TEDBİRSİZ DAVRANMA EĞİLİMİ ÖLÇEĞİNİ GELİŞTİRME ÇALIŞMASI
TEDBİRSİZ DAVRANMA EĞİLİMİ ÖLÇEĞİNİ GELİŞTİRME ÇALIŞMASI
Yazar: Aypay, Ayşe
Dergi: Eğitimde Kuram ve Uygulama, Vol. 5 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Tedbirsiz Davranma Eğilimi Ölçeği (TDEÖ)

Tedbirsiz Davranma Eğilimi Ölçeği (TDEÖ), yetişkinlerin tedbirsiz davranma eğilimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçekte 4'ü kısa öykü ve 11'i resim olmak üzere 15 madde yer almaktadır. TDEÖ'den alınabilecek en düşük puan 15, en yüksek puan 45'tir. Ölçekten alınan yüksek puan tedbirsiz davranma eğiliminin yüksek olduğu anlamına gelmektedir. Ölçek 2005-2006 öğretim yılının güz ve bahar dönemlerinde Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi 4. sınıf öğrencilerinin, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri  Enstitüsü Lisansüstü program öğrencilerinin, ÇOMÜ Eğitim Fakültesi 4. sınıf öğrencilerinin ve ÇOMÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Lisansüstü program öğrencilerinin oluşturduğu toplam 504 kişiye uygulanmıştır. Ölçek bütünü  için hesaplanan alfa iç tutarlılık katsayısı .76 olarak;  test-tekrar test güvenirliği (r= 0.763,  p<.01) olarak bulunmuştur (N=104). Faktör analizi sonuçları, öz değeri 1'in üstünde olan beş faktör olduğunu göstermektedir. Faktör yükleri .46-.85 arasında değişmektedir. Tüm faktörler toplam varyansın %59'unu açıklamaktadır. TDEÖ'nün yordama geçerliği için kullanılan Maudsley Obsessif-Kompulsif Soru Listesi puanları arasındaki korelasyon, r = -.15 (p<.05); benzer ölçekler geçerliği için kullanılan   Ergenlerde Risk Alma Ölçeği puanları arasındaki korelasyon, r= .427  (p<.01) ve Mizaç ve Karakter Envanteri'nin Zarardan Kaçınma boyutunun &ldquo;Belirsizlik Korkusu&rdquo; alt boyutundan  elde edilen puanlar arasındaki korelasyon,  r= -.301 (p<.05) olarak hesaplanmıştır. Faktör Analizi sonucunda ortaya çıkan beş alt boyut için hesaplanan Alfa iç tutarlılık katsayılarının  .55 ile .65 arasında olduğu belirlenmiştir. 15 maddenin toplamı için elde edilen Alfa katsayısı daha yüksek (.76) olduğundan ölçekpuanlarının toplam puan üzerinden analiz edilmesi uygun bulunmuştur.  Anahtar Kelimeler: Tedbirsiz Davranma Eğilimi Ölçeği (TDEÖ)

Tedbirsiz Davranma Eğilimi Ölçeği (TDEÖ), yetişkinlerin tedbirsiz davranma eğilimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçekte 4'ü kısa öykü ve 11'i resim olmak üzere 15 madde yer almaktadır. TDEÖ'den alınabilecek en düşük puan 15, en yüksek puan 45'tir. Ölçekten alınan yüksek puan tedbirsiz davranma eğiliminin yüksek olduğu anlamına gelmektedir. Ölçek 2005-2006 öğretim yılının güz ve bahar dönemlerinde Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi 4. sınıf öğrencilerinin, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri  Enstitüsü Lisansüstü program öğrencilerinin, ÇOMÜ Eğitim Fakültesi 4. sınıf öğrencilerinin ve ÇOMÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Lisansüstü program öğrencilerinin oluşturduğu toplam 504 kişiye uygulanmıştır. Ölçek bütünü  için hesaplanan alfa iç tutarlılık katsayısı .76 olarak;  test-tekrar test güvenirliği (r= 0.763,  p<.01) olarak bulunmuştur (N=104). Faktör analizi sonuçları, öz değeri 1'in üstünde olan beş faktör olduğunu göstermektedir. Faktör yükleri .46-.85 arasında değişmektedir. Tüm faktörler toplam varyansın %59'unu açıklamaktadır. TDEÖ'nün yordama geçerliği için kullanılan Maudsley Obsessif-Kompulsif Soru Listesi puanları arasındaki korelasyon, r = -.15 (p<.05); benzer ölçekler geçerliği için kullanılan   Ergenlerde Risk Alma Ölçeği puanları arasındaki korelasyon, r= .427  (p<.01) ve Mizaç ve Karakter Envanteri'nin Zarardan Kaçınma boyutunun &ldquo;Belirsizlik Korkusu&rdquo; alt boyutundan  elde edilen puanlar arasındaki korelasyon,  r= -.301 (p<.05) olarak hesaplanmıştır. Faktör Analizi sonucunda ortaya çıkan beş alt boyut için hesaplanan Alfa iç tutarlılık katsayılarının  .55 ile .65 arasında olduğu belirlenmiştir. 15 maddenin toplamı için elde edilen Alfa katsayısı daha yüksek (.76) olduğundan ölçekpuanlarının toplam puan üzerinden analiz edilmesi uygun bulunmuştur.  Anahtar Kelimeler: Tedbirsiz Davranma Eğilimi Ölçeği (TDEÖ)