Özel Eğitim Okullarında Çalışan Görsel Sanatlar Öğretmenlerinin Öğretim Süreçlerine Yönelik Görüşleri
Özel Eğitim Okullarında Çalışan Görsel Sanatlar Öğretmenlerinin Öğretim Süreçlerine Yönelik Görüşleri
Yazar: Dilekli, Yalçın; Ünlü, Banu
Dergi: Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 9 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: Özel eğitim,görsel sanatlar dersi,öğretmen,öğretim programı

Öğrencinin bedensel, ruhsal, psikomotor gelişimini destekleyen önemli disiplinlerden bir tanesi de Görsel Sanatlar dersidir. Özellikle özel eğitime ihtiyaç duyan öğrencilerin gelişim alanları göz önüne alındığında görsel sanatlar dersinin önemi bu öğrenciler için daha da artmaktadır. Özel eğitim alanında bu dersi yürüten öğretmenlerin karşılaştıkları problemlerin ortaya konması dersin etkililiğini artıracaktır. Çünkü program öğretmenin elinde hayat bulur.  Bu sebeple araştırmanın amacı Özel Eğitim Kurumları’nda görev yapan ve yapmış olan görsel sanatlar dersini yürütmüş ve hali hazırda bu dersi yürüten öğretmenlerin, eğitilebilir zihinsel engelli öğrenciler ile çalışırken öğretim süreçlerine ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu Aksaray ilinde özel eğitim okullarında görsel sanatlar dersini yürütmüş olan ve hali hazırda bu dersi yürüten öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığı ile toplanmıştır. Görüşme formunda yarı yapılandırılmış 5 soru bulunmaktadır. Görüşmelere gönüllü olarak 17 öğretmen katılmıştır. Elde edilen veriler tema, kategori ve kodlar altında toplanarak içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre kazanım boyutunda görsel sanatlar dersinin öğrenciler için en çok psikomotor gelişime yardımcı olduğu görülmüştür. Ayrıca renklerin kavramların öğrenilmesinin günlük yaşamda güvenlik, kişisel sağlık gibi becerileri desteklediği ifade edilmiştir. Kazanımlara erişim noktasında en büyük problem farklı engel gruplarının aynı sınıfa devam etmesi olarak ifade edilmiştir. Bu sorun programın eğitim ve sınama durumlarında yaşanan problemlerin temel kaynakları arasında sık sık vurgulanmıştır. Programın eğitim durumları boyutunda ise malzeme ve atölye eksikliği, haftalık ders saati yetersizliği gibi sorunların varlığı öne çıkmaktadır. Ayrıca öğretmenlerin bir kısmı görsel sanatlar dersine dair okul yöneticilerinin olumlu tavır sergilediklerini ifade ederken bir kısmı da olumsuz tavırlar ile karşılaştıklarını belirtmişlerdir. Diğer yandan öğretmenler eğitim sürecinde veli desteğini yetersiz bulmaktadır. Programın değerlendirme boyutunda ise sınıflarda farklı engel gruplarının bir arada olmasından kaynaklanan sorunlara vurgu yapmışlardır.

Öğrencinin bedensel, ruhsal, psikomotor gelişimini destekleyen önemli disiplinlerden bir tanesi de Görsel Sanatlar dersidir. Özellikle özel eğitime ihtiyaç duyan öğrencilerin gelişim alanları göz önüne alındığında görsel sanatlar dersinin önemi bu öğrenciler için daha da artmaktadır. Özel eğitim alanında bu dersi yürüten öğretmenlerin karşılaştıkları problemlerin ortaya konması dersin etkililiğini artıracaktır. Çünkü program öğretmenin elinde hayat bulur.  Bu sebeple araştırmanın amacı Özel Eğitim Kurumları’nda görev yapan ve yapmış olan görsel sanatlar dersini yürütmüş ve hali hazırda bu dersi yürüten öğretmenlerin, eğitilebilir zihinsel engelli öğrenciler ile çalışırken öğretim süreçlerine ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu Aksaray ilinde özel eğitim okullarında görsel sanatlar dersini yürütmüş olan ve hali hazırda bu dersi yürüten öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığı ile toplanmıştır. Görüşme formunda yarı yapılandırılmış 5 soru bulunmaktadır. Görüşmelere gönüllü olarak 17 öğretmen katılmıştır. Elde edilen veriler tema, kategori ve kodlar altında toplanarak içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre kazanım boyutunda görsel sanatlar dersinin öğrenciler için en çok psikomotor gelişime yardımcı olduğu görülmüştür. Ayrıca renklerin kavramların öğrenilmesinin günlük yaşamda güvenlik, kişisel sağlık gibi becerileri desteklediği ifade edilmiştir. Kazanımlara erişim noktasında en büyük problem farklı engel gruplarının aynı sınıfa devam etmesi olarak ifade edilmiştir. Bu sorun programın eğitim ve sınama durumlarında yaşanan problemlerin temel kaynakları arasında sık sık vurgulanmıştır. Programın eğitim durumları boyutunda ise malzeme ve atölye eksikliği, haftalık ders saati yetersizliği gibi sorunların varlığı öne çıkmaktadır. Ayrıca öğretmenlerin bir kısmı görsel sanatlar dersine dair okul yöneticilerinin olumlu tavır sergilediklerini ifade ederken bir kısmı da olumsuz tavırlar ile karşılaştıklarını belirtmişlerdir. Diğer yandan öğretmenler eğitim sürecinde veli desteğini yetersiz bulmaktadır. Programın değerlendirme boyutunda ise sınıflarda farklı engel gruplarının bir arada olmasından kaynaklanan sorunlara vurgu yapmışlardır.