Türkçe Eğitiminde Yapılandırmacı Yaklaşım Bağlamında Anlama Eğitimi
Understanding Training in the Constructivist Apporach the Turkish Education
Yazar: Lüle Mert, Esra
Dergi: Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 20 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Anlama eğitimi,anlama modelleri,dinleme ; Understanding training,undestanding model,listening,reading

Türkçe eğitiminin anlamaya yönelik temel dil becerileriokuma ve dinlemedir. Her iki beceri de anlatma becerileri olan konuşma veyazmanın içten dışa dönük olan işlem eğiliminin tersine, dıştan içe doğru birişlenme sürecini barındırır. Okuma ve dinleme bir dil girdisi, okuma ve yazmaise bir dil çıktısı olarak değerlendirilebilir. Anlama sürecinin ilk basamağıise duyum ve algıdır. Dinleme,toplumsal ve bağlamsal bir eylemdir. İletişim ortağımız yalnızca dinlemeniteliklerimizi durumsal dinleme davranışlarımızla değerlendirebilir. Anlamakonusunda son yıllarda psikoloji ve eğitim alanında önemli araştırmalaryapılmış, anlama işlem ve süreçlerini ayrıntılı olarak açıklayan, anlamakonusundaki bilgileri yenileyen sonuçlara ulaşılmıştır. Bu araştırmalarsonucunda bilişsel psikolojialanında zihinsel işlemlerin karmaşıklığını ortaya koyan çeşitli anlamamodelleri geliştirilmiştir. Yapılandırmacı yaklaşımda bireyindil ve zihin becerilerinin geliştirilmesi üzerinde önemle durulmaktadır. Yapılandırmacı anlama modellerinde öğrencilerin anlamabecerilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla doğrudan anlamaöğretimi öngörülmektedir. Anlama modeli, çeşitli metinlerle geliştirilmekte vesürekli okuyarak zenginleştirilmektedir. Öğrenci anlama modeline göre bir dünyaalgısı ve bakış açısı oluşturmaktadır. Bu nedenle anlama modelini geliştirmeyeönem verilmelidir. Öğrenciye aynı tür metin ve yazarların verilmesi, anlamamodelinin dar ve sınırlı olmasını getirmektedir. Çeşitli metin ve etkinliklerleöğrencilerin anlama modellerini geliştirmeye yardım edilmelidir. Yapılandırmacıyaklaşımda metni anlama yerine öğrencinin anlama becerilerini geliştirmeye önemverilmektedir.

Reading and listening to basic Turkish language skills. Both skills havea process of outward to inward processing, contrary to the outwardlyintentional tendency of speaking and writing, which are speaking skills.Reading and listening can be considered as a language input, while reading andwriting can be regarded as a language output. Listening is a social andcontextual act. In recent years, important researches in psychology andeducation have been carried out in order to understand, to explain the understandingprocess and processes in detail and to reach the results of renewing theinformation about understanding. As a result of these researches, variousunderstanding models have been developed which reveal the complexity of mentalprocesses in the field of cognitive psychology. The constructivist approachemphasizes the development of individual language and mind skills. Theunderstanding model is developed with various texts and enriched by continuousreading. The introduction of the same kind of text and authors of the pupilsuggests that the understanding model is narrow and limited. A variety of textsand activities should be developed to help students improve their comprehensionmodels. The constructivist approach emphasizes improving the understandingskills of the learners instead of understanding the text.