hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Koşullu Salıverilmenin Mahiyeti ve Hukuki Niteliği
Koşullu Salıverilmenin Mahiyeti ve Hukuki Niteliği
Yazar: Maden, Mehmet
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 26 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Koşullu Salıverilme,Deneme Süresi,Hapis Cezası,İnfaz,Hükümlünün Islahı

Diğer hukuki konular gibi, koşullu salıverilme de içinde bulunduğu hukuki çerçeveye göre şekil aldığı için, bu konudaki çalışmaların mezkûr çerçeveye göre yapılması önem arz eder. Çalışmamızda, 5275 s. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunla belirlenmiş olan çerçeve içinde ve “mahiyet” ile “nitelik” arasındaki ince anlam farklılığından istifade ederek, koşullu salıverilmenin mahiyeti ve nitelikleri belirlenmeye çalışılacaktır. Bu belirleme için, ceza infaz kurumunda geçirilen süreci takip eden deneme süresinin mahiyetinin ve hukuki niteliğinin tespiti gereklidir. Esasında, denetim süresi içinde hapis cezası fiilen infaz edilmemekte; bu sürece hapis cezasının infazıyla aynı sonuçlar bağlanmaktadır.

Diğer hukuki konular gibi, koşullu salıverilme de içinde bulunduğu hukuki çerçeveye göre şekil aldığı için, bu konudaki çalışmaların mezkûr çerçeveye göre yapılması önem arz eder. Çalışmamızda, 5275 s. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunla belirlenmiş olan çerçeve içinde ve “mahiyet” ile “nitelik” arasındaki ince anlam farklılığından istifade ederek, koşullu salıverilmenin mahiyeti ve nitelikleri belirlenmeye çalışılacaktır. Bu belirleme için, ceza infaz kurumunda geçirilen süreci takip eden deneme süresinin mahiyetinin ve hukuki niteliğinin tespiti gereklidir. Esasında, denetim süresi içinde hapis cezası fiilen infaz edilmemekte; bu sürece hapis cezasının infazıyla aynı sonuçlar bağlanmaktadır.
Bir Hak Olarak Spor Faaliyeti
Bir Hak Olarak Spor Faaliyeti
Yazar: Kartal, Pınar
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 26 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; spor, spor hakkı, sporun tarihçesi, bireysel spor, takım sporu,EĞİTİM HAKKI, SAĞLIK HAKKI, ÇALIŞMA HAKKI, ÇALIŞMA ÖZGÜRLÜĞÜ,EĞİTİM HAKKI VE SPOR

Sporun haklar içerisindeki yerinin tespiti kendisinin başlı başına bir hak olarak kabul edilip edilmeyeceği aklımızda yer alan bir sorudur. Bu sorunun cevabını bulabilmek için öncelikle spor faaliyetinin tanımı, spor çeşitlerinin ayırımını ve nihayet bu faaliyetin çeşitli haklar içerisindeki görünümü değerlendirilmiştir. Sporun tarihsel gelişiminin de kısaca ele alındığı bu çalışmada Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 59. maddesi değerlendirilmiş ve yine Anayasamızın sağlık hakkı, çalışma özgürlüğü ve hakkı ile eğitim hakkı içerisindeki yeri ele alınmıştır. Karşılaştırmalı hukuktan ve bunların yasal düzenlemelerinden de örnekler verilmek suretiyle, bu ülke iç hukuklarında sporun yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu çalışma, iç hukukumuzda sporun bir hak olarak yerini tespit bakımından bir değerlendirme kıstası olarak ele alınmıştır. Karşılaştırmanın sonunda ise bu ülkelerin gerek mevzuatında gerekse uygulamasında sporun bağımsız bir hak olarak ele alınmadığı görülmüştür.  Bu değerlendirmelerin sonunda ise kişisel kanaatimiz ortaya konulmak suretiyle çalışmamız tamamlanmıştır.

