hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Hz. Peygamber’in Teri ile İlgili Rivayetlerin Değerlendirilmesi
Hz. Peygamber’in Teri ile İlgili Rivayetlerin Değerlendirilmesi
Yazar: Tuzcu, Recep
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 10 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Peygamber, Ter, Güzel koku, Gül

Bazı hadis kitaplarında Hz. Muhammed’in terinin güzel koktuğu rivayet edilmektedir. Fakat onun teri konusundaki rivayetler, isnad açısından tenkide uğramış, merdud rivayetlerdir. Rivayetin metinleri, Kur’an, Sünet ve ilmin verileriyle değerlendirildiğinde, güzel kokan şeyin Hz. Peygamber’in teri değil; onun süründüğü kokuya ait olduğu ortaya çıkmaktadır. Mevzu rivayetlerde yer alan gülün Hz. Peygamber’in terinden yaratıldığı ve kokusunu ondan aldığı düşüncesi Türk İslam Edebiyatına da konu olmuştur.  Edebiyatımızdaki rivayet kaynaklı bu imgeler, Hz. Peygamber’i çok iyi tanımayan halk kitlesi arasında “yanlış bir peygamber tasavvuru” geliştirmiş, gülün kokusunun Hz. Peygamber’in terinden yaratıldığı batıl inanışına,  kaynaklık etmiştir.

Bazı hadis kitaplarında Hz. Muhammed’in terinin güzel koktuğu rivayet edilmektedir. Fakat onun teri konusundaki rivayetler, isnad açısından tenkide uğramış, merdud rivayetlerdir. Rivayetin metinleri, Kur’an, Sünet ve ilmin verileriyle değerlendirildiğinde, güzel kokan şeyin Hz. Peygamber’in teri değil; onun süründüğü kokuya ait olduğu ortaya çıkmaktadır. Mevzu rivayetlerde yer alan gülün Hz. Peygamber’in terinden yaratıldığı ve kokusunu ondan aldığı düşüncesi Türk İslam Edebiyatına da konu olmuştur.  Edebiyatımızdaki rivayet kaynaklı bu imgeler, Hz. Peygamber’i çok iyi tanımayan halk kitlesi arasında “yanlış bir peygamber tasavvuru” geliştirmiş, gülün kokusunun Hz. Peygamber’in terinden yaratıldığı batıl inanışına,  kaynaklık etmiştir.
Kamerî Ayların Tespitindeki İhtilafın Sebepleri ve Çözüm Önerileri
Causes of Conflict in the Determination of Lunar Months and Suggested Solutions
Yazar: Özdemir, Ahmet
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 10 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Rü’yet-i Hilal, Kamerî aylar, oruç, Ramazan, İctima anı ; Lunar months,the conjuction,crescent,Ramadan,fast

Kamerî ayların tespit edilmesi, bir çok ibadetin eda edilmesinde önem taşımaktadır. Bu hususta astronomi ve coğrafya bilimlerinden istifade edilmesi kaçınılmazdır. Kamerî ayların tespiti hususunda, ictima anını esas almak ve hesaba dayalı rü’yeti esas almak üzere iki farklı yaklaşım söz konusudur. İslâm ülkeleri arasındaki ihtilafı ortadan kaldırmanın ideal çözümü İslâm Konferansı Örğütü çatısı altında yaptırım gücü olan bir kurulun oluşturulması ve bu kurulun mevcut ictihadlardan birisini tercih edip bu kararın tüm dünyada uygulanmasını sağlamasıdır. Kısa vadede çözüm önerisi ise ictima anının tüm İslâm ülkelerinde uygulamaya konulmasıdır. Bu çözüm önerileri hayata geçirilinceye kadar her bir müslümana düşen görev ise, kendi ülkesinde ilan edilen takvimi esas alarak ibadetlerini eda etmesidir.

