QCVN25:2011/BTTTT

Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia QCVN 25:2011/BTTTT về thiết bị vô tuyến điều chế đơn biên và/hoặc song biên băng tần dân dụng 27 MHz do Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông ban hành QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA QCVN 25:2011/BTTTT VỀ THIẾT BỊ VÔ TUYẾN ĐIỀU CHẾ ĐƠN BIÊN VÀ/HOẶC SONG BIÊN BĂNG TẦN DÂN DỤNG 27 MHZ National technical regulation on double side band and/or single side band amplitude modulated 27 MH z citi z en ’ s band radio equipment MỤC LỤC 1. QUY ĐỊNH CHUNG 1.1. Phạm vi điều chỉnh 1.2. Đối tư ợ ng áp dụng 1.3. Tài liệu viện dẫn 1.4. Giải thích từ ngữ 1.5. Ký hiệu 1.6. Chữ viết tắt 2. QUY ĐỊNH KỸ THUẬT 2.1. Các quy định chung 2.1.1. Đặc điểm kỹ thuật chung 2.1.2. Điều kiện đo kiểm, nguồn điện và nhiệt độ môi trư ờ ng 2.1.3. Các điều kiện chung 2.1.4. Giải thích kết quả đo 2.2. Các yêu cầu kỹ thuật 2.2.1. Các tham số máy phát 2.2.2. Các tham số máy thu 3. QUY ĐỊNH VỀ QUẢN LÝ 4. TRÁCH NHIỆM CỦA TỔ CHỨC, CÁ NHÂN 5. TỔ CHỨC THỰC HIỆN Phụ lục A (Quy định). Các phép đo bức xạ Ph ụ lụ c B (Qu y định) . Ch ỉ tiê u k ỹ thuậ t đố i vớ i má y đ o côn g suấ t kên h lâ n cậ n Thư mục tài liệu tham khảo Lời nói đầu QCVN 25:20 1 1/BTTTT đư ợ c xây dựng trên cơ sở soát xét, chuyển đổi T iêu chuẩn Ngành TCN 68-251: 2006 “Thiết bị vô tuyến điều chế đơn biên và/hoặc song biên băng tần dân dụng 27 MHz - Yêu cầu kỹ thuật” ban hành theo Quyết định số 30/2006/QĐ-BBCVT ngày 05/9/2006 của Bộ trư ở ng Bộ Bưu chính, V iễn thông (nay là Bộ Thông tin và T ruyền thông). Các yêu cầu kỹ thuật và phư ơ ng pháp đo của QCVN 25:20 1 1/BTTTT đư ợ c xây dựng dựa trên tiêu chuẩn EN 300 433-1 V1.1.3 (2000-12) và EN 300 433-2 V1.1.2 (2000-12) của V iện T iêu chuẩn V iễn thông châu Âu (ETSI). QCVN 25:20 1 1/BTTTT do Vụ Khoa học và Công nghệ biên soạn, trình duyệt và đư ợ c ban hành kèm theo Thông tư số 10/20 1 1/T T -BTTTT ngày 14/4/20 1 1 c ủa Bộ trư ở ng Bộ Thông tin và T ruyền thông. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ THIẾT BỊ VÔ TUYẾN ĐIỀU CHẾ ĐƠN BIÊN VÀ/HOẶC SONG BIÊN BĂNG TẦN DÂN DỤNG 27 MHZ National technical regulation on double side band and/or single side band amplitude modulated 27 MH z citi z en ’ s band radio equipment 1. Quy định chung 1.1. Phạm vi điều chỉnh Quy chuẩn này áp dụng cho thiết bị vô tuyến tư ơ ng tự và tư ơ ng tự - số kết hợp, có đầu nối ăng ten trong hoặc ngoài, làm việc trong băng tần dân dụng 27 MHz, điều chế đơn biên và/hoặc song biên, khoảng cách kênh 10 kHz, dùng để truyền dữ liệu và thoại. Quy chuẩn này áp dụng cho các loại thiết bị sau đây: - T rạm gốc (thiết bị có ổ cắm ăng ten, sử dụng tại vị trí cố định); - Thiết bị di động (thiết bị có ổ cắm ăng ten, thư ờ ng đư ợ c sử dụng trong xe hoặc các trạm lưu động); - Thiế t b ị d i độn g cầ m ta y (c ó ổ cắ m ăn g ten ; hoặ c khôn g c ó ổ cắ m ăn g te n ngoài). 1.2. Đối tượng áp dụng Quy chuẩn này đư ợ c áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân V iệt Nam và nư ớ c ngoài có hoạt động sản xuất, kinh doanh các thiết bị thuộc phạm vi điều chỉnh của Quy chuẩn này trên lãnh thổ V iệt Nam. 1.3. Tài liệu viện dẫn TCVN 6989-1:2003 Quy định kỹ thuật đối với thiết bị đo và phư ơ ng pháp đo nhiễu và miễn nhiễm tần số rađiô. Phần 1: Thiết bị đo nhiễu và miễn nhiễm tần số rađiô. ETSI ETS 300 135 (1991): “Radio Equipment and Systems (RES); Angle- modulated Citizens Band radio equipment (CEPT PR 27 Radio Equipment); T echnical characteristics and methods of measurement”. ITU-T 0.41 CCITT Recommendation O.41 (1988): “Psophometer for use on telephone-type circuits”. 1.4. Giải thích từ ngữ 1.4.1. T rạm gốc (base station): Thiết bị có ổ cắm ăng ten, sử dụng ăng ten ngoài và tại vị trí cố định. 1.4.2. Thiết bị di động (mobile station): Thiết bị di động có ổ cắm ăng ten, sử dụng ăng ten ngoài, thư ờ ng đư ợ c sử dụng trên xe hoặc các phư ơ ng tiện lưu động. 1.4.3. Thiết bị di động cầm tay (hand- portable station): Thiết bị có ổ cắm ăng ten hoặc thiết bị có ăng ten liền, hoặc cả hai, thư ờ ng đư ợ c sử dụng độc lập, có thể mang trên ngư ờ i hoặc cầm ta y . 1.4.4. Ăng ten liền (integral antenna): Ăng ten đư ợ c thiết kế gắn với thiết bị mà không cần sử dụng đầu nối 50  ngoài và đư ợ c xem như một phần của thiết bị. Ăng ten liền có thể đư ợ c gắn bên trong hoặc ngoài thiết bị. 1.4.5. Điều chế DSB (double side band (DSB) modulation): điều chế biên độ song biên (A3E). 1.4.6. Điều chế SSB (single side band (SSB) modulation): điều chế biên độ đơn biên nén sóng mang (J3E), sử dụng biên trên (USB) hoặc biên dư ớ i (LSB). 1.5. Ký hiệu Eo Cư ờ ng độ trư ờ ng chuẩn. Ro Khoảng cách chuẩn. 1.6. Chữ viết tắt A3E Điều chế biên độ DSB DSB amplitude modulation AC Dòng điện xoay chiều Alternating Current CB Băng tần dân dụng Citizens’ Band DSB Song biên Double Side Band e.m.f Sức điện động electro-motive force EMC Tư ơ ng thích điện từ trư ờ ng Electro-Magnetic Compatibility IF Tần số trung gian Intermediate Frequency J3E Điều chế biên độ SSB với sóng mang nén SSB amplitude modulation with supressed carrier LSB Biên dư ớ i Lower Side Band L V Điện áp thấp Low V oltage PEP Công suất đư ờ ng bao đỉnh Peak Envelope Power R&TTE Thiết bị đầu cuối vi ễ n thông và vô tuyến Radio and telecommunications terminal equipment ptt Nút bấm để gọi push- to - talk RF Tần số vô tuyến Radio Frequency r .m.s Giá trị hiệu dụng root mean square SINAD tỷ số SND/ND SND/ND SND/N tỷ số (tín hiệu + nhiễu + méo)/ (nhiễu) (Singal + Noise + Distortion)/ (Noise) SND/ND tỷ số (tín hiệu + nhiễu + méo)/ (nhiễu + méo) (Singal + Noise + Distortion)/ (Noise + Distortion) SSB Đơn biên Single Side Band USB Biên trên Upper Side Band 2. Quy định kỹ thuật 2.1. Các quy định chung 2.1.1. Đặc điểm kỹ thuật chung 2.1.1.1. Băng tần Băng tần hoạt động cho phép từ 26,960 MHz đến 27,410 MHz. Thiết bị có thể hoạt động trên 1 hoặc nhiều kênh, tối đa là 40 kênh. 2.1.1.2. Tần số sóng mang và số kênh Bảng 1 là các tần số sóng mang và các chỉ số kênh liên quan. V iệc thu và phát diễn ra trên cùng một kênh (chế độ đơn công một tần số). Bảng 1. Tần số sóng mang và chỉ số kênh Tần số sóng mang (MHz) Chỉ số kênh Tần số sóng mang (MHz) Chỉ số kênh Tần số sóng mang (MHz) Chỉ số kênh 26,965 1 27,135 15 27,295 29 26,975 2 27,155 16 27,305 30 26,985 3 27,165 17 27,315 31 27,005 4 27,175 18 27,325 32 27,015 5 27,185 19 27,335 33 27,025 6 27,205 20 27,345 34 27,035 7 27,215 21 27,355 35 27,055 8 27,225 22 27,365 36 27,065 9 27,235 24 27,375 37 27,075 10 27,245 25 27,385 38 27,085 1 1 27,255 23 27,395 39 27,105 12 27,265 26 27,405 40 27, 1 15 13 27,275 27 27,125 14 27,285 28 2.1.1.3. Khoảng cách kênh Khoảng cách kênh phải là 10 kHz. 2.1.1.4. Thiết bị đa kênh Có thể sử dụng thiết bị đa kênh nếu thiết bị đư ợ c thiết kế chỉ có các kênh như trong mục 2.1.1.2. Phải đề phòng trư ờ ng hợp ngư ờ i sử dụng mở rộng dải tần số, chẳng hạn như việc thiết kế điện và vật lý của hệ thống chuyển mạch kênh chỉ cho phép hoạt động trên các kênh như trong mục 2.1.1.2. 