Atriplex nitens Schkuhr’in Ot Verim ve Kalite Özelliklerine Farklı Azot ve Fosforlu Gübre Dozlarının Etkisi
The Effect of Different Nitrogen and Phosphorus Fertilizer Doses on the Herbage Yield and Quality Properties of Atriplex nitens Schkuhr
Yazar: Temel, Süleyman; Şahin, Cihan
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 8 No. 3, 2022
Anahtar kelimeler: Agronomy ; Agronomi ; Yield elements.,Fertilization,Forage quality values,Mountain spinach,Irrigated conditions ; Gübreleme,Besin içeriği,Selvi sirken,Sulu koşullar,Verim unsurları.

Alternatif yem bitkisi olarak tercih edilen Selvi sirken (Atriplex nitens Schkuhr) bitkisinde ot verim ve kalite değerleri üzerine gübreleme konusu ile ilgili öncesinde yürütülmüş bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Mevcut çalışma ile fosfor (0, 5, 10, 15 kg da-1) ve azotlu (0, 5, 10, 15 kg da-1) gübre dozları kombinasyon halinde uygulanarak, dal sayısı, ana sap kalınlığı, bitki boyu, ham protein oranı, yaş ot ve kuru ot verimi, ham protein verimi, asit çözücülerde çözünmeyen lif (ADF) oranı, nötr çözücülerde çözünemeyen lif oranı (NDF) ve nispi yem değeri (NYD) üzerine etkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla 2020 yılında Iğdır Üniversitesi Tarımsal Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğüne ait sulu deneme arazisinde tesadüf bloklarında faktöriyel düzenlemeye göre üç tekerrürlü bir çalışma planlanmıştır. Analiz sonuçları sadece fosforlu gübre dozları ve ikili interaksiyonun (ADF ve NYD) incelenen parametreler üzerine önemli bir etkisinin olduğunu göstermiştir. Araştırma sonucunda fosforlu gübre dozu arttıkça verim unsurlarının arttığı, kalite değerlerinin ise düştüğü görülmüştür. Buna göre dekara 15 kg saf fosforlu gübre uygulamalarından en yüksek yaş ot verimi (17379.6 kg da-1), kuru ot verimi (4899.3 kg da-1) ve ham protein verimlerinin (427.15 kg da-1) elde edildiği saptanmıştır. İkili interaksiyon açısından ise en düşük ADF içeriği (%38.87) ve en yüksek NYD (94.22) sırasıyla N10P5 ve N15P0 uygulamalarından elde edilmiştir. Sonuç olarak Selvi sirken bitkisinin azotlu gübrelemeye tepkisinin bulunmadığı ancak fosforlu gübrelemeye tepkisinin yüksek olduğu ortaya konmuştur.

There has been no previous study on fertilization on hay yield and quality values of Atriplex nitens Schkuhr. considered as an alternative feed source. With the present study, phosphorus (0, 5, 10, 15 kg da-1) and nitrogen (0, 5, 10, 15 kg da-1) fertilizer doses were applied in combination, and the effect of fertilizer doses on plant height, main stem thickness, number of branches, crude protein ratio, fresh herbage and dry herbage yield, acid detergent fibre (ADF), neutral detergent fibre (NDF), relative feed value (RFV) and crude protein yield was tried to be determined. For that purpose, a three-replication study was designed in randomized blocks according to factorial experiment design in the irrigated experimental field of Igdir University Agricultural Practice and Research Center in 2020. The analysis results showed that only phosphorus fertilizer doses and binary interaction (ADF and RFV) had a significant effect on the examined characteristics. In the results of studying, it was observed that as the dose of phosphorus fertilizer increased, the yield elements increased, whereas the quality values decreased. In the study, it was determined that the highest fresh hay (17379.6 kg da-1), dry hay (4899.3 kg da-1) and crude protein yields (427.15 kg da-1) were obtained from 15 kg P2O5 da-1 application. In terms of binary interaction, the lowest ADF content (38.87%) and the highest RFV (94.22) were obtained from N10P5 and N15P0 applications, respectively. As a consequence, it was determined that Atriplex nitens had no reaction to nitrogen fertilization, but its reaction to phosphorus fertilization was high.