Help:Reading (Polski)

Status tłumaczenia:
Ten artykuł jest przetłumaczoną wersją
Help:Reading
. Data ostatniego tłumaczenia: 2024-05-14. Możesz pomóc zsynchronizować tłumaczenie, jeśli nastąpiły
zmiany
w wersji angielskiej.
Powiązane artykuły
Help:Browsing
Help:Style
Ponieważ zdecydowana większość ArchWiki zawiera wskazówki, które mogą wymagać wyjaśnienia dla nowych użytkowników Arch Linuxa (lub ogólnie GNU/Linuksa), opis tych podstawowych procedur został napisany zarówno w celu uniknięcia nieporozumień przy asymilacji artykułów, jak i w celu powstrzymania powtórzeń w samej treści.
Organizacja
Większość artykułów w ArchWiki nie podejmuje prób wprowadzenia całościowego wprowadzenia do jednego tematu; zamiast tego są napisane zgodnie z zasadą
"Don't Repeat Yourself"
, przy założeniu, że użytkownik będzie szukał i czytał każdy materiał pomocniczy, którego jeszcze nie rozumie. O ile jest to możliwe, taki materiał pomocniczy jest wskazany w artykule za pomocą specjalnego formatowania, patrz
#Formatowanie
.
Z powodu tej organizacji może być konieczne zbadanie kilku powiązanych źródeł w celu pełnego zrozumienia artykułu na ArchWiki. W szczególności użytkownicy, którzy są nowi w świecie Arch Linuxa (lub ogólnie GNU/Linuxa) powinni liczyć się z czytaniem dużej liczby artykułów nawet przy rozwiązywaniu prostych problemów. Szczególnie ważne jest zapoznanie się z materiałem pomocniczym przed próbą uzyskania dodatkowej pomocy od innych użytkowników.
Formatowanie
link do sekcji w obecnym artykule:
#Organizacja
link do
innego artykuły na ArchWiki
link do
zewnętrznej strony
link do
strony man
:
intro(1)
strona man
która jest dostępna tylko offline:
foo(1)
link do pakietu w
oficjalnym repozytorium
:
foobar
link do pakietu w
AUR
:
foobar
AUR
Root, zwykły czy też inny użytkownik
Niektóre komendy są napisane w ten sposób:
# mkinitcpio -p linux
Inne mogą mieć inny prefiks:
$ makepkg -s
Znak hash (
#
) wskazuje, że polecenie musi być uruchomione jako
root
, podczas gdy znak dolara (
$
) pokazuje, że polecenie powinno być uruchomione jako
zwykły użytkownik
.
Gdy polecenia muszą być uruchamiane jako określony użytkownik, będą one poprzedzone nazwą użytkownika w nawiasach kwadratowych, na przykład:
[postgres]$ initdb -D /var/lib/postgres/data
Oznacza to, że należy użyć narzędzia
do podniesienia uprawnień
np.
sudo
:
$ sudo -u postgres initdb -D /var/lib/postgres/data
Godny uwagi wyjątek, na który należy zwrócić uwagę:
# Ten alias powoduje, że ls jest wyświetlony z kolorami
alias ls='ls --color=auto'
W tym przykładzie, kontekst w którym użyty jest znak
#
wskazuje, że nie należy uruchamiać tego przykładu jako komendy, lecz umieścić w pliku tekstowym. W tym przypadku znak
#
rozpoczyna "komentarz". Komentarz zazwyczaj jest tekstem objaśniającym, który nie będzie interpretowany przez program powłoki
Bash
. To najzwyklejsza zbieżność syntaktyczna pomiędzy znakiem rozpoczynającym komentarz, a domyślnym
znakiem zachęty
użytkownika
root
.
Komendy wywodzące się z systemu Unix zazwyczaj są krótkimi skrótami od pełnych angielskich słów (np. "Copy" (Kopiuj) staje się "cp"). Dlatego słowo rozpoczynające się wielką literą po znaku
#
zdradza, że najprawdopodobniej nie jest to komenda.
Jednak większość artykułów ułatwia to rozpoznanie, powiadamiając o tym czytelnika:
Dołącz do
do
~/ścieżka/do/pliku
:
# Ten alias powoduje, że ls jest wyświetlony z kolorami
alias ls='ls --color=auto
Dołącz do, dodaj, stwórz, zedytuj
Kiedy jesteś poproszony o
dołączenie do
,
dodania do
,
stworzenia
, lub
zedytowania
jednego lub więcej plików, zakłada się, że użyjesz jednej z poniższych metod.
