hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Adalet Partisi İktidarında Solun Eğitim Meselesine Bakışı (1965-1971)
Adalet Partisi İktidarında Solun Eğitim Meselesine Bakışı (1965-1971)
Yazar: Öztan, Güven Gürkan
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Adalet Partisi,,eğitim,,sol,,anti-komünizm,,ideolojik hegemonya.

1960’lı yılların Türkiye’si hâkim sınıfların içindeki çelişkilerin yeni bir boyut kazandığı;temel sınıflar arasındaki çelişkinin görünür hale geldiği ve bu sürecin kendisini kamusalyaşamın tüm veçhelerinde gösterdiği özgün bir döneme tanıklık eder. 1965 genelseçimlerinde Adalet Partisi’nin (AP) tek başına iktidara gelmesi, 1961 Anayasası’nıngetirdiği temel hak ve özgürlükleri hâkim sınıf lehine sınırlandırmaya çalışması ve antikomünizmimerkeze alan bir politika izlemesi ideolojik hegemonya mücadelesininsertleşmesine neden olmuştur. Sözü edilen mücadelenin en net gözlemlendiğialanlardan biri eğitimdir. Bu noktadan hareketle bu çalışma AP hükümetleri döneminde(1965-1971) solun eğitimin sorunlarını ele alış biçimlerini seçilmiş sol/sosyalistdergiler, Meclis tutanakları ve gazete haberlerinden (Milliyet) yararlanarak incelemeyihedeflemektedir. Üniversite öncesi eğitim bahsinde hükümetin muhalif öğretmenlereyönelik uygulamalarına, dinsel eğitimin yaygınlaştırılması hamlelerine, “devrim içineğitim” tartışmalarına ve eğitimde ABD etkisine odaklanılacaktır. Yüksek öğretimbaşlığında ise hükümet ile üniversite arasındaki gerilim noktaları tarif edilecek; döneminöğrenci eylemlerinin detaylandırılması yerine solun yüksek öğretimin sorunlarına vegençliğe biçtiği misyona hangi perspektiften baktığı tespit edilmeye çalışılacaktır.

1960’lı yılların Türkiye’si hâkim sınıfların içindeki çelişkilerin yeni bir boyut kazandığı;temel sınıflar arasındaki çelişkinin görünür hale geldiği ve bu sürecin kendisini kamusalyaşamın tüm veçhelerinde gösterdiği özgün bir döneme tanıklık eder. 1965 genelseçimlerinde Adalet Partisi’nin (AP) tek başına iktidara gelmesi, 1961 Anayasası’nıngetirdiği temel hak ve özgürlükleri hâkim sınıf lehine sınırlandırmaya çalışması ve antikomünizmimerkeze alan bir politika izlemesi ideolojik hegemonya mücadelesininsertleşmesine neden olmuştur. Sözü edilen mücadelenin en net gözlemlendiğialanlardan biri eğitimdir. Bu noktadan hareketle bu çalışma AP hükümetleri döneminde(1965-1971) solun eğitimin sorunlarını ele alış biçimlerini seçilmiş sol/sosyalistdergiler, Meclis tutanakları ve gazete haberlerinden (Milliyet) yararlanarak incelemeyihedeflemektedir. Üniversite öncesi eğitim bahsinde hükümetin muhalif öğretmenlereyönelik uygulamalarına, dinsel eğitimin yaygınlaştırılması hamlelerine, “devrim içineğitim” tartışmalarına ve eğitimde ABD etkisine odaklanılacaktır. Yüksek öğretimbaşlığında ise hükümet ile üniversite arasındaki gerilim noktaları tarif edilecek; döneminöğrenci eylemlerinin detaylandırılması yerine solun yüksek öğretimin sorunlarına vegençliğe biçtiği misyona hangi perspektiften baktığı tespit edilmeye çalışılacaktır.
Muzaffer İlhan Erdost: Sosyalizmi Seviyorum
Muzaffer İlhan Erdost: Sosyalizmi Seviyorum
Yazar: Gemalmaz, Oğuz
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Muzaffer İlhan Erdost,Sosyalizm,Kapital

