Türk Yükseköğretim Sistemi Bağlamında Girişimci Üniversite Modelinin İncelenmesi: Nitel Bir Araştırma
Türk Yükseköğretim Sistemi Bağlamında Girişimci Üniversite Modelinin İncelenmesi: Nitel Bir Araştırma
Yazar: Özdemir, Servet; Boyacı, Adnan; Kılınç, Ali Çağatay; Koşar, Serkan
Dergi: Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 39 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Girişimci Üniversite,Yükseköğretim Sistemi,Öğretim Üyesi,Nitel Araştırma,Türkiye

Yükseköğretimde yaşanan küreselleşme,kitleselleşme, profesyonel yönetim, hesap verebilirlik akımları veyükseköğretime yönelik artan talebe dayalı olarak şirket üniversitesi, sanalüniversite ve küçük üniversite gibi farklı üniversite modelleri kavramsaldüzeyde tartışılmaktadır. Bu noktada tartışma konusu edilen modellerden biri degirişimci üniversite modelidir. Girişimci üniversiteler gerek yapı, işleyiş,yönetim ve finansman gibi üniversitenin temel boyutları gerekse öğretim,araştırma ve topluma hizmet gibi üniversitenin temel amaçları noktasında diğerüniversite modellerinden ayrışan birtakım özelliklere sahiptir. Ancak girişimciüniversite kavramına ilişkin çalışmalar genellikle kavramsal düzeydekalmaktadır. Girişimci üniversitenin ne olduğu, olumlu ve olumsuz yanları vediğer üniversite modellerinden farklı yanları ile ilişkili çalışmalar oldukça sınırlıdır.Bununla birlikte, girişimci üniversite modelinin Türkiye’de yükseköğretimsistemi içinde nasıl bir görünüm arz ettiği ve Türk eğitim sistemine nasılkatkı sunabileceği konusunda daha çok inceleme yapılması gerekmektedir. Buitibarla alanyazına katkı sağlamaya yönelik akademik bir çaba olarak bu çalışma,girişimci üniversite modelinin temel özelliklerini, olumlu ve olumsuzyanlarını, diğer üniversitelerden ayrışan yönlerinin neler olduğunu ve Türkyükseköğretim sistemine nasıl katkı sunabileceğini öğretim üyeleriningörüşlerine dayalı olarak ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nitel araştırmayöntemi ve temel betimleyici desende tasarlanan araştırmanın katılımcılarınınbelirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılmıştır.Buna göre, araştırmanın katılımcılarının belirlenmesinde kullanılacak ölçüt,genelde yükseköğretim sistemi özelde ise farklı üniversite modelleri vegirişimci üniversite modeli üzerine çalışmalar yapmış; seminer, kongre ya dakonferans gibi çeşitli etkinliklere iştirak etmiş olmaktır. Araştırmanınçalışma grubu, yukarıda belirlenen ölçüte uyan altı öğretim üyesindenoluşmaktadır. Çalışmanın verileri, yazarlar tarafından ilgili alanyazın vearaştırmanın amaçları doğrultusunda hazırlanan yarı-yapılandırılmış bir görüşmeformuyla toplanmış; içerik analizi tekniği kullanılarak ve tematik bir yöntemizlenmek suretiyle çözümlenmiştir.

Yükseköğretimde yaşanan küreselleşme,kitleselleşme, profesyonel yönetim, hesap verebilirlik akımları veyükseköğretime yönelik artan talebe dayalı olarak şirket üniversitesi, sanalüniversite ve küçük üniversite gibi farklı üniversite modelleri kavramsaldüzeyde tartışılmaktadır. Bu noktada tartışma konusu edilen modellerden biri degirişimci üniversite modelidir. Girişimci üniversiteler gerek yapı, işleyiş,yönetim ve finansman gibi üniversitenin temel boyutları gerekse öğretim,araştırma ve topluma hizmet gibi üniversitenin temel amaçları noktasında diğerüniversite modellerinden ayrışan birtakım özelliklere sahiptir. Ancak girişimciüniversite kavramına ilişkin çalışmalar genellikle kavramsal düzeydekalmaktadır. Girişimci üniversitenin ne olduğu, olumlu ve olumsuz yanları vediğer üniversite modellerinden farklı yanları ile ilişkili çalışmalar oldukça sınırlıdır.Bununla birlikte, girişimci üniversite modelinin Türkiye’de yükseköğretimsistemi içinde nasıl bir görünüm arz ettiği ve Türk eğitim sistemine nasılkatkı sunabileceği konusunda daha çok inceleme yapılması gerekmektedir. Buitibarla alanyazına katkı sağlamaya yönelik akademik bir çaba olarak bu çalışma,girişimci üniversite modelinin temel özelliklerini, olumlu ve olumsuzyanlarını, diğer üniversitelerden ayrışan yönlerinin neler olduğunu ve Türkyükseköğretim sistemine nasıl katkı sunabileceğini öğretim üyeleriningörüşlerine dayalı olarak ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nitel araştırmayöntemi ve temel betimleyici desende tasarlanan araştırmanın katılımcılarınınbelirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılmıştır.Buna göre, araştırmanın katılımcılarının belirlenmesinde kullanılacak ölçüt,genelde yükseköğretim sistemi özelde ise farklı üniversite modelleri vegirişimci üniversite modeli üzerine çalışmalar yapmış; seminer, kongre ya dakonferans gibi çeşitli etkinliklere iştirak etmiş olmaktır. Araştırmanınçalışma grubu, yukarıda belirlenen ölçüte uyan altı öğretim üyesindenoluşmaktadır. Çalışmanın verileri, yazarlar tarafından ilgili alanyazın vearaştırmanın amaçları doğrultusunda hazırlanan yarı-yapılandırılmış bir görüşmeformuyla toplanmış; içerik analizi tekniği kullanılarak ve tematik bir yöntemizlenmek suretiyle çözümlenmiştir.