hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
EĞİTİMDE ARTIRILMIŞ GERÇEKLİK TEKNOLOJİSİ ÜZERİNE YAPILMIŞ AKADEMİK TEZLERİN BİBLİYOGRAFİK YÖNTEMLE İNCELENMESİ
A STUDY ON THE THESES AND DISSERTATIONS ABOUT THE AUGMENTED REALITY TECHNOLOGY IN EDUCATION THROUGH BIBLIOGRAPHIC RESEARCH METHOD
Yazar: Türker, Orhun
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Augmented Reality,education,virtual reality ; Artırılmış Gerçeklik,eğitim,sanal gerçeklik

Artırılmış gerçeklik günümüzde hemen hemen her alanda kullanılan bir teknolojidir. Özellikle yeni gelişen teknolojiler ve görüntüleme sistemleriyle hayatımızda geniş bir yer kaplayan artırılmış gerçekliğin, eğitim alanında da kullanımının yaygınlaştığı, eğitim faaliyetlerinde sürekli geliştirilebilen teknolojik bir materyal olarak kullanıldığı görülmektedir. Ayrıca artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik uygulamaları, 2020 yılında TÜBİTAK tarafından öncelikli teknolojik alan olarak seçilmiştir. Bu araştırmanın amacı ise eğitimde artırılmış gerçeklik teknolojisinin kullanımıyla ilgili olarak eğitim öğretim alanında yayımlanmış lisansüstü tezlerin bibliyografik yöntemle incelenmesidir. Araştırmada kullanılan veriler, YÖK’ün Ulusal Tez Merkezi’nde izinli olarak yayınlanan 37 yüksek lisans ve 9 doktora tezinden elde edilmiştir. Toplamda 46 tezden elde edilen veriler üniversite, yıl, tür, yöntem, enstitü ve bölüm ölçütlerine göre analiz edilerek nitel verilerle açıklanmıştır. Frekans-yüzde kullanılarak betimsel istatistik verileri oluşturulmuştur. Araştırmanın sonucunda, çalışmaların büyük bir kısmının yüksek lisans derecesinde olduğu, yapılan lisansüstü çalışmaların eğitim bilimleri enstitülerinde yoğunlaştığı ve araştırmalarda en çok karma yöntemin kullanıldığı görülmüştür.

Augmented reality is the technology used in almost every field today. It is seen that the use of augmented reality, which occupies a large place in our lives, especially with new developing technologies and imaging systems, has become widespread in the field of education and is used as a technological material that can be continuously developed in educational activities. Additionally, augmented reality and virtual reality applications were selected as the priority technological area by TÜBİTAK in 2020. The aim of this research is to examine the theses about the use of augmented reality technology in education by bibliographic method. The data used in the research were obtained from 37 master theses and 9 PhD dissertations published with permission in the National Thesis Center of YÖK. The data obtained from 46 theses in total were analyzed according to university, year, type, method, institute and department criteria and explained with qualitative data. Descriptive data were created by using frequency-percentage. As a result of the research, it was seen that most of the studies were at the master's degree, the graduate studies conducted were concentrated in the Educational Sciences institutes and the mixed method was mostly usedin the studies.
FARKLI SOSYO EKONOMİK ÇEVRELERDE BULUNAN OKULLARIN ETKİLİLİĞİNE İLİŞKİN ÖĞRETMENLERİN GÖRÜŞLERİ
TEACHERS' VIEWS ON THE EFFECTIVENESS OF THE SCHOOLS IN DIFFERENT SOCIO-ECONOMIC ENVIRONMENTS
Yazar: Kazak, Ender
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Okul etkililiği,sosyo ekonomik çevre,öğretmen ; School effectiveness,socio-economic environment,teacher

Bu çalışmanın amacı, Düzce ili merkezindeki farklı sosyo ekonomik çevrelere sahip okulların etkililiğine ilişkin öğretmen görüşlerini tespit etmeye çalışmaktır. Araştırma, durum çalışması desenlerinden bütüncül çoklu durum deseninde yürütülmüştür. Ölçüt örneklem yönteminin kullanıldığı araştırmada, okulların çevresini oluşturan velilerin sosyo ekonomik durumları ve bu okulların liselere giriş sınavından (LGS) son üç yıldaki başarı oranları esas alınmıştır. Bu bağlamda araştırmaya, ikisi düşük sosyo ekonomik çevrede (DSE); üçü ise yüksek sosyo ekonomik (YSE) çevrede bulunan ortaokullar ve bu okullarda çalışan öğretmenler dâhil edilmiştir. Araştırma verileri, yüz yüze yapılan görüşmelerle ve açık uçlu sorulardan oluşan bir görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmaya katılan 13 öğretmenin görüşleri betimsel analiz ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırma sonunda, etkili okulun sahip olması gereken özellikler teması, örgütsel ve çevresel özellikler olmak üzere iki alt tema altında gruplandırılmıştır. Okulun etkililiğini sınırlayan etkenler teması, örgütsel ve çevresel etkenler olmak üzere iki alt tema altında gruplandırılmıştır. Daha sonra, her alt tema kendi içinde benzer kodlar ve farklı kodlar olmak üzere iki kategoride ele alınmıştır. Elde edilen sonuçlar bağlamında araştırmacı ve uygulayıcılara önerilerde bulunulmuştur.