Muzaffer Abi, abimizdi, abimiz kalacak. Vahap Erdoğdu yazısına şöyle başlamıştı:“İlhan’ın ağabeyi, Barışta’nın babası, Rana’nın eşi, Suları’nın babası, Gülhanım’dan doğma (1931), Yusuf oğlu, İbrahim Hocanın torunu, Türküler’in,Alaz’ın amcası, Çavlan’ın dedesi, Gül’ün ağabeyi (kayınbiraderi,) Naşide’nin Muzaffer abisidir Muzaffer İlhan Erdost.” 7 Kasım’larda İlhan’ın anma törenine götürmek isteyenlere kesin bir dille “Beni Oğuz götürecek” demesinin onurunu yaşıyorum.İnsan doğarken getirdiklerinin üzerine ekledikleri ile insanlaşır. Bu süreçte yaşamımızda rastladıklarımızın önemi çok büyüktür. Bu rastlantılar Muzaffer Erdost’un dediği gibi, kuşkusuz bir alt birikime sahiptir. Yılmaz Onay, Halit Çelenk, Muzaffer Erdost ve Muzaffer İlhan Erdost yaşamımdaki önemli ağabeylerimdi. Vahap Erdoğdu ve onların bıraktıkları ile bu süreç devam ediyor hala. Muzaffer Abi “İnsan hala insanlaşma sürecinde” demişti. Benim insanlaşmama katkısı çok büyük. İyi ki onlara rastlamışım.

Muzaffer Abi, abimizdi, abimiz kalacak. Vahap Erdoğdu yazısına şöyle başlamıştı:“İlhan’ın ağabeyi, Barışta’nın babası, Rana’nın eşi, Suları’nın babası, Gülhanım’dan doğma (1931), Yusuf oğlu, İbrahim Hocanın torunu, Türküler’in,Alaz’ın amcası, Çavlan’ın dedesi, Gül’ün ağabeyi (kayınbiraderi,) Naşide’nin Muzaffer abisidir Muzaffer İlhan Erdost.” 7 Kasım’larda İlhan’ın anma törenine götürmek isteyenlere kesin bir dille “Beni Oğuz götürecek” demesinin onurunu yaşıyorum.İnsan doğarken getirdiklerinin üzerine ekledikleri ile insanlaşır. Bu süreçte yaşamımızda rastladıklarımızın önemi çok büyüktür. Bu rastlantılar Muzaffer Erdost’un dediği gibi, kuşkusuz bir alt birikime sahiptir. Yılmaz Onay, Halit Çelenk, Muzaffer Erdost ve Muzaffer İlhan Erdost yaşamımdaki önemli ağabeylerimdi. Vahap Erdoğdu ve onların bıraktıkları ile bu süreç devam ediyor hala. Muzaffer Abi “İnsan hala insanlaşma sürecinde” demişti. Benim insanlaşmama katkısı çok büyük. İyi ki onlara rastlamışım.
Türkiye’de Siyasal Merkezin Dönüşümü: 1990’larda Merkez Sağın Bölünmesi ve Düşüşü
Türkiye’de Siyasal Merkezin Dönüşümü: 1990’larda Merkez Sağın Bölünmesi ve Düşüşü
Yazar: Ertan, Mehmet
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 45 No. 4, 2020
Anahtar kelimeler: Political Science ; Siyaset Bilimi ; Türkiye'de merkez sağ,Anavatan Partisi,Doğru Yol Partisi,Muhafazakar modernleşme

Türkiye’nin çok partili siyasal hayatının temel aktörlerinden biri olan merkez sağ siyaset, ilk defa 1990’larda birbirine denk güçte iki siyasal partiye ayrılmıştır. 1990’larda merkez sağ siyaseti Anavatan Partisi (ANAP) ve Doğru Yol Partisi (DYP) arasındaki ayrım kadar etkileyen bir diğer süreç de, merkez sağ siyasi partilerin bu zaman diliminde yapılan bütün seçimlerde düzenli bir oy kaybı yaşaması ve 2002 Genel Seçimleriyle beraber Türkiye’nin parlamenter siyasetinin dışında kalmasıdır. Bu makale, Türkiye’de merkez sağ siyasetin 1990’larda yaşadığı dönüşümü iki ana eğilim ekseninde analiz edecektir: bölünme ve küçülme. Bu bağlamda ANAP ve DYP arasındaki bölünme, merkez sağın neoliberal ekonomi politikalarına verdiği farklı yanıtlar ekseninde değerlendirilecektir. Merkez sağ siyasi partilerin 1990’lar boyunca seçmen desteğini yitirmesiyse, ANAP ve DYP’nin, küreselleşme, neoliberalizm ve kimlik siyasetlerinin yükselişiyle yaşanan toplumsal dönüşüm süreçlerine, ekonomik ve siyasi krizlere karşılık verebilecek siyasetler üretememesi bağlamında tartışmaya açılacaktır.

