TCVN11027:2015

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11027:2015 (ISO 295:2004) về Chất dẻo - Đúc ép mẫu thử vật liệu nhiệt rắn TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 11027:2015 ISO 295:2004 CHẤT DẺO - ĐÚC ÉP MẪU THỬ VẬT LIỆU NHIỆT RẮN Plastics - Compression moulding o f test spec i mens of thermosetting materials Lời nói đầu TCVN 11027:2015 hoàn toàn tương đương ISO 295:2004. TCVN 11027:2015 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC61 Chất dẻo biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. CHẤT DẺO - ĐÚC ÉP MẪU THỬ VẬT LIỆU NHIỆT RẮN Plastics - Compression moulding o f test spec i mens of thermosetting materials 1. Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này: - thiết lập nguyên tắc chung và quy trình chuẩn bị mẫu thử của vật liệu nhi ệ t rắn được đúc gia nhiệt và đúc áp lực từ các tổ hợp đúc khác nhau; - quy định chi ti ế t đối với việc chuẩn bị mẫu thử được bao gồm báo cáo thử nghiệm về các tính ch ấ t; - đưa ra nguy ê n tắc chung đối với thiết kế khuôn đ ể chuẩn bị mẫu thử. Các điều kiện được yêu cầu cho việc chuẩn bị, có t í nh tái lập đối với mẫu thử s ẽ cho ra các kết quả so sánh được thảo luận liên quan đến vật liệu đang xem xét. Phương pháp áp dụng đối với tổ hợp đúc nhiệt rắn dạng bột (PMC) c ó gốc nhựa phenolic, chất dẻo amin, melamin/phenol, epoxy và polyeste không no. Do bản chất của một số tổ hợp đúc nhất định, tính ch ấ t chảy của chúng hoặc các yếu tố biến đổi khác, có th ể c ầ n phải chuẩn bị mẫu thử theo phương pháp đặc biệt. Việc chuẩn bị theo phương pháp đặc biệt thông thường theo sự thỏa thuận giữa các bên liên quan và được ghi lại trong báo cáo đúc. 2. Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn sau đây là cần thiết để áp dụng tiêu chuẩn này. Đ ố i với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố th ì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên b ả n mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có). TCVN 6039-1:2015 ( ISO 1183-1:2012) Ch ấ t dẻo - X á c định khối lượng ri ê ng của chất dẻo không xốp - Ph ầ n 1: Phương pháp ngâm, phương ph á p Picnomet l ỏ ng và phương pháp chuẩn độ. ISO 472, Plastics - Vocabulary (Chất dẻo - Từ vựng). ISO 3167, Plastics - Multipurpose test specimens (Chất dẻo - M ẫ u thử đa mục đích). ISO 4287, Geometrical Product Speci f ications (GPS) - Sur f ace texture: Pro f ile method - Terms, de f initions and sur f ace texture parameters [Đặc t í nh hình học của sản phẩm (GPS) - Kết c ấ u bề mặt: Phương pháp biên dạng - Thuật ngữ, định nghĩa và thông số kết cấu bề m ặ t]. ISO 14526-1, Plastics - Phenolic powder moulding compounds (PF-PMCs) - Part 1: Designation system and basis for speci f ications [Ch ấ t dẻo - Tổ hợp đúc ph e nolic dạng bột (PF-PMC) - Phần 1: Hệ thống ký hiệu và cơ sở cho yêu cầu kỹ thuật]. ISO 14526-2, Plastics - Phenolic powder moulding compounds (PF-PMCs) - Part 