hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
OSMANLI DEVLETİ’NDE TELGRAF
TELEGRAPH IN THE OTTOMAN STATE
Yazar: Çabuk, Mustafa; Badem Yanmaz, Bahar
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 47, 2024
Anahtar kelimeler: Ottoman Institutions and Civilization (Other) ; Osmanlı Kurumları ve Medeniyeti (Diğer) ; Ottoman,Sultan Abdülmecit,Telegraph,Mors. ; Osmanlı,Sultan Abdülmecit,Telgraf,Mors

Telgraf, belli aşamalara uğrayarak bulunmuş bir icattır. Elektrikli telgrafın icadına kadar telgrafın telgraf olmasını sağlayan bazı aşamalar şunlardır; Felemenkli Jansen’ının (1650’de) dürbünü, zamanla haberleşme için kullanılmaya başlanmış ancak dürbünün göremediği yerlerden de haber alınabilmesi için daha ileri fikirler ortaya çıkmıştır. Bunun için ilk önemli adım Claude Chappe’ın havai telgraf sistemi olmuş ama bu fikre elektrik mekanizmasını da ekleyen ünlü ressam 1837 yılında Samuel F.B. Mors, elektrikli telgrafın ününü kazanan kişi olmuşturOsmanlı Devleti’nde ilk Telgraf hatlarının çekimi Fransızlara verildi. 15 Eylül 1855’de Telgraf İdaresi resmi olarak açıldı ve çalışmalara başlandı. Telgraf İdaresi’nin en mühim çalışması ise Fransızca olan telgraf dilinin Türkçeleştirilmesi olmuştur. Telgrafhanelerle ilgili 17 Şubat 1857 tarihinde bir nizamname yayımlandı. Bu nizamname de telgraf memurlarının eğitimi ve çalışma şekilleri ile ilgili hükümler yer aldı. Telgraf gereçlerinin üretimi için de, Telgraf Müdürü Fevzi Bey'in gayretleriyle Mayıs 1869'da Telgraf Fabrikası açıldı. Kısa sürede Osmanlı Devletinde hem Rumeli bölgesinde hem de Anadolu bölgesinde bir haberleşme ağı kuruldu. Ancak halkın bu haberleşme sistemini kullanması pahalıydı. Bu pahalılık nedeni ile 1864’de telgraf fiyatlarında ıslaha gidilip fiyatlar düşürüldü. Zamanla tarifeler üzerinde farklı çalışmalar yapıldı.

There were some stages in the emergence of the telegraph until the invention of the electric telegraph.These stages are: Dutch Jansen's binoculars (in 1650) began to be used for communication over time, but more advanced ideas emerged to get news from places that the binoculars could not see. The first important step for this was Claude Chappe's aerial telegraph system, but the famous painter who added the electrical mechanism to this idea was Samuel F.B. Mors in 1837. Mors was the person who made the electric telegraph famous. The Telegraph Administration was officially opened and work began on 15 September 1855. A regulation regarding telegraph offices was published on 17 February 1857. This regulation included provisions regarding the training and working methods of telegraph officers. The Telegraph Factory was opened in May 1869 for the production of telegraph equipment, with the efforts of Telegraph Director Fevzi Bey. In a short time, a communication network was established in both the Rumelia and the Anatolia regions. However, it was expensive for the public to use this communication system. Due to this expensiveness, telegraph prices were reformed and reduced in 1864. Over time, different studies were carried out on tariffs
İLKOKUL ÖĞRENCİLERİNİN İŞLEM BECERİLERİNİ BELİRLEMEYE YÖNELİK ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI
SCALE DEVELOPMENT STUDY TO DETERMINE COMPUTATIONAL SKILLS OF PRIMARY SCHOOL STUDENTS
Yazar: Öztürk, Mehmet Fatih; İş Güzel, Çiğdem
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 48, 2024
Anahtar kelimeler: Scale Development ; Ölçek Geliştirme ; İşlem yapma becerisi,ölçek geliştirme,geçerlik ve güvenirlik,tek ve ardışık işlem ; Computational skill,scale development,validity and reliability,single and sequential operation

