Karabağ Sorununa Uluslararası Güçlerin Yaklaşımları Üzerine Tarihsel Bir Değerlendirme
Karabağ Sorununa Uluslararası Güçlerin Yaklaşımları Üzerine Tarihsel Bir Değerlendirme
Yazar: Ata Kuduban, Duygu; Kaya, Mevlüt
Dergi: 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, Vol. 7 No. 21, 2018
Anahtar kelimeler: Karabağ sorunu,Rusya,Ermenistan,ABD,İran

Yüzlerce yıllık Türk toprağı olan Karabağ, Birinci Dünya Savaşı yıllarından itibaren emperyalist Batı devletlerinin ortak politikalarıyla etnik bir değişim yaşamaya zorlanmıştır. Bu evrede Türkiye, Karabağ’ı yalnız bırakmamış ise de Batılı devletlerin politik baskılarından ötürü istediği ölçüde bölgede etkin olamamıştır. Karabağ sorunundan beslenen Amerika Birleşik Devletleri, Fransa, İran ve Rusya gibi büyük güçlerin yanı sıra Ermenistan da tabiri caizse bu yarayı sürekli kaşıyarak sorunu çeşitlendirme yoluna gitmekte ve daima çözümsüzlükten yana tavır sergilemektedir. Başta Rusya ve İran olmak üzere bölge üzerinde menfaati olan diğer büyük güçler de Karabağ sorununun çözümsüzlüğünün sürekliliği için önemli bir çaba sarf etmektedir. Ermenistan yakın zamanlarda Türkiye’nin barışçıl yaklaşımlarına karşılık vermediği gibi, özellikle Fransa gibi Batılı devletlerin gizli ve açık sosyo-politik destekleriyle hem Türkiye hem de Azerbaycan aleyhine faaliyetlerini sürdürmektedir. Türkiye’nin çözüme en yakın olduğu zamanlarda, ilginç bir şekilde ya bölgede çıkarlarını korumak için ani refleksler veren Batılı devletler ya da onlardan güç alan Ermenistan, Azerbaycan ve Türkiye aleyhinde ani eylemlerde bulunmakta, barışsızlık yolunda bazı hamlelerde bulunmaktadır. Türkiye ve Azerbaycan dışında, konuyla ilgili devletlerin Karabağ sorununa çözüm üretmekten ziyade, bölgedeki menfaatlerine dayanarak siyasi krizler çıkarmak suretiyle sorunu öteledikleri görülmektedir. Çalışmamızda, bu çözümsüzlükler ve politik açmazlar doğrultusunda Karabağ sorunu tarihsel süreciyle birlikte ele alınarak büyük güçlerin bu konudaki yaklaşımları ve politik tavırları, genel değişkenleriyle birlikte değerlendirilecektir.Anahtar Kelimeler: Karabağ sorunu, Rusya, Ermenistan, ABD, İran.Abstract: Karabag which is the land of Turkish centuries old had to live an ethnic alteration with the imperialist Western states common politics from the years of the First World War. In this stage, Turkey couldn’t be effective as required due to West pressures at the region, although didn’t isolate Karabag. Also Armenia is resorting to diversification the issue perpetual by twisting the knife consistently so to say and adopting a manner by in solubility along the big powers as United States of America, France, Iran, Russia which fuel from Karabag issue. Notably Russia and Iran, other big powers which self seeking at the region, are simply making an effort for the persistence of the in solubility of the issue of Karabag too. Armenia continues their operation to the detriment of Turkey and Azerbaijan with the open and secret socio-political supports of Western states as specially France, as if they did not respond to the peaceful approaches of Turkey in recent years. When at the point that Turkey is proximate ness to the solution, in a kind of funny way, either Western states which give sudden reflexes to protect their profits at the region, or Armenia which gets strength from them is sudden doing acts and has moves for unpeaceful situation against to Azerbaijan and Turkey. Turkey and Azerbaijan outside, from producing a solution to the state of the Karabag conflict on the issue, rather than on the basis of political crises by removing the problem is seen that shifting interests in the region. It will be generally utilized in this work, in this direction, the approaches of big powers in this title by going around Karabag issue with its historicalperiod.Keywords: Karabag Issue, Russia, France, USA, Iran.

