henrygagnier/kazakh-ocr huggingface dataset:
Корожа — Ресейдегі өзен. Тверь облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шостка өзенінің сол жағалауынан 25 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Зубцов қаласынан Тверь өзенін қоспағанда, Тверь қаласына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 08010100612110000001842  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 110000184  Су алабының коды — 08.01.01.006  ГЗ томының нөмірі — 10  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Варовая — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ  жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кіші Салым (Кіші Салымсук) тармағының сол жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Ертіс құйылысынан Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Ертістен Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысына дейінгі Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 15020100112115200051925  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 115205192  Су алабының коды — 15.02.01.001  ГЗ томының нөмірі — 15  ГЗ бойынша шығарылуы — 2  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Солонешная (Медведевская) — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ануй өзенінің оң жағалауынан 243 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Бия және Катунь өзендерінің тоғысқан жерінен Алей өзенін қоспағанда, Барнаул қаласына дейін . Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 13010200312115100008429  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 115100842  Су алабының коды — 13.01.02.003  ГЗ томының нөмірі — 15  ГЗ бойынша шығарылуы — 1  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Чернуха — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Иванов облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ержа өзенінің оң жағалауынан 11км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Кострома қаласынан Унжа өзенін қоспағанда Горьков су торабына (Горьков суқоймасына) дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 08010300412110000014145  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 110001414  Су алабының коды — 08.01.03.004  ГЗ томының нөмірі — 10  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Ускройня — Ресейдегі өзен. Тверь облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Селигер өзені орналасқан.  Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Жоғарғы Еділ бейшлотынан Зубцов қаласына дейін, Вазуза өзенін қоспағанда  бастауынан Зубцов су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 08010100412110000000397  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 110000039  Су алабының коды — 08.01.01.004  ГЗ томының нөмірі — 10  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Дресвянка — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Новосибирск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ангуреп өзенінің сол жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чумыш. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.   Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 13010200412115200002111  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 115200211  Су алабының коды — 13.01.02.004  ГЗ томының нөмірі — 15  ГЗ бойынша шығарылуы — 2  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Алтай өлкесі өзендері Кемеров облысы өзендері
Еділ-Дон Каналы — Ресейдегі канал. Волгоград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы сол жағалауынан 495 км қашықтықта Цимнан бөлініп Волга өзеніне құяды орналасқан.  Өзен ұзындығы 100 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері   Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Карповка; бастауынан Карповка су торабына дейін. Өзен саласы — Хопер және Солтүстік Дон салаларының құйылысы аралығындағы Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 05010300712107000009550  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 107000955  Су алабының коды — 05.01.03.007  ГЗ томының нөмірі — 07  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Каналдар
