hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
XVI. YY. dan Cumhuriyetin İlk Yıllarına Kadar Türk-İran Sınır Sorunları ve Çözümü
XVI  YY  dan Cumhuriyetin İlk Yıllarına Kadar Türk İran Sınır Sorunları ve Çözümü
Yazar: As, Efdal
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 46, 2014
Anahtar kelimeler: İran, sınır, hudut komisyonu, dışişleri, Memduh Şevket Esendal, Hüsrev Gerede

Türkiye-İran sınırı ile ilgili olarak toplumdaki genel kanı, 1639 Kasr-ı Şirin Anlaşması’ndan sonra iki ülke arasında önemli sorunların yaşanmadığı, dolayısıyla herhangi bir sıcak çatışma meydana gelmediği ve sınırların bu tarihten günümüze kadar değişmeden kaldığı şeklindedir. Halbuki Batı’daki mücadeleler kadar olmasa da 1639’dan sonra da Osmanlı ile İran arasında irili ufaklı çekişme ve çatışmalar yaşanmış ve bu durum da sınır konusunda uzun süren anlaşmazlıkları beraberinde getirmiştir. Bu makalede, XVI. yy. dan yakın döneme kadar gelen çatışmalar ve sınır sorunları ele alınarak, yukarıda belirtilen genel kanının değiştirilmesine katkı yapılmaya çalışılmaktadır.

Türkiye-İran sınırı ile ilgili olarak toplumdaki genel kanı, 1639 Kasr-ı Şirin Anlaşması’ndan sonra iki ülke arasında önemli sorunların yaşanmadığı, dolayısıyla herhangi bir sıcak çatışma meydana gelmediği ve sınırların bu tarihten günümüze kadar değişmeden kaldığı şeklindedir. Halbuki Batı’daki mücadeleler kadar olmasa da 1639’dan sonra da Osmanlı ile İran arasında irili ufaklı çekişme ve çatışmalar yaşanmış ve bu durum da sınır konusunda uzun süren anlaşmazlıkları beraberinde getirmiştir. Bu makalede, XVI. yy. dan yakın döneme kadar gelen çatışmalar ve sınır sorunları ele alınarak, yukarıda belirtilen genel kanının değiştirilmesine katkı yapılmaya çalışılmaktadır.
Celal Bayar’ın Başbakanlığı İsmet İnönü’den Devralması ve Bunun Siyasi Müsteşarlık Üzerine Etkisi
Celal Bayar’ın Başbakanlığı İsmet İnönü’den Devralması ve Bunun Siyasi Müsteşarlık Üzerine Etkisi
Yazar: Gültekin, Kamil Birlik; Birlik, Gültekin Kamil
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 46, 2014
Anahtar kelimeler: Siyasi Müsteşarlık, Hatay, Nyon, Orman Çiftliği

İsmet İnönü’nün Başvekilliğinin son dönemlerinde, vekillere yardımcı olmak amacıyla Siyasi Müsteşarlık Teşkilatı oluşturulmuştur. Hatay Meselesi, Nyon Anlaşması ve Orman Çiftliği konularında İsmet İnönü Atatürk ile fikir ayrılığına düşmüş ve Başvekillikten ayrılmıştır. İktisat vekâletindeki başarılı çalışmaları ile tanınan Celal Bayar Başvekilliğe getirilmiş, ancak yönetimde ve uygulanan politikalarda bir değişikliğe gidilmemiştir. Bu dönemde Siyasi Müsteşarlık Teşkilatının istenen amaçlara ulaşmadığı yönünde, başta Atatürk olmak üzere değerlendirmeler yapılmıştır. Bu değerlendirmeler sonucunda, kısa ömürlü olan Siyasi Müsteşarlık Teşkilatı kaldırılmıştır