2: Preparation of test specimens and determination of properties [ Ch ấ t d ẻ o - Tổ h ợ p đúc phenolic dạng bột (P F -PMC) - Phần 2: Chuẩn bị mẫu thử và xác định các tính chất]. ISO 14526-3, Plastics - Phenolic powder moulding compounds (PF-PMCs) - Part 3: Requirements for selected moulding compounds (Chất dẻo - Tổ hợp đúc phenolic dạng bột (P F -PMC) - Phần 3: Các yêu c ầ u đ ố i với tổ hợp đúc được lựa chọn). ISO 14527 - 1, Plastics - Urea-formaldehyde and urea/melamine- f ormaldehyde powder moulding compounds (UF- and UF/MF-PMCs) - Part 1: Designat i on system and basis for speci f ications [Chất dẻo - Tổ hợp đúc ure- f omadehyt và ure/melamin f omandehyt dạng bột (UF-và UF/MF-PMC) - Phần 1: Ký hiệu và cơ sở cho yêu cầu kỹ thuật]. ISO 14527-2, Plastics - Urea-formaldehyde and urea/melamine- f ormaldehyde powder moulding compounds (UF- and UF/MF-PMCs) - Part 2: Preparation of test specimens and determinat i on of properties [Ch ấ t dẻo - T ổ hợp đúc ure-fomadehyt và ure/melamin f omandehyt dạng bột (UF-và UF/MF-PMC) - Phần 2: Chuẩn bị mẫu thử và xác định các tính chất]. ISO 14527-3, Plastics - Urea- f ormaldehyde and urea/melamine-formaldehyde po w der moulding compounds (UF- and UF/MF-PMCs) - Part 3: Requirements for select e d moulding compounds [Chất dẻo - T ổ hợp đúc ure-fomadehyt và ure/melamin f omandehyt dạng bột (UF-và UF/MF-PMC) - Phần 3: C á c yêu cầu đối với tổ hợp đúc được lựa chọn)]. ISO 14528-1, Plastics - Melamine- f ormaldehyde powder moulding compounds (MF-PMCs) - Part 1: Des i gnation system and basis for speci f ications (Chất d ẻ o - T ổ hợp đúc melamin- f omandehyt dạng bột (MF-PMC) - Phần 1: Hệ thống ký hiệu và cơ sở cho yêu cầu kỹ thuật]. ISO 14528-2, Plastics - Melamine- f ormaldehyde powder moulding compounds (MF-PMCs) - Part 2: Preparation of test specimens and determination of properties [ Chất dẻo - Tổ hợp đúc melamin- f omandehyt dạng bột (MF-PMC) - Phần 2: Chuẩn bị mẫu thử và xác định c á c tính ch ấ t]. ISO 14528-3, Plastics - M e lamine- f ormaldehyde powder moulding compounds (MF-PMCs) - Part 3: Requirements for selected moulding compounds [Chất dẻo - Tổ hợp đúc melamin- f omandehyt dạng bột (M F -PMC) - Phần 3: Các yêu cầu đối với tổ hợp đúc được lựa chọn]. ISO 14529-1, Plastics - Melamine/phenolic powder moulding compounds (MP-PMCs) - Par t 1: Des i gnation system and basis for speci f ications [Chất dẻo - Tổ hợp đúc melamin/phenolic dạng bột (MP-PMC) - Phần 1: Hệ thống ký hiệu và cơ sở cho yêu cầu kỹ thuật]. ISO 14529-2, Plastics - Melamine/phenolic powder moul di ng compounds (MP-PMCs) - Part 2: Preparation of test specimens and determination of properties [Chất d ẻ o - Tổ hợp đúc melamin/ phenolic dạng bột (MP-PMC) - Phần 2: Chuẩn bị mẫu thử v à xác định các tính chất]. ISO 14529-3, Plastics - Melamine/phenolic powder moulding compounds (MP-PMCs) - Part 3: Requirements for selected moulding