hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
RESİM YÜZEYLERİNDE TEKNOLOJİ DESTEKLİ HAZIR DOKU KULLANIMI
RESİM YÜZEYLERİNDE TEKNOLOJİ DESTEKLİ HAZIR DOKU KULLANIMI
Yazar: Özkan, Aylin
Dergi: Sanat Dergisi, Vol. - No. 32, 2018
Anahtar kelimeler: Resim sanatı,teknoloji,doku

Araştırmadaresim yüzeylerinde teknoloji destekli hazır dokukullanımı ögesi kuramsal bir çerçevede incelenmiştir. Resim sanatınınkısa tarihsel süreci açıklanarak, resimyüzeylerine ve boya kullanımından kaynaklanan dokuya yer verilmiştir. Resim sanatında dokunun tanımı,dokuların algılanması, dokuların oluşumları açıklanmıştır. Empresyonizm,soyutdışavurumcu ve soyut sanat akımında doku kullanımına değinilmiş ve eserlerindedoku çalışmaları kullanmış olan sanatçılardan bahsedilmiştir. Resim sanatındateknolojinin neşekilde kullanıldığına dair genel içerikli bir araştırma yapılmış ve teknoloji destekli doku oluşumlarınınkullanılabilirliği ile piyasada hazır olarak satılan dokulardanbahsedilmiştir. Araştırmadainşaat malzemesi olarak adlandırılan hazır duvar dokularının resim yapılanyüzeyde kullanılabilirliğine ilişkin deneysel bir çalışma yapılmıştır.

Araştırmadaresim yüzeylerinde teknoloji destekli hazır dokukullanımı ögesi kuramsal bir çerçevede incelenmiştir. Resim sanatınınkısa tarihsel süreci açıklanarak, resimyüzeylerine ve boya kullanımından kaynaklanan dokuya yer verilmiştir. Resim sanatında dokunun tanımı,dokuların algılanması, dokuların oluşumları açıklanmıştır. Empresyonizm,soyutdışavurumcu ve soyut sanat akımında doku kullanımına değinilmiş ve eserlerindedoku çalışmaları kullanmış olan sanatçılardan bahsedilmiştir. Resim sanatındateknolojinin neşekilde kullanıldığına dair genel içerikli bir araştırma yapılmış ve teknoloji destekli doku oluşumlarınınkullanılabilirliği ile piyasada hazır olarak satılan dokulardanbahsedilmiştir. Araştırmadainşaat malzemesi olarak adlandırılan hazır duvar dokularının resim yapılanyüzeyde kullanılabilirliğine ilişkin deneysel bir çalışma yapılmıştır.
CERVANTES’İN MÜNASEBETSİZ MERAKLININ HİKÂYESİ İLE  PEYAMİ SAFA’NIN SELMA VE GÖLGESİ ADLI ESERLERİ ÜZERİNE  KARŞILAŞTIRMALI BİR İNCELEME
CERVANTES’İN MÜNASEBETSİZ MERAKLININ HİKÂYESİ İLE  PEYAMİ SAFA’NIN SELMA VE GÖLGESİ ADLI ESERLERİ ÜZERİNE  KARŞILAŞTIRMALI BİR İNCELEME
Yazar: Solak, Caner
Dergi: Sanat Dergisi No. 33, 2018
Anahtar kelimeler: Cervantes,Peyami Safa,Karşılaştırmalı Edebiyat

Buçalışmada Cervantes’in Don Kişot romanında yer alan Münasebetsiz MeraklınınHikâyesi (1605) adlı hikâye ile Peyami Safa’nın Server Bedi imzasıyla kalemealdığı Selma ve Gölgesi (1939) adlı romanı arasında konu bakımından bulunanbenzerlikler üzerinde durulmuştur. İki eserde eşin veya sevgilinin sadakatininkendisine çok güvenilen yakın bir arkadaşa sınatılması motifi üzerinekurulmuştur. Birbirinden oldukça uzak coğrafyalarda ve zamanlarda kalemealınmış olan bu iki eserin aynı motifi işleyişlerinde bulunan ortaklıklar vefarklılıklar, yazılmış oldukları edebi türler üzerinden izah edilmiştir. Aynıkonuyu, Cervantes didaktik anlatımla bir ibret öyküsü olarak ele alırken,Peyami Safa ölümcül kadın tipinin ön plana çıkarıldığı bir polisiye olarakişlemeyi tercih etmiştir.

