Bitlis’teki Tüketicilerin Gıda Güvenliği ve Gıda Hijyeni Konusundaki Bilgi ve Tutumları
Bitlis’teki Tüketicilerin Gıda Güvenliği ve Gıda Hijyeni Konusundaki Bilgi ve Tutumları
Yazar: Oğur, Seda
Dergi: Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 9 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: gıda güvenliği,gıda hijyeni,tüketici,bilgi,tutum

Bu araştırmada,Bitlis il merkezinde ikamet eden tüketicilerin gıda güvenliği ve gıda hijyenikonusundaki bilgi ve tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. 2015yılının Şubat ayında yürütülen araştırmada, gelişigüzel örnekleme yöntemiyleseçilen 405 katılımcının yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve meslek bilgileri ilegıda güvenliği ve gıda hijyeni ile ilgili ürünü satın almadan tüketinceye kadardikkate almaları gereken 40 ifadeden oluşan bir anket formu uygulanmıştır. Eldeedilen veriler IBM SPSS 20® programında sıklık, bağımsız T-testi ve PearsonKi-kare (χ2) testleriyle değerlendirilmiştir.Ankete katılan tüketicilerin yaş ortalamalarının 30.62±9.45, %53.6’sının kadın,%46.4’ünün erkek, %67.4’ünün üniversite mezunu, %32.3’ünün büro memuru ve %16.3’ününev hanımı olduğu belirlenmiştir. Tüketicilerin %84’ü gıda ürünlerini satınalırken son kullanma tarihlerine dikkat ettiğini, %87.2’si ambalajsız gıdaürünü alırken tazeliğine, temizliğine dikkat ettiğini, %90.1’i sebze vemeyveleri temiz ve bol su ile yıkadığını, %49.9’u markalı ürünlerin her zamankaliteli ve güvenilir olduğuna kısmen katıldığını, %69.6’sı yemekleripişirirken ya da tekrar ısıtırken uygun sıcaklıkta olduğunu anlamak içintermometre kullanmadığını, %45.7’si reklamların ürün hakkında gerekli bilgileriverdiğine katılmadığını ifade etmiştir. Tüketicilerin cinsiyetleri ile gıdayıhijyenik şartlarda hazırlama ve saklama konusundaki tutumlarını belirleyenifadelere (14.-26. ifadeler) verdikleri yanıtlar arasındaki farkın ve eğitimdüzeyleri ve meslekleri ile “Satın aldığım gıda ürünlerinin etiket bilgileriniokurum.” ve “Yiyeceklerin protein ve vitamin içeriklerini bilirim,bilmediklerimi öğrenmeye gayret ederim.” ifadelerine verdikleri yanıtlararasındaki farkın anlamlı (P<0.05) olduğu bulunmuştur. Gıda güvenliği ve gıda hijyeniile ilgili olarak en önemli olduğunu düşündüğümüz bilgiler ve uygulamalarkonusunda; katılımcıların doğru bilgi veya doğru alışkanlık sahibi olmaları ileeğitim seviyesi arasındaki ilişkinin beklenildiği şekilde anlamlı olmadığıgözlemlenmiştir.

Bu araştırmada,Bitlis il merkezinde ikamet eden tüketicilerin gıda güvenliği ve gıda hijyenikonusundaki bilgi ve tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. 2015yılının Şubat ayında yürütülen araştırmada, gelişigüzel örnekleme yöntemiyleseçilen 405 katılımcının yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve meslek bilgileri ilegıda güvenliği ve gıda hijyeni ile ilgili ürünü satın almadan tüketinceye kadardikkate almaları gereken 40 ifadeden oluşan bir anket formu uygulanmıştır. Eldeedilen veriler IBM SPSS 20® programında sıklık, bağımsız T-testi ve PearsonKi-kare (χ2) testleriyle değerlendirilmiştir.Ankete katılan tüketicilerin yaş ortalamalarının 30.62±9.45, %53.6’sının kadın,%46.4’ünün erkek, %67.4’ünün üniversite mezunu, %32.3’ünün büro memuru ve %16.3’ününev hanımı olduğu belirlenmiştir. Tüketicilerin %84’ü gıda ürünlerini satınalırken son kullanma tarihlerine dikkat ettiğini, %87.2’si ambalajsız gıdaürünü alırken tazeliğine, temizliğine dikkat ettiğini, %90.1’i sebze vemeyveleri temiz ve bol su ile yıkadığını, %49.9’u markalı ürünlerin her zamankaliteli ve güvenilir olduğuna kısmen katıldığını, %69.6’sı yemekleripişirirken ya da tekrar ısıtırken uygun sıcaklıkta olduğunu anlamak içintermometre kullanmadığını, %45.7’si reklamların ürün hakkında gerekli bilgileriverdiğine katılmadığını ifade etmiştir. Tüketicilerin cinsiyetleri ile gıdayıhijyenik şartlarda hazırlama ve saklama konusundaki tutumlarını belirleyenifadelere (14.-26. ifadeler) verdikleri yanıtlar arasındaki farkın ve eğitimdüzeyleri ve meslekleri ile “Satın aldığım gıda ürünlerinin etiket bilgileriniokurum.” ve “Yiyeceklerin protein ve vitamin içeriklerini bilirim,bilmediklerimi öğrenmeye gayret ederim.” ifadelerine verdikleri yanıtlararasındaki farkın anlamlı (P<0.05) olduğu bulunmuştur. Gıda güvenliği ve gıda hijyeniile ilgili olarak en önemli olduğunu düşündüğümüz bilgiler ve uygulamalarkonusunda; katılımcıların doğru bilgi veya doğru alışkanlık sahibi olmaları ileeğitim seviyesi arasındaki ilişkinin beklenildiği şekilde anlamlı olmadığıgözlemlenmiştir.