COVID-19 SALGININDA DİYABET YÖNETİMİ VE HEMŞİRENİN ROLÜ
DIABETES MANAGEMENT AND THE ROLE OF THE NURSE IN THE COVID-19 EPIDEMIC
Yazar: Büyükkaya Besen, Dilek; Dervişoğlu, Merve
Dergi: Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, Vol. 7 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; COVID-19,Pandemi,Diyabet,Diyabet Yönetimi,Diyabet Hemşireliği

ÖZETÇin’in Wuhan şehrinde, Aralık 2019 tarihinde görülmeye başlayan, SARS-CoV-2 (şiddetli akut solunum sendromu koronavirüsü-2) olarak adlandırılan, yeni tip koronavirüsün şiddetli akut solunum sendromuna neden olduğu belirlenmiş ve acil durum ilan edilmiştir. Yapılan araştırmalarda COVID-19 enfeksiyonu için komorbidetelerin varlığı, obezite, ileri yaş gibi faktörlerin kötü prognozu öngösterdiği belirlenmiştir. COVID-19 ile diyabetin etkileşimli patofizyolojik mekanizmaları nedeniyle, COVID-19 sürecinde diyabetin etkin yönetimi oldukça önem arz etmektedir. Diyabet yönetiminin mevcut zorluklarına, COVID-19 salgının bireylerin yaşamlarına getirdiği yüklerin eklenmesi ile sürecin daha kompleks bir hal aldığı görülmüştür. COVID-19 salgınının yaşattığı kriz ile mücadele edilirken, diyabet bakımını iyileştirmek için de yeni stratejiler, eylem planları, yönergeler geliştirmeli ve bu planlamaların hızlıca uygulamaya dökülmesi gerekmektedir. Pandemi sürecinde diyabetin etkin yönetimi için de multidisipliner ekip yaklaşımı gerektirmektedir ve diyabet hemşirelerine önemli rol ve sorumluluklar düşmektedir. Salgın sürecinde, diyabet hemşirelerinin uygulayacağı bakım; diyabetli bireyin yaşamına getirdiği yüklerin azaltılması ile hedeflenen glisemik değerlerin sürdürülmesine, diyabetin akut komplikasyonların önlenmesine, acil başvurularının azaltılmasına, gereksiz hastane başvurularının önlenmesine, hastaneye yatışların engellenmesine, hastanede kalış süresinin azaltılmasına, komplikasyon oranlarının düşürülmesine, kontrolsüz diyabetin sağlık hizmetlerine getirdiği yükün en aza indirgenmesine, sağlık personelinin bakım yükünün azaltılmasına, diyabetli bireyin yaşam kalitesinin iyileştirilmesine ve en önemlisi COVID-19 risklerinin azaltılmasına katkı sağlayacaktır.

ÖZETÇin’in Wuhan şehrinde, Aralık 2019 tarihinde görülmeye başlayan, SARS-CoV-2 (şiddetli akut solunum sendromu koronavirüsü-2) olarak adlandırılan, yeni tip koronavirüsün şiddetli akut solunum sendromuna neden olduğu belirlenmiş ve acil durum ilan edilmiştir. Yapılan araştırmalarda COVID-19 enfeksiyonu için komorbidetelerin varlığı, obezite, ileri yaş gibi faktörlerin kötü prognozu öngösterdiği belirlenmiştir. COVID-19 ile diyabetin etkileşimli patofizyolojik mekanizmaları nedeniyle, COVID-19 sürecinde diyabetin etkin yönetimi oldukça önem arz etmektedir. Diyabet yönetiminin mevcut zorluklarına, COVID-19 salgının bireylerin yaşamlarına getirdiği yüklerin eklenmesi ile sürecin daha kompleks bir hal aldığı görülmüştür. COVID-19 salgınının yaşattığı kriz ile mücadele edilirken, diyabet bakımını iyileştirmek için de yeni stratejiler, eylem planları, yönergeler geliştirmeli ve bu planlamaların hızlıca uygulamaya dökülmesi gerekmektedir. Pandemi sürecinde diyabetin etkin yönetimi için de multidisipliner ekip yaklaşımı gerektirmektedir ve diyabet hemşirelerine önemli rol ve sorumluluklar düşmektedir. Salgın sürecinde, diyabet hemşirelerinin uygulayacağı bakım; diyabetli bireyin yaşamına getirdiği yüklerin azaltılması ile hedeflenen glisemik değerlerin sürdürülmesine, diyabetin akut komplikasyonların önlenmesine, acil başvurularının azaltılmasına, gereksiz hastane başvurularının önlenmesine, hastaneye yatışların engellenmesine, hastanede kalış süresinin azaltılmasına, komplikasyon oranlarının düşürülmesine, kontrolsüz diyabetin sağlık hizmetlerine getirdiği yükün en aza indirgenmesine, sağlık personelinin bakım yükünün azaltılmasına, diyabetli bireyin yaşam kalitesinin iyileştirilmesine ve en önemlisi COVID-19 risklerinin azaltılmasına katkı sağlayacaktır.