Yıl ve Rakım Farklılığının Sarılop İncir Çeşidinin Meyve Kalitesine Etkileri
The Effect of Year and Altitudinal Differences on Fruit Quality of Sarılop Fig Cultivar
Yazar: Ayar, Arzu; Kargıcak, Dr. Mehmet Ali; Mutlu, Demet
Dergi: Bahçe, Vol. 54 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Pomology and Treatment ; Meyve Yetiştirme ve Islahı ; iklim,kuru incir,taze incir,rakım,kalite ; climate,dried fruit,fresh fruit,altitude,quality

Aydın İli, incire has yetiştirme, ilekleme, güneşte kurutma gibi özel istekleri karşılayan ekolojisi ile Dünyaca bilinen standart kurutmalık “Sarılop” incirinin Türkiye’de en çok üretildiği bölgedir. Asırlardır bölgenin kültürünü şekillendiren ve yüksek istihdam konusu olan incir, ovalardan, eğimli ve çok eğimli, deniz seviyesinden 1000m’ye kadar yüksek rakımlara tırmanmış, bu durum yetiştiriciliğinde güçlükleri ortaya çıkartmıştır. Toprak, su yetersizlikleri ve iklimsel baskılar gibi çevresel faktörler meyve verim ve kalitesinde düşüşlerin yaşanmasına sebep olmuştur.  Bu araştırmada; 3 farklı lokasyonda bulunan Sarılop incir bahçelerinde, topografik minör iklimsel farklılıklarından yararlanılarak, meyve verim ve kalitesinde meydana gelen değişiklikler incelenmiş, kalite-iklim-rakım ilişkisi ortaya konulmuştur.Genel olarak, rakım yükseldikçe meyvelerde güneş yanıklığının arttığı, meyve kalite parametrelerinin olumsuz iklim değerlerinden etkilenerek azalma gösterdikleri kaydedilmiştir. Toprak derinliğinin yeterli olduğu yüksek rakımlarda uygun gübreleme programları kullanıldığı ve toprak- su koruma önlemleri alındığı takdirde verim ve kalitenin arttırılabileceği sonucuna varılmıştır.İncirde iklim değişkenliği etkilerinin belirlenmesi, meyve kalitesi ve verimine ait bilgilerin uzun yıllar tutularak izlenmesiyle, modelleme çalışmalarına uyarlanması gibi yeni bilimsel bilgilerin üretimine, bu yolla sıra dışı iklim olayları karşısında, önlem alıcı bilinçli tarımsal uygulamalar ile incir tarımının sürdürülebilirliğine katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

Aydın Province, with its unique ecology that meets specific requirements for fig cultivation, caprification, and sun-dried, is the region where the world-renowned standard dried "Sarılop" fig is produced most in Turkey. Figs, which have shaped the region's culture for centuries and are a source of high employment, have climbed from plains to sloping and very steep elevations, reaching altitudes of up to 1,000 meters above sea level, presenting challenges for cultivation. Environmental factors such as soil and water deficiencies and climatic pressures have led to declines in fruit yield and quality.This resaerch examined changes in fruit yield and quality in Sarılop fig orchards located in three different locations, utilizing minor topographic and climatic differences, and revealed the relationship between quality, climate, and altitude.Generally, it was noted that sunburn on fruit increases with increasing altitude, and fruit quality parameters decline due to adverse climate conditions. It was concluded that yield and quality can be increased if appropriate fertilization programs are used at high altitudes where soil depth is sufficient and soil and water conservation measures are implemented.It is anticipated that identifying the effects of climate variability on figs will contribute to the generation of new scientific knowledge, including long-term monitoring of fruit quality and yield data, and its application to modeling studies. This will contribute to the sustainability of fig cultivation through preventative, conscious agricultural practices in the face of extreme climate events.