hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Bir İlm-i Kırâat İcâzetnâmesi: Mehmet Rüştü Âşıkkutlu’nun Öğrencisi Safvan Çakıroğlu’na Verdiği İcâzetnâme
A Qiraah Science Authorization: Vested of Mehmet Rüstü Asikkutlu to Its Student Safvan Cakiroglu
Yazar: Akaslan, Yaşar
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: İcâzet,Kur’ân-ı Kerim,kırâat,eğitim-öğretim,Safvan Çakıroğlu ; Authorization,Qur’an,qiraah,education,Safvan Cakiroglu

İslâm eğitim-öğretim geleneğinde, ders müfredâtını ya da belli bir içeriğe tekabül eden kitabı tamamlayan öğrenciye, hocası tarafından verilen icâzetnâme daima ehemmiyet arz etmiştir. Kırâat ilminde oldukça önemsenen icâzet müessesesi, Müslümanların on dört asrı aşkın bir süredir bu sahaya yönelttiği ilginin bariz göstergesidir. Hz. Peygamber’den (sav) itibaren, Kur’ân-ı Kerim’in telaffuz boyutunun herhangi bir değişikliğe uğramaksızın kimler vasıtasıyla nakledildiğini gösteren bu yazılı tarihî belgeler, bir fem-i muhsinden, Kur’ân-ı Kerim’in fonetik boyutunun muhafaza edilmesi suretiyle tâlim edilerek alındığının kanıtıdır. Zira bu alanda, kırâati hocasından bizzat ahzetmeyen kimsenin kırâat ilmini vermesine itibar edilmez. Bu çerçevede ülkemizin son dönemde yetiştirdiği önemli kırâat üstâdlarından Safvan Çakıroğlu (ö. 2014), pek çok kurrâ hâfız yetiştirerek onlara icâzet vermiştir. Vefatının ardından birçok öğrencisi, Çakıroğlu’nun kırâat tedris yöntemini kendisinden tahsil ettiği şekliyle sonrakilere nakletmiş, hâlihazırda aynı usûl ile bu eğitimi sürdürmektedir. Bu durum, Çakıroğlu’nun icâzetnâmesinin incelenmeyi hak ettiğini göstermekte olup bir gelenek oluşturması itibarıyla da elinizdeki çalışmanın çıkış noktasını teşkil etmektedir. Makalede, bir altyapı olması sadedinde kırâat ilmi açısından icâzet geleneğine temas edilip Çakıroğlu’nun icâzetnâmesinin metni ve tercümesine yer verilecektir.

In the Islamic education tradition, the proficiency authorızatıon given by the teacher is always important to the student who completes the curriculum or specific book. The authorization tradition, which is very important in the qıraah discipline, is an important indicator of the interest of Muslims in this branch that has been going on for more than fourteen centuries. These written historical documents showing that the reading dimension of the Qur’an was transferred from the Prophet through no change, are proof of the fact that the phonetic dimension of the Qur’an was taken from education by preserving it. Because, in this discipline, it is not respected that anyone who does not learn from the master himself personally gives the science of qiraah. In this framework, Safvan Cakiroglu, one of the important trainers of our country, has given many students a certificate of authorization. After his death, many of his students carry out their teaching activities as taught by Cakiroglu. This shows that Cakiroglu’s authorization deserves to be examined. As it constitutes a tradition, it constitutes the starting point of the work you have. In our study, the tradition of authority in terms of infrastructure will be mentioned and the text and translation of Cakiroglu’s authorization will be included.
İstiâre-i Mekniyyenin Tanım ve Kapsamı İle İlgili Tartışmalar Üzerine Bir Mülahaza
An Appraisal of Discussions on the Definition and Scope of Istiâra al-Makniyya
Yazar: Güzel, Mehmet Emin
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Arap Dili ve Belâgatı,Beyân İlmi,Mecâz,İstiâre,İstiâre-i Mekniyye ; Arabic Language and Rhetoric,Ilm al-Beyan,al-Majâz,al-İstiâra,İstiâra al-Makniyya

