Türk Tarihinde Bir Dönüm Noktası, Büyük Taarruz ve 30 Ağustos Başkomutan Meydan Muharebesi
Türk Tarihinde Bir Dönüm Noktası, Büyük Taarruz ve 30 Ağustos Başkomutan Meydan Muharebesi
Yazar: Erkan, Mehmet Sedat
Dergi: 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, Vol. 11 No. 32, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; İstiklal Harbi,Büyük Taaruz,Sakarya Meydan Muharebesi,Afyon,Mustafa Kemal Atatürk

Türk İstiklâl Harbi; topyekûn savaş prensiplerine uygun olarak, Türk Milleti’ninmaddi ve manevi tüm varlığı ile yapmış olduğu eşi benzeri olmayan bir savaştı. Bu savaşta millî güç unsurlarının tamamı uygun bir şekilde kullanıldı. 26 Ağustos 1922’debaşlayan Büyük Taarruz ve 30 Ağustos 1922’de yapılan Başkomutan Meydan Muharebesi ile Yunan ordusu kesin bir yenilgiye uğratıldı. Daha sonra Takip Harekâtı ilearalıksız kovalanan düşman kuvvetleri denize döküldü. Türk harp tarihinde ayrıcalıklı bir yeri olan bu muharebeler, İstiklâl Harbi’nin neticelenmesi bakımından olduğukadar, harp prensiplerinin tam olarak uygulanmasında da önemli bir örnek teşkil etti.1921 yılında Sakarya Meydan Muharebesi’nden sonra hızla askerî ve siyasi hazırlıklara başlayan TBMM Hükümeti, Türk ordusunu bir sene içerisinde savunma düzeninden süratle taarruz edebilecek bir duruma getirdi. Gerekli hazırlıklar tamamlandıktan sonra Türk ordusu yığınaklanmasını büyük bir gizlilik içinde yaptı. Türkordusunun silah, araç ve gereçteki eksikliği, çok iyi planlanmış bir sıklet merkezi ilegiderildi. 25 Ağustos 1922 günü Türk ordusunun asıl taarruz bölgesi Afyon güneybatısındaki Akarçay ile Toklusivrisi arasında idi. Bu bölgede düşmanın iki tümen ve ikialay kadar kuvveti karşısında on bir piyade tümeni ve üç süvari tümeni toplanmıştı.26 Ağustos sabahı başlayan taarruz ile Türk ordusu, 30 Ağustos’a kadar beş gün sürenşiddetli çarpışmalardan sonra Yunan kuvvetlerini kuşatarak Dumlupınar kuzeyindeve Aslıhanlar bölgesinde imha etti.Yunanlıların Anadolu’ya yeniden takviye getirmesine veya başka yerlerden kuvvetkaydırmasına imkân vermeden imhasını sağlamak için kurtulabilen düşman birlikleri aralıksız olarak şiddetle ve hızla takip edildi. Düşman hiçbir yere tutunamadı. Türkordusu 6 Eylülde Balıkesir’i, kuzey mihverde İnegöl ve Yenişehir’i geri aldı. 7 EylüldeAydın’ı, 8 Eylülde Manisa’yı kurtardı ve 1 nci Kolordu Kemalpaşa’ya, 2 nci KolorduManisa’ya, 4 ncü Kolordu Turgutlu’ya vardılar. 9 Eylül 1922 öğleden öncede Türk süvarileri İzmir’e girdi. 10 Eylülde Başkomutan ve Batı Cephesi Komutanlığı ile 1 nciKolordu İzmir’e girdi.11 Eylül 1922 de Bursa kurtarıldı.18 Eylül 1922 tarihinde BatıAnadolu’da tek bir Yunan askeri kalmamıştı.Bu muharebeler Mustafa Kemal Paşa’nın önderliğinde Türk milletinin ve onunkahraman ordusunun yüksek kudret ve kabiliyetini, Türk milletinin esir edilemez birmillet olduğunu bütün dünyaya bir kez daha kanıtladı.Bu büyük askeri zafer siyasî zaferlere zemin hazırladı. Mondros’u ortadan kaldıran Mudanya Ateşkes Anlaşması’nın imzalanarak Doğu Trakya’nın kurtarılmasınave İtilâf Devletlerinin hazırladıkları Sevr Projesi’nin ortadan kalkmasına neden oldu.Ulusu bağımsız, Türk yurdunu bölünmez yaptı.

