hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
BİR KASİDEDEN ONLARCA YENİ YAPITA: TUĞRÂÎ’NİN LÂMİYYETU’L-ʿACEM’İNE YAPILAN TAHMÎS, MUÂRAZA (NAZİRE) VE TAŞTÎRLER
From an Ode to Dozens of New Works: The Tahmīses, Muʿārazas (Imıtatıo) and Taştīrs to Lāmiyat Al-ʿAjam of al-Tughrāī
Yazar: Cengiz, Mehdi
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Arabic Language,Seljuk state,ground poem,Constitutive text,Lāmiyat al-Ajam ; Arap dili ve belagatı,Selçuklu Devleti,zemin şiir,Kurucu metin,Lâmiyyetu’l-Acem

On ikinci asrın önemli şairleri arasında yer alan, Selçuklu Devleti kâtiplerinden Müeyyidüddin et-Tuğrâî’nin Lâmiyyetu’l-ʿAcem adlı kasidesi, zengin muhtevası ve dikkat çeken üslubu ile edebiyat dünyasını etkilemiştir. Bu çerçevede Lâmiyyetu’l-ʿAcem’in, çeşitli şairlerin kaleme aldıkları tahmîs ve muâraza gibi yapıtlarla zemin bir şiir olduğu ifade edilmelidir. Bu çalışmada, Lâmiyyetu’l-Aʿcem’e yazılan tahmîs ve muârazalar incelenerek Tuğrâî’nin, kendisinden sonraki şairlere etkisi ortaya konulacaktır. Ayrıca bu makaleyle klasik Arap edebiyatı şiir üretim metotlarının ve zemin şairin yapıtı ile diğer şairlerin ilişkisinin gösterilmesi de amaçlanmaktadır. Tespit edilen tahmîs ve muâraza gibi yeni metin oluşturmaya yönelik çalışmaların incelenmesiyle İslam düşünce geleneğinde özgün yapıt ortaya koyma metotları hakkında daha kapsamlı değerlendirmeler yapılabilecektir.

Clerk of Seljuk state Mueyyiduddin al-Tughrāī’s ode named Lāmiyat Al-Ajam, one of the important poets of the 12th century, influenced the literary world with its rich content and remarkable style. In this context, it should be stated that Lāmiyat Al-Ajam formed a ground for the works such as tahmīs and muāraza written by other poets. In this study, the tahmīs and muārazas written to Lāmiyat Al-Ajam will be examined and the influence of al-Tughrāī on the poets after him will be revealed. In addition, this article aims to show the methods of producing poetry in classical Arabic literature and the relationship between the work of the ground poet and other poets. By examining the studies aimed at creating new texts such as tahmīs and muāraza, a more comprehensive assessment can be made about the methods of writing in the Islamic thought tradition.
KORONAVİRÜS (COVID-19) SÜRECİNDE İLAHİYAT ALANINDA LİSANSÜSTÜ EĞİTİM GÖREN ÖĞRENCİLERİN UZAKTAN EĞİTİME BAKIŞLARI
The Views of Postgraduate Education Students in the Field of Theology on Distance Education in the Coronavirus (Covid-19) Process
Yazar: Genç, Muhammet Fatih; Ay, Mustafa Fatih; Gümrükçüoğlu, Süleyman
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Covid 19,Uzaktan eğitim,Lisansüstü,İlahiyat,Eğitim ; Covid 19,Distance Education,Postgraduate,Theology,Education

