SİYASET VE SAVAŞ İNGİLİZLERİN  ÇANAKKALE ÇIKMAZI  (3 Kasım 1914-18 Mart 1915)
SİYASET VE SAVAŞ İNGİLİZLERİN  ÇANAKKALE ÇIKMAZI  (3 Kasım 1914-18 Mart 1915)
Yazar: Sürmeli, Serpil
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 15 No. 57, 2019
Anahtar kelimeler: I.Dünya Savaşı,1914 -1915 İngiliz SavaşKonseyi Horatio  H.Kitchener ve Çanakkale,Winston Churchill ve Çanakkale

I.Dünya Savaşı arifesinde İngiltere’ye sipariş edilen iki Türk gemisine İngiliz Hükümeti tarafından el konulması Türk kamuoyunda büyük tepki yarattı. İki Alman gemisinin Çanakkale Boğazı’na girmesiyle bir İngiliz filosunun boğazın girişini ablukaya alması ve gemilerle ilgili İngiliz Hükümeti’nin Türk Hükümeti’ne karşıtakındığı siyasi ve askeri tavır bu tepkiyi daha da arttırdı. Türkiye’yi savaşa dahil etme konusunda acele eden Almanya İngilizlere karşıgiderek büyüyen bu tepkiyi iyi kullandı. Türkiye’nin savaşa girmesiyle Çanakkale Boğazı önünde işleyen süreç İngiliz Hükümeti’ni Çanakkale’de yeni bir cephe açıp açmama konusunda düşünmeye zorladı. İlk kez 25 Kasım 1914 Savaş Konseyi toplantısında Çanakkale’ye karadan ve denizden taarruz yapma fikri Deniz Bakanı Winston Churchill tarafından dile getirildi. Bu fikre konseyde sonuna kadar sebat eden de o oldu. Ancak Savaş BakanıHoratio H.Kitchener büyük bir askeri güce ihtiyaç duyan bu harekâtı Batı Cephesi dışında başka bir cepheye ayıracak gücü olmadığı gerekçesiyle onaylamadı. Fakat bu fikir ne tam olarak benimsendi ne de tam olarak bir kenara atılıp bırakıldı. Sonunda sadece donanmanın boğazı zorlayarak geçmesi görüşünün kabulü ile sınırlı bir harekâtın yapılmasına karar verildi. Bu çalışma, İngiliz Savaş Konseyi’nin askeri güç konusunda hep BatıCephesi önceliğinin arkasında kalan Çanakkale Harekâtı ile ilgili, kararsızlıkları, çekinceleri ve tartışmalarıyla geçirdiği yorucu bir tarihi süreci konu almaktadır.

I.Dünya Savaşı arifesinde İngiltere’ye sipariş edilen iki Türk gemisine İngiliz Hükümeti tarafından el konulması Türk kamuoyunda büyük tepki yarattı. İki Alman gemisinin Çanakkale Boğazı’na girmesiyle bir İngiliz filosunun boğazın girişini ablukaya alması ve gemilerle ilgili İngiliz Hükümeti’nin Türk Hükümeti’ne karşıtakındığı siyasi ve askeri tavır bu tepkiyi daha da arttırdı. Türkiye’yi savaşa dahil etme konusunda acele eden Almanya İngilizlere karşıgiderek büyüyen bu tepkiyi iyi kullandı. Türkiye’nin savaşa girmesiyle Çanakkale Boğazı önünde işleyen süreç İngiliz Hükümeti’ni Çanakkale’de yeni bir cephe açıp açmama konusunda düşünmeye zorladı. İlk kez 25 Kasım 1914 Savaş Konseyi toplantısında Çanakkale’ye karadan ve denizden taarruz yapma fikri Deniz Bakanı Winston Churchill tarafından dile getirildi. Bu fikre konseyde sonuna kadar sebat eden de o oldu. Ancak Savaş BakanıHoratio H.Kitchener büyük bir askeri güce ihtiyaç duyan bu harekâtı Batı Cephesi dışında başka bir cepheye ayıracak gücü olmadığı gerekçesiyle onaylamadı. Fakat bu fikir ne tam olarak benimsendi ne de tam olarak bir kenara atılıp bırakıldı. Sonunda sadece donanmanın boğazı zorlayarak geçmesi görüşünün kabulü ile sınırlı bir harekâtın yapılmasına karar verildi. Bu çalışma, İngiliz Savaş Konseyi’nin askeri güç konusunda hep BatıCephesi önceliğinin arkasında kalan Çanakkale Harekâtı ile ilgili, kararsızlıkları, çekinceleri ve tartışmalarıyla geçirdiği yorucu bir tarihi süreci konu almaktadır.