TCVN8064:2015

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8064:2015 về Nhiên liệu điêzen pha 5% este metyl axit béo - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 8064:2015 NHIÊN LIỆU ĐIÊZEN PHA 5% ESTE METYL AXIT BÉO - YÊU C Ầ U KỸ THUẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP TH Ử 5% fatty aci d methyl esters blended diesel fuel oils - Speci f ications ann test method Lời nói đầu TCVN 8064:2015 thay thế TCVN 8064:2009. TCVN 8064:2015 do Tiểu ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC28/SC5 Nhiên liệu sinh học biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. NHIÊN LIỆU ĐIÊZEN PHA 5% ESTE METYL AXIT BÉO - YÊU C Ầ U KỸ THUẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP TH Ử 5% fatty aci d methyl esters blended diesel fuel oils - Speci f ications ann test method 1 Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định yêu c ầ u kỹ thuật và phương pháp thử đố i với nhiên liệu đ i êzen dầu mỏ có pha este metyl axit béo (FAME) với tỷ l ệ từ 4% đến 5% theo thể tích (viết tắt là "đ iê zen B5"), để sử dụng l àm nhiên liệu cho động cơ đ iê zen của xe cơ giới. 2 Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn sau đây là r ấ t cần thiết cho việc áp dụng t iê u chuẩn. Đố i với các tài liệu vi ệ n d ẫn ghi năm công b ố th ì áp dụng phiên b ả n được nêu. Đối với các tài li ệu v iệ n d ẫ n không gh i năm công bố th ì áp dụng phi ê n bản mới nh ấ t, bao g ồ m cả các sửa đ ổi , b ổ sung (nếu có). TCVN 2690 (ASTM D 482) S ả n phẩm dầu mỏ - Phương ph á p x ác định tro. TCVN 2693 (ASTM D 93) Sản phẩm d ầ u mỏ - Phương pháp x á c định điểm chớp ch á y bằng th iế t bị thử c ố c kín Penski-Martens. TCVN 2694 (ASTM D 130) Sản ph ẩ m dầu mỏ - Phương ph á p xác định độ ăn m ò n đồng bằng phép thử t ấ m đ ồ ng. TCVN 2698 (ASTM D 86) S ả n ph ẩ m dầu m ỏ - Phương ph á p x á c định thành phần c ấ t ở á p suất khí quyển. TCVN 2706 (ASTM D 6217) Nh iê n li ệ u chưng cất trung b ì nh - X á c đ ị nh tạp chất d ạng hạt - Phương ph á p lọc trong phòng thử nghiệm. TCVN 3171 (ASTM D 445) Ch ấ t lỏng d ầ u m ỏ trong suốt v à không trong su ố t - Phương pháp xác định đ ộ nhớt động học (v à t í nh toán độ nhớt động lực). T C VN 3172 (ASTM D 4294) Dầu m ỏ v à sản phẩm dầu m ỏ - Phương ph á p x á c đ ị nh l ư u huỳnh b ằ ng phổ huỳnh quang t á n x ạ nă ng lượng tia X. TCVN 3180 ( ASTM 4737) Nhi ê n liệ u đ iê zen - Phương pháp tính toán chỉ số x ê tan bằng phương trình bốn bi ế n s ố . TCVN 3182 (ASTM D 6304) Sản phẩm dầu mỏ, dầu bôi trơn và phụ gia - X á c định nước bằng chu ẩ n độ điện lượng Karl F ischer. TCVN 3753 (ASTM D 97) Sản phẩm d ầu m ỏ - Phương pháp xác định điểm đông đặc. TCVN 6022 (ISO 3171) Chất l ỏ ng d ầ u mỏ - Lấy mẫu tự động trong đ ường ống. TCVN 6324 (ASTM D 1 8 9) Sản phẩm dầu mỏ - X á c định cặn cacbon - Phương pháp Conradson. TCVN 6594 (ASTM D 1298) Dầu th ô và s ả n ph ẩ m d ầ u mỏ dạng lỏng - Xác định kh