Çalışmanın temel amacı İlahiyat alanında lisansüstü eğitim gören öğrencilerin Covid-19 pandemi sürecine ve bu süreçteki eğitim öğretim uygulamalarına ilişkin görüşlerini incelemektir. Çalışma karma yöntem araştırmalarından yakınsayan paralel desene uygun olarak tasarlanmıştır. Bu çerçevede anket yardımı ile nicel veriler toplanırken yarı yapılandırılmış mülakatlar ile de nitel veriler eş zamanlı olarak toplanmıştır. Çalışmanın verileri; Marmara, İstanbul, Kocaeli, Bursa Uludağ, Atatürk, Sivas Cumhuriyet, Recep Tayyip Erdoğan Üniversiteleri’nde İlahiyat alanında lisansüstü öğrenim gören 145 öğrenciden oluşan çalışma grubundan online olarak elde edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin 56’sı erkek 89’u ise kadındır.  Araştırmanın nitel boyutunda ise 6’sı kadın 5’i erkek 11 öğrenci ile yarı yapılandırılmış görüşme yapılmıştır. Bulgular çerçevesinde İlahiyat alanında lisansüstü öğrenimine devam eden öğrencilerin, uzaktan öğretimle ilgili genel olarak olumlu görüşler beyan ettiği görülmektedir. Pandemi nedeniyle uzaktan öğretime ani geçiş, öğrenci ve akademisyenleri hazırlıksız yakalamış olsa da öğrenci görüşleri çerçevesinde, kısa zamanda hem öğrenci hem de öğretim elemanlarının duruma adapte olduğu tespit edilmiştir.

The main purpose of the study is to examine the views of students of postgraduate education  in the field of Theology about the duration of the Covid-19 pandemic and the educational practices in this process. The study can be used in accordance with the convergent parallel pattern from mixed method studies. In this framework, quantitative data were collected with the help of the questionnaire, and structured with qualitative data through interviews. The continuation of the study was obtained online from 145 graduate students from Marmara, Istanbul, Kocaeli, Bursa Uludağ, Atatürk, Sivas Cumhuriyet, Recep Tayyip Erdogan Universities. 56 of them are men and 89 of them are women who participated in the research. In the qualitative dimension of the study, a structured interview was conducted with 11 students, 6 women and 5 men. Within the framework of the findings, it is seen that external students who continue their undergraduate education in the field of theology have generally positive opinions about distance education. Although the sudden transition to distance education due to the pandemic caught students and academicians unprepared, it was found that both the student and the lecturer adapted to the situation in a short time.
KUR’ÂN ÇERÇEVESİNDE FARKLI DİNE MENSUP EBEVEYN-ÇOCUK ARASINDAKİ İLİŞKİNİN SINIRLARI
The Limits of the Relationship between Parents and Children with Different Religion According to the Qur’an
Yazar: Yıldız, İbrahim
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Tefsir,Aile,İrtidât,Din Değiştirme,Birlikte Yaşama Kültürü ; Commentary,Family,Apostasy,Conversion,Culture of Coexistence

Kur’ân’a göre ilâhî imtihan gereği insanların dinî tercihleri ve buna bağlı olarak yapacakları amelleri özgür kararlarına bırakılmıştır. Bunun doğal bir sonucu olarak İslâm coğrafyasında farklı dinlere mensup milletler barış içinde bir arada yaşamışlardır. İslam toplumlarında çok sık olmasa da farklı dine mensup bireylerin oluşturduğu aileler de bulunmaktadır. Kur’ân, bu duruma Hz. Nûh ve oğlu ile Hz. İbrâhim ve babasını örnek olarak vermektedir. Bu çalışmada farklı dine mensup ebeveyn ve evlatlar arasındaki ilişkinin nasıl olması gerektiği Kur’ân temelinde ele alınması ve gerek ebeveynleri inkârcılardan olan müslüman evlatlara gerekse inkârcı evlatları olan müslüman ebeveynlere yönelik Kur’ânî mesajların tespit edilmesi hedeflenmektedir. Kur’ân’ın farklı dine mensup aile fertleri arasındaki din ve dünya ile alakalı işlerde koyduğu helal ve haram sınırları, Asr-ı Saadet’teki örnekler de göz önünde bulundurularak belirlenmeye gayret edilecektir. Literatür taraması metodu kullanarak toplanan bilgilerin ışığında ele alınan çalışmanın konusu ailede farklı dine mensup ebeveyn ve evlatlarla sınırlandırılmıştır. Ayrıca konu tefsir alanının sınırları dâhilinde ele alınmış ve aile fertleri aralarındaki hukukî konular çalışmanın kapsamı dışında bırakılmıştır.