Teşbîh ilişkisi üzerine kurulan ve mecâzın bir türü olan istiâre, beyân ilminin en önemli ve en problemli konularından bir tanesidir. İstiâre sanatının müşebbehün bihin düşmesi sonucu oluşan kısmına istiâre-i mekniyye denir. Belâgat âlimleri, Kur’ân âyetlerinde, Hz. Peygamber kelamında ve pek çok edebî metinde örnekleri bulunan bu sanatın tanımı ve kapsamı hakkında kafa yormuş, pratikteki uygulamasında hemfikir olsalar da teorik arka planı hakkında ciddi tartışmalara girmişlerdir. Bu çalışmada öncelikle Sekkâkî (ö. 626/1229), Sekkâkî öncesi ve Sekkâkî sonrasında öne çıkan belâgatçıların konuyla ilgili görüşlerine yer verilmiştir. Bu bağlamda Cumhûrun, Sekkâkî’nin, Hatîb el-Kazvînî (ö. 739/1338) ve İsâmuddîn İsferâyî’nin (ö. 945/1538) görüşü olmak üzere İstiâre-i mekniyenin tanımı ile ilgili öne çıkan dört görüşe yer verilmiştir. Konuyla ilişkisi bağlamında görüşlerine yer verilen dilcilerin mecâz ve genel istiâre anlayışlarına da yer verilmiştir. Sonuç bölümünde istiâre-i mekniyyenin tanımına dair tespit edilen dört farklı görüşün genel bir değerlendirilmesi yapılmıştır. Değerlendirme sonucu istiâre-i mekniyyeye dair yapılan bu tanımların, mecâz tanımı veya genel istiâre tanımıyla çelişmesi yönüyle barındırdıkları problemler ortaya konmuştur.

Istiara, which is based on the relationship of analogy and is a type of metaphor, is one of the most important and most problematic issues of the science of al-beyân. The part of the art of istiare formed as a result of the fall of musebbehu bih is called istiâre al-makniyya. The scholars of eloquence have thought about the definition and scope of this art, examples of which are found in the verses of the Qur'an, Hadiths, and many literary texts. Although they agree on the practical application of istiara al-makniyya, they have entered into serious discussions about its theoretical background. In this work, first of all, the opinions of the prominent eloquence before and after Sekkâkî (d. 626/1229) on the subject are given. The understanding of metaphors and understanding of general istiâra of the linguists, whose opinions are included in the context of the relationship with the subject, are also included. In the conclusion section, a general evaluation of the four different views on the definition of istiâra al-makniyye was made. As a result of the evaluation, it has been revealed that these definitions made about the istiâra al-makniyya are problematic in terms of conflicting with the definition of metaphor or the definition of general istiâra.
Dini Nasları Anlamada İmam Eş’ari İle İmam Matürîdî’nin Yaklaşımları
Imam Ash’ari and Imam Maturidi in the Wayof Understanding Religious Nass
Yazar: Uğurlu, Ekrem
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Ash,Matooridy,Moutashabeeh,News Adjectives,Ta ; Eş‘arî,Mâtürîdî,Müteşâbih,Haberî Sıfatlar,Te’vil

