hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
TÜRKİYE’DE 1950–54 DÖNEMİNDE DEMOKRAT  PARTİ’NİN TARIM POLİTİKASI
TÜRKİYE’DE 1950–54 DÖNEMİNDE DEMOKRAT  PARTİ’NİN TARIM POLİTİKASI
Yazar: Oktar, Suat; Varlı, Arzu
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 28 No. 1, 2014

İkinci Dünya Savaşı, Türkiye için sıkıntılı dönemlerden biridir. Aynı zaman içinde elverişsiz iklim koşullarının da yaşanması; sosyal ve ekonomik hayatı olumsuz etkilemiştir. Özellikle tarımsal üretimin düşmesi gıda ürünlerinin tedarikini zorlaştırmış ve kıtlıklara neden olmuştur. Büyük kentlerde iaşe sıkıntısı baş göstermiş, birçok gıda ürünü karaborsaya konu olmuş karne uygulaması başlatılmış ve kanuni düzenlemeler yoğunlaştırılmıştır. Hükümet, tarım ve ticari hayatın her alanına yoğun bir şekilde müdahale etmeye başlamış ve bu da halk arasında tepkilere yol açmıştır. Tepkiler iktidarı değiştirmiş; Demokrat Partili yıllar başlamıştır. Bu değişimle beraber, Türkiye’nin siyasal yaşamında ilk kez köylüler, kazanılması gereken faal bir güç olmuştur. DP’de köylüyü ve tarımı destekleyici politikaları takip etmiştir. 1950’lerden itibaren elde edilen dış yardımlar tarımsal üretime aktarılmıştır. Aktarılan yardımlarla beraber üretimde mekanizasyon hareketi başlamış; ilkel denilebilecek araçlarla yapılan tarımsal üretim traktör kullanılmasıyla beraber tarımsal alanların genişlemesine ve ciddi üretim artışlarına neden olmuştur. Bu çalışmada, Demokrat Parti’nin iktidara gelmesiyle birlikte tarım alanının makineleşmesiyle yaşanan değişim ve ekonomik ve toplumsal düzeydeki etkileri ele alınmıştır.

İkinci Dünya Savaşı, Türkiye için sıkıntılı dönemlerden biridir. Aynı zaman içinde elverişsiz iklim koşullarının da yaşanması; sosyal ve ekonomik hayatı olumsuz etkilemiştir. Özellikle tarımsal üretimin düşmesi gıda ürünlerinin tedarikini zorlaştırmış ve kıtlıklara neden olmuştur. Büyük kentlerde iaşe sıkıntısı baş göstermiş, birçok gıda ürünü karaborsaya konu olmuş karne uygulaması başlatılmış ve kanuni düzenlemeler yoğunlaştırılmıştır. Hükümet, tarım ve ticari hayatın her alanına yoğun bir şekilde müdahale etmeye başlamış ve bu da halk arasında tepkilere yol açmıştır. Tepkiler iktidarı değiştirmiş; Demokrat Partili yıllar başlamıştır. Bu değişimle beraber, Türkiye’nin siyasal yaşamında ilk kez köylüler, kazanılması gereken faal bir güç olmuştur. DP’de köylüyü ve tarımı destekleyici politikaları takip etmiştir. 1950’lerden itibaren elde edilen dış yardımlar tarımsal üretime aktarılmıştır. Aktarılan yardımlarla beraber üretimde mekanizasyon hareketi başlamış; ilkel denilebilecek araçlarla yapılan tarımsal üretim traktör kullanılmasıyla beraber tarımsal alanların genişlemesine ve ciddi üretim artışlarına neden olmuştur. Bu çalışmada, Demokrat Parti’nin iktidara gelmesiyle birlikte tarım alanının makineleşmesiyle yaşanan değişim ve ekonomik ve toplumsal düzeydeki etkileri ele alınmıştır.
ATATÜRK DÖNEMİ PARA POLİTİKALARI (1923-1938)
ATATÜRK DÖNEMİ PARA POLİTİKALARI (1923-1938)
Yazar: Eroğlu, Nadir
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 28 No. 1, 2014

