hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Osmanlı Dönemi Balkan Tarihine Dair Önemli Bir Kaynak: Derdest Defterleri
An Important Source About Balkan History in the Ottoman Period: Derdest Registers
Yazar: Özünlü, Emine Erdoğan
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 4 No. 7, 2015
Anahtar kelimeler: The Ottoman State, Balkans, timar system, Derdest registers, Vılçıtrın. ; Osmanlı Devleti, Balkanlar, Timar sistemi, Derdest defterleri, Vılçıtrın.

Derdest defterleri, Osmanlı timar düzeni hakkında önemli veriler içeren defter serilerinden birini oluşturmaktadır. Bu defterlerde dirlik türleri, dirlik gelirlerini oluşturan yerler ve gelirleri, dirlik sahiplerinin adları, meslekleri/nitelikleri, sahip oldukları hisse sayısı, berat tarihleri ve hatta o dönemin şartlarına göre fotoğrafik görünüşleri (resimleri) bulunmaktaydı. Bu defter grubu, başta Anadolu olmak üzere timar sisteminin uygulandığı bölgeler açısından özellikle de Balkan coğrafyası açısından dikkate değer bilgileri ihtiva etmektedir. Bu makalede, 489 numaralı Vılçıtrın defteri örneğinde derdest defterlerinin Osmanlı timar sistemi açısından olduğu kadar Balkan tarihi açısından da sahip olduğu öneme ve kaynak değerine değinilmiştir. Bu suretle söz konusu çalışma, üzerinde pek çalışılmayan bir kaynak grubunun önemini gözler önüne sermeye ve bir anlamda da Osmanlı dönemi Balkan çalışmalarına katkı sağlamayı hedeflemektedir.

Derdest registers form one of the notebook series which bear important information about the Ottoman timar system (manorialism). In these notebooks, types of dirlik (fief), places that made up dirlik income, and their incomes, names of the owners of dirlik, their professions/characteristic, the number of the share they held, dates of charter, and even photographic appearances (pictures) according to the conditions of the period were placed. This group of notebook contains precious information concerning the regions, especially Balkan geography, in which the timar system was practiced. In this article, the importance and source value of Derdest registers in the sample of Vılçıtrın notebook, numbered 489, has been evaluated. Thus, this study aims to reveal the importance of a source group which has scarcely been analyzed and in a way to contribute to the Ottoman period Balkan studies.
İlkçağ Anadolu Efsanelerinin “En Güzel i”: Troyalı Helena
“The Most Beautiful One” in the Ancient Anatolian Legends: Helen of Troy
Yazar: Demiralp, Didem
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 4 No. 7, 2015
Anahtar kelimeler: Helen, Homer, Herodotus, Gorgias, Anatolia. ; Helena, Homeros, Herodot, Gorgias, Anadolu.

İlkçağ Anadolu’sunun Troya kentinde gerçekleşen ve Homeros’un “İlyada” destanına da konu olan “Troya savaşı”; rivayete göre, güzeller güzeli bir kadın olan Helena uğruna çıkmış. Aslen Yunanlı olduğu halde Troyalı olarak bilinen Helena’nın yaşamı, daha çok, Homeros’un anlatısıyla bilinir. Oysa onun öyküsü; İlkçağ yazınında çok farklı biçimlerde dile getirilmiş. Bu çalışmada amacımız; halk ozanı Homeros’tan tarihçi Herodot’a, tragedya yazarı Euripides’ten, filozof Gorgias’a uzanan süreçte Helena’nın öyküsünün değişik anlatımlarını sunmaktır.

“The war of Troy” that took place in the city of Troy in Ancient Anatolia and also became the subject of Homer’s “Iliad” was rumored to be occured because of beautiful Helen. She was a Greek woman but known as Trojan. Her story was known mostly as it was described by Homer. But her tale was told in many different ways in Ancient literature. The aim of this study is to reveal some of these different versions of the story as it was reflected over a long time span from Homer the poet to Herodotus the historian, from Euripides the tragedian to Gorgias the philosopher.
Ana Hatlarıyla Friglerde Din
A General View On Religion In The Phrygs
Yazar: Birecikli, Fatma
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 4 No. 7, 2015
Anahtar kelimeler: Phryg, Religion, Tumulus, Gordion, Kybele. ; Frig, Din, Tümülüs, Gordion, Kybele.

