TCVN3295:1980

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 3295:1980 về sản xuất đường glucoza - mật tinh bột - thuật ngữ và định nghĩa do Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước ban hành TIÊU CHUẨN VIỆT NAM TCVN 3295 - 80 SẢN XUẤT ĐƯỜNG GLUCOZA - MẬT TINH BỘT - THUẬT NGỮ VÀ ĐỊNH NGHĨA Syrup – dextrose production - Terms and definitions Tiêu chuẩn này quy định các thuật ngữ và định nghĩa, những khái niệm cơ bản dùng trong khoa học và kỹ thuật sản xuất đường glucôza – mật tinh bột. Thuật ngữ Định nghĩa Thuật ngữ tương ứng bằng tiếng nước ngoài. Tiếng Anh (A) THUẬT NGỮ CHUNG 1. Thủy phân tinh bột Cắt liên kết 1,4 và 1,6 glucosit của tinh bột và tính thêm phân tử nước vào chỗ đứt bằng phản ứng thủy phân có chất xúc tác. A. Starch hydrolysis 2. Mật Dung dịch nước của một hoặc một số loại đường, vị ngọt có nồng độ chất khô trên 40%. A. Syrup 3. Mật tinh bột Kd: Đường nước Nha Mật nhận được do quá trình thủy phân chưa hoàn toàn tinh bột gồm D- glucoza maltozadextrin và các oligow đã làm sạch và cô đặc đến hàm lượng chất khô quy định. A. Glucose syrup 4. Đường Chất dinh dưỡng, vị ngọt ở dạng kết tinh nhận được nhiều từ mía, củ cải đường, các loại quả hoặc từ quá trình thủy phân tinh bột. 5. Đường Saccaroza Đường lấy được nhiều từ mía hay củ cải đường có tên khoa học là d gluco piranozit + fructofuranozit và công thức tổng quát là C 12 H 22 O 11 ; A. Saccharose 6. Đường glucoza Đường nhận được khi thủy phân hoàn toàn tinh bột, thường tồn tại ở dạng D, công thức hóa học tổng quát là C 6 H 12 O 6 , có nhiều trong quả nho. A. Dextrose 7. Đường mantoza Đường do hai phân tử D, glucoza kết hợp với nhau bằng liên kết 1 – 4 glucosit có tên khoa học là glucopiranozit (1 – 4) D. gluco pira noza, công thức tổng quát C 12 H 22 O 11 ; Mantoza ít gặp ở trạng thái tự do A. Maltose 8. Đường khử Các loại đường có tinh khử do chứa nhóm aldehit hay nhóm xetôn tự do như mantoza và glucoza trong quá trình sản xuất mật tinh bột và glucoza trong quá trình sản xuất glucoza. 9. Đường tinh bột Hỗn hợp của toàn bộ các loại đường nhận được bằng phương pháp thủy phân tinh bột, như mantoza, glucoza và một số đường khác. 1 2 3 10. Sản xuất mật tinh bột Quá trình chế biến tinh bột thành mật. A. Syrup production 11. Sản xuất glucoza Quá trình chế biến tinh bột thành glucoza. A. Dextrose production 12. Nhà máy mật tinh bột Kd: Xí nghiệp đường, nước, xí nghiệp nha Nhà máy sản xuất mật từ tinh bột và các nguyên liệu chứa tinh bột. A. Syrup plant 13. Nhà máy đường glucoza Nhà máy sản xuất glucoza từ tinh bột và các nguyên liệu chứa tinh bột A. Dextrose plant 14. Nhà máy liên hợp tinh bột – mật tinh bột Nhà máy vừa sản xuất tinh bột vừa sản xuất mật tinh bột. 15. Nhà máy liên hợp glucoza – mật tinh bột Nhà máy vừa sản xuất glucoza vừa sản xuất mật tinh bột. CÁC GIAI ĐOẠN VÀ QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ 16. Thủy