Ardahan Türkülerinin Söz Varlığı ve Kültürel Motifler Açısından Değerlendirilmesi
Investigation of Ardahan Folk Songs in Terms of Vocabulary and CulturalThemes
Yazar: Öztürk, Mustafa Kemal
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 7 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Ardahan,folk song,cultural theme,vocabulary ; Ardahan,türkü,kültürel motif,söz varlığı

Türkülertoplumun yaşam biçimini, kültürünü yansıtan önemli edebi ürünler içerisinde yeralmaktadır. Türkülerdeki motifler bu kültürü yansıtan ögelerdir. Bu motiflerhalkın yaşam tarzını, gelenek ve göreneklerini yansıtırlar. Bu çalışma Ardahantürkülerindeki söz varlığı ve kültürel motifleri belirlemek amacıylayapılmıştır.  Çalışmada betimselyöntem kullanılmış olup doküman incelemesi yapılarak Ardahan iline ait türküler, genel konu başlıkları ileiçerdiği motifler ve semboller açısından incelenmiştir. Bu kapsamda TürkiyeRadyo Televizyon Kurumu (TRT) kaynaklarından ulaşılabilinen Ardahan yöresineait yirmi iki türkü İncelenmiştir. İncelenen Ardahantürkülerinde sevgili – aşk, göç, ayrılık, gurbet, doğa, ölüm - ağıt ve ekonomikfaaliyetler gibi konuların işlendiği görülmektedir. İncelenen türkülerdekikültürel motiflere yörenin yer şekilleri ve dış mekân unsurları, iklim,hayvanlar, bitkiler, gök cisimleri, madenler, dinî ögeler, renkler, kadın veerkek adları, akrabalar, hüzün ve acı, giyim eşyaları, düğünler veenstrümanların etki ettiği görülmektedir. Türkülerin söz varlığı elealındığında yörenin kültürel dokusuyla yakından ilişkili olduğu ortayaçıkmaktadır. Bu çalışmada Ardahan yöresi türkülerindeki söz varlığını oluşturanögeler ele alınmıştır. Okullarda çeşitli kademelerde ve farklı derslerde kültüraktarımında türkülerin söz varlığından yararlanılması etkili bir yol olacaktır.

Folk songs are one of the important literary productsreflecting the life style and culture of a society. Themes in folk songs arethe elements that reflect the culture. These themes reflect the people'slifestyle, customs and traditions. This study was conducted to determine thevocabulary and cultural themes in Ardahan folk songs. In this study,descriptive method was used and the folk songs belonging to Ardahan provincewere examined in terms of themes and symbols with titles by conductingdocumentary research. In this context, twenty-twofolk songs belonging to Ardahan region from the sources of Turkish Radio andTelevision Corporation (TRT) were examined. It is seen that the topics such aslove, immigration, separation, homesickness, nature, death - lament andeconomic activities were written in Ardahan folk songs that were examined. Inaddition, it is seen that geographical formations and outdoor elements of theregion, climate, animals, plants, celestial bodies, mines, religious elements,colors, names of men and women, relatives, sadness and suffering, clothing,weddings and instruments had effects on the cultural themes in the examinedfolk songs.Considering the vocabulary of the folk songs, it is revealed thatthey are closely related to the cultural texture of the region. In this study,the elements that constitute the vocabulary in the folk songs of Ardahan regionwere discussed. It will be an effective way to utilize the vocabulary of thefolk songs in the culture transfer in various levels and in different coursesin schools.