Bu çalışmada, Frig Devletinde dini düşünce ve hayat hakkında genel bir değerlendirme yapılmıştır. Din bir toplumun en önemli değerlerindendir. Bilindiği üzere M.Ö.13. yüzyılın sonlarından itibaren Anadolu’da yaşadığı anlaşılan, fakat MÖ.8. yüzyılda büyük bir güç haline gelen Frigler, başta Hititler olmak üzere, Mitanni gibi M.Ö.2. binyılın büyük devletlerini çökerten Ege göçlerinden sonra Anadolu’nun siyasi güçlerinden biri olmuştur. Frigler’in bugün artık Herodotos ve Strabon’un da bildirdikleri gibi Trak asıllı bir kavim oldukları çağımız bilginlerinin çoğu tarafından kabul edilmiştir. Arkeolojik buluntularda ise Trakya ve Makedonya’daki Tümülüsler ve içlerindeki eşyalarla Frigler’in kullandıkları eşyalar benzerlikler göstermektedir. Arkeolojik kanıtlar antik zamanlarda Frigler’in Ana Tanrıça dedikleri inançlarına dair bulgular ortaya koymuştur. Frigler tarafından Kybele (Cybele) olarak bilinen büyük Frig Ana Tanrıçası Anadolu’da doğa tanrılarından sadece biri idi.

This study includes general assessment of information about the religional thought and life in the Kingdom of Phrygia. Religion is the most important value of a society. As it known the Phrygians have a special place in Anatolia. They have appeared in Anatolia from the end of the 13th century B.C. and became a major power in the 8th century B.C. They became a political power of Anatolia after Sea Peoples Migration which destroyed such great states of the Second Millennium B.C. as Hittites, Mittannies. It has already been accepted by many of the contemporary scholars that Phrygians was a tribe of Thrac origin as we are informed by Herodotos and Strabon. Also as far as archeological excavations indicated that there are indications that the artifacts used by tumulus in Thracian and Macedonia were similar to those used by Phrygians. In ancient times, archaeological evidence for Phrygian religious cult indicates that the major divinity was Mother Goddess known to the Phrygians as Kybele (or Cybele) was the great Phrygian Mother of the Gods, a primal nature goddess of Anatolia.
Kemalizm’in Model Ders Kitabı: Vatandaş İçin Medeni Bilgiler
Kemalism Model Lesson Book: Civilized Knowledges For The Citizen
Yazar: Gürses, Fatma
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 4 No. 7, 2015
Anahtar kelimeler: Civilized Knowledges for the Citizen, Citizenship, Kemalism, Nationalism, Education. ; Vatandaş İçin Medeni Bilgiler, Vatandaşlık/Yurttaşlık, Kemalizm, Milliyetçilik, Eğitim

Cumhuriyet’in kuruluş yılları, ulus-devlet ideolojisinin çerçevesini belirleyen, tarih ve vatandaşlığa ilişkin araştırmaların yapıldığı yıllar olmuştur. Yurttaşlık Bilgisi ders kitapları, ulus-devletin vatandaşını yaratmada temel metinler olarak Türkiye tarihinde yer almıştır. Bu bağlamda çalışmamız, ilk kez 1931 yılında yayınlanan, vatandaşlık kavramının oluşumuna kaynaklık eden Vatandaş İçin Medeni Bilgiler kitabının biçimlenmesini, kapsamını ve Türk siyasal yaşamındaki izlerini göstermeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, kitabın yazarı Afet İnan tanıtılmış, kitabın hangi süreçlerden ve kaynaklardan yararlanarak derlendiği gösterilmiştir. Ayrıca Kemalizm’in model bir ders kitabı olarak oluşturmayı hedeflediği vatandaş tanımı, kitaplardan alınan örneklerle açıklanmaya çalışılmıştır. Millet tanımı çerçevesinde, Cumhuriyet’in kurucu kadrosunun, vatandaşta temel hangi argümanları kullandığı incelenmiştir. Elde edilen veriler çerçevesinde Vatandaş İçin Medeni Bilgiler’in, yurttaşlık kavramını belirlemedeki etkisi değerlendirilmiştir.

