hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Kudüs Mutasarrıfları (1841-1902)
Kudüs Mutasarrıfları (1841-1902)
Yazar: Satış, İhsan
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2016
Anahtar kelimeler: Osmanlı Devleti, Kudüs, Mutasarrıf, Mahalli Yönetim

1841 yılında Kudüs, idari olarak yeninden taksim edilerek, doğrudan merkeze bağlanmıştır. 1871 yılına kadar sancak zaman zaman Sayda ya da Suriye eyaletine bağlansa da bu tarihte vilayet nizamnamesiyle birlikte tekrar doğrudan merkeze bağlanmıştır. Sancağın doğrudan merkeze bağlanmasıyla sancaktaki en büyük mülki amiri olan mutasarrıf da doğrudan merkez tarafından atanmıştır. Mutasarrıfların doğrudan merkez tarafından atanmasıyla mutasarrıfların konum ve yetkilerinde bazı değişiklikler meydana gelmiştir. Bu değişikliklerle birlikte Kudüs mutasarrıfları, eyaletlerdeki vali ile eşit konuma gelmişlerdir. 1841-1902 yılları arasında Kudüs’e atanan mutasarrıflar üzerinde odaklanan bu çalışmada, mutasarrıfların kısa biyografileri, tayin ve azledilmeleri, maaşları ve diğer yöneticilerden farklı olarak aydın yönleri işlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca bu çalışmada mutasarrıfların görev süreleri sırasında meydan gelen olaylar ya da icra ettikleri faaliyetlerden ziyade mutasarrıflar üzerinde odaklanılarak, Kudüs mutasarrıflarının özellikleri ortaya konulmaya çalışılmıştır.

1841 yılında Kudüs, idari olarak yeninden taksim edilerek, doğrudan merkeze bağlanmıştır. 1871 yılına kadar sancak zaman zaman Sayda ya da Suriye eyaletine bağlansa da bu tarihte vilayet nizamnamesiyle birlikte tekrar doğrudan merkeze bağlanmıştır. Sancağın doğrudan merkeze bağlanmasıyla sancaktaki en büyük mülki amiri olan mutasarrıf da doğrudan merkez tarafından atanmıştır. Mutasarrıfların doğrudan merkez tarafından atanmasıyla mutasarrıfların konum ve yetkilerinde bazı değişiklikler meydana gelmiştir. Bu değişikliklerle birlikte Kudüs mutasarrıfları, eyaletlerdeki vali ile eşit konuma gelmişlerdir. 1841-1902 yılları arasında Kudüs’e atanan mutasarrıflar üzerinde odaklanan bu çalışmada, mutasarrıfların kısa biyografileri, tayin ve azledilmeleri, maaşları ve diğer yöneticilerden farklı olarak aydın yönleri işlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca bu çalışmada mutasarrıfların görev süreleri sırasında meydan gelen olaylar ya da icra ettikleri faaliyetlerden ziyade mutasarrıflar üzerinde odaklanılarak, Kudüs mutasarrıflarının özellikleri ortaya konulmaya çalışılmıştır.
CTESIAS'IN ANLATIMLARINDA NİNUS (NEMRUT)
CTESIAS'IN ANLATIMLARINDA NİNUS (NEMRUT)
Yazar: Yıldırım, Ercüment
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2016
Anahtar kelimeler: Ctesias, Ninus, Diodorus Siculus, Ninova, Semiramis

