Ispanak zararlısı Tyrophagus neiswanderi (Acari: Acaridae)’ye karşı Isaria fumosorosea’nın etkinliğinin belirlenmesi
Determination of the effect of Isaria fumosorosea against Tyrophagus neiswanderi (Acari: Acaridae),  a spinach pest
Yazar: Kırışık, Musa; Topuz, Emine
Dergi: Derim, Vol. 36 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Entomopathogen fungi,Greenhouse,Vegetable,Pest ; Entomopatojen fungus,sera,sebze,zararlı

Tyrophagus sp.Japonya'da, karpuz, salatalık, kabak, domates, biber ve soğan bitkilerindezararlı olarak bildirilmiştir. Seralarda ise ıspanak ve marulda zararlı olduğubilinmektedir. Tyrophagus neiswanderi (Acari:Acaridae) ise genel olarak çeşitli süs bitkileri (gerbera, nergis, lale, süsenve siklamen) ve sebzelerde (özellikle Cucurbitacae familyası) zararlı olduğubilinmektedir. Bu çalışmada, T.urticae Kochve P. ulmi (Koch)(Acari: Tetranychidae)’ye karşı ruhsatlı bir entomopatojen fungus olan Isaria fumosorosea PFs-1 izolatınınülkemizde henüz ruhsatlı bir akarisitin bulunmadığı T. neiswanderi’ye karşı etkisi test edilmiştir. Araştırmadakullanılan T. neiswanderipopülasyonu, Antalya ili Topçular bölgesinde ıspanak üretimi yapılan birseradan elde edilmiştir. Seradan elde edilen T. neiswanderi popülasyonu, 24±1°C, 16:8 saat (aydınlık: karanlık)ve %60±5 nispi nem koşullarında temiz börülce bitkisi üzerinde üretilmiştir. Buçalışmada, I. fumosorosea'nın 5farklı dozu (0.5x108, 1x108, 2x108, 4x108,8x108 cfu ml-1)laboratuvarda T. neiswanderi erginleriüzerinde test edilmiştir. I. fumosorosea içinyapılan testlerde, fungusun kontak etkisi sprey-tower kullanılarakaraştırılmıştır. Biyoesseyler 4 tekerrürlü olarak yürütülmüştür.Uygulamadan sonraki 3. ve 6. günlerde, canlı ve ölü bireyler sayılmıştır. Popülasyonlarda,5 farklı dozda I. fumosorosea PFs-1izolatı için elde edilen ölümlerin yüzdeleri 16-100 arasında değişmiştir.Uygulama sonucunda akarlarda en fazla ölüm 6. gün sonunda gözlenmiş, dozlaragöre değişim göstermesine rağmen uygun dozun 5x108 cfu ml-1 olduğusonucuna varılmıştır. Laboratuvarda kontrollü koşullar altında elde edilen busonuçlar T. neiswanderi'ninkontrolü için ümit vericidir.

Tyrophagussp. has been reported as a pest on melon, watermelon, cucumber, pumpkin,tomato, pepper and onions plants in Japan. In greenhouses, it is known to beharmful on spinach and lettuce. Tyrophagusneiswanderi (Acari: Acaridae) is generally known to be harmful to variousornamental plants (gerbera, narcissus, tulip, iris and cyclamen) and vegetables(especially Cucurbitacae family). In this study, the effect of Isaria fumosorosea strain PFs-1 (anentomopathogen fungus registered to T.urticae and P. ulmi) against T. neiswanderi for which noregistered acaricide there is in our country. The T. neiswanderi population used in the study was obtained from agreenhouse where spinach was produced in the Topçular region of Antalyaprovince. Population of T. neiswanderi collected from thegreenhouse was reared on clean cowpea plant in climatic conditions of 24 ± 1°C,16: 8h (light: dark) and 60 ± 5% relative humidity. In this study, 5different doses of I. fumosorosea (0.5x108,1x108, 2x108, 4x108, 8x108 cfu ml-1) were tested on T. neiswanderi adults in the laboratory. Inbioassays for I. fumosorosea,contact effect of the fungus was investigated using the spray-tower with fourreplicates in laboratory. In the 3rd and 6th day after the application, livingand dead individuals were counted. In populations, the percentages of deathobtained for 5 different doses of I. fumosoroseastrain PFs-1 varied between 16-100%. As a result of application, maximum deathsin adults were observed at the end of 6th day and it was determined that theappropriate dose was 5x108 cfu ml-1,although it changed according to the doses. The results obtained under thecontrolled conditions in the laboratory are promising for the control of T. neiswanderi.