İKTİSADİ KARAR VERME SÜRECİNDE STATÜKO YANLILIĞI KİŞİLİK ÖZELLİKLERİNDEN BAĞIMSIZ MIDIR?
IS STATUS-QUO BIAS INDEPENDENT FROM PERSONALITY TRAITS DURING THE ECONOMIC DECISION-MAKING PROCESS?
Yazar: Bozoğlan, Bedrettin; Demirci, Vildan Gülpinar
Dergi: Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Davranışsal İktisat,Statüko Yanlılığı,Kişilik Özellikleri ; Behavioral Economics,Status-Quo Bias,Personality Traits

Bireylerin iktisadi kararlarında rasyonel davrandıklarını varsayan klasik görüşe karşın, davranışsal iktisatçılar bireylerin kararlarında rasyonel davranmayabileceklerini göstermiştir. Bu rasyonel olmayan davranışlar kişilere özgü farklılıklar içerebilir. Bireylerin iktisadi kararları üzerindeki bu farklılığı açıklamak için kişilik özellikleri ve statüko davranışı ilişkisinden yararlanılmıştır. Araştırmanın amacı bireylerin kişilik özelliklerinin, statüko davranışı açısından farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Kişilik özelliklerini belirlemek amacıyla Sıfatlara Dayalı Kişilik Testi (SDKT) uygulanmıştır. Statüko yanlılığı ölçümü için Samuelson ve Zeckhauser tarafından oluşturulan anket kullanılmıştır. Araştırma sonucunda deneyime açık kişilik özelliği ile statüko arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Bireylerin deneyime açıklık düzeyleri arttıkça statükodan uzaklaştıkları gözlenmiştir. Diğer taraftan dışa dönük bireylerin statükodan uzaklaştıkları da dikkat çekmektedir. Literatürde iktisadi kararlarda dışa dönük ve deneyime açık bireylerin daha yüksek karlılık düzeyine sahip oldukları vurgulanmaktadır. Bu durum statüko yanlılığından uzaklaşmaları ile açıklanabilir. Bireylerin statüko eğilimini doğru analiz edip, kişilik özelliği ile uyumlu iktisadi davranış göstermek karlılığı da arttırıcı bir faktör olarak ortaya çıkabilecektir.

: As opposed to the classic view, which assets that individual act rational in their economic decisions, behavioral economists have shown that it is possible for individuals not to act rationally in their decisions.  Such irrational behaviors may include differences that are not individual-specific. We have utilized the relation between personality traits and status-quo behavior in order to explain this difference between individuals' economic decisions. The purpose of the research is to examine whether the personality traits of individuals differentiate in terms of status-quo behavior. The Attribute-Based Personality Test (SDKT) has been implemented for identifying personality traits. The survey created by Samuelson and Zeckhauser has been used for measuring status-quo bias. The result of the research has shown a meaningful relation between the status-quo and the personality trait of openness-to-experience. We have observed that individuals drift away from status-quo as their level of openness-to-experience increase. On one other hand, we have noticed that extravert persons drift away from status-quo. In the literature, it is stated that individuals who are extraversion and open to experience have higher profitability in economic decisions. This situation can be explained by their distance from the status quo bias.  Analyzing the status quo tendency of individuals correctly and showing economic tendency compatible with their personality trait may appear as an effect for increasing profitability.