hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Siyasal ve Kültürel Dönüşümü Ziya Gökalp’in Medeniyet Algısı Üzerinden Değerlendirmek
Evaluating Political and Cultural Transformation Through Ziya Gökalp’s Perception of Civilization
Yazar: Özkan, Ahmet; Altunay, Zeynep
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 24 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: Political Science ; Siyaset Bilimi ; Ziya Gökalp,Medeniyet,Kültür,Siyasal Dönüşüm,Kültürel Dönüşüm ; Ziya Gökalp,Civilization,Culture,Political Transformation,Cultural Transformation

İnsanlık tarihi boyunca pek çok medeniyet ortaya çıkmış ve ortaya çıkan medeniyetlere ilişkin analizler yapılmıştır. Yapılan bu analizler ve değerlendirmeler kişilerin ya da düşünürlerin hayat algılamalarına bağlı olarak şekillenmiştir.  Bu noktada Türk düşünce tarihinde önemli bir mütefekkir olarak ön plana çıkan Ziya Gökalp; Türkleşmek, İslamlaşmak ve Muasırlaşmak temelinde bir medeniyet tahayyülü ortaya koymuştur. Bunun yanı sıra Türk, Türklük ve Türkçülük mefhumları üzerine pek çok çalışma yapmış, dönemine ve kendisinden sonrakilere ışık tutmuştur. Özellikle kültür kavramı üzerinde duran ve bu kavramı hars olarak kullanmayı tercih eden Gökalp; hars, mefkûre ve medeniyet kavramlarına yeni bir yaklaşım getirmiş ve bu kavramlar üzerinden toplumsal değişime ve siyasal dönüşüme katkı sunmuştur. Zira ortaya koyduğu çalışmalar ve yaklaşımlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde Türk düşünce dünyasında önemli izler bıraktığı görülmektedir. Bu bağlamda ele alınan çalışmada Ziya Gökalp’in biyografisi, kişisel özellikleri, hars ve medeniyet kavramlarına yaklaşımı ele alınacak ve yaşadığı dönemin siyasal ve kültürel yapısı başta olmak üzere sonrasında yaşanan dönüşüm tarihsel bir seyir içerisinde analiz edilecektir.

Throughout human history, many civilizations have emerged and analyses have been made about the civilizations that have emerged. These analyses and evaluations have been shaped depending on the perception of life by individuals or thinkers.  At this point, Ziya Gökalp, who came to the fore as an important thinker in the history of Turkish thought, put forward a civilization imagination on the basis of Turkification, Islamization and Modernization. In addition to this, he made many studies on the concepts of Turk, Turkishness and Turkism and shed light on his period and those after him. Gökalp, who especially focused on the concept of culture and preferred to use this concept as hars, brought a new approach to the concepts of culture, ideal and civilization and contributed to social change and political transformation through these concepts. When his studies and approaches are evaluated as a whole, it is seen that he left important traces in the Turkish world of thought. In this context, in this study, Ziya Gökalp's biography, personal characteristics, his approach to the concepts of heritage and civilization will be discussed and the political and cultural structure of the period in which he lived and the transformation that followed will be analyzed in a historical course.
Küreselleşme ve Ekolojik Ayak İzi Arasındaki İlişki: MIKTA Ülkeleri Örneği
The Effect of Globalization on Ecological Footprint: The Case of MIKTA Countries
Yazar: Ince Yenilmez, Meltem; Erkut, Merve; Kabakçı Günay, Eylül
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 25 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Finance and Investment (Other) ; Finans ve Yatırım (Diğer) ; Globalization,Ecological Footprint,MIKTA countries. ; Küreselleşme,Ekolojik Ayak İzi,MIKTA ülkeleri

Küreselleşmenin ticaret ve doğrudan yabancı yatırım yoluyla ekonomik büyüme üzerinde doğrudan bir etkisi bilinen bir gerçektir. Ancak küreselleşmenin çevre üzerindeki etkisine dair literatürde fikir birliği oluşmamıştır. Bu kapsamda çalışmada 1970-2018 dönem aralığında Meksika, Endonezya, Güney Kore, Türkiye ve Avustralya ülkelerinden oluşan MIKTA ülke grubu için küreselleşme ile çevre kirliliği göstergesi olan ekolojik ayak izi arasındaki ilişki incelenmiştir. Yapılan Panel ARDL analiz sonuçlarına göre, MIKTA ülke grubunun uzun dönemde küreselleşme ile ekolojik ayak izi arasında negatif, ekonomik büyüme ve enerji tüketimi ile ekolojik ayak izi arasında pozitif bir ilişki olduğu belirlenmiştir.