Türk İstiklâl Harbi; topyekûn savaş prensiplerine uygun olarak, Türk Milleti’ninmaddi ve manevi tüm varlığı ile yapmış olduğu eşi benzeri olmayan bir savaştı. Bu savaşta millî güç unsurlarının tamamı uygun bir şekilde kullanıldı. 26 Ağustos 1922’debaşlayan Büyük Taarruz ve 30 Ağustos 1922’de yapılan Başkomutan Meydan Muharebesi ile Yunan ordusu kesin bir yenilgiye uğratıldı. Daha sonra Takip Harekâtı ilearalıksız kovalanan düşman kuvvetleri denize döküldü. Türk harp tarihinde ayrıcalıklı bir yeri olan bu muharebeler, İstiklâl Harbi’nin neticelenmesi bakımından olduğukadar, harp prensiplerinin tam olarak uygulanmasında da önemli bir örnek teşkil etti.1921 yılında Sakarya Meydan Muharebesi’nden sonra hızla askerî ve siyasi hazırlıklara başlayan TBMM Hükümeti, Türk ordusunu bir sene içerisinde savunma düzeninden süratle taarruz edebilecek bir duruma getirdi. Gerekli hazırlıklar tamamlandıktan sonra Türk ordusu yığınaklanmasını büyük bir gizlilik içinde yaptı. Türkordusunun silah, araç ve gereçteki eksikliği, çok iyi planlanmış bir sıklet merkezi ilegiderildi. 25 Ağustos 1922 günü Türk ordusunun asıl taarruz bölgesi Afyon güneybatısındaki Akarçay ile Toklusivrisi arasında idi. Bu bölgede düşmanın iki tümen ve ikialay kadar kuvveti karşısında on bir piyade tümeni ve üç süvari tümeni toplanmıştı.26 Ağustos sabahı başlayan taarruz ile Türk ordusu, 30 Ağustos’a kadar beş gün sürenşiddetli çarpışmalardan sonra Yunan kuvvetlerini kuşatarak Dumlupınar kuzeyindeve Aslıhanlar bölgesinde imha etti.Yunanlıların Anadolu’ya yeniden takviye getirmesine veya başka yerlerden kuvvetkaydırmasına imkân vermeden imhasını sağlamak için kurtulabilen düşman birlikleri aralıksız olarak şiddetle ve hızla takip edildi. Düşman hiçbir yere tutunamadı. Türkordusu 6 Eylülde Balıkesir’i, kuzey mihverde İnegöl ve Yenişehir’i geri aldı. 7 EylüldeAydın’ı, 8 Eylülde Manisa’yı kurtardı ve 1 nci Kolordu Kemalpaşa’ya, 2 nci KolorduManisa’ya, 4 ncü Kolordu Turgutlu’ya vardılar. 9 Eylül 1922 öğleden öncede Türk süvarileri İzmir’e girdi. 10 Eylülde Başkomutan ve Batı Cephesi Komutanlığı ile 1 nciKolordu İzmir’e girdi.11 Eylül 1922 de Bursa kurtarıldı.18 Eylül 1922 tarihinde BatıAnadolu’da tek bir Yunan askeri kalmamıştı.Bu muharebeler Mustafa Kemal Paşa’nın önderliğinde Türk milletinin ve onunkahraman ordusunun yüksek kudret ve kabiliyetini, Türk milletinin esir edilemez birmillet olduğunu bütün dünyaya bir kez daha kanıtladı.Bu büyük askeri zafer siyasî zaferlere zemin hazırladı. Mondros’u ortadan kaldıran Mudanya Ateşkes Anlaşması’nın imzalanarak Doğu Trakya’nın kurtarılmasınave İtilâf Devletlerinin hazırladıkları Sevr Projesi’nin ortadan kalkmasına neden oldu.Ulusu bağımsız, Türk yurdunu bölünmez yaptı.