Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Kullanılan Ders Kitaplarındaki Görsellerde Toplumsal Cinsiyet
Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Kullanılan Ders Kitaplarındaki Görsellerde Toplumsal Cinsiyet
Yazar: Aydın, Yusuf
Dergi: Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 8 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Studies on Education ; Eğitim Üzerine Çalışmalar ; Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi,Kadın imgesi,Gazi Tömer

Yabancı dilöğretiminde, geçmişten günümüze en çok kullanılan materyallerin başında yazılımetinler gelmektedir. Bugün de dil öğretiminde ağırlıklı olarak yazılımetinler, bu yazılı metinlerden seçilmiş örnekleri bir araya getiren ve çeşitligörsellerle desteklenmiş ders kitapları kullanılmaktadır. Yabancı dil olarakTürkçe öğretimi için de çeşitli ders kitapları hazırlanmıştır. Bu kitaplararacılığıyla Türkçe öğrenenler okudukları metinler ve görseller aracılığıylasadece dil öğrenmekle kalmazlar, aynı zamanda Türk toplumuna ait kültürelkodları da çözerler. Çünkü yazılı metinler ve görseller içinde üretildikleritoplumun yaşayışına ve kültürüne ait izler taşır. Bir toplumunkültürünü tanımada kadın önemli yere sahiptir. Toplumun işleyişinin veyaşayışının tam olarak ortaya konulabilmesi için kadının da bilinmesi gerekir. Kadınıngünlük hayattaki konumu, sosyal yaşantısı, giyimi, toplumun ona yüklediğiroller, aile içerisindeki ilişkileri vb. yazılı metinlere ve görsellere yansır.Bu yansıma ile Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin zihinlerinde kadınimgesi oluşur, oluşturulmaya çalışılır. Bu çalışmada, Gazi Üniversitesi TÖMERYabancılar İçin Türkçe Öğretim Seti’nde yer alan metin ve görsellerde kadınimgesi toplumsal cinsiyet rolleri üzerinden incelenmiştir. Araştırma nitelparadigmaya dayalı olarak yürütülmüş ve veri toplama tekniği olarak dokümanincelemesi kullanılmıştır. Ders kitaplarında yer alan görseller belirlenenkategoriler çerçevesinde çözümlenmiş, bulgular yüzde ve frekans verilerekgösterilmiştir. Elde edilen verileregöre kitaplarda erkek görsellerin sayısı kadın görsellerin sayısından fazladır.Görsellerin icra ettikleri meslekler toplumsal cinsiyet kalıp yargılarına uygunolduğu noktalar vardır. Ev işleri çok büyük oranda kadın görsellerin ileverilmektedir ve kadınlar ev içinde daha fazla gösterilmektedir. Sonuç olaraktoplumsal cinsiyete ilişkin bir takım kalıp yargıların, örneğin ev işleri iledaha çok kadınların ilgilenmesi gerektiği, kadınların belli mesleklerde dahabaşarısız oldukları gibi, görseller aracılığıyla da sunulduğu ortaya çıkmıştır.

Yabancı dilöğretiminde, geçmişten günümüze en çok kullanılan materyallerin başında yazılımetinler gelmektedir. Bugün de dil öğretiminde ağırlıklı olarak yazılımetinler, bu yazılı metinlerden seçilmiş örnekleri bir araya getiren ve çeşitligörsellerle desteklenmiş ders kitapları kullanılmaktadır. Yabancı dil olarakTürkçe öğretimi için de çeşitli ders kitapları hazırlanmıştır. Bu kitaplararacılığıyla Türkçe öğrenenler okudukları metinler ve görseller aracılığıylasadece dil öğrenmekle kalmazlar, aynı zamanda Türk toplumuna ait kültürelkodları da çözerler. Çünkü yazılı metinler ve görseller içinde üretildikleritoplumun yaşayışına ve kültürüne ait izler taşır. Bir toplumunkültürünü tanımada kadın önemli yere sahiptir. Toplumun işleyişinin veyaşayışının tam olarak ortaya konulabilmesi için kadının da bilinmesi gerekir. Kadınıngünlük hayattaki konumu, sosyal yaşantısı, giyimi, toplumun ona yüklediğiroller, aile içerisindeki ilişkileri vb. yazılı metinlere ve görsellere yansır.Bu yansıma ile Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin zihinlerinde kadınimgesi oluşur, oluşturulmaya çalışılır. Bu çalışmada, Gazi Üniversitesi TÖMERYabancılar İçin Türkçe Öğretim Seti’nde yer alan metin ve görsellerde kadınimgesi toplumsal cinsiyet rolleri üzerinden incelenmiştir. Araştırma nitelparadigmaya dayalı olarak yürütülmüş ve veri toplama tekniği olarak dokümanincelemesi kullanılmıştır. Ders kitaplarında yer alan görseller belirlenenkategoriler çerçevesinde çözümlenmiş, bulgular yüzde ve frekans verilerekgösterilmiştir. Elde edilen verileregöre kitaplarda erkek görsellerin sayısı kadın görsellerin sayısından fazladır.Görsellerin icra ettikleri meslekler toplumsal cinsiyet kalıp yargılarına uygunolduğu noktalar vardır. Ev işleri çok büyük oranda kadın görsellerin ileverilmektedir ve kadınlar ev içinde daha fazla gösterilmektedir. Sonuç olaraktoplumsal cinsiyete ilişkin bir takım kalıp yargıların, örneğin ev işleri iledaha çok kadınların ilgilenmesi gerektiği, kadınların belli mesleklerde dahabaşarısız oldukları gibi, görseller aracılığıyla da sunulduğu ortaya çıkmıştır.