TÜRKİYE’DE REGGIO EMILIA YAKLAŞIMI TEMELLİ UYGULAMALAR YAPAN OKULLARDAKİ ÖĞRETMENLERİN DENEYİMLERİ: BİR OLGUBİLİM ÇALIŞMASI
TÜRKİYE’DE REGGIO EMILIA YAKLAŞIMI TEMELLİ UYGULAMALAR YAPAN OKULLARDAKİ ÖĞRETMENLERİN DENEYİMLERİ: BİR OLGUBİLİM ÇALIŞMASI
Yazar: Aydemir Özalp, Tuğba; İnan, Hatice Zeynep
Dergi: EKEV Akademi Dergisi, Vol. 0 No. 83, 2020
Anahtar kelimeler: Okul Öncesi Eğitim,Öğretmen,Deneyim,Olgubilim,Reggio Emilia Yaklaşımı.

Reggio Emilia yaklaşımı, okul öncesi alternatif eğitim yaklaşımlarından bir tanesidir. Yapılandırmacı, sosyal-yapılandırmacı ve eleştirel pedagoji kuramlarına uygun olan eğitimin savunulduğu bu yaklaşıma göre, çocuklar, merak ettikleri konular hakkında araştırmalar yürüterek, ilgi duydukları konularda projeler üreterek, zengin çevrelerde yaparak-yaşayarak, bilimsel süreç becerilerini kullanarak, görsel sanatlar ve oyun gibi farklı yollar kullanarak bilgilerini yapılandırırlar. Son yıllarda Türkiye’de yaygın olarak kullanılmasına rağmen, uygulamalara ilişkin yeterince araştırma bulunmamaktadır. Bu araştırmanın amacı, Reggio Emilia yaklaşımını temel alarak uygulamalar yapan okul öncesi öğretmenlerinin, yaklaşımı uygulama deneyimlerini nasıl anlamlandırdıklarını keşfetmektir. Araştırmada, amaca uygun olarak nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiştir. Nitel araştırma yöntem ve tekniklerinden “olgubilim” deseni kullanılarak veri toplama ve veri analizi gerçekleştirilmiştir. Veriler, yarı-yapılandırılmış görüşmeler ile toplanmıştır. Katılımcılar, amaçlı örnekleme stratejisiyle İstanbul, Ankara ve İzmir illerinde Reggio Emilia yaklaşımını temel alarak uygulamalar yapan gönüllü 20 okul öncesi öğretmeninden oluşmuştur. Veriler, olgubilim araştırma desenine uygun olarak “tematik analiz” tekniği ile çözümlenmiştir. Bu araştırmada, katılımcıların, çocukları, özgür, yaratıcı, sosyal, zeki, meraklı ve yeterli gördükleri ve her çocuğun bireyselliğini göz önünde bulundurdukları tespit edilmiştir. Çocukların öğrenme süreçlerinde, katılımcı öğretmenler farklı rollere girerek, aileler ve çocuklarla işbirliği içinde çalıştıkları bulunmuştur. Katılımcıların, Reggio Emilia yaklaşımını çevre prensibine uygun olarak, çevreyi düzenlendiği tespit edilmiştir. Ayrıca, projeler ve araştırmalar yoluyla, çocukların yaparak-yaşayarak öğrendiği, eğitimin her aşamasında öğretmenlerin dokümantasyon yaptığı, çocukların sorgulama becerileri, çevre bilinci, yaratıcılığı, özgüveni ve problem çözme becerilerinin desteklendiği bulunmuştur.

Reggio Emilia yaklaşımı, okul öncesi alternatif eğitim yaklaşımlarından bir tanesidir. Yapılandırmacı, sosyal-yapılandırmacı ve eleştirel pedagoji kuramlarına uygun olan eğitimin savunulduğu bu yaklaşıma göre, çocuklar, merak ettikleri konular hakkında araştırmalar yürüterek, ilgi duydukları konularda projeler üreterek, zengin çevrelerde yaparak-yaşayarak, bilimsel süreç becerilerini kullanarak, görsel sanatlar ve oyun gibi farklı yollar kullanarak bilgilerini yapılandırırlar. Son yıllarda Türkiye’de yaygın olarak kullanılmasına rağmen, uygulamalara ilişkin yeterince araştırma bulunmamaktadır. Bu araştırmanın amacı, Reggio Emilia yaklaşımını temel alarak uygulamalar yapan okul öncesi öğretmenlerinin, yaklaşımı uygulama deneyimlerini nasıl anlamlandırdıklarını keşfetmektir. Araştırmada, amaca uygun olarak nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiştir. Nitel araştırma yöntem ve tekniklerinden “olgubilim” deseni kullanılarak veri toplama ve veri analizi gerçekleştirilmiştir. Veriler, yarı-yapılandırılmış görüşmeler ile toplanmıştır. Katılımcılar, amaçlı örnekleme stratejisiyle İstanbul, Ankara ve İzmir illerinde Reggio Emilia yaklaşımını temel alarak uygulamalar yapan gönüllü 20 okul öncesi öğretmeninden oluşmuştur. Veriler, olgubilim araştırma desenine uygun olarak “tematik analiz” tekniği ile çözümlenmiştir. Bu araştırmada, katılımcıların, çocukları, özgür, yaratıcı, sosyal, zeki, meraklı ve yeterli gördükleri ve her çocuğun bireyselliğini göz önünde bulundurdukları tespit edilmiştir. Çocukların öğrenme süreçlerinde, katılımcı öğretmenler farklı rollere girerek, aileler ve çocuklarla işbirliği içinde çalıştıkları bulunmuştur. Katılımcıların, Reggio Emilia yaklaşımını çevre prensibine uygun olarak, çevreyi düzenlendiği tespit edilmiştir. Ayrıca, projeler ve araştırmalar yoluyla, çocukların yaparak-yaşayarak öğrendiği, eğitimin her aşamasında öğretmenlerin dokümantasyon yaptığı, çocukların sorgulama becerileri, çevre bilinci, yaratıcılığı, özgüveni ve problem çözme becerilerinin desteklendiği bulunmuştur.