Türk Dış Politikasının Milli Davası Kıbrıs Meselesinin TBMM’ye Yansımaları (1950-1960)
Reflections of The Cyprus Issue, The National Case Of Turkish Foreign Ploict, On The TGNA (1950-1960)
Yazar: Özdağ, Suat
Dergi: Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 24 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Contemporary World History (Other) ; Çağdaş Dünya Tarihi (Diğer) ; Kıbrıs,TBMM,Milli Dava,Dış Politika,Yunanistan ; Cyprus,Turkish Grand National Assembly,National Cause,Foreign Policy,Greece

Bu çalışmada, Kıbrıs Meselesinin 1950-1960 yılları arasında Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne yansımaları ele alınmıştır. Çalışmanın ana teması, partiler üstü “Milli Dava” olarak görülen Kıbrıs’ın TBMM’de ele alınışı ve Mebusların konuya yaklaşımı üzerine kurulmuştur. Kıbrıs’ın Türkiye’nin bir parçası olarak görülmesi ve Ada’daki Türk varlığı hem Türk kamuoyunun hem de Meclis’in bu konuyu yakından takip etmesi ve sürekli gündemde tutmasını sağlamıştır. İngiltere’nin Ada’da iyi bir yönetim sağlayamaması, Rumların “Enosis” hülyası Kıbrıs’ta yaşayan Türk topluluğu için çekilmez bir hal almıştır. Rum piskoposlarının öncülüğünde kurulan silahlı gruplar Kıbrıs’ta sürekli tedhiş eylemleri yaparak Ada’yı Türkler için yaşanmaz hale getirmiş ve birçok Türk bu saldırılarda hayatını kaybetmiştir. Olayların bir türlü durulmaması ve Yunanistan’ın “Enosis” planları, Türk toplumunu ve Türkiye’yi harekete geçirmiştir. Hükümetin NATO ve BM eksenli belirlediği Kıbrıs Politikası, Meclis tarafından da kabul görmüş ve milli menfaatler düşünülerek hareket edilmiştir. Meclis’te iktidar ve muhalefet vekilleri konuyu sürekli milli dava olarak ele almış ve Kıbrıs Türklerin mukadderatını gözeterek ülkenin menfaatine en uygun şekilde çözülmesini dile getirmişlerdir. Kıbrıs konusunda meclisin yekvücut olarak hareket ettiği görülmektedir. Bu çalışmanın amacı “Kıbrıs Meselesinin” Meclis’e yansımalarını açıklamaktır.

In this study, the reflections of the Cyprus Issue on the Turkish Grand National Assembly between 1950 and 1960 were discussed. The main theme of the study is based on the handling of Cyprus, which is seen as a non-partisan "National Cause", in the Turkish Grand National Assembly and the approach of the Deputies to the issue. The fact that Cyprus is seen as a part of Turkey and the Turkish presence on the island has enabled both the Turkish public and the Parliament to follow this issue closely and keep it on the agenda. The failure of England to provide a good administration on the island and the Greeks' dream of "Enosis" became unbearable for the Turkish community on the island. Armed groups established under the leadership of Greek bishops made the island uninhabitable by carrying out constant acts of terror, and many Turks lost their lives in these attacks. The ongoing events and Greece's "Enosis" plans mobilized the Turkish society and Turkey. Turkey's Cyprus Policy, determined around NATO and the UN, has always been kept on the agenda by the Parliament. The ruling and opposition representatives in the parliament constantly treated the issue as a national cause and stated that it should be resolved in the best interest of the country, considering the fate of the Turks on the island. It is seen that the parliament acts as a unit on the Cyprus issue. The aim of this study is to explain the reflections of the "Cyprus Issue" on the Parliament.