Yapı bilgi modelleme (BIM) ile binaların yangın emniyeti performansının değerlendirilmesi
Evaluation of fire safety performance of buildings with building information modeling (BIM)
Yazar: Beşiroğlu, Şafak; Serteser, Nuri
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 40 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Architectural Computing and Visualisation Methods ; Mimari Bilgi İşlem ve Görselleştirme Yöntemleri ; Information Technologies in Architecture and Design ; Mimarlık ve Tasarımda Bilgi Teknolojileri ; Building fire safety measures,building information modelling (BIM),computational model,fire safety ; Bina yangınları,hesaplamalı model,yangın emniyeti,yapı bilgi modelleme (BIM)

Teknolojinin gelişmesiyle eşzamanlı olarak modelleme tekniklerinin kullanımı, sektörlerindeki aktörler arasında popülerlik kazanmıştır. Bununla birlikte Yapı Bilgi Modelleme (BIM), çoğu tasarım disiplininde yaygın olarak kullanılsa da yangın emniyeti alanında kullanım oranı henüz diğer alanlardaki düzeyde değildir. Bu çalışmada, BIM ortamında en bilinen yazılımlardan biri Revit ile modellenen ofis binası, belirlenen yangın emniyeti kriterlerine göre CYPEFIRE Design ve FINEFIRE yazılımları kullanılarak incelenmiştir. Ofis binasının sağlaması gereken yangın emniyetine yönelik kriterler, Binaların Yangından Koruması Hakkında Yönetmelik ve ilgili standartlar esas alınarak oluşturulmuştur. Yazılımlar, EN ISO 9241-11 standardı ile uyumlu olarak “kullanılabilirlik” açısından öğrenilebilirlik, yeterlik, akılda kalıcılık, hatalar ve memnuniyet parametrelerine göre değerlendirilmiştir. Yapılan çalışmalar sonucunda CYPEFIRE Design, belirlenen 25 yangın emniyet kriteri için yönetmelik ve standartlara göre 13 (%52); FINEFIRE 10 (%40) uygunluk kontrolü sağlamıştır. Kullanılabilirlik parametrelerinden yeterlik ve hatalar parametrelerinin değerlendirmesinde CYPEFIRE Design, öğrenilebilirlik ve akılda kalıcılık parametreleri açısından FINEFIRE öne çıkmaktadır. Her iki yazılımın yangın emniyetiyle ilgili birbirine göre üstünlük sağladığı uygulamalar bulunmaktadır. Sonuç olarak, BIM ortamında yangın emniyet önlemlerinin tüm yapıda uygulanmasına imkan veren bu yazılımların kullanımı, proje sürecinin daha hızlı ve interaktif yürütülmesini sağlamaktadır. Binanın mimari proje süreci ile birlikte yürütülmesi gereken yangın emniyet önlemlerinin projeye uygulanmasında BIM teknolojisi kullanımı, yakın gelecekte daha yaygın ve kapsamlı hale gelecektir.

Simultaneously with the development of technology, the use of modeling techniques has gained popularity among actors in their sectors. However, although Building Information Modeling (BIM) is widely used in most design disciplines, its usage rate in the field of fire safety is not yet at the same level as in other fields. In this study, the office building modeled with Revit, one of the most well-known software in the BIM environment, was examined using CYPEFIRE Design and FINEFIRE software according to the determined fire safety criteria. The fire safety criteria that the office building must meet have been established based on the Regulation on Fire Protection of Buildings and relevant standards. The software was evaluated according to the parameters of learnability, proficiency, memorability, errors and satisfaction in terms of "usability" in accordance with the EN ISO 9241-11 standard. As a result of the studies carried out, CYPEFIRE Design achieved 13 (52%) of the 25 fire safety criteria determined according to the regulations and standards; FINEFIRE provided 10 (40%) compliance checks. Among the usability parameters, CYPEFIRE Design stands out in the evaluation of adequacy and errors parameters, while FINEFIRE stands out in terms of learnability and memorability parameters. There are applications where both software provide superiority over each other regarding fire safety. As a result, the use of these software, which allows the application of fire safety measures in the entire structure in the BIM environment, ensures that the project process is carried out faster and more interactively. The use of BIM technology in the implementation of fire safety measures, which must be carried out together with the architectural project process of the building, will become more widespread and comprehensive in the near future.