Bu çalışmada İslam âleminin çok önemli bir ilmî disiplini olan kelâm ilminin Mu’tezile’den faklı bir şekilde kuruluşu, disiplinize ve sistematize edilmesinde ve Ehl-i sünnet düşüncesinin sağlam temellere oturtulup günümüze taşınmasında başat role sahip olan iki Ehl-i sünnet ekolü imâmları, Ebü’l Hasan el-Eş‘arî (ö. 324/935-36) ile Ebu Mansûr el-Mâtürîdî’nin (ö. 333/944) nassı anlama yöntemleri, müteşâbih nassa yaklaşım usulleri ve haberî sıfatları te’vil edip etmedikleri ve metotlarının karşılaştırılması yapılmıştır. Bilindiği gibi Eş‘arî, yaşadığı zaman dilimi olarak ve bulunduğu coğrafi bölge açısından Selefî anlayışın neşvünema bulduğu coğrafyaya daha yakın olması hasebiyle doğal olarak ondan etkilenmiş ve bu sebeple Selefî tavra Mâtürîdî’den çok daha yakın bir duruş sergilemiştir. Her ne kadar Eş‘arî, Mu’tezile’den aldığı nazar ve istidlal metodunubaşarılı bir şekildekullanmışsa da bazı konularda te’vile başvurma hususunda gösterdiği hassasiyetten dolayı Selefî bir anlayışa sahip olmuştur.Mâtürîdî ise hem Ebû Hanîfe’ningörüşüne uygun metodu, hem yaşadığı muhitin ve yeni meydana gelen sorunların özelliğinden kaynaklanan durumdan dolayı Selef ve Eş‘arî anlayıştan bir nebze farklı olarak müteşâbih nassı ve haberîsıfatları izah edip yorumlamıştır.

In this study, two leaders of Ahli Sunnah school Imam that have a leading role on Ahli Sunnah Kelâm science that is a very importart scientific discipline of Islam world's construction, discipline and systematic, Abu'l Hassan al Ash'ari and Abu'l Mansoor al Matooridy's methods of understanding the nass, approaching way to mootashabeeh nass and whether they had interpretted the news adjectives or not, and a match of their methods had been done.As it is known, Ash'ary had shown a closer attitude to Salafy manner than Matooridy naturally, because of the period of time he lived and the geographical area he stayed was too close to the area that Salafy understanding had been born and had been grown. Although Ash'ary used very successfully the viewing and the inferencing method he had taken from Mou'tazilah, he had a Salafy understanding due to the sensitivity he had shown on the topic of applying to inference.However Matooridy had gone a step further from Salaf and Ash'ary understanding due to both the method that is suitable with Abu Hanifah's Rey thought, and the situation that deriving from the features of the place he had lived and the problems occured, he had explained and interpretted moutashabeeh nass and news adjectives partially.
İlahiyat Araştırmalarında Takip Edilecek Adımlara Dair Pratik Çözüm Önerileri: İslam Hukuku Örneği
Practical Solution Suggestions Regarding the Steps to be Followed in Theological Studies: The Example of Islamic Law
Yazar: Taş, Aydın
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: İlahiyat,Temel İslam Bilimleri,İslam Hukuku (Fıkıh),Bilimsel Araştırma,Pratik Çözüm Önerileri ; Theology,Basic Islamic Sciences,Islamic Law (Fiqh),Scientific Research,Practical Solution Suggestions

Akademik çalışmaların ve özellikle lisansüstü tezlerin zamanında bitirilebilmesi ve kaliteli bir çalışma ortaya çıkması açısından araştırma süreçlerine dair tekniklere uyulması önem arz etmektedir. Özellikle yüksek lisans eğitimine başlayan öğrencilerin önemli bir kısmının tez aşamasını tamamlayamadıkları gözlemlenmektedir. Bu sorunun ortaya çıkmasında -başka nedenler yanında- araştırma tekniklerine uygun çalışılmamasının etkili olduğu kanaatindeyiz. Bu nedenle makalemizde araştırma süreçlerini ana hatlarıyla belirttikten sonra itina gösterilmesi gereken önemli hususlara dikkat çekmeye ve pratik çözümler sunmaya çalıştık. Bu bağlamda sırasıyla araştırma konusunu belirlemek, kaynakları tespit etmek, teknik ve yöntemi belirlemek, taslak plan hazırlamak, çalışma planı yapmak, kaynakları okumak, not almak, notları düzenlemek, özet çıkarmak, yazmak ve yazıyı düzeltmek üzerinde durduk. Araştırmada İslam Hukuku örneğinde tespit ettiğimiz hususların başta ilahiyat lisansüstü eğitimi alan öğrencileri olmak üzere tüm lisansüstü öğrencilere tez çalışmalarında yol göstereceğini umuyoruz.

