AÇIK KALP AMELİYATLARINDA PREOPERATİF EĞİTİMİN: POSTOPERATİF DÖNEMDE ANKSİYETE VE İYİLEŞME SÜRECİ ÜZERİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİ
AÇIK KALP AMELİYATLARINDA PREOPERATİF EĞİTİMİN: POSTOPERATİF DÖNEMDE ANKSİYETE VE İYİLEŞME SÜRECİ ÜZERİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİ
Yazar: Kaynar Şimşek, Aynur; Şimşek, Tahsin; Ecevit Alpar, Şule
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 34 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: anksiyete,açık kalp ameliyatı,hasta eğitimi

Başlık: AÇIK KALP AMELİYATLARINDA PREOPERATİF EĞİTİMİN: POSTOPERATİF DÖNEMDEANKSİYETE VE İYİLEŞME SÜRECİ ÜZERİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİÖZETAmaç: Bu çalışma açıkkalp cerrahisi olacak hastalara; planlanan cerrahi işlem, yoğun bakım ünitesi,mekanik ventilasyon ve cerrahi işlem sonrası yaşam hakkında yapılan preoperatifeğitimin, postoperatif dönemde anksiyete düzeyi, ağrı düzeyi, ajitasyon düzeyi,yoğun bakım ünitesinde ve hastanede kalış süresi üzerine etkisini incelemekamacıyla deneysel olarak planlanmıştır.  Yöntem: Araştırmanınevrenini T.C Sağlık Bakanlığı Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve AraştırmaHastanesi 2014/15 yılları arasında Kalp Damar Cerrahisi bölümünde tedavi görenhastalar oluşturmaktadır. Örneklemini bu evren içinden araştırma kriterlerinikarşılayan 60 hasta oluşturmaktadır. Araştırmaya alınan hastalar çalışma (n:30)ve kontrol (n:30) gruplarına ayrılmıştır. Veriler hastatanılama formu, Spielberger Durumluk Sürekli anksiyete ölçeği, Ramsay SedasyonÖlçeği, Motor Aktivite Değerlendirme Ölçeği, Yetişkinler İçin Sözel OlmayanAğrı Ölçeği ile toplanmıştır. Çalışma grubundaki hastalara operasyondan en geç12 saat önce preoperatif eğitimi verilirken, kontrol grubundaki hastalara rutinhastane protokolleri uygulanmıştır. Tüm hastaların durumluk süreklik anksiyetedüzeyleri operasyondan en geç 12 saat öncesinde bir kez, ekstübasyon sonrasıilk 24 saat içerisinde bir kez; sedasyon ve bilinç düzeyleri postoperatifdönemde her saat başı; ajitasyon düzeyi sedasyon ve bilinç düzeyi puanı 4 ve 4ten düşük bulunduğunda bir kez ve ekstübasyondan hemen önce bir kez; ağrıdüzeyleri hasta ekstübe olana dek ilk 24 saat dört saatte birdeğerlendirilmiştir.  Bulgular: Çalışma ve kontrol grubu arasında ağrıdüzeyleri, postoperatif dönemdeki ajitasyon düzeyleri, yoğun bakım ve hastanedekalış süreleri açısından anlamlı fark bulunmamıştır. İstatistiksel olarakanlamlı olmamakla birlikte çalışma grubunun preoperatif dönemde anksiyete puanlarıkontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Postoperatif dönemde ise çalışmagrubunun anksiyete puanları kontrol grubuna göre daha az artmıştır (p>0,05). Sonuç: Preoperatif eğitimin postoperatif dönemde; ağrı düzeyini,ajitasyon düzeyini, yoğun bakım ve hastanede kalış süresini azaltmada etkisizkalmıştır. Preoperatif eğitimin hastaların anksiyetesini azaltmıştır ancakeğitim esnasında da hastaların anksiyete düzeyinin yüksek olması durumundaeğitimin yeterince etkin olmadığı sonucuna varılmıştır.AnahtarKelimeler: anksiyete, açık kalp ameliyatı, hasta eğitimiDestekleyen kurumlar: yokKaynakça:1.      