Sporun haklar içerisindeki yerinin tespiti kendisinin başlı başına bir hak olarak kabul edilip edilmeyeceği aklımızda yer alan bir sorudur. Bu sorunun cevabını bulabilmek için öncelikle spor faaliyetinin tanımı, spor çeşitlerinin ayırımını ve nihayet bu faaliyetin çeşitli haklar içerisindeki görünümü değerlendirilmiştir. Sporun tarihsel gelişiminin de kısaca ele alındığı bu çalışmada Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 59. maddesi değerlendirilmiş ve yine Anayasamızın sağlık hakkı, çalışma özgürlüğü ve hakkı ile eğitim hakkı içerisindeki yeri ele alınmıştır. Karşılaştırmalı hukuktan ve bunların yasal düzenlemelerinden de örnekler verilmek suretiyle, bu ülke iç hukuklarında sporun yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu çalışma, iç hukukumuzda sporun bir hak olarak yerini tespit bakımından bir değerlendirme kıstası olarak ele alınmıştır. Karşılaştırmanın sonunda ise bu ülkelerin gerek mevzuatında gerekse uygulamasında sporun bağımsız bir hak olarak ele alınmadığı görülmüştür.  Bu değerlendirmelerin sonunda ise kişisel kanaatimiz ortaya konulmak suretiyle çalışmamız tamamlanmıştır.
Avrupa Birliği’nde Medyada Çoğulculuğun Korunması ve Teşvik Edilmesine İlişkin Yasa ve Girişimler
A Critical Analysis of the Existing Rules and Initiatives Fostering Media Pluralism in the European Union
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 27 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; European Union,Media Pluralism,Competition Law,Audiovisual Media Services Directive,Media Pluralism Monitör,European Media Initiative ; Avrupa Birliği,Medyada Çoğulculuk,Rekabet Hukuku,Görsel-İşitsel Medya Hizmetleri Direktifi,Medyada Çoğulculuk Monitörü,Avrupa Medya Girişimi

Medya özgürlüğü ve medyada çoğulculuk, Avrupa demokrasinin yapı taşlarındandır. Yapılan araştırmalar, AB üyesi ülkelerin tamamında medya özgürlüğü ve medyada çoğulculuğa yönelik gerek siyasi gerekse ekonomik ciddi tehditlerin varlığını ortaya koymaktadır. Bu alanda doğrudan yasama yetkisinin olmaması, AB’yi bu tehditlerle bir kısım bağlayıcı hukuki araçlarla birlikte ağırlıklı olarak bağlayıcı olmayan araçlar kullanarak mücadele etmeye zorlamaktadır. Ancak sorunların teşhisi, “isimlendirme” ve “utandırma”’nın ötesine geçerek tehditlerin ortadan kaldırılması için yeterli olmamaktadır. Bu çalışmada, medyada çoğulculuk konusunda AB’nin elinde olan hukuki araçlar, güçlü ve zayıf yönleriyle analiz edilecektir.

Media freedom and media pluralism are among the pillars of European Democracy. Research in this area has revealed the existence of serious political and economic threats to media freedom and media pluralism in all EU member states. The lack of a direct legislative power in this area forces the EU to combat these threats by using mainly soft-law instruments along with a few hard-law instruments. However, the identification of the problem is not sufficient to eliminate threats by going beyond "naming" and "shaming". In this study, the legal instruments of the EU on media pluralism will be analyzed with their strengths and weaknesses.
Limited Şirket Esas Sermaye Payının İnançlı Temliki:  Basel Eyalet Mahkemesinin 3 Şubat 2019 Tarihli Zb.2018.35 Sayılı Kararı Çerçevesinde Bir İnceleme
Limited Şirket Esas Sermaye Payının İnançlı Temliki:  Basel Eyalet Mahkemesinin 3 Şubat 2019 Tarihli Zb.2018.35 Sayılı Kararı Çerçevesinde Bir İnceleme
Yazar: Akın, Murat; Develi Ayverdi, Emine
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 27 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Limited Şirket Esas Sermaye Payı,İnançlı Temlik,Meşru Hak Sahipliği Görüntüsü Yaratma Amacıyla Devir