İn the first years of Rebuplic, the researches related to history and citizenships and also identifying the frame ofNation-Goverment ideology are made. Citizenship civics lesson boks as main texts in creating Nation-Goverment citizenship are to be in Turkish history. So this study aims to give a shape the Civilized Knowledges for the Citizen book which helps forming concept of citizenship and published to show its embrace and its traces in political life ofTurkish. İn this study, the writer of the book, Afet İnan, is introduced and it is showed that the book is gathered together by using which sourches and proccesses. İt explains the definition of citizenship which Kemalism as a model lesson book aims to form with the help of the examples from the book. According to the definition of nation, it is researched that the founder staff of Republic used which main arguement in the citizenship. According to the gotten datas, it is evaluated the effect of Civilized Knowledges for the Citizen on the identifying citizenship concept.
Osmanlı Ermenilerinin 1915’teki Tehciri: Bir Değerlendirme
Ottoman Armenians and The 1915 Event of Displacement: A Criticism
Yazar: Çiçek, Kemal
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 3 No. 6, 2015
Anahtar kelimeler: Armenians, Ottoman Empire, Armenian Question, Forcible migrations ; Ermeniler, Osmanlı İmparatorluğu, Ermeni Meselesi, Tehcir.

Bu makalede 1915 olaylarına dair araştırmalardaki metot eksiklikleri ve olayların yorumlanmasına yönelik sübjektif yaklaşımlar eleştirilmektedir. Yazar, 24 Nisan 1915 tarihinde Ermeni komitelerinin kapatılması ve lider kadrolarının tutuklanmasından itibaren olayların Türk ve Ermeni tezlerini savunan tarihçiler tarafından ele alınışını belgeler ışığında değerlendirmektedir. Yapılan değerlendirmede 24 Nisan 1915 tutuklamalarının Ermenilerin imha operasyonuna hazırlık olduğu iddialarının temelsiz olduğu, tehcir kararının meşru bir güvenlik önlemi olarak uygulandığı ve Ermeni isyanlarının bu süreci hazırladığı belirtilmektedir. Ayrıca tehcir edilen insan sayısı, yolculuk esnasında meydana gelen ölümlerin oranı konusundaki bulguların duyumlara dayandığı, kayıp sayısının ise çok abartıldığı arşiv belgeleri ışığında ortaya konulmaktadır. Yazar, makalesinde belgeler ışığında 1915 olaylarının yeniden ele alınmasının gerekliliğinden hareketle, T.C. Başbakanının Türk-Ermeni tarihçilerinden oluşan bir komisyonun tartışmalı olan bu dönemi birlikte incelemesi çağrısının tutarlı olduğunu belirtmektedir.

This article criticizes the subjective approches adopted by the historians in dealing with the events of 1915 and also the lack of consistency in the interpretations of the conflict between the Muslims and the Armenians. The author makes evaluations about the way the subject is handled in the light of archival documents. The evaluations are based on the closing of the Armenian Committees on 24 April 1915, the arrests of the leading political figures and also about how these events are handled both by the Turkish and Armenian historians. In his assessments of the arrests of April 24, 1915 the authors argues that the state had only aimed at taking under control the activities of the revolutionaries, and the assertions that the arrests of these political figures was a preparation for the process to exterminate the Armenians is groundless. It is also argued in this article that the decision of relocations has been taken as a legal security measure and that the Armenian uprisings were the principle reason for this decision to be taken. Also discussed in this article are the number of people relocated and the ratio of deaths which took place during the marches of the convoys to the designated locations in southern parts of the Ottoman Empire. The author emphasising the importance of studying the events of 1915 on the basis of the archival documents welcomes the letter of the Turkish Prime Minister to the President of Armenia to the effect that an historical commission consisting of historians and other experts from two countries should be established to study the developments and events of 1915 not only in the archives of Turkey and Armenia but also in the archives of all relevant third countries.
Ahmet Ağaoğlu’nun Kaleminden Şarki Anadolu Islahatı (1913 – 1914)
The Reform of The Eastern Anatolia From The Pen of Ahmet Ağaoğlu (1913 – 1914)
Yazar: Karaca, Erdem
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 3 No. 6, 2015
Anahtar kelimeler: Ahmet Ağaoğlu, Foreign Politics, Reform, Armenian Question, The Eastern Anatolia ; Ahmet Ağaoğlu, Dış Politika, Islahat, Ermeni Meselesi, Şarki Anadolu.

