Hemşirelik Eğitiminde Kazandırılması Planlanan Temel Hemşirelik Becerilerinin Değerlendirilmesi
Hemşirelik Eğitiminde Kazandırılması Planlanan Temel Hemşirelik Becerilerinin Değerlendirilmesi
Yazar: Şimşek, Mizgin; Çonoğlu, Gülsüm; Orgun, FATMA
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 34 No. 1, 2017
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Hemşirelik eğitimi,duyuşsal beceriler,psikomotor beceriler,mesleki beceriler

Başlık: HEMŞİRELİK EĞİTİMİNDE KAZANDIRILMASI PLANLANAN DUYUŞSAL VE PSİKOMOTOR BECERİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİTitle:EVALUATION OF AFFECTIVE AND PSYCHOMOTOR SKILLS PLANNED TO BEACQUIRED DURING NURSING EDUCATIONÖzet:Amaç: Buaraştırma, 2015-2016 eğitim-öğretim yılında bir hemşirelik fakültesindeöğrenimine devam eden intörn hemşirelerin, hemşirelik eğitiminde kazandırılmasıplanlanan duyuşsal ve psikomotor becerilerin değerlendirilmesi amacıyla yapılantanımlayıcı türde bir çalışmadır.Gereç ve Yöntem: Araştırmanın evrenini,2015-2016 eğitim-öğretim yılında bir hemşirelik fakültesinin son sınıfındaöğrenim gören toplam 192 intörn hemşire oluşturmuştur. Veri toplama aracıolarak, 17 sorudan oluşan “Sosyo-Demografik Veri Formu” ve araştırmacıtarafından Hemşirelik Fakültesi Entegre Eğitim Sistemi Lisans Eğitimi TemelHemşirelik Becerileri Rehberi doğrultusunda geliştirilen 24 alt başlık altındagruplandırılmış, 162 sorudan oluşan “Hemşirelik Eğitiminde KazandırılmasıPlanlanan Duyuşsal ve Psikomor Becerileri Değerlendirme Formu” kullanılmıştır.Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde SPSS 22.0 paket program kullanılarak,sayı, yüzde dağılımları ve ortalamaları alınmıştır.Bulgular ve Sonuç:İntörn hemşirelerin dört yıllık hemşirelik eğitim programınınkendilerine kazandırdığını düşündükleri duyuşsalve psikomotor beceriler incelendiğinde; ortalamalarının 1.75±.83-2.94±.26arasında yer aldığı görülmektedir. Eğitim programının kendilerinekazandırdığını düşündükleri beceriler incelendiğinde; en çok “empati(2.60±.59)”, en az ise; “motivasyon (2.39±.71)” becerisini kazandıklarısaptanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucundaintörn hemşirelerin en çok kazandıkları psikomotor beceriler, hastaların nabız muayenesi vedeğerlendirmesini yapabilme (2.94±.26), beden kitle indeksi hesaplayabilme (2.91±.34) ve hastaların beden sıcaklığını ölçebilme (2.91±.31)iken, rahim içi araç takabilme (1.75±.83), rektal tüp uygulayabilme (1.95±.85)ve smear alabilme (2.00±.83) en az kazandıkları psikomotor beceriler olaraksaptanmıştır. Yapılan bu araştırmada, intörnhemşireler genellikle bütün becerilerin kendilerine kazandırıldığınıbelirtmelerine rağmen daha önceki araştırmalara oranla bu becerilerinkazandırılma oranının azaldığı görülmektedir. Bu sorunu giderebilmek için,öğrencilerin uygulama alanlarının arttırılması, bu alanlarındaki öğrenciyoğunluğunun azaltılması, intörn hemşirelerin yoğun bakım, acil servis gibikomplike alanlarda uygulama yapmaları ve klinik uygulamalarda sistemdeğerlendirmelerine daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.Abstract:Objective:This research isa descriptive type of study carried out to evaluate the affective andpsychomotor skills planned to be acquiredin nursing education to intern nurses receiving education in a nursing facultyduring 2015 – 2016 education-teaching year.Methods: A total of 192 senior intern nurses receivingeducation at a nursing faculty in 2015 – 2016 academic year, comprised theuniverse of research. As data collection tools the “Socio-demographic DataForm” (consisted of 17 questions) and “Evaluation of Affective and PsychomotorSkills Planned to be Acquired inNursing Education Form” (consisted of 162 questions) were used; second form’squestions were grouped under 24 subtitles that were developed in line withNursing Faculty Integrated Education System Undergraduate Education BasicNursing Skills Guide and scored between 1 and 3 