Asilioglu K, Celik SS. TheEffect Of Preoperative Education On Anxiety of Open Cardiac Surgery Patients. PatientEducation and Counseling 2004; 53: 65–70.2.      Aydin D, Klit J, Jacobsen S & et al. No Major Effects of Preoperative Educationin  Patients Undergoing Hip or KneeReplacement  – A Systematic Review.Danish Medical Journal 2015; 62 (7):1-5.3.     Cimilli C . Cerrahi Anksiyete. Klinik Psikiyatri Dergisi2001; 4:182-1864.      Çetinkaya F, Karabulut N.Batın Amelyatı Olacak Yetişkin Hastalarda Ameliyat Öncesi Verilen EğitiminKaygı ve Ağrı Düzeyine Etkisi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi2010; 13(2): 20-26.5.      Demir Y. Yoğun bakımünitesinde ağrı deneyimi ve ağrının değerlendirilmesi: literatür incelemesi.Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 2012; 2(1): 24-30.6.      Deyirmenjian M, Karam N, Salameh P. Preoperative Edicationfor Open-Heart Patients: Asource of Anxiety? Patient Education and Counseling2006; 62:111–117.7.       Diez-AlvarezE, ArrospideA, MarJ & et al. Effectiveness ofPre-Operative Education in Reducing Anxiety in Surgical Patients. EnfermeriaClinica Journal 2012;22(1):18-26. 8.      Dolgun E, DönmezYC. Hastaların Ameliyat Öncesi Döneme Ait Bilgi Gereksinimlerinin Belirlenmesi.Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi 2010; 3(3): 11-15.9.     Dönmez YC, Özbayır T (2008). Kaliteli PerioperatifHemşirelik Bakım Skalası (Good Perioperative of Nursing Care Scale)’nın TürkHemşire ve Hastaları Için Geçerlik ve Güvenirliğinin Incelenmesi. EgeÜniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2008; 24(2): 1-25.10.   Erdil F, Elbaş NÖ. Cerrahi Hemşireliği (perioperatifhemşirelik).  Cerrahi HastalıklarıHemşireliği Kitabı. 4. Baskı, Ankara: Aydoğdu Ofset, 2001. 97-137.11.     Fındık ÜY, Topçu SY. Cerrahi Girişime AlınışŞeklinin Ameliyat Öncesi Anksiyete Düzeyine Etkisi. Sağlık Bilimleri FakültesiHemşirelik Dergisi 2012; 22-33.12.     Guo P, East L, Arthur A. ApreoparativeEducation İntervention to Reduce Anxiety and İmprove Recovery Among ChineseCardiac Patients: A Randomized Controlled Trail. İnternational Journal ofNursing Studies 2012; 49: 129-137.13.    Guo P. Preoperative Educationİnterventions to Reduce Anxiety and İmprove Recovery Among Cardiac SurgeryPations: Areview of Randomised Controlled Trails. Journal of Clinical Nursing2014; 24: 34–46.14.   Gürsel G, Aydoğdu M. Hasta Ventilatör Uyumu. Tüberkülozve Toraks Dergisi 2009; 57(4): 453-465.15.     Karabulut N, ÇetinkayaF. The Impact on the Level of Anxiety and Pain of the Training Before OperationGiven to Adult Patients. Surgical Science 2011; 2: 303-311.16.     Kalogianni A, Almpanip, Vastardis L & et al Can Nurse-Led Preoperative Education Reduce Anxiety andPostoperative Complications of Patients Undergoing Cardiac Surgery? EuropeanJournal of Cardiovascular Nursing 2015; 15(6): 447 –458.17.     Karayurt Ö. Ameliyat Öncesi Uygulanan FarklıEğitim Proğramlarının Hastaların Anksiyete ve Ağrı Düzeylerine Etkisininİncelenmesi. Çukurova Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi 1998; 2 (1):20-26. 18.     