3921/TCT-CS

Công văn 3921/TCT-CS năm 2015 về vướng mắc khai điều chỉnh bổ sung thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với giao dịch chuyển nhượng bất động sản bị hủy bỏ và hoàn thuế thu nhập doanh nghiệp do Tổng cục Thuế ban hành BỘ TÀI CHÍNH TỔNG CỤC THUẾ -------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc -------------------- Số: 3921 /TCT-CS V/v thuế GTGT. Hà Nội, ngày 23 tháng 09 năm 20 15 Kính gửi: - Cục Thuế tỉnh Đồng Nai; - Công ty TNHH Hai Dung . (Địa chỉ: 121/10 đường Hồng Hà, phường 2, Q. Tân Bình, TP. HCM) Tổng cục Thuế nhận được công văn số 15/CV-HD ngày 10/7/2015 của Công ty TNHH Hai Dung vướng mắc về khai điều chỉnh bổ sung thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với giao dịch chuyển nhượng bất động sản bị hủy bỏ và hoàn thuế TNDN. Về nội dung này, T ổ ng cục Thuế có ý kiến như sau: 1. V ề nguyên tắc giao dịch mua bán bất động sản giữa các bên (người mua, người bán) là giao dịch dân sự nên các bên thực hiện theo quy định của Luật Dân sự và quy định tại Hợp đồng chuyển nhượng bất động sản ký kết giữa các bên. Theo quy định của Luật thuế giá trị gia tăng, Luật thuế thu nhập doanh nghiệp và các văn bản hướng dẫn thi hành thì cơ sở kinh doanh bất động sản (người bán) khi thu tiền theo tiến độ phải lập hóa đơn, kê khai nộp thuế GTGT và thuế TNDN theo quy định. 2. Trường h ợ p có căn cứ xác định việc mua bán bất động sản không thành công thì các bên (người mua, người bán) thực hiện theo thỏa thuận giữa các bên. V ề nghĩa vụ thuế thì các bên thực hiện điều chỉnh theo quy định của Luật Quản lý thuế, Luật chính sách thuế và các văn bản hướng dẫn. Cụ thể: Tại Khoản 5 Điều 10 Thông tư số 156/2013/TT-BTC ngày 06/11/2013 của Bộ Tài chính hướng d ẫ n thi hành một s ố điều của Luật quản lý thu ế : “5. Khai bổ sung hồ sơ khai thuế a) Sau khi hết hạn nộp hồ sơ khai thuế theo quy định, người nộp thuế phát hiện hồ sơ khai thuế đã nộp cho cơ quan thuế có sai sót thì được khai b ổ sung h ồ sơ khai thuế. Đ ố i với loại thuế c ó kỳ quyết toán thuế năm: Trường hợp chưa nộp hồ sơ khai quyết toán thuế năm thì người nộp thuế khai b ổ sung h ồ sơ khai thuế tạm nộp của th á ng, qu ý có sai sót, đồng thời t ổ ng hợp s ố liệu khai bổ sung vào hồ sơ khai quyết toán thuế năm. Trường hợp đã nộp hồ sơ khai quyết toán thuế năm thì chỉ khai bổ sung hồ sơ khai quyết toán thuế năm. Trường hợp hồ sơ khai bổ sung hồ sơ quyết toán thuế năm làm giảm số thuế phải nộp n ế u c ầ n xác định lại số thuế phải nộp của tháng, qu ý thì khai bổ sung hồ sơ khai tháng, quý và t í nh lại ti ề n chậm nộp (nếu có). Hồ sơ khai thuế bổ sung được nộp cho cơ quan thuế vào bất cứ ngày làm việc nào, kh ô ng phụ thuộc vào thời hạn nộp h ồ sơ khai thuế của lần tiếp theo, nhưng phải trước kh i cơ quan thuế, cơ quan c ó th ẩ m quy ề n công b ố quyết định ki ể m tra thuế, thanh tra thuế tại trụ sở người nộp thuế; nếu cơ quan thuế, cơ quan có th ẩ m quy ề n đã ban hành kết luận, quyết định xử l ý về thuế sau ki ể m tra, thanh tra thì người nộp thuế được khai bổ sung, điều chỉnh: - Người nộp thuế phát hiện hồ sơ khai thuế đã nộp còn sai sót nhưng không liên quan đến thời kỳ, phạm vi đã ki ể m tra, thanh tra thì người nộp thuế được khai bổ sung, điều chỉnh và phải nộp tiền chậm nộp theo quy định. - Người nộp thuế phát hiện hồ sơ khai thuế đã nộp còn sai sót liên quan đ ế n thời kỳ đã kiểm tra, thanh tra nhưng kh ô ng thuộc phạm vi đã kiểm tra, thanh tra thì người nộp thuế được khai b ổ sung, điều chỉnh và phải nộp tiền chậm nộp theo quy định. - Người nộp thuế phát hiện hồ sơ khai thuế đã nộp còn sai sót liên quan đ ế n thời kỳ, phạm v i đã kiểm tra, thanh tra d ẫ n đến phát sinh tăng số thuế phải nộp, giảm s ố thuế đã được hoàn, giảm số thuế được khấu trừ, giảm số thuế đã nộp thừa thì người nộp thuế được khai b ổ sung, điều