Güzyemişi (Elaeagnus umbellata Thunb.) Tohumlarının Çimlenmesi Üzerine Soğukta Bekletme ve Sıcak Su Uygulamalarının Etkisi
Effect of Dry-Cold Stratification and Hot Water on The Germination of Autumn Olive Berry (Elaeagnus umbellata Thunb.) Seeds
Yazar: Çelik, Hüseyin; Ateş, Seda; Çelik, Damla; Kalaycı Karasakal, Öznur; Demirel, Gizem; Karabulut, Besim
Dergi: Bahçe, Vol. 45 No. (Özel Sayı 1) 7. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 2016
Anahtar kelimeler: Agricultural Engineering (Other) ; Ziraat Mühendisliği (Diğer) ; Güzyemişi,katlama,soğuk,çimlenme,sıcak su ; Beef tomatoes,breeding,storage,quality

Güzyemişi (Elaeagnus umbellata Thunb.) iğdegiller familyasına giren bir tür olup Kore, Çin, Japonya, Tayvan,  Nepal, Pakistan, Hindistan ve Afganistan’da yaygındır. Güzzeytini, japon iğdesi ve kochakuri de denilen güzyemişi, kışın yaprağını döker, çok gövdeli çalı formundadır, havanın serbest azotunu toprağa fiske eder ve verimsiz topraklarda hızlı büyüme gösterir. Asitli topraklar başta olmak üzere birçok toprak tipinde yetişebilmektedir. Yaprakları hayvan yemi olarak kullanılmakta, çalı formundaki bitkisi, gümüşi renkteki yaprakları ve koyu kırmızı meyveleri ile süs bitkisi olarak park-bahçelerde değerlendirilmekte, siper, ses bariyeri, maden alanlarının geri kazanılması, erozyon ile mücadele, karayolu ve orman ağaçlandırma çalışmalarında ve cevizler için azot kaynağı olarak değerlendirilmektedir. Ormancılık faaliyetleri ve süs bitkisi olarak kullanılmış olan güzyemişinden selekte edilen çeşitler ile yeni bir bahçe bitkisi olarak tarımı yapılmaya başlanmıştır. Güzyemişinin kırmızı meyvelerinin likopen içeriği (58 mg/100 g. taze meyve) domatese (3 mg/100 g taze domates) göre 18 kat daha yüksek olduğu için fonksiyonel gıda olarak tüketimi yaygınlaşmaktadır. Bu çalışmada farklı sürelerde soğukta bekletilerek sıcak su uygulamasına tabi tutulan güzyemişi tohumlarındaki çimlenme oranı saptanmış ve 60 gün +5°C’de bekletilerek sıcak su uygulanmayan güzyemişi tohumlarındaki çimlenme oranı %57.00 olarak tespit edilmiştir.

Autumn berry (Elaeagnus umbellata Thunb.) is the member of Elaeagnaceae (Oleaster) family and native to China, Korea, Japan, Taiwan, Nepal, Pakistan, India and Afghanistan.  Autumn berry is a deciduous shrub or small tree and it is known as Japanese silverberry, umbellate oleaster, autumn olive, autumn Elaeagnus, or spreading oleaster.  Because it fixes atmospheric nitrogen in its roots, it often grows vigorously and competitively in infertile soils. It adapts to several soil conditions from acidic, alkaline, and salty to clayey soils.  Because it fixes atmospheric nitrogen in its roots, it often grows vigorously and competitively in infertile soils. It adapts to several soil conditions from acidic, alkaline, and salty to clayey soils. It thrives full sunny conditions and do not tolerate shade sides. Leaves of autumn berry are good as ornamental due to its foliage color and brilliant red berry fruits with silvery spots. Autumn berry is also good for wildlife food, mine reclamation, erosion control, soil preservation, screens, barriers, landscape plants, forestation, and nurse plant and nitrogen source for walnuts, shrubs for highway slopes and banks. It widely uses as ornamental and forestation plant but now selected cultivars are using for horticultural and cash crop around the world.  Its red berries contain 18 times higher lycopene (58 mg/100g fresh w.) than tomatoes (3 mg/100 g fresh w.). Autumn berry is good alternative berry fruit for human heath due to its high lycopene content, it is called as a functional food for life.  In the present study, the effect of dry-cold stratification and hot water application on germination determined and 60 days stratification without hot water gave the highest germination rate (57.00%).