TOPLUM 5.0 VE EĞİTİMDE YENİ PARADİGMAYA GEÇİŞ ZORUNLULUĞU
Society 5.0 and the Need for a New Educational Paradigm
Yazar: Topcu, İhsan
Dergi: Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 50 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Educational Sociology ; Eğitim Sosyolojisi ; Toplum 5.0,Eğitim 5.0,Eğitimde yeni paradigma,Eğitim reformu ; Society 5.0,,Education 5.0,New paradigm in education,Education reform

Eğitim sitemleri tolumun ihtiyaçlarına göre şekillenir. Toplumsal yapıda meydana gelen değişmeler eğitim sistemlerinde değişimi zorunlu kılar. Sanayileşmeyle birlikte modern olarak isimlendirilen bugünkü eğitim sistemleri geliştirilmiştir. Sanayileşmeden bugüne toplumsal yapıda, kurumlarda ve yaşam biçimlerinde önemli değişimler meydana gelmiş ancak eğitim sistemleri büyük ölçüde yapısını korumuştur. Bugün ise teknolojide ve onun etkisiyle insan yaşamına hitap eden diğer alanlarda çok daha önemli değişmeler yaşanmaktadır. Bu değişimin sonucu ortaya çıkan toplumsal dönem Toplum 5.0 veya süper akıllı toplum olarak isimlendirilmektedir. Bu yeni dönem toplumun ortak özelliği ileri düzey teknoloji, dijitalleşme ve yapay zeka kullanımı yoluyla insan yaşamının çok farklı bir şekilde devam etmesine olanak sağlamasıdır. Bu çalışmada Toplum 5.0 olarak isimlendirilen yeni dönem toplumun ihtiyaç duyduğu yeni eğitim paradigması belirlenmeye çalışılmıştır. Dünya genelinde neredeyse üniter bir yapıya sahip olan mevcut eğitim sistemleri yeni toplumun ihtiyaçlarına yanıt vermemektedir. Eğitim 5.0 olarak da isimlendirilebilecek olan yeni bir eğitim anlayışına ihtiyaç vardır. Bu yeni eğitim sisteminin oluşturulabilmesi için zorunlu ön koşullar vardır. Teknolojik alt yapı ve teknoloji okuryazarlığı bunların başında gelir. Bununla birlikte bireysel veya toplumsal düzeyde kültürel olarak da buna hazır ve açık olmak gerekmektedir. Ayrıca bu yeni eğitim paradigmasında paydaşlara önemli sorumluluklar düşmektedir. Özellikle öğrenciler kendi öğrenmelerinin sorumluluğunu üstlenmeli ve sürece daha olarak aktif katılmalıdırlar.

Education systems are shaped according to the needs of society. Changes in the social structure necessitate changes in education systems. Today's education systems, called modern education systems, were developed with industrialization. Since industrialization, significant changes have occurred in social structure, institutions, and lifestyles, but education systems have largely preserved their structure. Today, however, much more significant changes are happening in technology and other areas that directly affect human life due to its influence. The social period that emerged as a result of this change is referred to as Society 5.0 or super smart society. The common feature of this new era society is that it enables human life to continue in a very different way through the use of advanced technology, digitalization and artificial intelligence. This study aims to determine the new educational paradigm required by the new era society called as Society 5.0. The current education systems, which almost have a unitary structure worldwide, do not respond to the needs of the new society. A new understanding of education, which could also be called Education 5.0, is needed. There are essential prerequisites for creating this new education system. Technological infrastructure and technological literacy are at the forefront of these requirements. In addition, it is necessary to be culturally prepared and open to this change, both on an individual and societal level. Additionally, schools, educational leaders, teachers and parents, thus all stakeholders, have important responsibilities in this new education paradigm. In particular, students should take responsibility for their own learning and participate more actively in the learning process.