points. During assessment of researchdata SPSS 22.0 version package program was used and number, percentagedistributions and averages were taken. Results: When the affective and psychomotorskills of intern nurses that they thought they have gained during four-yearnursing program are scrutinized, it is observed that their averages are between(1.75 ± .83 - 2.94 ± .26). When the skills that education program provided themwere examined, nurses thought they had gained at most “empathy” (2.60± .59) and at least“motivation” (2.39 ± .71) skills. As a result of assessment of data obtainedfrom research, the psychomotor skills that intern nurses thought they gainedmost were as follows; to be able to check and evaluate pulse (2.94 ± .26), tocalculate patients’ body mass index (2.91± .34) and to measure their bodytemperature (2.91 ± .31). The skills that least gained by them were toplace intrauterine device (1.75 ± .83), to place rectal tube (1.95 ± .85) andto take smear (2.00 ± .83).Conclusion: In this research, although intern nurses weregenerally stated that they had gained all necessary skills acquired to them, adecline was observed in skill providing rate compared to previous studies. Inorder to address this problem the following recommendation are made; the fields inwhich students practice must be increased, the student intensity in applicationfields should be decreased, intern nurses should practice in complicated areassuch as intensive care and emergency service and more place should be given tosystem assessments in clinic applications.Anahtar kelimeler:   Hemşirelik eğitimi, duyuşsal beceriler, psikomotor beceriler, meslekibeceriler. Keywords:Nursing education, affective skills, psychomotorskills, professional skills.Destekleyen kurumlar:Kaynakça: KAYNAKÇA1.       ………… (2012). Ege ÜniversitesiHemşirelik Yüksekokulu Entegre Sistem Lisans Eğitimi Temel HemşirelikBecerileri Rehberi, İzmir.2.       Akın Korhan E. Klinik BeceriEğitimini Yürütme. İzmir Güney Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Genel SekreterliğiTibbi Hizmetler Başkanlığı Eğitim Koordinatörlüğü, Eğitimciler İçin EğitimBecerileri Rehberi, 117-126; 2014.3.       Alan N, Khorshid L. FakülteMezunu Olan Hemşirelerin Lisans Eğitimine İlişkin Görüşlerinin ve EtkileyenEtmenlerinin İncelenmesi. AnadoluHemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2015; 18(2): 87-93.4.       Alsop A. Continuing ProfessionalDevelopment in Health and Social Care Strategies for Lifelong Learning. 3.Edition. UK: John Wiley & Sons Ltd; 2013. 48.5.       AydoğanS. Hemşirelik Öğrencilerinin Klinik Beceri KazanmalarıSırasında Karşılaştıkları Etik Problemler. Türkiye Biyoetik Dergisi 2016; 3(2):120-123.6.       BaillieL, Curzio J. A survey of first year student nurses’ experiences of learningblood pressure measurement. Nurse Education in Practice 2009; 9(1): 61–71.7.       Bayat M. Öğretim Süreci veHemşirelik. Sağlık Bilimleri Dergisi 2005; 14(EkSayı: Hemşirelik Özel Sayısı): 66-72.8.       BoztepeH, Terzioğlu F. Hemşirelik Eğitiminde Beceri Değerlendirme. Anadolu Hemşirelik ve SağlıkBilimleri Dergisi 2013; 16(1): 57-64.9.       ÇelikÖmür S. Yoğun Bakım Hastalarında Vital Bulguların Takibi ve Önemi. GüncelGastroenteroloji 2004; 8(2): 146-150.10.     ErdemirF. Hemşirenin rol ve işlevleri ve hemşirelik eğitiminin felsefesi. CumhuriyetÜniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 1998; 2(1): 59-63.11.     Hemşirelik Ulusal Çekirdek Eğitim Programı (HUÇEP) (2014). http://www.hemed.org.tr/images/stories/hucep-2014-pdf.pdf (Erişim Tarihi 29.09.2017).12.    Jerlock M, Falk K, Severinsson E.Academic nursing education guidelines: Tool for bridging the gap betweentheory, research and practice. Nursing and Health Sciences 2003; 5(3): 219-228.13.    Karaöz S. Cerrahi Hemşireliği veEtik. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2000; 4(1): 8-15.14.     