Taş Plak Geleneğinde Türk Müziği Kadın Ses Sanatçılarının Müzikal Kimlik Ve Rolleri
Taş Plak Geleneğinde Türk Müziği Kadın Ses Sanatçılarının Müzikal Kimlik Ve Rolleri
Yazar: Barutcu, Tuba
Dergi: Afyon Kocatepe Üniversitesi Akademik Müzik Araştırmaları Dergisi, Vol. 5 No. 10, 2019
Anahtar kelimeler: Taş Plak,Türk Müziği,Kadın Ses Sanatçıları,Müzikal Kimlik,Rol

Taşplakların Osmanlı döneminde XIX. yüzyılın sonlarında ortaya çıkması veyaygınlaşmasıyla birlikte, Türk müziği alanında ön plana çıkmış kadın sessanatçılarının kendilerine özgü müzikal kimlik oluşturduğu ve o dönemin sanatcamiası içerisinde önemli bir rol üstlendikleri görülmektedir. Cumhuriyet'inilan edilmesiyle Ulu Önder Atatürk tarafından gerçekleştirilen inkılaphareketleri, Türk kadınına sosyal, kültürel, siyasal ve ekonomik anlamda birçokimkân sağlamıştır. Bu devrimlerin birçok alan gibi sanat ve müzik alanına daetki etmesi sonucu, Türk müziğine gönül vermiş yetenekli kadın sessanatçılarının kendilerini ifade edebilecekleri bir mesleki konuma ve olanağasahip oldukları söylenebilir. Böylelikle toplumda ve sanat alanında saygın birstatü kazanan kadınlar, kendilerini müzikal anlamda geliştirme vegerçekleştirme imkânı bulmuşlardır. Müzik endüstrisi tarafından keşfedilenkadın sanatçılar, seslerini taş plaklar vasıtasıyla topluma duyurmayıbaşarmışlar ve ulusal bir ün kazanmışlardır.             Bu araştırmada, Türk müziği kadın sessanatçılarının müzikal kimlik ve rolleri literatür taraması yapılarak çeşitliyönlerden ele alınmıştır. Kadınların müzikal kimlik oluşturma süreçlerininnasıl gerçekleştiği, bu süreçte ne gibi öğelerin etkili olduğu ve toplumiçerisinde kadın ses sanatçıları olarak nasıl bir rol üstlendikleriirdelenmiştir. Türk kadınının sanat yönüne vurgu yapması açısından önemtaşıdığı düşünülen bu araştırmada nitel araştırma yöntemini esas alan betimselbir model kullanılmıştır. Çeşitli kriterlere dayalı olarak elde edilen verilerdeğerlendirilmiş, ortaya çıkan bulgular yorumlanmıştır. Araştırmanın, toplumunbeğenisini kazanmış kadın ses sanatçılarının müzikal kimlikleri veüstlendikleri rolleri ile bu alanda kendisini geliştirmek isteyen geleceğinsanatçılarının mesleki yaşamlarına yol göstereceği düşünülmektedir.

Taşplakların Osmanlı döneminde XIX. yüzyılın sonlarında ortaya çıkması veyaygınlaşmasıyla birlikte, Türk müziği alanında ön plana çıkmış kadın sessanatçılarının kendilerine özgü müzikal kimlik oluşturduğu ve o dönemin sanatcamiası içerisinde önemli bir rol üstlendikleri görülmektedir. Cumhuriyet'inilan edilmesiyle Ulu Önder Atatürk tarafından gerçekleştirilen inkılaphareketleri, Türk kadınına sosyal, kültürel, siyasal ve ekonomik anlamda birçokimkân sağlamıştır. Bu devrimlerin birçok alan gibi sanat ve müzik alanına daetki etmesi sonucu, Türk müziğine gönül vermiş yetenekli kadın sessanatçılarının kendilerini ifade edebilecekleri bir mesleki konuma ve olanağasahip oldukları söylenebilir. Böylelikle toplumda ve sanat alanında saygın birstatü kazanan kadınlar, kendilerini müzikal anlamda geliştirme vegerçekleştirme imkânı bulmuşlardır. Müzik endüstrisi tarafından keşfedilenkadın sanatçılar, seslerini taş plaklar vasıtasıyla topluma duyurmayıbaşarmışlar ve ulusal bir ün kazanmışlardır.             Bu araştırmada, Türk müziği kadın sessanatçılarının müzikal kimlik ve rolleri literatür taraması yapılarak çeşitliyönlerden ele alınmıştır. Kadınların müzikal kimlik oluşturma süreçlerininnasıl gerçekleştiği, bu süreçte ne gibi öğelerin etkili olduğu ve toplumiçerisinde kadın ses sanatçıları olarak nasıl bir rol üstlendikleriirdelenmiştir. Türk kadınının sanat yönüne vurgu yapması açısından önemtaşıdığı düşünülen bu araştırmada nitel araştırma yöntemini esas alan betimselbir model kullanılmıştır. Çeşitli kriterlere dayalı olarak elde edilen verilerdeğerlendirilmiş, ortaya çıkan bulgular yorumlanmıştır. Araştırmanın, toplumunbeğenisini kazanmış kadın ses sanatçılarının müzikal kimlikleri veüstlendikleri rolleri ile bu alanda kendisini geliştirmek isteyen geleceğinsanatçılarının mesleki yaşamlarına yol göstereceği düşünülmektedir.