hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Kahramanmaraş Kumaşır Gölü’nde Yaşayan Melanopsis buccinoidea buccinoidea (Olivier, 1801)’nın (Gastropoda:Melanopsidae) Konkometrik ve Sistematik Özellikleri
Conchometrics and Systematics Features of Melanopsis buccinoidea buccinoidea (Olivier, 1801) (Gastropoda:Melanopsidae) Lives in Kahramanmaraş Kumaşır Lake
Yazar: Gürlek, Mustafa Emre; Kara, Cemil; Kebapçı, Ümit
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 2 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Melanopsis buccinoidea buccinoidea, morphometric, Lake Kumaşır, Kahramanmaraş. ; Melanopsis buccinoidea buccinoidea, Morfometri, Kumaşır gölü, Kahramanmaraş

Bu çalışmada Kumaşır gölü’nden toplanan 60 adet Melanopsis buccinoidea buccinoidea  bireyinde  morfometrik ölçümler yapılmıştır. Ortalama olarak; kabuk yüksekliği, kabuk genişliği, apertür yüksekliği, apertür genişliği, vücut helezon yüksekliği ve spir yüksekliği sırasıyla; 25.95 mm, 12.18 mm, 14.13mm, 8.02 mm, 18.47 mm, 8.01 mm’dir. İncelenen bireylerin ortalama ağırlıkları ise 2.05 g’dır. Kabuk yüksekliği-kabuk ağırlığı ilişkisi KY=20.995W0.3187 (r=0.943), kabuk genişliği-kabuk ağırlığı ilişkisi ise KG=9.274W0.4059  ( r=0.957) olarak bulunmuştur. Göl ekosisteminin devamlılığı  açısından  Melanopsis buccinoidea buccinoidea’ nın korunması gerektiği sonucuna varılmıştır.

In this study, morphometric measurements of Melanopsis buccinoidea buccinoidea individuals collected from lake Kumaşır were investigated. Accordingly, on average; shell height, shell width, aperture height, aperture width, body whorl height and spire height were found as 25.95 mm, 12.18 mm, 14.13mm, 8.02 mm, 18.47 mm, 8.01 mm respectively. Average weight of individuals was found 0.55 g. Shell height-shell weight relationship was found as KY=20.995W0.3187 (r=0.943) and shell width-shell weight relationship was found as KG=9.274W0.4059 ( r=0.957). Its concluded that Melanopsis buccinoidea buccinoidea should be protected for the permanence of the lake ecosystem.
Fark Zamanlı Popülasyon Modelinde Avcı Sayısına Bağlı Olarak Kararlılık Analizi ve Allee Etkisi
The Stability Analysis Depending Number of Predation in Discrete-Time Population Model and Allee Effect
Yazar: Gümüş, Özlem Ak; Köse, Hasan
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 2 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Allee etkisi, kararlılık analizi, fark zamanlı model ; Allee effect, stability analysis, discrete-time model.

Bu çalışmada, sadece fonksiyonunu değiştirerek, fark zamanlı popülasyon modelinin kararlılık analizi araştırıldı. Gerçekte yazarlar Merdan ve Duman, farklı sabit ve fonksiyonlar için benzer konuda çalıştılar. Bizim durumumuzda üzerindeki varsayımlarımız altında bu model, önceki modelden daha hızlı kararlılığa ve yakınsamaya sahiptir. Biz aynı zamanda, Allee etkisi göz önüne alındığında modelin kararlılığının önemli bir şekilde arttığı gözlemledik.

In this paper, the stability analysis  has been investigated by  changing  only  the function     in the discrete-time population models as follows  . In fact,  the authors Merdan and Duman have studied similar subject for different constants and function. In our case, this model  has faster convergence and stable than the previous model under our assumptions on . We also observe that stability has been significantly increased in the model, when Allee effect is considered.
İlköğretim Öğrencilerinin Fen ve Teknoloji Dersinde Fen Günlüğü Kullanımına İlişkin Görüşleri
Primary School Students’ Views about Use of Science Journal in Science and Technology Course
Yazar: Çavuş, Emine; Özden, Mustafa
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 2 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Science and technology lesson, science journal, views of student. ; Fen ve teknoloji dersi, çalışma günlüğü, öğrenci görüşleri

