TCVN10893-2:2015

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10893-2:2015 (IEC 60885-2:1987) về Phương pháp thử nghiệm điện đối với cáp điện - Phần 2: Thử nghiệm phóng điện cục bộ TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TCVN 10893-2:2015 IEC 60885-2:1987 PHƯƠNG PHÁP THỬ NGHIỆM ĐIỆN ĐỐI VỚI CÁP ĐIỆN - PHẦN 2: THỬ NGHIỆM PHÓNG ĐIỆN CỤC BỘ Electrical test methods for electric cables - Part 2: Partial discharge tests Lời nói đầu TC V N 10893-2:2015 hoàn toàn tương đương với IEC 60885-2:1987; TCVN 10893-2:2015 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/E4 Dây và cáp điện biên soạn, Tổng cục Ti ê u chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ c ô ng bố. Bộ TCVN 10893 (IEC 60885), Phương pháp thử nghiệm điện đối với cáp điện , g ồ m các phần sau: - TCVN 10893-2:2015 (IEC 60885-2:1987), Phần 2: Thử nghiệm phóng điện cục bộ - TCVN 10893-3:2015 (IEC 60885-3:2015), Phần 3: Phương pháp thử nghiệm dùng cho phép đo phóng điện cục bộ trên đoạn cáp cách điện dạng đ ù n PHƯƠNG PHÁP THỬ NGHIỆM ĐIỆN ĐỐI VỚI CÁP ĐIỆN - PHẦN 2: THỬ NGHIỆM PHÓNG ĐIỆN CỤC BỘ Electrical test methods for electric cables - Part 2: Partial discharge tests 1 Phạm vi áp dụng và tài liệu viện dẫn 1.1 Phạm v i áp dụng Tiêu chuẩn này xác định cường độ phóng điện cục bộ tại điện áp quy định với độ nhạy cho trước. 1.2 Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn dưới đây là cần thiết đ ể áp dụng ti ê u chuẩn này. Đối với các t à i liệu viện dẫn c ó ghi năm công bố th ì áp dụng các bản đ ư ợc nêu. Đối với các t à i l iệu viện dẫn kh ô ng ghi năm công bố th ì áp dụng phiên bản mới nhất (kể cả các sửa đổi). IEC 60270, High-voltage test techn i qu e s - Partial discharge measurements (Kỹ thuật thử nghiệm cao á p - Phép đo phóng điện cục bộ) CIGRÉ Repo r t 1968-2101, Discharge measurements in long lengths o f cable: prevention of e rror s due to superposition of travelling waves (Phép đo phóng điện trên các đoạn cáp dài: ngăn ngừa sai lỗi do x ế p chồng sóng lan tr uyền) 2 Thuật ngữ và định nghĩa Tiêu chuẩn này áp dụng các thuật ngữ và định nghĩa nêu trong IEC 60270. 3 Thiết bị thử nghiệm 3.1 Th iế t bị Thiết bị gồm nguồn điện cao áp có c ô ng suất kVA phù hợp với đo ạ n cáp cần thử nghiệm, vôn mét đo điện áp cao, cơ cấu đo ph ó ng điện cục bộ và máy hi ệ u chuẩn phóng điện. Tất cả các thành phần của thiết bị thử nghiệm phải có mức tạp đủ thấp để đạt được độ nhạy yêu cầu. 3.2 Mạch thử ngh iệ m và dụng cụ đo Cơ cấu đo phóng điện cục bộ g ồ m mạch thử nghiệm (xe m IEC 60270), máy hiện s ó ng và, n ế u c ầ n, dụng c ụ chỉ thị cùng với thiết bị khuếch đại thích hợp để chỉ ra sự tồn tại của các phóng điện cục bộ v à phát hiện các xung phóng đi ệ n riêng rẽ. 4 Hiệu chuẩn và kiểm tra 4.1 Phương pháp hiệu chuẩn Phương pháp hiệu chuẩn “chuyển đ iện tích” được sử dụng phải phù hợp với 5.2.1 của IEC 60270. Hướng d ẫ n cụ thể hơn về việc sử dụng máy hiệu chuẩn phóng điện được nêu trong Phụ lục 3 của CIGRÉ Report 1968-2101. Với phương ph á p này, cơ cấu hiệu chuẩn được nối trực tiếp vào một đầu cáp cần thử nghiệm để nạp điện tích đã định trước vào đối tượng t hử nghiệm. Điện tích hiệu chuẩn, q cal , bằng tích của biên độ xung hiệu chuẩn ΔU (tính bằng V ô n) và điện dung ghép nối C cal , của máy hiệu chuẩn (tính bằng fara) với điều kiện là điện d ung này nh ỏ h ơ n điện dung của đối tượng thử nghiệm, C x . Đặc tính của xung hiệu chu ẩ n phải phù hợp với 5.2.1 của IEC 60270 và Mục 3, Phụ lục 3 của CIGRÉ Report 1968-2101. 