EBA Uygulamalarını Değerlendirme Ölçeği Geliştirme Çalışması
Scale Development Study for Evaluating EBA Applications
Yazar: Tartuk, Murat; Turan, İbrahim
Dergi: İnönü University Journal of the Faculty of Education, Vol. 24 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Eğitim Teknolojisi,EBA,EUDÖ,Tutum,Öğretmen ; Educational technology,EBA,RSEA,Attitude,Teacher

Bu çalışmanın amacı, sosyal bilgiler öğretmenlerinin EBA uygulamalarına ilişkin değerlendirme ve algılarını tespit etmeye yönelik bir tutum ölçeği geliştirmektir. Bu amaçla araştırmacılar tarafından literatür taraması ve öğretmen görüşleri doğrultusunda 5’li Likert tipinde 28 taslak madde içeren “EBA Uygulamalarını Değerlendirme Ölçeği (EUDÖ)” hazırlanmıştır. Ölçeğin kapsam geçerliliğini sağlamak amacıyla uzman görüşlerine başvurulmuştur. Uzman görüşleri doğrultusunda madde sayısı 16’ya indirgenmiştir. Çevrimiçi ortamda 150 sosyal bilgiler öğretmeninin katılımıyla EUDÖ’ne yönelik pilot çalışma gerçekleştirilmiştir. Pilot çalışma verisi üzerinde keşfedici faktör analizi uygulanmış ve ölçeğin KMO değeri 0,89 olarak hesaplanmıştır. Keşfedici (açımlayıcı) faktör analizi sonucunda 16 ölçek maddesinin 3 faktörde toplandığı belirlenmiştir. Bu üç faktör, literatürdeki benzer çalışmalar ve uzman görüşleri de dikkate alınarak, “olumlu görüşler”, “zaman yönetimi ve kullanışlılığa yönelik eleştiriler” ile “öğrenci motivasyonu ve sistem yeterliliğine yönelik eleştiriler” şeklinde isimlendirilmiştir. Faktör analizi sonucunda ölçeğe ilişkin 10 ifade EBA uygulamasına yönelik olumlu görüşlerden, geriye kalan 6 ifade ise EBA uygulamasına yönelik eleştirilerden oluşmaktadır. Faktör analizine göre toplam açıklanan varyans %69,45 olarak tespit edilmiştir. Pilot çalışma verilerinin analizi sonucunda ölçeğin oldukça güvenilir olduğu (α= 0,91) tespit edilmiştir. Keşfedici faktör analizi sonucunda elde edilen faktörleri doğrulamak amacıyla 344 sosyal bilgiler öğretmeninin katıldığı ana çalışma verileri ile doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Uyum değerlerine bakıldığında bütün değerlerin kabul edilebilir uyum değerlerinde bulunduğu, dolayısıyla bu veriler ve faktör yüklerinden yola çıkarak keşfedici faktör analizi sonucunda ulaşılan faktör yapısının doğrulandığı anlaşılmaktadır. Nihai çalışma verilerinin analizi ölçeğin oldukça güvenilir olduğunu (α= 0,90) teyit etmiştir.

The aim of this study is to develop an attitude scale to detect social studies teachers’ evaluations and perceptions into the EBA applications. For this aim, the “Rating Scale of EBA Applications (RSEA)” which contains 28 draft matters, 5 of which are Likert type was prepared by the researchers in the light of teachers’ remarks and literature review. It was consulted to experts' opinions for ensuring the content validity of the scale. In accordance with the experts’ opinions, the total matter number was reduced to 16. With the attendance of 150 social studies teachers in an online environment, a pilot study was realized as to RSEA. Exploratory factor analysis was applied to the data of the pilot study and the KMO rate of the study was calculated as 0,89. In the conclusion of exploratory factor analysis, it was determined that 16 matter of scale was gathered in 3 factors. By taking the similar studies in the literature and experts’ opinions into consideration these three factors were named as “positive opinions, time management and criticisms regarding practicality: student motivation and criticisms regarding system proficiency”. As a result of factor analysis, there were 16 criticisms in total as to EBA applications, 10 of which were positive opinions. The total stated variance according to factor analysis was detected as %69,45. In consequence of the analysis of the pilot study’s data, it was determined that the scale was rather dependable (α= 0,91). To verify the factors acquired with the conclusion of factor analysis, confirmatory factor analysis was applied to the data in which 344 social studies teachers attended. Upon inspection of the consistency rates, it was appeared that all the figures were in the acceptable consistency range, thus the factor structure was verified through a exploratory factor analysis in accordance with both these data and factor loadings. The ultimate data analysis confirmed that the scale is quite credible (α= 0,90).