Okul Mutluluk-Yaşam Ölçeğinin Geliştirilmesi
Okul Mutluluk-Yaşam Ölçeğinin Geliştirilmesi
Yazar: Kırnık, Dilek; Özkul, Ramazan; Dönük, Oktay; Altunkaynak, Yahya; Altunhan, Yusuf
Dergi: İnönü University Journal of the Faculty of Education, Vol. 22 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: öğrenci,Okul-Mutlulk Yaşamı,Ölçek Geliştirme

Öğrencilerin okul yaşam kalitesi hakkındaki görüşlerinin değerlendirilmesi, okul eğitiminin kalitesini geliştirme ve güvence altına alma konularında yol gösterici olmakla birlikte eğitimde kaliteyi arttırma noktasında dayanak oluşturacağı düşünülmektedir. Bu bağlamda, özellikle temel eğitim (ilkokul-ortaokul) kademesinde öğrenim gören öğrencilerin okul yaşam kalitesine yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracının geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma verileri Malatya ilinde, 2019-2020 eğitim-öğretim yılında ilkokul ve ortaokul kademesinde öğrenim gören 6700 öğrenciden elde edilmiştir. Geçerlik çalışmaları kapsamında açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmış, ayrıca madde-test kolerasyon katsayıları incelenmiştir. Güvenirlik çalışmaları ile ilgili Cronbach Alpha iç tutarlılık ve test-tekrar test katsayıları hesaplanmıştır. Yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin üç boyut ve on beş maddeden oluşan bir yapıya sahip olduğu ve ölçekte yer alan maddelerin faktör yüklerinin “.533” ile “.816” arasında değer aldığı belirlenmiştir. Ölçeğin, toplam varyansı açıklama oranının % 64.887 olduğu belirlenmiştir. Daha sonra ölçeğin üç faktörlü yapısı doğrulayıcı faktör analizi ile test edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda elde edilen uyum indeksi değerleri (CMIN=451.298, df=82, RMSEA=0.038, GFI=0.980, AGFI= 0.97, CFI=0.99, NFI=0.98, IFI=0.99, RMR=0.025) ölçeğin yapı geçerliğine sahip olduğunu göstermiştir. Güvenirlik çalışmaları ile ilgili yapılan analizler sonucunda ölçeğin Cronbach Alpha iç tutarlık katsayısı “.921” olarak hesaplanmıştır. Üç hafta ara ile 300 öğrenciden elde edilen veriler üzerinden yapılan test-tekrar test güvenirlik katsayısı (.827), ölçeğin zamana karşı tutarlı olduğunu göstermiştir. Analizlerin sonucu, Okul Mutluluk-Yaşam (OMY) Ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğunu göstermektedir.

Öğrencilerin okul yaşam kalitesi hakkındaki görüşlerinin değerlendirilmesi, okul eğitiminin kalitesini geliştirme ve güvence altına alma konularında yol gösterici olmakla birlikte eğitimde kaliteyi arttırma noktasında dayanak oluşturacağı düşünülmektedir. Bu bağlamda, özellikle temel eğitim (ilkokul-ortaokul) kademesinde öğrenim gören öğrencilerin okul yaşam kalitesine yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracının geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma verileri Malatya ilinde, 2019-2020 eğitim-öğretim yılında ilkokul ve ortaokul kademesinde öğrenim gören 6700 öğrenciden elde edilmiştir. Geçerlik çalışmaları kapsamında açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmış, ayrıca madde-test kolerasyon katsayıları incelenmiştir. Güvenirlik çalışmaları ile ilgili Cronbach Alpha iç tutarlılık ve test-tekrar test katsayıları hesaplanmıştır. Yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin üç boyut ve on beş maddeden oluşan bir yapıya sahip olduğu ve ölçekte yer alan maddelerin faktör yüklerinin “.533” ile “.816” arasında değer aldığı belirlenmiştir. Ölçeğin, toplam varyansı açıklama oranının % 64.887 olduğu belirlenmiştir. Daha sonra ölçeğin üç faktörlü yapısı doğrulayıcı faktör analizi ile test edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda elde edilen uyum indeksi değerleri (CMIN=451.298, df=82, RMSEA=0.038, GFI=0.980, AGFI= 0.97, CFI=0.99, NFI=0.98, IFI=0.99, RMR=0.025) ölçeğin yapı geçerliğine sahip olduğunu göstermiştir. Güvenirlik çalışmaları ile ilgili yapılan analizler sonucunda ölçeğin Cronbach Alpha iç tutarlık katsayısı “.921” olarak hesaplanmıştır. Üç hafta ara ile 300 öğrenciden elde edilen veriler üzerinden yapılan test-tekrar test güvenirlik katsayısı (.827), ölçeğin zamana karşı tutarlı olduğunu göstermiştir. Analizlerin sonucu, Okul Mutluluk-Yaşam (OMY) Ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğunu göstermektedir.