Artan Vermikompost ve Azot-Fosfor (NP) Uygulamalarının Sümbülün (Hyacinthus orientalis L. “Purple Star”) Co, Ni, Cd ve Mo İçeriklerine Etkisi
Effects of Increased Vermicompost and Nitrogen-Phosphorus (NP) Applications on the Co, Ni, Cd, and Mo Contents of Hyacinth (Hyacinthus orientalis L. “Purple Star”)
Yazar: Sönmez, Ferit; Çığ, Arzu
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Entomology ; Entomoloji ; sümbül,vermikompost,ağır metal,gübreleme,ağır metal ; Hyacinth,vermicompost,fertilizer,heavy metal

Buçalışma son yıllarda kullanımı oldukça yaygınlaşan vermikompostun sümbülün Co,Ni, Mo ve Cd içeriklerine etkisini araştırmak için arazi çalışması olarakyürütülmüştür. Deneme Siirt Üniversitesi Kezer Yerleşkesi içinde yer alan BahçeBitkileri Bölümüne ait deneme alanında 3 tekerrürlü olarak tesadüf bloklarıdeneme desenine göre kurulmuştur. Denemede vermikompostun 4 dozu (0, 25, 50 ve100 g/soğan) ve azot-fosfor (NP) olarak 20-20-0 (N-P-K) gübresinden 4 doz (0,2, 4, 8 kg da-1) uygulanmıştır. Deneme sonunda hasat edile sümbülünyaprak ve soğanında elementel analizler yapılmıştır. İstatistiksel analizsonucunda vermikompost ve NP uygulamalarının sümbülün nikel, molibden vekadmiyum içerikleri üzerine P<0.01 düzeyinde önemli etki yaptığı, kobaltiçeriği üzerine etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Soğan ve yaprağın elementiçeriklerinin birbirlerine göre önemli düzeyde farklılık gösterdiği (p<0.01)belirlenmiştir. Vermikompost uygulamaları ile kontrole göre sümbülün yapraknikel ve kadmiyum içerikleri artarken, kobalt ve molibden içerikleri önceartmış sonra azalmıştır. Artan NP uygulamaları ile kontrole göre yaprak kobaltve nikel içerikleri artmış, molibden ve kadmiyum içerikleri azalmıştır.Vermikompost ve NP uygulamaları ile sümbül soğanının nikel, molibden, kobalt vekadmiyum içeriklerinde kontrole kıyasla değişimler belirlenmiş, en belirgindeğişimler kobalt, kadmiyum ve molibden içeriklerinde ortaya çıkmıştır.

Thisstudy has been conducted hyacinth Co, Ni, Mo and Cd contents as a field studyto investigate the effects of vermicompost which have become increasinglypopular in recent years. The experiment was carried out in the trial areabelonging to the Department of Horticulture in Siirt University Kezer Campusaccording to randomized blocks trial design. In the experiment, 4 doses (0, 25,50 and 100 g) of vermicompost and 4 doses of nitrogen-phosphorus (NP) (0, 2, 4,8 kg da-1) from 20-20-0 (N-P-K) fertilizer were applied. At the endof the experiment, elemental analysis was performed on the hyacinth leaves andbulbs. Statistical analysis showed that vermicompost and NP applications had asignificant effect on hyacinth nickel, molybdenum and cadmium contents at P<0.01 level, but no effect on cobalt content. Bulb and leaf element contentswere significantly different from each other (p<0.01). With vermicompostapplications, the contents of nickel and cadmium in the hyacinth leaves wereincreased while the contents of cobalt and molybdenum were firstly increasedand then decreased. With increasing NP applications, leaf cobalt and nickelcontents increased compared to control, while molybdenum and cadmium contentsdecreased. The changes in nickel, molybdenum, cobalt and cadmium contents ofthe hyacinth bulb increased    weredetermined by vermicompost and NP applications compared to the control, and themost pronounced changes appeared in cobalt, cadmium and molybdenum contents.