Buçalışmada Cervantes’in Don Kişot romanında yer alan Münasebetsiz MeraklınınHikâyesi (1605) adlı hikâye ile Peyami Safa’nın Server Bedi imzasıyla kalemealdığı Selma ve Gölgesi (1939) adlı romanı arasında konu bakımından bulunanbenzerlikler üzerinde durulmuştur. İki eserde eşin veya sevgilinin sadakatininkendisine çok güvenilen yakın bir arkadaşa sınatılması motifi üzerinekurulmuştur. Birbirinden oldukça uzak coğrafyalarda ve zamanlarda kalemealınmış olan bu iki eserin aynı motifi işleyişlerinde bulunan ortaklıklar vefarklılıklar, yazılmış oldukları edebi türler üzerinden izah edilmiştir. Aynıkonuyu, Cervantes didaktik anlatımla bir ibret öyküsü olarak ele alırken,Peyami Safa ölümcül kadın tipinin ön plana çıkarıldığı bir polisiye olarakişlemeyi tercih etmiştir.
İLİŞKİLER YARATMA BAĞLAMINDA SANATTA PORTRE
İLİŞKİLER YARATMA BAĞLAMINDA SANATTA PORTRE
Yazar: Karaca, Gülçin; Coşkun, Rıdvan
Dergi: Sanat Dergisi, Vol. - No. 32, 2018
Anahtar kelimeler: Diyalog,kamusallık,insan,farkındalık,yüz

Portre,kişinin duygularını ifade eden, insanda en karakteristik bölge olan yüzü elealan bir konudur ve yüzyıllardır sanatın en önemli anlatım dillerinden biriolmuştur. Bu makale de; geleneksel sanatta da önemli bir konu olan portrenin,ilişkisellik ve kamusal alan yaratabilme sorunsalına odaklanmıştır. Makalede,kişilerin katılımcıya dönüştüğü, etkileşim ve empati ile diyalog kurmayayönelik, tarihsel ve güncel ifadeler içeren portre çalışmaları incelenmiştir.Sonuç olarak, ilişkiler yaratmayı ve diğer insanları içine alarak birfarkındalık yaratmayı amaç edinen pek çok örnek olduğu, bu şekilde sanatçı-izleyici-sanatilişkisi ekseninde, portre konusunun bir faktör olarak kullanılabildiği ortayakonmuştur.

Portre,kişinin duygularını ifade eden, insanda en karakteristik bölge olan yüzü elealan bir konudur ve yüzyıllardır sanatın en önemli anlatım dillerinden biriolmuştur. Bu makale de; geleneksel sanatta da önemli bir konu olan portrenin,ilişkisellik ve kamusal alan yaratabilme sorunsalına odaklanmıştır. Makalede,kişilerin katılımcıya dönüştüğü, etkileşim ve empati ile diyalog kurmayayönelik, tarihsel ve güncel ifadeler içeren portre çalışmaları incelenmiştir.Sonuç olarak, ilişkiler yaratmayı ve diğer insanları içine alarak birfarkındalık yaratmayı amaç edinen pek çok örnek olduğu, bu şekilde sanatçı-izleyici-sanatilişkisi ekseninde, portre konusunun bir faktör olarak kullanılabildiği ortayakonmuştur.
ERZURUM OYALARININ TARİHİ GELİŞİMİ VE SANATSAL AÇIDAN İNCELENMESİ
ERZURUM OYALARININ TARİHİ GELİŞİMİ VE SANATSAL AÇIDAN İNCELENMESİ
Yazar: Berkli,, Yunus; Tepe, Yasemin
Dergi: Sanat Dergisi, Vol. - No. 32, 2018
Anahtar kelimeler: Oya,Erzurum,el sanatı,teknik

