15 Temmuz Kanun Hükmünde Kararnamelerinin Kamu Yönetimine Etkisi
15 Temmuz Kanun Hükmünde Kararnamelerinin Kamu Yönetimine Etkisi
Yazar: Tuncel, Gökhan; Demirhan, Yılmaz
Dergi: Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 8 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Türkiye,15 Temmuz,OHAL,KHK’lar,İdare,YapıTürkiye

Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temel özelliği, yönetimde güçlerayrılığı ilkesini esas almış olmasıdır. Bu esasa göre, yasama, yürütme ve yargıgüçleri ayrı ayrı örgütlenmiş olup bu güçlerin görev ve yetkileri ile yetkikaynakları anayasada belirtilmiştir. Buna göre yasama gücü kanunları yapar,genel kuralları koyar. Yürütme gücü kanunlara göre, bu kuralları uygular. Yargıgücü ise uygulamadan kaynaklanan sorunları çözer. Türkiye’de güçlerin ayrılığı benimsenmişolsa da yürütme erki yönetimin merkezinde yer alır. Temsili demokrasilerdeyürütme gücünü doğrudan veya dolaylı yollarla seçilen hükümet kullanmaktadır.Ancak, demokrasisi konsolide olamamış Türkiye gibi ülkelerde seçilmişleriniktidar olup, muktedir olamaması sorunu bulunmaktadır. Yürütmenin asli gücüseçilmiş kanadı hükümetlerin seçimlerde vatandaşlardan aldıkları yetki ileülkeyi yönetmesi beklenirken seçilmişlerin emri altında çalışması gerekirkenyürütmenin atanmışlar kanadı kendi görev ve yetki alanının dışına çıkarak ülkeyönetiminde etkili olmuştur. Türkiye’de, özellikle çok partili siyasal yaşamageçişin ardından darbeler veya MGK gibi kurullar aracılığıyla asker, siyaset veidare üzerinde doğrudan etkili olmuştur. 15 Temmuz 2016 gecesi yaşanan darbegirişimi ülkede yeni bir sürecin başlamasını da beraberinde getirmiştir. Darbegirişimi, vatandaşların desteği, hükümetin ve güvenlik güçlerinin mücadelesisonucunda başarısız olmuştur. Ancak, girişim sonrasında hükümet darbegirişimini bertaraf etmek için bazı tedbirleri yürürlüğe koymuştur. Ülkegenelinde Olağanüstü Hal Yönetimi ilan edilmesi, bu tedbirlerin başındagelmiştir. Bu çerçevede hükümet, çok sayıda Kanun Hükmünde Kararname çıkararakbaşta kamu yönetimi olmak üzere pek çok alanda yasal düzenleme yapılmıştır.  Bu çalışmada, 15 Temmuz darbe teşebbüsünden sonra siyasaliktidarın aldığı önlemlerin kamu yönetiminde meydana getirdiği bazıdeğişiklikler inceleme konusu yapılmıştır. Bu inceleme, 21 Temmuz 2016-17Temmuz 2018 tarihleri arasında Türkiye’nin tamamında üçer aylık sürelerleuygulanan Olağanüstü Hal Yönetimi boyunca çıkarılan onlarca Kanun Hükmünde Kararname(KHK)’ler bağlamında yapılmıştır. Bu çerçevede, KHK’larla merkezi yönetim,yerel ve yerinden yönetimler alanında yapılan düzenlemelerin bir kısmına yerverilmiştir. Çalışma, büyük ölçüde yasal-hukuksal metinlere dayanmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temel özelliği, yönetimde güçlerayrılığı ilkesini esas almış olmasıdır. Bu esasa göre, yasama, yürütme ve yargıgüçleri ayrı ayrı örgütlenmiş olup bu güçlerin görev ve yetkileri ile yetkikaynakları anayasada belirtilmiştir. Buna göre yasama gücü kanunları yapar,genel kuralları koyar. Yürütme gücü kanunlara göre, bu kuralları uygular. Yargıgücü ise uygulamadan kaynaklanan sorunları çözer. Türkiye’de güçlerin ayrılığı benimsenmişolsa da yürütme erki yönetimin merkezinde yer alır. Temsili demokrasilerdeyürütme gücünü doğrudan veya dolaylı yollarla seçilen hükümet kullanmaktadır.Ancak, demokrasisi konsolide olamamış Türkiye gibi ülkelerde seçilmişleriniktidar olup, muktedir olamaması sorunu bulunmaktadır. Yürütmenin asli gücüseçilmiş kanadı hükümetlerin seçimlerde vatandaşlardan aldıkları yetki ileülkeyi yönetmesi beklenirken seçilmişlerin emri altında çalışması gerekirkenyürütmenin atanmışlar kanadı kendi görev ve yetki alanının dışına çıkarak ülkeyönetiminde etkili olmuştur. Türkiye’de, özellikle çok partili siyasal yaşamageçişin ardından darbeler veya MGK gibi kurullar aracılığıyla asker, siyaset veidare üzerinde doğrudan etkili olmuştur. 15 Temmuz 2016 gecesi yaşanan darbegirişimi ülkede yeni bir sürecin başlamasını da beraberinde getirmiştir. Darbegirişimi, vatandaşların desteği, hükümetin ve güvenlik güçlerinin mücadelesisonucunda başarısız olmuştur. Ancak, girişim sonrasında hükümet darbegirişimini bertaraf etmek için bazı tedbirleri yürürlüğe koymuştur. Ülkegenelinde Olağanüstü Hal Yönetimi ilan edilmesi, bu tedbirlerin başındagelmiştir. Bu çerçevede hükümet, çok sayıda Kanun Hükmünde Kararname çıkararakbaşta kamu yönetimi olmak üzere pek çok alanda yasal düzenleme yapılmıştır.  Bu çalışmada, 15 Temmuz darbe teşebbüsünden sonra siyasaliktidarın aldığı önlemlerin kamu yönetiminde meydana getirdiği bazıdeğişiklikler inceleme konusu yapılmıştır. Bu inceleme, 21 Temmuz 2016-17Temmuz 2018 tarihleri arasında Türkiye’nin tamamında üçer aylık sürelerleuygulanan Olağanüstü Hal Yönetimi boyunca çıkarılan onlarca Kanun Hükmünde Kararname(KHK)’ler bağlamında yapılmıştır. Bu çerçevede, KHK’larla merkezi yönetim,yerel ve yerinden yönetimler alanında yapılan düzenlemelerin bir kısmına yerverilmiştir. Çalışma, büyük ölçüde yasal-hukuksal metinlere dayanmaktadır.