hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
FIDIC Sözleşmeleri’ndeki Yeniliklerin Değerlendirilmesi ve Eski Versiyonlarla Karşılaştırılması
Evaluation of the Improvements in FIDIC Contracts and Comparison with Older Versions
Yazar: Bilir Mahçiçek, Senem; Balkanlı Eryiğit, Nur; Yaylan Sevimli, Betül; Gürcanlı, Gürkan Emre
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Sözleşme standartları,uluslararası inşaat sözleşmeleri,FIDIC Sarı Kitap,FIDIC Kırmızı Kitap ; Contract standards,international construction contracts,FIDIC Yellow Book,FIDIC Red Book

Uluslararası ilişkilerin en fazla görüldüğü sektörlerden biri inşaat sektörüdür. Sektörün heterojen ve karmaşık yapısı düşünüldüğünde, inşaat projelerinin hedeflenen maliyet, süre ve kalitede tamamlanması son derece önemlidir. Bu noktada, proje yönetiminin alt başlıklarından sözleşme idaresinin profesyonel olarak yapılması gerekmektedir. İyi bir sözleşme idaresi ise ancak, doğru ve meslek profesyonelleri tarafından hazırlanmış nitelikli bir inşaat sözleşmesiyle mümkün olabilir. Günümüz ekonomik koşulları düşünüldüğünde, nitelikli bir yapım projesinin maliyetinin ön görülen maliyet sınırları içerisinde kalması ve tarafların arasında ilişkilerin korunması, uluslararası standartlarda hazırlanmış sözleşmeyle gerçekleşebilir. Ülkemizde ve dünya ülkelerinde, farklı standartta hazırlanmış farklı uluslararası sözleşme taslakları kullanılmaktadır. Ülkemizde ve Avrupa ülkelerinde daha çok FIDIC standart sözleşme taslaklarıyla yapılmış inşaat projeleri görmek mümkündür. Bu çalışmayla birlikte FIDIC Sarı Kitap sözleşme formlarının 1999 ve 2017 versiyonları arasındaki farklılıklar karşılaştırılarak, söz konusu iki versiyon arasındaki gelişmeler ve iyileştirmeler sunulmaktadır.

Construction industry is the one of the most common sectors of internationalization. By taking into account the complex and heterogeneous structure of the construction industry, it is crucial to complete the construction projects, within the targeted cost, time and quality. Therefore, the construction administration, one of the subtitles of the construction project management, should be performed professionally. However, appropriate and satisfactory construction administration is just possible with the right and qualified contract, elaborated by the experts in the field. In addition, under today’s economic circumstances, keeping the total construction cost within the estimated cost boundaries of the qualified construction project, just directly related with the contract, prepared under the guidance of an international contract standard form. Many different international contract forms are used in all around the world but most common one is FIDIC Standard Contracts that have been used in Turkey and European Union countries for years. This research paper aims to investigate and evaluate the improvements and developments in FIDIC Standard Contracts and compare Yellow and Red Books 1999 and 2017 versions from the point of construction management principles and body of knowledge.
Dizel Yakıtlı Taşıtlardan Salınan Partikül Maddelerin Mikroyapı ve Kimyasal Karakterizasyonu
Microstructure and Chemical Analysis of Particulate Matter from Diesel-Fuelled Vehicle Emissions
Yazar: Güney, Bekir; Aladağ, Ali
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Diesel fuel,Microstructure,Particulate Matter,Pulllution,Emission ; Dizel yakıt,Mikroyapı,Partikül Madde,Kirlilik,Emisyon