Determining the lunar months is essential to fulfill some kinds of worship. To benefit from this issue science of astronomy and geography is required. There are two methods for the determination of lunar months, one of them is the possibility of being visible and the other one is the conjuction time. Allience between the Muslim world is an ideal solution to ensure the enforcement power of the Organization of Islamic Conference is the establishment of a committee. This committee must choose one of two different methods and Islamic countries should act accordingly. Short-term solution is that all countries should take the conjuction time method. Association in the world can not be achieved, at least in the country should be provided together. All individual Muslim has to obey according to schedule in their own countries.
Sultan II. Mehmed Han’a Sunulan Anonim Mûsiki Risalesi (Fatih Anonimi) ve XV. Yüzyıl Türk Mûsikisi Nazariyatındaki Yeri
Sultan II. Mehmed Han’a Sunulan Anonim Mûsiki Risalesi (Fatih Anonimi) ve XV. Yüzyıl Türk Mûsikisi Nazariyatındaki Yeri
Yazar: Demir, Arif
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 10 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Mûsikî, Fatih ,anonim, nağme, melodi, aralık, ritim

XV. yüzyıl; Osmanlı toplumunda mûsikî alanında çok çeşitli çalışmaların yapıldığı, mûsikî ile ilgili önemli eserlerin ortaya konduğu bir asır olmuştur. XV.yüzyılda kaleme alınan ve önemli eserler arasında yer alan Fatih Anonimi; mûsikî ile alakalı birçok usûl, makam ve ses sistemleri ile ilgili önemli bilgiler içermektedir Bu makalede; Fethullah Şirvânî’ye ait Mecelletün fi’l-Mûsika ile Safiyyüddȋn Urmevî’ye ait Şerefiye adlı eserlerle çok yakın benzerlikleri olan ve devrin padişahı II. Mehmed (Fatih)’e sunulduğu için Fatih Anonimi adıyla da meşhur olan bu önemli eser  mûsikî yönüyle incelenmiştir.

XV. yüzyıl; Osmanlı toplumunda mûsikî alanında çok çeşitli çalışmaların yapıldığı, mûsikî ile ilgili önemli eserlerin ortaya konduğu bir asır olmuştur. XV.yüzyılda kaleme alınan ve önemli eserler arasında yer alan Fatih Anonimi; mûsikî ile alakalı birçok usûl, makam ve ses sistemleri ile ilgili önemli bilgiler içermektedir Bu makalede; Fethullah Şirvânî’ye ait Mecelletün fi’l-Mûsika ile Safiyyüddȋn Urmevî’ye ait Şerefiye adlı eserlerle çok yakın benzerlikleri olan ve devrin padişahı II. Mehmed (Fatih)’e sunulduğu için Fatih Anonimi adıyla da meşhur olan bu önemli eser  mûsikî yönüyle incelenmiştir.
Uluslararası Türk Dünyasında Din Anlayışları Sempozyumu (4-6 Kasım 2010-Isparta)
Uluslararası Türk Dünyasında Din Anlayışları Sempozyumu (4-6 Kasım 2010-Isparta)
Yazar: Şık, İsmail
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 10 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Uluslararası,Türk,Dünyasında

Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi tarafından düzenlenen, TİKA, Isparta Valiliği ve Süleyman Demirel Üniversitesi Rektörlüğünce desteklenen 21. yüzyılda Türk dünyasında var olan farklı din anlayışları ve problemlerini belirleyerek çözüm yollarını ortaya koymayı amaçlayan uluslararası sempozyum 4-6 Kasım 2010 tarihinde Isparta’da yapıldı. Sempozyuma yurt içinden ve yurt dışından sahasında uzman ve konu ile ilgili araştırmaları olan isimler katıldı. Açılış oturumunda Prof. Dr. Hasan ONAT ve Prof. Dr. Sönmez KUTLU tarafından sunulan bildiriler, sempozyumun içeriğini belirledi, kapsamını çizdi ve oldukça manidar oldu. Hasan ONAT’ın dinin anlaşılmasında aklın ve bilimin kullanılması merkezinde yaptığı çağımız insanının din ile alakalı sorunlarına cevap bulma metodunu aktaran sunumu dikkat çekti.

Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi tarafından düzenlenen, TİKA, Isparta Valiliği ve Süleyman Demirel Üniversitesi Rektörlüğünce desteklenen 21. yüzyılda Türk dünyasında var olan farklı din anlayışları ve problemlerini belirleyerek çözüm yollarını ortaya koymayı amaçlayan uluslararası sempozyum 4-6 Kasım 2010 tarihinde Isparta’da yapıldı. Sempozyuma yurt içinden ve yurt dışından sahasında uzman ve konu ile ilgili araştırmaları olan isimler katıldı. Açılış oturumunda Prof. Dr. Hasan ONAT ve Prof. Dr. Sönmez KUTLU tarafından sunulan bildiriler, sempozyumun içeriğini belirledi, kapsamını çizdi ve oldukça manidar oldu. Hasan ONAT’ın dinin anlaşılmasında aklın ve bilimin kullanılması merkezinde yaptığı çağımız insanının din ile alakalı sorunlarına cevap bulma metodunu aktaran sunumu dikkat çekti.
Aklın Birlikten Çokluğa Yolculuğu (S. Dönmez)
Aklın Birlikten Çokluğa Yolculuğu (S. Dönmez)
Yazar: Bilgin, Önder
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 10 No. 1, 2015

Aklın ya da akılların birliği problemi, var olan fizik dünyada düşünebilen tek tür olarak insanın nasıl düşündüğü probleminden kaynaklanan, felsefi ve teolojik kaygılarla yüzyıllar boyu filozoflar ve teologlar tarafından araştırılıp tartışılan çok önemli bir problemdir. Daha eserin isminden başlayarak problem, kendi önemini, karmaşıklığını aynı zamanda ne kadar netameli ve çetrefilli olduğunu fark ettiriyor...

Aklın ya da akılların birliği problemi, var olan fizik dünyada düşünebilen tek tür olarak insanın nasıl düşündüğü probleminden kaynaklanan, felsefi ve teolojik kaygılarla yüzyıllar boyu filozoflar ve teologlar tarafından araştırılıp tartışılan çok önemli bir problemdir. Daha eserin isminden başlayarak problem, kendi önemini, karmaşıklığını aynı zamanda ne kadar netameli ve çetrefilli olduğunu fark ettiriyor...
Modernleşme-Sekülerleşme Sürecinde Türk Gençliğinin Anlam Dünyasında Dinin Yeri (Çukurova Üniversitesi Örneği)
Modernleşme-Sekülerleşme Sürecinde Türk Gençliğinin Anlam Dünyasında Dinin Yeri (Çukurova Üniversitesi Örneği)
Yazar: Yapıcı, Asım
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Sekülerleşme, Modernleşme, Din, İslam, dindarlık, maneviyat

Sekülerleşme teorisi hakkında “katı”, “ılımlı” ve “uzlaşımsal” şeklinde ifade edebileceğimiz üç farklı yorum yapılmaktadır: Katı yorumuna göre pozitivizm, rasyonalizm ve modernizmle birlikte dinin siyasal ve sosyal hayatı yönlendirme gücü gittikçe zayıflayacak, neticede bireysel bilinç de dinî duygulardan arınacaktır. Ilımlı yorum, dinin siyasal ve sosyal hayattaki etkinliğinin azalacağını, fakat dinin içselleşip bireyselleşerek varlığını devam ettireceğini ileri sürmektedir. Her iki yorumu eleştirerek uzlaşımcı yaklaşımı benimseyenler sekülerizmin dini, dinin de sekülerizmi etkileyeceğini, yani her iki olgu arasında karşılıklı bir etkileşim olduğunu iddia etmektedirler. Sekülerleşme teorisine itiraz eden araştırmacılar ise yeniden dine dönüşün yaşandığını ısrarla söylemektedir. Ancak, bu noktada dönüş yapılan dinin neliği ve niteliği üzerinde yoğunlaşıldığı görülmektedir. Bu çalışma burada sözü edilen tartışmalara Müslüman Türk toplumu açısından müdahil olmak istemektedir. Çukurova Üniversitesinde lisans düzeyinde öğrenim gören öğrencilerin zihinlerinde “din” ve “İslam” kavramlarının neler çağrıştırdığı araştırılmıştır. Böylece sekülerleşmeden en çok etkileneceği düşünülen üniversite gençliğinin genel anlamda “din”, özelde ise “İslam dini” hakkındaki düşünceleri analiz edilmiştir. Bulgular “Sosyal Kimlik Teorisi” ve “Sosyal Temsiller Teorisi” bağlamında tartışılmıştır.

