Sera Beyazsineği (Trialeurades vaporariorum, Westwood) Üzerinde Acetamiprid Etken Maddeli Bazı Preparatların Etkisi
Effects of some preparations with acetamiprid active ingredent  on greenhouse whitefly (Trialeurades vaporariorum, Westwood)
Yazar: Dursun, Oktay; Kosovaeri, Mert; Kaban, Özgür; Dinçay, Orhan; Kavak, Hatice
Dergi: Türkiye Entomoloji Bülteni, Vol. 3 No. 2, 2013
Anahtar kelimeler: Greenhouse whitefly, acetamiprid, Trialeurades vaporariorum, efficacy ; Sera beyazsineği, acetamiprid, Trialeurades vaporariorum, etki

Sera beyazsineği (Trialeurades vaporariorum, Westwood) seralarda yetiştirilen birçok bitkide zarar yapmakla birlikte özellikle örtüaltı sebze yetiştiriciliğinde ana zararlı konumundadır. Zararlıyla mücadelede kimyasal mücadele ilk sırada yer almaktadır. Bu çalışma sera beyazsineğinin gerek orijinal gerekse emsal olarak seçilen preparatlar kullanılarak, acetamiprid etken maddesinin etkisinin devam edip etmediği hakkında bir fikir sahibi olunabilmesi amacıyla 2012 yılında 2 farklı serada eş zamanlı olarak yürütülmüştür.  Bu amaçla denemelerde acetamiprid etken maddeli hem orijinal preparat (Mospilan, Sumitomo Chemical) hem de emsal preparat (Caniplan, Cansa Kimya) seçilerek Karahasan mahallesi, Kınık, Antalya’da sera koşullarında aşılı Azra F1 domates çeşidi üzerinde sera beyazsineğine karşı denenmiştir. Uygulamalar domates bitkileri üzerine spray ile püskürtme şeklinde gerçekleştirilmiştir. Uygulamalardan 6,10 ve 17 gün sonra larvaların, 1 ve 3 gün sonra ise erginlerin canlı ve ölü bireyleri sayılmıştır. 1. Deneme sonucunda Mospilan’ın larvalar üzerinde sırasıyla %92,89, %94,99 ve %82,80 etkide, erginler üzerinde ise %92,17 ve %94,29 etkide olduğu saptanmıştır. Caniplan’ın larvalar üzerinde %93,43, %94,15 ve %82,57 etkide, erginler üzerinde %92,06 ve %94,37 etkide olduğu saptanmıştır. 2. Deneme sonucunda ise Mospilan’ın larvalar üzerinde sırasıyla %93,27, %95,63 ve %81,56 etkide, erginler üzerinde ise %94,07 ve %94,29 etkide olduğu saptanmıştır. Caniplan’ın larvalar üzerinde %93,24, %94,24 ve %82,40 etkide, erginler üzerinde %92,52 ve %94,10 etkide olduğu saptanmıştır.Sonuç olarak acetamiprid etken maddesinin domateste sera beyazsineğinin kontrolünde ruhsatlı bir etken madde olarak etkisinin devam ettiği saptanmıştır. Ancak 2012 yılı itibari ile pek çok etken maddenin yasaklanması nedeniyle son derece az sayıda kalan sera beyazsineğine etkili etken maddelerin sık ve mükerrer kullanılmasıyla bağışıklık sorunuyla karşı karşıya kalmaması ve böylesi önemli bir zararlıya karşı mücadelede kullanılan etken maddelerin azalmasını engellemek için sera beyazsineğine ruhsatlı etken maddelerin dönüşümlü olarak kullanılmasının önemi ve gereği ortadadır.

Greenhouse whitefly (Trialeurades vaporariorum, Westwood) damage to many crops in greenhouses and it is the main pest on greenhouse vegetable cultivation. Chemical control is the first  solution for the control of whitefly. This study was carried out  in two different greenhouses at the same time in 2012  to see if the effect of  acetamiprid continues or not by using some original or equivalent preparats. For this purpose; both the original preparats (Mospilan, Sumitomo Chemical)  and the equivelant ones (Caniplan, Cansa Kimya) were applied  to the Azra F1 tomato  variety against greenhouse whitefly in greenhouse in Kınık (Antalya). Applications were by spraying onto the plants. After 6, 10 and 17 days, alive and dead larvaes were counted whereas alive and dead adults were counted after 1 and 3 days.  In the end of the experiment Mospilan’s effect on the larvae was respectively, 92.89%, 94.99% and 82.80%,  and the effect on adults respectively 94.29%, and 92.17%. Caniplan's effect on the larvae was respectively 93.43%, 94.15% and 82.57% and effect on adults was 94.37%, and 92.06%. As a result, acetamiprid is still effective on the control of greenhouse whitefly. By the year 2012 due to the prohibition of the many active ingredient there is a small amount of highly effective ingredient against  greenhouse whitefly. The frequently and repeated use of the remaining effective active ingredients lead to  the problem of resistance and reduction of the active ingredients used against important pest as greenhouse whitefly.  It is important and necessary to use  licensed active ingredients as an alternative  to go over resistance problem.