hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
ARKEOLOJİK YÜZEY ARAŞTIRMALARI IŞIĞINDA BİNGÖL OBSİDYEN KAYNAK ALANLARINA YÖNELİK YENİ DEĞERLENDİRMELER
New Evaluations For Bingol Obsidian Source Areas in the Light of Archaeological Surface Research
Yazar: Tiryaki, Sırrı
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Eastern Anatolia Region,Bingöl Province,Prehistoric Periods,Obsidian and Trade ; Doğu Anadolu Bölgesi,Bingöl,Tarih Öncesi Dönemler,Obsidyen,Ticaret

Doğu Anadolu Bölgesi sahip olduğu jeolojik yapısı itibariyle önemli obsidyen kaynaklarına sahiptir. Bölgenin önemli obsidyen kaynak alanlarından biri de Bingöl obsidyen yataklarıdır. İlin coğrafi sınırları içerisindeki obsidyen yatakları çoğunlukla Bingöl il merkezi ile Solhan ve Karlıova ilçeleri arasındaki volkanik alanlarda bulunmaktadır. Bingöl kökenli obsidyenler, tarih öncesi dönemlerde ticareti yapılan önemli hammadde kaynaklarından biri olmuştur. Bu hammadde kaynağı ticari ilişkiler sonucunda çoğunlukla güney bölgelerine yönelik olmak üzere oldukça geniş alanlara yayılmıştır. Ancak il coğrafyası içerisindeki obsidyen yataklarının bilinirliğine rağmen bu obsidyen yataklarına dair yapılan arazi çalışmaları sınırlıdır. Bu amaçla Bingöl’deki obsidyen yataklarına yönelik daha ayrıntılı verilerin elde edilebilmesi adına 2019 yılında tarafımızdan yeni arkeolojik çalışmalar başlatılmıştır. Söz konusu bu çalışmalar neticesinde Solhan İlçesi Yenidal Köyüne bağlı Sarı Başak, Kulan ve Efendi Deresi mezralarının yanı sıra Bingöl il merkezine bağlı Alatepe Köyü sınırları içerisinde yeni obsidyen yatakları tespit edilmiştir.

Eastern Anatolia region of Turkey, where the owner has the geological structure as an important source of obsidian. One of the important obsidian source areas of the region is Bingöl obsidian beds. Obsidian beds within the geographical boundaries of Bingöl province are mostly located in the volcanic areas between Bingöl city centre and Solhan and Karlıova districts. Bingöl origin obsidians have been one of the important raw material sources traded in prehistoric times. That source of raw materials spread over large areas, mostly to the southern regions, as a result of commercial relations. However, field studies on these obsidian beds are limited despite the awareness of the obsidian beds in the provincial geography. For this purpose, in order to obtain more detailed data on obsidian beds in Bingöl, We initiated new archaeological studies in 2019. As a result of these studies, new obsidian sources were detected within the borders of Sarı Başak, Kulan and Efendi River hamlets of Yenihan Village of Solhan District, as well as Alatepe Village of Bingöl city centre.
TRABLUSŞAM DÂRÜŞŞİFÂ (BÎMÂRİSTAN) VAKFI 1845-1880
TRABLUSŞAM DÂRÜŞŞİFÂ (BÎMÂRİSTAN) VAKFI 1845-1880
Yazar: Çelik, Kürşat
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Osmanlı Devleti,Trablusşam,Vakıf,Dârüşşifâ/Bîmâristan

