Atık bitkisel yağlarla muamele edilmiş İroko (Milicia excelsa Welw. C.C. Berg) odununda beyazlık indeksi, renk ve parlaklık değerlerinin belirlenmesi
Determination of whiteness index, color, and gloss values in Iroko (Milicia excelsa Welw. C.C. Berg) wood treated with waste vegetable oils
Yazar: Çamlıbel, Osman; Ayata, Ümit
Dergi: Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Vol. 25 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Wood Processing ; Ahşap İşleme ; Waste oils,Colour,Glossiness,Whiteness index,Iroko wood ; Atık yağlar,Renk,Parlaklık,Beyazlık indeksi,İroko odunu

Günümüzde ahşap malzemenin sahip olduğu rengi değiştirmenin birçok farklı metotları (ısıl işlem, emprenye, ağartma, vb.) bulunmaktadır. Bu işlemler esnasında çevre dostu ürünlerin kullanılması gerek insan sağlığı gerekse ahşap endüstrileri için önem teşkil etmektedir. Bu çalışmada, atık bitkisel yağların (zeytinyağı, mısır yağı ve ceviz yağı) İroko (Milicia excelsa Welw. C.C. Berg) odunun yüzeylerine bir fırça ile uygulanması sonrasında meydana gelen bazı yüzey özellikleri araştırılmıştır. Uygulama öncesi ve sonrasında ahşap yüzeylerde beyazlık indeksi (WI*) [liflere dik (⊥) ve paralel (║)] değerleri, renk parametreleri (∆L*, ∆a*, ∆b*, ∆C*, ∆H*, ∆E*, a*, C*, L*, b* ve ho) ve parlaklık değerleri [20o, 60o ve 85o’lerde liflere dik (⊥) ve paralel (║)] belirlenmiştir. Bütün atık bitkisel yağ türleri uygulanmış deney örneklerinde a* ve C* değerleri artış gösterirken, L*, b* ve ho değerlerinde azalışlar elde edilmiştir. En düşük ∆E* değeri atık mısır yağında (23.70) bulunurken, en yüksek değer atık zeytinyağında (24.48) tespit edilmiştir. Her iki yöne ait olan WI* değerlerinde atık yağların uygulandığı örneklere ait sonuçlar kontrol örneklerininkine nazaran daha düşük olarak tespit edilmiştir. Uygulanan atık yağlar ile WI* değerlerinde azalış belirlenmiştir. Bütün atık yağ türlerinde liflere dik ve paralel yönlerde parlaklık değerleri 20o ve 60o’lerde azalırken, 85o’de artmıştır. Kullanılan tüm atık yağların iroko odunu yüzeylerinde yüzey özelliklerini değiştirici etkide bulunduğu görülmüştür.

Today, there are many different methods (heat treatment, impregnation, bleaching, etc.) of changing the color of wood material. The use of environmentally friendly products during these processes is important for both human health and wood industries. In this study, some surface properties that occur after the application of waste vegetable oils (olive oil, corn oil, and walnut oil) to the surfaces of iroko (Milicia excelsa Welw. C.C. Berg) wood were investigated. Whiteness index values (WI*) [perpendicular (⊥) and parallel (║)], color parameters (∆L*, ∆a*, ∆b*, ∆C*, ∆H*, ∆E*, a*, C*, L*, b*, and ho) and glossiness values [perpendicular (⊥) and parallel (║) to the fibers at 20o, 60o, and 85o] were determined on wooden surfaces before and after the application. While a* and C* values increased in experimental samples where all waste vegetable oil types were applied, decreases in L*, b* and ho values were observed. The lowest ∆E* value was found in waste corn oil (23.70), while the highest value was found in waste olive oil (24.48). The WI* values for both directions in the samples treated with used cooking oil were found to be lower compared to the control samples. Decreases in WI* values were determined with the applied waste oils. While it decreased at 20o and 60o for glossiness values in the perpendicular and parallel directions to the fibers in all 3 types of waste oil, it increased at 85o. It has been observed that all used cooking oils have a modifying effect on the surface properties of iroko wood.