İttifakın Bedeli: Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Kamuoyunda Rus Karadeniz Filosu Sorunu
İttifakın Bedeli: Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Kamuoyunda Rus Karadeniz Filosu Sorunu
Yazar: Köksal, Ahmet
Dergi: Gazi Akademik Bakış, Vol. 14 No. 28, 2020
Anahtar kelimeler: Karadeniz Rus Filosu,Osmanlı Devleti,Almanya,1918

Brest-Litowsk Antlaşması ile Rus donanmasının Almanya eline geçmesi Osmanlı kamuoyunda da ciddi bir hareketlilik meydana getirdi. Savaşın ağır koşulları içerisinde Osmanlı basını, bir anda müttefiklik hukukunun gereği, Osmanlı Devleti’nin Karadeniz’de verdiği mücadele, Ruslarla girişilen tarihsel rekabet gibi yinelenen haberlere yer vermeye başlamıştır. Bu heyecan kısa sürede beklentileri de arttırmıştı. Yazılarda Rus filosunun ganimet hükmünde olduğuna şüphe olmadığı uzun uzadıya tartışılırken, tarihsel süreç ve devletler hukuku gibi meselenin tüm yönleri değerlendiriliyordu. Gazete yazılarında Karadeniz meselesi açık bir şekilde ele alınıyor, Almanya ve diğer müttefiklerin Osmanlılar için donanmanın neden bu kadar önemli olduğunu anlaması gerektiği üzerinde özellikle duruluyordu. Basında, dış gelişmeler dolayısıyla gerekenlerin yapılması amacıyla hükûmete de açık mesajlar veriliyor, Osmanlı kamuoyundan hiçbir bilginin gizlenmemesi gereği ifade ediliyordu. Birinci Dünya Savaşı’nın son yazında cephelerdeki gerginlik sürerken gazetelerde, müttefik Almanların bu meseleyi derinlemesine irdelemediği, Karadeniz filosunun Osmanlı Devleti için ne demek olduğunu anlamak istemediği yönünde bir kanaat oluşmuştur. Ayrıca müttefiklik ilişkilerinin açık bir güvene dayanması lüzumu ve filo meselesinin hallinin başka bir konu ile ilişkilendirilmemesi gerektiği vurgulanmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru Karadeniz Filosu konusundaki kamuoyu heyecanı düşmüş, gazetelerdeki haberler azalmış, cephe gelişmeleri ön plana çıkmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nın seyrinde olduğu gibi Osmanlı basını açısından Rus filosu meselesini bitiren de Filistin gibi cephelerin çökmeye başlaması olmuştur.

Brest-Litowsk Antlaşması ile Rus donanmasının Almanya eline geçmesi Osmanlı kamuoyunda da ciddi bir hareketlilik meydana getirdi. Savaşın ağır koşulları içerisinde Osmanlı basını, bir anda müttefiklik hukukunun gereği, Osmanlı Devleti’nin Karadeniz’de verdiği mücadele, Ruslarla girişilen tarihsel rekabet gibi yinelenen haberlere yer vermeye başlamıştır. Bu heyecan kısa sürede beklentileri de arttırmıştı. Yazılarda Rus filosunun ganimet hükmünde olduğuna şüphe olmadığı uzun uzadıya tartışılırken, tarihsel süreç ve devletler hukuku gibi meselenin tüm yönleri değerlendiriliyordu. Gazete yazılarında Karadeniz meselesi açık bir şekilde ele alınıyor, Almanya ve diğer müttefiklerin Osmanlılar için donanmanın neden bu kadar önemli olduğunu anlaması gerektiği üzerinde özellikle duruluyordu. Basında, dış gelişmeler dolayısıyla gerekenlerin yapılması amacıyla hükûmete de açık mesajlar veriliyor, Osmanlı kamuoyundan hiçbir bilginin gizlenmemesi gereği ifade ediliyordu. Birinci Dünya Savaşı’nın son yazında cephelerdeki gerginlik sürerken gazetelerde, müttefik Almanların bu meseleyi derinlemesine irdelemediği, Karadeniz filosunun Osmanlı Devleti için ne demek olduğunu anlamak istemediği yönünde bir kanaat oluşmuştur. Ayrıca müttefiklik ilişkilerinin açık bir güvene dayanması lüzumu ve filo meselesinin hallinin başka bir konu ile ilişkilendirilmemesi gerektiği vurgulanmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru Karadeniz Filosu konusundaki kamuoyu heyecanı düşmüş, gazetelerdeki haberler azalmış, cephe gelişmeleri ön plana çıkmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nın seyrinde olduğu gibi Osmanlı basını açısından Rus filosu meselesini bitiren de Filistin gibi cephelerin çökmeye başlaması olmuştur.