Örgütsel Çeviklik Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Adaptation to Turkish of Organizational Agility Questionnaire: Reliability and Validity Study
Yazar: Akkaya, Bülent; Tabak, Akif
Dergi: İş ve İnsan Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Örgütsel Çeviklik,Güvenirlik,Geçerlilik,Faktör Analizi,Ölçek Uyarlama ; Organizational Agility,Reliability,Validity,Factor Analysis,Scale Adaptation

Bu araştırmanın amacı Sharifi ve Zhang (1999)tarafından geliştirilen Örgütsel Çeviklik Ölçeğinin Türkçeye uyarlanmasıdır.Çeviklik literatürde üretim sürecinde örgütsel çeviklik ise teknoloji veçevreye uyum sağlama sürecinde rol oynayan önemli bir faktör olaraktanımlanmaktadır. Bu nedenle işletmenin iç ve dış değişimlere uyum sağlaması busayede varlığını sürdürmesi için farklı değişkenlere ihtiyaç duymaktadır.  Bu değişkenlerle ilişkili geniş araştırmayelpazesini tanımlatacak aracı değişkenler için gelecekteki araştırmalardakullanılmak üzere Örgütsel Çeviklik Ölçeğinin Türkçeye adaptasyonu önemliolarak değerlendirilmektedir. Araştırma Manisa ve İzmir ilinde faaliyetgösteren KOBİ ve Teknopark firmalarında iş gören ve farklı kademelerdekiyöneticiler arasında üç farklı örneklem ile yürütülmüştür. Ölçek uyarlamasüreci Brislin geri çeviri prosedürü takip edildi. Araştırma bir ölçek uyarlamaçalışması olduğu için öncelikle dil geçerliği için biri daha önce ölçekgeliştirme konusunda deneyimli olan İngilizceye hâkim iki akademisyentarafından Türkçeye uyarlaması yapılmıştır ve bu işlemin ardından ilk tercümeyiyapanlardan farklı İngilizceye hâkim iki akademisyen tarafından tekrarİngilizce ve Türkçe çevirisi yapılmıştır. Dil geçerliği sağlandıktan sonraölçeğin yapı geçerliği ve güvenirlik analizi incelenmiştir. Ölçeğin yapıgeçerliğini belirlemek için öncelikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA)yapılmış, ölçek orijinaldeki gibi 4 faktörlü çıkmış fakat uyum değerleri kabuledilen değer aralığında çıkmadığı için Keşfedici Faktör Analiz(KFA) yapılmış veKMO 0,895 ve Barlett testi χ2 değeri ise 1668,129(p<001) olarak bulunmuştur.Ayrıca toplam varyansın % 64,53’ünü açıklayan dört faktörlü bir yapı eldeedilmiştir. KFA’dan elde edilen madde-faktör yapısının doğrulayıcı faktöranalizi (DFA) ile model uyumu tekrar test edilmiştir. Buna göre ÖrgütselÇeviklik Ölçeği’nin dört faktörlü yapısının doğrulandığı görülmüştür(X2=211,866, sd=110, p=.000, X2/sd=1.92). Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uyumindekslerine bakıldığında RMSEA= 0,05, NFI=0,96, GFI= 0,92 ve AGFI= 0,90 olarakbulunmuştur. Ölçeğin güvenirliğini belirlemek için yapılan toplam iç tutarlılıkkatsayısının α=.92, yetkinlik boyutunun α=.84, esneklik boyutunun α=.81, cevapverme boyutunun α=.74 ve hız boyutunun ise α=.85 olduğu ve ölçeğin içtutarlılığa sahip olduğu bulunmuştur. Elde edilen bulgular Örgütsel ÇeviklikÖlçeğinin Türkçe Formunun kabul edilebilir değerlerde güvenilir ve geçerli birölçme aracı olduğu söylenebilir.

The purpose of this study is to adaptOrganizational Agility Questionnaire developed by Sharifi and Zhang (1999) tothe Turkish. In the literature, agility is defined as an important factorplaying a role in the production process while organizational agility isdefined as an important factor playing a role in the process of adaptation totechnology and the environment. Enterprises should adapt to both internal andexternal changes and by this way, they may maintain their presence. For thisreason, to be used in different variants and a wide range of related research,the adaptation of the Organizational Agility Questionnaire to Turkish isimportant. The research was conducted with three different samples includingemployees and managers who work in SMEs and Technopark firms operating inManisa and İzmir. Since the study is a questionnaire adaptation, first of all,for the validity of language, the adaptation of the questionnaire was done bytwo academicians one of whom was experienced in the adaptation of questionnairebefore and after that translation of questionnaire Turkish and English was doneby two different academicians mentioned above. After validating the language,the validity and reliability analysis of the questionnaire were examined.Firstly, confirmatory factor analysis (CFA) was done in order to determine theconstruct of the questionnaire; the results showed that the questionnaire has 4factors the same as the original. Since goodness-of-fit index of the CFA wasnot in the acceptable range, the exploratory factor analysis (EFA) wasperformed. The results of the EFA analysis showed that KMO value was .895,Bartlett test χ2 value was 1668,129 (p <.001).  In addition, four-factor structure wasobtained that describes the 64,53% of the total variance. Item-factor structureobtained from the EFA analysishas been tested for compliance with a model bythe confirmatory factor analysis (CFA). Based on this, four-factor structure ofthe Organizational Agility questionnaire has been validated (X2=211,866,df=110, p=.000, X2/df=1.92). Goodness-of-fit indexices of the results of theConfirmatory Factor Analysis (CFA) showed that goodness-of-fit values are inthe acceptable range ( RMSEA=.005, NFI=.96, GFI=.92, AGFI=.90). All constructsobtained Cronbach Alpha(α) greater than 0.7. The coefficient of the totalinternal consistency was found α=.92, competency dimension was α=.84,flexibility dimension was α=.81, responsiveness dimension was α=.74 andquickness dimension was α=.85 in the questionnaire which determined thereliability of the questionnaire and showed that questionnaire had internalconsistency. The results of the EFA analysis and CFA analysis applied foradaptation of Organizational Agility questionnaire to the Turkish, it can besaid that the questionnaire is a reliable and valid measurement tool.