Alıç Anacının Hafif Çukurgöbek Yenidünya Çeşidinde Vejetatif Büyüme, Çiçeklenme ve Meyve Tutumu Üzerine Etkilerinin Ön Sonuçları
Preliminary Results of Effects of Hawthorn Rootstock on Vegetative Growth, Flowering and Fruit Set in Loquat cv. ‘Hafif Çukurgöbek’
Yazar: Polat, Atila Aytekin
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 9 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Horticultural Production ; Bahçe Bitkileri Yetiştirme ve Islahı ; Eriobotrya japonica Lindl.,Dwarf rootstock,Flowering,Hawthorn ; Alıç,Bodur anaç,Çiçeklenme,Eriobotrya japonica Lindl.

Çalışmanın amacı, alıç anacının Hafif Çukurgöbek (HÇG) yenidünya çeşidinin vejetatif büyümesi, fenolojik özellikleri, çiçeklenme ve meyve tutum oranları üzerine etkisini araştırmaktır. Çalışmada, yenidünya çöğür anacı da kontrol olarak kullanılmıştır. Anaç/çeşit kombinasyonlarının, vejetatif büyümesi (anaç ve gövde çapı, yıllık sürgün uzunluğu) çiçeklenme dönemleri (çiçeklenme başlangıcı, ilk çiçeklenme, tam çiçeklenme, çiçeklenme sonu ve meyve tutumu tarihleri) ile çiçek salkım özellikleri (salkım uzunluğu, salkımdaki somak, çiçek tomurcuğu ve açan çiçek sayıları ile salkımdaki tutan ve derimi yapılan meyve sayıları) incelenmiştir. Ayrıca, anaçlara göre çiçeklenme ve meyve tutum oranları belirlenmiştir. Tüm çiçeklenme dönemleri, alıç anacı üzerindeki bitkilerde, yenidünya çöğür anacından daha erken meydana gelmiştir. Alıç anacına aşılı olan bitkiler, yenidünya anacına aşılı olanlara göre meyve deriminde iki gün erkencilik sağlamıştır. Gerek salkım uzunluğu gerek salkımın öteki özellikleri bakımından anacı yenidünya çöğürü olan bitkiler, alıç anacına aşılı bitkilere göre daha yüksek değerler verirken, küçük meyve ve derimi yapılan meyve sayısı bakımından alıç anacına aşılı bitkiler, daha iyi sonuçlar vermiştir. Anacı alıç olan bitkilerin çiçeklenme oranı (%93.52) anacı yenidünya çöğürü (%89.00) olanlara göre daha yüksek olmuştur. Salkımdaki ilk meyve, küçük meyve ve derimi yapılan meyve oranları bakımından da anacı alıç olan bitkilerden (sırasıyla %11.16, %7.91 ve %6.29) daha yüksek değerler elde edilmiştir. Yıllık sürgün uzunluğu, kalem ve anaç çapı bakımından yenidünya çöğür anacı, alıç anacına göre önemli düzeyde daha yüksek değerler vermiştir. İncelenen öteki bütün parametreler bakımından da yenidünya çöğür anacının daha kuvvetli vejetatif büyüme gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen bu ilk verilere göre alıç anacı, yenidünya çöğür anacına göre üzerine aşılı kalemde yaklaşık %60 bodurluk sağlamaktadır.

The aim of this study was to investigate the effects of hawthorn rootstock on vegetative growth, phenological characteristics, flowering and fruit set rates of ‘Hafif Çukurgöbek (HCG)’ loquat cultivar. In the study, loquat seedling rootstock was also used as a control. Phenological observations such as the flowering periods (beginning of flowering, first flowering, full bloom, end of flowering, and fruit set dates), the inflorescence characteristics (cluster length, number of peduncle/cluster, number of flower buds/cluster, number of flowers/cluster, number of fruit set/cluster, number of harvesting fruits/cluster), and vegetative growth parameters (annual shoot length, trunk diameter of stock and scion) of the cultivar/rootstock combinations were investigated. In addition, percent blossom ratios, % initial fruit set, and % final fruit set were determined according to the rootstocks during the experimental period. All flowering periods occurred earlier in plants on hawthorn rootstock than loquat seedling rootstock. Plants grafted on hawthorn rootstock provided two days of earliness in fruit harvest date compared to those grafted on loquat rootstock. While the plants with loquat seedling rootstock gave higher values than the plants grafted on hawthorn rootstock in terms of both cluster length and other characteristics of the cluster, plants grafted on hawthorn rootstock gave better results in terms of small fruit and the final fruit set. The flowering rate of plants with hawthorn rootstock (93.52%) was higher than those with loquat seedling rootstock (89.00%). In terms of the inital fruit, small fruit and final fruit set ratios in the cluster, higher values were obtained than the hawthorn rootstock (11.16%, 7.91% and 6.29%, respectively). Loquat seedling rootstock gave significantly higher values than hawthorn rootstock in terms of annual shoot length, scion and rootstock diameter. In terms of all the other parameters examined, it was determined that the loquat seedling rootstock showed stronger vegetative growth. According to these first data obtained, hawthorn rootstock provides approximately 60% dwarfing in grafted scion compared to loquat seedling rootstock.