Türkiye’nin çok partili siyasal hayatının temel aktörlerinden biri olan merkez sağ siyaset, ilk defa 1990’larda birbirine denk güçte iki siyasal partiye ayrılmıştır. 1990’larda merkez sağ siyaseti Anavatan Partisi (ANAP) ve Doğru Yol Partisi (DYP) arasındaki ayrım kadar etkileyen bir diğer süreç de, merkez sağ siyasi partilerin bu zaman diliminde yapılan bütün seçimlerde düzenli bir oy kaybı yaşaması ve 2002 Genel Seçimleriyle beraber Türkiye’nin parlamenter siyasetinin dışında kalmasıdır. Bu makale, Türkiye’de merkez sağ siyasetin 1990’larda yaşadığı dönüşümü iki ana eğilim ekseninde analiz edecektir: bölünme ve küçülme. Bu bağlamda ANAP ve DYP arasındaki bölünme, merkez sağın neoliberal ekonomi politikalarına verdiği farklı yanıtlar ekseninde değerlendirilecektir. Merkez sağ siyasi partilerin 1990’lar boyunca seçmen desteğini yitirmesiyse, ANAP ve DYP’nin, küreselleşme, neoliberalizm ve kimlik siyasetlerinin yükselişiyle yaşanan toplumsal dönüşüm süreçlerine, ekonomik ve siyasi krizlere karşılık verebilecek siyasetler üretememesi bağlamında tartışmaya açılacaktır.
Küresel Kapitalizmle Bütünleşme Sürecinde Arjantin’de Köylülük: Sorunlar ve Örgütlenmeler
Küresel Kapitalizmle Bütünleşme Sürecinde Arjantin’de Köylülük: Sorunlar ve Örgütlenmeler
Yazar: Turmuş Binici, Ezgi
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 46 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Political Science ; Siyaset Bilimi ; Köylü örgütlenmeleri,tarım,Arjantin,küresel kapitalizm,kır politikası

Bu çalışma geçmişten bugüne kırsal alanın yapısal problemlerinin sürdüğü ve küresel kapitalizmle girdiği yoğun bütünleşme ilişkisi içerisinde hatırı sayılır bir kırsal çatışmanın içerisine düşen Arjantin’de, köylü örgütlenmelerinin ortaya çıkış koşullarını ve kazandığı müzakere etme kapasitesini ele almaktadır. Tekelleşen kırsal kapitalizmin ve doğal kaynakların metalaştırılması sürecinin Dünya’da gelişmiş ülkelerin periferisinde kalan pek çok ülkede belli başlı sorunları gündeme taşıdığı görülmektedir: toprak gaspları, tarımsal sermayenin merkezileşmesi, kimyasallaşan tarımsal üretim ve çevrenin tahribatı. Tüm bu sorunlar hukuki çatışmalardan silahlı çatışmalara kadar genişleyen bir yelpazede Arjantin kırsalında çok sayıda uyuşmazlığı görünür kılmaktadır. Arjantin’de endüstriyel kırsal kapitalizmin nüfuzu ve bunun neoliberal kamu politikaları ile desteklenmesi ise köylüyü yeni bir kimlik inşa etmek zorunda bırakmakta ve mücadeleyi örgütlü ve aynı zamanda küresel kılmaktadır. Bu çalışma Arjantin kırsalını örgütlü hale getiren dinamikleri ele alırken, endüstriyel kırsal kapitalizmin etki düzeyini ve devletin bu ilişkiler içerisindeki konumunu çeşitli veriler ve olaylarla ortaya koymaktadır. Nihayet kırsalı benzer sınıfsal ve yapısal problemlere sahip ve metalaştırılmayı bekleyen pek çok çevre ülkesi için Arjantin örneğinin belli bir bakış açısı kazandırması olasıdır.

