FETİH 1453 FİLMİNDE OSMANLI TEKSTİLLERİNİN ANLATIDAKİ ROLÜ
THE NARRATIVE ROLE OF OTTOMAN TEXTILES IN THE FILM FETİH 1453
Yazar: Ak, Ayşenur; Kılıç, Özge
Dergi: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 35, 2025
Anahtar kelimeler: Fine Arts ; Güzel Sanatlar ; tekstil,Osmanlı tekstilleri,sinematografik anlatı,mekan tasarımı,Fetih 1453 ; Textile,Ottoman textiles,Cinematic Narrative,Set Design,Conquest 1453

Tekstil, tarihin farklı dönemlerinde toplumların kültürel ve sosyal yapısını yansıtan önemli bir unsurdur. Bu bağlamda, Osmanlı döneminin tekstil sanatı, zengin bir kültürel miras sunmaktadır. Osmanlı dönemine ait tekstiller hem estetik değerleri hem de sosyal ve iktidar simgeleri olarak önem taşımaktadır. Günümüzde Osmanlı Dönemini konu alan filmler bu zengin tekstil mirasını görsel bir dil aracılığıyla yeniden canlandırmakta ve geniş kitlelere ulaştırmaktadır. Son yıllarda malzeme, üslup ve yaratıcı bir yaklaşımın birleşimi olan tekstiller, mekâna yükledikleri anlam ile tarihi filmlerde birincil unsur haline gelmiş ve o mekânda görünür olmuşlardır. Sinemada mekân olgusu, senaryonun görsel dile aktarılması sürecinde karakterlerin gerçekçi bir biçimde temsil edilmesinde ve bu gerçekliğin izleyiciye etkili bir şekilde iletilmesinde tamamlayıcı faktör olarak işlev görmektedir. Bu bağlamda araştırmada Fetih 1453 filmi üzerinden sinema prodüksiyonlarının atmosfer ve anlam yaratım süreçlerinde tekstil ürünlerinin oynadığı rol incelenmiştir. Filmdeki tekstil ürünleri tarihsel ve üslup özellikleri açısından incelenmiş, ayrıca mekân kurgusunun atmosfer ve anlam yaratma süreçlerindeki işlevselliği değerlendirilmiştir. Fetih 1453 filminde kullanılan tekstiller yalnızca filmin görselliğini artırmakla kalmayıp, aynı zamanda dönemin atmosferini yansıtan renk ve motif kullanımları ile anlatıya işlevsel açıdan katkıda bulunarak Osmanlı döneminin kültürel ve politik değerlerini, inançlarını ve normlarını perdeye aktarmıştır.

Textile is an important element that reflects the cultural and social structures of societies in different periods of history. In this context, the textile art of the Ottoman period offers a rich cultural heritage. Textiles of the Ottoman period hold great importance both for their aesthetic value and as social status and political power. Today, films about the Ottoman period revitalize this rich textile heritage through a visual language, making it accessible to wide audiences.. In recent years, textiles, which are a combination of material, style and a creative expression, have become the primary element in historical films with the meaning they attribute to the space and have become visible in that space. The phenomenon of space in cinema functions as a complementary factor in the realistic representation of the characters in the process of transferring the script to visual language and effectively conveying this reality to the audience. In this context, the role of textiles in the atmosphere and meaning creation processes of cinema productions is examined through the movie Fetih 1453. The textile products in the film were analyzed in terms of their historical and stylistic features, and their functionality in the atmosphere and meaning creation processes of space fiction was evaluated. The findings indicate that the textiles used in Fetih 1453 not only enhance the film’s visual appeal but also contribute functionally to the narrative through the use of colors and motifs that reflect the atmosphere of the period, thereby conveying the cultural, political, and ideological values of the Ottoman era to the screen.