Karayurt Ö, Akyol Ö. Yoğun Bakim HastalarindaAğri Değerlendirmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik  Yüksekokulu  Dergisi 2008; 11(4): 96-104.19.   Özbayır T, Demir F. Hastaların Perioperatif DönemeIlişkin Izlenimlerinin Incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik YüksekokuluDergisi 2003; 6(1): 14-23.20.    SzekelyA, Balog P, Benkö E & et alAnxiety Predicts Mortality And Morbidity After Coronary Artery And ValveSurgery  4-Year Follow-Up Study.Psychosom Med 2007; 69(7): 625–631. 21.    SılayF, Akyol A. Yoğun Bakim Ünitelerinde Sedasyon Kontrolünde Hemşirenin Rolü.Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi 2017; 21(1): 28-35.22.    Taşdemir A, Erakgün A, DenizMN ve ark. Preoperatif Bilgilendirme Yapılan Hastalarda Ameliyat Öncesi veSonrası Anksiyete Düzeylerinin State-Trait Anxiety Inventory Test ileKarşılaştırılması. Turk J Anaesth Reanim 2013; 41: 44-49.23.   Uyar M. Mekanik Ventilasyonda Sedasyon. Yoğun BakımDerneği Dergisi 2006; 4(1): 65-70.24.    Vural F.Aslan FE. Koroner Arter Bypass Greft Uygulamasında Düşleme ve Müziğin İyileşmeSürecine Etkisi. Turkiye Klinikleri HemşirelikBilimleri dergisi 2014; 6(1): 26-37.25.    Walker J. What is The Effect OfPreoperative Information on Patient Satisfaction? British Journal ofNursing, 2007; 16 (1): 27-32.26.    Yılmaz E, Aydin E. CerrahiGirişim Yapılan Hastalarda Ameliyat Öncesi-Sonrası Anksiyetenin  Derlenme Kalitesine Etkisi. Fırat SağlıkHizmetleri Dergisi 2013; 8(23): 80-95.27.    Yilmaz M. Ameliyat ÖncesiÖğretimin Ameliyat Sonrası Komplikasyonlara ve Hasta Memnuniyetine Etkisi.Hemşirelik Araştırma Dergisi 2002; 4(1): 40-51.28.    Yiğit R, Dilmaç B, Deniz ME veark. Sürücülerin Sürekli ve Durumluk Kaygilarinin BaziDeğişkenler Açisindan Incelenmesi, Uluslararası Avrasya SosyalBilimler Dergisi 2011; 2 (4):37-44.

Başlık: AÇIK KALP AMELİYATLARINDA PREOPERATİF EĞİTİMİN: POSTOPERATİF DÖNEMDEANKSİYETE VE İYİLEŞME SÜRECİ ÜZERİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİÖZETAmaç: Bu çalışma açıkkalp cerrahisi olacak hastalara; planlanan cerrahi işlem, yoğun bakım ünitesi,mekanik ventilasyon ve cerrahi işlem sonrası yaşam hakkında yapılan preoperatifeğitimin, postoperatif dönemde anksiyete düzeyi, ağrı düzeyi, ajitasyon düzeyi,yoğun bakım ünitesinde ve hastanede kalış süresi üzerine etkisini incelemekamacıyla deneysel olarak planlanmıştır.  Yöntem: Araştırmanınevrenini T.C Sağlık Bakanlığı Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve AraştırmaHastanesi 2014/15 yılları arasında Kalp Damar Cerrahisi bölümünde tedavi görenhastalar oluşturmaktadır. Örneklemini bu evren içinden araştırma kriterlerinikarşılayan 60 hasta oluşturmaktadır. Araştırmaya alınan hastalar çalışma (n:30)ve kontrol (n:30) gruplarına ayrılmıştır. Veriler hastatanılama formu, Spielberger Durumluk Sürekli anksiyete ölçeği, Ramsay SedasyonÖlçeği, Motor Aktivite Değerlendirme Ölçeği, Yetişkinler İçin Sözel OlmayanAğrı Ölçeği ile toplanmıştır. Çalışma grubundaki hastalara operasyondan en geç12 saat önce preoperatif eğitimi verilirken, kontrol grubundaki hastalara rutinhastane protokolleri uygulanmıştır. Tüm hastaların durumluk süreklik anksiyetedüzeyleri operasyondan en geç 12 saat öncesinde bir kez, ekstübasyon sonrasıilk 24 saat içerisinde bir kez; sedasyon ve bilinç düzeyleri postoperatifdönemde her saat başı; ajitasyon düzeyi sedasyon ve bilinç düzeyi puanı 4 ve 4ten düşük bulunduğunda bir kez ve ekstübasyondan hemen önce bir kez; ağrıdüzeyleri hasta ekstübe olana dek ilk 24 saat dört saatte birdeğerlendirilmiştir.  