hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
TÜRKİYE’DE YÜRÜTÜLEN CEVİZ SELEKSİYON ISLAHI ÇALIŞMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ VE SELEKSİYON ISLAHINDA KULLANILAN KARAKTERLERİN TANIMLANMASI
TÜRKİYE’DE YÜRÜTÜLEN CEVİZ SELEKSİYON ISLAHI ÇALIŞMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ VE SELEKSİYON ISLAHINDA KULLANILAN KARAKTERLERİN TANIMLANMASI
Yazar: Akça, Yaşar
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz, Seleksiyon Islahı, UPOV

Türkiye’de tohumdan yetişmiş genetik yönden güçlü açılımlara sahip çok değerli ceviz tipleri bulunmaktadır. Bu popülasyonlar içinde 1970’li yıllarda başlayan seleksiyon çalışmalarında seçilen birçok tip genel olarak meyve ağırlığı ve meyve özellikleri esas alınarak seçilmiştir. Birçok çalışmada tiplerin seçiminde yapraklanma zamanı, yan dallarda meyve verme özelliği, bakteriyel yanıklığa dayanım gibi birçok önemli karakter dikkate alınmamıştır. Araştırıcılar genellikle karakterlerin tanımlanması ve değer aralıklarının saptanmasında ortak kullanılan tanımlamalar kullanamamışlardır. Bu bildiride ülkemizde yürütülen ceviz seleksiyon çalışmaları incelenmiş ve UPOV kriterlerinde ceviz için yer alan karakterler incelenmiştir.

Türkiye’de tohumdan yetişmiş genetik yönden güçlü açılımlara sahip çok değerli ceviz tipleri bulunmaktadır. Bu popülasyonlar içinde 1970’li yıllarda başlayan seleksiyon çalışmalarında seçilen birçok tip genel olarak meyve ağırlığı ve meyve özellikleri esas alınarak seçilmiştir. Birçok çalışmada tiplerin seçiminde yapraklanma zamanı, yan dallarda meyve verme özelliği, bakteriyel yanıklığa dayanım gibi birçok önemli karakter dikkate alınmamıştır. Araştırıcılar genellikle karakterlerin tanımlanması ve değer aralıklarının saptanmasında ortak kullanılan tanımlamalar kullanamamışlardır. Bu bildiride ülkemizde yürütülen ceviz seleksiyon çalışmaları incelenmiş ve UPOV kriterlerinde ceviz için yer alan karakterler incelenmiştir.
YERLİ VE YABANCI BAZI CEVİZ ÇEŞİTLERİNİN YALOVA EKOLOJİSİNDEKİ FENOLOJİK VE POMOLOJİK ÖZELLİKLERİ
YERLİ VE YABANCI BAZI CEVİZ ÇEŞİTLERİNİN YALOVA EKOLOJİSİNDEKİ FENOLOJİK VE POMOLOJİK ÖZELLİKLERİ
Yazar: Tosun, İsmail; Akçay, M. Emin
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz, Çeşit, Fenoloji ve Pomoloji

Bu araştırma 2001 – 2005 yılları arasında Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araş- tırma Enstitüsü Yalova’da yürütülmüştür. Çalışmada Türkiye’nin farklı yörelerinden seleksiyon yoluyla seçilmiş olan üstün özellikli çeşitler ve yurt dışında yetiştirilen bazı yabancı ceviz çeşitleri yer almıştır. Araştırma parselinde 9 yerli çeşit (Yalova-1, Yalova-3, Yalova- 4, Şebin, Bilecik, 77-H-1, Tokat-1, Şen-1, Kaplan-86) ile 6 yabancı (Payne, Pedro, Hartley, Champion, Midland ve Serr) çeşit denenmiştir. Üzerinde çalışılan ceviz çeşitlerinin fenolojik gözlemleri ve pomolojik ölçüm değerleri belirlenmiştir. Çeşitlerin tamamında tepe tomurcuklar Mart ayı içersinde patlamış ve çiçeklenme ise Nisan ayının ikinci yarısı ile Mayıs ayı başında gerçekleşmiştir. En erken hasat Kaplan-86 çeşidinde olmuştur. Kaplan-86; 21.00 g ve 77-H-1; 19.70 g çeşitlerinin en iri kabuklu meyvelere sahip oldukları, Tokat -1; 9.95 g ve Champion; 10.00 g ile en küçük meyveli çeşitler olduğu belirlenmiştir. Meyvelerin % randımanları Champion çeşidinde %55 ile en yüksek, Kaplan-86 çeşidinde ise %43.80 ile en dü- şük olmuştur. Kaplan-86 çeşidi ayrıca meyve içini tam olarak doldurmamış ve iç bü- zülmesi meydana getirmiştir. Diğer çeşitlerin randımanları ise %46.19 ile 52.58 arasında değişim göstermişlerdir.