Bu araştırma, altıncı sınıf öğrencilerinin fen ve teknoloji dersinde, fen günlükleri kullanımına ilişkin görüşlerinin belirlenmesini amaçlamaktadır. Araştırmada nitel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını 2011-2012 eğitim-öğretim yılının ikinci yarıyılında Adıyaman il merkezindeki bir ilköğretim okulunun altıncı sınıfında öğrenim gören 3 öğrenci (1 kız, 2 erkek) oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan öğrencilerin üç ay boyunca günlük tutmaları istenmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme ve katılımcı gözlem tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, fen günlüklerinin öğrencilerin ders tekrarı yapmalarında, fen ve teknoloji dersindeki başarılarının artmasında, fen ve teknoloji dersine ve ders öğretmenine olumlu tutum geliştirmelerinde olumlu etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

This research aimed to determine the primary sixth grades of students’ views about use of science journal  in science and technology lesson . Qualitative research design is used in this research .The sample of the research is formed by three students (1 female, 2 males) attending a primary school in the second semester of 2011-2012 academic year in Adıyaman. The participating students in this research is wanted to keep science journal daily throughout three months. In this study, semi-structured interviews and participant observation techniques are used for data collection tool. As a result of research, it was found that the science journals are helped to repeat course by students as well as increasing success in science and technology lessons and made some contributions about developing positive attitudes toward science and technology lesson and teacher of this lesson.
İşlevsel Biyolojik Malzemelerin Hazırlanmasında Atom Transfer Radikal Polimerleşmesinin (ATRP) Kullanımı
Atom Transfer Radical Polymerization  in the design of Bio-Functional Materials
Yazar: Seçkin, Turgay
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 1 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: ATRP, drug delivery, biomaterials, nanoparticles ; ATRP, ilaç salınımı, biyomateryaller, nanoparçacıklar

Atom transfer radikal polimerleşmesi (ATRP) çok işlevsel nano yapıların hazırlanmasında kullanılan en etkili yöntemlerdendir.   Bu yöntem kullanılarak moleküler düzeyde tasarlanmış yapılar elde edilmekte ve biyoloji ve tıp alanlarında kullanım alanı bulmaktadır. ATRP ile kesinleşmiş yapılar elde edildiğinden biyolojik tasarımlar gerekli işlevsel gruplar aracılığı ile hazırlanabilmekte ve çeşitlendirilmektedir. Bu derlemede polimer temelli biyo eşlenik malzemelerin hazırlanması, ATRP ile uygulamalar, ilaç salınım sistemlerinde kullanılan bazı malzemeler ve öncüller ile doku mühendisliği alanında tasarımda kullanılabilecek polimerik  yapılardaki son gelişmeler özetlenmektedir.

Atom transfer radical polymerization (ATRP) is the mostly used techniques for the design and the prepartion of functional and bio-compatible materials. Multifunctional nanostructured materials for a variety of applications in biology and medicine are prepared by ATRP. This article reviews recent advances in polymer-based nanomaterials using  ATRP, including other applications, block copolymer-based drug, tissue engineering, and diagnostic materials. Precise materials in the molecular level with outstanding macroscopic physical properties are envisioned and realized for biyo-medical applications.
Orbital Açısal Momentumun Manyetik Momente Katkısının Önemi: Önemli Bir Örnek Olarak Oktahedral Macrocyclic Co(II) Kompleksleri
The Importance of Orbital Angular Momentum Contribution to Magnetic Moment: As an Important Example of Octahedral Macrocyclic Co(II) Complexes
Yazar: Bayri, Ali; Sabaner, M. Akif; Karaman, Nazlı Görücü
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 1 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Magnetic moment, angular momentum, Co(II) Complexes ; Manyetik moment, açısal momentum, Co(II) kompleksleri

Yeni sentezlenmiş makrocyclic ligantta Co+2 iyonun manyetik özellikleri yarı teorik bir yaklaşımla araştırılmıştır. Hesaplamalar göstermiştir ki gözlemlenen sonucun elde edilebilmesi için manyetik Hamilton operatöründe bazı parametreler değişik değerler almalıdır. Hesaplamalar ve literatürdeki deneysel veriler bu yapının bozulmuş oktahedral bir geometrik yapıda olduğunu göstermektedir. Yine hesaplamalar göstermiştir ki manyetik momente hatırı sayılır miktarda orbital katkı da mevcuttur.

