Erzurum Şartlarında Yetiştirilen Esmer, Siyah Alaca ve Doğu Anadolu Kırmızısı İneklerin Buzağılama Oranı ve Ömür Uzunluğu Üzerine Bir Araştırma
A Study on Calving Rates and the Longevity of Brown Swiss, Holstein Friesian and Eastern Anatolian Red Breed Reared in the Erzurum Conditions
Yazar: Kaya, Esra; Akbulut, Ömer
Dergi: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 45 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: Cattle,Brown Swiss,Holstein Friesian,Eastern Anatolian Red,Calving Rates,Herd life ; Sığır,Esmer,Siyah Alaca,Doğu Anadolu Kırmızısı,Buzağılama,Sürü ömrü

Bu çalışmada, Erzurum Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsünde (DATAE) 1991-2004 yılları arasında doğan Esmer, Siyah Alaca ve Doğu Anadolu Kırmızısı dişi sığırlarda sürüye katılma, buzağılama oranı, gerçek ömür uzunluğu ve sürü ömrü gibi özellikler incelenmiştir. İşletmede, 18 aylık yaşa ulaşan ve sürüye katılan 280 sığırın 122’si (%43,6) buzağılamış, %56,4’ü ise buzağılamadan sürüden çıkarılmış. İşletmede inek başına ortalama buzağı sayısı 3,30 ± 0,16 olup, bu değer Esmerlerde 3,04±0,36, Siyah Alacalarda 2,30±0,30 ve Doğu Anadolu Kırmızılarında ise 3,69±0,21 olmuştur. Siyah Alaca ırkında inek başına ortalama buzağı sayısı diğer ırklara göre önemli oranda düşüktür (P<0,01). Gerçek ömür uzunlukları; Esmer, Siyah Alaca ve Doğu Anadolu Kırmızısı sığırlarda sırasıyla; 1130,8±150,9, 810,4±100,8 ve 1333,3±89,0 gündür. Gerçek ömür uzunluğu bakımından ırklar arasındaki farklılıklar çok önemlidir. Buzağılayarak sürüye katılan 122 hayvanın gerçek ömür uzunluğu Esmer, Siyah Alaca ve Doğu Anadolu Kırmızısı genotiplerinde sırasıyla, 2172,9±178,9 gün, 1718,1±121,5 gün ve 2283,6±97,8 gün olarak hesaplanmıştır. İşletmeye ait sürü ömrü ortalaması, 1247,9±73,1 gün olup Esmer, Siyah Alaca ve Doğu Anadolu Kırmızısı ineklerde sırasıyla 1163,6±176,2 gün, 829,8±117,6 gün ve 1403,0±93,7 gün olarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; Erzurum şartlarında yetiştirilen Doğu Anadolu Kırmızısı ineklerin, Esmer ve Siyah Alaca gibi kültür ırklarına göre gerçek ömür uzunlukları ve inek başına buzağılama sayısı daha yüksektir.

In this study, calving rates and true longevity of Brown Swiss (BS), Holstein Friesian (HF) and Eastern Anatolian Red (EAR) female animals born in 1991-2004 years at the Eastern Anatolian Agricultural Research Institute (DATAE), in Erzurum were examined. Calving rate was 43.6% in the herd, that animals reached the age of 18 months and herd stayed and 56,4% did not calved. The average number of calf per cow was 3,30±0,16 in herd. These values for BS, HF and EAR were 3.04±0.36, 2.30±0.30 and 3.69±0.21 respectively. The average number of calf per cow in HF was lower than that of other breeds (P<0,01). True herd live for BS, HF and EAR was determined as 1130.8±.150.9, 810.4±100.8 and 1333.3±89.0 days, respectively. It was very important difference among the breeds in terms of true herd life. True herd live of calved heifers for BS, HF, and EAR was 2172.9±178.9, 1718.1±121.5 and 2283.6±97.8 days, respectively. Herd life for BS, HF, and EAR cows was 163.6±176.2, 829.8±117.6 and 1403.0±93.7 days. According to results from experiment, EAR gained an advantage over BS and HF breeds. Also, BS gave an outstanding performance than that of HF breed.