Sekülerleşme teorisi hakkında “katı”, “ılımlı” ve “uzlaşımsal” şeklinde ifade edebileceğimiz üç farklı yorum yapılmaktadır: Katı yorumuna göre pozitivizm, rasyonalizm ve modernizmle birlikte dinin siyasal ve sosyal hayatı yönlendirme gücü gittikçe zayıflayacak, neticede bireysel bilinç de dinî duygulardan arınacaktır. Ilımlı yorum, dinin siyasal ve sosyal hayattaki etkinliğinin azalacağını, fakat dinin içselleşip bireyselleşerek varlığını devam ettireceğini ileri sürmektedir. Her iki yorumu eleştirerek uzlaşımcı yaklaşımı benimseyenler sekülerizmin dini, dinin de sekülerizmi etkileyeceğini, yani her iki olgu arasında karşılıklı bir etkileşim olduğunu iddia etmektedirler. Sekülerleşme teorisine itiraz eden araştırmacılar ise yeniden dine dönüşün yaşandığını ısrarla söylemektedir. Ancak, bu noktada dönüş yapılan dinin neliği ve niteliği üzerinde yoğunlaşıldığı görülmektedir. Bu çalışma burada sözü edilen tartışmalara Müslüman Türk toplumu açısından müdahil olmak istemektedir. Çukurova Üniversitesinde lisans düzeyinde öğrenim gören öğrencilerin zihinlerinde “din” ve “İslam” kavramlarının neler çağrıştırdığı araştırılmıştır. Böylece sekülerleşmeden en çok etkileneceği düşünülen üniversite gençliğinin genel anlamda “din”, özelde ise “İslam dini” hakkındaki düşünceleri analiz edilmiştir. Bulgular “Sosyal Kimlik Teorisi” ve “Sosyal Temsiller Teorisi” bağlamında tartışılmıştır.
Buhârî ve Müslim'in İlk Hadisleri ve "İlk Olma Gerekçeleri" Hakkında Bir Araştırma
Buhârî ve Müslim'in İlk Hadisleri ve "İlk Olma Gerekçeleri" Hakkında Bir Araştırma
Yazar: Evgin, Abdulkadir
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Buhârî, Müslim, Sahîhayn, Hadis, İlk hadisler

Hadisler, hicrî ikinci asrın ortalarından itibaren, konuları ya da sahâbî râvîleri gibi çeşitli özelliklerine göre, kitaplarda tasnif edilmeye başlanmıştır. Bu süreçte telif edilen hadis kitaplarından bazıları diğerlerine göre daha fazla şöhret bulmuştur. Mesela İslam Dünyasında Buhârî ve Müslim'in "el-Câmîu's-Sahîh" adlı eserleri, hadislerin konularına göre tasnif edildiği “câmi” türündeki hadis kitaplarının en meşhur örnekleri olarak kabul edilmiştir. Makalemizde "Sahîhayn" adıyla da anılan bu iki meşhur hadis kitabının ilk hadislerinin, müellifleri tarafından niçin ilk hadis olarak seçilmiş olabileceği konusu ele alınacaktır.

