SODYUM HEGZAMETAFOSFAT MİKTARININ HİDROMETRE  DENEY SONUÇLARINA ETKİSİNİN DENEYSEL VE  İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLERLE İNCELENMESİ
SODYUM HEGZAMETAFOSFAT MİKTARININ HİDROMETRE  DENEY SONUÇLARINA ETKİSİNİN DENEYSEL VE  İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLERLE İNCELENMESİ
Yazar: Özgan, Ercan
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 24 No. 1, 2013
Anahtar kelimeler: Hidrometre deneyi, tane çapı, sodyum hegzametafosfat, istatistik.

Bu çalışmada, hidrometre deyinde kullanılan sodyum hegzametafosfat (NaPO3) miktarının zeminin tane çaplarına etkisi deneysel ve istatistiksel olarak incelenmiştir. Hidrometre deneyleri için hazırlanan süspansiyonlara sırasıyla 0, 10, 20, 30, 40, 50 ve 60 gr NaPO3 ilave edilmiştir. Bu şekilde hazırlanan her bir süspansiyonun özgül ağırlığı, pH değeri ve iletkenliği ölçülmüştür. TS1900–2006’ da belirtildiği gibi 40 gr NaPO3 kullanılarak hazırlanmış olan süspansiyondaki zemin tane çapları referans değer olarak kullanılmıştır. Sonuç olarak, süspansiyonda hiç NaPO3 kullanılmadığında elde edilen tane çaplarının referans tane çaplarından 4.51 kat, 10 gr için 3.90 kat, 20 gr için 3.46 kat, 30 gr için 2.12 kat daha büyük olduğu tespit edilmiştir. Buna karşılık 50 gr kullanıldığında ise sadece 260’ncı dakikada hidrometre okuması yapılabilmiş ve 60 gr kullanıldığında ise hidrometre okuması yapılamamıştır. Deney sonuçları kullanılarak SPSS programı ile istatistiksel analizler yapılmış ve hidrometre deney parametreleri (geçen süre, ilk hidrometre okuması, sıcaklık, pH, iletkenlik, ayrıştırıcı madde ve sıcaklık düzeltme katsayısı, düzeltilmiş hidrometre değerleri, efektif derinlik, K değeri, tane çapı, süspansiyonun özgül ağırlığı ve NaPO3 miktarları) arasındaki korelâsyonlar belirlenmiştir. Ayrıca regresyon analizi yapılarak ilk hidrometre okumasına ve NaPO3 miktarına bağlı olarak düzeltilmiş hidrometre okuması için tahmin modeli oluşturulmuştur (R=0.87).

Bu çalışmada, hidrometre deyinde kullanılan sodyum hegzametafosfat (NaPO3) miktarının zeminin tane çaplarına etkisi deneysel ve istatistiksel olarak incelenmiştir. Hidrometre deneyleri için hazırlanan süspansiyonlara sırasıyla 0, 10, 20, 30, 40, 50 ve 60 gr NaPO3 ilave edilmiştir. Bu şekilde hazırlanan her bir süspansiyonun özgül ağırlığı, pH değeri ve iletkenliği ölçülmüştür. TS1900–2006’ da belirtildiği gibi 40 gr NaPO3 kullanılarak hazırlanmış olan süspansiyondaki zemin tane çapları referans değer olarak kullanılmıştır. Sonuç olarak, süspansiyonda hiç NaPO3 kullanılmadığında elde edilen tane çaplarının referans tane çaplarından 4.51 kat, 10 gr için 3.90 kat, 20 gr için 3.46 kat, 30 gr için 2.12 kat daha büyük olduğu tespit edilmiştir. Buna karşılık 50 gr kullanıldığında ise sadece 260’ncı dakikada hidrometre okuması yapılabilmiş ve 60 gr kullanıldığında ise hidrometre okuması yapılamamıştır. Deney sonuçları kullanılarak SPSS programı ile istatistiksel analizler yapılmış ve hidrometre deney parametreleri (geçen süre, ilk hidrometre okuması, sıcaklık, pH, iletkenlik, ayrıştırıcı madde ve sıcaklık düzeltme katsayısı, düzeltilmiş hidrometre değerleri, efektif derinlik, K değeri, tane çapı, süspansiyonun özgül ağırlığı ve NaPO3 miktarları) arasındaki korelâsyonlar belirlenmiştir. Ayrıca regresyon analizi yapılarak ilk hidrometre okumasına ve NaPO3 miktarına bağlı olarak düzeltilmiş hidrometre okuması için tahmin modeli oluşturulmuştur (R=0.87).