Teknolojinin ilerlemesiyle beraberel sanatlarına olan rağbet yok olma boyutuna gelmiş, eskiden her evde yaşatılanve el sanatlarının bir parçası olan araçlar-gereçler, yerini sanayi ürünlerineteslim etmiştir. Tüm bu olumsuzluklara rağmen Anadolu kadını, elindengeldiğince kültürünü yaşatmaya çalışmış, farklı şehir, ilçe ve köylerde sanatakatkı sağlamaya devam etmiştir. Anadolu kadını, sustuğu zaman sanat dile gelir,acıyı, hüznü, sevinci, kederi, aşkı, yaşamı, ölümü ya da anlatmak istediği nevarsa onu eseriyle konuşturur. El sanatları içerisinde biri vardır ki ince,rengarenk ve naziktir, bu sanat Oyadır. Oya birçok yörede örüldüğü gibiErzurum’da da farklı teknik ve materyallerle örülür. Erzurum’da Oya, annelerinkızlarına ve hatta nenelerin torunlarına bıraktığı bir miras niteliği taşır. Bumiras bize ne kadar köklü bir sanatımızın olduğunu gösterir. Ele aldığımızmakalede: Oyanın tanımı, Erzurum’da örülen Oyalarda hangi materyallerinkullanıldığı, Oyalarda kullanılan terimlerin neler olduğu, Oyaların dili venasıl yapıldıkları anlatılarak resmedilmiştir.

Teknolojinin ilerlemesiyle beraberel sanatlarına olan rağbet yok olma boyutuna gelmiş, eskiden her evde yaşatılanve el sanatlarının bir parçası olan araçlar-gereçler, yerini sanayi ürünlerineteslim etmiştir. Tüm bu olumsuzluklara rağmen Anadolu kadını, elindengeldiğince kültürünü yaşatmaya çalışmış, farklı şehir, ilçe ve köylerde sanatakatkı sağlamaya devam etmiştir. Anadolu kadını, sustuğu zaman sanat dile gelir,acıyı, hüznü, sevinci, kederi, aşkı, yaşamı, ölümü ya da anlatmak istediği nevarsa onu eseriyle konuşturur. El sanatları içerisinde biri vardır ki ince,rengarenk ve naziktir, bu sanat Oyadır. Oya birçok yörede örüldüğü gibiErzurum’da da farklı teknik ve materyallerle örülür. Erzurum’da Oya, annelerinkızlarına ve hatta nenelerin torunlarına bıraktığı bir miras niteliği taşır. Bumiras bize ne kadar köklü bir sanatımızın olduğunu gösterir. Ele aldığımızmakalede: Oyanın tanımı, Erzurum’da örülen Oyalarda hangi materyallerinkullanıldığı, Oyalarda kullanılan terimlerin neler olduğu, Oyaların dili venasıl yapıldıkları anlatılarak resmedilmiştir.
HALDUN TANER’İN OYUNLARININ ÜSTÜNLÜK KURAMI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ
HALDUN TANER’İN OYUNLARININ ÜSTÜNLÜK KURAMI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ
Yazar: Demir Solak, Nergiz
Dergi: Sanat Dergisi, Vol. - No. 32, 2018
Anahtar kelimeler: Haldun Taner,üstünlük kuramı,tiyatro

HaldunTaner’in oyunlarının en önemli özelliği yazdığı tüm eserlerinde kendinigösteren mizah anlayışıdır. Oyunlarında farklı kurgular oluşturan ve tiyatroalanında modern denemeler yapan Taner’in komik ve gülmeyi tek bir yollasağladığını söylemek doğru olmaz. Her oyun ele aldığı mesele ve karakterlerinkuruluş biçimiyle komiği oluşturan ögeler bakımından farklı yoğunluklariçermektedir. Bu açıdan bakıldığında yazarın güldürü elde etme biçimleriarasında mizah teorilerinin önemli bir işleve sahip olduğu görülür. Mizahteorileri; üstünlük, uyumsuzluk ve rahatlama olmak üzere üç temel başlıktanoluşur. Üstünlük kuramı, bizim başımıza gelmediği için kendimizi üstünhissederek güldüğümüz durumları açıklar. Bu kuram ilk olarak Platon veAristoteles’in düşüncelerinde karşılığını bulması bakımından mizah teorileriarasında bilinen en eski kuram olma özelliğini taşır. Buçalışma, üstünlük kuramının Haldun Taner’in tiyatro oyunları üzerinde nasılgörünür kılındığı düşüncesinden yola çıkılarak hazırlanmıştır. Yazarınbenzetmeci ve epik-göstermeci türde yazdığı oyunlar üstünlük kuramınınözelikleri bağlamında incelenerek oyunlardaki mizahi unsurlar ortayaçıkarılmaya çalışılmıştır.