compounds [Chất dẻo - Tổ hợp đúc melamin/phenolic dạng bột (MP-PMC) - Phần 3: Các yêu cầu đối với tổ hợp đúc được lựa chọn]. ISO 14530-1, Plastics - Unsaturated-polyester powder moulding compounds (UP-PMCs) - Part 1: Designation system and basis for specifications (Ch ấ t dẻo - Tổ hợp đúc polyeste không no dạng bột (UP-PMC) - Phần 1: H ệ thống ký hiệu v à cơ sở cho y ê u cầu kỹ thuật]. ISO 14530-2, Plastics - Unsaturated-polyester powder moulding compounds (UP-PMCs) - Part 2: Preparation of test specimens and determination of proper t ies [Chất dẻo - Tổ hợp đúc polyeste không no d ạng bột (UP-PMC) - Ph ầ n 2: Chu ẩ n bị mẫu thử và xác định c á c tính ch ấ t]. ISO 14530-3, Plastics - Unsaturated-polyester pow d er moulding compounds (UP-PMCs) - Part 3: Requirements for selected moulding compounds [ Ch ấ t dẻo - Tổ hợp đúc polyeste không no dạng bột (UP-PMC) - Phần 3: Các y ê u cầu đối với tổ hợp đúc được lựa chọn]. ISO 15252-1, Plastics - Epoxy powder moulding compounds (EP-PMCs) - Part 1: Designation system and basis for speci f ications [Ch ấ t dẻo - Tổ hợp đúc epoxy dạng bột (EP-PMC) - Phần 1: H ệ thống ký hiệu và cơ sở cho yêu c ầ u kỹ thuật]. ISO 15252-2, Plastics - Epoxy powder moulding compounds (EP-PMCs) - Part 2: Preparation of test specimens and determination of properties [Chất dẻo - Tổ hợp đúc epoxy dạng bột (EP-PMC) - Ph ầ n 2: Chuẩn bị m ẫ u thử và xác định các t í nh ch ấ t]. ISO 15252-3, Plastics - Epoxy powder moulding compounds (EP-PMCs) - Part 3: Requirements for selected moulding compounds [Chất d ẻ o - Tổ hợp đ úc epoxy dạng bột (EP-PMC) - Phần 3: Các yêu cầu đ ố i với tổ hợp đúc được lựa chọn]. 3. Thuật ngữ và định nghĩa Trong tiêu chuẩn áp dụng các thuật ngữ và đ ị nh nghĩa trong ISO 472 và các thuật ngữ, định nghĩa sau: 3.1. Ch ê nh lệch nhiệt độ theo kh ô ng gian (spatial temperature differences) Chênh lệch nhiệt độ tồn tại đồng thời tại các điểm khác bên trong khuôn sau khi thiết bị điều chỉnh nhiệt độ được cài đặt tại nhiệt độ đã cho và sau khi đạt được trạng thái cân b ằ ng nhiệt không đổi. 3.2. Chênh lệch nhiệt độ theo thời gian (temporal temperature differences) Chênh lệch nhiệt độ c ó thể xuất hiện tại một điểm đơn lẻ đ ã biết bên trong khuôn tại các t hời điểm khác nhau sau khi thiết bị điều chỉnh nhiệt độ được cài đặt tại nhiệt độ đã cho và sau khi đạt được trạng thái cân b ằ ng nhiệt không đ ổ i. 3.3. Thời gian khâu mạch hay thời gian đóng rắn (crosslingking time or cure time) Khoảng thời gian giữa lúc kết thúc hoạt động đóng khuôn và bắt đầu hoạt động m ở khuôn. CHÚ THÍCH: Trong thực tế, thời gian khâu mạch thường được tính là từ thời điểm khi áp su ấ t đạt đến giá trị quy định. 4. Thiết bị, dụng cụ 4.1 . Khuôn ép, bằng thép, có khả năng chịu được nhiệt độ và áp suất đúc theo quy định. Khuôn phải được thiết kế sao cho lực ép được truyền vào vật liệu đúc mà không bị thất thoát đáng kể. Khuôn ép