Erzurum İli Uzundere İlçesinde Farklı Fizyografyaya (Taban ve Yamaç) Sahip Meyve ve Sebze Bahçelerinden Alınan Toprak Örneklerinin Bazı Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri
Determination of Some Physical and Chemical Properties of Soil Examples from Fruit and Vegetable Gardens with Different Fizyografy to Uzundere District
Yazar: Altun, Muhammet; Aydın, Adil
Dergi: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 51 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Uzundere,Toprak özellikleri,Meyve bahçesi,Sebze bahçesi,Fizyoğrafya ; Uzundere,Soil characteristics,Orchard,Vegetable garden,Fizyografy

Bu çalışma, Erzurum İli Uzundere İlçesi merkez ve köylerinden (Ulubağ,Çağlayan, Gölbaşı ve Kirazlı) farklı fizyoğrafyaya (taban ve yamaç) sahip sebzeve meyve bahçelerinden alınan toprak örneklerinin bazı fiziksel ve kimyasalözelliklerini belirlemek amacı ile yapılmıştır. Bu amaçla meyve ve sebze yetiştiriciliğinin yoğun olduğu Uzunderemerkez ile Ulubağ, Çağlayan, Gölbaşı ve Kirazlı köylerinde belirlenen (herköyden 4 bahçe) 20 bahçeden alınan toprak örneklerinde tekstür, pH, EC, kireç, organikmadde, yarayışlı P, değişebilir potasyum (K), değişebilir kalsiyum+magnezyum (Ca+Mg)ve değişebilir sodyum (Na), katyon değişim kapasitesi (KDK), bitki tarafındanalınabilir demir, çinko, mangan ve bakır (Fe, Zn, Mn ve Cu) analizleriyapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre çalışmaalanlarından alınan toprak örnekleri genel olarak kaba bünyeli, pH’ları nötr vehafif alkalin (pH 7.34-7.90), EC değerleri 0.31-0.89 dS m-1 oluptuzsuz, kireç içerikleri az ve orta (%1.39-7.87), organik madde miktarları ortave yeterli (%2.23 ile %7.10), yarayışlı fosfor içerikleri orta ve yeterli (73.7-355.4kg P2O5 ha-1), sınıfında yer almaktadır.Değişebilir K içerikleri 0.12-2.06 me 100g-1,  değişebilir Ca+Mg içerikleri 10.51 ile 21.57me 100g-1 ve değişebilir Na içerikleri ise 0.57-1.06 me 100g-1 arasındadeğişmektedir. Diğer taraftan yarayışlı Fe, Zn, Mn ve Cu içeriklerisırasıyla 0.71-2.73, 0.96-4.52, 4.60-16.40 ve 1.14-4.14 ppm arasındabelirlenmiştir. Toprakörnekleri arasında bağımlı değişkenler açısından bir farklılığın olupolmadığını tespit etmek amacıyla yapılan bağımsız gruplara ait t testi(Independent Sample t Test) sonucunda OM, değişebilir Ca+Mg, KDK, Zn ve Mnbakımından gruplar arasında çok önemli (p<0.01) farklılıkların olduğu tespitedilmiş, diğer parametreler açısından bir farkın bulunmadığı saptanmıştır.

Thisstudy was carried out to determine some physical and chemical properties ofsoil samples taken from fruit and vegetable gardens with different fizyografy  (base and slope) from Uzundere District centers and its villages Ulubağ,Çağlayan, Gölbaşı and Kirazlı (four garden from each village). For thispurpose, soil samples were collected and analyzed from Uzundere center, wherethe fruits and vegetables were common grown, and the gardens determined in thevillages of Ulubağ, Çağlayan, Gölbaşı and Kirazlı. The soil analysis resultswere compared with the limit values and the nutrition and fertility status ofthe soils was determined. According to the results, soilsamples had rough textures. pH’s of the samples were  neutral and slightly alkaline (pH 7.34-7.90), EC valueswere 0.31-0.89 dS m-1 and classified as a salt-free, lime contentswere moderate (1.39-7.87%), organic matter contents were medium and sufficient(2.23%-7.10%), available phosphorus contents were medium and sufficient (7.37-35.54kg P2O5 da-1), exchangeable K contents rangesfrom 0.12 to 2.06 me 100g-1, exchangeable Ca+Mg contents ranges from10.51 to 21.57 me 100g-1 and exchangeable Na 0.57-1.06 me 100g-1.  Also,available Fe, Zn, Mn and Cu contents were between 0.71-2.73, 0.96-4.52,4.60-16.40 and 1.14-4.14 mg kg-1 respectively. In order to determinewhether there is a difference between fruit and vegetable gardens soils interms of dependent variables, independent samples t test (Independent Sample tTest) was performed and according to the results there were significant differencesbetween the groups in terms of OM, ECa + Mg, CEC, Zn and Mn (p <0.01). Therewas no difference in terms of other soil properties.