ALTYAPILARDA FUTBOL OYNAYAN SPORCULARIN AHLAKİ KARAR ALMA TUTUMLARININ İNCELENMESİ
INVESTIGATION OF MORAL DECISION-MAKING ATTITUDES OF ATHLETES PLAYING FOOTBALL IN INFRASTRUCTURE
Yazar: Aslan, Tahir Volkan; Tüfekçi, Şakir
Dergi: İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Vol. 9 No. 3, 2022
Anahtar kelimeler: Sports Medicine ; Spor Hekimliği ; Ahlaki tutum,Futbol,Spor ahlakı ; Moral attitude,Football,Sports ethics

ÖZETBu araştırmanın amacı, altyapılarda futbol oynayan sporcuların ahlaki karar alma tutumlarının incelenmesidir. Araştırmanın evrenini Mersin ilinde futbol altyapı faaliyeti sürdüren; Mersin İdman Yurdu, Yenişehir İdman Yurdu, Çukurova İdman Yurdu, Mersin Camspor ve Akdeniz Belediyespor kulüplerinin 781 erkek altyapı sporcusu oluştururken, örneklemini bu merkezlerde altyapı eğitimi alan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 449 erkek altyapı sporcusu oluşturmuştur. Araştırmada katılımcıların demografik özelliklerini ortaya koymak için kişisel bilgi formu ve Lee, Whitehead ve Ntoumanis (2007) tarafından sporcuların ahlaki karar alma tutumlarını ölçmek üzere geliştirilen ve Türk kültürüne uyarlaması Gürpınar (2014) tarafından yapılan “Altyapı Sporlarında Ahlaki Karar Alma Tutumları Ölçeği” (Attitudes to Moral Decision-Making in Youth Sport Questionnaire- AMDYSQ) kullanılmıştır. Veriler istatistik paket programında değerlendirilmiş, sayı, yüzde ve ortalama olarak ifade edilmiştir.  İkili karşılaştırmalar için Mann Whitney U testi, çoklu karşılaştırmalar için Kruskal Wallis H testi ve post hoc testi olarak bonferroni düzeltmeli Mann Whitney U kullanılmış ve anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Çalışmada, baba eğitim ve spor yaşı değişkenlerinde herhangi bir değişim gözlenmezken (p>0.05); yaş, oyun amacı, kendini tanımlama, antrenörünü örnek alma, anne eğitim düzeyi, aile antrenman takibi ve aile desteği faktörlerine bağlı olarak istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<0.05). Elde edilen bulgulara göre anne-baba desteği ve anne-baba antrenman/müsabaka takibinin ahlaki karar alma tutumuna olumlu etki yaptığı, oyun amacı gelişmek ve eğlenmek olan sporcuların ahlaki karar alma tutumlarının kazanma amacıyla spor yapanlara göre daha yüksek olduğu, antrenör-sporcu ilişkisi kalitesi yüksek sporcuların daha yüksek seviyede ahlaki davranışlar sergilediği ve anne eğitim seviyesi arttıkça ahlaki boyutun arttığı söylenebilir.

ABSTRACTThe aim of this research is to examine the moral decision-making attitudes of athletes playing football in infrastructure. The population of the research is in Mersin, which continues football infrastructure activities; Mersin İdman Yurdu, Yenişehir İdman Yurdu, Çukurova İdman Yurdu, Mersin Camspor and Akdeniz Belediyespor clubs consisted of 781 male infrastructure athletes, while the sample consisted of 449 male infrastructure athletes who received infrastructure training in these centers and agreed to participate in the research. In the study, the personal information form was used to reveal the demographic characteristics of the participants and the "Attitudes to Moral Decision-Making Scale" (Attitudes to Infrastructure Sports) developed by Lee, Whitehead, and Ntoumanis (2007) to measure the moral decision-making attitudes of the athletes and adapted to the Turkish culture by Gürpınar (2014). Moral Decision-Making in Youth Sport Questionnaire- AMDYSQ) was used. The data were evaluated in the statistical package program and expressed as numbers, percentages and averages. Mann Whitney U test was used for pairwise comparisons, Kruskal Wallis H test for multiple comparisons and Mann Whitney U with bonferroni correction was used as post hoc test and the significance level was accepted as p<0.05. In our study, no change was observed in the variables of father's education and sports age (p>0.05); Statistically significant differences were determined depending on the factors of age, game purpose, self-definition, taking the coach as an example, mother's education level, family training/match follow-up and family support (p<0.05). According to the findings, mother-father support and mother-father training follow-up have a positive effect on moral decision-making, the moral decision-making attitudes of the athletes whose game purpose is to develop and have fun are higher than those who do sports for the purpose of winning, and the athletes with high coach-athlete relationship quality exhibit higher moral behaviors. and it can be said that the moral dimension increases as the education level of the mother increases.