According to the Qur’an, people were held free on their religious choices and the deeds that depend on these choices as required by the divine test. As a natural consequence of this, nations belonging to different religions have lived together and in peace in the Islamic geography. Although it is not very common in Islamic societies, there are also families consisting of members of different religions. The Qur’an gives examples of the prophet Noah and his son and the prophet Abraham and his father for this situation. In this study, it is aimed to consider how the relationship between parents and children from different religions should be on the basis of the Qur’an and to determine the Qur’anic messages for both Muslim children whose parents are deniers and Muslim parents whose children are deniers. The boundaries of halal and haram set by the Qur’an in affairs related to the religion and world among family members from different religions will be determined by considering the examples of the prophet Muhammad's time. The subject of the study, which was handled in the light of the information collected using the literature review method, was limited to parents and children from different religions in the family. In addition, the subject was handled within the boundaries of the field of commentary and legal issues between family members were excluded from the scope of the study.
ALIŞVERİŞ AKDİNDE AYIPLI MALIN KUSURUNDAN ÖTÜRÜ YÜKÜMLÜ TUTULMAMA (BERÂET) ŞARTININ TARAFLARIN RIZÂSI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ
Examination of Condition of not Being Held Responsible for Flaw of Defective Goods (Barâ‛a) in the Shopping Contract in the Context of the Consent of the Parties
Yazar: Kayapınar, Hasan
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: berâet,İslam hukuku,akit,muhayyerlik,ayıp ; barâ‛a,Islamic law,contract,khiyâr (option),defect

İslam hukukçuları akitlerde tarafların rızâsına büyük önem atfetmekte, rızânın ihlâl edilmesi durumunda ilgili tarafa yaptığı akdi feshetme hakkı vermektedir. Ayıp muhayyerliği de ayıplı malın satışa konu olması durumunda müşteri için bir hak olarak tanınmaktadır. Bununla birlikte İslam hukukçuları prensip olarak müşterinin maldaki ayıba râzı olduğu durumlarda ayıp muhayyerliğinin düştüğünü kabul etmektedir. Satıcı, mutlak olarak malın ayıptan berî olduğunu, maldaki herhangi bir ayıptan dolayı sorumluluk kabul etmeyeceğini beyan ederse bu şartın geçerliliği mezhepler arası tartışmalıdır. Hanefî mezhebi bu şartı meşrû kabul ederken diğer mezhepler genel anlamda bu şartı câiz görmezler. Bu çalışmada mezheplerin bu konudaki delilleri incelemeye tâbî tutulmuş ve değerlendirmeler yapılmıştır. Bu değerlendirmeler yapılırken İslam hukukçularının akitlerde gözettiği temel amaçlarından olan tarafların rızâsı hususu merkeze alınmış, muhtelif görüşler bu minvalde incelenmiştir. Daha sonra bu konuda tarihî süreç içerisinde ortaya atılmış farklı görüşler incelenmiş ve günümüz şartlarına da dikkat çekilerek ulaşılan sonuç ifade edilmiştir.

Islamic jurists attaches great importance to the parties' consent in contracts, giving the relevant party the right to terminate the contract made in case of breach of consent. Khiyar al-ʽayb (option of defect) is given as a right for the customer in case the defective good is the subject of sale. However, Islamic jurists as a rule accept that the khiyar al-ʽayb has dropped in cases where the customer consents to the defect in the goods. If the seller is absolutely free from defects, declares that he will not be liable for any defects in the goods, the validity of this condition is controversial between schools. While the Hanafi school accepts this condition as legitimate, other schools generally do not see this condition as valid. In this study, the evidence of schools on this subject was examined and evaluations were made. While making these evaluations, the issue of the consent of the parties, which is one of the main aims of Islamic jurists in the contracts, was taken into consideration. Different opinions have been studied in this manner. Later, different views on this subject that were put forward in the historical process were examined and the result achieved by drawing attention to today's conditions is expressed.
NASSIN KAPSAMADIĞI   MESELELER VE ŞER’Î HÜKÜM TANIMI
Things Whose Provisions Are Not Found in The Qur’an And Sunnah And The Definition of The Shari'a's Judgment
Yazar: Baktı, Ahmet Selman
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Akıl,hüsün-kubuh,dini bildirim ; mind,al-husn-al-qubh,divine revelation

