ARTVİN İLİNDE YAPILAN/YAPILMAKTA OLAN BARAJLAR HAKKINDA ARTVİN HALKININ BAZI GÖRÜŞLERİ
ARTVİN İLİNDE YAPILAN/YAPILMAKTA OLAN BARAJLAR HAKKINDA ARTVİN HALKININ BAZI GÖRÜŞLERİ
Yazar: Sever, Ramazan; Kalın, Özlem Ulu
Dergi: Doğu Coğrafya Dergisi, Vol. 15 No. 23, 2011
Anahtar kelimeler: Artvin, Çoruh Havzası, barajlar, enerji, Artvin Halkı

Beyaz kömür olarak tanımlanan su gücü; elektrik üretimi, enerji ihtiyacını karşılamada önemli bir rol oynamaktadır. Yirminci yüzyılın ortalarından itibaren hızlı bir şekilde yapılmaya başlayan dev barajlar ve HES’ler özellikle gelişmekte olan ülkelerde, sosyal ve ekonomik kalkınmada ve gerekli olan enerji üretiminde ön plana çıkmıştır. Ne var ki, rasyonel planlamalardan ve sürdürülebilirlikten uzak baraj sayısı arttıkça çeşitli doğal ve beşeri sorunlar da ortaya çıkmıştır. Türkiye’de GAP’dan sonra en büyük ikinci projeler olan Çoruh Havzası Enerji Yatırım Projeleri (ÇHEYP) de benzer sorunlar yaşanmaktadır. Türkiye’de hidroelektrik enerji potansiyeli bakımından üçüncü sırada yer alan Çoruh Havzası’nda 15 baraj yapılması planlanmıştır. Bu çalışmada, sadece ÇHEYP’nin bir bölümünü oluşturan ve bütünüyle Artvin ili sınırları içinde kalan; Deriner, Borçka, Muratlı, Yusufeli ve Artvin barajları ele alınmıştır. Bunlardan Muratlı ve Borçka barajları tamamlanırken, Deriner Barajının inşaatı halen devam etmektedir. Artvin ve Yusufeli barajlarının ise henüz inşaatına başlanmamıştır. Bu çalışmanın esas amacı, Artvin il sınırları içerisinde tamamlanan ve tamamlanmakta olan barajlar konusunda Artvin halkının görüşlerini tespit etmektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış beş sorudan oluşan mülakatla Artvin Merkez ilçe, Borçka ve Yusufeli ilçeleri ve Muratlı köyünden rasgele seçilmiş 90 örneklem gruba uygulanarak veriler toplanmıştır. Toplanan verilere betimsel analiz yöntemi uygulanarak tematik kodlar oluşturulmuştur. Söz edilen ana temanın yanı sıra içerik analizleri de yapılarak alt temalar oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda, yöre halkının baraj  yapımıyla ilgili genelde olumlu düşüncelere sahip olmalarına rağmen, bölgedeki barajların yapımı sırasında karşılaşılan zorluklar ve çekilen sıkıntılardan kaynaklı bazı olumsuz görüşlere sahip oldukları sonucuna varılmıştır

Beyaz kömür olarak tanımlanan su gücü; elektrik üretimi, enerji ihtiyacını karşılamada önemli bir rol oynamaktadır. Yirminci yüzyılın ortalarından itibaren hızlı bir şekilde yapılmaya başlayan dev barajlar ve HES’ler özellikle gelişmekte olan ülkelerde, sosyal ve ekonomik kalkınmada ve gerekli olan enerji üretiminde ön plana çıkmıştır. Ne var ki, rasyonel planlamalardan ve sürdürülebilirlikten uzak baraj sayısı arttıkça çeşitli doğal ve beşeri sorunlar da ortaya çıkmıştır. Türkiye’de GAP’dan sonra en büyük ikinci projeler olan Çoruh Havzası Enerji Yatırım Projeleri (ÇHEYP) de benzer sorunlar yaşanmaktadır. Türkiye’de hidroelektrik enerji potansiyeli bakımından üçüncü sırada yer alan Çoruh Havzası’nda 15 baraj yapılması planlanmıştır. Bu çalışmada, sadece ÇHEYP’nin bir bölümünü oluşturan ve bütünüyle Artvin ili sınırları içinde kalan; Deriner, Borçka, Muratlı, Yusufeli ve Artvin barajları ele alınmıştır. Bunlardan Muratlı ve Borçka barajları tamamlanırken, Deriner Barajının inşaatı halen devam etmektedir. Artvin ve Yusufeli barajlarının ise henüz inşaatına başlanmamıştır. Bu çalışmanın esas amacı, Artvin il sınırları içerisinde tamamlanan ve tamamlanmakta olan barajlar konusunda Artvin halkının görüşlerini tespit etmektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış beş sorudan oluşan mülakatla Artvin Merkez ilçe, Borçka ve Yusufeli ilçeleri ve Muratlı köyünden rasgele seçilmiş 90 örneklem gruba uygulanarak veriler toplanmıştır. Toplanan verilere betimsel analiz yöntemi uygulanarak tematik kodlar oluşturulmuştur. Söz edilen ana temanın yanı sıra içerik analizleri de yapılarak alt temalar oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda, yöre halkının baraj  yapımıyla ilgili genelde olumlu düşüncelere sahip olmalarına rağmen, bölgedeki barajların yapımı sırasında karşılaşılan zorluklar ve çekilen sıkıntılardan kaynaklı bazı olumsuz görüşlere sahip oldukları sonucuna varılmıştır