Taşıt trafiğinden kaynaklanan egzoz emisyonları, taşıt kullanımı sırasında yakıtların, katkı maddelerinin yanması ve sistemindeki motor parçalarının  aşınması nedeniyle havaya salınan parçacıkları ifade eder. Kirliliğin en önemli potansiyel kaynağı taşıt emisyonlarıdır. Dizel yakıtlı araçlar yaygın olarak kullanılmalarından dolayı, ulaştırma sektöründe  egzoz gazı emisyonlarını arttırmaktadır. Bu emisyonlar motorlarda  motor tipi, yakıt tipi ve yanma süreci gibi farklı şartlarda gaz halinden katılaşarak meydana gelmektedir. Bu motorlarda yanma sırasında yaklaşık 2000 0C sıcaklık meydana gelirken, egzoz hattında bu sıcaklık 1000 0C seviyelerine düşmektedir. Çevreye dahil olduğunda ise gerçek atmosferik sıcaklıkta seyretmektedir. Yüksek sıcaklıktan soğuyarak katılaşan partiküller oldukça farklı yapılar içermektedir. Bu çalışmanın amacı, gerçek atmosfere katılan komplex yapıların mikro yapı ve kimyasal özelliklerini ayrıntılı olarak tanımlamaktır. Çalışmada SEM, EDS, XRD ve FTIR teknikleriyle kullanılarak karakterizasyon yapılmıştır. Çalışma sonunda, dizel partikül kompozisyonunda hidrokarbon, azot oksit, karbon monoksit, organik esaslı mineral ve bileşiklerin farklı formlarda havayı kirletmeye devam ettiği tespit edilmiştir.

Exhaust emissions from vehicle traffic refer to the particles released into the air due to the combustion of fuels, additives and the erosion of engine parts in the system during vehicle use. The most important potential source of pollution is vehicle emissions. Diesel-fueled vehicles increase exhaust gas emissions in the transportation sector due to their widespread use. These emissions occur by solidifying from the gaseous state under different conditions such as engine type, fuel type and combustion process in engines. While a temperature of about 2000 0C occurs during the combustion of these engines, this temperature drops to 1000 0C in the exhaust line. When it is included in the environment, it runs at real atmospheric temperature. Particles that solidify by cooling at high temperatures contain quite different structures. The aim of this study is to describe in detail the microstructure and chemical properties of complex structures that participate in the real atmosphere. In the study, characterization was made using SEM, EDS, XRD and FTIR techniques. At the end of the study, it was determined that hydrocarbons, nitrous oxide, carbon monoxide, organic based minerals and compounds in the diesel particle composition continue to pollute the air in different forms.
Sol-Jel Yöntemiyle Hazırlanan Kobalt Ftalosiyanin Katkılı TiO2 Filmlerin Optik ve Yapısal Özelliklerinin İncelenmesi
Investigation of Optical and Structural Properties of Cobalt Phthalocyanine Doped TiO2 Films Prepared by Sol-Gel Method
Yazar: Sarıgül, Hasan; Özçeşmeci, Mukaddes; Sorar, İdris
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; TiO2,copc,sol-jel,optik özellikler,yapısal özellikler ; TiO2,CoPc,sol-gel,optical properties,structural properties

Bu çalışmada, sol-jel spin kaplama yöntemi kullanılarak mikroskop cam altlıklar üzerine TiO2, TiO2/CoPc ve CoPc filmleri hazırlanmış ve CoPc katkı konsantrasyonunun filmlerin optik ve yapısal özellikleri üzerine etkisi araştırılmıştır. İnce filmlerin optik geçirgenliğini ölçmek için 300-1100 nm dalgaboyu aralığında bir spektrofotometre kullanılmıştır. Uv-Vis çalışmaları, B ve Q bandı absorpsiyon bölgelerine karşılık gelen aralıklarda artan CoPc konsantrasyonu ile filmlerin geçirgenliğinin azaldığını göstermiştir. İnce filmlerin yüzey morfolojisini karakterize etmek için taramalı elektron mikroskobu (SEM) kullanılmış ve homojen olarak kaplandıkları görülmüştür. Tavlanmış filmlerin XRD ölçümlerinde, TiO2 filmlerde anataz-brookit karışık faz görülürken TiO2/CoPc filmlerin anataz olduğu tespit edilmiştir. Filmlerin dislokasyon yoğunluğu, kristal boyutu gibi önemli parametreleri hesaplanmıştır.

