HSİUNG·NU ( HUN) KİŞİ AD VE UNVANLARlNIN ESKİ ÇİNCE YAZI ÇEVRİMİ
HSİUNG·NU ( HUN) KİŞİ AD VE UNVANLARlNIN ESKİ ÇİNCE YAZI ÇEVRİMİ
Yazar: Çakmak, Tülay
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 10 No. 21, 2010

Hsiung-nulann (Hun) dili bu dilin hangi dil ailesine aitoldugu ve dil özellikleri, 20. yüzyıl orta ve Kuzey Asyatarilıçilerinin, dilbilimcilerin, etimologların, Sinolog veTürkologların ilgi alanı olmuş, bu alanda çok sayıdaaraştırma yapılmıştır. Ne var ki günümUze degin yapılanarkeolojik araştırmalar, dilbilimsel açıdan Hsiung-nu dilininAsya dilleriyle tam olarak karşılaştınnasını yapacak dUzeydeyazılı belgelerini henüz ortaya koyamamıştır. Hsiung-nulannsözvarlı~ına, Çin'in tarihi kaynaklannda Çin yazı dilineçevrilmiş, sınırlı sayıda sözcükle ulaşabiliyonız. Bu sözcüklerHsiung-nu kişi ad ve unvanları, Hsiung-nu kUltür yaşamına aitbirkaç sözcük ve tarihi bir biyografide yer alan kısa bir tUrneedenoluşmaktadır. Bu çalışma, Hsiung-nu kişi ad ve unvanlannınilk kez Çinceye çevrildiği Çin'in Han HanedanlIgı (M. Ö.206 - M. S. 220) zamanındaki ses özellilderini ölçüt alarakvermeyi, bir anlamda Hsiung-nu diline ait olduıu yüzyıllardakises değerleriyle yaklaşmayı amaçlamaktadır. ABSTRACTThe origin and characteristics of Hsiung-nulanguage have been one of the main fields of interest of 20thcentury Central and Northern Asia historians, ethimologists,Sinologists and Turkologists. Many studies have been carried out until recent times. However, archeological studies failed to reveal any written findings which may help compare Hsiung-nu language with other Asian languages. The traces of this language can be seen only in a very limited number of glosses which were transleted into Chinese script in historical sources. These glosses consisi of Hsiung-nu personal names and tit!es, a few glosses related to Hsiung-nu cultural life and a short phrase found in a historical biography. The present study aiIDS to give the characteristics of the phonetic of Hsiung-nu names and titles firstly translates info Chinese script during the reign of Han Dynasty (B.C. 206- A.0.220) as a standart and, to reconsider Hsiung-nu language with its phonetic in the relevant centuries.

Hsiung-nulann (Hun) dili bu dilin hangi dil ailesine aitoldugu ve dil özellikleri, 20. yüzyıl orta ve Kuzey Asyatarilıçilerinin, dilbilimcilerin, etimologların, Sinolog veTürkologların ilgi alanı olmuş, bu alanda çok sayıdaaraştırma yapılmıştır. Ne var ki günümUze degin yapılanarkeolojik araştırmalar, dilbilimsel açıdan Hsiung-nu dilininAsya dilleriyle tam olarak karşılaştınnasını yapacak dUzeydeyazılı belgelerini henüz ortaya koyamamıştır. Hsiung-nulannsözvarlı~ına, Çin'in tarihi kaynaklannda Çin yazı dilineçevrilmiş, sınırlı sayıda sözcükle ulaşabiliyonız. Bu sözcüklerHsiung-nu kişi ad ve unvanları, Hsiung-nu kUltür yaşamına aitbirkaç sözcük ve tarihi bir biyografide yer alan kısa bir tUrneedenoluşmaktadır. Bu çalışma, Hsiung-nu kişi ad ve unvanlannınilk kez Çinceye çevrildiği Çin'in Han HanedanlIgı (M. Ö.206 - M. S. 220) zamanındaki ses özellilderini ölçüt alarakvermeyi, bir anlamda Hsiung-nu diline ait olduıu yüzyıllardakises değerleriyle yaklaşmayı amaçlamaktadır. ABSTRACTThe origin and characteristics of Hsiung-nulanguage have been one of the main fields of interest of 20thcentury Central and Northern Asia historians, ethimologists,Sinologists and Turkologists. Many studies have been carried out until recent times. However, archeological studies failed to reveal any written findings which may help compare Hsiung-nu language with other Asian languages. The traces of this language can be seen only in a very limited number of glosses which were transleted into Chinese script in historical sources. These glosses consisi of Hsiung-nu personal names and tit!es, a few glosses related to Hsiung-nu cultural life and a short phrase found in a historical biography. The present study aiIDS to give the characteristics of the phonetic of Hsiung-nu names and titles firstly translates info Chinese script during the reign of Han Dynasty (B.C. 206- A.0.220) as a standart and, to reconsider Hsiung-nu language with its phonetic in the relevant centuries.