hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
DOĞRU AKIM MOTOR HIZININ UYARLAMALI KUTUP YERLEŞTİRME DENETİMİ
DOĞRU AKIM MOTOR HIZININ UYARLAMALI KUTUP YERLEŞTİRME DENETİMİ
Yazar: Karadeniz, Mehmet; İskender, İres; Yüncü, Selma
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 19 No. 3, 2013
Anahtar kelimeler: Uyarlamalı denetim, kutup yerleştirmeli denetim, Lyapunov’un doğrudan metodu, dc motor.

Doğru akım motorunun dinamiğinin anlaşılması için motor parametrelerinin bilinmesi gerekmektedir. Bu parametrelerden başlıcaları armatür endüktansı, armatür direnci, rotorun dönel eylemsizliği ve rotor yatağındaki sürtünmedir. Tüm bu parametrelerin belirlenmesi, her biri için ayrı deneylerin yapılmasını gerektirir. Ancak motor parametreleri, motorun çalışması sırasındaki koşullara bağlı olarak değişmektedir. Dolayısıyla, parametrelerin değişmediği varsayılarak tasarlanmış olan denetleyicinin performansı, çalışma sırasındaki değişimlerden dolayı düşer. Bu nedenlerden dolayı bu çalışmada, motor parametrelerinin belirlenmesine gerek kalmadan, motor hızının istenildiği gibi davranış gösterdiği bir uyarlamalı denetim yöntemi sunulmaktadır. Bir doğru akım motoru için yapılmış simulasyon sonuçları, motor hızının önerilen yöntem ile denetlenebildiğini göstermiştir.

Doğru akım motorunun dinamiğinin anlaşılması için motor parametrelerinin bilinmesi gerekmektedir. Bu parametrelerden başlıcaları armatür endüktansı, armatür direnci, rotorun dönel eylemsizliği ve rotor yatağındaki sürtünmedir. Tüm bu parametrelerin belirlenmesi, her biri için ayrı deneylerin yapılmasını gerektirir. Ancak motor parametreleri, motorun çalışması sırasındaki koşullara bağlı olarak değişmektedir. Dolayısıyla, parametrelerin değişmediği varsayılarak tasarlanmış olan denetleyicinin performansı, çalışma sırasındaki değişimlerden dolayı düşer. Bu nedenlerden dolayı bu çalışmada, motor parametrelerinin belirlenmesine gerek kalmadan, motor hızının istenildiği gibi davranış gösterdiği bir uyarlamalı denetim yöntemi sunulmaktadır. Bir doğru akım motoru için yapılmış simulasyon sonuçları, motor hızının önerilen yöntem ile denetlenebildiğini göstermiştir.
BİNA ÜRETİMİ YAPIM EVRESİNDE MALİYET PLANLAMA VE DENETİMİNE YÖNELİK BİR MALİYET YÖNETİM MODELİ ÖNERİSİ [1]
BİNA ÜRETİMİ YAPIM EVRESİNDE MALİYET PLANLAMA VE DENETİMİNE YÖNELİK BİR MALİYET YÖNETİM MODELİ ÖNERİSİ [1]
Yazar: Akınbingöl, Murat; Gültekin, A. Tanju
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 20 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Yapı maliyeti, maliyet denetim modelleri.

Yapı üretiminde, genellikle, yapım evresinde planlanan maliyetin aşıldığı görülmektedir. Bu sorun yapı kalitesini de etkilemekte ve yapım sürecinde zorluklarla karşılaşılmaktadır. Bu çalışmada, yapım evresinde, maliyetin planlanması ve denetiminin sağlanması amacı ile bir “maliyet yönetim modeli” sunulmaktadır. Modelin ana yapısı, yapım evresinde maliyetin planlanmasına ve denetimine yönelik farklı çalışmaların bir bütünü oluşturacak şekilde düzenlendiği üç ana aşamadan oluşmaktadır. Her biri bir sistem tarif eden ve bir sonrakine girdi teşkil eden bu aşamalar, kendi içinde çeşitli eylemleri barındıran ve birbirini takip eden üretim alt sistemlerinden oluşmaktadır. Üretim alt sistemleri içinde yer alan bir, yada birden çok eylem ise, yapım evresine ait gerekli çalışmalar ile maliyet grupları olarak ortaya çıkmaktadır. “Yapım birimlerine dayalı”, “kaynaklara dayalı” maliyet modellerinden yararlanılarak geliştirilen model, tek katlı bir sanayi yapısı inşaatına uygulanmıştır. Modelin denenmesi sonucu elde edilen bulgular sonuç bölümünde sunulmaktadır.

