hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
ҚАЗАҚ ДИАСПОРАЛЫҚ ӘДЕБИЕТІ: ҚАЛЫПТАСУЫ, ДАМУЫ ЖӘНЕ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
ҚАЗАҚ ДИАСПОРАЛЫҚ ӘДЕБИЕТІ: ҚАЛЫПТАСУЫ, ДАМУЫ ЖӘНЕ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
Yazar: Zholmakhanova, Akerke B.
Dergi: Gazi Türkiyat No. 22, 2017
Anahtar kelimeler: diaspora,Kazak edebiyatı,tarih,göçmen,göçmen edebiyatı,tür,poetika,diaspora edebiyatı.

Makalede Kazak diasporası edebiyatının oluşumu, gelişimi ve özellikleri üzerinde durulmaktadır. Yazar, yabancı ülkelerde Kazak diasporalarının oluşumu, manevi ve kültürel yaşam tarzlarını incelemekte; dış ülkelerde Kazak edebiyatının oluşum ve gelişim aşamalarını çalışmaktadır. Kazakistan bağımsızlığını kazanana kadar edebiyat tarihi ile teorisi, araştırmacılar için bu konunun açığa çıkmamış sırrını ortaya çıkarıp, diaspora edebiyatının tarihini çalışmayı modern edebiyat çalışmaları önündeki temel mesele olarak görüyordu. Çin Kazaklarının tarihi ve kaderinin anlatıldığı K.Zhumadilov'un “Kader”, “Son Göç” romanları, K. Tolybayev’in “Varlık” romanı, Zhanat Akhmadiyev'in "Panik", "Aksilik" diyaloğu, S. Abylkasymov’ın "Ospan batyr", Sh. Kumar’ın “Boke batyr ", K.Shabdanuly'nin “Suç” romanlarının analizi yabancı ülkelerdeki Kazak şair ve yazarların edebi eserlerinin tarihi önemlerini gösterir. Çin'deki Kazak şairleri N. Mingzhani, K.Ospanuly, T. Zholdyuly, O. Aitanuly vb., Moğolistan Kazakları T.Kabulov, Akyt Hacı, A., Babiyuly, K. Mukhamediuly vb. kişilerin şiirlerinin analizi sırasında onların Kazak sözlü edebiyatı ile bağlantılı olduğu söylenir. Makale, diaspora literatürüyle ilgili çeşitli tez çalışmaları ve edebi çalışmaları analiz etmektedir.

Makalede Kazak diasporası edebiyatının oluşumu, gelişimi ve özellikleri üzerinde durulmaktadır. Yazar, yabancı ülkelerde Kazak diasporalarının oluşumu, manevi ve kültürel yaşam tarzlarını incelemekte; dış ülkelerde Kazak edebiyatının oluşum ve gelişim aşamalarını çalışmaktadır. Kazakistan bağımsızlığını kazanana kadar edebiyat tarihi ile teorisi, araştırmacılar için bu konunun açığa çıkmamış sırrını ortaya çıkarıp, diaspora edebiyatının tarihini çalışmayı modern edebiyat çalışmaları önündeki temel mesele olarak görüyordu. Çin Kazaklarının tarihi ve kaderinin anlatıldığı K.Zhumadilov'un “Kader”, “Son Göç” romanları, K. Tolybayev’in “Varlık” romanı, Zhanat Akhmadiyev'in "Panik", "Aksilik" diyaloğu, S. Abylkasymov’ın "Ospan batyr", Sh. Kumar’ın “Boke batyr ", K.Shabdanuly'nin “Suç” romanlarının analizi yabancı ülkelerdeki Kazak şair ve yazarların edebi eserlerinin tarihi önemlerini gösterir. Çin'deki Kazak şairleri N. Mingzhani, K.Ospanuly, T. Zholdyuly, O. Aitanuly vb., Moğolistan Kazakları T.Kabulov, Akyt Hacı, A., Babiyuly, K. Mukhamediuly vb. kişilerin şiirlerinin analizi sırasında onların Kazak sözlü edebiyatı ile bağlantılı olduğu söylenir. Makale, diaspora literatürüyle ilgili çeşitli tez çalışmaları ve edebi çalışmaları analiz etmektedir.
YAKUT DESTAN KAHRAMANININ SOSYAL STATÜSÜ
YAKUT DESTAN KAHRAMANININ SOSYAL STATÜSÜ
Yazar: Trapavlov, Vadim V.
Dergi: Gazi Türkiyat No. 22, 2018
Anahtar kelimeler: olonho,kahraman,kutsal nesil,silsile

