EĞİTİM ÖRGÜTLERİNDE MİDYE SENDROMU
EĞİTİM ÖRGÜTLERİNDE MİDYE SENDROMU
Yazar: Altan, Senem
Dergi: Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, Vol. 5 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: Örgütsel Değişim,Örgütsel Liderlik,Değişim Yönetimi,Yenileşme,Değişime Direnç,Örgüt Performansı,Örgüt Kültürü,Midye Sendromu

Değişim tüm örgütler ve liderleri için önemini hiçbir dönemde yitirmeyen bir olgudur. Bu durum, sürekli değişim ve gelişimi içerisinde barındırması arzu edilen özellikle eğitim örgütleri için de büyük önem arz etmektedir. Bu bağlamıyla eğitim örgütlerinin bu değişim ve gelişime uyum sağlama becerisine sahip lider yöneticilere ihtiyacı olmakla birlikte bu bakış açısının da örgüt kültürünün bir parçası olması gerekmektedir. Değişimin örgütsel yaşamın bir parçası haline gelmesinde bu süreçleri iyi yönetebilen liderlerin varlığı büyük önem taşımaktadır. Eğitim örgütlerindeki lider yöneticilerin okul ortamında karşılaştıkları direnç ve olumsuz durumları yönetmedeki becerisi, örgüt performansını da etkilemektedir. Eğitim örgütleri yapısı gereği dinamik bir ortama ihtiyaç duyarken, değişime karşı direnç ve statüko okul ortamında yıkıcı sonuçlar doğurabilir. Bu durumla anoloji kuracak olursak ‘Midye Sendromu’ örgüt içerisinde değişime direnen ve gelişime kapalı kişilerin taşıdığı hastalıklı durumu metafor etmektedir. Bu metaforun temellendirildiği nokta; midyelerin hayatında aldığı tek bir varoluşsal kararın nereye yerleşeceği ile ilgili olması ve bu kararın sonrasında da hayatının geri kalan kısmını kendini kayaya çimentolayarak orada kalmasıdır. Eğitim örgütlerinde de bu özelliği taşıyan birçok kişinin varlığı söz konusudur. Bu kişiler, değişime o kadar direnç gösterirler ki bulundukları yere çimentolanmış gibidir ve okul ortamı için tehdit  oluşturmaktadırlar. Özellikle bir yöneticide bu sendromun (belirginin) görülmesi ise örgütsel bağlamda okul dinamiklerini derinden etkiler. Bu çalışmada, eğitim örgütlerindeki değişim yönetimi ve bu süreçte karşılaşılan direnç ile bunun örgüt kültürüne ve performansına etkisi metaforik bağlamda yumuşakçalardan midye ile benzetim kurularak kavramsal boyutta irdelenmiş, bu sendromun özellik ve etkileri üzerinde durulmuştur. Örgütsel değişim kavramından hareketle yenileşme, değişen örgütsel paradigma, değişim süreci ve değişime direnç, örgütsel liderlik ve lider yöneticilerin bu süreçteki rolü vurgulanarak eğitim örgütleri için öneriler tartışılmıştır.

Değişim tüm örgütler ve liderleri için önemini hiçbir dönemde yitirmeyen bir olgudur. Bu durum, sürekli değişim ve gelişimi içerisinde barındırması arzu edilen özellikle eğitim örgütleri için de büyük önem arz etmektedir. Bu bağlamıyla eğitim örgütlerinin bu değişim ve gelişime uyum sağlama becerisine sahip lider yöneticilere ihtiyacı olmakla birlikte bu bakış açısının da örgüt kültürünün bir parçası olması gerekmektedir. Değişimin örgütsel yaşamın bir parçası haline gelmesinde bu süreçleri iyi yönetebilen liderlerin varlığı büyük önem taşımaktadır. Eğitim örgütlerindeki lider yöneticilerin okul ortamında karşılaştıkları direnç ve olumsuz durumları yönetmedeki becerisi, örgüt performansını da etkilemektedir. Eğitim örgütleri yapısı gereği dinamik bir ortama ihtiyaç duyarken, değişime karşı direnç ve statüko okul ortamında yıkıcı sonuçlar doğurabilir. Bu durumla anoloji kuracak olursak ‘Midye Sendromu’ örgüt içerisinde değişime direnen ve gelişime kapalı kişilerin taşıdığı hastalıklı durumu metafor etmektedir. Bu metaforun temellendirildiği nokta; midyelerin hayatında aldığı tek bir varoluşsal kararın nereye yerleşeceği ile ilgili olması ve bu kararın sonrasında da hayatının geri kalan kısmını kendini kayaya çimentolayarak orada kalmasıdır. Eğitim örgütlerinde de bu özelliği taşıyan birçok kişinin varlığı söz konusudur. Bu kişiler, değişime o kadar direnç gösterirler ki bulundukları yere çimentolanmış gibidir ve okul ortamı için tehdit  oluşturmaktadırlar. Özellikle bir yöneticide bu sendromun (belirginin) görülmesi ise örgütsel bağlamda okul dinamiklerini derinden etkiler. Bu çalışmada, eğitim örgütlerindeki değişim yönetimi ve bu süreçte karşılaşılan direnç ile bunun örgüt kültürüne ve performansına etkisi metaforik bağlamda yumuşakçalardan midye ile benzetim kurularak kavramsal boyutta irdelenmiş, bu sendromun özellik ve etkileri üzerinde durulmuştur. Örgütsel değişim kavramından hareketle yenileşme, değişen örgütsel paradigma, değişim süreci ve değişime direnç, örgütsel liderlik ve lider yöneticilerin bu süreçteki rolü vurgulanarak eğitim örgütleri için öneriler tartışılmıştır.