Bu çalışmanın amacı, ilkokul üçüncü sınıf seviyesi öğrencilerinin günlük hayata dair görsellerle sunulan içerikler temelinde işlem yapma beceri düzeylerini belirlemeye yönelik bir ölçek geliştirmektir. Bu amaca yönelik açık uçlu formatta hazırlanan on sorunun yer aldığı ölçeğin uygulamaları 200 ilkokul öğrencisinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin güvenirlik ve geçerliğini ortaya koymak amacıyla SPSS ve LISREL paket programları kullanılarak veri analizler yürütülmüştür. Açımlayıcı faktör analizi varsayımlarının sağlanması üzerine işlem yapma becerisinin baskın olarak ölçüldüğü görülen yapıda, tek faktörün özdeğer yükü 4.076 olarak ve toplam varyansın %40.756’sını açıkladığı elde edilmiştir. Bunun yanı sıra, model uyumu için gerçekleştirilen doğrulayıcı faktör analizi sonucunda ki-kare/sd oranı 1.91, RMSEA değeri 0.067, SRMR değeri 0.044, CFI değeri 0.98, NFI değeri 0.96, GFI değeri 0.94, AGFI değeri 0.90 olarak elde edilmiştir. Tüm bu indeks değerleri toplanan verilerin önerilen modele uyumunun sağlandığına yönelik bilgiler vermektedir. 0.83 olarak hesaplanan Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı değeri de kabul edilebilir düzeyde bir güvenirlik değeridir.

The aim of this study is to develop a scale to determine the computational skill levels of third grade primary school students on the basis of content presented with visuals of daily life. The applications of the scale, which includes ten questions prepared in an open-ended format for this purpose, were carried out with the participation of 200 primary school students. In order to demonstrate the reliability and validity of the scale, data analyses were conducted using SPSS and LISREL package programs. Upon meeting the exploratory factor analysis assumptions, it was found that the single factor had an eigenvalue load of 4.076 and explained 40.756% of the total variance in the structure in which computational skill was predominantly measured. In addition, as a result of the confirmatory factor analysis performed for the model fit, the chi-square/sd ratio was obtained as 1.91, RMSEA value 0.067, SRMR value 0.044, CFI value 0.98, NFI value 0.96, GFI value 0.94, AGFI value 0.90. All these index values provide information about the compliance of the collected data with the proposed model. The Cronbach Alpha reliability coefficient value calculated as 0.83 is also at an acceptable level of reliability.
ÖĞRETMEN ADAYLARINA YÖNELİK ÜST-DÜZEY DÜŞÜNME BECERİLERİ DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ’NİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI
ADAPTATION OF HIGHER-ORDER THINKING SKILLS ASSESSMENT SCALE FOR TEACHER CANDIDATES INTO TURKISH
Yazar: Kaya, Suat; Kurt, Abdülkadir; Safalı, Serdar; Balı, Onur
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 47, 2024
Anahtar kelimeler: Cross-Cultural Scale Adaptation ; Kültürlerarası Ölçek Uyarlama ; Üst düzey düşünme,eleştirel düşünme,problem çözme,takım çalışması,pratik yenilikçilik ; higher order thinking, critical thinking, problem-solving, teamwork, practical innovation

Bu çalışmada Üst Düzey Düşünme Becerileri Değerlendirme Ölçeği’nin Türkiye koşullarında geçerlik ve güvenirliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Ölçeğin uyarlama sürecinde ileri çeviri yöntemi kullanılmıştır. Tarama yöntemi ile gerçekleştirilen bu çalışmanın örneklemini 819 öğretmen adayı oluşturmuştur. Veriler hem yüz yüze hem de çevrimiçi bir form kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler, SPSS 21.0 ve AMOS  21 programlarından yararlanılarak, açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, öğretmen adaylarının üst-düzey düşünme becerilerini ölçmek için kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı elde edilmiştir. Özgün ölçek, 4 faktör ve bu faktörlere ait 14 alt boyuttan oluşurken, Türkçe’ye uyarlama çalışması 4 faktörle sonuçlanmıştır. Bu bağlamda, gelecekteki çalışmaların daha büyük ve daha heterojen bir örneklemi kapsayacak şekilde planlanması önerilmiştir.

