hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
TÜRKİYE EKONOMİSİNDE SEKTÖRLERARASI YAPISAL BAĞINLAŞMA -GİRDİ-ÇIKTI YÖNTEMİYLE BİR UYGULAMA
TÜRKİYE EKONOMİSİNDE SEKTÖRLERARASI YAPISAL BAĞINLAŞMA -GİRDİ-ÇIKTI YÖNTEMİYLE BİR UYGULAMA
Yazar: Ersungur, Ş. Mustafa; Kızıltan, Alaattin
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Türkiye Ekonomisi, Girdi-Çıktı, Yapısal Bağınlaşma

Bu çalışmada, Devlet İstatistik Enstitüsü(TÜİK) tarafından hazırlanan 1973-1998 yılları arasındaki 6 adet Girdi-Çıktı Tablosu kullanılarak; sektörlere ait üretim çarpanları hesaplanmış ve ekonomideki nihai talep artışları karşısında sektörlerin yapısal bağınlaşmaları analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, Türkiye’de 1980 öncesinde tarım sektöründe yapısal bağınlaşma yüksek iken, 1980 sonrasında sanayi sektörünün ön plana çıktığı görülmüştür. Ancak, özellikle 1990 sonrasında bu sektörün alt dallarının gelişimi daha çok tarıma dayalı sanayi sektöründe yapısal bağınlaşmanın yüksek olması şeklinde kendini göstermiştir.

Bu çalışmada, Devlet İstatistik Enstitüsü(TÜİK) tarafından hazırlanan 1973-1998 yılları arasındaki 6 adet Girdi-Çıktı Tablosu kullanılarak; sektörlere ait üretim çarpanları hesaplanmış ve ekonomideki nihai talep artışları karşısında sektörlerin yapısal bağınlaşmaları analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, Türkiye’de 1980 öncesinde tarım sektöründe yapısal bağınlaşma yüksek iken, 1980 sonrasında sanayi sektörünün ön plana çıktığı görülmüştür. Ancak, özellikle 1990 sonrasında bu sektörün alt dallarının gelişimi daha çok tarıma dayalı sanayi sektöründe yapısal bağınlaşmanın yüksek olması şeklinde kendini göstermiştir.
REEL DÖVİZ KURUNUN TİCARET DENGESİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
REEL DÖVİZ KURUNUN TİCARET DENGESİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
Yazar: Peker, Osman
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Döviz kuru, ticaret dengesi, Marshall-Lerner koşulu, eş-bütünleşme analizi, Türkiye

Bu çalışmada, reel efektif döviz kuru değişkenliğiyle ticaret dengesi arasındaki uzun ve kısa dönem ilişkileri Türkiye’nin 1992:I-2006:IV dönemi verileri kullanılarak araştırılmıştır. Uzun dönemde devalüasyonun ticaret dengesini iyileştireceği yönündeki Marshall-Lerner (M-L) koşulunun ampirik olarak desteklenmediği bulgusu elde edilmiştir. Reel efektif döviz kuru değişkenliğinin ticaret dengesi üzerindeki kısa dönem etkileri ise anlamlı çıkmamıştır.

Bu çalışmada, reel efektif döviz kuru değişkenliğiyle ticaret dengesi arasındaki uzun ve kısa dönem ilişkileri Türkiye’nin 1992:I-2006:IV dönemi verileri kullanılarak araştırılmıştır. Uzun dönemde devalüasyonun ticaret dengesini iyileştireceği yönündeki Marshall-Lerner (M-L) koşulunun ampirik olarak desteklenmediği bulgusu elde edilmiştir. Reel efektif döviz kuru değişkenliğinin ticaret dengesi üzerindeki kısa dönem etkileri ise anlamlı çıkmamıştır.
TÜRKİYE VE AVRUPA BİRLİĞİ ŞEKER SANAYİLERİNİN ETKİNLİK KARŞILAŞTIRMASI 1990-2005
TÜRKİYE VE AVRUPA BİRLİĞİ ŞEKER SANAYİLERİNİN ETKİNLİK KARŞILAŞTIRMASI 1990-2005
Yazar: Bozdağ, Emre Güneşer
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Üretim Etkinliği, Veri Zarflama Analizi, Malmquist Endeksi

