Waza (Camerun)  Ulusal Parkında Yapay Su Göletleri Çevresinde Memelilerin Davranışları
BEHAVIOUR OF MAMMALS AROUND ARTIFICIAL WATERHOLES in THE WAZA NATIONAL PARK (CAMEROON)
Yazar: Tefempa, H. B.; Ngassam, P.; Mapongmetsem, P. M.; A.nkongmeneck, B.; Gubbuk, H.
Dergi: Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 21 No. 1, 2008
Anahtar kelimeler: Agricultural Engineering ; Ziraat Mühendisliği ; WNP,Mammals,Waterholes,Meteorology,Behaviour,Biodiversity ; WNP, Memeliler, Yapay Gölet, Meteoroloji, Davranış ve Genetik Çeşitlilik

Bu çalışmada, mart ayından haziran ayına kadar gecen surede Wasa Ulusal Parkın’da (WNP) Anane ve Louloumbaya olarak adlandırılan yapay göletlerin çerçevesinde 9 memelinin davranışları incelenmiştir. Gözlemler gün boyunca yapılmıştır. Yapay göletlerde gözlem sıklığı günde bir ve ayda 4 defa yapılmıştır. Araştırma sonuçları, yiyecek rejimleri bakımından hayvanların 3 kategoriye sahip olduğunu göstermiştir. Birinci grup, Loxodonta africana Africana, Phacocheorus aethiopicus ve Erythrocebus pata olmak üzere ot obur ve meyve ile beslenenler olarak gruplandırılmış, ikinci grup Giraffa camelopardalis, Hippotragus equines, Damaliscus korrigum ve Gazella rufifirons gibi ot obur ve üçüncü grup ise Canis aureus ve Herpestes hichneumon gibi et obur olarak adlandırılmıştır. Parkta bu türler arasında, Loxodonta africana Africana ana ve Giraffa camelopardalis ise ikinci tuketici olarak saptanmıştır. Yüksek sıcaklık, kurak sezonda hayvanların aktivitesini azaltmış ve ayrıca yapay göletlerin kurumasına neden olmuştur. Suyun azlığı bazı hayvanların göç etmesine neden olmuş ve bu sure zarfında hayvanlar ölmemiştir, Şubat ayı WNP’de en sıcak ay olarak saptanmış ve bu ayda sıcaklık 48,8 ºC’nin üzerinde saptanmıştır. Hayvanların ortalama olarak bir yapay göletten diğerine seyahatleri türlere göre değişiklik göstermiştir. Loxodonta africana africana yapay göletler etrafında en yüksek oranda (%47.72) görülen tur olarak saptanmış ve bunu Hippotragus equinus (%16.57) ve Damaliscus korrigum (%14.77) izlemiştir. Balanites aegyptiaca Ziziphus spp ve Tamarindus indica hayvanlar tarafından yenen başlıca türler olarak saptanmıştır. Fakat bu bitki türleri, orada yasayan yerli halk tarafından da esit şekilde tüketilen meyve türleri olarak saptanmıştır. Bu nedenle, bu alanlarda genetik çeşitliliği artırmak acısından, bu türlerin kültüre alınmasına ihtiyaç duyulmaktadır

A study was undertaken in the Waza National Park (WNP) from March to June, to monitor the behaviour of 9 mammals around the artificial waterholes named Anane and Louloumbaya. Observations were made all through the day. The frequency of observation visits to the waterholes was one per day and four times a month. The results showed three categories of animals in terms of food regime. The first group is represented by herbivorous, frugivorous  such as Loxodonta africana Africana, Phacocheorus aethiopicus and Erythrocebus patas, the second group by represented by herbivorous like Giraffa camelopardalis, Hippotragus equines, Damaliscus korrigum and Gazella rufifirons and the third by group representing carnivorous like, Canis aureus and Herpestes hichneumon. Among these species, Loxodonta africana africana is the main consumer whereas Giraffa camelopardalis is the second in the Park. High temperatures reduce the activities of the animals during the dry season as well as the number of waterholes run off. Lack of water forces some animals to migrate to other localities and those which do not die in the course of time. February is the hottest month in the WNP where temperatures reach up to 48.8 ºC. The mean number of the animal visits varies with the species and from one waterhole to another. Loxodonta africana africana was the most frequently seen species around the waterholes (47.72%) followed by Hippotragus equinus (16.57%) and Damaliscus korrigum (14.77%). Balanites aegyptiaca Ziziphus spp and Tamarindus indica are the main species eaten by the animals. However, these plant species are equally consumed by the local population as fruits. Therefore, it is necessary to domesticate them with a view to maintain the biodiversity of the area.