Горевая — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пеша өзенінің оң жағалауынан 83 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.   Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 03040000112103000054547  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 103005454  Су алабының коды — 03.04.00.001  ГЗ томының нөмірі — 03  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ненецк автономиялық округі өзендері
Кобжа — Ресейдегі өзен. Тверь облысы, Мәскеу облысы, Ярославль облысы, Владимир облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Дубна өзенінің сол жағалауынан 93 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Иваньков су торабынан Уголь су торабына (Уголь суқоймасы) дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 08010100812110000003189  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 110000318  Су алабының коды — 08.01.01.008  ГЗ томының нөмірі — 10  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Зап. Егринка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Егринка өзенінің сол жағалауынан 8 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вычегда өзенінің құйылысынан Вага өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 03020300112103000027456  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 103002745  Су алабының коды — 03.02.03.001  ГЗ томының нөмірі — 03  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Лапшанга — Ресейдегі өзен. Нижегород облысы,  Марий Эл Республикасы, Кострома облысы, Киров облысы  жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ветлуга өзенінің оң жағалауынан 267 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 85 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга; Ветлуга қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 08010400212110000042734  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 110004273  Су алабының коды — 08.01.04.002  ГЗ томының нөмірі — 10  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Авиациялық приборлар — ұшақтың бақылау, өлшеу және басқару қызметін атқаратын құрал-жабдықтары.   Авиациялық приборлар ұшқыш кабинасындағы прибор тақтасына, ұшқыштың, штурманның, бортмеханиктің, басқа да экипаж мүшелерінің алдына ыңғайлы етіп орналастырылады. Атқаратын жұмысына қарай моторлық, пилотаждық-навигациялық және көмекші авиациялық приборлар болып бөлінеді. Моторлық авиациялық приборлар тобына поршеньді қозғалтқыштың иінді білігі немесе раективті қозғалтқыштың газ турбинасы роторының айналу жылдамдығын көрсететін тахометрлер, қозғалтқыштың температуралық режимін анықтайтын термометрлер және оның пневматикалық жүйесіндегі ауа қысымын көрсететін манометрлер мен вакуумметрлер, қозғалтқышқа баратын ауа мен жанармай қоспасының сапасын білдіретін альфаметрлер, сондай-ақ жағар және жанармай өлшеуіш аспаптар енеді. Пилотаждық-навигациялық авиациялық приборларға авиа-компас, гироскопты жартылай компас, ауа жылдамдығын көрсеткіш, биіктік өлшеуіш, вариометр, авиакөкжиек, ал көмекші авиациялық приборларға автопилот, автоштурман сияқты дербес жұмыс атқаратын тетіктер жатады.  Дереккөздер    авиация Құралдар
Бек - ежелгі түркі қауымдастығында қолбасшылық дәрежесін білдірген әскери шен, атақ, жоғары басымдыққа ие тұлға.  Түрік қағанаты заманынан бері қолданылған. Бектердің бір бөлігі түркі қоғамында сот билігін атқарушы, салық жинаушы, т.б. саяси-әкімшілік істерді басқарды. Сөйтіп Бек лауазымы кейде "аймақ басшысы" лауазымын білдірсе, енді бірде ру мен тайпа көсемдері ретінде қолданылған. Ж.Баласағұнның "Құтты білік" еңбегінде Бектер билігіне баса көңіл бөлінген. Бектер билігінің міндеті мен мақсаты кедейлерді орташаларға, оларды байларға бағындырудан және жалпы халықты басқарудан тұрады.  Бектің міндеті үш категория  Бектің міндеті - адамдардың үш категориясын басқарып, билік жүргізу: алғашқылары - мықты әрі батыл; екіншілері - данышпан әрі қадірлі; үшіншілері - атқарушылар. Бек адамдардың өз мінез-құлықтарын білдіруде ұстанатын қажеттіліктер, мүдделер себептерін анық білуі керек. Сондай-ақ ол әр топтың өзіне тән ерекшеліктерін, өнегелілігін анықтап, әлеуметтік және мүліктік жағдайына көңіл бөлуі тиіс.  Дереккөздер  Түркі тарихы Әскери шендер
