Politik Kutuplaşma ve İdari Davalar: Avrupa ve Türkiye İçin Ampirik Bir Analiz
Political Polarization and Administrative Court Cases: An Empirical Analysis for Europe
Yazar: Akdede, Sacit Hadi; Özdamar, Öznur; Utma, Yusuf
Dergi: Mülkiye Dergisi, Vol. 48 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: European and Region Studies ; Avrupa ve Bölge Çalışmaları ; İdari Davalar,Politik Kutuplaşma,Panel Veri Analizi,Avrupa,Türkiye ; Administrative Court Cases,Political Polarization,Panel Data Analysis,Europe,Turkey.

Bu çalışma politik kutuplaşmalar ve idari davalar arasında ilişki olup olmadığını incelemek amacıyla kaleme alınmıştır. Bu makalede kullanılan politik kutuplaşma endeksi, siyasi partilerin parlamento seçimlerinde aldıkları oya bağlı olarak hesaplanan bir endekstir.  Ayrıca, farklı politik kutuplaşma endekslerinin nasıl hesaplandığı da açıklanacaktır. 2008-2019 yıllarını kapsayan, 16 Avrupa ülkesi için yapılan ampirik analizlerde, politik kutuplaşma endeksinin yüksek olduğu ülkelerde idari davalar da yüksek bulunmuştur. Bu durum ille de bir nedenselliği kanıtlamasa da idari davaların politik kutuplaşmalarla bir ilişkisinin olabileceğini ima etmektedir. Çeşitli panel veri teknikleri kullanılarak yapılan analizlerin sonucunda, idari davalarla, kamu harcamaları, kişi başına düşen milli gelir ve politik kutuplaşmalar arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Çalışmada, sabit etkiler yöntemi kullanılarak zamanla değişmeyen birim spesifik etkiler kontrol altına alınmış ve daha güvenilir tahminler sunulmuştur. Ayrıca, ekonometrik problemler olan değişen varyans, birim kök problemi ve yatay kesit bağımlılığı konuları da ele alınmıştır. Driscoll-Kraay Sabit Etkiler yöntemi, yatay kesit bağımlılığı, değişen varyans ve otokorelasyon problemleri göz önüne alındığında en iyi tahminleri sunmaktadır. Regresyon sonuçlarına göre, politik kutuplaşma ile idari dava sayıları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir; politik kutuplaşma arttıkça idari dava sayıları da artmaktadır. Bu bulgular, politik kutuplaşmanın toplumsal ve yargısal düzeyde önemli etkileri olduğunu göstermektedir. Bu durumun toplumsal maliyetleri ve sosyal güveni olumsuz yönde etkilediği, dolayısıyla toplumsal refahın artırılması için politik kutuplaşmanın azaltılmasının önemli olduğu vurgulanmaktadır. Bunun yanında idari davalarla hukuka uygunluk, hesap verebilirlik, hükümetin etkinliği gibi çeşitli yönetişim kavramları arasında ise istatiksel bir ilişki bulunmamıştır. Bazı Türkiye illeri için de yatay kesit olarak istatistiksel bir analiz yapılmıştır. Türkiye için yapılan istatistiksel analizlerde de Avrupa için yapılan analizlerde olduğu gibi idari davalarla politik kutuplaşmalar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. İdare Mahkemesi olan iller için politik kutuplaşma endeksi hesaplanmıştır. Bu endeksin görece yüksek olduğu illerde, yüz bin kişi başına düşen idari dava sayısının da yüksek olduğu tespit edilmiştir.

This study has been written to investigate whether there is a relationship between political polarization and administrative lawsuits. The political polarization index used in this article is calculated based on the votes received by political parties in parliamentary elections. Additionally, how different political polarization indices are calculated will also be explained. Empirical analyses for 16 European countries, covering the years 2008-2019, have found that countries with a high political polarization index also have high levels of administrative lawsuits. Although this does not necessarily prove causality, it implies that administrative lawsuits may be related to political polarizations. The analyses, conducted using various panel data techniques, have found a statistically significant relationship between administrative lawsuits, public expenditures, per capita national income, and political polarizations. In the study, fixed effects method was used to control for time-invariant unit-specific effects, providing more reliable estimates. Additionally, econometric problems such as heteroskedasticity, unit root, and cross-sectional dependence were addressed. The Driscoll-Kraay Fixed Effects method provides the best estimates considering cross-sectional dependence, heteroskedasticity, and autocorrelation. According to regression results, a statistically significant relationship has been identified between political polarization and the number of administrative lawsuits; as political polarization increases, so does the number of administrative lawsuits. These findings indicate that political polarization has significant effects at both societal and judicial levels. It is emphasized that this situation negatively affects social costs and trust, and therefore, reducing political polarization is important for enhancing societal welfare. Additionally, no statistical relationship was found between administrative lawsuits and various governance concepts such as legality, accountability, and government effectiveness. A cross-sectional statistical analysis has also been conducted for certain provinces in Turkey. The statistical analyses for Turkey, like those for Europe, have found a statistically significant relationship between administrative lawsuits and political polarizations. The political polarization index has been calculated for provinces with Administrative Courts. In provinces where this index is relatively high, the number of administrative lawsuits per hundred thousand people has also been found to be high.