Cep Telefonlarından Kaynaklanan 1800 MHz Elektromanyetik Alanın Kemik Doku Üzerine Etkileri
Effects of 1800 MHz Electromagnetic Field Emitted from Cellular Phones on Bone Tissue
Yazar: Atay, Tolga; Aslan, Ahmet; Heybeli, Nurettin; Aydoğan, Nevres Hürriyet; Baydar, Metin Lütfi; Ermol, Cüneyt; Yıldız, Mustafa
Dergi: Balkan Medical Journal, Vol. 2009 No. 4, 2014
Anahtar kelimeler: Cellular phone; electromagnetic field; 1800 MHz; bone mineral density ; Cep telefonu, elektromanyetik alan, 1800 MHz, kemik mineral yoğunluğu

Amaç: Elektromanyetik alanın (EMA) kemik hücreleri üzerine bazı biyolojik etkileri olduğu bildirilmiştir. Çalışmamızda, cep telefonlarından yayılan 1800 MHz frekansındaki EMA’nın rat kemik dokusundaki kemik mineral yoğunluğu üzerine etkilerini araştırmak amaçlanmıştır. Gereçler ve Yöntemler: Otuz erkek Wistar-albino sıçan kontrol ve EMA olmak üzere iki gruba ayrıldı. EMA grubundaki ratlar, dört hafta boyunca haftada beş gün ve günde 30 dakika 1±04 mW/cm2 gücünde 1800 MHz frekansında EMA’ya maruz bırakıldı. Kontrol grubu, aynı gün ve sürede EMA uygulanmaksızın aynı çevresel şartlarda tutuldu. Çalışma sonunda tüm sıçanların kemik mineral yoğunluğu değerleri “Dual Energy X-ray Absorptiometry” cihazı ile taranarak ölçüldü. Bulgular: EMA grubunda kontrol grubuna göre lomber kemik mineral yoğunluğunda minimal artma, femur kemik mineral yoğunluğunda ise minimal azalma saptandı. Ancak, istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p > 0.05). Sonuç: Osteoporoz açısından bakıldığı zaman yüksek frekanslı EMA’nın kemik dokusu üzerinde etkisi saptanmamıştır. Cep telefonları frekanslarına maruz kalmanın etkileri arasında kanser gibi ciddi hastalıkların olması nedeniyle insan sağlığı üzerindeki etkilerini araştırmak amacıyla daha ileri çalışmalara gereksinim olduğu kanaatindeyiz.

Objectives: An electromagnetic field (EMF) has biological effects on the behavior of the cell populations. The purpose of this study was to investigate the effects of 1800 MHz EMF which is similar to the cellular phones on the bone mineral density (BMD) of rat bone tissue.         Materials and Methods: A total of 30 male rats were divided into two groups as EMF and controls. EMF with 1&amp;plusmn;04 mW/cm2power and 1800 MHz frequency has been applied on rats for four weeks, five days per week and 30 minutes each day. Control group was held in the same environmental conditions for the same time except EMF application. At the end, BMD of all rats was measured by scanning with Dual Energy X-ray Absorptiometry.         Results: Although a small increase in lumbar BMD and a decrease in BMD of the femur was determined in the group affected by 1800 MHz EMF, a significant difference was not found (p&amp;gt;0.05).         Conclusion: Our results suggest that high frequency EMF has no effect on bone tissue with regard to osteoporosis. As serious diseases like cancer has been speculated as an outcome of exposure to frequencies used in mobile phones, further studies are warranted to reveal its effects on human health.                Turkish         Başlık:    Cep Telefonlarından Kaynaklanan 1800 MHz Elektromanyetik Alanın Kemik Doku Üzerine Etkileri         Anahtar Kelimeler:    Cep telefonu; elektromanyetik alan; 1800 MHz; kemik mineral yoğunluğu         Amaç: Elektromanyetik alanın (EMA) kemik hücreleri üzerine bazı biyolojik etkileri olduğu bildirilmiştir. Çalışmamızda, cep telefonlarından yayılan 1800 MHz frekansındaki EMA&amp;#39;nın rat kemik dokusundaki kemik mineral yoğunluğu üzerine etkilerini araştırmak amaçlanmıştır.         Gereçler ve Yöntemler: Otuz erkek Wistar-albino sıçan kontrol ve EMA olmak üzere iki gruba ayrıldı. EMA grubundaki ratlar, dört hafta boyunca haftada beş gün ve günde 30 dakika 1&amp;plusmn;04 mW/cm2 gücünde 1800 MHz frekansında EMA&amp;#39;ya maruz bırakıldı. Kontrol grubu, aynı gün ve sürede EMA uygulanmaksızın aynı çevresel şartlarda tutuldu. Çalışma sonunda tüm sıçanların kemik mineral yoğunluğu değerleri “Dual Energy X-ray Absorptiometry” cihazı ile taranarak ölçüldü.         Bulgular: EMA grubunda kontrol grubuna göre lomber kemik mineral yoğunluğunda minimal artma, femur kemik mineral yoğunluğunda ise minimal azalma saptandı. Ancak, istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p&amp;gt;0.05).         Sonuç: Osteoporoz açısından bakıldığı zaman yüksek frekanslı EMA&amp;#39;nın kemik dokusu üzerinde etkisi saptanmamıştır. Cep telefonları frekanslarına maruz kalmanın etkileri arasında kanser gibi ciddi hastalıkların olması nedeniyle insan sağlığı üzerindeki etkilerini araştırmak amacıyla daha ileri çalışmalara gereksinim olduğu kanaatindeyiz.