2.1.1.5. Loại điều chế Các thiết bị chỉ có khả năng sử dụng A3E hoặc J3E phải đư ợ c đo kiểm với loại điều chế thích hợp theo Quy chuẩn nà y . Thiết bị có khả năng sử dụng cả A3E và J3E phải đư ợ c đo kiểm với cả hai loại điều chế. 2.1.1.6. Nút bấm để gọi và chuyển mạch kích hoạt bằng giọng nói V iệc chuyển đổi giữa chế độ thu và phát phải đư ợ c thực hiện bằng nút bấm để gọi không khóa hoặc chuyển mạch kích hoạt bằng giọng nói không khóa. Hoặc có thể bằng nút bấm để gọi có khóa hoặc chuyển mạch kích hoạt bằng giọng nói có khóa với điều kiện là máy phát có thời gian chờ 10 giây ± 5 giâ y . Nếu sử dụng chuyển mạch kích hoạt bằng giọng nói, chuyển mạch này phải không bị tác động bởi tạp âm môi trư ờ ng, điều này có thể thực hiện bằng cách điều chỉnh ngư ỡ ng âm lư ợ ng. Khi ngư ỡ ng này vư ợ t quá mức cho phép, thiết bị sẽ chuyển sang chế độ phát. Đối với các thiết bị CB điều chế biên độ SSB có đầu nối microphone, và thiết bị CB điều chế biên độ DSB có đầu nối microphone, việc điều chỉnh ngư ỡ ng âm lư ợ ng do ngư ờ i sử dụng thực hiện. Đối với các thiết bị không có đầu nối microphone, mức ngư ỡ ng đặt cố định là 80 dBA (tại tần số 1 kHz). Các điểm điều chỉnh có ảnh hư ở ng đến ngư ỡ ng âm lư ợ ng phải đư ợ c che chắn nhằm tránh mọi thay đổi các thiết lập một cách không chủ định. 2.1.1.7. Phối hợp với các thiết bị khác Không đư ợ c kết hợp thiết bị CB với các dạng thiết bị phát khác. Nếu kết hợp với các thiết bị thu (ví dụ như radio trên ôtô) thì khi ở chế độ phát, thiết bị CB không thể điều khiển đư ợ c thiết bị thu nà y . Các điểm cuối hoặc các điểm kết nối với thiết bị ngoài không đư ợ c ảnh hư ở ng đến máy phát (ví dụ như bộ tổng hợp thoại đưa ra chỉ báo kênh đư ợ c chọn bằng âm thanh). Thiết bị CB phải không đưa ra các điểm cuối hoặc các điểm kết nối khác bên trong hoặc bên ngoài cho các nguồn điều chế khác ngoài các đầu nối cho microphone tích hợp hoặc tách rời hoặc các thiết bị gọi chọn lọc. Thiết bị có trang bị thiết bị gọi chọn lọc phải đáp ứng các yêu cầu trong mục 2.2.1.5.2 với các thiết bị gọi chọn lọc đang hoạt động. 2.1.2. Điều kiện đo kiểm, nguồn điện và nhiệt độ môi trường 2.1.2.1. Điều kiện đo kiểm Các phép đo phải đư ợ c thực hiện dư ớ i các điều kiện đo kiểm bình thư ờ ng và điều kiện đo kiểm tới hạn (nếu đư ợ c chỉ định). T rong trư ờ ng hợp thiết bị có thể hoạt động theo cả chế độ điều chế góc (xem ETS 300 135), các phép đo trong các điều kiện bình thư ờ ng, và tới hạn phải đư ợ c thực hiện đồng thời đối với tất cả các loại điều chế. 2.1.2.2. Nguồn điện đo kiểm T rong các phép đo hợp chuẩn, nguồn của thiết bị cần đo phải đư ợ c thay thế bằng nguồn đo kiểm có thể cung cấp các điện áp đo kiểm tới hạn và bình thư ờ ng như mô tả trong mục 2.1.2.3.2 và 2.1.2.4.2. T rở kháng trong của nguồn đo kiểm phải đủ nhỏ để không ảnh hư ở ng đến kết quả đo. Điện áp của nguồn đo kiểm phải đư ợ c đo tại đầu vào của thiết bị cần đo. Nếu thiết bị đư ợ c cấp nguồn qua cáp nối cố định, điện áp đo kiểm phải đư ợ c đo kiểm tra tại điểm kết nối của cáp nguồn đến thiết bị cần đo. Đối với các thiết bị vận hành bằng ắc qu y , khi đo kiểm phải tháo ắc quy ra khỏi thiết bị và nguồn đo kiểm phải nối vào điểm tiếp xúc của thiết bị với ắc qu y . T rong quá trình đo phải đảm bảo dung sai điện áp nguồn nuôi trong phạm vi ±3% so với điện áp tại thời điểm bắt đầu mỗi phép đo. 2.1.2.3. Các điều kiện đo kiểm bình thường 2.1.2.3.1. Độ ẩm và nhiệt độ bình thư ờ ng Điề u kiệ n v ề đ ộ ẩ m v à nhiệ t đ ộ đ o kiể m bìn h thườn g phả i nằ m tron g cá c giá tr ị sau: - Nhiệt độ: +15°C đến +35°C; - Độ ẩm tư ơ ng đối: 20% đến 75%. Nếu không thực hiện đư ợ c phép đo trong các điều kiện trên, nhiệt độ và độ ẩm thực phải đư ợ c ghi trong báo cáo đo. 2.1.2.3.2. Nguồn đo kiểm bình thư ờ ng T rong Quy chuẩn nà y , điện áp danh định phải là điện áp đư ợ c công bố hoặc các điện áp đư ợ c công bố theo thiết kế của thiết bị. 2.1.2.3.2.1. Tần số và điện áp của nguồn điện lư ớ i Điện áp đo kiểm bình thư ờ ng đối với các thiết bị đư ợ c nối với nguồn điện lư ớ i là điện áp danh định của nguồn điện lư ớ i. Tần số của nguồn đo kiểm khi dùng nguồn điện lư ớ i xoay chiều (AC) phải trong giới hạn từ 49 đến 51 Hz. 2.1.2.3.2.2. Nguồn ắc quy axit-chì trên các phư ơ ng tiện vận tải Nếu thiết bị vô tuyến dùng nguồn ắc quy axit-chì của các phư ơ ng tiện vận tải, điện áp đo kiểm danh định phải bằng 1,1 lần điện áp danh định đo kiểm của ắc quy (6 V hoặc 12 V). 2.1.2.3.2.3. Các nguồn cấp điện khác Đối với thiết bị hoạt động dựa trên các nguồn điện hoặc các loại ắc quy khác (sơ cấp hoặc thứ cấp) điện áp đo kiểm là điện áp do nhà sản xuất thiết bị công bố. 2.1.2.4. Các điều kiện đo kiểm tới hạn 2.1.2.4.1. Nhiệt độ tới hạn Khi đo kiểm tại các nhiệt độ tới hạn, phép đo phải đư ợ c thực hiện tuân theo các thủ tục trong mục 2.1.2.4.3, tại các nhi ệ t độ tới hạn thấp là -10°C và cao là +55°C. 2.1.2.4.2. Điện áp nguồn đo kiểm tới hạn 2.1.2.4.2.1. Điện áp nguồn cung cấp Điện áp đo kiểm tới hạn đối với các thiết bị đư ợ c nối với nguồn điện AC phải bằng điện áp danh định ±10%. 2.1.2.4.2.2. Nguồn ắc quy axit - chì trên các phư ơ ng tiện vận tải Nếu thiết bị vô tuyến dùng nguồn ắc quy axit - chì của các phư ơ ng tiện vận tải, điện áp đo kiểm danh định phải bằng 1,3 và 0,9 lần điện áp danh định đo kiểm của ắc quy (6 V hoặc 12 V). 2.1.2.4.2.3. Các nguồn cung cấp sử dụng các loại ắc quy khác Điệ n á p đ o kiể m tớ i hạ n thấ p đố i vớ i cá c th i ế t b ị s ử dụn g nguồ n ắ c qu y nh ư sau: - Đối với các loại ắc quy leclanché hoặc lithium, điện áp đo kiểm tới h ạ n thấp bằng 0,85 lần điện áp danh định của ắc quy; - Đối với các loại ắc quy mercury hoặc nickel-cadmium, điện áp đo kiểm tới hạn thấp bằng 0,9 lần điện áp danh định của ắc qu y . Không áp dụng điện áp đo kiểm tới hạn cao. 2.1.2.4.2.4. Các nguồn cung cấp khác Đối với các thiết bị sử dụng các nguồn cấp điện khác hoặc có khả năng hoạt động trên nhiều loại nguồn khác nhau, điện áp đo kiểm tới hạn phải đư ợ c thỏa thuận giữa nhà sản xuất thiết bị và phòng thử nghiệm và phải đư ợ c ghi vào báo cáo đo. 2.1.2.4.3. Các thủ tục đo kiểm tại các nhiệt độ tới hạn T rư ớ c khi thực hiện phép đo, thiết bị phải đạt đư ợ c cân bằng nhiệt trong buồng đo. N ế u việc cân bằng nhiệt không đư ợ c kiểm tra bằng đo kiểm, thời gian ổn định nhiệt độ tối thiểu là 1 giờ hoặc do phòng thử nghiệm quyết định. Phải tắt thiết bị trong thời gian ổn định nhiệt độ. T rình tự phép đo phải đư ợ c chọn lựa và lư ợ ng độ ẩm trong buồng đo phải đư ợ c điều chỉnh sao cho không đư ợ c đọng h ơ i nư ớ c. Khi đo tại nhiệt độ tới hạn cao, thiết bị phải đư ợ c đặt trong buồng đo đến khi đạt đư ợ c cân bằng nhiệt. Sau đó bật thiết bị ở trạng thái phát trong một phút, sau đó chuyển sang trạng thái thu trong 4 phút, với trạng thái này thiết bị phải thỏa mãn các yêu cầu quy định. Khi đo kiểm tại nhiệt độ tới hạn thấp thiết bị phải đặt trong phòng đo đến khi đạt đư ợ c cân bằng nhiệt sau đó bật thiết bị ở trạng thái chờ hoặc trạng thái thu trong thời gian 1 phút, với trạng thái này thiết bị phải thỏa mãn các yêu cầu quy định. 2.1.3. Các điều kiện chung 2.1.3.1. Cách bố trí tín hiệu đo tại đầu vào máy thu Các nguồn tín hiệu đưa vào đầu vào máy thu phải có trở kháng 50 Ω, kể cả khi có một hoặc nhiều tín hiệu đưa tới máy thu đồng thời. Các mức tín hiệu đo kiểm phải tính dư ớ i dạng e.m.f tại đầu vào máy thu. Mọi ảnh hư ở ng của tạp âm và thành phần xuyên điều chế phát ra từ các nguồn tín hiệu phải nhỏ không đáng kể. 2.1.3.2. Làm câm máy thu hoặc chức năng làm câm Nếu máy thu có mạch làm câm hoặc chức năng làm câm, thì mạch này phải không hoạt động trong thời gian đo kiểm. 2.1.3.3. Công suất đầu ra âm tần danh định của máy thu Công suất đầu ra âm tần danh định phải là công suất cực đại do nhà sản xuất công bố và thỏa mãn tất cả các yêu cầu trong quy chuẩn. Với điều chế đo kiểm bình thư ờ ng (mục 2.1.3.5), công suất âm tần phải đư ợ c đo bằng một tải điện trở mô phỏng tải khi máy thu hoạt động bình thư ờ ng. Giá trị của tải này do nhà sản xuất quy định. 2.1.3.4. Công suất RF danh định của máy phát Công suất RF danh định của máy phát phải là công suất RF cực đại của máy phát đư ợ c nhà sản xuất công bố. Công suất RF máy phát đo đư ợ c trong các điều kiện bình thư ờ ng phải nằm trong phạm vị ±2 dB của công suất RF máy phát danh định. 2.1.3.5. Điều chế đo kiểm bình thường 2.1.3.5.1. Điều chế DSB a) Điều chế khi đo kiểm máy phát: Máy phát phải đư ợ c điều chế bằng tín hiệu đo có tần số 1250 Hz tại mức cao hơn 20 dB so với mức tạo ra độ sâu điều chế 60%; b) Điều chế đo kiểm máy thu: Tín hiệu điều chế có tần số 1 kHz và có mức tạo ra độ sâu điều chế 60%. 