Olonho olarak bilinen Yakut kahramanlık destanı bizlere destan kahramanının sosyal statüsünün genel yapısı hakkında bilgi sağlar. Genel olarak kahramanın statüsü kutsalkökene, kişisel güç ve liderliğe ve aynı kabile üyesi arkadaşları tarafından tanınırlığına dayanmaktadır. Kağan olan kahraman kabilenin reisi ve önder, yargılayıcı, insanlarıkoruyucu olarak ilk kurulan dönem devletlerde veya herhangi şeflik görevi kapsamında hâkim gücü içine alan pek çok temel rolleri üstlenmektedir. Yakut destanları genellikle aile hariç klan tarafından arık olmayan varlığın bulunduğu toplumu da ifade eder. Bu nedenle, çocuklar anne ve babalarının kahramansı niteliklerine sahip olmadıkları zaman dahi mutlaka olonhoda yer alan karakterler sıklıkla çocuklarına liderliği devreder. Bu durum gücün nesilden nesile geçtiğini yansıtmaktadır. Bu yüzden olonho kabile reisliği ve erken dönem devletlerindeki gibi daha karmaşık yapıların ortaya çıkmasından önceki bir toplumu anlatmaktadır.

Olonho olarak bilinen Yakut kahramanlık destanı bizlere destan kahramanının sosyal statüsünün genel yapısı hakkında bilgi sağlar. Genel olarak kahramanın statüsü kutsalkökene, kişisel güç ve liderliğe ve aynı kabile üyesi arkadaşları tarafından tanınırlığına dayanmaktadır. Kağan olan kahraman kabilenin reisi ve önder, yargılayıcı, insanlarıkoruyucu olarak ilk kurulan dönem devletlerde veya herhangi şeflik görevi kapsamında hâkim gücü içine alan pek çok temel rolleri üstlenmektedir. Yakut destanları genellikle aile hariç klan tarafından arık olmayan varlığın bulunduğu toplumu da ifade eder. Bu nedenle, çocuklar anne ve babalarının kahramansı niteliklerine sahip olmadıkları zaman dahi mutlaka olonhoda yer alan karakterler sıklıkla çocuklarına liderliği devreder. Bu durum gücün nesilden nesile geçtiğini yansıtmaktadır. Bu yüzden olonho kabile reisliği ve erken dönem devletlerindeki gibi daha karmaşık yapıların ortaya çıkmasından önceki bir toplumu anlatmaktadır.
ALMANYA’NIN TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİNDEKİ ERMENİ POLİTİKALARI
ALMANYA’NIN TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİNDEKİ ERMENİ POLİTİKALARI
Yazar: Taşcıoğlu, Ömer Lütfi
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Almanya’nın Ermeni Politikası,Alman-Ermeni İlişkileri,Türk-Almanİlişkileri,Ermeni Zorunlu Göçü,Ermeni Soykırım İddiaları

I. Dünya harbi sırasında Osmanlı Ermenilerinin düşman safına geçerek Türk ordusunu arkadan vurmaları üzerine Osmanlı Devleti ile Almanya arasında istişare edilerek alınan Ermeni zorunlu göçü kararı savaştan sonra Türkiye ile birlikte Almanya’nın da suçlanmasına neden olmuş, Almanlar söz konusu ithamlardan kurtulabilmek için Türkleri suçlama yolunu tercih etmiştir. Almanya’da Hitler’in iktidara gelmesinden sonra Ermeniler Almanya’yı desteklemiş ve II. Dünya savaşında Alman ordusunda ve SS birliklerinde görev almışlardır. Ermenilerin söz konusu desteği Almanların Ermenilere bakış açısını olumlu yönde etkilemiştir. Almanya’nın geçmişten itibaren Ermenilere verdiği destek günümüzde artarak devam etmektedir. Bu kapsamda Alman Meclisi 2001 yılından itibaren aldığı kararlarla Türkleri Ermenilere karşı soykırımsuçu işlemekle suçlamaktadır. Almanya’nın Ermeni tezlerini desteklemesinin ve Türkiye’yi soykırım yapmakla suçlamasının en önemli sebeplerden biri yeni soykırım suçluları bularak kendi atalarınınişlediği Yahudi soykırımının etkilerini hafifletme çabasıdır. Bu çalışmada Almanların söz konusu politikaları incelenmiş ve bunlara karşı alınabilecek tedbirler konusunda öneriler ortaya konulmaya çalışılmıştır.

