hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Damgalanma ve Ruh Sağlığı
Stigmatization and mental health
Yazar: Baysal, Gülsüm Özge Doğanavşargil
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Stigma, mental disorder, internalized stigmatizasyon, perceived stigma ; Damga, ruhsal hastalık, içselleştirilmiş damgalanma, algılanan damgalama

Damgalanma ruhsal hastalık tanısı almış bireylerin çevreyle kronik olumsuz etkileşim içinde olmasıdır. Farklı damga türleri zararlı etkilere neden olabilir. Zayıf psikolojik iyilik hali, zayıf yaşam kalitesi, zayıf benlik saygısı damgalanmayla ilişkilidir. Bu yazıda damgalanmanın mekanizması ve tanımı, etkileyen faktörleri ve sonuçları gözden geçirilmiştir. Damgalanma değiştirilebilir bir çevresel risk faktörüdür. Tedavinin damgalanmaya karşı yaklaşımlarla bütünleştirilmesi, kronik olarak damgalanmaya maruz kalmanın neden olduğu olumsuz sonuçları ve relaps riskini azaltmanın en uygun yoludur.

Stigmatizasyon represent a chronic negative interaction with the environment that most of people with a of diagnosis mental disorders. Different types of stigma may have harmful effects. Poor psychological well being, poor quality of life and poor self esteem are related stigmatization. In this article, definition and mechanism of stigmatization, influenced factors and consequences of stigmatization are reviewed. Stigmatization is a modifiable environmental risk factor. Integrating approaches against stigma in treatment may represent cost-effective way to reduce the risk of relapse and poor outcome occasioned by chronic exposure to stigma.
Laboratuvar Sonuçlarının Değerlendirilmesinde Analitlerin Biyolojik Varyasyon Verilerinin Önemi
Importance of biological variation data of analytes in interpretation of laboratory results
Yazar: Öztürk, Özlem Görüroğlu; Karaçor, Esin Damla Ziyanoğlu; Şahin, Gülhan
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Biological variation; reference change value; reference value ; Biyolojik varyasyon, referans değeri, referans değişim değeri

Klinik laboratuvarlar, laboratuvar süreçleri ile ilişkili tüm varyasyon kaynaklarını (preanalitik, analitik ve biyolojik varyasyonlar) en alt düzeye indirmeli ve laboratuvar sonucu verilene kadar tüm süreci yönetmelidirler. Analitlerin biyolojik varyasyon verileri referans değişim değeri olarak bilinen seri ölçümler arasında anlamlı farklılıkların değerlendirilebilmesi gibi pek çok farklı amaç için sıklıkla kullanılmaktadır. Geleneksel olarak kullanılan popülasyona dayalı referans değerlerinin kendine özgü problemleri bulunmaktadır ve bundan dolayı daha yararlı laboratuvar verileri elde edebilmek için bu değerlerin pratik uygulamalarının yeniden gözden geçirilmesi gerekmektedir.  Bu makalede analitlerin birey-içi ve bireyler-arası biyolojik varyasyonlarının önemi açıklanarak biyolojik varyasyon verilerinin referans değişim değeri hesaplanması ve uygulamaları anlatılmıştır.

Clinical laboratories should minimize all the sources of variations (preanalytical, analitical and biological variations) and manage them during the entire process leading to the laboratory report. Biological variation data of analytes has been widely used in for many purposes, such as evaluating the significance of changes in serial results which is known as reference change values. Conventional population based reference values do have serious intrinsic problems and thus, there is a need for revisiting practical applications of these values for getting more useful laboratory data. This paper explains the magnitude of within- and between subject biological variation of analytes and details the reference change value applications of biological variation data.
Güncel bilgiler ışığında Vitamin D
Vitamin D in the light of current knowledge
Yazar: Tellioğlu, Ayşe; Başaran, Sibel
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: 1,25(OH)2D, Vitamin D, Vitamin D receptor ; 1,25(OH)2D, Vitamin D, Vitamin D reseptörü

