Türkiye’de Akademik Dergilerde Yayınlanan Tefsir Konulu Araştırma Makalelerinin Bibliyometrik Analizi (1925-2023)
Bıblıometrıc Analysıs of Research Artıcles on Tafsır Publıshed in Academıc Journals (1925-2023)
Yazar: Yetkin, Vedat
Dergi: İslami İlimler Dergisi No. 39, 2024
Anahtar kelimeler: Tafsir ; Tefsir ; Tafsir,Bibliometric Analysis,Article,Turkish Theologies ; Tefsir,Bibliyometrik Analiz,Makale,Türk İlahiyatları

Akademik düzeyde yayınlanan fakülte dergileri, bilgiyi kitlelere ulaştıran en güvenilir iletişim araçlarından biri olarak kabul edilir. Türkiye’de İlahiyat fakülteleri dergileri de hem akademinin hem de yaşanılan toplumun dini konulardaki ihtiyaçlarına yönelik yayınlar sunmaktadır. Türkiye’de ilahiyat akademisi özelinde son yıllarda dikkate değer bir bilimsel üretkenlik gözlemlenmektedir. Yayınlardaki bu nicel artış, bu çalışmaların bilimsel seyrinin hangi konularda seyrettiği gibi soruları akla getirmektedir. Bu çalışmada, tefsir alanında yazılmış araştırma makalesi düzeyindeki akademik çalışmaların bibliyometrik bir analizi yapılmıştır. Bibliyometrik analiz kısaca matematiksel ve istatistiksel yöntemlerle kitap, tez ve akademik dergi gibi bilimsel bilgi aktarım araçlarının incelenmesidir. Bu analiz sonucunda ise veriler sayısal analiz yoluyla yorumlanmaktadır. Elde edilen bu veriler ile yapılan çalışmaların bilimsel verimliliği ölçülebilmektedir. Akademik dergilerde yayınlanan tefsir konulu makalelerin analizinin yapıldığı bu çalışma, 1925-2023 yılları arasında yayınlanan araştırma makaleleri ve makale çevirilerini kapsamaktadır. Kitap incelemesi, toplantı özeti, biyografi, tez özeti, not ve derleme tarzı makale yayınları kapsam dışında tutulmuştur.  Söz konusu tarih aralığında yayınlanan 2252 araştırma makalesi tespit edilmiştir. Bu makaleler, 249 ilahiyat /İslami ilimler fakülte dergisiyle birlikte sosyal bilimler alanında yayın yapan diğer dergilerde yer almaktadır. Taramalar sonucu erişilen makalelerin yayın yılı, konu, yazar sayısı ve akademik profili vb. parametreler üzerinden analizi yapılmıştır. Veriler kodlanarak grafik ve tablolar halinde görselleştirilmiştir. Çalışmada ulaşılan sonuçlardan bazıları şunlardır: Son 4 yıla (2020-2023) bakıldığında yılda yayınlanan tefsir araştırma makalesi sayıları 300’lü rakamlara ulaşarak toplam yayınlanan makalelerin %57’sini oluşturmaktadır. Buna sebep olan faktörlerden en önemlilerinden birincisi; son 10 yılda ilahiyat/İslami ilimler fakültelerinden mezun olup lisansüstü̈ programlarda öğrenimlerine devam eden öğrencilerin sayısının artmasıdır. İkincisi ise; üniversite öğretim üyesi alım ve yükselme şartlarında istenen makale yayın sayılarının her sene daha da yükselmesidir. Bunlara ek olarak akademik çalışmalarda hızla gelişen teknoloji ve internet olanaklarından daha fazla yararlanıldığı da aşikardır.

Faculty journals published at the academic level are considered one of the most reliable communication tools that convey information to the masses. Journals of theology faculties in Turkey also offer publications that address the religious needs of both the academy and the society. Summary in recent years, remarkable scientific productivity has been observed in the field of theology in Turkish academia.This quantitative increase in publications raises scholarly questions about current studies' topics. In this study, a bibliometric analysis of academic studies at the level of research articles written in the field of tafsir was made. Bibliometric analysis is briefly the examination of scientific information transfer tools such as books, theses and academic journals using mathematical and statistical methods. As a result of this analysis, the data is interpreted through numerical analysis. With these data obtained, the scientific efficiency of the studies can be measured. This study, which analyzes articles on exegesis published in academic journals, includes research articles and article translations published between 1925-2023. Book reviews, meeting summaries, biographies, thesis summaries, notes and compilation style article publications are excluded from the scope. 2252 research articles published in the mentioned date range were identified. These articles appear in 249 theology/Islamic sciences faculty journals as well as other journals publishing in the field of social sciences. Publication year, subject, number of authors and academic profile etc. of the articles accessed as a result of the scans. Analysis was made based on parameters. The data was coded and visualized in graphs and tables. Some of the results obtained in the study are: When we look at the last 4 years (2020-2023), the number of exegetical research articles published annually reaches 300 figures, accounting for 57% of the total published articles. The first of the most important factors causing this is; The increase in the number of students graduating from the Faculties of Theology/Islamic Sciences and continuing their education in postgraduate programs in the last 10 years. The second is; The number of article publications required in the recruitment and promotion conditions of university faculty members is increasing every year. In addition to these, of course, we can say that rapidly developing technology and internet opportunities are being used more in academic studies.