hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
ATATÜRK’E VERİLEN AD VE UNVANLAR İLE ONA YAKIŞTIRILAN SIFATLAR
ATATURK’S GIVEN NAMES, HIS ADJECTIVES AND NICKNAMES
Yazar: Özçelik, M. Hakan; Güneş, Mustafa
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 58, 2019
Anahtar kelimeler: Atatürk Names,Atatürk nicknames,epithets ; Atatürk Unvanları,Atatürk Sıfatları,Ad,Unvan,Sıfat

Atatürk, sayısız başarılarıve dahi özellikleri ile Türk ulusunu adeta yeniden inşa  etmiş, 20. ve 21. yüzyıl dünya tarihine damgasınıvurmuşkarizmatik bir liderdir.  Atatürk’e doğumundan günümüze kadar, kişiliğinin ve eylemlerininbir sonucu olarak  yerli ve yabancıkişi ve kurumlarca çeşitli ad, sıfat ve unvanlar verilmiştir. Ona  yöneltilen sıfatlar, yakıştırmalar ve lakaplar onunla özdeşleşmiş, insanlık tarihin  hafızasında yerini almıştır. Atatürk’ün yaşamı, her zaman ilgi çekmişve çok sayıda  araştırmaya konu olmuştur. Bu araştırmada, onun yaşamında Mustafa ile başlayıp  Atatürk ile biten isimleri ve bunlarıniteleyen unvan, sıfat, övgü ve lakapları saptanmaya çalışılacak, isimlerin ortaya çıkışsebepleri, yer ve tarihler ile kişiler de  gözetilerek kaynakçalıolarak sentezlenecektir. O yaptıklarıyla tarihte çok az kişiye  nasip olacak güzellikte ve sayıda sıfat ve unvan elde etmiştir. Bu unvan ve/veya  sıfatların tespit edilmesi, anlamlarının kavranmasıve onların elde edilişöykülerinin  belgelerle ortaya çıkarılmasının yerinde olacağı düşünülmüştür.

Atatürk was a carismatic leader, with countless success and genious, closely rebuilt the Turkish nation and left his mark on 20th and 21st centuries. Since his birth, Atatürk had been given many names, attributions and titles by local and foreign persons and institutions, as a consequence of his practices. The attributions and the epithets which imputed to Atatürk, were identified with him and took place in memories of humanity. Atatürk’s life had always been attracted attention and subjected to numerous researchs. In this research, the given names from “Mustafa” to “Atatürk” and the supplemental attributions, titles, compliments and epithets are tried to be identified by paying regard to the place, time and people; the reasons of the names are going to be synthesised by using bibliograpy. Atatürk has acquired something hard to come by to anyone by getting numerous attributions and titles with his practices, like nobody had. It is thought that it would be appropriate to determine the titles and/or epithets, make sense out of them and bring into open the stories of acquiring them.
KIBRIS’TA TÜRK MUKAVEMET TEŞKİLATI VE  RAUF DENKTAŞ
KIBRIS’TA TÜRK MUKAVEMET TEŞKİLATI VE  RAUF DENKTAŞ
Yazar: Yalçın, Emruhan
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 58, 2019
Anahtar kelimeler: Kıbrıs,Enosis,Türk Mukavemet Teşkilatı,Rauf Denktaş,Kıbrıs  Türk Toplumu

