hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Balıkesir il merkezinde PM10 seviyelerinin COVID-19 pandemi sürecinde analiz edilmesi
Analysis of PM10 levels in downtown Balikesir during the COVID-19 pandemic
Yazar: Mutlu, Atilla
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Balikesir,Cluster,CWT,HYSPLIT,PM10,Theil-Sen ; Balıkesir,Cluster,CWT,HYSPLIT,PM10,Theil-Sen

Bu çalışmada, Balıkesir kent merkezinde partikül madde (PM10) seviyelerinin pandemi dönemini kapsayan 2019 ile 2021 yılları arasında değişimleri istatiksel ve mekânsal olarak analiz edilmiştir. Sürekli ölçülen PM10 ve meteorolojik parametrelerin analizleri sonucunda pandemi dönemine denk gelen 2021 yılı PM10 seviyelerinin en yüksek olduğu zaman dilimi olarak kayıtlara geçmiştir. Özellikle, 2020 ve 2021 yıllarında yasal limit aşımı gözlemlenen gün sayıları yıl içerisinde üç basamaklı sayılar seviyesinde ifade edilmiştir. Konsantrasyon ağırlıklı yörünge (CWT) analizi sonucunda, en yüksek günlük PM10 seviyesinin ölçüldüğü gün olan 21.Ocak.2021 tarihinde Balıkesir il merkezi için etkili olan kaynakların lokal kaynaklardan çok Kuzey Afrika çöl tozlarının etkisinde kıtasal taşınımların olduğu tespit edilmiştir. Küme analizleri sonucunda ise, ölçülen yüksek konsantrasyonlu PM10 seviyelerinin lokal kaynaklardan çok kıtasal taşınımların rol oynadığı özellikle Akdeniz üzerinden Kuzey Afrika çöl bölgelerinden gelen çöl tozlarının etkili olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, yine küme analizleri sonucunda, küçümsenemeyecek oranda Doğu Avrupa üzerinden de özelikle Bulgaristan’ın güney doğu bölümünde kömür yakmalı termik santrallerin yoğun olarak bulunduğu yerlerden taşınımların olduğu da düşünülmektedir.

In this study, the changes in particulate matter (PM10) levels in dowtown Balıkesir, located in the south of the Marmara region, were examined with statistical and spatial analyzes between 2019 and 2021 of the the pandemic period. As a result of the analysis of PM10 and meteorological parameters that were continuously measured in Balıkesir, the year of 2021 which coincides with the middle of the pandemic period, has beed recorded as the time period with the highest PM10 levels were observed. Especially, the number of days that exceeded the legal limit in 2020 and 2021 were reported as three-digit numbers throughout the years. As a result of concentration-weighted trajectory (CWT) analysis, North African desert dust rather than local sources that were more effective for Balıkesir downtown when the highest daily PM10 level was measured on January 21st, 2021. As a result of the cluster analysis, it was determined that the high concentration PM10 levels measured, as in the CWT analyzes, were influenced by continental transport rather than local sources, especially the desert dusts coming from the desert regions of North Africa over the Mediterranean Sea. In addition, as a result of the cluster analysis, it has been determined that there are transports from Eastern Europe, especially in the southeastern part of Bulgaria, from places where coal-fired thermal power plants are densely located.
Katodik ark PVD yöntemi ile TiN kaplanmış 316L paslanmaz çelik implant malzemesinin elektrokimyasal ve ıslanabilirlik özelliklerinin belirlenmesi
Determination of electrochemical and wettability properties of TiN coated 316L stainless steel implant material by cathodic arc PVD method
Yazar: Aslan Çakır, Mevra
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Wettability,Cathodic arc physical vapor deposition,Corrosion,SBF,TiN ; Islanabilirlik,Katodik ark fiziksel buhar biriktirme,Korozyon,SBF,TiN

Bu çalışmada, biyomalzeme olarak kullanılan 316L paslanmaz çeliğin korozyon direnci ve hidrofobik özelliklerinin iyileştirilmesi amacıyla TiN filmler katodik ark fiziksel buhar biriktirme (CAPVD) yöntemi ile yüzeye kaplanmıştır. Kaplanmış numunelerin yüzey morfolojisi, yüzey bileşimi, korozyon direnci ve ıslanabilirliği karakterize edilmiş ve kaplamaların karakterizasyonu XRD, SEM ve EDS ile yapılmıştır. Yapay vücut sıvısı (SBF) çözeltisinde yapılan elektrokimyasal deneyler sonrasında kaplama filminin korozyon direncini artırdığı görülmüştür. Ayrıca, işlemsiz ve kaplanmış numunelerin ıslanabilirlik ve serbest yüzey enerjisi özelliklerinin belirlenmesinde saf su, hekzadekan, etilen glikol ve SBF çözeltileri ile temas açıları ölçümleri alınmıştır. Yüzeylerin kaplama filmi sonrasında hidrofobik ve oleofobik özellikleri elde edilmiş olup, SBF çözeltisi ile yapılan temas açısı ölçüm sonrasında temas açısı değeri 92°’den 119°’ye kadar artmıştır. İşlemsiz ve TiN kaplanmış paslanmaz çelik numunelerin serbest yüzey enerjisi değerleri ölçülen temas açısı değerlerine göre sırasıyla 26.7 mN/m ve 18.5 mN/m olarak hesaplanmıştır.

