MER'ADA VERİLEN DEĞİŞİK DÜZEYLERDEKİ YEMİN VE SEMİRTME PERYODU ESNASINDA UYGULANAN DEĞİŞİK KONSANTRE/KABA YEM NİSPETLERİNİN DANA BESİSİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
MER'ADA VERİLEN DEĞİŞİK DÜZEYLERDEKİ YEMİN VE SEMİRTME PERYODU ESNASINDA UYGULANAN DEĞİŞİK KONSANTRE/KABA YEM NİSPETLERİNİN DANA BESİSİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
Yazar: Uçarcı, Ferit; Çakır, Ahmet
Dergi: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 3 No. 1, 2010

ÖZETBu deneme, 2 yaşındaki Doğu Anadolu Kırmızı'larında mer'adevresinde verilen muhtelif düzeylerdeki kesif yemlerin mer'adaki canlıağırlık artışına olan etkisini araştımak ve bu hayvanlarda 1/2,1/4,1/6 ve1/8 kesifıkaba yem oranlarından kış besisi için uygun alanını seçmekgayesiyle yapılmıştır.Bu maksat/a, denemeye alman 32 hayvan 8 erlik 4 üniform grubaayrılmış, mer'a döneminde ı. grup kontrol grubu olarak bırakılmış 2,3ve 4'üncü gruplara ise hayvan başına sırasıyla 600, 800, ve 1000 grambesi pelet yemi verilmiştir. Sonuç olarak, mer'a döneminde verilen budüzeylerdeki kesif yemlerin mer'adaki canlı ağırlık artışına önemlibir etkisi bulunmadığı anlaşılmıştır.Kış besisinde kullanılan 1/2, 1/4, 1/6 ve 1/8 kesifıkaba yem oranlarımer'a döneminde az kesif yem alangruba az kesifyem ihtiva eden oran,mer'a dejneminde çok kesif yem alan gruba ise çok kesif yem ihtiva edenoran olmak kaydıyla dağıtılmışlardır.1/8 ve 1/6 oranında kesifıkaba yem alan grupların kış besisi 147,1/4 oranında kesifıkaba yem alan 3.üncü grubun kış besisi 109 ve 1/2kesiflkaba yem oranı verilen 4.Ü11CÜ grubun kış besisi ise 56 gün sürmüştür.Kış besisi sonuçları kısaca şöyledir:1- Kış besisinin 56.mcl giinünde 1/2,116 ve 1/4 oranlarmdakesiflkabayem alan gruplar arasında canlı ağırlık kazancı bakımından önemlibir farklılık olmamasına karşılık, bu guruplar, 1/8 oranında kesif/kabayem alan gruba nazaran önemli derecede fazla ağırlık artl.iı sağlamışlardır.Bu dönemde en ucuz birim canlı ağırlık artl.ilnl 1/2 oranındakesiflkaba yem alan gruptaki hayvanlar sağlamıştır.2- Besinin 109. uncu gününde 1/4 ve 1/6 oranında kesifıkaba yemalan gruplar arasında canlı ağırlık artışı bakımından önemli bir farkarastlanmamış, fakat bu iki grubun ayrı ayrı 1/8 oranında kesifıkabayem alan gruptan önemli derecede fazla ağırlık kazancı temin ettiklerigörülmüştür. Bu devrede en ucuz birim canlı ağırlık artışını 1/4 oranındakesiflkaba yem alan grup sağlamıştır.3- Bütün kış besisinde en ucuz birim artışı yine 1/4 oranında kesiflkaba yem alan gruptaki hayvanlar temin etmişlerdir.4- Bütün deneme boyunca (=Mer'a dönemi + Kış besisi dönLmi)en ucuz birim canlı ağırlık artışı keza 1/4 oranında kesiflkaba yemalan gruba aittir.5- 56.ıncı günde, 109.uncu günde ve bütün kış besisi süresinde birimcanlı ağırlık artışının maliyeti satış fiatından yüksek olmasına rağmen,bütün deneme süresi (=Mer'a dönemi + Kış besisi dönem,) nazarıitibare alınarak yapılan değerlendirmelerde 1/8 ve 1/6 oranındakesifıkaba yem alangruplardan kar sağlandığıgörülmüştür. Bıuzun sebebi,bütün hayvanların ucuza mübayaa edilmeleri, adı geçen iki grubun birimağırlıklarının yüksek fiat bulması ve rasyonlarının da diğer groplara göreucuz olmasıdır.1/2, 1/4 ve 1/8 oranmda kesifıkaba yem alan gruplarda % 54,116 oranında kes[flkaba yem alan grupta ise % 56 randıman tesbitedilmiştir.1/8, 1/6, 1/4 ve 1/2 oranında kesifıkaba yem alan groplarda yemdenfaydalanma sırasıyla 18.40,15,98,12.00 ve 14.48 olarak bulunmuş-otur.Bütün bu bulgulara dayanarak, 2 yaşındaki Doğu Anadolu Kırmızılarında,çok ucuza mübayaa yapılıp yüksek fiatla satış yapılmazsadenemede kullanılan kesifıkaba yem oranları ile kış besisi yapılamayacağısonucuna varılmıştır.THE EFFECTS OF SUPPLEMENTS GIVEN ON VARIOUS LEVELSDURING THE PASTURING PERioD AND CONCENTRATE/ROUGHAGERATIOS ON FATTENING CALVESThirty two, two years old, EasternRed cattle were bought and castıatedfor a study of the efiect of differentlevels of concentrated feeds onpasturing and fattening for