Doğaüstü Varlıklarla İlgili Halk İnanç ve İnanışlarının Divan Şiirine Yansıması
Reflection of Folk Beliefs and Beliefs Regarding Supernatural Beings in Divan Poetry
Yazar: Yıldırım, Oğuz
Dergi: FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi No. 24, 2024
Anahtar kelimeler: Literary Studies (Other) ; Edebi Çalışmalar (Diğer) ; Supernatural beings,divan poetry,faith,belief,poet ; Doğaüstü varlıklar,divan şiiri,inanç,inanış,şair

Bulunduğu toplumun kültürünü taşıması bakımından önemli bir şiir geleneği olandivan şiirinin şairleri yetiştikleri kültürden beslenmiş ve şiirlerinde bu kültüre yervermişlerdir. Bu bakımdan onların eserlerinde sanatkârane üsluplarının arasına gizlenmiştopluma ait kültürel unsurları, halk inanç ve inanışlarını görmek mümkündür. Şiirlerdegörülen bu halk inanç ve inanışlarından biri de doğaüstü varlıklara dairdir. Doğaüstü varlıktoplumda genelde bilinmeyenle ilişkilendirilir. Bu bakımdan şairlerin şiirlerine konu olanbu varlıklar, bilinmeyene karşı merak olarak da düşünülebilir. Bu çalışmada doğaüstüvarlıklarla ilgili halk inanç ve inanışlarının divan şiirine nasıl yansıdığını incelemek için14. ve 19. yüzyıllar arasında yaşayan şairler seçilmiş ve onların şiirlerinden hareketlebu inanç ve inanışların divan şiirine nasıl yansıdığı hakkında tespitte bulunulmuştur.Şairler seçilirken herhangi bir yüzyıla ya da isme bağlı kalınmadan çalışılmış olmasınınsebebi divan şiirine bütüncül bir bakışla bakma arzusudur. Aynı yüzyılın ya da bir isminşiirlerini incelemek yerine çeşitli yüzyıllarda yaşamış şairlerin şiirlerini incelemek;doğaüstü varlıklarla ilgili halk inanç ve inanışlarının divan şiirine ne ölçüde yansıdığınıgörmek bakımından önemlidir. Çalışma neticesinde doğaüstü varlıklarla ilgili halk inançve inanışlarının bütün yüzyıllarda şairleri etkilediği, şairlerin şiirlerinde bu varlıklara yer verdiği görülmüştür. Burada önemli olan nokta, şairlerin bu varlıkları halk kültüründekiinançlara paralel olarak işlemiş olmalarıdır. Bu bağlamda divan şiirinin her dönemde halkinanç ve inanışlarından beslendiği söylenebilir. Halk inanışları konusunun halk bilimininaraştırma dairesi içinde yer aldığı göz önünde bulundurulduğunda divan şiirinin halkkültüründen uzak olmadığı görülecektir. Bununla birlikte divan şiirinin halk kültüründenbeslenmiş olması onun sosyal yaşamdan kopuk olmadığının da bir göstergesidir.

The poets of divan poetry, which is an important poetry tradition in terms of conveyingthe culture of the society in which it is located, were nourished by the culture in whichthey were raised and included this culture in their poems. In this respect, it is possibleto see the cultural elements of the society, folk beliefs and beliefs hidden among theirartistic styles in their works. One of these folk beliefs and beliefs seen in poems is aboutsupernatural beings. Supernatural beings are generally associated with the unknown insociety. In this respect, these beings, which are the subject of poets’ poems, can also beconsidered as curiosity towards the unknown. This study, examines how folk beliefs andbeliefs about supernatural beings are reflected in divan poetry through selecting poetsliving in the 14th and 19th centuries and determining how these beliefs and beliefs werereflected in divan poetry. The reason why the poets were selected without adhering toany particular century or name is due to the desire to look at divan poetry from a holisticperspective. Instead of examining the poems of the same century or a name, examiningthe poems of poets who lived in various centuries; It is important to see to what extentfolk beliefs and beliefs about supernatural beings are reflected in divan poetry. As a resultof the study, it was seen that folk beliefs and beliefs about supernatural beings influencedpoets in all centuries, and poets included these beings in their poems. The important pointhere is that poets processed these entities in parallel with the beliefs in folk culture. In thiscontext, it can be said that divan poetry was nourished by folk beliefs and beliefs in everyperiod. Considering that the subject of folk beliefs is within the research circle of folklore,it will be seen that divan poetry is not far from folk culture. However, the fact that divanpoetry is nourished by folk culture is also an indication that it is not disconnected fromsocial life.