Türkiye’de Enflasyon ile Kamu Harcamaları Arasındaki Asimetrik Nedensellik İlişkisi: 1979-2023 Döneminden Kanıtlar
The Asymmetric Causality Between Inflation and Public Expenditures in Türkiye: Evidence from 1979 to 2023
Yazar: Karadeniz, Yasin
Dergi: Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Policy of Treasury ; Maliye Politikası ; Public Finance ; Kamu Maliyesi ; Enflasyon,Kamu Harcamaları,Asimetrik Nedensellik ; Inflation,Public Expenditure,Asymmetric Causality

Bu çalışma, 1979-2023 döneminde Türkiye’de kamu harcamaları ile enflasyon arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla çalışmada, Hacker-Hatemi-J Simetrik Nedensellik Testi ile Hatemi-J Asimetrik Nedensellik Testi yöntemi kullanılmaktadır. Yapılan asimetrik nedensellik testi sonuçları gerek cari gerek yatırım gerekse transfer harcamalarının büyüme oranlarındaki pozitif şokların enflasyonu etkilemediğini göstermektedir. Buna karşılık enflasyonda meydana gelen pozitif şoklardan cari harcamalar ile yatırım harcamalarının pozitif şoklarına doğru bir nedensel ilişki tespit edilmektedir. Ayrıca yatırım harcamalarının büyümesinde meydana gelen negatif şoklardan da enflasyonun negatif şoklarına doğru bir nedensellik söz konusudur. Bununla birlikte sonuçlar, transfer harcamalarının pozitif ve negatif şoklarından enflasyona doğru herhangi bir nedensellik ilişkisi olmadığını ortaya koymaktadır.  Ek olarak simetrik nedensellik sonuçları da enflasyon ile transfer harcamaları arasında çift yönlü bir nedenselliğe; enflasyon ile cari harcamalar arasında ise tek yönlü bir nedenselliğe işaret etmektedir. Sonuçta, elde edilen bulgulara göre incelenen dönemde kamu harcamalarının enflasyonist olmadığını; buna karşılık enflasyonu düşürmek için elverişli bir araç olduğunu söylemek mümkündür. Bununla birlikte kamu yatırım harcamalarından enflasyona doğru tespit edilen asimetrik nedensellik ise ekonomide eksik istihdam durumunun varlığını ima etmektedir.

This paper aims to investigate the relationship between public expenditures and inflation in Türkiye over the period 1979–2023. To this end, the study employs the Hacker–Hatemi-J symmetric causality test and the Hatemi-J asymmetric causality test methods. The results of the asymmetric causality analysis indicate that positive shocks in the growth rates of current, investment, and transfer expenditures do not cause inflation. However, there is evidence of a causal relationship running from positive shocks in inflation to positive shocks in current and investment expenditures. Moreover, the findings reveal a causal relationship between negative shocks in investment expenditure growth and negative shocks in inflation. However, the results indicate that there is no causal relationship from either positive or negative shocks in transfer expenditures to inflation. Additionally, the symmetric causality results suggest a bidirectional causal relationship between inflation and transfer expenditures, as well as a unidirectional causality running from inflation to current expenditures. Overall, the results suggest that public expenditures were not inflationary during the examined period. On the contrary, they may serve as an effective tool for curbing inflation. Nevertheless, the presence of asymmetric causality from public investment expenditures to inflation implies that underemployment conditions may persist in the economy.