Kırşehir ili nohut üretim alanlarında antraknoz (Ascochyta rabiei (Pass) Labr.) hastalığının yaygınlık ve bulunma oranlarının belirlenmesi
Determination of the prevalence and presence rates of Ascochyta blight (Ascochyta rabiei (Pass) Labr.) in chickpea production areas in Kırşehir province
Yazar: Bayar, Yusuf; Yılar, Melih; Akan, Kadir
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Ascochyta blight (Ascochyta rabiei),Incidence,Kırşehir,Chickpea (Cicer arietinum),Survey,Prevalence ; Antraknoz hastalığı (Ascochyta rabiei),Bulunma oranı,Kırşehir,Nohut (Cicer arietinum),Survey,Yaygınlık oranı

Kırşehir ili Türkiye'de, nohut (Cicer arietinum L.) ekiliş alanı ve üretimi olarak değerlendirildiğinde ilk sıralarda yer almaktadır. Nohut bitkisinde üretimi ve kaliteyi sınırlayan abiyotik ve biyotik birçok etmenin varlığı bilinmekle birlikte, en önemli biyotik etmenlerden birisi antraknoz hastalığı (Etmen: Ascochyta rabiei (Pass) Labr.)’dır. Epidemi için uygun koşulların oluştuğu yetiştiricilik sezonlarında %100’e varan ürün kayıpları meydana gelmektedir. Oluşan kayıpların engellenebilmesi için hastalığın kontrolünde yoğun şekilde fungusit uygulamaları yapılmaktadır. Kimyasal kullanımına karar verilmesinde hastalığın tarlada bulunma oranı ve yaygınlığının belirlenmesi önem arz etmektedir. Bu çalışma, 2021 yılı Kırşehir ili nohut üretim alanlarında nohut antraknozu hastalığının bulunma oranı ve yaygınlığını tespit etmek amacıyla Akçakent, Akpınar, Boztepe, Çiçekdağı, Kaman, Merkez, Mucur ilçelerinde yürütülmüştür. Survey çalışmasında, 57 farklı noktada bulunan 8.425 da üretim alanı incelenmiştir. Survey çalışmasında 12.600 bitki incelenmiş olup sadece 51 adet bulaşık bitki belirlenmiştir. Toplanan örneklerden yapılan izolasyonlar sonucu elde edilen izolatların koloni morfolojisi ve konidilerin özellikleri dikkate alınarak etmenin varlığı doğrulanmıştır. Toplanan örneklerin koloni morfolojisi ve konidilerin özellikleri dikkate alınarak etmenin varlığı doğrulanmıştır. Ayrıca, survey yapılan nohut ekim alanlarında hastalık etmeninin yaygınlığı (%) ve hastalık oranı (%) da hesaplanmıştır. Survey çalışması sonucu il geneli hastalık yaygınlık oranı %29.8 olarak ve hastalık oranı %0.40 olarak hesaplanmıştır. Çalışma sonucunda, Kırşehir nohut üretim alanlarında antraknoz hastalığı değişen düzeylerde gözlenmekle birlikte iklime bağlı olarak 2021 üretim sezonunda hastalığın bulunma oranı ve yaygınlığının sınırlı olduğu belirlenmiştir.

Kırşehir is in the first rank in Türkiye in terms of cultivation area and production of chickpea (Cicer arietinum L.). Although many abiotic and biotic factors are known to limit production and quality in chickpea plant, one of the most important biotic factors is Ascochyta blight (caused by: Ascochyta rabiei (Pass) Labr.). Product losses of up to 100% occur during production seasons when conditions are suitable for epidemics. In order to prevent these losses, fungicide applications are made intensively to prevent disease of Ascochyta blight. It is important to determine the incidence and prevalence of Ascochyta blight in the field in deciding on which chemicals are needed to be used. This study was conducted in Akçakent, Akpınar, Boztepe, Çiçekdağı, Kaman, Merkez, Mucur districts to determine the incidence and prevalence of Ascochyta blight in the chickpea fields of Kırşehir province in 2021. In the survey study, 8.425 da production areas located at 57 different points were examined. In the survey study, 12.600 plants were examined and only 51 infected plants were determined. The presence of factor was confirmed by considering the colony morphology of the isolates obtained as a result of the isolations made from the collected samples and the characteristics of conidia. The presence of factor was confirmed by considering the colony morphology of the collected samples and the characteristics of conidia. In addition, the prevalence (%) and Ascochyta blight rate (%) in the surveyed chickpea cultivation areas were, also, calculated. Results showed that, the location-wide Ascochyta blight prevalence rate was as 29.8% and Ascochyta blight rate was 0.40%. To conclude, although Ascochyta blight was observed at varying levels in Kırşehir chickpea production areas, the incidence and prevalence of Ascochyta blight in the 2021 production season were limited number, more likely, due to the climate conditions in 2021.