Magnetic properties of Co+2 ion on new synthesized macrocyclic ligand was investigated with semi-theoretical approach. Calculations have shown that some parameters of magnetic Hamilton operator must take different values in order  to obtain observed results. Calculations and experimental datas in the literature show that this structure has distorted octehedral geometry. However, calculations show that there is considerable amount of orbital contribution to magnetic moment.
Bazı Meyve Sularının Antibiyotiklerle Sinerjitik Etkileri
The Sinergytic Effects of Some Juices with Antibiotics
Yazar: Dığrak, Metin; Aslan, Çiğdem; Halipçi, Hatice Nur
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 1 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Juice, antibiotic, antimicrobial effect, sinergytic effect ; Meyve suyu, antibiyotik, antimikrobiyal etki, sinerjitik etki

Bu çalışmada bazı meyve sularının antibiyotiklerle sinerjitik etkileri incelenmiştir. Araştırmada meyve suyu ile antibiyotiklerin birlikte etkileşimlerinin olumlu sonuçlar verdiği tespit edilmiştir. Çalışmada kullanılan ampisilin (AMP),  nitrofurantoin (F),  azteonam (ATM),  gentamisin (GM),  amikasin (AK) antibiyotiklerinden özellikle amikasin, ve gentamsin’in meyve suları ile etkileşimlerinin Pseudomonas aeruginosa,  Enterobacter amnigenus, Enterecoccus faecium, Candida albicans ve Saccharomyces  cerevisiae üzerine   antimiktobiyal  aktivitenin  önemli ölçüde arttığı belirlenmiştir.

In this study, it has been investigated that the sinergytic effect of some kind of juices with antibiotics. As a result of this study; juices’ and the antibiotics’ sinergytic effects ultimately has been given as positive results. Interaction of the juices  with  five antibiotics, ampisilin (AMP),  nitrofurantoin (F),  azteonam (ATM),  gentamycin (GM),  amikacin (AK)- especially Gentamycin (GM) and Amikacin (AK) have been found as more effective on Pseudomonas aeruginosa,  Enterobacter amnigenus, Enterecoccus faecium, Candida albicans and Saccharomyces  cerevisiae.
İşbirlikli Öğrenme Tekniklerinin Tanıtımı ve Öğrenci Görüşlerinin İncelenmesi
Introducing Cooperative Learning Techniques and Examining Students’ Opinions
Yazar: Bilgin, İbrahim; Gelici, Özlem
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 1 No. 1, 2014
Anahtar kelimeler: Teaching mathematics, cooperative learning method, students’ opinions ; Matematik öğretimi, işbirlikli öğrenme yöntemi, öğrenci görüşleri

Bu çalışmanın amacı işbirlikli öğrenme yönteminin öğrenci takımları başarı bölümleri, küme destekli bireyselleştirme ve takım oyun turnuva tekniklerinin tanıtımı ve bu tekniklerin ilköğretim yedinci sınıf matematik dersinde uygulandıkları sınıflardaki öğrencilerin bu teknikler hakkındaki görüşlerinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini 116 yedinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmanın yapıldığı ilköğretim okulu uygun örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Uygulama sonunda öğrencilerin teknikler hakkındaki görüşlerini almak amacıyla öğrencilere açık uçlu sorulardan oluşan bir form verilmiştir. Öğrencilerin birçoğu tekniklerin öğrenmelerini kolaylaştırdığını, derslerin daha eğlenceli geçtiğini, matematik korkularının azaldığını, sosyal becerilerinin geliştiğini belirtmişler, tekniklerin diğer derslerde de uygulanmasını istemişlerdir. Bunun yanında çoğu öğrenci grup arkadaşları ile anlaşamadığından, grup arkadaşlarının yeterli çaba göstermediğinden yakınmıştır.

The purpose of this study was to introduce cooperative learning techniques Student Teams Achievement Deviation (STAD), Team Assisted Individualization (TAI) and Team Games Tournaments (TGT) and to determine opinions’ of students about cooperative learning techniques. The sample of the study is 116 seventh grade students of three classes in a government primary school. The school determined the convenience sampling method. The research was conducted within 6 weeks. To determine opinions’ of students about cooperative learning techniques, open ended questionnaire was administered to the students. According to open ended questionnaire students expressed that were learning easily, courses passing more fun, reducing fear of maths, developing social skills. Although some of the students expressed that conflicting with their group friends, their group friends making no effort.
Atatürk Baraj Gölü’nde Sıcaklık ve Çözünmüş Oksijenin Derinliğe Bağlı Değişimleri
Depending on Depth of Temperature and Dissolved Oxygen in Atatürk Dam Lake
Yazar: Karakaya, Gökhan; Şen, Bülent; Gölbaşı, Selami; Özer Gölbaşı, Gülsüm
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Atatürk Baraj Gölü, Sıcaklık, Çözünmüş oksijen, Isıl tabakalaşma ; Atatürk Dam Lake, Temperature, Dissolved oxygen, Thermal stratification