2.1.3.5.2. Điều chế SSB a) Đo kiểm máy phát dùng điều chế 2 tín hiệu: Đối với điều chế 2 tín hiệu, cần tạo ra 2 tín hiệu âm tần phối hợp với nhau và cấp đồng thời đến đầu vào microphone của thiết bị cần đo kiểm. Các bộ tạo tín hiệu không đư ợ c ảnh hư ở ng lẫn nhau. Tắt một bộ tạo tín hiệu. Máy phát đư ợ c điều chế với tín hiệu còn lại như mô tả trong mục 2.1.3.5.2, b, nhưng với tín hiệu âm tần 400 Hz. Tắt bộ tạo tín hiệu này và bật bộ tạo tín hiệu còn lại. Máy phát đư ợ c điều chế như mô tả trong mục 2.1.3.5.2, b, nhưng với tần số âm tần 2,5 kHz. Sau đó bật cả hai bộ tạo tín hiệu. b) Đo k i ểm máy phát dùng điều chế 1 tín hiệu: Máy phát phải đư ợ c điều chế với tín hiệu âm tần có tần số 1 kHz. Mức điều chế đo kiểm bình thư ờ ng phải cao hơn 20 dB so với mức âm tần tạo ra công suất RF cực đại do nhà sản xuất công bố. Đối với phép đo sai số tần số, mức điều chế đo kiểm bình thư ờ ng phải là mức tần số âm tần tạo ra công suất RF cực đại do nhà sản xuất công bố. c) Đo kiểm máy thu dùng điều chế 1 tín hiệu: Són g man g khôn g điề u ch ế củ a má y tạ o són g đ o kiể m R F phả i điề u chỉn h lê n 1 kH z (đố i vớ i USB ) hoặ c xuốn g 1 kH z (đố i vớ i LSB ) v ề cá c tầ n s ố tron g mụ c 2.1.1.2. 2.1.3.6. Ăng ten giả Khi đo kiểm máy phát phải dùng một tải thuần trở 50 Ω, không bức xạ, không phản xạ nối với khớp nối ăng ten. Khi đo máy phát cần sử dụng một bộ ghép đo (xem 2.1.3.7), phải thực hiện phép đo với tải thuần trở 50 Ω, không bức xạ, không phản xạ nối với bộ ghép đo. 2.1.3.7. Bộ ghép đo T rong trư ờ ng hợp thiết bị có ăng ten liền, nhà sản xuất phải cung cấp các bộ ghép đo để thực hiện các phép đo trên các mẫu chuẩn. Bộ ghép đo phải có kết nối ngoài đến đầu vào âm tần và đầu ra cao tần và phải đư ợ c cấp nguồn điện từ bên ngoài. Bộ ghép đo phải có đầu cuối cao tần, có trở kháng 50 Ω tại tần số hoạt động của thiết bị. Đặc tính kỹ thuật của bộ ghép đo này trong các điều kiện đo kiểm bình thư ờ ng và tới hạn phải đư ợ c phòng thử nghiệm phê chuẩn. Đặc tính kỹ thuật của bộ ghép đo như sau: a) Suy hao ghép nối không vư ợ t quá 30 dB. b) Sự thay đổi suy hao ghép nối với các tần số không đư ợ c gây ra lỗi vư ợ t quá 2 dB trong các phép đo sử dụng bộ ghép đo. c) Bộ phận ghép nối không có các phần tử phi tuyến. Phòng thử nghiệm có thể tự cung cấp bộ ghép đo. Bộ ghép đo có thể đư ợ c thay thế bằng điểm đo bên trong có trở kháng 50 Ω tạm thời. 2.1.3.8. Bố trí các tín hiệu đo kiểm tại đầu vào máy phát Tín hiệu điều chế âm tần máy phát phải cấp từ bộ tạo tín hiệu tại đầu vào microphone, nếu không có các chỉ dẫn khác. 2.1.3.9. Vị trí đo kiểm và các bố trí chung cho các phép đo bức xạ Xem Phụ lục A. Mô tả chi tiết bố trí đo kiểm bức xạ cũng đư ợ c nêu tại phụ lục nà y . 2.1.4. Giải thích kết quả đo Giải thích các kết quả ghi trong báo cáo đo kiểm cho các phép đo trong Quy chuẩn này như sau: a) So sánh giá trị đo với giới hạn tư ơ ng ứng để quyết định xem thiết bị có thỏa mãn các tham số yêu cầu tối thiểu trong Quy chuẩn này không. b) Với mỗi phép đo cụ thể, độ không đảm bảo đo thực tế của phép đo phải đư ợ c ghi vào báo cáo đo. c) Với mỗi phép đo, giá trị về độ không đảm bảo đo phải bằng hoặc thấp h ơ n các giá trị cho trong mục 2.1.5 (Bảng 2). 2.1.5. Độ không đảm bảo đo Bảng 2. Độ không đảm bảo đo Độ không đảm bảo đo Giá trị cực đại Tần số RF ±1 x 10 -7 Tần số âm tần ±0,1 Hz Công suất RF ±0,75 dB Giới hạn độ lệch ±5% Công suất kênh lân cận ±5 dB Phát xạ dẫn của máy phát ±4 dB Công suất đầu ra âm tần ±0,5 dB Độ nhạy tại 20 dB SND/ND (SINAD) hoặc SND/N ±3 dB Phát xạ dẫn máy thu ±3 dB Phép đo hai tín hiệu, có hiệu lực đến 4 GHz ±4 dB Phép đo 3 tín hiệu ±3 dB Phát xạ bức xạ máy phát ±6 dB Phát xạ bức xạ máy thu ±6 dB Thời gian quá độ máy phát ±20% Tần số quá độ máy phát ±250 Hz 2.2. Các yêu cầu kỹ thuật 2.2.1. Các tham số máy phát 2.2.1.1. Sai số tần số 2.2.1.1.1. Định nghĩa Sai số tần số của máy phát là độ sai lệch giữa tần số đo đư ợ c và tần số danh định của thiết bị. 2.2.1.1.2. Giới hạn Sai số tần số không đư ợ c vư ợ t quá 0,6 kHz. 2.2.1.1.3. Phư ơ ng pháp đo Sai số tần số phải đư ợ c đo trong chế độ không điều chế DSB và điều chế SSB (xem 2.1.3.5.2,b). Khi đo máy phát phải nối với ăng ten giả (xem 2.1.3.6) Chú thích: Khi đo trong chế độ SSB, tần số RF (t ầ n số danh định) bị dịch 1 kHz theo tần số điều chế và tần số kết quả hiển thị. Thiết bị có ăng ten liền phải đặt trong bộ ghép đo (xem 2.1.3.7) nối với ăng ten giả (xem 2.1.3.6). Phép đo đư ợ c thực hiện trong điều kiện đo kiểm bình thư ờ ng (xem 2.1.2.3) và thực hiện lại trong các điều kiện tới hạn (đồng thời áp dụng các mục 2.1.2.4.2.1 và 2.1.2.4.2.2). 2.2.1.2. Công suất sóng mang (dẫn) 2.2.1.2.1. Định nghĩa Côn g suấ t má y phá t l à côn g s u ấ t cấ p tớ i ăn g te n gi ả tron g mộ t ch u k ỳ tầ n s ố v ô tuyến. 2.2.1.2.2. Giới hạn Côn g su ấ t R F má y phá t (đư ợ c k ế t cuố i 5 0 Ω ) khôn g đư ợ c vư ợ t qu á cá c gi á tr ị sau: - 1 W (công suất sóng mang) đối với thiết bị điều chế biên độ DSB; - 4 W công suất đư ờ ng bao đỉnh (PEP) đối với thiết bị điều chế biên độ SSB. Ngư ờ i sử dụng phải không điều chỉnh đư ợ c mạch điện để làm tăng công suất phát RF vư ợ t quá giới hạn trên. 2.2.1.2.3. P h ư ơ ng pháp đo Nối máy phát với ăng ten giả (mục 2.1.3.6), và đo công suất cung cấp đến ăng ten giả nà y . Phải thực hiện phép đo trong các điều kiện đo kiểm bình thư ờ ng (mục 2.1.2.3) và tới hạn (áp dụng đồng thời các mục 2.1.2.4.1 và 2.1.2.4.2). T rong chế độ DSB phải đo công suất sóng mang khi không có điều chế. T rong chế độ SSB có điều chế (mục 2.1.3.5.2, a), đo PEP bằng máy đo công su ấ t RF có chỉ thị PEP trực tiếp hoặc bằng máy phân tích công suất R F . 2.2.1.3. Công suất bức xạ hiệu dụng 2.2.1.3.1. Định nghĩa T rong trư ờ ng hợp thiết bị có ăng ten liền, công suất bức xạ hiệu dụng là công suất bức xạ hiệu dụng tại hư ớ ng có cư ờ ng độ trư ờ ng lớn nhất trong các điều kiện quy định của phép đo (xem 2.1.3.9). 2.2.1.3.2. Giới hạn Công suất phát xạ hiệu dụng đối với các thiết bị có ăng ten liền không đư ợ c vư ợ t quá các giá trị sau: - 1 W (công suất sóng mang) đối với thiết bị điều chế biên độ DSB; - 4 W công suất đư ờ ng bao đỉnh (PEP) đối với thiết bị điều chế biên độ SSB. Ngư ờ i sử dụng phải không điều chỉnh đư ợ c mạch điện để làm tăng công suất phát RF vư ợ t quá giới h ạ n trên. 2.2.1.3.3. Phư ơ ng pháp đo T rên vị trí đo kiểm lựa chọn từ Phụ lục A, thiết bị phải đư ợ c đặt trên giá đỡ tại một trong những vị trí sau: - Đối với thiết bị có ăng ten trong, trục của thiết bị (khi sử dụng thông thư ờ ng gần nhất với phư ơ ng thẳng đứng) phải đặt theo trục đứng; - Đối với thiết bị có ăng ten ngoài cố định, phải đặt ăng ten theo trục đứng; - Đối với thiết bị có ăng ten ngoài mở rộng đư ợ c, ăng ten phải đư ợ c mở rộng thẳng đứng theo giá đỡ không dẫn điện. Định hư ớ ng ăng ten đo kiểm theo phân cực đứng, điều chỉnh độ dài ăng ten phù hợp với tần số máy phát. Đầu ra ăng ten đo kiểm đư ợ c nối với thiết bị đo. Bật máy phát trong chế độ không điều chế (đối với DSB) hoặc có điều chế (SSB) (xe m 2.1.3.5.2 , b) . Tí n hiệ u điề u ch ế đư ợ c cấ p t ừ loa , dâ y dẫ n phả i b ố tr í thẳn g đứng. Điề u chỉn h má y th u đ o đế n tầ n s ố má y phá t cầ n đ o kiểm . Tha y đổ i đ ộ ca o ăn g ten đ o ki ể m tron g d ả i đ ộ ca o qu y đ ị n h đ ế n kh i má y th u đ o th u đư ợ c m ứ c tí n hi ệ u l ớ n nh ấ t. Quay máy phát 360° quanh mặt phẳng ngang cho đến khi máy thu đo thu đư ợ c mức tín hiệu lớn nhất. Ghi lại mức tín hiệu lớn nhất mà máy thu đo đã thu đư ợ c. Thay máy phát bằng ăng ten thay thế (Phụ lục A, mục A.2.3). Định hư ớ ng ăng ten thay thế theo phân cực đứng, điều chỉnh độ dài ăng ten thay thế phù hợp với tần số máy phát. Ăng ten thay thế phải đư ợ c nối với bộ tạo tín hiệu đã hiệu chuẩn. Phải điều chỉnh giá trị suy hao đầu vào của máy thu đo để tăng độ nhạy của máy thu đo. Thay đổi độ cao ăng ten đo trong dải độ cao quy định để đảm bảo thu đư ợ c tín hiệu lớn nhất. Tín hiệu đầu vào đến ăng ten thay thế phải đư ợ c điều chỉnh đến mức tạo ra mức máy thu đo đã thu đư ợ c, bằng với mức đã