hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Osmanlı Türkçesinde Bir Aslına Çeviri Örneği: François Coppée’nin La Tête de la Sultane Başlıklı Manzumesi ve Hikâye-i Feth Başlıklı Çevirisi
An Example of Retro-translation into Ottoman Turkish: François Coppée’s Poem Titled La Tête de la Sultane and Its Translation Titled Hikâye-i Feth
Yazar: Bozkurt, Eshabil
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; François Coppée,La Tête de la Sultane,Hüseyin Nâzım,Hikâye-i Feth,watermark translation,retro-translation ; François Coppée,La Tête de la Sultane,Hüseyin Nâzım,Hikâye-i Feth,özde çeviri,aslına çeviri

Bu makalede François Coppée’nin La Tête de la Sultane başlıklı manzumesi veHüseyin Nâzım’ın Hikâye-i Feth başlığıyla Osmanlı Türkçesine çevirisi, Sündüz ÖztürkKasar tarafından ileri sürülen “özde çeviri” ve “aslına çeviri” kavramları bağlamındaincelenmiştir. İncelenmek üzere adı geçen eserlerin seçilme nedeni, manzumenin veçevirisinin belirtilen kavramlar bağlamında incelenmemiş olmasıdır. Bu kavramlardanhareketle Coppée’nin Fransızca manzumesi, üretildiği kültürde özgün bir eser olarakkabul edilse de -Osmanlı tarihine ait bir olayı ve Osmanlı kültürüne ait özellikleri içerdiğiiçin- eserin oluşturulma sürecinde zihinsel bir çeviri sürecinden geçtiğini söylemekmümkündür. Yapılan incelemede özde çeviri şairinin, manzumesini nasıl bir zihinselçeviri işleminden geçirdiği, aslına çeviri yapan çevirmenin de özde çevirinin hangikısımlarını değiştirerek ve hangi kısımlarını çevirmeyip atarak aslına çeviri yaptığı tespitedilmiştir. Coppée’nin anlattığı bazı olayların Türk kültürüne uymadığı ve dolayısıyla daNâzım tarafından bu kısımların çevrilmediği ortaya konmuştur.

In this article, François Coppée’s poem La Tête de la Sultane and its translationinto Ottoman Turkish by Hüseyin Nâzım titled Hikâye-i Feth were analysed within theframework of “watermark translation” and “retro-translation” propounded by SündüzÖztürk Kasar. The reason why the aforementioned works were selected for analysis is thatthis poem and its translation have not been analysed within the framework of the statedconcepts. Based on these concepts, it is possible to say that although the poem in Frenchby Coppée is considered an original work in the culture in which it was produced -sinceit contains an event from Ottoman history and features belonging to Ottoman culture- itwent through a mental translation process during the creation of the work. In the analysisfocusing on the concepts of “watermark translation” and “retro-translation”, how the poetof watermark translation goes through a mental translation process was examined, inaddition to determinig which parts of the retro-translation were changed or eliminated.It was revealed that some of the events narrated by Coppée were not suitable for Turkishculture and therefore these parts were not translated by Nâzım.
Politikanın Koşulu Olarak Polis’in Politik ve Etik Değeri
The Political and Ethical Value of the Polis as a Condition of Politics
Yazar: Canlı, Emine
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; Polis,politics,politea,Aristoteles,Leo Strauss ; Polis,politika,politea,Aristoteles,Leo Strauss

Bu çalışmanın amacı, modern politik düşünceye yönelik eleştirilerden biri olan klasiğedönüş hareketinde sıklıkla başvurulan Aristoteles’in etik ve politika düşüncesine dair birizlek sunmaktır. Çalışmada, Aristoteles düşüncesinin modern politikaya sunabileceğitahayyüllerin politik bir hamleye bürünmesi durumunda doğurabileceği tehlikelere dikkatçekilecek, bunun için de politika ve politika biliminin ana referanslarından birine dönüşenAristoteles düşüncesini politik felsefe zeminine çekmenin gerekliliğine işaret edilecektir.Bu amaçla öncelikle Aristoteles’in polis, politea ve politika kavramları arasındaki ilgibelirginleştirilecek ve politik okumalarda dışarıda bırakılıp etik bahsine dahil edilendostluk, erdem, iyi kavramları ile ilişkilendirilecektir. Bu okumanın bir örneği olarak LeoStrauss’un Aristoteles yorumunun etrafında dolaşarak hem Strauss okumasına hem degünümüzde de devam eden klasiğe ve şehre dönüş hareketlerine sınır çekme gerekliliğineişaret edilecek.

