Arpa (Hordeum vulgare L.)’da Hesse Sineği [(Mayetiola destructor (Say) (Diptera: Cecidomyiidae)]’ne Karşı Tohum İlaçlarının Verim, Morfolojik ve Bazı Agronomik Özelliklerine Etkileri
Effects on Yield, Morphological and Some Agronomic Characteristics of Seed Treatment Against Hessian Fly [(Mayetiola destructor (Diptera: Cecidomyiidae)] on Barley (Hordeum vulgare L.)
Yazar: Konuksal, Ayda; Güllü, Mustafa; Gözüaçık, Celalettin; Hekimhan, Hakan; Değirmenci, Reşat; Karaca, Cem
Dergi: Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 11 No. özel sayı, 2021
Anahtar kelimeler: Agricultural, Veterinary and Food Sciences ; Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri ; Barley,Hessian fly,Mayetiola destructor,seed spraying ; Arpa,Hesse sineği,Mayetiola destructor,tohum ilaçlaması

Hesse sineği, Mayetiola destructor (Say) (Diptera: Cecidomyiidae) Kuzey Kıbrıs’ta arpa bitkisinin önemli zararlılarındanbiridir. Çalışmada, M. destructor’a karşı bazı sistemik tohum ilaçlarının (İmidacloprid 600 g L-1 (IM), Clothianidin 600 g L-1 (CL) veThiamethoxam 350 g L-1 (TH)) 3 farklı dozu uygulanmıştır. Denemeler, 3 tekerrürlü olarak tesadüf bloklarında şerit parseller denemedeseninde Athenais çeşidi kullanılarak 2 farklı lokasyonda (Türkmenköy+Paşaköy ve Güzelyurt) 3 üretim sezonu (2013-2016) boyuncayürütülmüştür. Arpa bitkisinin çıkışından ve 10 cm boya gelmesinden sonra haftada bir defa olmak üzere her parselden tesadüfi olarakalınan 25 bitkide larva sayımları yapılmıştır. Elde edilen veriler Jmp 13 istatistik paket programında analiz edilmiş ve değerler ilaçsızkontrol parselleriyle karşılaştırılmıştır. Çalışmaların sonucunda, kontrol parsellerinde ortalama 3.6 birey bitki-1 bulunurken, uygulanan enyüksek dozla bu değer 0.8 birey bitki-1 bulunmuştur. Her 3 yılın ortalamaları dikkate alındığında kardeş sayısı en yüksek CLuygulamasından Güzelyurt’ta (3.25 kardeş bitki-1) elde edilmiştir. Hektolitre ağırlığı, Güzelyurt’ta 60.96 kg iken, Paşaköy’de 48.82 kgolarak gerçekleşmiştir. İlaç uygulamalarında hektolitre; CL’da 55.51 kg, IM’da 54.49 kg, TH’de 54.66 kg olmuştur. Dozlar arasında ise,en yüksek hektolitre ağırlığı 2. ve 3. dozlarda bulunmuştur. En yüksek bin tane ağırlığı Paşaköy lokasyonunda her iki bitki korumaürünün en yüksek dozlarından elde edilmiştir. Hesse sineği için ekim öncesi tohuma ilaç uygulamalarında en yüksek verim, kontrole(117.4 kg da-1) göre tüm uygulanan ilaçların en yüksek uygulandığı dozlarından elde edilmiştir. Ancak, TH 44.7 kg da-1 (162.1 kg da-1),IM 38.5 kg da-1 (155.9 kg da-1) ve CL 47.2 kg da-1 (164.6 kg da-1) verim farkı oluşmuştur. Tohum ilaçlamasının yapıldığı parseller ileilaçlama yapılmayan parseller karşılaştırıldığında dekara % 37.1 oranında (43.5 kg da-1) verim artışı tespit edilmiştir.

The Hessian fly, Mayetiola destructor (Say) (Diptera: Cecidomyiidae) is one of the important pests of barley plant inNorthern Cyprus. In the study, 3 different doses of some systemic insecticide seed (Imidacloprid 600 g L-1 (IM), Clothianidin 600 g L-1(CL) and Thiamethoxam 350 g L-1 (TH)) were applied against M. destructor. Experiments were carried out in 3 replications, in stripplots trial design in randomized blocks, using Athenais variety, in 2 locations (Türkmenköy+Paşaköy and Güzelyurt) for 3 seasons(2013-2016). After the emergence of the barley plant and its 10 cm height, larvae counts were made once a week in 25 randomly takenplants from each plot. The obtained data were analyzed by using the Jmp 13 statistical package program. Obtained values werecompared with chemical-free control plots. As a result of the studies, while the average value of 3.6 individual plant-1 was found in thecontrol plots, this value was found to be 0.8 individual plant-1 with the highest dose applied. Considering the averages of each 3 years,the highest number of siblings was obtained in Güzelyurt (3.25 siblings plant-1) from the CL application. While the test weight was60.96 kg in Güzelyurt, it was 48.82 kg in Paşaköy. Test weights were 55.51 kg in CL, 54.49 kg in IM and 54.66 kg in TH in chemicalaplicated plots. The highest test weight occurred in doses 2 and 3. The highest thousand kernel weight was obtained from the highestdoses of both plant protection products in Paşaköy location. For Hesse fly, the highest yield of pesticide application to seed beforeplanting was obtained from the highest doses of all applied pesticides compared to the control (117.4 kg da-1). However, there was ayield differences in TH 44.7 kg da-1 (162.1 kg da-1), IM 38.5 kg da-1 (155.9 kg da-1) and CL 47.2 kg da-1 (164.6 kg da-1). When theparcels where seed spraying was applied and the parcels that were not sprayed were compared, it was determined that a yield increase of37.1% (43.5 kg da-1) per decare.