Yapı üretiminde, genellikle, yapım evresinde planlanan maliyetin aşıldığı görülmektedir. Bu sorun yapı kalitesini de etkilemekte ve yapım sürecinde zorluklarla karşılaşılmaktadır. Bu çalışmada, yapım evresinde, maliyetin planlanması ve denetiminin sağlanması amacı ile bir “maliyet yönetim modeli” sunulmaktadır. Modelin ana yapısı, yapım evresinde maliyetin planlanmasına ve denetimine yönelik farklı çalışmaların bir bütünü oluşturacak şekilde düzenlendiği üç ana aşamadan oluşmaktadır. Her biri bir sistem tarif eden ve bir sonrakine girdi teşkil eden bu aşamalar, kendi içinde çeşitli eylemleri barındıran ve birbirini takip eden üretim alt sistemlerinden oluşmaktadır. Üretim alt sistemleri içinde yer alan bir, yada birden çok eylem ise, yapım evresine ait gerekli çalışmalar ile maliyet grupları olarak ortaya çıkmaktadır. “Yapım birimlerine dayalı”, “kaynaklara dayalı” maliyet modellerinden yararlanılarak geliştirilen model, tek katlı bir sanayi yapısı inşaatına uygulanmıştır. Modelin denenmesi sonucu elde edilen bulgular sonuç bölümünde sunulmaktadır.
BETONARME VE YAPISAL ÇELİK TEKNOLOJİLERİNİN VERİMLİLİK ÖLÇÜTLERİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ [1]
BETONARME VE YAPISAL ÇELİK TEKNOLOJİLERİNİN VERİMLİLİK ÖLÇÜTLERİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ [1]
Yazar: Esirgen, H. Baran; Gültekin, A. Tanju
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 20 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Verimlilik, yapım teknolojisi, kalite, maliyet, süre.

Yapı üretimi, planlamadan kullanım aşamasına kadar geniş bir süreci içerir ve özellikleri itibariyle diğer sektörler ve disiplinlerle karmaşık ilişkiler içerisindedir. Kaynak kullanımı bakımından sürecin en önemli aşaması olan yapım, çağdaş üretim anlayışında   üç temel ölçüt olan “kalite”, “maliyet” ve “süre”nin uyumunu ifade eden verimlilik çerçevesinde değerlendirilmelidir. Yapım aşamasında, verimlilik ölçütlerinin üretime katkılarının artırılması uygun yapım teknolojilerinin seçimini gerektirir. Bu çalışmada, yapısal çelik yapım teknolojisi ve Türkiye’deki yapı üretiminin tamamına yakınında kullanılmakta olan betonarme yapım teknolojisi, verimlilik ölçütlerince karşılaştırılarak değerlendirilmekte ve sonuçları sunulmaktadır. Karşılaştırma yapılması için, önce eşdeğer nitelikli, basit fonksiyonlu, biri gelişmiş geleneksel betonarme, diğeri çelik strüktürlü iki model yapı tasarlanmış ve detaylandırılmıştır. Daha sonra metrajları ve tahmini maliyetleri belirlenmiş, kalite eşitliği ölçütü olarak, yönetmelik standartları kullanılmış ve yapım süreleri “adam x saat” hesabıyla elde edilmiştir. Sonuçlar birim fiyatlar ve uygulama fiyatları olarak değerlendirilerek yorumlanmaktadır.