Hadisler, hicrî ikinci asrın ortalarından itibaren, konuları ya da sahâbî râvîleri gibi çeşitli özelliklerine göre, kitaplarda tasnif edilmeye başlanmıştır. Bu süreçte telif edilen hadis kitaplarından bazıları diğerlerine göre daha fazla şöhret bulmuştur. Mesela İslam Dünyasında Buhârî ve Müslim'in "el-Câmîu's-Sahîh" adlı eserleri, hadislerin konularına göre tasnif edildiği “câmi” türündeki hadis kitaplarının en meşhur örnekleri olarak kabul edilmiştir. Makalemizde "Sahîhayn" adıyla da anılan bu iki meşhur hadis kitabının ilk hadislerinin, müellifleri tarafından niçin ilk hadis olarak seçilmiş olabileceği konusu ele alınacaktır.
Meşhur Sünen'lerin İlk Hadisleri ve "İlk Olma Gerekçeleri" Hakkında Bir Araştırma
Meşhur Sünen'lerin İlk Hadisleri ve "İlk Olma Gerekçeleri" Hakkında Bir Araştırma
Yazar: Evgin, Abdulkadir
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Dârimi, İbn Mâce, Ebû Davud, Tirmizî, Nesâî, Sünen, İlk hadisler

Bu makalede, hadis tasnifinin "altın çağı" olarak isimlendirilen hicrî üçüncü asırda telif edilmiş beş meşhur Sünen kitabının ilk hadislerinin, müellifleri tarafından niçin ilk hadis olarak seçilmiş olabilecekleri hususu ele alınacaktır. Sözkonusu kitaplar Dârimî, İbn Mâce, Ebû Dâvud, Tirmizî ve Nesâî'nin Sünen'leridir. "Sünen" türünde telif edilmiş olan hadis kitapları genellikle Hz. Peygamber'e ait söz ve fiillerin, fıkhî konularına göre tasnif edildiği hadis kitapları olarak kabul edilmektedir.

Bu makalede, hadis tasnifinin "altın çağı" olarak isimlendirilen hicrî üçüncü asırda telif edilmiş beş meşhur Sünen kitabının ilk hadislerinin, müellifleri tarafından niçin ilk hadis olarak seçilmiş olabilecekleri hususu ele alınacaktır. Sözkonusu kitaplar Dârimî, İbn Mâce, Ebû Dâvud, Tirmizî ve Nesâî'nin Sünen'leridir. "Sünen" türünde telif edilmiş olan hadis kitapları genellikle Hz. Peygamber'e ait söz ve fiillerin, fıkhî konularına göre tasnif edildiği hadis kitapları olarak kabul edilmektedir.
Salim b. Zekvân’ın Siresi’nde Hz. Osman’la İlgili Kısmın İbâzi Fikirler Açısından Değerlendirilmesi
The Epistle (Sirah) of Sâlim b. Dhakwan
Yazar: Ateş, Orhan
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Epistle,Sirah,Sâlim b. Dhakwan,Ibadis ; Salim b. Zekvân, sire, Hz. Osman, İbâziyye

Sâlim b. Zekvân’ın Sîre adlı eseri İbâziler tarafından önemsenen bir kaynaktır. İbâzîler’e ait elimize ulaşan ilk kaynak olması bakımından da ayrıca önem taşımaktadır. Bu makalede Sîre’nin Hz. Osman ile ilgili bölümünü esas alarak Hz. Osman döneminin siyasî olaylarına İbâzîler’in nasıl baktıklarını anlamaya çalışacağız.Erken dönem muhalif lider/yazarları hakkında sınırlı bir bilgiye sahip olmamız nedeniyle ne yazık ki Sâlim b. Zekvân da dahil olmak üzere Đbâziyye’nin ilk teşekkülünde rol alan diğer şahsiyetlerin hayatı hakkında yeterli bilgiye sahip değiliz.Abdullah b. Đbâz’dan almış olmasına rağmen2 Abdullah b. Đbâz’ın nerede doğduğu ve nerede öldüğü belli değildir. Devrinin halifesi Abdulmelik b. Mervân ile yapmış olduğu mektuplaşmalar3 olmasaydı Abdullah b. Đbâz ismini muhtemelen bilmiyor olacaktık. Sâlim’in tabiundan olduğu, 717-719/99-101 yıllarında yaşadığı, Uman’ın “Tüvâm” veya “Tevâm” mıntıkasında doğduğu söylenmektedir

