Küçükbaş Hayvanlarda Pire Sorunu ve Mücadele Yöntemleri Üzerine Bir Araştırma: Siirt İli Şirvan İlçesi Örneği
A Study on the Problem of Flea and Struggle Methods in Small Ruminats: The Case of Sirvan District in Siirt Province
Yazar: Taşkın, Turgay; Akgül, Gülşah; Karakaya Bilen, Ebru; Ün, Cemal; Kandemir, Çağrı
Dergi: Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 56 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Flea prevalence,sheep-goat farms,struggle methods,risk factors ; Pire görülme sıklığı,koyun-keçi işletmeleri,mücadele yöntemleri,risk faktörleri

Amaç: Siirt ili Şirvan ilçesine bağlı merkez ve çevre köylerindeki koyun ve keçi yetiştiriciliği yapan işletmelerde pirenin önemi ve mücadele yöntemleri konusunda bir durum tespiti yapmaktır.Materyal ve Metot: Araştırma materyalini, Şirvan ilçe Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü kayıtlarından gayeli örnekleme yöntemiyle seçilen 165 küçükbaş işletmesi oluşturmuştur.Bulgular: Çalışmada, pire sorununun aile tipi işletmelerde görülme oranı % 35.6 iken bu oran ticari işletmelerde % 44.4 dür. İşletme tipleri bakımından pire görülme oranları arasında belirlenen fark istatistiki olarak önemli değildir. Aile tipi işletmelerde pire görülen hayvanlarda en tipik belirti kaşıntı (% 46.6) iken, ticari işletmelerdeki hayvanlarda birden fazla belirti (% 61.1) gözlenmiştir. Pire, aile tipi işletmelerde en çok yavrularda (% 46.6) en az sağmal hayvanlarda (% 4.8) gözlenirken, ticari işletmelerde ise en çok ergin hayvanlarda (% 38.9), en az ise gebe hayvanlarda (% 5.6) saptanmıştır. Pire, aile tipi hayvancılık işletmelerinde en çok koltuk altında (% 48.6) ve kulakta (% 22.6) gözlenirken, ticari işletmelerde kulak (% 38.9) pirenin en çok görülen vücut bölgesi olmuştur. Ticari hayvancılık işletmelerinde vücudun diğer bölgelerinde pire görülme oranı ise % 22.2 dir. Pireyle mücadelede en fazla kullanılan yöntem, aile tipi işletmelerde sıvı ilaç iken (% 45.2) ticari işletmelerde toz yöntem (% 33.3) olmuştur. Aile ve ticari işletmelerde bulunan köpeklerde pire sorunu görülme oranı sırasıyla; % 47.9 ve % 33.3 dür.Sonuç: Siirt ili Şirvan ilçesinde küçükbaş hayvan yetiştiricileri açısından pire zararının önemi vurgulanarak pireden kaynaklanan hayvan ölümleri ya da oluşan ekonomik kayıpları en aza indirecek mücadele yöntemleri belirlenmelidir.

Objective: The objectives of the study was to determine the importance of flea in sheep and goat breeding enterprises of the Şirvan district of the Siirt province and to contribute struggle methods against flea.Material and Methods: The research material consisted of 165 small ruminant farms selected by the sampling method from the records of Şirvan district Directorate of Agriculture and Livestock.Results: In the study, the prevalance rate of fleas in family type enterprises was found to be 35.6%, whereas it was 44.4% in commercial enterprises. The difference between the rates of fleas in terms of farm types was statistically significant not important. The most typical symptom in animals with fleas in family type enterprises was itching (46.6%), while in commercial enterprises more than one symptom (61.1%) was observed. Fleas were the most common in young animal for the family-type farms (46.6%) and the least common in dairy animals (4.8%), whereas in the commercial enterprises the most common in adult animals (38.9%) were found to be the least in pregnant animals (5.6%). While fleas were the most common in arm-pit and in the ear (48.6%) and (22.6%), consequently in family farm type, the most common part was body area in commercial enterprises (38.9%). In commercial livestock enterprises, the rate of fleas in other parts of the body was 22.2%. The most commonly used method in the struggle method for fleas was application of liquid medicines in family type enterprises (45.2%) and powder methods (33.3%) in commercial enterprises. The prevalence of fleas for dogs in family and commercial enterprises was; 47.9% and 33.3%, respectively. The subject should not be limited to fleas, but rather to determine the incidence of tick, lice, and other external parasites, rather than their direct or indirect effects on their hosts.Conclusion: In Şirvan district of Siirt province, the importance of flea damage in terms of small ruminant breeders should be emphasized and struggle methods to minimize animal deaths or economic losses caused by fleas should be determined.