ghi lại khi đo công suất bức xạ máy phát, đư ợ c hiệu chỉnh theo giá trị thiết lập suy hao đầu vào của máy thu đo. Lặp lại phép đo với ăng ten đo kiểm và ăng ten thay thế theo phân cực ngang. Kết quả đo công suất bức xạ hiệu dụng là mức cao hơn trong hai mức công suất tại đầu vào ăng ten thay thế đã ghi lại, đư ợ c hiệu chỉnh theo độ tăng ích của ăng ten nếu cần. 2.2.1.4. Công suất kênh lân cận 2.2.1.4.1. Định nghĩa Công suất kênh lân cận là một phần của công suất ra tổng của máy phát, đư ợ c điều chế trong các điều kiện quy định, nằm trong độ rộng băng quy định và có tâm trên tần số danh định của một trong hai kênh lân cận. Công suất này là trung bình cộng của công suất tạo ra bởi quá trình điều chế và phần dư điều chế do t ạ p âm của máy phát gây ra. 2.2.1.4.2. Giới hạn Công suất kênh lân cận không đư ợ c vư ợ t quá 20 μ W. 2.2.1.4.3. Phư ơ ng pháp đo Công suất kênh lân cận phải đư ợ c đo với máy thu đo công suất phù hợp với các yêu cầu trong Phụ lục B và trong mục này gọi là “máy thu”: a) Phải đo công suất đầu ra RF máy phát khi không có điều chế (đối với DSB) hoặc với một tín hiệu điều chế (đối với SSB) (xem 2.1.3.5.2, b); b) Nối đầu ra máy phát với đầu vào của máy thu đo bằng thiết bị kết nối sao cho trở kháng đến máy phát là 50 Ω và mức đầu vào máy thu thích hợp; Đối với thiết bị có ăng ten liền, thiết bị kết nối là bộ ghép đo như mô tả trong mục 2.1.3.7. Với thiết bị trong điều kiện đo kiểm bình thư ờ ng (mục 2.1.2.3) máy phát phải không điều chế đối với thiết bị DSB hoặc điều chế với một tín hiệu đối với thiết bị SSB (xem 2.1.3.5.2, b), điều hư ở ng “máy thu” sao cho nhận đư ợ c đáp ứng lớn nhất. Đây là điểm chuẩn 0 dB. Ghi lại giá trị thiết lập suy hao điều chỉnh của “máy thu” và chỉ số giá trị r .m.s chỉ thị. c) Điều chỉnh “máy thu” lệch khỏi sóng mang sao cho “máy thu” có đư ợ c đáp ứng 6 dB tại tần số gần nhất so với tần số sóng mang máy phát, tần số này là vị trí dịch chuyển khỏi tần số sóng mang danh định 5,75 kHz; d) Máy phát phải đư ợ c điều chế DSB (xem 2.1.3.5.1, a) hoặc đư ợ c điều chế với hai tín hiệu trong chế độ SSB (xem 2.1.3.5.2, a); e) Điều chỉnh suy hao đầu vào “máy thu” để có đư ợ c chỉ số giống như bư ớ c b) hoặc theo một tư ơ ng quan đã xác định; f) Tỷ số giữa công suất kênh lân cận và công suất RF trong bư ớ c a) chính là độ chênh lệch giữa giá trị thiết lập suy hao trong bư ớ c b) và e), đư ợ c hiệu chỉnh cho mọi sai số khi đọc chỉ thị giá trị r .m.s; g) Lặp lại phép đo với “máy thu” đư ợ c điều hư ở ng đến biên khác của tần số sóng mang; h) Nếu thiết bị có đầu nối microphone, phải thực hiệu lại phép đo với mức đầu vào 1,5 V tại đầu nối nà y . 2.2.1.5. Phát xạ giả máy phát 2.2.1.5.1. Định nghĩa Phát xạ giả là các phát xạ tại các tần số khác với tần số sóng mang và các dải biên kết hợp với điều chế đo kiểm danh định. Mức phát xạ giả phải đư ợ c đo là: a) Mức công suất tại tải xác định (phát xạ giả dẫn); và b) Công suất bức xạ hiệu dụng của thiết bị khi bức xạ từ vỏ và cấu trúc của thiết bị (bức xạ vỏ máy); hoặc c) Công suất bức xạ hiệu dụng của thiết bị khi bức xạ từ vỏ máy và ăng ten liền, trong trư ờ ng hợp thiết bị cầm tay gắn ăng ten và không có đầu nối RF ngoài. 2.2.1.5.2. Giới hạn Côn g suấ t phá t x ạ gi ả dẫ n v à côn g suấ t phá t x ạ bứ c x ạ khôn g đư ợ c vư ợ t qu á 4 nW khi máy phát hoạt động và không vư ợ t quá 2 nW khi máy phát ở trạng thái chờ trong các dải tần sau: - 47 MHz đến 74 MHz; - 87,5 MHz đến 1 18 MHz; - 174 MHz đến 230 MHz; - 470 MHz đến 862 MHz. Công suất phát xạ giả tại các tần số khác trong dải tần quy định không đư ợ c vư ợ t quá các giá trị trong Bảng 3 và Bảng 4. Bảng 3. Giới hạn phát xạ dẫn Dải tần Máy phát hoạt động Máy phát t r ong chế độ chờ 9 kHz đến 1 GHz 0,25 μW (-36 dBm) 2 nW (-57 dBm) 1 GHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz), (xem 2.2.1.5.3.1) 1 μW (-30 dBm) 20 nW (-47 dBm) Bảng 4. Các giới hạn phát xạ bức xạ Dải tần Máy phát hoạt động Máy phát t r ong chế độ chờ 25 MHz đến 1 GHz 0,25 μW (-36 dBm) 2 nW (-57 dBm) 1 GHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz), (xem 2.2.1.5.3.2) 1 μW (-30 dBm) 20 nW (-47 dBm) Sử dụng độ rộng băng đo trong Bảng 5 cho các phép đo dẫn và bức xạ. Bảng 5. Độ rộng băng đo Dải tần Độ rộng băng (-6 dB) 9 kHz đến 150 kHz 200 Hz > 150 kHz đến 30 MHz 9 kHz đến 10 kHz > 30 MHz đến 1 GHz 100 kHz đến 120 kHz > 1 GHz 1 MHz T rong phép đo nà y , bộ tách sóng đo phải là bộ tách sóng đỉnh tuân thủ TCVN 6989-1:2003. T ron g trư ờ n g h ợ p đ o phá t x ạ ch o má y c ầ m ta y , ph ả i á p dụn g cá c đi ề u ki ệ n sa u đây: - Nếu thiết bị có ăng ten tích hợp, phải nối ăng ten thư ờ ng khi đo kiểm; - Khi đo thiết bị có đầu nối ăng ten ngoài, ph ả i nối tải giả với đầu nối ăng ten ngoài. 2.2.1.5.3. Phư ơ ng pháp đo 2.2.1.5.3.1. Phư ơ ng pháp đo mức công suất trên tải xác định (mục 2.2.1.5.1, a) Nối máy phát với suy hao công suất 50 Ω. Nối đầu ra của suy hao công suất với máy thu đo. Bật máy phát trong chế độ điều chế DSB (mục 2.1.3.5.1, a) hoặc điều chế với 2 hai tín hiệu trong chế độ SSB (mục 2.1.3.5.2, a). Máy thu đo phải tuân thủ TCVN 6989-1:2003, với bộ tách sóng đỉnh, và đư ợ c điều hư ở ng trên dải tần 9 kHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz, xem đoạn cuối của mục này). Độ rộng băng đo dư ớ i 1 GHz phải tuân thủ TCVN 6989-1:2003 và độ rộng băng đo trên 1 GHz lấy giá trị 1 MHz. Tại những tần số phát hiện thành phần tạp, ghi lại mức công suất là mức phát xạ giả dẫn trên tải xác định, ngoại trừ các kênh lân c ận và kênh máy phát đang hoạt động. Thực hiện lại phép đo với máy phát trong chế độ chờ. Nếu xác định đư ợ c mức phát xạ giả trong dải tần 1,5 GHz đến 2 GHz vư ợ t quá 0,1 μW (chế độ máy phát hoạt động) hoặc 1 nW (máy phát trong chế độ chờ), phải mở rộng phép đo phát xạ giả đến dải tần từ 2 GHz đến 4 GHz. 2.2.1.5.3.2. Phư ơ ng pháp đo công suất bức xạ hiệu dụng (mục 2.2.1.5.1,b) T rên vị trí đo kiểm đã chọn trong Phụ lục A, đặt thiết bị ở độ cao quy định trên giá đỡ không dẫn điện và tại vị trí gần với vị trí sử dụng bình thư ờ ng do nhà sản xuất công bố. Nối ăng ten giả với đầu nối ăng ten máy phát, mục 2.1.3.6. Ăn g te n đ o kiể m phả i đượ c địn h hướn g phâ n cự c đứng , v à đ ộ dà i củ a ăn g ten đ o kiể m đượ c chọ n ph ù hợ p vớ i tầ n s ố tứ c thờ i củ a má y th u đo , tuâ n th ủ TCVN 6989-1:2003. Nối đầu ra của ăng ten đo với máy thu đo. Bật máy phát với điều chế DSB (mục 2.1.3.5.1, a) hoặc điều chế 1 tín h i ệu trong chế độ SSB ( m ục 2.1.3.5.2, b). Điều chế phải đư ợ c cung cấp bởi nguồn âm thanh. Dây nối phải bố trí thẳng đứng. Má y th u đ o v ớ i b ộ tác h són g đ ỉ n h ph ả i đư ợ c đi ề u hư ở n g trê n toà n d ả i t ầ n t ừ 2 5 MHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz, xem đoạn cuối của mục này). Độ rộng băng đo dư ớ i 1 GHz phải tuân thủ TCVN 6989-1:2003, trên 1 GHz lấy giá trị 1 MHz. Tại mỗi tần số xác định đư ợ c thành phần tạp, phải thay đổi độ cao ăng ten đo trong dải quy định đến khi nhận đư ợ c mức tín hiệu cực đại trên máy thu đo. Quay máy phát 360° theo mặt phẳng nằm ngang đến khi máy thu đo thu đư ợ c mức tín hiệu cực đại. Ghi lại mức tín hiệu nà y . Thay máy phát bằng ăng ten thay thế như trong Phụ lục A, mục A.1.3. Hư ớ ng ăng ten thay thế theo phân cực đứng, điều chỉnh độ dài của ăng ten phù hợp với tần số xác định đư ợ c thành phần t ạ p. Nối ăng ten thay thế với bộ tạo tín hiệu đã hiệu chuẩn. Thiết lập tần số của bộ tạo tín hiệu đã hiệu chuẩn đến tần số xác định đư ợ c thành phần tạp. Điều chỉnh giá trị suy hao đầu vào của máy thu đo để tăng độ nhạy nếu cần. Điều chỉnh độ cao của ăng ten đo trên d ả i quy định để đảm bảo thu đư ợ c mức tín hiệu cực đại. Điều chỉnh tín hiệu đầu vào của ăng ten thay thế để tạo ra mức mà máy thu đo thu đư ợ c, mức này bằng với mức đã ghi lại khi đo đư ợ c thành phần tạp, đư ợ c hiệu chỉnh theo các thay đổi giá trị suy hao đầu vào của máy thu đo. Mức đầu vào ăng ten