Bu çalışma geçmişten bugüne kırsal alanın yapısal problemlerinin sürdüğü ve küresel kapitalizmle girdiği yoğun bütünleşme ilişkisi içerisinde hatırı sayılır bir kırsal çatışmanın içerisine düşen Arjantin’de, köylü örgütlenmelerinin ortaya çıkış koşullarını ve kazandığı müzakere etme kapasitesini ele almaktadır. Tekelleşen kırsal kapitalizmin ve doğal kaynakların metalaştırılması sürecinin Dünya’da gelişmiş ülkelerin periferisinde kalan pek çok ülkede belli başlı sorunları gündeme taşıdığı görülmektedir: toprak gaspları, tarımsal sermayenin merkezileşmesi, kimyasallaşan tarımsal üretim ve çevrenin tahribatı. Tüm bu sorunlar hukuki çatışmalardan silahlı çatışmalara kadar genişleyen bir yelpazede Arjantin kırsalında çok sayıda uyuşmazlığı görünür kılmaktadır. Arjantin’de endüstriyel kırsal kapitalizmin nüfuzu ve bunun neoliberal kamu politikaları ile desteklenmesi ise köylüyü yeni bir kimlik inşa etmek zorunda bırakmakta ve mücadeleyi örgütlü ve aynı zamanda küresel kılmaktadır. Bu çalışma Arjantin kırsalını örgütlü hale getiren dinamikleri ele alırken, endüstriyel kırsal kapitalizmin etki düzeyini ve devletin bu ilişkiler içerisindeki konumunu çeşitli veriler ve olaylarla ortaya koymaktadır. Nihayet kırsalı benzer sınıfsal ve yapısal problemlere sahip ve metalaştırılmayı bekleyen pek çok çevre ülkesi için Arjantin örneğinin belli bir bakış açısı kazandırması olasıdır.
Geç Kapitalizmin İdeolojik Söylemi Olarak Yeni Materyalizm: Metalaşmış ‘Şeylerin’ Egemenliği
Geç Kapitalizmin İdeolojik Söylemi Olarak Yeni Materyalizm: Metalaşmış ‘Şeylerin’ Egemenliği
Yazar: Yalvaç, Faruk; Erçandarlı, Yelda
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Yeni Materyalizm, Tarihsel Materyalizm,,Eleştirel Gerçekçilik,,Marksizm, Meta Biçimi.

Bu makale yeni materyalizmin tarihsel materyalist bir eleştirisini yapmaktadır. Yenikapitalizmi geç kapitalizmin ideolojik bir söylemi olarak nitelendirmektedir. Yenimateryalizm meta üretiminin hâkimiyet kazandığı bir sosyo-politik ortamı yansıtanbir söylem olarak tanımlanmakta, tarihsel materyalist anlayışla olan farklılıkları ortayakoyulmaktadır. Hem yeni materyalizm hem de tarihsel materyalizm maddenin öneminevurgu yapmakla birlikte, aralarında önemli farklılıklar vardır. Yeni materyalizmingenişletilmiş madde anlayışı, metalaşmış bir dünyanın söylemi ve savunusunadönüşmekte, insanın madde ve doğa ile olan ilişkisinin özgürleştirici niteliği göz ardıedilmektedir. Bu çerçevede, yazının ilk kısmında önce yeni materyalizm tanıtılacaktır.İkinci bölümde madde kavramının tarihsel materyalist anlayışta nasıl incelendiğiirdelenecektir. Üçüncü kısımda yeni materyalizmin Marx’ın meta fetişizmi anlayışıçerçevesinde bir değerlendirilmesi yapılarak, yeni materyalizmin ideolojik niteliğinevurgu yapılacaktır. Makale yeni materyalizmin laissez-faire kapitalizminin günümüzdekibir görüntüsü olduğu görüşüyle sona ermektedir.