Bu çalışma, Türkiye’de 1923-1938 yılları arasındaki para politikalarını, Atatürk’ün görüşleri kapsamında değerlendirmektedir. Bu çalışmanın amacı Cumhuriyet’in kuruluşundan 1938’e kadar geçen sürede Türkiye’de uygulanan kalkınma stratejileri, iktisat politikaları ve para politikalarının hedef ve sonuçlarının incelenmesidir. Makalede iki temel periyod bulunmaktadır: 1923-1929 ve 1930-1938. Ayrıca bu periyodlar alt başlıklar altında analiz edilmektedir.

Bu çalışma, Türkiye’de 1923-1938 yılları arasındaki para politikalarını, Atatürk’ün görüşleri kapsamında değerlendirmektedir. Bu çalışmanın amacı Cumhuriyet’in kuruluşundan 1938’e kadar geçen sürede Türkiye’de uygulanan kalkınma stratejileri, iktisat politikaları ve para politikalarının hedef ve sonuçlarının incelenmesidir. Makalede iki temel periyod bulunmaktadır: 1923-1929 ve 1930-1938. Ayrıca bu periyodlar alt başlıklar altında analiz edilmektedir.
SANAYİ DEVRİMİ’NİN TARTIŞMALI BİR KURUMU OLARAK PATENT VE OSMANLI’DA İHTİRA BERATI KANUNU
SANAYİ DEVRİMİ’NİN TARTIŞMALI BİR KURUMU OLARAK PATENT VE OSMANLI’DA İHTİRA BERATI KANUNU
Yazar: Bülbül, Yaşar; Özbay, Rahmi
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 28 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Sanayi Devrimi, Sınai Mülkiyet Hakları, Patent Yasası, Patent Tartışmaları, İhtira Beratı

Sınai mülkiyet haklarını koruma sistemi imtiyazlarla (üretimde tekel hakkı tanınması) başlamış ve patentlerle (üründe tekel hakkı tanınması) devam etmektedir. Büyük teknolojik yeniliklerin bir sonucu olarak tanımlanan Sanayi Devrimi’nin bir vakıa haline gelmesinde, patent sisteminin devreye girmesinin büyük bir etkisi olduğu kabul edilir. Sanayi Devrimi’nin ilk önce başladığı ülke olan İngiltere’de ve bu devrimin başarılı bir şekilde gerçekleştirildiği ABD’de, patent yasasının bu sürecin sürdürülebilirliğine katkısı bilinmektedir. Ancak on sekizinci yüzyılın sonlarına doğru hemen hemen bütün Avrupa ülkelerinde yasal hale gelen patent hakları, çeşitli sivil örgütlerin, sözkonusu hakların getirdiği korumacılığın iptalini istemeleri ve bu amaçla şiddetli protestolarda bulunmaları nedeniyle kaldırılmıştır. On dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısının ortalarından itibaren sanayileşmiş ülkelerin tekrar yürürlüğe soktukları ve sanayileşmeye kalkışan ülkelere transfer ettikleri bu yasaları, On dokuzuncu yüzyılda “Sanayileşme”yi hedeflemiş olan Osmanlı Devleti de bu tarihlerde patent kanununu “İhtira Beratı” adıyla kabul etmiştir.

