Sürdürülebilirlik odaklı performans analizi: BİST sürdürülebilirlik 25 endeksindeki şirketlerin Entropi ve Topsis yöntemiyle değerlendirilmesi
Sustainability-oriented performance analysis: An evaluation of companies in the BIST sustainability 25 index through the Entropy and Topsis methods
Yazar: Akatak, Ahmet
Dergi: Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi No. 73, 2025
Anahtar kelimeler: Finance ; Finans ; Business Administration ; İşletme ; Sustainability Accounting and Reporting ; Sürdürülebilirlik Muhasebesi ve Raporlama ; Sürdürülebilirlik Performansı,Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV),Entropi Yöntemi,TOPSIS Yöntemi,BIST Sürdürülebilirlik 25 Endeksi ; Sustainability Performance,Multi Criteria Decision Making (MCDM),Entropy Method,Topsis Method,BIST Sustainability 25 Index

Bu çalışmada, BİST Sürdürülebilirlik 25 Endeksi’nde yer alan şirketlerin finansal ve çevresel göstergeler temelinde sürdürülebilirlik odaklı performans sıralamasının yapılması amaçlanmıştır. Analiz sürecinde çok kriterli karar verme (ÇKKV) yaklaşımlarından yararlanılmış; kriter ağırlıklarının belirlenmesinde Entropi yöntemi, performans sıralamasının oluşturulmasında ise TOPSIS yöntemi kullanılmıştır. Çalışma kapsamında, endekste yer alan ve sürdürülebilirlik raporlarını düzenli olarak yayımlayan farklı sektörlerden seçilmiş on şirket değerlendirilmiştir. Analizde 2021–2023 dönemine ait finansal ve çevresel göstergeler kullanılarak sürdürülebilirlik performansı çok boyutlu bir çerçevede ele alınmıştır. Finansal göstergeler olarak net kâr marjı, özkaynak kârlılığı ve cari oran; çevresel göstergeler olarak ise atık geri dönüşüm oranı ve sera gazı emisyonu kriterleri analize dâhil edilmiştir. Bu yönüyle çalışma, finansal ve çevresel kriterleri birlikte dikkate alan bütünleşik değerlendirme yapısıyla literatürdeki benzer araştırmalardan ayrışmaktadır. Analiz bulgularına göre Akbank birinci, Enka İnşaat ise son sırada yer almıştır. Sonuçların kararlılığını test etmek amacıyla gerçekleştirilen duyarlılık analizinde farklı ağırlık senaryolarına rağmen sıralamanın değişmediği görülmüştür. Bu durum, elde edilen sıralama sonuçlarının yöntemsel açıdan istikrarlı ve güvenilir olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca TOPSIS sonuçlarının VIKOR yöntemiyle karşılaştırılması, iki yöntemin büyük ölçüde uyumlu çıktılar ürettiğini göstermiştir. Bu bulgular, sürdürülebilirlik performansının finansal ve çevresel göstergelerin bütüncül değerlendirilmesiyle daha sağlıklı biçimde ortaya konabildiğini göstermekte ve karar vericiler ile yatırımcılar açısından yol gösterici nitelik taşımaktadır.

This study aimed to rank companies in the BIST Sustainability 25 Index based on their sustainability-focused performance, evaluated using financial and environmental indicators. Multi-criteria decision-making (MCDM) approaches were employed in the analysis process. The Entropy method was used to determine the criterion weights, and the TOPSIS method was utilized to generate the performance ranking. The study evaluated ten companies selected from different sectors that are included in the index and regularly publish sustainability reports. The analysis examined sustainability performance within a multidimensional framework, utilizing both financial and environmental indicators for the 2021–2023 period. Financial indicators included net profit margin, return on equity, and current ratio, while environmental indicators comprised waste recycling rate and greenhouse gas emissions. In this respect, the study distinguishes itself from similar studies in the literature with its integrated assessment structure, which considers both financial and environmental criteria. According to the analysis findings, Akbank ranked first, and Enka İnşaat ranked last. A sensitivity analysis was conducted to test the stability of the results, revealing that the ranking remained unchanged despite different weighting scenarios. This finding indicates that the resulting rankings remain stable and robust despite variations in criterion weights. Furthermore, a comparison of the TOPSIS results with the VIKOR method showed that the two methods mainly produced consistent results. These findings demonstrate that sustainability performance can be assessed more accurately through a holistic evaluation of financial and environmental indicators, serving as a guide for decision-makers and investors.