I. Dünya harbi sırasında Osmanlı Ermenilerinin düşman safına geçerek Türk ordusunu arkadan vurmaları üzerine Osmanlı Devleti ile Almanya arasında istişare edilerek alınan Ermeni zorunlu göçü kararı savaştan sonra Türkiye ile birlikte Almanya’nın da suçlanmasına neden olmuş, Almanlar söz konusu ithamlardan kurtulabilmek için Türkleri suçlama yolunu tercih etmiştir. Almanya’da Hitler’in iktidara gelmesinden sonra Ermeniler Almanya’yı desteklemiş ve II. Dünya savaşında Alman ordusunda ve SS birliklerinde görev almışlardır. Ermenilerin söz konusu desteği Almanların Ermenilere bakış açısını olumlu yönde etkilemiştir. Almanya’nın geçmişten itibaren Ermenilere verdiği destek günümüzde artarak devam etmektedir. Bu kapsamda Alman Meclisi 2001 yılından itibaren aldığı kararlarla Türkleri Ermenilere karşı soykırımsuçu işlemekle suçlamaktadır. Almanya’nın Ermeni tezlerini desteklemesinin ve Türkiye’yi soykırım yapmakla suçlamasının en önemli sebeplerden biri yeni soykırım suçluları bularak kendi atalarınınişlediği Yahudi soykırımının etkilerini hafifletme çabasıdır. Bu çalışmada Almanların söz konusu politikaları incelenmiş ve bunlara karşı alınabilecek tedbirler konusunda öneriler ortaya konulmaya çalışılmıştır.
TARİHÎ BİR KİŞİLİK OLARAK KÜR ŞAD VE 639 YILI
TARİHÎ BİR KİŞİLİK OLARAK KÜR ŞAD VE 639 YILI
Yazar: Kapusuzoğlu, Gökçen
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Jie-she-shuai,Kür Şad,Kür Şad İsyanı,Göktürkler,639 yılı

Çin kaynaklarında açıkça görüldüğü üzere tarihî bir şahsiyet olan Jie-she-shuai (􀝃􀤀􀽲),  Hüseyin Nihâl Atsız tarafından önce 1934 yılında yayınlanan bir makalede, ardından da 1946 yılında yazdığı romanda “Kür Şad” olarak tanıtılmıştır. Kür Şad, Çin’e karşı takdiriyle bilinen Qi-min Kağan’ın torunu, Göktürklerin yükseliş dönemi olarak nitelendirilebilecek bir dönemi yöneten Shi-bi Kağan’ın da oğludur. Kaynaklardan anlaşıldığına göre; Kür Şad 630 yılından önce daha I. Göktürk Devleti bertaraf edilmeden ağabeyi Tu-li Kağan ile birlikte Çin sarayına yerleşmiştir. Burada diğer Göktürk soylularına verildiği gibi Kür Şad’a da çeşitli rütbe ve unvanlar verilmiştir. Ancak bağımsızlığına düşkün olan Kür Şad, ağabeyi Tu-li Kağan’a karşıt bir karakter olarak daha fazla Çin hâkimiyetinde yaşamak istememiş ve bir isyan planlamıştır. Bu çalışmada Jie-she-shuai adının Orta Çince okunuşlar yardımıyla Türkçe karşılığı aranmakta, Çin kaynaklarında kaydedilen isyanın öncesi ve sonrasında meydana gelen olaylar ele alınmaktadır.