In this study, TiO2, TiO2/CoPc and CoPc films were prepared on microscope slide substrates using sol-gel spin coating method and the effect of CoPc additive concentration on the optical and structural properties of the films was investigated. A spectrophotometer in the 300-1100 nm wavelength range was used to measure the optical transmittance of thin films. Uv-Vis studies have shown transmittance of films decreases with increasing CoPc concentration in the intervals corresponding to the B and Q band absorption regions. Scanning electron microscopy (SEM) was used to characterize the surface morphology of thin films and it was observed that they were coated homogeneously. In the XRD measurements of annealed films, it was determined that the anatase-brookite mixed phase was observed in TiO2 films, while TiO2/CoPc films were anatase. Important parameters such as dislocation density, the crystal size of the films were calculated.
3D Yazıcılar İçin Tasarlanan Harçlarının Ekstrüde Edilebilirlikleri
Extrudibility of Mortars Designed for 3D Printers
Yazar: Uygunoğlu, Tayfun; Barlas Özgüven, Sevcan
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; 3D printer,mortar,extrusion ; 3D yazıcı,harç,,ekstrüzyon

İnşaat sektöründe 3D yazıcıların kullanımı günden güne yaygınlaşmaktadır. 3D yazıcılarda kullanılan harçların yazdırılabilmeleri için özel olarak tasarlanmaları gerekir. Bu çalışmada, 3D yazıcı için tasarlanan harçların ekstrüde edilebilirliği araştırılmıştır. Bağlayıcı olarak çimento kullanılan harçlar, maksimum tane boyutu 0.4 mm olan agregalarla ve 0.37 su/çimento oranında hazırlanmıştır. Harçlar ekstrüzyon cihazında 50-200 mm/dk hız aralıklarında ve dairesel ve dikdörtgen çıkış ucu kullanılarak ekstrüde edilmişlerdir. Çalışmada, RAM tipi ektrüzyon kullanılmıştır. Harçların ekstrüzyon cihazından çıkış yaptıktan sonra kesintisiz bir şekilde akabilme uzunlukları ölçülmüştür. Elde edilen sonuçlara göre, ekstrüzyon hızının artmasıyla birlikte harçların kesintisiz bir şekilde akabilmeleri sağlanmıştır. Diğer yandan, dairesel çıkış ucuyla ekstrüde edilen harçlar dikdörtgen uçlarla ekstrüde edilenlere göre daha kesintisiz bir şekilde elde edilebilmişlerdir. 3D yazıcı harçlar için hem kesintisiz ektrüde edilebilen hem de konulduğu yüzeyde dağılmayan harçlar elde edilmiştir.

The use of 3D printers in the construction industry is increasing day by day. The grout used in 3D printers must be specially designed to be printed. In this study, the extrudibility of mortars designed for 3D printing was investigated. Mortars using cement as binder were prepared with aggregates with a maximum particle size of 0.4 mm and at a water / cement ratio of 0.37. The mortars were extruded in the extruder at speeds of 50-200 mm / min using a circular and rectangular outlet. RAM type extrusion was used in the study. The continuous flow length of the mortars after exiting the extruder was measured. According to the results, with the increase of the extrusion speed, the continuous flow of the mortars was achieved. On the other hand, mortars extruded with a circular exit end could be obtained more seamlessly than those extruded with rectangular ends. For 3D printer mortars, mortars that can be extruded continuously and do not disperse on the surface were obtained.
Biyomimetik Tabanlı Fonksiyonel Yürüteç Tasarımı ve Dijital İnsan Modelleme İle Ergonomik Analizi
Biomimetic Based Functional Walker Design and Ergonomic Analysis with Digital Human Modeling
Yazar: Top, Neslihan; Başak, Hüdayim; Şahin, İsmail
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Biyomimetik,ergonomi,DHM,yürüteç tasarımı ; Biomimetics,ergonomics,DHM,walker design

