TÜRKİYE’DE İLLER ARASI NET GÖÇLERLE SOSYO-EKONOMİK GELİŞMİŞLİK ARASINDAKİ İLİŞKİNİN COĞRAFİ AĞIRLIKLI REGRESYON İLE ANALİZİ
Analysis of the Relationship between Net Inter Provincial  Migration and Socio-Economic Development in Turkey by Using Geographically  Weighted Regression Analysis
Yazar: Yakar, Mustafa
Dergi: Ege Coğrafya Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Net Migrations, Socio-economic Development Index, Geographically Weighted ; Net Göçler, Sosyo-ekonomik Gelişmişlik Endeksi, Coğrafi Ağırlıklı Regresyon

Araştırmanın amacı, Türkiye’de iller arası net göçlerin illerin sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyleri ile olan ilişkisinin Coğrafi Ağırlıklı Regresyon (CAR) analizi kullanılarak belirlenmesi ve modellenmesidir. Araştırmanın veri kaynakları, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi’nden (ADNKS) yıllık elde edilen iller arası göç verileri (2007-2012) ile Yıldız vd.(2010) yapmış olduğu “Türkiye’de İllerin Sosyo-ekonomik Gelişmişlik Sıralaması2010”adlı yayındaki illerin Sosyo-ekonomik Gelişmişlik Endeksi (SEGE) değerlerinden oluşmaktadır.Bu araştırmada iller arasındaki net göçü açıklamak için çok sayıda değişken kullanmak yerine, illerin gelişmişlik düzeyini belirleyen pek çok değişkenin tek değerdeki özeti olan SEGE’nin bağımsız değişken olarak kullanılmasının daha uygun olduğu düşünülmüştür. İllere göre oluşturulan net göçlerle illerin SEGE değerlerinden oluşan veriler,  SPSS 11.5 ve ArcGIS 9.3 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan Sıralı En Küçük Kareler analizi sonucunda R2=0.64 bulunmuş ve kurulan regresyon denklemi anlamlı (F<0,001) bulunmuştur. Bunun anlamı, iller arası net göçlerle illerin sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyi arasında pozitif güçlü bir korelasyon bulunmakta ve net göçlerin % 64’ünü illerin sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyi belirlemektedir. Aynı değişkenlerin CAR analizi sonucunda ise R2=0.85 (Adjusted R2 0.81)  olarak çıkmıştır. CAR analizine göre, lokal R2’lerin dağılımı, illerin sosyo-ekonomik gelişmişlik seviyesinin iller arası net göçleri en iyi Marmara Bölgesi ve çevresini açıklarken, Türkiye’nin doğu ve güneydoğusunda bu ilişkinin zayıfladığı ortaya çıkmıştır. Sonuçta, Türkiye’de illerin gelişmişlik farklılığının iller arası göçleri nerelerde ve ne düzeyde etkilediği ortaya konmuştur.  Anahtar Kelimeler: Net Göçler, Sosyo-ekonomik Gelişmişlik Endeksi, Coğrafi Ağırlıklı Regresyon, Sıralı En Küçük Kareler Yöntemi, Türkiye

The aim of the study was to determine and model the affiliation between net inter-provincial migration inTurkeyand socio-economic development levels by using Geographically Weighted Regression (GWR) analysis. The data sources of the study consist of annual migration related data (2007-2011) obtained from the Address-based Population Registry System (ABPRS) and the values given in the publication ‘Socio-Economic Development Ranking of Provinces (SEDI 2010) which was prepared by the Yıldız et al. (2010) and consists of the socio-economic development index (SEDI) values for provinces.In this study it was considered more appropriate to use the SEGE which is the single summarized value of multiple variables determining the development levels of provinces as an independent variable to explain net migration between provinces. The data established for the provinces were analyzed with the use of SPSS 11.5 and ArcGIS 9.3 programs. The executed OLS analysis revealed result of R2=0.64 and the established regression equation (F<0,001) was found to be statistically significant. This signifies that there is a strong positive correlation between inter-provincial net migration and the economic development levels of provinces and that 64% of net migration are determined by the socio-economic development levels of provinces R2=0.85(R2 Adjusted 0.81) was obtained as a result of the GWR analysis of the same variables. While the distribution of local R2’s reveals that the Marmara Region and its periphery have the highest net migration with the highest socio-economic development level among provinces, this affiliation grows weaker in the eastern and southeastern parts of Turkey. As a result, differences in development level of provinces in Turkey, where, and how to affect inter-provincial migration have been revealed.Keywords: Net Migrations, Socio-economic Development Index, Geographically Weighted Regression, Ordinary Least Squares, Turkey