Lozan Antlaşması ile Kıbrıs Adası’nın egemenliği resmen İngiltere’ye verilince, Kıbrıs’taki Türk Toplumu sahipsiz bir azınlık durumuna düşmüştür. İkinci Dünya Savaşı sonunda İtalyanlardan alınan, Anadolu’nun uzantısı durumundaki Oniki Ada’nın Yunanlara teslim edilmesi, Yunanların Türk topraklarına karşı beslemekte olduğu iştah ve ihtiraslarının tekrar kabarmasına ve Kıbrıs’a yönelmesine sebep olmuştur. Rumların Enosisi gerçekleştirme zamanının geldiğine inanarak 1963, 1967 yıllarında Kıbrıs’ta Türk toplumuna katliam harekâtına girişmeleri ve her seferinde Türkiye’nin müdahalesi, olayları artık bir Türk-Yunan meselesi haline getirmiştir. Kıbrıs Türkü’nün, Enosise karşı koyabilmek için 1957 yılında kurduğu Türk Mukavemet Teşkilatı’na, 1958 yılında Türkiye’nin müdahil olarak Kıbrıs Türklerini desteklemesi, Kıbrıs’ta muhtemel bir Enosis hareketini engellemiştir. Ne var ki, ne 1960 yılında kurulan bağımsız Kıbrıs Cumhuriyeti, ne de 1974 yılında yapılan Türk Barış Harekâtı Kıbrıs Rumlarının ve Yunanların ihtiraslarına gem vurabilmiştir. Son olarak Kıbrıs Rum Toplumu’nun 2004 yılında “Kıbrıs Cumhuriyeti” olarak AB’ye üye olması, Ada’da Kıbrıs Türkü’nü ülkesiz azınlık durumuna sokmuştur.

Lozan Antlaşması ile Kıbrıs Adası’nın egemenliği resmen İngiltere’ye verilince, Kıbrıs’taki Türk Toplumu sahipsiz bir azınlık durumuna düşmüştür. İkinci Dünya Savaşı sonunda İtalyanlardan alınan, Anadolu’nun uzantısı durumundaki Oniki Ada’nın Yunanlara teslim edilmesi, Yunanların Türk topraklarına karşı beslemekte olduğu iştah ve ihtiraslarının tekrar kabarmasına ve Kıbrıs’a yönelmesine sebep olmuştur. Rumların Enosisi gerçekleştirme zamanının geldiğine inanarak 1963, 1967 yıllarında Kıbrıs’ta Türk toplumuna katliam harekâtına girişmeleri ve her seferinde Türkiye’nin müdahalesi, olayları artık bir Türk-Yunan meselesi haline getirmiştir. Kıbrıs Türkü’nün, Enosise karşı koyabilmek için 1957 yılında kurduğu Türk Mukavemet Teşkilatı’na, 1958 yılında Türkiye’nin müdahil olarak Kıbrıs Türklerini desteklemesi, Kıbrıs’ta muhtemel bir Enosis hareketini engellemiştir. Ne var ki, ne 1960 yılında kurulan bağımsız Kıbrıs Cumhuriyeti, ne de 1974 yılında yapılan Türk Barış Harekâtı Kıbrıs Rumlarının ve Yunanların ihtiraslarına gem vurabilmiştir. Son olarak Kıbrıs Rum Toplumu’nun 2004 yılında “Kıbrıs Cumhuriyeti” olarak AB’ye üye olması, Ada’da Kıbrıs Türkü’nü ülkesiz azınlık durumuna sokmuştur.
ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİNDE YOZGAT’TA  MÜBÂDİL VE MÜLTECİLERİN İSKÂNI  UYGULAMALARI (1923-1938)
ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİNDE YOZGAT’TA  MÜBÂDİL VE MÜLTECİLERİN İSKÂNI  UYGULAMALARI (1923-1938)
Yazar: Erdal, İbrahim
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 59, 2019
Anahtar kelimeler: Yozgat,Mübadil,Mülteci

Lozan görüşmelerinde Türkiye ile Yunanistan arasındaki önemli anlaşmazlıklardan biri olan Türk-Rum mübadelesi meselesi 30 Ocak 1923 tarihinde tarafların karşılıklıolarak imzaladıkları sözleşme ve protokolle çözülmüştür. Türkiye, Balkan ülkelerinden mübadillerin gelmesine ve farklı illerde yerleşmesine izin vermiştir. Aynı şekilde Doğu vilayetlerinden gelen mültecilere de iskân izni verilmiştir. Bu illerden birisi de Ankara iskân bölgesinde yer alan, ziraata hazır toprak ve yerleşime uygun haneye sahip Yozgat’tır. Göçler 1938 yılına kadar sürmüştür. Bu makalede Yozgat bölgesine Balkanlardan ve Doğu vilayetlerinden gelen bütün göçmenlerin iskânları arşiv belgelerine dayalı olarak incelenmiştir.