chỉnh và bị xử lý theo quy định như đ ố i với trường hợp cơ quan thuế, cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, thanh tra phát hiện. Trường hợp cơ quan thuế, cơ quan có thẩm quyền đã ban hành kết luận, quyết định xử lý v ề thuế liên quan đến tăng, giảm số thuế GTGT còn được kh ấ u trừ thì người nộp thuế thực hiện khai điều chỉnh vào hồ sơ khai thuế của kỳ tính thuế nhận được k ế t luận, quyết định xử lý v ề thuế theo kết luận, quyết định xử lý v ề thuế của cơ quan thuế, cơ quan có thẩm quyền (người nộp thuế không phải lập hồ sơ khai bổ sung).” Tại Điều 33 Thông tư số 156/2013/TT-BTC hướng dẫn: “Điều 33. Xử lý số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nộp thừa 1. Tiền thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt được coi là nộp thừa khi: a) Người nộp thuế có số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đã nộp lớn hơn s ố ti ề n thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt phải nộp đ ố i với từng loại thuế có cùng nội dung k i nh tế (ti ể u mục) quy định của mục lục ngân sách nhà nước trong thời hạn 10 (mười) năm tính từ ngày nộp tiền vào ngân sách nhà nước. Đ ố i với loại thuế phải quyết toán thuế thì người nộp thuế chỉ được xác định số thuế nộp thừa kh i c ó số thuế đã nộp lớn hơn số thuế phải nộp theo quyết toán thuế. b) Người nộp thuế có số tiền thuế được hoàn theo quy định của pháp luật v ề thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường, thuế thu nhập cá nhân (trừ trường hợp nêu tại điểm a khoản này).” 2. Người nộp thuế có quyền giải quyết số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nộp thừa theo thứ tự quy định sau: a) Bù trừ tự động với số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt còn nợ hoặc còn phải nộp của cùng loại thuế theo hướng d ẫ n tại khoản 1 Điều 29 Th ô ng tư này (trừ trường hợp nêu tại điểm b khoản 1 Điều này). b) Bù trừ tự động với số tiền phải nộp của lần nộp thuế tiếp theo của từng loại thuế có cùng nội dung kinh t ế (ti ể u mục) quy định của mục lục ngân sách nhà nước (trừ trường hợp nêu tại điểm b khoản 1 Điều này). Trường hợp quá 06 (sáu) th á ng k ể từ thời điểm phát sinh số tiền thuế nộp thừa mà không phát sinh khoản phải nộp ti ế p theo thì thực hiện theo hướng dẫn tại điểm c khoản này. c) Người nộp thuế có số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nộp thừa theo hướng dẫn tại điểm b khoản 1 Điều này và người nộp thuế có số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nộp thừa quy định tại điểm a khoản này sau khi thực hiện bù trừ theo hướng dẫn tại điểm a, điểm b khoản này mà v ẫ n còn số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nộp thừa thì người nộp thuế gửi hồ sơ để nghị hoàn thuế đ ế n cơ quan thuế trực tiếp quản l ý đ ể được giải quyết hoàn thuế theo hướng dẫn tại Chương VII Thông tư này. - Trường hợp người nộp thuế được hoàn thuế, vẫn còn nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt thì phải thực hiện bù trừ trước khi hoàn thuế. Thứ tự thanh toán bù trừ được thực hiện theo h ướ ng dẫn tại Điều 29 Thông tư này. Trường hợp kết quả thanh tra, kiểm tra hoàn thuế xác định người nộp thuế vừa có số tiền thuế được hoàn, vừa có số tiền thuế bị truy thu, số tiền chậm nộp, tiền phạt thì cơ quan thuế ban hành quyết định xử lý v i phạm pháp luật về thuế đồng thời bù trừ ngay số tiền thuế được hoàn với số tiền thuế bị truy thu, số tiền chậm nộp, tiền phạt của người nộp thuế khi ra q uyết định hoàn thuế kiêm bù trừ thu ngân sách nhà nước. Trường hợp số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt còn nợ của người nộp thuế vừa phải nộp vào tài khoản thu ngân sách nhà nước vừa phải nộp vào tài khoản tạm thu, tạm giữ của ngân sách thì ưu ti ê n bù trừ cho số tiền phải nộp vào tài khoản thu ngân sách nhà nước. Trường hợp người nộp thuế c ó