hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
HİSTEREKTOMİ OLMUŞ KADINLARIN YAŞAM KALİTESİNİN İNCELENMESİ
THE QUALITY OF LIFE OF WOMEN WHO HAD HYSTERECTOMY
Yazar: Esen, Emine; Çam, Olcay
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: Histerektomi, Yaşam Kalitesi ; Hysterectomy, Quality of Life

Histerektomi ameliyatı olan kadınlar; doğurganlığının kaybı ile birlikte, eşiyle ilişkisinin etkilenmesi, beden imajının değişmesi, menopozun etkileri gibi pek çok konuda endişe ve korku yaşayabilirler. Bu nedenle kadının yaşam kalitesi olumsuz yönde etkilenmektedir. Bu araştırma, Histerektomi olmuş kadınların yaşam kalitesini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesinden izin alındıktan sonra, Kadın Doğum Polikliniğinde, Ocak–Nisan 2005 tarihleri arasında, yapılmıştır. Araştırmaya, görüşmeyi kabul eden, basit raslantısal yöntemle seçilen 82 kadın katılmıştır. Veriler anket formu ve WHOQOL-BREF Yaşam Kalitesi Ölçeği Türkiye versiyonu kullanılarak toplanmıştır. Yaşam kalitesi puanları ile sosyo-demografik özellikler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla tek yönlü varyans analizi, Post Hoc testi, t testi ve korelasyon analizi yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesi sonucunda kadınların %48.8’inin ameliyat sonrası psikolojik sorun yaşadığı, %37.7’inin ameliyat sonrasında cinsel hayatlarında değişiklik olduğu saptanmıştır. Kadınların fiziksel yaşam kalitesi puan ortalamalarının evlilik süreleri ve canlı doğum sayılarının artışı ile azaldığı, diğer bir deyişle yaşam kalitesinin düştüğü saptanmıştır  r1= -0.27, P1= 0.021

Women who had undergone hysterectomy concurrently with permanent loss of fertility may experience anxiety and fear such as effects on the relation with her husband, changing body image and menopause effects. Thus woman’s quality of life is influenced negatively. This research is occured to determine women’s quality of life applying to Obstetrics and Gynecology department out-patient service who had undergone hysterectomy. After getting permission from İzmir Atatürk Teaching and Research Hospital, the research took place in Obstetrics and Gynecology department outpatient service, between January-April 2005. 82 women who accepted conversation and selected by simple coincident method participated in this study. Data were collected by researcher using WHOQOL-BREF Scale of Quality of Life and public survey. It is assigned that after surgery 48.8 % of women experienced psychological problems and 37.7 % of women had changes in their sexual lives. It is assigned that women’s quality of physical live means decrease, in other words quality of life decreases as marriage time and number of live births increase  r1 = -0.27, P1=0.021
AİLE PLANLAMASI HİZMETLERİNDE MEMNUNİYETİ ETKİLEYEN  FAKTÖRLER
FACTORS EFFECTING SATISFACTION IN FAMILY PLANNING SERVICES
Yazar: Saydam, Birsen Karaca; Ertopçu, Kenan; Dönmez, Ayşegül
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: Aile planlaması hizmetleri,memnuniyet ; Family planning counseling,satisfaction

Bu çalışma; gebeliği önleyici bir yöntem hakkında bilgi almak için başvuran kadınların aile planlaması hizmetinden memnuniyetlerini saptamak amacıyla planlanmıştır. Tanımlayıcı ve kesitsel olarak planlanmış olan çalışmada, 03.01.200503.03.2005 tarihleri arasında Sağlık Bakanlığı Ege Doğumevi ve Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Planlamasi Kliniği’ne doğum kontrol yöntemi kullanmak için başvuran kadınlar evreni oluşturmuştur  153 kadın . Çalışmaya katılmayı sözel olarak kabul eden kadınlara sosyo demografik bilgileri içeren anket formu yanısıra Saydam tarafından geçerliği güvenirliği yapılmış olan  Cronbach Alpha=0.91, r=0.98  “Aile Planlaması Hizmetlerinde Memnuniyet Ölçeği” uygulanmıştır. Aile planlaması hizmetlerinden; kadınların %82.7 oranında “Memnun” oldukları belirlenmiştir. Yaş, eğitim durumu, çalışma durumu, yaşayan çocuk sayısı, tekrar çocuk sahibi olmak isteme durumu ve daha önce kullanılan doğum kontrol yönteminin memnuniyeti etkilemediği saptanmıştır

