hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Makine Yenileme Kararlarında Geçerli Maliyet Analizi ile COPRAS Yönteminin Karşılaştırılması
Comparison of Relevant Cost Analysis and COPRAS Method in Machine Replacement Decisions
Yazar: Oral, Tolga; Erkuş, Hakan
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Geçerli Maliyet Analizi,Makine Yenileme Kararı,COPRAS. ; Relevant Cost,Machine Replacement,COPRAS.

İşletme yönetimine karar almada destek sağlayan yönetim muhasebesi, işletme başarısında oldukça önemli bir görev üstlenmektedir. Yönetim muhasebesi uygulamalarının en önemlilerinden biri de makinelerin elde tutulması veya yenilenmesi kararında da başvurulan geçerli maliyet analizidir. Bununla birlikte bu benzeri kararların verilmesinde çok kriterli karar verme tekniklerinin kullanımının da günden güne arttığı görülmektedir. Bu çalışmanın amacı makine yenileme kararlarında geçerli maliyet analizi ile COPRAS yönteminin karşılaştırılmasıdır. Bu amaç doğrultusunda hipotetik bir çalışma yapılarak geçerli maliyet analizi yöntemi ile copras yöntemi arasındaki farklılıklar ortaya konulmaya çalışılmıştır. Her iki yöntem uygulayarak alternatifler arasında hangi makinenin seçilmesi gerektiğini belirlemeye çalışılmıştır. Çalışma sonucunda her iki yönteme göre seçilecek ilk alternatif farklı makine olmuştur. Diğer alternatif makinelerin sıralamasında da farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Her iki yöntemin bir arada kullanılması işletme yöneticilerinin alacakları kararların isabetliliğini arttıracaktır.

Management accounting, which provides support to business management in decision making, plays a very important role in business success. One of the most important management accounting approach is the relevant cost analysis, which is also used in the decision to retain or replacement the machinery. However, it is seen that the use of multi-criteria decision-making techniques in making such decisions is increasing day by day. The aim of this study is to compare the relevant cost analysis method and the COPRAS method, in machine replacement decisions. For this purpose, a hypothetical study was conducted to reveal the differences between the relevant cost analysis method and the copras method. By applying both methods, it was tried to determine which machine should be selected among the alternatives As a result of the study, the first alternative to be selected according to both methods was the different machine.  It has been determined that there are differences in the ranking of the other alternative machines. Using both methods together will increase the accuracy of the decisions to be taken by the business managers.
Alternatif Eğitim Konusunda Yapılmış Lisansüstü Eğitim Tezlerinin İncelenmesi
Analysis of Postgraduate Theses on Alternative Education
Yazar: Ayyıldız, Ayşegül
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 3, 2021
Anahtar kelimeler: alternative education,thesis,analysis ; alternatif eğitim,inceleme,tez

Bu araştırmanın amacı Türkiye’de alternatif eğitim alanında yapılmış lisansüstü eğitim tezlerin incelenmesidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Verilerin analizinde doküman analizden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre; alternatif eğitim alanında yapılan tezlerin 1999 ve 2021 yılları arasında yürütüldüğü, en fazla tezin 2019 yılında yapıldığı ve onu 2018 ve 2020’nin takip ettiği belirlenmiştir. Bu alanda yapılan tezlerin %92’ si yüksek lisans ve %8’i doktora tezidir. Tezlerin %43’ ü sosyal bilimler enstitülerinde %37’ si eğitim bilimleri enstitülerinde, %11’ i fen bilimleri enstitülerinde %5’i sağlık bilimleri enstitülerinde ve %4’ü lisansüstü eğitim enstitülerinde yürütülmüştür. Tezlerin %21’ i ilköğretim anabilim dalında, %10’u eğitim bilimleri anabilim dalında ve yine %10’u temel eğitim anabilim dalında yürütülmüştür. Tezlerin %59’ unda nitel, %35’ inde nicel ve %6’ sında karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Tezlerin %57’ sinde Montessori yöntemi, %10’ unda Reggio Emilia yöntemi konusu işlenmiş ve Summerhill okul modeli, Okulsuz eğitim, Tekno-organik yöntem, Yasnaya Polyana okulu ve Magnet okulu sadece birer kez çalışılmıştır.