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun  (“TTK”) 600. maddesi ile limited şirket esas sermaye payının rehni ilk defa açıkça düzenlenmiştir. Ancak rehin hakkının rehin alacaklısına sağladığı hakların kısıtlılığı uygulamada esas sermaye payının inançlı temlike konu edilmesini doğurmuştur. Bu noktada inançlı temlikin, kanun koyucu tarafından düzenlenmemiş olup doktrin ve uygulama tarafından geliştirilmiş olması esas sermaye payının inançlı işlemle devredilmesi sonucu tarafların hukuki konumu hakkında belirsizliğe yol açmaktadır.Alacağını teminat altına almak isteyen alacaklı için hem avantajları hem de dezavantajları bulunan bu kurum, beraberinde bilhassa tarafların yetkisine ilişkin birtakım sorunları getirmektedir. Bu çalışmada söz konusu olabilecek sorunlara değinilerek doktrinin görüşleri çerçevesinde çözüm getirilmeye çalışılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun  (“TTK”) 600. maddesi ile limited şirket esas sermaye payının rehni ilk defa açıkça düzenlenmiştir. Ancak rehin hakkının rehin alacaklısına sağladığı hakların kısıtlılığı uygulamada esas sermaye payının inançlı temlike konu edilmesini doğurmuştur. Bu noktada inançlı temlikin, kanun koyucu tarafından düzenlenmemiş olup doktrin ve uygulama tarafından geliştirilmiş olması esas sermaye payının inançlı işlemle devredilmesi sonucu tarafların hukuki konumu hakkında belirsizliğe yol açmaktadır.Alacağını teminat altına almak isteyen alacaklı için hem avantajları hem de dezavantajları bulunan bu kurum, beraberinde bilhassa tarafların yetkisine ilişkin birtakım sorunları getirmektedir. Bu çalışmada söz konusu olabilecek sorunlara değinilerek doktrinin görüşleri çerçevesinde çözüm getirilmeye çalışılmıştır.
Alman ve Avusturya Hukukunda İlk Derece Yargılamasındaki Usuli Hak Düşümü Kuralları Üzerine Bir İnceleme
Alman ve Avusturya Hukukunda İlk Derece Yargılamasındaki Usuli Hak Düşümü Kuralları Üzerine Bir İnceleme
Yazar: Demirhan, Gülcan
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Alman Hukuku,Avusturya Hukuku,Usuli Hak Düşümü

Tarafın ihmali halinde artık o usuli işlemin yapılamayacağı hükmünü içeren gerek Alman MUK.’nun 230. ve gerek Avusturya MUK.’nun 144. maddeleri, hak düşümü etkisi prensibini (Prinzip der Praeklusionsvvirkung) esas alır. Bu prensip, bir işlemin yapılması ihmal edilirse, o işlemin sonradan telafi edilmesinin mümkün olmamasını ve yargılamanın söz konusu işlem dikkate alınmaksızın devam etmesini ve davanın sonuçlandırılmasını ifade eder, inceleme konumuz olan Alman MUK.’nun 296. maddesi ile Avusturya MUK.’nun 179. maddeleri hükümleri de hak düşümü kurallarına ilişkin düzenlemeler içermektedir. Usuli hak düşümü kurallarının amacı, deyim yerinde ise, tarafların “damla damla" (azar azar) açıklamada bulunmalarını önlemek suretiyle davanın hızlandırılmasını sağlamaktır. Hak düşümü yaptırımı tarafları zamanında ve tam olarak açıklamada bulunmaya teşvik edecek; böylece mahkeme daima yenilenen açıklamalar ile meşgul olmaktan kurtulacak ve dava süresi kısalacaktır.

