Adolesan Çağda Sigarayla İlgili Verilen Eğitimin Etkileri
The Effects of Trainning About Smoking at Adolescence Period
Yazar: Gökgöz, Şenlen; Koçoğlu, Gülay
Dergi: Fırat Tıp Dergisi, Vol. 14 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Sigara, adolesan, eğitim

Amaç: Bu çalışmada, adolesan çağdaki öğrencilere sigara ile ilgili verilen eğitimin gençlerin bilgi düzeyini artırma ve istenen davranış değişikliğini  sağlamada etkisinin olup olmadığının saptanması amaçlanmıştır.   Gereç ve Yöntem: Sivas il merkezinde, aynı semtte olan iki lise ve iki ilköğretim okulu araştırma ve kontrol grubu okullar olarak ikiye ayrılmışlardır. Bu okullardaki toplam 948 öğrenci araştırmaya dahil edilmiştir. Deney grubundaki öğrencilere iki sömestr, beş farklı eğitim verilmiştir. Öğrencilere araştırma başında, birinci yarıyıl ve ikinci yarıyıl sonunda olmak üzere üç kez anket uygulanmıştır. Grupların karşılaştırılmasında ki-kare, Mc Nemar bağımlı gruplarda ki-kare, iki ortalama arasında farkın önemlilik testi, tekrarlayan ölçümlerde varyans analizi testleri kullanılmıştır.   Bulgular ve Sonuç: Araştırma sonunda ilköğretim araştırma grubu öğrencilerinin bilgi puanı 8.6±0.2'den 12.7'ye; lise grubundakilerin ise  10.9±0.1'den 13.5±0.1'e çıkmıştır(p< 0.000). İlköğretim kontrol grubu öğrencilerinin bilgi puanı ise 8.7±0.1 iken 8.9±0.1; liselilerin de 9.9±0.2 iken  10.0±0.2 olarak bulunmuş olup anlamlı bir artış yoktur (p> 0.05). Araştırma sonunda sigara içme sıklıkları yönünden okullar arasında önemli bir  farklılık yoktur(p> 0.05). Eğitimler sonunda sigarayı bırakma insidansları yönünden araştırma ve kontrol okulları arasında fark yokken(rölatif etkinlik  1.0), sigaraya başlama insidansları bakımından lise araştırma okulu ile kontrol okulu arasında farklılık saptanmıştır (% 3.9 / % 4.3 -rölatif etkinlik  1.10). İlköğretim okullarında eğitime atfedilen etkinlik bulunmazken, liselerde eğitime atfedilen etkinlik 0.4'tür. Sonuç verilen eğitim bilgi düzeyini  artırırken, istenen davranış değişikliğini sağlayamamıştır.

Objective: This study has been planned and executed for the purpose of eliciting effects of the education given to children relating to cigarettes in  adolescent age.   Materials and Methods: Two high schools and two primary schools were classified into experiment and control groups. Totally 984 students in these  schools were included in the research. Five different types of education were given to the students in experiment group during one academic year. A  questionnaire was applied to students for three times. Chi-square was used in comparison of groups and chi-square and student t-test were used in Mc  Nemar dependent groups and variance analysis was used in repeating measurements.   Results and Conclusion: Knowledge point of students of primary school experiment group increased to 12.7 from 8.6±0.2, and that of high school  group increased to 13.5±0.1 from 10.9± 0.1 (p< 0.000). Knowledge point of students of primary school control group increased to 8.9±0.1 from  8.7±0.1, and that of high school group increased to 10.0±0.2 from 9.9±0.2 and there is not a meaningful increase (p> 0.05). While there is no  difference between experiment and control schools in terms of quitting smoking incidences (relative efficacy 1.0), a difference between experiment  and control high schools in terms of incidence of beginning to smoke was determined (%3.9 / %4.3 relative efficacy 1.10). Results showed that the  education given had a positive effect in terms of increasing knowledge however it was not very effective in changing behavior.  Key words: Smoking, adolescents, education