SAĞLIK İLETİŞİMİNDE KİŞİLERARASI İLETİŞİM BOYUTU: DİŞ HEKİMİ-HASTA İLİŞKİLERİNE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA
THE INTERPERSONAL COMMUNICATION DIMENSION IN HEALTH COMMUNICATION:  A STUDY ON DENTIST-PATIENT RELATIONSHIPS
Yazar: Fidan, Güler; Temel, Faruk
Dergi: Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, Vol. 28 No. 3, 2025
Anahtar kelimeler: Health and Community Services ; Sağlık ve Toplum Hizmetleri ; Strategy, Management and Organisational Behaviour (Other) ; Strateji, Yönetim ve Örgütsel Davranış (Diğer) ; Sağlık İletişimi,Diş Hekimi,Hasta Hakları,Hasta Beklentileri,İletişim Süreci ; Health Communication,Dentist,Patient Rights,Patient Expectations,Communication Process

Sağlık iletişimi alanında kişilerarası iletişim ilgi çekici bir saha olarak değerlendirilmektedir. Alandaki kişilerarası iletişim odaklı tartışmalar hekim-hasta ilişkilerine yoğunlaşmaktadır. Bu çerçevede alan yazında güncel tartışma konusunu teşkil eden hekim-hasta ilişkileri bu çalışma kapsamında görece daha az konu edilen diş hekimleri ve hasta arasındaki iletişim problemlerine odaklanmaktadır. Araştırma kapsamında diş hekimleri ve hastalar arasındaki iletişim sürecinin hastaların bakış açısıyla nasıl değerlendirildiği ele alınmaktadır. Bu doğrultuda araştırmada nicel ve nitel içerik analizi yöntemi benimsenirken, çalışma, hizmet alan/almak isteyen hastaların deneyimleri çerçevesinde yürütülmüştür. Bu bağlamda Erciyes Üniversitesi Diş Hekimliği Fakülte Hastanelerine hastalar tarafından iletilen şikâyet, bilgi talebi, öneri ve memnuniyet konulu 571 adet yazılı hasta görüşü içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Böylece diş hekimi ile hasta iletişimini etkileyen unsurların hasta tarafından nasıl algılandığı görünür kılınmaya çalışılmıştır. Araştırma sonucunda diş hekimi ve hasta arasındaki iletişimsel problemler diş hekiminin iletişim becerisi, hastanın kişisel özellikleri, sistemden kaynaklanan sorunlar, dil, kültür gibi konularda yoğunlaşırken diş hekiminin statü endişesiyle hastaların da pragmatist bir bakış açısıyla hareket ettikleri görülmektedir.

Interpersonal communication is considered a significant area of concern within the field of health communication. Discussions in this domain predominantly focus on physician-patient relationships. However, this study shifts the focus to communication problems between dentists and patients, a relatively underexplored area in the literature. The research examines how the communication process between dentists and patients is perceived from the patients' perspective. To this end, both quantitative and qualitative content analysis methods were employed, and the study was conducted within the framework of the experiences of individuals receiving or seeking dental services. As part of the study, 571 written patient opinions comprising complaints, requests for information, suggestions, and expressions of satisfaction submitted to Erciyes University Faculty of Dentistry Hospitals were analyzed using content analysis. This approach aimed to uncover how patients perceive factors influencing dentist-patient communication. The findings indicate that communication problems between dentists and patients primarily revolve around the dentist's communication skills, patients' personal characteristics, systemic issues, and factors such as language and culture. Moreover, the results reveal that dentists often exhibit status-related concerns, while patients tend to adopt a pragmatic perspective in their interactions.