Bu araştırma 2001 – 2005 yılları arasında Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araş- tırma Enstitüsü Yalova’da yürütülmüştür. Çalışmada Türkiye’nin farklı yörelerinden seleksiyon yoluyla seçilmiş olan üstün özellikli çeşitler ve yurt dışında yetiştirilen bazı yabancı ceviz çeşitleri yer almıştır. Araştırma parselinde 9 yerli çeşit (Yalova-1, Yalova-3, Yalova- 4, Şebin, Bilecik, 77-H-1, Tokat-1, Şen-1, Kaplan-86) ile 6 yabancı (Payne, Pedro, Hartley, Champion, Midland ve Serr) çeşit denenmiştir. Üzerinde çalışılan ceviz çeşitlerinin fenolojik gözlemleri ve pomolojik ölçüm değerleri belirlenmiştir. Çeşitlerin tamamında tepe tomurcuklar Mart ayı içersinde patlamış ve çiçeklenme ise Nisan ayının ikinci yarısı ile Mayıs ayı başında gerçekleşmiştir. En erken hasat Kaplan-86 çeşidinde olmuştur. Kaplan-86; 21.00 g ve 77-H-1; 19.70 g çeşitlerinin en iri kabuklu meyvelere sahip oldukları, Tokat -1; 9.95 g ve Champion; 10.00 g ile en küçük meyveli çeşitler olduğu belirlenmiştir. Meyvelerin % randımanları Champion çeşidinde %55 ile en yüksek, Kaplan-86 çeşidinde ise %43.80 ile en dü- şük olmuştur. Kaplan-86 çeşidi ayrıca meyve içini tam olarak doldurmamış ve iç bü- zülmesi meydana getirmiştir. Diğer çeşitlerin randımanları ise %46.19 ile 52.58 arasında değişim göstermişlerdir.
İSKİLİP CEVİZ POPULASYONU İÇERİSİNDE ÜSTÜN ÖZELLİKLİ CEVİZ TİPLERİNİN SELEKSİYON YOLU İLE ISLAHI
İSKİLİP CEVİZ POPULASYONU İÇERİSİNDE ÜSTÜN ÖZELLİKLİ CEVİZ TİPLERİNİN SELEKSİYON YOLU İLE ISLAHI
Yazar: Akça, Yaşar; Köroğlu, Emine
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz, Seleksiyon Islahı, Geç Yapraklanma, Yan Dallarda Meyve Verme

Bu araştırma İskilip’te tohumdan yetişmiş ceviz populasyonu içerisinde 2002-2003 yılları arasında geç yapraklanan ve yan dallarda yüksek oranda meyve veren ceviz tiplerinin seleksiyonu amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada geç yapraklanan ve yan dallarda yüksek oranda meyve veren 23 tip seçilmiştir. Seçilen 23 tipin yan dallarda meyve verme oranı %30-70 arasında, yapraklanma zamanının ise diğer tiplerden 10- 20 gün daha geç olduğu saptanmıştır. Selekte edilen tiplerde ortalama meyve ağırlığı 13.06 g, iç ağırlığı 6.88g, iç oranı %52.90, meyve boyu 38.91 mm, meyve eni 33.44 mm, meyve yüksekliği 33.35 mm, kabuk kalınlığı 1.53 mm, yağ oranı %75.61, protein oranı %14.03 ve kül oranı %1.95 olarak bulunmuştur.