thay thế đư ợ c ghi lại là mức công suất, đư ợ c hiệu chỉnh theo các thay đổi giá trị thiết lập suy hao đầu vào của máy thu đo. Lặp lại phép đo với ăng ten đo và ăng ten thay thế định hư ớ ng theo phân cực ngang. Giá trị công suất bức xạ hiệu dụng của các thành phần tạp là giá trị lớn hơn trong hai mức công suất đã ghi lại đối với mỗi thành phần tạp tại đầu vào ăng ten thay thế, đư ợ c hiệu chỉnh theo độ tăng ích của ăng ten nếu cần. Nếu thành phần tạp vư ợ t quá mức giới hạn, phép đo tại tần số này phải đư ợ c thực hiện lại với bộ tách sóng cận đỉnh. Lặp lại phép đo với máy phát trong chế độ chờ. Nếu xác định đư ợ c thành phần phát xạ tạp trong dải 1,5 GHz đến 2 GHz có mức vư ợ t quá 0,1 μW (chế độ máy phát hoạt động) hoặc 1 nW (máy phát trong chế độ chờ), phải mở rộng phép đo phát xạ giả đến dải tần 2 GHz đến 4 GHz. 2.2.1.5.3.3. Phư ơ ng pháp đo công suất bức xạ hiệu dụng (mục 2.2.1.5.1, c). Phư ơ ng pháp đo đư ợ c thực hiện theo như mục 2.2.1.5.3.2 nhưng nối đầu ra máy phát với ăng ten liền thay cho ăng ten giả. 2.2.1.6. Tác động tần số quá độ của máy phát 2.2.1.6.1. Định nghĩa Tác động tần số quá độ của máy phát là sự thay đổi theo thời gian của tần số máy phát so với tần số danh định máy phát khi bật tắt công suất đầu ra máy phát. t on : theo phương pháp đo mô tả trong mục 2.2.1.6.3, là thời điểm bật xác định bởi điều kiện công suất đầu ra đo tại ăng ten vượt quá 10% công suất danh định. t 1 : khoảng thời gian bắt đầu tại t on và kết thúc tuân theo mục 2.2.1.6.2. t 2 : khoảng thời gian bắt đầu khi t 1 kết thúc và kết thúc tuân theo mục 2.2.1.6.2. t off : thời điểm tắt xác định bởi điều kiện công suất đầu ra hạ xuống dưới 10% so công suất danh định. t 3 : khoảng thời gian kết thúc tại t off và bắt đầu tuân theo mục 2.2.1.6.2. 2.2.1.6.2. Giới hạn Phép đo này chỉ áp dụng cho các thiết bị có đầu nối ăng ten ngoài. Các khoảng thời gian quá độ trong Hình 1, mục 2.2.1.6.3, như sau: - t 1 : 5,0 ms; - t 2 : 20,0 ms; - t 3 : 5,0 ms. T rong khoảng thời gian t 1 và t 3 sai số tần số không đư ợ c vư ợ t quá giá trị khoảng cách tần số của một kênh. T rong khoảng thời gian t 2 sai số tần số không đư ợ c vư ợ t quá giá trị một nửa khoảng cách tần số của một kênh. 2.2.1.6.3. Phư ơ ng pháp đo Hình 1. Sơ đồ đo Bố trí phép đo như Hình 1, thay bộ tạo tín hiệu đo vào vị trí máy thu phát. Thiết lập tần số theo tần số sóng mang danh định. T rở kháng đầu cuối của suy hao phải đư ợ c hiệu chỉnh phù hợp với máy thu phát. Nó phải đư ợ c hiệu chỉnh nhằm giới hạn bộ khuếch đại làm việc trong vùng cho phép, khi mức của bộ tạo sóng vư ợ t quá công suất đầu ra danh định của máy thu phát 10%. V iệc hiệu chỉnh bộ phân biệt đo đư ợ c kiểm tra bằng cách thiết lập bộ tạo tín hiệu đo đến độ lệch tần số đã xác định. a) Tác động quá độ khi bật má y . Thiết lập ngư ỡ ng kích hoạt trên máy hiện sóng số có nhớ sao cho máy hi ệ n sóng kích hoạt ngay khi mức vư ợ t quá 10% công suất đầu ra danh định. Máy hiện sóng sẽ hiển thị khung thời gian sau điểm kích hoạt. Thay máy tạo sóng bằng máy phát để đo kiểm. T rong chế độ DSB máy phát không điều chế, trong chế độ SSB máy phát đư ợ c điều chế theo như trong mục 2.1.3.5.2, b. Nếu máy phát hoạt động trong chế độ SSB và có đầu nối microphone ngoài thì tại đầu nối này phải luôn có tín hiệu điều chế, kể cả khi không bật máy phát. Phải đo tác động quá độ trong lúc kích hoạt nút bấm để gọi (ptt); b) Tác động quá độ khi tắt má y . Thiết lập ngư ỡ ng kích hoạt trên máy hiện sóng số có nhớ sao cho máy hiện sóng kích hoạt ngay sau khi mức công suất đầu ra danh định hạ xuống dư ớ i 10%. Máy hiện sóng sẽ hiển thị khung thời gian trư ớ c điểm kích hoạt. T rong chế độ DSB máy phát không điều chế, trong chế độ SSB máy phát đư ợ c điều chế tuân theo mục 2.1.3.5.2, b. Nếu máy phát có đầu nối microphone ngoài và hoạt động trong chế độ SSB thì tại đầu nối này phải luôn có tín hiệu điều chế, kể cả khi bật máy phát. Kích hoạt nút bấm để gọi (ptt). Phải đo tác động quá độ trong lúc nhả chuyển mạch ptt. Chú thích: Hình trên là một ví dụ màn hiển thị của máy hiện sóng. Tham chiếu các giá trị t 1 , t 2 , t 3 trong mục 2.2.1.6.2. Hình 2. Ví dụ xem t 1 , t 2 và t 3 trên máy hiện sóng có nhớ 2.2.2. Các tham số máy thu 2.2.2.1. Độ nhạy 2.2.2.1.1. Định nghĩa Độ nhạy khả dụng cực đại của máy thu là mức tín hiệu (e.m.f) tối thiểu tại đầu vào máy thu, tại tần số danh định của máy thu và với điều chế đo kiểm bình thư ờ ng (xem 2.1.3.5), tạo ra: - Công suất đầu ra âm tần tối thiểu bằng 25% công suất danh định đầu ra, (xem 2.1.3.3); và - Tỷ số SND/ND là 20 dB, đo tại đầu ra máy thu qua mạng t ả i trọng đo tạp âm thoại mô tả trong Khuyến nghị ITU-T O.41. 2.2.2.1.2. Giới hạn Yêu cầu kỹ thuật này chỉ áp dụng cho các thiết bị có đầu nối ăng ten ngoài. Độ nhạy khả dụng cực đại không vư ợ t quá +12 dBμV (e.m.f) đối với thiết bị DSB và +6 dBμV (e.m.f) đối với thiết bị SSB. 2.2.2.1.3. Phư ơ ng pháp đo Tín hiệu đo kiểm, tại tần số danh định của máy thu, với điều chế đo kiểm bình thư ờ ng (DSB xem 2.1.3.5.1, b), (SSB xem 2.1.3.5.2, c) có giá trị e.m.f là 12 dBμV (DSB) hoặc 6 dBμV (SSB), tức là giá trị giới hạn của độ nhạy khả dụng cực đại, đư ợ c cấp đến đầu vào máy thu. Điện trở tải tần số âm tần, máy đo SND/ND và mạng tải trọng tạp âm thoại (xem 2.2.2.1.1) phải đư ợ c nối với đầu ra máy thu. Điều chỉnh âm lư ợ ng máy thu để đưa ra tối thiểu 25% công suất đầu ra âm tần, trư ờ ng hợp máy thu điều chỉnh âm lư ợ ng theo mức, phải điều chỉnh mức đầu tiên đưa ra tối thiểu 25% công suất đầu ra âm tần. Giảm mức đầu vào tín hiệu đo kiểm đến khi tỷ số SND/ND là 20 dB. Mức đầu vào tín hiệu đo kiểm dư ớ i các điều kiện này là giá trị độ nhạy khả dụng cực đ ạ i. 2.2.2.2. Độ chọn lọc kênh lân cận 2.2.2.2.1. Định nghĩa Độ chọn lọc kênh lân cận là tiêu chuẩn đánh giá khả năng của máy thu có thể thu đư ợ c tín hiệu điều chế mong muốn tại tần số danh định mà không bị vư ợ t quá độ suy g i ảm đã cho do sự xuất hiện của tín hiệu điều chế không mong m u ốn ở kênh lân cận. 2.2.2.2.2. Giới hạn Yêu cầu này chỉ đư ợ c áp dụng cho thiết bị có đầu nối ăng ten ngoài. Độ chọn lọc kênh lân cận không đư ợ c nhỏ hơn 60 dB. 2.2.2.2.3. Phư ơ ng pháp đo Các tín hiệu đầu vào đư ợ c nối với máy thu qua mạng kết hợp, mục 2.1.3.1. Tín hiệu đo kiểm mong muốn tại tần số danh định của máy thu với điều chế đo kiểm bình thư ờ ng (DSB xem 2.1.3.5.1, b, SSB xem 2.1.3.5.2, c) có giá trị e.m.f là 12 dBμV (DSB) hoặc 6 dBμV (SSB), tức là giá trị của giới hạn đối với độ nhạy khả dụng cực đại, phải đư ợ c đưa tới đầu vào máy thu qua đầu nối của mạng kết hợp. Tín hiệu đo kiểm không mong muốn tại tần số cao hơn tần số danh định của máy thu 10 kHz, tần số điều chế với 400 Hz có độ lệch ±1,2 kHz, đưa tới đầu vào máy thu qua đầu vào thứ hai của mạng kết hợp. Điều chỉnh biên độ của tín hi ệ u không mong muốn đến khi tỷ số SND/ND tại đầu ra của máy thu giảm đến 14 dB (với bộ lọc tạp âm thoại). Kết quả đo độ chọn lọc kênh lân cận là tỷ số tính theo dB của mức tín hiệu đo kiểm không mong muốn và mức tín hiệu mong muốn tại đầu vào của máy thu khi có đư ợ c tỷ số SND/ND đã suy giảm như quy định. Thực hiện lại phép đo với các tín hiệu không mong muốn tại tần số của kênh lân cận dư ớ i của tín hiệu mong muốn. Hai tỷ số trên đư ợ c ghi là độ chọn lọc kênh lân cận trên và dư ớ i. 2.2.2.3. T riệt đáp ứng tạp 2.2.2.3.1. Định nghĩa T riệt đáp ứng tạp là tiêu chuẩn đánh giá khả năng phân biệt của máy thu giữa tín hiệu điều chế mong muốn tại tần số danh định và tín hiệu không mong muốn tại mọi tần số khác có đáp ứng xuất hiện. 2.2.2.3.2. Giới hạn Yêu cầu này chỉ áp dụng cho các thiết bị có đầu nối ăng ten ngoài. Tại mọi tần số cách tần số danh định của máy thu nhiều hơn hai kênh, tỷ số triệt đáp ứng tạp không đư ợ c nhỏ hơn 48 dB. 2.2.2.3.3. Phư ơ ng pháp đo Hai tín hiệu đầu vào đư ợ c nối với máy thu qua mạng kết hợp, xem 2.1.3.1. Tín hiệu đo kiểm mong muốn tại tần số danh định của