Yapı üretimi, planlamadan kullanım aşamasına kadar geniş bir süreci içerir ve özellikleri itibariyle diğer sektörler ve disiplinlerle karmaşık ilişkiler içerisindedir. Kaynak kullanımı bakımından sürecin en önemli aşaması olan yapım, çağdaş üretim anlayışında   üç temel ölçüt olan “kalite”, “maliyet” ve “süre”nin uyumunu ifade eden verimlilik çerçevesinde değerlendirilmelidir. Yapım aşamasında, verimlilik ölçütlerinin üretime katkılarının artırılması uygun yapım teknolojilerinin seçimini gerektirir. Bu çalışmada, yapısal çelik yapım teknolojisi ve Türkiye’deki yapı üretiminin tamamına yakınında kullanılmakta olan betonarme yapım teknolojisi, verimlilik ölçütlerince karşılaştırılarak değerlendirilmekte ve sonuçları sunulmaktadır. Karşılaştırma yapılması için, önce eşdeğer nitelikli, basit fonksiyonlu, biri gelişmiş geleneksel betonarme, diğeri çelik strüktürlü iki model yapı tasarlanmış ve detaylandırılmıştır. Daha sonra metrajları ve tahmini maliyetleri belirlenmiş, kalite eşitliği ölçütü olarak, yönetmelik standartları kullanılmış ve yapım süreleri “adam x saat” hesabıyla elde edilmiştir. Sonuçlar birim fiyatlar ve uygulama fiyatları olarak değerlendirilerek yorumlanmaktadır.
ROBOT KOL DENETİM TASARIMI İÇİN DURUM DEĞİŞKENLERİ GERİ BESLEMELİ VE TÜMLEVLİ DENETİMCİ YAKLAŞIMI
ROBOT KOL DENETİM TASARIMI İÇİN DURUM DEĞİŞKENLERİ GERİ BESLEMELİ VE TÜMLEVLİ DENETİMCİ YAKLAŞIMI
Yazar: Caner, Uğur; Eroğlu, Mehmet
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 19 No. 3, 2013
Anahtar kelimeler: Robot manipülatör denetimi, doğrusallaştırma tekniği, bağımsız eklem denetimi, simülasyon.

Bu çalışmada, durum değişkenleri geri beslemeli ve tümlevli denetimcinin robot manipülatör tasarımı için önemli avantajlara sahip olduğu gösterilmiştir. Tüm sistemin dinamik modeli, doğru akım motorunun dinamiği de dikkate alınarak, üçüncü mertebe diferansiyel denklem olarak elde edilmiştir. Doğrusallaştırma işlemi, manipülatörün nominal yörüngesi etrafındaki küçük sapmaları ifade eden denklemler bulanarak yapılmıştır. Sistemde denetim tasarım aracı olarak kutup yerleştirme işleminden yararlanılmıştır. Doğrusallaştırma katsayıları manipülatörün yörüngesi boyunca güncellendiği için kutup yerleştirme işlemi dolayısıyla denetimci kazançları da güncellenmektedir. Manipülatörün eklemleri arasındaki etkileşim sebebiyle bir eklemin diğerine uyguladığı dönme momenti, her eklem için bozucu giriş olarak işlemden geçirilmiştir. Böylece bağımsız eklem denetimi uygulanabilmiştir. Sistem başarımı, iki serbestlik dereceli manipülatör için benzetimler yapılarak gösterilmiştir.

Bu çalışmada, durum değişkenleri geri beslemeli ve tümlevli denetimcinin robot manipülatör tasarımı için önemli avantajlara sahip olduğu gösterilmiştir. Tüm sistemin dinamik modeli, doğru akım motorunun dinamiği de dikkate alınarak, üçüncü mertebe diferansiyel denklem olarak elde edilmiştir. Doğrusallaştırma işlemi, manipülatörün nominal yörüngesi etrafındaki küçük sapmaları ifade eden denklemler bulanarak yapılmıştır. Sistemde denetim tasarım aracı olarak kutup yerleştirme işleminden yararlanılmıştır. Doğrusallaştırma katsayıları manipülatörün yörüngesi boyunca güncellendiği için kutup yerleştirme işlemi dolayısıyla denetimci kazançları da güncellenmektedir. Manipülatörün eklemleri arasındaki etkileşim sebebiyle bir eklemin diğerine uyguladığı dönme momenti, her eklem için bozucu giriş olarak işlemden geçirilmiştir. Böylece bağımsız eklem denetimi uygulanabilmiştir. Sistem başarımı, iki serbestlik dereceli manipülatör için benzetimler yapılarak gösterilmiştir.
ÇALIŞANLARIN TOPLAM İŞ YÜKÜ SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİNE YÖNELİK BİR MODEL VE UYGULAMASI
ÇALIŞANLARIN TOPLAM İŞ YÜKÜ SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİNE YÖNELİK BİR MODEL VE UYGULAMASI
Yazar: Dağdeviren, Metin; Eraslan, Ergün; Kurt, Mustafa
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 20 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Çalışma yeri düzenleme, toplam iş yükü, çok kriterli analiz, analitik ağ prosesi.

