Konut Tasarımında Formsuzluk
Konut Tasarımında Formsuzluk
Yazar: Ural, Ayşe Gülçin
Dergi: Sanat Dergisi No. 35, 2019
Anahtar kelimeler: Konut Tasarımı,Modern Mimari Eleştirisi,Formsuzluk Kavramı,form,mimari

ÖzetMimari form, yapının işlevine uygunve mimarın kavramsal yaklaşımı doğrultusunda binanın biçimlendirilme sürecininsonucudur. Modern mimaride sıkça karşımıza çıkan geometrik formlar, mekânınfiziksel yönünü araştıran ve modern mimariyi eleştiren mimarlar, araştırmacılartarafından irdelenmiştir. Dik açılı formların kullanıcıyı disipline etmek vekullanıcı davranışını düzenlemek üzerindeki etkisi incelenmiş, karşıt biryaklaşım olarak formsuzluk kavramı geliştirilmiştir. Maddenin şekil verilmemiş veyadoğanın müdahale edilmemiş halinin ‘formsuz’ olarak tanımlandığı göz önünealınacak olursa, herhangi bir mimari tasarımın formsuz olabilmesi mümkün gözükmemektedir.Ancak Bataille ya da Breton gibi pek çok düşünür ‘formsuz’ kavramınıkullanmıştır. Kelimeye yüklenen birinci anlam üzerinden değil; form veformsuzluk kelimelerine atfedilen anlam üzerinden değerlendirmişlerdir. Formsuzkavramını toplumsal kategorileri silikleştirme, sınırları yok etme, temsillerigeçersiz kılma anlamıyla kullanarak ‘form’ kavramının karşısına koymuşlardır.Bu ampirik çalışmada formsuzlukkavramı konut mimarisi özelinde tartışılmış ve üç ayrı konut tasarımı üzerindenincelenmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden genel tarama modeli ile çalışmayürütülerek bir yargıya varmak amaçlanmıştır. Araştırma nesnesi olarak seçilenVetsch Evleri, Sonsuz Ev ve Deniz Kabuğu Evi’nde formsuzluk kavramı, Batailleve Breton’un tanımları doğrultusunda araştırılmış ve kullanıcı üzerinde algısalyönden yaratması beklenen etki tespit edilmiştir.

ÖzetMimari form, yapının işlevine uygunve mimarın kavramsal yaklaşımı doğrultusunda binanın biçimlendirilme sürecininsonucudur. Modern mimaride sıkça karşımıza çıkan geometrik formlar, mekânınfiziksel yönünü araştıran ve modern mimariyi eleştiren mimarlar, araştırmacılartarafından irdelenmiştir. Dik açılı formların kullanıcıyı disipline etmek vekullanıcı davranışını düzenlemek üzerindeki etkisi incelenmiş, karşıt biryaklaşım olarak formsuzluk kavramı geliştirilmiştir. Maddenin şekil verilmemiş veyadoğanın müdahale edilmemiş halinin ‘formsuz’ olarak tanımlandığı göz önünealınacak olursa, herhangi bir mimari tasarımın formsuz olabilmesi mümkün gözükmemektedir.Ancak Bataille ya da Breton gibi pek çok düşünür ‘formsuz’ kavramınıkullanmıştır. Kelimeye yüklenen birinci anlam üzerinden değil; form veformsuzluk kelimelerine atfedilen anlam üzerinden değerlendirmişlerdir. Formsuzkavramını toplumsal kategorileri silikleştirme, sınırları yok etme, temsillerigeçersiz kılma anlamıyla kullanarak ‘form’ kavramının karşısına koymuşlardır.Bu ampirik çalışmada formsuzlukkavramı konut mimarisi özelinde tartışılmış ve üç ayrı konut tasarımı üzerindenincelenmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden genel tarama modeli ile çalışmayürütülerek bir yargıya varmak amaçlanmıştır. Araştırma nesnesi olarak seçilenVetsch Evleri, Sonsuz Ev ve Deniz Kabuğu Evi’nde formsuzluk kavramı, Batailleve Breton’un tanımları doğrultusunda araştırılmış ve kullanıcı üzerinde algısalyönden yaratması beklenen etki tespit edilmiştir.