máy thu với điều chế đo kiểm bình thư ờ ng (DSB xem 2.1.3.5.1, b, SSB xem 2.1.3.5.2, c) có giá trị e.m.f là 12 dBμV (DSB) hoặc 6 dBμV (SSB), tức là giá trị giới hạn đối với độ nhạy khả dụng cực đại, phải đư ợ c đưa đến đầu vào máy thu qua đầu vào của mạng kết hợp. Tín hiệu đo kiểm không mong muốn, điều chế biên độ DSB với tần số 400 Hz tạo ra độ sâu điều chế 60% có mức 92 dBμV e.m.f, đư ợ c đưa đến đầu vào của máy thu qua đầu vào thứ hai của mạng kết hợp. Tín hiệu đo kiểm không mong muốn phải đư ợ c điều chỉnh trên toàn dải tần từ 100 kHz đến 1 GHz. Tại mỗi tần số xuất hiện đáp ứng tạp, phải điều chỉnh mức đầu vào đến khi tỷ số SND/ND giảm đến 14 dB (với bộ lọc tạp âm thoại). Giá trị độ triệt đáp ứng tạp là tỷ số tính bằng dB của mức tín hiệu đo kiểm không mong muốn và mức tín hiệu đo kiểm mong muốn tại đầu vào máy thu khi có đư ợ c tỷ số SND/ND đã suy giảm như quy định. Tỷ số này đư ợ c ghi là độ triệt đáp ứng tạp đối với mỗi đáp ứng tạp thu đư ợ c. 2.2.2.4. T riệt đáp ứng xuyên điều chế 2.2.2.4.1. Định nghĩa T riệt đáp ứng xuyên điều chế là tiêu chuẩn đánh giá khả năng của máy thu khi thu tín hiệu điều chế mong muốn tại tần số danh định mà không bị vư ợ t quá độ suy giảm đã cho do xuất hiện hai hoặc nhiều tín hiệu không mong muốn ở tần số quy định liên quan đến tần số tín hiệu mong muốn. 2.2.2.4.2. Giới hạn Yêu cầu này chỉ áp dụng cho thiết bị có đầu nối ăng ten ngoài. Tỷ số triệt đáp ứng tạp xuyên điều chế không đư ợ c nhỏ hơn 48 dB. 2.2.2.4.3. Phư ơ ng pháp đo Ba tín hiệu đư ợ c nối với máy thu qua mạng kết hợp, mục 2.1.3.1. Tín hiệu đo kiểm mong muốn (A), tại tần số danh định của máy thu với điều chế đo kiểm bình thư ờ ng (DSB xem 2.1.3.5.1, b, SSB xem 2.1.3.5.2, c) có mức tính bằng e.m.f là 12 dBμV (DSB) hoặc 6 dBμV (SSB), tức là giá trị giới hạn của độ nhạy khả dụng cực đại, đư ợ c đưa đến đầu vào máy thu qua đầu vào của mạng kết hợp. Tín hiệu đo kiểm không mong muốn (B), tại tần số cao hơn tần số danh định của máy thu 20 kHz, không điều chế, đư ợ c cấp tới đầu vào máy thu qua đầu vào thứ hai của mạng kết hợp. Tín hiệu đo kiểm không mong muốn (C), có tần số cao hơn tần số danh định của máy thu 40 kHz, điều chế biên độ DSB với tần số 400 Hz tạo ra độ sâu điều chế 60%, đư ợ c cấp tới đầu vào máy thu qua đầu vào thứ ba của mạng kết hợp. Điều chỉnh tần số của tín hiệu đo kiểm không mong muốn (B) và (C) để tìm đáp ứng xuyên điều chế cực đại. Biên độ của các tín hiệu đo kiểm không mong muốn (B) và (C) phải đư ợ c giữ cho bằng nhau và điều chỉnh đến khi tỷ số SND/ND tại đầu ra của máy thu giảm đến 14 dB (bộ lọc tạp âm thoại). Giá trị độ triệt đáp ứng xuyên điều chế là tỷ số tính bằng dB của tín hiệu đo kiểm không mong muốn và tín hiệu đo kiểm mong muốn tại đầu vào máy thu khi có đư ợ c tỷ số SND/ND đã suy giảm như quy định. Ghi lại tỷ số nà y . Thực hiện lại hai tổ hợp phép đo mô tả ở trên nhưng với các tín hiệu không mong muốn dư ớ i tần số danh định của máy thu như quy định. 2.2.2.5. Bức xạ giả máy thu 2.2.2.5.1. Định nghĩa B ứ c x ạ gi ả t ừ má y th u l à cá c thàn h ph ầ n b ứ c x ạ t ừ thi ế t b ị v à ă n g te n t ạ i mọ i t ầ n s ố . Mức bức xạ giả phải đo là: a) Mức công suất của thiết bị khi có tải quy định (phát xạ giả dẫn), và b) Công suất bức xạ hiệu dụng của thiết bị bức xạ từ vỏ máy và cấu trúc của thiết bị (bức xạ vỏ máy), hoặc c) Công suất bức xạ hiệu dụng của thiết bị bức xạ từ vỏ máy và ăng ten liền, trong trư ờ ng hợp thiết bị cầm tay gắn liền ăng ten và không có đầu nối RF bên ngoài. 2.2.2.5.2. Giới hạn Công suất của mọi bức xạ giả không đư ợ c vư ợ t quá các giá trị trong Bảng 6 và Bảng. 7. Bảng 6. Các giới hạn phát xạ dẫn Dải tần số Giới hạn 9 kHz đến 1 GHz 2 nW (-57 dBm) 1 GHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz), (xem 2.2.2.5.3.1) 20 nW (-47 dBm) Bảng 7. Các giới hạn phát xạ bức xạ Dải tần số Giới hạn 25 MHz đến 1GHz 2 nW (-57dBm) 1 GHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz), (xem 2.2.2.5.3.2) 20 nW (-47 dBm) 2.2.2.5.3. Phư ơ ng pháp đo 2.2.2.5.3.1. Phư ơ ng pháp đo mức công suất trên tải xác định (mục 2.2.2.5.1, a) Nối máy thu với suy hao 50 Ω. Đầu ra của suy hao nối với máy thu đo. Máy thu đo phải tuân thủ TCVN 6989-1:2003, bộ tách sóng đỉnh phải đư ợ c điều hư ở ng trên toàn dải tần từ 9 kHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz, xem đoạn cuối của mục này). Độ rộng băng đo dư ớ i 1 GHz phải tuân thủ TCVN 6989-1:2003, trên 1 GHz lấy giá trị 1 MHz. T ạ i mỗi tần số phát hiện có thành phần tạp, ghi lại mức công suất như mức phát xạ giả dẫn trên tải xác định. Nếu phát hiện bức xạ giả trong dải tần từ 1,5 GHz đến 2 GHz có mức lớn hơn 1 n W , phải mở rộng phép đo phát xạ giả sang dải tần 2 GHz đến 4 GHz. 2.2.2.5.3.2 Phư ơ ng pháp đo công suất bức xạ hiệu dụng (mục 2.2.2.5.1, b) T rên vị trí đo ki ể m đã chọn trong Phụ lục A, thiết bị phải đặt tại độ cao quy định trên giá đỡ thích hợp và tại vị trí gần vị trí sử dụng bình thư ờ ng như nhà sản xuất công bố. Đầu nối ăng ten máy thu phải đư ợ c nối với đầu nối ăng ten giả (xem 2.1.3.6). Hư ớ n g ăn g te n đ o kiể m the o phâ n cự c đứng , điề u chỉn h đ ộ dà i củ a ăn g te n ph ù hợ p v ớ i tầ n s ố củ a má y th u đ o hoặ c má y phâ n tíc h ph ổ tuâ n th ủ TCV N 6989-1:2003. Đầu ra của ăng ten phải nối với máy thu đo. Bật máy thu đo và bộ tách sóng đỉnh đư ợ c điều hư ở ng trên toàn bộ dải tần từ 25 MHz đến 2 GHz (hoặc 4 GHz, xem đoạn cuối của mục này). Độ rộng băng đo đối với tần số dư ớ i 1 GHz phải tuân thủ TCVN 6989-1:2003, với các tần số trên 1 GHz độ rộng băng đo là 1 MHz. Tại mỗi tần số phát hiện có thành phần tạp, thay đổi độ cao ăng ten trong dải quy định đến khi máy thu đo thu đư ợ c mức tín hiệu cực đại. Sau đó quay máy thu 360 o theo mặt phẳng ngang cho đến khi máy thu đo thu đư ợ c mức tín hiệu cực đại, ghi lại mức tín hiệu nà y . Thay máy thu đo bằng ăng ten thay thế như trong Phụ lục A, mục A.2.3, điều chỉnh ăng ten thay thế theo phư ơ ng thẳng đứng, điều chỉnh độ dài của ăng ten cho phù hợp với tần số xác định đư ợ c thành phần tạp. Nối ăng ten thay thế với bộ tạo tín hiệu đã hiệu chuẩn. Tần số của bộ tạo tín hiệu phải đặt tại tần số đã xác định đư ợ c thành phần tạp. Nếu cần, phải điều chỉnh lại giá trị đã thiết lập của suy hao đầu vào máy thu đo để tăng độ nhạy của máy thu đo. Thay đổi độ cao ăng ten trong dải quy định để đảm bảo rằng máy thu nhận đư ợ c mức tín hiệu cực đại. Tín hiệu đầu vào của ăng ten thay thế đư ợ c điều chỉnh đến mức tạo ra mức tín hiệu đã ghi lại khi đo đư ợ c thành phần tạp và hiệu chỉnh theo thay đổi thiết lập suy hao đầu vào ăng ten của máy thu đo. Mức đầu vào của ăng ten thay thế đư ợ c ghi là mức công suất hiệu chỉnh theo thay đổi thiết lập suy hao đầu vào của máy thu đo. Thực hiện lại phép đo với ăng ten đo kiểm và ăng ten thay thế đã thiết lập lại theo phân cực ngang. Giá trị công s u ất bức xạ hiệu dụng của các thành phần tạp là mức lớn hơn trong hai mức công suất đư ợ c ghi lại đối với mỗi thành phần tạp tại đầu vào đến ăng ten thay thế, đư ợ c hiệu chỉnh theo độ tăng ích ăng ten nếu cần. Nếu xác định đư ợ c bức xạ giả trong dải tần từ 1,5 GHz đến 2 GHz với mức trên 1 n W , phải mở rộng phép đo phát xạ giả đến dải tần từ 2 GHz đến 4 GHz. 2.2.2.5.3.3. Phư ơ ng pháp đo công suất bức xạ hiệu dụng (mục 2.2.2.5.1, c) Thực hiện phép đo tuân theo mục 2.2.2.5.3.2, riêng đầu vào máy thu phải nối với ăng ten liền và không nối với ăng ten giả. 3. Quy định về quản lý Các thiết bị vô tuyến điều chế đơn biên và/hoặc song biên băng tần dân dụng 27 MHz thuộc phạm vị điều chỉnh nêu tại mục 1.1 phải tuân thủ các quy định kỹ thuật trong Quy chuẩn nà y . 