Hegemonik Erkeklik Krizi ve Yeni Türk Sineması’nda Erkeklik Halleri
Crisis of Hegemonic Manhood and Masculinity Forms in New Turkish Cinema
Yazar: Aydoğan, Doğan
Dergi: Erciyes İletişim Dergisi, Vol. 7 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Communication and Media Studies ; İletişim ve Medya Çalışmaları ; Radio-Television ; Radyo-Televizyon ; Hegemonic Masculinity,New Turkish Cinema,Gender,Sociology ; Hegemonik Erkeklik,Yeni Türkiye Sineması,Toplumsal Cinsiyet,Sosyoloji

1990 sonrası sinema anlatılarına odaklanan çalışmalar, bu anlatılarda “erkeklik krizinin”önemli bir sorun olarak belirdiğini tespit etmektedir. Sosyolojik dönüşüme bağlı olarakhegemonik erkekliğin ve krizinin tartışıldığı koşullarda, sinema anlatıları da erkekliksorununu merkezine taşımıştır. Bu çalışma 1990 sonrası anlatılarda ortaya çıkançatışmayı modernleşme süreci anlatıları ile bir süreklilik içinde ele almaktadır. Gelenekselanlatılarda var olan çatışma ataerkil ideoloji’nin kadın konumunu gelenek, din, vatanve aile gibi kavramlarla ele alması ile şekillendirilirken, 1990 sonrası anlatılarda kadınkonumu bu tür toplumsal kavramlarla ilişki içinde ele alınamaz hale gelmiştir. Kadınkonumunun bir üst anlatıya başvurarak ele alınamadığı bu anlatılarda erkeklerin konumuve erkeklik belirgin bir sorunsal olarak karşımıza çıkmaktadır.Üretilen metinler bu bağlamda bazı tematik bütünlükler üretmektedir. Erkek karakterinbir anti kahraman ve negatif özne olarak sunumu, öykünün geleneksel söylemlerlekapatılamayışına karşılık karakterin ölümü ya da açık uçluluk bu metinlerde belirginbir eğilimdir. Şimdiki zaman ve buradaki mekânda yaşanan istikrarsızlığa karşı zamanve mekânı yadsıyarak erkek kimliğini tehdit etmeyen anlatıların üretilmesi önemli bireğilim olarak belirmektedir. Buna karşı şimdiki zaman ve mekânı konu edinen metinlerdeanlatıların kadınsızlaşması, kadın düşmanlığı ya da kadının salt arzu nesnesi olarak elealınması belirginleşmektedir. Ek olarak erkek dayanışması ve babanın aranışı, susan ya dakonuşamayan erkek karakterlerin çoğalması ve bu erkeklerin ürettiği çok yönlü şiddet bufilmlerde tekrar eden önemli bir motiftir. Öykülerin merkezini erkekliğe yönelik bunalımsöylemleri alsa da öykülerin erkek merkezli olmaya devam ettiği görülmektedir. Ek olarakcinsiyet ve erkeklik kavramlarının, anlatılarda farklı alanlara yayılan konuları belirleyenbir üst-ilke şeklinde konumlandığı görülmektedir.

Studies focusing on the narratives of cinema after 1990 have found that the crisis ofmasculinity appears to be an important problem in this narratives. In the conditions whichhegemonic masculinity and crisis discussed due to sociological transformation; cinemanarrations have also brought the masculinity problem to the center. This study debatesthe conflict that emerged in the narratives after 1990 with a continuity of narratives ofmodernization process. While the conflict existing in traditional narratives is shaped bypatriarchal ideology considering the position of woman in terms of tradition, religion,homeland and family, in the narratives after 1990 the position of women in narrativesbecame inextricable in relation to such social concepts. In these narratives, where theposition of women cannot be addressed by referring to a meta-narrative, the position ofmen and masculinity appear as a significant problematic.Produced texts contains some thematic reiterations in this context. The presentation ofmale character as an anti-hero and negative subject, the death of the character or openended narration is a significant tendency in these texts because of the story cannot beclosed with traditional methods. The production of narratives that do not threaten maleidentity by denying time and space against the instability experienced in the present timeand space appears as an important tendency. On the other hand it becomes evident inthe narrations consist in present time and space; stories without women, enmity againstwomen or woman such as an object of desire. In addition, male solidarity and the searchfor the father, the silence of male characters who are not or unable to speak and themultifaceted violence produced by these men are an important theme that repeats inthese films. Although the narratives argues masculinity discourse in central to the storiesit is seen that the stories continues to be male centered. In addition, it is seen that theconcepts of gender and masculinity are positioned as a meta-principle that determinesthe subjects of narratives spreading to different fields.