ENTELEKTÜEL SERMAYE İLE KIZIL VE MAVİ OKYANUS STRATEJİLERİNİN TÜRK AKADEMİK PERFORMANS ÖLÇÜTLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
ENTELEKTÜEL SERMAYE İLE KIZIL VE MAVİ OKYANUS STRATEJİLERİNİN TÜRK AKADEMİK PERFORMANS ÖLÇÜTLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
Yazar: Koca, Selma
Dergi: LAÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 15 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Development Studies (Other) ; Gelişme Çalışmaları (Diğer) ; Entelektüel sermaye,kızıl okyanus stratejisi,mavi okyanus stratejisi,akademik performans,yapısal eşitlik modellemesi,atıf sayısı,H indeks,G indeks,i10 indeks,yayın sayısı,proje sayısı

Bu makalenin amacı, entelektüel sermaye (ES) ile kızıl ve mavi okyanus stratejisi (KMOS) üniversitelerdeki akademisyenlerin, akademik performans düzeyleri üzerindeki etkilerini yapısal eşitlik modellemesiyle ele alarak incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, Türkiye’de yükseköğretim sektöründeki üniversitelerde görev yapan akademisyenlerin e-mail adreslerine Google Drive üzerinden anketler gönderilmiştir. Araştırmanın evrenini oluşturan 76.616 akademisyenden örneklem sayısı basit tesadüfi yöntemle 497 kişi olarak belirlenmiştir. Bu çalışmada istatistiksel veri analizi uygulamaları IBM SPSS V22 ve R Project yazılımında bulunan Lavaan paketi ile gerçekleştirilmiştir. Yapısal eşitlik modellemesi (YEM) tekniği kullanılarak ES ile KOS ve MOS gizil değişkenlerinin öğretim üyelerinin performansı (atıf sayıları, H indeksleri, G indeksleri, i10 indeksleri, yayın sayıları ve proje sayıları) üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Araştırma bulguları sonucunda; kızıl okyanus stratejisi (KOS), mavi okyanus stratejisi (MOS) ve ES faktörünün atıf sayısı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi bulunduğu görüldü. KOS ve MOS faktörünün G indeksi üzerinde de istatistiksel olarak anlamlı etkisi tespit edildi. Ancak, ES ve KOS-MOS faktörünün proje sayısı, H indeksi ve i 10 indeksi üzerinde anlamlı etkisi olmadığı görüldü. Yol katsayılarına göre, KOS-MOS düzeyi arttıkça atıf sayısı ve G indeksinde düşüş gözlenmektedir. Ancak ES düzeyi arttıkça atıf sayısının da arttığı görülmektedir. Bu ampirik kanıtlar, hükümetleri ve politika yapıcıları, hükümetin akademik insan sermayesi (İS) üzerindeki araştırma değerlendirmelerinin istenmeyen sonuçları konusunda bilgilendirebilir. Üniversite yöneticileri, yalnızca akademik ES performansını ölçerek değil, aynı zamanda akademisyenlerin genel refahını geliştirmek, desteklemek ve sürdürmek için yeni stratejik yönetim metotları ile yönetim sistemlerinin tasarımını ve eğitim, destek ve finansal kaynaklar sağlayarak İS geliştirebilirler. KOS-MOS ve ES ile ilgili önceki çalışmaların aksine, bu makale mavi okyanus stratejisi ve entelektüel sermaye ile rekabet avantajının ele alındığı akademik performansla ilişkilendirmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışma alan yazında bir ilk olup, üniversitelerdeki entelektüel sermayenin stratejik açıdan değerlendirilerek akademik performans ölçütlerine ilişkin kanıtlar sağlayarak mevcut literatüre yeni bir bakış açısı kazandırması düşünülmektedir.

Bu makalenin amacı, entelektüel sermaye (ES) ile kızıl ve mavi okyanus stratejisi (KMOS) üniversitelerdeki akademisyenlerin, akademik performans düzeyleri üzerindeki etkilerini yapısal eşitlik modellemesiyle ele alarak incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, Türkiye’de yükseköğretim sektöründeki üniversitelerde görev yapan akademisyenlerin e-mail adreslerine Google Drive üzerinden anketler gönderilmiştir. Araştırmanın evrenini oluşturan 76.616 akademisyenden örneklem sayısı basit tesadüfi yöntemle 497 kişi olarak belirlenmiştir. Bu çalışmada istatistiksel veri analizi uygulamaları IBM SPSS V22 ve R Project yazılımında bulunan Lavaan paketi ile gerçekleştirilmiştir. Yapısal eşitlik modellemesi (YEM) tekniği kullanılarak ES ile KOS ve MOS gizil değişkenlerinin öğretim üyelerinin performansı (atıf sayıları, H indeksleri, G indeksleri, i10 indeksleri, yayın sayıları ve proje sayıları) üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Araştırma bulguları sonucunda; kızıl okyanus stratejisi (KOS), mavi okyanus stratejisi (MOS) ve ES faktörünün atıf sayısı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi bulunduğu görüldü. KOS ve MOS faktörünün G indeksi üzerinde de istatistiksel olarak anlamlı etkisi tespit edildi. Ancak, ES ve KOS-MOS faktörünün proje sayısı, H indeksi ve i 10 indeksi üzerinde anlamlı etkisi olmadığı görüldü. Yol katsayılarına göre, KOS-MOS düzeyi arttıkça atıf sayısı ve G indeksinde düşüş gözlenmektedir. Ancak ES düzeyi arttıkça atıf sayısının da arttığı görülmektedir. Bu ampirik kanıtlar, hükümetleri ve politika yapıcıları, hükümetin akademik insan sermayesi (İS) üzerindeki araştırma değerlendirmelerinin istenmeyen sonuçları konusunda bilgilendirebilir. Üniversite yöneticileri, yalnızca akademik ES performansını ölçerek değil, aynı zamanda akademisyenlerin genel refahını geliştirmek, desteklemek ve sürdürmek için yeni stratejik yönetim metotları ile yönetim sistemlerinin tasarımını ve eğitim, destek ve finansal kaynaklar sağlayarak İS geliştirebilirler. KOS-MOS ve ES ile ilgili önceki çalışmaların aksine, bu makale mavi okyanus stratejisi ve entelektüel sermaye ile rekabet avantajının ele alındığı akademik performansla ilişkilendirmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışma alan yazında bir ilk olup, üniversitelerdeki entelektüel sermayenin stratejik açıdan değerlendirilerek akademik performans ölçütlerine ilişkin kanıtlar sağlayarak mevcut literatüre yeni bir bakış açısı kazandırması düşünülmektedir.