This study was planned to evaluate the satisfaction level of women who have applied to family planning services related to given services. Women who applied to Sağlık Bakanlığı Ege Doğumevi ve Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Planlamasi Klinigi for having family planning service between 03.01.2005 and 03.03.2005 were enrolled to this sectional and descriptional study  153 women . Women who accepted to be a part of this study were asked to fill a quationnaire containing questions related to their social and demographic characteristics and also a special querry of “Family Planning Services Satisfaction Scale” which was developed by Saydam with Cronbach Alpha=0.91, r=0.98. It was detected that women were satisfied in respect to given service  %82.7 . It wasn’t found that age, educational status, salary, number of living child, wiiling to have one more baby and previously used birth control method had an effect on satisfaction
HEMŞİRELERİN KİŞİSEL DEĞERLERİNİN VE İŞ DOYUMLARININ  İNCELENMESİ
THE EVALUATION OF NURSES’ PERSONEL VALUES AND THEIR JOB  SATISFACTION
Yazar: Keskin, Gülseren; Yıldırım, Gül Özlem
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: iş doyumu,hemşirelik,değerler ; Job satisfaction,nursing,values

Bu çalışmada, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesinde çalışan hemşirelerin iş doyumu düzeylerinin bazı sosyo-demografik değişkenler ve kişisel değerlerle ilişkisinin saptanması amaçlanmıştır. Araştırma tanımlayıcı bir çalışmadır. Çalışmanın populasyonunu bu hastanede çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden hemşireler oluşturmuştur. Çalışmaya katılan 120 hemşireden alınan veriler; sosyo-demografik veri toplama formu, değerler skalası ve iş doyumu ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı olarak sayı, yüzde, ortalama, standart deviasyon kullanılmıştır. Analitik istatistikleri ise ki-kare, ANOVA, Cluster ve korelasyon analizleri oluşturmaktadır. Araştırma sonuçlarına göre; hemşirelerin ortalama iş doyumu puanları 64.3±12.9 dir. Eğitim düzeyinin iş doyumunu etkilediği saptanmıştır  F:7.51 p

The objective of this study was to determine the association between the value, social/demographic characteristics and the level of job satisfaction among the nurses of Ege University Medical Faculty. The research design was descriptive study. The study population was all staff nurses who were working in this hospital and accept to participate to study. The data was collected via a questionnaire for the social/demographic characteristics, value scale and a scale was utilised for determining the level of job satisfaction among the 120 nurses who participated in the study. Data were analyzed by using descriptive statistics such as frequency, percents, means, and standard deviations. Moreover, for analytical statistics Chi-square tests, ANOVA, Cluster, correlation were employed. The research results showed that the average level of nurses job satisfaction was determined as 64.3±12.9. Education level were associated with the level of job satisfaction  F:7.51 p
ÇOCUKLARIN YAS SÜRECİ VE PSİKİYATRİ HEMŞİRESİNİN  YAKLAŞIMLARI
CHILD GRIEF PERIOD AND PSYCHIATRIC NURSING APROACH
Yazar: Keskin, Gülseren; Gürkan, Ayça
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: yas süreci,çocukluk çağı yas dinamikleri,hemşirelik yaklaşımı ; grief process,childhood grief dinamic,nursing approach

