4670/BGTVT-CYT

Công văn 4670/BGTVT-CYT về tăng cường thực thi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá và hưởng ứng ngày Thế giới không thuốc lá 31/5/2020 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá 25-31/5/2020 do Bộ Giao thông vận tải ban hành BỘ GIAO THÔNG VẬN TẢI ------- CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- Số: 4670 /BGTVT -CYT V/v tăng cường thực thi Luật Phòng, ch ố ng tác hại của thuốc lá v à hưởng ứng ngày Th ế giới không thuốc lá 31/5/2020 và Tuần lễ Qu ố c gia không thuốc lá 25-31/5/2020 Hà Nội, ngày 15 tháng 5 năm 20 20 Kính gửi: Các đơn vị trực thuộc Bộ Ngày 07 tháng 5 năm 2020 Bộ Y tế có Công văn số 2516/BYT-KCB về việc tăng cường thực thi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá và hưởng ứng ngày Thế giới không thuốc lá 31/5/2020 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá 25-31/5/2020, Bộ Giao thông vận tải y ê u cầu các đơn vị thực hiện tốt các nội dung sau: 1. Kiện toàn Ti ể u ban Chỉ đạo Phòng chống tác hại của thuốc lá của đơn vị, xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động phòng, chống tác hại thuốc lá năm 2020 tại đơn vị. 2. Tiếp tục phổ biến và chỉ đạo thực thi nghiêm quy định của Luật phòng chống tác hại (PCTH) thuốc lá: - Phổ biến các quy định cấm hút thuốc lá tại nơi làm vi ệ c, các địa điểm công cộng, các phương tiện giao thông...; trách nhiệm của người đ ứng đầu cơ quan, t ổ chức, người quản lý địa điểm c ấ m hút thuốc lá; các hành vi bị nghi ê m cấm trong phòng chống tác hại của thuốc lá. - Đưa nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá vào kế hoạch hoạt động hàng năm, rà soát lại và đưa quy định c ấ m hút thuốc lá tại nơi làm việc vào quy chế nội bộ của cơ quan, đơn vị; treo biển cấm hút thuốc tại các khu vực có quy định cấm theo quy định của Luật PCTH thuốc l á. - Lãnh đạo cơ quan, đơn vị trong toàn ngành gương mẫu thực hiện và yêu cầu cán bộ, công chức vi ê n chức và người lao động của cơ quan, đơn vị không hút thuốc lá tại nơi làm việc và các địa điểm c ó quy định cấm hút thuốc lá. - Đ ưa tiêu chí không hút thuốc lá tại nơi làm việc vào ti ê u chuẩn thi đua của cán bộ, viên chức, người lao động của cơ quan, đơn vị, có hình thức động viên khen thưởng cá nhân, tổ chức thực hiện tốt công tác PCTH thuốc lá. - Giám sát thường xuyên việc thực thi quy định c ấ m hút thuốc tại nơi làm việc và các địa điểm có quy định cấm hút thuốc. 3. Tổ chức các hoạt độn g hư ở ng ứng Ngà y Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá từ ngày 25 đến ngày 31/5/2020: - Treo b ă ng-rôn, khẩu hiệu hư ở ng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá và Tuần l ễ Quốc gia không thuốc lá về tác hại của thuốc lá, Luật PCTH thuốc lá và l à chủ đề ngày thế giới không thuốc lá năm nay: “B ả o vệ thanh thiế u niên khỏi tác động của việc qu ả ng c á o các sản ph ẩm thuốc lá và sử dụng thuốc lá” tại cổng ra vào cơ quan, đơn vị (gửi kèm theo các tài liệu liên quan đến chủ đề Ngày Th ế giới không thuốc l á và kh ẩ u hiệu để các đơn vị tham khảo). - Tổ chức chia sẻ kinh nghiệm xây dựng nơi làm việc không khói thuốc, kinh nghiệm giám sát thực thi các quy định về môi trường không khói thuốc; - Tổ chức thi tìm hiểu về tác hại của thuốc lá/thuốc l