Güç Dağılımı ve Kamplaşma: Dünya Savaşlarının Yapısal Bir Analizi
Power Distribution and Polarization : A Structural Analysis of World Wars
Yazar: Tınas, Semih
Dergi: İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, Vol. 14 No. 5, 2025
Anahtar kelimeler: International Relations Theories ; Uluslararası İlişkiler Kuramları ; Güç Dağılımı,Kutupluluk,Kamplaşma,Güç Simetrisi,Güç Asimetrisi,Dünya Savaşları ; Power Distribution,Structural Realism,Polarity,Polarization,Power Symmetry,Power Asymmetry,World Wars

Bu çalışma, uluslararası sistemde meydana gelen kamplaşma olgusunu, mevcut kutupluluk literatürünün sınırlılıklarını ortaya koyarak, yapısal bir düzlemde açıklamak gayretindedir. Uluslararası sistemi yapısal düzeyde ele alan yaklaşımlar; genellikle tek kutuplu, iki kutuplu ve çok kutuplu sistemlerin aktörleri nasıl yönlendireceği ve bu durumun devlet davranışlarını nasıl etkileyeceğini tartışmaktadırlar. Fakat kutupluluk literatürü olarak adlandıracağımız bu çalışmaların geneli, uluslararası sistemi ele alırken yalnızca aktör sayısına odaklanma gibi bir eğilim göstermektedirler. Bu durum, sistemdeki kutup sayısı değişmediği hâlde değişen devlet davranışlarının göz ardı edilmesini de beraberinde getirmektedir. Bu yönüyle, uluslararası sistemde aktörlerin kimi zamanlarda dengeleme motivasyonu ile ittifaklara sıkıca bağlanıp (chain-ganging) kamplaşma sürecini ortaya çıkartmaları, kimi zaman da dengeleme işini diğer aktörlere devredip (buck-passing) ittifaklardan uzaklaşmaları gibi farklı davranışların tümü istikrarsızlık olarak görülmekte ve detaylı bir incelemeye tabi tutulmamaktadır. Bu noktada, çeşitli değerlendirmeler ortaya koyan saldırı-savunma dengesi teorisyenleri ise, çoğunlukla konuyu sistem düzeyinden birim düzeyine indirgemektedir. Bu durum, sistemdeki aktör sayısı değişmemesine rağmen değişen devlet davranışlarına neden olan yapısal faktörlerin ne olduğu sorusunu akla getirmektedir. Bu çalışma, uluslararası sistemdeki aktör sayısı değişmemesine rağmen değişen aktör davranışlarını anlayabilmek için yalnızca aktör sayısına değil, aktörler arasındaki güç dağılımına da bakılması gerektiğini öne sürmektedir. Kamplaşma konusunu yapısal bir değerlendirme ile açıklamak gayretinde olan bu çalışma, değişen aktör davranışlarını analiz etmek adına güç dağılımının simetrisi ve asimetrisi üzerinden yeni bir çerçeve ortaya koymaktadır. Bu yönüyle, gücün aktörler arasında kabaca eşit dağıldığı durumlar ile gücün bir taraf lehine üstün olduğu durumların aktör davranışları üzerindeki etkileri incelenmektedir. Bu doğrultuda teorik iddiaların test edilebilmesi için aynı sistem koşullarında meydana gelen iki büyük dünya savaşı, örnek vakalar olarak belirlenmiştir.  Çalışmanın hipotezlerini sınamak adına, I. Dünya Savaşı’nda aktörlerin sıkı ittifaklar yaparak kamplaşması, II. Dünya Savaşı’nda ise aktörlerin ittifaklardan kaçınma eğilimleri değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, uluslararası sistemdeki devlet davranışlarını anlamada yalnızca kutup sayılarının değil, güç dağılımının temel yapısal faktör olduğunu göstermektedir.

This study provides a structural explanation for polarization in the international system by challenging the limitations of the existing polarity literature. Structural approaches to international relations typically debate how unipolar, bipolar, or multipolar configurations influence actor behavior and subsequent state actions. Approaches focusing solely on the number of great powers fail to offer a detailed account of divergent state behaviors, such as chain-ganging (tight alliances leading to polarization) and buck-passing (alliance avoidance), which occur even when the systemic pole count is constant. Furthermore, theorists employing the offense-defense balance framework often tend to reduce the issue from the system level to the unit level.This gap raises the question of which structural factors cause variations in state behavior despite a fixed number of great powers. This research argues that to understand the changing actor behaviors in the international system, one must look not only at the number of great powers but also at the distribution of power among them. To explain polarization structurally, this study introduces a new framework centered on the symmetry and asymmetry of power distribution. Specifically, it examines how conditions like a roughly equal distribution of power versus a clear power advantage for one side affect actor behavior.To test these theoretical claims, the two World Wars, which occurred under similar systemic conditions, are chosen as case studies. The study's hypotheses are tested by evaluating the tight alliances and resulting polarization of actors in World War I against the avoidance of alliances observed in World War II. The findings demonstrate that the nature of power distribution, rather than merely the number of poles, is the fundamental structural factor in understanding state behavior in the international system.