Vitamin D, kalsiyum ve fosfor hemostazının yanı sıra, aktif formu olan 1,25-dihidroksivitamin D3&#8217;ün nükleer vitamin D reseptörü aracılığı ile hücre diferansiyasyonu ve proliferasyonu ile ilgili birçok geni regüle etmektedir. Vitamin D&#8217;nin sağlıklı kemik gelişimi yanı sıra, antiinflamatuar, immünmodülatör özellikleri ve sitokin seviyeleri üzerine olası etkileri nedeniyle birçok kanser tipinin, otoimmun ve allerjik, kardiyovasküler ve enfeksiyon hastalıkların önlenmesinde rolü vardır. Düşük vitamin D seviyeleri kanserler, otoimmün hastalıklar, diyabet, hipertansiyon ve enfeksiyöz hastalıklar gibi birçok hastalığın artmış riskiyle ilişkilendirmektedir. Bu derlemede vitamin D ile ilgili güncel bilgiler, vitamin D&#8217;nin kas-iskelet sistemi ve diğer sistemler üzerine etkileri tartışılmıştır.

Vitamin D is an essential factor not only for homeostasis of calcium and phosphorus, but also regulates hundreds of genes involved in cell differentiation and cell proliferation through nuclear vitamin D receptor of its active form, 1,25-dihydroksyvitamin D3. Besides its beneficial effects on bone health, vitamin D contributes to the prevention of various malignancies, autoimmune and allergic diseases, cardiovascular and infectious diseases as a result of their anti-inflammatory and immune modulatory properties and effects on cytokine levels. Low vitamin D levels are associated with so many diseases such as malignancies, autoimmune disease, diabetes, hypertension and infectious disease. Current knowledge about vitamin D and the effects of vitamin D on musculoskeletal system and the other systems are discussed in this review.
İnmede Myeloperoksidazın Rolü
Role of Myeloperoxidase in Stroke
Yazar: Tay, Arzu; Tamam, Yusuf
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: ischemic stroke, myeloperoxidase, atherosclerosis, inflammation, oxidative stress ; Akut iskemik inme, miyeloperoksidaz, ateroskleroz, inflamasyon, oksidatif stres

İskemik inme, beyin dokusunda meydana gelen infarkt nedeni ile ani olarak ortaya çıkan patolojik bir durumdur. İskemik inmenin en önemli nedeni aterosklerozdur. Gelişmiş ülkelerdeki en sık ölüm nedeni aterosklerozdur. Aterosklerozun kronik bir inflamatuar hastalık olduğu düşünülmektedir. İnflamasyon süreciyle iskemik olaylar arasında ilişki vardır. Oksidatif stres ve inflamasyon, aterosklerozun patogenezine katkıda bulunur. Miyeloperoksidaz enzimi, oksidatif strese yanıt olarak lökositlerden salgılanan lizozomal bir enzimdir. Lökositlerde bolca bulunan ve reaktif oksidan ürünler oluşturan miyeloperoksidaz enzimi aterosklerotik reaksiyonlarda bulunur ve katalitik aktivite gösterir.

Ischemic stroke is a significant pathological state which results from sudden infract in brain tissue. Most common cause of ischemic stroke is atherosclerosis.  It is the most common cause of mortality in developed countries. Atherosclerosis has been purposed to be a chronic inflammatory disease. There is significant association between inflammatory process and ischemic events.  Oxidative stress and inflammation significantly contribute to development of atherosclerosis. Myeloperoxidase enzyme is a lysosomal enzyme secreted from leucocytes as a response to oxidative stress. MPO which has been abundantly present in leucocytes, forms reactive oxidant products and plays role in atherosclerotic reactions thorough its catalytic activity.
Genetik Bakış Açısıyla Nörolojik Hastalıklarda Nanoteknolojiye Dayalı Tedaviler
Nanotechnology Based Treatments for Neurological Disorders from Genetics Perspective
Yazar: Kurek, Nicholas S.; Chandra, Sathees B.
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Nanotechnology, nanomaterial, nanoparticle, carbon nanotube, nanocrystal, quantum dot, neurological disorders ; Nanoteknoloji, nanomateryal, nano parçacıklar, karbon nanotüpleri, nanokristal, kuantum noktaları, nörolojik bozukluklar