The Epistle (Sirah) of Sâlim b. Dhakwan is a significant work for Ibadis. It is also of an importance to be the first source of Ibadis which has come down to us. We try to understand the Ibadite perspective on the political events in the period of the third Caliph Othman (d.656) focusing the part related to the Caliph Othman.The Epistle (Sirah) of Sâlim b. Dhakwan is a significant work for Ibadis. It is also of an importance to be the first source of Ibadis which has come down to us. We try to understand the Ibadite perspective on the political events in the period of the third Caliph Othman (d.656) focusing the part related to the Caliph Othman.
Petrus Abaelardus Skolâstiği: Sic et Non
The Scholasticism of Petrus Abelard: Sic et Non
Yazar: Bilgin, Önder
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Yes-No,Peter Abelard,Scholastic,Medieval Philosophy ; Evet-Hayır, Petrus Abaelardus, Skolâstik, Orta Çağ Felsefesi

Skolâstisizm, Orta Çağ Batı felsefesinin genel karakterine verilen bir addır. Petrus Abaelardus bu dönemin klasik düşünürlerinden birisidir. Ancak onun felsefe tarihindeki asıl önemi tümeller hakkındaki görüşleridir. Onun etik ve etik prensiplere ilişkin görüşleri, tümeller hakkındaki görüşlerinden farklıdır. Bu çalışmada Abaelardus’un mantık, din ve ahlak açısından felsefesini; içerik ve yöntem sorunu bağlamında da ‘skolâstik’ kavramını inceledik.Petrus Abaelardus bütün bir Orta Çağ felsefesinin en ilginç düşünürlerinden biridir. Bu yargımız, onun sıra dışı yaşamına da vurgu yapmakla birlikte, asıl önemlisi, onun eserlerinden birisine verdiği adı (Sic et Non) kavramlaştırarak Orta Çağ paradigmasına yükleyişimizle de ilgilidir. Đncelememizde, bir içerik ve yöntem tartışmasını imlemesi bakımından, ‘skolâstik’ kavramı ve o kavramı ortaya atan Abaelardus’un felsefi görüşleri betimsel bir yaklaşımla ele alınacaktır.

Scholasticism is a name given to the common character of the Medieval Western Philosophy. P. Abelard’s is one of the classical thinkers of the era. His principal importance in the history of philosophy is his thoughts on the problem of “universals”. His thoughts on ethics and its principles are very different from ones of the universals. In this study, we briefly examined the philosophy of Abelard’s from logical, religious and ethical points of view, and his concept of the ‘scholastic’ in the context of the problem of the content and method.
Mersin’deki Yabancı Devlet Konsoloslarının Faaliyetleri (1852-1908)
Mersin’deki Yabancı Devlet Konsoloslarının Faaliyetleri (1852-1908)
Yazar: Poş, Abdullah
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Mersin, Tarsus, Konsoloslar, Arşiv belgeleri