The aim of this study was to examine the validity and reliability of the Higher-order Thinking Skills Assessment Scale in Turkish context. The forward translation method was used in the adaptation process of the scale. The sample of this study, conducted using the survey method, consisted of 819 teacher candidates. Data were collected with both face-to-face and online forms. The data were analyzed using exploratory factor analysis and confirmatory factor analysis with SPSS 21.0 and AMOS 21 softwares. As a result of the study, a valid and reliable measurement tool that can be used to measure teacher candidates’ higher-order thinking skills was obtained. The original scale consists of 4 factors and 14 sub-dimensions, while the adaptation study to Turkish resulted in 4 factors. In this context, it is recommended that future studies be planned to include a larger and more heterogeneous sample.
OSMANLI BASINI VE TANIKLARIN HATIRATLARINA GÖRE 31 MART VAKASI
THE MARCH 31ST INCIDENT ACCORDING TO THE OTTOMAN PRESS AND WITNESSES' MEMOIRS
Yazar: Taş, Yusuf; Yetişgin, Memet
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 48, 2024
Anahtar kelimeler: Political Geography in Political History ; Siyasi Tarihde Siyasal Coğrafya ; 31 March Incident,Newspaper,Memoirs,Union and Progress ; 31 Mart Vakası,Gazete,Hatırat,İttihat ve Terakki.

II. Meşrutiyet dönemin devlet ve toplumsal hayatında 31 Mart Vakası önemli yer tutar. Bu ayaklanmada Osmanlı basınının ve özelde ise tutucu gazetelerin rolü büyüktür.  Kalemler adeta kılıca dönüşerek, kamuoyunu kutuplaştırmış ve gergin bir hava yaratmıştır.  Gazetelerde kişilik haklarına saldırılar, sert atışmalar ve suçlamalar yaşanırken, Serbesti Başyazarı Hasan Fehmi de suikasta kurban gitmiştir. II. Meşrutiyet’in getirdiği özgürlük ortamında hızla yükselen ve siyasallaşan basının bu tutumu, dönemin en kötü namlı olaylarından 31 Mart Vakasının da sebeplerinden biri olmuştur. Bu çalışmada 31 Mart Vakası öncesi ve sonrasında Osmanlı basını irdelenmiş ve ayrıca dönemin tanıklarının hatıratlarına başvurulmuştur. Fırkaların sözcüsü olan gazeteler her ne kadar taraf olsalar da, yaşanan hadiseleri günlük yansıtması açısından dönemin önemli kitle iletişim araçları ve kaynaklardır. Aynı zaman da hatıratlar da döneme tanıklık eden kişilerin bir nevi müdafaası ve ithamlarını içeren ve bu maksatla kaleme alınmış eserlerdir. Bu bağlamda dönemin gazeteleri incelenerek, devlet adamları ve tanıkların hatıratlarıyla karşılaştırılmakta ve 31 Mart Vakası hakkında tahlillerde bulunulmaktadır.

The 31 March Incident has an important place in the state and social life of the Second Constitutional Monarchy period. In this incident, the Ottoman press and conservative newspapers in particular polarised public opinion and created a tense atmosphere.  While there were attacks on personal rights, harsh quarrels and accusations in the newspapers, Hasan Fehmi, the editor-in-chief of Serbesti, was assassinated. In this study, the Ottoman press before and after the 31 March Incident is analysed and the memoirs of the witnesses of the period are consulted. Although newspapers were partial to political factions, they were important mass communication tools and sources of the period in terms of reflecting the events daily. At the same time, memoirs are works that contain a kind of defence and accusations of the people who witnessed the period. In this context, the newspapers of the period were analysed and compared with the memoirs of statesmen and witnesses and analyses were made about the 31 March Incident.
TEMİZ ÜRETİM UYGULAMALARININ PERFORMANSA ETKİSİ
THE REGULATORY ROLE OF BUSINESS SIZE ON THE EFFECT OF CLEAN PRODUCTION PRACTICES ON PERFORMANCE
Yazar: Çelik, İlkay; Aytekin, Mehmet
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 50, 2024
Anahtar kelimeler: Transportation, Logistics and Supply Chains (Other) ; Ulaşım, Lojistik ve Tedarik Zincirleri (Diğer) ; Temiz Üretim Uygulamaları,Çevresel Performans,Operasyonel Performans,İşletme Performansı ; Cleaner production practices,Environmental performance,Operational performance,Process design,Plastics industry

