Ergenlerde Psikolojik Sağlamlığın Açıklanmasında Temel Psikolojik İhtiyaçların Rolü
The Role of Basic Psychological Needs in Explaining Psychological Resilience in Adolescents
Yazar: Canoğulları, Özge; Yılmaz, Yasin; Cenkseven Önder, Fulya
Dergi: Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 27 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: psychological needs,adolescents,psychological resilience ; ergen,psikolojik ihtiyaçlar,psikolojik sağlamlık

Psikolojik sağlamlık, bireyin karşılaştığı olumsuz yaşantılar karşısında göstermiş olduğu uyum sağlama ve başa çıkma becerisi olarak tanımlanmaktadır. Psikolojik sağlamlık sosyal destekle ilişkilidir ve benlik algısı, sevgi, şefkat, bir gruba ait olma gibi temel ihtiyaçlar karşıladığında hem fiziksel hem de ruh sağlığını doğrudan olumlu etkilemektedir. Ergenlik dönemi, yoğun duyguların ve çalkantıların yaşandığı bir dönem olduğundan bu dönemde ergenlerin karşılanan psikolojik ihtiyaçlarının ve algıladıkları aidiyet duygusunun psikolojik sağlamlık düzeyiyle ilişkili olduğu belirtilmektedir. Bu sebeple araştırmada ergenlerde temel psikolojik ihtiyaçların psikolojik sağlamlığı ne düzeyde yordadığını belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma, Hatay ili merkez ilçelerinde yer alan ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören 264’ü kız (%61) ve 169’ü (%39) erkek toplam 433 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ile Temel Psikolojik Sağlamlık Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Öğrencilerin temel psikolojik ihtiyaçlarının psikolojik sağlamlığı ne düzeyde yordadığını belirlemek için çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda ilişki, yeterlik ve özerklik ihtiyaçlarının birlikte ergenlerde psikolojik sağlamlığı yüzde 42 oranında yordadığı görülmüştür. Çıkan sonuçlar ilgili alan yazın doğrultusunda tartışılmış ve yorumlanmıştır. Temel psikolojik ihtiyaçların karşılanmasının psikolojik sağlamlık üzerinde olumlu etkisi göz önüne alındığında ergenlere ve ailelerine bu konuyla ilgili bilgilendirici çalışmalar yapılması önerilebilir. Değişkenler arasındaki ilişkiyi araştıran başka çalışmaların yapılması ve farklı örneklem gruplarıyla çalışılması ileride yapılacak araştırmalar için önerilebilir.

Psychological resilience is an individual's ability to adapt and cope in the face of negative experiences. Since adolescence is a period of intense emotions and turbulence, it is stated that the psychological needs of adolescents and the sense of belonging they perceive are related to the level of psychological resilience.   For this reason, the aim of this study was to determine to what extent basic psychological needs predict psychological resilience in adolescents. The research was carried out on a total of 433 students, 264 female (61%) and 169 male (39%), studying in secondary education institutions located in the central districts of Hatay province. Data were collected using the Child and Adolescent Resilience Scale and the Basic Psychological Resilience Scale. Multiple regression analysis was used to determine the extent to which students' basic psychological needs predict psychological resilience. As a result of the study, it was found that relationship, competence and autonomy needs together predicted psychological resilience in adolescents by 42 percent. The results were discussed and interpreted in line with the relevant literature. Considering the positive effect of meeting basic psychological needs on psychological resilience, it may be recommended to conduct informative studies on this issue for adolescents and their families.