Genel Tutumlar Ve İnanışlar Ölçeği Kısa Formu’nun Türkçe’ye Uyarlama,  Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması Çalışması
The Adaptation of Shortened General Attitudes and Beliefs Scale into Turkish: A Validity and Reliability Study
Yazar: Artıran, Murat
Dergi: İnönü University Journal of the Faculty of Education, Vol. 20 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Ölçek,irrasyonel,RDDT,rasyonel ; Scale,irrational,rational,REBT,cross-cultural

Rasyonel Duygucu Davranışçı Terapi (RDDT), bilişseldavranışçı terapiler arasında irrasyonel inanışları psikolojik danışmanlıksüreçlerinde merkezi konumda ele alan bir terapi yaklaşımıdır. Söz konusukurama göre irrasyonel inanışların psikolojik rahatsızlıkların kaynağı olduğuvarsayılır. Bu çalışma ile RDDT’de sıkça kullanılan Genel Tutum ve İnanışlarÖlçeğinin Kısa Formu’nun (GTİÖ-K) dil eşdeğerlilik çalışması, açımlayıcı vedoğruyalıcı faktör analizleri, iç tutarlılık analizi, test tekrar test analizive ölçüt bağıntılı geçerlik analizleri gerçekleştirilerek Türkçe’ye uyarlamaçalışması yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi 901 katlımcıdan oluşmuştur. Alanyazında irrasyonel inanışları ölçen birçok ölçme aracı olmasına rağmen buölçekler fazlaca madde içermeleri, bilişsel süreçlerle duygusal ve davranışsalunsuları birbirine karıştırmaları, faktör yapılarının kuramsal varsayımlarauyum göstermemesi, kültürler arası farklılıkları sınırlı düzeyde karşılamlarıbakımlarından eleştiri almaktadır. 26 maddelik GTİÖ-K’nın sözkonusueleştirilere göreceli olarak daha az maruz kaldığı söylenebilir. Bu çalışmada ölçeğin iç tutarlılık katsayısı .84olarak bulgulanmıştır. Ölçeğin test-tekrar test sonuçları da ölçümler arasındayüksek oranda tutarlılık göstermiştir. Orijinal ölçek 7 faktörlü bir yapıdairrasyonel inanışları ölçmektedir. Türkçe formunun açımlayıcı faktör analizisonuçları bu yapıyı ortaya koymuştur. Doğrulayıcı faktör analizi de orijinal 7faktörlü yapıyı desteklemiştir. Ölçüt bağıntılı geçerlik sonuçları, diğerölçeklerle istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler ortaya koymuştur. Elde edilenbulgulara göre ölçeğin Türkçe’ye uyarlanmış halinin geçerli ve güvenilir olduğusöylenebilir.

RationalEmotive Behavioral Therapy (REBT) is one of the therapeutic approaches undercognitive behavioral therapy that puts central emphasis on irrational beliefsin psychological counseling. This approach suggests that irrational beliefs arethe source of psychological disorders. This study investigated the validity andreliability of the Turkish version of General Attitudes and Beliefs Scale’sshortened version (SGABS) in REBT. The sample size were901. Turkish version of SGABS's language equivalency, exploratory andcomfirmatory factor analysis, internal consistency analysis, test retestanalysis were investigated in this research. In literature, there are manyquestionnaires that measure irrational beliefs but those questionnaires.However they are criticized in terms of they have so many items, measuringunclear cognitive structures, they mixed emotional and behavioral items withcognition, and their factor structures based on theoretical facts. Additionallythey are critisized because of cultural differences were limitedly confrontedin these scales. Among these measures, 26-item SGABS was not highly criticizedin comparison to earlier questionnaires measuring irrational beliefs. Originalquestionnaire measures irrational beliefs in 7-factor structure.  In this research, the internal consistencyalpha of the questionnaire founded to be .84. Reliability analysis of thisquestionnaire had statistically significant relationship with otherpsychological variables. The questionnaire’s test-retest results were highlyconsistent as well. According to the results Turkishadapted version of SGABS is valid and reliable.