4. T rách nhiệm của tổ chức, cá nhân Các tổ chức, cá nhân liên quan có trách nh i ệm thực hiện các quy đ ị nh về chứng nhận hợp quy và công bố hợp quy các thiết bị vô tuyến điều chế đơn biên và/hoặc song biên băng tần dân dụng 27 MHz và chịu sự kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nư ớ c theo các quy định hiện hành. 5. Tổ chức thực hiện 5.1. Cục Quản lý chất lư ợ ng Công nghệ thông tin và T ruyền thông và các Sở Thông tin và T ruyền thông có trách nhiệm tổ chức hư ớ ng dẫn và triển khai quản lý các thiết bị vô tuyến điều chế đơn biên và/hoặc song biên băng tần dân dụng 27 MHz theo Quy chuẩn nà y . 5.2. Quy chuẩn này đư ợ c áp dụng thay thế tiêu chuẩn ngành mã số TCN 68-251: 2006 “Thiết bị vô tuyến điều chế đơn biên và/hoặc song biên băng tần dân dụng 27 MHz - Yêu cầu kỹ thuật”. 5.3. T rong trư ờ ng hợp các quy định nêu tại Quy chuẩn này có sự thay đổi, bổ sung hoặc đư ợ c thay thế thì thực hiện theo quy định tại văn bản mới./. Phụ lục A (Quy định) CÁC PHÉP ĐO BỨC XẠ A.1. Các vị trí đo kiểm và sơ đồ chung đối với các phép đo liên quan đến trường bức xạ A.1.1. Vị trí đo kiểm ngoài trời V ị tr í đ o kiể m ngoà i trờ i phả i nằ m trê n b ề mặ t c ó đ ộ ca o thíc h hợ p hoặ c mặ t đất. T rê n v ị tr í đ o kiểm , chuẩ n b ị mộ t mặ t phẳn g đấ t c ó đư ờ n g kín h tố i thiể u 5 m . Ở giữ a mặ t phẳn g đấ t nà y đặ t mộ t gi á đ ỡ khôn g dẫ n điện , c ó kh ả năn g qua y 360 o the o phư ơ ng nằ m ngan g dùn g đ ể đ ỡ mẫ u đ o ca o 1, 5 m . V ị tr í đ o kiể m phả i đ ủ lớ n đ ể c ó th ể gắ n đư ợ c thiế t b ị đ o v à ăn g te n phá t ở khoản g các h nử a đ ộ dà i bư ớ c són g hoặ c 3 m , tùy the o gi á tr ị nà o lớ n hơn . Khoản g các h thự c t ế phả i đư ợ c gh i lạ i cùn g kế t qu ả đo. Phải phòng ngừa các phản xạ từ các đối tư ợ ng khác cạnh vị trí đo và các phản xạ từ mặt đất để kết quả đo không bị sai lệch. A.1.1.1. Vị trí đo dùng cho các máy cầm tay Vị trí đo kiểm phải nằm trên bề mặt có độ cao thích h ợp hoặc mặt đất. Vị trí đo phải đủ lớn để gắn đư ợ c thiết bị đo hoặc ăng ten phát ở khoảng cách tối thiểu 6 m. Khoảng cách thực tế phải đư ợ c ghi l ạ i cùng kết quả đo. T rên vị trí đo kiểm, chuẩn bị một mặt phẳng đất có đư ờ ng kính tối thiểu 5 m. Tại điểm giữa của mặt phẳng đất này đặt một giá đỡ không dẫn điện quay đư ợ c 360 o theo phư ơ ng nằm ngang dùng để đỡ mẫu đo cao hơn mặt phẳng đất 1,5 m. Giá đỡ này là ống nhựa đựng nư ớ c muối (9 g NaCl/lít). Cột có độ dài 1,5 m, đư ờ ng kính trong 10 ± 0,5 cm. Đầu trên của ống đư ợ c bịt bằng tấm kim loại đư ờ ng kính 15 cm, tấm kim loại này tiếp xúc với nư ớ c. Bề mặt của mẫu phải đư ợ c đặt trên tấm kim loại. Để thỏa mãn yêu cầu ăng ten dựng đ ứ ng trong khi vẫn phải đảm bảo tiếp xúc với tấm kim loại, cần sử dụng thêm một tấm kim loại thứ hai. Tấm kim loại này có kích thư ớ c 10 cm x 15 cm và phải có khớp nối với tấm kim loại thứ nhất trên cạnh 10 cm, như vậy góc giữa hai tấm kim loại có thể điều chỉnh đư ợ c từ 0 o đến 90 o . Điểm khớp nối đư ợ c điều chỉnh sao cho tâm của mẫu đặt lên trên tâm của tấm kim loại hình tròn. T rong cách bố trí các mẫu có độ dài dọc theo trục ăng ten dư ớ i 15 cm, mẫu đư ợ c sắp xếp sao cho gốc của ăng ten ở tại cạnh của tấm kim loại có khớp nối. Phải phòng ngừa các phản xạ từ các đối tư ợ ng khác cạnh vị trí đo và các phản xạ từ mặt đất để kết quả đo không bị sai lệch. Hình A.1. Vị trí đo kiểm ngoài trời A.1.2. Ăng ten đo kiểm Khi sử dụng vị trí đo kiểm để đo bức xạ, ăng ten đo kiểm dùng để phát hiện trư ờ ng bức xạ cho cả ăng ten thay thế và mẫu cần đo. Khi sử dụng vị trí đo kiểm để đo các đặc tính của máy thu thì ăng ten này đư ợ c dùng như một ăng ten phát. Ăng ten đư ợ c gắn vào giá đỡ cho phép sử dụng ăng ten theo cả phân cực ngang và phân cực đứng, chiều cao so với mặt đất có thể thay đổi trong phạm vi 1 - 4 m. Tốt nhất là sử dụng các ăng ten có tính định hư ớ ng rõ rệt. Kích thư ớ c của ăng ten đo kiểm dọc theo trục đo không đư ợ c quá 20% khoảng cách đo. Đối với các phép đo bức xạ máy phát và máy thu, ăng ten đo kiểm đư ợ c nối với máy thu đo, có khả năng điều chỉnh đư ợ c đến các tần số cần đo và đo đư ợ c chính xác các mức tín hiệu tại đầu vào. Đối với các phép đo độ nhạy bức xạ máy thu, ăng ten đo đư ợ c nối đến máy tạo tín hiệu. A.1.3. Ăng ten thay thế Khi đo trong dải tần số đến 1 GHz thì ăng ten thay thế phải là một ăng ten lư ỡ ng cực nửa bư ớ c sóng cộng hư ở ng tại tần số đo kiểm, hoặc là ăng ten lư ỡ ng cực rút ngắn, đư ợ c hiệu chuẩn như ăng ten lư ỡ ng cực nửa bư ớ c sóng. Với các phép đo có tần số 1 - 4 GHz có thể sử dụng một ăng ten lư ỡ ng cực nửa bư ớ c sóng hoặc một bộ bức xạ loa. Tâm của ăng ten này phải trùng với điểm chuẩn của mẫu đo kiểm mà nó thay thế. Điểm chuẩn này phải là tâm thể tích của mẫu khi ăng ten của nó đư ợ c đặt bên trong vỏ má y , hoặc là điểm mà ăng ten ngoài đư ợ c nối vào vỏ má y . Khoảng cách giữa phần dư ớ i của ăng ten lư ỡ ng cực và đất tối thiểu là 30 cm. Ăng ten thay thế phải đư ợ c nối với máy phát tín hiệu đã hiệu chuẩn khi sử dụng vị trí đo kiểm để đo các phép đo bức xạ giả và các phép đo công suất bức xạ hiệu dụng. Ăng ten thay thế phải đư ợ c nối với máy thu đo đã hiệu chuẩn khi sử dụng vị trí đo kiểm để đo độ nhạy máy thu. Bộ tạo tín hiệu và máy thu phải hoạt động ở tần số cần đo kiểm và đư ợ c nối với ăng ten qua kết nối thích hợp và các mạng cân bằng. A.1.4. Vị trí đo kiểm t r ong nhà (tùy chọn) Vị trí này đư ợ c sử dụng khi tần số tín hiệu đo lớn hơn 80 MHz. Nếu sử dụng vị trí đo kiểm trong nhà, điều này phải ghi vào báo cáo đo. Vị trí đo có thể là một phòng thử nghiệm với kích thư ớ c tối thiểu là 6 m x 7 m và cao trên 2,7 m. Ngoài nhân viên và các thiết bị đo kiểm thì phòng càng trống càng tốt để tránh các vật gây ra hiện tư ợ ng phản xạ, ngoại trừ tư ờ ng, sàn và trần nhà. Làm giảm bớt các phản xạ mạnh từ bức tư ờ ng phía sau thiết bị cần đo kiểm bằng cách đặt một hàng rào vật liệu hấp thụ phía trư ớ c nó. Sử dụng tấm phản xạ góc xung quanh ăng ten đo kiểm để làm giảm ảnh hư ở ng các phản xạ từ bức tư ờ ng đối diện và từ sàn và trần nhà trong trư ờ ng hợp các phép đo phân cực ngang. Tư ơ ng tự, các tấm phản xạ góc sẽ làm giảm phản xạ từ tư ờ ng nhà trong các phép đo phân cực đứng. Đối với dải tần số phía dư ớ i (thấp hơn 175 MHz) thì không cần tấm phản xạ góc và hàng rào hấp thụ. Thực tế, ăng ten nửa bư ớ c sóng như trong Hình A.2 có thể đư ợ c thay thế bằng ăng ten có độ dài cố định với điều kiện độ dài này nằm trong khoảng độ dài từ 1/4 đến 1 bư ớ c sóng của tần số phép đo và hệ thống đo phải đủ nhạ y . Cũng giống như vậy khoảng cách nửa bư ớ c sóng đến đỉnh có thể thay đổi. Ăng ten đo kiểm, máy thu đo, ăng ten thay thế, bộ tạo tín hiệu đã hiệu chuẩn đư ợ c sử dụng theo cách chung. Để đảm bảo không có lỗi do đư ờ ng truyền dẫn tới điểm mà tại đó xảy ra triệt pha giữa các tín hiệu trực tiếp và các tín hiệu phản xạ còn lại thì ăng ten thay thế sẽ phải dịch chuyển trong khoảng ± 10 cm theo hư ớ ng của ăng ten đo kiểm cũng như theo hai h ư ớ ng vuông góc với hư ớ ng trên. Nếu việc thay đổi trong khoảng cách này gây ra sự thay đổi tín hiệu lớn hơn 2 dB thì mẫu đo kiểm cần thay đổi vị trí cho đến khi tìm đư ợ c sự thay đổi nhỏ hơn 2 dB. Hình A.2. Sơ đồ vị trí đo t r ong nhà (trường hợp phân cực ngang) A.2. Hướng dẫn sử dụng các vị trí đo bức xạ Đối với các phép đo liên quan đến trư ờ ng bức xạ, có thể tạo đư ợ c ví trí đo kiểm phù hợp với các yêu cầu trong mục 0. Khi sử dụng vị trí đo kiểm như vậy phải tuân theo các điều kiện trong các mục dư ớ i đây để đảm bảo độ tin cậy của phép đo. A.2.1. Khoảng cách đo kiểm Khoản g các h đ o khôn g phả i l à điề u kiệ n bắ t buộ c v à khôn g ản h hưởn g đáng k ể đế n cá c kế t qu ả đo , vớ i điề u kiệ n khoản g các h đ o khôn g đượ c nh ỏ hơ n ½ bướ c són g củ a tầ n s ố đ o v à cá c lư u ý nh ư m ô t ả tron g ph ụ lụ c nà y phả i đượ c tuâ n thủ . Cá c khoản g các h đ o 3 m , 5 m , 1 0 m v à 3 0 m t h ườn g đượ c s ử dụn g tron g cá c phòng th ử nghiệm. A.2.2. Ăng ten đo kiểm Có thể sử dụng nhiều kiểu ăng ten đo kiểm khác nhau vì việc thực hiện các phép đo thay thế làm giảm các sai số của kết quả đo. Thay đổi độ cao ăng ten trong dải từ 1 - 4 m để tìm điểm có bức