Çin kaynaklarında açıkça görüldüğü üzere tarihî bir şahsiyet olan Jie-she-shuai (􀝃􀤀􀽲),  Hüseyin Nihâl Atsız tarafından önce 1934 yılında yayınlanan bir makalede, ardından da 1946 yılında yazdığı romanda “Kür Şad” olarak tanıtılmıştır. Kür Şad, Çin’e karşı takdiriyle bilinen Qi-min Kağan’ın torunu, Göktürklerin yükseliş dönemi olarak nitelendirilebilecek bir dönemi yöneten Shi-bi Kağan’ın da oğludur. Kaynaklardan anlaşıldığına göre; Kür Şad 630 yılından önce daha I. Göktürk Devleti bertaraf edilmeden ağabeyi Tu-li Kağan ile birlikte Çin sarayına yerleşmiştir. Burada diğer Göktürk soylularına verildiği gibi Kür Şad’a da çeşitli rütbe ve unvanlar verilmiştir. Ancak bağımsızlığına düşkün olan Kür Şad, ağabeyi Tu-li Kağan’a karşıt bir karakter olarak daha fazla Çin hâkimiyetinde yaşamak istememiş ve bir isyan planlamıştır. Bu çalışmada Jie-she-shuai adının Orta Çince okunuşlar yardımıyla Türkçe karşılığı aranmakta, Çin kaynaklarında kaydedilen isyanın öncesi ve sonrasında meydana gelen olaylar ele alınmaktadır.
TAHLİLÎ FİHRİSTİ IŞIĞINDA ENVÂR-I ZEKÂ DERGİSİNİN EDEBÎ FAALİYETLERİ
TAHLİLÎ FİHRİSTİ IŞIĞINDA ENVÂR-I ZEKÂ DERGİSİNİN EDEBÎ FAALİYETLERİ
Yazar: Soydaş, Hakan
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Yeni Türk Edebiyatı,Ara Nesil,Envâr-ı Zekâ,Edebi Yenilikler

Envâr-ı Zekâ dergisi Türk Edebiyatı tarihinde ara nesil olarak ifade edilen devrenin önde gelen edebî  dergilerindendir. Mensur şiir, tablo altı şiir gibi edebiyatımızdaki bazı yeniliklerin bu derginin yazar ve şairlerince de tecrübe ettiği görülür. Bu çalışmamızda bu yenilik örneklerine değinilmiş olmakla birlikte otuz dört sayılık bu edebî derginin talilî fihristide çıkarılmıştır. Bu çalışmanın mezkur edebî devreye ait çalışmalarda istifade edilecek bir kaynak olacağını öngörüyoruz.

Envâr-ı Zekâ dergisi Türk Edebiyatı tarihinde ara nesil olarak ifade edilen devrenin önde gelen edebî  dergilerindendir. Mensur şiir, tablo altı şiir gibi edebiyatımızdaki bazı yeniliklerin bu derginin yazar ve şairlerince de tecrübe ettiği görülür. Bu çalışmamızda bu yenilik örneklerine değinilmiş olmakla birlikte otuz dört sayılık bu edebî derginin talilî fihristide çıkarılmıştır. Bu çalışmanın mezkur edebî devreye ait çalışmalarda istifade edilecek bir kaynak olacağını öngörüyoruz.
SAFİYE EROL'UN YAZILARINDA KADININ AİLE VE TOPLUM İÇİNDEKİ ROLÜ
SAFİYE EROL'UN YAZILARINDA KADININ AİLE VE TOPLUM İÇİNDEKİ ROLÜ
Yazar: Tek, Zeynep
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Safiye Erol,kadın,aile,modernism,İslam