phân tinh bột bằng axit Thủy phân tinh bột dùng axit làm chất xúc tác A. Acid hydrolysis of starch 17. Thủy phân tinh bột bằng axit enzim Thủy phân tinh bột dùng axit làm chất xúc tác ở giai đoạn dịch hóa và enzim ở giai đoạn đường hóa. A. Acid – enzyme hydrolysis of starch 18. Thủy phân tinh bột bằng enzim axit Thủy phân tinh bột dùng enzim là chất xúc tác ở giai đoạn dịch hóa và dùng axit ở giai đoạn đường hóa. A. Enzyme – acid hydrolysis of starch 19. Thủy phân tinh bột bằng enzim Thủy phân tinh bột dùng enzim làm chất xúc tác A. Dual enzyme hydrolysis of starch 20. Dịch hóa tinh bột Làm cho tinh bột hòa tan tạo thành dextrin và lượng chất khử khoảng 15 – 20%, là giai đoạn thứ nhất của quá trình thủy phân A. Starch fluidification 21. Đường hóa tinh bột Làm cho tinh bột đã dịch hóa biến thành đường ở giai đoạn thứ hai của quá trình thủy phân A. Starch saccharification 22. Trung hòa hóa sản phẩm thủy ngân Kết thúc quá trình thủy phân tinh bột bằng axit và loại bỏ lượng axit dư trong sản phẩm thủy phân bằng tác nhân hóa học A. Neutralization of hydrolyzate 23. Làm sạch mật Tách toàn bộ hoặc một phần chất màu và các tạp chất khỏi mật A. Liquor refining 24. Tẩy màu mật Loại bỏ các chất màu của mặt bằng các chất tẩy màu như than hoạt tính, than xương, chất trao đổi ion… A. Liquor decolouration 25. Lọc mật Tách tạp chất và chất tẩy màu ra khỏi mật bằng phương pháp cơ học A. Liquor filtration 26. Cô đặc mật Làm bay hơi nước và cô đặc mật đến hàm lượng chất khô quy định A. Liquor concentration 27. Kết tinh glucoza Quá trình tạo màu và nuôi lớn tinh thể glucoza trong mật glucoza quá bão hòa A. Dextrese crystallization 28. Ly tâm Dùng lực ly tâm tách tinh thể glucoza khỏi mật A. Centrifuge of massecuite 29. Rửa tinh thể glucoza Tách bỏ lớp dung dịch quanh tinh thể glucoza bằng nước A. Washing out of dextrose crystalls 30. Sấy tinh thể glucoza Tách bỏ lượng nước không liên kết ở tinh thể glucoza bằng không khí nóng A. Drying of dextrose crystalls 31. Phân loại tinh thể glucoza Dùng sàng để phân loại glucoza tinh thể theo kích thước quy định A. Dextrose classification 32. Nghiền glucoza Dùng lực cơ học nghiền nhỏ các tinh thể glucoza bị vón cục khi sấy A. Dextrose crusher 33. Hòa tan lại Kd: Hồi dung Hòa tan đường glucoza với mật trắng, đường cục và bụi đường để nấu lại 34. Dây chuyền chính Các giai đoạn công nghệ nhận glucoza từ tinh bột A. Line of 1 st product 35. Dây chuyền phụ Các giai đoạn công nghệ nhận glucoza từ mật nâu A. Line of 2 nd product SẢN PHẨM CHÍNH PHỤ, TRUNG GIAN 36. Dịch thủy phân tinh bột Sản phẩm nhận được khi thủy phân tinh bột ở dạng lỏng gồm glucoza, mantoza dextrin nước và các chất xúc tác A. Starch hydrolyzate 37. Mật một Kd: Chè một Dịch thủy phân tinh bột đã trung hòa hóa và cô đặc lần thứ nhất đến nồng độ chất khô nhỏ hơn 50% A. Renfinary liquor 38. Mật hai Kd: Chè hai Mật một sau khi cô đặc lần thứ hai đến nồng độ chất khô theo yêu cầu A. Concentrated refinery 39. Cặn lọc Cặn thu được sau khi lọc dung dịch mật A. Filter sediment 40. Dịch rửa Dung dịch rửa cặn lọc có hàm lượng đường thấp A. Sweet water offluent 41. Mật tinh bột độ đường thấp Mật tinh bột có hàm lượng chất khử, tính theo glucoza so với chất khô nhỏ hơn 34% A. Lowconveration glucose syrup 42. Mật tinh bột độ đường trung bình Kd: Đường nước Nha Mật tinh bột có hàm lượng chất khử tính theo glucoza so với chất khô khoảng 35 – 44% A. Confectioner’s syrup 43. Mật tinh bột độ đường cao Mật tinh bột có hàm lượng chất khử tính theo glucoza so với chất khô lớn hơn 44% A. High converation glucose syrup 44. Mật mantoza Mật tinh bột có hàm lượng chất khử tính theo mantoza so với chất khô lớn hơn 68% A. Malt syrup 45. Mật glucoza Mật nhận được trong quá trình sản xuất glucoza A. Dextrose syrup 46. Mật glucoza đặc Kd: Chè đặc Mật glucoza đã làm sạch và cô đặc trước khi đưa vào kết tinh A. Concen trated liquor 47. Đường non Hỗn hợp tinh thể glucoza và mật cái dư được tạo thành trong quá trình kết tinh glucoza A. Massecuite 48. Mật cái Mật trong đường non A. Massecuite syrup 49. Mật nâu Kd: mật nguyên Mật nhận rượu khi tách tinh thể glucoza khỏi đường non ở máy ly tâm A. High green syrup 50. Mật trắng Kd: Mật loãng Mật nhận được khi rửa các tinh thể đường ở máy ly tâm bằng nước A. High wash syrup 51. Giống Hỗn hợp gồm mật glucoza với glucoza tinh thể hay glucoza bột dùng làm nhân tinh thể trong quá trình kết tinh A. Seed 52. Đường thô Đường có độ nguyên chất thấp không rửa nước khi ly tâm A. Raw dextrose 53. Mật hòa tan lại Mật nhận được khi hòa tan lại đường glucoza thô với mật trắng đường cục và bụi đường A. Melted sugar 54. Glucoza tinh thể ngậm nước Glucoza ở dạng tinh thể ngậm nước C 6 H 12 O 6 .H 2 O A. Crystalline dextrose hydrate 55. Glucoza tinh thể khan nước Glucoza ở dạng tinh thể khan C 6 H 12 O 6 A. Crystalline anhydrose destrose 56. Glucoza tiêm Glucoza có độ nguyên chất cao gần tuyệt đối được dùng trong y học 57. Glucoza thực phẩm Glucoza có độ nguyên chất khoảng 85% ở dạng đóng bánh hay dạng bột sấy khô 58. Glucoza kỹ thuật Glucoza có độ nguyên chất khoảng 75% ở dạng đóng bánh hay dạng bột sấy khô A. … dextrose 59. Mật cuối Mật nhận được khi tách đường glucoza ra khỏi đường non sản phẩm cuối A. Hydrol KIỂM TRA HÓA HỌC VÀ KỸ THUẬT 60. Chất khô Chất còn lại sau khi sấy khô một dung dịch đến khối lượng không đổi ở 100 – 105 o C A. Dry substance 61. Brix Khối lượng biểu kiến của chất rắn trong một trăm phần khối lượng dung dịch đo được bằng phù kế Brix viết tắt là Bx 1 o Bx = % chất khô 0,98 0,89 – hệ số chuyên đổi với dung dịch mật nhận được từ tinh bột A. Brix 62. RS Lượng đường khử tính theo đương lượng glucoza 63. Độ nguyên chất của sản phẩm (đương lượng dextrose viết tắt là DE) Kd: Thuần độ Tỷ lệ giữa hàm lượng đường khử tính theo glucoza so với chất khô của các sản phẩm chính và phụ DE” = RS . 