In this study, TiN films were coated on the surface by cathodic arc physical vapor deposition (CAPVD) method in order to improve the corrosion resistance and hydrophobic properties of 316L stainless steel, which is used as a biomaterial. The surface morphology, surface composition, corrosion resistance, and wettability of the coated samples were characterized and the characterization of the coatings was done by XRD, SEM and EDS. After electrochemical experiments in simulated body fluid ( SBF) solution, it was observed that the corrosion resistance of the coating film increased. In addition, contact angle measurements were taken with distilled water, n-hexadecane, ethylene glycol, and SBF solutions to determine the wettability and free surface energy properties of untreated and coated samples. The hydrophobic and oleophobic properties of the surfaces were obtained after the coating film, and the contact angle value increased from 92° to 119° after the contact angle measurement with the SBF solution. According to the measured contact angle values, the surface free energy values of the untreated and TiN coated stainless steel samples were calculated as 26.7 mN/m and 18.5 mN/m, respectively, according to the measured contact angle values.
Endüktif iris yapısı kullanarak C-bandında bant geçiren dikdörtgen dalga kılavuzu filtrenin analitik olarak tasarımı
Analytical design of band-pass waveguide filter in C-band using inductive iris
Yazar: Biçer, Sinan; Doğan, Habib; Başyiğit, İbrahim Bahadır; Genç, Abdullah
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 3, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Band-pass filter,C band,Inductive Iris,Waveguide filter ; Bant geçiren filtre,C bandı,Dalga kılavuzu filtre,Endüktif iris

Mikrodalga teknolojisinde dikdörtgen dalga kılavuzu (DDK) filtreler, genellikle düşük kayıp ve yüksek güç taşıma kapasitesinden dolayı yaygın olarak kullanılırlar. Bu çalışmada, istenilen derece ve frekans bölgesinde simetrik endüktif iris yapısına sahip bant geçiren DDK filtrelerin analitik yöntemle tasarımı ve MATLAB kodları verilmiştir. Örnek bir tasarım olarak 4.5-4.8 GHz aralığında 5. dereceden bir filtre, analitik ve nümerik olarak tasarlanmıştır. Ayrıca, filtre derecesi, farklı iris kalınlıkları ve değişik iris tiplerinin filtre performansına olan etkisi incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, iris kalınlığı filtrenin frekans cevabında etkili iken, iris uçları veya irislerin dalga kılavuzuyla birleştiği noktalarda belli oranlarda yapılan ovalleştirmelerin frekans cevabında önemli bir etkisi yoktur. % 6.5 bant genişliğine sahip olarak tasarlanan DDK filtre, benzer frekansta tasarlanmış filtrelere göre daha geniş bir bant genişliğine sahiptir. Analitik sonuçlarına göre, 4.5-4.8 GHz aralığında S11 değeri -20 dB değerinden küçük iken; aynı bölgede S21 değeri, yaklaşık 0 dB civarındadır. Diğer taraftan CST Studio Suite Microwave programı ile elde edilen simülasyon sonuçlarına göre ise, aynı frekans bandında S11 değeri -18 dB değerinden küçük iken; aynı bölgede S21 değeri, yaklaşık 0.09 dB civarındadır.