Tarafın ihmali halinde artık o usuli işlemin yapılamayacağı hükmünü içeren gerek Alman MUK.’nun 230. ve gerek Avusturya MUK.’nun 144. maddeleri, hak düşümü etkisi prensibini (Prinzip der Praeklusionsvvirkung) esas alır. Bu prensip, bir işlemin yapılması ihmal edilirse, o işlemin sonradan telafi edilmesinin mümkün olmamasını ve yargılamanın söz konusu işlem dikkate alınmaksızın devam etmesini ve davanın sonuçlandırılmasını ifade eder, inceleme konumuz olan Alman MUK.’nun 296. maddesi ile Avusturya MUK.’nun 179. maddeleri hükümleri de hak düşümü kurallarına ilişkin düzenlemeler içermektedir. Usuli hak düşümü kurallarının amacı, deyim yerinde ise, tarafların “damla damla" (azar azar) açıklamada bulunmalarını önlemek suretiyle davanın hızlandırılmasını sağlamaktır. Hak düşümü yaptırımı tarafları zamanında ve tam olarak açıklamada bulunmaya teşvik edecek; böylece mahkeme daima yenilenen açıklamalar ile meşgul olmaktan kurtulacak ve dava süresi kısalacaktır.
Avrupa Birliği Sigorta Sektöründe Denetim
Avrupa Birliği Sigorta Sektöründe Denetim
Yazar: Aral, İrem
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Avrupa Birliği,Sigorta,Denetim

25.03.1957 tarihli Roma Antlaşması ile, kuruluş ve hizmet serbestisini benimseyen ve üye ülkeler arasında gerçek bir ortak pazar kurmayı amaçlayan Avrupa Ekonomik Topluluğu ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu kurulmuştur. Avrupa Birliği'nin temellerim atan Roma Antlaşması, uluslarüstü bir karar alma mekanizması oluşturmayı hedeflemiştir. Uluslarüstü bir karar mekanizmasının anlamı, Avrupa Birliği'ni yönetmek üzere oluşturulan kurumların üye devletlerden bağımsız olup pek çok konuda üye devletleri bağlayıcı durumda olmasıdır.AB sigorta mevzuatının hazırlanmasına ilişkin olarak Avrupa Konseyi ve Avrupa Komisyonu görevlerini ifa edebilmek için Roma Antlaşması’ nın 189. maddesi uyarınca tüzükler yapar, direktifler çıkarır, kararlar alır, tavsiyelerde bulunur ve görüş bildirir.

25.03.1957 tarihli Roma Antlaşması ile, kuruluş ve hizmet serbestisini benimseyen ve üye ülkeler arasında gerçek bir ortak pazar kurmayı amaçlayan Avrupa Ekonomik Topluluğu ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu kurulmuştur. Avrupa Birliği'nin temellerim atan Roma Antlaşması, uluslarüstü bir karar alma mekanizması oluşturmayı hedeflemiştir. Uluslarüstü bir karar mekanizmasının anlamı, Avrupa Birliği'ni yönetmek üzere oluşturulan kurumların üye devletlerden bağımsız olup pek çok konuda üye devletleri bağlayıcı durumda olmasıdır.AB sigorta mevzuatının hazırlanmasına ilişkin olarak Avrupa Konseyi ve Avrupa Komisyonu görevlerini ifa edebilmek için Roma Antlaşması’ nın 189. maddesi uyarınca tüzükler yapar, direktifler çıkarır, kararlar alır, tavsiyelerde bulunur ve görüş bildirir.
Cezanın Belirlenmesi ve Bireyselleştirilmesi
Cezanın Belirlenmesi ve Bireyselleştirilmesi
Yazar: Özen, Mustafa
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Ceza,Cezanın Belirlenmesi,Cezanın Bireyselleştirilmesi

Cezanın belirlenmesi ve bireyselleştirilmesinde, TCK m. 61 ve 62’de yer alan düzenlemeler temel alınmaktadır. İlk önce, temel cezanın belirlenmesi ve bu belirleme yapılırken dikkate alınacak hususlar ve bu hususların ETCK ve YTCK'undaki farklılıkları, temel ceza üzerinden yapılacak artırma ve indirimler, çifte (mükerrer) değerlendirme yasağı, sonuç cezanın belirlenmesi ve bu belirlemede yer alan hukuki kurumların değerlendirilmesi, takdiri indirim nedenleri ve son olarak da cezada mahsup konuları ele alınmaktadır.

