Sağlık hizmetleri talebi ve fayda maksimizasyonu modeli
Demand for health care and utility maximization model
Yazar: Öztürk Yaprak, Zeynep; Ecevit, Eyyup
Dergi: Cukurova Medical Journal, Vol. 44 No. 4, 2019
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Health services,health economics,health services needs and demand,health care seeking behavior ; Sağlık Hizmetlerinde İhtiyaç ve Talep,Sağlık Hizmeti Arama Davranışı,Sağlık Hizmetleri Kullanımı

Sağlık, toplumsal refahın merkezi ayrıca ekonomik ve sosyal gelişmenin önemli bir unsurudur. Toplumsal refah ise sağlıklı bireylerle mümkün olacağından sağlık hizmetleri toplumdaki tüm bireylere etkinlik ve eşitlik ilkesi çerçevesinde sağlanmalıdır. Dolayısıyla sağlık hizmetlerinin etkin sunumu bireyin ve toplumun sağlık düzeyinin iyileştirilmesinin yanında verimli işleyen bir sağlık sektörünü de beraberinde getirmektedir. Bu aşamada sektörün incelenmesinde etkili araçlardan olan arz ve talep unsurlarının ele alınması ve bu yönde bölgesel ve ülke çapında çalışmalar yaparak elde edilen sonuçlara göre sağlık hizmetlerinin ve kaynaklarının planlanması, sistemin düzenlenmesi, politikaların biçimlendirilmesi gerekmektedir. Ancak sağlık sektöründe incelemelerin yapılabilmesi için öncelikle talebi etkileyen faktörlerin belirlenmesi ve ortaya koyulması gerekmektedir. Dolayısıyla sağlık alanında birey ve toplum bazında maksimum iyileşme sağlayabilmek için sağlık hizmetleri talebine yönelik analizin yapılması önem arz etmektedir. Bu çalışmada öncelikle sağlık hizmetleri talebi kavramsal olarak açıklanmış daha sonra talebe yönelik geliştirilen modellerden bahsedilerek bu yönde geliştirilen fayda maksimizasyonu modeli ele alınmıştır. Bu çalışmanın amacı sağlık hizmetleri talebini ve bu yönde geliştirilen modellerden fayda maksimizasyonu modelini açıklamak ve modele yönelik literatürü inceleyerek bu konudaki çalışmalara yardımcı olmaktır.

Health, the center of social welfare is also an important element of economic and social development. As social welfare will be possible with healthy individuals, health services should be provided to all individuals in the society within the framework of the principle of efficiency and equality. Therefore, effective delivery of health services brings about an efficient functioning health sector as well as improving the health level of the individual and society. At this stage, it is necessary to deal with the supply and demand elements, which are effective tools in the examination of the sector, and to plan health services and resources, to organize the system and to formulate the policies according to the results obtained by working regionally and nationwide in this direction. However, in order to carry out investigations in the health sector, the factors affecting the demand should be identified and put forward. Therefore, in order to achieve maximum improvement in the field of health in terms of individual and society, it is important to conduct analysis for the demand for health care services. In this study, first of all, the demand for health care services is explained conceptually, then the models developed for demand are discussed and the utility maximization model developed in this direction is discussed. The aim of this study is to explain the demand for health care services and the model of utility maximization from the models developed in this direction and to help the studies on this subject by examining the literature about the model.