Samsun İli 15-49 Yaş Grubu Kadınların Aile Planlaması Yöntemlerini Kullanım Dağılımı
The Distribution of Family Planning Method Use Among Women Aged Between 15-49 in Samsun Province
Yazar: Çubukçu, Mahcube
Dergi: Ankara Medical Journal, Vol. 18 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Aile planlaması,doğum kontrol yöntemleri,gebelik,kadın ; Family planning,contraceptive methods,pregnancy,woman

Amaç: Bu araştırmanın amacı15-49 yaş grubu kadınların sosyo-demografik özelliklerine göre kontraseptifyöntem kullanma durumlarını belirlemektir.Materyalve Metot:Tanımlayıcı, kesitsel tipteki bu çalışma 01.07.2016-31.03.2017 tarihleriarasında, Samsun iline bağlı Terme Kozluk Aile Sağlığı Merkezi(ASM), CanikBaşalan ASM, Vezirköprü Bahçekonak ASM, Ladik Merkez ASM, İlkadım YeşilkentASM, Çarşamba Yeşilırmak ASM’ye kayıtlı 15-49 yaş aralığındaki 4464 kadınla yapıldı.Katılımcıların sosyo-demografik özellikleri ve kontraseptif yöntem ile ilgilideneyimleri yüz-yüze sorgulandı. Verilerin değerlendirilmesinde ki-kare testikullanıldı. İstatistiksel analiz için SPSS 20.0 programı kullanıldı. p<0,05anlamlı kabul edildi.Bulgular: Katılımcıların yaşortalaması 32,61±7,42, ortalama çocuk sayısı 2,80±1,61 idi. Çalışmamızdaki 4464kadının %47,58'i aile planlaması yöntemi kullanırken, %52,42'si herhangi biryöntem kullanmamaktadır. Aile planlaması yöntemi kullananların %68,36’sı modernyöntem, %31,64’ü  geleneksel yöntemkullanmaktadır. Modern yöntem kullanıcılarının %11,18’i tüp ligasyonu, %10,78’ikondom, %7,49’u RIA, %2,17’si hap, %0,98’si enjeksiyon yöntemlerinikullanmaktadır. Geleneksel yöntemler kullanan kadınların en çok geri çekmeyöntemini (%14,77) kullandığı saptanmıştır. Kontraseptif yöntem kullanmayankadınların sebepleri; %6,11’i emziriyor, %28,33’ü yöntem kullanmak istemiyor, %13,46’sıgebe kalmak istiyor, %6,04’ü gebe, %27,05’i bekar, %19,01’i menopoz dönemindeolarak belirlendi.Sonuç: Aile planlamasıhizmetleri toplumun bu konuda gereksinimlerine bağlı olarak birinci basamakhizmetlerinde önemli yer tutar. Bu hizmetlerin sunumu kullanım oranlarınınsaptanması ile izlenebilir. Kadınlar arasında aile planlaması yöntemlerikullanma oranı oldukça yüksekti. Çalışmamızda kadınların eğitim seviyeleriyükseldikçe modern aile planlaması yöntemlerinin kullanımının arttığıgörülmüştür.

Objectives: The aim of this study was to evaluate the affecting factors for contraceptive method usage among the women aged between 15-49.Materials and Methods: This descriptive, cross-sectional study was carried out between 1 July – 31 March 2017 at Terme Kozluk, Canik Basalan, Vezirkopru Bahcekonak, Ladik, Ikadim Yesilkent, Carsamba Yesilirmak Health Care Centers in Samsun. This study consisted of 4464, 15-49 aged women who applied to these primary health care units with any complaint during this study period. In a face to face questionnaire, their socio-demographic characteristics and experiences with contraceptives were asked. The data were evaluated by the SPSS 20.00 program. Pearson's Chi-Square was used in the evaluation of the data. p<0.05 was considered significant.Results: The participants had a mean age of 32.61 years (SD±7.42) and have 2.80 children (SD±1.61). 4464 women that 47.58 % use a method of birth control and 52.42 % do not use any method. 68.36% of all the participants using a birth control method were using a modern contraceptive method where as 31.64% traditional protection methods. The choice for modern contraceptive methods were; 11.18 % of the women use tubal ligation, 10.78% of the women’s partners use condoms, 7.49% of the women use intrauterine devices, 2.17% of the women take oral contraceptives, 0.98% of the women make estrogen injections. It was found that the most traditional protection method used was the withdrawal method (14.77%). The causes of not using the protection methods were; 6.11% of the women were breast-feeding, 28.33% of the women did not want to use any contraceptive method, 13.46% of the women wanted to get pregnant, 6.04% of the women were pregnant, 27.05% of the women were single, 19.01% of the women were post-menopausal.Conclusion: Family planning services are important in primary care services regarding the needs of the society. The presentation of this service may be monitored by following their usage rates. The rate of using family planning methods was rather high among the women. In our study, it is observed that the rate for using modern family planning methods increases as the women’s education levels increase.