Sarızeybek çalısının (Chanaecytisus hirsutus (L.) Link) gelişme performansı ve süs bitkisi özelliklerinin belirlenmesi
Determination of growing performance and properties ornamental plant of hairy broom (Chamaecytisus hirsutus (L.) Link)
Yazar: Erken, Kamil; Özzambak, M. Ercan
Dergi: Bahçe, Vol. 42 No. 1-2, 2013
Anahtar kelimeler: ornamental plants,chamaesytisus hirsutus,germination,ornamental plant facilities,plant growing performance,sapling development ; süs bitkileri,Chamaecytisus hirsutus,çimlenme,süs bitkisi özellikleri,bitki gelişim performansı,fidan gelişimi

Son yıllarda sorunlualanlarda toprak stabilizasyonu ve bitkilendirme çalışmalarında özellikli bitkimateryallerine ihtiyaç duyulmaya başlanmıştır. Ülkemiz ihtiyaç duyulanbu bitki materyali açısından çok zengindir. Doğal bitki materyalimizinözelliklerinin ve üretim yöntemlerinin tanımlanması ve üretime alınmasızorunluluk haline gelmiştir.Bu çalışma ile ülkemiz florasında doğal olarak yetişen vepotansiyel süs bitkisi özelliliği yüksek olan sarızeybek çalısının (Chamaecytisus hirsutus (L.) Link) iki farklı sıcaklıkderecesinde tohum çimlenme oranlarının saptanması, farklı amaçlı kullanımlariçin, doğal koşullarda ve deneme alanında süs bitkisi özelliklerinin, kültürkoşullarında bitki gelişme performanslarının ve iki yıllık fidan gelişimperformanslarının saptanması amaçlanmıştır.Tetrazolium çözeltisinde yapılan canlılık testlerinde,tohum canlılık oranı %91.5 bulunmuştur. 10°C ve 20°C sıcaklıklarda petrilerdekontrollü koşullarda çimlenme yüzdeleri, 60 gün sonunda 10°C’de %5.67 ve20°C’de %30.50 olarak belirlenmiştir. Sarızeybek çalısı doğal ortamlarında 190cm boy ve 136 cm taç genişliğine ulaşabilmektedir. 1-11 adedi çiçekli, 3-39 cmçiçek başağı olan, 5-120 cm uzunluğunda, 1-35 adet yıllık sürgünoluşturmaktadır.Deneme alanında bitkiler 2 yılın sonunda bitki başınaortalama; 28.44 mm gövde çapına, 72.07 cm kök uzunluğuna, 87.53 cm kök çapıgenişliğine, 412.87 g yaş kök ağırlığına, 158.93 cm ana dal uzunluğuna, 459.67adet toplam dal sayısına, 11789.80 cm bitki başına toplam dal uzunluğuna, 26.36cm ortalama tek dal uzunluğuna, 593.60 g yaş taç ağırlığına ulaşmışlardır.Sarızeybek çalısının fidan yetiştiriciliğinde killi tınlı, tuzlu, hafif asit, kireçsiz,organik maddesi iyi, alınabilir fosforu yeterli, değişebilir potasyumu düşükolan harç karışımlarında en iyi ve hızlı gelişim sağlanmaktadır.

In recent years, the necessityto use of some special plants for soil stabilization and planting in problematic areaswere started. Turkey has rich sources of these plants. It is necessary todeterminate propagation and cultivation methods of these natural plants.The aim of this study is determine theproperties of the different usage purposes in natural and research area asornamental plants, to obtain the seed germination rate in different totemperature degree, plant growing performance in cultural conditions, establish the seedling growing performance indifferent growing media end of the two years of heary broom (Chamaecytisushirsutus (L.) Link.) which isnaturally grown in the flora ofTurkey and have got high ornamental plant fetures potentially.The viability of C. hirsutus (L.) Link seeds was obtain as 91.5%withtetrazolium viability test. The germination percentage in petri dishes under controlled conditions,at the 10°C and 20°C and end of 60 days at 10°C was5.67%and 30.50%at 20°C, respectively. Heary broom bush can be reached to 190 cm height and 136 cm habitus width in natural environments. It can create1-35 total annual shoots which is 5-120cm long, has got 3-39 cm flower spikes and has got Number of 1-11 flowers every spake. Plants in the field trial atthe end of 2 years per plantreached average: 28.44 mm stem diameter, 72.07cm root length,87.53 cm root diameterwidth, 412.87 g root suppy weight 158.93 cm length of the main branch, 459.67 total number of branches, 11789.80 cm totalbranch length of per plant, 26.36cm average length of single branch and593.60 g habitus suppy weight.Heary broomplants cultivation of seedlings provides well and rapid developmentin soil mixtures that properties clay-loam, salty,slightly acid, lime free, well organic material, available phosphorusbe sufficient, low chamgeable potassium.