The aim of this study is to explore traces of Aristotle’s ethical and political thought,frequently referenced in the ‘Return to Classics’ movement, which serves as a critiqueof modern political thought. The study will highlight potential dangers Aristotle’s ideasmight pose to modern politics if the imaginaries offered by his thought were to takeon a political dimension. To this end, it will be argued that Aristotle’s ideas—havingbecome a primary reference in political science—should be grounded within the realm ofpolitical philosophy. First, the relationship between Aristotle’s concepts of polis, politea,and politics will be clarified and connected with the concepts of friendship, virtue, andthe good, which are often excluded from political interpretations but included in ethicalreadings. As an example of this perspective, Leo Strauss’s interpretation of Aristotle willbe analyzed, emphasizing the need to delineate boundaries both to Strauss’s reading andto contemporary movements advocating a return to classical interpretations of the city.
Mısır’ın ABD Hegemonyasına Dahil Olma Süreci (1970-1981)
The Process of Egypt’s Inclusion in The US Hegemony (1970-1981)
Yazar: Fidan, Hasan; Korkut, Hasan
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Hegemony,axis shift,Anwar Sadat,the US ; Hegemonya,eksen değişimi,Enver Sedat,ABD

Bu çalışma Cemal Abdülnasır döneminde Batı karşıtı, SSCB müttefiki ve bağımsızbir ülke olan Mısır’ın Enver Sedat döneminde köklü bir dış politika değişimi yaşayarak,ABD hegemonyasına dahil olmasını açıklamaktadır. Çalışmanın temel argümanı;Mısır’ın doğrudan ABD askeri müdahalesine ya da baskısına maruz kalmadan, rızası ileABD hegemonyasına dahil olmasıdır. Bu nedenle çalışma, Mısır’ın ABD hegemonyasınadahil olmasını Neogramşiyan hegemonya kuramı açısından değerlendirmektedir. ÇalışmaMısır’ın ABD hegemonyasına dahil olmasını, Mısır’ın dış politika eksenini ABD dışpolitikasına uyumlu hale getirmesi ile açıklamaktadır. Buna göre, Mısır, İsrail ile barış anlaşması imzalayarak, ABD ile Mısır arasında müttefiklik kurulmasının önündeki enönemli engeli ortadan kaldırmıştır. ABD ise Mısır’ın yakınlaşma politikasına, Mısıriktidar zümresini ekonomik ve siyasi açıdan destekleyerek karşılık vermiştir. Busürecin meydana gelmesinde siyasi liderliğin ve ideolojinin önemi çalışmada ortayakoyulmaktadır. Çalışma, nitel araştırma metodolojisine dayanmaktadır. Ayrıca süreçanalizi metodu kullanılarak, olaylar arasındaki bağlantılar açıklanmıştır.

This study explains how Egypt, which was an anti-Western, Soviet ally and anindependent country during the Gamal Abdel Nasser era, underwent a significant foreignpolicy shift during the Anwar Sadat period aligning itself with the US hegemony. Themain argument of the study is that Egypt joined the US hegemony willingly without beingsubjected to direct pressure or intervention from the military power of the US or coerciveapparatus. Therefore, the study evaluates Egypt’s inclusion in the US hegemony throughin terms of the Neo-Gramscian hegemony theory. The study explains Egypt’s integrationinto the US hegemony by its alignment of foreign policy with the US foreign policy.Accordingly, Egypt removed the biggest obstacle to an alliance with the US by signing apeace treaty with Israel. The US responded to Egypt’s rapprochement by supporting theEgyptian ruling elite economically and politically. The study highlights the importanceof political leadership and ideology in this process. It is based on qualitative researchmethodology and the connections between events are explained using the process analysismethod.
İki Dil ve Kültür Arasında Bir İsim: Şemsettin Sami
A Name Between Two Languages and Cultures: Şemsettin Sami
Yazar: Sezer, Uğur
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Şemsettin Sami,Istanbul,Albanology,Turkology,Language history ; Şemsettin Sami,İstanbul,Albanoloji,Türkoloji,Dil tarihi