İş kazaları ve yaralanmaların en büyük nedenlerinden biri yanlış tasarlanmış iş ve çalışma ortamlarıdır. Tasarım aşamasında ergonomik faktörler dikkate alınmadan yetersiz veya eksik tasarlanmış olan çalışma ortamları; hata ve kaza oranlarının artmasına ve bu artışlara paralel olarak verimliliğinin düşmesine neden olmaktadır. Çalışma yeri tasarımında dikkate alınacak konulardan biri de çalışma ortamına bağlı olarak çalışanın katlanacağı Toplam İş Yükü (TİY) seviyesidir. TİY seviyesi çalışma ortamı, yapılan iş ve çalışanın fiziksel ve zihinsel özelliklerine bağlı olarak hesaplanan bir katsayıdır. Bu makalede TİY seviyesinin belirlenmesine yönelik bir model geliştirilmiş ve geliştirilen model Analitik Ağ Prosesi (AAP) yöntemi ile analiz edilmiştir. AAP yönteminin en önemli özelliği değerlendirme sürecinde kullanılan faktörler arasındaki bağımlılıkları dikkate alması ve bu yönüyle daha doğru sonuçların elde edilmesini sağlamasıdır. Çalışmanın sonucunda geliştirilen modele ilişkin bir uygulama yapılmış ve bu uygulama üzerinde modelin kullanımı gösterilmiştir.

İş kazaları ve yaralanmaların en büyük nedenlerinden biri yanlış tasarlanmış iş ve çalışma ortamlarıdır. Tasarım aşamasında ergonomik faktörler dikkate alınmadan yetersiz veya eksik tasarlanmış olan çalışma ortamları; hata ve kaza oranlarının artmasına ve bu artışlara paralel olarak verimliliğinin düşmesine neden olmaktadır. Çalışma yeri tasarımında dikkate alınacak konulardan biri de çalışma ortamına bağlı olarak çalışanın katlanacağı Toplam İş Yükü (TİY) seviyesidir. TİY seviyesi çalışma ortamı, yapılan iş ve çalışanın fiziksel ve zihinsel özelliklerine bağlı olarak hesaplanan bir katsayıdır. Bu makalede TİY seviyesinin belirlenmesine yönelik bir model geliştirilmiş ve geliştirilen model Analitik Ağ Prosesi (AAP) yöntemi ile analiz edilmiştir. AAP yönteminin en önemli özelliği değerlendirme sürecinde kullanılan faktörler arasındaki bağımlılıkları dikkate alması ve bu yönüyle daha doğru sonuçların elde edilmesini sağlamasıdır. Çalışmanın sonucunda geliştirilen modele ilişkin bir uygulama yapılmış ve bu uygulama üzerinde modelin kullanımı gösterilmiştir.
SOLİTON İLETİŞİM SİSTEMLERİNİN OPTİMİZASYONU ÜZERİNE BİR YAKLAŞIM MODELİ
SOLİTON İLETİŞİM SİSTEMLERİNİN OPTİMİZASYONU ÜZERİNE BİR YAKLAŞIM MODELİ
Yazar: Göktaş, H. Haldun; Arı, Murat
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 19 No. 3, 2013
Anahtar kelimeler: Gordon Haus zaman kayması, soliton etkileşimi, soliton, zaman kayması.