Rectangular waveguide (RWG) filters are commonly utilized in microwave technology due to their low loss and high power carrying capacity. In this study, analytical method design and MATLAB codes of band-pass RWG filters with symmetrical inductive iris structure in the desired degree and frequency region are given. As an example of the design, a 5th order filter in the 4.5-4.8 GHz range is analytically and numerically designed. In addition, the order of filter, the effect of different iris thicknesses and various iris types on the filter performance is investigated. The results revealed that the thickness of the iris has an effect on the frequency response of the filter, but the bending at the iris tips or the bending at the junction of the iris with the waveguide has significantly no effect on the frequency response. The filter designed with a bandwidth of 6.5% has a wider bandwidth than filters designed with a similar frequency. According to the analytical results, in the 4.5-4.8 GHz range, the value of S11 is less than       -20 dB, while the value of S21 in the same region is around 0 dB. On the other hand, according to the simulation results obtained with the CST Studio Suite Microwave program, in the same frequency band, the value of S11 is less than -18 dB, while the value of S21 in the same region is about 0.09 dB.
Uzaktan algılama ile fay çizgiselliklerinin belirlenmesi: Baklan Grabeni örneği
Tracing fault lineaments by remote sensing: Baklan Graben’s case
Yazar: Kaya, Ali; Topaloğlu, Serkan; Akyol, Erdal
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Baklan graben,Fault lineaments,Landsat-7,Remote sensing ; Baklan grabeni,Fay çizgisellikleri,Uzaktan algılama,Landsat-7

Fayların belirlenmesi ve özelliklerinin ortaya konulması doğal afet risklerinin belirlenmesi, güvenli şehir altyapısı, büyük mühendislik yapılarının duraylılığı, yeraltı suları ile mineral zonlarının belirlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Faylar yeryüzünde belirgin çizgisel yapılar oluştururlar ve bunlar genellikle yüzeyden kolayca ayırt edilebilirler. Fayların tespit edilmesi, haritalanması ve ilgili saha çalışmaları oldukça emek yoğun çalışma gerektirmektedir. Saha çalışmalarının yoğunluğunu azaltmak ve daha geniş alandaki yapısal bütünlüğü algılamak için hava fotoğrafları, yükseklik haritaları ve uydu görüntüleri kullanılmaktadır. Arazide sadece faylar değil, karayolu, demiryolu ve insan yapımı çit vb. karşıtlık oluşturan birçok farklı çizgisel yapı bulunmaktadır. Bu çizgiselliklerin tespiti ve analizinde uzaktan algılama görüntüleri yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada Landsat-7 (ETM+) uydu görüntülerinden yararlanılarak filtreleme, temel bileşenler analizi (TBA), bant oranlama, FCC (False Color Composite) bant kombinasyonları görüntüleme, sonuç çizgisellik haritası ve otomatik çizgisellik çıkarımı yöntemleriyle çizgisellik analizleri yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar arazi çalışmalarından elde edilen verilerle karşılaştırılmıştır. Yöntemlerle genel çizgisellik hatları ortak olarak belirlenebilirken, belirlenen nesne sayısında farklılık olduğu, yönteme göre çizgiselliğe ait nesne sayısının değişebildiği ve en fazla nesne sayısının otomatik çizgisellik çıkarımı yöntemi ile üretildiği belirlenmiştir.

Identifying faults and revealing their characteristics are of great importance in terms of determining natural disaster risks, safe city infrastructure, stability of large engineering structures, groundwater and mineral zones. Faults form distinctive linear structures on the earth and these are usually easily distinguishable from the surface. Identification, mapping and related field studies of faults require a labor-intensive work. Aerial photographs, digital elevation models and aerial images are used to reduce the intensity of fieldwork and to detect the structural integrity of the larger area. There are not only faults in the land, but also many different linear structures such as roads, railroads and man-made fences that form a contrast. Remote sensing images are widely used in the detection and analysis of these lineaments. In this study, lineament analyzes were carried out using filtering, principal component analysis (PCA), band ratio and false color composite displaying, result linearity map and automatic lineament extraction methods on Landsat-7 (ETM+) satellite images as the basis. The results obtained were compared with the data obtained from field studies.
Öznitelik seçimi problemleri için ikili beyaz köpekbalığı optimizasyon algoritması
Binary white shark optimization algorithm for feature selection problems
Yazar: Kutlu Onay, Funda
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; White shark optimization algorithm,Metaheuristic algorithms,Feature selection,Classification Transfer function,Classification,Transfer function ; Beyaz köpek balığı optimizasyonu algoritması,Metasezgisel algoritmalar,Öznitelik seçimi,Sınıflandırma,Transfer fonksiyonu