Bu çalışma, GAP Projesi içinde, Karakaya Barajının 180 km mansabında, Şanlıurfa ilinin Bozova ilçesine 24 km uzaklıkta Fırat Nehri üzerinde kurulu, göl yüzey alanı 817 km2 toplam su depolama hacmi 48.7 milyar m3 olan Atatürk Baraj Gölü’nde yürütülmüştür. Ocak 2012- Aralık 2012 tarihleri arasında, aylık olarak 6 istasyonda yüzeyden 50 m derinliğe kadar göl suyunun sıcaklık ve çözünmüş oksijen değerleri ölçülmüştür. Atatürk Baraj Gölü’nde su sıcaklığı yıl boyunca 8,6-28,38°C arasında oksijen değerleri ise 3,75-10,79 mg/l arasında değişim göstermiştir. Ilık monomiktik tipteki gölde Mayıs–Ekim ayları arasında ısıl tabakalaşma durumu saptanmıştır. Isıl tabakalaşma sırasındaki çözünmüş oksijenin dikey değişim eğrisinin genellikle ötrofik göllerde görülen klinograt tipte olduğu belirlenmiştir. Ortalama değerlere göre, epilimnion tabakasının 0-10; termoklin tabakasının 10-20 ve hipolimnion tabakasının 20 metreden sonraki derinlikleri kapsadığı belirlenmiştir.

In this study, GAP Project in Karakaya Dam 180 km downstream at 24 km from the Bozovaof Sanliurfa province on the Euphrates board the lake area is 817 km2total water storagecapacity was carried out at 48.7 billion m3of Atatürk Dam Lake. January 2012- December2012 on a monthly basis between 6 stations on the surface of the lake water to a depth of 50 mtemperature and dissolved oxygen were measured. Atatürk Dam Lake, the oxygen valuesbetween 8.6 to 28.38 ° C water temperature throughout the year is 3.75 to 10.79 mg / l hasevolved. Warm thermal stratification of the lake is between May and October in monomik we 83type is determined. The vertical variation of dissolved oxygen during the thermal stratificationcurve is usually determined to be the type klinograt seen in eutrophic lakes. 0-10 according tothe average value of the epilimnion layer; hipolimnetic the thermocline layer of 10-20 andwas determined to include the next depth of 20 meters.
Topraktan İzole Edilen Bacillus Türlerinin Tanımlanması ve Bakteriosin Üretimlerinin Belirlenmesi
Identification of Bacillus Species Isolated from Soil and Determination of Bacteriocin Production
Yazar: Topçal, Fadime; Dığrak, Metin; Gündoğan, Recep
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Bacillus, Bakteriosin, PCR tanımlama ; Bacillus, Bacteriocin, PCR identification

Bu çalışmada Gaziantep ili Oğuzeli ilçesinde Hordeum sp. (arpa) ve Vicia sp. (fiğ) ekilmiş topraklardan Bacillus sp. izole edilmiş ve tanımlaması yapılmıştır. Toprak örneklerinden 121 adet  Bacillus suşları izole edilmiştir. İzolatların 114 tanesinin Bacillus genusuna özel 16S rRNA primerleriyle PZR ürünü verdiği tespit edilmiştir. Klasik yöntemlerle yapılan tür teşhisinde Bacillus subtilis, B. mycoides, B. megaterium ve B. amyloliquefaciens türleri belirlenmiştir. Dört izolatın metabolik ürünlerinin Escherichia coli ve Micrococcus luteus gelişimini engellediği tespit edilmişti. Antimikrobiyal etkinin plazmit varlığı ile ilişkili olup olmadığı düşünülerek plazmit içerikleri incelenmiştir. Yalnızca B. subtilis’te plazmit varlığı belirlenmiştir.