Bir siyaset ve düşünce adamı olan Ahmet Ağaoğlu(Agayef), Türkçülük hareketi içinde etkin rol oynamıştır. Azerbaycan’da çeşitli gazetelere yazdığı yazılarla Türklerin haklarını savunmuştur. 1909’da İstanbul’a yerleştikten sonra, maarif müfettişliği görevine getirilmiştir. Farklı birkaç dergi ve gazetede çalıştıktan sonra Tercüman-ı Hakikat gazetesinin başyazarı olmuştur. Türk Derneği ve Türk Ocağı’nın kurucuları arasında yer alan Ağaoğlu, 1914 yılında Afyonkarahisar’dan mebus seçilmiştir. Tercüman-ı Hakikat’in başyazarı olduğu sıralar, Şarki Anadolu Islahatı konusunda kaleme almış olduğu yazılarında, ıslahat mevzusunu, Balkan ıslahatı ile mukayese ettiği gibi, bunun gerekliliği üzerinde de durmuştur. Ayrıca büyük devletlerin ıslahata dair yaklaşım ve niyetlerini de tasvir etmeye çalışmıştır. Osmanlı Hükümetinin ıslahat konusundaki istek ve iradesine de değinen Ağaoğlu, içte ve dışta Ermenilerden beklenen ölçüde bir katkının gelmediğine de işaret etmiştir.

Ahmet Ağaoğlu (Agayef), a politician and a philosopher, played an active role in the Turkism movement. He defended the rights of Turks in the articles he wrote in various newspapers in Azarbaijan. After he settled down in İstanbul, in 1909, he was appointed as Minister of Education Inspectorate. He worked in several different newspapers, then he became the editorial writer of “ Tercüman-ı Hakikat” newspaper. Ağaoğlu, who is among the founders of “Türk Derneği” (The Association of Turks) and “Türk Ocağı” (The Organization of Turks), was selected as deputy from Afyon. During the time he was the editorial writer of Tercüman-ı Hakikat, he emphasized the necessity of this and compared this notion with the reform of Balkans, in the articles about the reform of the Eastern Anatolia. Furthermore, he tried to define the attitudes and intentions of great powers (states) towards reforming. Referring to the eagerness and determination of Ottoman Goverment, he also pointed out that the expected contribution was not carried out by the Armenians, neither inside nor outside the country.
Bulgaristan Türklerinin 1984-1989 Eritme Politikasına Karşı Direnişi
Bulgarian Turks’ Resistance Against 1984-1989 Melting Pot Policy
Yazar: Zafer, Zeynep
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 3 No. 6, 2015
Anahtar kelimeler: Turk, Muslim, Bulgaria, Assimilation, Migration, Struggle, Intelligence report, Changing names, Foundation, Organization, Protest marches, The May Protests. ; Türk, Müslüman, Bulgaristan, Asimilasyon, Göç, Mücadele, İstihbarat raporu, İsim değiştirme, Dernek, Örgüt, Protesto yürüyüşleri, Mayıs protestoları.

Son dönemde Bulgaristan’da ciddi bilimsel araştırmalar ve önceden açık olmayan arşiv belgeleri yayımlanmıştır. Bu yayınlar, baskı ve asimilasyon temelinde hazırlanan Türk ile Müslüman nüfusunun zorunlu veya “gönüllü” göçlerinin ve uygulanan baskıya karşı Bulgaristan Türklerinin direnişinin aydınlatılması açısından son derece önemli bilgiler içermektedir. Sürekli olarak Türk nüfusunu azaltmak isteyen Bulgar yetkililer, zorunlu asimilasyondan ve bir tehlike olarak gördüğü bu nüfustan kurtulmak için yarattığı zorunlu göçten asla vazgeçmemiştir. Bu makalede, arşiv belgeleri ve yeni kaynaklar ışığında Bulgaristan Türklerinin 1984-1989 döneminde eritme politikasına karşı ortaya koyduğu mücadelesi üzerinde durulmaktadır.