Osmanlı Devleti’nde 19. yüzyıldan önce sağlık hizmetleri vakıflar aracılığıyla verilmekteydi. Sağlık hizmeti veren kuruluşlar genel olarak bîmâristan ve dârüşşifâ olarak adlandırılmışlardı. Bîmâristan ve dârüşşifâ vakıfları padişahlar, saltanat üyeleri başta olmak üzere devlet adamları ile zenginler tarafından kurulmuşlardı. Osmanlı idaresindeki Trablusşam’da sağlık hizmet veren Bîmâristan, Memlûklar zamanında kurulmuş olup İzzi ve Bedrî isimleri ile anılmaktaydılar. Osmanlı Devleti, Trablus’u ele geçirdikten sonra İzzi ve Bedrî Bîmâristan vakıflarını kayıt altına alarak bunların varlığını korudu. Ancak 16. yüzyılın ikinci yarısında zamanla bu iki vakfın hizmetlerinin aksaması ve mali durumlarının kötüleşmesi neticesinde devlet bunları birleştirerek tek bir vakıf haline dönüştürdü. Bu düzenleme ile Trablusşam’daki Dârüşşifâ (Bîmâristan) Vakfı 19. yüzyılın sonuna kadar varlığını sürdürebildi. Bu çalışmada, Trablusşam Dârüşşifâ (Bîmâristan) Vakfı’nın 1845-1880 tarihleri arasında gelir ve giderlerinin tür ve sayıları ile vakıfta çalışan görevlilerinin unvan ve ücretleri hakkında bilgi verilmiştir. Yine bu araştırma neticesinde, Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde Trablusşam Dârüşşifâ (Bîmâristan) Vakfı’nın ekonomik yapısının analizi yapılarak, verdikleri hizmetlerde zaman içerisinde geçirmiş oldukları sosyal ve iktisadi değişimler ortaya çıkarılmıştır.

Osmanlı Devleti’nde 19. yüzyıldan önce sağlık hizmetleri vakıflar aracılığıyla verilmekteydi. Sağlık hizmeti veren kuruluşlar genel olarak bîmâristan ve dârüşşifâ olarak adlandırılmışlardı. Bîmâristan ve dârüşşifâ vakıfları padişahlar, saltanat üyeleri başta olmak üzere devlet adamları ile zenginler tarafından kurulmuşlardı. Osmanlı idaresindeki Trablusşam’da sağlık hizmet veren Bîmâristan, Memlûklar zamanında kurulmuş olup İzzi ve Bedrî isimleri ile anılmaktaydılar. Osmanlı Devleti, Trablus’u ele geçirdikten sonra İzzi ve Bedrî Bîmâristan vakıflarını kayıt altına alarak bunların varlığını korudu. Ancak 16. yüzyılın ikinci yarısında zamanla bu iki vakfın hizmetlerinin aksaması ve mali durumlarının kötüleşmesi neticesinde devlet bunları birleştirerek tek bir vakıf haline dönüştürdü. Bu düzenleme ile Trablusşam’daki Dârüşşifâ (Bîmâristan) Vakfı 19. yüzyılın sonuna kadar varlığını sürdürebildi. Bu çalışmada, Trablusşam Dârüşşifâ (Bîmâristan) Vakfı’nın 1845-1880 tarihleri arasında gelir ve giderlerinin tür ve sayıları ile vakıfta çalışan görevlilerinin unvan ve ücretleri hakkında bilgi verilmiştir. Yine bu araştırma neticesinde, Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde Trablusşam Dârüşşifâ (Bîmâristan) Vakfı’nın ekonomik yapısının analizi yapılarak, verdikleri hizmetlerde zaman içerisinde geçirmiş oldukları sosyal ve iktisadi değişimler ortaya çıkarılmıştır.
OSMANLI YÖNETİMİNDEN FRANSIZ MANDA İDARESİNE KADAR LÜBNANDA DÜRZİ-MARUNÎ MÜCADELESİ
OSMANLI YÖNETİMİNDEN FRANSIZ MANDA İDARESİNE KADAR LÜBNANDA DÜRZİ-MARUNÎ MÜCADELESİ
Yazar: Ekici, Yunus
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Osmanlı,Dürzi,Maruni,Beyrut

