HİTİTLİ KADIN ŞİFACILAR- ŞİFALANDIRMA ÇALIŞMALARI VE  BUNLARIN  BİRLEŞTİRİCİ COĞRAFYA VE JEOKÜLTÜREL BELLEK ESASINDA ANADOLU KÜLTÜRÜNDEKİ YANSIMALARI
THE HITTITE FEMALE HEALERS: THEIR EFFORTS TO HEAL AND THEIR EFFECTS ON ANATOLIAN CULTURE
Yazar: Taş, İlknur
Dergi: Kadın Araştırmaları Dergisi No. 15, 2018
Anahtar kelimeler: Hititler,Şifalandırma,Kadın,ritüeller ; Hittites,Treatment,Women,Rituals

Hitit halkının yaşayışı hakkında, devlet arşivindeki belgeler suskunluğunukorusa da; binlerce yıl sonra, Anadolu coğrafyasında ortaya çıkan ‘halkhekimliği’nin kökenlerinin, Hititler’e dayandığını söylememiz hiç de yanlışolmayacaktır. Hitit halkının da Hitit sarayındaki uygulamalardan haberdarolduğunu ve aynı majik ve ritüel uygulamaların onlar arasında da uygulandığınıbu anlamda varsayabiliriz.Söz konu makalede, ritüel metinlerinde adı geçen kadın şifacılar ve onlarınçalışmaları ele alınarak onların Anadolu kültüründeki yansımalarıaraştırılmıştır. Şifacı kadınlar, genel Hitit tıbbının bir özelliği olarak,ritüeller esnasında, tedaviden önce hastalığa neden olan sebebi ortadankaldırmaya yönelik bir tutum izlemişlerdir. Bunun için de, fal ve kehanetebaşvurmuşlardır. Tedavi aşamasında duruma göre hazırladıkları bitkisel içeriklikarışımlarla ya da yukarıda bahsettiğimiz majik yollarla tedavi yolunagitmişlerdir. Bu arada yaşlı kadınların şifalandırma çalışmaları esnasında, çokiyi gözlem yaptıkları tespit edilmiştir. Hitit şifalandırma çalışmaları esnasında, sadece büyü değil, gelenekselAnadolu hekimliğinde de büyük yer tutan bitkisel karışımlardan elde edilenilaçlar da kullanılmıştır. Geleneksel Türk halk hekimliğinde, bitki veağaçlarla tedavi sıkça kullanılmaktadır. Şifalandırma çalışmaları sırasındayapılan sembolik majik metotlardan bazılarına yine Anadolu halk hekimliğindekibazı uygulamalarda da rastlamak mümkündür. Özetle söz konusu araştırmamızda, Hitit şifalandırma çalışmalarının kültüreldevamlılık ve birleştirici coğrafyaesasında geleneksel Anadolu halk hekimliği ve halk kültürüne yansımaları tespitedilerek, Hitit toplumun hem psikolojisi hem de sosyo-kültürel davranışbiçimleri bir nebze de olsa aydınlatılmaya çalışılmıştır.

Although the Hittite documents remain silent regardingeveryday life in Hittite society, it is not wrong to say that the roots of the‘folk medicine' that arose in Anatolia thousands of years later are based uponHittite medicine. We assume that Hittite society was aware of the practices inthe Hittite palace, and also that they practiced the same magical andritualistic practices in that manner.This study researches the female healers, who werementioned in Hittite ritual texts, and their practices, and thus also theirreflections in Anatolian culture. The female healers, as a common feature ofHittite medicine, followed a treatment for removing the reason of sicknessbefore proceeding to the cure. Therefore, they performed oracular and divining procedures. During theprocess of the cure, they followed specific treatments including magical oneslike the aforementioned or herbal mixtures which they prepared. Meanwhile, itseems that the old healers made a detailed observation during the healingprocess.During the treatment processes, it was used not onlymagical treatments, but also medicines made of the herbal mixtures that haveimportance for traditional Anatolian medicine. In traditional Turkish folkmedicine, healing methods using plants and trees are very common. However, itis surprising that some of magical methods appear in some practices ofAnatolian folk medicine.In conclusion, the aim is to determine the reflections ofthe practices of Hittite treatments in traditional folk medicine and folk culturein the light of some aspects as the shared geography, geo-cultural memory andcultural continuity, and also to enlighten the psychology and thesocial-cultural behavior patterns of Hittite society to some extent.