Ölüm çocuk ve ailesi için temel stres etkenidir. Çocuklar ölüme beklenmeyen şekilde reaksiyon verebilmektedirler. Bu travmatik olay çocuk ve ailesine ciddi psikolojik ve sosyal distres getirebilmektedir. Çocukluk çağı, yas sürecine farklı bir yaklaşımın getirilmesinin gerektiği bir periyottur. Yasın erken döneminde desteklenmeyen çocuk bazı temel psikiyatrik bozukluklara kadar varabilen emosyonel ve davranışsal problemler geliştirebilmektedir. Çocuk ve ebeveyne uygulanacak erken dönem önleme destek programları ile çocuğun ve ebeveynin kayba karşı uygun bir uyum geliştirmelerine yardımcı olunabilir. Hemşire terapist çocuğun yasa uyum sürecinde önemli bir role sahiptir. Erken dönem hemşirelik önleme girişimleri, aile ve çocuğa psiko-eğitimsel destek gruplarını içerir. Bu yapılandırılmış hemşirelik programları kayıp yaşayan çocuk ve ebeveynlerin karmaşık yas riskini azaltabilir

The death is a major stressful event for children and their families. Child may be give unexpected reaction to death This traumatic event can bring serious psychological and social distress to bereaved children and their families. Childhood period different importance aspect to grieving process. Children who are not supported in the early phases of grieving can develop serious emotional and behavioral problems that can lead to the development of some major psychiatric disorders. Providing early prevention support programs for surviving parents and bereaved children can help both the parents and the children adapt to their losses. Nurse therapist have an important role child grief period adaptation. Early nursing prevention programs include psycho-educational groups for the surviving parents and support groups for the bereaved children. These nursing structured programs can decrease the risk of complicated grief in bereaved child and parents
HEMŞİRELİK VE SPRİTÜEL BAKIM
NURSING AND SPIRITUEL CARE
Yazar: Khorshıd, Leyla; Gürol Arslan, Gülşah
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: spritüel gereksinimler,hemşirelik,hasta bakımı ; spiritual needs,nursing,patient care

Hastalıklar çoğu kez emosyonel, mental ve fiziksel semptomlara ek olarak spritüel gereksinimleri de tetikler. Bireylerin hastalıklarının şiddeti arttıkça ve hastalık süresi uzadıkça spritüel boyut da şiddetlenmektedir. Spritüel gereksinimlerin belirtilmesi, holistik hemşirelik bakımının temel bir komponenti olarak kabul edilmektedir. İncelenen çağdaş hemşirelik literatüründe son on yılda vücut ve spritüalite arasındaki bütünlüğün holistik bağlantıda güçlü bir canlanma olduğunu göstermiştir. Hemşireliğin temel prensiplerinden birisi de spritüel gereksinimlerin belirtilmesini içeren, hastaya kapsamlı bir bakım sağlamayı geliştirmektir. Hemşirelerin bakımlarında spritüel bakım kavramını ihmal ettiğini gösteren birçok kanıt bulunmaktadır. Bu makale, spritüel kavramların tanımlanması, hastaların spritüel gereksinimlerinin belirlenmesi, hemşirelerin hasta bireylerin spritüel gereksinimlerini nasıl tanımladıkları ve karşıladıkları hakkında bilgi içermektedir

Illness often triggers spiritual needs in addition to emotional, mental and physical symptoms. The spiritual dimension intensifies when patients suffer from severe and protracted illness. Addressing spiritual needs is acknowledged as on essential component of holistic nursing care. A review of the contemporary nursing literature shows a strong resurgence in the holistic link between body and spirit in recent decades. One of the key principles of nursing is the provision of comprehensive care for patients, which includes addressing spiritual needs. There is more evidence that many nurses have difficulty with concepts of spiritual care and may consequently neglect this aspect of care. This article comprised of knowledge related to definition of spiritual concepts, determining of patient’s spritual needs and how nurses indentify and meet the spiritual needs of patients and met this needs
HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN SAĞLIK DAVRANIŞLARI
HEALTH BEHAVIOURS OF NURSING STUDENTS
Yazar: Tuna Oran, Nazan; San Turgay, Ayşe
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 22 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: Nursing student,health behaviour ; Hemşirelik öğrencisi,sağlık davranışı

