TAMAMLAYICI TEDAVİLERİ KULLANMAYA YÖNELİK TUTUM ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ
TAMAMLAYICI TEDAVİLERİ KULLANMAYA YÖNELİK TUTUM ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ
Yazar: Bilge, Ayşegül; Uğuryol, Merve; Dülgerler, Şeyda; Yıldız, Mustafa
Dergi: Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, Vol. 34 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Tamamlayıcı Tedaviler,Geçerlilik,Güvenirlik,Ölçek

Başlık:TAMAMLAYICI TEDAVİLERİ KULLANMAYAYÖNELİK TUTUM ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİÖzet: Amaç: Tamamlayıcıtedaviler modern tedaviyi desteklemek için yapılan kanıtlanmış uygulamalardır.Bu araştırmada araştırmacılar tarafından geliştirilmiş olan TamamlayıcıTedavileri Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği (TTTÖ)’nin geçerlilik vegüvenilirliğini gerçekleştirmek amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Araştırmametadolojik olarak planlanmıştır. Araştırmanın örneklemini Türkiye’ de birdevlet üniversitesinde öğrenim gören 631 sağlıklı birey oluşturmuştur.Araştırmanın gerçekleştirilebilmesi için gerekli izinler alınmıştır. Veritoplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen TamamlayıcıTedavileri Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği kullanılmıştır.TTTÖilk aşamada 23 maddeden oluşmaktadır. Ölçekten alınan yüksek puan tamamlayıcıtedavilere karşı olumlu tutumu göstermektedir.Bulgular: Ölçeğingeçerlilik çalışması aşamasında uzman görüşleri alınmış, Kendall UyuşumKatsayısı korelasyon testi uygulanarak ölçeğin içerik geçerliliği saptanmıştır(Wa=0.200, p=0,460). Ölçeğin güvenirlik çalışmasıaşamasında ise ilk olarak 23 maddenin toplam puan korelasyonları incelenmişolup, 0,20 korelasyon sınırının altında olan maddeler ölçekten çıkarılmıştır.Ölçek bu hali ile 13 maddedir. Ölçeğin iç tutarlılık analizlerinde CronbachAlpha değeri 0,791 olarak bulunmuştur. Bu noktada ölçeğin iç tutarlılığı kabuledilebilir düzeydedir.Sonuç:TamamlayıcıTedavileri Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği geçerli ve güvenilir bir ölçektir.Anahtar kelimeler:   Tamamlayıcı Tedaviler,Geçerlilik, Güvenirlik, Ölçek.Destekleyen kurumlar: -Kaynakça:1.Aykar Şenuzun F, Bilge A., Mermer G ve ark. Validity and reliability of the socialsupport scale in chronic diseases-TR (SSCII-TR). European Geriatric Medicine2014; 5: 21-25.2.Bishop FL, Yardley L, Lewith G.Developing a measure of treatment beliefs: The complementary and alternativemedicine beliefs inventory. Complementary Therapies in Medicine 2005;13:144-149.3.EisenbergMD, Davis RB, Ettner S. Trends in alternative medicine use in the United States1990-1997. JAMA 1998; 280: 1569-1575. 4.ErnstE. Prevalence of use of complementary/alternative medicine: A systematicreview. Bullettin of the World Health Organization 2000;78 (2): 252-7. 5.FisherP, Ward A. Medicine in Europe: Complementary medicine in Europe. BMJ 1994; 309:107-111.6.Gelenekselve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği 27/10/2014 Tarihli 29158 SayılıResmi Gazete (İnternet belgesi). (Güncel:05/07/2015).Erişim: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/10/20141027-3.htm.7.Göktepe N,Baykal Ü. Verimliliğe ilişkin tutum ölçeğinin geliştirilmesi. HemşirelikteAraştırma Geliştirme Dergisi 2012; 2: 29-41.8.GözümS, Aksayan S. Öz etkililik yeterlik ölçeğinin Türkçe formunun güvenilirlik vegeçerliliği, Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi1999;2(1):21-34. 9.Grzywacz GJ. Measuring differentialbeliefs in complementary therapy research: an exploration of the complementaryand alternative medicine beliefs inventory. Complementary Therapy Medicine2012; 20(1-2):54-60. 10.GürişS, Astar M. Bilimsel araştırmalarda spss ile istatistik. İstanbul: Ada OfsetMatbaacılık Tekstil Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti; 2014: 245-246. 11.GürkanA, Bilge A. Alternatif terapiler ve psikiyatri hemşireliği. Ege ÜniversitesiHemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2006; 22 (1): 225-232. 