Bu araştırma İskilip’te tohumdan yetişmiş ceviz populasyonu içerisinde 2002-2003 yılları arasında geç yapraklanan ve yan dallarda yüksek oranda meyve veren ceviz tiplerinin seleksiyonu amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada geç yapraklanan ve yan dallarda yüksek oranda meyve veren 23 tip seçilmiştir. Seçilen 23 tipin yan dallarda meyve verme oranı %30-70 arasında, yapraklanma zamanının ise diğer tiplerden 10- 20 gün daha geç olduğu saptanmıştır. Selekte edilen tiplerde ortalama meyve ağırlığı 13.06 g, iç ağırlığı 6.88g, iç oranı %52.90, meyve boyu 38.91 mm, meyve eni 33.44 mm, meyve yüksekliği 33.35 mm, kabuk kalınlığı 1.53 mm, yağ oranı %75.61, protein oranı %14.03 ve kül oranı %1.95 olarak bulunmuştur.
TOKAT/NİKSAR EKOLOJİK KOŞULLARINDA BAZI CEVİZ ÇEŞİTLERİNİN PERFORMANSLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
TOKAT/NİKSAR EKOLOJİK KOŞULLARINDA BAZI CEVİZ ÇEŞİTLERİNİN PERFORMANSLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
Yazar: Akça, Yaşar; Aydın, Mualla
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Adaptasyon, Ceviz, Verim

Bu araştırma Tokat ili Niksar ilçesinde yer alan bazı standart ceviz çeşitlerinin Niksar ekolojik koşullarındaki adaptasyon yeteneklerini belirlemek amacıyla 2001- 2002 yılları içerisinde yürütülmüştür. Araştırmada standart çeşitlerden Şebin, Bilecik, Yalova 1 ve Yalova 3 ceviz çeşitlerinin iki yıl süreyle morfolojik, fenolojik ve pomolojik özellikleri incelenmiştir. Fenolojik gözlem sonuçlarına göre çiçeklenme bakımından Yalova 1, Yalova 3 ve Şebin çeşitleri protandry Bilecik çeşidi ise protogyny olarak saptanmıştır. İncelenen çeşitlerde ortalama verim Şebin çeşidinde 9.0 kg/ağaç, Bilecik çeşidinde 6.5 kg/ağaç, Yalova 1 çeşidinde 5.5 kg/ağaç, Yalova 3 çeşidinde 5.0 kg/ağaç olarak saptanmıştır. İncelenen çeşitlerde ortalama meyve ağırlığı Yalova 1 çe- şidinde 16.04g, Yalova 3 çeşidinde 17.30g, Şebin çeşidinde 10.16g, Bilecik çeşidinde ise 12.20g olarak tespit edilmiştir. Çeşitlerin ortalama iç ağırlıkları Yalova 1 çeşidinde 8.17g, Yalova 3 çeşidinde 8.72g, Şebin çeşidinde 6.56g, Bilecik çeşidinde 5.92g; iç randımanı ise Yalova 1 çeşidinde %51.45, Yalova 3 çeşidinde %50.28, Şebin çeşidinde %64.80 ve Bilecik çeşidinde %48.56 olarak saptanmıştır. Araştırma sonucuna göre Niksar ekolojik koşullarında Şebin çeşidinin verimli bir çeşit olduğu ve Bilecik çeşidinin ise Şebin çeşidi için iyi bir tozlayıcı çeşit olduğu belirlenmiştir.