Янайкино — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданындағы ауыл, Янайкин ауылдық округі орталығы.  Географиялық орны  Аудан орталығы - Перемётное ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 56 км-дей жерде, Жайық өзенінің оң жағалық тармақтары жағалауында орналасқан.  Халқы  1999 жылы тұрғындар саны 1010 адам (483 ер адам және 527 әйел адам) болса, 2009 жылы 1056 адамды (517 ер адам және 539 әйел адам) құрады.  Тарихы  Ауыл 1974-1996 жылдары етті мал өсіруге мамандандырылған ауданаралық бірлестіктің орталығы болып келді. Оның негізінде Янайкинода және округтегі Богатск, Скворкино ауылдарында бірнеше шаруа қожалықтары құрылды. Ауыл арқылы Орал – Атырау автомобиль жолы өтеді.  Ауыл көшелері   АЗС көшесі  Алматы көшесі  Бауыржан Момышұлы (Парковая) көшесі  Бәйтерек (Батурин) көшесі  Бруцелёзка көшесі  Бірлік (Луговая) көшесі  Достық (Ленин) көшесі  Еуразия (Комсомольская) көшесі  Жайық (Набережная) көшесі  Жеңіс (Фурманов) көшесі  Құрманғазы (Студенческая) көшесі  Мәншүк Мәметова (Садовая) көшесі  Советская көшесі  Степная көшесі  Тәуелсіздік (Чапаев) көшесі  Талғат Бигелдинов (Школьная) көшесі  Теректі (Лесная) көшесі  Дереккөздер   Бәйтерек ауданы елді мекендері Жайық казак әскерінің тарихи елді мекендері
Көкшіл жуа  () – амариллистер тұқымдасының жуа туысына жататын Қазақстанда кездесетін 112 түрдің ішіндегі ең көп тараған түрі. Қазақстанның солтүстік, батыс аудандары, Каспий және Арал теңізі маңы шөлдерінен басқа, далалы аймақтарда, шөлейттерде, тауларда, жазықтарда кездеседі. Кейде гүлдеу кезінде айтарлықтай көптігімен оқшауланып көрінеді. Маусым-шілде айында ашық-көк түсімен ерекшеленеді. Көп жылдық, онша үлкен емес, бір пиязшығы сұр терілі қабыршақпен қапталған. Сабағы 50 см, 2-3 тен  жартылай цилиндр тәрізді жапырақтары бар. Гүлдері ұсақ, қоңырау тәрізді 6 гүлсерігі жапырақшасы, 6 аталық және 3 ұяшықты дәнекер, ұзарыңқы гүл серігінен озыңқы болып тұрады. Гүлдері ұзын гүл табанына орналасқан және қою шар тәрізді немесе жарты шарға ұқсас гүлшоғыры шатыр пішінді. Гүлдері сірне бөледі, ара маен бал арасы тозаңдандырады. Тұқымы қара ұсақ, бұрыштанған, қауашақтан сабақ тербелген сайын шашылады. Қазақстанның көптеген жерлерінде ащы және жағымды дәмі үшін пайдаланылады. Омарташылықта маңзды. 1876 жылдан бері мәдени түрде сәндік мақсатта өсіріледі.  Дереккөздер   Амариллистер
Ямышевка — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Чарыш өзенінің оң жағалауынан 103 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Бия және Катунь өзендерінің тоғысқан жерінен Алей өзенін қоспағанда, Барнаул қаласына дейін . Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 13010200312115100010187  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 115101018  Су алабының коды — 13.01.02.003  ГЗ томының нөмірі — 15  ГЗ бойынша шығарылуы — 1  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Төменгі Соболёвка — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Соболевка өзенінің сол жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 40 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.   Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 13010400312115200022039  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 115202203  Су алабының коды — 13.01.04.003  ГЗ томының нөмірі — 15  ГЗ бойынша шығарылуы — 2  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Томск облысы өзендері Кемеров облысы өзендері
Черкасск — Жетісу облысы Сарқан ауданындағы ауыл, Черкасск ауылдық округі орталығы.  Географиялық орны  Аудан орталығы — Сарқан қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 52 км-дей жерде, Лепсі өзенінің жағалауында, бетеге, боз, селеу, қылқанбоз басым өскен тауалдының қоңыр, қызғылт қоңыр топырақты құрғақ даласында орналасқан.  Халқы  1999 жылы тұрғындар саны 1100 адам (554 ер адам және 546 әйел адам) болса, 2009 жылы 967 адамды (496 ер адам және 471 әйел адам) құрады.  Тарихы  Іргесі 20 ғасырдың бас кезінде қаланды. 1954-97 жылдары  қой өсіретін "Черкасская оборона" ұжымшарының орталығы болды. Оның негізінде Черкасскде және округке қарасты Қарғалы, Аққайың, Ақтұма, Ешкіөлмес, Теректі ауылдарында өндірістік кооператив және бірнеше шаруа қожалығы құрылды.  Инфрақұрылымы  2 орта, 2 бастауыш мектеп, 2 клуб, кітапхана, 3 фельдшерлік-акушерлік, 2 дәрігерлік пункт бар. Тұрғындары басқа елді мекендермен автомобилдік жолы арқылы қатынасады. Черкасск ауданында Черкасск қорғанысы мемориалы, Черкасск қорғанысының музейі бар.  Дереккөздер   Сарқан ауданы елді мекендері