có thể là khuôn loại một ổ hoặc nhiều ổ. H ìn h 1 thể hiện ví dụ về khuôn dương một ổ. Ổ của khuôn có thể có hình dạng của mẫu thử đa mục đích theo ISO 3167. Trong một số t rường hợp, ví dụ, đối với vật liệu đúc là chất dẻo amin, khu ô n bán dương là thích hợp hơn, t hậm chí áp suất trên vật liệu đúc không th ể xác định r õ . Trong trư ờ ng hợp này, độ dày mẫu thử phải được điều ch ỉ nh bằng cách sử dụng mi ế ng chêm trên đư ờ ng phân khuôn. Ổ khuôn có thể có h ì nh dạng khác nhau, ví dụ t ấ m vuông, hình đĩa hoặc mẫu thử đa mục đích t heo ISO 3167. Đối với bột đúc, nên sử dụng khuôn một ổ “loại E TCVN 11027 (ISO 295) ” có kích thước 120 mm x 120 mm. Trong báo cáo đúc, tấm được k ý hiệu l à “loại E h TCVN 11027 (ISO 295) ” , trong đó h là độ d ày tính bằng milim é t (ví dụ, “ loại E4 TCVN 11027 (ISO 295) ” đối với có độ dày 4 mm và kích thước 120 mm x 120 mm). Đa số phương pháp thử yêu c ầ u độ dày 4 mm, tuy nhiên, đối với một vài phương pháp thử, ví dụ phép đo một số tính chất điện, có thể yêu cầu tấm m ỏ ng hơn. Khi có tranh chấp, phải sử dụng kích thước được quy định trong quy trình thử nghi ệ m. Việc sử d ụng t ấ m cho phép mẫu thử theo yêu cầu cắt được bằng máy. M ẫ u thử kh ô ng được lấy từ cạnh của tấm. Lề 10 mm được khuyến nghị sử dụng. Bề mặt khuôn phải không bị nhiễm bẩn hoặc hư hại trên bề m ặ t và c ó độ nhám Ra trong khoảng 0,4 µ m và 0,8 µ m, (xem ISO 4287). Mạ crom là không cần thi ết nhưng mạ có thể ngăn ngừa dí nh khuôn. Góc c ó cạnh vát, nếu có, không được lớn hơn 3 ° (xem Hình 1). Khe h ở giữa vách thẳng của ổ v à vách của khuôn kh ô ng được quá 0,1 mm (xem Hình 1). Kích thước e ’ được t í nh sao cho không có r ủ i ro làm hư hại khuôn khi khuôn không có vật liệu. Khuôn ph ả i có ổ đủ thể tích (xem Hình 1) để cho phép nạp toàn bộ vật liệu trong một lần thao tác. Vật liệu đúc dạng khối có thể tích từ hai đến m ườ i lần so với thể tích của vật đúc. Kích thước t í nh b ằ ng milimét CHÚ D Ẫ N: 1. chi ề u sâu của ổ khu ô n 2. lỗ cho que dò và nhiệt kế 3. khe hở 4. cạnh xi ê n 5. ổ khuôn 6. k í ch thư ớ c e ’ 7. k í ch thước e H ì nh 1 - Ví dụ về khuôn dương một ổ Khuôn có thể được lắp chốt đẩy. N ế u các chốt đẩy được sử dụng (xem Hình 2), ch ú ng không được làm biến dạng mẫu thử. Nếu các phần được đ ẩ y ra bằng đáy có thể chuyển động được của khuôn (xem Hình 3), không được để xảy ra rò rỉ đáng kể vật liệu tại chỗ n ỗ i giữa đáy và vách ổ. Do mặt mẫu đúc tiếp xúc với mặt khuôn dưới được gia nhiệt với thời gian dài hơn trong quá trình giữa đổ và ép, có thể đánh giá hai mặt mẫu thử được phân biệt b ằ ng cách đánh dấu cố định trong ổ. Sử dụng đánh dấu trong ổ khuôn cũng có thể giúp nh ậ n biết hướng mà mẫu thử được l ấ y ra khỏi bàn ép, nếu cần thiết. Ví dụ về cách đánh dấu ổ được n ê u trong Phụ lục A. CH Ú D Ẫ N: 1 chốt đ ẩ y Hình 2 - V í dụ v ề khuôn có ch ố t đ ẩ y CHÚ D Ẫ N: 1 đ á y c ó th ể di chuyển được Hình 3 - Ví