Aby stworzyć lub zmodyfikować pliki wielowierszowe, zaleca się użycie
edytora tekstu
. Na przykład korzystając z
nano
polecenie do edycji pliku
/etc/bash.bashrc
to:
# nano /etc/bash.bashrc
Aby stworzyć lub zastąpić plik pojedynczą linią, łatwiejsze może być użycie
przekierowania wyjścia
. Poniższy przykład tworzy lub zastępuje zawartość pliku
/etc/hostname
tekstem
mojanazwahosta
.
# echo mojanazwahosta > /etc/hostname
Przekierowanie wyjścia może być również użyte do dołączenia tekstu do pliku. Poniższy przykład dołącza tekst
[niestandardowe-repo]
do pliku
/etc/pacman.conf
.
# echo "[niestandardowe-repo]" >> /etc/pacman.conf
Kiedy jesteś poproszony o stworzenie
katalogów
, użyj komendy
mkdir
:
# mkdir /mnt/boot
Oznacz jako plik wykonywalny
Po stworzeniu pliku, jeśli ma być uruchamiany jako skrypt (ręcznie lub wywołany przez inny program), musi być oznaczony jako
plik wykonywalny
, na przykład:
$ chmod +x
ciekawy-skrypt
Zobacz
chmod
. Niektóre aplikacje jak
menadżery plików
mogą zawierać opcje żeby zrobić to samo.
Instalowanie pakietów
Gdy artykuł zachęca do zainstalowania niektórych pakietów w tradycyjny sposób, nie będzie wskazywał szczegółowych instrukcji jak to zrobić, zamiast tego po prostu wymieni nazwy pakietów do zainstalowania.
Uwaga
Często linki
Zainstaluj
są używane do wskazania tego artykułu. Jednak aby te linki działały, musi być włączony JavaScript.
Poniższe podrozdziały zawierają przegląd ogólnych procedur instalacyjnych w zależności od rodzaju paczki.
Oficjalne pakiety
W przypadku pakietów z
oficjalnych repozytoriów
przeczytasz coś takiego:
Zainstaluj pakiet
foobar
.
To znaczy że masz musisz uruchomić:
# pacman -S foobar
Artykuł
pacman (Polski)
zawiera szczegółowe wyjaśnienia, jak radzić sobie z zarządzaniem pakietami w Arch Linuxie.
Arch User Repository
Dla pakietów z
Arch User Repository
(AUR) przeczytasz coś takiego:
Zainstaluj pakiet
foobar
AUR
.
Oznacza to, że musisz kliknąć link
foobar
AUR
, pobrać archiwum PKGBUILD, wypakować je,
zweryfikować zawartość
i w końcu uruchomić w tym samym folderze:
$ makepkg -si
Uwaga
Meta-pakiet
base-devel
jest wymagany do budowania pakietów z AUR lub z
Arch build system
.
Artykuł
Arch User Repository
zawiera wszystkie szczegółowe wyjaśnienia i najlepsze praktyki dotyczące pakietów AUR.
Kontrolowanie usług systemd
Gdy artykuł zachęca do "uruchomienia", "włączenia", "zatrzymania" lub "ponownego uruchomienia" niektórych jednostek systemowych (np. usługi), nie wskaże on szczegółowych instrukcji, ale zamiast tego zobaczycie coś takiego:
Włącz
przykład.service
.
To oznacza że musisz uruchomić:
# systemctl start przykład.service
Godnym uwagi poleceniem, które nie jest zgodne z tym dokładnym wzorcem, jest
daemon-reload
, które zostanie wywołane bez argumentów.
Artykuł
systemd
zawiera wszystkie szczegółowe wyjaśnienia dotyczące interakcji z jednostkami systemd w Arch Linux.
Konfiguracja ogólnosystemowa kontra jednego użytkownika
Należy pamiętać, że istnieją dwa różne rodzaje konfiguracji w systemie GNU/Linux. Konfiguracja "systemowa" dotyczy wszystkich użytkowników. Ponieważ ogólnosystemowe ustawienia są zwykle zlokalizowane w katalogu
/etc
, uprawnienia roota (administratora) są wymagane, aby je zedytować. Na przykład, aby zastosować ustawienie Bash, które dotyczy wszystkich użytkowników, należy zmodyfikować
/etc/bash.bashrc
.