This study aims to determine teachers' views on the effectiveness of the schools in different socio-economic environments in the city center of Düzce. The research was conducted in a multiple holistic case study design, one of the case study designs. In the study, in which the criterion sampling was used, the parents’ socio-economic status who formed the schools' environment and the success rates of these schools in the high school entrance exam (HSEE) in the last three years were taken as a basis. In this context, the study included two schools in low socio-economic environment (LSE) and threesecondary schools in high socio-economic environment (HSE) and teachers working in these schools. 13 teachers’ views were subjected to content analysis. The data were collected through face-to-face interviews and an interview form consisting of open-ended questions. At the end of the research, the characteristics that an effective school should have are grouped under two sub-themes: organizational and environmental characteristics. The factors limiting the school effectiveness are grouped under two sub-themes as organizational and environmental factors. Then, each sub-theme was discussed in two categories as similar codes and different codes. In the context of the results, suggestions were made to researchers and practitioners.
Özel Eğitim Öğretmenlerinin Aile Eğitim Programlarına Yönelik Görüşlerinin Belirlenmesi
DETERMINATION OF SPECIAL EDUCATION TEACHERS' VIEWS OF PARENTING EDUCATION PROGRAMS
Yazar: Özdemir Kılıç, Merve; Cakmak, Salih
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Parenting education,,special education,,teacher views,,content analysis, ; Aile eğitimi,,özel eğitim,,öğretmen görüşleri,,içerik analizi,

Bu araştırmada özel eğitim öğretmenlerinin görev aldığı özel sınıflarda, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde, rehberlik ve araştırma merkezlerinde ve görme engelliler okullarında aile eğitimi programlarına ilişkin öğretmen görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın verileri, görüşme tekniği aracılığıyla toplanmıştır. Veri analizi ise içerik analizi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçları, ilgili kurumlarda aile eğitim programlarının istenen düzeyde ve alan yazın doğrultusunda uygulanmadığını, öğretmenlerin çoğunun aile eğitim programı planlayıp uygulamadığını, aile eğitimi olarak nitelendirilen uygulamaların alan yazın ile örtüşmediğini, öğretmenlerin aile eğitim programları hazırlama ve uygulama sürecinde yaşadıkları kolaylıklar ve zorlukların olduğunu, özel eğitim öğretmenlerinin ise sürece ilişkin öneri ve beklentilerinin olduğu göstermiştir.

The aim of this research is to determine the special education teachers’ views of preparation and implementation of parenting education programs in schools for the visually impaired, counseling and research centers, special classes, special education and rehabilitation centers where they work. The data of the research were obtained through semi-structured interviews. The data obtained through interviews were analyzed by content analysis. The research results indicated that parenting education programs in the institutions mentioned above are not implemented either at the desired level or in accordance with the scientific literature. The study also concluded that most of the teachers do not plan and implement parenting the education program, and practices considered parenting education do not overlap with the literature. Besides these, the special education teachers have difficulties and facilities in the process of preparing and implementing parenting education programs, also they have suggestions and expectations about the process.
Türk Tarihinde Fen Eğitimi Uygulamaları ve Köy Enstitülerinde Fen Eğitimi
Science Education Applications in Turkish History and Science Education in Village Institutes
Yazar: Karaca, Murat; Akbaba, Uğur
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 4, 2020
Anahtar kelimeler: Keywords: Science,science education,village ınstitutes,science education in Turkish history ; Fen,fen eğitimi,köy enstitüleri,Türk tarihinde fen eğitimi,Keywords: Science,science education,village ınstitutes,science education in Turkish history