Bu makalede bağımsızlık öncesi döneme kadar Lübnan’da yaşanan siyasi ve etnik çatışmalar üzerinde durulmuştur. 16. yüzyıl itibari ile Osmanlı egemenliği altına giren Lübnan, I. Dünya Harbine kadar yaklaşık 400 yıl süreyle Osmanlı Devleti tarafından yönetilmiştir. Osmanlı Devleti’nin yürütmüş oldukları genel siyasetleri çerçevesinde hayli özgür bir idareye ait bütün din ve yaşayışların serbest bir şekilde yerine getirildiği bu dönemde, ülkede en güçlü iki mezhep olan Marunîler ve Dürzîler bulunmaktadır. Bu iki grup arasında 19. yüzyılda kızışmış olan çekişme 1840 ve 1860 yıllarında bir çeşit iç çatışmalara dönüşmüş ve neticede Osmanlı Devleti Lübnan’da din esasına dayalı çeşitli siyasal yönetim biçimleri oluşturmuşlardır. I. Dünya Savaşı sonucunda Osmanlı Devleti parçalanınca, uzun süreden beridir bölgede gözü olan Fransa, 1920 yılından itibaren Lübnan’ı manda ve himayesi altına almıştır.

Bu makalede bağımsızlık öncesi döneme kadar Lübnan’da yaşanan siyasi ve etnik çatışmalar üzerinde durulmuştur. 16. yüzyıl itibari ile Osmanlı egemenliği altına giren Lübnan, I. Dünya Harbine kadar yaklaşık 400 yıl süreyle Osmanlı Devleti tarafından yönetilmiştir. Osmanlı Devleti’nin yürütmüş oldukları genel siyasetleri çerçevesinde hayli özgür bir idareye ait bütün din ve yaşayışların serbest bir şekilde yerine getirildiği bu dönemde, ülkede en güçlü iki mezhep olan Marunîler ve Dürzîler bulunmaktadır. Bu iki grup arasında 19. yüzyılda kızışmış olan çekişme 1840 ve 1860 yıllarında bir çeşit iç çatışmalara dönüşmüş ve neticede Osmanlı Devleti Lübnan’da din esasına dayalı çeşitli siyasal yönetim biçimleri oluşturmuşlardır. I. Dünya Savaşı sonucunda Osmanlı Devleti parçalanınca, uzun süreden beridir bölgede gözü olan Fransa, 1920 yılından itibaren Lübnan’ı manda ve himayesi altına almıştır.
DOĞRUDAN YABANCI SERMAYE YATIRIMLARININ BELİRLEYİCİLERİ: G-20 ÜLKELERİNDE BİR UYGULAMA
Determinants of Direct Foreign Capital Investments: An Application In G-20 Countries
Yazar: Efeoğlu, Rabia; Pehlivan, Ceren
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Yabancı Doğrudan Sermaye Yatırımları,Politik İstikrar,Panel Veri Analizi ; : Foreign Direct Capital Investment,Political Stability,Panel Data Analysis

Çalışmanın amacı, doğrudan yabancı yatırımlarını etkileyen faktörlerin etkinliğini G-20 ülkeleri için incelemektir. Seçili veriler Birleşmiş Milletler Dünya Yatırım Raporu (1998) baz alınarak oluşturulmuştur. 2000-2017 yıllarını kapsayan çalışmada panel veri analiz yöntemi kullanılmış ve doğrudan yabancı sermayenin belirleyicileri olarak gayrisafi yurtiçi hasıla, ticari açıklık ve politik istikrar verileri analize dahil edilmiştir. Eşbütünleşme ve nedensellik analizleri yapılmış, analizler sonucunda ele alınan faktörler ile doğrudan yabancı sermaye yatırımları arasında uzun dönemli bir ilişkinin olduğu sonucuna varılmıştır.  Doğrudan yabancı sermaye yatırımlarından gayrisafi yurtiçi hasılaya ve dışa açıklıktan doğrudan yabancı sermaye yatırımlarına doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisinin olduğu bulunmuştur.