Nanoteknoloji nanomateryallerin uygulama, analizi ve kullanımını içerir. Bu materyaller nano ölçekteki parametrelerinden dolayı kendine özgü tıbbi açıdan yararlı özelliklere sahiptir.  Nanoteknolojiye dayalı  tedavi ve tanılar otizm spektrum bozuklukları, Alzheimer hastalığı ve Parkinson hastalığı gibi nörolojik bozuklukları olan hastalara en sonunda büyük rahatlık sağlayabilecektir. Virüsler, karbon nano tüpleri, altın ve silika nano parçaıcıkları, kuantum noktaları, genetik materyal, ve proteinler gibi çok farklı materyal olmayan nesneler ve diğer nanotteknoloji formları hastalıkların tanı ve tedavisini geliştirmekteki potansiyellerini tanımlayabilmek için araştırılmaktadır. Nanoteknoloji sayısız uygulama alanları mevcuttur ve bioteknoloji ve sağlık endüstrisinde kullanılması kaçınılmazdır. Bununla beraber, birçok nanomateryal bazı güvenlik riskleri taşırlar ve yarar zarar dengesi halen tartışılmaktadır. Uygun etik ve güvenlik protokolleri oluşturulduktan ve yeterli sayıda araştırma yapıldıktan sonra, nanoteknolojinin insan ırkını çok büyük katkılarının olması beklenmektedir. Bu yazıda, nanoteknolojiye dayalı tedavi ve tanıların nörolojik bozukluğu olan hastalara yardım için elimizde bulunan mevcut yöntemler aracılığıyla nasıl kullanılabileceği birçok yönden analiz edilerek tartışılmıştır.

Nanotechology involves the application, analysis and manipulation of nanomaterials.  These materials have unique and medically useful properties due to their nanoscale parameters.  Nanotechnology based treatments and diagnostics might eventually bring great relief to people suffering from neurological disorders including autism spectrum disorders, Alzheimer&apos;s disease and Parkinson&apos;s disorders.  A large variety of nonmaterials such as  viruses, carbon nanotubes, gold and silica nanoparticles, nanoshells, quantum dots, genetic material and proteins as well as hordes of  other forms of nanotechnology have been researched in order to determine their potential in enhancing disease treatments and diagnostics.  Nanotechnology has shown countless applications and might eventually be used in every biotech/health industry. Nevertheless, many nanomaterials may pose some safety risks and whether their benefits overweigh the risk is still being debated. Once the proper ethical and safety protocols are established and enough research is completed, nanotechnology is expected to benefit the mankind enormously.  In this article, we will discuss and analyze many ways in which, nanotechnology based treatments and diagnostics will be used to help people with neurological disorders through the methods that we currently have at our disposal.
Spinal Anestezi Sonrası Geçici Nörolojik Semptomlar
Transient Neurological Symptoms after Spinal Anesthesia
Yazar: Hatipoğlu, Zehra; Güneş, Yasemin
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Spinal anesthesia, neurological symptoms, lidocaine ; Spinal anestezi, nörolojik semptomlar, lidokain

Lidokain 50 yıldan fazla spinal anestezide kullanılan ve güvenli olan bir lokal anesteziktir. Lidokain ile yapılan spinal anesteziden derlenen olgularda 1993 yılında yeni bir istenmeyen etki olarak geçici nörolojik toksisite bildirilmiştir. Geçici nörolojik semptomlar olaysız bir spinal anesteziden derlenmeyi takiben birkaç saatten 24 saate kadar sonra görülebilen alt ekstremitede (bacak, uyluk ve kalça) ağrı olarak tanımlanır. Geçici nörolojik semptom insidansı %4-37 arasında değişmektedir, etyolojisi belirsizdir. Bu sendromun geçici özelliği olmasına rağmen, etkin olarak tedavi etmek zordur. İlaç veya bazı girişimsel tedaviler gerekebilir.

