Uluslararası İletişimin Bir Enstrümanı Olarak Kültür Emperyalizmi: +90 YouTube Kanalı Üzerine Bir Analiz
Cultural Imperialism as an Instrument of International Communication: An Analysis of the +90 YouTube Channel
Yazar: Saf, Hacı Hasan
Dergi: Intermedia International E-journal, Vol. 12 No. 23, 2025
Anahtar kelimeler: Communication Studies ; İletişim Çalışmaları ; Uluslararası İletişim,Kültür Emperyalizmi,+90 YouTube Kanalı,İçerik Analizi,Stratejik Örnekleme ; International Communication,Cultural Imperialism,+90 YouTube Channel,Content Analysis,Strategic Sampling

Bir ya da birkaç şehirde yürütülen basın-yayın faaliyetleri, bir ülkenin tamamını kapsayacak şekilde ulusal düzeylere taşınmıştır. İletişim teknolojilerindeki, ekonomik, yasal ve sosyo-politik gelişmeler ise ulusal basın-yayın kuruluşlarının uluslararası düzeyde çalışmalar gerçekleştirmesini sağlamıştır. Uluslararası yayınlar başlarda genel-geçer bir dil olan İngilizce yapılsa da sonralardan bu yayın süreci daha da özelleştirilerek ülke bazlı sürdürülmüş ve yayın yapılan ülkenin dilinde gerçekleştirilmiştir. Kamu diplomasisi, ikna ve manipülasyon gibi amaçlar taşıyan bu iletişim faaliyetleri üzerine birçok araştırma yapılmıştır. Genel olarak gelişmiş ve askeri, sosyo-ekonomik, teknolojik ile siyasi alanlardaki güçlü ülkelerin kendilerinden zayıf ülkeler üzerindeki hakimiyeti olarak görülen uluslararası iletişim faaliyetleri üzerine en kapsayıcı ve sistematik yaklaşım Schiller tarafından ortaya atılmıştır. Kültür emperyalizmi kavramı ile Schiller, büyük medya şirketlerinin uluslararası iletişim ile edebiyat, film, televizyon, çevrimiçi oyunlar ve müzik gibi medya ürünlerini kullanarak ikna, manipülasyon ve asimilasyon süreci yürüttüğünü savunmuştur. Böylesi bir durumda uluslararası iletişimin bir enstrümanı olarak kültür emperyalizminin incelenmesi elzemdir. Çalışmada uluslararası iletişimin bir enstrümanı olarak kültür emperyalizminin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada Türkiye’de Türkçe yayın yapan +90 YouTube kanalı ele alınmıştır. Kanaldaki bütün içerikler araştırma evrenini, 2024 yılı araştırma sınırlılıkları, 2024 yılı içerisinde yayınlanan 157 içerik ise çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırma yöntemi olarak niteliksel içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Yürütülen içerik analizi sonrasında stratejik örnekleme yöntemi ile ele alınan 17 içerik tekrar nitel içerik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Analiz sonucunda kültür emperyalizmi kavramıyla açıklanan birçok durumun +90 YouTube kanalı ile karşımıza çıktığı görülmüştür. Batılı ülkeler olan İngiltere, Fransa ve Almanya’nın siyasal kurumlarının ortaklaşa kurdukları Youtube kanalının (+90), Türkiye’de Türkçe içeriklerle kültür emperyalizminin temsilcisi olarak faaliyetlerini sürdürdüğü saptanmıştır.

Press and publication activities carried out in one or a few cities have been moved to national levels to cover the entire country. Economic, legal and socio-political developments in communication technologies have enabled national press and publication organizations to carry out work at an international level. Although international publications were initially made in English, which was a common language, later this publication process was made more specific and country-based and was carried out in the language of the country where the publication was made. Many studies have been conducted on these communication activities, which have purposes such as public diplomacy, persuasion and manipulation. The most comprehensive and systematic approach to international communication activities, which are generally seen as the dominance of developed and powerful countries in the military, socio-economic, technological and political fields over weaker countries, was put forward by Schiller. With the concept of cultural imperialism, Schiller argued that large media companies carry out persuasion, manipulation and assimilation processes by using media products such as literature, film, television, online games and music in international communication. In such a case, it is essential to examine cultural imperialism as an instrument of international communication. The aim of the study is to examine cultural imperialism as an instrument of international communication. The +90 YouTube channel broadcasting in Turkish in Turkey was examined in the study. All content on the channel constitutes the research universe, the research limitations of 2024, and the 157 contents published in 2024 constitutes the sample of the study. The qualitative content analysis method was used as the research method. After the content analysis conducted, 17 contents that were addressed with the strategic sampling method were examined again with the qualitative content analysis method. As a result of the analysis, it was seen that many situations explained with the concept of cultural imperialism were encountered with the +90 YouTube channel. It was determined that the YouTube channel (+90), jointly established by the political institutions of the Western countries of England, France and Germany, continues its activities as a representative of cultural imperialism in Turkey with Turkish content.