Sınai mülkiyet haklarını koruma sistemi imtiyazlarla (üretimde tekel hakkı tanınması) başlamış ve patentlerle (üründe tekel hakkı tanınması) devam etmektedir. Büyük teknolojik yeniliklerin bir sonucu olarak tanımlanan Sanayi Devrimi’nin bir vakıa haline gelmesinde, patent sisteminin devreye girmesinin büyük bir etkisi olduğu kabul edilir. Sanayi Devrimi’nin ilk önce başladığı ülke olan İngiltere’de ve bu devrimin başarılı bir şekilde gerçekleştirildiği ABD’de, patent yasasının bu sürecin sürdürülebilirliğine katkısı bilinmektedir. Ancak on sekizinci yüzyılın sonlarına doğru hemen hemen bütün Avrupa ülkelerinde yasal hale gelen patent hakları, çeşitli sivil örgütlerin, sözkonusu hakların getirdiği korumacılığın iptalini istemeleri ve bu amaçla şiddetli protestolarda bulunmaları nedeniyle kaldırılmıştır. On dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısının ortalarından itibaren sanayileşmiş ülkelerin tekrar yürürlüğe soktukları ve sanayileşmeye kalkışan ülkelere transfer ettikleri bu yasaları, On dokuzuncu yüzyılda “Sanayileşme”yi hedeflemiş olan Osmanlı Devleti de bu tarihlerde patent kanununu “İhtira Beratı” adıyla kabul etmiştir.
OECD ÜLKELERİNDE İMALAT SANAYİNDE BİRİM EMEK MALİYETLERİ YAKINSIYOR MU?
OECD ÜLKELERİNDE İMALAT SANAYİNDE BİRİM EMEK MALİYETLERİ YAKINSIYOR MU?
Yazar: Ceylan, Reşat
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 28 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Yakınsama Hipotezi, Mikro ve Makro Yakınsama, ADF Birim Kök Testi, Nahar ve Inder Testi

Bu çalışmada, 25 OECD Ülkesine ait imalat sanayiindeki birim emek maliyetleri 1970:1-2009:2 periyotu dikkate alınarak incelenmekte ve bir mikro yakınsaması araştırması yapılmaktadır. Çalışmada, Bernard Durlauf (1996)’dan hareketle ADF birim kök testi ve Nahar ve Inder (2002)’den hareketle trend fonksiyonunun eğimi için hipotez testleri yapılmaktadır. Elde edilen bulgular, Nahar ve Inder (2002) tarafından geliştirilen yakınsama testinin, mikro yakınsama biçimi için de kullanılabileceğini ve OECD ülkelerinde 1970:1-2009:2 periyotunda imalat sanayiinde birim emek maliyetlerinin ortalamaya yakınsama davranışı sergilediğini göstermektedir.

Bu çalışmada, 25 OECD Ülkesine ait imalat sanayiindeki birim emek maliyetleri 1970:1-2009:2 periyotu dikkate alınarak incelenmekte ve bir mikro yakınsaması araştırması yapılmaktadır. Çalışmada, Bernard Durlauf (1996)’dan hareketle ADF birim kök testi ve Nahar ve Inder (2002)’den hareketle trend fonksiyonunun eğimi için hipotez testleri yapılmaktadır. Elde edilen bulgular, Nahar ve Inder (2002) tarafından geliştirilen yakınsama testinin, mikro yakınsama biçimi için de kullanılabileceğini ve OECD ülkelerinde 1970:1-2009:2 periyotunda imalat sanayiinde birim emek maliyetlerinin ortalamaya yakınsama davranışı sergilediğini göstermektedir.
KOOPERATİFLERDE ORTAKLARIN  SORUMLULUĞU
KOOPERATİFLERDE ORTAKLARIN  SORUMLULUĞU
Yazar: Gürbüz, Diğdem
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 28 No. 1, 2014

Kooperatif, insanların karşılanmasında güçlük çektiği ihtiyaçlarını gidermek için maddi, manevi güçlerini birleştiren bir dayanışma aracıdır. Kooperatiflerde ortaklar, kooperatif işlerine ilişkin her konuda kanuna uygun olarak söz sahibidirler. Bu nedenle ortaklar birçok haklara sahip oldukları gibi, bunun karşısında sorumluluk altına da girmektedirler. Kooperatif, tüzel kişiliğe sahip bir ortaklık olduğu için, kooperatif alacaklılarına karşı öncelikle kendisi malvarlığı ile sorumludur. Ortaklar ise, ana sözleşmede öngörülerek kanunda yer alan sorumluluk tiplerinden birini kabul edebilirler. Yine kendileri için ek ödeme yükümlülüğü getirilebilir. Kooperatife yeni giren ortak, girişinden önceki borçlardan sorumlu tutulabilir. Kooperatifin iflasından sonra bile ortakların sorumluluğu devam etmektedir. Çalışmamızda kooperatif ortaklarının sorumluluğu ve bu sorumluluğun ortaklar üzerindeki sonuçları incelenmiştir.

