Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Öğretim Yöntem ve Uygulamalarının Değerlendirilmesi
Evaluation of Teaching Methods and Practices of Social Studies Teachers
Yazar: Yaylak, Erhan
Dergi: Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 6 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: social studies teacher,social studies teaching,teaching methods and practices ; sosyal bilgiler öğretmeni,sosyal bilgiler öğretimi,öğretim yöntem ve uygulamaları

Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de öğretmenlik eğitimi sürecinde özelöğretim yöntemleri, öğretim yöntem ve teknikleri, öğretim teknolojileri vemateryal tasarımı vb. dersler verilmektedir. Bahsedilen bu dersler büyük ölçüdeuygulamalı olarak işlenmektedir. Bunun yanında öğretmen adayları, öğretmenlikuygulaması derslerinde, okullarda rehber öğretmen eşliğinde derslere girmekteve ders işlemektedirler. Öğretmen adayları mesleki hayata atıldıklarında,öğretmenlik eğitimi kazanımlarını derslerine aktarmaktadırlar. Bu araştırmanınamacı da Türkiye’de Millî Eğitim Bakanlığı’na (MEB) bağlı devlet ve özel eğitimkurumlarında görev yapan sosyal bilgiler öğretmenlerinin (SBÖ) derslerindetercih ettikleri öğretim yöntemlerini ve uygulamalarını belirlemek vedeğerlendirmektir. Bu amaçla araştırmanın örneklemini, 2018-2019 eğitim-öğretimyılında Türkiye’nin çeşitli şehirlerinde görev yapan 631 SBÖ oluşturmaktadır.Araştırmada tarama (survey) yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın verileri“Kişisel Bilgi Formu” ve İlter’in (2018) geliştirdiği 30 maddelik Likert tipi“Sosyal Bilgiler Öğretim Yöntem ve Uygulamaları” ölçeği ile toplanmıştır. Eldeedilen verilere güvenirlik testi, normallik testi (Kolmogorov Smirnov),bağımsız örneklem (t testi) testi ve tek yönlü varyans (Anova) testiuygulanmıştır. Elde edilen değerlerin etki büyüklükleri hesaplanırken bağımsızgruplar t-testi için Cohen d formülü; tek yönlü varyans analizi için Cohen 𝑓 formülü kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucuna göre ölçeğingüvenirlik katsayısı (Cronbach Alfa) .92 çıkmıştır. SBÖ’nün tercih ettiğiöğretim yöntem ve uygulamaları “Pasif öğrenme yöntemleri”, “Öğrenen merkezliuygulamalar” ve “Bilişsel strateji öğretimi” boyutları açısından incelenmiştir.Araştırmanın bulgularına göre; SBÖ’nün tercih ettiği öğretim yöntem veuygulamaları öğrenim durumu, görev yapılan bölge, haftalık ders yükü ve meslekikıdem değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar göstermemekle birlikte;cinsiyet, mezun olunan fakülte, mezun olunan branş, görev yapılan okul türüdeğişkenlerine göre anlamlı farklılıklar göstermiştir. Araştırmadan elde edilenanlamlı farklılıklar şöyledir; SBÖ’ler, öğretim yöntem ve uygulamalarında ençok “Pasif öğrenme yöntemlerini” kullanmaktadırlar. Kadın SBÖ’leri, “Öğrenenmerkezli uygulamalar” ve “Bilişsel strateji öğretimi” gibi aktif öğrenmeyöntemlerini erkek SBÖ’ye nazaran daha çok kullanmaktadırlar. Fen ve edebiyatfakültesi mezunu SBÖ’leri eğitim fakültesi mezunu SBÖ’lere göre aktif öğretimyöntemlerini daha çok kullanmaktadırlar. Özel eğitim kurumlarında görev yapanSBÖ devlet okullarında görev yapan SBÖ’ye nazaran aktif öğretim yöntemlerinidaha çok kullanmaktadırlar.

As the world particular teaching methods also in the process of teachereducation in Turkey, teaching methods and techniques, instructional technologyand material design, etc. lectures are given. These courses are mostly appliedin practice. Also, pre-service teachers attend classes in the practice ofteaching and participate in classes with the guidance of teachers. When thetrainees are thrown into professional life, they transfer their teachereducation gains to their courses. The purpose of this research in Turkey in theMinistry of National Education (MEB), depending on the state and working inprivate educational institutions to determine their preferred teaching methodsand practices, and to evaluate their courses in social studies teachers. Thesample of the research for this purpose, constitutes the 2018-2019 academicyear, serving in various cities of Turkey 631 social studies teacher. Surveymethod was used in the study. The data of the study were collected with the“Personal Information Form” and the 30-point Likert type “Social StudiesTeaching Methods and Practices” scale developed by İlter (2018). The data wereanalyzed by the reliability test, normality test (Kolmogorov Smirnov),independent sample (t-test), and one-way variance (ANOVA) test. When calculatingthe effect sizes of the obtained values, Cohen d formula for independent groupst-test; Cohen 𝑓 formula was used forone-way analysis of variance. According to the results of the analysis, thereliability coefficient (Cronbach Alfa) of the scale was .92. The teachingmethods and applications preferred by social studies teachers are examined interms of the dimensions of “Passive learning methods”, “Student-centeredapplications”, and “Cognitive strategy teaching.” According to the findings ofthe study; Although the teaching methods and practices preferred by socialstudies teachers do not differ significantly according to educational status,duty area, weekly course load, and professional seniority variables; gender,graduated faculty, graduated branch, according to the types of school types ofduty showed significant differences. The significant differences obtained fromthe study are as follows; social studies teachers use “Passive learningmethods” most in teaching methods and applications. Female social studiesteachers use active learning methods such as “Student-centered practices” and“Cognitive strategy teaching” more than male social studies teachers. socialstudies teachers who are graduates of faculty of arts and science use activeteaching methods more than social studies teachers. Social studies teachersworking in private education institutions use active teaching methods more thansocial studies teachers working in public schools.You need to insert an Englishabstract into this section by taking into account exactly the same format. Theabstract should be between 150-200 words. If your translation does exceed the given limitation, you should arrangeyour wording to keep within the limits. You need to insert an English abstractinto this section by taking into account exactly the same format. The abstractshould be between 150-200 words.  If yourtranslation does exceed the given limitation, you should arrange your wordingto keep within the limits.