Râbıta ve İlgili Bazı Tasavvufî Kavramların Sûfî Gelenek Açısından Tahlili
An Analysis of Some Concepts Related With Rabita With Regard To Sufi Tradition
Yazar: Yarar, Halil İbrahim
Dergi: İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Religious Studies ; Din Araştırmaları ; Râbıta,Mürid,Mürşid,Seyr-ü sülûk,Terbiye ; Râbita,Mürid,Murshid,Seyr-u sulûk,Training

Tasavvufun zengin terminolojisi içerisinde râbıtayla ilişkilendirilebilecek çeşitli kavramların olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada alan taramasından elde edilen öncelikli bazı tasavvufî kavramların râbıtayla olan irtibatı ele alınacaktır. Tespit edilen kavramlar kendi içerisinde iki başlık halinde incelenmiştir. Başlıklardan ilki, “Râbıta ve Mürid-Mürşid İlişkisiyle İlgili Tasavvufî Kavramlar”dır. Bu başlık altında muhabbet, sohbet, tefekkür, tevessül, teveccüh-feyz kavramları incelenmiştir. Tasavvufî kavramların ilişkilendirildiği ikinci başlık, “Râbıta ve Müridde Oluşturduğu Kazanımlarla İlgili Tasavvufî Kavramlar” şeklindedir. Nefsin tezkiyesi, kalbin tasfiyesi, murâkabe, muhâsebe, ihlâs, fenâ-bekâ ve mârifet kavramları bu başlık altında incelenmiştir. Kendine has bir terbiye metodu olan tasavvufun temel gayesi, nefsin istek ve arzularını kontrol altına alabilmiş, kalp tasfiyesini gerçekleştirmiş bireyler yetiştirmektir. Seyr-ü sülûkun terbiye metotlarından biri olan râbıtanın amacı da mânevi eğitime giren sâlikin kâmil bir insan olabilmesine rehberlik etmektir. Bu çalışmada mürid-mürşid ilişkisine dayalı bir terbiye metodu olarak değerlendirilen râbıtanın tasavvufun bazı kavramlarıyla olan ilişkisi, sûfî gelenek açısından incelenecektir. Râbıtayla ilişkilendirilen ilgili kavramların bireyin insân-ı kâmil hedefine ulaşabilmesine bir takım katkıları olduğu düşünülmektedir.

It is known that there are various concepts that can be associated with the rabita within the rich terminology of sufism. In this study, the connection of some of the priority sufi concepts obtained from the field survey with the rabita will be discussed. The concepts identified have been examined in two headings within themselves, the first of which is “Sufi Concepts Related to the Relationship between Rabita and Murid-Murshid”, under which the concepts of conversation, contemplation, tavassul, tavaccuh-feiz are examined. The second title with which sufi concepts are associated is “Sufi Concepts Related to the Achievements Created by the Rabita and the Murid”. Under this title, the concepts of purification of nafs, refinement of heart, murakabe, muhasaba, ihlas, fana-baka, and ingenuity are examined. The main purpose of Sufism, which has its own method of education, is to educate individuals who have been able to control the desires of the soul and have completed the refinement of the heart. The purpose of rabita, a method of upbringing in sayr-ü süluk, is also to guide a salik who enters into spiritual education to become a perfect person. In this study, the relationship of rabita with some concepts of tasavvuf, considered as a method of education based on the murid-murshid relationship, will be examined with regard to Sufi tradition. It is believed that the related concepts associated with rabita have a number of contributions to the individuals to achieve a goal of perfect human goal.