live-weightgains.Thirty two steer calves were dividedinto four uniform groups, andGroup 1. was designated as controlgroup which did not ıeceive any 3upplementduring the pasture season. Group2, 3, and 4 recevied 0.600, 0.800 and1.000 kg. supplement respectively.The average daily gain onpasturewhich was about 73 days, are asfol1ows: Control group = 0.208 kg.,2. group = 0.222 kg. 3. group = O.216 kg. and 4. group = 0.204 kg.There was no significant differenceamong the groups in past'!Jr~ period.During the fattening period, groupsrecevied the fol1owing rations andconcentrate/roughage ratios.Group I: One part concentıateand eight part roughage (grasshay)= 0.650 kg. concentrate + 5.350 kg.hay.Group II: One part concentrateand sjx part roughage =0.850 kg.concentrate + 6.150 kg. hay. Group III:onepart concentrate and four partroughage = L.20kg. concentrate +4.800kg. hay.Group IV: One part concentrateand two part roughage =2.000 kg.concentrate + 4.000 kg. hay.Group 1 and 2 were fed 147 days,group 3 was fed 109 days and group4 was fed only 56 days for fattening.The results of fattening were asfollows.1- There was no significant differencein live-weight gain amonggroup 2. 3, and 4 but there were significantdifference between the group2, 3, 4 vs 1. for the first 56 days offattening. In this period the cheapestlive-weight gain was rnade by the group4.II- There was no significant differencein live weight gain betweengroup 2 and 3., but it was found significantdifference group 2 and 3 vsgroup ı. for 109 days of fattening period.The cheapest gain was madeby the group 3 in this period.III- During the fattenig period thecheapest Iive weight gain was madeby the group 3.rv- During the pasture plus fatteningperiod the cheapest gain wasa1so made by the group 3.Live-weight gain costs of per cwtwere higher than the salling price ofper cwt. in alı groups and in all periods.But, when pasture and fatteningwere figured together, group i and 2made profit.Dressing percentage of group 1,3and 4 were 54 % and group 2 was 56%.As a conclusion to get a profitablefattening, it is advisable to buycattle with Iow prices, keep them onthe pasture for a season before fatteningand seııing them during the mostsuİtable market prices.

ÖZETBu deneme, 2 yaşındaki Doğu Anadolu Kırmızı'larında mer'adevresinde verilen muhtelif düzeylerdeki kesif yemlerin mer'adaki canlıağırlık artışına olan etkisini araştımak ve bu hayvanlarda 1/2,1/4,1/6 ve1/8 kesifıkaba yem oranlarından kış besisi için uygun alanını seçmekgayesiyle yapılmıştır.Bu maksat/a, denemeye alman 32 hayvan 8 erlik 4 üniform grubaayrılmış, mer'a döneminde ı. grup kontrol grubu olarak bırakılmış 2,3ve 4'üncü gruplara ise hayvan başına sırasıyla 600, 800, ve 1000 grambesi pelet yemi verilmiştir. Sonuç olarak, mer'a döneminde verilen budüzeylerdeki kesif yemlerin mer'adaki canlı ağırlık artışına önemlibir etkisi bulunmadığı anlaşılmıştır.Kış besisinde kullanılan 1/2, 1/4, 1/6 ve 1/8 kesifıkaba yem oranlarımer'a döneminde az kesif yem alangruba az kesifyem ihtiva eden oran,mer'a dejneminde çok kesif yem alan gruba ise çok kesif yem ihtiva edenoran olmak kaydıyla dağıtılmışlardır.1/8 ve 1/6 oranında kesifıkaba yem alan grupların kış besisi 147,1/4 oranında kesifıkaba yem alan 3.üncü grubun kış besisi 109 ve 1/2kesiflkaba yem oranı verilen 4.Ü11CÜ grubun kış besisi ise 56 gün sürmüştür.Kış besisi sonuçları kısaca şöyledir:1- Kış besisinin 56.mcl giinünde 1/2,116 ve 1/4 oranlarmdakesiflkabayem alan gruplar arasında canlı ağırlık kazancı bakımından önemlibir farklılık olmamasına karşılık, bu guruplar, 1/8 oranında kesif/kabayem alan gruba nazaran önemli derecede fazla ağırlık artl.iı sağlamışlardır.Bu dönemde en ucuz birim canlı ağırlık artl.ilnl 1/2 oranındakesiflkaba yem alan gruptaki hayvanlar sağlamıştır.2- Besinin 109. uncu gününde 1/4 ve 1/6 oranında kesifıkaba yemalan gruplar arasında canlı ağırlık artışı bakımından önemli bir farkarastlanmamış, fakat bu iki grubun ayrı ayrı 1/8 oranında kesifıkabayem alan gruptan önemli derecede fazla ağırlık kazancı temin ettiklerigörülmüştür. Bu devrede en ucuz birim canlı ağırlık artışını 1/4 oranındakesiflkaba yem alan grup sağlamıştır.3- Bütün kış besisinde en ucuz birim artışı yine 1/4 oranında kesiflkaba yem alan gruptaki hayvanlar temin etmişlerdir.4- Bütün deneme boyunca (=Mer'a dönemi + Kış besisi dönLmi)en ucuz birim canlı ağırlık artışı keza 1/4 oranında kesiflkaba yemalan gruba aittir.5- 56.