It is a well-known fact that globalization has a direct impact on economic growth through trade and foreign direct investment. However, there is no consensus in the literature on the impact of globalization on the environment. In this context, the relationship between globalization and ecological footprint, which is an indicator of environmental pollution, was examined for the MIKTA country group consisting of Mexico, Indonesia, South Korea, Turkey and Australia between the 1970-2018 period. According to the results of the Panel ARDL analysis, it was determined that there is a negative relationship between globalization and ecological footprint of the MIKTA country group in the long term, and a positive relationship between economic growth and energy consumption and ecological footprint.
Döviz Kuru ve Ekonomik Güven İlişkisi: Türkiye Örneği
The Relationship of Exchange Rate and Economic Confidence: The Case of Türkiye
Yazar: Şeker, Hilal; Karanfil, Nagehan
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 25 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Economic Theory (Other) ; Ekonomi Teorisi (Diğer) ; Reel Kur,Ekonomik Güven,CDS,ARDL ; Real Exchange Rate,Economic Confidence,CDS,ARDL

Ekonomiye dair beklentiler ve ekonomik güven iktisadi aktörlerin davranışlarına yön veren temel faktörlerdendir. İktisadi aktörlerin davranışları pek çok makro iktisadi değişkeni etkilemektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı Türkiye ekonomisi için kur değişkeni ile ekonomik güven endeksleri arasındaki ilişkileri ortaya koymaktır. Bunun için reel kur değişkeni ile; tüketici güven endeksi, reel kesim güven endeksi, kredi temerrüt takası (CDS primi) ve kontrol değişkeni olarak da sanayi üretim endeksi arasındaki ilişkiler 2011-2023 dönemi için aylık verilerle ARDL sınır testi kullanılarak incelenmiştir. Bulgular uzun dönemde reel kur ile; tüketici güven endeksi arasında negatif; sanayi üretim endeksi ile pozitif ve istatistikî açıdan anlamlı ilişkilerin varlığını göstermektedir. Öte yandan reel kur ile reel kesim güven endeksi ve CDS primi arasında istatistikî açıdan anlamlı bir bulguya rastlanmamıştır. Kısa dönemde ise reel kur ile; CDS primi arasında negatif; reel kesim güven endeksi ve tüketici güven endeksi ile pozitif; sanayi üretim endeksi ile negatif ve istatistikî açıdan anlamlı ilişkileri işaret etmektedir.

Expectations regarding the economy and economic confidence are the main driving factors of the saving sactors. Influencing many macro variables around economic actors. In this context, the purpose of use is to reveal the relations between the exchange rate variable and economic confidence indices for the Turkish economy. For this, with the real exchange rate variable; The explanations between consumer confidence index, real sector confidence index, credit default swaps (CDS premium) an industrial production index as a control variable are run using the ARDL limit test on a monthly basis for the period 2011-2023. Findings with real exchange rate in the long run; negative consumer confidence index; it aims to aim at positive and statistical purposes with the aim of industrial production. On the other hand, no statistical finding was found between the real exchange rate, the real sector confidence environment and the CDS premium. In the short term, with the real exchange rate; negative among CDS premium; positive with the real sector confidence environment and consumer confidence assessment; It Marks the relationships between the industrial production institution and its negative and statistical outputs.
Kurumsal Kalitenin Ekolojik Ayak İzi Üzerine Etkisinin Ampirik Analizi: E7 Ülkeleri Örneği
Empirical Analysis of the Impact of Institutional Quality on Ecological Footprint: Example of E7 Countries
Yazar: Kangal, Nalan
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 24 No. 4, 2023
Anahtar kelimeler: Economic Theory (Other) ; Ekonomi Teorisi (Diğer) ; Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; Çevresel Sürdürülebilirlik,Krumsal Kalite,Ekonolik Ayak İzi,E7 Ülkeleri ; Evvironmental Sustainability,Intitunational Quality,Ecological Footprint