à o/thuốc lá điện tử/thuốc lá nung nóng phù hợp với từng nhóm đối tượng. (Các thông tin về Luật PCTH thuốc lá, chủ đ ề ngày Thế giới không khói thuốc lá 31/5 và các tài liệu truyền thông được đăng trên trang thông tin điện tử của Chương trình PCT H thuốc lá: www.vinacosh.gov.vn.) 4. Thanh tra Bộ, Cục, T ổ ng cục thành lập các đ oàn kiểm tra, thanh tra việc thực hiện Luật PCT H của thuốc lá thuộc lĩnh vực được phân công theo Nghị định s ố 176/2013/NĐ-CP ngày 14/11/2013 của Thủ tướng chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế và các Nghị định khác có liên quan đ ến lĩnh vực PCTH thuốc lá; Lồng ghép nội dung kiểm tra việc thực hiện Luật PCTH của thuốc lá vào kế hoạch thanh tra kiểm tra hàng năm của B ộ . 5. Giao cho Cục Y tế GTVT là cơ quan thường trực có trách nhiệm theo dõi, kiểm tra và tổng hợp báo cáo việc thực hiện nội dung hoạt động ứng Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá năm 2020 của các đơn vị trong toàn ngành. Ph ố i hợp với các cơ quan truyền thông ngành Giao thông vận tải tăng cường công tác tuyên truyền về tác hại của thuốc lá. Bộ Giao thông vận tải yêu cầu Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị tổ chức triển khai kịp thời các nội dung trên và báo cáo kết quả thực hiện về Bộ Giao thông vận tải trước ngày 05/6/2020 (qua Cục Y tế GTVT - Địa chỉ: 73 Yên Ninh, Ba Đình, Hà Nội) để tổng hợp báo cáo Thủ tướng Chính phủ./. Nơi nhận: - Như trên; - Bộ trưởng (để báo cáo); - B ộ Y tế; - C ô ng đoàn GTVT Việt Nam; - Website Bộ; Báo GTVT; - Lưu VT; CYT (2) KT. BỘ TRƯỞNG THỨ TRƯỞNG Lê Anh Tuấn PHỤ LỤC 1 KHẨU HIỆU HƯỞNG ỨNG NGÀY THẾ GIỚI KHÔNG THUỐC LÁ VÀ TUẦN LỄ QUỐC GIA KHÔNG THUỐC LÁ (Chủ đề ngày 31/5/2 020: “Bảo vệ thanh thiếu niên kh ỏ i tác đ ộng của việc quảng c á o các s ả n ph ẩ m thu ố c lá và sử dụng thuốc lá” ) (Kèm theo C ô ng v ă n s ố : 4670 /BGT V T-CYT ng ày 1 5/5/2020 c ủ a Bộ GTVT) Nh ó m các thông điệp về tác hại của thuốc l á 1. 8 triệu người ch ết do các bệnh liên quan đ ến sử dụng thuốc lá mỗi năm trên toàn cầu (T ổ chức Y t ế th ế giới) 2. H ơn 1 triệu người ch ết vì các bệnh do hút thuốc lá thụ động mỗi năm trên toàn cầu (T ổ chức Y t ế th ế giới) 3. Chất Nicotine trong sản phẩm thuốc lá làm tăng nguy cơ mắc các bệnh ung thư v à tim m ạ ch (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 4. Sử dụng thuốc lá điện tử làm t ă ng nguy c ơ mắc các bệnh về phổi và tim mạch (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 5. Hít phải nicotine tr ong thuốc l á đ iện tử gây hại cho sự phát triển não bộ ở tr ẻ nh ỏ (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 6 . Thuốc lá điệ n tử ch ứ a nhiều ch ấ t độc hại gây nghiện, gây bệnh tật v à t ử vong (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 7. Thuốc l á điện tử có nicotine là chất gây nghiện, là nguyên nhân gây các bệnh t im mạch, hô hấp, tiêu h ó a và ung thư (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 8. Hít phải nicotine trong thuốc l á điện t ử gây hại cho sức kh ỏe của bà m ẹ v à thai nhi, gây ra sinh non và thai ch ết lưu (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 9. Các chất độc hại trong thuốc lá điện tử là nguyên nhân g â y nhồi máu cơ tim, t ổ n thương ph ổ i (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) 10. Hãy bảo vệ thanh thiếu niên khỏi ngh i ện chất nicotine v à các tác động của việc quảng c á o sản phẩm thuốc lá. 11. Không có loại thuốc lá nào an toàn cho sức kh ỏ e (Tổ chức Y t ế th ế gi ớ i) Nhóm thông đ iệp v ề quy định của Luật Phòng, chống tác hại thuốc lá 1. Cấm hú t thuốc lá t ại cơ sở y t ế, trường học, nơi làm việc và trên phương tiện giao thông công cộng (Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá ) 2. Cấm hút thuốc lá tại khu vực trong nhà của nhà hàng, quán cà ph ê (Luật Phòng, ch ố ng tác hại của thuốc l á ) 3. C ấ m hút thuốc lá tại khu vực trong nhà của bến tàu, bến xe (Luật Phòng, ch ố ng t á c hại của thuốc lá) 4. Mọi người c ó quyền được s ố ng, làm việc trong môi trường không có kh ó i thuốc lá (Luật Ph ò ng, ch ố ng tác hại của thuốc lá ) Nh ó m thông đ iệp k ê u gọi hành động: 1. Không hút thuốc lá trong nhà khi c ó trẻ em, phụ n ữ mang thai, người bệnh, người cao tu ổ i. 2. Cán bộ, công chức, viên chức, người lao động không h ú t thuốc t ạ i nơi làm việc. 3. Không hút thuốc vì sức khỏe của bạn và những người thân yêu 4. B ỏ thuốc lá để giảm nguy cơ mắc bệnh và tử vong do ung thư phổi. 5. B ỏ thuốc lá để giảm nguy cơ m ắ c bệnh và tử vong do bệnh phổi tắc nghẽn mạn t í nh 6. Hãy nhắc người hút thuốc không hút g ầ n m ì nh và những người xung quanh 7. H ãy gọi 1800-6606 để đ ược tư vấn cai thuốc lá miễn ph í . 8. Hãy từ b ỏ thuốc lá trước khi quá muộn Nhóm thông đ iệp v ề quy định c ủa Luật Phòng, chống tác hại thuốc l á 1. Cấm hú t thuốc lá t ại cơ sở y t ế, trường học, nơi làm việc và trên phương tiện giao thông công cộng (Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá) 2. Cấm hút thuốc lá tại khu vực trong nhà của nhà hàng, quán cà ph ê (Luật Phòng, chống tác hại của thuốc l á ) 3. C ấ m hút thuốc lá tại khu vực trong nhà của bến tàu, bến xe (Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá) 4. Mọi người c ó quyền được s ố ng, làm việc trong môi trường không có kh ó i thuốc lá (Luật Ph ò ng, chống tác hại của thuốc lá) Nh ó m thông đ iệp k ê u gọi hành động: 1. Không hút thuốc lá trong nhà khi c ó trẻ em, phụ n ữ mang thai, người bệnh, người cao tu ổi . 2. Cán bộ, công chức, viên chức, người lao động không h ú t thuốc t ạ i nơi làm việc. 3. Không hút thuốc vì sức khỏe của bạn và những người thân yêu 4. Bỏ thuốc lá để giảm nguy cơ mắc bệnh và tử vong do ung thư phổi. 5. B ỏ thuốc lá để giảm nguy cơ mắc bệnh và tử vong do bệnh phổi tắc nghẽn mạn t í nh 6. Hãy nhắc người hút thuốc không hút g ầ n m ì nh và những người xung quanh 7. H ã y gọi 1800-6606 để được tư vấn cai thuốc lá miễn ph í . 8. Hãy t ừ b ỏ thuốc lá trước khi quá muộn PHỤ LỤC 2 MỘT SỐ THÔNG TIN VỀ TÁC HẠI CỦA THUỐC LÁ ĐIỆN TỬ, THUỐC LÁ NUNG NÓNG (Kèm theo C ô ng v ă n s ố : 4670 /BGT V T-CYT ng ày 1 5/5/2020 c ủ a Bộ GTVT) 1 . Kh á i niệm: Thuốc lá điện tử: (ENDs) Thiết bị thuốc lá điện tử bao gồm bộ phận pin, sạc; bộ phận gia nhiệt, d ẫ n d ò ng kh í ; bộ phận chứa ố ng đựng dung dịch đ i ệ n tử. Thuốc lá điện tử hoạt động bằng cách làm nóng dung dịch lỏng hòa tan , t ạ o ra d ạ ng kh í dung cho người dùng h í t vào. Thuốc lá điện tử c ó hai loại: (1) Loại ống chứa dung dịch nắp mở để người sử dụng