GÜNEY KAFKASYA JEOPOLİTİĞİNDE DEMİRYOLLARININ ROLÜ
The Role of Railways in the Geopolitics of the South Caucasus
Yazar: Can, Reyhan Rafet
Dergi: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 32 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Güney Kafkasya,,Jeopolitik,,Ulaşım,,Demiryolları, ; South Caucasus,,Geopolitics,,Transportation,,Railways,

Önemli bir geçiş potansiyeline sahip olan ancak tam olarak yararlanılamayan Güney Kafkasya, uluslararası ilişkilerdeki kilit aktörlerin jeopolitik ve jeo-ekonomik çıkarların odak noktasında yer alır. Güney Kafkasya, Avrupa ile Asya'nın birleştiği noktada, Hazar ve Karadeniz arasında, hidrokarbon bakımından zengin Hazar devletleri ile bunların başlıca ithalatçıları olan AB ve Türkiye arasındaki konumundadır. Bölge, Doğu’dan Batı’ya (antik İpek Yolu) ve Güney’den kuzeye iletişim ve ticaret yollarının kesiştiği stratejik açıdan önemli bir ulaşım merkezidir. Güney Kafkasya jeopolitik konumu nedeniyle, uluslararası ulaşım koridorlarının taşıyıcısı olarak kabul edilmektedir. Güney Kafkasya’da demiryolları, bölgenin ekonomik kalkınmasında önemli role sahiptir. Bu çalışmada Güney Kafkasya’da demiryollarının uluslararası ulaşım koridoru boyunca rolü, gelişimi ve gelecekteki beklentileri değerlendirilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde Güney Kafkasya’da demiryollarının tarihsel gelişimi, ikinci bölümde demiryollarının jeopolitik önemi üzerinde durulurken, üçüncü bölümde Güney Kafkasya’da alternatif demiryolu hatlarının jeopolitik bir unsur olarak nasıl değerlendirilmesi gerektiği üzerine durulacaktır. Sonuç olarak Güney Kafkasya'da yeni demiryolları ve ticaret koridorları ortaya çıkarken, terk edilmiş hatların restore edilmesiyle Rusya ve Türkiye güçlü ittifaklar kurarak Güney Kafkasya'ya daha derin nüfuz etme çabası içine girdiği sonucuna varılmıştır.

South Caucasus, which has an important transition potential but cannot be fully exploited, is at the focal point of the geopolitical and geo-economic interests of the key actors in international relations. The South Caucasus is located at the junction of Europe and Asia, between the Caspian and the Black Sea, between the hydrocarbon-rich Caspian states and their main importers, the EU and Turkey. The region is a strategically important transport hub where communication and trade routes intersect from East to West (ancient Silk Road) and from South to North. Due to its geopolitical location, the South Caucasus is considered to be the carrier of international transport corridors. Railways in the South Caucasus have an important role in the economic development of the region. In this study, the role, development and future prospects of railways along the international transport corridor in the South Caucasus were evaluated. In the first part of the study, the historical development of the railways in the South Caucasus, the geopolitical importance of the railways in the second part, while the third part will focus on how alternative railway lines should be evaluated as a geopolitical element in the South Caucasus. As a result, while new railways and trade corridors emerged in the South Caucasus, it was concluded that by restoring the abandoned lines, Russia and Turkey formed strong alliances and tried to penetrate deeper into the South Caucasus.