The aim of the study is to examine the effectiveness of factors affecting direct foreign investments for G-20 countries. Selected data are based on the United Nations World Investment Report (1998). Panel data analysis method was used in the study covering the years 2000-2017 and gross domestic product, trade openness and political stability data were included in the analysis as determinants of direct foreign capital. Cointegration and causality analyzes have been made, and as a result of the analysis it has been concluded that there is a long-term relationship between the factors addressed and foreign direct investment. It has been found that there is a one-way causality relationship from foreign direct capital investments to gross domestic product and from foreign openness to foreign direct capital investments. : Foreign Direct Capital Investment
HARPUT ARTUKLU EMÎRİ BELEK GAZİ’NİN HAÇLI LİDERLERİNİ TUTSAK ETMESİ
Captivity of the Crusader leaders by Artuqid Aamir Balaq Ghazi of Harput
Yazar: Çelik, Sebahattin
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 31 No. 1, 2020
Anahtar kelimeler: Crusaders,Baudouin,Joscelin,Balaq Ghazi,Harput ; Haçlılar,Baudouin,Joscelin,Belek Gazi,Artuklular

XII. yüzyılın ilk çeyreğinde, Abbâsî Hilâfeti’nin İslâm ülkeleri ve yöneticileri üzerinde etkisinin azalıp bittiği, Selçukluların birlik ve bütünlüğünü kaybedip iç meseleleriyle uğraştığı, Haçlıların Ortadoğu’da terör estirmelerini ve İslâm topraklarında yayılmalarını önleyebilecek istikrarlı bir kuvvetin kalmadığı, Müslümanların Haçlı baskısı altında can ve mal güvenliklerinin tehlike altında olduğu bir dönemde Harput’ta bir lider ortaya çıktı. Bu lider, yiğitliği, cesareti ve akıllılığı ile Haçlı ordularını durduran; Kudüs kralı, Urfa kontu ve Birecik senyörünü tutsak ederek Haçlıların korkulu rüyası haline gelen Harput Artuklu Emîri Belek Gazi’den başkası değildi. Temel ve güncel kaynakların derlenmesi suretiyle hazırlanan çalışmada, Türk tarihinde yeterince adından söz edilmediğini düşündüğümüz bu büyük kahramanı tanıtmak amaçlanmış, onun Haçlılara karşı bitmek tükenmek bilmeyen mücadelesi esnasında Haçlı liderlerini tutsak alması, Doğu Anadolu’ya doğru yayılmalarını önlemesi, el-Cezire bölgesinde eşkıyalık yapan Ermeniler ile Halep’te fitneye sebep olan Bâtınîler tehlikesini önlemek suretiyle huzur ve asayişi temin etmesine yer verilmiştir.

In the first quarter of the XIIth century, at a time when the influence of the Abbasid Caliphate on Islamic countries and rulers wear off, the Seljuks lost their unity and integrity and dealt with their internal affairs,  there was not any stable force left that could prevent the Crusaders from terrorizing the Middle East and spreading in the Islamic lands and the security of Muslims’ lives and properties was in danger under the Crusader pressure, a leader came in sight in Harput. This leader was none other than Artuquid Aamir Balaq Ghazi of Harput who stopped the Crusader armies with his bravery, courage and intelligence and who became the fearful dream of the Crusaders by capturing the King of Jerusalem, the Count of Edessa and the Seigneur of Bira. The study, which is prepared by compiling fundamental and current sources, aims to introduce this great hero whose name, we think is not mentioned enough in Turkish history. The study sheds light on his endless struggle against the Crusaders and capturing their leaders during, to prevent them from spreading to Eastern Anatolia and his ensuring peace and order by chastening Armenians who were bandits in the al-Jazeera region and by means of preventing dangerous of the Batinis who caused strife in Aleppo.
WİLLA CATHER’IN ‘KOMŞUM ROSİCKY’ ADLI ÖYKÜSÜNDE YENİ TARIMCI HAYAT TARZI
WİLLA CATHER’IN ‘KOMŞUM ROSİCKY’ ADLI ÖYKÜSÜNDE YENİ TARIMCI HAYAT TARZI
Yazar: Koçsoy, F.gül
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Yeni Tarımcılık, Willa Cather,Willa Cather