Hastalık veya kaza gibi sebeplerle bireylerin bacak, diz, kalça vb. bölgelerinde ortopedik rahatsızlıklar meydana gelebilmektedir. Bu rahatsızlıkların tedavisinde, hastanın mümkün olan en kısa sürede iyileşebilmesi için fiziksel aktivitelere başlanması gereklidir. Baston, koltuk altı değneği, kanedyen ve yürüteç gibi ürünlerden destek alınarak hastanın daha kolay yürümesi sağlanmaktadır. Ayrıca, ileri yaştaki bireylerde kas ve iskelet sisteminin gücünü kaybetmesi sebebiyle meydana gelen denge sorununa engel olmak amacıyla yürüteçlerden faydalanılmaktadır. Bu çalışmada, biyomimetik yaklaşım kullanılarak modüler özellikte, fonksiyonel bir yürüteç tasarlanmıştır. Tasarımın modüler özelliği sayesinde ihtiyaç durumuna göre oturma birimi olma ve katlanabilme fonksiyonları bulunmaktadır. Yürüteç tasarımının ergonomik risk değerlendirmesi CATIA V5 yazılımındaki Hızlı Tüm Vücut Değerlendirmesi (Rapid Entire Body Assesment - REBA) ve Hızlı Üst Ekstremite Değerlendirmesi (Rapid Upper Limb Assessment - RULA) araçları ile Dijital İnsan Modelleme (Digital Human Modeling - DHM) kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre yürüteç tasarımında değişiklik gerektirecek seviyede bir egonomik risk değeri tespit edilmemiştir.

Orthopedic disorders may occur in the leg, knee, hip etc. regions of the individuals due to illness or accident. In the treatment of these ailments, it is necessary to start physical activities in order for the patient to recover as soon as possible. The patient can walk more easily by getting support from products such as canes, armpit sticks, cane and walkers. In addition, walkers are used to prevent balance problems in elderly people due to the loss of strength of the musculoskeletal system. In this study, a functional and modular walker was designed using a biomimetic approach. Thanks to the modular feature of the design, it has the functions of being a seating unit and folding according to the need. Ergonomic risk assessment of the walker design was performed using the Rapid Entire Body Assessment (REBA) and Rapid Upper Limb Assessment (RULA) tools in CATIA V5 software using Digital Human Modeling (DHM). According to the analysis results, an ergonomic risk value that would require a change in the walker design was not determined.
Sinyalize Dönel Kavşaklarda Diferansiyel Gelişim Algoritması ile Sinyal Süre Optimizasyonu
The Optimization of Signal Timings for Signalized Roundabouts using Differential Evolution Algorithm
Yazar: Çakıcı, Ziya; Murat, Yetis Sazi
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Sinyalize dönel kavşak,optimizasyon,VISSIM,ortalama gecikme,diferansiyel gelişim algoritması ; Signalized roundabout,optimization,VISSIM,average delay,differential evolution algorithm

“Vakit” in “Nakit” ten daha değerli olduğunu her fırsatta dile getiren insanoğlu, günlük hayatta, zamanının büyük bir bölümünü de trafikte harcamaktadır. Özellikle sinyalizasyon sistemi ile kontrol edilen kavşaklarda meydana gelen yüksek düzeyli zaman kayıpları, yakıt tüketimleri, gürültü kirlilikleri vb. psikolojik, ekonomik ve çevresel problemleri de beraberinde getirebilmektedir. Karşılaşılabilecek olası problemler ise yalnızca doğru ve güçlü bir matematiksel altyapıya sahip olan denetim stratejileri ile en aza indirilebilmektedir. Bu çalışmada, sinyalize dönel kavşakların performanslarının arttırılması amacıyla, kavşaktaki ortalama taşıt gecikmesinin minimize edilmesini hedefleyen bir sinyal süresi optimizasyonu modeli oluşturulmuştur. Oluşturulan modelde, fazlara ait sinyal süreleri ve devre süresi Diferansiyel Gelişim Algoritması kullanılarak optimize edilmiştir. Çalışma kapsamında, modelin etkinliği, Denizli Kelleci Kardeşler Kavşağı’ndan 4 farklı zaman periyodunda toplanan gerçek trafik verileri kullanılarak VISSIM simülasyon programında test edilmiştir. Sonuç olarak, söz konusu model ile ortalama gecikmelerin, kavşaktaki mevcut duruma kıyasla yaklaşık %45’ e kadar azaltılabileceği belirlenmiştir.

