ADLİ DİŞ HEKİMLİĞİNDE GÜNCEL YAKLAŞIMLAR
ADLİ DİŞ HEKİMLİĞİNDE GÜNCEL YAKLAŞIMLAR
Yazar: Karaman, Feryal
Dergi: Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, Vol. 30 No. 3, 2019
Anahtar kelimeler: Dentistry ; Diş Hekimliği ; Adli diş hekimliği,Dental kimliklendirme,Dental görüntüleme

Adlidiş hekimliği gelişmeye çok açık olan bir diş hekimliği dalıdır. Dişler vedişsel özelliklerin eşsiz olması ve her türlü şartta uzun süre bozulmadankalabilmesi adli diş hekimliğinin önemini arttırmaktadır. Bu alanın en önemliçalışmalarından biri, kimliklendirmedir. Dişlerden ve çene kemiğinden edinilenbilgilerle kişinin ırkı, cinsiyeti, yaşı tespit edilebilir. Kimlik tespitindediş kayıtlarının önceden tutulmuş ve saklanmış olmasının büyük önemivardır.  Ayrıca, ağız ve dişlerinincelenmesiyle ısırık izi analizi, dudak-damak izi analizi ve travmahasarlarının tespiti gibi konular da çözümlenebilmektedir. Isırık izleri parmakizleri gibi benzersizdir ve kimliklendirmede başarıyla kullanılmaktadır. Kimliklendirmeölü veya canlı kişinin muayenesi ile yapılabildiği gibi insan vücuduna ait birparçanın, bir dokunun, iz ve belirtilerin incelenmesiyle de yapılabilir. Dişlerdış etkenlere karşı dayanıklıdırlar ve çene kemiği içinde korunmaktadırlar. Bunedenle dentin ve pulpada korunan hücrelerden uzun yıllar sonra bile DNA eldeedilmektedir. Özellikle kimliği belli olmayan kişilerde dişsel özellikler, yapılmışolan tedavi ve protezler kişinin kimliğinin belirlenmesinde önemli rol oynar.Tanınmayacak şekilde yanmış, parçalanmış veya ölüm sonrası değişikliklere maruzkalmış cesetlerin kimlik tespitinde dişler birinci derecede öneme sahiptir.Kişinin ırkını, cinsiyetini ve yaşını belirlemek için çeşitli metotlargeliştirilmiştir. Yaş belirlemede gençlerde radyolojik teknikler, daha ileriyaşlarda ise morfolojik, histolojik ve kimyasal teknikler kullanılmaktadır. Bu teknikler her yıl ilerlemekte ve yenilerieklenmektedir. Dişhekimliği fakültelerinde adli diş hekimliği dersi verilmediği için bu formasyoneksiktir. Ancak her diş hekiminin mesleğiyle ilgili konuları bilme vegelişmeleri takip etme sorumluluğu vardır. Bu makale adli diş hekimliğinde kullanılan vebilinen metotlar üzerinde geliştirilen yenilikler ve en son fikirler üzerinebir değerlendirme sağlamaktadır.Anahtar kelimeler: Adli diş hekimliği, Dentalkimliklendirme, Dental görüntüleme, Isırık izleriLATEST APPROACHES IN FORENSICDENTISTRYAbstract:Forensicodontology is a dentistry branch which is highly open to development. The factthat teeth and dental features are unique and that these properties can beretained for long periods without deterioration under any circumstances,enhances the importance of forensic dentistry studies. One of the most important worksof this field is, identification. The race, sex and age of a person can bedetermined by the information obtained from the teeth and jaw bone. Pre-recorded and stored dentalrecords have a great importance in identification. In addition, by theexamination of the mouth and teeth, some issues such as bite mark analysis,lip-palate analysis and trauma damage detection, can be solved. Bite marks are unique asfingerprints and are used successfully in identification. Identification can bedone by examination of a dead or living person, as well as by examining a partof a human body, a tissue and some traces. The teeth are resistant to external factors and areprotected in the jaw bone. Forthis reason, DNA is still obtained after many years from the protected  dentine and pulp cells. Especially in the identification of unknownpersons, the dental properties, the treatments and protheses play a veryimportant role in determining the identity of that person. The teeth are of primaryimportance in the identification of unrecognized bodies that have been burned,fragmented or exposed to post-mortem changes. Various methods have been developed to determine therace, sex and age of the individual. Inthe determination of age, radiological techniques are used in young people andmorphological, histological and chemical techniques are used in older ages.These techniques areprogressing every year and new ones are added.Forensicdentistry lectures is not given in dentistry faculties and so this formation isincomplete. However,each dentist has the responsibility to know the issues related to theprofession and to follow the developments. This article provides an assessment of the latestideas which have been developed on known methods used in forensic dentistry. Keywords: Forensic dentistry, Dentalidentification, Dental imaging, Bite marks