d ụ về khuôn đúc có đáy có th ể d i chuyển đ ư ợc 4.2 . Thiết bị gia nhiệt , có khả năng gia nhiệt khuôn sao cho nhiệt độ đúc không đổi và đồng nhất ở tất c ả các phần của khuôn trong dung sai đã được quy đ ị nh. Khuôn c ó thể được gia nhiệt hoặc qua bàn ép hoặc bằng dụng cụ g ắ n liền (ví dụ bộ phận gia nhiệt bằng ch ấ t l ỏ ng tuần hoàn hoặc bằng điện). Trong trường hợp bộ phận gia nhiệt b ằ ng điện, khuôn phải được cách nhiệt khỏi bàn ép bằng tấm vật liệu cách nhiệt. Vì lý do thực t ế , nói chung tốt hơn nên gia nhiệt khuôn bằng điện. 4.3 . Thiết b ị điều ch ỉ nh nhiệt độ khuôn , c ó khả năng đ ả m bảo rằng nhiệt độ yêu cầu tối đa được duy trì không đổi trong toàn bộ khuôn với độ ch í nh xác ± 3 ° C, nghĩa l à dao động của nhiệt độ khuôn theo thời gian và không gian không vượt quá ± 3 °C (xem 3.1 v à 3.2). 4.4 . Máy đúc ép , có khả năng đảm bảo áp suất quy định được áp d ụng và duy trì t rong su ố t toàn bộ thời gian đóng rắn. Máy ép có thể được vận hành thủ công hoặc được lập trình. Tốt hơn nên sử d ụng bàn ép có hai tốc đ ộ đóng: - tốc độ nhanh khi tiếp cận (ví dụ: 200 mm/s đến 400 mm/s) để tránh đóng rắn sớm của vật liệu trước khi đóng khuôn; - tốc độ chậm khi đóng (v í dụ: 5 mm/s) để ngăn không khí hoặc khí b ị giữ lại. Khuôn ph ả i có thể đóng trong 15 s trước khi điều áp để tránh đ ó ng rắn sớm của vật liệu. CHÚ THÍCH: Áp suất dầu p o , t í nh bằng megapascal, được thể hiện tr ê n áp k ế đ ể đạt được áp su ấ t quy định p , tính b ằ ng megapascal, được t í nh theo công thức sau: trong đ ó A là diện tích c ủ a đầu trục ép, t í nh bằng mét vuông; A 1 là tổng diện t í ch của cá c ổ đúc, t í nh bằng mét vuông. 4.5 . Đồng h ồ bấm gi ờ , có khả năng đọc chính xác đến 1 s. 4.6 . Thiết bị đo nhiệt độ khuôn , như nhiệt kế bức xạ hoặc muối nóng ch ả y, có độ ch í nh xác quy định. 4.7 . Cân , có độ ch í nh xác đến 0,1 g. 4.8 . Bộ gá làm nguội : t ấ m bằng kim loại có độ dày khoảng 20 mm, có diện t í ch t ố i thiểu bằng với mẫu thử và khối lượng đ ủ để ngăn mẫu thử bị cong vênh trong qu á trình làm nguội sau khi lấy ra khỏi khuôn (xem Điều 8). 5. Ổn định vật liệu trước khi đúc Trước khi đúc, mẫu, đại diện của vật liệu được thử nghiệm, ph ả i được sấy khô hoặc lưu giữ theo chỉ dẫn của nhà cung cấp. Vật liệu đúc yêu cầu bảo quản trong hộp kín phải được lưu giữ theo các điều kiện để tránh sự thay đổi v ề hàm lượng ch ấ t bay hơi hoặc hấp thu hơi ẩ m. Nếu ph ả i lưu giữ vật liệu, việc lưu giữ này phải được thực hiện theo các yêu c ầ u của nhà cung cấp. 6. Chuẩn bị nạp Nếu thể tích của vật liệu được đúc quá lớn đối với thể tích buồng tải mẫu, vật liệu này có thể được tạo hình trước ở dạng viên. Các điều kiện ép viên phải được ghi lại trong báo cáo đúc. 7. Điều kiện đúc 7.1 . Quy định chung Nếu không có các y ê u cầu kỹ thuật cụ thể, áp suất v à nhiệt độ đúc, cũng như thời gian đóng rắn, phải như nêu trong tiêu chuẩn cụ thể đối với vật