M.Ö. 5. yüzyılda Knidos’da doğan Ctesias, oldukça iyi bir eğitim almış ve hayatını hekimlik yaparak kazanan döneminin önemli simalarından biriydi. Yaklaşık olarak M.Ö. 400 yıllarında Pers ülkesine götürülerek kraliyet ailesine doktor olarak hizmet etmeye başlamıştır. Pers ülkesinde kaldığı dönemde yirmi üç kitaptan oluşan Asur ve Pers tarihlerini yazmıştır. Ninova kentinin kurucusu olan Ninus (Nemrut) hakkında Ctesias genişçe bahsetmiş ve onun anlatımlarını antik yazarlar tarafından sıkça kullanmıştır. Kendisinden önceki tarihçilerin eserlerinden alıntılar yaparak onların eksiklik ve yanlışlıklarını ortaya koymuştur. Ctesias'ın çalışmaları bize ulaşmasa da ondan alıntı yapan diğer Antik çağ yazarlarının eserlerinden anlatımları takip edilebilmektedir. Ctesias'ın anlatımları Hellenizim döneminden Ortaçağ'ın sonuna kadar Asur ve Pers tarihi için temel kaynak olarak görülmüştür. On dokuzuncu yüzyıldan itibaren Asur kentlerinde arkeolojik kazılar yapılıp çivi yazısı okunmaya başlayınca daha önceden büyük kabul gören Ctesias'ın anlatımların hatalı olduğu ortaya çıkmıştır. Ctesias'ın bahsettiği isimler ve olaylar o dönemin çivi yazılı belgelerinde rastlanmamış olması onun inandırıcılığına gölge düşürmüştür. Biz çalışmamızda antik yazarların metinlerini kıyaslayarak Ninus’un hayatındaki önemli gelişmeleri açıklamaya çalışacağız.

M.Ö. 5. yüzyılda Knidos’da doğan Ctesias, oldukça iyi bir eğitim almış ve hayatını hekimlik yaparak kazanan döneminin önemli simalarından biriydi. Yaklaşık olarak M.Ö. 400 yıllarında Pers ülkesine götürülerek kraliyet ailesine doktor olarak hizmet etmeye başlamıştır. Pers ülkesinde kaldığı dönemde yirmi üç kitaptan oluşan Asur ve Pers tarihlerini yazmıştır. Ninova kentinin kurucusu olan Ninus (Nemrut) hakkında Ctesias genişçe bahsetmiş ve onun anlatımlarını antik yazarlar tarafından sıkça kullanmıştır. Kendisinden önceki tarihçilerin eserlerinden alıntılar yaparak onların eksiklik ve yanlışlıklarını ortaya koymuştur. Ctesias'ın çalışmaları bize ulaşmasa da ondan alıntı yapan diğer Antik çağ yazarlarının eserlerinden anlatımları takip edilebilmektedir. Ctesias'ın anlatımları Hellenizim döneminden Ortaçağ'ın sonuna kadar Asur ve Pers tarihi için temel kaynak olarak görülmüştür. On dokuzuncu yüzyıldan itibaren Asur kentlerinde arkeolojik kazılar yapılıp çivi yazısı okunmaya başlayınca daha önceden büyük kabul gören Ctesias'ın anlatımların hatalı olduğu ortaya çıkmıştır. Ctesias'ın bahsettiği isimler ve olaylar o dönemin çivi yazılı belgelerinde rastlanmamış olması onun inandırıcılığına gölge düşürmüştür. Biz çalışmamızda antik yazarların metinlerini kıyaslayarak Ninus’un hayatındaki önemli gelişmeleri açıklamaya çalışacağız.
Yusuf Ayönü, Selçuklular ve Bizans, Türk Tarih Kurumu
Yusuf Ayönü, Selçuklular ve Bizans, Türk Tarih Kurumu
Yazar: Uzun, Kâzım
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2016
Anahtar kelimeler: Yusuf,Ayönü,Selçuklular

taşımakta ve Türkiye Selçuklu sultanları I. Mesud’un tahta çıkışından II. Kılıçarslan’ın  hâkimiyetinin nihayete erdiği tarihler arasındaki ilişkileri konu edinmektedir. Bilindiği  üzere bu dönem, özelde Selçuklu genelde ise Türk tarihi açısından son derece ciddi bir  önemi haiz olup, bu önem Türklerin artık Anadolu’dan çıkartılamayacağının Bizans  tarafından kesin olarak anlaşılmasından ileri gelmektedir. Bizans gibi güçlü bir  imparatorluğun bu fikri kabullenmesi doğal olarak kolay olmamış ve nihayet, bu  kabullenme durumu uzun ve şiddetli bir mücadele safhasının neticesinde  gerçekleşmiştir. İlgili bölümde görüldüğü üzere, zaman zaman çeşitli anlaşma ve  ittifaklarla yumuşasa da bu yoğun mücadele hali bu dönemde de taraflar arasındaki  ilişkilerin genel özelliğini teşkil eder durumdadır. Mevzubahis mücadelelerin vardığı  nokta 1176 yılındaki Myrikephalon savaşı olup, bu savaş işaret ettiğimiz üzere,  Bizans’ın Türkleri Anadolu’dan çıkarma konusundaki ümitlerini nihayete erdirmiş ve  doğurduğu sonuçlar itibariyle de Malazgirt hezimetinden sonra yaşanan sürecin  tamamlayıcısı olmuştur