Amerikalı yazar Willa Cather (1873-1947) günümüzde çevreci akımlar için ilham kaynağı olan birçok eserinde, insanı doğadan üstün değil, doğanın içinde ve ona ait bir varlık olarak tanımlar. Cather’ın 1928 yılında yazdığı ‘Komşum Rosicky’ adlı öyküsü, şehirde doğup büyüyen, ancak hızlı sanayileşmenin, maddecilik ve modernleşmenin getirdiği sorunların çirkinliğini görerek kırsal yaşamı seçen bir kahramanı ele alır. Rosicky’nin hayat felsefesi, insanı değil doğayı merkez edinen ve toprağa dayalı olan ‘Yeni Tarımcı’ ilkelerle örtüşür:  kendi toprağının efendisi olma, bütüncül zaman kavramı, güçlü bir mekân duyarlılığı, aile ve geçmişe bağlılık ve tüketim toplumu özelliklerini ret gibi. Otuz beş yaşından sonra çiftçiliği öğrenen Rosicky, hayatı ve ölümü olduğu gibi kabul eder, elindekilerin keyfini çıkarır, kendine yetenden fazlası için çalışmaz ve çocuklarının da bu hayat tarzını benimsemesi için gayret gösterir. Evrensel erdemleri vurgulayan kahraman, kibar, yardımsever ve anlayışlıdır; bütüncül bir hayat görüşünü benimsemiş, bu yolda kendini gerçekleştirmiştir.

Amerikalı yazar Willa Cather (1873-1947) günümüzde çevreci akımlar için ilham kaynağı olan birçok eserinde, insanı doğadan üstün değil, doğanın içinde ve ona ait bir varlık olarak tanımlar. Cather’ın 1928 yılında yazdığı ‘Komşum Rosicky’ adlı öyküsü, şehirde doğup büyüyen, ancak hızlı sanayileşmenin, maddecilik ve modernleşmenin getirdiği sorunların çirkinliğini görerek kırsal yaşamı seçen bir kahramanı ele alır. Rosicky’nin hayat felsefesi, insanı değil doğayı merkez edinen ve toprağa dayalı olan ‘Yeni Tarımcı’ ilkelerle örtüşür:  kendi toprağının efendisi olma, bütüncül zaman kavramı, güçlü bir mekân duyarlılığı, aile ve geçmişe bağlılık ve tüketim toplumu özelliklerini ret gibi. Otuz beş yaşından sonra çiftçiliği öğrenen Rosicky, hayatı ve ölümü olduğu gibi kabul eder, elindekilerin keyfini çıkarır, kendine yetenden fazlası için çalışmaz ve çocuklarının da bu hayat tarzını benimsemesi için gayret gösterir. Evrensel erdemleri vurgulayan kahraman, kibar, yardımsever ve anlayışlıdır; bütüncül bir hayat görüşünü benimsemiş, bu yolda kendini gerçekleştirmiştir.
48-69 AYLIK ÇOCUKLARIN ÇİZİMLERİNDE “ÖĞRETMEN”: BİR METAFOR ÇALIŞMASI
48-69 AYLIK ÇOCUKLARIN ÇİZİMLERİNDE “ÖĞRETMEN”: BİR METAFOR ÇALIŞMASI
Yazar: Karademir, Abdulhamit; Demirel, Beyza
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Okul öncesi dönem çocukları,metafor,çizim,öğretmen

Okul öncesi eğitime devam eden çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin algılarının, çizimler ve çizimlere ilişkin görüşlerle belirlenmesinin amaçlandığı bu araştırma, olgubilim (fenomenoloji) deseninde nitel bir çalışmadır. Araştırmanın çalışma grubunu Muş İl Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı resmi 3 anaokulu ve 2 anasınıfında öğrenim gören 48-69 aylık toplam 125 çocuk oluşturmaktadır. Çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin çizimleri ile çizimlerine dair ifadelerinin veri toplama aracı olarak kullanıldığı bu araştırma, içerik analizi ile kavramsal kategorilere ayrılmış ve ayrıntılı olarak incelenmiştir. Araştırma sonucunda çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin en çok çiçek ve insan metaforlarını ürettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin algılarının çizimler yoluyla detaylandırılarak toplanmasının olumlu sonuçlar verdiği ve çizimlerin, çocukların duygu ve düşüncelerini aktarabilecekleri bir araç olarak kullanılabileceği görülmüştür.