Bu çalışmada, Türk tarihinde fen eğitim uygulamaları ana hatları ile incelenmiştir. Erken Türk tarihinden itibaren günümüze kadar çok ciddi ve detaylı fen eğitim ve öğretimi uygulamaları gözlenmiştir. Bunun yanında pozitif bilimlerin ihmal edildiği dönemlerin olduğu da görülmüştür. Pozitif bilimlerde yaşanan bu aksamalara paralel olarak Türk devletleri de zayıflamış ve durağanlaşmıştır. Meşrutiyet döneminde başlayan bilginin geleneksellikten kurtarılıp bilimselleştirilmesi süreci Cumhuriyet ile gelişerek sürmüştür. Genç Cumhuriyet’in ciddi eğitim reformları yaptığı, fen eğitimi ve öğretimine özel ilgi gösterdiği aşikârdır. Bu bağlamda tarihsel kayıtların günümüz eğitim-öğretim programlarına ışık tutacağı düşüncesiyle tarihsel bir inceleme yapılmıştır.

In this study, science education practices in Turkish history have been analyzed. Very serious and detailed science education and teaching practices have been observed since the early Turkish period. In addition, it was observed that there were periods when positive sciences were neglected. In parallel with these disruptions in positive sciences, Turkish states have weakened and become stagnant. The process of liberation and scientificization of knowledge from traditionalism that started in the Constitutional Era continued with the Republic. It is evident that the Young Republic has made serious educational reforms and paid special attention to science education and teaching. In this context a historical investigation has been carried out with the idea that historical records will shed light on today's education programs.
Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı ve Fen Bilimleri Ders Kitaplarında STEM Eğitim Yaklaşımının Yeri
Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı ve Fen Bilimleri Ders Kitaplarında STEM Eğitim Yaklaşımının Yeri
Yazar: Ünsal, İrem; Bakar, Elif
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: STEM,Fen Bilimleri Dersi,Öğretim Programı,Ders Kitabı

Bilim, teknoloji ve mühendislik temelli içeriklerin küresel boyutta giderek artan önemi STEM (Science, Technology, Engineering and Mathematics) yaklaşımının eğitim içeriklerinde yer bulmasına yol açmıştır. Bu nedenle temel eğitimin felsefesi doğrultusunda güncellenen ilkokul ve ortaokul fen bilimleri dersi öğretim programında ve programa göre hazırlanan ders kitaplarında STEM yaklaşımının yerini ortaya koymak bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Nitel araştırma şeklinde doküman incelemesi ve içerik analizi basamaklarına uygun olarak çalışılan bu araştırmada 3. sınıftan 8. sınıflara kadar uygulanmakta olan fen bilimleri dersi öğretim programı ile Millî Eğitim Bakanlığı tarafından öğrencilerin kullanımına sunulan 2019-2020 eğitim öğretim yılına ait fen bilimleri ders kitapları incelenmiştir. Buna göre STEM yaklaşımının öğretim programı ve ders kitaplarında kazanımlar ve açıklamaları vasıtasıyla metin ve etkinliklerle ya da kitaplarda özel bir bölüm şeklinde açıkça yer aldığı sonucuna ulaşılmakla birlikte yaklaşımın dersteki yerinin geliştirilmesi ve desteklenmesi gereken boyutlarına yönelik içerik ve uygulama bağlamında sistemsel öneriler yapılmıştır.

Bilim, teknoloji ve mühendislik temelli içeriklerin küresel boyutta giderek artan önemi STEM (Science, Technology, Engineering and Mathematics) yaklaşımının eğitim içeriklerinde yer bulmasına yol açmıştır. Bu nedenle temel eğitimin felsefesi doğrultusunda güncellenen ilkokul ve ortaokul fen bilimleri dersi öğretim programında ve programa göre hazırlanan ders kitaplarında STEM yaklaşımının yerini ortaya koymak bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Nitel araştırma şeklinde doküman incelemesi ve içerik analizi basamaklarına uygun olarak çalışılan bu araştırmada 3. sınıftan 8. sınıflara kadar uygulanmakta olan fen bilimleri dersi öğretim programı ile Millî Eğitim Bakanlığı tarafından öğrencilerin kullanımına sunulan 2019-2020 eğitim öğretim yılına ait fen bilimleri ders kitapları incelenmiştir. Buna göre STEM yaklaşımının öğretim programı ve ders kitaplarında kazanımlar ve açıklamaları vasıtasıyla metin ve etkinliklerle ya da kitaplarda özel bir bölüm şeklinde açıkça yer aldığı sonucuna ulaşılmakla birlikte yaklaşımın dersteki yerinin geliştirilmesi ve desteklenmesi gereken boyutlarına yönelik içerik ve uygulama bağlamında sistemsel öneriler yapılmıştır.
İlkokul Çocuklarının Tüketici Olarak Sosyalleşme Durumlarını Yordayan Değişkenlerin İncelenmesi: Erzincan İli Örneği
Investigation of The Variables Predicting the Socialization Status of Primary School Children as Consumers: The Case of Erzincan Province
Yazar: Aydoğdu, Fatih; Aral, Neriman; Gürsoy, Figen; Aysu, Burçin
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Child,mother-father,socializing as a consumer,predictor variable,mixed pattern ; Çocuk,anne-baba,tüketici olarak sosyalleşme,yordayıcı değişken,karma desen

