Kişilik Özelliklerinin Tüketici Sinizmi Üzerindeki Etkisi: Hizmet Sektöründe Bir Araştırma
The Effect of PersonalIty CharacterIstIcs on consumer CynIcIsm: A Research In the ServIce Industry
Yazar: Eş, Abdulhamit; Taşkesen, Şükran; Durak, Hasan Saltuk
Dergi: Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Vol. 21 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Business Administration ; İşletme ; Sinizm,Tüketici sinizmi,Kişilik özellikleri ; Cynicism,Consumer cynicism,Personality characteristics

Sinizm; kişilerin daima kendi çıkarları doğrultusunda çalışması, bir çıkar amacıyla beklenti odaklı karşı tarafa fayda sağlanması, erdemli olmaktan uzak ve kişisel niyet ve söylemler arasında zıtlıkların olma halidir. Sinizmin tüketici üzerindeki yansıması ise duygusal, bilişsel ve davranışsal tepkileri içerir. Tüketicinin yaşadığı güvensizlik ile birlikte oluşan şüphecilik halinin tüketim davranışlarına yansımadır. Bu çalışmada beş faktörlü kişilik özelliklerinin tüketici sinizmi üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada amaçlanan etki incelemesinin yanı sıra beş faktörlü kişilik özellikleri ve tüketici sinizmi düzeylerinin demografik özelliklere göre farklılık gösterip göstermediği de incelenmiştir. Çalışmanın örneklemini Bolu ilinde yaşayan 227’si kadın 154’ü erkek olmak üzere toplam 381 katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcılara kolayda örneklem yöntemiyle ulaşarak elde edilen veriler SPSS programı yardımıyla analiz edilmiştir. Araştırmanın amacı doğrultusunda değişkenlerin frekans, farklılık, ilişki ve etki testleri yapılarak bulgular başlığı altında rapor edilerek sunulmuştur. Bulgular doğrultusunda yeniliğe açıklık, dışadönüklük ve sorumluluk kişiliklerinin tüketici sinizmi üzerinde etkili olduğu görülürken nevrotik kişilik özelliklerinde ise negatif bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Sinizmin tanımında belirtilen, kişilerin daima kendi çıkarları için çalıştığı, bir çıkar doğrultusunda iyiliklerin yapıldığı, erdemli olmadıkları ve kişilerin niyet ve söylemleri arasında farkların olduğu ve kavramın temelini şüphe etme ve inanmama düşünceleri oluşturması, dikkate alındığında genel anlamda insanların kişilik özelliklerinin düşük düzeylerde de olsa etkili olduğu görülmektedir.

Cynicism; is the state of individuals always working in line with their own interests, providing benefits to the other party with an expectation-oriented purpose, being far from being virtuous and having contradictions between personal intentions and statements. The reflection of cynicism on the consumer includes emotional, cognitive and behavioral reactions. It is the reflection of the state of skepticism that occurs together with the insecurity experienced by the consumer on consumption behaviors. In this study, it is aimed to examine the effect of five-factor personality traits on consumer cynicism. In addition to the intended effect examination in the study, it is also examined whether the five-factor personality traits and consumer cynicism levels differ according to demographic characteristics. The sample of the study consists of a total of 381 participants, 227 women and 154 men living in Bolu. The data obtained by reaching the participants with the convenience sampling method were analyzed with the help of SPSS program. In line with the purpose of the research, frequency, difference, relationship and effect tests of the variables were conducted and reported under the title of findings. According to the findings, it was seen that openness to innovation, extroversion and conscientiousness personalities were effective on consumer cynicism, while neurotic personality traits had a negative effect. Considering the definition of cynicism, which states that people always work for their own interests, that good deeds are done for a benefit, that they are not virtuous, that there are differences between people's intentions and statements, and that the basis of the concept is doubt and disbelief, it is seen that people's personality traits are effective in general, albeit at low levels.