İKİ GURBET ŞÂİRİ: BÂBÜR ŞÂH VE CEM SULTÂN’IN ŞİİRLERİNDE VATAN
İKİ GURBET ŞÂİRİ: BÂBÜR ŞÂH VE CEM SULTÂN’IN ŞİİRLERİNDE VATAN
Yazar: Güzeloğlu, Hanzade
Dergi: Hikmet - Akademik Edebiyat Dergisi, 2018
Anahtar kelimeler: Divan şiiri,Cem Sultan,Babür Şah,Vatan konusu,Gurbet

Vatanteması Türk kültüründe ve Türk edebiyatında her dönem ve alanda müstesna biryere sahiptir. Vatan kavramının Divan şiirinde de yer aldığı görülmektedir.Yüzlerce beyitte vatan temasına yer verilmiştir. Bu beyitlerde bakıldığındavatan teması da Divan şiirinin sanat anlayışı ve telakkisi ve estetiği içindeişlenmektedir. Çoğu zaman vatan, hasreti duyulan, özlenen, hayal edilen,sevdası çekilen, uzakta kalan, kavuşulamayan bir güzel (sevgili)dir. Çalışma için seçilenÇağatay edebiyatının önemli siması Babür Şah ve Anadolu sahasındaki hükümdarşair Cem Sultan’da “vatan” kavramının yer aldığı beyitler olduğu gibi, CemSultan’ın “vatan” redifli gazeli ve vatan kavramının işlendiği “FrengistanKasidesi” de bulunmaktadır. Her iki şairde de yalnızlık, feleğe sitem, gurbetve vatan hasreti duygusunun işlendiği beyitler görülmektedir. Biri Türkcoğrafyasının Doğusunda, diğeri Batısında yaşamış bu iki hanedan mensubu Divanşairi arasında yaşadıkları bakımından benzerlikler vardır: ikisi de tahtmücadelesi yüzünden vatandan uzaklaşmak zorunda kalmış; vatan hasreti çekmiş,gurbet duygusuna katlanarak yalnızlık çekmiştir. Bu duyguları bazı şiirlerindeaçık açık yansıtmışlar. Bu çalışmada, Cem Sultan ve Babür’ün Türkçe Divanlarıtaranarak onlardaki vatan kavramı ele alınacaktır. Elde edilen verilerlearalarında bir karşılaştırma yapılacaktır. Vatandan ayrı düşen, gurbet acısınıyaşamış, kader benzerliği olan bu iki şairin şiirlerinden örneklerden hareketlebenzerlik ve farklılık tespit edilmeye ve örnekler üzerinden genel olarak Divanşiirinde vatan kavramının işleyişi konusunda bir değerlendirme yapılmayaçalışılacaktır.

Vatanteması Türk kültüründe ve Türk edebiyatında her dönem ve alanda müstesna biryere sahiptir. Vatan kavramının Divan şiirinde de yer aldığı görülmektedir.Yüzlerce beyitte vatan temasına yer verilmiştir. Bu beyitlerde bakıldığındavatan teması da Divan şiirinin sanat anlayışı ve telakkisi ve estetiği içindeişlenmektedir. Çoğu zaman vatan, hasreti duyulan, özlenen, hayal edilen,sevdası çekilen, uzakta kalan, kavuşulamayan bir güzel (sevgili)dir. Çalışma için seçilenÇağatay edebiyatının önemli siması Babür Şah ve Anadolu sahasındaki hükümdarşair Cem Sultan’da “vatan” kavramının yer aldığı beyitler olduğu gibi, CemSultan’ın “vatan” redifli gazeli ve vatan kavramının işlendiği “FrengistanKasidesi” de bulunmaktadır. Her iki şairde de yalnızlık, feleğe sitem, gurbetve vatan hasreti duygusunun işlendiği beyitler görülmektedir. Biri Türkcoğrafyasının Doğusunda, diğeri Batısında yaşamış bu iki hanedan mensubu Divanşairi arasında yaşadıkları bakımından benzerlikler vardır: ikisi de tahtmücadelesi yüzünden vatandan uzaklaşmak zorunda kalmış; vatan hasreti çekmiş,gurbet duygusuna katlanarak yalnızlık çekmiştir. Bu duyguları bazı şiirlerindeaçık açık yansıtmışlar. Bu çalışmada, Cem Sultan ve Babür’ün Türkçe Divanlarıtaranarak onlardaki vatan kavramı ele alınacaktır. Elde edilen verilerlearalarında bir karşılaştırma yapılacaktır. Vatandan ayrı düşen, gurbet acısınıyaşamış, kader benzerliği olan bu iki şairin şiirlerinden örneklerden hareketlebenzerlik ve farklılık tespit edilmeye ve örnekler üzerinden genel olarak Divanşiirinde vatan kavramının işleyişi konusunda bir değerlendirme yapılmayaçalışılacaktır.