Meydana gelen bütün meselelerin hükmü naslarda bulunmadığından fukaha şer’î hükme ulaşmak için çeşitli usulî enstrümanlar geliştirmiştir. Fakat bunlarla hüküm çıkarılmasının meşruiyeti ve kullanımıyla ilgili şartlar üzerinde ittifak sağlanamamıştır. Aslında mesele varılan hükmü neyin şer’î kıldığı yani şer’î hükmün tanımıyla ilgilidir. Zira nassın kapsamadığı meselede varılan yargı şer’î hüküm tanımınca onanmayabilir. Hükmü hitaba eşitleyerek hüsün-kubuhun aklîliğini reddettiğinden yaygın tanımın aksi görüştekilerce esas alınması bir çelişki olacaktır. Dolayısıyla hüküm hüsün-kubuhun aklîliğini savunanları bu çelişkiden kurtaracak şekilde yeniden tanımlanmalıdır. Nass-vakıa arasındaki makasın gittikçe açıldığı günümüzde tanım, hükmün doğru tespiti ve nasların yerli yerinde kullanımına da katkı sağlamalıdır.

Since the verdict of all the issues that occurred isn’t found in the Qur'an, fuqaha has developed various procedural instruments to arrive at the Shari'a rulling. However, there was no consensus on the legitimacy of making judgments using them. In fact, the issue is about the definition of the religious judgment. Thus, the judgment reached on issues that are not included in al-Kitaab and as-Sunnah may not be suitable for the definition of religious judgment. Since it rejects the rationality of al-husn-al-qubh by equating the judgment with the divine address, it would be a contradiction that the common definition is taken as a basis by those of the opposite view. Therefore, the Shari’a rulling should be redefined in a way to save those who claim that al-husn-al-qubh is rational from this contradiction. The definition should contribute to the correct definition of judgment and the use of the Nass in their right place, in today's world where the gap between Nass and reality is widening.
IV/X. YÜZYILA KADAR HORASAN VE MÂVERÂÜNNEHİR’DE EHL-İ HADÎS-HANEFÎLİK İLİŞKİSİ
The Relationship of Ahl-i Ḥadīth-Ḥanafīsm in Khorasan and Transoxiana until IV/X. Century
Yazar: Ateşyürek, Ahmet
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: History of Islamic Sects,Transaxoiana,Ahl-i Ḥadīth,Ahl al-Ra’y,Transaxoiana Ḥanafīsm ; islam Mezhepleri Tarihi,Mâverâünnehir,Ehl-i Hadis,Ehl-i Rey,Mâverâünnehir Hanefîliği