İsmet İnönü’nün Başvekilliğinin son dönemlerinde, vekillere yardımcı olmak amacıyla Siyasi Müsteşarlık Teşkilatı oluşturulmuştur. Hatay Meselesi, Nyon Anlaşması ve Orman Çiftliği konularında İsmet İnönü Atatürk ile fikir ayrılığına düşmüş ve Başvekillikten ayrılmıştır. İktisat vekâletindeki başarılı çalışmaları ile tanınan Celal Bayar Başvekilliğe getirilmiş, ancak yönetimde ve uygulanan politikalarda bir değişikliğe gidilmemiştir. Bu dönemde Siyasi Müsteşarlık Teşkilatının istenen amaçlara ulaşmadığı yönünde, başta Atatürk olmak üzere değerlendirmeler yapılmıştır. Bu değerlendirmeler sonucunda, kısa ömürlü olan Siyasi Müsteşarlık Teşkilatı kaldırılmıştır
ABD Başkanı Dwight David Eisenhower’ın  Ike  Aralık 1959’da Türkiye Ziyareti
ABD Başkanı Dwight David Eisenhower’ın  Ike  Aralık 1959’da Türkiye Ziyareti
Yazar: Dilek, Mehmet Sait
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 46, 2014
Anahtar kelimeler: Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri, Eisenhower, Celal Bayar, CENTO, Eisenhower Doktrini

Türkiye ve Yunanistan’ın NATO’ya 18 Şubat 1952’de üye olmasından sonra, NATO Başkomutanı General Eisenhower Türkiye ve Yunanistan’ı ziyaret etti. Türkiye’de bulunan General Eisenhower, Türk yetkililer ile özellikle de komutanlarla Mart 1952’de görüştü ve Türk ordusunun disiplini ve başarılı oluşundan çok etkilendi. ABD Başkanı Eisenhower, 3 Aralık 1959 gecesi Washington’dan yola çıkarak İtalya, Türkiye, Pakistan, Afganistan, Hindistan, İran, Yunanistan, Tunus, Fransa, İspanya ve Fas gezisine başladı. Böylece Eisenhower Türkiye’yi ziyaret eden ilk ABD Başkanı olarak tarihe geçmiştir. ABD Başkanı Eisenhower’ın ziyareti esnasında Türk vatandaşları coşkulu bir karşılama gerçekleştirmiş olup siyasi, ekonomik ve kültürel ilişkiler müzakere edilerek her iki ülkenin de birlikte çalışması gerektiği vurgulanmıştır

Türkiye ve Yunanistan’ın NATO’ya 18 Şubat 1952’de üye olmasından sonra, NATO Başkomutanı General Eisenhower Türkiye ve Yunanistan’ı ziyaret etti. Türkiye’de bulunan General Eisenhower, Türk yetkililer ile özellikle de komutanlarla Mart 1952’de görüştü ve Türk ordusunun disiplini ve başarılı oluşundan çok etkilendi. ABD Başkanı Eisenhower, 3 Aralık 1959 gecesi Washington’dan yola çıkarak İtalya, Türkiye, Pakistan, Afganistan, Hindistan, İran, Yunanistan, Tunus, Fransa, İspanya ve Fas gezisine başladı. Böylece Eisenhower Türkiye’yi ziyaret eden ilk ABD Başkanı olarak tarihe geçmiştir. ABD Başkanı Eisenhower’ın ziyareti esnasında Türk vatandaşları coşkulu bir karşılama gerçekleştirmiş olup siyasi, ekonomik ve kültürel ilişkiler müzakere edilerek her iki ülkenin de birlikte çalışması gerektiği vurgulanmıştır
Mustafa Kemal’in Mondros Mütarekesi’ne Tepkisi
Mustafa Kemal’in Mondros Mütarekesi’ne Tepkisi
Yazar: Kemal, Cemal
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 46, 2014
Anahtar kelimeler: Mustafa Kemal, Osmanlı, İngiltere, Arap, Filistin, Suriye, Halep, Ordu, Mondros Mütarekesi.

