hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Ultrases Yıkama İşleminin Meyve ve Sebzelerin Mikrobiyal Dekontaminasyonunda Kullanımı
The Use of Ultrasound Washing Process on Microbial Decontamination of Fruits and Vegetables
Yazar: Yılmaz, Fatih Mehmet; Okuroğlu, Fulya; Görgüç, Ahmet
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Ultrasound,Fruit and vegetable washing,Decontamination,Food safety. ; Ultrases yıkama,Meyve ve sebze,Dekontaminasyon,Gıda güvenliği

Meyve ve sebzelerin yetişme,hasat ve sonrası aşamalarında bulaşan mikroorganizmalar bazen sağlık açısındanciddi tehlikeler oluşturabilmektedir. Bu sebeple meyve ve sebzelerinendüstriyel olarak yıkanmalarında çeşitli dekontaminasyon uygulamalarıgeliştirilmiştir. Gıdaya fizikokimyasal, besinsel ve duyusal olarak daha azzarar verdiği belirtilen ultrases teknolojisi çeşitli gıdaların yıkanmasındadenenmiş ve gıdaların dekontaminasyonunda kullanılabilir bir yöntem olduğuanlaşılmıştır. Çevre açısından zararlı etki oluşturmaması nedeniyle ultrasesteknolojisi araştırmacılar tarafından tavsiye edilmektedir. Yıkama işlemlerindekullanılan dezenfektanların ultrases ile birlikte kullanıldığında daha yüksekdekontaminasyon etki gösterdikleri bildirildiğinden ultrases teknolojisininyıkama ajanları ile bir arada kullanımı farklı araştırmalarda yer edinmektedir.Halen gelişme aşamasında olan ultrases teknolojisinin gıda endüstrisindekullanımı ile ilgili bilimsel araştırmalar devam etmektedir. Literatürsonuçları değerlendirildiğinde, ultrases ile yıkama işlemlerinin meyve vesebzelerin başlangıç mikrobiyal yükünü önemli oranda azalttığı görülmektedir.Bu nedenle, ultrases teknolojisi özellikle gıda maddelerinindekontaminasyonunda gelecek vadeden bir yöntem olarak karşımıza çıkmaktadır.

Microorganismscontaminated during the growing, harvesting and later stages of fruit andvegetables can sometimes cause serious health hazards. Therefore, variousdecontamination applications have been developed for the industrial washing offruits and vegetables. Ultrasound technology, which is less harmful to foods interms of physicochemical, nutritional and sensory attributes, has beenevaluated and became a convenient technique in the decontamination of variousfoods. It is recommended the use of ultrasound technology by researchers, dueto its non-harmful nature to the environment. It has been reported thatdisinfectants used in washing processes show higher decontamination effectswhen used in combination with ultrasound, therefore studies handle combined useof ultrasound and washing agents. The ultrasound technology is still inprogress, and the researches about the use of ultrasound technology in the foodindustry continue. Considering the literature results, it is seen thatultrasound washing processes significantly reduce the initial microbial load offruits and vegetables. For this reason, the ultrasound technology is apromising method especially in the decontamination of foodstuffs
Çay Çalısı Budama Atıkları Kullanılarak Eosin Y Boyarmaddesinin Sulu Çözeltiden Biyosorpsiyonu için İzoterm Verilerinin İncelenmesi
Investigation of Isotherm Data for Biosorption of Eosin Y Dye from Aqueous Solution using Tea Stem Pruning Wastes
Yazar: Kaya, Mehmet
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; adsorption,biosorption,dye-removal,eosin y,tea-stem ; Çay Çalısı,Eosin Y,Biyosorpsiyon,Boyarmadde Giderimi,Adsorpsiyon