Karagözoğlu Ş,Özden D, Tok Yıldız F. Entegre ProgramHemşirelik Öğrencilerinin Klinik Stres Düzeyi ve Etkileyen Faktörler.Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2003; 16(2): 89-95.15.     Mete S, Uysal N. Hemşirelik Mesleksel BeceriEğitiminde Bir Model Uygulaması. DEUHYOED 2009; 2(3): 115-123.16.     Morgan R. Using clinical skillslaboratories to promote theory–practice integration during first practiceplacement: an Irish perspective. Journal of Clinical Nursing 2006; 15(2):155–161.17.    Öncan N. İntörn Hemşirelerin İntörnEğitim Programı Sonundaki Kazanımlarının Değerlendirilmesi. Yayınlanmamış LisansTezi. İzmir: Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Lisans Tezi; 2012. 18.    Sabancıoğulları S, Doğan S. Bir Entegre Eğitim Programından Yeni Mezun Olan Hemşirelerin Meslek ve OkulEğitimine Ilişkin Düşünceleri ve Profesyonel Kimlik Düzeyleri. İ.Ü.F.N. Hem.Derg 2012; 20(3): 184-192.19.    Sabancıoğulları, S., Doğan, S.,Kelleci, M., Avcı, D. (2012). Hemşirelik Son Sınıf Öğrencilerinin İnternlikProgramına İlişkin Görüşlerinin Belirlenmesi. DEUHYO ED, 5(1), 16-22.20.    Şentürk Erenel A, Dal Ü, Kutlutürkan S, Vural G. HemşirelikDördüncü Sınıf Öğrencilerinin ve Hemşirelerin İntörnlük Uygulamasına İlişkinGörüşleri. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2008; 15(2):16–25.21.    Toraman AU,Temel AB, Kalkım A, Balyacı ÖE. Klasik Ve EntegreEğitim Modeli İle Öğrenim Gören Hemşirelik Öğrencilerinin Araştırmaya YönelikTutum Ve Farkındalıkları. DEUHYO ED 2013; 6(3): 132-138.22.    Tosun N, Oflaz F, Akyüz A, KayaT, Yava A, Yıldız D, Akbayrak N. HemşirelikYüksek Okulu öğrencilerinin intörn eğitim programından beklentileri ile programsonunda kazanım ve önerilerinin değerlendirilmesi. Gülhane Tıp Dergisi 2008, 50(3):164-171.23.    Ulfvarson J, Oxelmark L.Developing an assessment tool for ıntended learning outcomes in clinicalpractice for nursing students. Nurse Education Today 2012; 32(6): 703-708.24.    Ulutaşdemir N, İpekçi N, Dokur M,Dağlı Ö. Hemşirelik Öğrencilerinin HastaneEnfeksiyonlarından Korunmaya Yönelik Bilgilerinin ve Sağlık İnanç Kuramına GöreDavranışlarının Değerlendirilmesi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi 2008;3(9): 87-101.

Başlık: HEMŞİRELİK EĞİTİMİNDE KAZANDIRILMASI PLANLANAN DUYUŞSAL VE PSİKOMOTOR BECERİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİTitle:EVALUATION OF AFFECTIVE AND PSYCHOMOTOR SKILLS PLANNED TO BEACQUIRED DURING NURSING EDUCATIONÖzet:Amaç: Buaraştırma, 2015-2016 eğitim-öğretim yılında bir hemşirelik fakültesindeöğrenimine devam eden intörn hemşirelerin, hemşirelik eğitiminde kazandırılmasıplanlanan duyuşsal ve psikomotor becerilerin değerlendirilmesi amacıyla yapılantanımlayıcı türde bir çalışmadır.Gereç ve Yöntem: Araştırmanın evrenini,2015-2016 eğitim-öğretim yılında bir hemşirelik fakültesinin son sınıfındaöğrenim gören toplam 192 intörn hemşire oluşturmuştur. Veri toplama aracıolarak, 17 sorudan oluşan “Sosyo-Demografik Veri Formu” ve araştırmacıtarafından Hemşirelik Fakültesi Entegre Eğitim Sistemi Lisans Eğitimi TemelHemşirelik Becerileri Rehberi doğrultusunda geliştirilen 24 alt başlık altındagruplandırılmış, 162 sorudan oluşan “Hemşirelik Eğitiminde KazandırılmasıPlanlanan Duyuşsal ve Psikomor Becerileri Değerlendirme Formu” kullanılmıştır.Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde SPSS 22.0 paket program kullanılarak,sayı, yüzde dağılımları ve ortalamaları alınmıştır.Bulgular ve Sonuç:İntörn hemşirelerin dört yıllık hemşirelik eğitim programınınkendilerine kazandırdığını düşündükleri duyuşsalve psikomotor beceriler incelendiğinde; ortalamalarının 1.75±.83-2.94±.26arasında yer aldığı görülmektedir. Eğitim programının kendilerinekazandırdığını düşündükleri beceriler incelendiğinde; en çok “empati(2.60±.59)”, en az ise; “motivasyon (2.39±.71)” becerisini kazandıklarısaptanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucundaintörn hemşirelerin en çok kazandıkları psikomotor