7.Ordu Komutanı Mustafa Kemal Paşa, 26 Ekim 1918’de Halep kuzeyinde İngiliz ve Arap Ordularının taarruzunu durdurmayı başarmıştır. Ancak, İttifak Devletleri (Bulgaristan, Avusturya-Macaristan-Almanya)’nin mağlup olmalarına paralel olarak, İtilaf Devletleri adına İngiltere tarafından Suriye ve Irak Cepheleri’nden Anadolu’nun yumuşak karnı tehdit altında kalınca, Osmanlı Devleti 30 Ekim 1918’de Mondros Mütarekesi’ni imzalamak zorunda kalmıştır Mustafa Kemal Paşa, Mondros Mütarekesi’ nin sorumluluk bölgesindeki şartlarına şiddetle tepki göstermiş, ancak, Sadrazam Ahmet İzzet Paşa, Filistin Cephesi’nde komuta ettiği 7.Ordu ile Alman Mareşali Liman Von Sanders’ten teslim aldığı Yıldırım Ordular Grubunu lağvetmiş, kendisini de İstanbul’a çağırmıştır. Mustafa Kemal Paşa, Milli Mücadele’yi başlatmak üzere Samsun’a çıkışından itibaren, takip ettiği güzergâhını, kadrosunu, ordusunu ve askeri stratejisini büyük ölçüde Çanakkale, Kafkasya ve Filistin Cepheleri’nde kazanmış olduğu bilgi, beceri ve tecrübeye dayandırarak hedefine ulaştırmayı başarmıştır

7.Ordu Komutanı Mustafa Kemal Paşa, 26 Ekim 1918’de Halep kuzeyinde İngiliz ve Arap Ordularının taarruzunu durdurmayı başarmıştır. Ancak, İttifak Devletleri (Bulgaristan, Avusturya-Macaristan-Almanya)’nin mağlup olmalarına paralel olarak, İtilaf Devletleri adına İngiltere tarafından Suriye ve Irak Cepheleri’nden Anadolu’nun yumuşak karnı tehdit altında kalınca, Osmanlı Devleti 30 Ekim 1918’de Mondros Mütarekesi’ni imzalamak zorunda kalmıştır Mustafa Kemal Paşa, Mondros Mütarekesi’ nin sorumluluk bölgesindeki şartlarına şiddetle tepki göstermiş, ancak, Sadrazam Ahmet İzzet Paşa, Filistin Cephesi’nde komuta ettiği 7.Ordu ile Alman Mareşali Liman Von Sanders’ten teslim aldığı Yıldırım Ordular Grubunu lağvetmiş, kendisini de İstanbul’a çağırmıştır. Mustafa Kemal Paşa, Milli Mücadele’yi başlatmak üzere Samsun’a çıkışından itibaren, takip ettiği güzergâhını, kadrosunu, ordusunu ve askeri stratejisini büyük ölçüde Çanakkale, Kafkasya ve Filistin Cepheleri’nde kazanmış olduğu bilgi, beceri ve tecrübeye dayandırarak hedefine ulaştırmayı başarmıştır
Eskişehir Mutasarrıfı Hilmi Bey’in Öldürülmesi
Eskişehir Mutasarrıfı Hilmi Bey’in Öldürülmesi
Yazar: Koylu, Zafer
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 46, 2014
Anahtar kelimeler: Mutasarrıf Hilmi Bey, Eskişehir, Kuva-yı Milliye, Milli Mücadele

Milli Mücadele sürecinde Anadolu’daki birçok kentin yöneticisi Kuva-yı Milliye ile İstanbul Hükümeti arasında kaldı. Büyük bir kısmı çok kısa sürede var olan durumu kavrayıp Millicilerin yanına geçerken, çok azı İstanbul yanlısı tutumunu son ana kadar sürdürdü. Bunlardan biri de Eskişehir Mutasarrıfı Hilmi Bey’di. Dördüncü Damat Ferit Kabinesi döneminde Eskişehir’e Mutasarrıf atanan Hilmi Bey, ateşli bir Kuva-yı Milliye muhalifiydi. Mondros Mütarekesi sonrasında İngilizler demiryolu hattı güzergâhını işgale başlayınca, Eskişehir’de stratejik önemi nedeniyle işgal edildi. Mutasarrıf Hilmi Bey, bu süreçte gerek kentte yeni kurulmaya çalışılan 5. Kolordu ve onun komutanı Kiraz Hamdi Paşa, gerekse bölgedeki İtilaf Kuvvetleri komutanı ile Kuva-yı Milliye’ye karşı işbirliği yaptı. Kentteki Kuva-yı Milliye örgütlenmesini engelleyebilmek için yetkisini aşarak sıkıyönetim bile ilan eden Mutasarrıf Hilmi Bey, 4 Ekim 1919’da öğle yemeği için evine giderken öldürüldü. Hükümet olayın soruşturulması için Adliye ve Mülkiye Müfettişleri görevlendirdi. Bölgedeki Kuva-yı Milliye Komutanlığı ve Heyet-i Temsiliye de var olan durumu eleştirdi. Ancak, yapılan araştırmalara rağmen cinayetin faili belirlenemedi