liệu được thực hiện: - nhựa phenolic, theo ISO 14526; - chất dẻo amin, theo ISO 14527 và ISO 14528; - melamin/phenol, theo ISO 14529; - epoxy, theo ISO 15252; - polyester không no, theo ISO 14530. Các điều kiện đúc và xử lý trước được tóm tắt trong Bảng 1. Do bản chất của t ổ hợp đúc cụ thể, đặc tính chảy của chúng và các yếu tố khác, có th ể cần phải chuẩn bị mẫu thử bằng phương pháp đặc biệt. Phương pháp đặc biệt phải theo sự th ỏ a thuận giữa c á c bên liên quan và phải được ghi lại trong báo cáo đúc. B ả ng 1 - Các điều kiện đúc khuôn và x ử lý trước Điều kiện Loại vật liệu đúc Vật liệu đúc phenolic V ậ t liệu đúc ch ấ t dẻo am i n Epoxy Polyeste kh ô ng no Ure- f omandehyt Melami- f omandehyt Xử lý trư ớ c Sấy khô bằng tủ sấy (7.2) Cho phép Không khuyến ngh ị Không khuy ế n ngh ị T ạ o h ạ t Cho phép Gia nhiệt trước bằng s ó ng cao tần (7.3 ) Cho phép Không khuyến ngh ị Hóa d ẻ o trước (7.4) Cho phép Không khuyến ngh ị Thông khí Cho phép Không cần thiết Không khuyến ngh ị Đúc Nhiệt độ, tính bằng độ C Như được tham chiếu trong tiêu chuẩn li ê n quan đ ế n vật liệu đư ợ c thử nghiệm (xem 7.1) Áp suất, t í nh b ằ ng megapascal Thời gian đ ó ng rắn, tính bằng giây Khuôn Hoàn thiện bề mặt Ho à n thiện bề mặt Ra = 0,4 µ m đến 0,8 µ m Mạ crom Nên sử dụng Y ê u cầu phải có 7.2 . Sấy khô Vật liệu đúc là phenolic và chất dẻo amin có thể được sấy khô. Vật liệu phải được dàn ra thành một lớp m ỏ ng v à sấy khô trong tủ sấy theo các điều kiện sau: - vật liệu đúc l à phenolic: 30 min tại (90 ± 3) °C hoặc (105 ± 3) °C; - vật liệu đ ú c là chất dẻo amin: 60 min tại (90 ± 3) °C. Vật liệu phải được đúc ngay sau khi lấy ra kh ỏ i tủ sấy. Điều kiện sấy khô ph ả i được lập thành điều khoản theo th ỏ a thuận giữa các bên liên quan và điều kiện này phải được ghi lại trong báo cáo đúc. 7.3 . Gia nhiệt trước bằng sóng cao tần Gia nhiệt trước bằng s ó ng cao tần có thể được thực hiện trong trư ờ ng hợp vật liệu đúc là epoxy, phenolic, chất dẻo amin và polyeste dạng hạt khô. Điều này cho phép giảm thời gian đóng rắn. Vật liệu đã được gia nhiệt trước phải được đúc ngay sau khi gia nhiệt. Điều kiện gia nhiệt bằng sóng cao tần phải được lập thành điều khoản theo thỏa thuận của các bên liên quan và điều kiện này phải được ghi lại trong báo cáo đúc. 7.4 . Hóa dẻo trước Hóa dẻo trước được cho phép thực hiện trong trường hợp vật liệu đúc là epoxy, phenolic và chất dẻo amin. Điều này đảm bảo sự đồng nhất của vật liệu về nhiệt và cơ học. Vật liệu được hóa dẻo trước phải được đúc ngay sau khi hóa d ẻ o. Điều kiện hóa dẻo trước phải được lập thành điều khoản theo thỏa thuận của các b ê n liên quan và điều kiện này phải được ghi lại trong báo cáo đ ú c. 7.5 . Ch ấ t chống d í nh khuôn Nhìn chung, vật liệu đúc kết h ợ p với ch ấ t bôi trơn nội để t ạo thuận lợi cho việc d ỡ khu ô n. Chất chống d í nh khuôn, nghĩa là ch ấ t được sử dụng để tạo thuận lợi cho việc d ỡ ra khỏi khuôn, chỉ có thể được sử dụng nếu ch ấ t này cho thấy không có ả nh hư ở ng đến của mẫu thử đúc. Yêu cầu này đặc biệt á p dụng khi mẫu thử phải trải qua thử nghiệm như đối với các t í nh ch ấ t điện, vị giác, màu hoặc phân tích k í nh quang phổ, những thử nghiệm có thể bị ảnh hưởng bởi chất chống d í nh khuôn. Nếu chất ch ố ng d í nh khuôn được sử dụng, ch ấ t này phải được đ ề cập đến trong báo cáo đúc. 7.6 . Th ô ng khí Cần phải mở khuôn đ ể cho thông khí và điều này phải được ghi lại trong báo cáo đúc. 8. Cách tiến hành a) Xác định đi ề u kiện đúc được sử dụng (xem Điều 7). b) Đợi cho đ ế n khi nhiệt độ đạt đến mức không đ ổ i trong phạm vi ± 3 °C. c) Kiểm tra nhiệt độ trong ổ, ví dụ sử dụng nhiệt kế bức xạ hoặc muối nóng chảy (xem 4.6). d) Chuẩn bị nạp theo Điều 6 và 7. e) Cân lượng vật liệu theo yêu cầu để đạt được độ dày mẫu thử như mong đợi. Khối lượng này tương ứng với tích số của khối lượng riêng nhân với thể tích mẫu thử mà đã được bổ sung vào phần tổn th ấ t bavia theo xác định bằng phép thử trước. f) Cho vật liệu vào trong ổ và đóng bàn ép (4.4). Để thoáng kh í , nếu cần thiết. CHÚ THÍCH: Trong trường hợp b à n ép được lập trình đi ề u khiển, hoạt động đ ể mở và thông khí l à tự động. g) Bắt đầu đ ồ ng hồ bấm giờ (4.5) càng sớm càng tốt để áp suất đạt đến giá tr ị quy định. h) Khi thời gian đóng r ắ n kết thúc, mở bàn ép (xem chú th í ch). Lấy mẫu ra khỏi khuôn ngay lập tức và trừ khi không có quy định khác về phương pháp thử, để mẫu trên giá đỡ dẫn nhiệt kém và để nguội ở dưới tấm kim loại được sử dụng làm khuôn làm mát (4.8). i) Kiểm tra vật đúc đạt theo yêu cầu theo các tiêu chí đúc, hình dáng b ê n ngoài, không bị xốp, pha i màu, bavia và cong v ê nh. Nếu cần thiết, kiểm tra khối lượng riêng theo quy định trong TCVN 6039-1 (ISO 1183-1). 9. Độ chụm Ti ê u chuẩn này chưa có s ố liệu v ề độ chụm. 10. Báo cáo đúc Báo cáo đúc phải viện dẫn tiêu chuẩn này, nghĩa là TCVN 11027:2015 (ISO 295:2004) và phải bao gồm tất cả các thông tin được nêu trong Bảng 2. Bảng 2 - Thông tin có trong báo cáo đúc Dạng vật lý của vật liệu được đúc X ử lý trước S ấ y khô Không có Thời gian Nhiệt độ Tạo hạt Áp suất Nhiệt độ Khối lượn g hạt Kích c ỡ h ạ t Gia nhiệt bằng sóng cao t ầ n Năng l ượn g gia nhiệt trước Thời g ian Cường độ dòng điện Số h ạ t Nhiệt độ hạt Hóa dẻo trước Nhiệt độ xylanh Áp suất đ ộ ng lực T ố c độ tr ụ c vít Nhiệt độ của vật liệu Đúc ép Nhiệt độ Dụn g cụ đo nhiệt độ Áp suất Thời gian đ ó ng rắn Thôn g khí Khuôn Loại Số ổ Mạ crom Dụng c ụ g ia nhiệt Phụ lục A (Tham kh ả o) Đánh dấu mẫu thử Mục đ í ch của việc đánh dấu là để: - phân biệt giữa các mặt của mẫu thử; - x ác định hướng mà mẫu thử được lấy ra kh ỏ i bàn ép. Các đường kẻ được khắc song song và gần với cạnh ổ (và sau đó là t ấ m đúc khuôn) được sử dụng. Trong tr ư ờng hợp nhiều ổ, một đường kẻ biểu th ị ổ số 1, hai đường kẻ biểu th ị ổ số 2, v.v... (xem Hình