AB’ye aday ülke olan, Türkiye’nin, Birliğe entegrasyon sürecinde, şeker sanayisinin, Birliğin şeker sanayisiyle rekabet edebilecek kapasitede olup, olmadığını belirlemek için bu çalışma yapılmıştır. Bu amaçla, AB15 ve Türkiye şeker sanayilerinin üretim etkinlikleri ve toplam faktör verimlilikleri analiz edilmiştir. 1990-2005 yılları arasındaki dönemde, AB15 ve Türkiye şeker sanayilerinin fabrika üretim miktarları, günlük maksimum pancar işletme kapasiteleri ve işgücü miktarları veri olarak ele alınmıştır. Bu verilerle, önce, AB15 ve Türkiye şeker sanayileri üretim etkinlikleri, Veri Zarflama Analizi (VZA) ile elde edilmiştir. Türkiye üretim etkinliği açısından en etkin ülkeler arasında yer almıştır. Daha sonra, elde edilen etkinlikler, dinamik anlamda Malmquist Endeksi’yle incelenerek Toplam Faktör Verimlilikleri’ndeki değişimler (TFPC) hesaplanmıştır.

AB’ye aday ülke olan, Türkiye’nin, Birliğe entegrasyon sürecinde, şeker sanayisinin, Birliğin şeker sanayisiyle rekabet edebilecek kapasitede olup, olmadığını belirlemek için bu çalışma yapılmıştır. Bu amaçla, AB15 ve Türkiye şeker sanayilerinin üretim etkinlikleri ve toplam faktör verimlilikleri analiz edilmiştir. 1990-2005 yılları arasındaki dönemde, AB15 ve Türkiye şeker sanayilerinin fabrika üretim miktarları, günlük maksimum pancar işletme kapasiteleri ve işgücü miktarları veri olarak ele alınmıştır. Bu verilerle, önce, AB15 ve Türkiye şeker sanayileri üretim etkinlikleri, Veri Zarflama Analizi (VZA) ile elde edilmiştir. Türkiye üretim etkinliği açısından en etkin ülkeler arasında yer almıştır. Daha sonra, elde edilen etkinlikler, dinamik anlamda Malmquist Endeksi’yle incelenerek Toplam Faktör Verimlilikleri’ndeki değişimler (TFPC) hesaplanmıştır.
TÜRKİYE'DE DIŞA AÇIKLIK VE EKONOMİK BÜYÜME
TÜRKİYE'DE DIŞA AÇIKLIK VE EKONOMİK BÜYÜME
Yazar: Kurt, Serdar; Berber, Metin
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Açıklık, Ekonomik Büyüme, İçsel büyüme Teorileri, VAR

Bu çalışma, 1989:Q1- 2003:Q4 dönemini kapsayan verilerle dışa açıklık ve ekonomik büyüme değişkenleri arasındaki nedensellik ilişkilerini ve dinamik etkileşimleri VAR ve varyans ayrıştırması yöntemlerini kullanarak araştırmıştır. Dışa açıklık değişkenleri olarak, dış ticaret hacminin ve ithalatın RGSMH’ya oranları ile ihracat artışı kullanılmıştır. Analizlerden elde edilen sonuçlar dışa açıklık ve ekonomik büyüme arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, büyüme ve ithalat arasında çift yönlü, ithalattan ihracata ve ihracattan büyümeye doğru tek yönlü nedensellik ilişkileri olduğu belirlenmiştir. Çalışmanın sonuçları, içsel büyüme teorilerinin öne sürdüğü dışa açıklığın ekonomik büyümeyi arttıracağı hipotezini desteklemektedir.