Bu araştırma Tokat ili Niksar ilçesinde yer alan bazı standart ceviz çeşitlerinin Niksar ekolojik koşullarındaki adaptasyon yeteneklerini belirlemek amacıyla 2001- 2002 yılları içerisinde yürütülmüştür. Araştırmada standart çeşitlerden Şebin, Bilecik, Yalova 1 ve Yalova 3 ceviz çeşitlerinin iki yıl süreyle morfolojik, fenolojik ve pomolojik özellikleri incelenmiştir. Fenolojik gözlem sonuçlarına göre çiçeklenme bakımından Yalova 1, Yalova 3 ve Şebin çeşitleri protandry Bilecik çeşidi ise protogyny olarak saptanmıştır. İncelenen çeşitlerde ortalama verim Şebin çeşidinde 9.0 kg/ağaç, Bilecik çeşidinde 6.5 kg/ağaç, Yalova 1 çeşidinde 5.5 kg/ağaç, Yalova 3 çeşidinde 5.0 kg/ağaç olarak saptanmıştır. İncelenen çeşitlerde ortalama meyve ağırlığı Yalova 1 çe- şidinde 16.04g, Yalova 3 çeşidinde 17.30g, Şebin çeşidinde 10.16g, Bilecik çeşidinde ise 12.20g olarak tespit edilmiştir. Çeşitlerin ortalama iç ağırlıkları Yalova 1 çeşidinde 8.17g, Yalova 3 çeşidinde 8.72g, Şebin çeşidinde 6.56g, Bilecik çeşidinde 5.92g; iç randımanı ise Yalova 1 çeşidinde %51.45, Yalova 3 çeşidinde %50.28, Şebin çeşidinde %64.80 ve Bilecik çeşidinde %48.56 olarak saptanmıştır. Araştırma sonucuna göre Niksar ekolojik koşullarında Şebin çeşidinin verimli bir çeşit olduğu ve Bilecik çeşidinin ise Şebin çeşidi için iyi bir tozlayıcı çeşit olduğu belirlenmiştir.
BURSA İLİ III. ALT BÖLGESİNDE (GEMLİK, ORHANGAZİ, İZNİK VE MUDANYA) YETİŞTİRİLEN CEVİZ TİPLERİNİN SELEKSİYONU
WALNUT SELECTION IN III. SUB – REGION (GEMLİK, ORHANGAZİ, İZNİK AND MUDANYA) OF BURSA PROVINCE
Yazar: Akçay, M. Emin; Tosun, İsmail
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Walnut,Type And,Selection ; Ceviz,Tip ve,Seleksiyon

Bu araştırma Bursa ilinin Gemlik, Orhangazi, İznik ve Mudanya ilçelerinde (III. Alt Bölge) ceviz seleksiyonu amacıyla 2002 – 2005 yılları arasında yürütülmüştür. Araştırmada 2002 yılında belirlenen 100 tipin 40’ı meyve özelliklerine göre 2003- 2005 yıllarında Tartılı Derecelendirme Yöntemi ile değerlendirilmiştir. Tiplerin kabuklu meyve ağırlıkları; 8.57 ile 17.65 g, iç ağırlıkları 4.04 ile 9.00 g ve % randımanlarının 42.88 ile 57.35 arasında değiştiği belirlenmiştir. İncelenen tiplerdeki meyve kabuk kalınlıkları genelde ince ve kolay ayrılır nitelikte bulunmuştur.

This research is carried out in Gemlik, Orhangazi, Iznik and Mudanya districts of Bursa (Sub-Region III) for selecting walnuts during 2002-2005. In the research during 2003-2005 period, 40 types out of 100 determined in year 2002 are evaluated in terms of yield and quality parameters. It was found that, fruit weights of the types are changing between 8,57g to 17,65 g while kernel weights are changing between 4,04g. and 9,00g.The percentage of Kernel/Fruit is changing between 42,88 to 57,35. The shell thickness is found to be thin and easy to crack in evaluated types.
YALVAÇ YÖRESİ (ISPARTA) CEVİZ TİPLERİNİN SELEKSİYON YOLU İLE ISLAHI
YALVAÇ YÖRESİ (ISPARTA) CEVİZ TİPLERİNİN SELEKSİYON YOLU İLE ISLAHI
Yazar: Yıldırım, Fatma Akinci; Koyuncu, Mehmet Ali; Koyuncu, Fatma; Yıldırım, Adnan N.; Çağatay, Özgür
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz (Juglans regia L.), Seleksiyon, Meyve Özellikleri