Milli Mücadele sürecinde Anadolu’daki birçok kentin yöneticisi Kuva-yı Milliye ile İstanbul Hükümeti arasında kaldı. Büyük bir kısmı çok kısa sürede var olan durumu kavrayıp Millicilerin yanına geçerken, çok azı İstanbul yanlısı tutumunu son ana kadar sürdürdü. Bunlardan biri de Eskişehir Mutasarrıfı Hilmi Bey’di. Dördüncü Damat Ferit Kabinesi döneminde Eskişehir’e Mutasarrıf atanan Hilmi Bey, ateşli bir Kuva-yı Milliye muhalifiydi. Mondros Mütarekesi sonrasında İngilizler demiryolu hattı güzergâhını işgale başlayınca, Eskişehir’de stratejik önemi nedeniyle işgal edildi. Mutasarrıf Hilmi Bey, bu süreçte gerek kentte yeni kurulmaya çalışılan 5. Kolordu ve onun komutanı Kiraz Hamdi Paşa, gerekse bölgedeki İtilaf Kuvvetleri komutanı ile Kuva-yı Milliye’ye karşı işbirliği yaptı. Kentteki Kuva-yı Milliye örgütlenmesini engelleyebilmek için yetkisini aşarak sıkıyönetim bile ilan eden Mutasarrıf Hilmi Bey, 4 Ekim 1919’da öğle yemeği için evine giderken öldürüldü. Hükümet olayın soruşturulması için Adliye ve Mülkiye Müfettişleri görevlendirdi. Bölgedeki Kuva-yı Milliye Komutanlığı ve Heyet-i Temsiliye de var olan durumu eleştirdi. Ancak, yapılan araştırmalara rağmen cinayetin faili belirlenemedi
Yunanistan’da Büyük Açlık ve Ege’de Yardım Köprüsü: Kurtuluş ve Dumlupınar Vapurları (1941-1942)
Yunanistan’da Büyük Açlık ve Ege’de Yardım Köprüsü: Kurtuluş ve Dumlupınar Vapurları  1941 1942
Yazar: Tağmat, Çağla Derya
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 46, 2014
Anahtar kelimeler: Açlık, İkinci Dünya Savaşı, İşgal, Türkiye, Yunanistan, Yardım

Birinci Dünya Savaşı sonunda bir türlü kurulamayan denge ve ortaya çıkan kutuplaşma, 1939’da yeni bir savaşın başlamasına neden olmuştur. Mihver Devletleri ile Müttefik Devletler arasında başlayan anlaşmazlık ve çatışmalar, Avrupa’dan Pasifik’e kadar yayılmış ve 1945’e kadar sürecek bir savaş dönemi başlamıştır. 1940’ta İtalyan ve 1941 yılında Alman işgalini yaşayan Yunanistan’da gıda sıkıntısına bağlı açlık yaşanmıştır. Bu açlığın önüne geçebilmek için İngiltere tarafından Türk Yardım Planı hazırlanmış ve 1941–1942 yıllarında Kurtuluş ve Dumlupınar Vapurları ile Yunanistan’a gıda ve ecza malzemeleri ulaştırılmıştır. Türkiye ve Yunanistan arasında 1930’larda teoride başlayan olumlu ilişkiler, bu yardımlarla pratik kazanmış ve II. Dünya Savaşı yıllarında da iki ülke arasındaki ilişkiler Türkiye’nin insani yardımları ile en üst noktaya ulaşmıştır