HaldunTaner’in oyunlarının en önemli özelliği yazdığı tüm eserlerinde kendinigösteren mizah anlayışıdır. Oyunlarında farklı kurgular oluşturan ve tiyatroalanında modern denemeler yapan Taner’in komik ve gülmeyi tek bir yollasağladığını söylemek doğru olmaz. Her oyun ele aldığı mesele ve karakterlerinkuruluş biçimiyle komiği oluşturan ögeler bakımından farklı yoğunluklariçermektedir. Bu açıdan bakıldığında yazarın güldürü elde etme biçimleriarasında mizah teorilerinin önemli bir işleve sahip olduğu görülür. Mizahteorileri; üstünlük, uyumsuzluk ve rahatlama olmak üzere üç temel başlıktanoluşur. Üstünlük kuramı, bizim başımıza gelmediği için kendimizi üstünhissederek güldüğümüz durumları açıklar. Bu kuram ilk olarak Platon veAristoteles’in düşüncelerinde karşılığını bulması bakımından mizah teorileriarasında bilinen en eski kuram olma özelliğini taşır. Buçalışma, üstünlük kuramının Haldun Taner’in tiyatro oyunları üzerinde nasılgörünür kılındığı düşüncesinden yola çıkılarak hazırlanmıştır. Yazarınbenzetmeci ve epik-göstermeci türde yazdığı oyunlar üstünlük kuramınınözelikleri bağlamında incelenerek oyunlardaki mizahi unsurlar ortayaçıkarılmaya çalışılmıştır.
Adıyaman Yöresi Halı Dokumaları
Adıyaman Yöresi Halı Dokumaları
Yazar: Berkli, Yunus; Zencirkıran, Ayşegül
Dergi: Sanat Dergisi No. 33, 2018
Anahtar kelimeler: Adıyaman,Dokuma,Halı,Motif

El sanatlarımızarasında önemli bir yere sahip olan halı dokumalarımız, teknolojinin etkisiylegünümüzde önemini kaybetmiştir. Milli kültürümüzü temsil eden bu dokumaörneklerini korumak ve gelecek kuşaklara aktarmak büyük önem taşımaktadır.Adıyaman yöresi dokuma kültürümüzün önemli merkezleri arasında yer almaktadır.Dokumalar çok çeşitli kullanım alanları ile yöre halkının günlük yaşamınınönemli bir parçasıdır. Adıyaman yöresidokumaları; kompozisyonları, motifleri, malzemeleri ve renkleri açısından, Türksanatının köklü geçmişinin devamı niteliğinde örneklerden oluşmaktadır.Dokumalarda eskiden malzeme olarak sadece yün kullanılırken günümüzde pamuk ileyün birlikte kullanılmaktadır. Dokuma ipleri kök boya ile boyanmakta veçoğunlukla geometrik motiflerden meydana gelmektedir. “Adıyaman Yöresi HalıDokumaları” konulu bu çalışma ile yöreye ait dokuma eser tanıtılmış vekataloglanmıştır.

El sanatlarımızarasında önemli bir yere sahip olan halı dokumalarımız, teknolojinin etkisiylegünümüzde önemini kaybetmiştir. Milli kültürümüzü temsil eden bu dokumaörneklerini korumak ve gelecek kuşaklara aktarmak büyük önem taşımaktadır.Adıyaman yöresi dokuma kültürümüzün önemli merkezleri arasında yer almaktadır.Dokumalar çok çeşitli kullanım alanları ile yöre halkının günlük yaşamınınönemli bir parçasıdır. Adıyaman yöresidokumaları; kompozisyonları, motifleri, malzemeleri ve renkleri açısından, Türksanatının köklü geçmişinin devamı niteliğinde örneklerden oluşmaktadır.Dokumalarda eskiden malzeme olarak sadece yün kullanılırken günümüzde pamuk ileyün birlikte kullanılmaktadır. Dokuma ipleri kök boya ile boyanmakta veçoğunlukla geometrik motiflerden meydana gelmektedir. “Adıyaman Yöresi HalıDokumaları” konulu bu çalışma ile yöreye ait dokuma eser tanıtılmış vekataloglanmıştır.
LİBERALİZMİN İLK TEMSİLCİSİ: JOHN LOCKE
LİBERALİZMİN İLK TEMSİLCİSİ: JOHN LOCKE
Yazar: Odabaş, Uğur Köksal
Dergi: Sanat Dergisi, Vol. - No. 32, 2018
Anahtar kelimeler: bireycilik,liberalizm,özgürlük,hak

