phù hợp của côn g trình với các tiêu chuẩn, quy chuẩn hiện hành và điều kiện địa hình địa vật để tránh x ảy ra lũ lụt. Trong trường hợp cần thi ế t phải tiến hành gia cố đ ể đảm bảo an toàn. - Công trình phục vụ trú ngụ an toàn cho người dân khi có siêu bão phải được thiết kế theo cấp bão do Bộ Tài nguyên và Môi trường công bố với chu kỳ l ặ p 100 năm.