Çevirmen (Seviye 6) Ulusal Meslek Standardı’nın Mütercim ve Tercümanlık Bölümlerinin Öğretim Programlarındaki Yeri: Çevirmen Adaylarını Standart ile Tanıştırıyor Muyuz?
The Incorporation of the National Occupational Standard for Translator/Interpreter (Level 6) into the Course Structure Diagrams of Translation and Interpreting Departments: Are Future Translators and Interpreters Informed about the Standard?
Yazar: Uysal, Nazan Müge; Filazi, Ensa
Dergi: İstanbul Üniversitesi Çeviribilim Dergisi No. 21, 2024
Anahtar kelimeler: Translation and Interpretation Studies ; Çeviri ve Yorum Çalışmaları ; internalization in higher education,the National Occupational Standard for Translator and Interpreter (Level 6),national vocational qualiﬁcations system,translation and interpreting education,translation and interpreting undergraduate programs ; çeviri eğitimi,Çevirmen Ulusal Meslek Standardı (Seviye 6),mütercim ve tercümanlık lisans programları,ulusal mesleki yeterlilik sistemi,yükseköğretimde uluslararasılaşma

Hayat Boyu Öğrenme Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi (AYÇ) çalışmalarının bir uzantısı olan Ulusal Mesleki Yeterlilik Sistemi (UMYS) oluşturma süreci ülkemizde 90’lı yıllarda başlamıştır. Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK) çatısı altında yürütülmekte olan UMYS’nin temel hedeﬂeri arasında eğitim ile istihdam ilişkisinin güçlendirilmesi ve ortak öğrenme çıktıları geliştirilebilmesi için ulusal meslek standartlarının ve mesleki yeterliliklerin oluşturulması yer almaktadır. Bu hedeﬂer, MYK ile Yükseköğretim Kurumunu (YÖK) aynı zeminde buluşturmaktadır.YÖK’te özellikle 2017 yılından bu yana hız kazanan “uluslararasılaşma” hedeﬁ ve Bologna süreci hedeﬂeri çerçevesinde MYK ile ortak zeminde yürütülen çalışmaların daha güçlü bir iş birliğiyle uygulama alanlarına yansıması gerekmektedir.Özellikle mesleki bilgi, beceri ve yetkinliklerin belirlendiği asgari norm olarak kabul edilen meslek standartları ile yükseköğretim programları arasındaki ilişkinin kuvvetlendirilmesi bu ihtiyaca hizmet edecek bir bağlantı noktasıdır. AYÇ ve UMYS hedeﬂerinin gerçekleştirilebilmesi için öğretim programlarının planlanmasında ve mevcut programların ders kataloglarının geliştirilmesinde meslek standartlarından faydalanılması oldukça önemlidir. Çevirmenlik mesleği 2011 yılında UMYS’ye dâhil edilmiştir. Çevirmen (Seviye 6) Ulusal Meslek Standardı (ÇUMS) 2013 yılında Resmî Gazete’de yayımlanmış ve 2020 yılında güncellenmiştir. Bu çalışmada, ülkemizde lisans düzeyinde çeviri eğitimi verilen mütercim ve tercümanlık bölümlerinin öğretim programlarında ÇUMS’nin yeri nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi ile araştırılmış ve çeviri eğitiminde ÇUMS’ye ne ölçüde yer verildiği saptanmaya çalışılmıştır.

The establishment of the National Vocational Qualiﬁcations System, which is linked to the European Qualiﬁcations Framework for Lifelong Learning (EQF-LLL), has started in the 90s in Turkey. Regulated by the Vocational Qualiﬁcations Authority, one of the main goals of the National Vocational Qualiﬁcations System is to develop national occupational standards and occupational qualiﬁcations so that cooperation between education and employment is strengthened. As they explicate the knowledge, skills, and attitudes practitioners of an occupation are expected to acquire and possess, utilization of occupational standards in education programs plays a crucial role on the way to reaching the goals of EQF-LLL and the National Vocational Qualiﬁcations System. Translation profession was incorporated into the National Vocational Qualiﬁcations System in 2011, and the National Occupational Standard for Translator/Interpreter [NOSTI (Level 6)] was published on the Oﬃcial Gazette in 2013. It was revised in 2020. This study aims to identify the inclusion of NOSTI into translation and interpreting undergraduate programs in Turkey with a focus on analysis of course structure diagrams and course details of these programs. As an instance of qualitative research methods, document analysis is used to explore to what extent NOSTI is integrated in the courses oﬀered in translation and interpreting departments.