Arnavut kökenli olmasının yanı sıra Osmanlı Devleti’nin bir memuru olarakömrünün büyük kısmını İstanbul’da geçiren Şemsettin Sami (1850-1904) yaşadığıdönem, yaptığı bilimsel çalışmalar ve faaliyetleri ile iki dil ve kültür sahasında önemlifaaliyetlerde bulunmuştur. Büyük bir yazar olan Şemsettin Sami dil bilimci, oyun yazarıve gazetecilik gibi çok yönlü entelektüel bir kimliğe sahiptir. Vefatının ardından yüzyirmi yıl geçmiş olmasına rağmen eserleri hâlâ önemini korumaktadır. Çalışmalarınınbüyüklüğü sayesinde hem Albanoloji hem de Türkoloji sahasındaki yazarların kendisineyakınlık duyduğu ve sahiplendiği bir bilim insanı olmuştur. Bununla beraber kendisihakkında Arnavut akademisinde yapılan çalışmalarda çoğunlukla Arnavut diline vekültürüne, Türk akademisinde ise Türk diline ve kültürüne yapmış olduğu katkılar üzerineodaklanılmıştır. Bu nedenle hakkında yapılan çalışmaların çoğunda faaliyetlerininbir tarafı öne çıkarılırken bir tarafı ise genellikle ihmal edilmiştir. Bu büyük yazarınçalışmalarına bütüncül bakmak ve çalışmalarının ele alındığı dönemin tarihî, siyasi vesosyolojik yapısını incelemek gerekmektedir. Bu itibarla makalede Şemsettin Sami’ninArnavutça ve Türkçe çalışmalarına ve faaliyetlerine bütüncül olarak odaklanılmayaçalışılmıştır. Böylece Şemsettin Sami’nin Arnavut dili ve kültürü ile Türk dili ve kültürünedair katkıları incelenmiştir.

Şemsettin Sami (1850-1904) was of Albanian origin and lived most of his life inIstanbul as a civil servant of the Ottoman Empire. He carried out important activitiesregarding two languages and cultures with his scientific studies during his lifetime.Şemsettin Sami, a great writer, has a versatile intellectual identity such as a linguist,playwright and journalist. Although one hundred twenty years have passed since hisdeath in 1904, the value of his works remains significant. Thanks to the magnitude ofhis work, he became a scientist who both Albanology and Turkology writers felt closerand embraced. However, studies about him in the Albanian academy mostly focus on hiscontributions to the Albanian language and culture. In the Turkish academy, the focusis on his contributions to the Turkish language and culture. For this reason, most of thestudies on him, one side of his activities is high lighted, while the other side is generallyneglected. It is necessary to look at the works of this great writer in a holistic mannerand to examine the historical, political and sociological structure of period in which hisworks are discussed. For this purpose, the study aims to focus on the Works and activitiesof Şemsettin Sami in Albanian and Turkish in a holistic manner. Thus, Şemsettin Sami’scontributions to both Albanian language and culture and Turkish language and culturewere examined.
Zekeriya Kurşun, Küçük Said Paşa: Sultan II. Abdülhamid’in Gölgesi
Zekeriya Kurşun, Küçük Said Paşa: Sultan II. Abdülhamid’in Gölgesi
Yazar: Karataşlıoğlu, Muhammed Emin
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Yayın Değerlendirme,Zekeriya Kurşun,Küçük Said Paşa:Sultan II. Abdülhamid’in Gölgesi

Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Tarih bölümü öğretim üyesi Prof.Dr. Zekeriya Kurşun, otuz yılı aşkın bir süre Marmara Üniversitesi’nde öğretimüyeliği, çeşitli kademelerde idarecilik ve kurul üyelikleri; Genelkurmay BaşkanlığıAskeri Tarih Komisyonu üyeliği ve Türk Tarih Kurumu muhabir üyeliklerindebulunmuştur. Ayrıca Ortadoğu ve Afrika Araştırmaları Uygulama veAraştırma Merkezi (ORDAM) müdürlüğünü yürütmektedir. Osmanlı Devleti,Ortadoğu coğrafyası ve Türk-Arap ilişkilerini konu alan eserleri bulunmakla beraberbu alandaki arşiv belgelerine dayalı çalışmalarını sürdürmekte ve genişletmektedir.Aynı zamanda kurucusu olduğu Ortadoğu ve Afrika AraştırmacılarıDerneği’nin (ORDAF) başkanıdır.

Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Tarih bölümü öğretim üyesi Prof.Dr. Zekeriya Kurşun, otuz yılı aşkın bir süre Marmara Üniversitesi’nde öğretimüyeliği, çeşitli kademelerde idarecilik ve kurul üyelikleri; Genelkurmay BaşkanlığıAskeri Tarih Komisyonu üyeliği ve Türk Tarih Kurumu muhabir üyeliklerindebulunmuştur. Ayrıca Ortadoğu ve Afrika Araştırmaları Uygulama veAraştırma Merkezi (ORDAM) müdürlüğünü yürütmektedir. Osmanlı Devleti,Ortadoğu coğrafyası ve Türk-Arap ilişkilerini konu alan eserleri bulunmakla beraberbu alandaki arşiv belgelerine dayalı çalışmalarını sürdürmekte ve genişletmektedir.Aynı zamanda kurucusu olduğu Ortadoğu ve Afrika AraştırmacılarıDerneği’nin (ORDAF) başkanıdır.
Ziya Şakir, Sultan Abdülhamid
Ziya Şakir, Sultan Abdülhamid
Yazar: Küskü, Fırat
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Yayın Değerlendirme,Ziya Şakir,Sultan Abdülhamid

1883 doğumlu gazeteci-yazar Ziya Şakir’in “Sultan Abdülhamid” isimli eseriilk olarak “Yıldız Sarayı’nda Bir Haremağası’nın Hatıraları” başlıklı bir yazıdizisi olarak, 1937-1938 tarihleri arasında Son Posta gazetesinde yayınlanmıştır.Ziya Şakir’in bu önemli eseri ilk baskısından 81 sene sonra, 2018 yılında,Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Yavuz Selim Karakışla’nınönsözü ile Akıl Fikir Yayınları tarafından yeniden neşredilmiştir. SultanAbdülhamid’in özel hayatının, hususi özelliklerinin, Yıldız Sarayı’nın ve bilhassaHarem’in ayrıntılı bir biçimde tasvir edildiği bu çalışma, başka kaynaklardabulunmayan birçok orijinal bilgiyi ihtiva eden kıymetli bir araştırma eseri olarakdeğerlendirilmektedir.

1883 doğumlu gazeteci-yazar Ziya Şakir’in “Sultan Abdülhamid” isimli eseriilk olarak “Yıldız Sarayı’nda Bir Haremağası’nın Hatıraları” başlıklı bir yazıdizisi olarak, 1937-1938 tarihleri arasında Son Posta gazetesinde yayınlanmıştır.Ziya Şakir’in bu önemli eseri ilk baskısından 81 sene sonra, 2018 yılında,Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Yavuz Selim Karakışla’nınönsözü ile Akıl Fikir Yayınları tarafından yeniden neşredilmiştir. SultanAbdülhamid’in özel hayatının, hususi özelliklerinin, Yıldız Sarayı’nın ve bilhassaHarem’in ayrıntılı bir biçimde tasvir edildiği bu çalışma, başka kaynaklardabulunmayan birçok orijinal bilgiyi ihtiva eden kıymetli bir araştırma eseri olarakdeğerlendirilmektedir.
Beşir Ayvazoğlu, Kemal
Beşir Ayvazoğlu, Kemal
Yazar: Selçuk, Hüseyin
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; Yayın Değerlendirme,Beşir Ayvazoğlu,Kemal

Namık Kemal, yakın dönem Türk tarihinde üzerine en çok konuşulan şahsiyetlerinbaşında gelmektedir. Şair, mütefekkir, gazeteci, roman ve oyun yazarıgibi birçok kimliğe sahip olarak memuriyetler ve sürgünler arasında geçen ömründeortaya koyduğu yapıtlar, bilhassa vatan kavramı üzerinden kaleme aldığıedebî eseler son dönem Osmanlı münevverleri üzerinde derin izler bırakmıştır.Bu itibarla hayatı, eserleri ve fikirleri hakkında mebzul miktarda çalışma yapılmışolan “vatan şairini” Beşir Ayvazoğlu bu çalışmasında bir başka pencereden,cumhuriyetin ilk yıllarında edebiyat ve fikir dünyasından çıkartılma teşebbüsleriüzerinden ele almaktadır. Dolayısıyla dışardan bir biyografi çalışması gibi duranbu eser, esasında kapağında yazıldığı üzere “vatan şairinin cumhuriyetle imtihanını”mercek altına almaktadır.