12.HylandME, Lewith GT, Westoby C. Developing a measure of attitudes: the holisticcomplementary and alternative medicine questionnaire. Complementary Therapiesin Medicine 2003;11:33-38.13.KavS, Hanoğlu Z, Algier L. Türkiye’de kanserli hastalarda tamamlayıcı vealternatif tedavi yöntemlerinin kullanımı. literatür taraması. UluslararasıHematoloji-Onkoloji Dergisi 2008; 18(1): 32-8. 14.KhorsidL, Yapucu Ü. Tamamlayıcı tedavilerde hemşirelerin rolü. Atatürk ÜniversitesiHemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2005; 8(2): 124-130.15.Lewith GT, Hyland ME, Shaw S. Doattitudes toward and beliefs about complementary medicine affect treatmentoutcomes. American Journal of Public Health 2002;92(10):1604-1606.16.MacLennanAH, Wilson DH, Taylor AW. Prevalence and cost of alternative medicine inAustralia. Lancet 1996; 347: 569-573. 17.McFaddenLK, Hernández DT, Ito AT. Attitudes Toward Complementary and AlternativeMedicine Influence Its Use. Explore 2010; 6: 380-388.18.ÖnerN. Türkiye’de kullanılan psikolojik testler bir başvuru kaynağı. 3.Baskı.İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları; 1997.19.ÖzerÖ, Şantaş F, Yıldırım HH. An evaluation on levels of knowledge, attitude andbehavior of people at 65 years and above about alternative medicine in Ankara.Afr. J.Complement. Altern. Med. 2013;10 (1): 134-141. 20.RaffertyAP, McGee HB, Miller CE et al. Prevalence of complementary and alternativemedicine use: state-spesific estimates from the 2001 behavioral risk factorsurveillance system. American Journal of Public Health 2002; 92 (10):1598-1600. 21.ScienederCD, Meek PM, Bell IR. Development and validation of IMAQ: Integrative medicineattitude questionnaire. BMC Medical Education 2003;3:1-7.22.Siahpush M. Why do people favouralternative medicine?. Aust. N Z J Public Health 1999; 23: 266-271.23.TavşancılE. Tutumların ölçülmesi ve spss ile veri analizi. 2. Baskı. Ankara:2005.24.ThomsonP, Jones J, Browne M et al. Why people seek complementary and alternativemedicine before conventional medical treatment: a population based study.Complementary Therapies in Clinical Practice 2014; 20: 339-346. 25.ZivcicD, Racz A, Naletilic D. Differences in attitudes towards/beliefs oncomplementary and alternative medicine witnessed between psychiotherapists,nurses/paramedics and physicians. Afr. J.Complement. Altern. Med. 2014; 11 (6):57-65.

Başlık:TAMAMLAYICI TEDAVİLERİ KULLANMAYAYÖNELİK TUTUM ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİÖzet: Amaç: Tamamlayıcıtedaviler modern tedaviyi desteklemek için yapılan kanıtlanmış uygulamalardır.Bu araştırmada araştırmacılar tarafından geliştirilmiş olan TamamlayıcıTedavileri Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği (TTTÖ)’nin geçerlilik vegüvenilirliğini gerçekleştirmek amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Araştırmametadolojik olarak planlanmıştır. Araştırmanın örneklemini Türkiye’ de birdevlet üniversitesinde öğrenim gören 631 sağlıklı birey oluşturmuştur.Araştırmanın gerçekleştirilebilmesi için gerekli izinler alınmıştır. Veritoplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen TamamlayıcıTedavileri Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği kullanılmıştır.TTTÖilk aşamada 23 maddeden oluşmaktadır. Ölçekten alınan yüksek puan tamamlayıcıtedavilere karşı olumlu tutumu göstermektedir.Bulgular: Ölçeğingeçerlilik çalışması aşamasında uzman görüşleri alınmış, Kendall UyuşumKatsayısı korelasyon testi uygulanarak ölçeğin içerik geçerliliği saptanmıştır(Wa=0.200, p=0,460). Ölçeğin güvenirlik çalışmasıaşamasında ise ilk olarak 23 maddenin toplam puan korelasyonları incelenmişolup, 0,20 korelasyon sınırının altında olan maddeler ölçekten çıkarılmıştır.Ölçek bu hali ile 13 maddedir. Ölçeğin iç tutarlılık analizlerinde CronbachAlpha değeri 0,791 olarak bulunmuştur. Bu noktada ölçeğin iç tutarlılığı kabuledilebilir düzeydedir.Sonuç:TamamlayıcıTedavileri Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği geçerli ve güvenilir bir ölçektir.Anahtar kelimeler:   Tamamlayıcı Tedaviler,Geçerlilik, Güvenirlik, Ölçek.Destekleyen kurumlar: -Kaynakça:1.Aykar Şenuzun F, Bilge A., Mermer G ve ark. Validity and reliability of the socialsupport scale in chronic diseases-TR (SSCII-TR). European Geriatric Medicine2014; 5: 21-25.2.Bishop FL, Yardley L, Lewith G.Developing a measure of treatment beliefs: The complementary and alternativemedicine beliefs inventory. Complementary Therapies in Medicine 2005;13:144-149.3.EisenbergMD, Davis RB, Ettner S. Trends in alternative medicine use in the United States1990-1997. JAMA 1998; 280: 1569-1575. 