Bakteriyel Meyve Lekesi Etmeni Acidovorax citrulli’ye Karşı Dayanıklılık Kaynaklarının Belirlenmesi
Identification of Sources of Resistance to Bacterial Fruit Stain Agent Acidovorax citrulli
Yazar: Temel, Işıl; Dönmez, Mesude Figen
Dergi: Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Agricultural, Veterinary and Food Sciences ; Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri ; Kabakgiller,kavun,dayanıklılık ; Cucurbitaceae,Acidovorax citrulli,melon,resistance

Acidovorax citrulli’nin neden olduğu bakteriyel meyve lekesi, kabakgil bitkilerinin üretimini tehdit eden son derece tahripkâr bir hastalıktır. Hastalığın mücadelesinde en etkili yöntemlerden birisi patojene karşı dayanıklı bitki kullanımıdır. Ancak şimdiye kadar, bakteriyel meyve lekesi hastalığına karşı dayanıklı hiçbir kabakgil çeşidi geliştirilememiştir. Bu çalışmada, 10 ticari kavun çeşidi ve 28 kabakgil genotipi A. citrulli’ye karşı dayanıklılık kaynaklarının belirlenmesi amacıyla hem tohum hem de fide döneminde test edilmiştir. Çalışma tesadüf parselleri deneme desenine göre planlanmış ve her saksıda 1 bitki olacak şekilde üç tekerrürlü olarak kurulmuştur. Dayanıklılık reaksiyonu test edilen bitkiler arasında ticari Altınbaş kavun çeşidi ve Gönen kavun genotipi tohum inokulasyon testi sonucunda hastalığa karşı dayanıklı bulunurken, fide inokulasyon testinde yüksek derece hassas olarak belirlenmiştir. Çorum 10 Dilim kavun genotipinin ise fide döneminde yapılan inokulasyonda en düşük hastalık şiddeti (%22.22) değerine sahip kabakgil bitkisi olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada değerlendirilen bitkilerin, farklı büyüme dönemlerinde hastalığa karşı dayanıklılık reaksiyonlarının değiştiği belirlenmiştir. Elde edilen veriler test edilen kabakgil genotipleri arasında hem tohum hem de fide inokulasyonu sonucunda hastalığa karşı dayanıklılık potansiyeline sahip bitkiler olduğunu göstermektedir.

Bacterial fruit spot caused by Acidovorax citrulli is an extremely destructive disease that threatens the production of cucurbit plants. One of the most effective methods in the control of the disease is the use of plants resistant to pathogens. However, no cucurbit cultivars resistant to bacterial fruit spot disease have been developed so far. In this study, 10 commercial melon cultivars and 28 cucurbit genotypes were tested in both seed and seedling stages to determine the sources of resistance to A. citrulli. The study was planned according to completely randomized design (CRD) and was established as three replications with 1 plant in each pot. Among the plants tested for resistance reaction, commercial Altınbaş melon cultivar and Gönen melon genotype were found to be resistant to disease as a result of seed inoculation test, while they were determined as highly sensitive in seedling inoculation test.was determined that the Çorum 10 Dilim melon genotype was the cucurbit plant with the lowest disease severity (22.22%) in the seedling period inoculation. It was determined that the plants evaluated in the study changed their resistance reactions against the disease in different growth periods. The data obtained show that among the tested cucurbit genotypes, there are plants with the potential for disease resistance as a result of both seed and seedling inoculation.