Böcek İstilâsı Haberlerinin Coğrafî Perspektiften İncelenmesi
Examining Insect Infestation News from Geographical Perspective
Yazar: Yazıcı, Öznur; Kantük Yiğit, Güzin
Dergi: Doğu Coğrafya Dergisi, Vol. 29 No. 52, 2024
Anahtar kelimeler: Türkiye Physical Geography ; Türkiye Fiziki Coğrafyası ; Böcek istilâsı,biyolojik doğal afet,internet haberi,coğrafî perspektif ; Insect infestation,biological natural disaster,internet news,geographical perspective

Biyolojik doğal afetlerden biri olan böcek istilâları, dünyanın başka bölgelerine benzer şekilde Türkiye’de de zaman zaman gerçekleşmektedir. Böcek istilâsı sırasında, tarım ürünleri başta olmak üzere bitkilerin büyük hasara uğraması nedeniyle, insanlar da hem doğrudan hem de dolaylı olarak etkilenir. Türkçe internet kaynaklarına ait haber metinlerinde böcek istilâlarının nasıl ele alındığı konusu bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Bu amaçla; 2014 yılından günümüze kadar olan yaklaşık 10 yıllık süre içerisinde haber yapılan toplam 29 böcek istilâsı vakasına ait 50 farklı internet haberine erişilerek değerlendirme yapılmıştır. Durum çalışması olan bu çalışmanın verileri doküman analiziyle elde edilmiş, bulgular betimsel nitel tekniklerle coğrafî perspektiften yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda; incelenen haberlerin 35 farklı internet kaynağından alındığı, en fazla 2014 Haziran’ında yaşanan Van Bahçesaray böcek istilâsının haber yapıldığı, yıllara göre böcek istilâlarının çoğaldığı, kurak bir dönemin ardından gelen ani sağanak yağışlarla sayısı hızla arttığı için Türkiye’nin en fazla çekirge (Caelifera) istilâsına uğradığı, haber fotoğraflarında en fazla olay yerinden görüntülerin yer aldığı, metinlerde en fazla ekili dikili ürünlerin zarar gördüğünün vurgulandığı, mekânsal özellikler üzerinde çok durulmasa da bazı haberlerde yağış ve sıcaklık durumuna değinildiği, uzman ya da yetkililerin görüşlerine yer verildiği ve en fazla bahsedilen çözüm önerisinin yetkililerce ilâçlama yapılması olduğu belirlenmiştir. Gelecekte karşılaşılabilecek böcek istilâsı haberlerinde insanları ürkütmekten kaçınılarak; mağdurların böceklerle mücadelede en yeni yöntemler konusunda eğitilmesine yönelik uzman-yetkili-halk işbirliğini teşvik edecek bütünleştirici ifadelere yer verilmesi, haberlerin tamamında özellikle yakın çevredeki uzmanların bizzat sahadan seslenerek doğru yönlendirmelere destek sağlanması, böylece maddî ve manevî kayıpların en aza indirilmesi için hassasiyet gösterilmesi önerilmektedir.

Insect infestations, one of the biological natural disasters, occur from time to time in Türkiye, similar to other parts of the world. During insect infestations, humans are affected directly and indirectly because plants, especially agricultural products, suffer great damage. This study aims to examine how insect infestations are addressed in news texts from Turkish internet sources. For this purpose, 50 different internet news items about 29 insect infestation cases that were reported in the news in approximately 10 years from 2014 to the present were accessed and evaluated. The data of this study, which is a case study, were obtained through document analysis and the findings were interpreted from a geographical perspective using descriptive qualitative techniques. At the end of the research, it was determined that the news items examined were taken from 35 different internet sources, the Van Bahçesaray insect infestation that occurred in June 2014 was the most reported one, insect infestations have increased over the years, Türkiye is most infested with locusts (Caelifera) as their numbers increase rapidly with sudden downpours following a dry period, news photographs mostly included images from the scene, texts mostly emphasized the damage to cultivated and planted products, although spatial features were not emphasized much, some news articles mentioned rainfall and temperature conditions, expert or official opinions were included, and the most frequently mentioned solution suggestion was pesticide application by the authorities. It is recommended that avoiding scaring people integrative expressions that will encourage expert-authority-public cooperation should be included in news articles about insect infestations that may be encountered in the future in order to educate victims on the latest methods of combating insects; and that sensitivity should be shown in all news reports in order to minimize material and moral losses by providing contribution to the provision of right guidance with the experts, especially in the immediate vicinity, reporting from the field.