EKONOMİK BÜYÜME, CARİ AÇIK VE BÜTÇE AÇIĞI ARASINDAKİ İLİŞKİLER: TÜRKİYE ÖRNEĞİNDE JOHANSEN EŞBÜTÜNLEŞME ANALİZİ
RELATIONS BETWEEN ECONOMIC GROWTH, CURRENT ACCOUNT DEFICIT AND BUDGET DEFICIT: A JOHANSEN COINTEGRATION ANALYSIS IN THE CASE OF TURKIYE
Yazar: Yıldırım, Nuh Ekrem
Dergi: İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 13 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Macroeconomic Theory ; Makroekonomik Teori ; Economic Growth,Current Account Deficit,Budget Balance,Turkiye,Cointegration Analysis. ; Ekonomik Büyüme,Cari İşlemler Açığı,Bütçe Dengesi,Türkiye,Eşbütünleşme Analizi.

Bir ülkenin önemli ekonomik performans göstergelerinden birisi olan cari işlemler hesabı, ekonomik vesiyasi çevreler tarafından takip edilmektedir. 1980’ler sonrasında sermaye hareketlerininyaygınlaşmasıyla cari açık kavramı, ülkelerde temel problemler arasında yer almıştır. Ülkelerin belirli birdönemdeki diğer ülkelerle olan mali ve ekonomik ilişkileri dış ödemeler bilançosu ismi verilen bir tablodaizlenir ve cari işlemler dengesi de bu tablonun alt kalemini oluşturmaktadır. Cari işlemler açığı, bir ülkenindış dünya ile olan ekonomik ilişkilerini ortaya koymakta ve bu cari açığın azaltılması için ülkelere önemligörevler düşmektedir. Cari açığın uzun dönemde borçlarla kapatılma gayreti ülkelerin gelecek nesillerininekonomik refahına ciddi zararlar vermektedir. Bir ülkenin ekonomik olarak büyümesi için, cari açığınsürdürülebilir seviyede olması önemlidir. Son yıllarda cari açık ile ilgili birçok çalışma yapılmış veTürkiye’de en çok tartışılan konular arasında yer almıştır. Bu çalışmanın amacı, 2002-2021 zamanaralığında Türkiye’nin ekonomik büyüme, cari açık ve bütçe açığı yıllık verileri arasındaki uzun vadeliilişkileri eşbütünleşme metodolojisi ile incelemektir. Johansen eşbütünleşme analizi bulgularına göre cariişlemler açığındaki %1’lik bir artış, GSYH’yi yaklaşık olarak %0.59 azaltmakta; bütçe açığındaki %1’lik birartış ise GSYH’yi yaklaşık olarak %1.68 oranında artırmaktadır. Hata düzeltme katsayısı ise dengeyeuyarlanma sürecinin hızlı bir şekilde gerçekleştiğini, ayrıca denge ilişkisinden sapmaların bir dönemdendaha kısa bir dönemde tekrar durağan bir sürece yaklaştığını göstermektedir.

The current account, which is one of the key indicators of a country’s economic performance, is closelymonitored bye economic and political circles. With the spread of capital accounts after the 1980s, theconcept of current account deficit has remained one of the main problems in countries. The financial andeconomic relations of countries with other countries during a specific period are tracked in a table calledthe balance of payments, and the current account balance is a sub-item of this table. The current accountdeficit reveals a country’s economic relations with the external world, and it is crucial for countries to takesignificant steps to reduce this deficit. The effort to cover the current account deficit with debt in the longterm causes serious harm to the economic welfare of future generations. For a country to groweconomically, it is important that the current account deficit remains at a sustainable level. In recentyears, many studies have been counducted on the current account deficit, and it has been one of the mostdebated topics in Turkiye. The purpose of this study is to examine the long-term relationships betweenTurkiye’s annual data on economic growth, current account deficit and budget deficit over the period from2002 to 2021 using the cointegration methodology. According to the Johansen cointegration analysisfindings, 1% increase in the current account deficit reduces the GDP by approximately 0.59%; 1%increase in the budget deficit increases the GDP by approximately 1.68%. The error correction coefficient,on the other hand, shows that the process of adapting to the equilibrium occurs rapidly, and that thedeviations from the equilibrium relationship converge again a stationary process in a shorter period thanone period.