Lozan görüşmelerinde Türkiye ile Yunanistan arasındaki önemli anlaşmazlıklardan biri olan Türk-Rum mübadelesi meselesi 30 Ocak 1923 tarihinde tarafların karşılıklıolarak imzaladıkları sözleşme ve protokolle çözülmüştür. Türkiye, Balkan ülkelerinden mübadillerin gelmesine ve farklı illerde yerleşmesine izin vermiştir. Aynı şekilde Doğu vilayetlerinden gelen mültecilere de iskân izni verilmiştir. Bu illerden birisi de Ankara iskân bölgesinde yer alan, ziraata hazır toprak ve yerleşime uygun haneye sahip Yozgat’tır. Göçler 1938 yılına kadar sürmüştür. Bu makalede Yozgat bölgesine Balkanlardan ve Doğu vilayetlerinden gelen bütün göçmenlerin iskânları arşiv belgelerine dayalı olarak incelenmiştir.
CUMHURİYETİN İLK YILLARINA AİT  HAPİSHANELER RAPORU ÜZERİNE BİR  DEĞERLENDİRME
CUMHURİYETİN İLK YILLARINA AİT  HAPİSHANELER RAPORU ÜZERİNE BİR  DEĞERLENDİRME
Yazar: Soran, Volkan
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 59, 2019
Anahtar kelimeler: Hapishane,Tevkifhane,Cezaevi,Rapor,Adliye

Bu makale cumhuriyet döneminin başlangıcında hapishanelerin durumunu ele almaktadır. OsmanlıDevleti’nden kalan hapishanelerin belli başlısorunlarına değinilmiştir. Ayrıca hapishaneler üzerine bir rapor da konu edilmiştir. 1931 yılının sonunda hazırlanan bu rapor Türkiye’deki 13 farklıhapishane üzerine yazılmışbir incelemedir. Raporda açıklanan eksiklikler ve sunulan öneriler sonraki birkaç yıl içinde gerçekleştirilen uygulamalarla beraber değerlendirilmiştir. Ortaya çıkan sonuç sorunun büyüklüğü ile gösterilen çabalar arasında kapanmasızor bir mesafe oluştuğudur.

Bu makale cumhuriyet döneminin başlangıcında hapishanelerin durumunu ele almaktadır. OsmanlıDevleti’nden kalan hapishanelerin belli başlısorunlarına değinilmiştir. Ayrıca hapishaneler üzerine bir rapor da konu edilmiştir. 1931 yılının sonunda hazırlanan bu rapor Türkiye’deki 13 farklıhapishane üzerine yazılmışbir incelemedir. Raporda açıklanan eksiklikler ve sunulan öneriler sonraki birkaç yıl içinde gerçekleştirilen uygulamalarla beraber değerlendirilmiştir. Ortaya çıkan sonuç sorunun büyüklüğü ile gösterilen çabalar arasında kapanmasızor bir mesafe oluştuğudur.
İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA  AYVALIK’TA EKMEK MESELESİ
İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA  AYVALIK’TA EKMEK MESELESİ
Yazar: Taşdemir, Serap
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 59, 2019
Anahtar kelimeler: Ayvalık,II. Dünya Savaşı’nda Ayvalık,ekmek karnesi,Ayvalık’ta ekmek karnesi

Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı’na girmemesi ve bu nedenle cephelerde fiili savaşın dışında kalması, siyasal, ekonomik ve sosyal açıdan zor günler geçirmesini engelleyemedi. Aksine, savaşyıllarının zorluklarınıtüm ağırlığıyla yaşadı. Savaşıfırsat bilenlerin faaliyetlerinin de etkisiyle yaşananlar; karaborsa, yiyecek ve mal sıkıntısına neden olurken, hayat pahalılığısadece ekonomik konularıdeğil, sosyal hayatıda etkiledi. İç politikada hükümetleri en zorlayan konu, ordunun ve halkın temel besin maddesi ekmek ihtiyacının karşılanmasıoldu. Ekmek tüketiminin düzenlenmesi için çıkarılan ekmek karnesi uygulamasıve diğer yasalarla halkın ekmeksiz kalmamasıamaçlanırken, uygulamada yaşanan sorunlar savaşbittikten sonra da bu konudaki tartışmaların devam etmesine yol açtı. Bu çalışmada, başta ekmek olmak üzere birçok gıda maddesinin karneye bağlandığısavaşyıllarında Ayvalık’ta yaşanan un ve ekmek sıkıntısıve üretilen çözümlerin toplum üzerindeki ekonomik ve sosyal etkileri ortaya konulacaktır.

Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı’na girmemesi ve bu nedenle cephelerde fiili savaşın dışında kalması, siyasal, ekonomik ve sosyal açıdan zor günler geçirmesini engelleyemedi. Aksine, savaşyıllarının zorluklarınıtüm ağırlığıyla yaşadı. Savaşıfırsat bilenlerin faaliyetlerinin de etkisiyle yaşananlar; karaborsa, yiyecek ve mal sıkıntısına neden olurken, hayat pahalılığısadece ekonomik konularıdeğil, sosyal hayatıda etkiledi. İç politikada hükümetleri en zorlayan konu, ordunun ve halkın temel besin maddesi ekmek ihtiyacının karşılanmasıoldu. Ekmek tüketiminin düzenlenmesi için çıkarılan ekmek karnesi uygulamasıve diğer yasalarla halkın ekmeksiz kalmamasıamaçlanırken, uygulamada yaşanan sorunlar savaşbittikten sonra da bu konudaki tartışmaların devam etmesine yol açtı. Bu çalışmada, başta ekmek olmak üzere birçok gıda maddesinin karneye bağlandığısavaşyıllarında Ayvalık’ta yaşanan un ve ekmek sıkıntısıve üretilen çözümlerin toplum üzerindeki ekonomik ve sosyal etkileri ortaya konulacaktır.
BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NIN BAŞLANGICINDA  TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİNİN BASINA  YANSIMASI
BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NIN BAŞLANGICINDA  TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİNİN BASINA  YANSIMASI
Yazar: Yanardağ, Ayşe
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 59, 2019
Anahtar kelimeler: Osmanlı-Amerika İlişkileri,Birinci Dünya Savaşı,Basın

Amerika Birleşik Devletleri siyasal bağımsızlığını kazandıktan sonra dışpolitikasında Monroe Doktrini’ni izlemiştir. Ancak Birinci Dünya Savaşı başlarken Amerika basınından The New York Times gazetesi, gerekmedikçe siyasal ve askeri ittifaklar kurmayı reddeden Monroe Doktrini’ni tartışmaya başlamıştır. Bu tartışmalar 20.yüzyılda Amerika’nın dış politikasının değişiminin belirtileridir. Dışpolitikasının değişiminde kamuoyunu hazırlamaya yönelik kısmınıbasın üstlenmiştir. Bu bağlamda Amerika’nın Osmanlı Devleti’ne yönelik politikası The New York Times’dan izlenmiştir. Amerika ile ilişkilerin diğer tarafında bulunan Osmanlı Devleti’nin izlediği politika ise Osmanlı basınından Tanin, İkdam, Tercüman-ıHakikat, Servet-i Fünun Ceride-i Sofiye, Polis Mecmuasıincelenerek karşılaştırılmıştır. Osmanlı ve Amerika basınında dikkat çekici bazı örnekler bağlamında Türk-Amerikan ilişkisi açıklanmıştır. Osmanlı’nın kapitülasyonlarıkaldırması, savaş sonrası Osmanlı’nın ne olacağı ve Almanya’nın batırdığıLusitania gemisi ile ilgili haberler hem Osmanlı hem Amerikan basınına yansıyan örneklerdendir. Bu örnekler üzerinden Türk Amerikan ilişkilerinin Birinci Dünya Savaşı’na girerken Monroe Doktrinine uygunluğu sorgulanmış, basının rolü açıklanmıştır.