Sağlık davranışı, sağlık, sağlığın korunması ve sağlığın geliştirilmesi ile ilgili davranışlar bütünüdür. Sağlık hizmetlerinde çalışan hemşirelerin ana görevi sağlık eğitimi aracılığıyla sağlığın geliştirilmesini sağlamaktır. Sağlık eğitimi veren hemşire iyi bir model olmak için kendisi de bu davranışları sergilemelidir. Bu çalışmanın amacı, farklı sınıflardaki  hazırlık, I., 2. ve 4. sınıf  hemşirelik öğrencilerinin sağlığı geliştirme davranışlarını karşılaştırmak ve hemşirelik eğitiminin sağlığı geliştirme davranışına olan etkisini ortaya koymaktır. Araştırma, Pender’in Sağlığı Geliştirme Modeli`ne dayandırılmıştır. Verilerin toplanmasında Türkçe çevirisinin geçerlik ve güvenirliği Esin tarafından yapılmış Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği  SYBD  kullanılmıştır. Çalışma, Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu öğrencilerinde yapılmıştır. Farklı sınıflardaki öğrencilerin ölçeğin alt boyutlarından  kendini gerçekleştirme, sağlık sorumluluğu, egzersiz, beslenme, kişiler arası destek, stres yönetimi  aldıkları puanlar arasında fark bulunmuştur. Üst sınıflardaki hemşirelik öğrencileri daha fazla sağlığı geliştirme davranışı eğilimi göstermiştir. Hemşirelik eğitiminin, sağlığı geliştirme ile ilişkili aktiviteler üzerinde olumlu etkiye sahip olduğu bulunmuştur

Health behavior is a sum of activity related to the health, protection of health, and promotion of health. Main duty of nurses working in health services is to ensure health promotion by using health education. Nurses as a health educator must exhibit health-promoting lifestyle in order to be a good model. The purpose of this study were to compare the health promotion behaviors among the nursing students with different classes  preparatory, first, second, and fourth classes  and to find the impacts of nursing education on health promoting behaviors. The study was based on the Pender’s Health Promotion Model. The data were obtained by using Health Promotion Lifestyle Profile Scale. The validity and reliability of this scale’s Turkish translation has been tested previously by Esin. The study was conducted in Ege University Nursing School. Its subscales  self actualization, health responsibility, exercise, nutrition, interpersonal support, stress management  significantly differed among students with different classes. Nursing students with higher classes tend to practice more health-promoting behaviors. Nursing education have positive impact on the promotion of the healthrelated activities
Çocuklarda Ölüm Kavramı Ve Yas Sürecinde Psikiyatri Hemşiresinin Rolü
ROLE OF PSYCHIATRIC NURSING IN DEATH CONCEPT AND GRIEF  PROCESS OF CHILDREN
Yazar: Dülgerler, Şeyda; Engin, Esra; Çam, Olcay
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: Çocuk, Ölüm, Yas, Psikiyatri Hemşiresi ; Child, Death, Grief, Psychiatric Nursing

Çocukların ölümü anlama yetilerinin gelişimi, genel bilişsel gelişimlerine bağlı olmakla birlikte aynı zamanda çocuğun ölüm olayıyla ilgili yaşantılarını da yansıtır. Kayıp ve yas sürecini yaşayan çocuğa yönelik hemşirelik bakım hizmetleri ise çocuğun temel gereksinimleri, günlük yaşam aktiviteleri ve çocuk ruh sağlığı ve hastalıklarına yönelik hemşirelik uygulama standartlarına uygun olarak bağımsızlığı arttırıcı, işlevselliği sürdürücü, güvenliği sağlayıcı, tedavi edici ve komplikasyonları önleyici girişimleri içermektedir. Bu yazıda çocukların ölüm karşısında tepkileri ve yas süreciyle ilgili psikiyatri hemşireSinin rolü tartışılmıştır