ố i lượng riêng, khối lượng riêng tương đối , hoặc tỷ trọng API - Phương ph á p t ỷ trọng k ế . TCVN 6608 (ASTM D 3828) Sản phẩm dầu mỏ - Phương pháp xác định điểm chớp ch á y cốc kín bằng thiết bị có kích thước nhỏ. TCVN 6701 (ASTM D 2622) S ả n phẩm d ầ u m ỏ - Phương pháp xác định h à m lượng lưu huỳnh bằng phổ huỳnh quang tán xạ tia X. TCVN 6777 (ASTM D 4057) Dầu mỏ và s ả n phẩm dầu mỏ - Phương ph á p l ấ y mẫu th ủ công. TCVN 7630 (ASTM D 613) Nhiên liệu điêzen - Phương pháp xác định tr ị s ố x ê tan. TCVN 7717 Nhiên liệu đ iê zen sinh học gốc B100 - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử. TCVN 7758 (ASTM D 6079) Nhiên liệu điêzen - Phương pháp đánh gi á độ bôi trơn bằng thiết bị chuy ể n động khứ hồi cao t ầ n (HFRR). TCVN 7759 (ASTM D 4176) Nhiên liệu chưng c ấ t - Xác định nước tự do và tạp ch ấ t dạng hạt (Phương pháp quan s á t bằng mắt thường). TCVN 7760 (ASTM D 5453) Hydrocacbon nhẹ, nhiên liệu động cơ đánh lửa, nhiên liệu động cơ điêzen v à d ầ u động cơ - Phương pháp xác định t ổ ng lưu huỳnh bằng huỳnh quang tử ngoại. TCVN 7865 (ASTM D 4530) S ả n phẩm d ầ u m ỏ - Phương pháp xác đị nh cặn cacbon (phương pháp v i lượng). TCVN 8146 (ASTM D 2274) Nhiên liệu chưng cất - Phương pháp xác định độ ổn định oxy hóa của nhiên liệu chưng cất (phương pháp nhanh). T C VN 8147 (EN 14078) sản phẩm dầu mỏ dạng lỏng - Xác định este metyl axit béo (FAME) trong ph ầ n c ấ t trung gian - Phư ơn g pháp phổ hồng ngoại. TCVN 8314 (ASTM D 4052) Sản phẩm dầu mỏ - Phương pháp xác định khối lượng ri ê ng v à khối lượng riêng tương đối của dầu mỏ dạng l ỏ ng bằng m á y đo khối lượng riêng kỹ thuật số. TCV N 11051 (ASTM D 7462) Nhiên liệu đ iê zen sinh học (B100) v à hỗn hợp của nhi ê n liệu đ iê zen sinh học với nhiên li ệu dầu mỏ ph ầ n cất trung b ì nh - Phương pháp xác định độ ổ n định oxy hóa (Phương pháp tăng tốc). ASTM D 5186 Standard Test Method for Determination o f Aromat i c Content and Polynu cl ear Aromatic Content of Diesel Fuels and A v i at i on Turb i ne Fuels by Supercr i tical Flu id Chromatography (Nh iê n liệu đi ê zen và nh iê n li ệ u tuốc bin h à ng không - Xác đ ị nh h à m lượng chất thơm và chất thơm đa nh â n bằng s ắ c ký ch ấ t lỏng si ê u tới hạn). ASTM D 6591 Standard Test Method for Determination of Aromat ic Hydrocarbon types in M i ddle Distill a tes High Per f ormance Liquyd Chromatography Method with Re f ractive Index Detection (Phương pháp xác định c á c lo ại hyd ro carbon thơm trong nhi ên liệu chưng c ấ t trung b ì nh bằng sắc ký lỏng hiệu năng cao với detector chỉ s ố khúc xạ). ASTM D 7688 Standard Test Method for evaluationg lubr i city of diesel fu els by the h i gh-frequency recipocating r i g (HFRR) by visual observation [X á c đ ị nh độ bôi trơn của nhi ê n liệu điê zen bằng chuyển động khứ hồi cao t ầ n (HFRR) ] 3 Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp th ử 3.1 Es t e metyl axit béo (FAME) Este metyl axit béo dùng để pha trộn với nhiên liệu điêzen phải đáp ứng y ê u c ầ u kỹ thuật quy định trong TCVN 7717. 