Ruminantlarda Koruyucu Hekimlik: II. Endoparaziter Kontrol
Preventive Medicine in Ruminants: II. Endoparasitic Control
Yazar: Altuğ, N.; Özdemir, R.; Yaman, M.
Dergi: Erciyes Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, Vol. 10 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Biochemistry, cattle, clinical findings, haematology, theileriosis, treatment ; Biyokimya, hematoloji, klinik bulgu, sığır, tedavi, theileriozis

Bu çalışma, theileriozisli sığırlarda tedavi öncesi ve sonrası klinik, hematolojik ve biyokimyasal parametrelerde meydanagelen değişimlerin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Çalışmanın materyalini 21 hasta ile 10 sağlıklı sığır oluşturdu. Hayvanlarınsistemik olarak tedavi öncesi (TÖ) ve tedavi sonrası (TS) klinik muayeneleri yapılarak elde edilen bulgular değerlendirildi. Hematolojik (HCT, HGB, MCHC, WBC, granülosit sayısı ve yüzdesi, lenfosit/monosit sayısı ve yüzdesi, PLT) ve biyokimyasalparametreler [serum total protein (TP), albumin, glikoz, BUN, kreatinin, AST, total bilirubin, direkt bilirubin, Na, K, Cl] için kanörnekleri alındı. Klinik olarak theileriozisli hayvanlarda TÖ beden ısılarının istatistiksel olarak (p˂0.01) önemli oranda yükseldiği, TS’ında ise azalarak kontrol grubu değerlerine yaklaştığı belirlendi. Hematolojik parametrelerden HCT ve HGB konsantrasyonlarının TÖ önemli oranlarda azaldığı (p˂0.001), TS değerlerinde artışlar görülmesine rağmen, kontrol değerlerinden düşükoldukları saptandı. PLT değerlerinin TÖ’inde düşük olduğu, TS ise artış göstererek kontrol değerlerine yaklaştığı belirlendi.Biyokimyasal parametrelerden TP ve albumin değerlerinde azalmaların olduğu, TS’nda ise istenilen düzeyde artışların olmadığı tespit edildi. Serum BUN ve kreatinin değerleri TÖ ve TS değerleri arasında anlamlı farklılığın (p˂0.05, p˂0.001) olduğubelirlendi. AST, total bilirubin, direkt bilirubin değerlerinde TÖ anlamlı artışların olduğu (p˂0.05), TS’nda azalarak kontrol grubudeğerlerine yaklaştığı tespit edildi. Sonuç olarak, theileriozisli sığırlarda klinik, hematolojik ve biyokimyasal parametrelerdeönemli değişimler olduğu belirlendi. Ancak TS bazı parametrelerde (HCT, HGB, total protein, albumin) beklenen düzelmelerinoluşmadığı, bu nedenle özellikle hastalığın prognozunun değerlendirilmesinde TS kısa sürede düzelme gösteren PLT, BUN,kreatinin, AST, direkt ve total bilirubin gibi bazı parametrelerin değerlendirilmesinin yararlı olacağı kanısına varıldı.

This study was conducted to investigate the changes occurred in clinical, haematological and biochemicalparameters before and after treatment of cattle naturally infected with theileriosis. Twenty one sick cattle and 10 healthy cattlewere the animal material of the present study. Systemic clinical examination findings of the animals before and after treatmentwere evaluated. Blood samples were taken for haematological (HCT, HGB, MHCH, WBC, granulocyte count and percentage,lymphocyte/monocyte count and percentage and PLT) and biochemical parameters (serum total protein, albumin, glucose,BUN, creatinine, AST, total bilirubin, direct bilirubin, Na, K and Cl). In clinically sick animals, body temperatures beforetreatment was significantly (p˂0.01) higher compared to the healthy ones, and it reached to the control level after treatment. Itwas found that the HTC and HGB concentrations decreased significantly (p˂0.001) before treatment and although thesevalues increased after treatment, they were still lower than the control values. Platelet (PLT) counts were also low beforetreatment, and it increased to almost control levels after treatment. Total protein (TP) and albumin concentrations decreasedbefore treatment, and they did not increase to the expected normal values after treatment. Serum BUN and creatinine valueswere also different statistically (p˂0.05, p˂0.001, respectively) when values obtained before and after treatment werecompared. The AST, total and direct bilirubin values increased significantly (p˂0.05) before treatment and they reached tonormal values after treatment. As a result; clinical, haematological and biochemical parameters changed greatly in cattle withtheileriosis. But, after the treatment, some parameters (HCT, HGB, TP and albumin) did not reach to their expected values. Itcan be concluded that some parameters such as PLT, BUN, creatinine, AST, direct and total bilirubin should be taken into inthe evaluation of prognosis as they return to their normal values short after the treatment.