Uzun mesafe fiber optik iletim sistemlerinde, optik yükselteçlerin fiber zayıflamasını uygun şekilde giderdiği düşünüldüğünde, soliton haberleşme sisteminin toplam iletim mesafesi öncelikli olarak genlik ve frekans kayması ile belirlenir. Bu çalışmada, Gordon Haus Kayma etkisinin ve soliton soliton etkileşiminin neden olduğu genlik ve frekans kayması etkilerini birbirleri ile dengeleyerek veri iletim hızının ve tekrarlayıcı mesafesinin artırılması sağlanmıştır. Bu amaçla soliton haberleşme sistemi modellenerek önce sıfır faz farklı soliton darbeler için kayma hesapları yapılmış, sonra minimum kaymaya izin veren, optimum faz farkı hesaplanmıştır. Bu şartlar altında bulunan değerler için elde edilen optimum kayma değerleri simülasyon sonuçları ile de gösterilmiştir. Uygun faz farklı soliton dizilerinin kayma etkisini minimize ederek soliton haberleşme sistemlerinin performansını artıracağı sonucuna ulaşılmıştır.

Uzun mesafe fiber optik iletim sistemlerinde, optik yükselteçlerin fiber zayıflamasını uygun şekilde giderdiği düşünüldüğünde, soliton haberleşme sisteminin toplam iletim mesafesi öncelikli olarak genlik ve frekans kayması ile belirlenir. Bu çalışmada, Gordon Haus Kayma etkisinin ve soliton soliton etkileşiminin neden olduğu genlik ve frekans kayması etkilerini birbirleri ile dengeleyerek veri iletim hızının ve tekrarlayıcı mesafesinin artırılması sağlanmıştır. Bu amaçla soliton haberleşme sistemi modellenerek önce sıfır faz farklı soliton darbeler için kayma hesapları yapılmış, sonra minimum kaymaya izin veren, optimum faz farkı hesaplanmıştır. Bu şartlar altında bulunan değerler için elde edilen optimum kayma değerleri simülasyon sonuçları ile de gösterilmiştir. Uygun faz farklı soliton dizilerinin kayma etkisini minimize ederek soliton haberleşme sistemlerinin performansını artıracağı sonucuna ulaşılmıştır.
KENT MERKEZLERİNİN OLUŞUMUNDA ALANSAL GÖMÜLÜLÜK: KONYA TARİHİ KENT MERKEZİ
KENT MERKEZLERİNİN OLUŞUMUNDA ALANSAL GÖMÜLÜLÜK: KONYA TARİHİ KENT MERKEZİ
Yazar: Ter, Ümmügülsüm; Özbek, Oğuz
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 20 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Kurumsalcılık, alansal gömülülük, biriken nedenleme, tarihi kent merkezleri.

Kurumsalcı yaklaşım, sosyo-iktisadi ve sosyo-kültürel mekan oluşum süreçlerinin kavranmasında, zamansallığın ve mekansallığın önemini vurgulamaktadır. Bu bakımdan, kent merkezleri, kurumsalcılığın en önemli mekansal çözümleme alanları olarak değerlendirilebilir. Kurumsalcı bir çerçeve içinde bu merkezlerin gömülülüğü, zamana ve mekana bağımlı fiziki, sosyo-kültürel ve iktisadi etkenlerin karşılıklı etkileşimde bulunduğu bir yapıda oluşum gösterir. Konya tarihi kent merkezinin oluşumu, Türkiye’deki tarihi kentlere ve Konya’ya özgü belirli sosyo-mekansal kalıpların şekillendirdiği bir gelişim süreci içerisinde ele alınabilir. Bu açıdan, kurumsalcı teorik çerçeve içindeki bir mekansal çözümleme, kurumsalcılığın deney alanı Konya tarihi kent merkezinin oluşum sürecinin açıklanmasında temel alınmaktadır.