Bu çalışmada, atık çay çalısındanelde edilen düşük maliyetli, bol miktarda bulunan, verimli ve çevre dostu birbiyo-atık, adsorban olarak değerlendirilmiştir. Çevreyi kirleten maddeleringiderimleri için bu çalışmada kullanılan doğal ürün, mevcut pahalı yöntem vehammaddelerine alternatif olarak sunulmuştur. Eosin Y (EY) sulu çözeltidenadsorpsiyonunda, etkileşim süresi, pH, adsorban miktarı vb. gibi çeşitliparametrelerin etkileri incelenmiş ve optimum deney koşulları ortaya konmuştur.Deneysel sonuçlar ışığında, Langmuir izoterm modelinde, 25°C'da maksimumadsorpsiyon kapasitesi 3,56 mg/g olarak hesaplanmıştır. Veriler ışığındaFreundlich modelinin deneysel verilerle daha iyi bir uyum sağladığı tespitedilmiştir. Mevcut araştırmalar ve bildirilen diğer adsorbanlarlakarşılaştırıldığında, çay çalısının, sulu çözeltiden EY'nin giderilmesi içindüşük maliyetli doğal ürün olması sebebiyle, bir seçenek olarakuygulanabileceği sonucuna varılmıştır.

Inthis study, by evaluating the low-cost, abundant, efficient andenvironment-friendly bio-waste obtained from the waste of tea stem, it has beenensured that this waste will be an alternative to the current expensive methodsand raw materials in terms of the removal of environmental pollutants. Eosin Y(EY) adsorption from the aqueous solution, the effects of various parameterssuch as adsorbent dosage, interaction time and pH were investigated and optimumexperimental conditions were determined. In the Langmuir isotherm model,experimental results were obtained at a maximum adsorption capacity of 3.56mg/g at 25 ° C. In the light of the data, it was determined that the Freundlichmodel is more compatible with the experimental data. It is concluded that teastem can be applied as an option since it is a low cost and natural product forremoving EY from aqueous solution, compared with the present research and otheradsorbents reported in the literature
Direct Blue 2 Tekstil Boyar Maddesinin Agaricus campestris Biyokütlesi Tarafından Biyosorpsiyonu: Kinetik, İzotermal ve Termodinamik Çalışmalar
Direct Blue 2 Textile Dye Biosorption by Agaricus campestris Biomass: Kinetic, Isotherm and Thermodynamic Studies
Yazar: Göçenoğlu Sarıkaya, Aslı; Erden, Emre
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Agaricus campestris,Direct Blue 2,biosorption,biosorbent ; Agaricus campestris,Direct Blue 2,biyosorpsiyon,biyosorbent

Bu çalışmada, Direct Blue 2 (DB2) tekstil boyar maddesinin Agaricuscampestris’ten elde edilen biyosorbent ile sulu çözeltilerden giderimiçalışılmıştır. Biyosorpsiyona pH, sıcaklık, başlangıç DB2 derişimi vebiyosorbent miktarı gibi parametrelerin etkisi incelenmiştir. Optimum pH’ın 6.0olarak tespit edildiği koşullarda 100 mg L-1 başlangıç DB2 derişimive 0.01 g biyosorbentin kullanıldığı koşullarda maksimum biyosorpsiyonkapasitesi 38.56 mg g-1, 0.2 g biyosorbentin kullanıldığı koşullardaise % tutunma miktarının % 93.39 olarakbulunmuştur. Elde edilensonuçlara göre biyosorpsiyonun Freundlich izoterm modeline ve yalancı-ikinciderece kinetik modele uygun olduğu rapor edilmiştir. Son olarak, biyosorpsiyonmekanizması için termodinamik parametreler (standart serbest enerji, standartentalpi ve standart entropi) belirlenmiştir

Inthis work, the biosorption of Direct Blue 2 (DB2) textile dye from aqueussolution were studied by biosorbent which were obtained from Agaricus campestris. The effect of pH,temperature, initial DB2 concentration and amount of biosorbent wereinvestigated. When 100 mg L-1 initial concentration of DB2 and 0.01g of biosorbent were used, the maximum biosorption capacity was determined as38.56 mg g-1 under the optimum pH, which was determined as 6.0 and0.2 g of biosorbent were used, the % removal was determined as 93.39 %. It wasreported as, biosorption process was fitted Freundlich isotherm model andpseudo-second order kinetic model. In addition, the thermodynamic parameters(such as standard free energy, standard enthalpy, and standard entropy) weredetermined.
Yağışların Trend Analizi
Trend Analysis of Precipitation
Yazar: Dalkılıç, Hüseyin Yildirim
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Trend Analysis,Şen Trend Test,Spearman Rho Test,Mann-Kendall Test,Seasonal Mann-Kendall Test ; Yağış Trend Analizi,Şen Eğilim Testi,Spearman Rho,Mann-Kendall

