Cumhuriyet Döneminde Unutulmuş Bir Tarihi Roman: Hakanlar Hakanı Cengiz
A Forgotten Historical Novel of the Republican Era: The Khan of Khans, Genghis
Yazar: Kılıç, Hatice
Dergi: Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 11 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; Roman,tarihî roman,Ragıp Şevki Yeşim. ; Novel,historical novel,Ragıp Şevki Yeşim.

Cumhuriyet döneminde tarih konusunu işleyen romanların sayısında hızlı bir artış dikkat çeker. Tarihin şanlı devrelerine giderek hem millî uyanışı gerçekleştirmek hem de topluma kurtuluş çareleri sunmak amacıyla tarihî olaylar veya tarihî kahramanlar romanların konusu olur. Turhan Tan, Abdullah Ziya Kozanoğlu, Ragıp Şevki Yeşim, erken Cumhuriyet döneminde (1923-1938) tarihi roman türünde eser veren sanatçılardır. Bu sanatçılar içerisinde Ragıp Şevki Yeşim’in İçimizden Biri (1936), Dişi Örümcek (1937), Efeler (1938) adlı eserleri tarihi roman olarak bilinmektedir. Bu çalışma, Ragıp Şevki Yeşim’in Çocuk dergisinde tefrika edilen Hakanlar Hakanı Cengiz adlı romanı üzerinedir. Eser, Çocuk dergisinin 67 ila 90. sayılarında, 31.12.1937-10.06.1938 tarih aralığında tefrika edilmiştir. İncelemede, adından da anlaşılacağı üzere tarihî bir roman olan bu eserin edebiyat araştırmacılarına tanıtılması amaçlanmıştır. Bu amaçla öncelikle tarih-edebiyat ilişkisi üzerinde durulmuş, tarihî roman kavramı ve örnekleri hakkında bilgiler verildikten sonra yazar tanıtılmıştır. Bulgular bölümü, Ragıp Şevki Yeşim’in Hakanlar Hakanı Cengiz romanı üzerine değerlendirmelerden oluşmaktadır. Çin ordularını bozguna uğratan Cengiz Han’ı, Türklük bilincine gönderme yaparak ve resmi tarih tezine uygun bir bakış açısıyla anlatan roman, klasik metin incelemesi yöntemi ile (olay, zaman, mekân, anlatıcı ve bakış açısı, kişiler) ele alındı.

During the Republican era, there was a noticeable rapid increase in the number of novels addressing historical subjects. Historical events or heroes became the subjects of these novels with the aim of both achieving national awakening by revisiting the glorious periods of history and offering solutions for the nation's salvation. Turhan Tan, Abdullah Ziya Kozanoğlu, and Ragıp Şevki Yeşim are artists who produced works in the historical novel genre during the early Republican period (1923-1938). Among these artists, Ragıp Şevki Yeşim's works titled One of Us (1936), The Female Spider (1937), and The Heroes (1938) are known as historical novels. This study focuses on Ragıp Şevki Yeşim's novel The Khan of Khans, Genghis, which was serialized in the magazine Çocuk. The work was published in issues 67 to 90 of Çocuk magazine between December 31, 1937, and June 10, 1938. The aim of this analysis is to introduce this historical novel to literary researchers. For this purpose, the relationship between history and literature is emphasized; after providing information about the concept of the historical novel and its examples, the author is introduced. The findings section consists of evaluations of Ragıp Şevki Yeşim's novel The Khan of Khans, Genghis. The novel, which narrates Genghis Khan defeating the Chinese armies by referencing Turkish identity consciousness and from a perspective aligned with the official historical thesis, was analyzed using the classical text analysis method (event, time, place, narrator and point of view, characters).