Sınıf Öğretmenlerinin Yaşadıkları Örgütsel Stres Kaynakları
Organizational Stress Sources of Classroom Teachers
Yazar: Aslan, Mahire; Ağıroğlu Bakır, Aslı
Dergi: Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, Vol. 7 No. 4, 2018
Anahtar kelimeler: Öğretmen,sınıf öğretmeni,okul,stres,örgütsel stres ; Teacher,classroom teacher,school,stress,organizational stress

Yaşadığımız yüzyılın hızlı, rekabetçi, teknolojik ve bilimsel gelişmelerle iç içe geçmiş olan yaşam tarzı, birçok kolaylığının yanı sıra yeni problemleri de beraberinde getirmiştir. Bu problemlerden biri ‘stres’tir. Sınıf öğretmenlerinin yaşadıkları örgütsel stres kaynaklarını belirlemeyi amaçlayan bu araştırmada, örgütsel stresin geneli ve boyutları ile öğretmenlerin kişisel değişkenleri arasındaki istatistiksel ilişkiler irdelenerek anlamlı sonuçlara ulaşılması hedeflenmiştir. Araştırmada, genel tarama modeline dayalı betimsel yöntem kullanılmıştır. Öğretmenlerin örgütsel stres kaynaklarını belirlemek amacıyla Aslan (1995) tarafından geliştirilen ölçme aracı kullanılmıştır. Her bir madde katılımcılar tarafından 1-5 arasında derecelendirilmiştir. Elde edilen yanıtların analizinde standart sapma, frekans, yüzde ve aritmetik ortalama; ikili gruplar arasındaki farklar için t testi, çoklu grup karşılaştırmalarında ise tek yönlü varyans (ANOVA) analizi uygulanmıştır. Öğretmenlerin yüksek düzeyde örgütsel stres altında oldukları sonucu elde edilmiştir. Örgütsel stresin özellikle “Yükselme ve Gelişme, Mesleksel Güvence, Mesleksel Görünüm, Örgütsel Olanaklar, Öğrencilerin Tutum ve Davranışları ile Velilerin Tutum ve Davranışları” boyutlarında Sınıf öğretmenleri yoğun stres yaşamaktadırlar. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel stres algıları, “Cinsiyet” değişkenine göre analiz edildiğinde, “Karara Katılma” boyutu ile “Yöneticilerin Tutum ve Davranışları” boyutlarında erkek öğretmenlerin kadın öğretmenlere kıyasla daha fazla stres altında oldukları saptanmıştır. Araştırmanın ortaya koyduğu genel sonuç; okulun yapı ve işleyişine ilişkin olarak ortaya çıkan olumsuz durumların, öğretmenler tarafından stres yaratıcı olarak algılandığını, dolayısıyla sınıf öğretmenlerinin örgütsel stres içinde bulunduklarını göstermektedir.

The life style of our era, which is intertwined with rapid, competitive, technological and scientific developments, has brought new problems as well as many other conveniences. Stress is one of these problems. In this research, it is aimed to reach meaningful results by examining the statistical relationships between organizational stress and its dimensions with some personal variables of the classroom teachers. In the study, descriptive method based on general survey model was used. In order to determine the teachers' organizational stress sources, the instrument developed by Aslan (1995) was used. Each item was rated from 1 to 5 by the participants. In data analysis, standard deviation, frequency, percentage and arithmetic mean are calculated; t-test was used for the differences between the two groups and one-way analysis of variance (ANOVA) for the multiple-group comparisons. The results of the research show that the teachers are at a high level of organizational stress. Classroom teachers experience intense stress in the dimensions of Organizational Stress, especially in Promotion and Development, Occupational Assurance, Occupational Appearance, Organizational Opportunities, Students' Attitudes and Behaviours and finally Attitudes and Behaviours of Parents dimensions. When the organizational stress perceptions of the classroom teachers are analysed according to the "Gender" variable, it is seen that male teachers are more stressed than female teachers in the dimension of "Attitudes and Behaviours of the Principals" and "Participating in the Decision" dimensions. The general conclusion of the study is that negative situations related to the structure and functioning of schools are perceived as stressful by teachers and accordingly classroom teachers are under organizational stress.