Deneysel epilepsi modelinde böbrekte bulunan aquaporin4 ve aquaporin2 kanallarının gen ekspresyonları
Deneysel epilepsi modelinde böbrekte bulunan aquaporin4 ve aquaporin2 kanallarının gen ekspresyonları
Yazar: Akyüz, Enes; Yildiz, Cagla; Akbas, Fahri
Dergi: Çağdaş Tıp Dergisi, Vol. 8 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; epilepsi,böbrek,aquaporin,pentilentetrazol

Epilepsinin temel oluşum mekanizmasında, beyinde bulunan çeşitli iyonkanallarının genlerindeki değişikliğin yer aldığı bilinmektedir. Potasyumkanallarındaki fonksiyonel değişikliklerin yanı sıra, bir su kanalı olan vehücre içi/hücre dışı suyun hareketine yön veren aquaporin4 (AQP4) kanalındakifonksiyon kaybının epilepsiye neden olabileceği gösterilmiştir. Böbrekte deeksprese olan ve toplayıcı kanalların basolateral hücre membranında bulunanAQP4 kanalları bu dokuda suyun hücre dışına çıkışını sağlamaktadır. Bunun yanısıra, AQP2’nin böbrekte en çok eksprese olan su kanalı olması ve toplayıcı tübüllerinana hücrelerinin apikal membranında suyun tübüllerden hücre içine geçişinisağlamasından dolayı epilepside araştırmaya dahil edilmiştir. Otonom sinirsisteminin de etkilendiği göz önüne alınarak; Pentilentetrazol (PTZ) kimyasalmaddesi, sıçanlarda bir aylık sürede iki günde bir 35 mg/kg intraperitonealolarak verilerek “PTZ tutuşma modeli”(kronik epilepsi) oluşturuldu. Çalışmada;dişi/erkek kontrol ve epilepsi grupları olmak üzere dört grupta Wistaralbino(250-350 gr, 28 adet(n=7)) sıçan kullanıldı. Böbrek dokularından eldeedilen mRNA, cDNA’ya çevrilerek AQP2 ve AQP4 genlerinin gerçek zamanlı PCR(qRT-PCR) yöntemiyle gen düzeyleri araştırıldı. Erkek epileptik sıçanlardayalnızca sol böbrekte bulunan AQP2 kanalı mRNA seviyesinde azalma görülürken,dişi sıçanların sol ve sağ böbreklerinde bulunan AQP2 ve AQP4 kanallarının mRNAseviyelerinde anlamlı azalma görüldü. Bu sonuçlar, epilepside beyinde merkezirol üstlenen AQP4 ve AQP2 kanallarının böbrekteki fonksiyonun dişi veerkeklerde farklılık gösterebileceğini ve bu kanalların daha detaylı olarakaraştırılmasını öne çıkardı. Bu kanalların detaylı çalışılması, epilepsiyeeşlik edebilecek böbrek hastalıklarında hedef olarak belirlenebilmesine vemekanizmanın aydınlatılmasına yardımcı olacaktır.

Epilepsinin temel oluşum mekanizmasında, beyinde bulunan çeşitli iyonkanallarının genlerindeki değişikliğin yer aldığı bilinmektedir. Potasyumkanallarındaki fonksiyonel değişikliklerin yanı sıra, bir su kanalı olan vehücre içi/hücre dışı suyun hareketine yön veren aquaporin4 (AQP4) kanalındakifonksiyon kaybının epilepsiye neden olabileceği gösterilmiştir. Böbrekte deeksprese olan ve toplayıcı kanalların basolateral hücre membranında bulunanAQP4 kanalları bu dokuda suyun hücre dışına çıkışını sağlamaktadır. Bunun yanısıra, AQP2’nin böbrekte en çok eksprese olan su kanalı olması ve toplayıcı tübüllerinana hücrelerinin apikal membranında suyun tübüllerden hücre içine geçişinisağlamasından dolayı epilepside araştırmaya dahil edilmiştir. Otonom sinirsisteminin de etkilendiği göz önüne alınarak; Pentilentetrazol (PTZ) kimyasalmaddesi, sıçanlarda bir aylık sürede iki günde bir 35 mg/kg intraperitonealolarak verilerek “PTZ tutuşma modeli”(kronik epilepsi) oluşturuldu. Çalışmada;dişi/erkek kontrol ve epilepsi grupları olmak üzere dört grupta Wistaralbino(250-350 gr, 28 adet(n=7)) sıçan kullanıldı. Böbrek dokularından eldeedilen mRNA, cDNA’ya çevrilerek AQP2 ve AQP4 genlerinin gerçek zamanlı PCR(qRT-PCR) yöntemiyle gen düzeyleri araştırıldı. Erkek epileptik sıçanlardayalnızca sol böbrekte bulunan AQP2 kanalı mRNA seviyesinde azalma görülürken,dişi sıçanların sol ve sağ böbreklerinde bulunan AQP2 ve AQP4 kanallarının mRNAseviyelerinde anlamlı azalma görüldü. Bu sonuçlar, epilepside beyinde merkezirol üstlenen AQP4 ve AQP2 kanallarının böbrekteki fonksiyonun dişi veerkeklerde farklılık gösterebileceğini ve bu kanalların daha detaylı olarakaraştırılmasını öne çıkardı. Bu kanalların detaylı çalışılması, epilepsiyeeşlik edebilecek böbrek hastalıklarında hedef olarak belirlenebilmesine vemekanizmanın aydınlatılmasına yardımcı olacaktır.