Mersin, XIX. asrın ortalarına kadar Tarsus Sancağı’nın Gökçeli Nahiyesi’ne bağlı, hiçbir önemi bulunmayan, sıradan bir köydü. Tarsus ise bu döneme kadar İç Anadolu’yu, Çukurova, Suriye ve Akdeniz’e bağlayan stratejik bir yerde bulunması ve aynı zamanda bir liman kenti olması nedeniyle bölgenin en önemli ticaret merkeziydi. Ancak XIX. yüzyılda denizin sığlaşması ve eskiden beri doğal bir liman olarak kullanılan Rhegma Gölü’nün bataklık haline gelmesiyle artık gemilerin Tarsus’a ulaşma imkanı kalmadı. Bu sebeple buharlı gemilerin yanaşabileceği en uygun yer olan Mersin, önce Tarsus’un, daha sonra da Çukurova, İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu’nun iskelesi haline geldi. Mersin’deki bu gelişmeleri dikkatle izleyen ve yakın bir gelecekte burasının ehemmiyetinin artacağını öngören yabancı tüccarlar 1850’li yıllardan itibaren peyderpey gelerek buraya yerleştiler. Söz konusu yabancılar, aynı zamanda Adana’daki idareciler nezdinde nüfuz ve itibarlarını arttırmak suretiyle her biri bir devletin konsolosluğunu elde etti. Bu araştırmada bölgeye ait arşiv vesikaları temel kaynak alınarak Mersin’in kuruluş döneminde buradaki yabancı devlet konsolosları ile onların konsolosluk görevleri dışında icra ettikleri faaliyetler incelenmiştir.

Mersin, XIX. asrın ortalarına kadar Tarsus Sancağı’nın Gökçeli Nahiyesi’ne bağlı, hiçbir önemi bulunmayan, sıradan bir köydü. Tarsus ise bu döneme kadar İç Anadolu’yu, Çukurova, Suriye ve Akdeniz’e bağlayan stratejik bir yerde bulunması ve aynı zamanda bir liman kenti olması nedeniyle bölgenin en önemli ticaret merkeziydi. Ancak XIX. yüzyılda denizin sığlaşması ve eskiden beri doğal bir liman olarak kullanılan Rhegma Gölü’nün bataklık haline gelmesiyle artık gemilerin Tarsus’a ulaşma imkanı kalmadı. Bu sebeple buharlı gemilerin yanaşabileceği en uygun yer olan Mersin, önce Tarsus’un, daha sonra da Çukurova, İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu’nun iskelesi haline geldi. Mersin’deki bu gelişmeleri dikkatle izleyen ve yakın bir gelecekte burasının ehemmiyetinin artacağını öngören yabancı tüccarlar 1850’li yıllardan itibaren peyderpey gelerek buraya yerleştiler. Söz konusu yabancılar, aynı zamanda Adana’daki idareciler nezdinde nüfuz ve itibarlarını arttırmak suretiyle her biri bir devletin konsolosluğunu elde etti. Bu araştırmada bölgeye ait arşiv vesikaları temel kaynak alınarak Mersin’in kuruluş döneminde buradaki yabancı devlet konsolosları ile onların konsolosluk görevleri dışında icra ettikleri faaliyetler incelenmiştir.
Toplumsal Düzen Açısından Hukuk ve Devlet
Toplumsal Düzen Açısından Hukuk ve Devlet
Yazar: Sargın, İzzet
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 9 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: İnsan, Toplum, Düzen, Hukuk, Devlet

Toplumsal bir varlık olan insan, bir toplum içerisinde yaşamak zorundadır. Onun toplum içerisinde yaşaması bir düzeni gerektirir. Toplumsal düzen ise hukukla sağlanır. Bu açıdan hukuk bazı toplumsal özelliklere sahiptir. Hukuka da etkinliğini devlet kazandırır. Zira hukuk düzeni  veya devlet hakimiyeti devletin etkili olduğu hukuk sisteminin ifadesidir. Öyle ise insan, toplum, hukuk ve devlet birbirlerini tamamlayan ve birbirlerinden ayrı düşünülemeyen gerçekliklerdir.

Toplumsal bir varlık olan insan, bir toplum içerisinde yaşamak zorundadır. Onun toplum içerisinde yaşaması bir düzeni gerektirir. Toplumsal düzen ise hukukla sağlanır. Bu açıdan hukuk bazı toplumsal özelliklere sahiptir. Hukuka da etkinliğini devlet kazandırır. Zira hukuk düzeni  veya devlet hakimiyeti devletin etkili olduğu hukuk sisteminin ifadesidir. Öyle ise insan, toplum, hukuk ve devlet birbirlerini tamamlayan ve birbirlerinden ayrı düşünülemeyen gerçekliklerdir.