taşımakta ve Türkiye Selçuklu sultanları I. Mesud’un tahta çıkışından II. Kılıçarslan’ın  hâkimiyetinin nihayete erdiği tarihler arasındaki ilişkileri konu edinmektedir. Bilindiği  üzere bu dönem, özelde Selçuklu genelde ise Türk tarihi açısından son derece ciddi bir  önemi haiz olup, bu önem Türklerin artık Anadolu’dan çıkartılamayacağının Bizans  tarafından kesin olarak anlaşılmasından ileri gelmektedir. Bizans gibi güçlü bir  imparatorluğun bu fikri kabullenmesi doğal olarak kolay olmamış ve nihayet, bu  kabullenme durumu uzun ve şiddetli bir mücadele safhasının neticesinde  gerçekleşmiştir. İlgili bölümde görüldüğü üzere, zaman zaman çeşitli anlaşma ve  ittifaklarla yumuşasa da bu yoğun mücadele hali bu dönemde de taraflar arasındaki  ilişkilerin genel özelliğini teşkil eder durumdadır. Mevzubahis mücadelelerin vardığı  nokta 1176 yılındaki Myrikephalon savaşı olup, bu savaş işaret ettiğimiz üzere,  Bizans’ın Türkleri Anadolu’dan çıkarma konusundaki ümitlerini nihayete erdirmiş ve  doğurduğu sonuçlar itibariyle de Malazgirt hezimetinden sonra yaşanan sürecin  tamamlayıcısı olmuştur
Türkiye Cumhuriyeti’nin Kuruluş Yıllarında Kıbrıs’ta Eğitim Teşkilatı:  Kıbrıs Şehbenderi Asaf Bey’in Raporu
The Organization of Education in Cyprus in years of Foundation of Turkish Republic: Report of Mr. Asaf, Cyprus Consul
Yazar: Çapa, Mesut
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: Asaf Bey, Kıbrıs Şehbenderliği, Türk maarifi, Rum maarifi, Kazım Nami

Türkiye Cumhuriyeti tarafından 10 Temmuz 1925 tarihinde Larnaka’da bir konsolosluk açıldı. Denizcilikten emekli Asaf Bey buraya Konsolos (şehbender) olarak atandı. Türkiye Cumhuriyeti’nin ideallerine bağlı olan Asaf Bey, Kıbrıs’ın genel durumu ve Kıbrıs Türkleriyle ilgili raporlar hazırladı. Milli Eğitim Bakanlığı’na gönderdiği 24 Nisan 1927 tarihli raporda, Kıbrıs’ta Türk ve Rum toplumlarının eğitim hayatından bahsedilmektedir. Raporda ayrıca, Türkiye’den gelen Türk Lisesi Müdürü Kâzım Nami (Duru) Bey ile Kız Lisesi Müdiresi Suad Said Hanım hakkındaki intibalarına da yer verilmiştir. Makalede, günümüz yazısına çevirdiğimiz bu rapor çerçevesinde, Kıbrıs’ta eğitim hayatı ve teşkilatından bahsedilecektir

A consulate was opened in Larnaca by the Republic of Turkey on July 10, 1925. Mr. Asaf, retired from Marine Consul was appointed here as a consul. Mr. Asaf connected to the ideals of the Republic of Turkey, has prepared reports on the overall situation of Cyprus and Turkish Cypriots. The report sent to the Ministry of Education dated April 24, 1927 included educational life of the Greek and Turkish communities in Cyprus. The report also includes impressions about the Mr. Kazim Nami, Turkish High School Director, and Mrs. Suad Said, Girls High School Headmistress. In this article, it will be mentioned the life and organization of education in Cyprus in the framework of this report which is translated into today's text.
Persian Language as Vehicle of Islamic Cultural Memory in Ottoman Bosnia
Persian Language as Vehicle of Islamic Cultural Memory in Ottoman Bosnia
Yazar: Gacanın, Sabaheta
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: İslam Kültürü, Fars dili, Bosna, Osmanlı Devleti, kültürel hafıza

