Gümüşhane Merkez Mahalle Adlarının Köken Bakımından İncelenmesi
Analysis of Gumushane Central Neighborhood Names in Terms of Origin
Yazar: Budak, Nihan
Dergi: Mavi Atlas, Vol. 12 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: South-West (Oghuz) Turkic Dialects and Literatures ; Güney-Batı (Oğuz) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları ; New Turkish Language (Turkish of Old Anatolia, Ottoman, Turkiye) ; Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi) ; Yer ad bilimi,köken bilimi,Gümüşhane yer adları,Gümüşhane Merkez İlçesi. ; Toponymy,Etymology,Gümüşhane place names,Gümüşhane Merkez İlçesi.

Yer adları bilimi (toponimi) dilbilimin alt dallarından biridir. Yer adları; coğrafi şartlar, toplum ve toplumun sahip olduğu kültür, yaşam şekilleri ve şartlarıyla doğru orantılı olarak oluşmaktadır. Yer adlarından hareketle coğrafi yapının yanı sıra o bölgede yaşayan toplum hakkında da ipuçları vermektedir. Bu çalışmada Türkiye’nin kuzeydoğusunda yer alan illerden biri olan Gümüşhane ele alınacaktır. Altı ilçesi bulunan bu ilin merkezi Merkez ilçesi olarak adlandırılmaktadır. Merkez ilçeye bağlı 20 mahalle bulunmaktadır. Bu mahallelerin 8 tanesinin adı tek kelimeden, diğerleri ise iki kelimeden oluşmaktadır. Bu çalışmada mahallelerin adları yapıları ve kökenleri bakımından tek tek ve alfabetik sırayla incelenecektir. Böylelikle dilbilimin alt alanlarından biri olan ve yer adlarının oluşumunu ve anlamını inceleyen yer ad bilimi (toponimi/toponomi) alanına katkı sağlamak amaçlanmaktadır. Tek kelimeden oluşan mahalle adları Canca Mahallesi, Çamlıca Mahallesi, Ekinciler Mahallesi, Fatih Mahallesi, Gaziler Mahallesi, Mezire Mahallesi, Süleymaniye Mahallesi, Yeni Mahallesi; iki kelimeden oluşan mahalle adları Akçakale Mahallesi, Bağlarbaşı Mahallesi, Esentepe Mahallesi, Eskibağlar Mahallesi, Hacıemin Mahallesi, Hasanbey Mahallesi, İnönü Mahallesi, Karaer Mahallesi, Karşıyaka Mahallesi, Oltanbey Mahallesi, Osman Gazi Mahallesi, Özcan Mahallesi şeklindedir.

Toponymy is one of the sub-branches of linguistics. Place names are formed in direct proportion to geographical conditions, society and the culture, lifestyles and conditions of the society. Based on place names, they provide clues about the society living in that region as well as the geographical structure. In this study, Gümüşhane, one of the provinces located in the northeast of Turkey, will be examined. The center of this province, which has six districts, is called the Merkez İlçe. There are 20 neighborhoods affiliated to the central district. The names of 8 of these neighborhoods consist of a single word, while the others consist of two words. In this study, the names of the neighborhoods will be examined one by one and in alphabetical order in terms of their structures and origins. Thus, it is aimed to contribute to the field of toponymy, which is one of the sub-fields of linguistics and examines the formation and meaning of place names. Neighborhood names consisting of one word are Canca Mahallesi, Çamlıca Mahallesi, Ekinciler Mahallesi, Fatih Mahallesi, Gaziler Mahallesi, Mezire Mahallesi, Süleymaniye Mahallesi, Yeni Mahallesi, and neighborhood names consisting of two words are Akçakale Mahallesi, Bağlarbaşı Mahallesi, Esentepe Mahallesi, Eskibağlar Mahallesi, Hacıemin Mahallesi, Hasanbey Mahallesi, İnönü Mahallesi, Karaer Mahallesi, Karşıyaka Mahallesi, Oltanbey Mahallesi, Osman Gazi Mahallesi, Özcan Mahallesi.