TÜRKİYE TÜRKÇESİ ÖĞRENEN TÜRK SOYLULARIN YAZILI ÜRETİMLERİNDE MORFOLOJİK FARKINDALIK İLE TUTARLIK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ
AN ANALYSIS OF MORPHOLOGICAL AWARENESS AND TEXTUAL COHERENCE IN THE WRITTEN PRODUCTIONS OF TURKIC LEARNERS OF TURKISH
Yazar: Erol, Halil İbrahim; Melanlıoğlu, Deniz
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 51, 2025
Anahtar kelimeler: Family Counseling ; Aile Danışmanlığı ; Türk Soylulara Türkiye Türkçesi Öğretimi,Yazma Becerisi,Morfolojik Farkındalık,Tutarlılık ; Teaching Turkish to Turkic Learners,Writing Skill,Morphological Awareness,Coherence

u araştırma Türk soylu öğrenicilerin morfolojik farkındalık düzeylerinin yazılı üretimlerindeki tutarlığı nasıl etkilediğini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın amacı doğrultusunda bir üniversiteye bağlı dil öğretim merkezinde yapılan yazma sınavına ait 50 Türk soylu öğrenicinin yazılı metinleri incelenmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Veri analiz yöntemi olarak nitel veri analiz tekniklerinden olan içerik analizi tekniğinden yararlanılmıştır. Verilerin analizinde öğrenicilerin metinlerindeki çekim eki hataları tespit edilmiştir. Toplam 439 adet çekim eki hatası tespit edilmiştir. Ardından metinler "Türkçeyi Yabancı Dil Olarak Öğrenenler İçin Tutarlılık Ölçütleri Formu" kullanılarak değerlendirilmiş ve her bir öğrenicinin metinsel tutarlılık düzeyi 0-12 puan aralığında belirlenmiştir. Çekim eki hatalarının cinsiyet değişkenine göre dağılımı değerlendirildiğinde erkek öğrenicilerin ortalama hata sayısının kadınlara kıyasla daha yüksek olduğu, ancak farkın sınırlı olduğu görülmüştür. Çekim eki hatalarının türlerine göre dağılımında en fazla hata yönelme hâl eki, iyelik eki ve belirtme hâl eki kullanımında yapıldığı tespit edilmiştir. Öğrenicilerin yazılı metin üretimlerindeki tutarlık düzeyleri ile çekim eki hata sayılarının dağılımı karşılaştırıldığında çekim eki hata sayısı arttıkça metinlerin tutarlılık düzeyinin düştüğü belirlenmiştir. Sonuç olarak, morfolojik farkındalık düzeyi yüksek olan öğrenicilerin daha tutarlı metinler üretebildikleri tespit edilmiştir. Yazma becerisinde çekim eki düzeyinde morfolojik farkındalığın yazılı anlatımın tutarlığını doğrudan etkilediği görülmüştür.

This study aims to explore how the morphological awareness of Turkic learners of Turkish affects the textual coherence of their written productions. The written texts of 50 Turkic learners from a university language teaching centre were analysed. Document analysis, a qualitative research method, and content analysis were employed for data examination. A total of 439 inflectional suffix errors were identified in the texts. The coherence of each learner’s text was then evaluated using the "Coherence Criteria Form for Turkish as a Foreign Language Learners" and scored on a 0–12 scale. The findings revealed that male learners made more inflectional suffix errors than female learners, though the difference was slight. The most frequent errors occurred in the use of dative case, possessive, and accusative case suffixes. A comparison of error frequency and coherence levels indicated that a higher number of suffix errors corresponded with lower textual coherence. In conclusion, it was determined that learners with greater morphological awareness produced more coherent texts. The results suggest that morphological awareness, especially at the inflectional suffix level, directly contributes to written coherence in Turkish as a foreign language.