4.2 Tỷ số đáp ứng Với cáp cần thử nghiệm được nối với mạch ph á t hiện, độ nhạy đáp ứng ph á t hiện của thiết bị thử nghiệm phải được kiểm tra với xung dùng đ ể hiệu chuẩn được đưa vào một đầu của cáp rồi sau đ ó đưa vào đầu còn lại. Đáp ứng thấp nh ấ t trong hai trường hợp này được l ấ y là đáp ứng tổng th ể để thiết lập tỷ số đáp ứng k (k là số pico cu l ô ng của xung hiệu chuẩn tr ê n mỗi milimét độ lệch trên màn h ì nh máy hiện sóng, hoặc tỷ s ố của pico cu l ô ng của xung hiệu chuẩn với độ lệch, tính bằng pico cu l ô ng ( pC ) của đồng hồ đo pico cu l ô ng). 4.3 Độ nhạy a) Độ nhạy của mạch thử nghiệm (với dụng cụ đo cho trước) đ ư ợc xác định là xung phóng điện c ó th ể phát hiện nhỏ nh ấ t, q mi n , (t í nh bằng pC) mà c ó thể nhìn th ấ y được khi có tạp n ề n. Đ ể có thể phát hiện, xung phóng điện phải tối thiểu bằng hai lần độ cao của tạp biểu kiến, h n ( h n l à đ ộ lớn của tạp, tính bằng milimét nếu sử dụng máy hiện sóng, hoặc độ lệch tạp, tính b ằ ng pC n ế u sử dụng đồng hồ đo pico cu lông) Do đó, q mi n = 2 k. h n (p C) b) Đối với thử nghiệm thường xuy ê n, độ nhạy phải nh ỏ hơn hoặc bằng 20 p C đối v ớ i polyetylen (PE), polyetylen liên k ế t ngang (XLPE), cao su etylen-pr o pylen (EPR), cao su butyl (butyl) và nhỏ hơn hoặc b ằ ng 40 pC đối với po l yvinyl clorua (PVC). Đối với thử nghiệm điển h ì nh, độ nhạy phải nhỏ hơn hoặc bằng 5 pC đối với tất cả các loại vật liệu. 4.4 Dự phòng riêng đối với đoạn cáp dài Trên các đoạn cáp dài (dài hơn 100 m), cần có các dự phòng riêng để ngăn các sa i lỗi do x ế p chồng c á c sóng lan t ruyền (xem Phụ lục 4 của CIGR É Report 1968-2101). CHÚ THÍCH: Phương pháp thử nghiệm cụ thể được quy định ở TCVN10893-3 (IEC 60885-3). 4.5 Tụ điện hiệu chuẩn và tín hiệu hiệu chuẩn Mạch hiệu chuẩn sơ cấp cần được ngắt điện trước khi máy bi ế n áp thử nghiệm điện áp cao được c ấ p điện, trừ khi tụ điện hiệu chu ẩ n có thông s ố danh đ ị nh được sử dụng ở điện áp thử nghiệm liên quan. Hệ số khuếch đại không được điều chỉnh l ại sau khi đ ã điều chỉnh tr ừ k hi có phương tiện để màn hiển thị l iên tục tín hiệu hiệu chuẩn thích hợp trong suốt quá trình thử nghiệm. Ph ư ơng tiện như vậy có thể là: a) Tụ điện hiệu chu ẩ n có th ể ở điện áp đầy đủ và có thể tạo th à nh một phần của mạch hiệu chuẩn sơ c ấ p mà trong trường hợp này không cần ph ả i ngắt điện trước khi máy biến áp thử nghiệm điện áp cao được cấp điện, hoặc b) Có th ể sử dụng th ê m máy hiệu chuẩn thứ cấp. M á y hiệu chuẩn này được n ố i với đầu vào của máy p h át hiện. Trong trường hợp này, biên độ c ủ a đáp ứ ng xung thứ cấp phải được hiệu chuẩn trước dựa tr ê n mạch hiệu chuẩn sơ c ấ p trước khi ngắt điện mạch hiệu chu ẩ n sơ cấp và máy b i ến áp thử nghiệm đ i ện áp cao được c ấ p điện, theo 1.2, Ph ụ lục 3 của CIGRÉ Report 1968-2101. 5 Quy trình thử nghiệm Điện áp thử nghiệm ph ải được đặt giữa ruột dẫn và màn ch ắ n. Điện áp này được t ă ng lên và giữ ở giá tr ị 0,25 U o cộng với điện áp tại đ ó thực hiện phép đo phóng điện cục bộ trong không quá 1 min (trong đ ó , U o là điện áp danh định của cáp). V í dụ, nếu tiêu chu ẩ n cáp liên quan yêu cầu phóng điện cục bộ được đo ở 1,5 U o th ì điện áp ph ả i được tăng l ê n đến 1,75 U o . S au đó, điện áp thử nghiệm ph ả i được giảm dầ n về điện áp quy định cho phép đo phóng điện cục bộ trong tiêu chuẩn cáp li ên quan và đo phóng điện cục bộ ở điện áp đ ó . THƯ MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO [1] TCVN 10893-3:2015 (IEC 60885-3:2015), Phương pháp thử nghiệm đi ện đối với cáp điện - Phần 3: Phư ơn g pháp thử nghiệm dùng cho phép đo phóng điện cục bộ trên đoạn c á p điện dạng đ ùn MỤC LỤC L ờ i nói đầu 1 Phạm vi áp dụng và tài liệu viện dẫn 2 Thuật ngữ và định nghĩa 3 Thiết bị thử nghiệm 4 Hiệu chu ẩ n v à kiểm tra 5 Quy tr ì nh thử nghiệm Thư mục tài liệu tham khảo