Negatif Diyalektiğin Kıskacında İyimser Metafiziğin İmkânsızlığı
Impossibility of Metaphysical Optimism within the Context of Negative Dialectic
Yazar: Polat, Selvihan
Dergi: Mavi Atlas, Vol. 6 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Phenomenology,Adorno,Auschwitz,Worldly Experience,Metaphysical Experience,Negative Dialectics ; Adorno,Auschwitz,Dünyevi Deneyim,Metafizik Deneyim,Negatif Diyalektik

Bu çalışmada 20. yüzyılın en önemliteorisyenlerinden Adorno’nun metafiziğe ilişkin temel saptamalarına yerverilerek, günümüzde metafiziğin imkânı ve içeriği tartışılacaktır. Nitekimgünümüz felsefesinde “tarihin sonu”na ve “felsefenin sonu”na vurgu yapan birtartışma ve bunalım söz konusudur. Böyle bir tartışmada, ahlaki ve insani biryıkım olarak gördüğü Auschwitz deneyiminden yola çıkarak felsefesini oluşturanAdorno’nun metafiziğin içeriğine yönelik tespitleri; oldukça önemli veaçıklayıcıdır. Geleneksel kuramın olumlayıcı niteliğine karşın negatifdiyalektik ile olumsuzlamanın imgesi olan Adorno; metafiziği de eleştirihedefine almaktadır. Metafizik düşünce ile dünyevi deneyim arasındakiparçalanmış uyuma ve hatta karşıtlığa dikkat çekerek bir çatışkıyı yakalamışbulunmaktadır. Bunun yanı sıra Auschwitz’den sonra yaşamın mümkün olupolmadığını sorunsallaştırarak metafizik eleştirisinde de radikal bir duruşsergilemektedir. Metafiziğin iç motiflerinin değiştiğini ve bunun farkınavarılmasının gerekliliğini vurgulayarak pozitivistler gibi metafiziğin reddinedeğil ama radikal bir değişikliğine varmaktadır. Öyle ki, aşkınsal olana vurguyapan metafizik artık günümüzde maddi gerçekliğe bürünerek dünyevi deneyim veacı ile uyum içerisinde olmak durumundadır. Diğer bir deyişle olumlutahayyüller oluşturmak yerine gerçek acıdan yola çıkmak durumundadır. 

Thisstudy is to discuss the possibility and content of metaphysics today through anexamination of the fundamental findings of Adorno, who is one of the mostsignificant theorists of the 20th century. Contemporary philosophy suffers froma depression resulting from discussions on the end of history and the end ofphilosophy. The findings of Adorno who developed his philosophy about thecontent of the metaphysics based on the Auschwitz experience which he regardedas an ethical disaster are vital and explanatory. Adorno, who is a symbol ofnegation through negative dialectic in opposition to the affirmative quality ofconventional theory, puts metaphysics among his targets in his criticism. Hegrasps a conflict through drawing attention to the fragmented harmony and evento antagonism between metaphysical thought and worldly experience. In addition,he adopts a radical attitude in metaphysical criticism through problematizingthe question whether life is possible or not after Auschwitz. He arrives not atthe denial of metaphysics like other positivists but at a radical changethrough emphasizing the strong need for an awareness of the varying nature ofthe internal patterns of metaphysics. Metaphysics, for instance, which formerlypointed out what is transcendental, and which has now transformed into amaterial reality, has to be in harmony with worldly experience and sufferingtoday. In other words, it has to be based on the real suffering rather thanaffirmative estimations.