Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae)’nın bazı meyve bahçelerinde popülasyon dalgalanması
Population fluctuation of Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae) in some fruit orchards
Yazar: Tiring, Gülsevim; Satar, Serdar
Dergi: Türkiye Entomoloji Bülteni, Vol. 7 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: Mediterranean fruit fly,Avocado,Fig,Peach,Vespula spp.,Pycnonotus xanthopgos ; Akdeniz Meyvesineği,Avokado,İncir,Şeftali,Vespula sp.,Pycnonotus xanthopgos

Meyve yetiştiriciliği ihracatımız için çokönemlidir. Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera:Tephritidae) birçok meyve ve sebzenin önemli bir zararlısıdır. Bu sebeptendolayı, çalışmada C.capitata’nın üçmeyve bahçesindeki popülasyonu 2013-2015 yılları arasında takip edilmiştir.Çalışmalar, avokado, şeftali ve incir bahçelerinde trimedlure içeren feromonkapsüllerinin yerleştirildiği McPhail tipi tuzak ile yürütülmüştür. Çalışmasonucunda en yüksek ergin sayısı avokado bahçesinde 2013 yılı Ekim ayıiçerisinde (499 ergin/tuzak) saptanmıştır. Avokado bahçesinde ağaç üzerindesağlam görünen meyvelerin kültüre alınması ile C. capitata bireyleri elde edilmiş fakat yere dökülüp çürümeyebaşlayan meyvelerin kültüre alınması sonucunda ise Sarcophagidae familyasınaait bir tür gözlemlenmiştir.Şeftali bahçesinde ilk bireyler mayıs ayı başında yakalanmasına rağmen vuruklumeyvelere ancak hasat sonunda dalda kalan üründe haziran ortasına doğrusaptanmıştır. Çukurova Bölgesi ova kesiminde mayıs ayı başında başlayan erkencişeftali hasadı için Akdeniz meyvesineğinin bir tehdit oluşturmadığı ancak haziranortası gibi hasadı başlayan çeşitler için bir tehdit oluşturduğu saptanmıştır. İncirbahçesine asılan tuzaklarda ilk bireyler mayıs ayı başında yakalansa da enyüksek popülasyona ağustos ayı içerisinde (297 ergin/tuzak) ulaşmış, C.capitata uçuşları ekim ayı sonuna kadar devam etmiştir. Diğer meyveağaçları gibi vuruklu meyvelerini dökmeyen incir meyvesindeki C. capitatalarvaları üzerinde Pycnonotus xanthopgos (Hemprich & Ehrenberg)(Pycnonotidae:Passeriformes) ve eşek arıları Vespulaspp. gibi predatörün beslendiği tespit edilmiştir.

The fruit cultivation isvery important for Turkey export. Ceratitiscapitata (Wiedemann) (Diptera:Tephritidae) is an important pest of many fruit and vegetables. For thisreason, the population of C. capitata was followed on three fruit orchardduring 2013-2015. Studies have been carried out at avocado, peach and figorchards by McPhail type trap which contain trimedlure feromone capsule. In theresult of study, the highest population of C. capitata was determined onavocado orchard on October 2013 (499adult/trap). C.capitata adults were obtained by the culturing of the sturdy-looking fruitsfrom the avocado trees, under laboratory condition; however, flesh fliesmembers had been obtained when fruits which were fallen of the ground andbecame decayed were collected. Although the first individuals were caught inthe peach orchard at the beginning of May, the infected fruit were observed inthe middle of June, at the remaining fruit on tree after harvesting. Mediterranean fruit fly did not constitute as athreat for early peach varieties which harvesting started at the beginning of May in the Çukurova Region, but it isthreat for late maturing varieties, which was harvesting time started at middleof the June. Although first individuals were caught at the beginning of May,the highest population was observed within August (297 adult/trap), flightactivity of C. capitata has beensustained untill end of October. In contrast to other fruit trees, fig trees donot fail its fruit which is infested with C.capitata and, Pycnonotus xanthopgosHemprich & Ehrenberg (Pycnonotidae: Passeriformes) and Vespula spp. (Hymenoptera: Vespidae) become predators of the larvaein the infested fruit were observed.