Yüzlerce yıllık Türk toprağı olan Karabağ, Birinci Dünya Savaşı yıllarından itibaren emperyalist Batı devletlerinin ortak politikalarıyla etnik bir değişim yaşamaya zorlanmıştır. Bu evrede Türkiye, Karabağ’ı yalnız bırakmamış ise de Batılı devletlerin politik baskılarından ötürü istediği ölçüde bölgede etkin olamamıştır. Karabağ sorunundan beslenen Amerika Birleşik Devletleri, Fransa, İran ve Rusya gibi büyük güçlerin yanı sıra Ermenistan da tabiri caizse bu yarayı sürekli kaşıyarak sorunu çeşitlendirme yoluna gitmekte ve daima çözümsüzlükten yana tavır sergilemektedir. Başta Rusya ve İran olmak üzere bölge üzerinde menfaati olan diğer büyük güçler de Karabağ sorununun çözümsüzlüğünün sürekliliği için önemli bir çaba sarf etmektedir. Ermenistan yakın zamanlarda Türkiye’nin barışçıl yaklaşımlarına karşılık vermediği gibi, özellikle Fransa gibi Batılı devletlerin gizli ve açık sosyo-politik destekleriyle hem Türkiye hem de Azerbaycan aleyhine faaliyetlerini sürdürmektedir. Türkiye’nin çözüme en yakın olduğu zamanlarda, ilginç bir şekilde ya bölgede çıkarlarını korumak için ani refleksler veren Batılı devletler ya da onlardan güç alan Ermenistan, Azerbaycan ve Türkiye aleyhinde ani eylemlerde bulunmakta, barışsızlık yolunda bazı hamlelerde bulunmaktadır. Türkiye ve Azerbaycan dışında, konuyla ilgili devletlerin Karabağ sorununa çözüm üretmekten ziyade, bölgedeki menfaatlerine dayanarak siyasi krizler çıkarmak suretiyle sorunu öteledikleri görülmektedir. Çalışmamızda, bu çözümsüzlükler ve politik açmazlar doğrultusunda Karabağ sorunu tarihsel süreciyle birlikte ele alınarak büyük güçlerin bu konudaki yaklaşımları ve politik tavırları, genel değişkenleriyle birlikte değerlendirilecektir.Anahtar Kelimeler: Karabağ sorunu, Rusya, Ermenistan, ABD, İran.Abstract: Karabag which is the land of Turkish centuries old had to live an ethnic alteration with the imperialist Western states common politics from the years of the First World War. In this stage, Turkey couldn’t be effective as required due to West pressures at the region, although didn’t isolate Karabag. Also Armenia is resorting to diversification the issue perpetual by twisting the knife consistently so to say and adopting a manner by in solubility along the big powers as United States of America, France, Iran, Russia which fuel from Karabag issue. Notably Russia and Iran, other big powers which self seeking at the region, are simply making an effort for the persistence of the in solubility of the issue of Karabag too. Armenia continues their operation to the detriment of Turkey and Azerbaijan with the open and secret socio-political supports of Western states as specially France, as if they did not respond to the peaceful approaches of Turkey in recent years. When at the point that Turkey is proximate ness to the solution, in a kind of funny way, either Western states which give sudden reflexes to protect their profits at the region, or Armenia which gets strength from them is sudden doing acts and has moves for unpeaceful situation against to Azerbaijan and Turkey. Turkey and Azerbaijan outside, from producing a solution to the state of the Karabag conflict on the issue, rather than on the basis of political crises by removing the problem is seen that shifting interests in the region. It will be generally utilized in this work, in this direction, the approaches of big powers in this title by going around Karabag issue with its historicalperiod.Keywords: Karabag Issue, Russia, France, USA, Iran.