It is important to comply with the techniques of research processes in order to complete academic studies and especially postgraduate theses on time and to produce a quality study. Especially, we see that a significant part of the students who started their graduate education could not complete the thesis stage. In addition to other reasons, we believe that not working in accordance with research techniques is effective in this. For this reason, in our article, after outlining the research processes, we tried to draw attention to the important points that need attention and to offer practical solutions. In this context, we focused on determining the research topic, identifying the sources, determining the technique and method, preparing a draft plan, making a study plan, reading the resources, taking notes, organizing the notes, summarizing, writing and editing the text, respectively. We hope that the issues we have identified in the example of Islamic Law in the research will guide all postgraduate students, especially those who receive graduate education in Theology, in their thesis studies.
Cevdet Said Oku-Kerem Sahibi Rabbinin Adıyla
Jawdat Said Oku-Kerem Sahibi Rabbinin Adıyla
Yazar: Göksel, Ayşegül
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: Cevdet Said,İslam,Okuma,İlim ; Jawdat Said,Islam,Reading,Science

Okuma ve ilmin gelişmesi ile milletlerin medeni seviyeye ulaşabilmesi arasında sıkı bir bağ bulunmaktadır. Yazının ortaya çıkışıyla birlikte elde edilen bilginin korunması ve geçmiş tecrübelerin başkalarına aktarılabilmesi kolaylaşmıştır. Böylece insanlar geçici değil “ölmeyen, kalıcı bir hafızaya” sahip olmuştur. Cevdet Said’e göre okumaya önem veren toplumlar, ekonomik, siyasi ve içtimai olarak gelişip ilerler. Okuyan insana ve topluma Allah (c.c.) kerem sahibi sıfatının karşılığını verir. İlim ehline düşen en büyük görev, okuma amacının gerçekleşebilmesi için okunan materyaldeki gereksiz bilgileri ayırarak okunacak şeyi seçebilme yetkinliğine erişmeye çalışmaktır. En tehlikeli husus ise okuma-yazma bilmemek değil, düşünce ümmiliği olduğundan fikir üretmeye müsaade etmeyen bir ilmin kimselere faydası yoktur. Bu çalışmanın amacı, Cevdet Said’in ilim ve okuma kavramlarını ele alış tarzını, bu kavramları İslami bir bakışla sunuş biçimini, savunduğu düşüncelerin dayanaklarını nasıl organize ettiğini tarafsız bir biçimde yorumlamaya çalışmak ve bu kitabı okumayı düşünenlere bir ön fikir sunabilmektir. Çalışma, eserin temel iletisi olan İslamın okumaya ve ilmin gelişmesine verdiği önem ve karşıt kutup kabul edilen Batı’nın maddi ve önyargılı bakışının Said tarafından ortaya konuluşu etrafında şekillenmiştir.

There is a close connection between the development of reading and science and the ability of nations to reach a civilized level. With the emergence of writing, it has become easier to preserve the information obtained and to transfer past experiences to others. Thus, people have an "undying, permanent memory", not a temporary one. According to Jawdat Said, societies that give importance to reading develop and progress economically, politically and socially. Allah (c.c.) rewards the person who reads and the society with the title of benevolent. The biggest task of the scholars is to try to reach the competence of choosing the thing to be read by separating the unnecessary information in the read material in order to realize the purpose of reading. The most dangerous issue is not illiteracy, but because of illiteracy of thought, a science that does not allow to produce ideas is of no use to anyone. The aim of this study is to try to impartially interpret Jawdat Said's approach to the concepts of science and reading, the way he presents these concepts with an Islamic perspective, and how he organizes the foundations of his ideas, and to provide a preliminary idea for those who are considering reading this book. The study is shaped around the importance Islam attaches to reading and the development of science, which is the main message of the work, and the material and prejudiced view of the West, which is accepted as the opposite pole, by Said.
İslam Muhâkeme Hukukunda Defi Davası
Defi Case In Islamic Law of Reason
Yazar: Hira, Ayhan; Şimşek, Derya
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: İslam Hukuku,Muhâkeme,Dava,Savunma,Defi ; Islamic Law,Judgment,Case,Plea,Defence