Bu çalışmada Gümüşhane, Erzincan,Bayburt gibi iklimsel olarak birbirine yakın olan bölgeler çalışma alanı olarakseçilmiştir. Son zamanlarda yoğun su kullanımının artması ve bunun beraberindesu kaynaklarının sınırlı olması, kaynakların optimum şekilde kullanılmasıgerektiğini ortaya koymuştur. Yağış yapısının birbirine paralel olduğu buşehirlerde 1978-2018 yılları arasındaki 3 istasyondan alınmış veriler ilebölgedeki yağış trendlerinin tespiti amaçlanmıştır. Trend varlığını belirlemedeŞen eğilim testi, Spearman Rho, Mann-Kendall ve Mevsimsel Mann-Kendall testlerikullanılmıştır. Bu testler sonucunda yaz döneminde belirli aylarda yağışlardaazalış, kış döneminde belirli aylarda ise yağışlarda artış olduğu görülmüştür.

In this study, Gümüşhane, Erzincanand Bayburt, which have nearly same climatic conditions, were selected as case studyarea. In recent years, increasing the intensive water usage and limited waterresources necessitated that water resources had to be used in optimum way. Inthis cities, which have similar precipitaiton pattern, trend analysis was aimedby using the precipitaiton data from 3 meteorological stations between theyears 1978-2018. Şen Trend Test, Spearman Rho Test, Mann-Kendall Test andSeasonal Mann-Kendall Test were used to determine the trend of precipitaitonsin these stations. As a result of these tests, it has been founded thatprecipitation decreases in certain months in summer and increases in in certainmonths in winter.
Alzheimer Hastalığının Tedavisinde Kullanılan İlaçlar ve Yeni Yaklaşımlar
Drug Used in the Treatment of Alzheimer’s Disease and New Approaches
Yazar: Özçelik, Azime Berna; Akdağ, Mevlüt; Ergün, Muhammed; Uysal, Mehtap
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; alzheimer

Demansların büyük çoğunluğundan sorumlu olan Alzheimer Hastalığı hızlayaşlanan nüfusla birlikte özellikle batı toplumlarında büyük bir sağlık sorunuhaline gelmiştir. Hastalığın doğası tam olarak anlaşılamasa da çeşitlihipotezlere dayalı olarak ilaç geliştirme çalışmaları devam etmektedir. Mevcutilaçlardan hiçbiri hastalığın ilerleyişini durduramamakta ya da geriçevirememektedir. Bu nedenle de hastalığın temelini hedef alan yeni ilaçlarabüyük bir gereksinim vardır. Bu derlemede Alzheimer Hastalığı için mevcut olarakkullanılan ilaçlara ve yeni hedeflere yer verilmiştir. Bu kapsamda mevcutilaçlar, amiloid hipotezini temel alan yaklaşımlar, tau hipotezini temel alanyaklaşımlar ve mikroglialar ile Alzheimer Hastalığı arasındaki ilişkiincelenmiş, yeni hedeflere yönelik geliştirilen molekül örneklerine yerverilmiştir

Alzheimer’s disease, which is responsible for the majority of thedementia cases, has become an important health problem especially in westerncountries due to the rapidly aging population. Though the nature of the diseasehas not been totally understood yet drug development studies continue based onvarious hypotheses. None of the current drugs can not stop or reverse theprogress of the disease. In this review, current drugs and new targets are included. In this context, currentdrugs, approaches based on amiloid and tau hypotheses, and relationship betweenmicroglial cells and Alzheimer’s disease are researched and molecul examplesdeveloped for new targets are included.
Dual Parametrik Eğrilerin Denklik Problemi
The Equivalence Problem Of Dual Parametric Curves
Yazar: Demircan Bekar, Nurcan
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 13 No. ÖZEL SAYI I, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Dual numbers,parametric curve (path),invariant. ; Dual sayılar,invaryant,parametrik eğri