John Locke, yaklaşımlarıyla döneminin ve felsefetarihinin en önemli düşünürleri arasında yer almış bir isimdir. Varlık, bilgigibi temel felsefi disiplinlere yönelik ileri sürmüş olduğu düşüncelerin yanısıra siyaset felsefesiyle ilgili yaklaşımlarıyla da önemli bir yer edinmiştir.Yaşamış olduğu dönemde temellendirmiş olduğu bireycilik ve özgürlük vurgusu,temel insan hakları, güçler ayrılığı prensibi, sınırlı devlet anlayışı iledüşünce tarihinde liberalizmin öncüsü olarak kabul edilmiştir. Çalışmamızda buönemli filozofun liberal düşüncenin ilk örneğini verdiği düşünceleri elealınmıştır.

John Locke, yaklaşımlarıyla döneminin ve felsefetarihinin en önemli düşünürleri arasında yer almış bir isimdir. Varlık, bilgigibi temel felsefi disiplinlere yönelik ileri sürmüş olduğu düşüncelerin yanısıra siyaset felsefesiyle ilgili yaklaşımlarıyla da önemli bir yer edinmiştir.Yaşamış olduğu dönemde temellendirmiş olduğu bireycilik ve özgürlük vurgusu,temel insan hakları, güçler ayrılığı prensibi, sınırlı devlet anlayışı iledüşünce tarihinde liberalizmin öncüsü olarak kabul edilmiştir. Çalışmamızda buönemli filozofun liberal düşüncenin ilk örneğini verdiği düşünceleri elealınmıştır.
PLASTİK SANATLAR ALANINDA ÇALIŞMIŞ  DEVLET SANATÇILARIMIZ HAKKINDA  BİYOGRAFİK BİR İNCELEME
PLASTİK SANATLAR ALANINDA ÇALIŞMIŞ  DEVLET SANATÇILARIMIZ HAKKINDA  BİYOGRAFİK BİR İNCELEME
Yazar: Karıp, Fatih
Dergi: Sanat Dergisi No. 33, 2019
Anahtar kelimeler: Devlet Sanatçıları,Plastik Sanatlar,güzel sanatlar

Devletsanatçısı unvanı, sanata olankatkıları ve yaptıkları hizmetler sonucunda, Kültür Bakanlığı’nın teklifi veCumhurbaşkanı’nın onayı ile 1971 yılında verilmeye başlandı. 1971-1991 yıllarıarası 67 sanatçıya ‘Devlet Sanatçısı’ unvanı verildi. Bu sanatçılardan 6’sıunvanı kabul etmediler. 1998’de tanımı genişletilerek 89 kişiye Devlet Sanatçısıunvanı verilinceressam Mehmet Güleryüz 18 Şubat 2000 yılında ‘‘Devlet Sanatçısı Olacak ve BuHaktan Yararlanacaklar ile Bunların Nitelikleri ve Seçilmeleri HakkındaYönetmelik’’ ve bu yönetmeliğe dayanılarak 89 kişiye ‘‘Devlet Sanatçısı’’unvanı verilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle Danıştay 10. Dairesi’ndedava açtı. Danıştay, 18 Ocak 2002 tarihinde, 89 kişinin unvanını iptal etti.Yönetmeliğin iptalinden sonra bir daha hiçbir sanatçıya unvan verilmedi. Buçalışma 1971-1991 yılları arasında devlet sanatçısı unvanı verilen ve plastiksanatlar alanında çalışmış sanatçılarımızın sanatçı yönlerini biyografik açıdanele almaktadır.