Bulgular: Çalışma ve kontrol grubu arasında ağrıdüzeyleri, postoperatif dönemdeki ajitasyon düzeyleri, yoğun bakım ve hastanedekalış süreleri açısından anlamlı fark bulunmamıştır. İstatistiksel olarakanlamlı olmamakla birlikte çalışma grubunun preoperatif dönemde anksiyete puanlarıkontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Postoperatif dönemde ise çalışmagrubunun anksiyete puanları kontrol grubuna göre daha az artmıştır (p>0,05). Sonuç: Preoperatif eğitimin postoperatif dönemde; ağrı düzeyini,ajitasyon düzeyini, yoğun bakım ve hastanede kalış süresini azaltmada etkisizkalmıştır. Preoperatif eğitimin hastaların anksiyetesini azaltmıştır ancakeğitim esnasında da hastaların anksiyete düzeyinin yüksek olması durumundaeğitimin yeterince etkin olmadığı sonucuna varılmıştır.AnahtarKelimeler: anksiyete, açık kalp ameliyatı, hasta eğitimiDestekleyen kurumlar: yokKaynakça:1.      Asilioglu K, Celik SS. TheEffect Of Preoperative Education On Anxiety of Open Cardiac Surgery Patients. PatientEducation and Counseling 2004; 53: 65–70.2.      Aydin D, Klit J, Jacobsen S & et al. No Major Effects of Preoperative Educationin  Patients Undergoing Hip or KneeReplacement  – A Systematic Review.Danish Medical Journal 2015; 62 (7):1-5.3.     Cimilli C . Cerrahi Anksiyete. Klinik Psikiyatri Dergisi2001; 4:182-1864.      Çetinkaya F, Karabulut N.Batın Amelyatı Olacak Yetişkin Hastalarda Ameliyat Öncesi Verilen EğitiminKaygı ve Ağrı Düzeyine Etkisi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi2010; 13(2): 20-26.5.      Demir Y. Yoğun bakımünitesinde ağrı deneyimi ve ağrının değerlendirilmesi: literatür incelemesi.Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 2012; 2(1): 24-30.6.      Deyirmenjian M, Karam N, Salameh P. Preoperative Edicationfor Open-Heart Patients: Asource of Anxiety? Patient Education and Counseling2006; 62:111–117.7.       Diez-AlvarezE, ArrospideA, MarJ & et al. Effectiveness ofPre-Operative Education in Reducing Anxiety in Surgical Patients. EnfermeriaClinica Journal 2012;22(1):18-26. 8.      Dolgun E, DönmezYC. Hastaların Ameliyat Öncesi Döneme Ait Bilgi Gereksinimlerinin Belirlenmesi.Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi 2010; 3(3): 11-15.9.     Dönmez YC, Özbayır T (2008). Kaliteli PerioperatifHemşirelik Bakım Skalası (Good Perioperative of Nursing Care Scale)’nın TürkHemşire ve Hastaları Için Geçerlik ve Güvenirliğinin Incelenmesi. EgeÜniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2008; 24(2): 1-25.10.   Erdil F, Elbaş NÖ. Cerrahi Hemşireliği (perioperatifhemşirelik).  Cerrahi HastalıklarıHemşireliği Kitabı. 4. Baskı, Ankara: Aydoğdu Ofset, 2001. 97-137.11.     