TCVN11038:2015

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11038:2015 về Sản phẩm sôcôla - Phương pháp phát hiện alginat TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 11038:2015 SẢN PHẨM SÔCÔLA - PHƯƠNG PHÁP PHÁT HIỆN ALGINAT Chocolate p roducts - Determination of detection of alginates Lời nói đầu TCVN 11038:2015 được xây dựng trên cơ sở tham khảo AOAC 959.06 Alginate in chocolate p roducts . TCVN 11038:2015 do tiểu ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/F16/SC2 Cacao và sản ph ẩ m cacao biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. SẢN PHẨM SÔCÔLA - PHƯƠNG PHÁP PHÁT HIỆN ALGINAT Chocolate p roducts - Determination of detection of alginates 1 . Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định phương pháp phát hiện alginat trong sản phẩm sôcôla. 2 . Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có). TCVN 4851:1989 (ISO 3696:1987), Nước dùng để phân tích trong phòng thí nghiệm - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử. 3 . Nguyên tắc Phần mẫu thử được hòa tan trong nước sau đó lọc. Kiểm tra sự đ ổ i màu của dịch lọc bằng dung dịch sắt (III) hydroxit-axit sul f uric để khẳng định phép thử âm tính hoặc dương tính. 4 . Thuốc thử và vật liệu thử Ch ỉ sử dụng các thuốc thử loại tinh khiết phân tích và nước đạt yêu cầu loại 1 theo quy định của TCVN 4851:1989 (ISO 3696:1987), trừ khi có quy định khác. 4.1 . Sắt (III) clorua ngậm sáu phân tử nước [FeCI 3 .6H 2 O ] 4.2 . Amoni hydroxit (NH 4 OH). 4.3 . Axit sul f uric (H 2 SO 4 ), nồng độ 95 % đến 98 % (khối lượng) 4.4 . Dung d ị ch sắt (III) hydroxit - ax i t sulfuric Hòa tan hai phần, mỗi phần 10 g sắt (III) clorua ngậm sáu phân tử nước (3.1) vào khoảng 100 ml nước đựng trong hai ống ly tâm và tạo kết tủa sắt (III) hydroxit [Fe(OH) 3 ] bằng cách thêm một lượng dư amoni hydroxit (NH 4 OH) (4.2) đến khi có mùi. Rửa chất kết tủa với khoảng 5 phần nước, ly tâm rồi gạn cho đến khi vẫn còn một ít mùi amoniac (NH 3 ). Làm v ỡ khối kết tủa đã ly tâm trước khi rửa. Làm khô chất kết tủa trên bể hơi nước (5.2) hoặc để trong tủ sấy qua đêm, làm vỡ khối kết tủa và làm khô lại. Trộn đều bằng thìa hoặc nghiền trong c ố i để thu được bột mịn. Bảo quản bột t rong vật chứa kín. Sắt (III) hydroxit (ẩm) có thể được sử dụng để thay cho sắt (III) hydroxit kết tủa ở trên. Chuyển sản phẩm này vào ống ly tâm, lắc, ly tâm, gạn, rửa và làm khô như trên. Cho 0,5 g bột khô vào ống chia vạch (5.6). Thêm 50 ml axit sul f uric (4.3), lắc mạnh và để yên cho đến khi dung d ị ch trong (thường từ 4 ngày đến 7 ngày). Quá trình này hình thành một lượng nhỏ sắt (III) sulfat [(Fe 2 S O 4 ) 3 ] bám vào thành ống, nhưng chỉ sử dụng thuốc thử sau 7 ngày. Chuẩn b ị dung dịch mới sau 3 tuần. Trước khi sử dụng kiểm tra dung dịch như sau: Hòa tan từ 1 mg đến 5 mg alginat (4.12) vào nước có chứa 5 giọt dung dịch natri hydroxit (4.5), thêm b ố n phần thể tích etano l (4.10) để kết tủa alginat, ly tâm, gạn và làm khô trên bể hơi nước (5.2) cho đến khi hết etanol, dùng dòng không khí để đuổi hết các vết etanol cuối cùng. Bổ sung 3 giọt dung dịch natri hydroxit (4.5), khuấy bằng đũa thủy tinh (5.3), thêm 2 ml dung dịch sắt (III) hydroxit -axit sul f uric đã chu ẩ n bị. Dung dịch từ từ chuyển sang màu đỏ tía, thường m ấ t 1 h nhưng cũng có thể dài hơn phụ thuộc vào hàm lượng alginat có mặt. Nếu dung dịch chuy ể n sang màu nâu th ì thêm tiếp 2 ml dung dịch sắt (III) hydroxit-axit su lf uric rồi trộn đều bằng đũa thủy tinh (5.3) và để yên. 4.5 . Dung d ị ch natri hydroxit (NaOH) , 0,1 M. 4.6 . Dung dịch natri hydroxit (NaOH) , 10 % (khối lượng). 