Kooperatif, insanların karşılanmasında güçlük çektiği ihtiyaçlarını gidermek için maddi, manevi güçlerini birleştiren bir dayanışma aracıdır. Kooperatiflerde ortaklar, kooperatif işlerine ilişkin her konuda kanuna uygun olarak söz sahibidirler. Bu nedenle ortaklar birçok haklara sahip oldukları gibi, bunun karşısında sorumluluk altına da girmektedirler. Kooperatif, tüzel kişiliğe sahip bir ortaklık olduğu için, kooperatif alacaklılarına karşı öncelikle kendisi malvarlığı ile sorumludur. Ortaklar ise, ana sözleşmede öngörülerek kanunda yer alan sorumluluk tiplerinden birini kabul edebilirler. Yine kendileri için ek ödeme yükümlülüğü getirilebilir. Kooperatife yeni giren ortak, girişinden önceki borçlardan sorumlu tutulabilir. Kooperatifin iflasından sonra bile ortakların sorumluluğu devam etmektedir. Çalışmamızda kooperatif ortaklarının sorumluluğu ve bu sorumluluğun ortaklar üzerindeki sonuçları incelenmiştir.
α − KARARLI DAĞILIMLARLA FİNANSAL RİSK ÖLÇÜMÜ
α − KARARLI DAĞILIMLARLA FİNANSAL RİSK ÖLÇÜMÜ
Yazar: Önalan, Ömer
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 28 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: α - kararlı dağılım, VaR, Koşullu VaR, Finansal varlık getirileri, Simülasyon

Bu çalışmada finansal kayıpların, kalın kuyruklu α −kararlı dağılım izlediği varsayımı altında, riske maruz değer(VaR) ve koşullu VaR(ES) gibi farklı risk ölçüm yöntemlerini kullanarak finansal riski sayısallaştırmaya çalışıyoruz. Ayrıca α −kararlı dağılım varsayımı altında elde edilmiş risk değerlerini, deneysel yöntem ve normal dağılım varsayımı altında hesaplanmış risk değerleriyle karşılaştırıyoruz. Genelde finansal zaman serileri normal dağılım varsayımına uymayan yüksek basıklık ve çarpıklık özellikleri göstermektedir. Bu nedenle bu özellikleri de modele dahil etmek için, finansal varlık getirilerini α −kararlı dağılımlar ile modellemek makul bir yaklaşım olacaktır. α −kararlı dağılım varsayımı daha güvenilir risk ölçümleri elde etmemize imkan vermektedir. Çünkü α −kararlı dağılımlar finansal varlık getirilerine iyi uyum gösterirler. Sonuç olarak Pfizer hisse senedi verilerini kullanarak modelin geçerliliğini araştırıyoruz.