Amerika Birleşik Devletleri siyasal bağımsızlığını kazandıktan sonra dışpolitikasında Monroe Doktrini’ni izlemiştir. Ancak Birinci Dünya Savaşı başlarken Amerika basınından The New York Times gazetesi, gerekmedikçe siyasal ve askeri ittifaklar kurmayı reddeden Monroe Doktrini’ni tartışmaya başlamıştır. Bu tartışmalar 20.yüzyılda Amerika’nın dış politikasının değişiminin belirtileridir. Dışpolitikasının değişiminde kamuoyunu hazırlamaya yönelik kısmınıbasın üstlenmiştir. Bu bağlamda Amerika’nın Osmanlı Devleti’ne yönelik politikası The New York Times’dan izlenmiştir. Amerika ile ilişkilerin diğer tarafında bulunan Osmanlı Devleti’nin izlediği politika ise Osmanlı basınından Tanin, İkdam, Tercüman-ıHakikat, Servet-i Fünun Ceride-i Sofiye, Polis Mecmuasıincelenerek karşılaştırılmıştır. Osmanlı ve Amerika basınında dikkat çekici bazı örnekler bağlamında Türk-Amerikan ilişkisi açıklanmıştır. Osmanlı’nın kapitülasyonlarıkaldırması, savaş sonrası Osmanlı’nın ne olacağı ve Almanya’nın batırdığıLusitania gemisi ile ilgili haberler hem Osmanlı hem Amerikan basınına yansıyan örneklerdendir. Bu örnekler üzerinden Türk Amerikan ilişkilerinin Birinci Dünya Savaşı’na girerken Monroe Doktrinine uygunluğu sorgulanmış, basının rolü açıklanmıştır.
1923 YILI MİZAH BASININDA KADINLARIN  SEÇME-SEÇİLME HAKKI VE KADINLAR HALK  FIRKASI
1923 YILI MİZAH BASININDA KADINLARIN  SEÇME-SEÇİLME HAKKI VE KADINLAR HALK  FIRKASI
Yazar: Yılmaz, Hadiye
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 59, 2019
Anahtar kelimeler: Kadınlar Halk Fırkası,Nezihe Muhittin,mizah,seçme-seçilme  hakkı.

TBMM’nin 1923 yılında seçim kararı almasıyla birlikte Kadınlar Halk Fırkası’nın kuruluşuna dair çalışmalar hız kazanmış ve 15 Haziran 1923’te Nezihe Muhittin’in önderliğinde fırkanın kuruluşu açıklanmıştır. Fırka’nın kurulmasından iki ay önce 3 Nisan 1923’te, kadınlara siyasi hak verilmesi meselesi Meclis’te tartışma konusu olmuştur. Bolu mebusu Tunalı Hilmi Bey’in, diğer mebuslara, kadınlara seçme ve seçilme hakkı vermedikleri yönündeki sözleri tartışmayı alevlendirmiştir. Meclis’te yaşanan bu tartışma, kadınlara siyasi hak verilmesi meselesinin ve Kadınlar Halk Fırkası girişiminin basına yansımasına neden olmuştur. Bu çalışmada, 1923 yılının şartları ve ortamında, dönemin en etkili mizah yayınları olan Akbaba, Kelebek, Zümrüdü Anka ve Güleryüz dergileri incelenerek, kadınlara siyasi haklarının verilmesi meselesinin dönemin mizah dergilerine nasıl yansımış olduğu ele alınmıştır. Aynı zamanda bu mizah dergilerinin Kadınlar Halk Fırkası’nın kuruluşuna yaklaşımları da ortaya konulmaya çalışılmıştır.