4.7 . Dung d ị ch natri phosphat (Na 3 P O 4 ) , bão hòa. 4.8 . Pancreatin. 4.9 . Dung d ị ch f ormaldehyt (HCHO). 4.10 . Etanol , không nh ỏ hơn 99,5 % (thể tích). 4.11 . Chất tẩy màu C. 4.12 . Alginat , loại thương mại. 5 . Thiết bị, dụng cụ Sử dụng các thiết bị, dụng cụ của phòng thử nghiệm thông th ườ ng và cụ thể như sau: 5.1 . Máy ly tâm. 5.2 . Bể hơi nước hoặc tủ s ấ y. 5.3 . Đũa thủy tinh. 5.4. Ống ly tâm , dung tích 250 ml. 5.5 . Giấy lọc gấp nếp. 5.6 . Ống chia vạch , có nắp đậy bằng thủy tinh, dung tích 50 ml. 6 . Lấy mẫu M ẫ u gửi đến phòng thử nghiệm phải là mẫu đại diện. M ẫ u không bị hư h ỏ ng hoặc thay đổi trong quá trình vận chuyển hoặc bảo quản. 7 . Cách tiến hành Cân mẫu thử dự kiến chứa từ 10 mg đến 20 mg alginat (4.12) vào ống ly tâm 250 ml (5.4), thêm từ 40 ml đến 50 ml nước rồi hòa tan bằng cách khuấy. Chỉnh pH đến khoảng từ 8 đến 9 bằng dung dịch natri phosphat (4.7); thường 5 giọt là đủ. Thêm khoảng 0,5 g pancreatin (4.8) và 3 giọt formaldehyt (4.9), lắc mạnh trong 1 min. Để yên từ 2 h đến 16 h. Ly tâm (5.1) ở 1 200 r/min trong 2 min đến 3 min, gạn hỗn hợp vào ống ly tâm 250 ml (5.4) rồi loại bỏ cặn. Thêm 3 đến 4 phần thể tích etanol (4.10), lắc và để yên hơn 1 h sau đó lắc tiếp vài lần. Ly tâm như trên và loại b ỏ dịch lỏng. Cho 50 ml nước và một giọt dung dịch natri hydroxit (4.6) vào cặn và lắc mạnh để hòa t a n. Thêm 3 g chất t ẩ y màu C (4.11) và lắc mạnh trong 1 h, tốt nhất dùng máy lắc. Không ly tâm nhưng rót trực tiếp vào giấy lọc gấp nếp (5.5) vài lần, thu lấy dịch lọc vào ống ly tâm (5.4). Nếu dịch lọc không trong, rót đi rót lại qua giấy lọc vài lần. Nếu lọc chậm thì để qua đêm trên giấy lọc. Vì chất tẩy màu C vẫn giữ lại alginat, nên cần chiết lại chất t ẩ y màu C bằng cách lắc với 50 ml nước khác và 5 giọt dung dịch natri hydroxit 0,1 M (4.5), sau đó gộp dịch lọc này vào dịch chiết đầu tiên. Cho vào dịch lọc b ố n phần thể tích etanol (4.10), lắc và để yên hơn 1 h hoặc để qua đêm. Ly tâm và gạn, giữ lại phần cặn. Cặn chứa alginat, gôm và gelatin. Dùng dòng khí để làm khô cặn trên bể hơi nước (5.2), cho đến khi không còn mùi etanol, nếu cần. Để nguội, thêm 3 giọt dung dịch natri hydroxit (4.5) và dùng đũa thủy tinh (5.3) để hòa tan hết cặn. Thêm 2 ml sắt (III) hydroxit-axit sul f uric (4.4), trộn đều bằng đũa thủy tinh. Nếu dung d ị ch nhanh chóng chuyển màu đỏ tía thì dung dịch sắt- axit sul f uric bổ sung đã đủ; còn nếu xuất hiện màu nâu th ì thêm tiếp 2 ml d ung dịch sắt (III) hydroxit-axit sul f uric. Để yên dung dịch qua đêm, v ì màu xuất hiện chậm. Dung d ịch duy tr ì màu đ ỏ tía chứng tỏ phép thử dương tính với alginat. Nếu phép thử âm tính với alginat thì lặp lại phép xác định, dùng cỡ mẫu gấp đôi và tăng chất tẩy màu C đến 4 g rồi lắc trong 1,5 h để khẳng định sự có mặt của alginat. 8. Báo cáo th ử nghiệm Báo cáo thử nghiệm phải ghi rõ: a) mọi thông tin cần thiết về nhận biết đầy đ ủ về mẫu thử; b) phương pháp lấy mẫu đã sử dụng, nếu biết; c) phương pháp th ử đã sử dụng, viện dẫn tiêu chuẩn này; d) mọi chi tiết thao tác không quy định trong tiêu chuẩn này, hoặc t ùy chọn, cùng với mọi t ì nh huống bất thường khác có thể ảnh hưởng đến kết quả; e) kết quả thử nghiệm thu được.