Bu çalışma, 1989:Q1- 2003:Q4 dönemini kapsayan verilerle dışa açıklık ve ekonomik büyüme değişkenleri arasındaki nedensellik ilişkilerini ve dinamik etkileşimleri VAR ve varyans ayrıştırması yöntemlerini kullanarak araştırmıştır. Dışa açıklık değişkenleri olarak, dış ticaret hacminin ve ithalatın RGSMH’ya oranları ile ihracat artışı kullanılmıştır. Analizlerden elde edilen sonuçlar dışa açıklık ve ekonomik büyüme arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, büyüme ve ithalat arasında çift yönlü, ithalattan ihracata ve ihracattan büyümeye doğru tek yönlü nedensellik ilişkileri olduğu belirlenmiştir. Çalışmanın sonuçları, içsel büyüme teorilerinin öne sürdüğü dışa açıklığın ekonomik büyümeyi arttıracağı hipotezini desteklemektedir.
TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI'NIN (TCMB) ÖNEMSENMEYEN BAĞIMSIZLIĞI
TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI'NIN (TCMB) ÖNEMSENMEYEN BAĞIMSIZLIĞI
Yazar: Akyazı, Haydar
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: merkez bankası, merkez bankası bağımsızlığı, TCMB

Türkiye’de son TCMB Başkanı’nın atanmasına yönelik süreçte, merkez bankasının bağımsızlığını olumsuz yönde etkileyen tartışmalar yaşanmıştır. Bu çalışma, yapılan tartışmaların TCMB’nin bağımsızlığına yansımalarını irdelemiştir. Çalışma, merkez bankasının tam bağımsızlığı için yasaların değiştirilmesinin tek başına yeterli olmadığı, bunun yanı sıra bu bağımsızlığın toplumun önemli bir kesimi tarafından önemsenmesi gerektiği vurgusunu öne çıkarmaktadır. Bu bağlamda, TCMB’nin bağımsızlığının, başta siyasiler olmak üzere toplumun önemli bir kesimince önemsenmediği; dolayısıyla da bu aşamada TCMB’nin tam bağımsızlığının bir anlam ifade etmediği sonucuna varılmıştır.

Türkiye’de son TCMB Başkanı’nın atanmasına yönelik süreçte, merkez bankasının bağımsızlığını olumsuz yönde etkileyen tartışmalar yaşanmıştır. Bu çalışma, yapılan tartışmaların TCMB’nin bağımsızlığına yansımalarını irdelemiştir. Çalışma, merkez bankasının tam bağımsızlığı için yasaların değiştirilmesinin tek başına yeterli olmadığı, bunun yanı sıra bu bağımsızlığın toplumun önemli bir kesimi tarafından önemsenmesi gerektiği vurgusunu öne çıkarmaktadır. Bu bağlamda, TCMB’nin bağımsızlığının, başta siyasiler olmak üzere toplumun önemli bir kesimince önemsenmediği; dolayısıyla da bu aşamada TCMB’nin tam bağımsızlığının bir anlam ifade etmediği sonucuna varılmıştır.
DOĞU ANADOLU BÖLGESİ VE ÖZEL İSTİHDAM BÜROLARI
DOĞU ANADOLU BÖLGESİ VE ÖZEL İSTİHDAM BÜROLARI
Yazar: Kuzgun, İnci Kayhan
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Elazığ, özel istihdam büroları, sosyo-ekonomik gelişme düzeyi

Bu makalenin amacı, Doğu Anadolu Bölgesinin ve Elazığ ilinin, özel istihdam bürolarının dağılımındaki payı ile bölgenin ve Elazığ ilinin sosyo-ekonomik gelişme düzeyi arasındaki ilişkinin ortaya konulmasıdır. Bölgenin ve Elazığ ilinin coğrafi konumu yanında, nüfus, eğitim, istihdam ve imalat sanayi göstergeleri sosyo-ekonomik göstergeler olarak bu ilişkinin belirlenmesinde kullanılmıştır. Sonuç olarak, Doğu Anadolu Bölgesi ve Elazığ ilinin özel istihdam bürolarının dağılımındaki payları ile bölgenin ve Elazığ ilinin sosyo-ekonomik gelişme düzeyi arasında ilişki vardır. Elazığ ili örneği, bölgesel düzeyde bunu doğrulamaktadır.