Bu çalışmada finansal kayıpların, kalın kuyruklu α −kararlı dağılım izlediği varsayımı altında, riske maruz değer(VaR) ve koşullu VaR(ES) gibi farklı risk ölçüm yöntemlerini kullanarak finansal riski sayısallaştırmaya çalışıyoruz. Ayrıca α −kararlı dağılım varsayımı altında elde edilmiş risk değerlerini, deneysel yöntem ve normal dağılım varsayımı altında hesaplanmış risk değerleriyle karşılaştırıyoruz. Genelde finansal zaman serileri normal dağılım varsayımına uymayan yüksek basıklık ve çarpıklık özellikleri göstermektedir. Bu nedenle bu özellikleri de modele dahil etmek için, finansal varlık getirilerini α −kararlı dağılımlar ile modellemek makul bir yaklaşım olacaktır. α −kararlı dağılım varsayımı daha güvenilir risk ölçümleri elde etmemize imkan vermektedir. Çünkü α −kararlı dağılımlar finansal varlık getirilerine iyi uyum gösterirler. Sonuç olarak Pfizer hisse senedi verilerini kullanarak modelin geçerliliğini araştırıyoruz.
İNTERNET BANKACILIĞI HİZMETİ KULLANICILARININ HİZMET KALİTESİ ALGILARININ TATMİN VE BAĞLILIK DÜZEYLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ; AKADEMİK PERSONEL ÜZERİNDE BİR UYGULAMA
İNTERNET BANKACILIĞI HİZMETİ KULLANICILARININ HİZMET KALİTESİ ALGILARININ TATMİN VE BAĞLILIK DÜZEYLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ; AKADEMİK PERSONEL ÜZERİNDE BİR UYGULAMA
Yazar: Yapraklı, Şükrü; Yılmaz, Mustafa
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 24 No. 1, 2014

Son yıllardaki teknolojik gelişmeler 'teknoloji tabanlı self-servis' olarak adlandırılan hizmet dağıtım şeklinin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu gelişme hizmet sektöründeki işlemlerin elektronik ortamda hizmet (e-hizmet) sunma şeklinde yeniden yapılanmalarına yol açmıştır. Bu gelişmeler sonucunda e-hizmet kalitesi, e-tatmin ve e-bağlılık kavramları geliştirilmiştir.İnternet bankacılığını kullanan tüketicilerin hizmet kalitesi algılarının, internet bankacılığı hizmeti için tercih ettikleri bankadan tatmin ve bağlılık düzeylerine etkisini belirlemeyi amaçlayan bu çalışma, Atatürk Üniversitesi'ndeki akademik personel üzerinde yapılmıştır. Araştırma sonucunda internet bankacılığında en sık kullanılan hizmetin, hesap bakiyesi hakkında bilgi almak, para transferi yapmak, ve fatura, kredi vb. ödemeleri yapmak olduğu belirlenmiştir. Müşterilerin banka seçiminde en önemli görülen faktörler ise web sitesinin güvenli olması ve bankanın güvenilirliğidir. Araştırmada elde edilen diğer bir sonuca göre internet bankacılığı hizmet kalitesi algı değişkenlerinden erişim, güve ve güvenilirlik boyutlarının internet bankacılığı hizmetinden duyulan tatmin düzeyini pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Ayrıca hizmet kalitesinin erişim, özen gösterme ve güvenilirlik boyutlarının bağlılık düzeyi üzerinde pozitif yönde etkili olduğu tespit edilmiştir.

Son yıllardaki teknolojik gelişmeler 'teknoloji tabanlı self-servis' olarak adlandırılan hizmet dağıtım şeklinin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu gelişme hizmet sektöründeki işlemlerin elektronik ortamda hizmet (e-hizmet) sunma şeklinde yeniden yapılanmalarına yol açmıştır. Bu gelişmeler sonucunda e-hizmet kalitesi, e-tatmin ve e-bağlılık kavramları geliştirilmiştir.İnternet bankacılığını kullanan tüketicilerin hizmet kalitesi algılarının, internet bankacılığı hizmeti için tercih ettikleri bankadan tatmin ve bağlılık düzeylerine etkisini belirlemeyi amaçlayan bu çalışma, Atatürk Üniversitesi'ndeki akademik personel üzerinde yapılmıştır. Araştırma sonucunda internet bankacılığında en sık kullanılan hizmetin, hesap bakiyesi hakkında bilgi almak, para transferi yapmak, ve fatura, kredi vb. ödemeleri yapmak olduğu belirlenmiştir. Müşterilerin banka seçiminde en önemli görülen faktörler ise web sitesinin güvenli olması ve bankanın güvenilirliğidir. Araştırmada elde edilen diğer bir sonuca göre internet bankacılığı hizmet kalitesi algı değişkenlerinden erişim, güve ve güvenilirlik boyutlarının internet bankacılığı hizmetinden duyulan tatmin düzeyini pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Ayrıca hizmet kalitesinin erişim, özen gösterme ve güvenilirlik boyutlarının bağlılık düzeyi üzerinde pozitif yönde etkili olduğu tespit edilmiştir.
ŞİKAYET İLETİLERİNİN ÖRGÜTSEL ÖĞRENME ÜZERİNE ETKİSİ
ŞİKAYET İLETİLERİNİN ÖRGÜTSEL ÖĞRENME ÜZERİNE ETKİSİ
Yazar: Aşkun, Olcay
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 24 No. 1, 2014

