Bolu'da Erken Cumhuriyet Dönemi Sonrası Konut: Kopuşlar ve Süreklilikler
Bolu'da Erken Cumhuriyet Dönemi Sonrası Konut: Kopuşlar ve Süreklilikler
Yazar: Alpagut, Leyla
Dergi: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 27 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Bolu,Konut Mimarisi,Erken Cumhuriyet Dönemi Konutu,Bolu Orman İşletmeleri Yerleşkesi Konutlar

Bolu'dageleneksel konut örneklerinden yaklaşık 1960'lı yıllara kadar gerçekleştirilenkonutlara bakıldığında, planlama ve yapım biçimlerindeki süreklilik, ayrıntılardakiustalık, konut yapma kültürünü ve becerisini ortaya koyar. Kentte meydana gelenyangınlar ve depremler, bunun yanında hızla yok edilmeleri nedeni ilegeleneksel konutların ve Erken Cumhuriyet Dönemi (1923-1950) konutlarınınbirçoğu günümüze ulaşmamıştır. Ancak elde kalanlar, Anadolu'daki usta vekalfaların üretme biçimi ve estetik anlayışlarını, yerel malzemeye olanduyarlılıklarını gösterir. Bolu'da konut üretimi açısından gelenekseldenmoderne geçiş, modernleşmenin sahnesi Ankara'da ya da diğer büyük kentlerdeolduğu kadar keskin bir şekilde ayırt edilememektedir. Bolu'da Erken CumhuriyetDönemi öncesinden gelen yapma bilgi ve becerisinin geleneksel ile modernarasındaki kimi sürekliliklerin ya da keskin olmayan geçişin temelbelirleyenidir.Erken CumhuriyetDönemi konutları ne yazık ki 1947'den önceye gitmemektedir. Elde kalan, kabaca1940-1965 yılları arasına tarihlenebilecek bu yapılar, çoğunlukla tip projeolarak gerçekleştirilmiş kooperatif konutları ya da fabrika yerleşkesi içindekikonutlardır. Çalışmada, 1950 sonu ve 1960'lı yıllara ait üç konut üzerinden,Bolu'daki bu dönem konut üretiminin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Günümüzeulaşmayan 1930'lu yıllara ait Erken Cumhuriyet Dönemi konut anlayışının ardındankentte yaşanan büyük depremden sonra konut üretiminin nasıl yönlendiği, mekansorunun Bolu koşulları üzerinden ne şekilde çözümlendiği, barındırdığısüreklilikler ve yenilikler çalışmanın ana çerçevesini oluşturmaktadır.

Bolu'dageleneksel konut örneklerinden yaklaşık 1960'lı yıllara kadar gerçekleştirilenkonutlara bakıldığında, planlama ve yapım biçimlerindeki süreklilik, ayrıntılardakiustalık, konut yapma kültürünü ve becerisini ortaya koyar. Kentte meydana gelenyangınlar ve depremler, bunun yanında hızla yok edilmeleri nedeni ilegeleneksel konutların ve Erken Cumhuriyet Dönemi (1923-1950) konutlarınınbirçoğu günümüze ulaşmamıştır. Ancak elde kalanlar, Anadolu'daki usta vekalfaların üretme biçimi ve estetik anlayışlarını, yerel malzemeye olanduyarlılıklarını gösterir. Bolu'da konut üretimi açısından gelenekseldenmoderne geçiş, modernleşmenin sahnesi Ankara'da ya da diğer büyük kentlerdeolduğu kadar keskin bir şekilde ayırt edilememektedir. Bolu'da Erken CumhuriyetDönemi öncesinden gelen yapma bilgi ve becerisinin geleneksel ile modernarasındaki kimi sürekliliklerin ya da keskin olmayan geçişin temelbelirleyenidir.Erken CumhuriyetDönemi konutları ne yazık ki 1947'den önceye gitmemektedir. Elde kalan, kabaca1940-1965 yılları arasına tarihlenebilecek bu yapılar, çoğunlukla tip projeolarak gerçekleştirilmiş kooperatif konutları ya da fabrika yerleşkesi içindekikonutlardır. Çalışmada, 1950 sonu ve 1960'lı yıllara ait üç konut üzerinden,Bolu'daki bu dönem konut üretiminin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Günümüzeulaşmayan 1930'lu yıllara ait Erken Cumhuriyet Dönemi konut anlayışının ardındankentte yaşanan büyük depremden sonra konut üretiminin nasıl yönlendiği, mekansorunun Bolu koşulları üzerinden ne şekilde çözümlendiği, barındırdığısüreklilikler ve yenilikler çalışmanın ana çerçevesini oluşturmaktadır.