số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt thuộc nhiều địa bàn thu ngân sách khác nhau thì được ưu ti ê n bù trừ đ ố i với loại thuế có cùng địa bàn hạch toán thu ngân sách với loại thuế nộp thừa. Trường h ợ p người nộp thuế c ó số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt của nhiều cơ quan quản lý thuế khác nhau thì được ưu ti ê n bù trừ đ ố i với loại thuế có cùng cơ quan quản lý loại thuế nộp thừa. Trường hợp người nộp thuế được hoàn thuế, vẫn còn nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nhưng không đề nghị bù trừ khi đ ề nghị hoàn thuế, cơ quan thuế ra t hông báo gửi người nộp thuế và phải thực hiện bù trừ số được hoàn với số thuế còn nợ ngân sách khi quyết định hoàn thuế cho người nộp thuế. - Trường hợp sau khi thực hiện bù trừ, người nộp thuế vẫn còn số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt nộp thừa thì được ngân sách nhà nước hoàn trả theo quy định. Trường hợp hoàn các khoản thuế nộp thừa (trừ hoàn thuế TNCN) mà người nộp thuế nộp tiền thuế tại nhiều địa phương khác, khi thực hiện bù trừ số thuế nộp thừa với số tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt còn nợ nêu tại điểm c khoản này, cơ quan thuế phải ghi rõ số tiền hoàn trả từ ngân sách nhà nước của từng địa phương theo tỷ l ệ tương ứng với số tiền thuế đã nộp ngân sách nhà nước tại từng địa phương đ ó . d) Hồ sơ hoàn thuế, thủ tục giải quyết hồ sơ hoàn thuế, thủ tục hoàn trả tiền thuế bù trừ với khoản thu NSNN được thực hiện theo hướng dẫn tại Chương VII Thông tư này.” Tại Điểm 1.1 mục II Phần G Thông tư số 130/2008/TT-BTC ngày 26/12/2008 của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành một số điều của Luật thuế thu nhập doanh nghiệp số 14/2008/QH12 và hướng dẫn thi hành Nghị định số 124/2008/NĐ-CP ngày 11/12/2008 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật thuế thu nhập doanh nghiệp như sau: “ 1.1. Doanh thu từ hoạt động chuyển nhượng bất động sản. a) Doanh thu từ hoạt động chuyển nhượng bất động sản được xác định theo gi á thực t ế chuy ể n nhượng bất động sản (bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm n ế u có) tại thời điểm chuy ể n nhượng b ấ t động sản. Trường hợp giá chuyển quyền sử dụng đất thấp hơn giá đất do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành ph ố trực thuộc Trung ương quy định thì t í nh theo giá do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành ph ố trực thuộc Trung ương quy định tại thời điểm chuy ể n nhượng b ấ t động sản. Thời điểm xác đ ị nh doanh thu tính thuế là thời điểm bên bán bàn giao bất động sản cho bên mua , không phụ thuộc việc bên mua đã đăng k ý quyền sở hữu tài sản, quy ề n sử dụng đ ấ t, xác lập quyền sử dụng đất tại cơ quan nhà nước có th ẩ m quyền. Trường hợp doanh nghiệp được nhà nước giao đất, cho thu ê đất để thực hiện dự án đ ầ u tư cơ sở hạ t ầ ng, nhà đ ể chuyển nhượng hoặc cho thu ê , có thu tiền ứng trước của khách hàng theo tiến độ dưới mọi hình thức thì thời điểm xác định doanh thu t í nh thuế thu nhập doanh nghiệp tạm nộp là thời điểm thu tiền của khách hàng. - Trường hợp doanh nghi ệ p có thu tiền của khách hàng mà đã xác đ ị nh được chi phí tương ứng với doanh thu thì doanh nghi ệ p kê khai n ộ p thuế thu nhập doanh n g hi ệ p t ạ m n ộp theo doanh thu trừ ch i ph í . - Trường hợp doanh nghiệp có thu tiền của khách hàng mà chưa xác định được chi phí tương ứng với doanh thu thì doanh nghiệp kê khai tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo tỷ lệ 2% trên doanh thu thu được tiền và doanh thu này chưa phải tính vào doanh thu tính thuế thu nhập doanh nghiệp trong năm. Các doanh nghiệp trước năm 2009 đã thu tiền của khách hàng theo tiến độ công trình nhưng chưa kê khai nộp thuế thu nhập doanh nghiệp thì số tiền đã thu được của khách hàng phải kê khai vào năm 2009 để xác