The aim of this research is to examine theses on alternative education in Turkey. Qualitative research method was preferred. Document analysis was used for analysis of the data. Findings; theses in the field of alternative education were conducted between 1999 and 2021, the most theses were made in 2019, followed by 2018 and 2020. 92% of theses are master's and 8% are doctoral theses. 43% of theses were conducted in social sciences institutes, 37% in educational sciences institutes, 11% in science institutes, 5% in health sciences institutes and 4% in graduate education institutes. 21% of the theses were conducted in the department of primary education, 10% in the department of educational sciences and 10% in the department of basic education. Qualitative research method was used in 59% of the theses, quantitative research method was used in 35% and mixed research method was used in 6% of them. Montessori method was studied in 57% of the theses and the Reggio Emilia method was studied in 10%, and Summerhill school model, unschooled education, Techno-organic method, Yasnaya Polyana school and Magnet school were studied only once.
Mekân Tasarımı Üzerine Sistematik Bir Süreç Araştırması
A Systematic Process Research on Space Design
Yazar: Demirci, Gamze; Arabacıoğlu, Burçin Cem
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Space,space organization,space syntax,space design,design guideline. ; Mekân,mekân organizasyonu,mekân dizimi,mekân tasarımı,tasarım rehberi

Tasarım ve planlama alanları, sosyal ve ekonomik gereksinimler için mekânların teknik, estetik ve işlevsel gerekliliklerine çözüm yolları aramaktadır. Bu çözümler mekanların ve mekan kullanıcılarının karşılıklı faydaları üzerine odaklanmaktadır. Her mekan bir kullanıcı için var olurken, kullanıcının mekandan beklentileri bu var oluş sürecini yönetmektedir.  En küçük ölçekteki tasarım öğesinden en büyük ölçeğe kadar  tasarım süreci, tasarımcının mekanın işlevi ve mekan kullanıcılarının beklentilerini birlikte değerlendirdiği bir organizasyondur. Bu nedenle mimari yapıların tasarım ve planlama sürecinde başından beri var olan veya zamanla ortaya çıkan tasarım gerekliliklerini araştırmak önem taşımaktadır. Bu çalışma mekân organizasyonu gereği, çevre karakteri ve deneyimsel değerlendirmelere yönelik bir tasarım rehberi hazırlamak için, mekân algısından başlayarak gelişen süreci ve mekân dizimi yönteminin gerekliliğini saptamayı amaçlamaktadır. Literatürde konu odaklı çalışmaların taranmasını ve literatüre ilişkin yöntemsel ve eleştirel yaklaşımların sergilenmesini içermektedir.

Design and planning areas seek solutions to the technical, aesthetic and functional requirements of the spaces for social and economic needs. These solutions focus on the mutual benefits of spaces and their users. While every space exists for a user, the expectations of the user from the place manage this existence process. From the smallest scale to the largest scale, the design process is an organization where the designer evaluates the function of the space and the expectations of the space users together. For this reason, it is important to investigate the design requirements that have existed from the beginning or emerged over time in the design and planning process of architectural structures. This study aims to determine the process starting from the perception of space and the necessity of the spatial arrangement method in order to prepare a design guide for environmental character and experiential evaluations as a requirement of the spatial organization. It includes screening subject-oriented studies in the literature and displaying methodological and critical approaches to the literature.
İtme Çekme Kuramı Bağlamında Türkiye’deki Suriyelilere Yönelik Bir Alan Araştırması: Aydın İli Örneği
A Field Research on Syrians Living in Turkey Within the Context of Push-Pull Theory: The Case of Aydın Province
Yazar: Yılmaz, Eren Alper; Özer, Yunus Emre
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: International Migration,Syrians,Push-Pull Theory,Arab Spring,Aydın. ; Uluslararası Göç,Suriyeliler,İtme-Çekme Kuramı,Arap Baharı,Aydın