Yalvaç yöresi (Isparta) cevizlerinin seleksiyon yolu ile ıslahı amacıyla yürütülen bu çalışmada; 2000 ve 2001 yıllarında, yaklaşık 5.000 adet doğal ceviz ağacı içerisinden toplam 150 tip, üstün meyve özellikleri ve verimlilik bakımından incelenmiştir. 2002 yılında, değerlendirmeler sonucunda 36 tipten yeniden meyve örnekleri alınmıştır. Ceviz tiplerinin seçilmesinde, hem kabuklu hem de iç ceviz için ayrı ayrı tartılı derecelendirme yöntemi kullanılmıştır. Tartılı derecelendirme puanına göre ümitvar seçilen 10 tipin meyve ağırlığı 7.82–11.04 g, iç ağırlığı 4.04–5.75 g, randımanı %46.98–55.61 ve kabuk kalınlığı 0.98–1.55 mm arasında değişmiştir. Meyvelerin hepsi irilik bakı- mından ekstra sınıfta yer almış olup, iç renkleri açık ve çok açık olarak saptanmıştır. Ümitvar tiplerin protein, yağ, nem ve kül oranları sırasıyla %12.47–21.88, %63.09– 70.01, %3.04–5.37 ve %1.11–2.73 arasında bulunmuştur. Yan dallarda dişi çiçeklenme oranları ise %10–80 arasında değişmiştir.

Yalvaç yöresi (Isparta) cevizlerinin seleksiyon yolu ile ıslahı amacıyla yürütülen bu çalışmada; 2000 ve 2001 yıllarında, yaklaşık 5.000 adet doğal ceviz ağacı içerisinden toplam 150 tip, üstün meyve özellikleri ve verimlilik bakımından incelenmiştir. 2002 yılında, değerlendirmeler sonucunda 36 tipten yeniden meyve örnekleri alınmıştır. Ceviz tiplerinin seçilmesinde, hem kabuklu hem de iç ceviz için ayrı ayrı tartılı derecelendirme yöntemi kullanılmıştır. Tartılı derecelendirme puanına göre ümitvar seçilen 10 tipin meyve ağırlığı 7.82–11.04 g, iç ağırlığı 4.04–5.75 g, randımanı %46.98–55.61 ve kabuk kalınlığı 0.98–1.55 mm arasında değişmiştir. Meyvelerin hepsi irilik bakı- mından ekstra sınıfta yer almış olup, iç renkleri açık ve çok açık olarak saptanmıştır. Ümitvar tiplerin protein, yağ, nem ve kül oranları sırasıyla %12.47–21.88, %63.09– 70.01, %3.04–5.37 ve %1.11–2.73 arasında bulunmuştur. Yan dallarda dişi çiçeklenme oranları ise %10–80 arasında değişmiştir.
ANKARA YÖRESİ CEVİZLERİNİN (Juglans regia L.) SELEKSİYON YOLUYLA ISLAHI
ANKARA YÖRESİ CEVİZLERİNİN (Juglans regia L.) SELEKSİYON YOLUYLA ISLAHI
Yazar: Ünver, Hülya; Çelik, Menşure
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz, Seleksiyon, Ankara

Ankara yöresinde tohumdan yetişen ceviz ağaçlarının oluşturduğu populasyon içerisinden üstün özellikli tipleri seçmek amacıyla gerçekleştirilen bu seleksiyon çalışmasında 364 ağaçtan meyve örneği alınmış, bu tiplerde önemli meyve ve ağaç özellikleri incelenmiştir. Araştırma sonucunda 23 ceviz tipi ümitvar olarak seçilmiştir. Seçilen tiplerde meyve ağırlığı 10.82-18.74 g, iç ağırlığı 5.62-8.60 g, iç oranı %42.95-%57.26, kabuk kalınlığı 1.04 - 2.03 mm arasında değişmiş; kabuk rengi 9 tipte koyu, 14 tipte esmer; iç rengi ise 5 tipte açık sarı, 18 tipte koyu sarı olarak belirlenmiştir. Seçilen tipler dolu ve sağlam iç oranı yönünden çok iyi durumda olup, 13 tip %100 oranında dolu ve sağlam iç vermiş, 1 tipte %13.33 oranında boş meyveye rastlanılmıştır. Seçilen 23 tipin 10’u homogamous, 9’u protandrous ve 3’ü protogenous çiçeklenme göstermiş, 1 tipte ise ilkbahar don zararı nedeniyle çiçeklenme durumu belirlenememiştir. Ümitvar seçilen tiplerde protein oranları %16.06-%25.50, yağ oranları %47.84- %66.74 arasında ve yağ asitleri miktarları; linoleik %41.13-%61.15; oleik asit %22.39-%49.12; palmitik asit %6.01-%10.21 ve stearik asit %2.17-%4.99 olarak belirlenmiştir.

