Bir Anti-Masal Örneği Olarak Cam Ayakkabıları Reddeden Vejetaryen Külkedisi
Vegetarian Cinderella” Refusing Glass Shoes as an Anti- Tale Example
Yazar: Asutay, Hikmet; Agvan, Özlem
Dergi: HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 6 No. 11, 2018
Anahtar kelimeler: Grimm Brothers,Nunila Lopez,Cinderella,Social Gender,Tales ; Grimm Kardeşler,Nunila Lopez,Külkedisi,Sindirella,Toplumsal Cinsiyet,Masallar

Ele aldığı gerçek dışı olayları olağanüstüözelliklere sahip kahramanlar aracılığı ile yer ve zaman belirsizliğindeaktaran bir sözlü gelenek türü olarak ortaya çıkan masallar, bir kültürün özünü gösteren önemli edebi türolarak karşımıza çıkar. Masalların kültür temsilcisi rolünün yanında,  kahraman betimlemeleri ve oluşturduklarısöylem bütünlüğü ile ideoloji aktarıcısı olarak çocukların erken yaştatoplumsal yapıya uyumlu bireyler olarak şekillenmesinde önemli rol üstlenir. Geleneksel masalların; dominant ideolojinin vetoplumun temel dinamiklerinin gelecek kuşaklara aktarılması amacıylakurgulandığı ve mitsel ögelerle barındırdıkları alt metinleri nesiller boyu birbaskı aracına dönüştürdüğü iddiası ile masalların bu alt metinlerdenarındırılması gerektiğini savunan, çocuklara birey olarak yaklaşan ve deonların zihinsel gelişimini destekleme amacı edinmiş Anti Masal veya KarşıMasal olarak adlandırılan yeni bir masal anlayışı ortaya çıkmıştır. Buçalışmada, toplum cinsiyet algısının eril bir düzlemde yeniden şekillenmesindeve aktarılmasında önemli bir yere sahip popüler masal örneklerinden biri olanGrimm Kardeşler’in “Külkedisi” ile erkek iktidarını reddetmiş, kadınınözgürlüğünü öne çıkaran Anti-Külkedisi masallarından Nunila Lopez’in yazınhayatına kattığı “Vejetaryen Külkedisi” feminist masal eleştirisi bakışaçısıyla incelenecektir. Çalışmada hemen hemen herkes tarafından bilinen Grimm Kardeşler’in“Külkedisi” masalının seçilmesindeki başlıca nedeni; masalda kadının ötekicinsiyet olarak tanımlanması ve bu ideolojinin yıllardır bu ve buna benzermasallar aracılığı ile yeniden üretilmesidir. Özellikle 20. yüzyılın ikinciyarısından sonra gelişen feminist masal eleştirinin ilk harekete geçtiği alan;masallarda hangi kadın modelleri üretildiğini araştırmaktır, bu bakış açısındanyola çıkan Lopez evliliğin kadının tek yazgısı olmadığını göstermek, birkurtarıcı erkek olmadan kendi hayatın sorumluluğunu üstlenen kadın modeliyaratmak için; artık Külkedisi’ni uyandırmak için kalemini oynatmıştır.

Tales emerging as a type of verbal tradition thatconveys the unreal events that they deal with through heroes with extraordinarytraits in the uncertainty of time and place, comes out as an important literarygenre showing a cultic essence. Fairy tales are designed to transmit thedominant ideology and the basic dynamics of the society to the futuregenerations and the claim that with the use of mythical elements, a new fairytale which is called as anti-fairy tale has emerged aiming to purify thefairytales from these subtexts and support the mental development of childrenby approaching them as independent individuals. In this study the “Cindirella”having an important place in the remodeling and transmission of gender perceptionin a masculine plane, with “Vegetarian Cinderella” which Nunila Lopez has addedto literature from Anti-Cinderella masks will be studied from the point of viewof criticism of feminist fairy tale. The fact that women in the fairy tale aredefined as the other gender and that this ideology has been reproduced for manyyears through these and similar tales are the main reasons for choosing GrimmBrothers’ “Cindirella” fairy-tale. The field, in which the criticism offeminist fairy tale took the first action, is to investigates whichwomen’s models are produced. From this point of view, Nunila Lopez has movedher pen to show that marriage is not the only destiny for the woman, to createa female model that assumes the responsibility of her own’s life withouta savior, in other words to awaken Cinderella.