xạ lớn nhất. Với cá c phé p đ o c ó t ầ n s ố dư ớ i 10 0 MH z th ì khôn g c ầ n thi ế t ph ả i tha y đổ i đ ộ ca o ă n g ten. A.2.3. Ăng ten thay thế Khi đo ở tần số dư ớ i 80 MHz, có thể có các kết quả đo khác nhau khi sử dụng các loại ăng ten thay thế khác nhau. Khi sử dụng ăng ten lư ỡ ng cực thu gọn tại các tần số nà y , chi tiết về ăng ten phải kèm theo kết quả đo. Sẽ phải tính đến hệ số hiệu chỉnh khi sử dụng ăng ten lư ỡ ng cực thu gọn. A.2.4. Ăng ten giả Kích thư ớ c ăng ten giả sử dụng trong các phép đo trư ờ ng bức xạ nên nhỏ tư ơ ng xứng với các mẫu cần đo. Tốt nhất nên sử dụng kết nối trực tiếp giữa ăng ten giả và mẫu đo. T rong trư ờ ng hợp sử dụng cáp kết nối, phải thực hiện các biện pháp để giảm bức xạ từ cáp nối nà y , ví dụ như sử dụng lõi ferit hoặc sử dụng cáp bọc 2 lớp. A.2.5. Cáp phụ trợ Nế u v ị tr í củ a cá c cá p ph ụ tr ợ (cá p nguồn , cá p microphone... ) khôn g đượ c tách vớ i nha u thíc h đán g th ì kế t qu ả đ o c ó th ể b ị sa i lệch . Đ ể c ó đượ c kế t qu ả đ o tin cậ y , cá p v à dâ y dẫ n ph ụ tr ợ phả i b ố tr í thẳn g đứn g (xuyê n qu a l ỗ trê n cộ t đ ỡ không dẫ n điện). A.3. Vị trí đo kiểm t r ong nhà sử dụng buồng đo không phản xạ (tùy chọn) Đối với các phép đo bức xạ tần số trên 25 MHz, có thể giả lập vị trí đo kiểm trong nhà bằng buồng đo không phản xạ mô phỏng môi trư ờ ng không gian tự do. Nếu sử dụng buồng đo không phản xạ, phải ghi vào báo cáo đo. Ăng ten đo kiểm, máy thu đo, ăng ten thay thế và máy phát tín hiệu đã hiệu chuẩn sử dụng như trong mục A.1. T rong dải tần giữa 25 MHz và 100 MHz, cần thêm một số hiệu chỉnh bổ sung. Ví dụ vị trí đo kiểm điển hình là buồng đo không phản xạ có kích thư ớ c dài 10 m, rộng 5 m, cao 5 m. T rần và các bức tư ờ ng đư ợ c phủ vật liệu hấp thụ RF cao 1 m. Sàn nhà phủ vật liệu hấp thụ dày 1 m, sàn gỗ đư ợ c sử dụng để đỡ thiết bị đo và ngư ờ i thao tác. Khoảng cách đo từ 3 m đến 5 m dọc theo trục buồng đo có thể đư ợ c sử dụng để đo các tần số lên đến 12,75 GHz. Cấu trúc buồng đo không phản xạ đư ợ c mô tả trong các mục sau. A.3.1. Ví dụ về cấu trúc buồng đo không phản xạ có che chắn Các phép đo trư ờ ng tự do có thể đư ợ c mô phỏng trong một buồng đo không phản xạ có che chắn, tư ờ ng cũng đư ợ c phủ vật liệu hấp thụ R F . Hình A.3 mô tả các yêu cầu về suy hao che chắn và suy hao phản xạ của một phòng đo như vậ y . Do kích thư ớ c và đặc tính của vật liệu hấp thụ là quan trọng tại tần số dư ớ i 100 MHz (độ cao của vật liệu 1 m, suy hao phản xạ 20 dB), phòng đo như vậy phù hợp nhất cho các phép đo có tần số trên 100 MHz. Hình A.4 là cấu trúc buồng đo không phản xạ có diện tích sàn 5 m x 10 m, cao 5 m. T rần và tư ờ ng phủ vật liệu hấp thụ hình trụ cao 1 m. Mặt nền đư ợ c phủ bằng các vật liệu hấp thụ đặc biệt để có thể tạo thành một mặt phẳng nền, kích thư ớ c bên trong còn lại của phòng là 3 m (8 m x 3 m) vì vậy có đư ợ c khoảng cách đo cực đại 5 m theo trục giữa của phòng. Khi đo ở tần số 100 MHz, khoảng cách đo phải mở rộng đến tối đa là 2 lần bư ớ c sóng. Vật liệu hấp thụ sẽ triệt tiêu các phản xạ của nền nhà do đó không cần phải thay đổi độ cao ăng ten và không cần tính đến ảnh hư ở ng của phản xạ sàn nhà. Do đó các kết quả đo có thể đư ợ c kiểm tra với những tính toán đơn giản, và do cấu hình phép đo đơn giản nên giá trị sai số của phép đo là nhỏ nhất. Đối với các phép đo đặc biệt cần đưa vào các phản xạ sàn nhà. Bỏ đi vật liệu hấp thụ sàn có nghĩa là phải di chuyển khoảng 24 m 3 vật liệu hấp thụ. T rong trư ờ ng hợp nà y , cách thay thế là phủ một tấm kim loại hoặc lư ớ i kim loại lên trên vật liệu hấp thụ nền. A.3.2. Ảnh hưởng của phản xạ ký sinh t r ong buồng đo không phản xạ Đối với truyền dẫn không gian tự do trong trường xa thì mối quan hệ giữa cường độ trường E và khoảng cách R được tính bằng E = Eo (Ro /R), trong đó Eo là cường độ trường chuẩn và Ro là khoảng cách chuẩn. Mối quan hệ này cho phép thực hiện các phép đo giá trị tương đối khi loại bỏ tất cả các hệ số trong tỷ số và không tính đến suy hao cáp, mất phối hợp ăng ten hoặc kích thước ăng ten. Nếu lấy logarit phư ơ ng trình ở trên thì độ lệch khỏi đư ờ ng cong lý tư ở ng dễ dàng quan sát bởi vì sự tư ơ ng quan lý tư ở ng của cư ờ ng độ trư ờ ng và khoảng cách biểu diễn như một đư ờ ng thẳng. Độ lệch xảy ra trong thực nghiệm dễ dàng nhìn thấ y. Phư ơ ng pháp gián tiếp này cho thấy nhanh chóng và dễ dàng của bất cứ nhiễu nào do phản xạ gây ra và không khó bằng phư ơ ng pháp đo trực tiếp suy hao phản xạ. Với một phòng không có phản xạ có kích thư ớ c như mục A.3 thì tại các tần số thấp hơn 100 MHz không cần các điều kiện về trư ờ ng xa, nhưng nếu các phản xạ của bức tư ờ ng mạnh hơn thì cần thiết phải hiệu chuẩn cẩn thận. T rong dải trung tần từ 100 MHz đến 1 GHz thì sự phụ thuộc cư ờ ng độ trư ờ ng vào khoảng cách phù hợp với cách tính. Tại tần số lớn từ 1 GHz đến 12,75 GHz, sẽ có nhiều phản xạ xảy ra, thì sự phụ thuộc của cư ờ ng độ trư ờ ng vào khoảng cách sẽ không tư ơ ng quan chặt chẽ với nhau. A.3.3. Hiệu chuẩn buồng đo không phản xạ có che chắn V iệc hiệu chuẩn cẩn thận buồng đo không phản xạ phải đư ợ c thực hiện trên dải tần từ 25 MHz đến 12,75 GHz. Hình A.3. Chỉ tiêu kỹ thuật của lớp che chắn và phản xạ Hình A.4. Ví dụ về cấu trúc một phòng đo không phản xạ có che chắn Phụ lục B (Quy định) CHỈ TIÊU KỸ THUẬT ĐỐI VỚI MÁY ĐO CÔNG SUẤT KÊNH LÂN CẬN B.1. Chỉ tiêu kỹ thuật máy thu đo công suất Máy thu đo công suất gồm có một bộ trộn, bộ lọc trung tần (IF), bộ tạo dao động, bộ khuếch đại, suy hao điều chỉnh và một bộ chỉ thị mức r .m.s. Có thể sử dụng vôn kế r .m.s hiệu chỉnh theo dB giống như bộ chỉ thị mức r .m.s thay cho suy hao biến đổi và bộ chỉ thị mức r .m.s. Chỉ tiêu kỹ thuật của máy thu đo công suất đư ợ c đưa ra trong các mục B.1.1. đến B.1.4. B.1.1. Bộ lọc trung tần B ộ lọ c I F phả i nằ m tron g cá c giớ i hạ n v ề cá c đặ c tín h chọ n lọ c nh ư hìn h dướ i đâ y . Hình B.1. Đặc tính bộ lọc trung tần Đặc tính chọn lọc sẽ giữ khoảng cách tần số từ tần số trung gian danh định của kênh lân cận như trong cột 2 Bảng B.1. Điểm suy hao trên độ dốc phía gần sóng mang không đư ợ c vư ợ t quá các sai số trong cột 3 Bảng B.1. Điểm suy hao trên độ dốc phía xa sóng mang không đư ợ c vư ợ t quá các sai số trong cột 4 Bảng B.1. Bảng B.1. Đặc tính chọn lọc của “máy thu” Các điểm suy hao Khoảng cách tần số Sai số gần sóng mang Sai số xa sóng mang D1 (2 dB) 3,00 kHz + 1,35 kHz ±2,00 kHz D2 (6 dB) 4,25 kHz ±0,10 kHz ±2,00 kHz D3 (26 dB) 5,50 kHz -1,35 kHz ±2,00 kHz D4 (90 dB) 9,50 kHz -5,35 kHz +2 kHz và -6 kHz Suy hao tối thiểu của bộ lọc nằm ngoài điểm suy hao 90 dB phải bằng hoặc lớn hơn 90 dB. B.1.2. Suy hao biến đổi Bộ chỉ thị suy hao phải có dải tối thiểu 80 dB và độ chính xác của phép đọc là 1 dB. B.1.3. Bộ chỉ thị mức r .m.s Bộ chỉ thị mức phải chỉ thị chính chính xác các tín h i ệu không phải hình sin theo tỷ lệ đến 10:1 giữa giá trị đỉnh và giá trị r .m.s. B.1.4. Bộ tạo dao động và bộ khuếch đại B ộ tạ o da o độn g v à b ộ khuếc h đạ i phả i đượ c thiế t k ế sa o ch o phé p đ o công suấ t kên h lâ n cậ n củ a má y phá t khôn g điề u ch ế tạ p â m thấ p (c ó tạ p â m ản h hưởng khôn g đán g k ể đế n kế t qu ả đo ) đư a r a gi á tr ị đ o ≤ -8 0 d B s o vớ i són g man g củ a b ộ tạ o da o động. Thư mục tài liệu tham khảo [1] ETSI EN 300 433-1 V1.1.3 (2000-12) Electromagnetic compatibility and Radio spectrum Matters (ERM); Land Mobile Service; Double Side Band (DSB) and/or Single Side Band (SSB) amplitude modulated citizen ’ s band radio equipment; Part 1: T echnical characteristics and methods of measurement. [2] ETSI EN 300 433-2 V1.1.2 (2000-12) Electromagnetic compatibility and Radio spectrum Matters (ERM); Land Mobile Service; Double Side Band (DSB) and/or Single Side Band (SSB) amplitude modulated citizen ’ s band radio equipment; Part 2: Harmonized EN covering essential requirements under article 3.2 of R&TTE Directive.