Sosyal Bilgiler Eğitiminde Dijital ve Dijitalleşme Konularını Temele Alan Tezlerin İncelenmesi
Investigation of Theses Based on Digitalization and Digitization Topics in Social Studies Education
Yazar: Salur, Murat
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 25 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Social Studies Education ; Sosyal Bilgiler Eğitimi ; Digital,Digitization,Social studies. ; Dijital,Dijitalleşme,Sosyal bilgiler.

Bu araştırmanın temel amacı sosyal bilgiler eğitiminde dijital ve dijitalleşme konularını temele alan tezlerin yapısal, metodolojik ve tematik yönünden incelenmesidir. Araştırmanın kapsamı, YÖK Tez Merkezi veri tabanından elde edilen verilere dayanmaktadır. Bu çerçevede, sosyal bilgiler eğitimi alanında YÖK Tez Merkezi'nde 2024 yılının ilk yarısına kadar yayınlanmış tüm tezler çalışmaya dahil edilmiştir. “Sosyal bilgiler”, “dijital” ve “dijitalleşme” şeklindeki anahtar kelimeler kullanılarak yapılan aramalar sonucunda toplamda 57 teze erişilmiştir. Bu araştırmada yüksek lisans ve doktora tezleri doküman olarak kullanılmış olup bunlar doküman inceleme yöntemi ile incelenmiştir. Ayrıca bu araştırmanın analizinde de betimsel içerik analizi kullanılmıştır.  İncelenen tezlerin 40’ı yüksek lisans düzeyinde, 17’si ise doktora düzeyindedir. Bu araştırmanın kapsamına alınan tezler, farklı kategorilerde incelenmiştir. Bu kategoriler; tezlerin türünü, yayımlandığı yıl aralığını, araştırmacının cinsiyetini, tez danışmanlarının unvan dağılımlarını, tezlerin yapıldığı üniversiteyi ve enstitüyü, tez konusunu ve bu husustaki anahtar kavramları, araştırmanın yöntemini, desenini, örneklem grubunu ve büyüklüğünü, veri toplama aracını ve yapılan analizleri içermektedir. Yapılan inceleme neticesinde sosyal bilgiler eğitiminde dijital ve dijitalleşmeyle ilgili yapılan tezlerde en çok; dijital vatandaşlık, dijital öykü, dijital okuryazarlık ve dijital oyun konularına vurgu yapıldığı saptanmıştır. Buna ek olarak tezlerde, en çok nicel yöntemin kullanıldığı, tarama ve yarı deneysel desenin tercih edildiği ve erkek araştırmacıların çoğunlukta olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, incelenen tezlerin en çok Mersin ve Atatürk üniversitesinde yapıldığı, öğrenci, öğretmen ve öğretmen adaylarının örneklem olarak seçildiği ve nispeten küçük örneklem gruplarıyla çalışıldığı görülmüştür. Son olarak, yapılan bu çalışma neticesinde de çeşitli öneriler sunulmuştur. Bu bağlamda; bu çalışma, sosyal bilgiler eğitiminde dijital ve dijitalleşme konularına odaklanmıştır. Bunun yanı sıra, fen, Türkçe, okul öncesi, matematik gibi farklı eğitim alanlarında da benzer çalışmalar yapılabilir, bu alanlar arasındaki benzerlikler ve farklılıklar karşılaştırılabilir.

The purpose of the current study is to examine the theses focused on the subjects of digital and digitalization in social studies education. Data of the study were obtained from the YÖK Thesis Centre. All theses published in the YÖK Thesis Centre in the field of social studies education until the first half of 2024 were included in the study. As a result of the search conducted using the keywords “social studies”, “digital” and “digitalization”, a total of 57 theses were reached. In this study, master's and doctoral theses were used as documents and analyzed using the document review method. Additionally, descriptive content analysis was employed in the analysis of this research. The theses were examined in different categories. These categories include the type of theses, the year of publication, the gender of the researcher, the title of the thesis advisors, the university and institute where the theses were written, the thesis topic and the key concepts, the method, design, sample group and size, data collection tools and analyses. As a result of the analysis, it was determined that the greatest emphasis was put on the subjects of digital citizenship, digital story, digital literacy and digital game. It was found that quantitative methods were predominantly utilised.The highest number of theses was written in Mersin and Atatürk universities and students, teachers and pre-service teachers were selected as samples. Finally, various recommendations were presented as a result of this study. In this context, this study focuses on the topics of digital and digitalization in social studies education. Additionally, similar studies can be conducted in various educational fields such as science, Turkish, preschool, and mathematics. The similarities and differences between these areas can be compared.