Üniversite Öğrencilerinin Kronotipi ile Uyku Kalitesi ve Gece Yeme Sendromu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Investigation of the Relationship Between Chronotype and Sleep Quality and Night Eating Syndrome of University Students
Yazar: Karakaya, Rahime Evra; Arıbaş, Safiyenur
Dergi: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, Vol. 10 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Public Health Nutrition ; Halk Sağlığı Beslenmesi ; Clinical Nutrition ; Klinik Beslenme ; Nutrition and Dietetics (Other) ; Beslenme ve Diyetetik (Diğer) ; Beden Kütle İndeksi,gece yeme sendromu,sirkadiyen ritim,uyku ; Body mass index,night eating syndrome,circadian rhythm,sleep

Amaç: Bu araştırma üniversite öğrencilerinin kronotipi ile uyku kalitesi ve gece yeme sendromu arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla planlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Araştırmaya 19–30 yaş aralığında 300 öğrenci katılmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin sosyodemografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları, Sabahçıl-Akşamcıl Anketi, Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi, Gece Yeme Anketi verileri anket formu kullanılarak yüz yüze görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Verilerin analizi SPSS 26 istatistik paket programı ile yapılmıştır.Bulgular: Bireylerin kronotiplerine göre %18,3'ü sabahçıl tip, %64,0'ü ara tip, %17,7'si akşamcıl tiptir. Uyku kalitesine göre %97,0'si kötü, %3,0’ü iyi uyku kalitesine sahiptir. Gece Yeme Anketine göre bireylerin %98,3'ünde gece yeme sendromu bulunmamıştır. Akşamcıl tip öğrencilerin Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi ve Gece Yeme Anketi ortanca değerleri, sabahçıl ve ara tipe sahip öğrencilerden daha yüksektir (p<0,001). Bireylerin SabahçılAkşamcıl Anketi ve Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi değerleri arasında negatif yönde zayıf derecede anlamlı ilişki (r=-0,367, p<0,001), SabahçılAkşamcıl Anketi ve Gece Yeme Anketi arasında negatif yönde orta derecede anlamlı ilişki (r=-0,450, p<0,001) saptanmıştır. Sonuç: Kronotipin, bireylerin uyku düzeni ve yeme davranışlarını etkileyen önemli bir faktör olduğu gözlemlenmiştir. Bu nedenle, üniversite öğrencilerinin uyku düzenlerini iyileştirmek ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarını teşvik etmek amacıyla uygun önlemlerin alınması önem taşımaktadır.Anahtar Kelimeler: Beden kütle indeksi, gece yeme sendromu, sirkadiyen ritim, uyku.

Objective: This study was planned to investigate the relationship between chronotype, sleep quality, and night eating syndrome in university students.Material and Methods: A total of 300 students aged between 19 and 30 participated in the study. Socio-demographic characteristics, dietary habits, Morningness-Eveningness Questionnaire, Pittsburgh Sleep Quality Index, and Night Eating Questionnaire data were collected through faceto-face interviews. Data analysis was performed using SPSS 26 statistical package.Results: According to individuals’ chronotypes, 18.3% were morning type, 64.0% intermediate type, and 17.7% evening type. Regarding sleep quality, 97.0% of the participants had poor sleep quality, while 3.0% had good sleep quality. According to the Night Eating Questionnaire, 98.3% of individuals did not exhibit night eating syndrome. Evening type students had higher median values in the Pittsburgh Sleep Quality Index and Night Eating Questionnaire compared to morning and intermediate types (p<0.001). There was a weak negative correlation between the Morningness-Eveningness Questionnaire and the Pittsburgh Sleep Quality Index (r=-0.367, p<0.001), and a moderate negative correlation between the Morningness-Eveningness Questionnaire and the Night Eating Questionnaire (r=-0.450, p<0.001).Conclusion: The chronotype has been observed to be an essential factor influencing individuals’ sleep patterns and eating behaviors. Therefore, it is crucial to take appropriate measures to improve the sleep patterns of university students and promote healthy eating habits. Keywords: Body mass index, night eating syndrome, circadian rhythm, sleep.