Öznitelik seçimi, makine öğrenmesi problemlerinde kabul edilebilir bir sınıflandırma doğruluğunu hedeflerken, aynı zamanda büyük ölçekli bir veri kümesinden gereksiz, alakasız ve gürültülü öznitelikleri elimine etme işlemidir. Aslında öznitelik seçimi de bir optimizasyon problemi olarak nitelendirilebilir. Literatürde metasezgisel optimizasyon algoritmalarının, optimum öznitelik alt kümelerinin bulunmasında başarılı performansa sahip olduğu çalışmalar mevcuttur. Bu çalışmada da beyaz köpek balığı optimizasyon algoritması (BKO), S, V ve U-şekilli transfer fonksiyonları ile ikili forma dönüştürülerek öznitelik seçimi için kullanılmıştır. Önerilen yöntemler UCI veri deposundaki sekiz farklı veri kümesi üzerinde uygulanmış ve sınıflandırma doğrulukları, uygunluk değerleri ve seçilen öznitelik sayıları yönünden incelenmiştir. Sınıflandırıcı olarak k-en yakın komşuluk sınıflandırıcısı kullanılmıştır. Daha sonra farklı metasezgisel algoritmalarla karşılaştırılarak Freidman sıralama testi uygulanmıştır. Deneysel sonuçlar önerilen metotların, öznitelik seçiminde başarılı olduğunu ve sınıflandırma başarısını artırdığını göstermektedir. Özellikle V ve U-şekilli versiyonların daha kararlı ve yüksek doğrulukla sonuçlar ürettiği yorumu yapılabilir.

Feature selection is the process of eliminating redundant, irrelevant and noisy features from a large-scale dataset while aiming for acceptable classification accuracy in machine learning problems. In fact, feature selection can also be described as an optimization problem. In the literature, there are studies in which metaheuristic optimization algorithms have successful performance in finding optimal feature subsets. In this study, the white shark optimization algorithm (WSO) has been converted into binary form with S, V and U-shaped transfer functions and used for feature selection. The proposed methods have been applied on eight different datasets in the UCI data repository and examined in terms of classification accuracies, fitness values and selected feature numbers. The k-nearest neighbor classifier has been used as a classifier. Then, Freidman rank test has been applied by comparing with different metaheuristic algorithms. Experimental results show that the proposed methods are successful in feature selection and increase the classification success. It can be interpreted that especially the V and U-shaped versions produce more stable and high accuracy results.
Atık mermer tozu katkılı kil tuğlaların fiziksel özelliklerinin araştırılması
Investigation of the physical properties of clay bricks with waste marble powder additive
Yazar: İsrail, Lina; Köseoğlu, Kemal
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Waste marble powder,Physical properties,Clay bricks ; Atık mermer tozu,Fiziksel özellikler,Kil tuğlalar

Atıkların yeniden kullanılması ya da geri dönüştürülmesi üzerinde titizlikle durulması gereken önemli bir konudur. Bu çalışmada mermer madenciliğinde yan ürün olarak nitelendirilen mermer tozu kil tuğlalara katılarak değerlendirilmiştir. Hazırlanan tuğlalara sinterleşme sıcaklığı 950o, 1113o ve 1185o C olan üç farklı endüstriyel pişirim rejimi uygulanmıştır. Doğrusal pişme küçülmesi, pişme mukavemeti, su emme ve renk gibi fiziksel testler ile tuğlaların ulusal ve uluslararası standartlara uygunluğu araştırılmıştır. En uygun katkı oranının %20 olduğu görülmüştür. Pişme küçülmesinin %0,06 ile 2,4 arasında değiştiği, pişme mukavemet değerinin en düşük 6 MPa en yüksek yaklaşık 37 MPa olduğu ve su emme değerinin ise %13 ile %20 aralığında kaldığı tespit edilmiştir. Sıcaklık artışı ile kırmızı ve sarı renk değerlerinde azalma görülmüştür. Çalışmanın doğal kil kaynakların daha az kullanımı ve atıkların değerlendirilmesi açısından büyük önem taşıdığı düşünülmektedir.

Reusing or recycling of wastes is an important issue that needs to be considered painstakingly. In this study, marble dust, characterized as a by-product of marble mining, was evaluated by adding it to clay bricks. Three different industrial firing regimes with sintering temperatures of 950°, 1113°, and 1185°C were applied to the clay bricks prepared. The compliance of the bricks with national and international standards was investigated by physical tests such as linear firing shrinkage percentage, firing strength, water absorption percentage, and color.  It was seen that the most appropriate contribution rate was 20%. The firing shrinkage changed between 0.06% and 2.4% while firing strength was a minimum of 6 MPa and maximum of 37 MPa and finally, water absorption percentage varied between 13%-20%. A decrease in red and yellow color values was observed with the increase in temperature.  The study is thought to be of great importance in terms of less usage of natural clay resources and reuse of wastes.
Olivin esaslı refrakter tuğlanın karakterizasyonu
Characterization of olivine based refractory brick
Yazar: Sivri, Konuralp; Köseoğlu, Kemal
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Dayanım,İçyapı,Kil,Olivin,Refrakter tuğla ; Strength,Microstructure,Clay,Olivine,Refractory brick

