NAMAZIN SONUNDA VERİLEN SELÂMIN HÜKMÜ HAKKINDA BİR DEĞERLENDİRME
A Consideration on the Ruling of the Salutation Given at the End of Prayer
Yazar: Şavlı, Medeni
Dergi: EKEV Akademi Dergisi No. 102, 2024
Anahtar kelimeler: Islamic Studies (Other) ; İslam Araştırmaları (Diğer) ; Fiqh,Fard,Sunnah,Prayer,Salâm ; Fıkıh,Farz,Sünnet,Namaz,Selâm

Bu araştırmanın temel amacı, Müslümanlar için en önemli ibadet olan namazın sonunda verilen selâmın hükmü hakkındaki ihtilafların sebebini araştırmak ve bu konuda elde edilen verileri analiz ederek cemaate yansıyan kısmı için değerlendirmeler yapmaktır. Çalışma, konu ile ilgili yapılan araştırma ve gözlemler neticesinde cemaati bilgilendirme ihtiyacı ve sorunların belirlenmesi neticesinde çözümler sunulması açısından önem taşımaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak doküman analizi yöntemi kullanılmış ve klasik fıkıh kitapları incelenmiştir. Elde edilen veriler değerlendirilmiş ve önerilerde bulunulmuştur. Araştırmada hükmü kat’î delil ile sabit olan namaz ibâdetinin edâ şekli ile ilgili literatürde farklı görüşlerin varlığına ulaşılmıştır. Bu nedenle, namazın bir parçasını teşkil eden selâmın hükmü, sigası ve selâma niyet etmenin gerekliliği gibi meseleler tartışılmıştır. Öte yandan, konu ile ilgili görüşler ortaya konulmuş ve bugün dahi alanın uzmanları arasında tartışılarak güncelliğini koruduğu kanaatine varılmıştır. Hanefîler namazdaki selâmı vacip kabul etmiş, Mâlikî, Şâfiî ve Hanbelîler ise farz olarak saymışlardır. Ancak Mâlikî ve Şâfiîler sadece sağ tarafa selâmın verilmesini şart koşarken, Hanbelîler ise her iki tarafa selâmın verilmesini gerekli görmüşlerdir. Selâm verirken kullanılması gereken ifadenin nasıl olması gerektiği hususu da tartışılmış ve konu ile ilgili birçok görüş serdedilmiştir. Selâmda asgari olarak kullanılacak ifade biçimi hakkında tartışma varken selâmın en iyi şekli noktasında ise ittifak vardır. Öte yandan, namazdan çıkmak için selâma niyet etmenin gerekli olmadığı kanaati hâkimdir. Çalışmada konuyla ilgili mezheplerin görüşleri hiyerarşik olarak ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yapılan çalışmada mezheplerin görüşleri analiz edilerek incelenmiştir. Söz konusu görüşlerin günümüz şartları açısından tekrar değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

The main purpose of this study is to investigate the reasons behind the disputes regarding the ruling on the salutation (tasleem) at the end of prayer, which is the most important act of worship for Muslims. The study aims to analyze the data obtained and provide evaluations regarding its reflection on the congregation. The research is significant as it seeks to inform the congregation, identify issues, and propose solutions based on the research and observations related to the topic. Document analysis was used as a data collection tool, and classical fiqh books were examined. The obtained data were evaluated, and recommendations were made. The study reveals that there are different opinions in the literature regarding the method of performing the prayer, which is established with conclusive evidence. Therefore, issues such as the ruling of the salutation, its formulation, and the necessity of intending the salutation have been discussed, with the relevant views presented. It was concluded that these matters are still discussed among experts in the field today, maintaining their relevance. The Hanafis consider the salutation in prayer as obligatory (wājib), while the Malikis, Shafi'is, and Hanbalis regard it as obligatory (fard). However, the Malikis and Shafi'is only require the salutation to be given to the right side, while the Hanbalis deem it necessary to give the salutation to both sides. The issue of how the salutation should be expressed has also been debated, with various opinions put forward on this matter. While there is discussion about the minimum required form of the expression, there is consensus on the best form of salutation. Furthermore, it is widely agreed that it is not necessary to intend to exit prayer with the salutation. In this study, the opinions of the different schools of thought have been presented hierarchically. The views of the schools were analyzed, and it was concluded that these opinions should be re-evaluated in light of contemporary circumstances.