Tarihsel süreç boyunca pek çok farklı birey veya grubun çeşitli ülkelere, bölgelere ve coğrafyalara doğru göç hareketine tanıklık edilmiştir. Bu göç hareketleri hedef ülkede daha yüksek standartlarda yaşam koşullarına erişebilmek için gönüllü biçimde gerçekleşebildiği gibi, menşe ülkede yaşanılan iç savaş, açlık, doğal afet, siyasi baskılar vs nedenlerle zorunlu biçimde de kendini göstermiştir. Küreselleşme olgusunun yaygınlaşması ile son yıllarda yoğun bir şekilde artış gösteren göç hareketleri, yalnızca iç sınırlar arasına sıkışıp kalmamış, dış sınırları da aşarak uluslararası ve kitlesel bir dolaşım biçimi haline gelmiştir. Küresel bir olgu haline gelen bu göç hareketlerini başlatan ve tetikleyen pek çok sebebe vurgu yapılabilir. Göçün sebepleri, literatürde birçok kuramın ilgi alanına girdiği gibi itme-çekme kuramına da konu olmuş, itici ve çekici faktörler biçiminde tezahür etmiştir. Bu çalışmada, Aydın ilinde yapılan bir alan araştırması kapsamında Aydın’da yaşayan Suriyelilerin Arap Baharı’nın da etkili olduğu birçok unsur sebebiyle kente göç etmelerinin ve göç ettikten sonra kentte kalmak istemelerinin sebepleri itme-çekme kuramı bağlamında analiz edilmiştir.

Throughout the history, migration movements of many different individuals or groups towards various countries, regions and geographies have been witnessed. While these migration movements can be carried out voluntarily in order to achieve higher life standards in target country, they can also be practiced involuntarily due to the civil war, hunger, natural disaster, political pressures etc. in origin country. Migration movements, which have increased intensively in recent years due to the spread of globalization, have not only been stuck between internal borders, but have also become a form of international and mass circulation by exceeding external borders. Many reasons can be pointed out that initiate and trigger these migration movements, which have become a global phenomenon. Causes of migration have been the subject of push-pull theory as well as many theories in the literature, appeared as pushing and pulling factors. In this study, the reasons why Syrians migrated to Aydın province due to many factors created by the Arab Spring and wanted to stay in the city after migration were analyzed in the context of push-pull theory, within the scope of a field research in Aydın.
Dış Kaynak Kullanım Stratejisi Kapsamında Alt Yüklenicilerin Bulanık SWARA ve Bulanık MOORA Yöntemleriyle Değerlendirilmesi
Evaluation of Subcontractors with Fuzzy SWARA And Fuzzy MOORA Methods Under Outsourcing Strategy
Yazar: Savaş, Halil; Yacan, İrfan
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: : Dış Kaynak Kullanım Stratejisi,Alt Yüklenicilerin Değerlendirilmesi,Çok Kriterli Karar Verme,Bulanık Kümeler,Bulanık SWARA,Bulanık MOORA ; Outsourcing strategy,Evaluation of Subcontractors,Multi-Criteria Decision Making,Fuzzy Sets,Fuzzy SWARA,Fuzzy MOORA.