Birinci Dünya Savaşı sonunda bir türlü kurulamayan denge ve ortaya çıkan kutuplaşma, 1939’da yeni bir savaşın başlamasına neden olmuştur. Mihver Devletleri ile Müttefik Devletler arasında başlayan anlaşmazlık ve çatışmalar, Avrupa’dan Pasifik’e kadar yayılmış ve 1945’e kadar sürecek bir savaş dönemi başlamıştır. 1940’ta İtalyan ve 1941 yılında Alman işgalini yaşayan Yunanistan’da gıda sıkıntısına bağlı açlık yaşanmıştır. Bu açlığın önüne geçebilmek için İngiltere tarafından Türk Yardım Planı hazırlanmış ve 1941–1942 yıllarında Kurtuluş ve Dumlupınar Vapurları ile Yunanistan’a gıda ve ecza malzemeleri ulaştırılmıştır. Türkiye ve Yunanistan arasında 1930’larda teoride başlayan olumlu ilişkiler, bu yardımlarla pratik kazanmış ve II. Dünya Savaşı yıllarında da iki ülke arasındaki ilişkiler Türkiye’nin insani yardımları ile en üst noktaya ulaşmıştır
Lozan Barış Konferansı ve Musul Meselesi Görüşmelerinde Nasturilerin Durumu
Lozan Barış Konferansı ve Musul Meselesi Görüşmelerinde Nasturilerin Durumu
Yazar: Bayburt, Deniz
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 45, 2014
Anahtar kelimeler: Süryaniler, Nasturiler, Lozan Barış Antlaşması, Musul Meselesi

Mezopotamya’nın en eski halklarından olan Süryaniler, Hz İsa’nın tabiatı ileilgili görüş ayrılıkları neticesinde çeşitli gruplara bölünmüşlerdir. Bu gruplardanbiri olan Nasturiler, Osmanlı Devleti hakimiyeti altında inanç, ibadet veyaşamlarına karışılmaksızın huzur içinde yaşarken Birinci Dünya Savaşı’nda Batılıdevletlerin etkisiyle Osmanlı Devleti’ne karşı ayaklanmışlardır. Nasturiler, MillliMücadele döneminde de olumsuz faaliyetlerde bulunmuşlardır.Bu makalede Lozan Barış Antlaşması’nın imzalanması ve bunu takip edengünlerde özellikle Musul meselesi görüşmelerinde Nasturilerin durumu anlatılmaya çalışılmıştır

Mezopotamya’nın en eski halklarından olan Süryaniler, Hz İsa’nın tabiatı ileilgili görüş ayrılıkları neticesinde çeşitli gruplara bölünmüşlerdir. Bu gruplardanbiri olan Nasturiler, Osmanlı Devleti hakimiyeti altında inanç, ibadet veyaşamlarına karışılmaksızın huzur içinde yaşarken Birinci Dünya Savaşı’nda Batılıdevletlerin etkisiyle Osmanlı Devleti’ne karşı ayaklanmışlardır. Nasturiler, MillliMücadele döneminde de olumsuz faaliyetlerde bulunmuşlardır.Bu makalede Lozan Barış Antlaşması’nın imzalanması ve bunu takip edengünlerde özellikle Musul meselesi görüşmelerinde Nasturilerin durumu anlatılmaya çalışılmıştır
Osmanlı’nın Filistin Cephesi’ndeki Son Muharebesi
Osmanlı’nın Filistin Cephesi’ndeki Son Muharebesi
Yazar: Kemal, Cemal
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 45, 2014
Anahtar kelimeler: Mustafa Kemal, Osmanlı, İngiltere, Arap, Filistin, Suriye, Dera, Şam, Halep, Ordu, Çekilme, Savunma, Taarruz