In this study, Bacillus sp. was isolated from the soil seeded with Hordeum sp. and Vicia sp. and was identified. 121 Bacillus isolates were derived from soil samples. It was determined that 114 isolates gave 16SrRNA pcr products with primers specific for Bacillus genus. Classical methods were used to identify the species: Bacillus subtilis, B. mycoides, B. megaterium and B. amyloliquefaciens species. It was determined that metabolic products of four isolates inhibited Escherichia coli and Micrococcus luteus growth. The relationship between antimicrobial effect of species and plasmid presence was tested and plasmid contents was only observed in B. subtilis
Adıyaman Bölgesindeki (Cyprinion macrostomus, Heckel, 1843)’un Bazı Biyokimyasal Kan Parametrelerinin Referans Aralıklarının Belirlenmesi
Determining of Reference Ranges of Some Biochemical Blood Parameters of (Cyprinion macrostomus, Heckel, 1843) in Adıyaman Region
Yazar: Yılmaz, Sedat; Kara, Cemil; Güneş, Hakan; Gürlek, Mustafa; Küçükkaya, Yunus
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Adıyaman, Cyprinion macrostomus, Biochemical blood parameters, Reference Ranges ; Adıyaman, Cyprinion macrostomus, Biyokimyasal kan parametreleri, Referans aralık

Kirleticilerin biyolojik etkilerinin ölçülmesi çevre kalitesinin değerlendirilmesi için çok önemlidir. Suyla ilgili ekosistemlerin sağlığını değerlendirmek için balıklar yaygın olarak kullanılırlar. Bundan dolayı balıkların referans değerlerinin bilinmesi önemlidir. Bu çalışmada, Adıyaman bölgesinden elde edilen Cyprinion macrostomus (Heckel, 1843) türünün bazı biyokimyasal kan parametrelerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. İncelenen biyokimyasal kan parametrelerinden glukoz, trigliserit, kolesterol, yüksek dansiteli lipoprotein-kolesterol, total protein, albümin, sodyum, klor, potasyum, kreatinin ve üre ortalama ve referans aralık değerleri sırasıyla (178), 57-299 mgdL-1, (448), 141-755 mgdL-1, (365), 41-690 mgdL-1, (78), 14-142 mgdL-1, (3,7), 2,0-5,4 gdL-1, (1,3), 0,7-2 gdL-1, (242), 150-334 mmolL-1, (199), 122-277 mmolL-1, (5,2), 3,3-6,9 mmolL-1 (0,20), 0,05-0,37 mgdL-1, (4), 3-6  mgdL-1 olarak belirlenmiştir.

The measurement of the biological effects of pollutants are very important for the assessment of the environment quality. Fishes widely use to evaluate the health of aquatic ecosystems. Therefore, knowledge of the reference values for the fishes are important. In this study, to determine some of biochemical parameters of Cyprinion macrostomus (Heckel, 1843) were examinated from Adıyaman region. The mean values and reference ranges of glucose, triglyceride, cholesterol, high density lipoprotein-cholesterol, total protein , albumin, sodium, chlor, potassium, creatinine and urea from examined biochemical parameters were (178), 57299 mgdL-1, (448), 141-755 mgdL, (365), 41-690 mgdL-1, (78), 14-142 mgdL-1, (3,7), 2,05,4 gdL-1, (1,3), 0,7-2 gdL-1, (242), 150-334 mmolL-1, (199), 122-277 mmolL-1, (5,2), 3,3-6,9  (0,20), 0,05-0,37 mgdL-1, (4), 3-6 mgdLrespectively
X-ışınının Sesamia nonagrioides Lefebvre (Lepidoptera: Noctuidae)’nın Pupalarında Toplam Protein, Karbonhidrat ve Lipit Miktarına Etkileri Üzerine Araştırmalar
Research on X-ray Effects in Total Amounts Protein, Carbohydrate and Lipid of Sesamia nonagrioides Lefebvre (Lepidoptera: Noctuidae) Pupae
Yazar: Avan Aksoy, Hatice; Bahadıroğlu, Cengiz; Kayabaşı, Rukiye
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; S. nonagrioides, X-ışını, Karbonhidrat, Protein, Lipit ; S. nonagrioides, X-ray, Carbohydrate, Protein, Lipid