Mütefekkir, muharrir, filolog Safiye Erol (1902-1964) Türk edebiyatının özellikle roman türünde eserleriyle dikkat çeken kadın yazarlarındandır. Dört romanı, bir hikâye kitabı, iki roman çevirisi, dinî - felsefî etütleri, deneme ve makaleleri olan sanatkâr, anlatılarında ve yazılarında kadın duyarlığı, başka bir ifadeyle kadın meselelerine karşı gösterdiği hassasiyet ile dikkat çekmektedir. Söz konusu hassasiyet edebî metinler ve düşünsel yazılarla sınırlı kalmamış, yazar kadın meselelerinin merkeze alındığı çeşitli çalışmalarda bilfiil görev almıştır. Bu makalenin ana odağını Erol'un kaleme almış olduğu fikir yazıları oluşturmaktadır. Erol,yazılarında modernleşme sürecinde kadının geçirdiği iç ve dış formasyonlar üzerinde durmaktadır. Annelik, zevcelik, ev kadınlığı rollerinin yanında kadının meslek hayatı, onun yazılarında durulan meselelerin başında gelmektedir. Kadın giyimini etik ölçütler üzerinden yorumlayan Erol'un bu bakış açısında 'edep' kavramı öne çıkmakta, kadın sorunlarının çözümünde İslami yaşayışın önemi belirtilmekte, aile kavramına gösterilen ihtimamın da kadın meselesinden ayrı değerlendirilemeyeceği görülmektedir. Böylelikle yazarın fikir dünyasında kadının yer alış biçimi sosyal ve kültürel boyutlarıyla aydınlatılmaya çalışılacaktır.

Mütefekkir, muharrir, filolog Safiye Erol (1902-1964) Türk edebiyatının özellikle roman türünde eserleriyle dikkat çeken kadın yazarlarındandır. Dört romanı, bir hikâye kitabı, iki roman çevirisi, dinî - felsefî etütleri, deneme ve makaleleri olan sanatkâr, anlatılarında ve yazılarında kadın duyarlığı, başka bir ifadeyle kadın meselelerine karşı gösterdiği hassasiyet ile dikkat çekmektedir. Söz konusu hassasiyet edebî metinler ve düşünsel yazılarla sınırlı kalmamış, yazar kadın meselelerinin merkeze alındığı çeşitli çalışmalarda bilfiil görev almıştır. Bu makalenin ana odağını Erol'un kaleme almış olduğu fikir yazıları oluşturmaktadır. Erol,yazılarında modernleşme sürecinde kadının geçirdiği iç ve dış formasyonlar üzerinde durmaktadır. Annelik, zevcelik, ev kadınlığı rollerinin yanında kadının meslek hayatı, onun yazılarında durulan meselelerin başında gelmektedir. Kadın giyimini etik ölçütler üzerinden yorumlayan Erol'un bu bakış açısında 'edep' kavramı öne çıkmakta, kadın sorunlarının çözümünde İslami yaşayışın önemi belirtilmekte, aile kavramına gösterilen ihtimamın da kadın meselesinden ayrı değerlendirilemeyeceği görülmektedir. Böylelikle yazarın fikir dünyasında kadının yer alış biçimi sosyal ve kültürel boyutlarıyla aydınlatılmaya çalışılacaktır.
ERMENİ HARFLİ KIPÇAKÇANIN TRANSKRİPSİYONU ÜZERİNE
ERMENİ HARFLİ KIPÇAKÇANIN TRANSKRİPSİYONU ÜZERİNE
Yazar: Schütz, Edmund
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Ermenistik,Ermeni harfli Kıpçakça,transkripsiyon

Künyesi: “On the transcription of Armeno-Kipchak”, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae Vol. 12, No. 1/3 (1961), pp. 139-161. Bu yazı daha sonra 1998’de Schütz’ün Ermeni-Kıpçakça sahası ile ilgilimakalelerinin derlendiği Armeno-Turcica: selected studies. (Indiana University Uralic and Altaic Series, vol. 164.) xii, [420] pp.’de tekrar basılmıştır. Yazar hayatta olmadığı için Armeno-Turcica: selected studies yayınını basan Indiana University Research Institute for Inner Asian Studies (şimdiki adı: Sinor Research Institute for Inner Asian Studies)’in direktörü Sayın Edward J. Lazzerini’nin onayı alınarak bu çeviri yayınlanmaktadır.

