Birinci basamak sağlık tesislerinde hasta ve sağlık personeli arasındaki sağlık iletişim sorunlarının incelenmesi: Amasya örneği
Investigation health communication problems between patients and healthcare personnel in primary healthcare facilities: The case of Amasya
Yazar: Gökçe, Aksanur
Dergi: Anadolu Kliniği Tıp Bilimleri Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2024
Anahtar kelimeler: Clinical Sciences (Other) ; Klinik Tıp Bilimleri (Diğer) ; Communication barriers,empathy,health literacy,primary care physicians ; Birinci basamak hekimleri,empati,iletişim engelleri,sağlık okuryazarlığı

Amaç: Bu çalışmanın amacı; birinci basamak sağlık hizmetlerinde hasta ve sağlık personeli arasındaki iletişimde karşılaşılan sorunların ve iletişimin alt boyutları olan etkili iletişim; sosyal iletişim ve iletişim engellerinin analiz edilmesidir. Bu sorunların; çeşitli demografik ve klinik değişkenlerle; cinsiyet; yaş; eğitim seviyesi; meslek durumu; kronik hastalık varlığı ve hastaneye başvuru sıklığı ile olan ilişkisini değerlendirmektir. Yöntemler: Araştırma; tanımlayıcı ve ilişkisel bir tasarımla; 18 Şubat 2024-18 Nisan 2024 tarihleri arasında Amasya ili merkez aile sağlığı merkezlerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya; 18-70 yaş aralığında olan;poliklinik hizmeti alan ve çalışmaya katılmayı kabul eden toplam 235 hasta katılmıştır. Veriler; Sağlık İletişimi Sorunları Ölçeği aracılığıyla toplanmış ve istatistiksel analizler yapılmıştır.Bulgular: Kadın katılımcılar; etkili iletişim (ortalama 1;76±0;76) ve sosyal iletişim (ortalama 7;7±2;8) alt boyutlarında erkeklere kıyasla daha fazla sorun yaşamıştır. Genç bireyler (18-30 yaş) özellikle etkili iletişim alanında (ortalama 1;81±0;19) daha yüksek sorun algısı ifade ederken; daha yaşlı bireyler (46-70 yaş) ise sorun bildirimlerini daha düşük düzeyde rapor etmiştir (ortalama 13;58±5;76). Kronik hastalığı olan bireyler; etkili iletişim (ortalama 13;57±5;05) ve sosyal iletişim (ortalama 6;83±3;3 ) alanlarında daha düşük puan almış ve bu grupta empati ile bilgilendirme beklentisinin arttığı gözlemlenmiştir. Ayrıca; hastaneye sık başvuran bireyler; iletişim engelleri alanında daha düşük puanlar almış ve iletişim sorunlarını daha yoğun hissettiklerini belirtmişlerdir. En önemli iletişim engeli doktorların aceleci davranması olarak tespit edilmiştir.Sonuç: Hasta-hekim iletişiminde cinsiyet; yaş; kronik hastalık durumu ve başvuru sıklığı gibi bireysel farklılıkların dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır Bu çalışmanın bulguları; aile hekimliği uygulamalarında iletişim eksikliklerinin büyük ölçüde sağlık profesyonellerinin zaman baskısı ve iş yükünden kaynaklandığını göstermektedir. Bu durum; birinci basamak sağlık hizmetlerinde iletişim becerilerinin geliştirilmesine yönelik eğitimlerin önemini vurgulamaktadır.

Aim: The objective of this study was to analyse the issues encountered in communication between patients and health personel in primary health care services; and the sub-dimensions of effective communication; social communication and communication barriers. The study evaluated the relationship between these issues and various demographic and clinical variables; including gender; age; education level; occupational status; presence of chronic disease and frequency of hospital admission.Methods: The present study was conducted from 18 February 2024 to 18 April 2024 in the central family health centres of Amasya province. The study employed a descriptive and correlational design; and a total of 235 patients between the ages of 18 and 70 who received outpatient clinic services and agreed to participate in the study were included in the analysis. Data were collected using the Health Communication Problems Scale; and statistical analyses were performed.Results: Female participants reported a higher prevalence of issues in the sub-dimensions of effective communication (mean 1.76±0.76) and social communication (mean 7.7±2.8) in comparison to their male counterparts. Younger individuals (18-30 years) reported higher levels of perceived problems; especially in the domain of effective communication (mean 1.81±0.19); while older individuals (46-70 years) reported lower levels of problems (mean 13.58±5.76). Individuals afflicted with chronic diseases exhibited lower mean scores in the domains of effective communication (13.57±5.05) and social communication (6.83±3.3). It was observed that the expectation of empathy and information increased in this demographic. Furthermore; individuals who frequently visited the hospital received lower scores in the domain of communication barriers and reported experiencing communication problems more acutely. The most significant communication barrier identified was the hurried behaviour of doctors.Conclusion: It is acknowledged that individual differences; including gender; age; chronic disease status and frequency of application; should be considered during patient-physician communication. The findings of this study demonstrate that communication deficiencies in family medicine practices are predominantly attributable to time constraints and workload demands on health professionals. This situation underscores the necessity for training programmes aimed at enhancing communication skills in primary health care services.