Bu makale yeni materyalizmin tarihsel materyalist bir eleştirisini yapmaktadır. Yenikapitalizmi geç kapitalizmin ideolojik bir söylemi olarak nitelendirmektedir. Yenimateryalizm meta üretiminin hâkimiyet kazandığı bir sosyo-politik ortamı yansıtanbir söylem olarak tanımlanmakta, tarihsel materyalist anlayışla olan farklılıkları ortayakoyulmaktadır. Hem yeni materyalizm hem de tarihsel materyalizm maddenin öneminevurgu yapmakla birlikte, aralarında önemli farklılıklar vardır. Yeni materyalizmingenişletilmiş madde anlayışı, metalaşmış bir dünyanın söylemi ve savunusunadönüşmekte, insanın madde ve doğa ile olan ilişkisinin özgürleştirici niteliği göz ardıedilmektedir. Bu çerçevede, yazının ilk kısmında önce yeni materyalizm tanıtılacaktır.İkinci bölümde madde kavramının tarihsel materyalist anlayışta nasıl incelendiğiirdelenecektir. Üçüncü kısımda yeni materyalizmin Marx’ın meta fetişizmi anlayışıçerçevesinde bir değerlendirilmesi yapılarak, yeni materyalizmin ideolojik niteliğinevurgu yapılacaktır. Makale yeni materyalizmin laissez-faire kapitalizminin günümüzdekibir görüntüsü olduğu görüşüyle sona ermektedir.
Türk-İş’te Sosyal Demokrat Muhalefet ve DİSK’e Yönelim: (1970-1975)
Türk-İş’te Sosyal Demokrat Muhalefet ve DİSK’e Yönelim: (1970-1975)
Yazar: Göktürk, Ece
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Türk-İş, DİSK,,Sosyal Demokrat Muhalefet,,Dörtler Raporu, On İkiler Raporu

1952 yılında kurulan ve Türkiye’nin ilk işçi konfederasyonu olma özelliği taşıyan Türkiyeİşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş), kendi içine yaşanan fikir ayrılıkları neticesindebirçok kırılma yaşamıştır. Bu kırılmaların en büyüğü kuşkusuz 1967 tarihinde Devrimciİşçi Sendikaları Konfederasyonu’nun (DİSK) kurulması olmuştur. Ancak DİSK’in kuruluşuile Türk-İş’te sular durulmamıştır. Ağırlıklı olarak TİP’e yakın sendikacıların DİSK’ikurarak Türk-İş’ten ayrılmasının ardından bu kez Türk-İş içinde CHP’li ve sosyal demokratsendikacıların muhalefeti belirginleşmeye başladı. Türk-İş’in çeşitli politikalarına karşıçıkan bazı Türk-İş üyesi sendikalar 1971 yılı başlarında örgütlü ve sistemli bir eleştiri süreciolan “Sosyal Demokrat Hareket’’ başlattı. Sosyal demokrat hareket Türk-İş’i, çalışanlarınyanı sıra toplumun da sorunlarına çözüm arayan ‘‘siyasi bir güç’’ haline getirmek amacıtaşımıştır. Bu çalışmanın amacı bu hareketi oluşturan sosyal demokrat sendikalarınsistemli eleştirilerini ve sürecin sonunda DİSK’e yönelimlerini incelemektir.

1952 yılında kurulan ve Türkiye’nin ilk işçi konfederasyonu olma özelliği taşıyan Türkiyeİşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş), kendi içine yaşanan fikir ayrılıkları neticesindebirçok kırılma yaşamıştır. Bu kırılmaların en büyüğü kuşkusuz 1967 tarihinde Devrimciİşçi Sendikaları Konfederasyonu’nun (DİSK) kurulması olmuştur. Ancak DİSK’in kuruluşuile Türk-İş’te sular durulmamıştır. Ağırlıklı olarak TİP’e yakın sendikacıların DİSK’ikurarak Türk-İş’ten ayrılmasının ardından bu kez Türk-İş içinde CHP’li ve sosyal demokratsendikacıların muhalefeti belirginleşmeye başladı. Türk-İş’in çeşitli politikalarına karşıçıkan bazı Türk-İş üyesi sendikalar 1971 yılı başlarında örgütlü ve sistemli bir eleştiri süreciolan “Sosyal Demokrat Hareket’’ başlattı. Sosyal demokrat hareket Türk-İş’i, çalışanlarınyanı sıra toplumun da sorunlarına çözüm arayan ‘‘siyasi bir güç’’ haline getirmek amacıtaşımıştır. Bu çalışmanın amacı bu hareketi oluşturan sosyal demokrat sendikalarınsistemli eleştirilerini ve sürecin sonunda DİSK’e yönelimlerini incelemektir.
Yuvarlak Masa: Türkiye’de Korona Virüs, Devlet ve Sınıflar
Yuvarlak Masa: Türkiye’de Korona Virüs, Devlet ve Sınıflar
Yazar: Kurtulmuş, Meryem; Dölek, Levent; Kaygısız, İrfan; Koçak, Hakan
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Türkiye,,Korona,,Devlet

