Mizaçsal Umut Duygusu Ölçeği: Türkiye Örnekleminde Yeni Bir Ölçeğin Psikometrik İncelemesi
Trait Hope Emotion Scale: A Psychometric Evaluation of a New Scale in a Turkish Sample
Yazar: Bakır, Vedat; Kuşci, İsmail
Dergi: Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, Vol. 17 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Social and Humanities Education (Excluding Economics, Business and Management) ; Sosyal ve Beşeri Bilimler Eğitimi (Ekonomi, İşletme ve Yönetim Hariç) ; Mizaçsal umut,duygusal umut,ölçek uyarlama,psikometrik özellikler ; Trait Emotion Hope,Emotional Hope,Scale Adaptation,Psychometric Properties

Bu araştırmanın amacı, Feldman ve Jazaieri (2024) tarafından umudun duygusal boyutunu ölçmek amacıyla geliştirilen Trait Emotion Hope Scale’in (TEHS) Türkçeye uyarlanmış hali olan Mizaçsal Umut Duygusu Ölçeği’nin (MUDÖ) psikometrik özelliklerini incelemektir. Çalışma, açımlayıcı faktör analizi (AFA) için 250 kişilik ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) için 365 kişilik iki ayrı örneklemden elde edilen verilerle yürütülmüştür. AFA sonuçları, TEHS’in Türkçe formunun tek boyutlu bir yapıya sahip olduğunu ortaya koymuştur. Ölçek maddelerinin faktör yükleri .75 ile .86 arasında değişirken, toplam varyansın %61.6’sı açıklanmıştır. DFA sonuçları ise modelin iyi uyum sağladığını göstermiştir (CFI = .99, RMSEA = .072). Ölçeğin iç tutarlılık katsayıları (Cronbach alfa ve McDonald’s omega), her iki örneklemde de .90 olarak belirlenmiştir. Ölçüt bağıntılı geçerlik kapsamında, MUDÖ’nün Sürekli Umut Ölçeği, Azimli Umut Ölçeği ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ile pozitif; Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği ile negatif; On Maddelik Kişilik Ölçeği’nin dışadönüklük ve uyumluluk boyutlarıyla ise zayıf düzeyde pozitif ilişkiler gösterdiği bulunmuştur. Cinsiyete göre yapılan ölçme değişmezliği analizlerinde yapısal ve kısmen metrik değişmezliğin sağlandığı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, MUDÖ’nün umudun duygusal boyutunu ölçmede geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu desteklemektedir.

This study aimed to examine the psychometric properties of the Turkish adaptation of the Trait Emotion Hope Scale (TEHS), developed by Feldman and Jazaieri (2024), renamed as the Mizaçsal Umut Duygusu Ölçeği (MUDÖ) in Turkish. Data were collected from two independent samples (N=250 for EFA; N=365 for CFA). Exploratory factor analysis confirmed a unidimensional structure for the MUDÖ, with item factor loadings ranging from .75 to .86, explaining 61.6% of the total variance. Confirmatory factor analysis demonstrated good model fit (CFI=.99, RMSEA=.072). Internal consistency coefficients (Cronbach’s alpha and McDonald’s omega) were .90 in both samples. For criterion validity, the MUDÖ showed positive correlations with the Dispositional Hope Scale, Persevering Hope Scale, and Psychological Well-Being Scale; negative correlations with the Depression-Anxiety-Stress Scale; and weak positive correlations with extraversion and agreeableness dimensions of the Ten-Item Personality Inventory. Measurement invariance analyses indicated structural and partial metric invariance across genders. Findings support the MUDÖ as a valid and reliable tool for assessing the emotional dimension of hope in Turkish populations.