Son yıllarda, çevresel sürdürülebilirlik konusunda artan farkındalık, işletmeleri daha temiz ve daha yeşil üretim yöntemlerini benimsemeye sevk etmiştir. Temiz üretim uygulamaları, kaynak verimliliğini artırırken çevresel etkileri en aza indirmeyi amaçlamaktadır.  Atıkların azaltılmasını, kaynakların verimli kullanılmasını ve kirliliğin en aza indirilmesini içeren temiz üretim uygulamaları, sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmanın ayrılmaz bir parçasıdır. Bu çalışmada genel olarak temiz üretim uygulamalarının işletme performansına etkisi araştırılmıştır. Bu kapsamda çalışma; Türkiye’deki plastik sektöründe anket tekniği kullanılarak elde edilen 316 veri, yapısal eşitlik modeli kullanılarak analiz edilmiştir. Bu araştırma sonuçlarına göre; süreç tasarımı, ürün tasarımı ve lojistik faaliyetlerin çevresel performansa pozitif etkisinin olduğu fakat süreç tasarımının ise operasyonel performansa bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir.

In recent years, the increasing awareness of environmental sustainability has encouraged businesses to adopt cleaner and more eco-friendly production methods. Within this framework, cleaner production practices have emerged as a crucial tool for achieving sustainability goals by ensuring efficient resource utilization, reducing waste, and minimizing environmental impacts. This study aims to examine the effects of cleaner production practices on business performance in the Turkish plastics sector. A total of 316 data points collected through surveys were analyzed using structural equation modeling. The results indicate that process design, product design, and logistics activities positively influence environmental performance. Furthermore, product design and logistics activities significantly enhance operational performance, whereas process design was found to have no statistically significant effect on operational performance. These findings suggest that cleaner production practices not only contribute to improving environmental performance but also, to a certain extent, enhance the operational efficiency of enterprises.
SOĞUK SAVAŞ SONRASINDA ROMANYA’NIN KARADENİZ POLİTİKASI
ROMANIA’S BLACK SEA POLICY AFTER THE COLD WAR
Yazar: Canar, Burçin
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 48, 2024
Anahtar kelimeler: Regional Studies ; Bölgesel Çalışmalar ; Karadeniz,Romanya,ABD,NATO,AB ; The Black Sea,Romania,USA,NATO,EU

Soğuk Savaş sonrasında Romanya, Avrupa-Atlantik sisteminin Karadeniz’e uzanan genişleme politikasının etkin bir savunucusu ve katılımcısı olmuştur. Dış politika önceliklerini ABD’yle stratejik ortaklık, NATO ve AB üyeliği olarak belirleyen Romanya, 1990’lardan bu yana Washington’un bölgesel çıkarlarıyla örtüşen Karadeniz politikası izleyen tek kıyıdaş ülkedir. 2008 Rusya-Gürcistan Savaşı, 2014’te başlayan Ukrayna Krizi ve 2022’den bu yana devam eden Ukrayna Savaşı öncesinde de Romanya, ABD’nin çıkarlarıyla uyumlu bir şekilde, Rus etkisini önlemeyi, ‘Rusya’yı caydırmayı’ hedeflemiştir. Dolayısıyla 1990’lardan bu yana Bükreş’in Karadeniz politikasına yön veren, ‘Rusya’nın eylemlerinin yol açtığı risk ve tehditler’ değil; Karadeniz’de varlık göstermeyi hedefleyen ABD’nin bölgesel çıkarlarıdır. Romanya’nın, Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ni sona erdirebilecek taraf devletlerden biri olduğu dikkate alındığında, Bükreş’in ABD’nin hedefleriyle uyumlu bölge politikası, Karadeniz’in güvenliğine yönelik giderek daha büyük bir risk oluşturmaktadır.

After the Cold War, Romania became an active advocate and participant of the Euro-Atlantic system's expansion policy towards the Black Sea. Romania, which defines its foreign policy priorities as a strategic partnership with the United States and NATO and EU membership, is the only coastal country that has pursued a Black Sea policy that coincides with Washington's regional interests since the 1990s. Even before the 2008 Russia-Georgia War, the Ukrainian Crisis that began in 2014, and the Ukrainian War that has been ongoing since 2022, Romania aimed to prevent Russian influence and ‘deter Russia’ in line with US interests. Therefore, what has guided Bucharest’s Black Sea policy since the 1990s has not been the ‘risks and threats caused by Russia’s actions’ but the regional interests of the USA, which aims to establish a presence in the Black Sea. Considering that Romania is one of the parties to the Montreux Convention Regarding the Regime of the Straits that could terminate it, Bucharest’s regional policy, which is in line with US objectives, poses an increasingly greater risk to the security of the Black Sea.
ALKIŞ İÇİNDE KARGIŞ: ALEVİ-BEKTAŞİ GÜLBANKLARINDA BEDDUA
KARGIŞ/CURSE IN ALKIŞ/PRAYER: CURSING IN ALEVI-BEKTASHI GULBANKS
Yazar: Kızıldağ, Hasan
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 48, 2024
Anahtar kelimeler: Turkish Folk Literature ; Türk Halk Edebiyatı ; Gülbank,alkış/dua,kargış/beddua ; Alevi-Bektashi Gulbanks,prayer,curse