Bu çalışmada öğütülmüş olivin kumu ve kil kullanılarak yarı yaş presleme yöntemiyle refrakter tuğla üretilmiştir. Üretilen tuğlalar farklı sıcaklıklarda sinterlenmiştir ve sinterleme için en uygun sıcaklığın 1350 0C olduğu tespit edilmiştir. Mekanik dayanımları da test edilen tuğlaların su emme değerlerine bakılmıştır. Farklı mekanik ve fiziksel özelliklere sahip tuğlalardan en iyi özellikleri sergileyen malzeme üzerinde içyapı incelemeleri yapılmıştır. Ege Bölgesi’ne ait hammadde kullanılarak üretilen ve yüksek sıcaklıklarda da kullanılabilecek bir malzeme olarak çeşitli alanlarda uygulanabilmesi için tuğlada yapılacak modifikasyonlara yol göstermesi amacıyla böyle bir temel çalışma yapılmıştır. Elde edilen malzemeye en yakın ticari ürün forsterit tuğlalardır. Forsterit tuğlanın 2,55-2,70 g/cm3 aralığındaki bulk yoğunluk, %18-24 aralığındaki açık porozite ve 50 MPa mekanik dayanım değerlerine benzer özellikler gösteren malzeme elde edilmiştir.

In this study, refractory bricks were produced with semi dry pressing method using grinded olivine sand and clay. The produced bricks were sintered at different temperatures and the optimum sintering temperature was determined as 1350 0C. The water absorption values of the bricks were also tested. Microstructure examinations were carried out on the materials which exhibited the best mechanical and physical properties. Such a basic study has been carried out in order to guide the modifications that to be made in brick composition for applying in various areas as a material which can be used at high temperatures produced using raw materials that belong to Aegean Region. Material, which has lower density value than forsterite bricks and provides their mechanical strength, has been produced. Forsterite bricks are the closest commercial product to obtained olivine brick. A material showing similar properties to forsterite brick with bulk density between 2.55-2.70 g/cm3, apparent porosity between 18-24% and mechanical strength of 50 MPa was obtained.
Yüksek mertebe sonlu eleman modeliyle fonksiyonel derecelendirilmiş kirişlerin serbest titreşim ve statik analizi
Free vibration and static analysis of functionally graded beams with the higher-order finite element model
Yazar: Turan, Muhittin; Hacıoğlu, Mahmut İlter
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Fonksiyonel derecelendirilmiş kiriş,Serbest titreşim analizi,Statik analiz,Sonlu eleman yöntemi,Yüksek mertebeden kayma deformasyonlu kiriş teorisi ; Functionally graded beam,Free vibration analysis,Static analysis,Finite element method,Higher-order shear deformation beam theory

Bu çalışmada, fonksiyonel derecelendirilmiş (FD) kirişlerin yüksek mertebeden kayma deformasyonlu kiriş teorisine dayalı sonlu eleman yöntemiyle serbest titreşim ve statik analizleri incelenmiştir. Sonlu elemanlar yöntemi için 5 düğümlü ve 16 serbestlikli bir sonlu eleman önerilmiştir. FD kirişin malzeme özelliği kiriş kalınlığı boyunca belli bir kuvvet kuralı fonksiyona bağlı olarak değişmektedir. Lagrange eşitliği ile denge denklemleri türetilmiştir. Farklı kuvvet fonksiyonu üst indisine (p), farklı sınır şartlarına ve farklı narinliklere (L/h) göre FD kirişin boyutsuz doğal frekansları, boyutsuz yer değiştirmeleri, boyutsuz normal ve kayma gerilmeleri elde edilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlar literatür ile karşılaştırılmış ve önerilen sonlu elemanın FD kirişler için oldukça uyumlu sonuçlar verdiği görülmüştür.

In this study, free vibration and static analysis of functionally graded (FG) beams with the finite element method based on high-order shear deformation beam theory are investigated. A finite element with 5 nodes and 16 degrees of freedom is proposed for the finite element method. The material property of the FG beam changes depending on a specific power-law function along the beam thickness. Equilibrium equations are derived from the Lagrange's equation. Dimensionless natural frequencies, dimensionless displacements, and dimensionless normal and shear stresses of FG beam were obtained according to different power-law indexes (p), various boundary conditions, and various slenderness (L/h). The results obtained from the study were compared with the literature and it was seen that the proposed finite element gave very good results for FG beams. It is concluded that the proposed high-order shear deformation beam element can be used to solve such problems. With the power-law index value increase, the dimensionless natural frequencies decrease while the dimensionless maximum displacements increase.