Araştırma ilkokul çocuklarının tüketici olarak sosyalleşme durumlarını yordayan değişkenlerin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada çocukların tüketici olarak sosyalleşme durumlarının çeşitli değişkenler açısından anlamlı farklılık gösterip göstermediği ve anne babaların çocukların sosyalleşme durumlarına ilişkin görüşleri araştırılmıştır. Araştırma nicel ve nitel desenlerin birlikte kullanıldığı karma desenle yürütülmüştür. Bu doğrultuda araştırmada iki farklı örneklem grubu oluşturulmuştur. Nicel verilerin elde edilmesi amacıyla Erzincan il merkezindeki iki ilkokulda öğrenim gören 237 çocuğun anne babası araştırmaya dâhil edilmiştir. Nitel verilerin toplanması amacıyla ise 30 anne-baba çalışmaya dahil edilmiştir. Nicel verilerin elde edilmesi amacıyla Çocukların Tüketici Olarak Sosyalleşmesi Ölçeği, nitel verilerin elde edilmesi amacıyla ise Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılmıştır. Araştırma sonucunda anne babanın öğrenim düzeyi ve yaşı, birlikte alışveriş yapma durumunun çocukların tüketici olarak sosyalleşme düzeylerinin anlamlı yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. Ayrıca anne babalar çocukların tüketici olarak sosyalleşmelerini desteklediklerini ve bu konuda olumlu görüşleri olduğunu bildirmişlerdir.

The study was conducted to examine the variables that predict primary school children's socialization as consumers. In line with this purpose, in the study, whether the socialization status of children as consumers shows a significant difference in terms of various variables and the opinions of the parents about the socialization status of the children were investigated. The research was conducted with a mixed design in which quantitative and qualitative designs were used together. In this direction, two different sample groups were formed in the study. Parents of 237 children studying in two primary schools in Erzincan city center were included in the study in order to obtain quantitative data. For the purpose of collect qualitative data, 30 parents were included in the study. In order to obtain quantitative data, the Socialization of Children as a Consumer Scale was used, and a Semi-Structured Interview Form was used to obtain qualitative data.  As a result of the research, it was determined that the education level and age of the parents and the shopping together were significant predictors of the socialization levels of children as consumers. In addition, parents reported that they support children's socialization as consumers and have positive views on this issue.
SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETİMİNDE METAFORLARIN KULLANIMI ÇERÇEVESİNDE DERS KİTAPLARININ İNCELENMESİ
ANALYSIS OF COURSEBOOKS IN TERMS OF THE USE OF METAPHORS IN TEACHING SOCIAL STUDIES
Yazar: Bekdemir, Ünsal; Tağrikulu, Pınar; Çobanoğlu, Elif Omca
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 4, 2020
Anahtar kelimeler: Social studies,metaphor,social studies coursebook,coursebook analysis ; Sosyal bilgiler,metafor,sosyal bilgiler ders kitabı,ders kitabı incelemesi

Öğrenme sürecinde metaforlara yer verilmesinin öğrenmeyi kolaylaştıracağı ortadadır. Bu çalışmada sosyal bilgiler öğretiminde kullanılan ders kitapları incelenmiştir. Çalışmada hangi sınıf seviyesinde ve hangi öğrenme alanında metaforların daha sık kullanıldığı ve anlatımın somutlaştırılmaya çalışıldığı incelenmiştir. Sosyal bilgiler 4, 5, 6 ve 7. sınıf ders kitapları değerlendirilirken nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. Araştırmada 4. ve 5. sınıf ders kitaplarında konuların aktarılmasında metaforlara daha az yer verildiği, buna karşılık 6. ve 7. sınıf ders kitaplarında daha fazla metafor ile konuların aktarılmaya çalışıldığı saptanmıştır. 4. ve 5. sınıf ders kitaplarında metaforlara daha az yer verildiğinden hareketle 6. ve 7. sınıf ders kitaplarının öğrencilerin konuları zihinlerinde somutlaştırmalarında daha etkili olabileceği bulgusuna ulaşılmıştır. Bir konunun zihinde daha somut olarak şekillenebilmesinde benzetmelerin büyük etkisi olduğundan hareketle 4. ve 5. sınıf Sosyal Bilgiler ders kitaplarında bu konuda revizyona ve düzenlemelere gidilmesi önerilebilir. Böylece bu sınıf seviyesindeki öğrencilerin daha anlamlı ve kalıcı öğrenebilmesi mümkün olacaktır.

