Aile Hekimliği Polikliniğine Başvuran Hastaların Akılcı İlaç Kullanımı Yönünden Değerlendirilmesi
Evaluation of Rational Drug Use in Patients Applying to Family Medicine Outpatient Clinic
Yazar: Beggi, Başak; Aşık, Zeynep
Dergi: Ankara Medical Journal, Vol. 19 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Family medicine,rational drug use,non-prescription medicine ; Aile hekimliği,akılcı ilaç kullanımı,reçetesiz ilaç

Amaç: Akılcı ilaç kullanımı, hastalarınklinik ihtiyaçlarına uygun ilaçları, kişisel gereksinimlerini karşılayandozlarda, yeterli bir süre boyunca, kendilerine ve topluma en az maliyet ilekullanmaları” olarak tanımlanmaktadır. Bu araştırma hastaların akılcı ilaçkullanımıyla ilgili bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi amacıylayapılmıştır.Materyalve Metot:Araştırmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma HastanesiAile Hekimliği Polikliniği’ne başvuran 400 hasta dahil edildi. Araştırma,tanımlayıcı tipte bir araştırma olarak planlandı. Örneklem büyüklüğü, %95 güvenaralığı ve %95 güç ile 384 olarak hesaplandı. İstatistiksel anlamlılık seviyesip<0,05 olarak kabul edildi.Bulgular: Araştırmada katılımcıların 226’sıkadın (%56,50), 174’ü (%43,50) erkekti. Yaş aralığı 18-88 idi. Katılımcılarınhastalandıklarındaki davranışları: %79,50 doktora gitmek, %38,50 evdekiilaçlardan kullanmak, %24,75 eczaneye başvurmak şeklindeydi. Katılımcılardan%60,25’i reçeteli ilaçları doktor önerisine göre kullanmakta, %25,25’i ilaçlarışikayetleri geçince bırakmakta, %14,25’i düzensiz kullanmaktaydı. Evde ilaçbulundurma oranı %84,25 idi. Evde ilaç bulunduranların %55,25’i ilacın sonkullanma tarihine, %32,25’i ilaç yan etkilerine dikkat etmişti. Evde en çokbulundurulan ilaçlar %76,25 ağrı kesiciler, %32,75 mide ilaçları, %16,50antibiyotiklerdi.Sonuç: Araştırmamız sonucundakatılımcıların akılcı ilaç kullanım ilkelerine fazla uymadıkları tespitedilmiştir. Akılcı ilaç kullanımı konusundaki farkındalığı artırmak veyanlışları düzeltmek için; aile hekimleri kullanılacak ilaçlar ile ilgili uygundanışmanlık sunmalı, hasta eğitimine yeterli süre ayırmalıdır.

Objectives: Rational drug use is definedas the use of drugs that meet the clinical needs of patients at doses that meettheir individual needs, for a sufficient period of time, at the lowest cost tothemselves and the community. This study was carried out to examine thepatients’ knowledge, attitude and behaviors towards rational drug use.Materials and Methods: A total of 400 patientsadmitted to the University of Health Sciences, Antalya Training and ResearchHospital Family Medicine outpatient clinic were included in the study. The study was planned as a descriptive study. Sample size was calculated as 384with 95% confidence interval and 95% power. Level of significance was taken asp<0,05. Results: Two hundred twenty-six ofthe participants were female (56.50%) and 174 (43.50%). Age range was 18-88. Thebehavior of the participants in patients were: 79.50% to go to the doctor,38.50% to use home drugs, 24.75% to apply to the pharmacy. 60.25% of theparticipants were using prescription drugs according to the doctor'srecommendation, 25.25% of the drugs were stopped after the complaints, 14.25%of them were using irregularly. The rate of drug use at home was 84.25%. 55.25%of those who had medicines at home had the drug expiration date and 32.25% hadpaid attention to the drug side effects. 76.25% analgesics, 32.75% stomachmedications and 16.50% antibiotics were the most commonly used treatments inthe home. Conclusion: As a result of our research,it was determined that the participants did not comply with the principles ofrational drug use. To raise awareness of rational drug use and to correctmistakes; family physicians should provide appropriate counseling on drugs tobe used, and they should devote sufficient time to patient education.