Çalışmada sürdürülebilir kalkınma kapsamında kurumsal kalite ve yenilenebilir enerji kullanımı gibi iki önemli değişkenin ekolojik ayak izi üzerindeki etkisi analiz edilmektedir. Gelişen ekonomiler olarak isimlendirilen E7 ülkeleri olan Çin, Brezilya, Hindistan, Endonezya, Meksika, Rusya ve Türkiye’nin analize dahil edildiği çalışmada 2002-2018 dönemi kurumsal kalite, yenilenebilir enerji tüketim, ekolojik ayak izi, ihracat ve kişi başına düşen GSYİH verileri kullanılarak Toplamsal Olmayan Sabit Etkili Panel Kantil yöntemi kullanılmıştır. Analizde Kurumsal Kalitenin Ekolojik Ayak İzi arasında negatif bir ilişki tespit edilmiştir. Kurumsal Kalitenin artması Ekolojik Ayak İzi’ni azaltmaktadır. Diğer değişkenlerden olan Yenilenebilir Enerji Tüketimi, kişi başına düzen GSYİH ve ihracat ile Ekolojik Ayak İzi arasında ise pozitif bir ilişki tespit edilmiştir. Bu sonuçlardan yola çıkarak ülkelerin uygulanabilecekleri politika önerileri sıralanmıştır.

In the study, the effect of two important variables such as institutional quality and renewable energy use on the ecological footprint is analyzed within the scope of sustainable development. In the study, in which China, Brazil, India, Indonesia, Mexico, Russia and Turkey, which are the E7 countries named as emerging economies, were included in the analysis, the data of institutional quality, renewable energy consumption, ecological footprint, exports and GDP per capita for the period 2002-2018 were used. Fixed-effect panel quantile method was used. In the analysis, a negative relationship was found between the Ecological Footprint of Institutional Quality. Increasing Institutional Quality reduces the Ecological Footprint. A positive relationship was found between Renewable Energy Consumption, per capita GDP, exports and Ecological Footprint, which are among the other variables. Based on these results, policy recommendations that countries can implement are listed.
Birleşik Arap Emirlikleri Sermayesinin Ekonomi Politiği: Yatırım ve Yardım
The Political Economy of United Arab Emirates Capital: Investment and Foreign Aid
Yazar: Pulat, Abdüssamet
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 25 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; Birleşik Arap Emirlikleri,Sermaye Birikimi,Yatırım,Dış Yardım ; United Arab Emirates,Capital Accumalation,Investment,Foreign Aid

Bu çalışma petrol geliri sayesinde yüksek miktarda sermaye birikimine sahip olan BAE (Birleşik Arap Emirlikleri)’nin sermaye gücünün politik etkinliğini incelemektedir. Körfez bölgesinin ikinci büyük ekonomisine sahip olan BAE, özellikle 2000’li yıllardan itibaren hem kendi bölgesinde hem de uluslararası alanda artan bir görünürlüğe sahiptir. Bu durum Arap Ayaklanmaları’nın ardından Ortadoğu’da yaşanan bölgesel güç mücadelesinde daha açık bir şekilde görülmüştür. Emirliklerin artan bu görünürlüğünün bir diğer tarafı ise kendi bölgesindeki ülkelerin yanı sıra dünyanın birçok ülkesine gönderdiği yardımlar ve bu ülkelerde yaptığı yatırımlardır. Makale bu iki olgudan hareketle BAE’nin yaptığı bu yatırım ve yardımların dış politikada bir araç olarak nasıl kullanıldığını ve etkinliğini araştırmaktadır. Bu doğrultuda ilk olarak söz konusu ülkenin sermayesinin en yoğunlaştığı ülke olan ABD’deki yatırımları ve bu yatırımların politik yönü incelenmektedir. İkinci kısımda ise BAE sermayesinin hem yatırım hem de yardım olarak en çok aktığı bölge olan Ortadoğu’daki politik yönü Mısır, Ürdün ve Fas üzerinden ele alınmaktadır.

This study delves into the political concealment of the capital power wielded by the United Arab Emirates (UAE), which has amassed substantial capital through its oil income. As the second-largest economy in the Gulf region, the UAE has witnessed a growing presence both within its regional sphere and on the global stage, particularly since the 2000s. This heightened visibility became more pronounced in the regional power dynamics following the Arab Uprisings in the Middle East. The increasing prominence of the Emirates can be attributed to the aid and investments extended by the UAE to numerous countries worldwide, in addition to its domestic initiatives. Drawing on these two dimensions, the article explores the integration and operational dynamics of UAE's investments and aids as instrumental tools in its foreign policy. To this end, the study initially focuses on the UAE's investments in the United States, where its capital is most concentrated, and assesses the political effectiveness of these investments. Subsequently, the political dimensions of UAE's engagement in the Middle East, where its capital is most active through both investments and aid, are elucidated through case studies involving Egypt, Jordan, and Morocco.
Politik İstikrar ve Gelir Eşitsizliği İlişkisi: Üst Orta Gelirli Ülkeler İçin Panel Eşik Değer Analizinden Kanıtlar
The Relationship between Political Stability and Income Inequality: Evidence from Panel Threshold Analysis for Upper Middle-Income Countries
Yazar: Barış, Serap; Koçbulut, Özgür
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 25 No. 4, 2024
Anahtar kelimeler: Economic Theory (Other) ; Ekonomi Teorisi (Diğer) ; Politik istikrar,Gelir Eşitsizliği,Panel Eşik Değer Analizi,Üst Orta Gelirli Ülkeler ; Political Stability,Income Inequality,Panel Threshold Analysis,Upper Middle-Income Countries.