Serious scientific studies and previously undisclosed archive documents have been published in Bulgaria recently. These publications prepared on the basis of oppression and assimilation contain highly important information in terms of clarifying the forced or ìvoluntaryî migrations of the Turkish and Muslim populations and the resistance shown by the Bulgarian Turks against the oppression applied. The Bulgarian authorities, who wish to decrease the number of the Turkish population constantly, have never given up the idea of forced assimilation and the forced migration to expel this population they considered dangerous. In this paper, in light of archive documents and sources, the struggle of the Turks in Bulgaria during the 1984-1989 period against the melting pot policy has been emphasized.
Milli Mücadele Dönemi’nde Süryaniler
Assyrians in The National Struggle Period
Yazar: Bayburt, Deniz
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 3 No. 6, 2015
Anahtar kelimeler: Assyrians, Nestorians, National Struggle, Lausanne Peace Treaty, Aga Petros. ; Süryaniler, Nasturiler, Milli Mücadele, Lozan Barış Konferansı, Ağa Petros.

Mezopotamya’nın en eski halklarından olan Süryaniler, Hz İsa’nın tabiatı ile ilgili görüş ayrılıkları neticesinde çeşitli gruplara bölünmüşlerdir. Bu gruplardan biri olan Nasturiler, Osmanlı Devleti hakimiyeti altında inanç, ibadet ve yaşamlarına karışılmaksızın huzur içinde yaşarken Birinci Dünya Savaşı’nda Batılı devletlerin etkisiyle Osmanlı Devleti’ne karşı ayaklanmışlardır. Nasturiler, Millli Mücadele döneminde de olumsuz faaliyetlerde bulunmuşlardır. Bu makalede Milli mücadele döneminde Süryani ve Nasturilerin durumu anlatılmaya çalışılmıştır.

The Assyrians that is one of the oldest people of the Mesopotamia has been divided into various groups because of the difference of opinion about the nature of Jesus. While the Nestorians that is one of these groups were living in peace without interfering their beliefs, religious ceremonies, and life styles by Ottoman Empire under its sovereignty, they revolted against Ottoman Empire under the influence of western states during the World War I. They also involved in hostile acts during the national struggle. Assyrians and Nestorians situation in the National Struggle are tried to be expreesed in this article.
Yeni Batıcılık ve Yeni Avrasyacılık Akımları Bağlamında Yeltsin Yönetimi’nin Doğu Batı Politikaları’nın Analizi
The Analysis of East West Politics of Yeltsin Administration in Context of The Movements of New Westernism and New Eurasianism
Yazar: Sönmez, Sait
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 3 No. 6, 2015
Anahtar kelimeler: New Eurasianism, New Westernism, Yeltsin Administration, Russian Foreign Policy ; Yeni Avrasyacılık, Yeni Batıcılık, Yeltsin Yönetimi, Rus Dış Politikası.

Yeltsin döneminde Rusya sancılı bir geçiş dönemi yaşamıştır. Ademi merkeziyetçi idari yapı, piyasa ekonomisi ve çok partili siyasi sisteme geçiş iç politikada istikrarsızlıklara neden olmuştur. Özellikle planlı ekonomiden piyasa ekonomisine geçiş ve hızlı bir şekilde uygulamaya konulan özelleştirme programı sonucunda, çarpık bir ekonomik yapılanma oluşmuştur. Diğer yandan dış politikada da bir takım ikilemlerle karşılaşılmıştır. Bu durum Rusya’da aidiyet bunalımı yaşanmasına neden olmuştur. Böylece Yeni Batıcılar ve Yeni Avrasyacılar tarafından Rus Dış Politikasına yön verecek olan yeni “ideallerin” neler olması gerektiği ve Rusya Federasyonu’nun yaşadığı aidiyet krizine ilişkin bilimsel görüşler ortaya atılmıştır. Çalışmada Yeni Batıcılık ve Yeni Avrasyacılık akımlarının temel görüşleri ve bunların Rus Dış Politikası’na yansımaları incelenmektedir.