Davalı tarafından davacının iddiasını geçersiz kılmak ya da askıya almak için karşı bir iddiada bulunulması anlamına gelen defi davası, muhâkeme hukukunda savunma vasıtaları arasında yer almaktadır. Muhakemenin sağlıklı ve adil bir şekilde yürütülebilmesi için büyük önemi haiz olan bu savunma yolu, usul ve esasa dair eksikliklerin söz konusu olduğu durumlarda davalıya davadan kaçınma hakkı tanımaktadır. Bu durum bazen davalının dava konusunun ya hiç var olmadığını ya da var olmakla birlikte dava edilemez duruma geldiğini iddia ederek “defi davası”, bazen de söz konusu iddianın muhatabı olmadığını iddia ederek “husumetin defi” şeklinde tezahür etmektedir. İslam hukukunda defin hâkim tarafından da ileri sürülebilmesi, yargıda çabukluk ilkesi gereğince muhakemenin daha kısa sürede sonuçlanmasına olanak sağlayarak adaletin tesisine hizmet etmektedir. Defi davası, pozitif Türk hukukunda da geniş bir uygulama alanına sahip olmakla beraber iki hukuk sistemi arasında benzer ve farklı yönler bulunmaktadır. Bu araştırmada defi davasının keyfiyeti, İslâm muhâkeme hukuku ve pozitif Türk hukuk öğretileri mukayese edilerek incelenmiştir.

Defi litigation, which means that a counterclaim is made by the defendant to nullify or suspend the claimant's claim, is among the means of defense in the law of procedure. This defense, which is of great importance for the sound and fair conduct of the proceedings, gives the defendant the right to avoid the case in cases where there are procedural and substantive deficiencies. This situation sometimes manifests as a "defense case" by claiming that the subject of the case either does not exist or that it cannot be sued even though it exists, and sometimes it manifests as "defense of enmity" by claiming that the subject of the case is not the addressee. In Islamic law, the fact that the burial can be claimed by the judge also serves to establish justice by enabling the trial to be concluded in a shorter time in accordance with the principle of speed in the judiciary. Defi case has a wide application area in positive Türk law as well, but there are similarities and differences between the two legal systems. In this research, the nature of the defi case has been examined by comparing the teachings of Islamic reasoning and positive Turk law.
Wadah Khanfar İlk Bahar: Hz. Paygamber’in Hayatına Dair Stratejik ve Siyasi Bir Okuma
Wadah Khanfar, İlk Bahar: Hz. Paygamber’in Hayatına Dair Stratejik ve Siyasi Bir Okuma.
Yazar: Soycan, Mustafa
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 9 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: History of Islam ; İslam Tarihi ; Hz. Muhammad,political,strategic,Prophetic Biography. Islamic History. ; Hz. Muhammed,Siyer,Siyasi,Stratejik,İslam Tarihi

ÖzetHz. Peygamber’in hayatı modern dönemde birçok araştırmaya söz konusu olmuştur. Bunlardan birisi de Wadah Khanfar’ın kaleme aldığı ve Türkçe’ye “İlk Bahar: Hz. Peygamber’in Hayatına Dair Stratejik ve Siyasî Bir Okuma” ismiyle kazandırılan çalışmadır. Eserde Hz. Peygamber’in hayatı siyasi ve stratejik açıdan değerlendirilerek onun evrensel misyonu ve nebevi liderliğinin günümüz Müslümanları için örneklik oluşturabilme imkânları ortaya konmaya çalışılmıştır. Modern dönemde Müslüman toplumlar ağır bir sosyal, kültürel ve ekonomik bunalım içerisinde bulunuyorlar. Bunun nedeni de derin bir epistemolojik kriz yaşamalarıdır. Bunu aşmanın bir yolu da Hz. Peygamber’in hayatını yücelterek ve sıradanlaştırarak değil, onun yaşamını modern bilgi ve tecrübelerden de yararlanarak yeniden okumaktan geçmektedir. Bunu da taklidin esaretinden kurtulmuş, sorunların zamanın değişmesinden değil, zihinlerin tembelliğinden kaynaklandığını idrak eden özgür bilinçler yapacaktır. Bu bilinç; hayata anlam ve misyon kazandıran ahlâkî ve varoluşsal gayelere sahip, kendinden emin ve dengeli bir benliktir.

