Okul Öncesi Eğitim Kurumlarında İş Sağlığı ve  Güvenliğine İlişkin Okul Öncesi Öğretmenlerinin  Görüşlerinin İncelenmesi
Okul Öncesi Eğitim Kurumlarında İş Sağlığı ve  Güvenliğine İlişkin Okul Öncesi Öğretmenlerinin  Görüşlerinin İncelenmesi
Yazar: Uğurlu, Celal Teyyar; Kartal, Eyyup
Dergi: 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, Vol. 12 No. 34, 2022
Anahtar kelimeler: Okul öncesi eğitim kurumları,iş sağlığı ve güvenliği,okulöncesi öğretmenleri

Bu araştırmada, okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul öncesi öğretmenlerinin iş sağlığı ve güvenliği algı düzeylerinin ve görüşlerinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada betimsel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmada, nicel ve nitel veri toplama araçlarının birlikte kullanıldığı karma yöntemden yararlanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutu tarama modeli, nitel boyutu ise fenomoloji (olgu bilimi) deseni ile yürütülmüştür. Araştırmanın evreni 2020-2021 eğitim-öğretim yılında, Ankara ili, Çankaya ilçesinde bulunan anaokullarında görev yapan 110 okul öncesi öğretmeninden oluşmaktadır. Araştırmanın nitel boyutunda ise Çankaya ilçesinde bulunan 16 anaokulunda görev yapan okul öncesi öğretmenleri benzeşik örneklem yöntemi ile seçilmiştir. Nicel kısmında Doğdu (2019) tarafından geliştirilmiş olan İSG performans ölçeği kullanılmıştır. Anaokullarında görev yapan 110 okul öncesi öğretmenine İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) performans ölçeği uygulanarak veriler elde edilmiştir. Toplanan veriler SPSS 22.0 istatistik paket programı aracı ile analiz yapılmıştır. Nitel kısmında veri toplama işlemleri ses kaydı ve görüşme yapılarak gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde elde edilen veriler transkript edilmiştir. Nitel verilerin analizinde içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırmada okul öncesi öğretmenlerinin İSG algı düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Yönetsel önlem ve tedbirler alt boyutunda nicel kısmında gerekli önlemler alındığı, nitekısımda ise eğitimlerin uygulamalı olarak yapılması gerektiği belirtilmiştir. İş sağlığı ve güvenliğine yönelik çalışmalara ilişkin alt boyutunda çalışanların, okulda bir tehdit ile karşılaştıkları anda, okul yönetimine haber verdikleri, gerekli tedbirlerin alındığı ve tedbirlere uyulduğu belirlenmiştir. İş sağlığı ve güvenliğine yönelik farkındalık ve bilinç düzeyi bakımından farkındalık ve bilinç düzeylerinin yüksek olduğu, meslek hastalıkları konusunda çalışanların yeterince bilgi sahibi olmadıkları belirlenmiştir. İş sağlığı ve güvenliğine yönelik yönetim ve çalışanlar arasında iş birliği bakımından, çalışanların sağlık ve güvenlik konularındaki endişelerini rahatlıkla ifade edebildikleri sonucuna ulaşılmıştır.

Bu araştırmada, okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan okul öncesi öğretmenlerinin iş sağlığı ve güvenliği algı düzeylerinin ve görüşlerinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada betimsel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmada, nicel ve nitel veri toplama araçlarının birlikte kullanıldığı karma yöntemden yararlanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutu tarama modeli, nitel boyutu ise fenomoloji (olgu bilimi) deseni ile yürütülmüştür. Araştırmanın evreni 2020-2021 eğitim-öğretim yılında, Ankara ili, Çankaya ilçesinde bulunan anaokullarında görev yapan 110 okul öncesi öğretmeninden oluşmaktadır. Araştırmanın nitel boyutunda ise Çankaya ilçesinde bulunan 16 anaokulunda görev yapan okul öncesi öğretmenleri benzeşik örneklem yöntemi ile seçilmiştir. Nicel kısmında Doğdu (2019) tarafından geliştirilmiş olan İSG performans ölçeği kullanılmıştır. Anaokullarında görev yapan 110 okul öncesi öğretmenine İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) performans ölçeği uygulanarak veriler elde edilmiştir. Toplanan veriler SPSS 22.0 istatistik paket programı aracı ile analiz yapılmıştır. Nitel kısmında veri toplama işlemleri ses kaydı ve görüşme yapılarak gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde elde edilen veriler transkript edilmiştir. Nitel verilerin analizinde içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırmada okul öncesi öğretmenlerinin İSG algı düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Yönetsel önlem ve tedbirler alt boyutunda nicel kısmında gerekli önlemler alındığı, nitekısımda ise eğitimlerin uygulamalı olarak yapılması gerektiği belirtilmiştir. İş sağlığı ve güvenliğine yönelik çalışmalara ilişkin alt boyutunda çalışanların, okulda bir tehdit ile karşılaştıkları anda, okul yönetimine haber verdikleri, gerekli tedbirlerin alındığı ve tedbirlere uyulduğu belirlenmiştir. İş sağlığı ve güvenliğine yönelik farkındalık ve bilinç düzeyi bakımından farkındalık ve bilinç düzeylerinin yüksek olduğu, meslek hastalıkları konusunda çalışanların yeterince bilgi sahibi olmadıkları belirlenmiştir. İş sağlığı ve güvenliğine yönelik yönetim ve çalışanlar arasında iş birliği bakımından, çalışanların sağlık ve güvenlik konularındaki endişelerini rahatlıkla ifade edebildikleri sonucuna ulaşılmıştır.