định số thuế thu nhập doanh nghiệp tạm nộp theo nguyên tắc nêu trên. Kh i bàn giao bất đ ộng sản, doanh nghiệp quyết toán l ạ i số thuế thu nh ậ p doanh n g hi ệ p phải n ộ p. Trường hợp số thuế thu nhập doanh nghiệp đã tạm nộp th ấ p hơn số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp thì doanh nghiệp phải nộp đủ số thuế còn thiếu vào Ngân sách Nhà nước. Trường hợp số thuế thu nhập doanh nghiệp đã tạm nộp lớn hơn số thuế phải nộp thì doanh nghiệp được trừ số thuế nộp thừa vào số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của kỳ tiếp theo hoặc được hoàn lại số thuế đã nộp thừa. Tại Điều 20 Thông tư số 39/2014/TT-BTC ngày 31/3/2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn về xử lý đối với hóa đơn đã lập: “1. Trường hợp lập hóa đơn chưa giao cho người mua, nếu phát hiện h ó a đơn lập sai, người b á n gạch chéo các liên và lưu giữ số hóa đơn lập sai. 2. Trường hợp hóa đơn đã lập và giao cho người mua nhưng chưa giao hàng hóa, cung ứng dịch vụ hoặc hóa đơn đã lập và giao cho người mua, người b á n và người mua chưa kê khai thuế nếu phát hiện sai phải hủy bỏ, người bán và người mua lập biên bản thu hồi các liên của số hóa đơn đã lập sai. Biên bản thu hồi hóa đơn phải th ể hiện được l ý do thu hồi hóa đơn. Người b á n gạch chéo các liên, lưu giữ số hóa đơn lập sai và lập lại hóa đ ơn mới theo quy định. 3. Trường hợp hóa đơn đã lập và giao cho người mua, đã giao hàng hóa, cung ứng dịch vụ, người bán và người mua đã kê khai thuế, sau đó phát hiện sai sót thì người bán và người mua phải lập biên bản hoặc có thỏa thuận bằng văn bản ghi rõ sai sót, đồng thời người b á n lập hóa đơn điều chỉnh sai sót. Hóa đơn ghi rõ điều chỉnh (tăng, gi ả m) số lượng hàng hóa, gi á bán, thuế su ấ t thuế gi á trị gia tăng..., tiền thuế gi á trị gia tăng cho hóa đơn số..., k ý hiệu... Căn cứ vào hóa đơn điều chỉnh, người b á n và người mua kê khai điều chỉnh doanh số mua, bán, thuế đầu ra, đầu vào. Hóa đơn điều chỉnh không được ghi số âm (-). 4. Hướng dẫn xử l ý đ ố i với hóa đơn đã lập trong một số trường hợp cụ thể thực hiện theo Phụ lục 4 ban hành kèm theo Thông tư này.” Tại điểm 2.8, Phụ lục 4 ban hành kèm theo Thông tư số 39/2014/TT-BTC ngày 31/3/2014 hướng dẫn: “2.8. Tổ chức, cá nhân mua hàng h ó a, người b á n đã xuất hóa đơn, người mua đã nhận hàng, nhưng sau đó người mua phát hiện hàng hóa không đúng quy cách, chất lượng phải trả lại toàn bộ hay một phần hàng h ó a, kh i xu ấ t hàng trả lại cho người bán, cơ sở phải lập hóa đơn, trên hóa đơn ghi rõ hàng hóa trả lại người b á n do không đúng quy cách, chất lượng, tiền thuế GTGT (n ế u có). Trường hợp người mua là đ ố i tượng không có hóa đơn, khi trả lại hàng h ó a, bên mua và bên bán phải lập biên bản ghi rõ loại hàng hóa, số lượng, giá trị hàng trả lại theo giá không có thuế GTGT, tiền thuế GTGT theo hóa đơn bán hàng (số ký hiệu, ngày, tháng của hóa đơn), lý do trả hàng và bên bán thu hồi hóa đơn đã lập.” Căn cứ các quy định nêu trên, đề nghị các bên (bên bán, bên mua) rà s o át, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và quy định của Luật thuế, Luật Quản lý thuế nêu trên và liên hệ với Cục thuế Đồng Nai để được hướng dẫn điều chỉnh theo quy định. Trường h ợ p điều chỉnh có phát sinh số thuế TNDN nộp thừa được xử lý bằng cách bù trừ với số thuế phải nộp của kỳ tiếp theo hoặc được hoàn trả theo hướng dẫn tại Điều 33 Thông tư số 156/2013/TT-BTC ngày 06/11/2013 của Bộ Tài chính. Công ty TNHH Hai Dung và khách hàng chịu hoàn toàn trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của giao dịch trả lại bất động sản. Tổng cục Thuế trả lời để Công ty TNHH Hai Dung và Cục Thuế tỉnh Đồng Nai được biết ./. Nơi nhận: - Như trên; - Vụ PC, Vụ CST - BTC; - Vụ PC, Vụ KK - TCT; - Lưu: VT, CS (3b). KT. TỔNG CỤC TRƯỞNG PHÓ TỔNG CỤC TRƯỞNG Cao Anh Tuấn