MEME VE GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANSERLİ HASTALARIN DEPRESYON, AKSİYETE VE YETİYİTİMİ DURUMLARININ BELİRLENMESİ
DETERMINING OF THE PRESENCE OF DEPRESSION, ANXIETY AND  DISABILITY OF BREAST AND GASTRO INTESTINAL SYSTEM  GIS   CANCER PATIENTS
Yazar: Özkan, Sevgi; Öğce, Filiz; Kutlu Koca, Adalet
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 23 No. 2, 0
Anahtar kelimeler: Kanser Hastası, Depresyon, Anksiyete, Yetiyitimi, Hemşirelik ; Cancer Patients, Depression, Anxiety, Disability, Nursing

Meme ve gastrointestinal sistem  GİS  kanserli hastaların depresyon, anksiyete ve yetiyitimi durumlarının belirlenmesi ve bu durumlara etki eden faktörlerin araştırılmasıdır. Çalışmanın örneklemini kemoterapi gören, radikal mastektomili 82 meme ve 41 GİS kanseri olan 123 hasta oluşturmuştur. Katılımcılar sosyodemografik veri formu, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği  HAD , Kısa Yetiyitimi  KYY  ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği  ÇBASDÖ  ile değerlendirilmiştir. Hastaların %75,6’sında depresyon, %59,3’ünde anksiyete riski saptanmış belirlenmiştir. GİS kanserli hastaların hastalık süresi, ilerlemiş tümör evresi, depresyon ve anksiyete riski daha fazla görülürken, meme kanserli hastalarda yetiyitimi yaşanan gün sayısı daha fazla bulunmuştur. Meme ve GİS kanser tanısı konulmasından sonra geçen süre arttıkça hastalardaki anksiyete ve depresyon düzeylerinin anlamlı olarak azaldığı saptanmıştır. Hastanın yaşı ve hastalığın prognozu kötüleştikçe, anksiyete ve depresyon seviyelerinin artmakta olduğu ve anksiyete yükseldikçe yetiyitimi puanının da arttığı bulunmuştur. Ağır yetiyitimi yaşayan hastaların sosyal desteğinin daha az olduğu belirlenmiştir

To determine the presence of depression, anxiety and disability of breast  and Gastro Intestinal System  GIS  cancer patients, and to examine the factors  that affect these symptoms.  A total of 123 patients  82 breast cancer patients underwent radical  mastectomy and 41 patients with GIS cancer  were recruited. All subjects were  evaluated with the socio-demographic patient form, Hospital Anxiety and  Depression Scale  HAD , Brief Disability Questionnaire  BDQ , and  Multidimensional Scale of Perceived Social Support  MSPSS .  It was confirmed that 75,6% of patients have a risk of depression and  59,3% of them have a risk of anxiety, and it was determined that 88,6% of the  patients live with some level of disability. Statically significant increase in the  risk of depression and anxiety was observed with an increased of the illness  period and advanced disease of GIS cancer patients was obtained. And disability  time was found high in breast cancer patients. In addition, anxiety and  depression levels were decreased in both groups as the time of diagnosis  increase. It was also found that anxiety and depression levels were increased  by increasing age and advanced disease. The disability score was found high  when anxiety has increased. Having a low level of social support was present in  patients who had heavy disability.  Different cancer diagnoses with their treatment may impact the functional  and psychological aspects of the patients. Therefore it is important to give biopsychosocial holistic approach to cancer patients by the nurses who play a key  role.