YAŞ GRUPLARI İLE KAFATASI VARYASYONLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ
YAŞ GRUPLARI İLE KAFATASI VARYASYONLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ
Yazar: Alkan, Yarenkür
Dergi: Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 11 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: yaş,kafatası varyasyonları,Van Kalesi Höyüğü,Karagündüz,Kureyşler

Toplumlar arasındaki biyolojik uzaklık analizleri, kafa veyadişten gelen varyasyonlar kullanılarak yapılır. Dişvaryasyonlarının aksine kafatası varyasyonlarının cinsiyet ve yaşla ilişkisi herzaman tartışma konusu olmuştur. İleri yaşlarda bölgesel kemik büyümesinin sebepolduğu varyasyonlara doğru bir eğilim gözlenirken, daha genç yaşlarda bölgeselkemik yetersizliğinin sebep olduğu varyasyonlara doğru bir eğilimin olduğubilinmektedir. Bu sebeple biyolojik uzaklık çalışmalarındahangi yaş gruplarının dahil edilmesi gerektiği konusunda kesin bir bilgi mevcutdeğildir. Bu çalışmada amacımız dört farklı toplumun verileri incelenerekkafatası varyasyonları ve yaş grupları arasında bir ilişki olup olmadığınıanlamaya çalışmaktır. Çalışma kapsamında Van Kalesi Höyüğü/İslami, Van KalesiHöyüğü/Hıristiyan, Karagündüz ve Kureyşler toplumlarına ait toplam 297 bireyde29 varyasyona bakılmıştır. 40 yaş altı ve üstü olarak ayrılan bireyler ikigruplar toplanmış kafatası varyasyonları ile yaş grupları arasındaki ilişkiSPSS 23 programında X² testi ile araştırılmıştır. Analiz sonucunda her toplumiçin farklı varyasyonlar anlamlı sonuçlar vermiştir. Bu durum yaşınvaryasyonların görünümünde önemli bir faktör olmadığı fikrini desteklemektedir. Ayrıca eski topluluklarçalışılırken 60 yaş üstü bireylere az rastlanması ve yaş tahmininin cinsiyettahmini kadar kesinlik içermemesi biyolojik uzaklık çalışmalarında yaşınetkisini azaltmaktadır. Dolayısıyla iskelet serileri üzerinde biyolojik uzaklıkçalışması yapılacaksa yaş etkisi öncelikle örneklem içerisinde istatistikselolarak değerlendirilmelidir.

Toplumlar arasındaki biyolojik uzaklık analizleri, kafa veyadişten gelen varyasyonlar kullanılarak yapılır. Dişvaryasyonlarının aksine kafatası varyasyonlarının cinsiyet ve yaşla ilişkisi herzaman tartışma konusu olmuştur. İleri yaşlarda bölgesel kemik büyümesinin sebepolduğu varyasyonlara doğru bir eğilim gözlenirken, daha genç yaşlarda bölgeselkemik yetersizliğinin sebep olduğu varyasyonlara doğru bir eğilimin olduğubilinmektedir. Bu sebeple biyolojik uzaklık çalışmalarındahangi yaş gruplarının dahil edilmesi gerektiği konusunda kesin bir bilgi mevcutdeğildir. Bu çalışmada amacımız dört farklı toplumun verileri incelenerekkafatası varyasyonları ve yaş grupları arasında bir ilişki olup olmadığınıanlamaya çalışmaktır. Çalışma kapsamında Van Kalesi Höyüğü/İslami, Van KalesiHöyüğü/Hıristiyan, Karagündüz ve Kureyşler toplumlarına ait toplam 297 bireyde29 varyasyona bakılmıştır. 40 yaş altı ve üstü olarak ayrılan bireyler ikigruplar toplanmış kafatası varyasyonları ile yaş grupları arasındaki ilişkiSPSS 23 programında X² testi ile araştırılmıştır. Analiz sonucunda her toplumiçin farklı varyasyonlar anlamlı sonuçlar vermiştir. Bu durum yaşınvaryasyonların görünümünde önemli bir faktör olmadığı fikrini desteklemektedir. Ayrıca eski topluluklarçalışılırken 60 yaş üstü bireylere az rastlanması ve yaş tahmininin cinsiyettahmini kadar kesinlik içermemesi biyolojik uzaklık çalışmalarında yaşınetkisini azaltmaktadır. Dolayısıyla iskelet serileri üzerinde biyolojik uzaklıkçalışması yapılacaksa yaş etkisi öncelikle örneklem içerisinde istatistikselolarak değerlendirilmelidir.