Öğretmenlerin Eleştirel Düşünme Eğilimleri ile Örgütsel Muhalefet Davranışları Arasındaki İlişki
The Relationship between Teachers’ Critical Thinking Dispositions and Organizational Dissent Behaviors
Yazar: Iliman Püsküllüoğlu, Elif; Altınkurt, Yahya
Dergi: Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 33 No. 4, 2017
Anahtar kelimeler: Critical thinking dispositions,organizational dissent,teachers ; Eleştirel düşünme eğilimleri,örgütsel muhalefet,öğretmenler

Bu araştırmanın genel amacı,öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimlerinin örgütsel muhalefet davranışlarınıne düzeyde yordadığını belirlemektir. Araştırmada ayrıca, öğretmenlerineleştirel düşünme eğilimlerinin ve örgütsel muhalefet davranışlarının,demografik değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediği de incelenmiştir.Araştırma ilişkisel tarama modelinde desenlenmiştir. Araştırmanın örneklemini,Muğla ilinde görev yapan 377 öğretmen oluşturmaktadır. Veri toplama aracıolarak, Örgütsel Muhalefet Ölçeği ve Florida Eleştirel Düşünme EğilimleriÖlçeği kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde betimsel istatistikler,ANOVA, MANOVA ve regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre;öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri orta düzeyin üzerindedir. Öğretmenlerineleştirel düşünme eğilimleri, kıdem ve okul türü değişkenleri ile kıdem ve okultürü ortak etkisine göre anlamlı düzeyde farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin örgütselmuhalefet davranışları orta düzeydedir. Öğretmenler örgütsel muhalefetdavranışlarını en çok yöneticilerine daha sonra sırası ile meslektaşlarına,okul dışı aile ve arkadaşlarına ifade etmektedirler. Kıdem değişkenine göre öğretmenlerinörgütsel muhalefet davranışları farklılaşmamaktadır. Okul türü değişkenine göreise öğretmenlerin meslektaşlara ifade edilen muhalefet davranışlarıfarklılaşmaktadır. Kıdem ve okul türü ortak etkisine göre de öğretmenlerinörgütsel muhalefet davranışları anlamlı düzeyde farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerineleştirel düşünme eğilimleri yöneticilere ifade edilen muhalefet davranışının %11’inive okul dışına ifade edilen muhalefet davranışının %6’sını açıklamaktadır.

Themain purpose of this study is to define to what extend teachers’ criticalthinking dispositions predict organizational dissent behaviors. Besides, whetherteachers’ critical thinking dispositions and organizational dissent behaviorsshow significant difference according to the demographic variables is alsoanalyzed. The research is designed in survey model. The sample of the researchconsists of 377 teachers working in public schools in Muğla province. OrganizationalDissent Scale and Florida Critical Thinking Dispositions Scale are used as datacollection tools. In the analysis of the data, descriptive statistics, ANOVA,MANOVA and regression are used. According to the findings, teachers’ critical thinkingdisposition levels are above middle level. Teachers’ critical thinkingdisposition levels do not differ significantly according to the main effects ofseniority and school type, and the seniority-school type interaction. Teachers’dissent behaviors are at a moderate level. Teachers mostly express theirdissent to their administrators, then respectively to their colleagues and totheir family and friends outside the organization. According to the seniorityvariable, teachers’ dissent behaviors do not differ. According to the schooltype variable, teachers’ lateral dissent behavior differs significantly. Accordingto the seniority-school type interaction teachers’ organizational dissentbehaviors also do not differ significantly. Teachers’ critical thinkingdispositions explain 11% of articulated dissent behaviors and 6% of displaceddissent behaviors.