Ebeveynlerin sosyal görünüş kaygı düzeylerine göre çocuklarının sosyal görünüşleri ile ilgili tutum ve davranış farklılıkları
Attitude and behavioral differences regarding their children's social appearance according to the social appearance anxiety levels of the parents
Yazar: Gümüş, Mahmut; Kale, Mustafa; Çakmak, Soner
Dergi: Cukurova Medical Journal, Vol. 47 No. 3, 2022
Anahtar kelimeler: Clinical Sciences ; Klinik Tıp Bilimleri ; Preschool period,social appearance,anxiety,parent,child ; okul öncesi dönem,sosyal görünüş kaygısı,ebeveyn,çocuk

Amaç: Bu araştırmada, sosyal görünüş kaygı düzeyi yüksek ve düşük ebeveynlerin, çocuklarının sosyal görünüşlerine ilişkin tutum ve davranış farklılıklarının incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden bütüncül çoklu durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını Adana ili Yüreğir ilçesinde yaşayan okul öncesi dönemde çocuğu olan 16 ebeveyn oluşturmaktadır. Katılımcıların belirlenmesinde, aykırı durum örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada ebeveynlerin sosyal görünüş kaygı düzeylerini belirlemek için, Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği (SGKÖ) kullanılmış ve 100 katılımcıya uygulanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS 25 programıyla analiz edilerek, katılımcılardan en yüksek ve en düşük puan alan sekizer kişi olmak üzere toplam 16 ebeveyn belirlenmiştir. Araştırmacı tarafından oluşturulan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak, ebeveynlerle görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler ses kaydı alınarak yapılmış ve ses kayıtları metne dönüştürülerek, metinler içerik analizine tabii tutulmuştur.Bulgular: Çalışmada, katılımcı grupta SGKÖ puanı en yüksek 66, en düşük 24, ortalama puan 35,71 ± 9,98 olarak elde edilmiştir. SGKÖ puan düzeyi düşük ebeveynlerin yaş ortalaması 34,75 ± 5,57’dir. SGKÖ puan düzeyi yüksek ebeveynlerin ise yaş ortalaması 31,62 ± 2,38’dir. Ebeveynlerin SGKÖ puan düzeylerine göre çocuklarının sosyal görünüşleri hakkındaki düşüncelerinde, çocuklarının bedenlerine yönelik beklentilerinde ve ideal çocuk bedeni tanımlamalarında farklılıklar belirlenmiştir. SGKÖ puanı yüksek ebeveynler, daha çok estetik görünüme ilişkin tanımlamalar yapmışlardır. Ayrıca SGKÖ puanı yüksek ebeveynlerin çocuklarının Beden Kitle İndeksi (BKİ) ile uyumsuz tanımlamalara sahip oldukları görülmüştür. Aksine SGKÖ puan düzeyi düşük olan ebeveynlerin ise çocuklarının bedenlerine ilişkin idealleştirmeye gitmedikleri anlaşılmıştır. Düşük ve yüksek SGKÖ puan düzeylerine sahip ebeveynlerin, çocuklarının sosyal görünüşlerine müdahalelerinde; fiziksel etkinliklerde, kıyafet tercihleri ve fiziksel görünüş uygulamalarında da farklılıklar bulunmuştur.Sonuç: SGKÖ puan düzeyleri düşük ebeveynler, çocuklarının bedenine ilişkin idealleştirmeye gitmezken, SGKÖ puanı yüksek ebeveynlerin estetik görünüme ilişkin tanımlamalar yaptıkları görülmektedir. Bunun yanı sıra, SGKÖ puanı yüksek ebeveynlerin çocuklarının BKİ ile uyumsuz tanımlamalara sahip olduğu görülmüştür. SGKÖ puan düzeylerindeki farklılığın, ebeveynlerin çocuk yetiştirme tutum ve davranışlarında da farklılıklara sebep olduğu belirlenmiştir. Çalışmamıza göre, SGKÖ puan düzeyi yüksek olan ebeveynler çocuklarının beden görünümlerine daha fazla müdahale etmektedirler. Yeme kısıtlamaları, harekete teşvik ve akranları ile kıyaslama şeklinde tutum ve davranışları daha fazla göstermektedirler.

Purpose: The aim of this study was to examine the attitudes and behaviors of parents with high and low social appearance anxiety levels regarding their children's social appearance.Materials and Methods: In this study, a holistic multiple case study, one of the qualitative research methods, was used. The participants of the research are 16 parents who have a child in the preschool period living in Yüreğir district of Adana province. The outlier sampling method was used to determine the participants. In the study, Social Appearance Anxiety Scale (SSAS) was used and applied to 100 participants to determine the social appearance anxiety levels of parents. The data obtained were analyzed with the IBM SPSS 25 program, and a total of 16 parents, eight of whom had the highest and the lowest scores, were determined. Interviews were conducted with the parents using the semi-structured interview form created by the researcher. The interviews were made with audio recordings and the audio recordings were converted into texts and the texts were subjected to content analysis.Results: The highest SSAS score in the participant group was 66, the lowest was 24, and the mean score was 35.71 ± 9.98. The mean age of parents with low SSAS scores is 34.75 ± 5.57. The mean age of parents with high SSAS scores is 31.62 ± 2.38. Differences were determined in the opinions of the parents about their children's social appearance, their expectations for their children's bodies, and the ideal child body definitions according to the SSAS score levels of the parents. Parents with high SSAS scores made more definitions of aesthetic appearance. In addition, it was observed that the children of parents with high SSAS scores had incompatible definitions with Body Mass Index (BMI). On the contrary, it was understood that parents with low SSAS scores do not idealize their children's bodies. In the interventions of parents with low and high SSAS scores on their children's social appearance; Differences were also found in physical activities, clothing preferences and physical appearance practices.Conclusion: While parents with low SSAS scores do not idealize their children's body, it is seen that parents with high SSAS scores make definitions regarding aesthetic appearance. In addition, it was observed that the children of parents with high SSAS scores had definitions that were incompatible with BMI. According to study, parents with high SSAS scores interfere more with their children's body appearance. They show more attitudes and behaviors in the form of eating restrictions, encouragement to action, and comparison with their peers.