Namık Kemal, yakın dönem Türk tarihinde üzerine en çok konuşulan şahsiyetlerinbaşında gelmektedir. Şair, mütefekkir, gazeteci, roman ve oyun yazarıgibi birçok kimliğe sahip olarak memuriyetler ve sürgünler arasında geçen ömründeortaya koyduğu yapıtlar, bilhassa vatan kavramı üzerinden kaleme aldığıedebî eseler son dönem Osmanlı münevverleri üzerinde derin izler bırakmıştır.Bu itibarla hayatı, eserleri ve fikirleri hakkında mebzul miktarda çalışma yapılmışolan “vatan şairini” Beşir Ayvazoğlu bu çalışmasında bir başka pencereden,cumhuriyetin ilk yıllarında edebiyat ve fikir dünyasından çıkartılma teşebbüsleriüzerinden ele almaktadır. Dolayısıyla dışardan bir biyografi çalışması gibi duranbu eser, esasında kapağında yazıldığı üzere “vatan şairinin cumhuriyetle imtihanını”mercek altına almaktadır.
Nazif Paşa: Merkez-Çevre İlişkileri Bağlamında Kudüs Mutasarrıflığı ve Kabile Siyaseti
Nazif Pasha: Jerusalem Governorship (Mutasarrıf) and Tribal Politics in the Context of the Center-Periphery Relations
Yazar: Tolak, Kübra; Kurşun, Zekeriya
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 25, 2024
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Mehmed Nazif Pasha,Jerusalem Reform,Gaza,Bedouin tribes,taxcollection ; Mehmed Nazif Paşa,Kudüs ıslahatı,Gazze,aşiretler,vergitahsili

Bu makale 1825-1889 yılları arasında yaşamış ve Osmanlı bürokrasisinin çeşitlikademelerinde görev almış Mehmed Nazif Paşa’nın 1867 yılı ilk Kudüs Mutasarrıflığıdönemindeki icraatlarına odaklanmaktadır. Meslek hayatının başlangıç yıllarını Serdar-ıekrem Ömer Lütfi Paşa’nın himayesinde sürdürmüş ve mutasarrıflık, valilik ve nazırlıkyapmıştır. İlki 1867 ve ikincisi 1872 yıllarında olmak üzere iki kez Kudüs Mutasarrıflığıgörevinde bulunmuştur. İlk mutasarrıflığı sırasında “Kudüs Islahatı” olarak isimlendirilensüreç; Gazze, Halilürrahman ve Kudüs’te bulunan konar göçer kabilelerdençeşitli vergilerin tahsil edilmesi için yürütülen çalışmaları ifade etmektedir. Bu çalışmalarsonucunda aşiretlerden devlete bağlılık taahhütnamesi alınmıştır. Bir bakıma çevredekibir grup ile merkezin sözleşmesi olarak nitelendirilmesi mümkün olan bu taahhütname, uygulamaya sokularak pratiğe aktarılmıştır. Ayrıca Mehmed Nazif Paşa; ilk Kudüs mutasarrıflığısırasında mülkî ve askerî alanda çeşitli düzenlemeler yaparak dönemin merkez-çevre ilişkilerinin tesisinde önemli roller üstlenmiştir. Bu makale, Nazif Paşa’nındoğrudan bir biyografisi olmayıp daha ziyade merkezî idarenin etkisini artırmak için bölgedealdığı tedbirleri, ağırlıklı olarak arşiv belgeleri ışığında incelemektedir.

