Alışveriş Merkezlerine Motorsuz Ulaşım Türleri ile Erişebilirliğin Sürdürülebilir Kentsel Gelişmeye Etkisi
Alışveriş Merkezlerine Motorsuz Ulaşım Türleri ile Erişebilirliğin Sürdürülebilir Kentsel Gelişmeye Etkisi
Yazar: Eryiğit, Sedef; Alper Öztoklu, Büşra
Dergi: Artium, Vol. 7 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Urban Policy ; Kentsel Politika ; Alışveriş merkezleri,sürdürülebilir kentsel gelişme,motorsuz ulaşım türleri,erişilebilirlik

Günümüzde artan kentsel nüfus kentlerimizin sınırlarının genişlemesine,ihtisaslaşma kavramının önem kazanmasına ve alışveriş kavramının değişmesineneden olmuştur. Alışveriş kavramındaki değişimler; alışveriş merkezlerini sadecealışveriş faaliyetinin gerçekleştiği mekanlar olmasının yanısıra aynı zamandasosyo-kültürel mekanlar durumuna getirmiştir. Alışveriş merkezleri kentlerdeyolculuk çeken en önemli kentsel fonksiyon olmanın yanı sıra tüm kentliye hitapeden merkezler olmalarından dolayı bu mekanlara sürdürülebilir ulaşım türleriile erişilebilirlik hem kentin sürdürülebilir gelişmesine katkı sağlamakta hemde tüm kentliye eşit hakları tanımaktadır. Çalışmada amaç; sürdürülebilirkentsel gelişmenin sağlanabilmesi için kentsel arazi kullanımında önemli biryere sahip olan AVM’ lere erişilebilirlikte sürdürülebilir ulaşım türlerininkullanımının arttırılmasıdır. Bu doğrultuda çalışmada; alışveriş kavramı,alışveriş merkezleri, alışveriş merkezlerinin gelişimi ve türleri, alışverişmerkezlerinin kent içindeki konumu, yer seçim kriterleri, alışverişmerkezlerine sürdürülebilir ulaşım türleri ile erişilebilirliği ve tüm bunlarınkentsel ulaşıma etkileri, literatür araştırmasına dayalı olarak irdelenerek,alan çalışması yapılmıştır. Alan çalışmasında; kentte sürdürülebilir ulaşımtürlerinin kullanımına ayrılmış alanların AVM’ ler ile ilişkisinin tespitedilebilmesi için gözlemler ve kentlilerin AVM’ lere sürdürülebilir ulaşımtürleri ile erişilebilirlikte karşılaştıkların sorunların tespit edilebilmesiiçin anket çalışması yapılmıştır. Alanda elde edilen bulgularındeğerlendirilmesi neticesinde; örneklem alan olarak seçilen AVM’ leresürdürülebilir ulaşım türleri ile erişilebilirlikte problemlerin olduğu tespitedilmiştir. Bu tespitten yola çıkarak; AVM’ lere sürdürülebilir ulaşım türleriile erişilebilirliğinin sağlanmasının önemi vurgulanmış, toplumda yaşayan herbireyin ihtiyaçları göz önünde bulundurularak AVM’ lere erişilebilirliktesürdürülebilir ulaşım türlerinin tercih edilmesine yönelik önerilergeliştirilmiştir.

Günümüzde artan kentsel nüfus kentlerimizin sınırlarının genişlemesine,ihtisaslaşma kavramının önem kazanmasına ve alışveriş kavramının değişmesineneden olmuştur. Alışveriş kavramındaki değişimler; alışveriş merkezlerini sadecealışveriş faaliyetinin gerçekleştiği mekanlar olmasının yanısıra aynı zamandasosyo-kültürel mekanlar durumuna getirmiştir. Alışveriş merkezleri kentlerdeyolculuk çeken en önemli kentsel fonksiyon olmanın yanı sıra tüm kentliye hitapeden merkezler olmalarından dolayı bu mekanlara sürdürülebilir ulaşım türleriile erişilebilirlik hem kentin sürdürülebilir gelişmesine katkı sağlamakta hemde tüm kentliye eşit hakları tanımaktadır. Çalışmada amaç; sürdürülebilirkentsel gelişmenin sağlanabilmesi için kentsel arazi kullanımında önemli biryere sahip olan AVM’ lere erişilebilirlikte sürdürülebilir ulaşım türlerininkullanımının arttırılmasıdır. Bu doğrultuda çalışmada; alışveriş kavramı,alışveriş merkezleri, alışveriş merkezlerinin gelişimi ve türleri, alışverişmerkezlerinin kent içindeki konumu, yer seçim kriterleri, alışverişmerkezlerine sürdürülebilir ulaşım türleri ile erişilebilirliği ve tüm bunlarınkentsel ulaşıma etkileri, literatür araştırmasına dayalı olarak irdelenerek,alan çalışması yapılmıştır. Alan çalışmasında; kentte sürdürülebilir ulaşımtürlerinin kullanımına ayrılmış alanların AVM’ ler ile ilişkisinin tespitedilebilmesi için gözlemler ve kentlilerin AVM’ lere sürdürülebilir ulaşımtürleri ile erişilebilirlikte karşılaştıkların sorunların tespit edilebilmesiiçin anket çalışması yapılmıştır. Alanda elde edilen bulgularındeğerlendirilmesi neticesinde; örneklem alan olarak seçilen AVM’ leresürdürülebilir ulaşım türleri ile erişilebilirlikte problemlerin olduğu tespitedilmiştir. Bu tespitten yola çıkarak; AVM’ lere sürdürülebilir ulaşım türleriile erişilebilirliğinin sağlanmasının önemi vurgulanmış, toplumda yaşayan herbireyin ihtiyaçları göz önünde bulundurularak AVM’ lere erişilebilirliktesürdürülebilir ulaşım türlerinin tercih edilmesine yönelik önerilergeliştirilmiştir.