Erken Okuryazarlık Alanında Gerçekleştirilmiş Lisansüstü Tez Çalışmalarının İncelenmesi:  Bir İçerik Analizi
Analysis of Postgraduate Theses on Early Literacy: A Content Analysis
Yazar: Hakkoymaz, Sakine; Tanju Aslışen, Ebru Hasibe
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 8 No. 4, 2020
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Early literacy,preschool period,early childhood,receptive and expressive language ; erken çocukluk,Erken okuryazarlık,okul öncesi dönem,alıcı ve ifade edici dil

Bu çalışmanın amacı, yurt dışı ve yurt içinde 2015 ve 2020 yılları arasında erken okuryazarlık alanında gerçekleştirilmiş lisansüstü tezlerin incelenmesidir. Bu alandaki tez çalışmalarını belirlemek üzere ProQuest Dissertations and Theses ve Yüksek Öğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi veri tabanlarından 29.03.2020 ve 27.04.2020 tarihleri arasında tarama yapılmış, elde edilen veri seti bazı ölçütlere göre belirlenmiştir. Bu araştırmadaki ölçüt, tezlerin erken okuryazarlık alanında olması, eğitim-öğretim konu alanı kapsamında yer alması ProQuest Dissertations and Theses ve YÖK Ulusal Tez Merkezi’nde kayıtlı, erişim izinlerinin olmasıdır. Bu ölçütleri karşılayan toplam 73 lisansüstü tez çalışmaya dâhil edilmiştir. Araştırma, nitel bir araştırma olup veriler doküman incelemesi tekniğiyle toplanmıştır. Tezler hakkındaki detaylı bilgiler, araştırmacılar tarafından geliştirilen “Lisansüstü Tez İnceleme Formu” aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde frekans (f) ve yüzdelerden (%) yararlanılmıştır. Tez çalışmalarının tez türüne göre dağılımları incelendiğinde yurt içinde en fazla yüksek lisans düzeyinde, yurt dışında ise doktora düzeyinde tez çalışmalarının gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. Yurt içi lisansüstü tezlerde nicel araştırma desenlerinin daha ağırlıklı kullanıldığı görülürken, yurt dışında ise nitel araştırma desenlerinin tercih edildiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma grubunda çocukların yer aldığı lisansüstü tezlerde çoğunlukla nicel araştırma deseni altında ölçme araçlarının kullanıldığı, bunların uyarlama çalışması önceden yapılmış hazır ölçekler olduğu ve bu şekilde araştırmalarda yer aldığı belirlenmiştir. Nitel araştırma deseninde yürütülen tezlerde ise görüşme ve gözlem yönteminin sıklıkla kullanıldığı ve tüm araştırmalarda ortak olan tek veri toplama aracının, her araştırmanın amacına bağlı olarak geliştirilen kişisel bilgi formu olduğu gözlenmiştir. Araştırmanın bulguları doğrultusunda, erken okuryazarlığın ele alındığı çok boyutlu çalışmaların yürütülmesi önerilmektedir.

The present study aims to analyze postgraduate theses on early literacy conducted in Turkey and abroad between 2015 and 2020. In order to select theses on this field, scanning was conducted between 29.03.2020 and 27.04.2020 on databases including ProQuest Dissertations and the Council of Higher Education's National Thesis Center. The criterion in this research is that the theses are in the field of early literacy, being in the field of education and training, being registered in ProQuest Dissertations and Theses and the Council of Higher Education's National Thesis Center, having access permissions. 73 postgraduate theses in total meeting these criteria were included in the study. The study is a qualitative one and data were collected by the document analysis technique. Detailed information on the theses was collected through the “Postgraduate Thesis Analysis Form” developed by the researchers. Frequency (f) and percentages (%) were used in data analysis. When the researcher analyzed these theses according to their distribution by thesis type, it was observed that the majority was at master's level in Turkey whereas the majority was at doctoral level abroad. While it was seen that quantitative research designs were used more in postgraduate theses in Turkey, it was concluded that qualitative research designs were preferred abroad. Based on research findings, the research recommends that multidimensional studies focusing on early literacy be conducted.