Lidocaine has been used for more than 50 years for spinal anesthesia and has a remarkable safety record. In 1993, a new adverse effect, transient neurologic toxicity was described in patients recovering from spinal anesthesia with lidocaine. Transient neurological symptoms have been defined as pain in the lower extremities (buttocks, thighs and legs) after an uncomplicated spinal anesthesia and after an initial full recovery during the immediate postoperative period (less than 24 h). The incidence of transient neurological symptoms reported in prospective, randomized trials varies from 4% to 37%. The etiology of transient neurological symptoms remains unkonwn. Despite the transient nature of this syndrome, it has proven to be difficult to treat effectively. Drug or some interventional therapy may be necessary.
Diş Hekimliğinde Ozon Terapisi
Ozone Therapy in Dentistry
Yazar: Sudarshan, Ramachandran; Vijayabala, G Sree
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Ozone therapy, alternative medicine, dentistry ; Ozon terapisi, alternatif tıp, diş hekimliği

Diş hekimliğindeki gelişmelere paralel olarak insanlardaki hastalıklarla başetmek için çeşitli alternatif doğal ve basit çözümler üretilmiştir. Ozon terapisinin dişhekimliğinde kullanımı bu yöndeki uygulamalardan biridir. Ozon insanları ultraviole ışınlarından koruyan doğal bir elmenttir. Analjezik, immun sistemi uyarıcı ve antimikrobiyal birçok özelliği bulunmaktadır. Diş hekimliğinde gingival hastalıklarda, enfeksiyon kontrolünde, temporomandibular hatsalıklarda, radyasyon ve kemoterapiye bağlı mukozitte, liken planusta kullanım alanı bulmuştur. Araştırmacılar bu terapi yönteminin yarar-zarar oranının dengeli olduğunu bildirmişlerdir. Bu yazıda ozon terapisinin tarihçesi, özellikleri, uygulama yöntemleri, tıpta ve dış hekimliğinde kullanım alanları, toksisitesi, kontrendikasyonları gözden geçirilmiştir.

With the advancements in the field of dentistry, new treatment protocols are budding day by day to combat human ailments in a much natural better and simpler way. One such advancement is the application of ozone in dentistry. Ozone is a natural element protects us from ultraviolet rays. It has several properties including analgesics, immunostimulant and antimicrobial properties. In Dentistry its uses are abundance from gingival diseases, infection control, temporomandibular disorders, radiation and chemotherapy induced mucositis, lichen planus etc. Researchers believe that this therapy is in state of equilibrium with benefit and drawback. This review throws light on the history, properties, methods of administration, uses in the field of medicine and dentistry, toxicity, contraindications of ozone.
Hiperimmünglobülin D Sendromu
Hyperimmunoglobulin D Syndrome
Yazar: Taş, Didem Arslan; Erken, Eren
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Hyperimmunglobulin D syndrome, periodic fever syndromes ; Hiperimmünglobulin D sendromu, periyodik ateş sendromları

Ateşli ataklar ile karakterize otoinflamatuvar sendromlar grubu hastalıklardan birisi de Hiperimmünglobülin D sendromu&apos;dur. Moleküler genetiğin sağlamış olduğu olanaklar sayesinde, özellikle bu grup hastalıkların etiyopatogenezinin aydınlatılması kolaylaşmıştır. Hiperimmünglobülin D sendromu çok geniş yelpazeli klinik bulgularla seyredebilen bir hastalıktır. Her ne kadar Hiperimmünglobülin D sendromu tanılı hastaların çoğu Avrupa&apos;dan ve özellikle de Felemenk ırktan olsalar da, pek çok farklı ülkeden bildirilmiş vakalar da vardır. Bu nedenle Hiperimmünglobülin D sendromu, periyodik ateş sendromlarının ayırıcı tanısında veya ailesel akdeniz ateşi hastalarını kolşisine dirençli kabul etmeden önce, akılda tutulması gereken bir hastalıktır.

