Analitik Hiyerarşi Süreci ile Kredi Derecelendirme Analizi Üzerine Bir Model Önerisi
Analitik Hiyerarşi Süreci ile Kredi Derecelendirme Analizi Üzerine Bir Model Önerisi
Yazar: Akkaya, Doç. Dr. Göktuğ Cenk; Demireli, Dr. Erhan
Dergi: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 19 No. 1, 2013
Anahtar kelimeler: Derecelendirme, Kredi Derecelendirmesi, Analitik

Kredi derecelendirme süreci gerek kredi talep edenler  gerekse piyasaya fon fazlasını arz eden kredi verenler tarafından önem arz eden bir konu olarak değerlendirilmektedir  Kredi talep eden bireysel veya kurumsal düzeydeki müşteriler kredi değerlendirme sürecinin kredi veren kuruluşlar tarafından objektif kriterlerle yapılmasının önemi üzerinde durmaktadırlar  Bu durum objektiflik ölçütünün artmasının kredibilitenin de doğru değerlendirilmesini artıracağı görüşüyle açıklanabilir  Buna karşılık kredi veren kuruluşlar ise gerek kredinin geri ödenebilirliğinin sağlanması gerekse kredinin doğru fiyatlanabilmesi için kredilendirme süreci üzerinde yoğun analizler gerçekleştirmektedirler   Bu çalışmada kredilendirme sürecine ilişkin bir derecelendirme modeli geliştirilmiştir  Bu amaçla analitik hiyerarşi süreci kullanılarak kredi kuruluşunun kredi verme sürecinde firmaların temel performans göstergesi olarak kullandıkları finansal oranları hangi ağırlıklarla değerlendirmeleri gerektiğine ilişkin bir model geliştirilmiştir  Bu amaçla 5 kategori adı ana kriter ve 24 finansal oran ise alt kriter olarak kullanılmış  bu kriterlerin kredibilite üzerinde ne derece etkili olduğu analitik hiyerarşi süreciyle saptanmıştır  Çalışma sonucunda kredi kuruluşlarının kredilendirme sürecinde kategori adları içerisinde en fazla faaliyet devir hızlarını göz önünde bulundurdukları buna karşılık finansal yapı oranlarının ise en az öneme sahip kriter olduğu saptanmıştır  Kuşkusuz bu değerlendirme sektörel anlamda bazı değişiklikler içerebilmektedir  Bununla birlikte finansal oranlar içerisinde ise  kredi kuruluşlarının kredilendirme sürecinde en fazla kısa vadeli borçlarını ödeyebilme yeteneği ve özsermaye karlılığı üzerinde durdukları buna karşılık toplam aktif içerisinde dönen varlıklar payının kredi kuruluşları için en az önem arz eden kriter olduğu saptanmıştır   Anahtar Kelimeler: Derecelendirme  Kredi Derecelendirmesi  Analitik Hiyerarşi Süreci  AHP  Kredi Analizi   A MODEL SUGGESTION TO CREDIT RATING ANALYSIS WITH ANALYTICAL HIERARCHY PROCESS

Credit rating process is viewed as an important topic from both credit demandants and the creditors that supply the excess founds to market  So that  both the individual and institutional consumers emphasize on the topic  that the credit evaluation process should be made with objective criteria  This situation can be explained with the view that with an increase on the objectivity criterion the right evaluation of creditability will increase  On the other hand the creditor institutions make intensive analysis on crediting process for both to provide the back payments of credit and to price the credit truly    In this study a credit rating model was developed on crediting process  For that aim  by using analytical hierarchy process  this model was developed to on the topic that on what weights the financial ratings  that was used by the firms as main performance indicators at the process of credit giving of creditor institutions  should be evaluated  So that 5 cathegories and 24 financial ratio criteries determined and with what degree they are influential on firm’s creditability was determined by using analytical hierarchy process  At the end of the study it was determined that at the process of credit giving of creditor institutions in the main five criteria the activity ratios are the most considered criteria and on the other hand rate of financial structure ratios are the least one  Near that in sub criteria at the process of credit giving of creditor institutions the ability of paying back the short term loan and equity profitability is the most considered one whereas the amount of the current assets in the total assets is the least one    Keywords: Rating  Credit Rating  Analytic Hierarchy Process  AHP  Credit Analysis