SOĞUK SAVAŞ SONRASI REKABET VE İŞ BİRLİĞİ ÇERÇEVESİNDE TÜRKİYE RUSYA SİYASİ İLİŞKİLERİ
TÜRKİYE - RUSSIA POLITICAL IN THE CONTEXT OF POST-COLD WAR COMPETITION AND CO-OPERATION
Yazar: Özer, Çağlar
Dergi: Akademik Hassasiyetler, Vol. 10 No. Cumhuriyet Özel Sayısı, 2023
Anahtar kelimeler: Regional Studies ; Bölgesel Çalışmalar ; Türkiye Cumhuriyeti,Türk Dış Politikası,Rusya ; Republic of Turkey,Turkish Foreign Policy,Russia

Bu çalışmada Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan günümüze Türkiye’nin Rusya’ya yönelik dış politikası incelenmiştir. Türkiye’nin Rusya Dış politikasının incelenmesinde kapsamlı bir literatür taraması yapılmış, Türkiye - Rusya ilişkilerini inceleyen kitap, makale ve bilimsel yayınlar taranmıştır. Ayrıca Rusya ile Türkiye arasındaki tarihsel süreç içerisinde yapılan anlaşmalar gözönünde tutularak kronolojik sıra ile dış politika süreçleri incelenmiştir.  Bu kapsamda öncelikle iki ülke arasındaki ilişkilerin tarihsel arka planına yer verilmiş, ardından Birinci Dünya Savaşı sonrasında Türkiye’nin Rusya’ya yönelik dış politikası karşılıklı ilişkiler ve iş birlikleri nezdinde incelenmiştir. Müteakiben İkinci Dünya Savaşı süreci ve sonrasında oluşan Soğuk Savaş dönemi Türkiye’nin Rusya dış politikasına yer verilmiştir. Soğuk Savaş döneminin ardından farklı bir seyir izleyen Türkiye’nin Rusya dış politikası ise 1991-2002 ve 2002’den günümüze olmak üzere iki döneme ayrılarak incelenmiştir. Çalışma sonucunda; köklü devlet geleneğine sahip iki komşu ülke arasındaki dış politikanın yüz yıllık süreci kapsayan dönemin uluslararası ortamı doğrultusunda şekillendiği saptanmıştır. Türkiye Cumhuriyeti’nin ilanından itibaren olumlu bir süreç izleyen iki ülke arasındaki ilişkiler İkinci Dünya Savaşı sürecinde olumsuz bir duruma evrilmiş, Soğuk Savaş sürecinde her iki ülkenin karşı kutuplarda yer almalarının etkisiyle genel olarak rekabet ve iş birliği ile devam etmiştir. Soğuk Savaş’ın bitmesinin ardından ilk dönem iki ülke arasındaki ilişkilerde dengeli bir dış politika yürütülememesine karşın 2000’li yıllardan sonra değişik bölge ve alanlarda rekabet, iş birliği ve faaliyet ortaklığına doğru yol alan dengeli bir dış politika yaklaşımı ile ilişkilerin ilerlediği değerlendirilmiştir

This study examines Turkey's foreign policy towards Russia since the establishment of the Republic of Turkey. In the examination of Turkey's foreign policy towards Russia, a comprehensive literature review has been conducted and books, articles and scientific publications analyzing Turkey - Russia relations have been scanned. In addition, foreign policy processes were analyzed in chronological order, taking into account the agreements made between Russia and Turkey in the historical process.  In this context, firstly, the historical background of the relations between the two countries is given, then Turkey's foreign policy towards Russia after the First World War is analyzed in terms of mutual relations and cooperation. Subsequently, Turkey's foreign policy towards Russia during the Second World War and the Cold War period that followed was analyzed. Turkey's foreign policy towards Russia, which followed a different course after the Cold War period, was analyzed by dividing it into two periods: 1991-2002 and 2002-present. As a result of the study, it was determined that the foreign policy between the two neighboring countries with deep-rooted state traditions was shaped in line with the international environment of the period covering a hundred-year period. The relations between the two countries, which had followed a positive process since the proclamation of the Republic of Turkey, evolved into a negative situation during the Second World War, and continued with competition and cooperation in general due to the fact that both countries were on opposite poles during the Cold War. Although a balanced foreign policy could not be pursued in the first period after the end of the Cold War, after the 2000s, relations between the two countries have progressed with a balanced foreign policy approach moving towards competition, cooperation and operational partnership in different regions and fields.