ARZ TEMELLİ GEREKSİZ SAĞLIK BAKIM HİZMETİNİN SAĞLIK HİZMETİ TALEP ERTELEMEYE ETKİSİ
THE EFFECT OF SUPPLY-BASED UNNECESSARY HEALTH CARE SERVICES ON HEALTH CARE DEMAND POSTPONEMENT
Yazar: Kıraç, Ramazan
Dergi: Akademik Hassasiyetler, Vol. 11 No. 26, 2024
Anahtar kelimeler: Health Policy ; Sağlık Politikası ; Sociology (Other) ; Sosyoloji (Diğer) ; Arzın Gereksiz Talep Yaratması,Sağlık Hizmeti Talep Erteleme,Talep Erteleme,Sağlık Hizmeti Kullanımı Büyük Olmalı. ; Supply Creating Unnecessary Demand,Health Service Demand Deferral,Demand Deferral,Health Service Utilization

Bu araştırma, arz temelli gereksiz sağlık hizmeti kullanım algısının, sağlık hizmeti talep ertelemeye etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Kahramanmaraş ikamet eden 384 yetişkin üzerine uygulan bu araştırmada, kolayda örneklem yöntemi kullanılmış olup elde edilen veriler SPSS paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada “Arz Temelli Gereksiz Sağlık Hizmeti Ölçeği” ve “Sağlık Hizmeti Talep Erteleme Ölçeği” kullanılmıştır. “Arz Temelli Gereksiz Sağlık Hizmeti Ölçeği” 22 İfade ve 5 boyuttan oluşmaktadır. “Sağlık Hizmeti Talep Erteleme Ölçeği” 11 ifade ve 3 boyuttan oluşmaktadır. Ölçeklerin Sırasıyla güvenilirlikleri 0,90 ve 0,91 çıkmıştır. Araştırmanın verilerinin değerlendirilmesi için güvenilirlik analizi, bağımsız gruplarda t testi, bağımsız gruplarda tek yönlü varyans analizi, korelasyon ve regresyon analizi yapılmıştır.  Araştırmaya dâhil olanların % 52,3’ü erkek, % 60,7’si bekârdır ve % 47,7’si lisans mezunudur. Bireylerin % 49,2’si çalışmakta olup %50,5’i gelirini düşük bulmakta ve %19,8’inin sağlık sigortası yoktur.  Katılımcıların % 81’inde herhangi bir kronik rahatsızlık olmayıp % 88,6’sı  bir yıl içinde  en az 1 en fazla 7 defa doktora gitmiştir. Arz temelli gereksiz sağlık hizmeti kullanım algısının, sağlık hizmeti talep ertelemesini pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Evlilerin bekârlara göre daha fazla sağlık hizmeti erteledikleri tespit edilmiştir.  Bunun yanında, bireylerin hizmet sunuculara yönelik haksız gelir elde etme algısı onların sağlık hizmeti talep ertelemesini etkilemektedir

This study was conducted to examine the effect of supply-based perception of unnecessary health service utilization on health service demand postponement. In this study applied on 384 adults residing in Kahramanmaraş, convenience sampling method was used and the data obtained were analyzed with SPSS package program. In the study, "Supply-Based Unnecessary Health Service Scale" and "Health Service Demand Postponement Scale" were used. The "Supply-Based Unnecessary Health Service Scale" consists of 22 statements and 5 dimensions. "Health Service Demand Postponement Scale" consists of 11 statements and 3 dimensions. The reliability of the scales were 0.90 and 0.91, respectively. Reliability analysis, t-test in independent groups, one-way analysis of variance in independent groups, correlation and regression analysis were performed to evaluate the data.  Of those included in the study, 52.3% were male, 60.7% were single and 47.7% had a bachelor's degree. 49.2% of the individuals were employed, 50.5% found their income low and 19.8% did not have health insurance. 81% of the participants did not have any chronic disease and 88.6% of them visited a doctor at least 1 and at most 7 times within a year. It was concluded that supply-based perception of unnecessary health service utilization positively affects health service demand postponement. It was determined that married people postpone health services more than single people.  In addition, individuals' perception of unfair income generation towards service providers affects their health service demand postponement.