The life of the prophet has been the subject of many researches in a modern period. One of them is the work by Wadah Khanfar and given to Turkish (first spring); a strategic and political reading about the life of the prophet Hz. In the work, the life of the prophet was evaluated from a political and strategic point of wiew, and her universal mission and the possibilities of her prophetic leadership to set an example  for today’s muslims were tried to be revealed. İn the modern era muslim societies are in a heavy social, cultural and economic crisis. This is because they are experiencing e deep epistemological crisis. One way to overcome this is toreread the prophet’s life not glorifying and ordinaryizing it, but my making use of modern knowledge and experience. Free consciousnesses who realize that the problems freed from the bondage of imitation are not caused by the change of time. But by the laziness of the minds will do this. This consciousness; a self confident and balanced self with moral and existential goals that gives meaning and mission to life.
Vefayat: Merhum Prof. Dr. Yusuf Benli’nin Ardından
Obituary: After the late Prof. Dr Yusuf Benli
Yazar: Ayhan, Mehmet
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 10 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Islamic Studies (Other) ; İslam Araştırmaları (Diğer) ; Obituary,Yusuf Benli,Erciyes University Faculty of Theology ; Vefeyat,Yusuf Benli,Erciyes Üniversitesi,İlahiyat Fakültesi

8 Şubat 2024 günü Kayseri'den gelen acı bir haberle sarsıldık. Zira dergimizin editör kurulunda bulunan Profesör Doktor Yusuf Benli hocamız dünya sürgününü tamamlamış, ebedi aleme irtihal etmiştir. Bu haber başta mensubu olduğu Erciyes İlahiyat Fakültesi olmak üzere, kendisini tanıyan herkeste derin bir hüzne sebep olmuştur. Prof. Dr. Yusuf Benli, akademik çalışmalarda titizliğiyle tanınan bir bilim insanı olmanın ötesinde, öğrencileri tarafından büyük bir sevgiyle anılan ve yetiştirdiği bireylerin sorunlarına içtenlikle eğilen bir gönül insanıydı. Kendisini tanıyan dostlarımızın ifadelerine göre, samimi ve güzel bir mümin olarak hayatını tamamlamıştı. İlim yolunda yürürken Allah Resulü ve sahabelerinin izinden gitmeyi rehber edinen, doğruluktan sapmayan sadık ve salih kişileri yol arkadaşı edinmeye özen gösteren mütevazi bir şahsiyetti. Öğrencilerine olan ilgisi ve onlara karşı gösterdiği şefkatle, akademik dünyada saygı duyulan ve örnek alınan bir kişi olmayı başarmıştı. Prof. Dr. Yusuf Benli, sadece bir akademisyen değil, aynı zamanda yüksek karakteri ve insan sevgisiyle de iz bırakan bir insandı.

On February 8, 2024, we were shaken by a painful news from Kayseri, because Professor Dr. Yusuf Benli, who was on the editorial board of our journal, completed his world exile and passed away to the eternal realm. This news caused a deep sadness in everyone who knew him, especially in Erciyes Faculty of Theology, to which he belonged.Prof. Dr. Yusuf Benli, beyond being a scientist known for his meticulousness in academic studies, was a man of heart who was remembered with great affection by his students and sincerely addressed the problems of the individuals he raised. According to the statements of our friends who knew him, he completed his life as a sincere and beautiful believer. He was a humble person who guided to follow in the footsteps of the Messenger of Allah and his Companions while walking on the path of knowledge, and took care to make loyal and righteous people who did not deviate from the truth his companions. With his interest in his students and the compassion he showed towards them, he managed to become a respected and exemplary person in the academic world. Prof. Dr. Yusuf Benli was not only an academic, but also a person who left his mark with his high character and love for humanity.