Osmanlı İmparatorluğu’nun, Almanya’nın organize ettiği İttifak Bloku’nakatılarak, Birinci Dünya Savaşı’na girişinden sonra, Ahmet Cemal Paşakomutasında Süveyş Kanalı’nı geçerek Mısır’ı geri almak, İngiltere’nin Kral Yolu(Hindistan Yolu)’nu kesmek ve Almanya üzerindeki İtilaf Bloku’nun Basksınıazaltmak amacıyla başlattığı Kanal Harekâtları, başarılı olamamıştır. Müteakiben,Mekke Emiri Şerif Hüseyin ile oğulları, Ali, Faysal, Abdullah ve Zeyd tarafındanHicaz (Mekke ve Medine)’da çıkartılan Arap İsyanı’yla koordineli olarak yürütülenİngiliz taarruzu, Sina Yarımadası’nı geçerek Filistin’e intikal etmiştir.Filistin Cephesi’nde görevli Yıldırım Ordular Grubu ( 4, 7, 8. Ordular veMondros Mütarekesi’nden sonra 2.ordu), Gazze Muharebeleri, Şeria Muharebelerive Nablus Meydan Muharebesi sonunda bozguna uğramış, sırasıyla Dera, Şam veHalep’e kadar çekilmişlerdir. Daha sonra, Milli Mücadele kadrosunun temeliniteşkil edecek olan Mustafa Kemal (Atatürk), Mustafa İsmet (İnönü), Mustafa Fevzi(Çakmak), Ali Fuat (Cebesoy), Refet (Bele), Fahrettin (Altay) Paşalar ve Osmanlıbirliklerin çoğunluğu Filistin Cephesi’nde General Allenby tarafından sevk ve idareedilen İngiliz Ordusuna karşı savaşmışlardır. 7.Ordu Komutanı Mustafa KemalPaşa, 26 Ekim 1918’de Halep kuzeyinde İngiliz ve Arap Ordularının taarruzunudurdurmayı başarmıştır

Osmanlı İmparatorluğu’nun, Almanya’nın organize ettiği İttifak Bloku’nakatılarak, Birinci Dünya Savaşı’na girişinden sonra, Ahmet Cemal Paşakomutasında Süveyş Kanalı’nı geçerek Mısır’ı geri almak, İngiltere’nin Kral Yolu(Hindistan Yolu)’nu kesmek ve Almanya üzerindeki İtilaf Bloku’nun Basksınıazaltmak amacıyla başlattığı Kanal Harekâtları, başarılı olamamıştır. Müteakiben,Mekke Emiri Şerif Hüseyin ile oğulları, Ali, Faysal, Abdullah ve Zeyd tarafındanHicaz (Mekke ve Medine)’da çıkartılan Arap İsyanı’yla koordineli olarak yürütülenİngiliz taarruzu, Sina Yarımadası’nı geçerek Filistin’e intikal etmiştir.Filistin Cephesi’nde görevli Yıldırım Ordular Grubu ( 4, 7, 8. Ordular veMondros Mütarekesi’nden sonra 2.ordu), Gazze Muharebeleri, Şeria Muharebelerive Nablus Meydan Muharebesi sonunda bozguna uğramış, sırasıyla Dera, Şam veHalep’e kadar çekilmişlerdir. Daha sonra, Milli Mücadele kadrosunun temeliniteşkil edecek olan Mustafa Kemal (Atatürk), Mustafa İsmet (İnönü), Mustafa Fevzi(Çakmak), Ali Fuat (Cebesoy), Refet (Bele), Fahrettin (Altay) Paşalar ve Osmanlıbirliklerin çoğunluğu Filistin Cephesi’nde General Allenby tarafından sevk ve idareedilen İngiliz Ordusuna karşı savaşmışlardır. 7.Ordu Komutanı Mustafa KemalPaşa, 26 Ekim 1918’de Halep kuzeyinde İngiliz ve Arap Ordularının taarruzunudurdurmayı başarmıştır
Atatürk  Cumhuriyet ve Çocuk Ruhu
Atatürk  Cumhuriyet ve Çocuk Ruhu
Yazar: Koç, Emel
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 45, 2014
Anahtar kelimeler: Çocukluk, egemenlik, yaratıcılık, eğitim, kültür

Çocukluk kavramı tarihsel, kültürel ve felsefi açıdan bazı belirsizlikler içermişolsa da, çocuk denildiğinde zihnimizde meraklılık, yaratıcılık, yeniliklere açık olma,bağımsızlık gibi nitelikler çağrışım yapmaktadır. Çocuklar, böyle gelmiş böyle giderdüşüncesine bağlı kalmadan düşünebilme yeteneğine sahiptirler. Bu nitelikler gözönünde bulundurulduğunda çocukluk biyolojik olarak yaşamın bir dönemindeyaşanıp yitirilen bir dönem olmanın ötesinde bir anlama da sahiptir. Biyolojikçocukluk kadar ruhun çocukluğu da önemlidir. Ruhun çocukluğu özgürlük vebağımsızlık ister. Bu sebeple çocukluk bir karakter biçimi olup, yeniliğin,dönüşümün yılmadan ardından koşabilme her dem taze kalabilme, olgunluğu çocukruhuyla yoğurabilme anlamlarına da gelir. Atatürk’ün Cumhuriyete kazandırmayaçalıştığı ruh, böyle araştırıcı, yaratıcı bir çocuk ruhudur. Cumhuriyet ruhu bilim,sanat ve düşünce alanında özgün ve yaratıcı ürünler ortaya koyan ve koymasıgereken olgun bir çocuk ruhudur. Bu sebeple Atatürk’ün ulusal egemenliği çocukbayramıyla birleştirmesi ve milli egemenlik kavramıyla milletin geleceğini temsileden çocuk kavramını birbirine bağlaması O’nun dehasının bir göstergesidir