The development of the death concept’s appreciate depends on progress of the cognitive ability in children, it also reflects experiences of the death. Nursing care of the child who exposed a death event were included increasing of independence, maintaining of functionality, obtaining of safety, therapy and preventing of complications according to basic requirements and daily activity of the child and nursing care standards of the child mental health and disorders. In this paper, the role of psychiatric nursing in death concept and grief process of children were discussed
Öfke, Öfke Kontrolü Ve Hemşirelik Yaklaşımı
ANGER, ANGER CONTROL AND NURSING APPROACH
Yazar: Bilge, Ayşegül; Ünal, Gülseren
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: Öfke,kontrol,hemşirelik yaklaşımı ; Anger,control,nursing approach

Öfke diğer duygular gibi duygusal, bilişsel ve fizyolojik olarak çoğu sistemi etkileyen bir duygudur. Olumsuz bir duygu olarak bilinir ancak olumsuz değildir ve evrenseldir. Bazı insanlar öfke kontrol problemi yaşarlar. Her zaman sıkıntılı görünürler. Bu nedenle sağlık ekibi halka; bilişsel, iletişim, davranışsal ve duygusal metodları olan öfke kontrolü hakkında bilgi vermelidir. Bu rol, toplum ruh sağlığı açısından önemlidir. Bu makale öfke, öfke kontrolü ve hemşirelik yaklaşımını açıklamaktadır

Anger is an emotion, which like another emotion, affects many systems  emotional, cognitive and physiological . Anger is known as a negative emotion, but it is not dysfunctional. In the other word, it is universal. Some people, however, have ‘’anger control problems". In addition, they just seem to be always angry. Because of this, health team must teach puplic about anger control which is the method of cognitive, communication, behavioural, emotional. This role is important as far as community mental health. In this article, explaing anger, anger control and nursing approach
Affektif Bozukluklarda Psikoterapötik Girişimler Ve Psikiyatri Hemşireliği
PSYCHOTHERAPEUTICS INTERVENTION AND PSYCHIATRIC NURSING  IN AFFECTIVE DISORDER
Yazar: Ünal, Gülseren; Çam, Olcay
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: affektif bozukluk,psikoterapötik yaklaşım,psikiyatri hemşireliği ; affective disorder,psychotherapeutics approach,psychiatric nursing

Mental bozuklukta psikolojik tedavilerden yararlanımın artması ile bipolar affektif bozuklukla ilgili uygulamalarda psikoterapilerin rolüne ilgi artmıştır. Bipolar affektif bozuklukta semptomlarla başetme, yaşamını idame ettirmede pek çok farklı terapötik metod vardır. Bu makale, affektif bozuklukta psikoterapi ve psikiyatri hemşiresinin psikoterapötik bakım girişimlerini irdeler. Psikiyatri hemşireleri affektif bozuklukta, hastalıkla ilgili eğitim, bireylere destek, aile terapisi, kognitif davranışsal terapi, kişiler arası ilişkiler terapisi, grup ve psikodinamik terapi yaklaşımlarından yararlanırlar. Affektif bozukluğu olan hastalara uygulanacak psikoterapi ile semptomların önlenmesi, sosyal uyum ve girişimlerin arttırılması, relapsların ve hospitalizasyonun önlenmesi sağlanabilir. Psikoterapötik yaklaşımları iyi kullanabilen psikiyatri hemşireleri hastalığın tedavisinde önemli katkılar sağlayabilirler