Künyesi: “On the transcription of Armeno-Kipchak”, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae Vol. 12, No. 1/3 (1961), pp. 139-161. Bu yazı daha sonra 1998’de Schütz’ün Ermeni-Kıpçakça sahası ile ilgilimakalelerinin derlendiği Armeno-Turcica: selected studies. (Indiana University Uralic and Altaic Series, vol. 164.) xii, [420] pp.’de tekrar basılmıştır. Yazar hayatta olmadığı için Armeno-Turcica: selected studies yayınını basan Indiana University Research Institute for Inner Asian Studies (şimdiki adı: Sinor Research Institute for Inner Asian Studies)’in direktörü Sayın Edward J. Lazzerini’nin onayı alınarak bu çeviri yayınlanmaktadır.
RESÛLÎ SÖZLÜĞÜ’NÜN TÜRKÇE SÖZ VARLIĞI
RESÛLÎ SÖZLÜĞÜ’NÜN TÜRKÇE SÖZ VARLIĞI
Yazar: Gezer, Hanife
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Kıpçaklar,Resûlî,söz varlığı

2009 yılında Erciyes Üniversitesinde 4-5 Mayıs tarihlerinde düzenlenen IV. Klasik Türk Edebiyatı Sempozyumu’nda yazar tarafından “The King’s Dictionary: The Rasûlid Hexaglot Üzerine Düşünceler” başlıklı bir bildiri sunulmuş, bu bildirinin gözden geçirilmiş hâli daha sonra 2012 yılında Dil Araştırmaları dergisinin 10. sayısında makale olarak yayımlanmıştır. Yazarın eserin arka kapağında da belirttiği üzere, The King’s Dictionary: The Rasûlid Hexaglot eserinin Türkiye’de fazla tanınmıyor ve bu eserden yeterince istifade edilmiyor olması yazarı böyle bir çalışma yapmaya sevk etmiştir.Çalışma, 1- Ön Söz (s.7-9), 2- Giriş (s.11-17), 3- Kısaltmalar (s-19), 4- Resûlî Sözlüğü’nün sahip olduğu Türkçe söz varlığı (s.21-143), 5- Kaynakça (s.145-149) ve 6-Tıpkıbasım (s.151-174) bölümlerinden oluşmaktadır. Altı dilli sözlüğün Türkçe (Kıpçak-Oğuz) sütunundaki kelimeler üzerine yapılan bu çalışmada, Peter Golden editörlüğünde Tibor Halasi-Kun, Peter B. Golden, Louis Ligeti ve Edmund Schütz tarafından 2000 yılında yayımlanan çalışma temel alınmıştır. Eserdeki Türkçe kelimeler Arap harflerinden söz konusu yayın ile karşılaştırılarak tekrar okunmuş, anlamlandırılmış ve El-Melikü’l-Efdal’ın kavram alanları bakımından sınıflandırdığı söz varlığı alfabetik olarak sözlük düzeninde sıralanmıştır.

2009 yılında Erciyes Üniversitesinde 4-5 Mayıs tarihlerinde düzenlenen IV. Klasik Türk Edebiyatı Sempozyumu’nda yazar tarafından “The King’s Dictionary: The Rasûlid Hexaglot Üzerine Düşünceler” başlıklı bir bildiri sunulmuş, bu bildirinin gözden geçirilmiş hâli daha sonra 2012 yılında Dil Araştırmaları dergisinin 10. sayısında makale olarak yayımlanmıştır. Yazarın eserin arka kapağında da belirttiği üzere, The King’s Dictionary: The Rasûlid Hexaglot eserinin Türkiye’de fazla tanınmıyor ve bu eserden yeterince istifade edilmiyor olması yazarı böyle bir çalışma yapmaya sevk etmiştir.Çalışma, 1- Ön Söz (s.7-9), 2- Giriş (s.11-17), 3- Kısaltmalar (s-19), 4- Resûlî Sözlüğü’nün sahip olduğu Türkçe söz varlığı (s.21-143), 5- Kaynakça (s.145-149) ve 6-Tıpkıbasım (s.151-174) bölümlerinden oluşmaktadır. Altı dilli sözlüğün Türkçe (Kıpçak-Oğuz) sütunundaki kelimeler üzerine yapılan bu çalışmada, Peter Golden editörlüğünde Tibor Halasi-Kun, Peter B. Golden, Louis Ligeti ve Edmund Schütz tarafından 2000 yılında yayımlanan çalışma temel alınmıştır. Eserdeki Türkçe kelimeler Arap harflerinden söz konusu yayın ile karşılaştırılarak tekrar okunmuş, anlamlandırılmış ve El-Melikü’l-Efdal’ın kavram alanları bakımından sınıflandırdığı söz varlığı alfabetik olarak sözlük düzeninde sıralanmıştır.
ÖRNEKLİ TÜRKMENCE GRAMER
ÖRNEKLİ TÜRKMENCE GRAMER
Yazar: Yılmaz, Emrah
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: Türkmen dil bilgisi,Ses Bilgisi,KelimeBilgisi,Şekil Bilgisi ve Cümle Bilgisi