It is obvious that including metaphors in the learning process will facilitate learning. In this study, the textbooks used in social studies teaching were examined. In the study, it has been examined in which grade level and in which learning area metaphors are used more frequently and the expression is tried to be embodied. While evaluating the social studies 4th, 5th, 6th and 7th grade textbooks, the document analysis technique, one of the qualitative research methods, was used. In the research, it was determined that metaphors were given less place in the transfer of the subjects in the 4th and 5th grade textbooks, whereas the 6th and 7th grade textbooks tried to convey the topics with more metaphors. Based on the fact that metaphors are given less place in the 4th and 5th grade textbooks, it has been found that 6th and 7th grade textbooks can be more effective in concretizing the subjects in their minds. Considering that analogies have a great impact on a subject to be shaped more concretely in the mind, it may be suggested to make revisions and arrangements in the 4th and 5th grade Social Studies textbooks. Thus, it will be possible for students at this grade level to learn more meaningfully and permanently.
Öğretmenlerin Kişisel Hesap Verebilirliği Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Öğretmenlerin Kişisel Hesap Verebilirliği Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Yazar: Çetin, Münevver; Bozkurt, Derya Ülhatun
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: kişisel hesap verebilirlik,öğretmen,ölçek geliştirme

Araştırmanın amacı, öğretmenler için kişisel hesap verebilirlik ölçeğinin geliştirilmesidir. Araştırma tarama modeli şeklindedir. Açımlayıcı faktör analizi için 571 katılımcı, doğrulayıcı faktör analizi için ise 250 katılımcı ile çalışılmıştır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ili; Bahçelievler, Bakırköy, Bayrampaşa, Fatih, Küçükçekmece ve Zeytinburnu ilçelerindeki devlet okullarında ve özel okullarda görevli olan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmada tesadüfi olmayan örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Yapılan faktör analizi sonuçlarına göre ölçeğin KMO değeri 1.361, Bartlett testi değeri 6781.330 (p<0.05)’dir. Geliştirilen ölçeğin toplam varyans değeri (%55.699) ideal kabul edilmekte ve ölçek; içsel, dışsal, kişisel fayda ve kontrol olmak üzere dört boyuttan ve 25 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin Cronbach Alpha kat sayısı .919 ‘dur. Çalışmanın ikinci aşamasında, elde edilen faktör yapısını doğrulamak amacıyla doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Yapılan analiz sonucunda elde edilen uyum istatistiklerinin ölçeğin daha önce belirlenen faktör yapısıyla normal düzeyde uyumlu (χ2/sd 1.361) olduğu tespit edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda geliştirilen ölçeğin öğretmenlerin kişisel hesap verebilirliğini ölçebilecek geçerlik ve güvenirlikte olduğu saptanmıştır.

Araştırmanın amacı, öğretmenler için kişisel hesap verebilirlik ölçeğinin geliştirilmesidir. Araştırma tarama modeli şeklindedir. Açımlayıcı faktör analizi için 571 katılımcı, doğrulayıcı faktör analizi için ise 250 katılımcı ile çalışılmıştır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ili; Bahçelievler, Bakırköy, Bayrampaşa, Fatih, Küçükçekmece ve Zeytinburnu ilçelerindeki devlet okullarında ve özel okullarda görevli olan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmada tesadüfi olmayan örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Yapılan faktör analizi sonuçlarına göre ölçeğin KMO değeri 1.361, Bartlett testi değeri 6781.330 (p<0.05)’dir. Geliştirilen ölçeğin toplam varyans değeri (%55.699) ideal kabul edilmekte ve ölçek; içsel, dışsal, kişisel fayda ve kontrol olmak üzere dört boyuttan ve 25 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin Cronbach Alpha kat sayısı .919 ‘dur. Çalışmanın ikinci aşamasında, elde edilen faktör yapısını doğrulamak amacıyla doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Yapılan analiz sonucunda elde edilen uyum istatistiklerinin ölçeğin daha önce belirlenen faktör yapısıyla normal düzeyde uyumlu (χ2/sd 1.361) olduğu tespit edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda geliştirilen ölçeğin öğretmenlerin kişisel hesap verebilirliğini ölçebilecek geçerlik ve güvenirlikte olduğu saptanmıştır.