ŞEHİRLEŞMENİN KÜRESEL İKLİM SAPMALARI VE TAŞKINLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
ŞEHİRLEŞMENİN KÜRESEL İKLİM SAPMALARI VE TAŞKINLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
Yazar: Karakuyu, Mehmet
Dergi: Marmara Coğrafya Dergisi, Vol. 0 No. 6, 2013

ÖZETDünya nüfusu hızla artarak 7 milyara yaklaşmaktadır. Buna paralel olarak şehir nüfusu da hızla artarak 3 milyarı geçmiş ve toplam nüfusa oranı da % 47’ye ulaşmıştır. Bu rakam, ülkemizde % 65’ler civarındadır ve Batı Avrupa ülkelerinde % 80’lere ulaşmıştır. 1975’ten günümüze kadar geçen 30 yıllık süre içerisinde dünyadaki şehirlerin sayısı ve şehirlerde oturan insan sayısı iki kattan daha fazla artış göstermiştir. 2015 yılında dünya nüfusunun % 54’ünün şehirlerde yaşaması ve dünyadaki metropol şehirlerin sayısınında 36’ya ulaşması beklenmektedir. Özellikle son 50 yıl içerisinde aşırı derecede artış gösteren şehirleşme hem iklim sapmalarına hem de taşkınların sayısının ve etkilerinin artmasına neden olmuştur. Ayrıca şehirleşme ve bunun doğal bir sonucu olan yapılaşmanın etkisiyle yağmur sularının toprağa karışma oranı azalmakta, yüzey akışlarına neden olmakta ve yeraltı su seviyeleri düşmektedir. Buna paralel olarak yüzey akışları, taşkınlara neden olduğundan dolayı çok büyük maddi ve manevi kayıplara da yol açmaktadır. Ayrıca şehirlerin bulunduğu alanlardaki sıcaklık ortalamaları doğal ortam sıcaklık ortalamalarına göre daha fazladır. ABSTRACTWorld population is increasing rapidly; reaching to seven-billion. Parallel to this urban population has also increased rapidly, exceeding threebillion, which makes 47% of the population. In our country this rate is about 65% and in western European countries it is 80%. Since 1975, number if urban cities and urban population has increased more than two times. By 2015 it is expected that %54 of the world population will be living in urban areas, and the number of metropolitan cities will increase to 36. Especially, abnormal increase in urbanization has caused climate changes/shifts, and consequently, increased the number of floods and their effectiveness. As a result of urbanization and concretization surface flows are increasing, and infiltration and underground water levels are decreasing. Equivalent to this, surface flows cause immense damages, as they are the source for floods. Furthermore, heat temperature averages in urban areas are more than natural areas.

ÖZETDünya nüfusu hızla artarak 7 milyara yaklaşmaktadır. Buna paralel olarak şehir nüfusu da hızla artarak 3 milyarı geçmiş ve toplam nüfusa oranı da % 47’ye ulaşmıştır. Bu rakam, ülkemizde % 65’ler civarındadır ve Batı Avrupa ülkelerinde % 80’lere ulaşmıştır. 1975’ten günümüze kadar geçen 30 yıllık süre içerisinde dünyadaki şehirlerin sayısı ve şehirlerde oturan insan sayısı iki kattan daha fazla artış göstermiştir. 2015 yılında dünya nüfusunun % 54’ünün şehirlerde yaşaması ve dünyadaki metropol şehirlerin sayısınında 36’ya ulaşması beklenmektedir. Özellikle son 50 yıl içerisinde aşırı derecede artış gösteren şehirleşme hem iklim sapmalarına hem de taşkınların sayısının ve etkilerinin artmasına neden olmuştur. Ayrıca şehirleşme ve bunun doğal bir sonucu olan yapılaşmanın etkisiyle yağmur sularının toprağa karışma oranı azalmakta, yüzey akışlarına neden olmakta ve yeraltı su seviyeleri düşmektedir. Buna paralel olarak yüzey akışları, taşkınlara neden olduğundan dolayı çok büyük maddi ve manevi kayıplara da yol açmaktadır. Ayrıca şehirlerin bulunduğu alanlardaki sıcaklık ortalamaları doğal ortam sıcaklık ortalamalarına göre daha fazladır. ABSTRACTWorld population is increasing rapidly; reaching to seven-billion. Parallel to this urban population has also increased rapidly, exceeding threebillion, which makes 47% of the population. In our country this rate is about 65% and in western European countries it is 80%. Since 1975, number if urban cities and urban population has increased more than two times. By 2015 it is expected that %54 of the world population will be living in urban areas, and the number of metropolitan cities will increase to 36. Especially, abnormal increase in urbanization has caused climate changes/shifts, and consequently, increased the number of floods and their effectiveness. As a result of urbanization and concretization surface flows are increasing, and infiltration and underground water levels are decreasing. Equivalent to this, surface flows cause immense damages, as they are the source for floods. Furthermore, heat temperature averages in urban areas are more than natural areas.