Hangi Garp? Adımlar Dergisinde Otarşi, Hümanizm ve Irkçılık Tartışmaları (Mayıs 1943 – Nisan 1944)
Which West? Discussions on Autarchy, Humanism, and Racism in the Adımlar Journal (May 1943 – April 1944)
Yazar: Bölükbaşı, Mustafa
Dergi: Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Vol. 79 No. 4, 2023
Anahtar kelimeler: Political Movement ; Siyasal Akımlar ; Intellectual History of Politics ; Siyasi Düşünce Tarihi ; Turkish Political Life ; Türk Siyasal Hayatı ; Adımlar,The Early Republican Period,The Ankara Left,Westernization,Fascism. ; Adımlar,Erken cumhuriyet dönemi,Ankara solu,Batılılaşma,Faşizm

Bu makale, erken Cumhuriyet dönemindeki Batılılaşma tartışmalarını, Behice Boran’ın öncülüğünde bir grup sol görüşlü entelektüel tarafından çıkarılan Adımlar dergisindeki hümanizm, otarşi ve ırkçılık eleştirileri özelinde incelemektedir. Türkçe literatürde sol akımlar üzerine yapılan araştırmalarda Adımlar dergisi genellikle ya gözden kaçmış ya da dolaylı olarak ve sınırlı bir şekilde ele alınmıştır. Bu makale, sosyo-politik gelişmelerin ve ideolojik çatışmanın etkisiyle dönemin entelektüelleri arasında önemli tartışmalara yol açan belirli temalara yoğunlaşarak Adımlar dergisinin Batı tasavvurunu ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Adımlar dergisi makale, sanat-edebiyat eleştirisi, roman-hikâye-şiir ve güncel yazı-eleştiri gibi türlerde ve köy, otarşi, ırkçılık, hümanizm, iktisat, toplum-kültür, eğitim, şehircilik gibi konularda toplam 105 yazı yayınlamıştır. Bu çalışmada yapılan tasnif sonucunda hümanizm, otarşi ve ırkçılık, dergide Batılılaşma tartışmasının yürütüldüğü üç ana tema olarak belirlenmiş ve bu üç temayla ilişkili toplam on sekiz yazı nitel içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Dergi, anti-faşist, halkçı ve realist bir yaklaşım benimseyen, ilerleme fikrine bağlı, tarihsel materyalist yöntem uygulayan bir grup entelektüelin 1940’lı yıllardaki buluşma noktası olmuştur. II. Dünya Savaşı’nın ve Milli Şef iktidarının etkisi altında dönemin sosyo-politik, sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel problemlerini tartışan Adımlar, “Hangi Garp?” sorusuna ilerici, halkçı, özgür ve müreffeh olan yanıtını vermektedir

This article examines the Westernization debates in the early Republican period in terms of criticisms of humanism, autarky, and racism in the journal Adımlar, which was published by a group of left-wing intellectuals under the leadership of Behice Boran. In research on leftist movements in Turkey, the journal Adımlar has often either been overlooked or has been dealt with indirectly and in a limited way. This article aims to reveal Adımlar’s conception of the West by concentrating on specific themes that led to significant debates among the intellectuals in the 1940s with the influence of socio-political developments and ideological conflict. Adımlar has published a total of 105 essays in genres such as articles, art-literary criticism, novel-story-poetry, and polemics, and on topics such as village, autarky, racism, humanism, economics, society-culture, education, and urbanism.  In this study, humanism, autarky, and racism were identified as the three main themes on which the Westernization debate was carried out, and a total of eighteen articles related to these three themes were analyzed by qualitative content analysis method. The journal became the meeting point of a group of intellectuals who adopted an anti-fascist, populist, and realist approach, adhered to the idea of progress, and applied historical materialist methods in the 1940s. Under the socio-political, socio-economic, and socio-cultural conditions of World War II and the National Chief's power, Adımlar sought to answer the question of “Which West?”. And its answer was the one represents progressive, populist, free, and prosperous.