Politik istikrarsızlık veya belirsizliğin dünya genelinde ekonomik büyümenin teşvik edilmesinin önünde bir engel olduğu yaygın olarak kabul edilmektedir. Ayrıca, politik açıdan istikrarsız ekonomiler, daha fazla oynaklığa neden olan ve ekonomik büyümeyi geciktiren sık değişen politikalarla karakterize edilir. Hükümetin sık sık değişmesi, siyasi şiddet, grevler ve/veya ayaklanmalar geleceğe yönelik politika ve programların sürekli değişmesine neden olarak kaynakların ve dolayısıyla gelirin etkinsiz dağılımına neden olur. Bu çalışma politik istikrarın gelir eşitsizliği üzerindeki rolüne odaklanmaktadır. Çalışmada 21 üst-orta gelirli ülkenin 2002-2020 dönemi verileri kullanılarak panel threshold analizi yapılmıştır. Bulgulara göre, üst-orta gelirli ülkelerde eşik değerin altında politik istikrar artışı gelir eşitsizliğini azaltmaktadır. Eşik değerin üstünde politik istikrar artışı ise gelir eşitsizliğinde daha fazla azalışa yol açmaktadır. Bu sonuç, politik istikrarın sağlanmış olmasının üst-orta gelirli ülkelerde gelir eşitsizliğini azaltmada önemli bir araç olduğuna işaret etmektedir.

It is widely accepted that political instability or uncertainty is an obstacle to promoting economic growth around the world. Additionally, politically unstable economies are characterized by frequently changing policies that cause greater volatility and retard economic growth. Frequent changes of government, political violence, strikes or riots cause constant changes in future policies and programs, resulting in inefficient allocation of resources and therefore income. This study focuses on the role of political stability on income inequality. In the study, panel threshold analysis was conducted using data from 21 upper-middle income countries for the period 2002-2020. According to the findings, an increase in political stability below the threshold value reduces income inequality in upper-middle income countries. Above the threshold value, increasing political stability further reduces income inequality. This result indicates that ensuring political stability is an important tool in reducing income inequality in upper-middle income countries.
Özel ve Kamu Sermayeli Mevduat Bankalarının Finansal Performans Analizi: PCA, Regresyon ve Kruskal-Wallis H-Testi Yaklaşımları
Financial Performance Analysis of Private and Public Deposit Banks: PCA, Regression and Kruskal-Wallis H-Test Approaches
Yazar: Kurtlar, Murat
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 25 No. 4, 2024
Anahtar kelimeler: Business Administration ; İşletme ; Finansal Performans Analizi,Temel Bileşen Analizi,Regresyon Analizi ; Financial Performance Analysis,Principal Component Analysis,Regression Analysis

Bu çalışma, Türkiye ve Almanya'daki özel ve kamu sermayeli mevduat bankalarının finansal performanslarını analiz etmeyi ve karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmanın analizinde bağımsız değişkenler olarak faiz gideri, faiz geliri, faiz dışı gider, faiz dışı gelir; bağımlı değişkenler olarak da aktif karlılığı ve özkaynak karlılığı kullanılmıştır. Bu dört bağımsız değişkenin bir arada kullanıldığı literatürdeki ilk çalışma olmasından dolayı literatüre önemli bir katkı sağlamaktadır. Bağımsız değişkenler arasındaki yüksek korelasyon problemini çözmek ve performansı etkileyen en önemli bileşenleri belirlemek için Temel Bileşenler Analizi (Principal Component Analysis-PCA) uygulanmıştır. Bağımsız değişkenler (PCA bileşenleri) ile bağımlı değişkenler (aktif karlılığı ve özkaynak karlılığı) arasındaki ilişkileri modellemek için çoklu doğrusal regresyon modeli kullanılmıştır. Gruplar arasındaki farklılıkları analiz etmek için Kruskal-Wallis H-testi uygulanmış ve finansal performans metriklerinde anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, Türkiye ve Almanya'daki özel ve kamu sermayeli mevduat bankalarının finansal performanslarında önemli farklılıklar tespit edilmiştir. Regresyon modelinin ortalama kare hata değeri olan 0,00138, yapılan tahminlerin güvenilirliğini göstermektedir.

