Kovid-19 Pandemisi Sürecinde Bireylerin Travma Sonrası Stres Belirtileriyle Öz-Anlayış Düzeyleri ve Duygusal Şemaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
The Investigation of the Relationship Between Post-Traumatic Stress Symptoms and Self-Compassion Levels and Emotional Schemas of Individuals During the Covid-19 Pandemic Process
Yazar: Aydın, Hanife; Reisoğlu, Serpil; Aydın, Burak
Dergi: Mavi Atlas, Vol. 10 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Travma sonrası stres bozukluğu,Duygusal şema,Öz-anlayış,Kovid-19 ; Post traumatic stress disorder,Emotional schema,Self-compassion,Covid-19

Kovit-19 salgınının sebep olduğu önemli psikolojik sorunlardan birinin travma sonrası stres bozukluğu olduğu düşünülebilir. Kovid-19 pandemisi sonucunda duygusal şemalarına ve öz-anlayış düzeylerine göre kişilerin bu süreçten nasıl etkilendiğinin incelenmesi bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Çalışmanın araştırma grubunu Türkiye’de farklı şehirlerde yaşayan ve Kovid-19 pandemisi zorunlu karantina uygulamasına dahil olan 18 yaş üzeri bireylerden uygun örnekleme tekniğiyle belirlenen 197 katılımcı (Kadın=114, Erkek=83) oluşturmaktadır. Araştırma verileri çevrimiçi ortam aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu, Leahy Duygusal Şema Ölçeği-II, Öz-Anlayış Ölçeği, Posttravmatik Stres Bozukluğu Kontrol Listesi kullanılmıştır. Verilerin normal dağıldığı durumlarda bağımsız t testi, çoklu doğrusal regresyon analizi ve Pearson korelasyon analizi, verilerin normal dağılmadığı durumlarda ise Mann Whitney-U testi ve Kruskal Wallis-H testi kullanılmıştır. Kovid-19 pandemisi sürecinde travma sonrası stres belirtileriyle duygusal şema puanları arasında, öz anlayış puanları ile duygusal şema puanları arasında ve travma sonrası stres belirtileri ile öz anlayış puanları arasında anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Regresyon modeline katılan değişkenlerden duygusal şema ile öz anlayışın travma sonrası stres belirtilerini %35 düzeyinde açıkladığı ve duygusal şemanın modeli anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Travma sonrası stres belirtilerinin cinsiyet ve meslek değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaştığı, sosyoekonomik gelir düzeyine göre anlamlı farklılık göstermediği araştırmanın bir diğer sonucudur.  Araştırma bulguları literatürle karşılaştırılarak tartışılmış ve gerekli öneriler özetlenmiştir.

It can be thought that one of the important psychological problems caused by the Covid-19 epidemic is post-traumatic stress disorder. The goal of this study is to investigate the connection between post-traumatic stress disorder symptoms and a person's level of emotional intelligence in the Covid-19 pandemic procedure. The research group of the study consists of 197 participants (Female=114, Male=83) determined by the appropriate sampling technique from individuals over the age of 18 who live in different cities in TURKIYE and are included in the Covid-19 pandemic mandatory quarantine application. Research data were collected through the online environment. Personal information form, Leahy Emotional Schema Scale-II, Self-Compassion Scale, Posttraumatic Stress Disorder Checklist were used to collect data. Independent t-test, multiple linear regression analysis, and Pearson correlation analysis were used in cases where the data were normally distributed, and Mann Whitney-U test and Kruskal Wallis-H test were used in cases where the data were not normally distributed. It has been determined that there are significant relationships between post-traumatic stress symptoms and emotional schema scores, between self-understanding scores and emotional schema scores, and between post-traumatic stress symptoms and self-understanding scores during the Covid-19 pandemic. It has been determined that emotional schema and self-understanding, among the variables included in the regression model, explain the post-traumatic stress symptoms at a level of 35%, and the emotional schema predicts the model at a significant level. Another result of the research is that the symptoms of post-traumatic stress differ significantly according to gender and occupation variables, but do not differ significantly according to socioeconomic income level. The research findings were compared with the literature and discussed, and necessary recommendations were summarized. The findings are believed to contribute to the programs for psychological assistance to be scheduled within the period following the pandemic.