Gülbanklar, Türk tasavvufunda tarikatların ayin ve törenlerinde dede/pir tarafından okunan dualardır. Kalıplaşmış halleri ve yapısı itibariyle eski Türklerin alkış adını verdiği büyüsel ve dini dualara benzemektedir. Mevlevi, Kalenderi ve Halveti tarikatlarında da söylenen gülbanklar, özellikle Alevi-Bektaşi topluluklar tarafından benimsenmekte ve cem törenlerinde sıklıkla söylenmektedir. Alevi ve Bektaşilerde hayatın ve cem ayininin her anını ilgilendiren farklı konularda gülbanklar kayda alınmıştır. Gülbanklar, geçmiş ile bugün arasında kültürel bir köprü oluşturduğu için farklı bakış açılarıyla incelenmesi gereken unsurlardır. Yapılan bu çalışmada Alevi-Bektaşi gülbankları incelenerek bu gülbanklar içerisinde yer alan kargış/beddua örnekleri tespit edilmiştir. Alkış/dua metinleri olan gülbankların içerisinde hangi sebeplerle kargış/beddua unsurlarının yer aldığı ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Yapılan incelemede, gülbanklarda yer alan kargış/beddua örneklerinin yapısal olarak genel yapıya uyduğu, bu bedduaların zaman içerisinde doğal bir şekilde gülbankların içinde yer almaya başladığı görülmüştür. Bunu yanı sıra tespit edilen beddua örneklerinin topluluğa tarihi hatırlatmalarda bulunduğu ve kolektif bellekte ortak anlatıyı yerleştirme işlevinde olduğu görülmüştür.

Gulbanks are prayers recited by dede/pir in the rituals and ceremonies of orders in Turkish Sufism. In terms of their stereotypes and structure, they are similar to the magical and religious prayers called alkış by the ancient Turks. Also sung in Mevlevi, Kalenderi, and Halveti orders, gulbanks are adopted especially by Alevi-Bektashi communities and are frequently sung in cem ceremonies. Alevi and Bektashis have recorded gülbanks on different subjects that concern every moment of life and the cem ritual. Since they form a cultural bridge between the past and the present, they are elements that should be analyzed from different perspectives. In this study, Alevi-Bektashi gulbanks were analyzed, and examples of curses in these gulbanks were identified. It tried to reveal the reasons for including “cursing/beddua” elements in gulbanks, which are “alkış/prayer” texts. The analysis shows that the “curses/kargış” examples in the gulbanks are structurally compatible with the general structure and that these curses have started to take place naturally in gulbanks over time. In addition, it has been seen that the identified examples of curses serve as historical reminders to the community and place a common narrative in the collective memory.
DİYARBAKIR/SURİÇİ AKKOYUNLU DÖNEMİ MESCİTLERİ MİMARİSİ VE YAPISAL SORUNLARI
ARCHITECTURE AND STRUCTURAL PROBLEMS OF DIYARBAKIR/SURIÇI AKKOYUNLU PERIOD MASJIDS
Yazar: Ergün, Şule; Işık, Nursen
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 49, 2024
Anahtar kelimeler: History of Architecture ; Mimarlık Tarihi ; Diyarbakır,Akkoyunlu Dönemi,mescit,kültürel miras,koruma ; Diyarbakır,Akkoyunlu period,masjid,cultural heritage,conservation.