Bu makalenin amacı, Doğu Anadolu Bölgesinin ve Elazığ ilinin, özel istihdam bürolarının dağılımındaki payı ile bölgenin ve Elazığ ilinin sosyo-ekonomik gelişme düzeyi arasındaki ilişkinin ortaya konulmasıdır. Bölgenin ve Elazığ ilinin coğrafi konumu yanında, nüfus, eğitim, istihdam ve imalat sanayi göstergeleri sosyo-ekonomik göstergeler olarak bu ilişkinin belirlenmesinde kullanılmıştır. Sonuç olarak, Doğu Anadolu Bölgesi ve Elazığ ilinin özel istihdam bürolarının dağılımındaki payları ile bölgenin ve Elazığ ilinin sosyo-ekonomik gelişme düzeyi arasında ilişki vardır. Elazığ ili örneği, bölgesel düzeyde bunu doğrulamaktadır.
EURO'YA GEÇİŞİN TÜRKİYE'NİN İTHALATINA ETKİSİNİN CHOW KIRILMA TESTİ İLE ANALİZİ
EURO'YA GEÇİŞİN TÜRKİYE'NİN İTHALATINA ETKİSİNİN CHOW KIRILMA TESTİ İLE ANALİZİ
Yazar: Karabulut, Recep; Uğur, Ahmet
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Euro, Euro Bölgesi, İthalat, Chow Kırılma Testi

Avrupa Birliği’nde Euro’ya geçiş, dış ticaretinin yaklaşık olarak yarısını bu ülkelerle yapan ve Gümrük Birliği üyesi olan Türkiye için büyük bir önem arzetmektedir. AB, tek para birimine geçişle üretiminde ve halkın refahında bir artış beklemekteydi. AB’de meydana gelecek üretim artışının ise Türkiye’nin ithalatında bir artışa yol açması bekleniyordu. Bu çalışmada, Euro’ya geçişin Türkiye’nin AB’den yaptığı ithalata olan etkisi Chow Kırılma Testi ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, Euro’ya geçişin Türkiye’nin ithalat fonksiyonunda herhangi bir yapısal kırılmaya neden olmadığı tespit edilmiştir.

Avrupa Birliği’nde Euro’ya geçiş, dış ticaretinin yaklaşık olarak yarısını bu ülkelerle yapan ve Gümrük Birliği üyesi olan Türkiye için büyük bir önem arzetmektedir. AB, tek para birimine geçişle üretiminde ve halkın refahında bir artış beklemekteydi. AB’de meydana gelecek üretim artışının ise Türkiye’nin ithalatında bir artışa yol açması bekleniyordu. Bu çalışmada, Euro’ya geçişin Türkiye’nin AB’den yaptığı ithalata olan etkisi Chow Kırılma Testi ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, Euro’ya geçişin Türkiye’nin ithalat fonksiyonunda herhangi bir yapısal kırılmaya neden olmadığı tespit edilmiştir.
KAÇAK ELEKTRİK KULLANILMASINA KARŞI ELEKTRİK İDARESİ ÇALIŞANI TUTUMUNUN ÖRGÜTSEL ADALET VE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK İLE İLİŞKİSİ VE İLLERE GÖRE FARKLILIKLAR
KAÇAK ELEKTRİK KULLANILMASINA KARŞI ELEKTRİK İDARESİ ÇALIŞANI TUTUMUNUN ÖRGÜTSEL ADALET VE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK İLE İLİŞKİSİ VE İLLERE GÖRE FARKLILIKLAR
Yazar: Ceylan, Adnan; Dinç, Alper
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Çalışan tutumu, Örgütsel Adalet, Örgütsel Bağlılık, Kaçak Elektrik Kullanımı

