RUMELİ VALİSİ MEHMED HAKKI PAŞA’NIN DAĞLI EŞKIYASI MEHMED SİNAB İLE MÜCADELESİ (1796)
Mehmet Hakkı Pasha versus Mehmet Sinab: The Governor’s Struggle with the Bandit in Rumelia (1796)
Yazar: Şimşek, Eyyub
Dergi: Cihannüma Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Late Modern Ottoman History ; Yakınçağ Osmanlı Tarihi ; Mehmet Hakkı Paşa,Dağlı Eşkıyası,Sinab,III. Selim,Rumeli ; Mehmet Hakkı Paşa,Mountain Bandits,Sinab,Selim III,Rumelia

On sekizinci yüzyıl sonlarında Rumeli’yi kasıp kavuran ve Osmanlı idarecilerini uzun süre meşgul eden Dağlı gailesine son vermek isteyen III. Selim, 1796’da Mehmet Hakkı Paşa’yı tam yetkiyle Rumeli valisi olarak atar. Bürokrat kökenli olan Hakkı Paşa, bu zorlu görevin üstesinden gelebilmek ve otoritesini ispatlamak için öncelikle Sinab gibi şöhretli bir eşkıyayı ortadan kaldırmayı hedefledi. Harekete geçmeden önce detaylı planlanan operasyon hazırlıkları sırasında birçok sosyal, askeri ve ekonomik problemlerle karşılaşıldı. Bu çalışma, operasyonun detaylarını ve bir Osmanlı paşasının eşkıyalıkla mücadelesinin çeşitli evrelerini ve siyasi arka planını aydınlatmaya çalışmaktadır. Temel gaye, Sinab ve Hakkı Paşa örneği üzerinden, eşkıyaya karşı yürütülen teşebbüsün aynen askeri seferlerde olduğu gibi siyasi destek, lojistik, stratejik planlama ve koordinasyonun önemi ile asker sevkine doğrudan bağlı olduğunu göstermeye çalışmaktır. Ayrıca, eşkıya ile mücadelede başarının sorumlu devlet adamının tecrübesiyle alakalı olduğuna değinilecektir. Hakkı Paşa’nın aldığı eşgüdümlü askerî ve sosyal tedbirler ile bu doğrultuda yaptığı hazırlıkları, benimsediği stratejiyi ve bu süre zarfında merkezi hükumetle olan ilişkisini ele almaktadır. Bu minvalde günümüz tarih yazıcılığının bu döneme dair eşkıya faaliyetleri merkezli çalışmalarından farklı olarak eşkıyanın karşısında yer alan paşanın faaliyetleri ele alınacaktır. Böylece eşkıya ile mücadelede neredeyse büyük bir askerî seferi aratmayacak düzeyde bir organizasyonun gerçekleştirildiğini göstermeye gayret edilecektir.

When Selim III took a decision to put an end to the mountain bandits which had caused trouble for Rumelia and the Ottoman Empire for a while, he realized that he was in need of a mighty pasha. For this reason, he appointed Mehmet Hakkı Pasha as the Governor of Rumelia by supplying him with a chance for self-ındependence (istiklâl). But Hakkı Pasha did not have his origin in the military. Therefore, he felt obliged to establish his military authority as soon as possible. He decided that the first thing to do was to eliminate bandits such as Sinab who was widely neglected by the historians yet was a widely-known brigand in Rumelia. Accordingly, he took both the military and social measures required for being successful. This paper aims to answer the questions regarding what these measures were and how they were implemented. Besides, the other goal of this study is to describe Pasha’s struggle with bandits and his relations to the Porte. Consequently, despite his lack of experience, Mehmet Hakkı Pasha succeeded to reduce bandits to submission by means of the measures he took. His securitarian and restrictive policy re-established sultan’s sovereignty in Rumelia, but the same policy led to some disruptiveness in the relations between Hakkı Pashaand Istanbul which paved the way for his dismissal from his position.