Çeviri Eğitiminde Kavram Haritalarının Kullanımı
The Use of Concept Maps in Translator Training
Yazar: Aslan, Erdinç
Dergi: Litera: Dil Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi, Vol. 32 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Linguistics ; Dilbilim ; Çeviri,Çeviribilim,Çeviri Eğitimi,Kavram Haritası,Ölçme ve Değerlendirme,Translation,Translation Studies,Translator Training,Concept Map,Measurement and Evaluation ; Çeviri,Çeviribilim,Çeviri Eğitimi,Kavram Haritası,Ölçme ve Değerlendirme,Translation,Translation Studies,Translator Training,Concept Map,Measurement and Evaluation ; Çeviri,Çeviribilim,Çeviri Eğitimi,Kavram Haritası,Ölçme ve Değerlendirme,Translation,Translation Studies,Translator Training,Concept Map,Measurement and Evaluation ; Çeviri,Çeviribilim,Çeviri Eğitimi,Kavram Haritası,Ölçme ve Değerlendirme,Translation,Translation Studies,Translator Training,Concept Map,Measurement and Evaluation ; Translation,Translation Studies,Translator Training,Concept Map,Measurement and Evaluation ; Çeviri,Çeviribilim,Çeviri Eğitimi,Kavram Haritası,Ölçme ve Değerlendirme,Translation,Translation Studies,Translator Training,Concept Map,Measurement and Evaluation

Yapılandırmacı öğretim yaklaşımının bir yansıması olarak eğitim hayatımıza giren kavram haritaları gerek bir öğretim materyali olarak gerekse bir ölçme değerlendirme aracı olarak okul öncesinden yükseköğretime kadar her seviyede birçok derste ve konuda kullanılmaktadır. Kavram haritaları, Ausubel (1968)’in anlamlı öğrenme modelinin temelini oluşturan, bilişsel yapının hiyerarşik olarak şekillendiği ve yeni kavramların öğrenilmesinin daha önce öğrenilmiş kavramlarla ilişkilendirilerek gerçekleştiği düşüncesinden hareketle ortaya çıkmıştır. Kavram haritaları birçok alanda olduğu gibi çeviri eğitiminde de kullanılmaktadır. Bu çalışmada kavram haritalarının çeviri eğitiminde hangi konuların öğretilmesinde ve nasıl kullanılabileceği, bunlardan bir ölçme ve değerlendirme aracı olarak nasıl yararlanılabileceği üzerinde durulmaktadır. Bunun için çeviribilim alanından seçilen bazı konularla ilgili, farklı türde örnek kavram haritaları sunulmakta ve bilgiler görselleştirilmektedir. İlk olarak çeviri teknolojileri ile ilgili örnek bir sınıflama kavram haritası sunulmaktadır. İkinci olarak çeviri edinci kavramı örümcek ağı kavram haritası ile görselleştirilmektedir. Üçüncü olarak çeviride eşdeğerlik konusu balık kılçığı kavram haritası ile açıklanmaktadır. Bunlara ek olarak çeviri metinlerinin anlam çözümlemesinde kavram haritalarının nasıl kullanılacağı ele alınmakta ve örnek bir çeviri metni ve bu metne ait kavram haritası sunulmaktadır. Son bölümde ise kavram haritalarının değerlendirilmesi üzerinde durulmakta, örnek bir  puanlama  tablosu  verilmekte  ve  bu  tabloya  göre  Tablo  1’de  sunulan  çeviri  teknolojileri kavram haritası puanlanmaktadır. Ayrıca son bölümde değerlendirmede kullanılan diğer yöntemler de ele alınmaktadır.

As a reflection of the constructivist teaching approach, concept maps, which have entered our education life, are used both as a teaching material and as an assessment and evaluation tool. Concept maps have been used in many courses and subjects, from preschool to higher education, and they continue to be used. Concept maps were created based on Ausubel’s meaningful learning model. Concept maps are also used in translation education. In this study, it is emphasized that concept maps can be used in teaching which subjects, how they can be used in translation education, and how they can be used as a measurement and evaluation tool. For this purpose, different sample concept maps related to selected topics from the field of translation studies are presented and the information is visualized. First, a sample classification concept map related to translation technologies is presented. Secondly, the concept of translation competence is visualized with a spider web concept map. Thirdly, equivalence in translation is explained with a fishbone concept map. In addition to these, how to use concept maps in the analysis of the meaning of translation texts is discussed and a sample translation text and concept map of this text are presented. In the last section, the evaluation of concept maps is emphasized and a sample scoring table is given. According to this table, the translation technologies concept map presented in Table 1 is scored. This study also focuses on other methods used in the evaluation.