Bu araştırmanın amacı, çalışanların kaçak elektrik kullanımına karşı tutumlarının örgütsel adalet algısı ve örgütsel bağlılık değişkenleri ile ilişkisini analiz etmek, aynı zamanda değişkenler açısından illere göre farklılıkları saptamaktır. Bu amaçla TEDAŞ’ın kaçak elektrik kullanım verilerine göre Kütahya’dan 35, Aksaray’dan 63 ve Mardin’den 44 çalışan olmak üzere toplam 142 elektrik dağıtım idaresi çalışanı üzerinde kaçak elektrik kullanımına karşı çalışan tutumu temelinde hazırlanan anket çalışması uygulanmıştır. Araştırma sonucunda çalışan tutumu ile dağıtımsal, prosedürel ve etkileşimsel adalet, duygusal ve normatif bağlılık değişkenleri arasında olumlu yönlü ilişki tespit edilmiştir. İllere göre çalışan tutumu, dağıtımsal adalet, duygusal ve normatif bağlılık değişkenleri açısından farklılıklar olduğu ortaya konulmuştur.

Bu araştırmanın amacı, çalışanların kaçak elektrik kullanımına karşı tutumlarının örgütsel adalet algısı ve örgütsel bağlılık değişkenleri ile ilişkisini analiz etmek, aynı zamanda değişkenler açısından illere göre farklılıkları saptamaktır. Bu amaçla TEDAŞ’ın kaçak elektrik kullanım verilerine göre Kütahya’dan 35, Aksaray’dan 63 ve Mardin’den 44 çalışan olmak üzere toplam 142 elektrik dağıtım idaresi çalışanı üzerinde kaçak elektrik kullanımına karşı çalışan tutumu temelinde hazırlanan anket çalışması uygulanmıştır. Araştırma sonucunda çalışan tutumu ile dağıtımsal, prosedürel ve etkileşimsel adalet, duygusal ve normatif bağlılık değişkenleri arasında olumlu yönlü ilişki tespit edilmiştir. İllere göre çalışan tutumu, dağıtımsal adalet, duygusal ve normatif bağlılık değişkenleri açısından farklılıklar olduğu ortaya konulmuştur.
EVDE, OKULDA VE İNTERNET KAFELERDE ÖĞRENCİLERİN BİLGİSAYAR ALGILAMALARI VE TERCİH ETTİKLERİ UYGULAMALARIN KARŞILAŞTIRILMASI
EVDE, OKULDA VE İNTERNET KAFELERDE ÖĞRENCİLERİN BİLGİSAYAR ALGILAMALARI VE TERCİH ETTİKLERİ UYGULAMALARIN KARŞILAŞTIRILMASI
Yazar: Ayık, Y. Ziya
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Öğrenci, Ev, Okul, İnternet Kafe, Bilgisayar Uygulaması

Bu çalışmada, evde, okulda ve İnternet kafelerde öğrencilerin bilgisayar algılamaları ve tercih ettikleri bilgisayar uygulamaları incelenmiştir. Bu amaçla söz konusu üç çevrede öğrencilerin bilgisayar kullanım sıklıkları ve bilgisayar kullanırken yaptıkları uygulamalar ile yapmak istedikleri uygulamalar araştırılmış ve aradaki farklar ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Araştırma Erzurum ilinde bulunan ikisi özel olmak üzere 6 ilköğretim okulunda 6. 7. ve 8. sınıf öğrencileri üzerinde yapılmıştır. Okullar sosyal statü olarak farklı çevrelerden, anket uygulanan öğrenciler ise bu okullardaki sınıflardan rastgele seçilmişlerdir. Veriler SPSS 11.5 istatistik paket programıyla değerlendirilmiş,χ2  ve student t testinin yanı sıra % değerler de belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, öğrencilerin evde, okulda ve internet kafelerde bilgisayar kullanım sıklıkları ve uygulamaları arasında önemli farklar olduğu tespit edilmiştir.