Bu çalışmada; X-ışını radyasyonun farklı dozlarının (0-200 Gy) S. nonagrioides pupalarında birey başına düşen toplam protein, karbonhidrat ve lipit içeriklerine etkisi araştırılmış ve sonuçta; birey başına düşen protein miktarının kontrolde 1.38 mg iken, en fazla 150 Gy’de 2.74 mg’a; karbonhidratın 0.28 mg (kontrol)’dan 0.46 mg’a (100 Gy) ve lipit miktarını ise; 0.37 (kontrol) mg 150 Gy’de 0.75 mg’a yükseldiği kaydedilmiştir. Dolayısıyla; belirtilen moleküllerin vücut yapısında anormal seviyede yükselmesi birçok fizyolojik anormalliklere (hücresel bütünlüğü bozulması, depo karbonhidratların serbest hale geçmesi, yapısal proteinlerin kopması gibi) yol açtığı bilinmektedir.

In this study investigated effects of different doses (0-200 Gy) X-ray radiation on total content protein, carbohydrate and lipid per individual pupae of S. nonagrioides. Tests results; was reported increases that protein was 1.38 mg in control and 2.74 mg at 150 Gy; carbohydrate 0.28 mg (control) and 0.46 mg (100 Gy); lipid 0.37 mg (control) and 0.75 mg (150 Gy) in amount of per individual pupa. Increase in abnormal levels in the body structure is known that lead these molecules several physiological abnormalities (such as; disruption of cellular integrity, releasing of storage carbohydrates and breaking of structural proteins)
Toprak Solucanları Üzerine Tebukonazol ve Thiramın Toksik Etkilerinin Alan Çalışması ile Değerlendirilmesi
Assesment of Tebuconazole and Thiram’s Toxic Effects on Earthworm in a Field Study
Yazar: Yoloğlu, Ertan
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Tebukonazol, Thiram, Toprak solucanı, Lumbricus sp., Toksik etki ; Tebuconazole, Thiram, Earthworm, Lumbricus sp., Toxic effect

Bu çalışmada, yaygın olarak kullanılan iki ayrı fungusitin (tebukonazol ve thiram) tarımsal amaçlı olarak kullanımı sonucu neden olduğu toprak kirliliğinin, hedef olmayan toprak canlıları üzerindeki etkilerinin saptanması amaçlandı. Bu amaçla fungusitlerin toprak solucanları (Lumbricus sp.) üzerine etkileri, biyokimyasal belirteçler kullanılarak izlendi. Her iki fungusit için iki ayrı uygulama alanı oluşturuldu ve her uygulamadan sonra alanlardan 1., 3., 5., 7. ve 10. günlerde periyodik olarak  toprak solucanı örnekleri alındı. Alınan toprak solucanı örneklerinde, mikrozomal bir enzim olan etoksiresorufin-O-deetilaz (EROD) ve sitozolik enzimler olan glutatyon-S-transferaz (GST), karboksilesteraz (CaE) ve asetilkolinesteraz (AChE) aktiviteleri saptandı.Araştırma sonuçlarımız, kullanılan fungusitlerden tebukonazol’ün toprak solucanları üzerine thiramdan daha etkili olduğunu göstermektedir. Mikrokozm düzeyinde değerlendirilen ekotoksikolojik etkilerin sonucunda biyobelirteç olarak seçilen EROD, AChE, GST ve CaE enzimlerinin uygun belirteçler olduğu sonucuna da varılmıştır. Ayrıca, kullanılan pestisitlerin toprak kirliliğine neden olduğu, toprakta hedef olmayan organizmalar açısından olumsuz etkilere yol açtığı belirlenmiştir.

In this study, common pesticides; tebuconazole (as a fungucide) and thiram (as a fungucide) were used to determine the effects on non-target organisms. For this aim, the effects of selected pesticides on earthworm (Lumbricus sp.) were determined using selected biochemical markers. The study area was divided into two regions. Earthworm samples were collected from each application area at 1st, 3rd, 5th, 7th and 10th days after pesticide applications. The earthworm samples were used to determine ethoxyresorufin-O-deethylase (EROD), glutathion-S-transferase (GST), carboxylesterase (CaE) and acetylcholinesterase (AChE) activities from microsomal or cytosolic preparates. Results also showed that, tebuconazole is more effective than thiram on earthworm. It is also decided that, selected biomarkers EROD, AChE, GST and CaE are the suitable enzymes to determine the effects of this kind of pesticide exposure in this ecotoxicological microcosm study. The pesticides used in this study caused soil pollution and affects adversely to these non-target organisms in the ecosystem