Rekreasyon Alanlarının Görsel Peyzaj Kalitesi Yönünden Değerlendirilmesi; Erzurum Örneği
Evaluation of Recreation Areas for Visual Landscape Quality; Sample of Erzurum, Turkey
Yazar: Özhancı, Esra; Yılmaz, Hasan
Dergi: Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Vol. 1 No. 2, 2011
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Görsel peyzaj kalitesi, manzara peyzajı değerlendirme, recreation, Erzurum ; Visual landscape quality,evaluation of scenic landscape,recreation,Erzurum

Araştırma Erzurum kenti ve yakın çevresindeki Tekederesi (Palandöken) Göleti, Abdurrahman Gazi Türbesi, Serçeme Vadisi, Tortum Gölü ve Şelalesi, Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi 6 Nolu Kuyu Deneme İstasyonu, Dumlu rekreasyon alanlarında yürütülmüştür. Araştırmanın amacı; Erzurum kenti ve yakın çevresindeki bazı rekreasyon alanlarının görsel peyzaj kalitesi yönünden değerlendirilmesidir. Farklı peyzaj karakterine sahip alanlarda görsel kalitenin belirlenmesi yönünde tercihleri elde etmek üzere, 120 kişi ile görsel kalite analiz çalışması yürütülmüştür. Bu amaçla alanları temsil eden tipik görüntüler tercih edilmiş, her bir alanın 8’er adet fotoğrafı kullanılarak, toplam 6x8=48 adet fotoğrafla görsel peyzaj kalitesi değerlendirilmiştir. Katılımcılar tarafından her bir fotoğrafa, algısal parametreler göz önüne alınarak puan verilmiş, görsel kalite ortaya konmuştur. En yüksek görsel peyzaj kalitesi Tekederesi (Palandöken) Göleti 4 (TD4)’e ait olurken, Tortum Gölü ve Şelalesi 2 (TO2) ve Tekederesi (Palandöken) Göleti 8 (TD8) onu izlemiştir. Görsel peyzaj kalitesi ile doğallık, çeşitlilik, uyum, açıklık, gizem, perspektif, güven, düzen ve rekreasyonel değer parametrelerinin ilişkili olduğu saptanmıştır. Ayrıca peyzaj görsel kalitesi ile su kaynağı tipi, su oranı, doğallık derecesi gibi peyzaj özellikleri arasında da ilişki olduğu belirlenmiştir

This study was conducted over the recreation areas in Erzurum city and its proximity; Tekederesi (orPalandöken) pond, surrounding of Abdurrahman Gazi Tomb, Serçeme Valley, Tortum Lake and waterfall, picnicarea at 6th experimental station of Ataturk University Agriculture faculty and Dumlu recreation area. The objectiveof the study was to evaluate some recreation areas in Erzurum city and its proximity for visual landscape quality. Inorder to determine the visual quality in the areas corresponding different landscape characteristics, a visual qualityassessment study was performed with the participation of 120 users who presented their preferences on the areas.For this aim, images typical of the areas under the scope of the study were obtained and among numerous of them,only eight images for each area and totally 48 images were selected for assessment analysis. Participants scoredeach images considering perceptual parameters and visual quality was determined. According to the results of theanalysis, the highest visual landscape quality point was given to the image of Tekederesi (or Palandöken) pond 4(TD4), which was followed by the images of Tortum lake and waterfall 2 (TO2) and Tekederesi (or Palandöken)pond 8 (TD8). It was found that there was statistically significant association between visual landscape quality andvisual parameters of naturalness, diversity, coherence, legibility, mystery, perspective, confidence, order, scenicbeauty and recreational value. An additional relationship was determined to exist between again landscape visualquality and landscape characteristics, such as water reserve type, water amount, and naturalness degree.