Dış kaynak kullanımı, tedarik zinciri yönetimi stratejilerinden biridir. İşletmeler bu strateji ile, temel yetenekleriyle ilgili faaliyetlere odaklanırlar. Diğer faaliyetleri ise dış tedarikçilere yaptırırlar. Böylece organizasyonlar yalınlaşır, odaklandıkları faaliyetleri daha iyi yapabilirler ve stratejik konulara daha fazla zaman ayırabilirler. Dış kaynak kullanımı birçok yönden rekabet avantajı sağlayabilir. Ancak, doğru kararlar verilmezse işletmeler için dezavantaja da dönüşebilir. Bu strateji ile rekabet avantajı sağlamak için anahtar faktörlerden biri, dış kaynak kullanımı için hangi tedarikçinin tercih edileceği konusunda doğru karar vermektir. Bu çalışma, üretim tesislerinin inşası, kurulumu ve modernizasyonu alanında faaliyet gösteren bir işletme için, alternatif alt yüklenicilerin değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Örnek çalışmada değerlendirme kriterleri, az sayıda ikili karşılaştırma gerektirmesi nedeniyle pratik bir yöntem olan Bulanık SWARA ile ağırlıklandırılmıştır. Alt yüklenicilerin değerlendirilmesinde ise, güvenilir ve kolay uygulanabilir bir yöntem olarak öne çıkan Bulanık MOORA kullanılmıştır. Değerlendirme sonucunda en uygun alt yüklenici alternatifinin A1 olduğu belirlenmiştir.

Outsourcing is one of the supply chain management strategies. With this strategy, enterprises focus on activities related to their core abilities. Other activities are outsourced to external suppliers. In this way, organizations become leaner, they can do better their activities they focus on, and they can spend more time on strategic issues. Outsourcing can provide competitive advantage in many aspects. However, if the right decisions are not made, it can also turn into a disadvantage for enterprises. One of the key factors to achieve competitive advantage with this strategy is to make the right decision about which supplier to choose for outsourcing. This study aims to evaluate alternative subcontractors for an enterprise operating in the field of construction, establishment and modernization of production facilities. In the case study, the evaluation criteria were weighted with Fuzzy SWARA, which is a practical method because it requires few pairwise comparisons. Fuzzy MOORA, which stands out as a reliable and easily applicable method, was used in the evaluation of subcontractors. As a conclusion of the evaluation, it was determined that the most suitable subcontractor alternative was A1.
Sınıf Öğretmenlerinin Derslerinde Drama Yöntemini Uygulayabilme Yeterlikleri
Qualıfıcatıons Of Class Teachers To Apply The Drama Method In Theır Courses
Yazar: Acarlıoğlu, Hatice; Yıldırım, Figen
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Drama,Classroom Teacher,Competence,Teaching Method ; Drama,Sınıf Öğretmeni,Yeterlik,Öğretim Yöntemi

Bu araştırmanın amacı Kilis ilinde görev yapmakta olan sınıf öğretmenlerinin eğitimde drama kullanımına ilişkin yeterlik düzeylerini belirlemektir. Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Kilis ilinde görev yapmakta olan 385 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; Tanrıseven (2013) tarafından geliştirilen “Eğitimde Drama Kullanımına İlişkin Yeterlilik Algısı Ölçeği” kullanılmıştır. Veri analizinde SPSS 23.0 programı kullanılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin drama kullanımına ilişkin genel yeterlilik algılarının ve ölçeğin alt boyutları olan dramanın planlanması, uygulanması ve değerlendirilmesine yönelik yeterlilik algılarının ortalamanın üstünde bir değere sahip olduğu görülmüştür. Sınıf öğretmenlerinin drama kullanımına ilişkin genel ve planlama yeterliliklerinin hizmet yılı, dramayı uygulama yeterliliklerinin mezun oldukları bölüm açısından anlamlı bir fark gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır.

