SOSYAL MEDYA FENOMENLERİNİN SUÇLARINI MEŞRULAŞTIRMANIN PSİKOLOJİK ETKİLERİ: NOMOFOBİ VE SOSYAL MEDYA KULLANIMININ ROLÜ
THE PSYCHOLOGICAL EFFECTS OF LEGITIMIZING SOCIAL MEDIA INFLUENCERS’S CRIMES: THE ROLE OF NOMOPHOBIA AND SOCIAL MEDIA USE
Yazar: Arpacık, Zeynep; Türkmen, Sılanur; Kiremitçi Canıöz, Elvan
Dergi: HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 26, 2025
Anahtar kelimeler: Clinical and Health Psychology (Other) ; Klinik ve Sağlık Psikolojisi (Diğer) ; Legitimization of crime,Life satisfaction,Nomophobia,Psychological well-being,Social media use ; Nomofobi,Psiklojik iyi oluş,Sosyal medya kullanımı,Suçu meşrulaştırma,Yaşam doyumu

Sosyal medya, bireylerin gündelik yaşamlarında önemli bir yer kaplamakta ve medyada maruz kalınan içerikler bireylerin psikolojik süreçlerini doğrudan etkilemektedir. Bu bağlamda, özellikle sosyal medya fenomenlerinin suç unsuru taşıyan davranışlarının meşrulaştırılması bireylerin psikolojik iyi oluşunu ve yaşam doyumunu etkileyebilmektedir. Bu çalışma, suçu meşrulaştırma durumunun psikolojik iyi oluş ve yaşam doyumu üzerindeki etkisini, ayrıca nomofobi ve sosyal medya kullanım durumunun bu etkideki düzenleyici rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın örneklem grubu, 18-55 yaş aralığındaki 274 sosyal medya kullanıcısından oluşmaktadır. Veri toplama araçları içerisinde katılımcılara deneysel desen çerçevesinde hazırlanmış manipülasyon metni sunulmuş ve ardından katılımcılar tarafından Demografik Bilgi Formu, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, Nomofobi Ölçeği ve sosyal medya kullanım durumuna ilişkin sorular çevrimiçi olarak doldurulmuştur. Bu araştırmada elde edilen veriler Jamovi 2.6.26 sürümlü analiz programı aracılığıyla incelenmiştir. Çalışma bulgularına göre, psikolojik iyi oluş, yaşam doyumu ve nomofobi değişkenleri suçu meşrulaştırma durumuna bağlı olarak farklılaşmaktadır. Ayrıca, suçu meşrulaştırma ve sosyal medya kullanım durumunun psikolojik iyi oluş ve yaşam doyumu üzerindeki ortak etkisinin anlamlı olduğu görülmüştür. Araştırma kapsamında elde edilen bulguların, yeni araştırılan bir kavram olan sosyal medya fenomenlerinin işledikleri suçlar bağlamında literatüre katkı sağlaması beklenmektedir.

Social media occupies a significant place in individuals' daily lives, and the content to which individuals are exposed directly affects their psychological processes. In this context, the legitimization of criminal behaviors by social media influencers can impact individuals' psychological well-being and life satisfaction. This study aims to examine the effects of legitimizing crime on psychological well-being and life satisfaction, as well as the moderating roles of nomophobia and social media usage status in these relationships. The study sample consists of 274 social media users aged between 18 and 55. As data collection tools, participants were presented with a manipulation text prepared within an experimental design framework, followed by the Demographic Information Form, the Psychological Well-Being Scale, the Life Satisfaction Scale, the Nomophobia Scale, and questions regarding social media usage status, all of which were completed online. The data obtained in the study were analyzed using the Jamovi 2.6.26 statistical software. According to the findings, psychological well-being, life satisfaction, and nomophobia levels differ depending on the legitimization of crime. Furthermore, legitimizing criminal behavior and social media usage status had significant effects on psychological well-being and life satisfaction. The findings of this research are expected to contribute to the literature on the relatively new topic of crimes committed by social media influencers