Bekâretin Korunması Adına Erkek Benzeri Olmak ve Tanrı’nın Kadına Lütfu ‘Sakal’: Azize Wilgefortis (Virgo Fortis) Kültü ve İkonografik Zemini
Impersonating a Male with a “Beard” in the Protection of Virginity as God's Grace to Women: The Cult of Saint Wilgefortis (Virgo Fortis) and its Iconographic Background
Yazar: Tınaz, Işık Eflan
Dergi: Sanat Tarihi Yıllığı No. 31, 2022
Anahtar kelimeler: Saint Wilgefortis,Saint Kummernis,Volto Santo,Medieval Art,Iconography ; Azize Wilgefortis,Azize Kümmernis,Volto Santo,Ortaçağ Sanatı,İkonografi

Bu makale, bekâretin koruması hususunda, Tanrı tarafından kendisine erkekbenzeri yüz kılları verilmiş, çarmıha gerilmiş ve bu yolla adanmışlığın sembolühaline gelmiş Azize Wilgefortis’in ikonografik gelişim sürecini ele almaktadır.Azizenin hayat hikâyesinin en eski kayıtlarının 12. yüzyıla tarihlendiği ve kültününise 13. yüzyıl içinde gelişim gösterdiği bilinmektedir. Fransa, Almanya, Hollandave İspanya topraklarında adı ve hayat hikâyesi detayları değişkenlik gösterse dekültü yaklaşık üç yüz yıl sürmüştür. Buna karşılık 16. yüzyılda yapılan eleştiriler ilebu ikonografik düzenlemenin ve dahi Azize’nin gerçek şahsiyetinin meşruluğusorgulanmaya başlanmıştır. Volto Santo Haçı temsilleri ile olan kuşkusuzbenzerlikleri nedeniyle 1969 yılında Katolik Kilisesi tarafından azizler takvimindençıkartılmıştır. Bu makale, yorumlar arasında bir seçim yapmaksızın, her bir teziinceleyerek, kültün yükseldiği 13.-15. yüzyıl arası Güney Avrupa coğrafyasındakitemsillerin kökenine inmeyi amaçlamaktadır. Çarmıhtaki sakallı bakire AzizeWilgefortis, ister gerçek ister gerçek dışı olsun, belirli kültürlerde adanmışlıksembolüne dönüşen bir hagiografik varlık içermesi, temsillerin üretiminin veikonografik düzenlemesinin ilerleme gösteriyor olması açısından metodolojikolarak ele alınması gereken bir tasarımdır.

This study investigates the iconographic process of Saint Wilgefortis (thebearded virgin on the cross) who was given male-like facial hair by God, forthe protection of virginity, was crucified and became a symbol of devotion. Theoldest known record of this Saint, detes back to the 12th century after which hercult emerged in the 13th century. Although her name details of her life includecertain differences in France, Germany, Netherlands, and Spain, her cult lastedfor approximately three hundred years. On the other hand, due to the criticism and emerged in the 16th century, the legitimacy of this iconographic arrangement and the actual personality ofthe Saint herself began to be questioned. Moreover, due to its undoubted similarities with the represantations ofVolto Santo Cross, she was removed from the canonist calendar by the Catholic Church in 1969. Thus, this studyalso examines each argument, without choosing between the interpretations, and focusing on the origins of therepresentations in Southern Europe where the cult emerged, between the 13th and 15th centuries. Overall, SaintWilgefortis, regardless of whether she was fictitius or real, shoul be methodologically considered, especially in termsof the representations showing the iconographic progress, and in terms of containing a hagiographic entity whichhas become a symbol of devotion in certain cultures.