The aim of this research is to determine the proficiency levels of classroom teachers working in Kilis regarding the use of drama in education. Scanning model was used in the research. The study group of the research consists of 385 classroom teachers working in Kilis. As a data collection tool in the research; The "Scale of Perception of Efficacy in the Use of Drama in Education" developed by Tanrıseven (2013) was used. SPSS 23.0 program was used in data analysis. It has been observed that the general efficacy perceptions of the classroom teachers regarding the use of drama and the efficacy perceptions of the planning, implementation and evaluation of drama, which are the sub-dimensions of the scale, have a value above the average. It was concluded that the general and planning competencies of the classroom teachers regarding the use of drama showed a significant difference in terms of years of service and the competencies of applying drama in terms of the department they graduated from.
Turizm Sektöründe Duygusal Zekâ ile Örgütsel Sessizlik Arasındaki İlişki: Antalya Örneği
The Relationship between Emotional Intelligence and Organizational Silence in The Tourism Sector: Antalya Case
Yazar: Düzgün, Aysegül
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Intelligence,Emotional intelligence,organizational silence. ; Zekâ,duygusal zekâ,örgütsel sessizlik

Bu araştırmada otel işletmeleri çalışanlarının duygusal zekâ düzeylerinin örgütsel sessizlik davranışları üzerindeki etkisini belirlemek amaç edinilmiştir. Bu amaç çerçevesinde öncelikle duygusal zekâ ve örgütsel sessizlik değişkenleri ile ilgili teorik bir çerçeve çizilmiştir. Araştırmanın örneklemini 2019 yılında Antalya’da faaliyet gösteren otel işletmeleri çalışanları oluşturmaktadır. Araştırmada regresyon analiz yönteminden faydalanılmıştır. Araştırmanın sonuncunda duygusal zekâ boyutları ile örgütsel sessizlik boyutları arasında kimi ilişkilerin anlamlı ve pozitif ya da negatif yönlü olduğu kimilerinin ise anlamlı olmadığı sonucu elde edilmiştir. Bu bağlamda, duygusal zeka boyutlarından duyguların kullanılması ile duyguların düzenlenmesi düzeyleri ile kabullenici sessizlik ve duyguların kullanılması ile savunmacı sessizlik düzeyleri arasında ters yönlü ilişkiler elde edilmiştir. Bununla birlikte turizm çalışanlarının örgütün yararına olacak şekilde sessizliği tercih etmesi anlamına gelen prososyal sessizlik ile duygusal zeka boyutlarından sadece başkalarının duygularını değerlendirme boyutu arasında pozitif ilişkiler elde edilmiştir.

In this research, it is aimed to determine the impact of emotional intelligence levels of hotel employees on organizational silence behaviors. For this aim, first of all, a theoretical framework related to the variables of emotional intelligence and organizational silence was drawn. The sample of the research consists of workers of hotel businesses operating in Antalya in 2019. Regression analysis method was used in the study. At the end of the study, it was concluded that some relationships between emotional intelligence dimensions and organizational silence dimensions were significant and positive or negative, while others were not significant. In this context, Inverse relationships were obtained between  the use of emotions from emotional intelligence dimensions, the levels of regulation of emotions and the acceptance of silence. In addition, inverse relationships were obtained between the use of emotions and defensive silence levels. However, positive relations were obtained between prosocial silence, which means that tourism employees prefer silence for the benefit of the organization, and only the dimension of evaluating the emotions of others, one of the dimensions of emotional intelligence.
BIST100 Endeksi ve Dolar Kuru Arasındaki İlişkinin Transfer Entropisi ile Analizi
Analysis of the Relationship Between BIST100 Index and Dollar Rate with Transfer Entropy
Yazar: Ünal, Baki; Eroğlu, Yunus
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Transfer Entropy,Causality,Information Flow,Exchange Rate,Stock Market Index ; Transfer Entropisi,Nedensellik,Bilgi Akışı,Döviz Kuru,Borsa Endeksi

