ERİŞKİN DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU SEMPTOM ŞİDDETİNİN DUYGU DÜZENLEME GÜÇLÜĞÜ, BELİRSİZLİĞE TAHAMMÜLSÜZLÜK VE BAĞLANMA STİLLERİ BAĞLAMINDA İNCELENMESİ
EXAMINING THE SYMPTOM SEVERITY OF ADULT ATTENTION - DEFICIT / HYPERACTIVITY DISORDER IN THE CONTEXT OF EMOTION REGULATION DIFFICULTIES, INTOLERANCE OF UNCERTAINTY, AND ATTACHMENT STYLES
Yazar: Demirkol, Su; Kayım, Fatma
Dergi: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 35, 2024
Anahtar kelimeler: Social and Personality Psychology (Other) ; Sosyal ve Kişilik Psikolojisi (Diğer) ; Attention Deficit Hyperactivity Disorder,Emotion Regulation Difficulties,Intolerance of Uncertainty,Attachment Styles ; Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu,Duygu Düzenleme Güçlüğü,Belirsizliğe Tahammülsüzlük,Bağlanma Stilleri

Bu çalışma, 18 – 45 yaş aralığındaki yetişkinlerde Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) semptom şiddetini, duygu düzenleme, belirsizliğe tahammülsüzlük ve bağlanma stilleri bağlamında incelemeyi amaçlamıştır. Veriler, 204 katılımcıdan (167 kadın, 37 erkek) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Öz-Bildirim Ölçeği, Duygu Düzenleme Güçlükleri Ölçeği, Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği ve Yetişkin Bağlanma Stilleri Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Sonuçlar, DEHB semptom şiddetinin duygu düzenleme güçlükleri, belirsizliğe tahammülsüzlük ve kaygılı/kaçıngan bağlanma ile pozitif, güvenli bağlanma ile ise negatif bir ilişki gösterdiğini ortaya koymuştur. Duygu düzenleme güçlüğü ve kaçıngan bağlanma, dikkat eksikliği semptom şiddetini; güvenli ve kaçıngan bağlanma ise hiperaktivite/dürtüsellik semptom şiddetini yordamıştır. Belirsizliğe tahammülsüzlük, DEHB semptom şiddetini yordamamıştır. Hiyerarşik regresyon modelleri, dikkat eksikliği varyansının %50’sini, hiperaktivite/dürtüsellik varyansının ise %33’ünü açıklamıştır.  Literatürde DEHB ile ilgili birçok çalışma bulunmasına karşın, erişkin bireylerde DEHB'ye ilişkin çalışmaların görece daha az olduğu görülmektedir. Bu çalışma, yetişkin DEHB üzerine sınırlı olan literatüre katkı sağlayarak duygu düzenleme ve bağlanma stillerinin DEHB semptom şiddetindeki rolünü vurgulamakta ve tedavi yaklaşımlarına yönelik önemli bilgiler sunmaktadır.

This study aimed to examine the symptom severity of Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) in adults aged 18–45 within the context of emotion regulation difficulties, intolerance of uncertainty, and attachment styles. Data were collected from 204 participants (167 women, 37 men) using the Adult ADHD Self-Report Scale (ASRS), the Difficulties in Emotion Regulation Scale (DERS), the Intolerance of Uncertainty Scale (IUS), and the Adult Attachment Styles Scale. The results revealed that the symptom severity of ADHD was positively associated with emotion regulation difficulties, intolerance of uncertainty, and anxious/avoidant attachment styles, while it was negatively associated with secure attachment. Emotion regulation difficulties and avoidant attachment predicted the severity of inattention symptoms, whereas secure and avoidant attachment predicted the severity of hyperactivity/impulsivity symptoms. Intolerance of uncertainty did not significantly predict the symptom severity of ADHD. Hierarchical regression models explained 50% of the variance in inattention symptoms and 33% of the variance in hyperactivity/impulsivity symptoms. Despite the abundance of research on ADHD, studies focusing on adult populations remain relatively limited. This study contributes to the growing literature on adult ADHD by highlighting the role of emotion regulation and attachment styles in the symptom severity of ADHD and offers valuable insights for therapeutic approaches.