Bu çalışmada işletmelere bilgi sağlama konusunda gittikçe önem kazanan şikayet kavramının örgütsel öğrenme üzerindeki etkileri incelenmiştir. İşletmelerin yaşamları boyunca kuşkusuz pek çok sorunları olmaktadır. Ancak bu sorunlar farkına varılıp, çözülmedikçe işletmeler her geçen gün hem çalışanları hem de tüm birimleri açısından büyük zorluklarla karşılaşabileceklerdir. Günümüzde, rekabetin etkisiyle işletmelerin yaşamlarını sürdürmelerinin çok zor olduğu düşünülürse; kendi eksiklerinin ve yanlışlarının farkında olan ve bunları düzeltmeye çalışanşlar rakiplerine karşı üstünlük kazanmaktadır. Bu bağlamda işletmeler için çok kritik bir önemi olan şikayet iletilerinin, önemsiz bir bilgiymiş gibi görmezden gelinmesi yerine çok önemli bir bilgi olarak değerlemeye alınması gerekmektedir. Bu çalışmada şikayet  iletilerinin toplandığı bir web sayfası aracılığı ile otel işletmeleriyle ilgili şikayetler sınıflandırılmış ve içerikleri incelenmeye çalışılmıştır. Böylece şikayet iletilerinden elde edilen bilgiler yardımıyla işletmelerin 'öğrenen örgütlerinin' olması veya örgütlerinin 'öğrenme' yeteneklerinin geliştirilmesi düşüncesine ulaşılmıştır.

Bu çalışmada işletmelere bilgi sağlama konusunda gittikçe önem kazanan şikayet kavramının örgütsel öğrenme üzerindeki etkileri incelenmiştir. İşletmelerin yaşamları boyunca kuşkusuz pek çok sorunları olmaktadır. Ancak bu sorunlar farkına varılıp, çözülmedikçe işletmeler her geçen gün hem çalışanları hem de tüm birimleri açısından büyük zorluklarla karşılaşabileceklerdir. Günümüzde, rekabetin etkisiyle işletmelerin yaşamlarını sürdürmelerinin çok zor olduğu düşünülürse; kendi eksiklerinin ve yanlışlarının farkında olan ve bunları düzeltmeye çalışanşlar rakiplerine karşı üstünlük kazanmaktadır. Bu bağlamda işletmeler için çok kritik bir önemi olan şikayet iletilerinin, önemsiz bir bilgiymiş gibi görmezden gelinmesi yerine çok önemli bir bilgi olarak değerlemeye alınması gerekmektedir. Bu çalışmada şikayet  iletilerinin toplandığı bir web sayfası aracılığı ile otel işletmeleriyle ilgili şikayetler sınıflandırılmış ve içerikleri incelenmeye çalışılmıştır. Böylece şikayet iletilerinden elde edilen bilgiler yardımıyla işletmelerin 'öğrenen örgütlerinin' olması veya örgütlerinin 'öğrenme' yeteneklerinin geliştirilmesi düşüncesine ulaşılmıştır.
BİR ANAHTAR PARA OLARAK EURO DOLAŞIMINI BELİRLEYEN UNSURLAR ÜZERİNE DEĞERLENDİRMELER
BİR ANAHTAR PARA OLARAK EURO DOLAŞIMINI BELİRLEYEN UNSURLAR ÜZERİNE DEĞERLENDİRMELER
Yazar: Şişman, Mehmet
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 20 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: xx