Ankara yöresinde tohumdan yetişen ceviz ağaçlarının oluşturduğu populasyon içerisinden üstün özellikli tipleri seçmek amacıyla gerçekleştirilen bu seleksiyon çalışmasında 364 ağaçtan meyve örneği alınmış, bu tiplerde önemli meyve ve ağaç özellikleri incelenmiştir. Araştırma sonucunda 23 ceviz tipi ümitvar olarak seçilmiştir. Seçilen tiplerde meyve ağırlığı 10.82-18.74 g, iç ağırlığı 5.62-8.60 g, iç oranı %42.95-%57.26, kabuk kalınlığı 1.04 - 2.03 mm arasında değişmiş; kabuk rengi 9 tipte koyu, 14 tipte esmer; iç rengi ise 5 tipte açık sarı, 18 tipte koyu sarı olarak belirlenmiştir. Seçilen tipler dolu ve sağlam iç oranı yönünden çok iyi durumda olup, 13 tip %100 oranında dolu ve sağlam iç vermiş, 1 tipte %13.33 oranında boş meyveye rastlanılmıştır. Seçilen 23 tipin 10’u homogamous, 9’u protandrous ve 3’ü protogenous çiçeklenme göstermiş, 1 tipte ise ilkbahar don zararı nedeniyle çiçeklenme durumu belirlenememiştir. Ümitvar seçilen tiplerde protein oranları %16.06-%25.50, yağ oranları %47.84- %66.74 arasında ve yağ asitleri miktarları; linoleik %41.13-%61.15; oleik asit %22.39-%49.12; palmitik asit %6.01-%10.21 ve stearik asit %2.17-%4.99 olarak belirlenmiştir.
CEVİZLERDE TERMİNAL VE LATERAL SÜRGÜNLER ÜZERİNDE OLUŞAN MEYVELERİN POMOLOJİK OLARAK KARŞILAŞTIRILMASI
CEVİZLERDE TERMİNAL VE LATERAL SÜRGÜNLER ÜZERİNDE OLUŞAN MEYVELERİN POMOLOJİK OLARAK KARŞILAŞTIRILMASI
Yazar: Balta, Fikri; Muradoğlu, Ferhad; Yıldız, Kenan
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz, Meyve, Lateral, Terminal, Pomoloji

Bu araştırmada, Bitlis (Ahlat) yöresinden selekte edilen dokuz ve Hakkari yöresinden selekte edilen dokuz ceviz genotipi olmak üzere toplam onsekiz genotipte, terminal (tepe) ve lateral (yan) dallarda oluşan meyveler, bazı özellikleri yönünden karşı- laştırılmıştır. Her bir genotipin tepe ve yan dallarından ayrı ayrı hasat edilen ceviz örneklerinde, iki yıl süreyle meyve boyutları, meyve ağırlıkları, iç ağırlıkları ve kabuk kalınlıkları istatistiksel olarak mukayese edilmiştir. Ahlat yöresi ceviz seleksiyonlarında tepe ve yan sürgünlerde ortalama olarak sırasıyla 36.29-35.91 mm meyve uzunluğu, 31.04-31.84 mm meyve eni, 31.98-31.63 mm meyve boyu, 10.86-10.65 g meyve ağırlığı, 5.02-4.76 g iç ağırlığı ve 1.52-1.53 mm kabuk kalınlığı belirlenirken, Hakkari yöresi ceviz seleksiyonlarında tepe ve yan sürgünlerde ortalama olarak sırasıyla 35.56-35.43 mm meyve uzunluğu, 31.02-31.20 mm meyve eni, 30.62-30.38 mm meyve boyu, 10.15-10.34 g meyve ağırlığı, 4.66-4.84 g iç ağırlığı ve 1.32-1.34 mm kabuk kalınlığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, her iki yörenin ceviz genotiplerinde de tepe ve yan sürgünlerde oluşan meyvelerde, incelenen meyve özellikleri arasında istatistiki önemli farklar kaydedilmemiştir. Bulgulara göre, cevizlerde meyve iriliği tepe ve yan sürgünler üzerinde farklılık göstermemiştir.

