COVID-19 Pozitif Olan ve İyileşen Üniversite Öğrencilerinde Travma Sonrası Stres Bozukluğu Riski ve İlişkili Faktörler
Risk of Post-Traumatic Stress Disorder and Associated Factors in University Students Who Are COVID-19 Positive and Recovered
Yazar: Güzel, Aysun; Sezer Balcı, Ayşe
Dergi: Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 11 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: Mental Health Nursing ; Ruh Sağlığı Hemşireliği ; COVID-19,travma sonrası stres bozukluğu riski,üniversite öğrencisi ; College student,COVID-19,risk of post-traumatic stress disorder

Amaç: Bu araştırmanın amacı COVID-19 pozitif olan ve iyileşen üniversite öğrencilerinde Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) riski ve ilişkili faktörlerin belirlenmesidir.Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipteki araştırmanın evrenini bir üniversitenin fakülte ve yüksekokullarında Aralık 2021-Ocak 2022 tarihleri arasında öğrenim gören tüm lisans öğrencileri (N=15.541), örneklemi araştırmaya katılmayı kabul eden 486 öğrenci oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak, Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kısa Ölçeği (TSSB-KÖ), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ), Riskli Davranışlar Ölçeği (RDÖ) kullanılmıştır. Veriler SPSS 25.0 programında yüzdelik, ortalama, tek yönlü varyans analizi, bağımsız örneklem t-testi, korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılarak edilmiştir.Bulgular: Çalışmaya katılanların %77’si kadındır ve TSSB-KÖ toplam puan ortalamaları 15.17±9.40 (min=0, max=36)’dır. Kadınların (p=0.001), kronik hastalığı olanların (p=0.01) ve sigara kullananların (p=0.004) TSSB-KÖ puan ortalamaları yüksek bulunmuştur (p=0.01). ÇÇTÖ toplam, duygusal taciz, fiziksel taciz, duygusal ihmal, cinsel taciz ve aşırı koruma ve kontrol alt boyutları ile TSSB-KÖ puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır. RDÖ ölçeği tüm alt boyutları ile TSSB-KÖ puan ortalaması arasında anlamlı ilişki bulunmuştur.Sonuç: Öğrencilerin yaklaşık beşte birinde travma sonrası stres bozukluğu riski bulunmaktadır.

Aim: This study aims to determine the risk of Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD) and associated factors in university students who are COVID-19 positive and recovered. Material and Methods: The population of this descriptive study consisted of all undergraduate students (N=15.541) studying at a university between December 2021 and January 2022, and the sample consisted of 486 students who agreed to participate in the study. Socio-Demographic Questionnaire Form, Post Traumatic Stress Disorder Short Scale (PTSD-CS), Childhood Trauma Scale (CTS), and Risky Behaviors Scale (RDS) were used as data collection tools. The data were analyzed using the SPSS 25.0 program by percentile, mean, one-way ANOVA, independent sample t-test, correlation, and multiple linear regression analysis.Results: 77% of the participants were women, and the mean PTSD-CS total score was 15.17±9.40 (min=0; max=36). The mean PTSD-CS scores of women (p=0.001), those with chronic diseases (p=0.01), and smokers (p=0.004) were found to be high (p=0.01). There was a statistically significant relationship between CTS total, emotional abuse, physical abuse, emotional neglect, sexual abuse, and overprotection and control sub-dimensions and the mean PTSD-CS scores. A significant relationship was found between all sub-dimensions of the RDS scale and the mean PTSD-CS score.Conclusion: Approximately one-fifth of the students are at risk of post-traumatic stress disorder.