reel sayılar cismi ve   * * * 2 ( , ) , , , 0 D a a a a a a        dual cebir olsun. D nin  * *1 D  (a,a ),a  0,a,a  alt kümesi çarpma işlemine göre değişmeli bir grup oluşturur. Bir*1 A a a D     elemanı ve 2 2 : S  dönüşümü için *0( ) AaS A Sa a    olmak üzere;*1 *0, 0, , AaID S a a aa a              ve *1 *0 1 0, 0, ,0 1aID a a aa a              kümelerinitanımlayalım. 1 1 1 ID ID ID     olsun. Ayrıca;ℳ   2 2 21 1 : , ( ) , , , A ID F F B S B C A D B C        veℳ 2 2 21 11 0: , ( ) ( ) , , , ,0 1 A ID F F B S W B C A D B C W               olmak üzere;ℳ 1 ID  ℳ 1 ID  ℳ 1ID  şeklinde tanımlayalım. T  (a,b) ’de bir açık aralık olsun. Bir 2 :T   , tTiçin (t)  (x(t), y(t)) şeklindeki (2) C -fonksiyonuna düzlemde bir parametrik eğri (yol) denir. G bir grupolsun. tT ve bir FG için ( ) ( ) t F t    eşitliği sağlanıyorsa ()t  ve ()t  iki parametrik eğriye (yollara)G -denk eğriler denir. ( ) ( )G t  t ile gösterilir. Bu çalışma 2 Öklid uzayındaki parametrik eğriler (yollar) içinG  ℳ 1ID  , ℳ 1ID gruplarına göre G -denklik probleminin çözümünü bulmaya yönelik bir çalışmadır.

Let be the field of real numbers and   * * * 2 D  (a,a )  a  a ,a,a  ,  0 be the algebra of dual numbers.The subset   * *1 ( , ), 0, , D a a a a a    of D is an abelian group with respect to the multiplication operationin the algebra D . For an element *1 A  a  a D and a transformation 2 2 S :  where S A Sa a    , we define the sets *1 *0, 0, , AaID S a a aa a              and*1 *0 1 0, 0, ,0 1aID a a aa a              . Let us denote 1 1 1 ID ID ID  . Moreover, we denote the setℳ 1ID  ℳ 1ID  ℳ 1ID whereℳ   2 2 21 1 : , ( ) , , , A ID F F B S B C A D B C        andℳ 2 2 21 11 0: , ( ) ( ) , , , ,0 1 A ID F F B S W B C A D B C W               . Let ( , ) T a b  be an openinterval of . A (2) C -function 2 :T for tT where, ( ) ( ( ), ( )) t x t y t  is called a parametrized curve(path) on the plane. Let G be a group. Two parametric curves (paths) ()t  and ()t  are called G - equivalentif the equality ( ) ( ) t Ft  is satisfied for an element FG and all tT . Then, it is denoted by ( ) ( )GttThis work is devoted to the solutions of problems of G-equivalence of parametric curves in Euclidean space2 for the groups G  ℳ 1ID  , ℳ 1ID .
Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması
Statistical Process Control in Food Sector: Industrial Bread Production Plant Application
Yazar: Akyurt, İbrahim Zeki
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Quality control,Shewhart control charts,ANOVA,industrial bakery ; Kalite kontrolü,Shewhart kontrol şeması,varyans analizi,endüstriyel fırın

Günümüzzorlu rekabet ortamında işletmeler, varlıklarını sürdürebilmek için kalite vekontrol faaliyetlerine önem vermektedirler. Kalite kontrol tekniklerinden biriolan istatistiksel süreç kontrolü, üretim ve hizmet süreçlerinin ölçülebilirveriler yardımıyla istenilen düzeye çekilmesinde önemli bir rol oynamaktadır.Bu çalışmada, endüstriyel ekmek üretimi yapan bir işletmenin üç fabrikasındaki10 hatta üretilebilen 300 gram ambalajsız normal ekmek ürünü için istatistikselsüreç kontrol şemaları kullanılarak üretim hatları incelenmiştir. Her hattapişirme sürecinden sonra örneklem alınmış ve pişmiş ürün gramajı ölçülmüştür.Hatların kendi içerisinde kontrol altında olup olmadığı kalite kontrol şemalarıyardımıyla incelenmiştir. Ayrıca fabrikalar ve hatlar arasında istatistikselolarak anlamlı bir ilişki olup olmadığı için varyans analizi (ANOVA)uygulanmıştır. Kontrol dışındaki süreçlerde hataların nedeni araştırılarakhangi tedbirler alınması gerektiği tespit edilmiştir.

