İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerinin Özetleme Becerileri Gelişimlerinde Karşılıklı Öğretim Yaklaşımının Etkisi
The Effect Of Reciprocal Teaching Approach On The Development Of Summarization Skills In 3rd Grade Primary School Students
Yazar: Koç, Melda; Çetinkaya, Fatih Çetin
Dergi: Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Classroom Education ; Sınıf Eğitimi ; Karşılıklı öğretim,okuduğunu anlama,özetleme becerileri ; Reciprocal teaching,reading comprehension,summarization skills.

Bu araştırmanın amacı, okuduğunu anlama becerilerinin bir parçası olan özetleme becerileri üzerine odaklanarak, karşılıklı öğretim yaklaşımının ilkokul 3. sınıf öğrencilerinin özetleme becerileri üzerindeki etkisini incelemektir. Yarı deneysel desenle yürütülen araştırma, 2023–2024 öğretim yılında Bolu ili Merkez ilçesindeki bir devlet okulunda, mevcut şubelerden biri deney, diğeri kontrol grubu olarak belirlenen 15’er öğrencilik iki grupla gerçekleştirilmiştir. Uygulama süreci 8 hafta sürmüştür. Deney grubunda, araştırmacı tarafından tasarlanan karşılıklı öğretim yaklaşımına dayalı bir öğretim programı uygulanırken; kontrol grubunda sınıf öğretmeni mevcut öğretime devam etmiştir. Uygulama sürecinde uzmanlarca belirlenen çeşitli metinler ve resimli çocuk kitapları kullanılmıştır. Her iki gruba da öğretimden önce ön test, sonrasında ise son test uygulanmıştır. Veriler, Özet Puanlama Anahtarı aracılığıyla toplanmış ve SPSS 26 programı ile analiz edilmiştir. Elde edilen analiz verileri, her iki grubun da son testte anlamlı düzeyde ilerleme kaydettiğini ortaya koymuştur. Gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmasa da, deney grubundaki etki büyüklüğü orta düzeyde olup, karşılıklı öğretim yaklaşımının öğrencilerin özetleme performansı üzerinde olumlu bir etkisi olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, her iki yaklaşım da özetleme becerilerinin gelişimini desteklemiştir.

The aim of this study is to examine the effect of the reciprocal teaching approach on third-grade primary school students' summarization skills, which are a component of reading comprehension. Designed as a quasi-experimental study, the research was conducted during the 2023–2024 academic year at a public school located in the central district of Bolu, Türkiye. Two existing third-grade classes were selected, with one assigned as the experimental group and the other as the control group, each consisting of 15 students. The implementation process lasted for eight weeks. In the experimental group, an instructional program based on the reciprocal teaching approach was designed and implemented by the researcher. In the control group, the classroom teacher continued with the regular instruction. Throughout the intervention, a variety of texts and illustrated children's books, selected by experts, were used. Both groups were administered a pre-test before the intervention and a post-test afterward. Data were collected using the Summary Scoring Rubric and analyzed with the SPSS 26.0 software. The analysis revealed that both groups made statistically significant progress in their post-test scores. Although no statistically significant difference was found between the groups, the effect size for the experimental group was moderate, indicating that the reciprocal teaching approach had a positive impact on students' summarization performance. In conclusion, both instructional approaches supported the development of students’ summarization skills.