Yuvarlak Masa: Türkiye’de Korona Virüs, Devlet ve Sınıflarİlk önce hoş geldiniz. Bugün Mülkiye Dergisi için Koronavirüsünün işçi sınıfına etkisi ile ilgili bir tartışma yapmayı planlıyoruz, bunuaslında bir tartışmalar dizisinin ilki olarak düşünüyoruz. Üç değerli isim var;Birleşik Metal İş Sendikası uzmanı İrfan Kaygısız, Dr. Levent Dölek ve Doç. Dr.Hakan Koçak, her üçü de bu alanda çalışan ve son dönemde sahada nelerolduğunu gerçekten takip eden, bilen insanlar. Tekrar hoş geldiniz.

Yuvarlak Masa: Türkiye’de Korona Virüs, Devlet ve Sınıflarİlk önce hoş geldiniz. Bugün Mülkiye Dergisi için Koronavirüsünün işçi sınıfına etkisi ile ilgili bir tartışma yapmayı planlıyoruz, bunuaslında bir tartışmalar dizisinin ilki olarak düşünüyoruz. Üç değerli isim var;Birleşik Metal İş Sendikası uzmanı İrfan Kaygısız, Dr. Levent Dölek ve Doç. Dr.Hakan Koçak, her üçü de bu alanda çalışan ve son dönemde sahada nelerolduğunu gerçekten takip eden, bilen insanlar. Tekrar hoş geldiniz.
İşaya Üşür’e: Beş Bin Yıllık Bir Hayat Sona Erer mi?
İşaya Üşür’e: Beş Bin Yıllık Bir Hayat Sona Erer mi?
Yazar: Köse, Ahmet Haşim
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Mektup,İşaya Üşür,,Ahmet Haşim Köse,

“hayat her zaman cömert davranmaz bize,tersine çoğu kez zalimdir.her zaman aynı fırsatları sunmaz,toyluk zamanlarını ödetir.hoyratça kullandığımız arkadaşlıkların,eskitmeden yıprattığımız dostlukların,savurganca harcadığımız aşkların hazin hatırasıylayapayalnız kalırız bir günbir akşamüstü yanımızda kimse olmaz,ya da olanlar olması gerekenler değildir.”Murathan Munganİşaya Üşür’e Mektup…Onunla Turgut Uyar’ın Terziler Geldiler şiirini hatırladığımız mısralarıylabirbirimize mırıldanmamızı nasıl unuturum? O genellikle başını ve ben degenellikle sonunu hatırlardım şiirin:Terziler geldiler. Kırılmış büyük şeylere benzeyen şeylerledaha çok koyu renklere ve daha çok ilişkilereBir kenti korkutan ve utandıran şeylerle.…Bir ülkeyi yeniden yaratırdı şaşkınlığımızsenin karşında,alışverişin, alfabenin, iplik döküntülerinin veher şeyi düzeltmeye kalkışmanın yok ettiği...

“hayat her zaman cömert davranmaz bize,tersine çoğu kez zalimdir.her zaman aynı fırsatları sunmaz,toyluk zamanlarını ödetir.hoyratça kullandığımız arkadaşlıkların,eskitmeden yıprattığımız dostlukların,savurganca harcadığımız aşkların hazin hatırasıylayapayalnız kalırız bir günbir akşamüstü yanımızda kimse olmaz,ya da olanlar olması gerekenler değildir.”Murathan Munganİşaya Üşür’e Mektup…Onunla Turgut Uyar’ın Terziler Geldiler şiirini hatırladığımız mısralarıylabirbirimize mırıldanmamızı nasıl unuturum? O genellikle başını ve ben degenellikle sonunu hatırlardım şiirin:Terziler geldiler. Kırılmış büyük şeylere benzeyen şeylerledaha çok koyu renklere ve daha çok ilişkilereBir kenti korkutan ve utandıran şeylerle.…Bir ülkeyi yeniden yaratırdı şaşkınlığımızsenin karşında,alışverişin, alfabenin, iplik döküntülerinin veher şeyi düzeltmeye kalkışmanın yok ettiği...
İktisat Teorisi: İktisadın Aklı ve Gerçek Gerçeklik
İktisat Teorisi: İktisadın Aklı ve Gerçek Gerçeklik
Yazar: Üşür, İşaya
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 44 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Ulusal Sosyal Bilimler Kongresi,Açılış Bildirgesi Konuşması,İşaya Üşür

