Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde B1 Düzeyinde Dinleme Sınavı Geliştirme
Development of a B1 Listening Test for Learners of Turkish as a Foreign Language
Yazar: Tarı Yardımcı, Berna; Elmalı, Murat
Dergi: Dilbilim No. 36, 2021
Anahtar kelimeler: Linguistics ; Dilbilim ; Turkish as a foreign language,listening skills,test development,B1 level,listening test ; Yabancı dil olarak Türkçe,dinleme becerisi,sınav geliştirme,B1 düzeyi,dinleme sınavı

Türkçenin yabancı dil olarak öğrenimi yurtiçi ve yurtdışında gittikçe çoğalmaktadır. Bu talep artışı beraberinde öğretmen ve materyal arayışını da getirmiştir. Materyal hazırlamada kitaplara ve eğitim programlamasına odaklanılmış, sınav hazırlama konusunda yürütülen çalışmalar sınırlı kalmıştır. Günümüzde uluslararası geniş kitleye uygulanabilecek tek bir Türkçe yeterlik sınavı bulunmamaktadır. Bu nedenle bu araştırmada yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde uluslararası geçerlikte kullanılabilecek B1 dinleme sınavı geliştirmek hedeflenmiştir. Bu amaçla, Avrupa Ortak Başvuru Metni B1 düzeyi, Weir (2005) sosyal-bilişsel çerçevesi, güvenirliği ve geçerliği kanıtlanmış, yaygın olarak kullanılmakta olan diğer dil sınavları incelenerek tüm bir sınav hazırlanmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde dinleme tanımı, yabancı dil olarak Türkçe’de dinleme, dinleme becerisinde karşılaşılan problemler ve sınav geliştirme konuları üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde nasıl sınav hazırlanacağı üzerine yoğunlaşılmış ve farklı dillerde yaygın olarak kullanılan yeterlik sınavları incelenmiştir. Hazırlanan sınav 31 katılımcıya uygulanmış ve üçüncü bölümde katılımcıların yanıtları doğrultusunda sınav incelenmiştir. İncelemede uygulamanın ardından katılımcılara ve sınavı gerçekleştiren öğreticilere sınavla ilgili yönlendirilen değerlendirme formu da kullanılmıştır. Sınav ve form sonuçları doğrultusunda sınavın geçerliği ve güvenirliği tartışılmıştır. Son olarak sınavın sınırlılıkları ve ileride kullanılabilecek versiyonları için öneriler sunulmuştur. Uygulamada kullanılan sınav harici bu formatta hazırlanan diğer örnek sınavlar ekte öneri olarak sunulmuştur.

The number of learners of Turkish as a foreign language is increasing, which emphasizes the need for teachers and materials. However, the preparation of course books and curriculum development are emphasized while preparing materials. The number of studies relevant to test development is quite limited. There is no single Turkish examination that can be used internationally. This study aims to develop an internationally valid B1-level Turkish listening examination for learners of Turkish as a foreign language. For this purpose, the Common European Framework’s (CEFR) B1 level, Weir’s (2005) socio–cognitive framework, and other language examinations that are being used internationally, which were approved as being valid and reliable were examined, and an entire examination was developed with reference to the aforementioned tests. The first section of this paper focuses on the definition of listening, listening in Turkish as a foreign language, problems related to listening skills and examination development. In the second section, the ways to develop an examination as well as commonly used examinations in other languages are discussed. The third section details the administering of the listening examination created for this study to 31 participants. The section then continues to discuss and analyze the examination based on participants’ responses. An examination evaluation form that was administered after the examination to the participants and the teachers who conducted the examination is also discussed, as well as the examination’s validity and reliability based on its results and the evaluation form. Finally, limitations and suggestions for further versions of the examination are discussed. In addition to the examination developed for this study, samples of other examinations using the same format are provided in the addendum.