Bu araştırmada, Bitlis (Ahlat) yöresinden selekte edilen dokuz ve Hakkari yöresinden selekte edilen dokuz ceviz genotipi olmak üzere toplam onsekiz genotipte, terminal (tepe) ve lateral (yan) dallarda oluşan meyveler, bazı özellikleri yönünden karşı- laştırılmıştır. Her bir genotipin tepe ve yan dallarından ayrı ayrı hasat edilen ceviz örneklerinde, iki yıl süreyle meyve boyutları, meyve ağırlıkları, iç ağırlıkları ve kabuk kalınlıkları istatistiksel olarak mukayese edilmiştir. Ahlat yöresi ceviz seleksiyonlarında tepe ve yan sürgünlerde ortalama olarak sırasıyla 36.29-35.91 mm meyve uzunluğu, 31.04-31.84 mm meyve eni, 31.98-31.63 mm meyve boyu, 10.86-10.65 g meyve ağırlığı, 5.02-4.76 g iç ağırlığı ve 1.52-1.53 mm kabuk kalınlığı belirlenirken, Hakkari yöresi ceviz seleksiyonlarında tepe ve yan sürgünlerde ortalama olarak sırasıyla 35.56-35.43 mm meyve uzunluğu, 31.02-31.20 mm meyve eni, 30.62-30.38 mm meyve boyu, 10.15-10.34 g meyve ağırlığı, 4.66-4.84 g iç ağırlığı ve 1.32-1.34 mm kabuk kalınlığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, her iki yörenin ceviz genotiplerinde de tepe ve yan sürgünlerde oluşan meyvelerde, incelenen meyve özellikleri arasında istatistiki önemli farklar kaydedilmemiştir. Bulgulara göre, cevizlerde meyve iriliği tepe ve yan sürgünler üzerinde farklılık göstermemiştir.
VAN MERKEZ İLÇEDE TOHUMDAN YETİŞTİRİLEN CEVİZLERİN (Juglans regia L.) MORFOLOJİK VE POMOLOJİK ÖZELLİKLERİ
VAN MERKEZ İLÇEDE TOHUMDAN YETİŞTİRİLEN CEVİZLERİN (Juglans regia L.) MORFOLOJİK VE POMOLOJİK ÖZELLİKLERİ
Yazar: Yarılgaç, Tarık; Balta, M.fikri; Kazankaya, Ahmet; Özrenk, Koray
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz, Juglans regia L., Seleksiyon, Islah, Yan Dallarda Verimlilik

Bu araştırma 1999-2001 yılları arasında Van merkez ilçede tohumdan yetişmiş cevizler üzerinde yürütülmüştür. Genotipler içerisinden üstün özelliklere sahip 60 ceviz ağacından meyve örnekleri alınarak değişik ıslah karekterleri incelenmiş, 18 ceviz genotipi bir çok özelliği ile ümitvar olarak belirlenmiştir. Seçilen genotiplerin meyve ağırlıkları 11.58-16.78 g, iç ağırlıkları 5.60-8.24 g , iç oranları %44.59-%53.03 ve kabuk kalınlıkları 1.23-1.87 mm arasında değişmiştir. Genotiplerin fenolojik gözlemleri yapılmış ilk çiçeklenme, tam çiçeklenme tarihleri ile çiçeklenme tipleri (protandrous, protogynous, homogamous) ve hasat tarihleri saptanmıştır. Tespit edilen genotiplerin yan dallarda meyve verme oranı % 40-100 arasında belirlenmiştir. Üç yıl boyunca incelenen genotiplerin hiçbirisinde soğuk zararına rastlanılmamıştır