Mankind who express that “Time” is more valuable than “Cash” at every turn, spend a large part of their time in traffic in daily life. Higher levels of loss of time, fuel consumption, noise pollution, etc. which occur especially at intersections controlled with the signalization system can also bring along psychological, economic and environmental problems. Possible problems that can be encountered can only be minimized by the intersection management strategy which has a correct and strong mathematical background. In this study, in order to increase the performance of signalized roundabouts, a signal timing optimization model which aims to minimize average vehicle delay at signalized roundabout is created. In created model, signal timings for each phase sequences and cycle time are optimized using Differential Evolution Algorithm. In the scope of the study, the effectiveness of the model is tested on VISSIM simulation software by using real traffic data which are collected from Denizli Kelleci Kardesler Intersection for different time durations. As a result, it was determined that the average vehicle delay at Kelleci Kardesler Intersection may be reduced up to 45% by created model comparing to current situation.
Hava, Su ve Toprak Kaynaklı Isı Pompalarının Farklı Soğutucu Akışkanlar için Enerji ve Ekserji Analizi
Energy and Exergy Analysis of Air, Water, and Ground Source Heat Pumps for Different Refrigerants
Yazar: Bilen, Kemal; Demir, Ozan
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Isı pompası,IP,ITK,R1234yf,Ekserji analizi ; Heat pump,HP,COP,R1234yf,Exergy analysis

Bu teorik çalışmada; Ankara ilinin Gölbaşı ilçesinde konut ısıtması için kullanılacak hava, su ve toprak kaynaklı ısı pompalarının enerji ve ekserji analizi yapılmıştır. Gölbaşı ilçesinde son on yıl içerisinde görülmüş olan en düşük hava ve toprak sıcaklığı Meteoroloji Genel Müdürlüğünden, son on yıl içerisinde görülmüş olan en düşük su sıcaklığı (Mogan Gölünde görülmüş olan en düşük sıcaklık) ise Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünden temin edilmiştir. Isı pompası çevriminde iş akışkanı olarak R134a, R407a, R410a, R600a ve R1234yf soğutucu akışkanları seçilmiştir. Çalışmada; ısıtılacak ortam sıcaklığı, her bir ısı pompası için aynı seçilerek Gölbaşı şartlarında her bir ısı pompasının ısıtma tesir katsayısı (ITK ≡ COP) ve ekserji verimi (ηII) hesaplanmış ve sonuçlar karşılaştırılmıştır. Buna göre; bu çalışmada iş akışkanı olarak kullanılan tüm soğutucu akışkanlar için Gölbaşı şartlarında, toprak kaynaklı ısı pompasının, hava ve su kaynaklı ısı pompalarına göre daha iyi bir ITK değerine sahip olduğu görülmüştür. Diğer taraftan hava kaynaklı ısı pompasının su ve toprak kaynaklı ısı pompalarına göre daha iyi bir ηII değerine sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca; tüm ısı pompası türleri için, R600a soğutucu akışkanının bu çalışmada kullanılan diğer soğutucu akışkanlara göre daha iyi bir performans sağladığı görülmüştür.