Okul öncesi eğitime devam eden çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin algılarının, çizimler ve çizimlere ilişkin görüşlerle belirlenmesinin amaçlandığı bu araştırma, olgubilim (fenomenoloji) deseninde nitel bir çalışmadır. Araştırmanın çalışma grubunu Muş İl Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı resmi 3 anaokulu ve 2 anasınıfında öğrenim gören 48-69 aylık toplam 125 çocuk oluşturmaktadır. Çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin çizimleri ile çizimlerine dair ifadelerinin veri toplama aracı olarak kullanıldığı bu araştırma, içerik analizi ile kavramsal kategorilere ayrılmış ve ayrıntılı olarak incelenmiştir. Araştırma sonucunda çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin en çok çiçek ve insan metaforlarını ürettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca çocukların “öğretmen” kavramına ilişkin algılarının çizimler yoluyla detaylandırılarak toplanmasının olumlu sonuçlar verdiği ve çizimlerin, çocukların duygu ve düşüncelerini aktarabilecekleri bir araç olarak kullanılabileceği görülmüştür.
OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLERİ İÇİN ERKEN ÇOCUKLUK RİSKLİ OYUN DEĞERLENDİRME ARACI -ÖĞRETMEN FORMUNUN GELİŞTİRİLMESİ
OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLERİ İÇİN ERKEN ÇOCUKLUK RİSKLİ OYUN DEĞERLENDİRME ARACI -ÖĞRETMEN FORMUNUN GELİŞTİRİLMESİ
Yazar: Hamiden Karaca, Nezehat; Uzun, Halil
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Riskli oyun,Erken çocukluk dönemi,Oyun,Okul öncesinde oyun,Ölçek geliştirme

Bu çalışmada okul öncesi öğretmenleri için Erken Çocukluk Riskli Oyun Değerlendirme Aracı-Öğretmen Formu’nun (EÇRODA-ÖF) geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç çerçevesinde 2019-2020 eğitim- öğretim yılında Türkiye’de Afyonkarahisar il merkezinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı ilkokulların anasınıfları ve bağımsız anaokullarında görev yapan 381 okul öncesi öğretmeni çalışmaya dahil edilmiştir. EÇRODA-ÖF geliştirilebilmesi için öncelikle literatür taraması yapılmış beşli likert tipine sahip 44 maddeden oluşan madde havuzu oluşturulmuştur.  Maddelerin yer aldığı form okul öncesi eğitimi ve çocuk gelişimi alanında uzman beş akademisyen, bir ölçme ve değerlendirme uzmanı ve beş öğretmen olmak üzere on bir uzmanın görüşüne sunulmuş ve ölçeğe son hali verilmiştir. Verilerin analizinde SPSS ve AMOS programları kullanılmış, doğrulayıcı ve açımlayıcı faktör analizi ve ölçeğin tamamı ve alt boyutları için iç tutarlılık katsayısı belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucu elde edilen değerler ölçme aracının güvenilir olduğu ve kabul edilebilir psikometrik özelliklere sahip olduğunu göstermiştir.

