Pazarlama 4.0 İçin Genetik Algoritma Tabanlı Bir Karar Destek Modeli Önerisi
Pazarlama 4.0 İçin Genetik Algoritma Tabanlı Bir Karar Destek Modeli Önerisi
Yazar: Aktürk, Cemal
Dergi: Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 9 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Pazarlama Karar Destek Sistemleri,Genetik Algoritma,Endüstri 4.0,Pazarlama 4.0

Üretim işletmelerindeki sipariş kabul prosedürüile teslim tarihi belirleme prosedürü, pazarlama birimi yöneticileri için kritik öneme sahiptir. Üreticifirmalarının müşteri siparişlerine müşterilerin talep ettiği teslim tarihindendaha erken veya daha geç bir teslim tarihi sunması müşteri ile firma arasındaproblem oluşturur. Sipariş kabul süreçlerinin dijital dönüşüme uyarlanması veotonom karar veren sistemler ile bu süreçlerin otomatikleştirilmesi sayesinde,firmalara bu problemlerle başa çıkmanın yanında çeşitli avantajlar dakazandırılabilir. Bu avantajlardan bazıları; toplam gelirin artması, müşterimemnuniyetinin artması, işçilik maliyetlerinin azalması ve ilgili kararlarınotonom verilmesiyle verimliliğin artması şeklindedir. Yapılan çalışmada siparişkabul ve teslim tarihi atama ile ilgili güncel literatür çalışmalarındanbahsedilmiştir. Buna ek olarak Endüstri 4.0 kavramının ortaya çıkışındanitibaren pazarlama karar destek sistemleri ile ilgili yapılan bilimselçalışmalar araştırılmış ve bulgular paylaşılmıştır. Devamında, Endüstri 4.0 vePazarlama 4.0 perspektifinde genetik algoritma tabanlı bir pazarlama karardestek modeli önerilmiştir. Bu karar destek modeliyle, hem işletmelerinkârlılıkları ve pazar paylarını arttırmaları amaçlanmakta, hem dekullanıcılardan kaynaklı hataların minimize edilmesi ve iş süreçlerinotomatikleştirilmesi amaçlanmaktadır. Öncelikle üretim işletmesine gelenmüşteri siparişlerinin belirli bir sayıya veya kapasiteye ulaşıncaya kadarsanal bir havuzda bekletilmesi tavsiye edilmiştir. Belirlenen koşulgerçekleştiğinde, müşterilerin sipariş taleplerinin çoklu yöntemlercesıralanması ve her yönteme göre yapılan sıralamadan elde edilecek gelirlerinkarşılaştırılması sağlanacaktır. Bu sayede üretim işletmelerinin pazarlamabirimlerine gelen müşteri talepleri belirli kısıt altında bekletilerek hepbirlikte değerlendirilmiş olacaktır. Anlık olarak işletmenin amaçları içinuygun siparişler üretim planlamasına alınarak siparişlerin teslim tarihleriotomatik olarak hesaplanacak ve müşterilerin onayına sunulacaktır. Sıralama işlemibir karar problemi olarak ele alınıp belirli değişken ve katsayılar için anlıkveriler üzerinden çalıştırılacak bir genetik algoritma ile en optimum değerleriaranacaktır. Bu sayede her zaman mevcut siparişlerden maksimum gelirin eldeedileceği siparişlerin seçilmesi amaçlanmıştır.

Üretim işletmelerindeki sipariş kabul prosedürüile teslim tarihi belirleme prosedürü, pazarlama birimi yöneticileri için kritik öneme sahiptir. Üreticifirmalarının müşteri siparişlerine müşterilerin talep ettiği teslim tarihindendaha erken veya daha geç bir teslim tarihi sunması müşteri ile firma arasındaproblem oluşturur. Sipariş kabul süreçlerinin dijital dönüşüme uyarlanması veotonom karar veren sistemler ile bu süreçlerin otomatikleştirilmesi sayesinde,firmalara bu problemlerle başa çıkmanın yanında çeşitli avantajlar dakazandırılabilir. Bu avantajlardan bazıları; toplam gelirin artması, müşterimemnuniyetinin artması, işçilik maliyetlerinin azalması ve ilgili kararlarınotonom verilmesiyle verimliliğin artması şeklindedir. Yapılan çalışmada siparişkabul ve teslim tarihi atama ile ilgili güncel literatür çalışmalarındanbahsedilmiştir. Buna ek olarak Endüstri 4.0 kavramının ortaya çıkışındanitibaren pazarlama karar destek sistemleri ile ilgili yapılan bilimselçalışmalar araştırılmış ve bulgular paylaşılmıştır. Devamında, Endüstri 4.0 vePazarlama 4.0 perspektifinde genetik algoritma tabanlı bir pazarlama karardestek modeli önerilmiştir. Bu karar destek modeliyle, hem işletmelerinkârlılıkları ve pazar paylarını arttırmaları amaçlanmakta, hem dekullanıcılardan kaynaklı hataların minimize edilmesi ve iş süreçlerinotomatikleştirilmesi amaçlanmaktadır. Öncelikle üretim işletmesine gelenmüşteri siparişlerinin belirli bir sayıya veya kapasiteye ulaşıncaya kadarsanal bir havuzda bekletilmesi tavsiye edilmiştir. Belirlenen koşulgerçekleştiğinde, müşterilerin sipariş taleplerinin çoklu yöntemlercesıralanması ve her yönteme göre yapılan sıralamadan elde edilecek gelirlerinkarşılaştırılması sağlanacaktır. Bu sayede üretim işletmelerinin pazarlamabirimlerine gelen müşteri talepleri belirli kısıt altında bekletilerek hepbirlikte değerlendirilmiş olacaktır. Anlık olarak işletmenin amaçları içinuygun siparişler üretim planlamasına alınarak siparişlerin teslim tarihleriotomatik olarak hesaplanacak ve müşterilerin onayına sunulacaktır. Sıralama işlemibir karar problemi olarak ele alınıp belirli değişken ve katsayılar için anlıkveriler üzerinden çalıştırılacak bir genetik algoritma ile en optimum değerleriaranacaktır. Bu sayede her zaman mevcut siparişlerden maksimum gelirin eldeedileceği siparişlerin seçilmesi amaçlanmıştır.