ıncı günde, 109.uncu günde ve bütün kış besisi süresinde birimcanlı ağırlık artışının maliyeti satış fiatından yüksek olmasına rağmen,bütün deneme süresi (=Mer'a dönemi + Kış besisi dönem,) nazarıitibare alınarak yapılan değerlendirmelerde 1/8 ve 1/6 oranındakesifıkaba yem alangruplardan kar sağlandığıgörülmüştür. Bıuzun sebebi,bütün hayvanların ucuza mübayaa edilmeleri, adı geçen iki grubun birimağırlıklarının yüksek fiat bulması ve rasyonlarının da diğer groplara göreucuz olmasıdır.1/2, 1/4 ve 1/8 oranmda kesifıkaba yem alan gruplarda % 54,116 oranında kes[flkaba yem alan grupta ise % 56 randıman tesbitedilmiştir.1/8, 1/6, 1/4 ve 1/2 oranında kesifıkaba yem alan groplarda yemdenfaydalanma sırasıyla 18.40,15,98,12.00 ve 14.48 olarak bulunmuş-otur.Bütün bu bulgulara dayanarak, 2 yaşındaki Doğu Anadolu Kırmızılarında,çok ucuza mübayaa yapılıp yüksek fiatla satış yapılmazsadenemede kullanılan kesifıkaba yem oranları ile kış besisi yapılamayacağısonucuna varılmıştır.THE EFFECTS OF SUPPLEMENTS GIVEN ON VARIOUS LEVELSDURING THE PASTURING PERioD AND CONCENTRATE/ROUGHAGERATIOS ON FATTENING CALVESThirty two, two years old, EasternRed cattle were bought and castıatedfor a study of the efiect of differentlevels of concentrated feeds onpasturing and fattening for live-weightgains.Thirty two steer calves were dividedinto four uniform groups, andGroup 1. was designated as controlgroup which did not ıeceive any 3upplementduring the pasture season. Group2, 3, and 4 recevied 0.600, 0.800 and1.000 kg. supplement respectively.The average daily gain onpasturewhich was about 73 days, are asfol1ows: Control group = 0.208 kg.,2. group = 0.222 kg. 3. group = O.216 kg. and 4. group = 0.204 kg.There was no significant differenceamong the groups in past'!Jr~ period.During the fattening period, groupsrecevied the fol1owing rations andconcentrate/roughage ratios.Group I: One part concentıateand eight part roughage (grasshay)= 0.650 kg. concentrate + 5.350 kg.hay.Group II: One part concentrateand sjx part roughage =0.850 kg.concentrate + 6.150 kg. hay. Group III:onepart concentrate and four partroughage = L.20kg. concentrate +4.800kg. hay.Group IV: One part concentrateand two part roughage =2.000 kg.concentrate + 4.000 kg. hay.Group 1 and 2 were fed 147 days,group 3 was fed 109 days and group4 was fed only 56 days for fattening.The results of fattening were asfollows.1- There was no significant differencein live-weight gain amonggroup 2. 3, and 4 but there were significantdifference between the group2, 3, 4 vs 1. for the first 56 days offattening. In this period the cheapestlive-weight gain was rnade by the group4.II- There was no significant differencein live weight gain betweengroup 2 and 3., but it was found significantdifference group 2 and 3 vsgroup ı. for 109 days of fattening period.The cheapest gain was madeby the group 3 in this period.III- During the fattenig period thecheapest Iive weight gain was madeby the group 3.rv- During the pasture plus fatteningperiod the cheapest gain wasa1so made by the group 3.Live-weight gain costs of per cwtwere higher than the salling price ofper cwt. in alı groups and in all periods.But, when pasture and fatteningwere figured together, group i and 2made profit.Dressing percentage of group 1,3and 4 were 54 % and group 2 was 56%.As a conclusion to get a profitablefattening, it is advisable to buycattle with Iow prices, keep them onthe pasture for a season before fatteningand seııing them during the mostsuİtable market prices.