Cezanın belirlenmesi ve bireyselleştirilmesinde, TCK m. 61 ve 62’de yer alan düzenlemeler temel alınmaktadır. İlk önce, temel cezanın belirlenmesi ve bu belirleme yapılırken dikkate alınacak hususlar ve bu hususların ETCK ve YTCK'undaki farklılıkları, temel ceza üzerinden yapılacak artırma ve indirimler, çifte (mükerrer) değerlendirme yasağı, sonuç cezanın belirlenmesi ve bu belirlemede yer alan hukuki kurumların değerlendirilmesi, takdiri indirim nedenleri ve son olarak da cezada mahsup konuları ele alınmaktadır.
Tomimaru Davası: Müsaderenin Gecikmeksizin Serbest Bırakma Yükümlülüğüne Etkileri
Tomimaru Davası: Müsaderenin Gecikmeksizin Serbest Bırakma Yükümlülüğüne Etkileri
Yazar: Aydın Okur, Derya
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Tomimaru Davası,Müsadere,Gecikmeksizin Serbest Bırakma Yükümlülüğü

Uluslararası Deniz Hukuku Mahkemesi’nin (UDHM) 6 Ağustos 2007 tarihli “Tomimaru Davası” Kararı, 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHS) uyarınca gemilerin serbest bırakılması usulü ile ilgilidir. Japonya ile Rusya Federasyonu arasındaki Tomimaru Davasının merkezi sorunu, kıyı devleti tarafından bir geminin müsadere edilmesinin, 1982 BMDHS uyarınca devletlerin gemiyi teminat üzerine gecikmeksizin serbest bırakma yükümlülüğüne etkileridir.

Uluslararası Deniz Hukuku Mahkemesi’nin (UDHM) 6 Ağustos 2007 tarihli “Tomimaru Davası” Kararı, 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHS) uyarınca gemilerin serbest bırakılması usulü ile ilgilidir. Japonya ile Rusya Federasyonu arasındaki Tomimaru Davasının merkezi sorunu, kıyı devleti tarafından bir geminin müsadere edilmesinin, 1982 BMDHS uyarınca devletlerin gemiyi teminat üzerine gecikmeksizin serbest bırakma yükümlülüğüne etkileridir.
Avrupa Birliği Hukukuna Uyum Sürecinin İdare Hukuku Üzerindeki Etkileri
Avrupa Birliği Hukukuna Uyum Sürecinin İdare Hukuku Üzerindeki Etkileri
Yazar: Üstün, Gül
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Avrupa Birliği Hukuku,İdare Hukuku,Avrupa Birliği Hukukuna Uyum Süreci

Avrupa Konseyi organları, Avrupa Birliği ülkelerinin ve aday ülkelerinin hukuk düzenleri hakkında icrai ve tavsiye niteliğinde kararlar tesisetmektedir. Avrupa Birliğine giriş süreciyle Birliğin hukuku ve düzenlemeleri ülkemiz hukukunda dolayısıyla İdare Hukuku’muzda da etkili olmuştur. Nitekim bu süreçte, Avrupa Birliği Müktesebatının Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programı hazırlanmış, Avrupa Birliği Müktesebatının Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programının Uygulanması Koordinasyonu ve İzlenmesine Dair Bakanlar Kurulu Kararı, Yerel Yönetimler Özerlik Şartı tesis edilmiş, Kamu Yönetimi Reformları yapılmıştır.Söz konusu etkilenme ve uyum sürecinin İdare Hukuku'ndaki birçok konuda yansımaları mevcut olup, çalışmamız kapsamında bu konular ele alınacaktır. Bu nedenle, ilk olarak İdare Hukuku üzerinde etkili olan/olacak olan Avrupa Konseyi kararları kısaca ele alınacak olup, sonrasında genel olarak uyum sürecinin İdare Hukuku’ndaki özel kurumlar açısından etkilerine yer verilecektir.