Çocukluk kavramı tarihsel, kültürel ve felsefi açıdan bazı belirsizlikler içermişolsa da, çocuk denildiğinde zihnimizde meraklılık, yaratıcılık, yeniliklere açık olma,bağımsızlık gibi nitelikler çağrışım yapmaktadır. Çocuklar, böyle gelmiş böyle giderdüşüncesine bağlı kalmadan düşünebilme yeteneğine sahiptirler. Bu nitelikler gözönünde bulundurulduğunda çocukluk biyolojik olarak yaşamın bir dönemindeyaşanıp yitirilen bir dönem olmanın ötesinde bir anlama da sahiptir. Biyolojikçocukluk kadar ruhun çocukluğu da önemlidir. Ruhun çocukluğu özgürlük vebağımsızlık ister. Bu sebeple çocukluk bir karakter biçimi olup, yeniliğin,dönüşümün yılmadan ardından koşabilme her dem taze kalabilme, olgunluğu çocukruhuyla yoğurabilme anlamlarına da gelir. Atatürk’ün Cumhuriyete kazandırmayaçalıştığı ruh, böyle araştırıcı, yaratıcı bir çocuk ruhudur. Cumhuriyet ruhu bilim,sanat ve düşünce alanında özgün ve yaratıcı ürünler ortaya koyan ve koymasıgereken olgun bir çocuk ruhudur. Bu sebeple Atatürk’ün ulusal egemenliği çocukbayramıyla birleştirmesi ve milli egemenlik kavramıyla milletin geleceğini temsileden çocuk kavramını birbirine bağlaması O’nun dehasının bir göstergesidir
Emekli Erkânıharp Miralay Selahattin Bey’in II  Meşrutiyet’in İlânına Katkısı
Emekli Erkânıharp Miralay Selahattin Bey’in II  Meşrutiyet’in İlânına Katkısı
Yazar: Özcan, Halil
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 45, 2014
Anahtar kelimeler: Emekli Erkânıharp Miralay Selahattin Bey, II. Meşrutiyet, Türkiye Büyük Millet Meclisi, Atatürk, Arnavutluk

İttihat ve Terakki Cemiyeti, Osmanlı Devletinde istibdat yönetimine son vermişve meşrutiyetin yeniden ilân edilmesini ve Osmanlı Devletinin birliğininsağlanmasını amaçlamıştır. İttihat ve Terakki Cemiyeti, gizli olarak teşkilatlandığıMakedonya bölgesinde meşrutiyetin ilânı için eylem planlamıştır. Cemiyet, eylemaşamasında padişahın, bölgedeki faaliyetlerden haberdar olacağı ihtimalinideğerlendirmiş ve bu duruma yönelik tedbirler almaya çalışmıştır. Bu kapsamdacemiyet, Makedonya bölgesinde başlayacak bir ihtilâl için sarayın Anadolu’dan(özellikle de İzmir’den) asker göndereceğini tahmin ederek bir yıl öncesindençalışmalara başlamıştır. Bu amaçla, 1907 yılında İzmir’de görevli olan ErkânıharpKaymakam (yarbay) Selahattin Bey, Dr. Nazım tarafından cemiyete kazandırılmıştır.