TBMM’nin 1923 yılında seçim kararı almasıyla birlikte Kadınlar Halk Fırkası’nın kuruluşuna dair çalışmalar hız kazanmış ve 15 Haziran 1923’te Nezihe Muhittin’in önderliğinde fırkanın kuruluşu açıklanmıştır. Fırka’nın kurulmasından iki ay önce 3 Nisan 1923’te, kadınlara siyasi hak verilmesi meselesi Meclis’te tartışma konusu olmuştur. Bolu mebusu Tunalı Hilmi Bey’in, diğer mebuslara, kadınlara seçme ve seçilme hakkı vermedikleri yönündeki sözleri tartışmayı alevlendirmiştir. Meclis’te yaşanan bu tartışma, kadınlara siyasi hak verilmesi meselesinin ve Kadınlar Halk Fırkası girişiminin basına yansımasına neden olmuştur. Bu çalışmada, 1923 yılının şartları ve ortamında, dönemin en etkili mizah yayınları olan Akbaba, Kelebek, Zümrüdü Anka ve Güleryüz dergileri incelenerek, kadınlara siyasi haklarının verilmesi meselesinin dönemin mizah dergilerine nasıl yansımış olduğu ele alınmıştır. Aynı zamanda bu mizah dergilerinin Kadınlar Halk Fırkası’nın kuruluşuna yaklaşımları da ortaya konulmaya çalışılmıştır.
MİLLİ MÜCADELE’DE “ARTİN” CEMAL VE FAALİYETLERİ
MİLLİ MÜCADELE’DE “ARTİN” CEMAL VE FAALİYETLERİ
Yazar: Akcan, Erol; Geçikli, Recep Murat
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 60, 2019
Anahtar kelimeler: Artin Cemal,Yüzellilikler,Milli Mücadele,Konya

Cemal Bey, 1862 yılında Antalya’da dünya gelmiştir. Mülkiye Mektebi’ni bitirdikten sonra mülkiyenin farklık ademelerinde görev almıştır. II. Meşrutiyet’in ilanından sonra ortaya çıkan siyasi partilerden Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nda politikaya dahil olmuştur. Bu dönemde, kısa süre hapishanede kalmış ve mülkiyedeki görevine son verilmiştir. Mondros Mütarekesi’nden sonra tekrar valilik görevine başlayan Cemal Bey, I. Damat Ferit Paşa Hükümeti’nde Dahiliye Nazırlığı yapmıştır. Bu görevi sırasındaki uygulamaları ve söylemleri nedeniyle Türk kamuoyunda büyük tepki toplamıştır. Cemal Bey, II. Konya valiliği sırasında ve sonrasında Milli Mücadele’nin inatla karşısında durmuştur. Lozan Antlaşması’nda genel aftan istisna tutulan yüz elli kişi arasında yer alan Cemal Bey, yargılanma sürecindeyken yurt dışına sürgün edilmiştir. Bu çalışmada Cemal Bey’in Milli Mücadele dönemindeki faaliyetleri, arşiv belgelerine, dönemin basınına ve tetkik eserlere dayalı olarak incelenmiştir.