Fındık ÜY, Topçu SY. Cerrahi Girişime AlınışŞeklinin Ameliyat Öncesi Anksiyete Düzeyine Etkisi. Sağlık Bilimleri FakültesiHemşirelik Dergisi 2012; 22-33.12.     Guo P, East L, Arthur A. ApreoparativeEducation İntervention to Reduce Anxiety and İmprove Recovery Among ChineseCardiac Patients: A Randomized Controlled Trail. İnternational Journal ofNursing Studies 2012; 49: 129-137.13.    Guo P. Preoperative Educationİnterventions to Reduce Anxiety and İmprove Recovery Among Cardiac SurgeryPations: Areview of Randomised Controlled Trails. Journal of Clinical Nursing2014; 24: 34–46.14.   Gürsel G, Aydoğdu M. Hasta Ventilatör Uyumu. Tüberkülozve Toraks Dergisi 2009; 57(4): 453-465.15.     Karabulut N, ÇetinkayaF. The Impact on the Level of Anxiety and Pain of the Training Before OperationGiven to Adult Patients. Surgical Science 2011; 2: 303-311.16.     Kalogianni A, Almpanip, Vastardis L & et al Can Nurse-Led Preoperative Education Reduce Anxiety andPostoperative Complications of Patients Undergoing Cardiac Surgery? EuropeanJournal of Cardiovascular Nursing 2015; 15(6): 447 –458.17.     Karayurt Ö. Ameliyat Öncesi Uygulanan FarklıEğitim Proğramlarının Hastaların Anksiyete ve Ağrı Düzeylerine Etkisininİncelenmesi. Çukurova Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi 1998; 2 (1):20-26. 18.     Karayurt Ö, Akyol Ö. Yoğun Bakim HastalarindaAğri Değerlendirmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik  Yüksekokulu  Dergisi 2008; 11(4): 96-104.19.   Özbayır T, Demir F. Hastaların Perioperatif DönemeIlişkin Izlenimlerinin Incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik YüksekokuluDergisi 2003; 6(1): 14-23.20.    SzekelyA, Balog P, Benkö E & et alAnxiety Predicts Mortality And Morbidity After Coronary Artery And ValveSurgery  4-Year Follow-Up Study.Psychosom Med 2007; 69(7): 625–631. 21.    SılayF, Akyol A. Yoğun Bakim Ünitelerinde Sedasyon Kontrolünde Hemşirenin Rolü.Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi 2017; 21(1): 28-35.22.    Taşdemir A, Erakgün A, DenizMN ve ark. Preoperatif Bilgilendirme Yapılan Hastalarda Ameliyat Öncesi veSonrası Anksiyete Düzeylerinin State-Trait Anxiety Inventory Test ileKarşılaştırılması. Turk J Anaesth Reanim 2013; 41: 44-49.23.   Uyar M. Mekanik Ventilasyonda Sedasyon. Yoğun BakımDerneği Dergisi 2006; 4(1): 65-70.24.    Vural F.Aslan FE. Koroner Arter Bypass Greft Uygulamasında Düşleme ve Müziğin İyileşmeSürecine Etkisi. Turkiye Klinikleri HemşirelikBilimleri dergisi 2014; 6(1): 26-37.25.    Walker J. What is The Effect OfPreoperative Information on Patient Satisfaction? British Journal ofNursing, 2007; 16 (1): 27-32.26.    Yılmaz E, Aydin E. CerrahiGirişim Yapılan Hastalarda Ameliyat Öncesi-Sonrası Anksiyetenin  Derlenme Kalitesine Etkisi. Fırat SağlıkHizmetleri Dergisi 2013; 8(23): 80-95.27.    Yilmaz M. Ameliyat ÖncesiÖğretimin Ameliyat Sonrası Komplikasyonlara ve Hasta Memnuniyetine Etkisi.Hemşirelik Araştırma Dergisi 2002; 4(1): 40-51.28.    Yiğit R, Dilmaç B, Deniz ME veark. Sürücülerin Sürekli ve Durumluk Kaygilarinin BaziDeğişkenler Açisindan Incelenmesi, Uluslararası Avrasya SosyalBilimler Dergisi 2011; 2 (4):37-44.