"Konfiguracja" specyficzna dla użytkownika wpływa tylko na jednego użytkownika. Pliki
dotfiles
są używane do konfiguracji specyficznej dla danego użytkownika. Na przykład plik
~/
.
bashrc
jest specyficznym dla użytkownika plikiem konfiguracyjnym. Zamysłem jest, aby każdy użytkownik mógł zdefiniować własne ustawienia, takie jak aliasy, funkcje oraz inną interaktywną funkcjonalność, jak np. wygląd powłoki Bash, bez wpływu na ustawienia innych użytkowników.
Note
~/
i
$ HOME
to skróty do katalogu domowego użytkownika, zwykle
/home/
nazwa-użytkownika
/
(root ma swój katalog domowy w
/root/
).
Powszechne pliki powłoki
Bash i inne powłoki zgodne z Bourne, takie jak
Zsh
, uruchamiają pliki w zależności od tego, czy powłoka jest
powłoką logowania
czy też
powłoką interaktywną
. Aby uzyskać bardziej szczegółowe informacje, zobacz
Bash#Configuration files
i
Zsh#Startup/Shutdown files
.
Pseudo-zmienne w przykładach kodu
Niektóre bloki kodu mogą zawierać tak zwane
pseudo-zmienne
, które, jak sama nazwa wskazuje, nie są rzeczywistymi zmiennymi używanymi w kodzie. Zamiast tego są one ogólnymi symbolami zastępczymi i muszą być ręcznie zastąpione przez specyficzne dla systemu elementy konfiguracyjne,
zanim
kod będzie mógł być uruchamiany lub analizowany. Typowe powłoki, takie jak
bash
i
zsh
, dostarczają
uzupełnianie poprzez wciśnięcie TAB
, aby automatycznie uzupełniać parametry dla typowych poleceń, takich jak
systemctl
.
W artykułach zgodnych z
Help:Style/Formatting and punctuation
"pseudo-zmienne" są sformatowane kursywą. Na przykład:
Uruchom
nazwa_interfejsu@
nazwa_interfejsu
.service
dla interfejsu sieciowego zidentyfikowanego na wyjściu z komendy
ip link
.
W tym przypadku
nazwa_interfejsu
jest używana jako symbol zastępczy "pseudo-zmiennej" w szablonowanej usłudze. Wszystkie szablonowane jednostki (systemd template units) można rozpoznać po znaku
@
, wymagają one argumentu jako element konfiguracyjny specyficzny dla systemu. Zobacz
systemd#Using units
.
Polecenie
dd if=
data_source
of=/dev/sd
X
bs=
sector_size
count=
sector_number
seek=
partitions_start_sector
można uruchomić jako root, aby wyczyścić partycję o określonych parametrach.
W tym przypadku "pseudo-zmienne" są używane do opisania parametrów, które muszą zostać zastąpione. Szczegółowe informacje odnośnie wymaganych parametrów przedstawione są w rozdziale
Securely wipe disk#Calculate blocks to wipe manually
, który zawiera powyższe polecenie.
This article or section needs expansion.
Reason:
Wspomnij o innych przykładach, najlepiej z innych kategorii urządzeń (np. Pamięci), z linkami do artykułów. Przykłady mają na celu uniknięcie powielania istniejących wyjaśnień w innych artykułach. (Discuss in
Help talk:Reading (Polski)
)
W przypadku przykładów plików, wklejanie pseudo-zmiennych w rzeczywistych plikach konfiguracyjnych może doprowadzić do błędnej konfiguracji programów, które ich używają.
Elipsy
W większości przypadków elipsy (
...
) nie są częścią rzeczywistej zawartości pliku lub składnią kodu, a zamiast tego reprezentują pominięty lub opcjonalny tekst, który nie jest istotny dla omawianego tematu.
Na przykład
HOOKS = "... encrypt ... filesystems ..."
lub:
/etc/X11/xorg.conf.d/50-synaptics.conf
Section "InputClass"
     ...
     Option "CircularScrolling" "on"
     Option "CircScrollTrigger" "0"
     ...
EndSection
Pamiętaj jednak, że w kilku przypadkach elipsy mogą być znaczącą częścią składni kodu: uważni użytkownicy będą mogli rozpoznać te przypadki z kontekstu.