ÇALIŞANIN MESAİYE GECİKMESİNE NEDEN OLAN FAKTÖRLER (BİR ATIK YÖNETİM TESİSİNİN ÖRNEKLEMİ ÜZERİNE AMPİRİK BİR ARAŞTIRMA)
FACTORS AFFECTING EMPLOYEE’S LATENESS TO WORK (AN EMPIRICAL STUDY ON A SAMPLE FROM A WASTE MANAGEMENT FACILITY)
Yazar: Akgeyik, Tekin
Dergi: Hak İş Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi, Vol. 8 No. 20, 2019
Anahtar kelimeler: İşe gecikme,mesaiye gecikme,çekilme davranışı,devamsızlık. ; Tardiness,employee lateness. withdrawal behavior,absence.

Bu araştırmanın amacı, İstanbul’da faaliyetgösteren bir atık yönetim tesisinin veri seti kapsamında mesaiye gecikmedavranışını etkileyen faktörleri analiz etmektir. Veri seti mesaiye 5 ile 60dakika arasında geciken 128 çalışana ait 2,433 gecikme vakasına ilişkinkayıtları kapsamaktadır. Gecikme, araştırmanın bağımlı değişkenidir. Gecikmemesai başlangıcına gecikilen dakika bazında ölçülmüştür. Bağımsız değişkenlerise, demografik değişkenler (cinsiyet ve yaş gibi), işle ilişkili faktörler(birim ve pozisyon gibi) ve işle ilişkili olmayan faktörlerden (gün ve ay gibi)oluşmaktadır. Mesaiye gecikmeyi etkileyen faktörleri tanımlamada hiyerarşikregresyon analizi kullanılmıştır. Regresyon analizi sonuçları, yaş ve eğitimgibi bazı demografik değişkenlerin gecikmelerin açıklayıcı değişkenleriolduğunu göstermektedir. Ayrıca kıdem ve birim gibi işle ilgili değişkenler degecikmelerin yordayıcısı olarak tespit edilmiştir. Bulgular, aynı zamanda, günve ay gibi işle ilişkili olmayan bazı faktörlerin de gecikmeleri etkileyendeğişkenler olduğuna işaret etmektedir. Tüm değişkenler bir arada gecikmeleri%11,5 oranında açıklayabilmektedir. Araştırmanın bir diğer sonucu, gecikme ileyaş, eğitim, kıdem ve birim arasında yüksek düzeyde korelasyon ilişkisi olduğuyönündedir. Nihayet, ANOVA analizleri gecikmeler açısından cinsiyet farklılığıolduğunu göstermiştir. Kadınların erkeklere oranla daha fazla gecikmeyaşadıkları tespit edilmiştir.  Bufarklılığı yaratan asıl faktör, kadınların ailevi ve çocuk sorumluklarıolabilir.

Thispaper investigates the factors leading employee lateness, based on a samplefrom a waste management facility in Istanbul. Thedata set included 2.433 incidences of lateness to work varyingbetween 5 and 60 minutes for 128 employees. Latenesswas the dependent variable, which was defined by the number of minutes late towork. The independent variables were employee characteristics (i.e. gender andage), job characteristics (i.e. department and position) and non-work factors(i.e. day and month). The study analyzed the predictors of lateness byhierarchical regression analysis. The results of regression analysis showedthat some of demographic variables including age and education were significantpredictors of tardiness. Moreover, tenure and department as job factors wereobserved to predict lateness. Also, the findings revealed that several non-workcharacteristics such as month and day predicted employee tardiness. All predictorsaccounted for 11.5 percent of the variance in lateness. There was also ahighly correlation between tardiness, and age, education, tenure anddepartment. Finally, a significant difference by sex was found with respect tolateness, with females’ workers having higher tardiness compared to maleworkers. Household and child care responsibilities are the possible reasons for that difference.