Kurumsalcı yaklaşım, sosyo-iktisadi ve sosyo-kültürel mekan oluşum süreçlerinin kavranmasında, zamansallığın ve mekansallığın önemini vurgulamaktadır. Bu bakımdan, kent merkezleri, kurumsalcılığın en önemli mekansal çözümleme alanları olarak değerlendirilebilir. Kurumsalcı bir çerçeve içinde bu merkezlerin gömülülüğü, zamana ve mekana bağımlı fiziki, sosyo-kültürel ve iktisadi etkenlerin karşılıklı etkileşimde bulunduğu bir yapıda oluşum gösterir. Konya tarihi kent merkezinin oluşumu, Türkiye’deki tarihi kentlere ve Konya’ya özgü belirli sosyo-mekansal kalıpların şekillendirdiği bir gelişim süreci içerisinde ele alınabilir. Bu açıdan, kurumsalcı teorik çerçeve içindeki bir mekansal çözümleme, kurumsalcılığın deney alanı Konya tarihi kent merkezinin oluşum sürecinin açıklanmasında temel alınmaktadır.
AVRUPA ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEKİ ÇELİK YAPI UYGULAMA OLANAK VE KISITLARININ İNCELENMESİ
AVRUPA ÜLKELERİ VE TÜRKİYE’DEKİ ÇELİK YAPI UYGULAMA OLANAK VE KISITLARININ İNCELENMESİ
Yazar: Kurtay, Cüneyt; Badem, Mustafa
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 19 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Çelik, çelik strüktür, taşıyıcı sistem.

Bu çalışmada, Avrupa ülkelerinin ve Avrupa Birliğine girme eşiğinde olan Türkiye’nin inşaat çeliği üretimi ile çelik yapı uygulama olanak ve kısıtlarının saptaması yapılmıştır. Elde edilen veriler ışığında Avrupa ülkeleri ile Türkiye’deki çelik yapı üretim ve kullanımı karşılaştırılmıştır.   Avrupa ülkelerinin ekonomik durumları, inşaat çeliği üretimleri, kullanımın sektörlere göre dağılımı, inşaat sektöründe çelik kullanımının payı, mimarlık eğitimi içerisinde çeliğin bulunduğu yer ile çelik üretim teknolojilerine bakarak bu ülkelerdeki çelik yapı uygulama olanak ve kısıtlarının saptaması yapılmıştır. Belirlenen kriterlere bağlı kalınarak Türkiye’deki çelik yapı uygulama olanak ve kısıtları saptanmıştır. Son olarak Avrupa ülkelerine ait veriler, Türkiye için toplanan verilerle karşılaştırılarak, bu karşılaştırmanın değerlendirmesi yapılmıştır.

Bu çalışmada, Avrupa ülkelerinin ve Avrupa Birliğine girme eşiğinde olan Türkiye’nin inşaat çeliği üretimi ile çelik yapı uygulama olanak ve kısıtlarının saptaması yapılmıştır. Elde edilen veriler ışığında Avrupa ülkeleri ile Türkiye’deki çelik yapı üretim ve kullanımı karşılaştırılmıştır.   Avrupa ülkelerinin ekonomik durumları, inşaat çeliği üretimleri, kullanımın sektörlere göre dağılımı, inşaat sektöründe çelik kullanımının payı, mimarlık eğitimi içerisinde çeliğin bulunduğu yer ile çelik üretim teknolojilerine bakarak bu ülkelerdeki çelik yapı uygulama olanak ve kısıtlarının saptaması yapılmıştır. Belirlenen kriterlere bağlı kalınarak Türkiye’deki çelik yapı uygulama olanak ve kısıtları saptanmıştır. Son olarak Avrupa ülkelerine ait veriler, Türkiye için toplanan verilerle karşılaştırılarak, bu karşılaştırmanın değerlendirmesi yapılmıştır.
ARAÇTAN ARINDIRILMIŞ YERLEŞİMLER: VİYANA-FLORIDSDORF (AVUSTURYA) ÖRNEĞİ
ARAÇTAN ARINDIRILMIŞ YERLEŞİMLER: VİYANA-FLORIDSDORF (AVUSTURYA) ÖRNEĞİ
Yazar: Yıldız, Ebru
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 20 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Araçtan arındırılmış yerleşim, yaya, Viyana, Floridsdorf.