beceriler, hastaların nabız muayenesi vedeğerlendirmesini yapabilme (2.94±.26), beden kitle indeksi hesaplayabilme (2.91±.34) ve hastaların beden sıcaklığını ölçebilme (2.91±.31)iken, rahim içi araç takabilme (1.75±.83), rektal tüp uygulayabilme (1.95±.85)ve smear alabilme (2.00±.83) en az kazandıkları psikomotor beceriler olaraksaptanmıştır. Yapılan bu araştırmada, intörnhemşireler genellikle bütün becerilerin kendilerine kazandırıldığınıbelirtmelerine rağmen daha önceki araştırmalara oranla bu becerilerinkazandırılma oranının azaldığı görülmektedir. Bu sorunu giderebilmek için,öğrencilerin uygulama alanlarının arttırılması, bu alanlarındaki öğrenciyoğunluğunun azaltılması, intörn hemşirelerin yoğun bakım, acil servis gibikomplike alanlarda uygulama yapmaları ve klinik uygulamalarda sistemdeğerlendirmelerine daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.Abstract:Objective:This research isa descriptive type of study carried out to evaluate the affective andpsychomotor skills planned to be acquiredin nursing education to intern nurses receiving education in a nursing facultyduring 2015 – 2016 education-teaching year.Methods: A total of 192 senior intern nurses receivingeducation at a nursing faculty in 2015 – 2016 academic year, comprised theuniverse of research. As data collection tools the “Socio-demographic DataForm” (consisted of 17 questions) and “Evaluation of Affective and PsychomotorSkills Planned to be Acquired inNursing Education Form” (consisted of 162 questions) were used; second form’squestions were grouped under 24 subtitles that were developed in line withNursing Faculty Integrated Education System Undergraduate Education BasicNursing Skills Guide and scored between 1 and 3 points. During assessment of researchdata SPSS 22.0 version package program was used and number, percentagedistributions and averages were taken. Results: When the affective and psychomotorskills of intern nurses that they thought they have gained during four-yearnursing program are scrutinized, it is observed that their averages are between(1.75 ± .83 - 2.94 ± .26). When the skills that education program provided themwere examined, nurses thought they had gained at most “empathy” (2.60± .59) and at least“motivation” (2.39 ± .71) skills. As a result of assessment of data obtainedfrom research, the psychomotor skills that intern nurses thought they gainedmost were as follows; to be able to check and evaluate pulse (2.94 ± .26), tocalculate patients’ body mass index (2.91± .34) and to measure their bodytemperature (2.91 ± .31). The skills that least gained by them were toplace intrauterine device (1.75 ± .83), to place rectal tube (1.95 ± .85) andto take smear (2.00 ± .83).Conclusion: In this research, although intern nurses weregenerally stated that they had gained all necessary skills acquired to them, adecline was observed in skill providing rate compared to previous studies. Inorder to address this problem the following recommendation are made; the fields inwhich students practice must be increased, the student intensity in applicationfields should be decreased, intern nurses should practice in complicated areassuch as intensive care and emergency service and more place should be given tosystem assessments in clinic applications.Anahtar kelimeler:   Hemşirelik eğitimi, duyuşsal beceriler, psikomotor beceriler, meslekibeceriler. Keywords:Nursing education, affective skills, psychomotorskills, professional skills.Destekleyen kurumlar:Kaynakça: KAYNAKÇA1.       ………… (2012). Ege ÜniversitesiHemşirelik Yüksekokulu Entegre Sistem Lisans Eğitimi Temel HemşirelikBecerileri Rehberi, İzmir.2.       Akın Korhan E. Klinik BeceriEğitimini Yürütme. İzmir Güney Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Genel SekreterliğiTibbi Hizmetler Başkanlığı Eğitim Koordinatörlüğü, Eğitimciler İçin EğitimBecerileri Rehberi, 117-126; 2014.3.       