Türkiye’de Kimya Eğitiminde Güncel Araştırma Eğilimleri
Current Research Trends in Chemistry Education in Türkiye
Yazar: Tatli, Feyza
Dergi: Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, Vol. 16 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education (Other) ; Alan Eğitimleri (Diğer) ; Kimya Eğitimi,Bilimsel Araştırma,Yüksek Lisans Tezi,Doktora Tezi,İçerik Analizi ; Chemistry Education,Scientific Research,Master's Thesis,Doctoral Thesis,Content Analysis.

Öz. Bu araştırmanın amacı Türkiye’de “kimya eğitimi” alanında 2020-2024 yılları arasında yapılan lisansüstü tezleri çeşitli açılardan incelemektir. Bu amaç doğrultusunda Yüksek Öğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi üzerinden tam metnine erişilebilen 94’ü yüksek lisans, 10’u doktora olmak üzere 104 tez araştırmaya dahil edilmiştir. Tezler yıllara göre dağılımı, genel özellikleri, tezlerin üretildiği üniversiteler, konuları, yöntemleri, örneklem durumları, kullanılan veri toplama araçları ve anahtar kelimeler açısından teker teker incelenerek istatistiki veriler elde edilmiştir. Araştırmada doküman incelemesi yönteminden yararlanılmıştır. Yapılan içerik analizi sonucunda en fazla tezin 2023 yılında tamamlandığı, üniversiteler arasında en çok tezin Atatürk Üniversitesi tarafından hazırlandığı, kadın yazarların erkek yazarlardan daha fazla sayıda olduğu belirlenmiştir. Tez danışmanlarının büyük bir kısmı Prof. Dr. ünvanına sahip olup, danışmanların cinsiyet açısından dengeli bir dağılım söz konusudur. Yüksek lisans tezleri çoğunlukla öğretim/yöntem/teknik/model/etkinlik/uygulamalarında etkisi üzerine odaklanırken, doktora tezlerinin disiplinler arası yaklaşımlar üzerine yoğunlaştığı tespit edilmiştir. Yüksek lisans tezlerinde nicel yöntemler, doktora tezlerinde ise karma yöntemler daha fazla kullanılmıştır. Örneklem grubu olarak sıklıkla kimya öğretmen adayları, 9. ve 10. Sınıf öğrencileri tercih edilmiştir. Çoktan seçmeli soru ve likert tipi anket en çok tercih edilen veri toplama araçlarıdır. Elde edilen verilerin analizinde ise çoğunlukla betimsel istatistikten faydalanılmıştır.

This research aims to examine the graduate theses in "chemistry education" conducted in Turkey between 2020 and 2024 from various perspectives. To achieve this, 104 theses, including 94 master's theses and 10 doctoral theses, accessible in full text through the Higher Education Council National Thesis Center, were included in the study. The theses were analyzed individually regarding their distribution by year, general characteristics, universities where they were produced, topics, methods, sample situations, data collection tools, and keywords, resulting in statistical data. Document analysis was utilized as a method in the research. The content analysis revealed that the highest number of theses was completed in 2023, with Atatürk University producing the most theses among the universities. The number of female authors was found to surpass that of male authors. A significant portion of the thesis advisors hold the title of Prof. Dr.   Master's theses primarily focused on the effects of teaching/methods/techniques/models/activities, while doctoral theses concentrated on interdisciplinary approaches. Quantitative methods were more frequently used in master's theses, whereas mixed methods were more common in doctoral theses. The sample group mostly consisted of prospective chemistry teachers and 9th and 10th-grade students. Multiple-choice questions and Likert-type surveys were the most preferred data collection tools. Descriptive statistics were predominantly used in the analysis of the obtained data.