Ayn Rand’ın Egoizminde Ahlakın Temellendirilmesi ve Bağlayıcılığı Problemi
The Problem of Justification and the Binding Force of Ethics in Ayn
Yazar: Demirel, Cemre
Dergi: Felsefe Arkivi No. 54, 2021
Anahtar kelimeler: Philosophy ; Felsefe ; Ayn Rand,Objectivism,Moral philosophy,Egoism,Individualism ; Ayn Rand,Objektivizm,Ahlak felsefesi,Egoizm,Bireycilik

Bireyciliğe  ve  rasyonel  egoizme  dayalı  objektivizm  felsefesi  ile  Ayn  Rand,  bugün  bile tartışmalı bir filozoftur. Ayn Rand her tür kolektivist ahlaka karşı çıkar ve temele toplumun faydası yerine bireyin kişisel faydasını yerleştirir. Ona göre her insan kendi mutluluğundan   sorumludur   ve   bireyin   amacı   kişisel   fayda   maksimizasyonunu   sağlamak  olmalıdır.  Rand,  “Yemin  ederim  ki  ne  bir  başkası  için  yaşayacağım  ne  de  bir  başkasının  benim  için  yaşamasını  isteyeceğim”  sözü  ile  fedakarlığın  zannedildiği  gibi  erdemli  olmadığını,  aksine  bir  ahlaksızlık  olduğunu  ve  iyi  yaşama  arzusunda  olan  insanın  ondan  kaçınması  gerektiğini  vurgular.  Ayn  Rand,  en  başta  merkeze  Tanrı’yı  ya  da  toplumu  koyan  ahlak  anlayışları  olmak  üzere  tüm  etikleri  keyfi  olarak  niteler.  Ona  göre  kurucusu  olduğu  objektivist  etik  ise,  isminden  de  anlaşılacağı  üzere objektiftir ve aklın bir ürünü olmaktan çok, aklın gerçekliği keşfidir. Bu nedenle Rand’ın ahlak felsefesi insanların keyfiyetine ve kaprislerine değil, objektif gerçekliğe dayalıdır.  O,  doğa  kanunları  kadar  kesin  ve  gerçektir.  Bu  makalede  Ayn  Rand’ın  bu  iddiası  sorgulanmış,  onun  ahlak  felsefesinin  de  keyfi  öğelere  yer  verip  vermediği  incelenmiştir.  Bunun  adına,  önce  Ayn  Rand’ın  objektivizminin  ne  olduğu  kısaca  anlatılmıştır.  Ardından  kendisinin  kurucusu  olduğu  bu  ahlak  felsefesinin  temelinin  ne olduğu ve bağlayıcılık problemine makul bir yanıt verip veremediği incelenmiştir. Bunun  için,  sadece  makalelerinden  değil,  felsefesini  kapsamlı  bir  şekilde  anlattığı  romanlarından da alıntılar yapılmıştır.

Ayn  Rand  remains  a  controversial  philosopher  as  her  view  of  objectivism  is  based  on  individualism  and  rational  egoism.  Ayn  Rand  opposed  all  collectivist  morality  and built her philosophy on individual self-interest. She believed human beings are responsible  for  their  happiness  and  should  seek  the  maximization  of  self-interest.  Contrary to the popular belief, she emphasized the immorality of acts of sacrifice: “I swear by my life and my love of it that I will never live for the sake of another man, nor ask another man to live for mine.” Thus, she contended that a good life entailed the avoidance of sacrifice. Rand was a remarkable advocate of ethical egoism: she denounced all ethics based on God’s command or social interest for the absence of any objective basis. Rand’s philosophy of objectivism, as its name implies, is founded on objective reality instead of arbitrariness and whims. According to Rand, objectivist ethics is discovered, not invented, by mind. Nevertheless, Ayn Rand’s objectivism also confronted the problem of being arbitrary. This article questions Rand’s claims and investigates  potential  arbitrary  elements  in  her  ethics.  Primarily,  the  paper  describes  her  philosophy,  examines  Ayn  Rand’s  grounding of morality, and elucidates how she avoids the problem of moral obligation. This study also references Rand’s major novels along with her articles.