Bu çalışmada, evde, okulda ve İnternet kafelerde öğrencilerin bilgisayar algılamaları ve tercih ettikleri bilgisayar uygulamaları incelenmiştir. Bu amaçla söz konusu üç çevrede öğrencilerin bilgisayar kullanım sıklıkları ve bilgisayar kullanırken yaptıkları uygulamalar ile yapmak istedikleri uygulamalar araştırılmış ve aradaki farklar ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Araştırma Erzurum ilinde bulunan ikisi özel olmak üzere 6 ilköğretim okulunda 6. 7. ve 8. sınıf öğrencileri üzerinde yapılmıştır. Okullar sosyal statü olarak farklı çevrelerden, anket uygulanan öğrenciler ise bu okullardaki sınıflardan rastgele seçilmişlerdir. Veriler SPSS 11.5 istatistik paket programıyla değerlendirilmiş,χ2  ve student t testinin yanı sıra % değerler de belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, öğrencilerin evde, okulda ve internet kafelerde bilgisayar kullanım sıklıkları ve uygulamaları arasında önemli farklar olduğu tespit edilmiştir.
SOSYAL YAPISAL ÖZELLİKLERİN ÖRGÜTE BAĞLILIK ÜZERİNE ETKİLERİ
SOSYAL YAPISAL ÖZELLİKLERİN ÖRGÜTE BAĞLILIK ÜZERİNE ETKİLERİ
Yazar: Çöl, Güner; Ardıç, Kadir
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: İçten bağlılık, çıkar bağlılığı, minnet bağlılığı, sosyal yapısal özellikler

Bu çalışmanın amacı sosyal yapısal özellikler (sosyopolitik destek, katılımcı iş iklimi, rol belirsizliği, kaynaklara erişim ve bilgiye erişim) ile örgüte bağlılık türleri arasındaki ilişkileri incelemektir. 13 kamu üniversitesinde 403 akademisyenden elde edilen veriler analiz edilmiş ve sosyal yapısal özelliklerin içten, minnet ve çıkar bağlılığı üzerindeki etkileri karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgular her bir sosyal yapısal özelliğin örgüte bağlılık türleri ile farklı ilişkilere sahip olduğunu göstermektedir

Bu çalışmanın amacı sosyal yapısal özellikler (sosyopolitik destek, katılımcı iş iklimi, rol belirsizliği, kaynaklara erişim ve bilgiye erişim) ile örgüte bağlılık türleri arasındaki ilişkileri incelemektir. 13 kamu üniversitesinde 403 akademisyenden elde edilen veriler analiz edilmiş ve sosyal yapısal özelliklerin içten, minnet ve çıkar bağlılığı üzerindeki etkileri karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgular her bir sosyal yapısal özelliğin örgüte bağlılık türleri ile farklı ilişkilere sahip olduğunu göstermektedir
BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİ İLE ÇOK KRİTERLİ STRATEJİK TEDARİKÇİ SEÇİMİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİ İLE ÇOK KRİTERLİ STRATEJİK TEDARİKÇİ SEÇİMİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
Yazar: Yalçın Seçme, Neşe; Özdemir, Ali İhsan
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Tedarikçi seçimi, İşletme stratejisi, Bulanık kümeler, Bulanık Analitik Hiyerarşi Yöntemi