Alan N, Khorshid L. FakülteMezunu Olan Hemşirelerin Lisans Eğitimine İlişkin Görüşlerinin ve EtkileyenEtmenlerinin İncelenmesi. AnadoluHemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2015; 18(2): 87-93.4.       Alsop A. Continuing ProfessionalDevelopment in Health and Social Care Strategies for Lifelong Learning. 3.Edition. UK: John Wiley & Sons Ltd; 2013. 48.5.       AydoğanS. Hemşirelik Öğrencilerinin Klinik Beceri KazanmalarıSırasında Karşılaştıkları Etik Problemler. Türkiye Biyoetik Dergisi 2016; 3(2):120-123.6.       BaillieL, Curzio J. A survey of first year student nurses’ experiences of learningblood pressure measurement. Nurse Education in Practice 2009; 9(1): 61–71.7.       Bayat M. Öğretim Süreci veHemşirelik. Sağlık Bilimleri Dergisi 2005; 14(EkSayı: Hemşirelik Özel Sayısı): 66-72.8.       BoztepeH, Terzioğlu F. Hemşirelik Eğitiminde Beceri Değerlendirme. Anadolu Hemşirelik ve SağlıkBilimleri Dergisi 2013; 16(1): 57-64.9.       ÇelikÖmür S. Yoğun Bakım Hastalarında Vital Bulguların Takibi ve Önemi. GüncelGastroenteroloji 2004; 8(2): 146-150.10.     ErdemirF. Hemşirenin rol ve işlevleri ve hemşirelik eğitiminin felsefesi. CumhuriyetÜniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 1998; 2(1): 59-63.11.     Hemşirelik Ulusal Çekirdek Eğitim Programı (HUÇEP) (2014). http://www.hemed.org.tr/images/stories/hucep-2014-pdf.pdf (Erişim Tarihi 29.09.2017).12.    Jerlock M, Falk K, Severinsson E.Academic nursing education guidelines: Tool for bridging the gap betweentheory, research and practice. Nursing and Health Sciences 2003; 5(3): 219-228.13.    Karaöz S. Cerrahi Hemşireliği veEtik. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2000; 4(1): 8-15.14.     Karagözoğlu Ş,Özden D, Tok Yıldız F. Entegre ProgramHemşirelik Öğrencilerinin Klinik Stres Düzeyi ve Etkileyen Faktörler.Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2003; 16(2): 89-95.15.     Mete S, Uysal N. Hemşirelik Mesleksel BeceriEğitiminde Bir Model Uygulaması. DEUHYOED 2009; 2(3): 115-123.16.     Morgan R. Using clinical skillslaboratories to promote theory–practice integration during first practiceplacement: an Irish perspective. Journal of Clinical Nursing 2006; 15(2):155–161.17.    Öncan N. İntörn Hemşirelerin İntörnEğitim Programı Sonundaki Kazanımlarının Değerlendirilmesi. Yayınlanmamış LisansTezi. İzmir: Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Lisans Tezi; 2012. 18.    Sabancıoğulları S, Doğan S. Bir Entegre Eğitim Programından Yeni Mezun Olan Hemşirelerin Meslek ve OkulEğitimine Ilişkin Düşünceleri ve Profesyonel Kimlik Düzeyleri. İ.Ü.F.N. Hem.Derg 2012; 20(3): 184-192.19.    Sabancıoğulları, S., Doğan, S.,Kelleci, M., Avcı, D. (2012). Hemşirelik Son Sınıf Öğrencilerinin İnternlikProgramına İlişkin Görüşlerinin Belirlenmesi. DEUHYO ED, 5(1), 16-22.20.    Şentürk Erenel A, Dal Ü, Kutlutürkan S, Vural G. HemşirelikDördüncü Sınıf Öğrencilerinin ve Hemşirelerin İntörnlük Uygulamasına İlişkinGörüşleri. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2008; 15(2):16–25.21.    Toraman AU,Temel AB, Kalkım A, Balyacı ÖE. Klasik Ve EntegreEğitim Modeli İle Öğrenim Gören Hemşirelik Öğrencilerinin Araştırmaya YönelikTutum Ve Farkındalıkları. DEUHYO ED 2013; 6(3): 132-138.22.    Tosun N, Oflaz F, Akyüz A, KayaT, Yava A, Yıldız D, Akbayrak N. HemşirelikYüksek Okulu öğrencilerinin intörn eğitim programından beklentileri ile programsonunda kazanım ve önerilerinin değerlendirilmesi. Gülhane Tıp Dergisi 2008, 50(3):164-171.23.    Ulfvarson J, Oxelmark L.Developing an assessment tool for ıntended learning outcomes in clinicalpractice for nursing students. Nurse Education Today 2012; 32(6): 703-708.24.    Ulutaşdemir N, İpekçi N, Dokur M,Dağlı Ö. Hemşirelik Öğrencilerinin HastaneEnfeksiyonlarından Korunmaya Yönelik Bilgilerinin ve Sağlık İnanç Kuramına GöreDavranışlarının Değerlendirilmesi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi 2008;3(9): 87-101.