Cemal Bey, 1862 yılında Antalya’da dünya gelmiştir. Mülkiye Mektebi’ni bitirdikten sonra mülkiyenin farklık ademelerinde görev almıştır. II. Meşrutiyet’in ilanından sonra ortaya çıkan siyasi partilerden Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nda politikaya dahil olmuştur. Bu dönemde, kısa süre hapishanede kalmış ve mülkiyedeki görevine son verilmiştir. Mondros Mütarekesi’nden sonra tekrar valilik görevine başlayan Cemal Bey, I. Damat Ferit Paşa Hükümeti’nde Dahiliye Nazırlığı yapmıştır. Bu görevi sırasındaki uygulamaları ve söylemleri nedeniyle Türk kamuoyunda büyük tepki toplamıştır. Cemal Bey, II. Konya valiliği sırasında ve sonrasında Milli Mücadele’nin inatla karşısında durmuştur. Lozan Antlaşması’nda genel aftan istisna tutulan yüz elli kişi arasında yer alan Cemal Bey, yargılanma sürecindeyken yurt dışına sürgün edilmiştir. Bu çalışmada Cemal Bey’in Milli Mücadele dönemindeki faaliyetleri, arşiv belgelerine, dönemin basınına ve tetkik eserlere dayalı olarak incelenmiştir.
ÇOKLU ZEKÂ KURAMI  VE ASKERİ OKUL HAYATININ  ATATÜRK’ÜN LİDERLİĞİNE ETKİLERİ
ÇOKLU ZEKÂ KURAMI  VE ASKERİ OKUL HAYATININ  ATATÜRK’ÜN LİDERLİĞİNE ETKİLERİ
Yazar: Ertan, Temuçin Faik
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 60, 2019
Anahtar kelimeler: Çoklu zekâ kuramı,Eğitim- öğretim,Lider,Mustafa Kemal  Atatürk

Türkçe’de önder ya da şef gibi kavramlarla da açıklanan lider üzerine pek çok çalışma yapılmışve özellikle de eğitim bilimcileri konuya eğitim-öğretim sürecini önceleyerek yaklaşmışlardır. Mustafa Kemal Atatürk, liderlik konusunda belki de üzerine en fazla yazıyazılan, araştırma yapılan ve söz söylenen kişi olmuştur. Ama bu araştırma ve çalışmalardan çoğu, Atatürk’ün liderliğine bir giz, bir sır ya da uhrevi birtakım anlamlar yükleyerek yaklaşmışlardır. Oysa hemen herkes gibi Atatürk’ün de kişiliğinin oluşmasında, lider özelliğinin ön plan çıkmasında genetik faktörler, aile yapısı, okuduğu okullar ve yaşadığıçevre gibi faktörler değişen oranlarda belirleyici olmuştur. Bu bağlamda Atatürk’ün olay ve olgular karşısındaki tutum ve davranışları, onun genetik, sosyal ve pedagojik geçmişinin bir parçasıolarak karşımıza çıkmaktadır. Bu makalede Atatürk’ün liderliği, çoklu zekâ kuramınıöne çıkarılarak ele alınmışve bu çerçevede okul hayatıüzerinden bir inceleme yapılmıştır.

Türkçe’de önder ya da şef gibi kavramlarla da açıklanan lider üzerine pek çok çalışma yapılmışve özellikle de eğitim bilimcileri konuya eğitim-öğretim sürecini önceleyerek yaklaşmışlardır. Mustafa Kemal Atatürk, liderlik konusunda belki de üzerine en fazla yazıyazılan, araştırma yapılan ve söz söylenen kişi olmuştur. Ama bu araştırma ve çalışmalardan çoğu, Atatürk’ün liderliğine bir giz, bir sır ya da uhrevi birtakım anlamlar yükleyerek yaklaşmışlardır. Oysa hemen herkes gibi Atatürk’ün de kişiliğinin oluşmasında, lider özelliğinin ön plan çıkmasında genetik faktörler, aile yapısı, okuduğu okullar ve yaşadığıçevre gibi faktörler değişen oranlarda belirleyici olmuştur. Bu bağlamda Atatürk’ün olay ve olgular karşısındaki tutum ve davranışları, onun genetik, sosyal ve pedagojik geçmişinin bir parçasıolarak karşımıza çıkmaktadır. Bu makalede Atatürk’ün liderliği, çoklu zekâ kuramınıöne çıkarılarak ele alınmışve bu çerçevede okul hayatıüzerinden bir inceleme yapılmıştır.
NEUİLLY BARIŞ ANTLAŞMASI VE  BULGARİSTAN-YUNANİSTAN NÜFUS  MÜBADELESİ (1919-1927)
NEUİLLY BARIŞ ANTLAŞMASI VE  BULGARİSTAN-YUNANİSTAN NÜFUS  MÜBADELESİ (1919-1927)
Yazar: Kamil, İbrahim
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 60, 2019
Anahtar kelimeler: Bulgaristan,Göç,Neuilly BarışAntlaşması,Nüfus Mübadelesi

