IoT uygulamalarında çok etmenli sistemlerin (MAS) birlikte çalışabilirliğinin rolü: Akıllı üretim sistemlerindeki son gelişmeler üzerine bir araştırma
The role of interoperability of Multi-Agent Systems for IoT applications: A survey on recent advances in smart manufacturing systems
Yazar: Çalış Uslu, Banu
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 38 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; IoT,Çoklu-Etmen Sistemleri,Birlikte Çalışabilirlik,İşbirliği,Üretim Sistemleri ; IoT,Multi-Agent System,Interoperability,Cooperation,Manufacturing Systems

Çok Etmenli Sistemler (MAS), Nesnelerin İnterneti (IoT) uygulamaları içerisinde, akıllı nesnelerin etmenler (agent) olarak tasarlanması aracılığı ile birden çok akıllı cihazdan bilgilerin algılamasını, toplamasını, paylaşmasını, pekiştirilmesini ve revize edilmesini mümkün kılmaktadır. Çok etmenli sistemler ve ilgili araçlar, sistemlerin optimizasyonunda kullanılan paradigmalar için önemli değişikliklere katkıda bulunmakla birlikte, MAS hakkındaki mevcut literatür, IoT cihazlarının gelişmiş işbirliğini açıklayan modern dağıtılmış hesaplama yöntemlerini açıklamak için yeterli düzeyde değildir. Bu araştırma, IoT içerisinde yer alan akıllı cihazların, MAS teknolojisi ile birlikte çalışabilirliği hakkında kapsamlı bir araştırma sunmaktadır. Bu kapsamda, önce etmen tabanlı sistemler ve IoT teknolojisi hakkında genel bir bilgilendirilme sunularak, çok etmenli sistemler içerisinde birlikte çalışabilirliğin önemi ve üretim sistemleri özelinde çoklu etmen teknolojisinin, sensör verilerini yakalamadan karar vermeye kadar çeşitli amaçlarla nasıl kullanılabileceğini açıklanmıştır. Çok etmenli sistemlerde birlikte çalışabilirlik için geliştirilen ve üreticiden bağımsız olarak birbirini anlayabilen iki ana dil hakkında bilgilendirme sunulmuştur. MAS'in IoT tabanlı kablosuz sensör ağında (WSN'ler) veri toplama ve entegrasyonu açıklanmıştır. Akıllı üretim sistemlerinin tasarımında, MAS'in geliştirmeye açık alanları ve gelecekteki trendlerinde IoT uygulamasını ele almak, bu makalenin bir diğer katkısı olarak sunulmuştur. Araştırmanın, IoT ve MAS üzeride çalışan araştırmacılar, tasarımcılar ve yöneticiler için bir yol gösterici olması beklenmektedir.

Multiple Agent Systems (MAS) makes it possible to detect, collect, share, consolidate and revise information from multiple smart devices by designing smart objects as agents within the Internet of Things (IoT) technology. While multi-agent systems and related tools contribute to significant changes to the paradigms used in optimizing systems, the current literature on MAS is not sufficient to describe modern distributed computing methods that explain the advanced collaboration of IoT devices. This research provides comprehensive research on the interoperability of smart devices in IoT with MAS technology. In this context, first, a piece of general information about agent-based systems and IoT technology was presented. The importance of interoperability in multi-agent technology and how multi-agent technology can be used for various purposes, from capturing sensor data to decision making, are explained. Information on two main languages that are developed for interoperability in multi-agent systems and that can understand each other independently of the manufacturer are presented. Data collection and integration in MAS's IoT-based wireless sensor network (WSNs) is discussed. Addressing the IoT application in the design of smart manufacturing systems, areas for improvement and future trends of MAS is presented as another contribution of this article. The research is expected to guide research, designers, and managers working on IoT and MAS.