Günümüz işletmelerinde tedarikçi seçimi doğal olarak çok önemli bir problemdir. Özellikle de artan rekabet ortamında işletmeler uzun dönemli tedarikçi ilişkisini tercih etmektedirler. Bu ilişkinin uzun dönemli olabilmesi için işletmenin stratejik kararlar alması vazgeçilmezdir. İşletme tarafından verilen stratejik kararlar uzun dönemler için alınır ve bu kararlarda bir belirsizlik söz konusudur. Bu çalışmanın amacı, stratejik kararların göz önünde bulundurulduğu belirsizlik ortamında tedarikçi seçiminin bulanık analitik hiyerarşi yöntemi ile belirlenmesidir. Bu nedenle Türkiye’de mobilya sektöründe faaliyet gösteren büyük bir işletmenin tedarikçilerinin seçimi için karar vermede önemli role sahip kişiler ile değerlendirmeler yapılmıştır. Böylece işletmenin mevcut tedarikçileri arasından hangisi/hangileri ile uzun süreli işbirliği içinde çalışması gerektiği stratejik boyutlar ile tespit edilmiştir.

Günümüz işletmelerinde tedarikçi seçimi doğal olarak çok önemli bir problemdir. Özellikle de artan rekabet ortamında işletmeler uzun dönemli tedarikçi ilişkisini tercih etmektedirler. Bu ilişkinin uzun dönemli olabilmesi için işletmenin stratejik kararlar alması vazgeçilmezdir. İşletme tarafından verilen stratejik kararlar uzun dönemler için alınır ve bu kararlarda bir belirsizlik söz konusudur. Bu çalışmanın amacı, stratejik kararların göz önünde bulundurulduğu belirsizlik ortamında tedarikçi seçiminin bulanık analitik hiyerarşi yöntemi ile belirlenmesidir. Bu nedenle Türkiye’de mobilya sektöründe faaliyet gösteren büyük bir işletmenin tedarikçilerinin seçimi için karar vermede önemli role sahip kişiler ile değerlendirmeler yapılmıştır. Böylece işletmenin mevcut tedarikçileri arasından hangisi/hangileri ile uzun süreli işbirliği içinde çalışması gerektiği stratejik boyutlar ile tespit edilmiştir.
LİDER-ÜYE ETKİLEŞİM TEORİSİ ÇERÇEVESİNDE, YÖNETİCİ-AST ETKİLEŞİMİ İLE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BOYUTLARI VE İŞ PERFORMANSI ARASINDAKİ İLİŞKİ: AMPİRİK BİR İNCELEME
LİDER-ÜYE ETKİLEŞİM TEORİSİ ÇERÇEVESİNDE, YÖNETİCİ-AST ETKİLEŞİMİ İLE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BOYUTLARI VE İŞ PERFORMANSI ARASINDAKİ İLİŞKİ: AMPİRİK BİR İNCELEME
Yazar: Özutku, Hatice; Ağca, Veysel; Cevrioğlu, Esin
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Lider-Üye Etkileşim Teorisi, Örgüte Bağlılık, İş Performansı

Lider-Üye Etkileşim teorisine göre, liderlerin ya da yöneticilerin kendilerine bağlı astlarla karşılıklı etkileşimleri sonucu farklı nitelikte ilişkiler gelişmektedir ve bu ilişkilerin niteliği bireysel ve örgütsel sonuçları etkilemektedir. Bu çalışmada lider-üye etkileşim teorisi çerçevesinde yöneticiast etkileşiminin niteliği ile örgüte bağlılık boyutları ve iş performansı arasındaki ilişki bir askeri örgütte incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular, lider-üye etkileşimi ile örgüte duygusal ve devamlılık bağlılığı arasında anlamlı bir ilişki olmadığını buna karşın lider-üye etkileşimi ile örgüte normatif bağlılık ve iş performansı arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Lider-üye etkileşim teorisi ile ilgili en fazla çalışmanın yapıldığı US’de elde edilen bulgularla karşılaştırıldığında örgütsel bağlılıkla ilişkisi açısından etkileşim temelli liderlik sürecine yönelik farklı bulgular elde edilmiştir.

