Demokrasiye Geçiş Döneminde Liberal İktisadi Düşüncenin“Hür Fikirler” Mecmuası Özelinde Analizi
Analysis of Liberal Economic Thought in The Period of Transition to Democracy in The Context of The “Hür Fikirler” Magazine
Yazar: Şahin, Zeynep
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2024
Anahtar kelimeler: Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; The Period of Transition to Democrac,Liberal Economic Thought in Türkiye and the West,Economic liberalism,Society for Spreading Free Ideas,Hür Fikirler Magazine ; Demokrasiye Geçiş Dönemi,Türkiye'de ve Batı'da Liberal İktisadi Düşünce,İktisadi Liberalizm,Hür Fikirleri Yayma Cemiyeti,Hür Fikirler Mecmuası

Bu çalışmanın konusu, demokrasiye geçiş döneminde farklı liberal yaklaşımları sahiplenen entelektüellerin bir çatı altında toplandığı “Hür Fikirler” mecmuasının iktisadi yönden sahiplendiği anlayışın ortaya çıkarılmasıdır. Çalışmada mecmuanın yayımlandığı dönemde savunduğu “yeni iktisadi modelin” kendinden önceki dönemlerle benzeşen ve farklılaşan yönlerinin ortaya çıkarılması, ayrıca bunun bir sürekliliği, kırılmayı veya orta yol arayışını mı yansıttığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Doküman incelemesi ve içerik analizi yöntemi kullanılmak suretiyle elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Mecmuanın iktisadi liberalizmin savunusu açısından bir “sürekliliği” içerdiği; fakat önerilen yeni model incelendiğinde 1929 Ekonomik Buhranı ardından uygulamaya konan “sosyal refah devleti” yaklaşımının etkisinde kaldığı tespit edilmiştir. “Mutedil/ölçülü devletçilik” anlayışı önerilen modeli yansıtırken bireylerin şahsi hürriyet ve girişimlerinin güvence altına alınması ayrıca planlı bir kalkınmanın hedeflenmesi doğrultusunda “orta bir yol arayışı” tahayyülünün zorunluluğuna vurgu yapıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Milli sanayinin liberal iktisadi modelde de himaye edilebileceğine dair görüşler örnekleriyle sunulmuştur. Türkiye için önerilen iktisadi politikalara yönelik örnekliğin genel olarak Anglo Sakson toplumlar üzerinden özelde ise Amerika’yı yansıtacak şekilde işlendiği görülmüştür.

The subject of this study is to reveal the understanding that the “Hür Fikirler” magazine, where intellectuals who adopted different liberal approaches gathered under one roof during the transition to democracy, adopted from an economic point of view. It is aimed to reveal the aspects of the “new economic model” advocated by the magazine at the time of publication that are similar and different from previous periods, as well as to determine whether this reflects continuity, fracture or the search for a middle way. The data obtained by using the document analysis and content analysis method were evaluated. In terms of the defense of economic liberalism in the magazine, it is found that it contains a “continuity”; but when the proposed new model is examined, it is found that the “social welfare state” approach that was implemented after the Economic Depression of 1929 was influenced. While the understanding of “moderate/measured statecraft” reflects the proposed model, it has been concluded that the necessity of securing the personal freedom and initiatives of individuals and the necessity of “searching for a middle way” in line with the targeting of a planned development have been emphasized. The opinions that the national industry can also be protected in the liberal economic model are presented with examples. It has been seen that the example for the economic policies proposed for Türkiye has been processed in a way that reflects the Anglo Saxon societies in general and America in particular.