Alice Meynell’in “Annelik” Şiirinde Varlığını Sürdürme Çabası, Duygulanım ve Toplumsal Cinsiyet
Conatus, Affectus and Gender in Alice Meynell’s “Maternity”
Yazar: Karabulut, Tuğba
Dergi: Journal of Academic Inquiries, Vol. 21 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Women's Studies ; Kadın Araştırmaları ; Alice Meynell,Maternity,Conatus,Affectus,Gender ; Alice Meynell,Annelik,Varlığını Sürdürme Çabası,Duygulanım,Toplumsal Cinsiyet

İngiliz şair ve kadın hakları savunucusu Alice Meynell’in “Annelik” (1913) adlı şiiri, yalnızca bireysel bir yas anlatısı olmanın ötesinde, annelik ve kadınlık deneyimlerinin kültürel ve felsefi katmanlarını içeren çok boyutlu bir metindir. Bu çalışma, şiiri Baruch Spinoza’nın conatus (varlığını sürdürme çabası) ve affectus (duygulanım) kavramları çerçevesinde, toplumsal cinsiyet perspektifiyle birlikte değerlendirmekte ve anneliğin bireysel ve toplumsal düzeylerde bir dönüşüm ve yeniden inşa süreci olarak şiirsel ifadesini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Spinoza’nın conatus kavramı, varlığın kendini koruma ve sürdürme çabasını tanımlarken, affectus kavramı, duygulanım yoluyla bireyin varoluşunu güçlendiren ya da zayıflatan etkileri ifade eder. Toplumsal cinsiyet normları ise bireyin kendilik algısı ve duygulanımını şekillendiren yapısal güçler olarak karşımıza çıkar. Meynell’in şiirindeki anne figürü, çocuğunu kaybetmenin yarattığı ontolojik boşlukta, varlığını sürdürme çabasının sekteye uğradığı bir kriz deneyimi yaşar. Ancak bu kriz, Spinoza’nın zihin-beden paralelizmi bağlamında hem zihinsel hem bedensel düzeyde yeniden etkinleşmenin ve dönüşümünü de başlatır. Şiirde anne yalnızca biyolojik bir kimlik değil; zihinsel, duygusal ve toplumsal ilişkilerle inşa edilen bir özne olarak tasvir edilir. Kadının, toplumsal cinsiyet normlarının dayattığı yüzeysel tesellilerle yetinmeyip acısına anlam yüklemeye çalışması, pasif duygulanımdan aktif bir varoluşsal mücadeleye geçişi simgeler. Bu bağlamda şiir, anneliği sadece sosyal bir rol olarak değil, toplumsal cinsiyet normlarının etkisiyle şekillenen etik ve ontolojik bir deneyim alanı olarak sunar. Spinozacı felsefe ile birlikte okunduğunda şiir, bireysel kaybın acısını, varoluşsal bir yeniden kimlik inşası bağlamında temsil eder. Meynell, Viktoryen dönemin katı kodlarına eleştirel bir duruş sergilerken, erken modern dönemin kimlik, bireysellik, kadınlık ve annelik tartışmalarını da derinleştirir ve annelik deneyimini felsefi ve toplumsal boyutlarıyla kapsamlı bir şekilde irdeler.

The poem “Maternity” (1913), composed by English poet and women's rights advocate Alice Meynell, is a multi-layered text that transcends a personal mourning narrative to explore cultural and philosophical dimensions of motherhood and womanhood. This study analyses it through Baruch Spinoza’s concepts of conatus and affectus, incorporating a gender perspective to reveal how motherhood is poetically articulated as a process of transformation and reconstruction on individual and social levels. Spinoza's conatus defines a being’s effort to preserve its existence, while affectus refers to forces that strengthen or diminish capacity. Gender norms function as structural powers shaping self-perception and affective experience. The maternal figure in the poem experiences a disruption of conatus through the ontological void created by loss of her child. Yet this rupture also initiates a reactivation process on mental and physical levels within Spinoza’s mind-body parallelism. The mother is portrayed not as a purely biological identity but as a subject constructed through mental, emotional, and social relations. Her rejection of superficial consolations imposed by gender expectations, and her attempt to assign meaning to pain, symbolise a transition from passive affect to active existential struggle. Therefore, “Maternity” presents motherhood not merely as a social role but as an ethical and ontological experience shaped by gendered structures. When read through a Spinozist lens, it transforms personal loss into an existential process of identity reconstruction. While critiquing rigid Victorian codes, Meynell deepens early modern debates on identity, individuality, femininity, and motherhood, offering a philosophical and social interrogation of the maternal experience.