This work represents an attempt to point out, within the framework of Islamic culture and civilisation in the Balkans, at a segment of creativity of Bosnians in the Persian language and a segment influenced by Persian culture within the Bosnian territory. Islam is not only a religion but also a civilisation and culture, which by the means of Ottoman conquest and Ottoman Rule came to Bosnia and Herzegovina. As Ottomans were in science and philosophy, in literature especially, very much influenced by Persians, they also left a trace on the culture of Bosnia and Herzegovina, on literary tradition especially. Numerous manuscripts of different Persian works have also been preserved in manuscript collections all over Bosnia and Herzegovina. That is an indicator of interest (curiosity) Bosnians had for creativity in this language. Although there were mostly copies of poetry, since Persian enjoyed a reputation as a language of poetry in Bosnia, other fields were also represented, such as: dictionaries, handbooks for teaching Persian, grammars and other in this copies. The Islamic civilisation circle and the Ottoman Empire respectively, as representative of this circle in this area were cultural and historical and languages bridge that have spanned time and space, and joined the civilisation of the outermost East and the outermost West of the Ottoman Empire. This civilisation bridge has been lasting to this very day.

This work represents an attempt to point out, within the framework of Islamic culture and civilisation in the Balkans, at a segment of creativity of Bosnians in the Persian language and a segment influenced by Persian culture within the Bosnian territory. Islam is not only a religion but also a civilisation and culture, which by the means of Ottoman conquest and Ottoman Rule came to Bosnia and Herzegovina. As Ottomans were in science and philosophy, in literature especially, very much influenced by Persians, they also left a trace on the culture of Bosnia and Herzegovina, on literary tradition especially. Numerous manuscripts of different Persian works have also been preserved in manuscript collections all over Bosnia and Herzegovina. That is an indicator of interest (curiosity) Bosnians had for creativity in this language. Although there were mostly copies of poetry, since Persian enjoyed a reputation as a language of poetry in Bosnia, other fields were also represented, such as: dictionaries, handbooks for teaching Persian, grammars and other in this copies. The Islamic civilisation circle and the Ottoman Empire respectively, as representative of this circle in this area were cultural and historical and languages bridge that have spanned time and space, and joined the civilisation of the outermost East and the outermost West of the Ottoman Empire. This civilisation bridge has been lasting to this very day.
1662 Yılında Uyvar Seferi İçin Hazırlanan Sürsat Defteri
1662 Yılında Uyvar Seferi İçin Hazırlanan Sürsat Defteri
Yazar: Koçak, Zülfiye; Amedoski, Dragana
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2016

Osmanlı Devleti’nin batıda Viyana’ya en yakın kurdukları eyalet ve o eyaletin merkezinin adı olan Uyvar, günümüzde Güneybatı Slovakya’da yer alan ve Slovakça “Nové Zámky”, Macarca “Érsekújvár" ve Almanca "Neuhäusel" adlarıyla tanınan bir kenttir. Kanuni Sultan Süleyman devrinde 1541 yılında Budin’in ve 1543’te Estergon, Şıkloş ve İstonii Belgrad kalelerini alınmasıyla Tuna’nın ötesine geçildi. Bu seferleri müteakip 1544’de Nograt, Hatvan ve Seçen kalelerinin alınmasıyla bölgedeki Osmanlı egemenliği giderek arttı. Estergon başpisikoposu arazilerini Osmanlı akınlarına karşı korumak amacıyla Várday Pál Niyitra nehrinin sol kıyısında 1545’te şehrin çekirdeğini oluşturan bir palanka inşa etti ve bu palankaya kurucusuna izafen Ersekujvár denildi. Yapılan palanka zamanla Türk akınlarına karşı güçlü bir duruş sergileyemedi. 1600 yılında sadrazam İbrahim Paşa’nın bölgedeki faaliyetleri sırasında, Tatar kuvvetleri kale önüne kadar gitmiş ve bol ganimetle geri dönmüştü.

