Karayolu Kenarındaki Heyelan Bölgesinin Bazı Toprak Özelliklerinin Belirlenmesi: Lapseki-Şevketiye (Çanakkale) Örnek Çalışması
Determination of Some Soil Characteristics of Roadside Landslides Region: A Case Study of Lapseki-Sevketiye (Canakkale)
Yazar: Parlak, Mehmet
Dergi: Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, Vol. 6 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Geological Sciences and Engineering (Other) ; Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği (Diğer) ; Heyelan,Toprak Verimliliği,Atterberg Limitleri,Karayolu,Çanakkale ; Landslide,Soil Fertility,Atterberg Limits,Highway,Çanakkale

Heyelanlar önemli çevre sorunları ortaya çıkarmaktadırlar. Karayolu kenarındaki heyelanlar doğal bir olay olup dik eğim, yağış ve toprak özelliklerinin etkisiyle oluşurlar. Heyelanların neden olduğu çevre sorunlarından birisi de verimli üst toprağın kaybını takiben alanın verimliliğinin azalarak arazi bozulmasının görülebilmesidir. Bu araştırma Çanakkale-Bursa karayolu kenarındaki bir heyelanın (Şevketiye) içinden ve buğday tarlasından alınan toprakların (0-10 cm derinlik) bazı özelliklerini (pH, elektriksel iletkenlik, kireç, organik madde, toplam azot (N), alınabilir fosfor (P), alınabilir potasyum (K), tekstür, agregat stabilitesi, likit limit, plastik limit, plastiklik indeksi ve kil aktivitesi) karşılaştırmak için yapılmıştır. Toprak özelliklerinin karşılaştırılmasında t testi kullanılmıştır. Heyelanın içinden alınanlara göre buğday tarlasından alınan toprak örneklerinde elektriksel iletkenlik (EC), organik madde, alınabilir potasyum (K), kil, silt ve plastiklik indeksi yüksek; pH ve ince kum miktarları ise daha düşük saptanmıştır. Kireç, toplam azot (N), alınabilir fosfor (P), kaba kum, likit limit, plastik limit ve kil aktivitesi bakımından istatistik olarak önemli farklılıklar saptanmamıştır. Toprak özelliklerini iyileştirmek için heyelandan etkilenen alanlara hayvan gübresi, hasat artıkları veya kompost uygulanmalıdır.

Landslides bring about serious environmental problems. Roadside landslides are a common natural phenomenon. They are often triggered by a combination of steep relief, rainfall and soil properties. The loss of upper fertile soil layer is among the most significant environmental problems induced by landslides. Such losses lead to land degradation. This study was conducted to compare some characteristics (pH, electrical conductivity, lime, organic matter, total nitrogen (N), available phosphorus (P), available potassium (K), texture, aggregate stability, liquid limit, plastic limit, plasticity index, and clay activity) of the soils (0-10 cm depth) taken from inside and wheat field of a landslide occurred at the side of Canakkale-Bursa highway (around Sevketiye section). In comparison of soil properties the paired t test was used. While wheat field samples had higher electrical conductivity, organic matter, available potassium (K), clay, silt, and plasticity index, but lower pH and fine sand contents than the inside samples. Statistically significant differences were not observed in terms of lime, total nitrogen (N), available phosphorus (P), available potassium (K), coarse sand, liquid limit, plastic limit, plasticity index and clay activity. Farmyard manure, harvest residues or compost can be applied to improve soil characteristics in landslide-influenced areas.