Baraj Yıkılması Taşkın Dalgası Yayılımınım 1-Boyutlu Sayısal Simülasyonlarla İncelenmesi: Rahmanlar Baraj Örneği
Baraj Yıkılması Taşkın Dalgası Yayılımınım 1-Boyutlu Sayısal Simülasyonlarla İncelenmesi: Rahmanlar Baraj Örneği
Yazar: Palamut Kemaloğlu, Nazlı; Baduna Koçyiğit, Müsteyde; Akay, Hüseyin
Dergi: Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, Vol. 7 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Baraj yıkılması,HEC-RAS,Dalga yayılması

Barajyıkılması sonucu oluşacak taşkın hareketinin belirlenmesi, baraj mansabındaherhangi bir yerleşim yeri, ticari veya tarımsal alanların olması durumunda oluşabilecektehlikenin saptanması açısından önemli ve gerekli bir çalışmadır. Günümüzde sözkonusu çalışmalar için sayısal model simülasyonları yaygın olarakkullanılmaktadır. Bu çalışma kapsamında İzmir’in Ödemiş İlçesinde yapımı tamamlanmaküzere olan Rahmanlar Barajı’nın 1-Boyutlu (1B) yıkılma analizlerigerçekleştirilerek barajın yıkılması sonucu oluşacak taşkının mansapta yer alanüç adet köye ulaşıp ulaşamayacağı belirlenmeştir. Çalışmada 1B sayısal benzeşimleriiçin HEC-RAS (Hydrologic Engineering Centers- River Analysis System) yazılımı kullanılmıştır.Taşkın alanları model sonuçlarına göre çizilmiş ve maksimum su yüzeyiyükseklikleri ile pik debilerin oluşma zamanları tespit edilmiştir. Yapılmış olanfarklı yıkılma senaryoların ait simülasyonlara göre 1B dinamik analizlerdeakımın doğrusal bir şekilde ilerlemesi nedeniyle arazinin ve akımın fizikselözelliklerinin istenilen doğrulukta tanımlanamadığı ve bu durumun sonuçlarıetkileyebildiği, ancak simülasyon süreleri göz önüne alındığında bir saat gibibir sürede sonuçların elde edilebildiği görülmüştür. Bu nedenle Türkiye’demevcut veya projelendirme aşamasında olan barajların mansap güvenliği ileilgili çalışmalar yapılırken çalışmanın önem ve aciliyet durumuna göreöncelikle 1B yıkılma analizlerinin gerçekleştirilip sonuçlarınındeğerlendirilmesi ve sonrasında gerekli görülmesi halinde 3B analizlerinyapılması önerilmektedir.

Barajyıkılması sonucu oluşacak taşkın hareketinin belirlenmesi, baraj mansabındaherhangi bir yerleşim yeri, ticari veya tarımsal alanların olması durumunda oluşabilecektehlikenin saptanması açısından önemli ve gerekli bir çalışmadır. Günümüzde sözkonusu çalışmalar için sayısal model simülasyonları yaygın olarakkullanılmaktadır. Bu çalışma kapsamında İzmir’in Ödemiş İlçesinde yapımı tamamlanmaküzere olan Rahmanlar Barajı’nın 1-Boyutlu (1B) yıkılma analizlerigerçekleştirilerek barajın yıkılması sonucu oluşacak taşkının mansapta yer alanüç adet köye ulaşıp ulaşamayacağı belirlenmeştir. Çalışmada 1B sayısal benzeşimleriiçin HEC-RAS (Hydrologic Engineering Centers- River Analysis System) yazılımı kullanılmıştır.Taşkın alanları model sonuçlarına göre çizilmiş ve maksimum su yüzeyiyükseklikleri ile pik debilerin oluşma zamanları tespit edilmiştir. Yapılmış olanfarklı yıkılma senaryoların ait simülasyonlara göre 1B dinamik analizlerdeakımın doğrusal bir şekilde ilerlemesi nedeniyle arazinin ve akımın fizikselözelliklerinin istenilen doğrulukta tanımlanamadığı ve bu durumun sonuçlarıetkileyebildiği, ancak simülasyon süreleri göz önüne alındığında bir saat gibibir sürede sonuçların elde edilebildiği görülmüştür. Bu nedenle Türkiye’demevcut veya projelendirme aşamasında olan barajların mansap güvenliği ileilgili çalışmalar yapılırken çalışmanın önem ve aciliyet durumuna göreöncelikle 1B yıkılma analizlerinin gerçekleştirilip sonuçlarınındeğerlendirilmesi ve sonrasında gerekli görülmesi halinde 3B analizlerinyapılması önerilmektedir.