KALKINMA SORUNSALI BAĞLAMINDA CUMHURİYET’İN KURULUŞUNDAN GÜNÜMÜZE TÜRKİYE’NİN ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
AN ASSESSMENT OF TÜRKİYE’S ENERGY AND ENVIRONMENTAL POLICIES SINCE THE FOUNDATION OF THE REPUBLIC IN THE CONTEXT OF THE DEVELOPMENT ISSUE
Yazar: Özekan, Damla
Dergi: Akademik Hassasiyetler, Vol. 10 No. Cumhuriyet Özel Sayısı, 2023
Anahtar kelimeler: Microeconomics (Other) ; Mikro İktisat (Diğer) ; Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; kalkınma,sürdürülebilir kalkınma,enerji politikaları,çevre politikaları,Türkiye ; development,sustainable development,energy policies,environmental policies,Türkiye

Türkiye’nin kalkınma süreci Cumhuriyet’in ilanından günümüze kadar oldukça dinamik bir evrim geçirmiştir. Bu sürecin önemli bir bileşenini de enerji ve çevre politikaları oluşturmaktadır. Enerji, modern toplumların temel ihtiyaçlarından birini karşılarken, çevre politikaları ise doğal kaynakların sürdürülebilir şekilde kullanılmasını ve çevrenin korunmasını hedeflemektedir. Türkiye, kalkınma hedefleri ile enerji arzı ve çevrenin korunması arasında hassas bir denge kurmaya çalışırken, bu dengeyi sağlamak adına çeşitli süreçlerden geçmiştir. Cumhuriyet’in kuruluşundan itibaren Türkiye, sanayileşme ve modernleşme süreçlerini hızlandırmak amacıyla enerji kaynaklarına olan talebini arttırmıştır. Enerji arzının artan talebi karşılayamaması sonucu dışa bağımlılık artmış, ülkede özellikle fosil enerji kaynaklarının ithalatına dayalı bir yapı meydana gelmiştir. Bu çalışmada öncelikle geleneksel ve modern kalkınma teorileri ortaya konularak, enerji ve çevre politikalarında geleneksel kalkınma anlayışından modern kalkınma anlayışına dönüşüm süreci açıklanmaya çalışılmış, daha sonra bu süreçler kapsamında son yüzyılda Türkiye’nin kalkınma sorunsalı ve bu sorunsal bağlamında ülkenin enerji ve çevre politikaları literatür taraması yöntemi yoluyla incelenmiştir. Bu çalışma, Cumhuriyet’in yüzüncü yılında Türkiye’nin geçmişten günümüze enerji ve çevre politikalarındaki değişimi anlamak ve gelecekteki stratejileri şekillendirmek adına önemli bir perspektif sunmaktadır.

Türkiye’s developmental trajectory has undergone a highly dynamic evolution from the proclamation of the Republic. One significant component of this process is constituted by energy and environmental policies. While energy caters a fundamental need of modern societies, environmental policies aspire to ensure the sustainable utilization of natural resources and the preservation of the environment. Striving to strike a delicate balance between development goals, energy supply and environmental conservation, Türkiye has traversed diverse phases in its pursuit of equilibrium. Since the inception of the Republic, Türkiye has escalated its demand for energy resources with the intention of expediting industrialization and modernization. The escalating demand for energy supply, unable to meet the requirements, resulted in an increased dependence on external sources giving rise to a structure reliant on the import of energy resources, particularly fossil fuels. In this study, traditional and modern developmental theories are initially presented, elucidating the transformation from a conventional developmental approach to a contemporary one in energy and environmental policies. Subsequently, within the context of these processes, Türkiye’s developmental predicament in the past century and the country’s energy and environmental policies within the ambit of this predicament are investigated through the literature review methodology. This study provides a vital perspective to comprehend Türkiye’s transition in energy and environmental policies from the past to the present, thereby shaping prospective strategies, as the centenary of the Republic approaches.