Osmanlı Devleti’nin batıda Viyana’ya en yakın kurdukları eyalet ve o eyaletin merkezinin adı olan Uyvar, günümüzde Güneybatı Slovakya’da yer alan ve Slovakça “Nové Zámky”, Macarca “Érsekújvár" ve Almanca "Neuhäusel" adlarıyla tanınan bir kenttir. Kanuni Sultan Süleyman devrinde 1541 yılında Budin’in ve 1543’te Estergon, Şıkloş ve İstonii Belgrad kalelerini alınmasıyla Tuna’nın ötesine geçildi. Bu seferleri müteakip 1544’de Nograt, Hatvan ve Seçen kalelerinin alınmasıyla bölgedeki Osmanlı egemenliği giderek arttı. Estergon başpisikoposu arazilerini Osmanlı akınlarına karşı korumak amacıyla Várday Pál Niyitra nehrinin sol kıyısında 1545’te şehrin çekirdeğini oluşturan bir palanka inşa etti ve bu palankaya kurucusuna izafen Ersekujvár denildi. Yapılan palanka zamanla Türk akınlarına karşı güçlü bir duruş sergileyemedi. 1600 yılında sadrazam İbrahim Paşa’nın bölgedeki faaliyetleri sırasında, Tatar kuvvetleri kale önüne kadar gitmiş ve bol ganimetle geri dönmüştü.
Morris Rossabi, Kubilay Han
Morris Rossabi, Kubilay Han
Yazar: Acar, Serkan
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: Morris,Rossabi,Kubilay,Han

XIX. yüzyılın başlarından itibaren, gerek Batılı akademik çevrelerde gerekse Türkiye’de, Moğollar ile alâkalı bir önyargının mevcudiyeti tarih ilmi ile uğraşan herkesin malûmudur. Hiç kuşku yok ki, kadimden süregelen bu marazî algının temel dayanağı Moğolların istila ettikleri bölgelerde uygulamış oldukları zulümler idi. Bütün bunlara muhtelif lisanlarda telif edilen ortaçağ kaynaklarındaki mübalağa yüklü anlatılar ve vahşet sahneleri de eklenince Moğolların insanlık tarihine yaptıkları katkılar doğal olarak görmezden gelindi. Fakat Boris Yakovleviç Vladimirtsov (1884-1931) ve Georgiy Vladimiroviç Vernadskiy (1887-1973) gibi büyük tarihçiler sayesinde, Moğolların hüküm sürdükleri topraklarda askerî teşkilattan yönetim tarzına ve ticaretten sanata varıncaya kadar pek çok sahada mühim gelişmeleri tetikledikleri anlaşıldı. Avrupa ile Uzakdoğu arasında bir köprü vazifesi gören Moğollar, Pax Mongolica’yı tesis etmek suretiyle Avrasya’yı cazibe merkezi haline getirdiler

XIX. yüzyılın başlarından itibaren, gerek Batılı akademik çevrelerde gerekse Türkiye’de, Moğollar ile alâkalı bir önyargının mevcudiyeti tarih ilmi ile uğraşan herkesin malûmudur. Hiç kuşku yok ki, kadimden süregelen bu marazî algının temel dayanağı Moğolların istila ettikleri bölgelerde uygulamış oldukları zulümler idi. Bütün bunlara muhtelif lisanlarda telif edilen ortaçağ kaynaklarındaki mübalağa yüklü anlatılar ve vahşet sahneleri de eklenince Moğolların insanlık tarihine yaptıkları katkılar doğal olarak görmezden gelindi. Fakat Boris Yakovleviç Vladimirtsov (1884-1931) ve Georgiy Vladimiroviç Vernadskiy (1887-1973) gibi büyük tarihçiler sayesinde, Moğolların hüküm sürdükleri topraklarda askerî teşkilattan yönetim tarzına ve ticaretten sanata varıncaya kadar pek çok sahada mühim gelişmeleri tetikledikleri anlaşıldı. Avrupa ile Uzakdoğu arasında bir köprü vazifesi gören Moğollar, Pax Mongolica’yı tesis etmek suretiyle Avrasya’yı cazibe merkezi haline getirdiler
Geçmişten Günümüze Beydağ Araştırmaları Sempozyumu
Geçmişten Günümüze Beydağ Araştırmaları Sempozyumu
Yazar: Günay, Vehbi
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: Geçmişten,Günümüze,Beydağ