Mescit, İslam dininde camilerden daha küçük, namaz kılınan, secde edilen ibadet yeridir. İslam’ın yayıldığı coğrafyalarda birçok uygarlık ve toplum, mescitler inşa etmiştir. Geniş bir coğrafyaya yayılan İslam Medeniyeti ile mescit tipolojileri çeşitlenerek siyasi, toplumsal, coğrafi ve tarihi etkenler ile şekillenmiştir. Diyarbakır Suriçi Bölgesinde yer alan Akkoyunlu Dönemi Mescitleri, Kuzey Mezopotamya olarak nitelendirilen bölgede, 15. ve 16. yüzyılın ilk döneminde hüküm sürmüş bir medeniyetin eserleri olarak günümüze ulaşmıştır. Yapım yılı ve yaptıran ile ilgili detaylı bir bilgiye sahip olunmayan mescitler, günümüze kadar aktif olarak kullanılmakta olup, özgün işlevini sürdürmeyi başarmıştır. Çalışmada, bu mescitlerin mimari özellikleri, malzeme ve yapım tekniği, yapısal sorunlarının tespiti amacıyla yerinde saha çalışması yapılmış ve mevcut durumları fotoğraflarla belgelenmiştir.

A masjid is a place of worship in Islam, smaller than mosques, where prayer is performed and prostration is performed. Many civilizations and societies built masjids in the regions where Islam spread. With the Islamic Civilization spreading over a wide geography, masjid typologies have diversified and been shaped by political, social, geographical and historical factors. The Akkoyunlu Period Masjids located in the Diyarbakır Suriçi Region have survived to the present day as the works of a civilization that reigned in the first period of the 15th and 16th centuries in the region described as Northern Mesopotamia. The masjids, for which there is no detailed information about the year of construction and the person who built them, are actively used until today and have managed to maintain their original function. In the study, on-site field work was carried out to determine the architectural features, materials and construction techniques, and structural problems of these masjids, and their current conditions were documented with photographs.
ULUSLARARASI HUKUK METİNLERİNDE GÖÇ OLGUSU VE SIĞINMACILIK ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA
A RESEARCH ON THE PHENOMENON OF MIGRATION AND ASYLUM SEEKERS IN INTERNATIONAL LAW TEXTS
Yazar: Güçlüten, Çağrı
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 48, 2024
Anahtar kelimeler: Migration Sociology ; Göç Sosyolojisi ; International Migration ; Uluslararası Göç ; : International law,migration,asylum seekers,refugees,immigrant ; Uluslararası hukuk,göç,sığınmacılar,mülteciler,göçmen

Bu çalışma, uluslararası hukuk metinlerinde göç olgusunun ve sığınmacıların korunmasının nasıl ele alındığını incelemektedir. Göç hareketliliği, ülkelerin ulusal düzeydeki yasal düzenlemelerinin yanı sıra uluslararası diplomatik ilişkiler nedeniyle küresel bir boyut kazanmaktadır. Bu bağlamda, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS), Arap İnsan Hakları Sözleşmesi, Afrika Birliği Antlaşması ve 1951 Cenevre Sözleşmesi gibi çeşitli uluslararası ve bölgesel düzenlemeler, göçmenlerin ve sığınmacıların haklarının korunmasında kritik bir rol oynamaktadır. Çalışmada, bu düzenlemelerin etkinliği ve yetersizlikleri analiz edilmiş ve gelecekteki olası gelişmeler değerlendirilmiştir. Bu çalışmada, ilgili literatür taraması ve uluslararası hukuk metinlerinin analizine dayalı olarak kapsamlı bir değerlendirme yapılmıştır. Bu araştırmada, bölgesel düzenlemelerin etkinliğinin artırılması ve ulusal düzeydeki yasal düzenlemelerin uluslararası standartlarla uyumlu hale getirilmesi ile göç ve sığınmacılığın sağlam bir hukuksal zeminde gerçekleşmesinin mümkün olabileceği vurgulanmıştır.

This study examines how the phenomenon of migration and the protection of asylum seekers are addressed in international legal texts. Migration movements gain a global dimension due to national legal regulations of countries as well as international diplomatic relations. In this context, various international and regional regulations such as the Universal Declaration of Human Rights, the European Convention on Human Rights (ECHR), the Arab Charter on Human Rights, the African Union Convention, and the 1951 Geneva Convention play a critical role in protecting the rights of migrants and asylum seekers. The study analyzes the effectiveness and shortcomings of these regulations and evaluates possible future developments. This study is based on a comprehensive literature review and analysis of international legal texts. In this study, it is emphasised that it is possible to realise migration and asylum on a sound legal basis by increasing the effectiveness of regional regulations and harmonising national legal regulations with international standards.