Сюзь — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Чикман өзенінің сол жағалауынан 23 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Березники қаласынан Косьва (бастауынан Широков су торабына дейін), Чусовая және Сылва өзендерін қоспағанда Кама су торабына дейін . Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары , өзен алабы — Кама.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 10010100912111100007116  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 111100711  Су алабының коды — 10.01.01.009  ГЗ томының нөмірі — 11  ГЗ бойынша шығарылуы — 1  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Ресей өзендері
Тувалу Ұлттық футбол құрамасы — халықаралық футбол жарыстарында Тувалудың намысын қорғайды. Океания Футбол Конфедерациясына жартылай ғана мүше. Әлі ФИФА-ға мүше болмаған. Сондықтан ОФК Ұлттар кубогы мен Әлем чемпионатының іріктеулеріне қатыса алмайды. Басқарушы орган - Тувалу Футбол Қауымдастығы.  Тарихы Осы күнге дейін тек төрт аймақтық турнирге ғана қатысқан. 1979, 2003, 2007, 2011 жылдары Тынық Мұхит Ойындарында бақ сынады. 1979 жылы 12 команданың арасында 8-ші орын алды. Құрама осыдан соң 24 жыл өткен соң ғана бас қосты. 2003 жылы Тынық Мұхит ойындарына қатысты. Бұл жолы 10 құраманың арасында 8-ші орынға табан тіреді. 2007 жылғы көрсеткіші де осы шамалас, 10 команданың арасында 9-шы орын алды.  Бапкерлері  Тим Джеркс (2003)  Тоакаи Пуапуа (2006—2010)   Фоппе де Хаан (2011)  Стеван де Гейтер (2012—2013)  Боб Роосен (2013—)  Басқа да фактілер Тарихында бір рет қана жолдастық кездеу өткізген. 2003 жылғы Тынық Мұхит ойындары қарсаңында, 1 мамыр күні даярлық ретінде Фиджи құрамасымен ойнаған — 0:9.  Сілтемелер  Тувалу құрамасының ойындары  Тувалу Ұлттық футбол құрамасы
Яхтелья — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вижай өзенінің сол жағалауынан 23 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тавда өзенінің бастауынан сағасына дейін, Сосьва өзенін қоспағанда бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 14010502512111200008918  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 111200891  Су алабының коды — 14.01.05.025  ГЗ томының нөмірі — 11  ГЗ бойынша шығарылуы — 2  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Свердлов облысы өзендері Түмен облысы өзендері
Кіші Инцы — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ақ теңіз орналасқан.  Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендері Золотица өзеннің солтүстік шығыс шекарасынан Солтүстік Двина өзенін қоспағанда Воронов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.   Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 03020300512103000040703  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 103004070  Су алабының коды — 03.02.03.005  ГЗ томының нөмірі — 03  ГЗ бойынша шығарылуы — 0  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Архангельск облысы өзендері
Онолва — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Киров облысы, Удмуртия Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Коса өзенінің сол жағалауынан 119 км қашықтықта орналасқан.  Өзен ұзындығы 51 км-ді құрайды.  Су реестрінің мәліметтері  Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама бастауынан Бондюг ауылындағы су бақылайтын постқа дейін . Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары , өзен алабы — Кама.  Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша:  Мемлекеттік су реестріндегі су объектісінің коды — 10010100112111100002621  Гидрологиялық тұрғыдан зерттелу (ГЗ) коды — 111100262  Су алабының коды — 10.01.01.001  ГЗ томының нөмірі — 11  ГЗ бойынша шығарылуы — 1  Дереккөздер  Сыртқы сілтемелер   Ресей Федерациясы Табиғи ресурстар және экология министрлігі   Пермь өлкесі өзендері Киров облысы өзендері Удмуртия өзендері Кама су алабы өңірі өзендері