Devletsanatçısı unvanı, sanata olankatkıları ve yaptıkları hizmetler sonucunda, Kültür Bakanlığı’nın teklifi veCumhurbaşkanı’nın onayı ile 1971 yılında verilmeye başlandı. 1971-1991 yıllarıarası 67 sanatçıya ‘Devlet Sanatçısı’ unvanı verildi. Bu sanatçılardan 6’sıunvanı kabul etmediler. 1998’de tanımı genişletilerek 89 kişiye Devlet Sanatçısıunvanı verilinceressam Mehmet Güleryüz 18 Şubat 2000 yılında ‘‘Devlet Sanatçısı Olacak ve BuHaktan Yararlanacaklar ile Bunların Nitelikleri ve Seçilmeleri HakkındaYönetmelik’’ ve bu yönetmeliğe dayanılarak 89 kişiye ‘‘Devlet Sanatçısı’’unvanı verilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle Danıştay 10. Dairesi’ndedava açtı. Danıştay, 18 Ocak 2002 tarihinde, 89 kişinin unvanını iptal etti.Yönetmeliğin iptalinden sonra bir daha hiçbir sanatçıya unvan verilmedi. Buçalışma 1971-1991 yılları arasında devlet sanatçısı unvanı verilen ve plastiksanatlar alanında çalışmış sanatçılarımızın sanatçı yönlerini biyografik açıdanele almaktadır.
“EŞZAMANLI BETİMLEME”NİN DÜNÜ BUGÜNÜ
“EŞZAMANLI BETİMLEME”NİN DÜNÜ BUGÜNÜ
Yazar: Cançat, Aysun
Dergi: Sanat Dergisi No. 34, 2019
Anahtar kelimeler: Ontrapposto,Eşzamanlı Betimleme

Buçalışma, Eşzamanlı Betimleme tekniğinin gelişim ve değişimini; ilkörneklerinden, teknik ve teknolojik gelişmelerin yaşandığı günümüz örnekleriele alınarak değerlendirmeyi amaçlanmıştır. İlk örneklerde tekniğin, dönemineve amaca uygun olarak kullanıldığı tespit edilmiştir. Çağdaş süreçte ise Kübizmve Fütürizm gibi sanat akımlarının etkisiyle çeşitli şekillerde uygulanmayabaşlanmıştır. Özellikle, yeni fotoğrafik denemelerin resim sanatına etkisi,tekniğe yeni ve etkili boyutlar kazandırmıştır. Sanatçılar, dünyadaki makineleşme,hız, zaman gibi gelişme ve farklılaşmalara bağlı kavramları öne çıkarmak için,fotoğraf makinesi ve kameranın imkânlarıyla ard arda görüntüler eldeetmişlerdir.  Gelişen teknolojik çağ ileEşzamanlı Betimleme tekniği, sanat tarihi içerisinde ilgi çekici bir noktayagelmiştir.

Buçalışma, Eşzamanlı Betimleme tekniğinin gelişim ve değişimini; ilkörneklerinden, teknik ve teknolojik gelişmelerin yaşandığı günümüz örnekleriele alınarak değerlendirmeyi amaçlanmıştır. İlk örneklerde tekniğin, dönemineve amaca uygun olarak kullanıldığı tespit edilmiştir. Çağdaş süreçte ise Kübizmve Fütürizm gibi sanat akımlarının etkisiyle çeşitli şekillerde uygulanmayabaşlanmıştır. Özellikle, yeni fotoğrafik denemelerin resim sanatına etkisi,tekniğe yeni ve etkili boyutlar kazandırmıştır. Sanatçılar, dünyadaki makineleşme,hız, zaman gibi gelişme ve farklılaşmalara bağlı kavramları öne çıkarmak için,fotoğraf makinesi ve kameranın imkânlarıyla ard arda görüntüler eldeetmişlerdir.  Gelişen teknolojik çağ ileEşzamanlı Betimleme tekniği, sanat tarihi içerisinde ilgi çekici bir noktayagelmiştir.
TARİHSEL, ÖYKÜSEL VE İLLÜSTRATİF AÇIDAN  VARKA VE GÜLŞAH
TARİHSEL, ÖYKÜSEL VE İLLÜSTRATİF AÇIDAN  VARKA VE GÜLŞAH
Yazar: Berber, Nildem; Başar, Mehmet Reşat
Dergi: Sanat Dergisi No. 33, 2019
Anahtar kelimeler: Varka ve Gülşah,Mesnevî,Minyatür

