İKİNCİ DÖNEM TEF ’İN SİYASAL DURUŞU
POLITICAL STANCE OF TEF SECOND PERIOD
Yazar: Yavalar, Deniz Elif
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, Vol. 7 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Tef,Demokrat Parti

İşlevleri ve konumu itibarıyla basın:kamuoyu, siyaset ve siyasal kurumlarla iç içe olmuş; politikanın ve politikyönelimlerin kamuoyuna aktarılmasında önemli bir aracı olmuştur. Basınınayrılmaz bir dalı olarak değerlendirebileceğimiz mizah, hemtoplumun nabzını tutması bakımından hem de siyasal gelişmelere ayna tutmasıaçısından büyük bir öneme sahiptir. Haftalıksiyasi mizah gazetesi Tef, ilk defa 7 Ağustos 1954 tarihindeyayın hayatına atılmıştır. 54 sayı çıktıktan sonra 13 Ağustos 1955’te kapananTef’in ikinci yayın dönemi, ordunun cumhuriyet dönemindeki ilk siyasimüdahalesi 27 Mayıs 1960 İhtilali sonrasına rastlamıştır. 2. dönem Tef, 22Haziran 1960 tarihinde yeniden çıkmaya başlamıştır. 48 sayı yayınlanan Tef’inyayın hayatı, 17 Mayıs 1961’e kadar sürmüştür.Zengin bir yazar-çizer kadrosuna sahip;devrin aydınları olarak adlandırılabilecek pek çok ismi (Adnan Tahir, AdnanVeli, Aziz Nesin, Bedii Faik, Bülent Oran, Çetin Altan, Haldun Taner, HalitKıvanç, Melih Cevdet Anday, Orhan Boran, Rıfat Ilgaz) bir araya getiren Tef,anılan nitelikleriyle mizah basını içinde kendine önemli bir konum edinmiştir.27 Mayıs 1960 sonrasının önemli tanıklarından biri olan Tef ile ilgili yapılmışçalışmaların sayısı sınırlıdır. Niteliksel tarihsel tasarım karakterini taşıyanbu çalışmada, Tef’in 48 sayısı incelenmiştir. Ayrıca gazetenin siyasal duruşuüzerinde yorum yapabilmek amacıyla belli başlı örnekler betimleyici analizleirdelenmiştir. Milli Birlik Komitesi’ni takdir eden mizah gazetesinde, özellikle Başbakan Adnan Menderes vearkadaşlarının kâğıt üzerinde çoktan infaz edildiği görülmektedir. Yapılandeğerlendirmeler sonucunda, karikatürcülerin intikam duygusu ilegerçekleştirdikleri sembolik infazların karikatürün sosyal ve siyasal olaylarıetkileme gücünü kötüye kullandığını göstermektedir.

İşlevleri ve konumu itibarıyla basın:kamuoyu, siyaset ve siyasal kurumlarla iç içe olmuş; politikanın ve politikyönelimlerin kamuoyuna aktarılmasında önemli bir aracı olmuştur. Basınınayrılmaz bir dalı olarak değerlendirebileceğimiz mizah, hemtoplumun nabzını tutması bakımından hem de siyasal gelişmelere ayna tutmasıaçısından büyük bir öneme sahiptir. Haftalıksiyasi mizah gazetesi Tef, ilk defa 7 Ağustos 1954 tarihindeyayın hayatına atılmıştır. 54 sayı çıktıktan sonra 13 Ağustos 1955’te kapananTef’in ikinci yayın dönemi, ordunun cumhuriyet dönemindeki ilk siyasimüdahalesi 27 Mayıs 1960 İhtilali sonrasına rastlamıştır. 2. dönem Tef, 22Haziran 1960 tarihinde yeniden çıkmaya başlamıştır. 48 sayı yayınlanan Tef’inyayın hayatı, 17 Mayıs 1961’e kadar sürmüştür.Zengin bir yazar-çizer kadrosuna sahip;devrin aydınları olarak adlandırılabilecek pek çok ismi (Adnan Tahir, AdnanVeli, Aziz Nesin, Bedii Faik, Bülent Oran, Çetin Altan, Haldun Taner, HalitKıvanç, Melih Cevdet Anday, Orhan Boran, Rıfat Ilgaz) bir araya getiren Tef,anılan nitelikleriyle mizah basını içinde kendine önemli bir konum edinmiştir.27 Mayıs 1960 sonrasının önemli tanıklarından biri olan Tef ile ilgili yapılmışçalışmaların sayısı sınırlıdır. Niteliksel tarihsel tasarım karakterini taşıyanbu çalışmada, Tef’in 48 sayısı incelenmiştir. Ayrıca gazetenin siyasal duruşuüzerinde yorum yapabilmek amacıyla belli başlı örnekler betimleyici analizleirdelenmiştir. Milli Birlik Komitesi’ni takdir eden mizah gazetesinde, özellikle Başbakan Adnan Menderes vearkadaşlarının kâğıt üzerinde çoktan infaz edildiği görülmektedir. Yapılandeğerlendirmeler sonucunda, karikatürcülerin intikam duygusu ilegerçekleştirdikleri sembolik infazların karikatürün sosyal ve siyasal olaylarıetkileme gücünü kötüye kullandığını göstermektedir.