Beydağ, Ege bölgesinde, Küçük Menderes nehri havzasında, deniz seviyesinden 235 m. râkımda İzmir’in bir ilçesidir. Kuzeyi Bozdağlar, güneyi Aydın sıradağları ile çevrelenmiş olan ovanın üzerinde yer almaktadır. Topraklarında, eski ve ortaçağa ait olmak üzere, ‘Palaiapolis’ adlı kent, kale kalıntıları, bazilika, kaya mezarları ve tümülüsler barındıran ilçe, bir Türk yerleşim birimi olarak ‘Balyanbolu/Balyambolu’ isimleriyle anılmış, şimdiki adı 1926 yılında güneyinde yer alan Bey dağlarına izafeten verilmiştir. Halen, 12.276 (ADNKS-2015) kişilik toplam nüfusu (2012 sayımına göre; ilçe merkezi 5.612, kırsal nüfus 6.954) bulunan Beydağ’ın 21 adet köyü mevcuttur.

Beydağ, Ege bölgesinde, Küçük Menderes nehri havzasında, deniz seviyesinden 235 m. râkımda İzmir’in bir ilçesidir. Kuzeyi Bozdağlar, güneyi Aydın sıradağları ile çevrelenmiş olan ovanın üzerinde yer almaktadır. Topraklarında, eski ve ortaçağa ait olmak üzere, ‘Palaiapolis’ adlı kent, kale kalıntıları, bazilika, kaya mezarları ve tümülüsler barındıran ilçe, bir Türk yerleşim birimi olarak ‘Balyanbolu/Balyambolu’ isimleriyle anılmış, şimdiki adı 1926 yılında güneyinde yer alan Bey dağlarına izafeten verilmiştir. Halen, 12.276 (ADNKS-2015) kişilik toplam nüfusu (2012 sayımına göre; ilçe merkezi 5.612, kırsal nüfus 6.954) bulunan Beydağ’ın 21 adet köyü mevcuttur.
Antik Dönemde Anadolu’da Kadın
Antik Dönemde Anadolu’da Kadın
Yazar: Üreten, Hüseyin
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 2, 2017
Anahtar kelimeler: Antik Dönem,Kadın,Anadolu

Ege Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Nuran Şahin’in Edebiyat Fakültesi yayını olarak Ege Üniversitesi Basımevi’nden çıkarılan “Antik Dönemde Anadolu’da Kadın” adlı yapıtında, yazarın da “Sunuş” kısmında da belirttiği üzere, Anadolu kadınının doğumu ile başlayan yazgısından, ölümüne değin süren uzun soluklu yaşam serüvenindeki sosyo-kültürel, ekonomik ve politik statüsünün irdelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda araştırmada Anadolu kökenli arkeolojik malzemenin yanı sıra epigrafik ve numismatik malzemeden de yararlanılmıştır. Ancak Arkaik ve Klasik dönemlere ait bilgilerin az olması nedeniyle, Şahin’in de belirtmiş olduğu üzere, çalışmada ağırlıklı olarak Hellenistik ve Roma Dönemi verileri kullanılmıştır. Öte yandan antik yazarların günümüze ulaşan eserlerinde Anadolu kadını konusundaki bilgiler de yetersiz olduğundan sıklıkla Atina ve Sparta toplumlarındaki kadınla ilişkili yazınsal kaynaklardan yararlanılmıştır. Böylece Ege’nin iki yakasındaki kadınların bir tür karşılaştırmasının yapıldığı, her kadının kendi yaşamından bazı kareleri –ev hanımı, entelektüel kadın [Sappho], yönetici kadın [II. Artemisia]- ya da erkek egemen toplumun kadına biçtiği rollerden birini –sadık eş [Penelope], aldatan kadın [Helena], günah keçisi [Pandora]- bulacağı güzel bir yapıt ortaya çıkmıştır.

