HABER MEDYASI OKURYAZARLIĞI DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ: ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ
EXAMINATION OF NEWS MEDIA LITERACY LEVELS: THE CASE OF ÇUKUROVA UNIVERSITY
Yazar: Ateşgöz, Kenan
Dergi: Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 25 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: Communication and Media Studies (Other) ; İletişim ve Medya Çalışmaları (Diğer) ; Haber Medyası Okuryazarlığı,Haber Medyası,Haber Okuryazarlığı,Okuryazarlık,İzlerkitle ; News Media Literacy,News Media,News Literacy,Literacy,Audience

Çalışmada lisans öğrencilerinin haber medyası okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmanın örneklemini Çukurova Üniversitesi’nde eğitim gören 633 lisans öğrencisi oluşturmaktadır. Bu doğrultuda, çalışmada, Haber Medyası Okuryazarlığı Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Haber medyası okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi için kümeleme analizi tekniklerinden biri olan k-ortalamalar analizi, çeşitli değişkenlere göre incelenmesinde ise bağımsız örneklemler için t-testi ve tek faktörlü ANOVA kullanılmıştır. K-ortalamalar analizi sonuçları katılımcıların öz yeterlik düzeylerinin yüksek, eleştirel performans düzeylerinin düşük, genel haber medyası okuryazarlık düzeylerinin ise orta düzeyde olduğunu göstermiştir. Katılımcıların haber medyası okuryazarlık düzeylerinin cinsiyet ve aylık gelir düzeyine göre farklılık göstermediği ancak öğrenim görülen fakülte ve haber takibinde kullanılan medya aracına göre değiştiği bulgulanmıştır. Araştırma bulguları, Tıp ve Mühendislik Fakülteleri’nde öğrenim gören öğrencilerin haber medyası okuryazarlık düzeylerinin benzer ve diğer fakültelerde (Eğitim, Fen-Edebiyat, Hukuk, İletişim, İktisadi ve İdari Bilimler) öğrenim gören öğrencilerden daha düşük olduğunu ortaya koymaktadır.  Ayrıca, Telegram, Twitter ve YouTube platformlarını kullanan lisans öğrencilerinin haber medyası okuryazarlık düzeylerinin benzer, haber sitesi-dijital gazete ve Instagram platformunu kullananlardan ise yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

AbstractThe study aims to determine the levels of news media literacy among undergraduate students. The sample for the study comprises 633 undergraduate students who are enrolled at Çukurova University. To achieve this objective, the researchers employed the News Media Literacy Scale as the data collection instrument. The levels of news media literacy were determined using k-means clustering analysis, which is a clustering analysis technique. To examine the levels concerning various variables, independent samples t-tests, and one-way ANOVA were conducted. The results of the k-means clustering analysis indicated that the participants exhibited high levels of self-efficacy, low levels of critical performance, and moderate levels of general news media literacy. The study found that the levels of news media literacy varied depending on the faculty of study and the media platform used for news consumption, but no significant differences were observed based on gender and monthly income level. Specifically, the research findings revealed that students studying in the faculties of Medicine and Engineering had similar levels of news media literacy, which were comparatively lower than those of students in other faculties such as Education, Arts and Sciences, Law, Communication, Economics and Administrative Sciences. Furthermore, the study concluded that undergraduate students who utilize Telegram, Twitter, and YouTube platforms demonstrated similar levels of news media literacy, while those who relied on news websites-digital newspapers, and Instagram exhibited higher levels of news media literacy.