Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş
CHANGİNG/TRANSFORMİNG HUMAN RELATİONS İN EVERYDAY LİFE:  ONLİNE SHOPPİNG
Yazar: Toprak, Murat
Dergi: İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 14 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Sociology of Culture ; Kültür Sosyolojisi ; Social Change ; Sosyal Değişim ; Sociology (Other) ; Sosyoloji (Diğer) ; Everyday life,shopping,online shopping,change and transformation. ; Gündelik hayat,alışveriş,sanal alışveriş,değişim ve dönüşüm

Gündelik hayatta insanın ihtiyaçlarını karşılamada başvurduğu yöntemlerin başında alışveriş gelmektedir. Karşılıklı etkileşimin olduğu sosyal gerçeklikte insanlar sürekli bir değiş tokuş ya da alışveriş halindedir. Dolayısıyla alışverişle beraber maddi bir değiş tokuşun yanı sıra kültürel bir etkileşimin olduğunu vurgulamak gerekir. Sanal dünya insan ilişkilerini bu şekilde önemli ölçüde dönüştürmektedir. Bunun sonucunda toplumlar alışverişle değişime açık hâle gelmektedir. Buradan hareketle çalışma, insan ilişkilerinin sanal elışverişle ortaya çıkan karmaşık görünümünü tartışmayı amaçlamaktadır. Ayrıca kitle iletişim araçlarının gündelik hayatta önemli bir kullanım nesnesi haline gelmesi, insan ilişkilerinin alışverişle şekillenmesine sebep olmuştur. Değişen toplumsal koşullar ve küresel dünyaya adapte olma “zorunluluğu” alışverişin biçimini ve yönünü etkilemiştir. Bu çalışma, gündelik hayat pratiklerinde alışverişin yeni formunu, içerik ve biçimsel değişimini ele almıştır. Çalışma, bu formu sanal alışveriş olarak nitelendirirken onu maddi ve manevi ihtiyaçların karşılandığı yapay bir alan olduğuna dikkat çekmiştir.  Ayrıca çalışma, gündelik hayatta sanal alışverişin önemini; yerel ve küresel etkilerin yanı sıra insanın mikro alandan makro alana kadar dönüşen ihtiyaçlarını saptamıştır. Sosyal gerçeklikte yüz yüze olan ilişkiler sanal alışverişle yerini zaman ve mekân sınırı olmayan bir alana bıraktığı tespit edilmiştir. Görece insanın gündelik hayatını kolaylaştırıcı ve ihtiyacı karşılamada sınırsız seçenek hakkı tanıyan sanal alışveriş, kültürel dönüşümle beraber mahremiyeti de küresel pazara sunmuştur. Teknolojik aygıtlarla insanın özel alanına ciddi anlamda nüfuz edilmiş ve insanın gündelik ilişkilerine zihinsel ve eylemsel olarak etki altına alınmıştır.

In everyday life, shopping is one of the primary methods that people use to meet their needs. In a social reality of mutual interaction, people are in a constant state of exchange or shopping. Therefore, it should be emphasized that there is a cultural interaction as well as a material exchange with shopping. The virtual world significantly transforms human relations in this way. As a result, societies become open to change through exchange. From this point of view, the study aims to discuss the complex view of human relations that emerges with virtual shopping. In addition, the fact that mass media has become an important object of use in everyday life has caused human relations to be shaped by shopping. Changing social conditions and the “necessity” to adapt to the global world have affected the form and direction of shopping. This study examines the new form of shopping in everyday practices, its content and formal shopping changes. The study characterizes this form as virtual shopping and points out that it is an artificial space where material and immaterial needs are met. The study also identified the importance of virtual shopping in everyday life, local and global influences, as well as the transforming needs of human beings from the micro to the macro sphere. It has been determined that face-to-face relationships in social reality have been replaced by virtual shopping in a space that has no time and space limits. Virtual shopping, which facilitates people's everyday life and provides unlimited options to meet their needs, has also offered privacy to the global market along with cultural transformation. With technological devices, people's private sphere has been seriously penetrated and people's daily relationships have been mentally and actionally influenced.