TOKAT (TÜRKİYE) İLİ SEBZE (DOMATES, HIYAR, BİBER VE PATLICAN) EKİLİŞ ALANLARINDA TYLENCHIDA (NEMATODA) TAKIMINA BAĞLI BİTKİ PARAZİTİ NEMATOD TÜRLERİNİN BELİRLENMESİ
DETERMINATION OF PLANT PARASITIC SPECIES OF TYLENCHIDA (NEMATODA) IN VEGETABLE (TOMATO, CUCUMBER, PEPPER AND EGGPLANT) CULTIVATION AREAS IN TOKAT OF TURKEY
Yazar: Kepenekçi, İlker; Yeşilayer, Ayşe; Atay, Turgut; Sağlam, Necdettin; Peçen, Aydın
Dergi: Bahçe, Vol. 49 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Agricultural, Veterinary and Food Sciences ; Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri ; nematoda,tylenchida,plant parasitic nematodes,vegetable,tokat ; nematoda,tylenchida,bitki paraziti nematodlar,sebze,tokat

Bitki paraziti nematodlar (Tylenchida: Nematoda) (BPN) sebze ve meyve yetiştirilen alanlarda ekonomik düzeyde ürün kayıplarına neden olabilen zararlı gruplarından biridir. Bu çalışmada Tokat (Türkiye) ilinde (Almus, Erbaa, Niksar, Pazar, Reşadiye, Turhal ve Yeşilyurt ilçeleri) domates (Lycopersicum esculentum Mill.), hıyar (Cucumis sativus L.), biber (Capsicum annuum L.) ve patlıcan (Solanum melongena L.) yetiştirilen sebze alanlardaki Tylenchida (Nematoda) takımına ait BPN’ler faunistik ve taksonomik olarak incelenmiştir. 2015 yılında nematod türlerinin erginlerinin yoğun olduğu yaz ayları boyunca 39 bahçeden toprak ve kök örnekleri alınmış, alınan bu örneklerden nematodlar ekstrakte edilmiş, preparatları yapılmış ve Tylenchida takımına ait nematodların teşhisleri yapılmıştır. Köklerdeki nematodların elde edilmesinde inkübasyon metodu kullanılmıştır. Nematodlar teşhis için fiksasyona tabi tutulmuştur. Preparatlar halka yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, Tylenchida (Nematoda) takımına bağlı 17 cinse ait 23 tür ortaya konmuştur. Çalışmada Tylenchida takımına ait en yaygın olarak bulunan bitki paraziti türler; domateste Merlinius brevidens, Pratylenchus penetrans ve Helicotylenchus pseudorobustus (Almus, Erbaa, Niksar, Pazar, Turhal ve Reşadiye); hıyarda P. thornei ve H. dihystera (Erbaa, Niksar, Pazar ve Reşadiye), biberde Boleodorus thylactus (Yeşilyurt, Niksar, Pazar ve Reşadiye) ve patlıcanda P. thornei (Pazar)’dir. Elde edilen 22 türe ait belirlenen konukçular Tokat için yeni konukçu kaydıdır.

Plant parasitic nematodes (Tylenchida: Nematoda) (PPNs) are one of the harmful pest groups which cause product loss at economical level in vegetables and fruit growing areas. In this study, PPNs belonging to Tylenchida (Nematoda) in tomato (Lycopersicum esculentum Mill.), cucumber (Cucumis sativus L.), pepper (Capsicum annuum L.) and eggplant (Solanum melongena L.) growing areas in Tokat province (Turkey) (Almus, Erbaa, Niksar, Pazar, Reşadiye, Turhal and Yeşilyurt districts) are examined in considering their two main aspects, namely faunistic and taxonomic. In 2015 during the summer months when adult PPNs are more abundant, soil and root samples were taken from 39 vegetable growing areas, nematodes were extracted from these samples, preparations were made and nematodes belonging to the Tylenchida order were identified. Nematodes are fixed for identification. The slides were prepared by ring method. As a result of the study, 17 genera and 23 species belonging to Tylenchida (Nematoda) order were revealed. One of the major pests of the vegetables is root-knot nematodes (Meloidogyne spp.) which cause loss of production due to galling and reduction root growth. M. incognita and M. javanica were the only root-knot nematode species identified in Almus, Erbaa, Niksar and Yeşilyurt. The most encountered plant parsitic species of Tylenchida in this study were Merlinius brevidens, Pratylenchus penetrans, Helicotylenchus pseudorobustus in tomato (Almus, Erbaa, Niksar, Pazar, Turhal and Reşadiye), P. thornei and H. dihystera in cucumber (Erbaa, Niksar, Pazar and Reşadiye), Boleodorus thylactus in pepper (Yeşilyurt, Niksar, Pazar and Reşadiye) and P. thornei in eggplant (Pazar). The hosts of 22 species revealed in this study are new hosts record for Tokat.