Adlidiş hekimliği gelişmeye çok açık olan bir diş hekimliği dalıdır. Dişler vedişsel özelliklerin eşsiz olması ve her türlü şartta uzun süre bozulmadankalabilmesi adli diş hekimliğinin önemini arttırmaktadır. Bu alanın en önemliçalışmalarından biri, kimliklendirmedir. Dişlerden ve çene kemiğinden edinilenbilgilerle kişinin ırkı, cinsiyeti, yaşı tespit edilebilir. Kimlik tespitindediş kayıtlarının önceden tutulmuş ve saklanmış olmasının büyük önemivardır.  Ayrıca, ağız ve dişlerinincelenmesiyle ısırık izi analizi, dudak-damak izi analizi ve travmahasarlarının tespiti gibi konular da çözümlenebilmektedir. Isırık izleri parmakizleri gibi benzersizdir ve kimliklendirmede başarıyla kullanılmaktadır. Kimliklendirmeölü veya canlı kişinin muayenesi ile yapılabildiği gibi insan vücuduna ait birparçanın, bir dokunun, iz ve belirtilerin incelenmesiyle de yapılabilir. Dişlerdış etkenlere karşı dayanıklıdırlar ve çene kemiği içinde korunmaktadırlar. Bunedenle dentin ve pulpada korunan hücrelerden uzun yıllar sonra bile DNA eldeedilmektedir. Özellikle kimliği belli olmayan kişilerde dişsel özellikler, yapılmışolan tedavi ve protezler kişinin kimliğinin belirlenmesinde önemli rol oynar.Tanınmayacak şekilde yanmış, parçalanmış veya ölüm sonrası değişikliklere maruzkalmış cesetlerin kimlik tespitinde dişler birinci derecede öneme sahiptir.Kişinin ırkını, cinsiyetini ve yaşını belirlemek için çeşitli metotlargeliştirilmiştir. Yaş belirlemede gençlerde radyolojik teknikler, daha ileriyaşlarda ise morfolojik, histolojik ve kimyasal teknikler kullanılmaktadır. Bu teknikler her yıl ilerlemekte ve yenilerieklenmektedir. Dişhekimliği fakültelerinde adli diş hekimliği dersi verilmediği için bu formasyoneksiktir. Ancak her diş hekiminin mesleğiyle ilgili konuları bilme vegelişmeleri takip etme sorumluluğu vardır. Bu makale adli diş hekimliğinde kullanılan vebilinen metotlar üzerinde geliştirilen yenilikler ve en son fikirler üzerinebir değerlendirme sağlamaktadır.Anahtar kelimeler: Adli diş hekimliği, Dentalkimliklendirme, Dental görüntüleme, Isırık izleriLATEST APPROACHES IN FORENSICDENTISTRYAbstract:Forensicodontology is a dentistry branch which is highly open to development. The factthat teeth and dental features are unique and that these properties can beretained for long periods without deterioration under any circumstances,enhances the importance of forensic dentistry studies. One of the most important worksof this field is, identification. The race, sex and age of a person can bedetermined by the information obtained from the teeth and jaw bone. Pre-recorded and stored dentalrecords have a great importance in identification. In addition, by theexamination of the mouth and teeth, some issues such as bite mark analysis,lip-palate analysis and trauma damage detection, can be solved. Bite marks are unique asfingerprints and are used successfully in identification. Identification can bedone by examination of a dead or living person, as well as by examining a partof a human body, a tissue and some traces. The teeth are resistant to external factors and areprotected in the jaw bone. Forthis reason, DNA is still obtained after many years from the protected  dentine and pulp cells. Especially in the identification of unknownpersons, the dental properties, the treatments and protheses play a veryimportant role in determining the identity of that person. The teeth are of primaryimportance in the identification of unrecognized bodies that have been burned,fragmented or exposed to post-mortem changes. Various methods have been developed to determine therace, sex and age of the individual. Inthe determination of age, radiological techniques are used in young people andmorphological, histological and chemical techniques are used in older ages.These techniques areprogressing every year and new ones are added.Forensicdentistry lectures is not given in dentistry faculties and so this formation isincomplete. However,each dentist has the responsibility to know the issues related to theprofession and to follow the developments. This article provides an assessment of the latestideas which have been developed on known methods used in forensic dentistry. Keywords: Forensic dentistry, Dentalidentification, Dental imaging, Bite marks