Ege Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Nuran Şahin’in Edebiyat Fakültesi yayını olarak Ege Üniversitesi Basımevi’nden çıkarılan “Antik Dönemde Anadolu’da Kadın” adlı yapıtında, yazarın da “Sunuş” kısmında da belirttiği üzere, Anadolu kadınının doğumu ile başlayan yazgısından, ölümüne değin süren uzun soluklu yaşam serüvenindeki sosyo-kültürel, ekonomik ve politik statüsünün irdelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda araştırmada Anadolu kökenli arkeolojik malzemenin yanı sıra epigrafik ve numismatik malzemeden de yararlanılmıştır. Ancak Arkaik ve Klasik dönemlere ait bilgilerin az olması nedeniyle, Şahin’in de belirtmiş olduğu üzere, çalışmada ağırlıklı olarak Hellenistik ve Roma Dönemi verileri kullanılmıştır. Öte yandan antik yazarların günümüze ulaşan eserlerinde Anadolu kadını konusundaki bilgiler de yetersiz olduğundan sıklıkla Atina ve Sparta toplumlarındaki kadınla ilişkili yazınsal kaynaklardan yararlanılmıştır. Böylece Ege’nin iki yakasındaki kadınların bir tür karşılaştırmasının yapıldığı, her kadının kendi yaşamından bazı kareleri –ev hanımı, entelektüel kadın [Sappho], yönetici kadın [II. Artemisia]- ya da erkek egemen toplumun kadına biçtiği rollerden birini –sadık eş [Penelope], aldatan kadın [Helena], günah keçisi [Pandora]- bulacağı güzel bir yapıt ortaya çıkmıştır.
İtalyan Raporlarında Balkan Savaşları 1912- 1913
İtalyan Raporlarında Balkan Savaşları 1912- 1913
Yazar: Çelebi, Mevlüt
Dergi: Tarih İncelemeleri Dergisi, Vol. 31 No. 2, 2017
Anahtar kelimeler: Italy,The Balkan Wars ; İtalya,Balkan Savaşları,1912- 1913

Osmanlı Devleti’nin dağılmasına yol açan gelişmelerin başında Balkan Savaşları gelmektedir. Aslında, Balkan Savaşlarını, başka bir savaştan, Trablusgarp Savaşı’ndan ayrı düşünmek de çok doğru değildir. İki savaşın iç içe geçmişliğini iki açıdan değerlendirmek mümkündür. İlki, Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’ta İtalyanlarla savaşıyor olmasını Balkan devletlerinin bir fırsat olarak görmesidir. İkincisi de, İtalyanların, Osmanlı Devleti’nin Balkan ülkeleriyle savaşa başlamasını fırsata dönüştürmek istemesidir. Olaylar, her iki gelişmenin de yaşandığını göstermektedir. Gerçekten de özellikle İtalyanlar, Osmanlı Devleti’ni, Libya Savaşı lehine gelişmiyor olmasına rağmen, barışa zorladı ve Uşi Antlaşması ile Trablusgarp Savaşı resmi olarak sona erdi. Ne var ki, İtalyanlar, antlaşmanın, Nisan-Mayıs 1912’de işgal ettiği Rodos ve 12 Ada’nın tahliye edilmesi gibi, aleyhlerine olan maddelerinin hemen uygulanmamasından faydalanarak, daha sonrasında fiili bir durum yarattılar ve adaları egemenliklerine aldılar.

Osmanlı Devleti’nin dağılmasına yol açan gelişmelerin başında Balkan Savaşları gelmektedir. Aslında, Balkan Savaşlarını, başka bir savaştan, Trablusgarp Savaşı’ndan ayrı düşünmek de çok doğru değildir. İki savaşın iç içe geçmişliğini iki açıdan değerlendirmek mümkündür. İlki, Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’ta İtalyanlarla savaşıyor olmasını Balkan devletlerinin bir fırsat olarak görmesidir. İkincisi de, İtalyanların, Osmanlı Devleti’nin Balkan ülkeleriyle savaşa başlamasını fırsata dönüştürmek istemesidir. Olaylar, her iki gelişmenin de yaşandığını göstermektedir. Gerçekten de özellikle İtalyanlar, Osmanlı Devleti’ni, Libya Savaşı lehine gelişmiyor olmasına rağmen, barışa zorladı ve Uşi Antlaşması ile Trablusgarp Savaşı resmi olarak sona erdi. Ne var ki, İtalyanlar, antlaşmanın, Nisan-Mayıs 1912’de işgal ettiği Rodos ve 12 Ada’nın tahliye edilmesi gibi, aleyhlerine olan maddelerinin hemen uygulanmamasından faydalanarak, daha sonrasında fiili bir durum yarattılar ve adaları egemenliklerine aldılar.