Türkiye’de çubuk alüminyum giydirme cephe sistemlerinin tasarım ve uygulama süreçlerinde mimari tasarım – taşıyıcı sistem uyum sorunları
Architectural problems encountered in the interaction of stick aluminium curtain wall systems with the building structure
Yazar: Saban, Müge; Özmen, Cengiz
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 37 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Architecture ; Mimarlık ; Curtain wall,Structural system,Architectural design ; Giydirme cephe,Taşıyıcı sistem,Mimari tasarım

Çubuk alüminyum giydirme cepheler (ÇAGC) Türkiye’de en yaygın kullanılan giydirme cephe sistemleridir. Bu sistemler mimari çeşitlilik sağlamaya elverişli doğaları, modüler yapıları, üretim ve montaj kolaylığı ile ekonomik olmaları gibi pek çok olumlu özellikler sunmaktadır. Mimari özelliklerinin yanı sıra ÇAGC sistemleri yapı taşıyıcı sistemine asılan elemanlar olarak yapılar üzerinde önemli yük etkileri oluşturmaktadır. Bu yük etkileri sadece durağan düşey yükler kadar rüzgar ve deprem gibi önemli dinamik ve yanal etkileri de içermektedir. Ayrıca yük aktarımı tek yönlü de değildir. Yapı taşıyıcı sistemlerinin düşey ve yanal yer değiştirmeleri de giydirme cepheler üzerinde yük etkileri oluşturmaktadır. Bu karşılıklı etkileşimin sağlıklı bir şekilde gerçekleşmesi ÇAGC tasarım ve uygulamalarında verilen mimari kararlar ile yakından ilişkilidir.  Yaygın kullanılan giydirme cephe sistemleri oldukları için ÇAGC sistemlerin tasarım ve uygulamalarında mimari hatalara rastlanmaktadır. Bu hatalar genellikle inşaat süreçlerinin geç aşamalarında ortaya çıkmakta ve yapı mimarisi ile taşıyıcı sistem davranışlarını etkileyecek çözümlerin üretilmesini gerektirmektedir. Bu çalışma kapsamında ÇAGC tasarım üretim ve uygulama süreçleri incelenmiş, bu süreçlerde verilen mimari kararların giydirme cephe ile yapı taşıyıcı sistemini nasıl etkilediği araştırılmıştır. Türkiye’de gerçekleştirilen ÇAGC sistem uygulamaları arasından mimari hatalar içeren örnekler seçilerek bu örnekler bazında sorunların nedenleri ve çözüm yöntemleri incelenmiş, sınıflandırmaları yapılmıştır. ÇAGC tasarım ve uygulamalarında hataların önlenmesi için başta mimarlar ve mühendisler olmak üzere bütün paydaşların sürecin başından itibaren beraber çalışmaları gerekliliği vurgulanmıştır.

Stick aluminium curtain wall (SACW) systems are the most common curtain wall systems used in Turkey. These sytems offer many advantages including architectural variation, modular design, ease of production and assembly and economy. Beside their architectural properties, due to the fact that they are hung on the building structure, SACW systems create significant load effects on structural systems. These load effects include lateral loads such as seismic and wind loads as well as static vertical loads. This load transfer is not one way. The vertical and lateral displacements of building structures also act on curtain walls. Healthy load transfer between the SACW and the building depends on architectural decisions during the design and construction process. Due to their wide use SACW systems are prone to architectural mistakes. These mistakes often represent themselves at latter stages of the construction and require solutions which will affect the architectural characteristics and structural behavior of buildings. This study focuses on SACW design and construction processes to find the effects of architectural decisions on curtain wall behavior. Case studies that include architectural design mistakes are selected to classify and study the reasons and the solutions of these mistakes. The importance of cooperation between all the stakeholders including the architects and engineers is emphasized for the prevention of these mistakes.