Karadeniz Bölgesi’ndeki Bazı Yerel Sosyobilimsel Konularda Öğrencilerin İnformal Muhakemelerinin Belirlenmesi: HES, Organik Çay ve Yeşil Yol Projesi
Determining Informal Reasoning of Students for some Local Socioscientific Issues in the Black Sea Region: HEPP, Organic Tea and Green Road Project
Yazar: Atasoy, Şengül; Tekbıyık, Ahmet; Yüca, Osman Şinasi
Dergi: Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 34 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Ortaokul öğrencileri,sosyobilimsel konular,informal muhakeme,fen bilgisi eğitimi ; Middle school students,socioscientific issues,informal reasoning,science education

Bu çalışmada, öğrencilerin yerel sosyobilimselkonulardan (SBK’lerden) olan nehir tipi hidroelektrik santraller (HES’ler), organikçay ve yeşil yol ile ilgili informal muhakeme modlarını ve düzeylerini belirlemekamaçlanmıştır. Bu amaç çerçevesinde araştırmanın alt problemleri; 1) Öğrencilerinyerel SBK’lerden haberdar olma durumları nasıldır?, 2) Öğrencilerin üstlendiklerirollere göre SBK ile ilgili muhakeme modları farklılık göstermekte midir? ve 3)Öğrencilerin üstlenilen rollere göre muhakeme düzeyleri arasında bir farklılaşmavar mıdır? olarak belirlenmiştir. Çalışmada olgu bilim araştırma deseni benimsenmiştir.Çalışmaya Rize ilinin bir ilçesinde yedinci sınıfta öğrenim gören 23 öğrenci katılmıştır.Veri toplama aracı olarak, açık uçlu sorulardan oluşan bir anket kullanılmıştır.Öğrencilerin açıklamaları ekonomik, ekolojik ve sosyal olmak üzere üç informal muhakememoduna göre betimsel analize tabi tutulmuştur. Öğrencilerin muhakeme düzeylerinibelirlemek için bir rubrik kullanılmıştır. Öğrencilerin yerel SBK’lere yönelik farklıroller üstlenmeleri durumunda muhakeme düzeylerinin değişim gösterdiği ortaya konulmuştur.Özellikle “kendisi” olarak muhakeme düzeyleri diğer rollere göre daha yüksektir.HES hakkındaki muhakeme düzeyleri diğer SBK’lere göre daha yüksek bulunmuştur. Bununlabirlikte öğrencilerin “hükümet temsilcisi” rolünde en düşük muhakeme düzeyine sahipoldukları göze çarpmaktadır. Rol oynamanın karar vermede etkili bir deneyim sağladığıve bireylerin rol oynamaları gerektiğinde başkalarının bakış açısını anlama imkânınınarttığı sonucuna varılmıştır.

In this study, itis aimed to determine the modes and levels of informal reasoning of seventh gradestudents regarding river-type hydroelectric power plants (HEPP), organic tea, and Green Road consideredto be socioscientific issues. Within this framework, the sub-problems of the researchwere determined as follows: 1) Are students aware of local socioscientific issues?2) Is there a difference among students’ reasoning modes related to socioscientificissues according to the roles students take? 3) Is there a difference among students’reasoning levels according to the roles students take? In the study, phenomenologyresearch design was used. 23 students in the seventh grade in a district of Rizeparticipated in the study. To collect data, a questionnaire developed for this researchand consisted of open ended questions was used in the study. Students’ explanationswere subjected to descriptive analysis according to economic, ecological and socialinformal reasoning modes. Then, a rubric was used to determine reasoning levelsof the students. It is seen that students’ reasoning levels change when studentshave assumed different roles for local SSI. Students’ reasoning levels are higherthan the other roles when they have assumed the role of “students”. It was foundedthat the level of informal reasoning about the HEPP was higher than the other SSI.On the other hand, it is seen that students have the lowest reasoning level in therole of “government official”. It is concluded that role-making provides an effectiveexperience in decision-making and that when individuals need to play a role; theyhave the opportunity to understand the perspectives of others.