Akran Öğretiminin Zihinsel Yetersizliği Olan Bireylerin Sosyal Kabulü ve Benlik Saygısına Etkisi
The Effect Of Peer-Tutoring Method On Social Acceptance And Self-Esteem Of Individuals With Intellectual Disabilities
Yazar: Selimoğlu, Halil; Aydın, Aydan
Dergi: Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 34 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: Individual with intellectual disabilities,social acceptance,self-esteem,peer tutoring ; Zihinsel yetersizliği olan birey,sosyal kabul,benlik saygısı,akran öğretimi

Buaraştırmada normal gelişim gösteren bireylerle yapılan bilgilendirmetoplantılarının (ayrıştırılmış ortamlarda) ve zihin yetersizliği olanbireylerin normal gelişim gösteren akranlarına beceri öğrettikleri atölyeetkinliklerinin, zihinsel yetersizliği olan bireylerin sosyal kabul düzeylerineolan etkisinin belirlenmesi ile zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin benliksaygısı puanlarının atölye etkinliğine katılma (öğreten akran olarak) durumunagöre farklılaşıp farklılaşmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma,İstanbul ilindeki bir ortaokulun 7 ve 8. sınıf öğrencileri ve bir özel eğitimmerkezinin öğrencileriyle yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcıları 25 zihinselyetersizliği olan ve 105 normal gelişim gösteren öğrencidir. Uygulama grubundayer alan öğrencilerle araştırmacılar tarafından hazırlanan atölye vebilgilendirme etkinlikleri uygulanmıştır. Uygulamalar 3 farklı tarihe yayılanatölye etkinlikleri ve aynı gün 2 seanstan oluşan bilgilendirme etkinliğindenoluşmaktadır. Araştırmada öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desenkullanılmıştır. Araştırma verileri “Sosyal Kabul Ölçeği” ve “Piers-HarrisÇocuklar İçin Öz Kavramı Ölçeği” ile toplanmış, veriler SPSS 17 paket programıile değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, normalgelişim gösteren öğrencilerle gerçekleştirilen atölye etkinliklerinin, özelgereksinimli bireylere yönelik sosyal kabulü arttırmada etkili olduğunugöstermektedir. Bilgilendirme etkinliği normal gelişim gösteren bireylerinsosyal kabul tutumları üzerinde herhangi bir değişiklik yaratmamıştır. Yinearaştırma sonucundan elde edilen bulgulara göre zihinsel yetersizliği olanöğrencilerin benlik saygısı puanları atölye uygulamalarına katılıp katılmamadurumuna göre farklılaşmamaktadır.

The purposes of this study are to examine howthe information-giving meetings (in separated environment) andworkshops in which students with intellectual disabilities teach a skill totheir typically developing peers, affect the social acceptance level of typicallydeveloping students toward students with intellectual disabilities and whetherthe self –esteem scores of students with intellectual disabilities differaccording to the attendance to the workshop activity (as a tutor peer). Thisresearch was conducted in İstanbul with 7th and 8th grade students in asecondary school and students with intellectual disabilities of a specialeducation center. The participants of this study are 25 students withintellectual disability and 105 trically developing students. Workshop andinformation-giving activities which had been developed by researchers wereconducted with the students of the experimental group. The activities used inthis study consist of workshop activities which were applied in 3 differentdays and 2 sessions of information-giving activity on the same day. In thestudy, pre-test/post-test control grouped experimental design is used. Theresearch data were gathered with “Social Acceptance Scale” and “Piers-HarrisChildren’s Self-Concept Scale”, and were analyzed with SPSS 17 program. The results from the data analysisrevealed that workshop activities which were held with typically developingstudents had a positive effect on enhancing the social acceptance of typically developingstudents toward their peers with intellectualdisabilities. Furthermore results from the data analysis showed that,self-esteem scores of students with intellectual disabilities did not differaccording to the participation to workshop activities.