Bu çalışmada Euro doIaşımını beIirIeyen unsurIar, uIusIar arası para doIaşımını beIirleyen unsurlar açısından tartışmaya açılacaktır. Bu çerçevede öncelikle Avrupa Birliği böIgesinde yaşanan para birIiği (tek para) tarihsel akış içinde ele alınmaya çalışılmıştır. Öte yandan uIuslar arası para hareketleri içinde Euronun yeri analiz edilerek, son yıllarda türev piyasalarda Euronun neden daha fazla kullanıIdığı anIaşıImaya çalışılmıştır. Genelolarak meta ticaretinde ve sıcak para dolaşımındaki artışların anahtar paralar üzerinden yapılmaktadır. ABD ve geIişmekte olan ülkeIerin ödemeIer bilançosu açıkIarı ve bazı siyasi nedenIerIe Euronun uIuslar arası para doIaşımındaki yeri ve öneminin giderek artmakta olduğu saptaması bu çalışma açısından temel sonuçlardan biri oImaktadır. Ancak bu kullanım düzeyinin Avrupadaki verimlilik artışIarından kaynaklanması oIumIu bir geIişme oIurken, aynı bölgedeki işsizlik düzeyindeki artışIarda dikkati çekmektedir.

Bu çalışmada Euro doIaşımını beIirIeyen unsurIar, uIusIar arası para doIaşımını beIirleyen unsurlar açısından tartışmaya açılacaktır. Bu çerçevede öncelikle Avrupa Birliği böIgesinde yaşanan para birIiği (tek para) tarihsel akış içinde ele alınmaya çalışılmıştır. Öte yandan uIuslar arası para hareketleri içinde Euronun yeri analiz edilerek, son yıllarda türev piyasalarda Euronun neden daha fazla kullanıIdığı anIaşıImaya çalışılmıştır. Genelolarak meta ticaretinde ve sıcak para dolaşımındaki artışların anahtar paralar üzerinden yapılmaktadır. ABD ve geIişmekte olan ülkeIerin ödemeIer bilançosu açıkIarı ve bazı siyasi nedenIerIe Euronun uIuslar arası para doIaşımındaki yeri ve öneminin giderek artmakta olduğu saptaması bu çalışma açısından temel sonuçlardan biri oImaktadır. Ancak bu kullanım düzeyinin Avrupadaki verimlilik artışIarından kaynaklanması oIumIu bir geIişme oIurken, aynı bölgedeki işsizlik düzeyindeki artışIarda dikkati çekmektedir.
TÜRKİYE'DE TAYLOR KURALI'NIN GEÇERLİLİĞİNİN EKONOMETRİK ANALİZİ
TÜRKİYE'DE TAYLOR KURALI'NIN GEÇERLİLİĞİNİN EKONOMETRİK ANALİZİ
Yazar: Çağlayan, Ebru
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 20 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Economics ; Ekonomi ; Para Politikası, Taylor Kuralı, Multinominal Logit Modeli

Makro ekonomik hedeflere ulaşmayı amaçlayan politikalardan biri olan para politikasında, belirli politikaların belirlenmesi ve izlenmesi için bazı kurallara uyulması gerekmektedir. Son yıllarda gelişmiş ülkelerde geçerliliği kabul görmüş para politikası kurallarından biri Taylor Kuralı' dır. Taylor Kuralı, gerçek ve hedeflenen değerler arasındaki sapmalara karşılık para otoritelerinin nominal faiz oranlarını kontrol etmeleridir. Çalışmada uzun yıllar boyunca yüksek ve kronik enflasyona sahip ülkemiz için bu kuralın geçerliliği multinominal logit modeli ile incelenmiştir. Elde ettiğimiz bulgulara göre Taylor bilgi setinde yer alan üretim açığı değişkeninin faiz oranlarının yönünün tahmin edilmesinde önemli roloynamadığı görülmüş ve üretim açığı yerine üretimin bir devre gecikmeli değeri kullanılmıştır. Bu durumda üretim, enflasyon sapması ve bir devre önceki faiz oranının faiz oranlarının yönünün tahmin edilmesindeki etkisi ortaya konmuştur.