In this theoretical study, energy and exergy analysis of the air, water, and ground source heat pumps used for residential heating in Gölbaşı district of Ankara were carried out. The lowest air and soil temperatures seen in the last ten years in the Gölbaşı district were provided from the Turkish State Meteorological Service and the lowest water temperature (the lowest temperature seen in Mogan Lake) seen in the last ten years was provided from General Directorate of State Hydraulic Works. In the heat pump cycle, R134a, R407a, R410a, R600a, and R1234yf refrigerants were chosen as the working fluid. In the study, the coefficient of performance (COP) and exergy efficiency (ηII) of each heat pump were calculated and compared at Gölbaşı conditions by selecting the same ambient temperature for the residence to be heated for each heat pump. According to this, it was concluded that the ground source heat pump has a better COP value than the air and water source heat pumps and air source heat pump has a better ηII value than the water and ground source heat pumps for all refrigerants used as working fluid in this study at Gölbaşı conditions. In addition, it was observed that R600a refrigerant has a better performance than the other refrigerants for all type heat pumps.
Kızıldere Formasyonu (İskenderun-Arsuz/HATAY) Kumtaşlarında Micro-CT yöntemiyle Mikroporozite Belirlenmesi
Determination of Microporosity in Kizildere Formation Sandstones by Micro-CT method (Iskenderun-Arsuz / HATAY)
Yazar: Avcu, Melda; Yeşilot Kaplan, Meryem
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Micro-CT,Mikroporozite,Kızıldere Formasyonu,Görüntü İşleme,ImageJ ; Micro-CT,Microporosity,Kızıldere Formation,Image Processing,ImageJ

Bu çalışmanın amacı Arsuz-İskenderun (Hatay) yöresinde gözlemlenen kumtaşlarının mikroporozitesini Micro-CT ve görüntü işleme yöntemleriyle belirlemek ve makro porozite değerleriyle karşılaştırmaktır. Kızıldere formasyonu kumtaşları-kiltaşları ile ardışımlıdır ve evaporitik birimlerden oluşan Haymaseki üyesini üzerlemektedir. Kumtaşlarında bağlayıcı malzeme kalsit çimentodur ve temel kayaya ait ultrabazik-bazik kayaç kırıntıları hakimdir ve litarenit olarak isimlendirilmişlerdir. Micro-CT analizlerine göre kapalı porozite % 4.22, açık porozite % 35.46 ve toplam porozite ise % 38.18’dir. Micro-CT yöntemiyle elde edilen iki boyutlu 188 adet görüntünün işlenmesi ile toplam porozite belirlenmiştir. Açık kod kaynaklı Fiji/Imagej programıyla yapılan analizlerde kumtaşlarında porozite % 20-45 arasında değişmektedir. Kuyu logları porozitesiyle bu değerler karşılaştırılmıştır ve Micro-CT analiz sonuçlarıyla benzer olduğu belirlenmiştir. Görüntü işleme yöntemleri ve Micro-CT yöntemiyle kayaçların porozite değerlerinin hesaplanması diğer yöntemlere göre daha pratik, tahribatsız ve ekonomiktir. Kızıldere formasyonuna ait kumtaşlarının porozite değerleri formasyonun hazne kaya olabileceğini göstermektedir.

The aim of study is to determine the microporosity of sandstones in Arsuz-Iskenderun (Hatay) region by Micro-CT and image processing methods and to compare the macro porosity. The Kizildere formation is sequenced with sandstones-claystones and overlies the Haymaseki member consisting of evaporitic units. The cement in sandstones is calcite and ultrabasic-basic rock fragments of the basement rock are dominant and are named as litharenite, closed porosity is 4.22%, open porosity is 35.46% and total porosity is 38.18% according to Micro-CT analysis. Porosity in sandstones varies between 20-45% in the analysis with the open source software Fiji / Imagej. These values were compared with the porosity of the well logs and determined to be similar to the Micro-CT analysis results. Calculation of porosity values of rocks with image processing methods and Micro-CT method is more practical, non-destructive and economical than other methods. The porosity values of the sandstones of the Kizildere formation indicate that the formation may be a reservoir rock.