Okul Öncesi Çocukların Nasreddin Hoca Fıkralarına İlişkin Görüşleri  / Preschool Children's Views on Nasreddin Hodja Jokes
Preschool Children's Views on Nasreddin Hodja Jokes / Okul Öncesi Çocukların Nasreddin Hoca Fıkralarına İlişkin Görüşleri
Yazar: Eskidemir Meral, Seda
Dergi: e-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, Vol. 14 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: Studies on Education ; Eğitim Üzerine Çalışmalar ; Nasreddin Hodja,Preschool,Humor,Joke ; Nasreddin Hoca,Okul öncesi,Mizah,Fıkra

Nasrettin Hoca, Anadolu kültürünün en önemli ismidir. Nasreddin Hoca hem bir mizah ustası hem de büyük bir düşünür ve bir halk bilgesidir. Nasreddin Hoca fıkralarında eğlendirirken eğitecek ve düşündürecek noktalar bulunmaktadır. Nasreddin Hoca fıkralarında her yaştan çocuğun kendi bilişsel seviyesine göre mizah içeren unsurlar bulabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı okul öncesi dönemdeki çocukların Nasreddin Hoca ve Nasreddin Hoca fıkralarına ilişkin görüşlerini belirlemektir. Temel nitel araştırma deseninde gerçekleştirilen araştırmanın çalışma grubunu, Antalya ilinde Millî Eğitim Bakanlığı’na bağlı bir anaokuluna devam eden 48-73 aylık 59 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından hazırlanan “yarı yapılandırılmış görüşme formu” aracılığı ile toplanılmıştır. Çalışma grubundaki çocuklarla bireysel olarak görüşülmüştür. Araştırmada “Ben Zaten İnecektim”, “Uykusu Kaçmış Da”, “Eşeğin Yönü” fıkraları ve bu fıkralara ilişkin üç adet resim ile bir adet Nasreddin Hoca resmi kullanılmıştır. Araştırmanın verileri içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda çocukların çoğunun Nasreddin Hoca’yı tanıdığı, en çok çizgi film/televizyon aracılığıyla Nasreddin Hoca’yı tanıdığı tespit edilmiştir. Çocuklar Nasreddin Hoca’nın çizgi filmine, kişilik özelliklerine, fiziksel özelliklerine ve fıkralarına ilişkin açıklamalarda bulunmuşlardır.  Çocukların tamamına yakının fıkranın ne demek olduğunu bilmediği ve anlatılan fıkraları daha önceden duymadığı görülmüştür. “Eşeğin Yönü” fıkrası çocukların en komik buldukları ve anlatımına en fazla güldükleri fıkra olmuştur. Çocukların tüm fıkralarda en fazla fıkradaki temel tutarsızlığı komik bulduğu görülmektedir. Çocukların çoğunun fıkralardaki nükteyi anlamadıkları görülürken en fazla “Uykusu Kaçmış Da” fıkrasındaki nükteyi anladıkları tespit edilmiştir. Çocukların bazılarının fıkraları komik bulduklarını ifade ettikleri halde gülmemeleri çalışmanın dikkat çekici bir bulgusudur. Hem çocukların Nasreddin Hoca’ya ilişkin bilgilerinin zenginleşmesi hem de çocukların mizah gelişimlerinin desteklenmesi açısından okul öncesi eğitim ortamlarında Nasreddin Hoca fıkralarına yer verilmesi önerilmektedir.

Nasreddin Hodja is the most important name of Anatolian culture. Nasreddin Hodja is both a master of humor and a great thinker and a folk sage. In Nasreddin Hodja jokes, there are points that will educate and make you think while entertaining. It is thought that children of all ages can find humorous elements in Nasreddin Hodja jokes according to their cognitive level. The aim of this study is to determine the opinions of preschool children about Nasreddin Hodja and Nasreddin Hodja jokes. The study group of the research, which was conducted in the basic qualitative research design, consisted of 59 children aged 48-73 months attending a kindergarten affiliated to the Ministry of National Education in Antalya province. The data were collected through a "semi-structured interview form" prepared by the researcher. The children in the study group were interviewed individually. In the study, "I Was Going To Get Off Anyway", "He Was Sleepy", "The Direction Of The Donkey” jokes and three pictures related to these jokes and one Nasreddin Hodja picture were used. The data of the study were analyzed by content analysis method. As a result of the research, it was determined that most of the children knew Nasreddin Hodja, and that they mostly knew Nasreddin Hodja through cartoons/television. Children made explanations about Nasreddin Hodja's cartoons, personality traits, physical characteristics and jokes.  It was observed that almost all of the children did not know what the joke meant and had not heard the jokes told before. “The Direction Of The Donkey" joke was the joke that the children found the funniest and laughed the most. In all jokes, children found the basic inconsistency in the joke funny the most. While it was seen that most of the children did not understand the humor in the jokes, it was determined that they understood the humor in the joke "He Was Sleepy" the most. It is a remarkable finding of the study that some of the children did not laugh even though they expressed that they found the jokes funny. It is recommended to include Nasreddin Hodja jokes in preschool education environments in order to enrich children's knowledge about Nasreddin Hodja and to support children's humor development.