Yaya hareketleri planlama kültürünün ortaya çıkmasında en önemli rolü oynamış olmasına rağmen yayalar günümüzde pek çok problemle karşı karşıyadır. Mekanın araçlara göre düzenlenmesi, zaman içerisinde yeni bir yapı ortaya çıkarmıştır. Günümüzde yayalar bu yeni yapı içerisinde kendilerine yer bulmakta zorlanmaktadırlar. Araçtan arındırılmış yerleşim düşüncesi, özel aracın getirdiği sorunlardan uzak bir yaşam sürmek isteyen kentliler için bir yerleşim biçimi olarak ortaya çıkmıştır. Çalışmada öncelikle bir zamanlar kent büyüklüklerinin ve biçimlerinin temel belirleyicisi olan yaya hareketlerinin gelişimini incelemek için bir literatür taraması yapılmıştır. Ardından araçtan arındırılmış yerleşim modelleri tanımlanarak, dünyanın çeşitli kentlerindeki uygulamalardan örnekler sıralanmıştır. Örnek alan çalışmasında, araç sınırlamasının en katı düzeyinin uygulandığı ‘Floridsdorf (Viyana) araçtan arındırılmış yerleşim projesi’ tasarım prensipleri açısından incelenmiştir. Genel bir değerlendirmenin ardından, araçtan arındırılmış yerleşimlerin, Türkiye’deki uygulanabilirliği tartışılmıştır.

Yaya hareketleri planlama kültürünün ortaya çıkmasında en önemli rolü oynamış olmasına rağmen yayalar günümüzde pek çok problemle karşı karşıyadır. Mekanın araçlara göre düzenlenmesi, zaman içerisinde yeni bir yapı ortaya çıkarmıştır. Günümüzde yayalar bu yeni yapı içerisinde kendilerine yer bulmakta zorlanmaktadırlar. Araçtan arındırılmış yerleşim düşüncesi, özel aracın getirdiği sorunlardan uzak bir yaşam sürmek isteyen kentliler için bir yerleşim biçimi olarak ortaya çıkmıştır. Çalışmada öncelikle bir zamanlar kent büyüklüklerinin ve biçimlerinin temel belirleyicisi olan yaya hareketlerinin gelişimini incelemek için bir literatür taraması yapılmıştır. Ardından araçtan arındırılmış yerleşim modelleri tanımlanarak, dünyanın çeşitli kentlerindeki uygulamalardan örnekler sıralanmıştır. Örnek alan çalışmasında, araç sınırlamasının en katı düzeyinin uygulandığı ‘Floridsdorf (Viyana) araçtan arındırılmış yerleşim projesi’ tasarım prensipleri açısından incelenmiştir. Genel bir değerlendirmenin ardından, araçtan arındırılmış yerleşimlerin, Türkiye’deki uygulanabilirliği tartışılmıştır.
HASSAN FATHY MİMARLIĞI’NDA TASARIM İLKELERİ ÜZERİNE ELEŞTİREL BİR İNCELEME
HASSAN FATHY MİMARLIĞI’NDA TASARIM İLKELERİ ÜZERİNE ELEŞTİREL BİR İNCELEME
Yazar: Tuna Ultav, Zeynep; Sahil, Sare
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 19 No. 4, 2013
Anahtar kelimeler: Hassan Fathy, geleneksel mimari, yöresel mimari, yorum.

Bu makalede 1900-1989 yılları arasında yaşayan ve 20. yy’da oldukça ağırlıklı olan Hassan Fathy’nin mimarisini oluşturan tasarım ilkeleri eleştirel olarak incelenmiştir. Fathy mimarlığının ana felsefesi, mimari tasarımlarında gelenekten kopmamasının nedenleri araştırılmıştır. Fathy’nin hem biçimsel, hem teknolojik hem de üretim şekli olarak, mimari pratiğini oluşturan etmenler incelenmiştir. Fathy’nin egemen Batılı söylemlere karşıt oluşturduğu mimari dilini nasıl geliştirdiği açıklanmaya çalışılmıştır.

Bu makalede 1900-1989 yılları arasında yaşayan ve 20. yy’da oldukça ağırlıklı olan Hassan Fathy’nin mimarisini oluşturan tasarım ilkeleri eleştirel olarak incelenmiştir. Fathy mimarlığının ana felsefesi, mimari tasarımlarında gelenekten kopmamasının nedenleri araştırılmıştır. Fathy’nin hem biçimsel, hem teknolojik hem de üretim şekli olarak, mimari pratiğini oluşturan etmenler incelenmiştir. Fathy’nin egemen Batılı söylemlere karşıt oluşturduğu mimari dilini nasıl geliştirdiği açıklanmaya çalışılmıştır.