This article examines the administrative actions of Mehmed Nazif Pasha during hisfirst governorship of Jerusalem in 1867. Mehmed Nazif Pasha (1825–1889) held severalkey positions in the Ottoman bureaucracy, including governor and minister, and beganhis career under the patronage of Serdar-ı Ekrem Ömer Lütfi Pasha. He served twice asthe governor of Jerusalem, first in 1867 and again in 1872. His first governorship markedthe beginning of a process referred to as the “Jerusalem Reform,” which aimed to collecttaxes from Bedouin tribes in Gaza, Hebron (Halilurrahman), and Jerusalem. As a resultof these efforts, written pledges of loyalty were obtained from the tribes, documents thatcan be seen as contractual acknowledgments of allegiance to the central authority. Thesepledges were not merely symbolic but were implemented and enforced in practice. Inaddition, Mehmed Nazif Pasha introduced a series of administrative and military reforms,playing a significant role in shaping the center-periphery relations of the period. Ratherthan offering a direct biography, this article investigates the measures taken by NazifPasha to reinforce central control in the region, drawing primarily on archival sources.
Münâsebâtü’l-Kur’ân İlmi Bağlamında Merâğî ve Tefsir Metodu
Marāghī and His Tafsir Method in The Context of The Science of Munāsabāt al-Qur’ān
Yazar: Gür, Ayhan; Çetin, Fatma
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 25, 2025
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Tafsīr,al-Marāghī,Tafsir al-Marāghī,Munāsabāt al-Qur’ān,commentary ; Tefsir,Merâğî,Tefsîru’l-Merâğî,Münâsebâtü’l-Kur’ân,yöntem

Kur’ân’ın özelliklerinden birinin de i‘câz oluşuyla alakalı ortaya atılan görüşlerdenbirisi de nazmının ve tertibinin uyum içerisinde olması gerçeğidir. İlâhî Kitab’ıntertibindeki insicam ve tenâsübü inceleyen disiplin Tefsir ilminde Münâsebâtü’l-Kur’ânolarak isimlendirilmektedir. Bu makalede Kur’ân’ın tertibinin ve nazmının uyumuhususuna tefsirinde önemli ölçüde yer veren ve bu özelliği yeterince tanınamamış olanAhmed Mustafa el-Merâğî’nin Tefsîru’l-Merâğî adlı eserinde yer alan münâsebet ilminedair örnekler değerlendirilerek müellifin metodu ortaya koyulmaya gayret edilmiştir. Buçerçevede makalede kaynak taraması ve veriler arasında mukayese metodu kullanılmak suretiyle müellifin âyet ve sûreler arasındaki münâsebet yorumları değerlendirilmiştir.Buna göre Merâğî, birçok müfessirin ortaya koyduğu münâsebet ilmiyle alakalı kaideleritefsirinde bizatihi tatbik etmiş, âyet ve sûreler arasındaki irtibatı uygulamalı olarakgöstermiştir. Tefsirinde âyetler arasındaki tertip ve insicamı ortaya koyması ve özellikleher sûrenin öncekiyle uyum ve irtibatını açıklaması onun münâsebet ilmine verdiği değerive bu ilimden fazlaca istifade ettiğini göstermektedir.

One of the perspectives put forward regarding the miraculous nature (iʿjāz) of theQur’ān is the harmony in its composition (naẓm) and arrangement (tartīb). The disciplinethat examines the coherence and proportionality in the arrangement of the Divine Book isreferred to in the science of Tafsīr as Munāsabāt al-Qur’ān. This article aims to analyzethe methodology of Aḥmad Muṣṭafā al-Marāghī, who significantly incorporated the issueof the Qur’ān’s arrangement and compositional harmony into his exegesis which hasnot been sufficiently recognized for this feature. For this matter, examples related tothe science of munāsabah from his work Tafsīr al-Marāghī. Within this framework, thestudy employs a literature review and comparative analysis method to assess the author’sinterpretations concerning the interrelations between verses and sūrahs. Accordingly, al-Marāghī not only applied the principles of munāsabah established by many exegetesin his tafsīr but also demonstrated the interconnections between verses and sūrahs ina practical manner. His emphasis on the arrangement and coherence between versesand, particularly, his explanations of the harmony and connection of each sūrah with thepreceding one indicate his high regard for the science of munāsabah and his extensiveutilization of it.