Tam ve Kısmi Kapanma Stratejilerinin COVID-19 Salgını Üzerinden Karşılaştırılması
Comparison of Complete and Partial Lockdown Strategies on COVID-19 Pandemic
Yazar: Demirbilek, Mustafa
Dergi: El-Cezeri, Vol. 8 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; COVID-19,Stokastik SIR Ağ Modeli,Benzetim,Tam ve Kısmi Kapanma ; COVID-19,Stochastic SIR Network Model,Simulation,Complete and Partial Lockdown

COVID-19 gibi bulaşıcı hastalıkların durdurulması veya en azından bulaşma hızının yavaşlatılıp sağlık sistemine yer ve zaman kazandırılması için kullanılan çeşitli müdahale stratejileri bulunmaktadır. Bunlardan en önemli ve sık kullanılanlarından biri de insanların toplu olarak bulunup, bulaş şansını yüksek oranda artırdıkları okul, iş yeri, alışveriş merkezi, restoran vb. yerlerin belirli süreler için kapatılmasıdır. Kapanmanın kapsamının ve zamanının uygun şekilde belirlenmesi hem vaka sayılarının hem de kapanmanın olumsuz etkilerinin azaltılması bakımından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmamızda, okul ve iş yerlerinin, salgının başlangıcına ve tepe noktasına yakın zamanlarda, tam ve kısmi kapanmasını, vaka sayıları ve toplam kapalı gün sayıları üzerinden karşılaştıracağız. Stratejileri test edeceğimiz salgın, stokastik ağ (network) temelli SIR (Korunmasız-Hasta-İyileşmiş) ile modellenmiştir. Salgın şiddeti (attack rate), 6 farklı ülkenin aktüel COVID-19 vaka sayılarına göre hesaplanmıştır. Biri baz senaryo olma üzere, salgının farklı zamanlarında uygulanan tam ve kısmi kapanmaları içeren toplam 5 senaryo, 30’ar koşumda test edilmiştir. Sonuçlara bakıldığında, kısmi kapanmanın tam kapanmaya göre vaka sayılarını önemli ölçüde azalttığı görülmüştür. Kısmi kapanmada, okul ve iş yerlerindeki kapanma uygulamanın ilk başladığı günden salgının sonuna kadar devam etmesine rağmen, toplam kapalı gün sayısı, tam kapanma sonucu oluşan kapalı gün sayısına göre çok daha düşük çıkmıştır.

Some intervention strategies exist to stop or at least slow down spread pace of infectious diseases such as COVID-19 for providing available time and space to healthcare systems. One of most widespread intervention strategies is to shut down some places such as schools, workplaces, shopping malls, restaurants, etc. where individuals crowd and the chance of infection significantly rises for a while. It is really important to determine duration and scope of the closure strategy appropriately to decrease the negative effect of the closure and the number of cases. In this study, we compare full and partial lockdown strategies applied around the beginning and middle of the pandemic in terms of the number of cases and close days. The pandemic we test the strategies is modelled with a stochastic SIR (Susceptible-Infectious-Recovered) network model. The attack rate is calculated based on the number of COVID-19 related cases in six countries. With one baseline scenario, total 5 scenarios generated based full and partial lockdown strategies applied in different times during the pandemic are tested for 30 trials. According to results, the partial lockdown significantly decreases the number of cases compared to the full lockdown. Moreover, the number of closed days for schools and workplaces in the partial lockdown is much lower than the numbers in the full lockdown even though school and workplace closures continue until the end of the pandemic once they start in the partial lockdown.