Bu araştırma, mezhebi aidiyetlerin oluşmaya başladığı II/VIII. yüzyılın ortasından başlayarak IV/X. yüzyıla kadar devam eden süreçte Horasan ve Mâverâünnehir’deki Ehl-i Hadîs ile Hanefîlik arasındaki ilişkiyi ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bölgenin gündemi, tıpkı fetih sürecinde olduğu gibi, Abbasîler döneminde de Bağdat’ın gündeminden farklı değildi. İki zıt anlayışın Horasan’daki söz konusu mücadelesi, Me’mun ve ardından Tâhirîler döneminde kendini iyice belli etmiştir. Merkeze uzak Mâverâünnehir söz konusu olduğunda, Ehl-i Hadîs’in varlığına dair kapsayıcı bilgilere ulaşmak zordur. Yine de eldeki bilgiler bize, bölgedeki güç mücadelesinde dengenin Belh’li ve Mâverâünnehir’li Hanefîler lehinde olduğunu göstermektedir. Bölge Hanefîlerinin temsili, II/VIII. yüzyılın sonundan itibaren Ehl-i Hadîs’ten çok daha güçlü olmuştur. IV/X. yüzyıla gelindiğinde ise tablonun Ehl-i Hadîs-Hanefîlik mücadelesinden Şâfiîlik-Hanefîlik mücadelesine evrildiği müşahede edilmektedir. Mâtürîdî’nin yaşadığı dönemin sonlarında artık Semerkant’ta birçok Şâfiî medrese eğitim vermeye başlamıştır. Şâfiî mezhebinin Mâverâünnehir’de Hanefîler için zorlu bir rakip haline gelişi, Mâtürîdî’nin Te’vîlâtü’l-Kurân adlı eserinde yaptığı Şâfiî eleştirilerinden de anlaşılmaktadır.

This research aims to reveal the relationship between Ahl-i Ḥadīth-Ḥanafīsm, first, in Khorasan where sectarian belonging began to form from the middle of II/VIII. century and later in Transoxiana to the IV/ X. century. The agenda of Khorasan, unchanged after conquest, was parallel to Baghdad during the Abbasid period. The two opposing ecoles of Khorasan's struggle became clear during the reign of Me’mun and then the Tahiris. Far from the center, in Transaxoiana, it is difficult to be informed of the Ahl-i Ḥadīth. Nonetheless, the available findings show that it changed in favor of Ḥanafīsm, Balkh and Transaxoiana. The representation of the Ḥanafīsm in the region since the end of the II/VIII. century is much more powerful than the Ahl-i Ḥadīth. In the IV/X. century, it is observed, the picture of the struggle of the Ahl-i Ḥadīth-Ḥanafīsm evolves into the struggle of Shāfi‘īsm-Ḥanafīsm. At the end of the period in which Māturīdī lived, many Shāfi‘ī madrasahs started to teach in Samarkand. It is understood from Māturīdī’s criticization about al-Shāfiʿī in many places in Ta’wilāt el-Qur’ān that Shāfi‘ī sect became a formidable opponent for Transaxoiana Ḥanafīs.
BİR POLİTİK TEOLOJİ ÖRNEĞİ OLARAK EHL-İ HADİS YA DA İSLAM DÜŞÜNCESİNDE MUHAFAZAKÂR SİYASET
Ahl al-Hadīth As An Example Of Political Theology Or Conservative Politics In Islamic Thought
Yazar: Erdiç, Şaban
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Sociology of religion,Islamic political thought,political theology,conservatism ; Din sosyolojisi,İslam siyaset düşüncesi,politik teoloji,muhazakârlık

Hz. Muhammed’in (as) vefatının ardından Müslüman toplumda karizmanın yeni-den inşası sürecinde farklı sosyopolitik, kültürel ve ekonomik arka planlarda fark-lı tepkiler gelişmiştir. Kutsal mirasın korunması sorununa dönük bu tepkiler için-de Ehl-i hadîs, dinî kurumun/geleneğin daimi kılınması yönünde bir tavır ortaya koymuştur. Ekol belirli bir sosyolojik ortamda ürettiği din ve toplum kuramı ile bilgiyi geleneğin tasdiki olarak belli bir zaman ve mekânla sınırlandırmıştır. Süreç içinde bu entelektüel yaklaşım sosyopolitik, kültürel ve tarihî şartlar altında po-litik bir teoloji üretmiştir. Makale Ehl-i hadîsin bu politik tavrını din sosyolojisi bağlamında incelemeyi konu edinmiştir. Bununla ulaşılmak istenen temel amaç İslam siyaset düşüncesinin ağırlıklı bu politik tavrını anlamaya katkı sunmaktır. Araştırma Ehl-i hadîsin söz konusu siyaset anlayışını hangi bileşenler etrafında in-şa ettiğini sorunsallaştırmıştır. Veriler dolaylı gözlemle elde edilmiş olup bunlar kendi bağlamı içinde bazı kavramsallaştırmalardan hareketle fenomenolojik bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur.

