Halid Ziya Uşaklıgil’in Mai ve Siyah Romanında Başkahraman Ahmet Cemil’in Yaşamı Algılama Tarzı, Yaşam İstenci ve Umudunun Düşüşü
The Perception of Life, the Will to Life, and the Decline of Hope of the Protagonist Ahmet Cemil in Halid Ziya Uşaklıgil’s Novel Mai ve Siyah
Yazar: Demir, Kübra
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 21, 2022
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; Mai ve Siyah,nihilizm,yaşam istenci,ölüm,intihar ; nihilism,the will to life,death,suicide

Düşünce adamları ve roman yazarlarının üzerinde hassasiyetle durduğu konulardanbiri yaşamın anlamı, yaşamı algılama ve yorumlamadır. Alman feylesofu FriedrichWilhelm Nietzsche’ye göre yaşamın kendisi “güç istenci”dir. “Güç istenci” hempozitif hem de negatif bir anlama sahiptir. Zira canlı olan her varlıkta bir “güç istenci”görülmektedir. Hizmet edenin istencinde dahi “efendi” olma istenci vardır. Yalnız “güçistenci”nde bir eşitlik olmadığı için bazı insanlar daha güçlü, bazıları da daha zayıf vecılızdır. “Aktif karakterdeki insan”ın yaşama bakış açısında mücadele, özgür irade,yaşamı olumlama, yaşamın bütün acılarına rağmen ona “evet” deme söz konusudur. Oysa“pasif karakterdeki insan”da düşüş, yeise kapılma ve yaşamı yadsıma vardır.Servet-i Fünûn romancısı Halid Ziya Uşaklıgil’in Mai ve Siyah adlı romanınınbaşkahramanı Ahmet Cemil şöhret arzusuyla eserini vücuda getirmek, annesini ve kız kardeşi İkbal’i maddi sıkıntıdan azade yaşatmak ve sevdiği kız Lâmia ile evlenmek ister.Ancak bu hülyaların hemen hepsi hayal kırıklığı ile sonlanır. Ahmet Cemil’in mizacıve yaşadığı hayal kırıklıkları onun yaşamı algılayış biçimine, yaşamı anlamlandırmatarzına tesir eder. Bu çalışmada başkahraman Ahmet Cemil’in mizacı, kız kardeşi İkbal’inölümü, sevdiği kız Lâmia’nın bir başkasıyla evlenmesi, yazmak istediği eseri ve hayalkırıklıklarının sonucunda çöle gitmesi odağında Ahmet Cemil’in yaşamı algılama veanlamlandırma tarzı Nietzsche’nin “yaşam istenci” kavramlaştırması üzerinden yenidenokunmaya çalışılacaktır.

One of the issues that thinkers and novelists delicately focus on is the meaningof life, the perception of life, and the interpretation of life. According to the Germanphilosopher Friedrich Nietzsche, life itself is the “will to power”. The “will to power” hasboth a positive and a negative meaning. Yet the “will to power” is seen in every livingbeing, even in the will of the servant there is the will to be the master. However, becausethere is no equality in the “will to power”, some people are stronger, while others areweaker. In the perspective of the life of “an active person”, there is a struggle, free will,an affirmation of life, and saying “yes” to life despite all the pain. Whereas the “passiveperson” is characterized by decline, despair, and denial of life.Ahmet Cemil, the protagonist of Servet-i Fünûn novelist Halid Ziya Uşaklıgil’snovel Mai ve Siyah, wants to bring his work to life with his desire for fame, to keep hismother and sister İkbal free from financial difficulties and to marry the girl he loves,Lâmia. However, almost all of these dreams end in disappointment. Ahmet Cemil’stemperament and disappointments affect his way of perceiving life and making senseof life. In this study, the temperament of the protagonist Ahmet Cemil, as well as hisperception and interpretation of life, are revisited through Nietzsche’s conceptualizationof the “will to live”. The analysis focuses on pivotal events such as the death of his sisterIqbal, the marriage of his beloved Lâmia to another person, his thwarted aspirations towrite a particular work, and his subsequent journey to the desert in response to thesedisappointments.