Makro ekonomik hedeflere ulaşmayı amaçlayan politikalardan biri olan para politikasında, belirli politikaların belirlenmesi ve izlenmesi için bazı kurallara uyulması gerekmektedir. Son yıllarda gelişmiş ülkelerde geçerliliği kabul görmüş para politikası kurallarından biri Taylor Kuralı' dır. Taylor Kuralı, gerçek ve hedeflenen değerler arasındaki sapmalara karşılık para otoritelerinin nominal faiz oranlarını kontrol etmeleridir. Çalışmada uzun yıllar boyunca yüksek ve kronik enflasyona sahip ülkemiz için bu kuralın geçerliliği multinominal logit modeli ile incelenmiştir. Elde ettiğimiz bulgulara göre Taylor bilgi setinde yer alan üretim açığı değişkeninin faiz oranlarının yönünün tahmin edilmesinde önemli roloynamadığı görülmüş ve üretim açığı yerine üretimin bir devre gecikmeli değeri kullanılmıştır. Bu durumda üretim, enflasyon sapması ve bir devre önceki faiz oranının faiz oranlarının yönünün tahmin edilmesindeki etkisi ortaya konmuştur.
FİNANSAL KRİZ TEORİLERİ VE TÜRKİYE EKONOMİSİNDE 1990 SONRASI FİNANSAL KRİZLER
FİNANSAL KRİZ TEORİLERİ VE TÜRKİYE EKONOMİSİNDE 1990 SONRASI FİNANSAL KRİZLER
Yazar: Oktar, Suat; Dalyancı, Levent
Dergi: Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 29 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Finansal Kriz Teorileri, Finansal İstikrarsızlık, Belirsizlik, Finansal Kırılganlık

Finansal krizler genelde dünya ekonomisinde, özelde ise gelişmekte olan ülkelerde 1990 sonrasında en önemli iktisadi sorunların başında gelmektedir. Türkiye ekonomisi de iktisadi kalkınma sürecinde finansman açığı, yapısal sorunlar ve sağlıksız iç-dış finansman koşulları altında, sürekli finansal krizlere açık haldedir. Bu bağlamda çalışmanın temel amacı, finansal kriz teorilerini, dünya ekonomisi ve Türkiye ekonomisinde 1990 sonrası ortaya  çıkan  finansal  krizlerin temel sebep ve sonuçları bağlamında incelemek, Türkiye ekonomisinde finansal krizleri Probit model yardımıyla modellemek, finansal krizlerin öngörülmesi ve önlenmesine yönelik politika önerileri geliştirmektir.

Finansal krizler genelde dünya ekonomisinde, özelde ise gelişmekte olan ülkelerde 1990 sonrasında en önemli iktisadi sorunların başında gelmektedir. Türkiye ekonomisi de iktisadi kalkınma sürecinde finansman açığı, yapısal sorunlar ve sağlıksız iç-dış finansman koşulları altında, sürekli finansal krizlere açık haldedir. Bu bağlamda çalışmanın temel amacı, finansal kriz teorilerini, dünya ekonomisi ve Türkiye ekonomisinde 1990 sonrası ortaya  çıkan  finansal  krizlerin temel sebep ve sonuçları bağlamında incelemek, Türkiye ekonomisinde finansal krizleri Probit model yardımıyla modellemek, finansal krizlerin öngörülmesi ve önlenmesine yönelik politika önerileri geliştirmektir.