4.ErnstE. Prevalence of use of complementary/alternative medicine: A systematicreview. Bullettin of the World Health Organization 2000;78 (2): 252-7. 5.FisherP, Ward A. Medicine in Europe: Complementary medicine in Europe. BMJ 1994; 309:107-111.6.Gelenekselve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği 27/10/2014 Tarihli 29158 SayılıResmi Gazete (İnternet belgesi). (Güncel:05/07/2015).Erişim: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/10/20141027-3.htm.7.Göktepe N,Baykal Ü. Verimliliğe ilişkin tutum ölçeğinin geliştirilmesi. HemşirelikteAraştırma Geliştirme Dergisi 2012; 2: 29-41.8.GözümS, Aksayan S. Öz etkililik yeterlik ölçeğinin Türkçe formunun güvenilirlik vegeçerliliği, Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi1999;2(1):21-34. 9.Grzywacz GJ. Measuring differentialbeliefs in complementary therapy research: an exploration of the complementaryand alternative medicine beliefs inventory. Complementary Therapy Medicine2012; 20(1-2):54-60. 10.GürişS, Astar M. Bilimsel araştırmalarda spss ile istatistik. İstanbul: Ada OfsetMatbaacılık Tekstil Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti; 2014: 245-246. 11.GürkanA, Bilge A. Alternatif terapiler ve psikiyatri hemşireliği. Ege ÜniversitesiHemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2006; 22 (1): 225-232. 12.HylandME, Lewith GT, Westoby C. Developing a measure of attitudes: the holisticcomplementary and alternative medicine questionnaire. Complementary Therapiesin Medicine 2003;11:33-38.13.KavS, Hanoğlu Z, Algier L. Türkiye’de kanserli hastalarda tamamlayıcı vealternatif tedavi yöntemlerinin kullanımı. literatür taraması. UluslararasıHematoloji-Onkoloji Dergisi 2008; 18(1): 32-8. 14.KhorsidL, Yapucu Ü. Tamamlayıcı tedavilerde hemşirelerin rolü. Atatürk ÜniversitesiHemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2005; 8(2): 124-130.15.Lewith GT, Hyland ME, Shaw S. Doattitudes toward and beliefs about complementary medicine affect treatmentoutcomes. American Journal of Public Health 2002;92(10):1604-1606.16.MacLennanAH, Wilson DH, Taylor AW. Prevalence and cost of alternative medicine inAustralia. Lancet 1996; 347: 569-573. 17.McFaddenLK, Hernández DT, Ito AT. Attitudes Toward Complementary and AlternativeMedicine Influence Its Use. Explore 2010; 6: 380-388.18.ÖnerN. Türkiye’de kullanılan psikolojik testler bir başvuru kaynağı. 3.Baskı.İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları; 1997.19.ÖzerÖ, Şantaş F, Yıldırım HH. An evaluation on levels of knowledge, attitude andbehavior of people at 65 years and above about alternative medicine in Ankara.Afr. J.Complement. Altern. Med. 2013;10 (1): 134-141. 20.RaffertyAP, McGee HB, Miller CE et al. Prevalence of complementary and alternativemedicine use: state-spesific estimates from the 2001 behavioral risk factorsurveillance system. American Journal of Public Health 2002; 92 (10):1598-1600. 21.ScienederCD, Meek PM, Bell IR. Development and validation of IMAQ: Integrative medicineattitude questionnaire. BMC Medical Education 2003;3:1-7.22.Siahpush M. Why do people favouralternative medicine?. Aust. N Z J Public Health 1999; 23: 266-271.23.TavşancılE. Tutumların ölçülmesi ve spss ile veri analizi. 2. Baskı. Ankara:2005.24.ThomsonP, Jones J, Browne M et al. Why people seek complementary and alternativemedicine before conventional medical treatment: a population based study.Complementary Therapies in Clinical Practice 2014; 20: 339-346. 25.ZivcicD, Racz A, Naletilic D. Differences in attitudes towards/beliefs oncomplementary and alternative medicine witnessed between psychiotherapists,nurses/paramedics and physicians. Afr. J.Complement. Altern. Med. 2014; 11 (6):57-65.