Toplumsal Cinsiyet ve Medya: Şule Çet’in Şüpheli Ölümü Üzerine Haberlerin Eleştirel Söylem Analizi
Gender and the Media: Critical Discourse Analysis of the News on The Suspect Death of Şule Çet
Yazar: Şahin, Zeynep Burcu; Birincioğlu, Yıldız Derya
Dergi: Erciyes İletişim Dergisi, Vol. 7 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Communication and Media Studies ; İletişim ve Medya Çalışmaları ; Media,Violence against Women,Critacal Discourse Analysis,Gender ; Medya,Kadına Şiddet,Eleştirel Söylem Analizi,Toplumsal Cinsiyet

Toplumsal cinsiyet kavramı, kişinin biyolojik cinsiyetinden farklı olarak bireyintoplumsallaşma süreci içerisinde cinsiyete ilişkin edindiği kalıplar, yargılar ve önyargılarolarak adlandırılabilir. Toplumsal cinsiyet, bireyin sosyalleşme süreci ile birlikte ortayaçıkan sosyo-kültürel bir olgudur. Geleneksel toplumlarda ikincil gruplar aleyhine kurulantoplumsal cinsiyet düzeninin pekiştirilmesinde ve sürdürülmesinde başat rol oynayanmedya, söylemin gücüyle toplumsal cinsiyet ve toplumsal cinsiyete dayalı şiddeti meşrukılmakta ve yaygınlaştırmaktadır. Çalışma, bu bağlamda yeni medya üzerinden gündemoluşturulan ve daha sonra ana akım medya gündemine de yerleşen Şule Çet’in şüpheliölümü üzerine Sabah gazetesinin dijital versiyonunda 01.06.2018-18.06.2019 tarihleriarasında yer alan haberlerin incelenmesini içermektedir. Çalışmanın amacı, Sabahgazetesi örneğinde kadına yönelik şiddet ve tecavüz haberlerinde kullanılan cinsiyetçisöylemlerin tespit edilerek toplumsal cinsiyet odaklı haberciliğe ilişkin önerilerinsunulmasıdır. Çalışmada Van Dijk’in eleştirel söylem analizi yöntemi esas alınmaktadır.Toplumsal cinsiyet odaklı haberciliğe ilişkin verilerin ortaya çıkarılmasında kullanılaneleştirel söylem analizi dil formları içerisinde örtük bir biçimde yer alan anlam veideolojilerin bulunmasını sağlar ve iktidar, söylem ve ideoloji arasındaki ilişkiyi medyaiçerikleri aracılığıyla incelemek için alan yaratır. Kadına şiddeti içeren haberler sözkonusu olduğunda başlık, haber fotoğrafı, kelime seçimi, cümle yapısı vb. mikro ve makroyapıların nasıl kurgulandığı azami önem taşımaktadır. Bu doğrultuda medyanın toplumsalcinsiyet odaklı haber anlayışını reyting/tiraj/tıklanma kaygısının önüne koyması vetoplumsal sorumluluk anlayışı çerçevesinde toplumsal cinsiyet eşitliğini destekleyici biryayın politikası uygulama hususunda gerekli adımları atması gerekmektedir.

Gender can be called as stereotypes, judgments and prejudices acquired by the individualin the process of socialization. Gender is a socio-cultural phenomenon that occurs withthe individual’s socialization process. Media, which plays a major role in strengtheningand sustaining the gender order established against secondary groups in traditionalsocieties, legitimizes and promotes gender-based violence with the power of discourse.In this context, the study includes the analysis of the news on the suspicious death of ŞuleÇet, who was put on the agenda of the new media and then settled on the mainstreammedia agenda, in the digital version of Sabah newspaper between the dates 01.06.2018-18.06.2019. The aim of this study is to identify the sexist rhetoric used in the news ofviolence and rape against women in the Sabah newspaper and to present suggestions forgender-oriented journalism. The study is based on Van Dijk’s method of critical discourseanalysis. Critical discourse analysis, which is used to uncover data on gender-orientedjournalism, implicitly finds meaning and ideologies in language forms and creates spaceto examine the relationship between power, discourse and ideology through mediacontents. When it comes to news of violence against women, the title, news photo, wordselection, sentence structure and so on. How micro and macro structures are constructedis of utmost importance. In this direction, the media should put the gender-oriented newsapproach in front of rating / circulation / click concerns and take the necessary steps toimplement a publication policy that supports gender equality within the framework ofsocial responsibility.