ULTRASON YARDIMIYLA PERİFERAL İNTRAVENÖZ KATETER UYGULAMASININ GİRİŞİM SÜRESİ, KATETER ÖMRÜ VE OLASI KOMPLİKASYONLARI: LİTERATÜR TARAMASI
Systematic Examination in Terms of Duration of Intervention, Catheter Life and Potential Complications on Ultrasound-Guided Peripheral Intravenous Catheterization
Yazar: Düztepeliler, Seda; Yıldız Ilıman, Alev; Babadag, Kezban; Tuncer, Metin; Erol, Ahmet
Dergi: Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; intravenöz,kateterizasyon,periferal,ultrason ; intravenous,catheterization,peripheral,ultrasound

ÖZ Amaç: Son on yılda yürütülmüş, intravenöz erişimi zor olan hastalarda periferal kateterin ultrason yardımıyla uygulanmasını; işlemin süresi, komplikasyon gelişme durumu ve yerleştirilen kateterlerin kalış süresi açısından inceleyen çalışmaların sistematik olarak incelenmesi hedeflenmiştir.Yöntem: “Pubmed”, “Google Scholar”, “Science Direct”, “Cochrane” veri tabanlarında taranan anahtar kelimelerle ortaya çıkan tüm çalışmalar bağımsız olarak araştırmacılar tarafından incelendi. Araştırmaya dâhil edilme kriterleri; çalışmaların Ocak 2014-Aralık 2018 tarihleri arasında yayınlanmış olması, örneklem grubunun ultrason rehberliğinde periferal intravenöz girişim uygulaması olması, uygulamanın erişkin bireylere yapılmış olması, tanımlayıcı veya ilişkisel araştırmalar olması, yayın dilinin Türkçe ve ya İngilizce olması şeklinde belirlenmiştir. Tarama sonucunda dâhil etme kriterlerine uyan on dört çalışmaya ulaşılmıştır. Değişkenler; ultrason rehberliğinde Periferik İntravenöz kateterizasyonda gelişen komplikasyonlar, girişimin süresi, yerleştirilen kateterlerin hastada kalış süresi idi. Araştırmaların kalitesi Jadad skoru ve Newcastle Ottawa ölçütü kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: İncelenen çalışmalara göre ultrason yardımıyla kateter yerleştirilirken harcanan sürenin en az 10 saniye en fazla 12 dakika olduğu görülmüştür. Kateterlerin kalış süresi; kateterlerin damar içindeki mesafesi, uygulanan extremite bölgesi ve kateterin kullanım ömrü ile ilişkili olduğu görülmektedir. Komplikasyon oranları açısından, ultrason kullanımının standart tekniğe üstünlüğünün olmadığı, komplikasyon oranlarının yakın olduğu görülmektedir. Randomize kontrollü çalışmaların kalite ölçütü Jadad skoruna (0-5) göre en fazla 3 puan, randomize kontrollü olmayan çalışmalar ise Newcastle Ottawa skoruna (0-9) göre en fazla 7 puan değerindedir.Sonuç: Ultrason rehberliğinde Periferik İntravenöz kateterizasyon uygulamasının geleneksel yöntem ile kıyaslandığında özellikle uygulama süresi açısından avantajlı olduğu fakat damar içindeki kalış süresi ve gelişebilecek komplikasyonlar açısından daha detaylı çalışmalara ihtiyaç olduğu görülmektedir.

ABSTRACTAim: Study aimed to systematically examine the ultrasound-guided peripheral catheterization in patients in terms of duration of the procedure, the development of the complication and the duration of the catheters.Method: Studies were independently reviewed by the researchers after searching databases “Pubmed”, “Google Scholar”, “Science Direct”, “Cochrane”. Studies included if carried out between January 2014 and December 2018, individuals were adult, were descriptive or correlational, and in Turkish or English. Fourteen studies were meet the inclusion criteria. Variables were; complications of ultrasound guided Peripheral Intravenous catheterization, duration of intervention, duration of catheter placement. The quality of the studies was evaluated using Jadad score and Newcastle Ottawa criteria.Results: According to the studies, the time spent in placing the catheter with the ultrasound was at least 10 seconds and maximum 12 minutes. Duration of catheters stay is related with the distance of the catheters within the vein, the extremity region applied and the life of the catheter. In terms of complication rates, the use of ultrasound was not superior to the standard technique. According to the Jadad score (0-5), randomized controlled trials are rated for a maximum of 3 points and nonrandomized studies are rated at a maximum of 7 points according to Newcastle Ottawa score (0-9).Conclusions: Ultrasound-guided Peripheral Intravenous catheterization is advantageous especially in terms of application time compared to the traditional method, but more detailed studies are needed in terms of the duration of the vessel and the complications that may develop.