Avrupa Konseyi organları, Avrupa Birliği ülkelerinin ve aday ülkelerinin hukuk düzenleri hakkında icrai ve tavsiye niteliğinde kararlar tesisetmektedir. Avrupa Birliğine giriş süreciyle Birliğin hukuku ve düzenlemeleri ülkemiz hukukunda dolayısıyla İdare Hukuku’muzda da etkili olmuştur. Nitekim bu süreçte, Avrupa Birliği Müktesebatının Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programı hazırlanmış, Avrupa Birliği Müktesebatının Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programının Uygulanması Koordinasyonu ve İzlenmesine Dair Bakanlar Kurulu Kararı, Yerel Yönetimler Özerlik Şartı tesis edilmiş, Kamu Yönetimi Reformları yapılmıştır.Söz konusu etkilenme ve uyum sürecinin İdare Hukuku'ndaki birçok konuda yansımaları mevcut olup, çalışmamız kapsamında bu konular ele alınacaktır. Bu nedenle, ilk olarak İdare Hukuku üzerinde etkili olan/olacak olan Avrupa Konseyi kararları kısaca ele alınacak olup, sonrasında genel olarak uyum sürecinin İdare Hukuku’ndaki özel kurumlar açısından etkilerine yer verilecektir.
Banka Yönetim Kurulu Üyeleri Hakkında Açılan Şahsi Sorumluluk Davasında "Business Judgment Rule/İş Adamı Kararı" İlkesinin Uygulanabilirliği Sorunu
Banka Yönetim Kurulu Üyeleri Hakkında Açılan Şahsi Sorumluluk Davasında "Business Judgment Rule/İş Adamı Kararı" İlkesinin Uygulanabilirliği Sorunu
Yazar: Doğrusöz, Hanife
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Banka Yönetim Kurulu Üyeleri,Şahsi Sorumluluk Davası,Business Judgment Rule,İş Adamı Kararı İlkesi

Business Judgment Rule (iş adamı kararı), yönetim kurulu üyelerinin göstermek zorunda oldukları özen derecesinin belirlenmesinde ve yöneticiler açısından sorumluluklarının azaltılmasında uygulanan, Amerika Birleşik Devletleri’nde mahkeme kararları doğrultusunda doğmuş ve gelişmiş kurallar bütünüdür. Avrupa ülkelerinin pek çoğunda olduğu gibi İsviçre’de de, 1990'lı yıllardan beri business judgment rule’un (: iş adamı kararının) yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunda kullanılabilecek bir araç / ölçü olarak uygulanıp uygulanamayacağı tartışılmıştır. Almanya ise, 01.11.2005 tarihinde yürürlüğe giren, “Gesetz zur Unternehmensintegritat und Modernisierung des Anfechtungsrecht - UMAG” kanunu ile Art. 93'de business judgment rule (: iş adamı kararı) kurallarına yer vermiştir.Ülkemizde Business Judgment Rule (iş adamı kararı) ilkesine, tüm ülkelerdeki gelişmelere uygun olarak TTK.Tas.'nın yönetim kurulu üyelerinin özen yükümlülüğünü düzenleyen m. 369'da yer verilmiştir.Çalışmamızda kısaca, BanK. m. 110’a göre banka yönetim kurulu üyesi hakkında açılabilecek bir şahsi iflas davasında, business judgment rule (: iş adamı kararı) kurallarının etkisine ve buna göre üyenin özen yükümlülüğünün belirlenmesine yer verilecektir.