có thể tự pha trộn, đổ, thêm dung dịch vào ống); (2) Loại ống chứa dung dịch đó ng trong một ố ng kín c ó kích thư ớ c vừa vặn để lắ p v à o thiết bị điện t ử , ố ng n à y ch ỉ sử dụng một lần). Thuốc lá nung nóng ( H TPs): Hiện nay, một s ố tập đ oàn thuốc lá trên thế giới đ ang giới thiệu loại sản phẩm thuốc lá mới, được giới thiệu với độc tính là chỉ làm nóng ở nhiệt độ đủ cao để sinh ra các hạt khói/ làn khói cho người hút thuốc hít v à o th ô ng qua một thi ế t bị điện tử. Thiết bị điện tử bao gồm bộ phận gia nhiệt làm nóng, điếu thuốc (hay dầu c ắ m) được sử dụng cùng nhau. 2. T á c hại của thuốc lá điện tử v à thuốc lá nung nóng đ ố i với sức khỏe: C á c s ả n phẩm thuốc lá mới hiện được các công ty thuốc lá gi ới thiệu là một sản phẩm ít hại hơn so với thuốc lá điếu thông thường. Tuy nhiên đ ây ch ỉ là các qu ả ng cáo nh ằ m g â y nhầm l ẫ n. Các bằng chứng đến thời điểm hiện tại cho thấy cả thuốc lá điện tử ENDs và thuốc lá nung nóng HTPs đều có chứa các th à nh phần đ ộc hại, khi sử dụng đều có sự đốt ch á y v à c ó kh ó i, hơi tỏa ra môi trư ờ ng gây hại cho người xung quanh. Tác h ại của thuốc lá điện tử - Thuốc lá điện tử ch ứa nhiều chất đ ộc hại, gây nghiện, g â y bệnh tật, tử vong. Theo Liên minh Kiểm soát thuốc lá Đô ng Nam Á (SEATCA) đa phần thuốc lá điện tử có ch ứa Nicotine - chất gây nghiện cao, l à nguyên nh â n gây các b ệ nh tim mạch, hô hấp, tiê u hóa, v à ung thư. Sử dụng nicotine qu á liều gây ngộ độc. Nghiện nicotine là một trong những nguy ê n nhân gây các bệnh tim mạch, đ ột quỵ. Đối với tr ẻ em và phụ nữ mang thai: Nicotine trong thuốc lá điện t ử gây hại cho sự phát tri ể n não bộ ở trẻ em v ì não bộ của trẻ đ ang trong giai đoạn phát triển , Nicotine c ũ ng ảnh hư ở ng xấu tới sức khỏe của b à mẹ và thai nhi trong thai kì, gây ra sinh non và thai chết lưu. Đối v ớ i thanh thiếu niên: Những thay đổi do nicotin e gây ra tr ong h ệ thần kinh trong não khiến người dùng ở nhóm tuổi trẻ dễ bị nghiện nicotine hơn v à v ì thế ả nh h ưở ng đến sức khỏe sẽ đến sớm v à trầm trọng hơn trong tương lai. - Trong dung dịch thuốc lá điện tử còn có: gl y c e rin, propylene glycol và h ư ơng liệu (có trên 15,500 các loại hương liệu). Propylen e glycol (mặc dù được coi là an toàn trong thực phẩm nhưng không phải để hít) có thể tạo th à nh propylen e oxide, một chất gây ung thư kh i được đ un nóng và hóa hơ i . Glycerin/Glyc e rin gốc thực vật: khi được đ un nóng v à h óa hơi, tạo thành acrolein, g â y kích ứng đ ường hô hấp tr ê n. Các chất độc hại trong thuốc lá điện tử còn liên quan đến nhồi máu cơ tim, g â y tổn thương phổi. Thời gian g ầ n đ ây, s ố liệu từ các quốc gia cho th ấ y sử dụng thuốc lá điện tử g â y các ca vi ê m phổi c ấ p nguy kịch (39 ca t ử vong); động kinh, các b ệ nh v ề răng miệng, ngộ độc (>2.600 ca ở Mỹ, E U, Canada, Nam Triều Tiên); gây tai nạn thương tích (c á c vụ nổ/bỏng, chấn thương , g ã y xương chiếm tới 2.035 ca ở Mỹ giai đoạn 2015-2017, trong đ ó c ó 2 ca t ử v o ng);... Đây ch ỉ l à các s ố liệu phát hiện được vì tr ê n thực tế chưa c ó sự thống k ê , nghiên cứu đ ầy đ ủ, c ó h ệ thống về tác hại của thuốc l á điện tử như thuốc lá đ iếu thông thường. - Thuốc lá điện tử tiện dụng với c á c ố ng dung