The increased acceptance of brief evidence-based psychological treatments in mental disorders treatment has finally led to increased interest in the role of psychotherapies in affective disorders practice. There are different many psychoterapy methods to help have affective disorder patients cope with their symptoms and manage their lives.This article provides a review of commonly encountered affective disorders in psychoterapy and primary psychiatric nursing psychotherapeutics care interventions. Psychiatric nurses are skilled to run common intervention strategies for the treatment of affective disorders that include education about affective disorder, and supportive individual and family therapy, cognitive behavioural therapy, interpersonal relationship therapy, group and psychodinamic therapy. The evidence suggests that the addition of a psychoterapy may significantly reduce symptoms, enhance social adjustment and functioning, and reduce relapses and hospitalizations in patients with affective disorders. Psychiatric nurse who use well psychotherapeutics approach, may be important help on affective disorders treatment
Yaşlı İstismarı Ve Önlenmesi
ELDER ABUSE AND PREVENTION
Yazar: Yıldırım, Yasemin Kuzeyli
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: Yaşlı istismarı,yaşlı ihmali,yaşlı istismarı tipleri,yaşlı istismarını önleme ; Elder abuse,elder neglect,types of elder abuse,elder abuse prevention

Yaşlılar dünya popülasyonunun en hızlı artan bölümüdür. 2020 yılına kadar tüm popülasyonun % 22’sinin 65 yaş üzerinde olacağı tahmin edilmektedir. Yaşlı istismarı her yıl yaşlıların büyük çoğunluğunu etkileyen ciddi ve kompleks bir sağlık konusu olarak tanınmaktadır. Eş ve çocuk istismarı yıllardır tanınmasına rağmen, yaşlı istismarı son 25 yıldır dikkati çeken bir fenomendir. Yaşlıların yaklaşık olarak %3-4’ü, yaşlı istismarı ve ihmalinin kurbanıdır. Sağlık bakım profesyonelleri-özellikle hemşireler-yaşlı istismarını ortaya çıkarma, yönetme ve önlemede anahtar bir role sahiptir. Bu makalenin amacı; yaşlı istismarı risk faktörleri ve istismarının önlenmesi konusunda bilgi vermektir

The elderly are the fastest growing segment of the population in the world. It’s estimated that by the year 2020, a full 22% of the population will be aged 65 or older. Elder abuse has been recognized as a serious an complex health issue affecting large numbers of elders each year. Although sposual and child abuse have been recognized for many years, abuse of elderly people is a phenomenon that has attracted interest for the last 25 years. Approximately %3 to %4 of the elder are victims of elder abuse and neglect. Health care professionalsparticularly nurses-have a key role to recognize, manage and prevent elder abuse. The purpose of this articles, provides information about the risk factors for elder abuse and gives information about the prevention for abuse
Halk Sağlığı Hemşireliği’nin Dünü, Bugünü Ve Geleceği
YESTERDAY, TODAY AND FUTURE OF PUBLIC HEALTH NURSING
Yazar: Ergül, Şafak
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 0
Anahtar kelimeler: halk sağlığı hemşireliği,değişim ; public health nursing,change

Sağlık hizmetlerinin sunumunda halk sağlığı hemşiresi anahtar kişidir. Halk sağlığı hemşireliği, ailelerin ve toplumun ihtiyaçları etrafında yoğunlaşmıştır ve bu ihtiyaçların karşılanmasına yönelik bir uygulamadır. Tarihsel süreçte halk sağlığı hemşiresinin rolleri toplumun yaygın sağlık sorunlarına etkili bir şekilde yanıt verebilmek için değişim göstermiştir. Bu değişim günümüzde de, özellikle gelişmiş ülkelerde halk sağlığı hemşirelerinin dinamik, çok yönlü ve bütüncül sağlık bakımı sunma çabalarıyla devam etmektedir

The public health nurse is the key person in delivering health services. Public health nursing is intensified around the requirements of families and community and is a practice toward fulfillment of those requirements. Throughout history the roles of the public health nurse have changed to respond effectively to prevailing public health problems. Today’s the change continues with by public health nurses’ effort, which is dynamic, multiface and holistic delivering health care, especially in developed countries