This study aims to analyze and compare the financial performances of private and public deposit banks in Turkey and Germany. In the analysis of the study, the independent variables are interest expense, interest income, non-interest expense, non-interest income; Return on assets and return on equity have used as dependent variables. Since it is the first study in the literature where these four independent variables are used together, it makes a significant contribution to the literature. Principal Component Analysis (PCA) has applied to solve the problem of high correlation between independent variables and to identify the most important components affecting performance. A multiple linear regression model has used to model the relationships between independent variables (PCA components) and dependent variables (return on assets and return on equity). Kruskal-Wallis H-test has applied to analyze the differences between the groups and it has found that there have significant differences in financial performance metrics. As a result, significant differences have identified in the financial performances of private and public deposit banks in Turkey and Germany. The mean square error value of the regression model, 0.00138, shows the reliability of the predictions.
Kuşaklara göre Akademisyenlerin Yapay Zeka Kaygıları Üzerine Bir Değerlendirme
An Assessment of Academicians’ Artificial Intelligence Concerns by Generations
Yazar: Özkan, Mustafa; Kaygısız, Esra Gökçen
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 1, 2024
Anahtar kelimeler: Business Administration ; İşletme ; yapay zeka,yapay zeka kaygısı,kuşak,nicel karar verme ; artificial Intelligence,artificial intelligence anxiety,generations,quantitative decision making

Bu çalışma, farklı kuşaklardaki akademisyenlerin gelişen ve çeşitlenen yapay zekâ (YZ) ile ilgili kaygılarını incelemeyi amaçlamaktadır. YZ teknolojilerinin hızla gelişmesi, her sektördeki ve her özellikteki çalışanda güvenlik, işini kaybetme, kültürel yozlaşma ve hatta bilim kurgu temalı eserlerdeki gibi bir geleceğin olması gibi endişelere yol açmıştır. Bu endişelerin, sürekli araştırma ve analiz yapmak durumunda olan ve elde ettikleri bulguları öğrencilere aktarmakla yükümlü olan akademisyenleri de etkilemesi muhtemeldir. Bu noktadan hareketle çalışma, şu an yükseköğretim içinde işletme fakültelerinde görev yapan X Kuşağı, Y Kuşağı ve Z Kuşağı gibi farklı kuşaklardaki akademisyenlerin YZ ile ilgili endişelerini ve bu endişelerin derecelerini karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmada, anket aracılığıyla kullanılarak veri toplanmış ve katılımcıların YZ’nin iş gücü, eğitim ve araştırma süreçleri üzerindeki potansiyel etkilerine ilişkin görüşleri değerlendirilmiştir. Veriler, kuşaklar arasında kaygı düzeylerinde anlamlı farklar olup olmadığını belirlemek amacıyla istatistiksel analizlerle incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre X Kuşağı'nın genellikle YZ’nin olumsuz etkilerine yönelik daha yüksek kaygılar taşıdığı, Y ve Z kuşaklarının kaygı düzeyleri arasında bir fark olmadığı gözlemlenmiştir.

This study aims to examine the anxiety of academicians from different generations regarding the evolving and diversifying field of artificial intelligence (AI). The rapid development of AI technologies has led to concerns about security, job loss, cultural degeneration, and even a future like in science fiction-themed works for employees in every sector. These concerns are likely to impact academics as well, who must engage in ongoing research and analysis while also being responsible for sharing their findings with their students. From this point of view, the study aims to compare the concerns and degrees of these concerns of academicians from different generations, such as Generation X, Generation Y, and Generation Z, who are currently working in business administration in higher education, regarding AI. The study collected data through a survey, evaluating participants' perspectives on the potential impacts of AI on the workforce, education, and research processes. The data was examined with statistical analyses to determine whether there were significant differences in anxiety levels between generations. According to the findings, it was observed that Generation X generally had higher concerns about the negative effects of AI, while there was no difference between the anxiety levels of Generations Y and Generation Z.