Molla Gürânî ve El-Kevserü’l-Cârî Adlı Eserinde Hadis Şerh Metodu
Molla Gürânî ve El-Kevserü’l-Cârî Adlı Eserinde Hadis Şerh Metodu
Yazar: Karakaş, Ali
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 18 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Molla Gürânî,el-Kevserü’l-Cârî,Buhârî,Hadis örnekleri

Molla Gürânî’nin tam adı, Şemsuddin Ahmed b. İsmailb. Osman b. Muhammed el-Gürânî’dir. (ö. 893/1488). Gürânî’nin kendisindennakledildiğine göre o, Diyarbakır yakınlarında bulunan Hiler köyünde doğmuştur.Gürânî, İslâm âleminin çeşitli yerlerinde ilmi araştırmalarda bulunmuş ve ozaman için ulaşabildiği kadarıyla İslâm âleminin önde gelen pek çok âlimindenders almıştır. Daha sonra Anadolu’ya geçmiş, Fatih Sultan Mehmed’e (ö.886/1481) hocalık yapmış, İstanbul’un fethinde etkin rol almış ve ardındanİstanbul’da ilimle meşgul olmuştur. Bununla beraber o, çeşitli idari görevlerdede bulunmuştur. Gürânî, çeşitli ilim dallarında çok sayıda ilmi eser yazmıştır.O, İslâm dininin temel iki kaynağı olan Kur’ân-ı Kerim ile Hz. Muhammed’in(s.a.v.) sünnetine son derece önem vermiş ve onların üzerinde çalışmalardabulunmuştur. O, önce “Ğâyetü’l-Emânî fî Tefsîri’l-Kelâmi’r-Rabbânî” adlı birtefsir yazmıştır. Onun, daha sonra Buhârî’nin “el-Câmiu’s-Sahih” adlı hadiskitabı üzerine yazmış olduğu “el-Kevserü’l-Cârî ilâ Riyâdi Ehâdîsi’l-Buhârî”adlı eseri, hadis alanında önemli bir yere sahip bulunmaktadır. Gürânî, hadisicazetini İbn Hacer el-Askalânî’den (ö. 852/1448) almıştır. O, bu kitabındahocası İbn Hacer’i tenkit etmiştir. Gürânî’nin tenkit ettiği diğer bir hadisçide Buhârî’nin diğer bir şarihi olan Kirmânî’dir (ö. 787/1384). O, bu eserindeel-Câmiu’s-Sahih’i çeşitli yönlerden şerh etmiştir. Biz bu makalemizde, onunşerh ettiği hadislerden bazı örnekler ele alarak incelemeye çalışacağız. Elealdığımız bu hadis örneklerini, Buhârî’nin diğer şerhlerini de göz önündebulundurarak yorumlamaya çalışacağız.

Molla Gürânî’nin tam adı, Şemsuddin Ahmed b. İsmailb. Osman b. Muhammed el-Gürânî’dir. (ö. 893/1488). Gürânî’nin kendisindennakledildiğine göre o, Diyarbakır yakınlarında bulunan Hiler köyünde doğmuştur.Gürânî, İslâm âleminin çeşitli yerlerinde ilmi araştırmalarda bulunmuş ve ozaman için ulaşabildiği kadarıyla İslâm âleminin önde gelen pek çok âlimindenders almıştır. Daha sonra Anadolu’ya geçmiş, Fatih Sultan Mehmed’e (ö.886/1481) hocalık yapmış, İstanbul’un fethinde etkin rol almış ve ardındanİstanbul’da ilimle meşgul olmuştur. Bununla beraber o, çeşitli idari görevlerdede bulunmuştur. Gürânî, çeşitli ilim dallarında çok sayıda ilmi eser yazmıştır.O, İslâm dininin temel iki kaynağı olan Kur’ân-ı Kerim ile Hz. Muhammed’in(s.a.v.) sünnetine son derece önem vermiş ve onların üzerinde çalışmalardabulunmuştur. O, önce “Ğâyetü’l-Emânî fî Tefsîri’l-Kelâmi’r-Rabbânî” adlı birtefsir yazmıştır. Onun, daha sonra Buhârî’nin “el-Câmiu’s-Sahih” adlı hadiskitabı üzerine yazmış olduğu “el-Kevserü’l-Cârî ilâ Riyâdi Ehâdîsi’l-Buhârî”adlı eseri, hadis alanında önemli bir yere sahip bulunmaktadır. Gürânî, hadisicazetini İbn Hacer el-Askalânî’den (ö. 852/1448) almıştır. O, bu kitabındahocası İbn Hacer’i tenkit etmiştir. Gürânî’nin tenkit ettiği diğer bir hadisçide Buhârî’nin diğer bir şarihi olan Kirmânî’dir (ö. 787/1384). O, bu eserindeel-Câmiu’s-Sahih’i çeşitli yönlerden şerh etmiştir. Biz bu makalemizde, onunşerh ettiği hadislerden bazı örnekler ele alarak incelemeye çalışacağız. Elealdığımız bu hadis örneklerini, Buhârî’nin diğer şerhlerini de göz önündebulundurarak yorumlamaya çalışacağız.