Talaşlı imalatta 5S uygulamasının üretim verimliliğine etkisinin araştırılması:  Havacılık firmasında bir saha çalışması
Investigation of the effect of 5s application on production efficiency in machining:  A field study at an aviation company
Yazar: Yağlı, Ertuğrul; Çakır Şencan, Ayşegül; Koçak, Müberra Rüveyda; Şencan, Cevdet
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 39 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; 5S,yalın üretim,imalat,kesici takım,gri ilişkisel analiz ; 5S,lean production,manufacturing,cutting tool,grey relational analysis

Bu çalışmada havacılık alanında faaliyet gösteren ve talaşlı imalat yapan bir firmanın takımhane bölümünde 5S yöntemi uygulanmıştır. Yapılan 5S çalışması için hazırlıklar 2020 yılının haziran ayında gerçekleştirilmiştir ve bu aydan sonra 5S yöntemine göre üretime geçilmiştir. Takımhaneye ekipman alımı ve beklemesi, kesici takım sebebiyle parça bozma oranı ile gereksiz hareket yükleri gibi çıktılar performans değerlendirme kriterleri olarak belirlenmiştir. Hazırlık kapsamında öncelikle firma çalışanlarına yalın üretim ve 5S eğitimleri verilmiştir. 5S uygulanacak alan için personeller belirlenmiş ve gerekli planlamalar yapılmıştır. 5S adımları sırasıyla başarılı bir şekilde uygulanmıştır. İyileşme verileri için, 2020 yılının ilk yarısı ile son yarısına ait çıktılar karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Yapılan bu çalışma neticesinde takımhanenin maliyetinde %66, takımhane sebebiyle makinelerin duruşa geçme oranlarında %76, hatalı kesici takım sebebiyle parça hurda olma oranlarında %78, takımhane içerisinde gereksiz hareket yükü oranlarında %85 oranlarında iyileşmeler gözlenmiştir. Yapılan bu iyileştirme çalışmaları neticesinde üretimin verimliliği artmıştır. Çıktıların gri ilişkisel analizinde, üretim açısından en verimli ay Kasım ayı, en verimsiz ay ise Nisan ayı olarak belirlenmiştir.

In this study, the 5S method was applied in the tool room of a company operating in the aviation field and engaged in machining. Preparations for the 5S study were carried out in June 2020, and after this month, production was started according to the 5S method. Outputs such as equipment purchase and waiting in the tool shop, part deterioration rate due to the cutting tool, and unnecessary movement loads were determined as performance evaluation criteria. Within the scope of preparation, first of all, lean production and 5S trainings were given to company employees. Personnel for the area where 5S will be applied have been determined and necessary planning has been made. The 5S steps were successfully applied, respectively. For the recovery data, the outputs of the first half of 2020 and the last half were compared and evaluated. As a result of this study, 66% improvements were observed in the cost of the tool room, 76% in the downtime rate of the machines due to the tool room, 78% in the scrap rate due to the faulty cutting tool, and 85% in the unnecessary movement load rates in the tool room. As a result of these improvement works, the efficiency of production has increased. In the gray relational analysis of the outputs the most productive month in terms of production was determined as November, and the most unproductive month was April.