AR-GE HARCAMALARININ GELİŞİMİ: TR-AB ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
DEVELOPMENT OF R&D EXPENDITURES: AN EVALUATION ON TR-EU
Yazar: Göze Kaya, Dilek
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 33 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: : Public Expenditure,R&D Expenditure,Turkey's R&D Expenditures,The EU R&D Expenditures ; Kamu Harcamaları,Ar-Ge Harcamaları,Türkiye’de Ar-Ge Harcamaları,AB’de Ar-Ge Harcamaları

Araştırma ve geliştirme (Ar-Ge); her türlübilgi birikiminin yeni uygulamalar tasarlamak için kullanılması amacıyla sistematikolarak yapılan çalışmaların tümüdür. İnsanoğlu yaşayan ve evrimleşen küreselsüreci öğrenen, adapte olan, yenilikçi yaklaşımda bulunan ve ekonomikfaaliyetleri de bu sürece dahil eden bir yapıya dönüştürmüştür. Bu durum makroekonomikhedefleri de emek yoğun üretim anlayışı yerine, teknoloji esaslı Ar-Ge veinovasyona bağlı ekonomik büyüme ve kalkınma hedefine kilitlemiştir. Böylece gelenekselsermaye ve işgücü üretiminin ötesinde “Ar-Ge’ye dayalı inovatif üretim sürecine”geçilmiştir. Ekonomi ve sanayi yapısını pozitif yönde etkileyen Ar-Ge’ye dayalıteknolojik gelişmelerin önemini kavrayan ülkelerde bilim-teknoloji politikalarıbir sistem olarak ele alınmakta ve Ar-Ge'ye büyük önem verilmektedir. İnovasyonpolitikaları çerçevesinde gelişmiş ülkeler, Ar-Ge harcamalarını, Ar-Gefaaliyetlerinde istihdam ettikleri teknik eleman ve araştırmacı sayılarını hergeçen gün artırarak birbirlerine karşı rekabet üstünlüklerini artırmayıamaçlamaktadırlar. Bu çalışmada tüm dünyada günümüz uluslararası rekabetüstünlüğünün ve gelişmişliğin en önemli anahtarı olarak kabul edilen Ar-Geverileri ele alınmaktadır. Avrupa Birliği (AB) ve Türkiye'nin; Ar-Geharcamalarının gayri safi yurtiçi hasıla (GSYİH) içerisindeki oranı, sektörlerbazında Ar-Ge harcamalarının dağılımı, finans kaynağına göre Ar-Geharcamalarının dağılımı, Ar-Ge faaliyetlerinde istihdam edilen insan gücüsayısı, Ar-Ge faaliyetlerinde istihdam edilen işgücünün sektörel dağılımı gibigöstergeleri incelenmektedir. Ülkelerin teknolojik, sektörel, ekonomik yapılarıve gelişmişlik düzeyleri hakkında bilgi veren söz konusu Ar-Ge göstergelerikarşılaştırılarak Türkiye’nin AB ülkelerine göre yeri hakkında bir değerlendirmeyapılmaktadır.

Researchand development (R & D) is; whole of the studies that carried outsystematically in order to use all kinds of knowledge to design newapplications. Mankind has transformed the living and evolving, learning theglobal process, adapting, present an innovative approach and incorporatingeconomic activities into this process. This situation has locked themacroeconomic targets to the target of economic growth and development based ontechnology based R&D and innovation instead of labor intensive productionapproach. Thus, beyond the traditional capital and labor production, aninnovative production process based on R&D was supplanted. In countrieswhich understand the importance of R&D based technological developmentsthat positively affect the economy and industrial structure, science-technologypolicies are considered as a system and great importance is given to R&D. Developedcountries,within the framework of innovation policies, aim to increase theircompetitive advantages against each other by increasing the number of technicalstaff and researchers they employ in R&D activities. In this study, R&Ddata is adressed which are accepted as the most important key of today'sinternational competitive advantage and development all over the world. R&Dexpenditures rate within the gross domestic product (GDP), distribution ofR&D expenditures by sectors, distribution of R&D expenditures byfinance source,number of manpower employed in R&D activities, theindicators such as the sectoral distribution of the labor force employed in R&Dactivities are examined for  EuropeanUnion (EU) and Turkey. Comparing these R&D indicators with thetechnological, sectoral, economic structures and development levels of thecountries, an assessment is made about the place of Turkey as per to EUcountries.