d ị ch được đ ó ng g ó i cho hàng tr ă m hơi hút, hầu như không có định lượng về nồng độ nicotin e trong mỗi ml. Điều này d ẫ n đến nguy cơ người s ử d ụ ng tăng liều lượng, mức đ ộ dung nạp nicotin e v à g â y nguy cơ ngộ độc c ấ p t í nh. - Thuốc lá điện tử sử dụng nhiều hương liệu, hóa chất không phải là từ nguy ê n liệu lá thuốc lá điế u thông thường. Nguyên liệu ph ố i trộn nhiều loại th à nh phần khác nhau n ên c ó th ể b ị lợi dụng đ ể sử dụng ma t ú y thông qua việc ph ố i trộn. Tại Việt Nam, t ì nh trạng tội phạm ma túy trộn các loại ma t úy v à o các sản phẩm thuốc lá điện tử và hư ớ ng vào đ ối tượng học sinh, sinh viên và giỏi tr ẻ đa ng r ất ph ứ c tạp và một s ố vụ vi ệ c đã được điề u tra, phát hiện. Tác h ạ i của thuốc lá làm nóng: - Tổ chức Y t ế thế giới khuyến cáo: Thuốc lá l à m nóng tạo ra chất khí đ ộc hại, có nhiều chất độc gi ố ng như trong khói thu ố c lá đ iếu thông thường. Dù H TPs được nung ở nhiệt độ th ấ p hơn, nhưng vẫn tạo ra những hóa chất tương t ự như trong kh ói thuốc lá (Acrol e in, Volatile Organic Chemicals, Acetaldehyde, Carb o n monoxid e , Polycy c lic Aromatic Hydrocarbons, Heavy met al s, Pormald e hyd e ... - một số hóa c hất được x ế p vào nh ó m gây ung thư). Nồng độ một s ố h óa chất thấp hơn trong thuốc lá điếu thông thường, nhưng nồng độ một s ố hóa ch ấ t khác l ạ i cao hơn, v à nồng độ hóa chấp th ấ p không đ ồng nghĩa với giảm nguy cơ sức khỏe. - Kh ó i thuốc nung ngoài g â y hại cho người hút t hì c ò n gây tác hại cho người xung quanh do hút thuốc thụ động: Thu ố c lá làm n ó ng ch ứ a n i cot i ne l à chất gây nghiện mạnh, có hại cho sức khỏe, đặc biệt đ ố i với trẻ em, vị thành niên v à phụ nữ có thai. Phơi nhiễm chất nitrosamines li ê n quan tới ung thư ph ổ i, mũi, thực quản, gan, tuy ế n tụy và c ổ tử cung. Phơi nhi ễ m chất ald e hyd e s như fo rma l dehyd e có th ể g â y ung thư phổi v à mũi, ngoài việc khiến cho phổi d ễ bị nhạy cảm trước các nhiễm khuẩn. Phơi nhiễm carbon monoxid e làm gi ả m vi ệ c cung c ấ p oxy tới tim là m t ă ng nguy cơ g â y huyết khối, bệnh t im v à đột qu ỵ. Phơi nhiễm acrolein góp phần làm t ăng m ả ng bám trong mạch m á u cũng như t ạ o huy ết khối, t ă ng nguy cơ tim mạch v à đột qu ỵ . Phơi nhiễm cũng gây tổn hại khả năng chống viêm của phổi. 3. Tác hại về mặt xã hội, môi tr ườ ng của thuốc lá điện t ử v à thuốc l á nung nóng - Thuốc lá điện tử, thuốc lá làm nóng hiện có xu hướng nh ắ m tới đối tượng l à giới tr ẻ thông qua h ì nh ảnh, phong cách tạo gu th ẩ m mỹ, xu hướng của giới tr ẻ , bán hàng qua mạng (bán qua app điện thoại thông minh, qu ả ng cáo v à mua bán trên internet ) là hình thức mà giới tr ẻ thường sử dụng, ảnh hư ở ng xấu đến sức khỏe, môi trường, l ố i sống, hành vi của giới tr ẻ . - Thuốc lá điện lử và thuốc lá l à m nóng ảnh hưởng xấu tới thanh thiếu niên v à cả những người hút thuốc lá. Đ ặc biệt, nguy cơ ti ề m ẩn ảnh hưởng đến giới tr ẻ , nguy cơ sử dụng ma t ú y v à các chất k í ch khác đồng thời với thuốc lá điện tử nghi ê m trọng hơn r ấ t nhiều so với thuốc lá đ iếu th ô ng thường. Do đ ó, cần phòng ngừa việc sử dụng thuốc l á điện tử ENDs v à thuốc lá làm nóng HTPs ở những người chưa hút, đ ặc biệt là tr ẻ em, thanh thiếu n i ên.