Bulgaristan, Birinci Dünya Savaşı’na  İttifak Devletleri grubunda katılmışve yenilmiştir. Savaşsonrasıbarışın sağlanmasına yönelik Paris BarışKonferansı’nda bir araya gelen galip devletler Bulgaristan ile azınlıkların temel hak ve hürriyetlerini tanımayıamaç edinmişolan Neuilly BarışAntlaşması’nı27 Kasım 1919 tarihinde imzalamışlardır. BarışAntlaşmasıçerçevesinde Bulgaristan ve Yunanistan arasında bir nüfus mübadelesi yapılması uygun görülmüştür. İki ülke 1920 yılında “Azınlıkların Gönüllü Değişimi Antlaşması’nı” onaylamışlardır. Söz konusu Mübadele Antlaşması, Bulgaristan’daki Yunanlıların Yunanistan’a, Yunanistan’daki Bulgarların Bulgaristan’a, isteğe bağlı olarak göç etmesini karara bağlamıştır. Taraf devletler, bu mübadele sırasında ülkelerindeki mevcut kanunlarda gerekli hukukî değişiklikleri yapmayı, göçü düzenlemeyi ve göçmenlerin taşınır-taşınmaz mallarıile ilgili her türlü kolaylığı göstermeyi vaat etmişlerdir. Bulgaristan-Yunanistan Nüfus Mübadelesi sırasında çeşitli olumsuzluklar ve ekonomik sıkıntılar yaşanmış olmasına rağmen, 1925 yılı sonlarında Bulgaristan’dan Yunanistan’a 46 bin Yunanlı, Yunanistan’dan Bulgaristan’a 123 bin Bulgar göç etmiştir. Bu çalışmada Bulgaristan ile Yunanistan arasında yapılan nüfus mübadelesi ve buna bağlı olarak karşılaşılan sorunlar analiz edilmiştir.

Bulgaristan, Birinci Dünya Savaşı’na  İttifak Devletleri grubunda katılmışve yenilmiştir. Savaşsonrasıbarışın sağlanmasına yönelik Paris BarışKonferansı’nda bir araya gelen galip devletler Bulgaristan ile azınlıkların temel hak ve hürriyetlerini tanımayıamaç edinmişolan Neuilly BarışAntlaşması’nı27 Kasım 1919 tarihinde imzalamışlardır. BarışAntlaşmasıçerçevesinde Bulgaristan ve Yunanistan arasında bir nüfus mübadelesi yapılması uygun görülmüştür. İki ülke 1920 yılında “Azınlıkların Gönüllü Değişimi Antlaşması’nı” onaylamışlardır. Söz konusu Mübadele Antlaşması, Bulgaristan’daki Yunanlıların Yunanistan’a, Yunanistan’daki Bulgarların Bulgaristan’a, isteğe bağlı olarak göç etmesini karara bağlamıştır. Taraf devletler, bu mübadele sırasında ülkelerindeki mevcut kanunlarda gerekli hukukî değişiklikleri yapmayı, göçü düzenlemeyi ve göçmenlerin taşınır-taşınmaz mallarıile ilgili her türlü kolaylığı göstermeyi vaat etmişlerdir. Bulgaristan-Yunanistan Nüfus Mübadelesi sırasında çeşitli olumsuzluklar ve ekonomik sıkıntılar yaşanmış olmasına rağmen, 1925 yılı sonlarında Bulgaristan’dan Yunanistan’a 46 bin Yunanlı, Yunanistan’dan Bulgaristan’a 123 bin Bulgar göç etmiştir. Bu çalışmada Bulgaristan ile Yunanistan arasında yapılan nüfus mübadelesi ve buna bağlı olarak karşılaşılan sorunlar analiz edilmiştir.