Liken takviyeli, soya fasulyesi yağı esaslı kaplamaların geliştirilmesi ve tekstil uygulamaları
Improvement of lichen reinforced soybean oil based coatings and their applications on textile
Yazar: Koçak, Emine Dilara; Yıldız, Zehra; Yumuşak, Görkem
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 14 No. 3, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Biyo-esaslı oligomer,Liken,Pamuk kumaş,UV-kürleme,Yüzey modifikasyonu ; Bio-based oligomer,Lichen,Cotton fabric,UV-curing,Surface modification

Bu çalışmada soya fasulyesi yağı esaslı, UV ışınları ile kürlenebilen bir oligomer sentezlenmiş ve bu oligomer liken partikülleri ile takviye edilerek kaplama formülasyonları hazırlanmıştır. Geliştirilen kaplama formülasyonları pamuk kumaşlar üzerine çevre dostu bir kaplama malzemesi olarak uygulanmış ve çevre dostu bir yöntemle (UV ışınları ile) kürlenmiştir. Liken partikülleri, kaplama malzemesi ile pamuk kumaş arasında bağlanma mekanizmasını geliştirmek ve sonucunda mekanik özellikleri iyileştirmek amacı ile kullanılmıştır. Liken ve oligomer arasındaki uyumu arttırmak için liken partiküllerinin yüzeyi çevre dostu iki yöntem ile (enzimatik ve UV ışınları) modifiye edilmiştir. Sentezlenen biyo-esaslı oligomer Fourier dönüşümlü kızılötesi (FTIR) ve proton nükleer manyetik rezonans (1H NMR) spektroskopileri, modifiye edilen liken partikülleri ise X-ışını kırınım difraktometresi (XRD) ile karakterize edilmiştir. Biyo-esaslı kaplama formülasyonları ile kaplanan pamuk kumaşlar ışık mikroskobu ile incelenmiş, mekanik özelliklerini tespit etmek amacı ile mukavemet ve sürtünme dayanımı testleri gerçekleştirilmiştir. Tüm bulgular değerlendirildiğinde biyo-esaslı kaplama malzemesi ile kaplanan pamuk kumaşların, geleneksel petrokimyasal kaplı dış mekân tekstillerine (tente, branda vb.) çevre dostu malzeme ve yöntemle üretilen bir alternatif olarak kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

In this study, a soybean oil-based, UV-curable oligomer was synthesized and then included in coating formulations together with lichen particles. The prepared coating formulations were applied on cotton fabrics as an environmentally friendly coating material and cured by a green process (UV-curing). The lichen particles were employed in order to enhance the bonding mechanism between the cotton fabric and coating material by improving the overall mechanical properties as well. For a better compatibility between the lichen particles and oligomer, the lichen surfaces were modified by two different green process (enzyme and UV-light). The synthesized oligomer was characterized by Fourier transform infrared (FTIR) and proton nuclear magnetic resonance (1H NMR) spectroscopies, respectively. The surface modified lichen particles were characterized by X-ray diffraction (XRD) analysis. After the application of bio-based coating formulations, the coated UV-cured fabrics were characterized in terms of surface characteristics and mechanical properties by using light microscopy, tensile, and abrasion resistance testing. According to the overall results, the coated and UV-cured cotton fabrics can be used as an environmentally friendly alternative in terms of coating material and technique, to the conventional petrochemical-coated outdoor textiles (tarpaulin, tent fabric etc.).