TEZ 1: İktisat tarihi ve iktisadi düşünceler tarihi olmaksızın bir iktisat aklından söz etmek mümkün değildir.TEZ 2. “İktisat’ta sorun kuramların “gerçekçi” olup olmadıklarıyla ilintili değil; daha ziyade, kuramların “gerçek gerçeklik”in toplumsal kuruluşu için nasıl bir tasarım stratejisi geliştirdikleriyle bağlantılıdır.TEZ 3: İktisatta “gerçek” ile iktisadın “gerçeklik”ini yakalamak için “nasıl” sorusundan daha ziyade “niçin” sorusu önemlidir. Diğer bir ifade ile her “iktisat” örtük ya da açık bir ontolojiden hareket eder. Bütün mesele ne tür bir ontolojiden hareket edildiğidir. Dolayısıyla her bir ciddi iktisatçının temel görevi (ödevi?) hareket edilen ontolojiyi tespit ve teşhis etmek; ve ontolojinin sorunu ile epistemolojinin sorununu dikkatlice birbirinden ayırt etmektir. Bu açıdan iktisadi düşünceler tarihi, iktisadın bilimcisine hem bir serbestiyet, fakat daha da önemlisi, hem de bir özgürlükler alanı açar.TEZ 4: İktisat biliminin olabilirliği temel iktisadi sorunu nedensel ilişki gerçek(ler)i biçiminde tasarlamaya bağlıdır. Nedensel ilişki gerçekleri değişir; buna bağlı olarak çözümleme tarzı da değişir. Tarihsel olmaları anlamında iktisattaki “gerçek”ler ve iktisadın “gerçek gerçeklik”i görelidir. İktisadi teorilerin bu niteliğinin belirlenmesinde ve ortaya konulmasında (iktisadi) tarih varlıksal olarak iç içedir.

TEZ 1: İktisat tarihi ve iktisadi düşünceler tarihi olmaksızın bir iktisat aklından söz etmek mümkün değildir.TEZ 2. “İktisat’ta sorun kuramların “gerçekçi” olup olmadıklarıyla ilintili değil; daha ziyade, kuramların “gerçek gerçeklik”in toplumsal kuruluşu için nasıl bir tasarım stratejisi geliştirdikleriyle bağlantılıdır.TEZ 3: İktisatta “gerçek” ile iktisadın “gerçeklik”ini yakalamak için “nasıl” sorusundan daha ziyade “niçin” sorusu önemlidir. Diğer bir ifade ile her “iktisat” örtük ya da açık bir ontolojiden hareket eder. Bütün mesele ne tür bir ontolojiden hareket edildiğidir. Dolayısıyla her bir ciddi iktisatçının temel görevi (ödevi?) hareket edilen ontolojiyi tespit ve teşhis etmek; ve ontolojinin sorunu ile epistemolojinin sorununu dikkatlice birbirinden ayırt etmektir. Bu açıdan iktisadi düşünceler tarihi, iktisadın bilimcisine hem bir serbestiyet, fakat daha da önemlisi, hem de bir özgürlükler alanı açar.TEZ 4: İktisat biliminin olabilirliği temel iktisadi sorunu nedensel ilişki gerçek(ler)i biçiminde tasarlamaya bağlıdır. Nedensel ilişki gerçekleri değişir; buna bağlı olarak çözümleme tarzı da değişir. Tarihsel olmaları anlamında iktisattaki “gerçek”ler ve iktisadın “gerçek gerçeklik”i görelidir. İktisadi teorilerin bu niteliğinin belirlenmesinde ve ortaya konulmasında (iktisadi) tarih varlıksal olarak iç içedir.