GÖÇ, İŞSİZLİK VE EKONOMİK BÜYÜME: TÜRKİYE’DE İKAMET İZNİ ALMIŞ YABANCILARIN ROLÜ
GÖÇ, İŞSİZLİK VE EKONOMİK BÜYÜME: TÜRKİYE’DE İKAMET İZNİ ALMIŞ YABANCILARIN ROLÜ
Yazar: Saparca, Ümit; Yenipazarlı, Aslı
Dergi: Ekonomi Bilimleri Dergisi, Vol. 17 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Applied Macroeconometrics ; Uygulamalı Makro Ekonometri ; Time-Series Analysis ; Zaman Serileri Analizi ; : İşsizlik,Göç,Ekonomik Büyüme,Makroekonomi,Toda-Yamamoto

Göç hareketleri, iş gücü piyasası ve ekonomik büyüme arasındaki etkileşimler, son yıllarda ekonomi literatüründe önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. Bu çalışma, Türkiye’de ikamet izni almış yabancı nüfusun işsizlik ve ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini incelemektedir. 2005-2023 yıllarına ait veriler kullanılarak yapılan ampirik analizde, Toda-Yamamoto nedensellik testi uygulanmıştır. Analiz sürecinde, ikamet izni bulunan yabancı nüfusun işsizlik ve ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini belirlemek amacıyla iki farklı VAR (Vector Autoregressive) modeli kurulmuştur. İlk modelde, işsiz sayısı ile ikamet izni bulunan yabancı nüfus arasındaki nedensellik ilişkisi incelenmiştir. İkinci modelde ise yabancı nüfus ile kişi başına düşen GSYİH arasındaki etkileşimler ele alınmıştır. Elde edilen bulgular, Türkiye’deki toplam işsiz sayısı ile ikamet izni bulunan yabancı nüfus arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğunu göstermektedir. Bu sonuç, yabancı nüfusun iş gücü piyasasına katılımının işsizlik oranları üzerinde belirli etkiler yaratabileceğini ortaya koymaktadır.Öte yandan, Türkiye’de ikamet izni bulunan yabancı nüfus ile kişi başına düşen GSYİH’nın yıllık büyüme oranı arasında anlamlı bir nedensellik ilişkisi tespit edilmemiştir. Bu bulgu, yabancı nüfusun ekonomik büyüme üzerinde doğrudan bir etkisinin olmadığını ve bu ilişkinin farklı değişkenler tarafından şekillendirildiğini göstermektedir

Göç hareketleri, iş gücü piyasası ve ekonomik büyüme arasındaki etkileşimler, son yıllarda ekonomi literatüründe önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. Bu çalışma, Türkiye’de ikamet izni almış yabancı nüfusun işsizlik ve ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini incelemektedir. 2005-2023 yıllarına ait veriler kullanılarak yapılan ampirik analizde, Toda-Yamamoto nedensellik testi uygulanmıştır. Analiz sürecinde, ikamet izni bulunan yabancı nüfusun işsizlik ve ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini belirlemek amacıyla iki farklı VAR (Vector Autoregressive) modeli kurulmuştur. İlk modelde, işsiz sayısı ile ikamet izni bulunan yabancı nüfus arasındaki nedensellik ilişkisi incelenmiştir. İkinci modelde ise yabancı nüfus ile kişi başına düşen GSYİH arasındaki etkileşimler ele alınmıştır. Elde edilen bulgular, Türkiye’deki toplam işsiz sayısı ile ikamet izni bulunan yabancı nüfus arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğunu göstermektedir. Bu sonuç, yabancı nüfusun iş gücü piyasasına katılımının işsizlik oranları üzerinde belirli etkiler yaratabileceğini ortaya koymaktadır.Öte yandan, Türkiye’de ikamet izni bulunan yabancı nüfus ile kişi başına düşen GSYİH’nın yıllık büyüme oranı arasında anlamlı bir nedensellik ilişkisi tespit edilmemiştir. Bu bulgu, yabancı nüfusun ekonomik büyüme üzerinde doğrudan bir etkisinin olmadığını ve bu ilişkinin farklı değişkenler tarafından şekillendirildiğini göstermektedir