A.1). Đường kẻ ph ả i được định vị gần với hai cạnh vuông góc với nhau, nghĩa là bên ngoài diện tích thử nghiệm của mẫu thử. Chiều rộng của các đường vuông góc nên khác nhau, phụ thuộc vào hướng (biểu thị là mẫu thử được đánh dấu bằng đường kẻ m ỏ ng đ ã được lấy theo một hướng và mẫu thử được đánh dấu bằng đường kẻ lớn hơn đã được lấy theo hư ớ ng vuông góc, do đ ó tránh b ấ t cứ sự nhầm lẫn nào (xem H ì nh A.1). Đường kẻ ch ỉ cần có thể nh ì n thấy được (nghĩa là không được khắc quá sâu) đ ể tránh làm tổn hại bề mặt ổ và b ị d ính tại thời điểm l ấ y t ấ m ra khỏi khu ô n. CH Ú DẪN: 1 đường đ á nh dấu 3 ổ 1 2 mẫu thử 4 ổ 2 Hình A.1 - Vị trí của đường kẻ đánh dấu THƯ MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO [1] ISO 2577, Plastics - Thermosetting moulding materials - Determination of shr i nkage (Chất dẻo - Vật liệu đúc nhiệt rắn - X á c định độ co ngót). [2] TCVN 11023 (ISO 2818), Ch ấ t dẻo - Chuẩn bị mẫu thử bằng máy. [3] ISO 10350-1, Plastics - Acquysition and presentation of comparable single-point data - Part 1: Moulding materials (Chất dẻo - Thu thập và trình bày dữ liệu đơn điểm có thể so sánh được - Ph ầ n 1: Vật liệu đúc). [4] ISO 10724-1, Plastics - I njection moulding of test specimens of thermosetting powder moulding compounds (PMCs) - Part 1: General principles and moulding of multipurpose test specimens (Ch ấ t dẻo - Đúc phun mẫu thử tổ hợp đúc nhiệt rắn dạng bột (PMC) - Ph ầ n 1: Nguyên tắc chung và đúc khuôn mẫu thử đa mục đích). [5] ISO 10724-2, Plastics - I njection moulding of test specimens of thermosetting powder mou l ding compounds (PMCs) - Part 2: Small plates (Đúc phun mẫu thử tổ hợp đúc nhiệt rắn dạng bột (PMC) - Ph ầ n 2: Tấm nhỏ). [6] ISO 11403-1:1994, Plastics - Acquysition and presentation of comparab l e multipoint d ata -Part 1: Mechanical properties (Chất dẻo - Thu thập và trình bày dữ liệu đa điểm có thể so sánh được - Phần 1: Các tính chất cơ học). [7] ISO 11403-2:1995, Plastics - Acquysition and presentation of comparable multipoint data - Part 2: Thermal and processing properties (Chất dẻo - Thu thập và trình bày dữ liệu đa điểm có thể so sánh được - Phần 2: C á c t í nh ch ấ t nhiệt và gia công). [8] ISO 11403-3, Plastics - Acquysition and presentation of comparable multipoint data - Part 3: Environmental in fl uences on properties (Chất dẻo - Thu thập và trình bày d ữ liệu đa điểm có thể so sánh được - Phần 3: Ảnh hưởng của môi trường lên c á c t í nh ch ấ t). MỤC LỤC Lời nói đầu 1 . Phạm vi áp dụng 2 . Tài liệu viện dẫn 3 . Thuật ngữ và định nghĩa 4 . Thiết bị, dụng cụ 5 . Ổ n định vật liệu trước khi đúc 6 . Chuẩn bị nạp 7 . Điều kiện đúc 7.1 . Quy định chung 7.2 . S ấ y khô 7.3 . Gia nhiệt tr ướ c bằng sóng cao tần 7.5 . Chất chống dính khuôn 7.6 . Thông khí 8 . Cách tiến hành 9 . Độ chụm 10 . Báo cáo đúc Ph ụ lục A (Tham khảo) Đánh dấu mẫu thử Thư mục tài liệu tham kh ả o