İNTERNET HABER SİTELERİNDE İNTİHAR HABERLERİNİN SUNUMU
İNTERNET HABER SİTELERİNDE İNTİHAR HABERLERİNİN SUNUMU
Yazar: Ayaz, Ferihan; Taşdelen, Birgül; Adıyaman, Fırat; Yüksel, Erkan
Dergi: Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2017
Anahtar kelimeler: İntihar,intihar haberleri,haber sitelerinde intihar haberleri

Bu çalışma intiharın yeni medyadanasıl sunulduğunu tespit edip gazetecilik etik ilkeleri bağlamında tartışmayıamaçlamaktadır. Bu bağlamda Türkiye’de yayın yapan tirajı en yüksek 3 ulusalgazetede (Hürriyet, Milliyet ve Sabah) yer alan 2015 yılına ait 276 haberiçerik analizine tabii tutulmuştur. 13 ana ve 152 yan kategoridedeğerlendirilen haberlerin çoğunun (%65) doğrudan “intihar” temalı olduğu belirlenmiştir. Diğer haberler,“intihar teşebbüsü” ve “intihar şüphesi” temalıdır. Haberlerin %31.5’ininkaynağı belirsizdir. %70.7’sinin anlatım dili “duygusal/dramatik”, %8.7’sininise “magazinel”dir. Üslup bakımından haberlerde %27.4 ile“endişelendirici/kaygı uyandırıcı” üslup, %23.6 ile “panikuyandırıcı/sansasyonel üslup” kullanılmıştır. İntihar haberlerinde görselkullanımının etik olmadığı vurgusuna rağmen 276 haberin 256’sında toplam 437görsel malzeme kullanılmıştır. Bunların 42’si video görüntüsüdür. Görselmalzemelerin %85.1’i (f=372) “gerçek olay/kişi görüntüsü”dür. Görsellerin%46.3’ünde “eylem yapan kişinin buzlanmamış görüntüsü” yer almaktadır. Buoranın %17.3’ü ise doğrudan eylem gününde çekilen fotoğraftır. Haberlerin %91.7gibi büyük çoğunluğunda intihar şekli verilmiştir. İntihar şeklininverilmesinin etik açıdan sakıncalı olduğu göz önünde bulundurulursa ulusalbasının sorunlu bir anlayışı benimsediği söylenebilir. Sonuç olarak bu çalışmaile halen erişime açık bulunan intihar haberlerinin teşhir amaçlı kullanıldığıgörülmektedir. Çalışma intiharı önlemek isteyen bakanlıklar, dernekler,vakıflar gibi sosyal sorumluluk kurumlarına veri sağlamıştır. Bu konudamedyanın duyarlılığını arttırmak bağlamında acilen adımlar atılmasıgerekmektedir.

Bu çalışma intiharın yeni medyadanasıl sunulduğunu tespit edip gazetecilik etik ilkeleri bağlamında tartışmayıamaçlamaktadır. Bu bağlamda Türkiye’de yayın yapan tirajı en yüksek 3 ulusalgazetede (Hürriyet, Milliyet ve Sabah) yer alan 2015 yılına ait 276 haberiçerik analizine tabii tutulmuştur. 13 ana ve 152 yan kategoridedeğerlendirilen haberlerin çoğunun (%65) doğrudan “intihar” temalı olduğu belirlenmiştir. Diğer haberler,“intihar teşebbüsü” ve “intihar şüphesi” temalıdır. Haberlerin %31.5’ininkaynağı belirsizdir. %70.7’sinin anlatım dili “duygusal/dramatik”, %8.7’sininise “magazinel”dir. Üslup bakımından haberlerde %27.4 ile“endişelendirici/kaygı uyandırıcı” üslup, %23.6 ile “panikuyandırıcı/sansasyonel üslup” kullanılmıştır. İntihar haberlerinde görselkullanımının etik olmadığı vurgusuna rağmen 276 haberin 256’sında toplam 437görsel malzeme kullanılmıştır. Bunların 42’si video görüntüsüdür. Görselmalzemelerin %85.1’i (f=372) “gerçek olay/kişi görüntüsü”dür. Görsellerin%46.3’ünde “eylem yapan kişinin buzlanmamış görüntüsü” yer almaktadır. Buoranın %17.3’ü ise doğrudan eylem gününde çekilen fotoğraftır. Haberlerin %91.7gibi büyük çoğunluğunda intihar şekli verilmiştir. İntihar şeklininverilmesinin etik açıdan sakıncalı olduğu göz önünde bulundurulursa ulusalbasının sorunlu bir anlayışı benimsediği söylenebilir. Sonuç olarak bu çalışmaile halen erişime açık bulunan intihar haberlerinin teşhir amaçlı kullanıldığıgörülmektedir. Çalışma intiharı önlemek isteyen bakanlıklar, dernekler,vakıflar gibi sosyal sorumluluk kurumlarına veri sağlamıştır. Bu konudamedyanın duyarlılığını arttırmak bağlamında acilen adımlar atılmasıgerekmektedir.