İttihat ve Terakki Cemiyeti, Osmanlı Devletinde istibdat yönetimine son vermişve meşrutiyetin yeniden ilân edilmesini ve Osmanlı Devletinin birliğininsağlanmasını amaçlamıştır. İttihat ve Terakki Cemiyeti, gizli olarak teşkilatlandığıMakedonya bölgesinde meşrutiyetin ilânı için eylem planlamıştır. Cemiyet, eylemaşamasında padişahın, bölgedeki faaliyetlerden haberdar olacağı ihtimalinideğerlendirmiş ve bu duruma yönelik tedbirler almaya çalışmıştır. Bu kapsamdacemiyet, Makedonya bölgesinde başlayacak bir ihtilâl için sarayın Anadolu’dan(özellikle de İzmir’den) asker göndereceğini tahmin ederek bir yıl öncesindençalışmalara başlamıştır. Bu amaçla, 1907 yılında İzmir’de görevli olan ErkânıharpKaymakam (yarbay) Selahattin Bey, Dr. Nazım tarafından cemiyete kazandırılmıştır.
Doğu Anadolu’ya Bayındırlık Hizmetleri Kapsamında Yapılan Kamu Harcamaları ve Yatırımlar (1920-1938)
Doğu Anadolu’ya Bayındırlık Hizmetleri Kapsamında Yapılan Kamu Harcamaları ve Yatırımlar  1920 1938
Yazar: Türkmen, İsmet
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi, Vol. 12 No. 45, 2014
Anahtar kelimeler: Doğu Anadolu Bölgesi, Yatırım ve Harcama Politikaları, Hükümet Politikaları, Siyasî İrade, Kalkınma.

Bu çalışmada Doğu Anadolu Bölgesi’nde Mustafa Kemal Atatürk döneminde yılları arasında bayındırlık hizmetleri kapsamındaki yatırım veharcama politikaları analiz edilmeye çalışılmıştır. Araştırmamızın ilk bölümünde,Türkiye’nin ve Doğu Anadolu Bölgesi’nin sosyo-ekonomik yapısı, hakkında bilgiverilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde; siyasî iradenin ekonomik yapı üzerindekitesirleri ortaya konularak, bu iki yapının yakın ilişkiye sahip olduğu sonucunaulaşılmıştır. Bu bölümde ayrıca, CHP hükümetlerinin asayiş ve güvenlik sorunlarınıesas alan yatırım ve harcamaların yanında bölgenin kalkınmasına yönelik sosyal,ekonomik ve bayındırlık gibi hizmet sahalarında harcama ve yatırım politikalarınıkesintisiz uygulamaya çalıştıkları sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç itibariyle MustafaKemal Atatürk döneminde bölgeye yönelik kamu yatırım ve harcamalarının, Doğuillerinin dışındaki diğer bazı bölgelere oranla daha fazla olduğunu desteklerniteliktedir. Bununla birlikte, bölgenin kendine has tarihi ve coğrafi şartlarının buyatırımlardan beklenen sonuçların alınmasını güçleştirebileceği gerçeği göz ardı edilmemelidir.

Bu çalışmada Doğu Anadolu Bölgesi’nde Mustafa Kemal Atatürk döneminde yılları arasında bayındırlık hizmetleri kapsamındaki yatırım veharcama politikaları analiz edilmeye çalışılmıştır. Araştırmamızın ilk bölümünde,Türkiye’nin ve Doğu Anadolu Bölgesi’nin sosyo-ekonomik yapısı, hakkında bilgiverilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde; siyasî iradenin ekonomik yapı üzerindekitesirleri ortaya konularak, bu iki yapının yakın ilişkiye sahip olduğu sonucunaulaşılmıştır. Bu bölümde ayrıca, CHP hükümetlerinin asayiş ve güvenlik sorunlarınıesas alan yatırım ve harcamaların yanında bölgenin kalkınmasına yönelik sosyal,ekonomik ve bayındırlık gibi hizmet sahalarında harcama ve yatırım politikalarınıkesintisiz uygulamaya çalıştıkları sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç itibariyle MustafaKemal Atatürk döneminde bölgeye yönelik kamu yatırım ve harcamalarının, Doğuillerinin dışındaki diğer bazı bölgelere oranla daha fazla olduğunu desteklerniteliktedir. Bununla birlikte, bölgenin kendine has tarihi ve coğrafi şartlarının buyatırımlardan beklenen sonuçların alınmasını güçleştirebileceği gerçeği göz ardı edilmemelidir.