Zeytin bahçelerinde Zelleria oleastrella (Mill.) (Yponomeutidae) ve Cacoecimorpha pronubana (Hübn.) (Tortricidae) (Lepidoptera)’nın popülasyon değişimi
Population dynamic of Zelleria oleastrella (Mill.) (Yponomeutidae) and Cacoecimorpha pronubana (Hübn.) (Tortricidae) (Lepidoptera) in olive groves
Yazar: Kaçar, Gülay
Dergi: Türkiye Entomoloji Bülteni, Vol. 5 No. 3, 2015
Anahtar kelimeler: Cacoecimorpha pronubana, Zelleria oleastrella, damage, olive, population dynamic ; Cacoecimorpha pronubana, Zelleria oleastrella, zararı, zeytin, popülasyon değişimi

Son yıllarda zeytinlerde beslenen iki lepidopter türü kaydedilmiştir. Zelleria oleastrella (Mill.) (Lepidoptera: Yponomeutidae) zeytinde beslenen monofag bir zararlıdır. Karanfil zararlısı olarak bilinen Cacoecimorpha pronubana (Hübn.) (Tortricidae) ise polifag bir zararlıdır. Bu çalışma, iki zararlının larva popülasyon değişimini belirlemek amacıyla Adana, Hatay, Osmaniye ve Mersin’deki zeytin bahçelerinde 2008-2009 yılları arasında yürütülmüştür. Bu amaçla, yedi veya onbeş günlük periyotlarda her bahçeden yirmi beş ağaçta 30 cm’lik yüz sürgünde, larvaların sayısı kaydedilmiştir. Ayrıca, Z. oleastrella’nın zararı ve bazı biyolojik özellikleri tanımlanmıştır. Çalışma sonunda, Z. oleastrella’nın larvalarının Doğu Akdeniz Bölgesi’inde nisan ile temmuz sonu arasında aktif olduğu ve zeytin bahçelerinde 2-3 tepe noktası oluşturduğu tespit edilmiştir. Zararlının en yüksek sayıya mayıs sonu, haziran ve temmuz başında ulaştığı belirlenmiştir. C. pronubana zeytin ağaçlarında on ay boyunca mart ortasından aralık sonuna kadar düşük sayıda kaydedilmiştir. Larvaların Haziran ve Temmuz aylarında zeytinin sürgün, yaprak ve meyvelerinde oburca beslendiği gözlenmiştir. Z. oleastrella larvaları, zeytinin yeni tomurcuk, sürgün ve taze yapraklarını yoğun ağ içine alarak, burada taze kısımlarıyla beslendiği bulunmuştur.

Two lepidopteran species have recently been recorded as feeding on olives in Turkey. Zelleria oleastrella (Mill.) (Yponomeutidae) is a monophagous pest that feeds on olive. Cacoecimorpha pronubana (Hübn.) (Tortricidae) that is known as Carnation tortrix is polyphagous pest. This study was conducted to determine larva population dynamic of two lepidopteran pests in olive groves in Adana, Hatay, Mersin and Osmaniye provinces in 2009-2010. For this goal, their larvae were determined by counting the a hundred twigs shoots (30 cm) on twenty five trees from each grove, periodically for every week or fifteen days. Additionally, some observations on biology and damage of Z. oleastrella on olive trees were identified. At the end of this study, larvae of Z. oleastrella that reached 2-3 peaks on olive groves were determined between the late April and July in the eastern Mediterranean region. It was determined to reach the highest peaks at late May, early June and early July for both years. C. pronubana was recorded the less during ten months from the middle of March to the late December on olive trees. It was observed that the larvae greedily fed on leaves, twigs and fruits at June and July. The larvae of Z. oleastrella were found as feeding on the fresh green parts of olive trees that young leaves, new born fruits, shoots were by constructing an intense web on the twigs.