100% Chất khô A. Purity of product 64. Hiệu suất mật (hoặc glucoza) lý thuyết Lượng mật tính theo chất khô (hoặc glucoza) có thể nhận được theo tính toán, tính bằng phần trăm so với khối lượng tinh bột khô A. Theoretical syrup (or dextrose) yield 65. Hiệu suất mật (hoặc glucoza) thực tế Lượng mật tính theo chất khô (hoặc glucoza) nhận được thực tế tính bằng phần trăm so với khối lượng tinh bột khô A. Practical syrup (or dextrose) yield 66. Hiệu suất kết tinh Lượng glucoza nhận được ở dạng tinh thể tính bằng phần trăm so với khối lượng đường non A. Crystallizer dextrose yield 67. Định mức tiêu hao tinh bột so với mật Lượng tinh bột khô cần để sản xuất ra một tấn mật có hàm lượng chất khô theo quy định 68. Định mức tiêu hao tinh bột so với glucoza Lượng tinh bột khô cần để sản xuất ra 1 tấn glucoza có độ ẩm 9% 69. Hao hụt chung Sự sai khác giá trị giữa hiệu suất thu hồi mật (hoặc glucoza) lý thuyết với hiệu suất mật (hoặc glucoza) thực tế A. Total syrup (for dextrose) losses 70. Hao hụt xác định Kinh doanh: Tổn thất hữu hình Phân hao hụt mật (hoặc glucoza) xác định được bằng phương pháp phân tích A. Determined losses 71. Hao hụt không xác định Kd: Tổn thất vô hình Phần hao hụt mật (hoặc glucoza) không xác định được bằng phương pháp phân tích là sai khác giá trị giữa hao hụt chung và hao hụt xác định MỤC LỤC CÁC THUẬT NGỮ TIẾNG VIỆT Xếp theo vần chữ cái Brix 61 Glucoza tinh thể ngậm nước 54 Mật trắng 50 Cặn lọc 39 Hiệu suất kết tinh 66 Nghiền glucoza 32 Chất khô 60 Hiệu suất mật lý thuyết 64 Nhà máy đường glucoza 13 Cô đặc mật 26 Hiệu suất mật thực tế 65 Nhà máy liên hợp glucoza - mật tinh bột 15 Dây truyền chính 34 Hòa tan lại 33 Nhà máy liên hợp tinh bột – mật tinh bột 14 Dây truyền phụ 35 Hao hụt chung 69 Nhà máy mật tinh bột 12 Dịch hóa tinh bột 20 Hao hụt không xác định 71 Phân loại tinh thể glucoza 31 Dịch rửa 40 Hao hụt xác định 70 Rửa tinh thể glucoza 29 Định mức tiêu hao tinh bột so với mật 67 Kết tinh glucoza 27 RS 62 Định mức tiêu hao tinh bột so với glucoza 68 Làm sạch mật 23 Sản xuất mật tinh bột 10 Độ nguyên chất của sản phẩm 63 Lọc mật 25 Sản xuất glucoza 11 Đường 4 Ly tâm 28 Sấy tinh thể glucoza 3 Đường glucoza 6 Mật 2 Tẩy mầu mật 24 Đường hóa tinh bột 21 Mật cái 48 Thủy phân tinh bột 1 Đường khử 8 Mật cuối 49 Thủy phân tinh bột bằng axit 16 Đường mantoza 7 Mật glucoza 45 Thủy phân tinh bột bằng axit-enzim 17 Đường non 47 Mật glucoza đặc 46 Thủy phân tinh bột bằng enzim 18 Đường saccaroza 5 Mật hai 38 Thủy phân tinh bột bằng enzim-axit 19 Đường thô 52 Mật hòa tan lại 53 Trung hòa hóa sản phẩm thủy phân 22 Đường tinh bột 9 Mật mantoza 44 Giống 51 Mật một 37 Glucoza kỹ thuật 58 Mật nâu 49 Glucoza thực phẩm 57 Mật tinh bột 3 Glucoza tiêm 56 Mật tinh bột độ đường cao 43 Glucoza tinh thể khan nước 55 Mật tinh bột độ đường thấp 41 Mật tinh bột độ đường trung bình 42