Ünlemli Soru İşareti (Interrobang) Üzerine
On the Exclamation Question Mark (Interrobang)
Yazar: Yılmaz, Kadir
Dergi: Dil ve Edebiyat Araştırmaları No. 31, 2024
Anahtar kelimeler: Lexicography and Semantics ; Sözlükbilim ve Anlambilim ; New Turkish Language (Turkish of Old Anatolia, Ottoman, Turkiye) ; Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi) ; Soru işareti,ünlem işareti,ünlemli soru işareti,interrobang. ; stion mark,exclamation mark,exclamation question mark,interrobang.

ÖzetYazı dilinde duygu ve düşünceleri daha açık ifade etmek amacıyla kullanılan noktalama işaretleri; diğer göstergeler gibi anlama hizmet eden, anlamı bazı yönlerden etkileyen, tamamlayan ve okuyucuya yol gösteren dil içi göstergelerdir. Yazım kılavuzlarında noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili detaylı bilgilere yer verilmekte, bu noktalama işaretlerinin hangi amaçla ve hangi bağlamlarda kullanıldığı, anlam ve gramer açısından neden gerekli olduğu örneklerle açıklanmaktadır. Standart noktalama işaretlerinin dışında Türk Dil Kurumunun güncel Yazım Kılavuzu’nda yer verilmeyen fakat dilde kullanılan ünlemli soru işaretinin imlada yeri olmadığı hâlde anlama derinlik ve incelik katmak amacıyla bazı yazarlar tarafından farklı metin türlerinde kullanıldığı, cümleye hem soru hem de ünlem anlamlarıyla birlikte “paylama, serzeniş, sızlanma, kızgınlık, şaşkınlık, kafa karışıklığı, ilginçlik” gibi anlamlar kazandırdığı görülmektedir. Bu çalışmada Batı dillerinde interrobang olarak adlandırılan /?!/ işaretlerini birlikte karşılayacak “ünlemli soru işareti” teklifi getirilmektedir. Ayrıca bu ikili işaretin ne amaçla kullanıldığına değinilip anlatıma kattığı incelik ve derinlik üzerinde durulmakta, Türkçede ve başka dillerdeki örneklerinden hareketle sınırları belirlenmektedir.Anahtar Kelimeler: Soru işareti, ünlem işareti, ünlemli soru işareti, interrobang.

AbstractPunctuation marks used to express feelings and thoughts more clearly in written language; They are intra-linguistic signs that, like other signs, serve the meaning, affect the meaning in some ways, complement it and guide the reader. Detailed information about the use of punctuation marks is included in the spelling guides, and the purposes and contexts in which these punctuation marks are used are explained with examples why they are necessary in terms of meaning and grammar. Apart from standard punctuation marks, the exclamatory question mark, which is not included in the current Spelling Guide of the Turkish Language Association but is used in many languages, has no place in spelling, but is used by some writers in different text types in order to add depth and subtlety to the meaning, adding "sharing" to the sentence with both question and exclamation meanings. It seems to convey meanings such as "reproach, whining, anger, surprise, confusion, interestingness". In this study, an "exclamatory question mark" is proposed to combine the /?!/ signs, which are called interrobang in Western languages. In addition, the purpose of this double sign will be mentioned and the subtlety and depth it adds to the expression will be emphasized; The boundaries of the sign will be determined based on examples in Turkish and other languages.