Sağlık 4.0 Uygulamalarının Kullanımı Önündeki Engellerin Analizi: Tıbbi Sekreterler Perspektifinden Bir ÇKKV Yaklaşımı
Analysis of Barriers to The Use of Health 4.0 Applications: A MCDM Approach from the Perspective of Medical Secretaries
Yazar: Çoban, İsa; Akbal, Hazal
Dergi: Bilişim Teknolojileri Dergisi, Vol. 19 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Information Systems (Other) ; Bilgi Sistemleri (Diğer) ; sağlık 4.0,hastane,ÇKKV,SWARA ; health 4.0,hospital,MCDM,SWARA

Bu çalışmanın amacı hastanelerde sağlık 4.0 uygulamalarının kullanımı önündeki engellerin tıbbi sekreterlerin bakış açısıyla belirlenmesidir. Çalışmanın amacı doğrultusunda Niğde İl’inde faaliyet gösteren Niğde Eğitim ve Araştırma Hastanesinin klinik ve idari birimlerinde görev alan tıbbi sekreterler ile yüz yüze ve yarı yapılandırılmış mülakat tekniği kullanılarak çalışmanın verileri toplanılmıştır. Sekreterlerin değerlendirmeleri Çok Kriterli Karar Verme tekniklerinden olan Step Wise Weight Assessment Ratio Analysis- Adım Adım Ağırlık Değerlendirme Oran Analizi (SWARA )yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Niğde Eğitim ve Araştırma Hastanesinin klinik ve idari birimlerinde görev alan 40 tıbbi sekreter ile yürütülen çalışmada, en önemli engelin %37 oranı ile üst yönetim desteğinin olmamasından kaynaklı nedenler olduğu belirlenmiştir. %35 oranı ile alt yapı kaynaklı nedenler ikinci sırada yer alırken %28 oranı ile iş gücü kaynaklı nedenler son sırada yer almıştır. Sağlık 4.0 uygulamalarının kullanımına ilişkin literatürde daha önce yapılan çalışmalara rastlamak mümkündür. Ancak sağlık sektörünün önemli bir iş kolu olan, doğrudan hastalarla iletişim kuran, hastaların sağlık kurumuna girdiği andan çıkışına kadar kayıtların tutulmasından rapor yazımına, kırtasiye ve büro işlemlerine kadar birçok süreçte görev alan tıbbi sekreterlerin bakış açısıyla yürütülen bir çalışma mevcut değildir. Bu anlamda sekreterlerin bakış açısı önemli bir yol gösterici olarak literatüre farklılık kazandıracak özgün bir çalışma olacaktır.

The aim of this study is to identify the barriers to the use of Health 4.0 applications in hospitals from the perspective of medical secretaries. In line with the study’s objective, data were collected through face-to-face, semi-structured interviews with medical secretaries working in the clinical and administrative units of Niğde Training and Research Hospital, which operates in Niğde Province. The secretaries’ evaluations were analyzed using the Step-Wise Weight Assessment Ratio Analysis (SWARA) method, one of the Multi-Criteria Decision Making techniques. In the study conducted with 40 medical secretaries working in the clinical and administrative units of Niğde Training and Research Hospital, it was determined that the most significant barrier was the lack of support from upper management, accounting for 37%. Infrastructure-related reasons ranked second at 35%, while workforce-related reasons ranked last at 28%. Previous studies on the use of Health 4.0 applications can be found in the literature. However, there is no existing study conducted from the perspective of medical secretaries—a critical workforce in the healthcare sector who directly communicate with patients and are involved in numerous processes, from maintaining records upon a patient’s entry into a healthcare facility until their discharge, to writing reports, and handling clerical and administrative tasks. In this regard, the secretaries’ perspective serves as a significant guiding factor, bringing a unique perspective to the literature.