Yaşar Kemal’in “Sarı Sıcak” Öyküsünde Beden ve İçsel Tahakküm
Body and Internalized Authority in Yaşar Kemal's "Sarı Sıcak"
Yazar: Akın, Abdulhamit
Dergi: Katre Uluslararası İnsan Araştırmaları Dergisi, Vol. 10 No. 20, 2025
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; Yaşar Kemal,Sarı Sıcak,Docile body,Habitus,Çukurova ; Yaşar Kemal,Sarı Sıcak,Uysal beden,Habitus,Çukurova

Bu çalışma Yaşar Kemal’in “Sarı Sıcak” öyküsünü çocuk bedeninin disipline edilişi ve tahakküm mekanizmalarının içselleştirilmesi bağlamında incelemektedir. Yazarın edebiyatında merkezi bir tema olan “başkaldırı” motifinden sapan öykü, direnişin imkânsız hale geldiği bir öznellik biçimini sunar. Çalışma, ana karakter Osman'ın bedenini üç iç içe geçmiş tahakküm mekanizmasının kesişme noktası olarak ele almaktadır: patriarkal aile şiddeti, tarladaki emek sömürüsü ve sınıf içi görünmezlik. Foucault’nun kavramsal setlerinden hareketle, Bourdieu’nün habitus teorisi ve Goffman’ın performans sosyolojisiyle desteklenen analiz, çocuk öznelliğinin 1950’ler Çukurova’sında nasıl parçalandığını gösterir. Yapılan analizde Osman’ın tarlada çalışma tutkusunun aslında evdeki travmadan kaçış ve hayatta kalma stratejisi olduğu ortaya konmaktadır. Tarla ise performans temelli bir gözetim ve disiplin alanı olarak yorumlanmaktadır. Osman’ın fiziksel çöküşüne rağmen çalışmaya devam etme çabası (“Hiç yorulmadım”) habitus ve panopticon aracılığıyla içselleştirilmiş bir gereklilik olarak açıklanmaktadır. Ev, tarla ve ağanın evi arasındaki mekânsal geçişler, çocuk bedeninin disiplin, gözetim ve görünmezlik deneyimleri arasında nasıl parçalandığını göstermektedir. Öykü feodalizmden kapitalizme geçiş sürecinin belirsizliklerini çocuk bedeni üzerinden somutlaştırırken, iktidarın sadece dışsal bir baskı değil, aynı zamanda öznenin kendi içinde yeniden ürettiği bir mekanizma olduğunu ortaya koyar. Çalışma Yaşar Kemal edebiyatının toplumcu gerçekçi okumalarının ötesine geçerek, yazarın karakterlerini sınıfsal alegoriye indirgemeden, tahakkümün mikro düzeydeki işleyişini nasıl görünür kıldığını tartışmaktadır.

This study examines Yaşar Kemal’s story “Sarı Sıcak” in the context of the disciplining of the child’s body and the internalization of domination mechanisms. Departing from the “rebellion” motif central to the author's literature, the story presents a form of subjectivity in which resistance becomes impossible. The study treats the body of the protagonist Osman as the intersection point of three interlocking mechanisms of domination: patriarchal family violence, labor exploitation in the fields, and intra-class invisibility. Drawing on Foucault’s conceptual framework and supported by Bourdieu’s theory of habitus and Goffman’s performance sociology, the analysis demonstrates how child subjectivity is fragmented in 1950s Çukurova. The analysis reveals that Osman’s passion for working in the fields is actually a survival strategy and an escape from domestic trauma. The field is interpreted as a performance-based surveillance and disciplinary space. Osman’s insistence on continuing to work despite physical collapse (“Hiç Yorulmadım/I'm not tired at all”) is explained as an internalized necessity through habitus and the panopticon. Spatial transitions between home, field, and the landlord’s house illustrate how the child’s body is fragmented among experiences of discipline, surveillance, and invisibility. While the story concretizes the ambiguities of the transition from feudalism to capitalism through the child’s body, it reveals that power is not merely external coercion but a mechanism reproduced within the subject itself. The study moves beyond socialist realist readings of Yaşar Kemal’s literature, discussing how the author makes visible the micro-level workings of domination without reducing the characters to class allegory.