Aşı Öncesi Dönemde Türkiye’de Uygulanan Kısıtlama ve Tedbirlerin Analizi: Yönetsel Performans Analizi
Analysis of Restrictions and Measures Implemented in Turkey in the Pre-Vaccine Period: Managing Performance Analysis
Yazar: Kara, Oğuz
Dergi: Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi No. 81, 2024
Anahtar kelimeler: Applied Microeconometrics ; Uygulamalı Mikro Ekonometri ; Political Economy ; Politik Ekonomi ; COVİD-19,Kamusal kısıtlamalar,İki aşamalı veri zarflama analizi ; COVİD-19,Public constraints,Two stage data envelopment analysis

COVİD-19 pandemisini kontrol altına almada ülkelerin sağlık altyapıları ve yönetsel becerileri belirleyici olmuştur. Bazı ülkeler pandemiye karşı daha sıkı tedbir ve kısıtlama politikaları tercih ederken bazı ülkeler daha serbest ve gevşek politika tercihlerinde bulunmuşlardır. Aynı zamanda söz konusu kısıtlama ve tedbirleri uygulayan hükümetin kararlılığı ve kısıtlamalara maruz kalan insanların kurallara olan bağlılığı pandemiyle olan mücadele sürecinin başarısında etkili olmuştur. Literatürdeki birçok çalışma pandeminin neden olduğu sosyo-ekonomik sorunlara odaklanmaktadır. Bu çalışmada ise ülkelerin pandemi sürecini yönetebilme başarısı ve kamusal tedbir ve kısıtlamaların yönetsel beceri üzerindeki etkisine odaklanmaktadır. İlk olarak seçilmiş 31 ülkenin sağlık altyapılarına bağlı olarak aşı öncesi dönemde pandemiyi kontrol altına alabilme konusundaki nisbi performansı karşılaştırılmıştır. İkinci aşamada ise Türkiye'de aşı öncesi dönemde uygulanan kısıtlama ve tedbirlerin Türkiye'nin COVİD-19 ile mücadele konusundaki nisbi performansına olan etkisi incelenmiştir. Aşı öncesi dönemi ifade eden 2020 Nisan ilk haftası ile 2021Haziran ikinci haftası tarihleri arasındaki 63 haftalık dönem İki Aşmalı Bootstrap Tahminli Veri Zarflama Analizi kullanılarak incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre, Türkiye’nin vaka-ölüm sayılarını minimize edebilme ve iyileşen hasta sayını maksimize edebilme performansına göre 31 ülke arasında 17. sırada yer aldığı (TE: 0.4081) belirlenmiştir. İkinci aşamada ise Türkiye'de pandemi sürecinde uygulanan kamusal tedbir ve kısıtlamaların ülkenin nisbi performan sıralaması üzerinde anlamlı bir değişime yol açmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

The health infrastructures and managerial skills of countries have been decisive in controlling the COVİD-19 pandemic. While some countries preferred stricter measures and restrictions against the pandemic, others preferred more liberal and lax policies. Besides determination of the government implementing these restrictions and measures and commitment of the people exposed to the restrictions the and rules have been effective in the success of the pandemic response. Many studies in the literature focus on the socio-economic problems caused by the pandemic. This study focuses on the success of countries in managing the pandemic and the impact of public measures and restrictions on managerial skills. First, we compare the relative performance of 31 selected countries in controlling the pandemic in the pre-vaccine period depending on their health infrastructure. In the second stage, the impact of the restrictions and measures implemented in Turkey in the pre-vaccine period on Turkey's relative performance in the fight against COVID-19 was analyzed.  The 63-week period between the first week of April 2020 and the second week of June 2021, which refers to the pre-vaccine period, was analyzed using Data Envelopment Analysis with Two Stage Bootstrap Estimation. According to the results of the analysis, Turkey ranked 17th among 31 countries (TE: 0.4081) in terms of its performance in minimizing the number of case-fatalities and maximizing the number of recovered patients. In the second stage, it was concluded that the public measures and restrictions implemented in Turkey during the pandemic did not lead to a significant change in the relative performance ranking of the country.