İSLÂM HUKUKUNDA ŞEHİTLİK BAĞLAMINDA ŞEHİT AİLELERİNİN MANEVÎ TEMELLİ SOSYAL KORUMASI
Spiritual Based Social Protection of Martyr’s Families in the Context of Martyrdom in Islamic Law
Yazar: Erol, Ayten
Dergi: Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 18 No. 72, 2019
Anahtar kelimeler: Sociology (Other) ; Sosyoloji (Diğer) ; Islamic law,martyrdom,martyr,spiritual,spiritual based social protection ; İslâm hukuku,şehitlik,şehit,maneviyat,manevi temelli sosyal koruma

Geçmiştengünümüze bazı güçlüdevletler gerek ekonomik gerekse siyasî çıkarları için geri kalmış ya dagelişmekte olan ülkelerde savaş, kargaşa ve terörü desteklemektedir. Bununsonucunda bütün dünyada yaşanan terör olaylarına karşın, İslâm dini, iman edenlere iyiliği yaygınlaştırma ve kötülükten alıkoyma (el-emrubi’l-ma’rüf ve’n-nehyu ani’l-münker) görevini vermiştir. İslam hukukunun“zarûriyyat-ı hamse” kapsamında korunmasını istediği değerleri (can, mal,nesil, akıl, din) düşmana karşı korumak için yapılan savaş, Allah yolunda savaştır.Bu değerlerle birlikte, millet ve vatanı korumak için tevhid uğrunda canlarını feda ederek ölümsüzleşenlere şehit, şehitleringeride bıraktıkları birinci derecede yakınlarına ise şehit ailesi denilmiştir. İslâm hukukunun ekonomik,sosyal ve hukuk alanlarına dair koyduğu ilkeler ve aldığı tedbirlerle toplumunher kesimini kucaklama ve koruma amacı doğrultusunda koruyup gözettiği sosyal ve manevî risk kapsamında olan toplum kesimlerinden birisi de şehit aileleridir. Bu çalışmamızda,öncelikle İslâm hukukunda şehit ve şehitliğin kavramsal çerçevesi, önemi vehukukî dayanakları ele alınmıştır. Peşinden de din ve maneviyat ilişkisi vemanevi temelli sosyal korumadan bahsedilmiştir. İslâm hukukuna göre şehitailelerinin manevî temelli sosyal korumalarının tanımı, konusu, amacı, temelilkelerine imkânlar nispetinde yer verilmeye çalışılmıştır. İslâm hukukuna göremanevi temelli sosyal koruma kapsamında şehit ailelerinin, Allah’la veçevrelerindeki diğer insanlarla ilişkileri, yaşamları boyunca maneviyatlakurdukları ilişki ile doğru orantılıdır. Böylece, tevekkül, teslimiyet, sabırve rıza boyutuyla manevi mesajları dikkate alan şehit yakınları, hemkaybettikleri şehidin yakını olmalarından dolayı gurur duyacaklar, hem desosyal hayattan kopmadan, kendi ruh dünyalarıyla barışık, aslî görevlerinedevam edebileceklerdir.

Some developed countries had beensupporting the wars, conflicts and terrors in backward or developing countriesfor their economic and political interests. Against these terror incidents allover the world, the religion of Islam has assigned the believers the duty ofspreading the good and preventing the bad (al-amru bi’l-ma’ruf ve’nahyuani’l-munkar). The war against the enemies to preserve the values that Islamiclaw demand in the context of “zaruyyat-ı hamse (life, property, intellect,lineage, religion)” is the in the path of Allah. Those who sacrificed theirlives for these values as well as for their nation and homeland as required byAllah and became immortal are called martyr and, their first degree relativesare called martyr’s family.The family of martyr is one sect of thesociety under the social and moral risk that Islamic law targets in its broaderprinciples and measures for economic, social and judicial fields to embrace andprotect all society. In this paper, primarily, conceptual framework, importanceand judicial bases of martyr and martyrdom are dealt with, followed by thereligion-spirituality relation and spiritual based social protection. Thedefinition, subject, aim and main principles of spiritual based socialprotection of martyr’ families are explored according to Islamic law.Accordingly, it is explained that relationships of martyr’s families under thesocial protection with Allah and other people around are parallel with theirspiritual life. It is stressed that the relatives of martyr will increasinglyfeel the proud of being the victim’s relative along the lines of spiritualthoughts of consent, obedience, patience, and submission, and will alsocontinue on their principal duties in peace with their spiritual world, withoutdeparting from social life.