ÇKKV Yöntemleri için Yenilikçi Açık Kaynak Bir Araç: Kritik Seçim'in Mimarisi ve Özellikleri
An Innovative Open-Source Tool for MCDM Methods: The Architecture and Features of Kritik Seçim
Yazar: Turgut, Atilla Hasan; Atan, Murat
Dergi: Bilişim Teknolojileri Dergisi, Vol. 18 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Information Systems Development Methodologies and Practice ; Bilgi Sistemleri Geliştirme Metodolojileri ve Uygulamaları ; Decision Support and Group Support Systems ; Karar Desteği ve Grup Destek Sistemleri ; Algorithms and Calculation Theory ; Algoritmalar ve Hesaplama Kuramı ; multi-criteria decision-making,web-based software,open source,flexible and extensible software ; çok kriterli karar verme,web tabanlı yazılım,açık kaynak kod,esnek ve genişletilebilir yazılım

Mevcut araçların yöntem çeşitliliği, kullanıcı erişilebilirliği, hesaplama algoritmalarındaki şeffaflık ve genişletilebilirlik açısından genellikle yetersiz kaldığı günümüzde çok kriterli karar verme (ÇKKV) alanında, akademik ve profesyonel uygulamalar için güçlü, esnek ve erişilebilir yazılım araçlarına duyulan ihtiyaç giderek artmaktadır. ÇKKV problemlerine yönelik mevcut çözümler ve yazılımlarda karşılaşılan sınırlamaları gidermek amacıyla otuz farklı sıralama ve on farklı ağırlıklandırma yöntemini bir araya getiren Kritik Seçim geliştirilmiştir. Farklı sıralama ve ağırlıklandırma yöntemlerinin kolayca seçilip karşılaştırılmasına olanak tanıyan yazılım, açık kaynak temelli geliştirilmiştir.  Geleneksel araçların dahili kütüphanelerine dayalı katı yapısının aksine Kritik Seçim, karar matrislerinin esnek bir şekilde tanımlanmasını sağlayarak özel algoritmaları entegre edilmesine olanak tanıyan genişletilebilme imkanını sunmaktadır. Kritik Seçim’in tasarımı, akademik ihtiyaçlar ve iş dünyasına yönelik uygulamalar göz önünde bulundurularak farklı gereksinimlere bir arada çözüm oluşturacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Farklı dillere uyarlanabilen kullanıcı dostu web tabanlı yapısı, karar vericilerin İnternet üzerinden zaman ve mekandan bağımsız bir şekilde çalışmalarına imkan tanımaktadır. Farklı yöntemlerin karşılaştırılmasına olanak tanıyarak daha etkili bir analiz için grafiksel görselleştirme araçları da sunmaktadır. Geliştirilen yazılım, akademik araştırmaların gerektirdiği dikkatli ve detaylı çalışma yöntemini pratikteki kullanılabilirlik ihtiyacı ile birleştirerek, ÇKKV araçları için yeni bir yaklaşım sunmaktadır. Bu araştırma, Kritik Seçim’in yapısını, işleyiş biçimini ve özelliklerini tanıtarak disiplinler arası karar alma süreçlerini iyileştirme potansiyelini göstermektedir.

The increasing need for robust, flexible, and accessible software tools for academic and professional applications in the field of multi-criteria decision-making (MCDM) arises from the limitations of current tools in terms of method diversity, user accessibility, transparency in computational algorithms, and extensibility. To address these limitations, Kritik Seçim has been developed, integrating thirty ranking and ten weighting methods to provide a comprehensive solution for MCDM problems. Built as an open-source platform, the software allows for the easy selection and comparison of different ranking and weighting methods. Unlike traditional tools with rigid structures reliant on internal libraries, Kritik Seçim offers extensibility by enabling flexible definitions of decision matrices and integration of custom algorithms. Designed to address both academic and business needs, Kritik Seçim provides a web-based, user-friendly interface adaptable to multiple languages, allowing decision-makers to work independently of time and location via the Internet. It also incorporates graphical visualization tools to facilitate more effective analyses through method comparisons. By combining the detailed approach required for academic research with practical usability, Kritik Seçim introduces a novel approach to MCDM tools. This study presents the structure, operation, and features of Kritik Seçim, highlighting its potential to enhance interdisciplinary decision-making processes.