13. yüzyıl İran Edebiyatına ait Varka ve Gülşah Mesnevîsi’nin ilk kez Ayyûkîtarafından yazılmasının ardından Türk Edebiyatına Yûsuf-ı Meddâhile kazandırıldığı bilinmektedir. Günümüzde İstanbul Topkapı Sarayı Kütüphanesi Hazine 841 numara ile ünik eser kategorisinde kayıtlı yazma eserin, Abdülmü’min el-Hûyîadlı nakkaş tarafından Konya’da resimlendirildiği bilinen minyatürleri bulunmaktadır. Bu minyatürlerin Anadolu Selçuklu dönemine ait resimlendirilmiş aşk konulu ilk edebi yazma eser olması bakımından önemli bir konumda olduğu bilinmektedir.Bu makale de, Varka ve Gülşah minyatürlerinin üslûp özelliklerine ek olarak renk, denge ve simetri, hareket gibi kompozisyonözellikleri bakımından incelemesi ve değerlendirmesi yapılarak, bu ve bu kategorideki minyatürlerin günümüzdeki illüstrasyona karşılık gelebileceği ve illüstrasyon sanatı ile minyatür sanatı arasında ilişki kurulabileceğini ileri süren bir analiz ortaya çıkarılmak istenmiştir.

13. yüzyıl İran Edebiyatına ait Varka ve Gülşah Mesnevîsi’nin ilk kez Ayyûkîtarafından yazılmasının ardından Türk Edebiyatına Yûsuf-ı Meddâhile kazandırıldığı bilinmektedir. Günümüzde İstanbul Topkapı Sarayı Kütüphanesi Hazine 841 numara ile ünik eser kategorisinde kayıtlı yazma eserin, Abdülmü’min el-Hûyîadlı nakkaş tarafından Konya’da resimlendirildiği bilinen minyatürleri bulunmaktadır. Bu minyatürlerin Anadolu Selçuklu dönemine ait resimlendirilmiş aşk konulu ilk edebi yazma eser olması bakımından önemli bir konumda olduğu bilinmektedir.Bu makale de, Varka ve Gülşah minyatürlerinin üslûp özelliklerine ek olarak renk, denge ve simetri, hareket gibi kompozisyonözellikleri bakımından incelemesi ve değerlendirmesi yapılarak, bu ve bu kategorideki minyatürlerin günümüzdeki illüstrasyona karşılık gelebileceği ve illüstrasyon sanatı ile minyatür sanatı arasında ilişki kurulabileceğini ileri süren bir analiz ortaya çıkarılmak istenmiştir.
İKON SANATININ RESİM SANATINA ETKİLERİ
İKON SANATININ RESİM SANATINA ETKİLERİ
Yazar: Yaşar, Nedret
Dergi: Sanat Dergisi No. 33, 2019
Anahtar kelimeler: İkon Resim Sanatı,İkonografi,Kompozisyon,Biçim,Perspektif

İkonresim sanatının başlıca özelliği mekân ve hacmin panonun iki boyutlu yüzeyiylesınırlandırılmış olmasıdır. Hacimsiz figürlere, yüzlere, elbiselere ve mimariyeyer verilmesi ikonalara özgün bir uzamsal derinlik kazandırırken düzlemdekibütünlük genellikle ters perspektiflesağlanmıştır.  İkonografide sanatçının duygu ve düşünceleri öneçıkmaz, natüralist tasvir tarzı uygulanmaz.Buçalışmada ikon sanatına özgü biçim ve kompozisyon kavramlarının resim sanatınayansımaları ortaya çıkarılmaya çalışılacaktır. Bu bağlamda ilk önce söz konusukavramların Ortodoks sanatındaki uygulanışı ele alınacak, devamında isebaşlangıçta Batı Katolik anlayışında resmedilen ve rasyonel perspektifi içerenyapıtların ve resim sanatına nasıl yansıdıkları irdelenecektir.