Russia experienced a painful transition period in the course of Yeltsin period. The decentralized administrative structure, market economics and transiton of multi-party system caused instabilities in the domestic politics. As a result of the privatization program which was put rapidly into effect and the transition from the planned economics to market economics in particular, a distorted economic structuring developed. On the other hand, a number of dilemmas were observed in the foreign politics. This situation caused the depression of belonging to be experienced in Russia. Thus, some scientific opinions were put forward by the New Westernizers and New Eurasieners as to what the new ìidealsî that will shape the Russian Foreign Politics should be and the crisis of belonging the Russian Federation experienced. The fundamental insights of the movements of New Westernism and New Eurasianism and the reflection of these into the Russian foreign politics during Yeltsin era were investigated in this study.
Amerikan Basınında Doğu İsyanları 1925-1938
The Eastern Rebellions on American Press 1925-1938
Yazar: Değerli, Esra Sarıkoyuncu
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 3 No. 6, 2015
Anahtar kelimeler: Şeyh Sait Rebellion, Ağrı Rebellions, Dersim Rebellion, American Press, Turkey. ; Şeyh Sait İsyanı, Ağrı İsyanları, Dersim İsyanı, Amerikan Basını, Türkiye.

Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasından sonra Milli Mücadele döneminde olduğu gibi Kürtçü faaliyetlerin tehdidi ile karşı karşıya kalındığı görülmektedir. Bilindiği gibi, bu tehditlerin ilki ve en büyüğü Şeyh Sait İsyanı (13 Şubat–15 Nisan 1925) olmuştur. Musul’u İngiliz mandaterliği altındaki Irak’a bağlamak maksadıyla kışkırtılan ve kısa sürede Bingöl, Muş, Diyarbakır, Tunceli, Elazığ, Ergani, Silvan, Siirt ve Urfa gibi geniş bir alana yayılan isyan hareketi her ne kadar 15 Nisan’da bastırılmışsa da bölgede huzursuzluk dört yıl daha devam etmiştir. Mayıs 1926’da Yusuf Taşo ve çetesinin İran sınırını geçip Beyazıd köylerinden hayvan çalarak Ağrı yaylalarına sığınması Cumhuriyet tarihimizde “Ağrı isyanları” denilen ve 1930’a kadar devam eden bir seri olayların başlamasına sebep olmuştur. 21 Mart 1937 tarihinde de Tunceli-Erzincan yolundaki bir köprünün Haydaran ve Demanan aşiretleri tarafından yakılmasıyla başlayan Dersim isyanı, 1938’e kadar devam etmiştir. Doğu isyanları bütün dünyada büyük ilgi ve merak uyandırmıştır. İsyanların ilgiyle takip edildiği ülkelerden biri de Amerika Birleşik Devletleri’dir. Çalışmamızda Amerikan basınında Doğu isyanlarının nasıl algılandığı ortaya konmaya çalışılacaktır.

It could be observed that Turkish Republic in its early stage of foundation was faced with the threat of Kurdish activities. As is known, the first and the biggest Kurdish rebellion was the Sheik Sait Rebellion (13 February- 15 April 1925). Even though the rebellion that was incited for the aim of annexation of Musul to the then English mandate, Iraq, and that expanded over a vast geography in a rather short time was suppressed, the unease in the territory kept going on for the next four years. The hiding of Yusuf Çato and his band in the Ağrı uplands in May 1926 after crossing the Iran border and stealing the animals of the villages in Beyazıd led to the outbreak of a series of events known as “Ağrı rebellions” that continued until the 1930s. The Dersim Rebellion that started with the demolition of a bridge on Tunceli-Erzincan road by Haydaran and Demanan tribes on 21 March 1937 went on until 1938. The rebellions in the east of Turkey aroused great interest throughout the world. One of the countries that paid attention to the rebellions and followed up the matter closely was the United States of America. In this study, how the Eastern Rebellions were perceived and interpreted by the press of the US will be strived to examine.