3.2 Yêu c ầ u kỹ thuật và phương pháp thử của nhiên liệu đ iêzen B5 được quy định trong Bảng 1. Bảng 1 - Yêu c ầ u kỹ thuật và ph ư ơng pháp thử của nhi ê n liệu đ iê zen B5 T ê n chỉ t iê u Loại Ph ư ơng pháp t h ử Mức 2 Mức 3 Mức 4 1. Hàm lượng lưu huỳnh, mg/kg, max. 500 350 50 TCVN 6701 (ASTM D 2622); TCVN 7760 (ASTM D 5453); TCVN 3172 (ASTM D 4294) 2. Cetan, m i n. - Tr ị số cetan - Chỉ số cetan 1) - 46 48 48 50 50 TCVN 7630 (ASTMD 613); TCVN 3180 (ASTM D 4737) 3. Nhiệt độ c ấ t tại 90% thể tích thu hồi , °C, max. 360 360 355 TCVN 2698 (ASTM D 86) 4. Điểm chớp cháy cốc kín , °C, m i n. 55 55 55 TCVN 6608 (ASTM D 3828); TCVN 2693 (ASTM D 93) 5. Độ nh ớ t động học ở 40 °C, mm 2 /s Từ 2,0 đến 4,5 Từ 2 , 0 đến 4 , 5 Từ 2,0 đến 4 , 5 TCVN 3171 (ASTM D 445) 6. C ặ n cacbon của 10% cặ n chưng cất, % khối lượng, max. 0,30 0,30 0,30 TCVN 6324 (ASTM D 189); TCVN 7865 (ASTM D 4530) 7. Điểm đông đặc 2) , °C, max. + 6 + 6 + 6 TCVN 3753 (ASTM D 97) 8. Hàm lượng tro, % khối lượng, max. 0.01 0,01 0,01 TCVN 2690 (ASTM D 482 ) 9. Hàm lượng nước, mg/kg, max. 250 250 250 TCVN 3182 (ASTM D 6304) 10. Tạp ch ấ t dạng hạt, mg/L, m a x. 10 10 10 TCVN 2706 (ASTM D 6217) 11. Ă n mòn mảnh đồng ở 50 °C/3 h, max. Loại 1 Loại 1 Loại 1 TCVN 2694 (ASTM D 130) 12. Khối lượng r iê ng ở 15 °C, kg/m 3 Từ 820 đến 860 Từ 820 đến 850 Từ 820 đến 850 TCVN 6594 (ASTM D 1298); TCVN 8314 (ASTM D 4052) 13. Độ bôi trơn, μm, max. 460 460 460 TCVN 7758 (ASTM D 6079); ASTM D 7688 14. H à m l ư ợng este metyl ax i t béo (FAME), % thể tích T ừ 4 đ ế n 5 Từ 4 đến 5 Từ 4 đ ế n 5 TCVN 8147 (EN 14078) 15. Độ ổn định oxy hóa, mg/100 mL, max. 25 25 25 TCVN 8146 (ASTM D 2274); TCVN 11051 ( ASTM D 7462) 16. Hàm lượng chất thơm đ a v ò ng (PHA), % khối lượng, max. - 11 11 ASTM D 5186 ASTM D 6591 17. Ngoại quan Sạch, trong, không phân lớp và không có tạp chất lơ lửng Sạch, trong, không phân lớp và không c ó tạp chất lơ lửng Sạch, trong, không phân lớp v à không có tạp chất lơ lửng TCVN 7759 (ASTM D 4176) 1 ) C ó th ể áp dụng ch ỉ số cetan thay cho trị số cetan, n ế u không c ó sẵn đ ộng cơ chuẩn để xác định t rị s ố cetan v à kh ô ng sử dụng phụ gia cải thiện cetan. 2 ) V à o mùa đông, ở các t ỉ nh, th à nh phố phía Bắc, các nhà sản xuất, kinh doanh phân ph ố i nh iê n liệu phải đảm bảo cung c ấ p nhi ê n liệu đ i êzen c ó đi ể m đông đặc th í ch hợp sao cho nhi ê n liệu không gây ảnh hưởng đến sự vận hành của động cơ tại nhiệt đ ộ môi trường. 3.3 Phụ gia Các l oại phụ gia sử dụng đ ể pha nhiên liệu điêzen B5 phải đảm bảo phù hợp với c á c quy định v ề an to à n, s ứ c khỏe môi trường và không được gây hư h ỏ ng cho động cơ và hệ thống phương tiện/ thiết b ị /phụ trợ sử dụng trong tồn trữ, vận chuyển v à phân phối nhiên liệu. 4 Lấy mẫu Lấ y m ẫ u theo TCVN 6022 (ISO 3171) hoặc TCVN 6777 (ASTM D 4057).