Sulama suyu kaynakları ve çerezlik kabak (Cucurbita pepo L.)'ta arsenik kontaminasyonunun belirlenmesi: Nevşehir ilinde örnek bir uygulama
Determination of arsenic contamination in irrigation water resources and pumpkin seeds (Cucurbita pepo L.): Nevsehir province case study
Yazar: Oğuz, Halil İbrahim; Bağdatlı, Muhammed; Erdoğan, Oktay; Karatepe, Aslıhan; Karipçin, Fatma
Dergi: Derim, Vol. 33 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: Arsenic; Irrigation water; Pumpkin seeds; Nevşehir ; Arsenik; Sulama suyu; Çerezlik kabak; Nevşehir

Doğal olarak çevrede yaygın bulunan arseniğin insan sağlığı üzerindeki toksikolojik etkilerinin belirlenmesi arseniği önemli bir çevre problemi haline getirmiştir. Nevşehir’de sulama sularında ve çerezlik kabak yetiştiriciliğinde arsenik konsantrasyonunun belirlenmesine ilişkin yeterli çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmada, Nevşehir ilinde sulama suyu kaynaklarında ve çerezlik kabak çekirdeğinde arsenik kontaminasyonunun tespit edilmesi amaçlanmıştır. Gülşehir-Gülpınar, Ürgüp-Sarıhıdır ve Hacıbektaş-Killik Köylerinde sulama suyu sağlanan derin kuyulardan su örneği alınmış ve bu sularla yetiştirilen çerezlik kabak (Cucurbita pepo L.) bitkisinden çekirdek örnekleri alınarak arsenik konsantrasyonları ICP-MS cihazı ile saptanmıştır. Çalışma sonucunda sulama suyu örneklerinde arsenik konsantrasyonları Hacıbektaş-Killik Köyünde 201.87 µg L-1, Gülşehir-Gülpınar köyünde 56.17 µg L-1 ve Ürgüp-Sarıhıdır Köyünde 10.15 µg L-1 olarak tespit edilmiştir. Tüm çerezlik kabak çekirdeği örneklerinde değişen oranlarda arsenik konsantrasyonları belirlenmekle birlikte,  Hacıbektaş-Killik Köyünde 669.23 µg L-1, Gülşehir-Gülpınar köyünde 282.51 µg L-1 ve Ürgüp-Sarıhıdır Köyünde ise 161.65 µg L-1 olarak saptanmıştır. Sonuç olarak jeolojik unsurların da ön planda olduğu bölgede, sulama suyu kaynaklarındaki arsenik konsantrasyonunun sürekli izlenmesi ve sulama suyu kaynaklarındaki arsenik derişiminin düşürülmesine yönelik çalışmaların yapılması gerekmektedir.

Arsenic, commonly found in natural environment, has become an important environmental problem after revealing its toxicological effects on human health. Arsenic concentration of the groundwater used for irrigation of pumpkins in Nevşehir and as well as of pumpkin seeds consumed as a snack have not been studied earlier. Thus, the aim of this study is to determine the contamination of arsenic in irrigation water and pumpkin seeds in Nevşehir. The research was conducted by taking irrigation water samples from deep wells located in Gülşehir-Gülpınar, Ürgüp-Sarıhıdır, Hacıbektaş-Killik villages and collecting seed samples of pumpkin (Cucurbita pepo L.) grown in these villages. Arsenic concentrations in irrigation water and seed samples were measured by ICP-MS device. The arsenic concentration levels in irrigation water were measured as 201.87 µg L-1 in Hacıbektaş-Killik village, 56.17 µg L-1 in Gülşehir-Gülpınar village and 10.15 µg L-1 in Ürgüp-Sarıhıdır village. The arsenic concentrations in all the pumpkin samples were determined at varying rates. The arsenic level was measured 669.23 µg L-1 in Hacıbektaş-Killik village, 282.51 µg L-1 in Gülşehir-Gülpinar village and 161.65 µg L-1 in Ürgüp-Sarıhıdır village. As a result, considering the geological structure of the region, the water resources should be monitored regularly regarding the risk of contamination with arsenic and it is essential that a plan be devised to reduce the arsenic level in the irrigation water.