Bu çalışmada okul öncesi öğretmenleri için Erken Çocukluk Riskli Oyun Değerlendirme Aracı-Öğretmen Formu’nun (EÇRODA-ÖF) geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç çerçevesinde 2019-2020 eğitim- öğretim yılında Türkiye’de Afyonkarahisar il merkezinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı ilkokulların anasınıfları ve bağımsız anaokullarında görev yapan 381 okul öncesi öğretmeni çalışmaya dahil edilmiştir. EÇRODA-ÖF geliştirilebilmesi için öncelikle literatür taraması yapılmış beşli likert tipine sahip 44 maddeden oluşan madde havuzu oluşturulmuştur.  Maddelerin yer aldığı form okul öncesi eğitimi ve çocuk gelişimi alanında uzman beş akademisyen, bir ölçme ve değerlendirme uzmanı ve beş öğretmen olmak üzere on bir uzmanın görüşüne sunulmuş ve ölçeğe son hali verilmiştir. Verilerin analizinde SPSS ve AMOS programları kullanılmış, doğrulayıcı ve açımlayıcı faktör analizi ve ölçeğin tamamı ve alt boyutları için iç tutarlılık katsayısı belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucu elde edilen değerler ölçme aracının güvenilir olduğu ve kabul edilebilir psikometrik özelliklere sahip olduğunu göstermiştir.
ESKİ KÜLTÜRLERDE AY’LA İLGİLİ BAZI KAVRAMLARIN KIPÇAK SÖZLÜKLERİNE YANSIMASI
ESKİ KÜLTÜRLERDE AY’LA İLGİLİ BAZI KAVRAMLARIN KIPÇAK SÖZLÜKLERİNE YANSIMASI
Yazar: Kocapınar, Pelin
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 30 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Ay,Kıpçak Türkçesi

Gökyüzüyle ilgili olaylar ve kavramlar, gök cisimlerinin hareketleri, eski çağlardan beri dikkat çekmiş; insanların yaşamlarını kolaylaştırması, zamanın belirlenmesi için de değerlendirilmiştir. Güneş gibi Ay’ın da belli dönemlerde, Türklerde ve diğer toplumlarda kutsal kabul edildiği olmuştur. Gök cisimlerinin ve olaylarının her kültürde bıraktığı izlenimler, ilgili kavramların bazı şeylere benzetilerek dillendirilmesi, toplumun benimsediği değerlerle de ilişkilidir. Makalede, ay ve ilgili bazı kavramların Kıpçak sahasının kuzey ve güneyinde yazılan, Kıpçak Türkçesi söz varlığını içeren sözlüklere nasıl yansıdığı ele alınmıştır. Güneyde, Müslümanlığın ve Arapçanın etkisindeki Kıpçak Türkçesi sözlükleriyle kuzeyde, Hristiyanlık etkisinde yazılan Kıpçak sözlükleri arasındaki fark, pek çok yönden açıkça görülmektedir. Sadece ay ve ilgili kelimelerde bile bu durum kendisini hissettirmiş, yazıda örnekleriyle, açıklamalarıyla, dikkat çeken noktalarıyla, farklılıklarıyla konu aydınlatılmaya çalışılmıştır.

Gökyüzüyle ilgili olaylar ve kavramlar, gök cisimlerinin hareketleri, eski çağlardan beri dikkat çekmiş; insanların yaşamlarını kolaylaştırması, zamanın belirlenmesi için de değerlendirilmiştir. Güneş gibi Ay’ın da belli dönemlerde, Türklerde ve diğer toplumlarda kutsal kabul edildiği olmuştur. Gök cisimlerinin ve olaylarının her kültürde bıraktığı izlenimler, ilgili kavramların bazı şeylere benzetilerek dillendirilmesi, toplumun benimsediği değerlerle de ilişkilidir. Makalede, ay ve ilgili bazı kavramların Kıpçak sahasının kuzey ve güneyinde yazılan, Kıpçak Türkçesi söz varlığını içeren sözlüklere nasıl yansıdığı ele alınmıştır. Güneyde, Müslümanlığın ve Arapçanın etkisindeki Kıpçak Türkçesi sözlükleriyle kuzeyde, Hristiyanlık etkisinde yazılan Kıpçak sözlükleri arasındaki fark, pek çok yönden açıkça görülmektedir. Sadece ay ve ilgili kelimelerde bile bu durum kendisini hissettirmiş, yazıda örnekleriyle, açıklamalarıyla, dikkat çeken noktalarıyla, farklılıklarıyla konu aydınlatılmaya çalışılmıştır.