İmam-Hatip Liselerinde Temel Dini Bilgiler Dersinin Öğretimi Üzerine Nitel Bir Analiz
A Qualitative Analysis on the Teaching of Basic Religious Knowledge Course in Imam-Hatip High Schools
Yazar: Çakmak, Fatih
Dergi: Anadolu Journal of Educational Sciences International, Vol. 15 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Religious Education ; Din Eğitimi ; din eğitimi,din öğretimi alan dersleri,İmam-Hatip lisesi,temel dini bilgiler dersi,temel dini bilgiler dersi öğretim programı ; basic religious knowledge course,basic religious knowledge course curriculum,Imam-Hatip High School,religious education,religious education courses

İnsan akıl ve irade sahibidir ve bu özellikleriyle eğitilebilen bir varlıktır. Çalışmanın temel amacı, İmam-Hatip Liselerinde (İHL) Temel Dini Bilgiler (TDB) dersinin öğretimi üzerine nitel bir analiz yapmaktır. Bu amaçla çalışmada TDB dersinin öğretim programı, temel felsefesi, amaçları incelenmiştir. TDB dersinin ünite ve kazanımları incelenmiş, kazanımların taksonomik sınıflaması yapılmıştır. TDB dersinin ana konuları iman, ibadet, ahlak başlıklarında işlenmiş, TDB dersinde mevcut güncel konular ve problemlere yer verilmiştir. Sonuçta çalışma, TDB dersini işlerken nelere dikkat edilmesi gerektiği ve daha nitelikli bir TDB dersi işlenmesi konusuna vurgu yaparak tamamlanmaktadır. Bu araştırma nitel desenli bir çalışmadır. Çalışmada doküman analizi tekniği kullanılmıştır. İHL Temel Dini Bilgiler dersi öğretim programı, doküman analizi tekniğinin verilerini oluşturmaktadır. TDB dersinin temel felsefesi, kazanımları, kapsamı düşünüldüğünde bu dersin kaliteli bir şekilde işlenmesi önemli bir gereksinimdir. Ayrıca bugünün gençlerinin iman, ibadet ve ahlak gibi İslam’ın temel konuları üzerine sahip olmaları gereken bilgi ve algıyı İslam’ın özüne uygun olarak kazanmaları sorumluluğu da düşünüldüğünde TDB dersinin hem ortaokul ve liselerde hem de İHL okullarında nitelikli işlenmesinin önemi ortadadır. Hatta İslam’a dair farklı anlayış ve yaşantıların ortaya çıkmasına neden olabilecek güncel problemler ve çözümü için de dersin önemi ortadadır. İşte bu araştırma bu dersin öğretim programını analiz ederken bu gereksinimlere vurgu yapmakta, dersin kalitesini arttırmaya ve alana katkı sağlamaya çalışmaktadır. Dersin temel felsefesi, öğrencilerin Allah ve Resulüne karşı sorumluluklarını öğrenmeleri, bireysel ve toplumsal sorumluluklarının farkında olmaları, iman, ibadet, ahlak ve sosyal hayatla ilgili konuları temel düzeyde öğrenmeleri, ahlaki tavır ile tutumlar açısından tutarlılık gösteren bireyler olarak yetişmelerini sağlamaktır. Bu amaca uygun olarak belirlenen 47 kazanımının 37’si bilişsel alanla, 10’u duyuşsal alanla ilgilidir. Bu kazanımlara ulaşabilmek için TDB dersi iman, ibadet ve ahlak konularını temele almaktadır. TDB dersi öğretmenleri bu konuları işlerken iman, ibadet ve ahlak öğretiminde güncel sorunları ele almaya, çağdaş öğretim yöntem ve teknikleri kullanarak dersin niteliğini artırmaya çalışmalıdırlar.

Man has intelligence and will, and with these features he is a being that can be trained. The main purpose of the study is to make a qualitative analysis on the teaching of Basic Religious Knowledge (BRK) course in Imam-Hatip High Schools (İHHS) For this purpose, the curriculum, basic philosophy and objectives of the TDB course were examined in the study.. The units and achievements of the BRK course were examined and the achievements were taxonomically classified. Critical issues of the BRK course are covered under the headings of faith, worship and morality, and current issues and problems in the BRK course are included. Ultimately, the study is completed by revealing the methods and techniques that can be used while teaching the BRK course. This research is a study with a qualitative pattern. Document analysis technique was used in the study. The current İHHS Basic Religious Knowledge course curriculum constitutes the data of the document analysis technique. Considering the basic philosophy, achievements and scope of the BRK course, it is an important requirement that this course be taught in high quality. In addition, considering the responsibility of today's young people to gain the knowledge and perception they need to have on the basic issues of Islam such as faith, worship and morality, in accordance with the essence of Islam, the importance of teaching the BRK course in a qualified manner both in secondary and high schools and in İHHS is obvious. In fact, the importance of the course for the current problems and solutions that may cause different understandings and experiences about Islam is obvious. This research emphasizes these needs while analyzing the curriculum of this course, tries to improve the quality of the course and contribute to the field. The basic philosophy of the course is to enable students to learn their responsibilities towards Allah and His Messenger, to be aware of their individual and social responsibilities, to learn the issues related to faith, worship, morality and social life at a basic level, and to grow up as individuals who are consistent in terms of moral attitudes and attitudes. Of the 47 learning outcomes determined in accordance with this purpose, 37 are related to the cognitive domain and 10 are related to the emotional domain. In order to achieve these outcomes, the BRK course is based on faith, worship and ethics. While teaching these topics, teachers of BRK courses should try to address current issues in the teaching of faith, worship and ethics and to improve the quality of the course by using contemporary teaching methods and techniques.