Hyperimmunoglobulin D syndrome is one of the autoinflammatory syndromes which are characterized by febrile attacks. Recently it is made possible to reach more reliable data by the possibilities that are opened up by molecular genetics to highlight the aetiopathogenesis of this group of diseases. Hyperimmunoglobulin D syndrome could present itself with a broad spectrum of symptoms. Although most of the Hyperimmunoglobulin D syndrome patients are reported from Europe and especially Dutch ancestry, case reports are presented from all over the world. Hyperimmunoglobulin D syndrome should be kept in mind for the differential diagnosis of periodic fever syndromes or before accepting an familial meditterinenan fever patient as colchichine-resistant.
İleri Evre Kanser Hastalarına Yönelik Hospis ve Palyatif Bakım Ünitelerinde Etik Sorunlar
Ethical Dilemmas in Hospice and Palliative Care Units for Advanced Cancer Patients
Yazar: Bag, Beyhan; Reis, Nesrin
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: End of life, ethics, hospice care, palliative care, kanser ; Yaşam sonu, etik, hospis bakım, palyatif bakım, kanser

Palyatif ve hospis programlarında bulunan hastalarla ilgili sağlık personelinin karşı karşıya kaldığı etik sorunlar çoğunlukla hastanın kötü prognozuyla ilişkilidir. Bu programlarda bulunan terminal dönemdeki kanser hastalarıyla ilgili olarak sağlık personelinin günlük olarak karşı karşıya kaldığı etik ikilemler arasında morfin uygulamaları, oral yolla beslenmesi mümkün olmayan hastalar için enteral ve parenteral beslenmenin hasta tarafından ret edilmesi sayılabilir. Ayrıca bu hastalarda yaşanması olası diğer bir etik ikilem bu merkezlerde bulunan hastaların yaşam kalitesi düzeyleridir. Tüm bunlar, bu merkezlerde terminal dönemdeki kanser hastalarının bakım ve tedavisinden sorumlu sağlık personelinin karsılaşabileceği etik sorunlardan sadece bazılarıdır. Yaşanılması olası bu etik ikilemlerin sağlık personeli tarafından anlaşılması ve çözüm önerilerinin getirilebilmesi  tedavi ve bakım kalitesini artıracaktır. Nitekim palyatif ve hospis bakım merkezlerinin ana hedefler arasında hastalara yaşam kalitesi yüksek bir bakım sunarak huzurlu bir ölümün sağlanmasıdır. Bu yazıda sözü edilen sağlık personelinin terminal dönemdeki hastalarda karşılaşılabileceği etik sorunların hastaların kendileriyle ilgili tedavi ve bakım kararlarının katılımlarının sağlanmasıyla önlenebileceğini düşünüyoruz.

Ethical dilemmas that face heathcare team members referring patients to hospice programs include the ability of clinicians to predict accurately a patient bad prognosis. They affect day-to-day patient management in palliative care programs including healthcare team members concern over the use of morphine because possible respiratory depression in the patient, the question of providing enteral or parenteral nutritional support to patients who refuse to eat and the question of providing parenteral fluids to patients who are unable to take fluids during the terminal phrases of illness. A final ethical dilemma concerns the methodology for quality of life research in palliative care. Understanding and resolving these ethical dilemmas is an important factor determining the quality of the caring for the patient. The ethical dilemmas that are discussed in the article likely to occur in this period can be prevented through his/her participation in the decisions concerning his or her treatment.
Postkontüzyonel Sendrom
Postconcussional Syndrome
Yazar: Keskin, Necla; Tamam, Lut
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Postconcussional syndrome, mild traumatic brain injury ; Postkontüzyonel sendrom, hafif şiddette kafa travması