Businessorganizations in today’s challenging environment of competition, place emphasison quality and control processes to sustain their existence. Statisticalprocess control of which is one of the quality control techniques, initiates anessential role in the adjustment of production and service processes. In thisstudy, 10 production lines of an industrial bread manufacturing company’s factories has been investigated with the statictical process control chart. Inthe three factories, the statistical control chart has been used inthe production process of 300 gr. bread. In every line, a sample has beencollected after every baking process and grammage has been measured. Withinevery line, line control has been examined with quality control chart. Oneway variance analysis (ANOVA) has been applied to study the relationship amongfactories and lines. Out of control processes, the root basis of errors wereinvestigated to set forth further precautions.
Üç Farklı Akım Kontrol Yönteminin BLDC Motorlardaki Etkilerinin İncelenmesi
Analysis of the Effects of Three Various Current Control Methods on BLDC Motors
Yazar: Özgenel, Mehmet Cihat
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; BLDC Motor,Current Control,Pulse Width Modulation,Speed Control of BLDC Motors ; BLDC Motor,, Akım Kontrol,Darbe Genişliği Modülasyonu,BLDC Motorların Hız kontrolü.

BLDC motorlar üstün özelliklerindendolayı geniş bir uygulama alanında çok popüler motorlar olmuşlardır. Fırçasızmotorlar ev, robotik, ofis makineleri, tıbbi, askeri ve uzay uygulamalarında,insansız hava araçlarında bu uygulamalardaki ihtiyaçları karşıladıkları içintercih edilirler. BLDC motorlar yüksek verim, hızlı dinamik cevap, lineerhız-moment karakteristiği ve yüksek hacim moment oranına sahiptirler. BLDCmotorlarda hız ayarı PWM tekniği ile yapılır. Farklı PWM metotları BLDCmotorlar için uygulanmaktadır. Bu PWM metotların üstünlükleri ve mahsurluyanları bulunmaktadır. Bu çalışmada çok kullanılan üç değişik PWM metoduincelenmiştir. Bu metotlar; tam iletim modu, bağımsız PWM modu ve tamamlayıcıPWM modu metotlarıdır. Bu amaç için üç inverter ön sürücüsü tasarlanmış vegerçekleştirilmiş ve metotların BLDC motor üzerindeki etkileri incelenmiştir.Tamamlayıcı PWM modlu inverterin FDAM’una hızlı bir dinamik tepki kazandırdığıgörülmüştür. Tam iletim modu ile çalışan inverterin doğru akım kaynağından dahayüksek akım çekmektedir. Bağımsız PWM modlu inverterin performansınıntamamlayıcı modlu inverterin performansına yakın olduğu görülmüştür.

Brushless direct current motors are very popularmotors in a wide application area thanks to their superior features. Brushlessmotors are the most preferred motors in applications such as domestic,robotics, office machines, medical, military and space applications, unmannedaerial vehicles applications because they meet the special requirements ofthese applications. Brushless direct current (BLDC) motors have high volumetorque ratio, high efficiency, fast dynamic response; they offer lineartorque/speed characteristics. Speed control of BLDC motors achieves byimplementing pulse width modulation (PWM) technique. Various PWM controlmethods are put in to use for controlling of BLDC motor speed. These PWMmethods have some certain advantages and disadvantages. In this study, threecurrent control PWM methods which are mostly used in practices are examined.These are full conduction mode, independent and complementary PWM methods. Forthis purpose, three BLDC motor pre-drivers have been designed and manufacturedand the effects of these three drivers on the BLDC motor have been examined. Ithas been found that complementary PWM mode has given to BLDC motor fast dynamicresponse. Full conduction mode has drawn higher dc link current from DC powersupply. Independent PWM method performance is very close to complementary PWMmethod.
Kaya Gazı Karışımlarının Yanma ve Emisyon Davranışlarının Laboratuvar Ölçekli Bir Yakıcıda Sayısal Olarak İncelenmesi
Numerical Investigation of Combustion and Emission Behavior of Shale Gas Mixtures in a Laboratory Scale Combustor
Yazar: Yılmaz, Harun
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 12 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Shale gas,combustion,emission,swirl number. ; Kaya gazı,, yanma,emisyon,swirl sayısı

