KOLAYLAŞTIRICI OKUL YAPISI İLE ÖĞRETMEN ÖZERKLİĞİ ARASINDAKİ İLİŞKİ
The Relationship Between Facilitating School Structure and Teacher Autonomy
Yazar: Erdem, Zeynep; Zincirli, Muhammed
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 34 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education (Other) ; Alan Eğitimleri (Diğer) ; Education Policy ; Eğitim Politikası ; Facilitating school structure,Teacher autonomy,Bureaucracy ; Kolaylaştırıcı okul yapısı,Öğretmen özerkliği,Bürokrasi.

Bu çalışmanın genel amacı, öğretmenlerin kolaylaştırıcı okul yapısı ile öğretmen özerkliği algıları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın evrenini 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Elazığ il merkezindeki okullarda görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi kota örnekleme yöntemiyle belirlenmiş olup araştırma, çeşitli kademelerde görev yapan 461 öğretmenden alınan veriler analiz edilerek gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, korelasyonel (ilişkisel) tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma kapsamında veriler, Kolaylaştırıcı Okul Yapısı Ölçeği (KOYÖ), Öğretmen Özerkliği Ölçeği (ÖÖÖ) ve araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ile toplanmıştır. Araştırmada verilerin analizinde istatistik paket programı kullanılmıştır. Elde edilen veriler betimsel istatistik (ortalama, standart sapma), korelasyon ve regresyon analizi teknikleri ile çözümlenmiştir. Edinilen bulgulara göre öğretmenlerin okullardaki kolaylaştırıcı yapıya ilişkin algılarının yüksek düzeyde olduğu, engelleyici yapıya ilişkin algılarının ise düşük düzeyde olduğu söylenebilir.   Ayrıca kolaylaştırıcı yapı algısı arttıkça öğretmen özerkliği algısının artmakta; engelleyici yapı algısı arttıkça öğretmen özerkliği algısının azalmakta olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlara göre okullarda kolaylaştırıcı yapı algısının oluşturulabilmesine katkı sağlayacak faaliyetlerin gerçekleştirilmesinin yararlı olacağı düşünülmektedir.

The general purpose of this study is to examine the relationship between teachers' perceptions of facilitative school structure and teacher autonomy. The population of the study consists of teachers working in schools in Elazığ city centre in the 2022-2023 academic year. The sample of the research was determined by quota sampling method and the research was carried out by analysing the data obtained from 461 teachers working at various levels. In the study, correlational (relational) screening model was used. Within the scope of the study, data were collected with the Facilitative School Structure Scale (FSS), Teacher Autonomy Scale (TAS) and personal information form prepared by the researcher. Statistical package programme was used to analyse the data. The data obtained were analysed with descriptive statistics (mean, standard deviation), correlation and regression analysis techniques. According to the findings, it can be said that teachers' perceptions of the facilitative structure in schools are at a high level, while their perceptions of the inhibitory structure are at a low level.   In addition, it was concluded that as the perception of facilitative structure increases, the perception of teacher autonomy increases; as the perception of inhibitory structure increases, the perception of teacher autonomy decreases. According to these results, it is thought that it would be useful to carry out activities that will contribute to the creation of facilitative structure perception in schools