Otomatik Çöp Toplama Tuzağı Kullanılarak Arhavi Kapisre Deresi’nde Katı Atık Miktarı ve Bileşiminin Belirlenmesi
Determination of Solid Waste Quantity and Composition in Arhavi Kapisre Stream Using an Automatic Waste Collection Trap
Yazar: Yıldırım, Cengizhan; Tüfekçioğlu, Mustafa; Duman, Ahmet
Dergi: Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Vol. 27 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Environmental Assessment and Monitoring ; Çevresel Değerlendirme ve İzleme ; Forestry Management and Environment ; Ormancılık Yönetimi ve Çevre ; Çevre kirliliği,Karasal kaynaklı kirlilik,Çöp,Katı atık,Plastik ; Environmental pollution,Land-based pollution,Garbage,Solid waste,Plastic

Deniz ve karasal kaynaklı atıklar sucul ortamdaki biyolojik çeşitlilik, çevre ve tüm canlı organizmaların sağlığı için tehdit oluşturmaktadır. Bu bağlamda Karadeniz’deki ekosistemin korunması, çevre ve insan kaynaklı kirliliğin azaltılması büyük önem arz etmektedir. Bu minvalde, Karadeniz'e dökülen Arhavi Kapisre Deresi’nden (AKD) gelen katı atıklar ve diğer kirletici materyaller bu çalışmanın odak noktasını oluşturmuştur. Çalışmada, akarsu ile taşınan atık/çöp (plastik, metal ve cam) miktarlarını tespit etmek amacıyla AKD’nin çıkış noktasına kurulmuş olan otomatik bir katı atık toplama tuzağı kullanılmıştır. Tuzak ile 2022 yılı süresince yapılan ölçümler neticesinde, en yüksek atık çöp sayısının 1565 adet (%76.7) ile plastikler, onu 234 adet (%11.5) ile camlar ve 192 adet (%9.4) ile metaller takip etmiştir. Diğer atıklarda 49 adet (%2.4) olarak (pil, kâğıt türevleri, meyve kabukları, izmarit vb.) bulunmuş ve toplamda AKD’nde 2040 adet (148 kg) atık çöp tespit edilmiştir. AKD havzasında yaşayan 3962 kişilik nüfusa göre, kişi başına düşen çöp miktarları ve bileşimi ise şu şekildedir; 0.40 adet (17.2 g) plastik, 0.06 adet (9.8 g) cam, 0.05 adet (5.6 g) metal, 0.01 adet (4.8 g) diğer katı atıklar. Toplamda çalışma alanında bulunan 2040 adet katı atık değerlendirildiğinde, kişi başına düşen toplam katı atık miktarı ise 0.51 adet (37.4 g) olarak hesaplanmıştır. Akarsu sistemine atılıp Karadeniz’e ulaşan bu çöpler bulundukları ortamdaki tüm canlı organizmalar ve aynı zamanda insan sağlığı için yüksek risk teşkil etmektedir.

Marine and land-based waste poses a threat to biological diversity, the environment, and the health of all living organisms in aquatic environments. In this context, protecting the Black Sea ecosystem and reducing environmental and human-induced pollution is of great importance. In this vein, solid waste and other polluting materials from the Arhavi Kapisre Stream (AKS), which flows into the Black Sea, have been the focus of this study. In the study, an automatic solid waste collection trap was used at the outlet of the AKS to determine the amount of waste/garbage (plastic, metal, and glass) carried by the streams. Based on measurements taken throughout 2022, the highest number of waste items was 1.565 (76.7%) for plastics, followed by 234 (11.5%) for glass and 192 (9.4%) for metals. Other waste items included 49 items (2.4%) (batteries, paper derivatives, fruit peels, cigarette butts, etc.), and a total of 2.040 items (148 kg) of waste were detected in the AKS. According to the population of 3.962 living in the AKS basin, the amount and composition of waste per person is as follows: 0.40 pieces (17.2 g) of plastic, 0.06 pieces (9.8 g) of glass, 0.05 pieces (5.6 g) of metal, and 0.01 pieces (4.8 g) of other solid waste. When a total of 2040 pieces of solid waste were evaluated in the study area, the total amount of solid waste per person was calculated as 0.51 pieces (37.4 g). These wastes, which were dumped into the stream system and reach the Black Sea, pose a high risk to all living organisms in their environment and to human health as well.