Lider-Üye Etkileşim teorisine göre, liderlerin ya da yöneticilerin kendilerine bağlı astlarla karşılıklı etkileşimleri sonucu farklı nitelikte ilişkiler gelişmektedir ve bu ilişkilerin niteliği bireysel ve örgütsel sonuçları etkilemektedir. Bu çalışmada lider-üye etkileşim teorisi çerçevesinde yöneticiast etkileşiminin niteliği ile örgüte bağlılık boyutları ve iş performansı arasındaki ilişki bir askeri örgütte incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular, lider-üye etkileşimi ile örgüte duygusal ve devamlılık bağlılığı arasında anlamlı bir ilişki olmadığını buna karşın lider-üye etkileşimi ile örgüte normatif bağlılık ve iş performansı arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Lider-üye etkileşim teorisi ile ilgili en fazla çalışmanın yapıldığı US’de elde edilen bulgularla karşılaştırıldığında örgütsel bağlılıkla ilişkisi açısından etkileşim temelli liderlik sürecine yönelik farklı bulgular elde edilmiştir.
KÜLTÜREL RENK KÖRLÜĞÜ: KÜLTÜREL DEĞERLER VE İŞ TATMİNİ ARASINDAKİ İLİŞKİ ÜZERİNE GÜÇLENDİRMENİN ARACILIK (MEDIATION) ETKİSİ
KÜLTÜREL RENK KÖRLÜĞÜ: KÜLTÜREL DEĞERLER VE İŞ TATMİNİ ARASINDAKİ İLİŞKİ ÜZERİNE GÜÇLENDİRMENİN ARACILIK (MEDIATION) ETKİSİ
Yazar: Demir, Halis
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 22 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Kültürel Değerler, İş Tatmini, Güçlendirme

Kültürel değerler ve iş tatmini arasındaki ilişki üzerinde güçlendirmenin aracılık (dolaylı) etkisini inceleyen bu çalışma, banka ve üretim çalışanlarının iki örneklemi üzerinde yürütülmüştür. “Güçlendirme algılarının, kültürel değerler ve iş tatmini arasındaki ilişkilerde aracılık etkileri (rolleri) vardır” şeklinde geliştirilen çalışma hipotezi, banka örnekleminde yeterli destek bulamazken, üretim örnekleminde ise tam destek bulmuştur. Bu bulgular, güçlendirme yönetim tarzının ulusal kültürle uyum göstermediğini, olduğu gibi değil, farklı anlayışlar ile ancak uygulanabileceğini ve de etki ve otonomi güçlendirme boyutlarına ağırlık verilmesinin yerinde olacağını göstermektedir. Buna karşılık, çalışma bulguları, güçlendirme algısı düşük yönetim tarzı ile kültürel değerler arasında var olan uyum için ampirik kanıt sağlamaktadır.

Kültürel değerler ve iş tatmini arasındaki ilişki üzerinde güçlendirmenin aracılık (dolaylı) etkisini inceleyen bu çalışma, banka ve üretim çalışanlarının iki örneklemi üzerinde yürütülmüştür. “Güçlendirme algılarının, kültürel değerler ve iş tatmini arasındaki ilişkilerde aracılık etkileri (rolleri) vardır” şeklinde geliştirilen çalışma hipotezi, banka örnekleminde yeterli destek bulamazken, üretim örnekleminde ise tam destek bulmuştur. Bu bulgular, güçlendirme yönetim tarzının ulusal kültürle uyum göstermediğini, olduğu gibi değil, farklı anlayışlar ile ancak uygulanabileceğini ve de etki ve otonomi güçlendirme boyutlarına ağırlık verilmesinin yerinde olacağını göstermektedir. Buna karşılık, çalışma bulguları, güçlendirme algısı düşük yönetim tarzı ile kültürel değerler arasında var olan uyum için ampirik kanıt sağlamaktadır.