Hafif Raylı Sistemlerde Köprü ve Balastsız Hat Geçiş Bölgelerinin Örnek Bir Çalışma ile İncelenmesi
Investigation of Transition Zones Between Bridge and Balastless Track for Ligth Rail Transit Systems with a Case Study
Yazar: Erbaş, Fahrettin Ersin; Öztürk, Zübeyde
Dergi: El-Cezeri, Vol. 5 No. 1, 2017
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Balastsız üstyapı,hafif raylı sistem,altyapı,demiryolu köprüsü ; Balastless track,light rail transit,railway,railway bridge,ınfrastructure,track transition

Demiryollarındaaçık hat ile köprü/viyadük yapısı arasındaki geçiş bölgeleri; demiryoluyapısının aniden değiştiği bölgelerdir. Bu değişim sebebiyle zemin oturmaları,üstyapı ve altyapı bozulmaları ve yüksek maliyetli bakım  ihtiyaçları ortaya çıkmaktadır. Demiryoluköprüleri genellikle derin temellere sahip, minimum düzeyde oturma yapan,stabil ve rijit yapılardır. Ancak yaklaşım bölgeleri dolgu zeminde bulunur vetekrarlayan tekerlek yükleri ile daha yüksek miktarda düşey seviye değişimineuğrarlar. Geçiş bölgesinde karşılaşılan en önemli problem bu ani seviyedeğişiminin yarattığı dinamik yükleme etkisidir. Demiryolu hatlarında rijitlikdeğişimlerinin mümkün olduğunca yavaş ve kademeli olması istenmektedir. Aksidurumda hem yolculuk konforu, hem de demiryolu alt ve üstyapısı olumsuz yöndeetkilenecektir. Oluşan deformasyonlar zamanla ağır bakım maliyetlerinedönüşecektir. Geçiş bölgelerinde, özellikle doğal zeminin çok stabil olmadığıdurumlarda, bu rijitlik değişimine sıklıkla rastlanmaktadır. Demiryolu geçişbölgelerinde karşılaşılan sorunlar ile ilgili alınan önlemler iki ana kısımdaincelenmektedir. Bunlardan birincisi altyapıda ve zemin elemanlarında alınan önlemlerdir. Bu makalede geçiş bölgesindekarşılaşılan sorunlar ve çözüm yöntemleri anlatılmıştır. Bununla beraber,kullanılan en yaygın iki yöntem (teknik blok ve yaklaşım plakası uygulaması)sonlu elemanları analizi ile irdelenerek sağladığı faydalar araştırılmıştır.Çalışmada, hiçbir iyileştirme yöntemi uygulanmayan durumlarda oluşan oturmalarbelirlenmiştir ve iyileştirme yöntemleri uygulandıktan sonraki değerler ilekarşılaştırılmıştır. Sonuç olarak kullanılan yaklaşım plakası ve teknik blokyöntemlerin zemin oturma eğilimini engellemeye yönelik ciddi bir katkı yaptığıve hattaki seviye değişimlerini istenen düzeyde tutmaya yardımcı olduğugözlemlenmiştir.

Transition zones between open track and bridge structures in railway are affected by abrupt structral changes. According to these changes; settlements, rail structure deteriorations and high maintenance costs are occured. Railway bridges have deep foundations and with this regards they have nearly rigid structure and have low settlements. Main problem in transition zones is increased dynamic load effects that is originated by abrupt level changes. The stiffness changes in these areas are demanded as slightly as possible to reduce effect of elastic track deflections which cause dynamic loads and localised degradation. Otherwise both drive comfort and safety are effected negatively. Deformations that sourced by different settlements in transition zones cause high cost of maintenance. Differential settlement of the backfill also affects dynamic loading in transation zones dramatically. In order to prevent these affects; there are two major types of solution. These methods can be categorised as “modifying substructure and subgrade elements” such as and “modifying superstructure elements”. In this paper, reasons of problem and remedial methods are listed in order to analyse their contrubituon to reduce effects. For this aim, two major effective methods (approach slab and technical block) are investigated by using finite element method with computer models and results are compared with open track situation with no any preventive improvement. According to study, open track without any improvement and transition track to bridge approach models demonstrates settlements. Hovewer, it is observed that both used improvement methods (technical block and approach slab) have good performances in order to prevent different settlement of ballastless track.