İkonresim sanatının başlıca özelliği mekân ve hacmin panonun iki boyutlu yüzeyiylesınırlandırılmış olmasıdır. Hacimsiz figürlere, yüzlere, elbiselere ve mimariyeyer verilmesi ikonalara özgün bir uzamsal derinlik kazandırırken düzlemdekibütünlük genellikle ters perspektiflesağlanmıştır.  İkonografide sanatçının duygu ve düşünceleri öneçıkmaz, natüralist tasvir tarzı uygulanmaz.Buçalışmada ikon sanatına özgü biçim ve kompozisyon kavramlarının resim sanatınayansımaları ortaya çıkarılmaya çalışılacaktır. Bu bağlamda ilk önce söz konusukavramların Ortodoks sanatındaki uygulanışı ele alınacak, devamında isebaşlangıçta Batı Katolik anlayışında resmedilen ve rasyonel perspektifi içerenyapıtların ve resim sanatına nasıl yansıdıkları irdelenecektir.
HYRENIOMUS BOSCH’un ‘YERYÜZÜ ZEVKLERİ BAHÇESİ’ RESMİ: GERÇEKÜSTÜCÜLÜĞÜ YENİDEN OKUMA
HYRENIOMUS BOSCH’un ‘YERYÜZÜ ZEVKLERİ BAHÇESİ’ RESMİ: GERÇEKÜSTÜCÜLÜĞÜ YENİDEN OKUMA
Yazar: Irak, Medine
Dergi: Sanat Dergisi No. 33, 2019
Anahtar kelimeler: Gerçeküstücülük,Biçim,Tavır

16.yüzyılın öncüressamı olan Hyreniomus Bosch’un resimlerinde gerçeküstü ögeler yer almaktadır.Gerçeküstücülüğü sanatçının Yeryüzü Zevkleri Bahçesi üzerinden okumadaki amaç;bir ifade aracı olarak gerçeküstücülüğün anlamını  köklerinde aramak, yeniden izlerini sürmektir. Gerçeküstücü olmayı gerektiren unsurlarınbaşında dünyeviliğin ötesinde bir dünya yaratmak veya kurgulamaktır. Böyleolmasını gerektiren unsurlar 16.yy ile gerçeküstücülüğün akım olarak karşımızaçıkarken 20.yüzyılda tema bakımından olmasa da biçim olarak aynı temeldeşekillenmekte olduğu görülür. 16.yüzyılda din üzerine şekillenen bu durum 20.yyda ağırlıklı olarak iki dünya savaşının etkin sonuçlarıyla belirginlikkazanmaktadır. Bosch’un Yeryüzü Zevkleri Bahçesi adlı resmi cennet ve cehennemtemalarını ele alması bakımından üst bir gerçekliği gözler önüne sermektedir. Buresmin seçilmesinin gerçeküstücülüğün anlaşılması yönünde verim sağlamasıöngörülmektedir. Gerçeküstücülük bir akım olarak değerlendirildiğinde veristikve biyomorfik olarak sınıflandırılmaktadır. Bu çalışmada  Bosch resmi veristik gerçeküstücülük üzerindenokunmaya çalışılmış, buradan elde edilen bilgiler sonuç bölümündedeğerlendirilmiştir.

16.yüzyılın öncüressamı olan Hyreniomus Bosch’un resimlerinde gerçeküstü ögeler yer almaktadır.Gerçeküstücülüğü sanatçının Yeryüzü Zevkleri Bahçesi üzerinden okumadaki amaç;bir ifade aracı olarak gerçeküstücülüğün anlamını  köklerinde aramak, yeniden izlerini sürmektir. Gerçeküstücü olmayı gerektiren unsurlarınbaşında dünyeviliğin ötesinde bir dünya yaratmak veya kurgulamaktır. Böyleolmasını gerektiren unsurlar 16.yy ile gerçeküstücülüğün akım olarak karşımızaçıkarken 20.yüzyılda tema bakımından olmasa da biçim olarak aynı temeldeşekillenmekte olduğu görülür. 16.yüzyılda din üzerine şekillenen bu durum 20.yyda ağırlıklı olarak iki dünya savaşının etkin sonuçlarıyla belirginlikkazanmaktadır. Bosch’un Yeryüzü Zevkleri Bahçesi adlı resmi cennet ve cehennemtemalarını ele alması bakımından üst bir gerçekliği gözler önüne sermektedir. Buresmin seçilmesinin gerçeküstücülüğün anlaşılması yönünde verim sağlamasıöngörülmektedir. Gerçeküstücülük bir akım olarak değerlendirildiğinde veristikve biyomorfik olarak sınıflandırılmaktadır. Bu çalışmada  Bosch resmi veristik gerçeküstücülük üzerindenokunmaya çalışılmış, buradan elde edilen bilgiler sonuç bölümündedeğerlendirilmiştir.