Ovaryumda Folikülogenez Sürecinin Moleküler Regülasyonu ve Hippo Sinyal Yolağının Bu Sürece Etkileri
Molecular Regulation of Folliculogenesis in the Ovary and the Effects of the Hippo Signaling Pathway on This Process
Yazar: Sapan, Sema; Kuyucu, Yurdun; Tap, Özgül
Dergi: Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, Vol. 34 No. 4, 2025
Anahtar kelimeler: Neurosciences (Other) ; Sinirbilim (Diğer) ; Folliculogenesis,ovarian development,ovulation,Hippo signaling pathway,YAP,TAZ ; Folikülogenez,ovaryan gelişim,ovulasyon,Hippo sinyal yolağı,YAP,TAZ

Ovaryum korteksinde yer alan foliküller ovaryumların işlevsel birimi olup, ovaryumların gelişimi ile foliküllerin gelişimi büyük ölçüde ilişkilidir. Ovaryumda foliküllerin aktivasyonu, büyümesi ve ileri gelişimi üreme sistemi ile birlikte endokrin sistem ve çoklu sinyal yolları dahil olmak üzere çeşitli faktörler tarafından düzenlenir. Folikül gelişiminde birçok sinyal yolağının karmaşık etkileşimi rol oynamaktadır. Her bir sinyal yolağı, foliküllerin büyümesi, farklılaşması ve olgunlaşmasında değişik roller üstlenmektedir. Hippo sinyal yolağı, hücresel çoğalmada, organ boyutunun kontrolünde ve embriyonik gelişimi düzenlemedeki temel rolüyle tanınır. Ayrıca ovaryumda granüloza hücrelerinin ve oositlerin sağlıklı kalmasını desteklerken, foliküllerin doğru zamanda aktifleşmesini ve ovaryan rezervin korunmasını sağlar. Hücre ölüm mekanizmalarını düzenleyerek ovaryumun fonksiyonlarını sürdürmesini desteklerken oositlerin ve foliküllerin ilerigelişim sürecinide yönlendirir. Hippo sinyal yolağının diğer hücresel sinyal yolları ile olan etkileşimleri ve hücresel gen transkripsiyonu üzerindeki etkileri çeşitli çalışmalara araştırma konusu olmuştur. Çeşitli sinyal yolları ile etkileşim içindeçalışarak hücresel büyüme, farklılaşmavegenekspresyonlarınıdüzenler. Bu yollar arasındaki denge, hücre kaderi, proliferasyonu ve doku organizasyonu üzerinde belirleyici bir rol oynar. Hippo sinyal yolağındaki bozukluklar, kanser, organ gelişim ve büyüme bozukluklarıile hücreseldisfonksiyongibi çeşitli hastalıklarla ilişkilendirilebilir.

Follicles located in the ovarian cortex are the functional units of the ovaries, and the development of the ovaries is largely associated with follicular development. The activation, growth, and further maturation of ovarian follicles are regulated by various factors, including the reproductive system, the endocrine system, and multiple intracellular signaling pathways. Follicular development is governed by the complex interaction of many signaling pathways. Each of these pathways plays a distinct role in the growth, differentiation, and maturation of follicles. Among them, the Hippo signaling pathway plays a central role in cellular proliferation, regulation of organ size, and embryonic development. In addition, the Hippo pathway supports the survival of granulosa cells and oocytes in the ovaries, ensures the timely activation of follicles, and contributes to the maintenance of the ovarian reserve. By regulating cell death mechanisms, it supports the maintenance of ovarian function and guides the advanced development of oocytes and follicles. The interactions of the Hippo pathway with other cellular signaling pathways and its effects on gene transcription have been the subject of various studies. Working in coordination with other pathways, it regulates cellular growth, differentiation, and gene expression. The balance among these pathways plays a decisive role in cell fate, proliferation, and tissue organization. Disruptions in the Hippo pathway have been associated with various pathological conditions, including cancer, organ development and growth disorders, and cellular dysfunction.