After the death of the Prophet Muhammad different reactions developed in dif-ferent sociopolitical, cultural and economic backgrounds in the process of re-building charisma in Muslim society. Among these reactions to the problem of preserving the sacred heritage, the Ahl al-hadīth has put forward an attitude towards making the religious institution/tradition permanent. The current lim-ited the knowledge with the theory of religion and society it produced in a cer-tain sociological environment to a certain time and place as a confirmation of tradition. In the process, this intellectual approach has produced a political theology under sociopolitical, cultural and historical conditions. The article is about examining this political attitude of the Ahl al- hadīth in the context of the sociology of religion. The main aim to achieve this is to contribute to under-standing this predominantly political attitude of Islamic political thought. The research problematized around which components the Ahl al-hadīth constructs this understanding of politics. The data were obtained through indirect observa-tion and they were subjected to a phenomenological evaluation based on some conceptualizations in their context.
SPORCULARIN YAŞAM DOYUMLARININ YORDAYICILARI OLARAK BİREYSEL DİNDARLIK, MANEVİYAT, ALÇAK GÖNÜLLÜLÜK VE KAYGI
Individual Religiosity, Spirituality, Humility and Anxiety as Predictors of Athlete’s Life Satisfaction
Yazar: Ayten, Ali; Bakır, Rahime Eymen
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 21 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Din Psikolojisi,Pozitif Psikoloji,Dindarlık,Spor,Uzak Doğu Sporları ; Psychology of Religion,Positive Psychology,Religiosity,Sport,Martial Arts.

Bireylerin yaşam doyumu üzerinde sayısız faktörün etkisi bulunmaktadır. Dindarlık, manevi-yat ve değerler bireylere yaşama dair tutum kazandırırken, kaygı, bireyin hayat şartlarını algı-laması ile ilişkilidir. Bu bağlamda makalenin temel amacı, Uzak Doğu sporcularının yaşam doyumu düzeylerindeki değişim üzerinde bireysel dindarlık, maneviyat, alçak gönüllülük ve kaygı eğilimlerinin yordayıcılık rolünü ortaya koymaktır. Araştırmanın çalışma grubunu taekwondo, karate-do ve kick boks branşlarından Türkiye’nin dört bir yanından katılım sağla-yan ve ortalama spor yaşları 7 yıl olarak belirlenen, 251 sporcu oluşturmaktadır. Araştırma ve-rileri; Kişisel Bilgi Formu, Maneviyat Değerlendirmesi, Bireysel Dindarlık Ölçeği, Alçak gö-nüllülük Ölçeği, Kaygı Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeğinden oluşan anket vasıtası ile top-lanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modeline göre yürütülen nicel bir çalışmadır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre; bireysel dindarlık, maneviyat ve kaygı değişkenleri sporcuların yaşam doyumları üzerinde anlamlı yordayıcılardır.

Numerous factors have an impact on life satisfaction on individuals. While religiosity, spiritu-ality and values are world-view building, anxiety is related to the individual’s perception of life conditions. In this context, this article's main aim is to examine the predictive roles of in-dividual religiosity, spirituality, humility and anxiety tendencies on the life satisfaction of martial arts’ athletes. The study sample consists of 251 athletes whose average sports age is seven years, taekwondo, karate-do and kickboxing from all over Turkey. In order to collect data; a questionnaire consisting of Personal Information Form, Spirituality Assessment, Indi-vidual Religiosity Inventory, The Humility Scale, Generalized Anxiety Scale and Satisfaction with Life Scale has been utilized. This research is a quantitative study conducted in according to the relational survey model. Findings indicated that individual religiosity, spirituality and anxiety are significant predictors of athlete’s life satisfaction.