Editörlüğünü Prof. Dr. M. Fatih Kirişçioğlu ile Arş. Gör. Sümeyra Harmanda’nın yaptığı ve yazarlar Ord. Prof. Dr. Muratgeldi Söyegov ile Doç. Dr. Seyitnazar Ernazarov tarfından hazırlanan Örnekli Türkmence Gramer adlı eser, Ses Bilgisi, Kelime Bilgisi, Şekil Bilgisi ve Cümle Bilgisi olmak üzere dört ana bölümden oluşmaktadır. Çalışma, “Önsöz” kısmında da ifade edildiği gibi; yazarların Türkmen Türkçesi eğitimi verdikleri öğrencilerinin ders malzemesi ve materyallerinden hareketle hazırlanmıştır. Eser, başta Gazi Üniversitesi olmak üzere, Türkiye ve Türkmenistan’daki yükseköğretim kurumlarında ders gören öğrencilerin, yapı ve işleyiş özelliklerini gereğince kavrayarak Türkmen Türkçesini doğru ve güzel kullanabilme yeteneğini kazanmalarına katkıda bulunmak amacıyla kaleme alınmıştır.

Editörlüğünü Prof. Dr. M. Fatih Kirişçioğlu ile Arş. Gör. Sümeyra Harmanda’nın yaptığı ve yazarlar Ord. Prof. Dr. Muratgeldi Söyegov ile Doç. Dr. Seyitnazar Ernazarov tarfından hazırlanan Örnekli Türkmence Gramer adlı eser, Ses Bilgisi, Kelime Bilgisi, Şekil Bilgisi ve Cümle Bilgisi olmak üzere dört ana bölümden oluşmaktadır. Çalışma, “Önsöz” kısmında da ifade edildiği gibi; yazarların Türkmen Türkçesi eğitimi verdikleri öğrencilerinin ders malzemesi ve materyallerinden hareketle hazırlanmıştır. Eser, başta Gazi Üniversitesi olmak üzere, Türkiye ve Türkmenistan’daki yükseköğretim kurumlarında ders gören öğrencilerin, yapı ve işleyiş özelliklerini gereğince kavrayarak Türkmen Türkçesini doğru ve güzel kullanabilme yeteneğini kazanmalarına katkıda bulunmak amacıyla kaleme alınmıştır.
TÜRKİYAT UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ TARAFINDAN “TÜRK DÜNYASINDA AYDINLANMA HAREKETLERİ: 100. YILINDA ALAŞ” ADLI ULUSLARARASI KONFERANS DÜZENLENDİ
TÜRKİYAT UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ TARAFINDAN “TÜRK DÜNYASINDA AYDINLANMA HAREKETLERİ: 100. YILINDA ALAŞ” ADLI ULUSLARARASI KONFERANS DÜZENLENDİ
Yazar: Akman Acungil, Fulya
Dergi: Gazi Türkiyat No. 21, 2017
Anahtar kelimeler: ALAŞ,KONFERANS,El-Farabi Kazak Millî Üniversitesi

Gazi Üniversitesi Türkiyat Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından Türk Tarih Kurumu, El-Farabi Kazak Millî Üniversitesi, L. Gumilyov Avrasya Millî Üniversitesi, Kazakistan Cumhuriyeti Ankara Büyükelçiliği, Avrasya Yazarlar Birliği, Ahmet Yesevi Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanlığı işbirliğiyle düzenlenen Türk Dünyasında Aydınlanma Hareketleri 100. Yılında Alaş Uluslararası Konferans, 24 Kasım 2017 tarihinde Türk Tarih Kurumu Konferans Salonu’nda üç oturum hâlinde gerçekleştirildi.

