Muhasebe Hilelerinin Küresel Maliyeti ve Önlenmesine Yönelik Proaktif Bir Yaklaşım: Adli Muhasebe
The Global Cost of Accounting Fraud and a Proactive Approach to Prevention: Forensic Accounting
Yazar: Şenel, Said Alpagut; Yıldırım, Hesna
Dergi: Çukurova Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Vol. 26 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Accounting Frauds,Forensic Accounting,Fraudulent Financial Reporting,ACFE ; Muhasebe Hileleri,Adli Muhasebe,Hileli Finansal Raporlama,ACFE

Muhasebe hileleri özellikle 21.yy’da Enron ve Worldcom gibi büyük işletmelerin de dâhil olmasıyla, yaşadığımız yüzyılda gelişen teknolojiye bağlı olarak finansal sistemlerde yaşanan gelişmeler ve küreselleşmenin de etkisiyle dünyanın her yerindeki kurumları etkileyen küresel bir problem haline gelmiştir ve küresel çapta ve devasa büyüklükte ekonomik kayıplara yol açmaktadır. Muhasebe hilelerinin tespiti ve önlenmesinde kullanılabilecek yaklaşımlar genellikle Reaktif ve Proaktif Yaklaşım olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Reaktif yaklaşımda, hile belirtileri ortaya çıktıktan sonra ayrıntılı bir hile incelemesi yapılmaktadır. Oysa hilenin devam ettiği süre ile meydana gelen ekonomik kayıp arasında doğrusal bir ilişki bulunmakta ve bu nedenle hilenin erken tespit edilebilmesi önem kazanmaktadır. Proaktif yaklaşımda hile yapmak için olası fırsat ve tehditler oluşmadan görülebilmekte, olabilecekler tahmin edilerek önlem alınmaktadır. Dünya üzerinde birçok ülkede bir meslek olarak kabul gören adli muhasebe, yabancı literatürde proaktif yaklaşımlar arasında yer almakta ve muhasebe hilelerinin tespiti ve önlenmesinde etkin bir rol oynamaktadır. Ancak Türkiye’de bir meslek olarak görmeyen ve henüz tam anlamıyla uygulama alanı bulamayan adli muhasebenin Türkçe literatürde proaktif yaklaşımlar arasında bu nedenle yer almadığı düşünülmektedir. Çalışmanın amacı, adli muhasebenin Türkiye'de yasal bir yapıya kavuşturulması ve Türkçe literatürde de proaktif yaklaşımlar arasında yer alması gerektiği konusunda bir farkındalık yaratmaktır.

Muhasebe hileleri özellikle 21.yy’da Enron ve Worldcom gibi büyük işletmelerin de dâhil olmasıyla, yaşadığımız yüzyılda gelişen teknolojiye bağlı olarak finansal sistemlerde yaşanan gelişmeler ve küreselleşmenin de etkisiyle dünyanın her yerindeki kurumları etkileyen küresel bir problem haline gelmiştir ve küresel çapta ve devasa büyüklükte ekonomik kayıplara yol açmaktadır. Muhasebe hilelerinin tespiti ve önlenmesinde kullanılabilecek yaklaşımlar genellikle Reaktif ve Proaktif Yaklaşım olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Reaktif yaklaşımda, hile belirtileri ortaya çıktıktan sonra ayrıntılı bir hile incelemesi yapılmaktadır. Oysa hilenin devam ettiği süre ile meydana gelen ekonomik kayıp arasında doğrusal bir ilişki bulunmakta ve bu nedenle hilenin erken tespit edilebilmesi önem kazanmaktadır. Proaktif yaklaşımda hile yapmak için olası fırsat ve tehditler oluşmadan görülebilmekte, olabilecekler tahmin edilerek önlem alınmaktadır. Dünya üzerinde birçok ülkede bir meslek olarak kabul gören adli muhasebe, yabancı literatürde proaktif yaklaşımlar arasında yer almakta ve muhasebe hilelerinin tespiti ve önlenmesinde etkin bir rol oynamaktadır. Ancak Türkiye’de bir meslek olarak görmeyen ve henüz tam anlamıyla uygulama alanı bulamayan adli muhasebenin Türkçe literatürde proaktif yaklaşımlar arasında bu nedenle yer almadığı düşünülmektedir. Çalışmanın amacı, adli muhasebenin Türkiye'de yasal bir yapıya kavuşturulması ve Türkçe literatürde de proaktif yaklaşımlar arasında yer alması gerektiği konusunda bir farkındalık yaratmaktır.