İBNÜLEMİN MAHMUD KEMAL İNAL İLE KEMALEDDİN HARPUTÎ EFENDİ’NİN MEKTUPLAŞMALARI- I
THE CORRESPONDENCE OF İBNÜLEMIN MAHMUD KEMAL AND KEMALEDDIN HARPUTI- I
Yazar: Karataş, Ahmet
Dergi: İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 8 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Türk-İslâm Edebiyatı,İbnülemin Mahmud Kemâl ; Turkish-Islamic Literature,İbnülemin Mahmud Kemal,Kemaleddin Harputi,Abdülhamid Hamdi,letter,na’t

Türk kültür ve edebiyatının mühim simalarından İbnüleminMahmud Kemal İnal ile Kemaleddin Harputî arasında babalarından intikal eden birdostluk vardır. Bu dostluk İbnülemin’in İstanbul’da Kemaleddin Efendi’nin iseHarput’ta (Ma’mûretü’l-azîz/ Elaziz/ Elazığ) bulunması sebebiyle önce gıyâbenbaşlamış ve bir süre mektuplar üzerinden sürmüştür. 1916-1926 yılları arasındaMa’mûretü’l-azîz müftülüğü yapan Kemaleddin Efendi hakkında halifeliğinkaldırılmasına ve şapka takmak gibi bazı inkılaplara karşı geldiği iddiasıylaŞark İstiklal Mahkemesi’nin emriyle 1926’da soruşturma başlatılmış, 27 Temmuz1926’da gözaltına alınarak evinde ve müftülük makamındaki bütün evraka elkonulmuştur. Bu makalede İbnülemin’in Kemaleddin Efendi’ye ve Harputulemâsından olan babası Abdülhamid Hamdî Efendi’ye gönderdiği gençlik dönemimektuplarından söz konusu evrak arasında çıkan on beşi ile KemaleddinEfendi’nin birkaç cevap müsveddesi incelenerek bugünkü harflere aktarılmış,mektuplarda bahsedilen meseleler ve mektuplarla yollanan bazı ilaveler üzerindedurulmuştur. Bunlar arasında en dikkat çekeni İbnülemin’in isteği üzerine KemaleddinEfendi’nin fotoğraf çektirmek, portre çizmek ve resim yapmanın dinî hükmüne dairbabasının mütâlaalarını kaydettiği Türkçe risaledir. İbnülemin’in bir na’t-iNebî manzumesi ile mensur-manzum takrizi ve Edebiyat-ı Cedîde/ Dekadantartışmasına dahil olarak Cemil Sâtı’ ve Hüznî müstear isimleriyle yazdığışiirleri makalede ele alınan diğer mevzular arasında yer almaktadır.

There is a friendship between İbnülemin Mahmud Kemal İnal,a famous and important person of Turkish culture and literature, and KemaleddinHarputi that is heredited from their fathers. This friendship firstly startedin absentia since İbnülemin was in Istanbul and Kemaleddin Efendi based inHarput and continued with letters for a time. Kemaleddin Efendi who was themüfti of Ma’muretü’l-aziz between 1916-1926 was charged with being against therevolutions such as the abrogate of the caliphate and wearing hat by Şarkİstiklal Courts in 1926 and was taken into custody on 27th of July 1926 and allof his documents in his house and office were confiscated. In this articlefifteen letters of İbnülemin written in his younger age and Kemaleddin Efendi’sdraft responses found in this confiscated documents were transcribed into theLatin alphabet and we discussed some of the topics mentioned in those letters.The most remarkable one among these is a Turkish pamphlet written by KemaleddinEfendi upon the request of İbnülemin and is about the religious provisionregarding taking photographs, drawing portraits and painting with a refrence tohis father’s ideas. Other remarkable topics can be listed as: İbnülemin’s  “Na’t-ı Nebi” in verse, his discussion onprose vs. verse, and his writings under the pen-name Cemil Satı and Hüzni onthe discussions of “Edebiyat-ı Cedide/ Dekadan”.