Gazi Üniversitesi Türkiyat Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından Türk Tarih Kurumu, El-Farabi Kazak Millî Üniversitesi, L. Gumilyov Avrasya Millî Üniversitesi, Kazakistan Cumhuriyeti Ankara Büyükelçiliği, Avrasya Yazarlar Birliği, Ahmet Yesevi Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanlığı işbirliğiyle düzenlenen Türk Dünyasında Aydınlanma Hareketleri 100. Yılında Alaş Uluslararası Konferans, 24 Kasım 2017 tarihinde Türk Tarih Kurumu Konferans Salonu’nda üç oturum hâlinde gerçekleştirildi.
BEḪTSİZ SE’İDİYE ROMANI ÇERÇEVESİNDE SEİDİYE HANLIĞI’NA KISA BİR BAKIŞ
A BRIEF LOOK AT THE SEIDIYE KHANATE WITHIN NOVEL SE’IDIYE THE UNFORTUNATE
Yazar: Karaman, Ebru
Dergi: Gazi Türkiyat No. 31, 2022
Anahtar kelimeler: Seidiye Hanlığı,Apak Hoca,Nakşibendi,Ehet Turdi,Yeni Uygur Türkçesi ; Seidiye Khanate,Apak Hodja,Naqshbandi,Ehet Turdi,New Uyghur Turkish

Seid Han tarafından 1514 yılında başkenti Yarkent olmak üzere Seidiye Hanlığı kurulmuş ve bu hanlık yüz altmış dört yıl hüküm sürmüştür. Kurucusu olan Sultan Seid Han’ın adından dolayı Seidiye Hanlığı, başkentin Yarkent olması nedeniyle Yarkent Hanlığı şeklinde de adlandırılan bu hanlıkta sanatsal ve ilmî gelişmeler yaşanmıştır. Nakşibendi tarikatının temsilcisi olan Mahdum Azam’ın oğulları, tarikat lideri olmalarına rağmen şahsi çıkarları için devlet yönetimine karışmış hatta Çungarlarla iş birliği yaparak Seidiye Hanlığı’nın yıkılmasına neden olmuşlardır. Bu çalışmada; Ehet Turdi’nin yazmış olduğu Beḫtsiz Se’idiye adlı tarihî roman çerçevesinde Seidiye Hanlığı incelenecektir. Seidiye Hanlığı’nın kuruluşundan başlamak üzere Apak Hoca’nın tahtın sahibi olabilmek için her yolu denemesi, gerek Budistlerin dinî lideri olan Dalay Lama’dan gerek Çungarların lideri Galdan’dan hiç çekinmeden yardım istemesi, kendi vatanı olan Seidiye Hanlığı’nı sırf hükümdar olabilme tutkusu yüzünden düşmanın işgaline açık hâle getirmesi ve nüfuzunu yalnızca kişisel hırsları için kullanması ele alınacaktır. Başka kaynaklara da başvurulan bu çalışmada; dönemin siyasi, sanatsal, musiki durumu da açıklanacaktır.

Seidiye Khanate was established by Seid Khan in 1514, with Yarkent as its capital, and this khanate ruled for one hundred and sixty-four years. Artistic and scientific developments took place in this khanate, which is also called Seidiye Khanate due to the name of its founder, Sultan Seid Khan, and Yarkent Khanate due to the capital being Yarkent. Sons of Mahdum Azam, who was the representative of the Naqshbandi sect, interfered in the affairs of the sect leaders in the state for their personal interests, even collaborating with the Dzungars, they caused the collapse of the Seidiye Khanate. In this study, Seidiye Khanate will be examined within the framework of the historical novel Se'idiye the Unfortunate written by Ehet Turdi. Starting from the establishment of Seidiye Khanate, Apak Hodja’s trying everything to acquire the throne, requesting help without any hesitation from Dalai Lama, the religious leader of Buddhists and Galdan, the leader of Dzungars, making his own motherland Seidiye Khanate open for enemy occupation only for the request of being the ruler and using his fame only for his personal passion will be handled. In this study, which also references other sources, the political, artistic, and musical situation of the period will also be explained.