Bu araştırma 1999-2001 yılları arasında Van merkez ilçede tohumdan yetişmiş cevizler üzerinde yürütülmüştür. Genotipler içerisinden üstün özelliklere sahip 60 ceviz ağacından meyve örnekleri alınarak değişik ıslah karekterleri incelenmiş, 18 ceviz genotipi bir çok özelliği ile ümitvar olarak belirlenmiştir. Seçilen genotiplerin meyve ağırlıkları 11.58-16.78 g, iç ağırlıkları 5.60-8.24 g , iç oranları %44.59-%53.03 ve kabuk kalınlıkları 1.23-1.87 mm arasında değişmiştir. Genotiplerin fenolojik gözlemleri yapılmış ilk çiçeklenme, tam çiçeklenme tarihleri ile çiçeklenme tipleri (protandrous, protogynous, homogamous) ve hasat tarihleri saptanmıştır. Tespit edilen genotiplerin yan dallarda meyve verme oranı % 40-100 arasında belirlenmiştir. Üç yıl boyunca incelenen genotiplerin hiçbirisinde soğuk zararına rastlanılmamıştır
MUŞ YÖRESİ CEVİZLERİNİN (Juglans regia L.) SELEKSİYONU
MUŞ YÖRESİ CEVİZLERİNİN (Juglans regia L.) SELEKSİYONU
Yazar: Yarılgaç, Tarık; Balta, M.fikri; Oğuz, H. İbrahim; Kazankaya, Ahmet
Dergi: Bahçe, Vol. 34 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ceviz (Juglans regia L.), Seleksiyon, Islah, Meyve Özellikleri, Muş

Muş merkez ilçe ve çevre köylerinde 1999-2000 yılları arasında yapılan bu çalış- mada ümitvar ceviz genotiplerinin belirlenmesi amacıyla 1000’den fazla ceviz ağacı incelenmiş ve ceviz seleksiyon kriterleri göz önünde tutularak 120 ağaçtan meyve örnekleri alınmıştır. Yapılan değerlendirmeler, analizler ve tartılı derecelendirme sonucu 20 genotip ümitvar bulunmuştur. Genotiplerin meyve ağırlıkları 10.30-14.39 g, iç ağırlıkları 5.03-6.89 g, iç oranları %36.49-54.15 ve kabuk kalınlıkları 1.43-2.30 mm arasında değişmiştir. İlk tomurcuklanma tarihleri 15 Nisan-20 Nisan arasında gözlemlenmiş, 7 genotip homogamy, 10 genotip protandry ve 3 genotip protogeny çiçeklenme yapısında bulunmuştur. Ceviz ağaçlarının yan dallarda meyve tutum oranları %40-90 arasında belirlenmiştir.

Muş merkez ilçe ve çevre köylerinde 1999-2000 yılları arasında yapılan bu çalış- mada ümitvar ceviz genotiplerinin belirlenmesi amacıyla 1000’den fazla ceviz ağacı incelenmiş ve ceviz seleksiyon kriterleri göz önünde tutularak 120 ağaçtan meyve örnekleri alınmıştır. Yapılan değerlendirmeler, analizler ve tartılı derecelendirme sonucu 20 genotip ümitvar bulunmuştur. Genotiplerin meyve ağırlıkları 10.30-14.39 g, iç ağırlıkları 5.03-6.89 g, iç oranları %36.49-54.15 ve kabuk kalınlıkları 1.43-2.30 mm arasında değişmiştir. İlk tomurcuklanma tarihleri 15 Nisan-20 Nisan arasında gözlemlenmiş, 7 genotip homogamy, 10 genotip protandry ve 3 genotip protogeny çiçeklenme yapısında bulunmuştur. Ceviz ağaçlarının yan dallarda meyve tutum oranları %40-90 arasında belirlenmiştir.