MÜZİKAL DOĞAÇLAMA PERFORMANS DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI
MUSICAL IMPROVISATION PERFORMANCE ASSESSMENT SCALE: A STUDY ON VALIDITY AND RELIABILITY
Yazar: Çelikoğlu, Ferhat; Lehimler, Emrah
Dergi: Sanat Dergisi No. 34, 2019
Anahtar kelimeler: Musical Improvisation,Performance Assessment Scale,Music ; Müzikal Doğaçlama,Performans Değerlendirme Ölçeği,Müzik

Bu araştırmanın amacı, doğaçlamaçalabilme becerilerini ölçebilecek geçerli, güvenilir ve kullanışlı bir ölçmearacı geliştirmektir. Araştırma, genel tarama yöntemiyle yürütülen betimsel birçalışmadır. Araştırmada öncelikle, literatür taraması yapılarak müzikal doğaçlamave müzik çalgı performansına yönelik ölçme araçları incelenmiş ve ölçme aracınayönelik maddeler oluşturulmuştur. Taslak ölçeğin maddeler ve katsayı oranları10 alan uzmanına sunulmuştur. Öneriler doğrultusunda gerekli düzeltmeler yapılarak5’li likert tipinde 15 maddelik bir ölçek oluşturulmuştur. Tekrar uzmangörüşüne sunulan ölçeğin son hali oluşturulmuş ve geçerlik-güvenirlikdurumlarının sınanması için pilot uygulaması yapılmıştır. Ölçeğin yapıgeçerliğinin sağlanması için faktör analizi yapılmıştır. Ölçeğin faktöranalizine uygun olup olmadığının test edilmesi için Kaiser-Meyer-Olkin veBartlett testi yapılmıştır. Ölçme aracının güvenirliği için Cronbach’s Alpha içtutarlık katsayılarına bakılmış ve madde-toplam korelasyonları incelenmiştir.Daha sonra puanlayıcılar arasındaki uyuma bakmak için Kendall-W Testiuygulanmıştır. Araştırmanın uygulama aşamasında, profesyonel ve amatör 16 müzikicracısı tarafından üretilen müzikal doğaçlamalar hazırlanan ölçek ile 7 uzmantarafından değerlendirilmiştir. Her bir maddede yer alan ifadeler en düşük not“1” en iyi not “5” olmak koşuluyla 5’li likert tipinde değerlendirilmiştir. Yapılanfaktör analizi ve madde analizi sonuçlarına göre, ölçeğin tek faktörlü olduğuve güvenirliği önemli derecede azaltan bir madde olmadığı tespit edilmiştir. Puanlayıcılararası uyuma için yapılan Kendall-W testi ve Pearson momentler çarpımıkorelasyonu sonuçlarına göre puanlayıcılar arasında son derece yüksek bir uyum olduğugörülmüştür. Ölçeğin güvenirlik katsayısı (cronbach alfa) 0.981 olarak tespitedilmiştir. Bu doğrultuda ölçeğin iç tutarlığa sahip olduğu ve yüksek derecedegüvenilir olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

The aim of this study is to develop a valid, reliableand useful measurement tool that can measure improvisation skills. The researchis a descriptive study conducted with general screening method. First of all,in the study, the literature was searched and the measurement tools for musicalimprovisation and musical instrument performance were analyzed and the itemsfor the measurement tool have been formed. Items and coefficient ratios of thedraft scale were presented to ten experts. A 5-point likert-type 15-item scalehas been developed by making necessary corrections in line with therecommendations. The final version of the scale, which was presented to theexpert opinion again, has been formed and piloted to test thevalidity-reliability situations. Factor analysis was applied to ensure theconstruct validity of the scale. Kaiser-Meyer-Olkin and Bartlett tests wereperformed to test the suitability of the scale for factor analysis. Cronbach’sAlpha internal consistency coefficients were analyzed and item-totalcorrelations were examined for reliability of the instrument. Afterwards, Kendall-WTest was applied to check the harmony between raters. In the application partof the study, musical improvisations produced by 16 professional and amateurmusic performers were evaluated by 7 experts. The expressions in each item wereevaluated as 5-point likert type, with the lowest grade being “1” and the bestgrade being “5”.  According to theresults of factor analysis and item analysis, it has been found that the scaleis a single factor and is not a significant item reducing reliability. Accordingto the results of Kendall-W test and Pearson product-moment correlation betweenraters, there has been an extremely high correlation between raters. Thereliability coefficient (Cronbach’s alpha) of the scale has been determined as0.981. In this respect, it is concluded that the scale has internal consistencyand is highly reliable.