Farklı alanlardaki zaman serileri arasındaki nedenselliğin ve bilgi akışının analizi literatürde önemli bir araştırma başlığıdır ve farklı nedensellik testleri önerilmiştir. Bunlardan en yaygın kullanılanları Granger, Toda-Yamamoto ve Hatemi-J nedensellik testleridir. Bu testler zaman serileri arasında nedenselliğin olup olmadığını ve bu nedenselliğin yönünü ortaya koymakla birlikte nedenselliğin derecesini ölçmemektedir. Transfer entropisi bilgi teorisi tabanlı yeni bir yöntemdir ve zaman serileri arasındaki nedenselliğin ve bilgi akışının ölçülmesinde kullanılabilen parametrik olmayan bir yöntem olup iki zaman serisi arasındaki asimetrik ve doğrusal olmayan bilgi akışını tespit edebilmektedir. Bu çalışmada transfer entropisi kullanılarak BIST100 endeksi ile dolar kuru arasındaki nedensellik ve bilgi akışı analiz edilmiş ve bilgi akışının zaman içinde nasıl değiştiğinin ortaya koyulması için kayan pencere yöntemi kullanılmıştır. Sonuçların sağlamlığının ortaya koyulması için üç farklı büyüklükte zaman penceresinden elde edilen sonuçlar sunulmuştur.

Analysis of causality and information flow between time series in different fields is an important research topic in the literature and different causality tests have been proposed. The most widely used of these are the Granger, Toda-Yamamoto, and Hatemi-J causality tests. Although these tests reveal whether there is causality between time series and the direction of this causality, they do not measure the degree of causality. Transfer entropy is a new information theory-based method and a non-parametric method that can be used to measure causality and information flow between time series, and it can detect asymmetric and nonlinear information flow between two time series. In this study, the causality and information flow between the BIST100 index and the exchange rate of dollar were analyzed using transfer entropy, and the sliding window method was used to reveal how the information flow changed over time. In order to demonstrate the robustness of the results, the results obtained from three different sized time windows are presented.
Kamu Çalışanlarının Kapsayıcı Liderlik Algısı Üzerine Bir Araştırma
A Research on the Perception of Inclusive Leadership of Public Workers
Yazar: Baş, Murat
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Inclusive leadership,employee performance,psychological safety,mediating role. ; Kapsayıcı liderlik,çalışan performansı,psikolojik güvenlik,aracılık rol.

Bu çalışmada yönetim literatüründe yeni bir liderlik tarzı olan kapsayıcı liderliğin sonuçlarına yönelik bir model oluşturulmuştur. Bu modelde kapsayıcı liderlik ve çalışan performansı arasındaki ilişki ve bu ilişkide psikolojik güvenliğin aracı rolünün bulunup bulunmadığını incelenmiştir. Bu kapsamda, Erzincan ilinde Sosyal Güvenlik Kurumu ve Aile ve Sosyal Politikalar Genel Müdürlüğünde görevli 372 kamu çalışanından anket yöntemiyle veri elde edilmiştir. Elde edilen veriler, SPSS 22, AMOS 23 ve PROCESS Makro programları kullanılarak test edilmiştir. Araştırmanın sonucunda, kapsayıcı liderliğin çalışan performansı ve psikolojik güvenlik değişkenleriyle pozitif yönde ilişkili olduğu, psikolojik güvenlik ile çalışan performansı arasında pozitif ve anlamlı bir ilişkinin bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, kapsayıcı liderlik ve çalışan performansı arasındaki ilişkide psikolojik güvenliğin kısmı aracı rolünün bulunduğu saptanmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda araştırma bulgularının teorik ve pratik katkıları tartışılmıştır.

In this study, a model has been created for the results of inclusive leadership, which is a new leadership style in the management literature. In this model, the relationship between inclusive leadership and employee performance and whether psychological security has a mediating role in this relationship was examined. In this context, data were obtained from 372 public employees working in the Social Security Institution and the General Directorate of Family and Social Policies in the province of Erzincan by survey method. The obtained data were tested using SPSS 22, AMOS 23 and PROCESS Macro programs. As a result of the research, it was determined that inclusive leadership was positively related to employee performance and psychological safety variables, and that there was a positive and significant relationship between psychological safety and employee performance. In addition, it has been determined that psychological safety has a partial mediating role in the relationship between inclusive leadership and employee performance. In line with the results obtained, the theoretical and practical contributions of the research findings are discussed.