Postkontüzyonel sendrom hafif şiddette kafa travması sonrası gelişen fiziksel, bilişsel ve psikiyatrik (duygusal, davranışsal) belirtilerle karakterizedir.  Belirtilerin 3-6 ay içerisinde, kişilerin yaklaşık %90'ında, tamamen düzeldiği bilinmektedir. Etyolojisinde rol oynayan nedenler hala tartışmalı olmakla birlikte, biyolojik, psikolojik ve sosyal nedenlerin, belirtilerin ortaya çıkmasında ve sürmesinde etkili olduğu düşünülmektedir. Tanısı öznel yakınmalara dayanır, kesin tanı koydurucu nesnel bir yöntem olmamakla birlikte hem görüntüleme yöntemleri hem de spesifik serum belirteçleri ile ilgili çalışmalar sürmektedir. Tedavisi belirtilere yöneliktir. Bilgilendirme, eğitim, güvence verme ve çok yönlü rehabilitasyon programlarından faydalanılabilir, bilişsel davranışçı terapinin etkinliği ile ilgili umut verici çalışmalar mevcuttur.

Postconcussional syndrome is characterized by somatic, cognitive and psychiatric (emotional, behavioral) symptoms that occurs after mild traumatic brain injury. It has been known that these symptoms recover fully within 3-6 months almost in 90% of patients. Although its etiology is still controversial, biological, psychological and social factors may account for the development and  continuation of the symptoms. Diagnosis is based on the subjective complaints. To find out an objective method for definite diagnosis, trials searching for both neuroimaging and specific serum biomarkers  stil continue. The treatment of the syndrome is mainly of palliative nature. Information, education, reassurance and multifaceted rehabilitation programmes can be beneficial. There are promising trials reporting the effectiveness of cognitive behavioral therapy in the treatment of postconcussional syndrome.
Toraks Travmalarına Acil Yaklaşım
Emergency Management of Thoracic Injuries
Yazar: Öncel, Murat; Sunam, Güven Sadi; Bayır, Ayşegül
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Thoracic injuries,trafic accidents,multi-traumas ; Toraks travmaları,trafik kazaları,multitravmalar

Toraks travmaları travmadan kaynaklanan ölümlerin %20 ila 25&apos;inden sorumludur. Toraks travmalarının en sık nedeni motorlu araç çarpışmalarıdır. Kazalara bağlı ölümler içinde trafik kazaları birinci sıradadır. Trafik kazalarının oluşturduğu yaralanmalar içinde göğüs yaralanmaları kafa travmalarının ardından ikinci sırada gelmektedir. Toraks yaralanmaları basit kot fraktürlerinden; intratorasik organ yaralanmaları kadar geniş bir şekilde karşımıza çıkabilmektedir. Her travmada olduğu gibi toraks travmalarında, kısa sürede etkin hasta transportu ve müdahale hatta sahada yapılan çok basit fakat hayat kurtarıcı müdahale büyük önem taşımaktadır. Toraks travmasında %70 oranında en sık olasılıkla göğüs duvarı, takiben akciğerler, kalp, diyafragma ve aorta etkilenmektedir. Hipoksi ciddi patoloji olduğu için, akciğerlerden dokulara yeterli oksijen dağıtımını sağlayacak önlemler erkenden alınmalıdır.  Toraks travmalarının erken dönemde tanınıp, travmanın ciddiyetinin  ve tipini ortaya konması uygun tedavi stratejilerinin oluşturulup komplikasyonların önlenmesini kolaylaştıracaktır.

Thoracic trauma is responsible for 20 to 25% of trauma related deaths. Motor vehicle accident is the most common cause of thoracic injuries. Chest or thoracic  injuries are the second most common injuries (just after head injuries) causing death after traffic accidents,. Thoracic injuries may present itself from simple rib fractures through to intrathoracic organ injuries. As with any trauma in thoracic trauma, effective  transport of patient as soon as possible and performing very simple intervention in the accident location are quite important for saving lives of the patients. In 70% of cases thoracic trauma affects chest wall, followed in order by the lungs, heart, diaphragm and the aorta. Since hypoxia causes serious damages to the lungs, early precautions will ensure delivery of adequate amount of oxygen to the tissues. Early diagnosis and and management of  thoracic trauma would help us to apply appropriate treatment strategies and  prevent complications