Bu çalışmada, kaya gazıkarışımlarının yanma ve emisyon davranışlarına yakıt bileşimi ve swirlsayısının etkileri laboratuvar ölçekli bir yakıcıda sayısal olarakincelenmiştir. Bu maksatla, deneysel olarak test edilmiş ön karışımlı biryakıcının iki boyutlu bir modeli oluşturulmuştur. Bu modelde metan/hava yanmasısimule edilmiş ve elde edilen sonuçlar, oluşturulan modelin doğrulanması için deneyselveriler ile kıyaslanmıştır. Sayısal çalışmalar hesaplamalı akışkanlar dinamiğiyazılımı, ANSYS/Fluent kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Test edilen kaya gazıkarışımları; %86 CH4- %14 C2H6, %81 CH4- %10 C2H6-%9 N2 ve %58 CH4- %20 C2H6- %12 C3H8-%10 CO2’dir. İlgili karışımların yanma ve emisyon davranışları,yanma odası boyunca sıcaklık ve tür (CO2 ve NOx)dağılımları incelenerek belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar; %86 CH4-%14 C2H6 karışımının yanma ve emisyon performansıbakımından avantajlı olduğunu; NOx emisyonunun gaz kompozisyonuna veswirl sayısına son derece bağımlı olduğunu ve eksenel sıcaklık değerleri vereaksiyon hızının swirl sayısı ile doğru orantılı olduğunu göstermiştir.

In thisstudy, effects of gas composition and swirl number on combustion and emissionbehavior of shale gas mixtures were numerically investigated in a laboratoryscale combustor. For this purpose, a two-dimensional model of an experimentallytested premixed combustor was formed. In this model, methane/air combustion wassimulated, and achieved results were compared with experimental data to validateapplicability of the model. Numerical studies were performed usingcomputational fluid dynamics software, ANSYS/Fluent. Tested shale gas mixturesare; 86% CH4 - 14% C2H6, 81% CH4 -10% C2H6 - 9% N2 and 58% CH4 - 20%C2H6 - 12% C3H8 - 10% CO2.Combustion and emission behavior of the respective mixtures were determined byexamining temperature and species (CO2 and NOx)distributions throughout the combustion chamber. Results of this study showedthat %86 CH4- %14 C2H6 mixture is favorable interms of combustion and emission performance; emissions of NOx arehighly dependent on gas composition and swirl number, and axial temperaturevalues and reaction rate are directly proportional to swirl number.
Küçük Gürültü Terimi İçeren Itô Stokastik Diferansiyel Denklemler için Stokastik Runge-Kutta-Fehlberg Yöntemi
A Stochastic Runge-Kutta-Fehlberg Method for Itô Stochastic Differential Equations with Small Noise
Yazar: Akdemir, Hande; Aydın Oğur, Dudu
Dergi: Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Runge-Kutta-Fehlberg method,,Itô stochastic differential equations,numerical solutions ; Runge-Kutta-Fehlberg yöntemi,Itô stokastik diferansiyel denklemler,nümerik çözümler,küçük gürültü

Buçalışmada, difüzyon teriminde küçük bir çarpan olan Itô stokastik diferansiyeldenklemler (SDD) için stokastik Runge-Kutta-Fehlberg yöntemi (SRKFY)önerilmiştir. Bu yöntem, deterministik diferansiyel denklemler için iyi bilinenve türevleri kullanmayan altı aşamalı RKFY’nin karışık stokastik(klasik-stokastik) integralleri kullanan bir uyarlamasıdır. Önerilen yönteminara adımlarında Euler-Maruyama tahminleyicisi kullanılmıştır. Bazı testproblemleri için, yöntemin kuadratik orta anlamda yakınsaklığını incelemek vebilinen bazı yöntemlerle karşılaştırmak amacıyla simülasyon çalışmalarıyapılmıştır.

In this study, a stochastic Runge-Kutta-Fehlberg (SRKF) method is proposed for the Itô stochastic differential equations (SDE) with a small factor in the diffusion coefficient. This method, which uses mixed stochastic (classical-stochastic) integrals, is an extension of derivative-free six-stage RKF method which is well known for deterministic DE. In intermediate steps of the proposed method, the Euler-Maruyama predictor is used. For some test problems, simulation studies are conducted to examine strong convergence of the method and compare it with some known methods