Business Judgment Rule (iş adamı kararı), yönetim kurulu üyelerinin göstermek zorunda oldukları özen derecesinin belirlenmesinde ve yöneticiler açısından sorumluluklarının azaltılmasında uygulanan, Amerika Birleşik Devletleri’nde mahkeme kararları doğrultusunda doğmuş ve gelişmiş kurallar bütünüdür. Avrupa ülkelerinin pek çoğunda olduğu gibi İsviçre’de de, 1990'lı yıllardan beri business judgment rule’un (: iş adamı kararının) yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunda kullanılabilecek bir araç / ölçü olarak uygulanıp uygulanamayacağı tartışılmıştır. Almanya ise, 01.11.2005 tarihinde yürürlüğe giren, “Gesetz zur Unternehmensintegritat und Modernisierung des Anfechtungsrecht - UMAG” kanunu ile Art. 93'de business judgment rule (: iş adamı kararı) kurallarına yer vermiştir.Ülkemizde Business Judgment Rule (iş adamı kararı) ilkesine, tüm ülkelerdeki gelişmelere uygun olarak TTK.Tas.'nın yönetim kurulu üyelerinin özen yükümlülüğünü düzenleyen m. 369'da yer verilmiştir.Çalışmamızda kısaca, BanK. m. 110’a göre banka yönetim kurulu üyesi hakkında açılabilecek bir şahsi iflas davasında, business judgment rule (: iş adamı kararı) kurallarının etkisine ve buna göre üyenin özen yükümlülüğünün belirlenmesine yer verilecektir.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi’nin, Tüketiciden "Kredi Kartı Üyelik Ücreti" Alınmasının İptaline İlişkin, 02.05.2008 Tarihli Kararının, TKHK m. 6'da Öngörülen "Sözleşmedeki Haksız Şartlar" Kavramı Çerçevesinde Değerlendirilmesi
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi’nin, Tüketiciden "Kredi Kartı Üyelik Ücreti" Alınmasının İptaline İlişkin, 02.05.2008 Tarihli Kararının, TKHK m. 6'da Öngörülen "Sözleşmedeki Haksız Şartlar" Kavramı Çerçevesinde Değerlendirilmesi
Yazar: Yılmaz, Canan
Dergi: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Vol. 15 No. 1-2, 2009
Anahtar kelimeler: Law in Context ; Hukuk ; Kredi Kartı Üyelik Ücreti,Tüketici Sözleşmelerindeki Haksız Şartlar,Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 02.05.2008 Tarihli Kararı

Son yıllarda bankaların, kredi kartı kullanıcısı olan tüketicilerin hesaplarından “kart üyelik ücreti” adı altında kestikleri yıllık üyelik aidatının iptaline karşı açılan davalar, TKHK m. 6’da öngörülen sözleşmedeki haksız şartlar” kavramını ve bu kavramla bağlantılı olan diğer hukuki sorunları bir kez daha gündeme getirmiştir. Bu çalışmada, Yargıtay'ın 02.05.2008 tarihli kararına konu olan somut olaydan hareketle, tüketici sözleşmelerindeki haksız şartların hakim tarafından tespiti, haksız şartların denetlenmesinde öngörülen kriterler, sözkonusu haksız sözleşme koşullarının hükümsüzlüğü, bu hükümsüzlüğün türü ve bu sonucun sözleşmenin bütününe olan etkisi irdelenmeye çalışılacaktır. Bu çerçevede ayrıca, aynı hukuki sorunla karşı karşıya kalan diğer tüketicilerin etkin korunması açısından mevcut yasal düzenlemeler ve bu duruma ilişkin çözüm önerileri de ele alınacaktır.

Son yıllarda bankaların, kredi kartı kullanıcısı olan tüketicilerin hesaplarından “kart üyelik ücreti” adı altında kestikleri yıllık üyelik aidatının iptaline karşı açılan davalar, TKHK m. 6’da öngörülen sözleşmedeki haksız şartlar” kavramını ve bu kavramla bağlantılı olan diğer hukuki sorunları bir kez daha gündeme getirmiştir. Bu çalışmada, Yargıtay'ın 02.05.2008 tarihli kararına konu olan somut olaydan hareketle, tüketici sözleşmelerindeki haksız şartların hakim tarafından tespiti, haksız şartların denetlenmesinde öngörülen kriterler, sözkonusu haksız sözleşme koşullarının hükümsüzlüğü, bu hükümsüzlüğün türü ve bu sonucun sözleşmenin bütününe olan etkisi irdelenmeye çalışılacaktır. Bu çerçevede ayrıca, aynı hukuki sorunla karşı karşıya kalan diğer tüketicilerin etkin korunması açısından mevcut yasal düzenlemeler ve bu duruma ilişkin çözüm önerileri de ele alınacaktır.