Dijital Toplumlarda Yaşlı Yetişkinler İçin Kapsayıcı Katılımın Gerçekleştirilmesi ve Dijital Okuryazarlık
Dijital Toplumlarda Yaşlı Yetişkinler İçin Kapsayıcı Katılımın Gerçekleştirilmesi ve Dijital Okuryazarlık
Yazar: Gezer Tuğrul, Yasemin
Dergi: Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Family Sociology ; Aile Sosyolojisi ; Sociology of Aging ; Yaşlılık Sosyolojisi ; Dijital okuryazarlık,dijital uçurum,toplumsal katılım,yaşlılık dışlanması,yaşlılarda dijital dışlanma.

Günümüzde dijital teknolojiler, toplumsal yaşamı dönüştürerek bireylerin yaşam kalitesini etkilemektedir. Ancak bu dönüşüme ayak uyduramayan kesimler, toplumsal hayattan uzaklaşma riskiyle karşı karşıyadır. Yaşlı bireyler, dijital okuryazarlık eksikliği, ekonomik yetersizlikler ve dijital cihazlara erişim zorlukları nedeniyle en riskli gruplar arasında yer almaktadır. Teknolojinin sunduğu olanaklar, toplumsal katılım ve kimlik inşası açısından büyük bir potansiyele sahip olsa da, dijital uçurum, yaşlı bireylerin toplumsal dışlanmasına ve sosyal izolasyonuna yol açan yeni ayrışma biçimlerini ortaya çıkarmaktadır. Bu araştırma, yaşlı bireylerin dijital dönüşüm süreçlerini toplumsal dışlanma teorisi çerçevesinde ele almaktadır. Toplumsal dışlanma, bireylerin ekonomik, sosyal ve kültürel alanlardan uzaklaştırılmasını ifade eder ve toplumla bağlarının zayıflamasına neden olur. Dijital okuryazarlık eksikliği ve ekonomik eşitsizlikler, yaşlı bireylerin dijital platformlardan uzaklaşmasına yol açarak toplumsal katılımı kısıtlar. Dijital dönüşüm, bireylerin ekonomik ve toplumsal rollerini yeniden tanımlarken, yaşlı bireylerin uyum sağlayamaması dışlanmayı derinleştirir. Bu nedenle, yaşlı bireylerin dijital hizmetlere erişiminin artırılması, dijital okuryazarlığın güçlendirilmesi ve sosyal politikalarla desteklenmesi kritik öneme sahiptir.  Çalışma, “Yaşlı yetişkinler için dijital katılım nasıl sağlanabilir?” sorusu ekseninde yaşlı bireylerin karşılaştıkları engelleri değerlendirerek, dijital okuryazarlığın toplumsal entegrasyona katkısını ve sosyal politika önerilerini sunmayı amaçlamaktadır.

Günümüzde dijital teknolojiler, toplumsal yaşamı dönüştürerek bireylerin yaşam kalitesini etkilemektedir. Ancak bu dönüşüme ayak uyduramayan kesimler, toplumsal hayattan uzaklaşma riskiyle karşı karşıyadır. Yaşlı bireyler, dijital okuryazarlık eksikliği, ekonomik yetersizlikler ve dijital cihazlara erişim zorlukları nedeniyle en riskli gruplar arasında yer almaktadır. Teknolojinin sunduğu olanaklar, toplumsal katılım ve kimlik inşası açısından büyük bir potansiyele sahip olsa da, dijital uçurum, yaşlı bireylerin toplumsal dışlanmasına ve sosyal izolasyonuna yol açan yeni ayrışma biçimlerini ortaya çıkarmaktadır. Bu araştırma, yaşlı bireylerin dijital dönüşüm süreçlerini toplumsal dışlanma teorisi çerçevesinde ele almaktadır. Toplumsal dışlanma, bireylerin ekonomik, sosyal ve kültürel alanlardan uzaklaştırılmasını ifade eder ve toplumla bağlarının zayıflamasına neden olur. Dijital okuryazarlık eksikliği ve ekonomik eşitsizlikler, yaşlı bireylerin dijital platformlardan uzaklaşmasına yol açarak toplumsal katılımı kısıtlar. Dijital dönüşüm, bireylerin ekonomik ve toplumsal rollerini yeniden tanımlarken, yaşlı bireylerin uyum sağlayamaması dışlanmayı derinleştirir. Bu nedenle, yaşlı bireylerin dijital hizmetlere erişiminin artırılması, dijital okuryazarlığın güçlendirilmesi ve sosyal politikalarla desteklenmesi kritik öneme sahiptir.  Çalışma, “Yaşlı yetişkinler için dijital katılım nasıl sağlanabilir?” sorusu ekseninde yaşlı bireylerin karşılaştıkları engelleri değerlendirerek, dijital okuryazarlığın toplumsal entegrasyona katkısını ve sosyal politika önerilerini sunmayı amaçlamaktadır.