Yükseköğretim Dönüşümünün Eşiğinde Türkiye’de Öğretmen Yetiştirme Sorunları: Bir Model Önerisi
Yükseköğretim Dönüşümünün Eşiğinde Türkiye’de Öğretmen Yetiştirme Sorunları: Bir Model Önerisi
Yazar: Şendağ, Serkan; Gedik, Nuray
Dergi: Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, Vol. 5 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: teacher education; educational transformation, teacher training model ; öğretmen eğitimi; eğitsel dönüşüm; öğretmen yetiştirme modeli

Günümüzde yükseköğretimde köklü dönüşümü gerekli kılan pek çok faktörden söz edilmektedir. Bunların başında değişen öğrenci profilleri ve iş dünyasının gereksinimleri doğrultusunda şekillenen yeni profesyonelleşme ve mesleki uzmanlaşma anlayışı gelmektedir. Bu anlayış 21. yüzyıl becerileri olarak adlandırılan eleştirel düşünme, problem çözme, işbirliğine dayalı çalışma, etkili iletişim kurma, yaratıcı ve yenilikçi düşünme gibi becerilerle birlikte belirli bir alana yönelik temel bilgilerin aktarılmasının ötesinde bir profesyonelleşmeyi yansıtmaktadır. Bununla birlikte esas amacı bilimsel bilgi üretmek ve bilim eğitimi vermek olan üniversitelerin bir mesleğin nasıl icra edileceğine ilişkin yetiştirme adı verilen eğitime yönelmedeki yetersizliği mezunların gerçek iş yaşamındaki koşullara hazır olamamalarına neden olmuştur. Sonuç olarak Kitlesel Açık Çevrimiçi Dersler gibi farklı arayışların ortaya çıkması bu sorunların bir sonucu olarak değerlendirilmektedir. Bu değişim rüzgârının öğretmenlik mesleği eğitimine yönelik mevcut anlayışı da etkilemesi kaçınılmazdır. Bu nedenle Türkiye’de öğretmen yetiştirmede geçmişten miras kalan sorunlarla birlikte kuramsal bilgi ağırlıklı eğitim, öğrenci sayısındaki artış ve buna bağlı öğretim elemanı yetersizlikleri, öğretim elemanı profilleri, mezunların istihdam sorunları, öğretmenlik mesleğine yönelik algı gibi konular mevcut öğretmen yetiştirme anlayışında köklü değişiklikler yapılmasını gerekli kılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, yükseköğretimde dönüşümü ivmelendiren etmenlerle birlikte Türkiye’de öğretmen yetiştirmenin sorunlarını mevcut alanyazın ışığında tartışarak çözüm olarak taslak bir öğretmen yetiştirme modeli önermek ve modeli paydaşların tartışmasına sunmaktır.

In today’s society, a number of factors have emerged requiring radical transformations in higher education. Foremost among these factors are the changing profiles of students and growing demands of the business world on the changing nature of professionalization and expertise. This reflects a further training need beyond gaining basic knowledge and skills, but rather integrating 21st century skills of critical thinking, problem solving, collaboration, communication, creativity, decision making, innovative thinking and as such. As the places for creating scientific knowledge, universities fail to sustain effective training approaches that fulfill their graduates’ needs to be ready for real world jobs. Consequently, seeks for alternative approaches together with technological advances reveal new ways to fulfill these needs such as Massive Open Online Courses. Inevitably, teacher education programs are to be affected by these pressures as well. The literature highlights the unsolved problems of the Turkish teacher education programs such as programs heavily based on theoretical information, increasing numbers of students and inadequate numbers of teacher educators, roles and profiles of teacher educators, teacher employment, and public perception of the teaching profession. Considering the existent problems with the past problems of teacher education, this study aimed to discuss the teacher training problems of Turkey in the light of transformation demands and offer a draft model for teacher training system