Salvia officinalis L. (Lamiaceae) uçucu yağının Tribolium confusum Jacquelin du Val (Coleoptera: Tenebrionidae) ve Rhyzopertha dominica Fabricius (Coleoptera: Bostrichidae)’ya karşı davranışsal ve insektisidal aktivitesi
Behavioural and insecticidal activity of Salvia officinalis L. (Lamiaceae) essential oil against Tribolium confusum Jacquelin du Val (Coleoptera: Tenebrionidae) and Rhyzopertha dominica Fabricius (Coleoptera: Bostrichidae)
Yazar: Alkan, Mustafa; Şimşek, Şeyda; Yılar, Melih; Ertürk, Sait
Dergi: Bitki Koruma Bülteni, Vol. 58 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: repellent,kontakt aktivite,Lamiaceae,Tribolium confusum,uçucu yağ,Rhyzopertha dominica ; repellent,Lamiaceae,Tribolium confusum,essential oil,contact activity,Rhyzopertha dominica

Salvia türlerinin depolanmış ürün zararlısıböcekler üzerindeki insektisidal ve davranışsal etkileri uzun süreden beribilinmektedir. Bu çalışmanın amacı, Salviaofficinalis L. (Lamiaceae) bitkisinden elde edilen uçucu yağın iki önemli depolanmışürün zararlısı olan Tribolium confusumJacquelin du Val (Col: Tenebrionidae) ve Rhyzoperthadominica (Fabricius) (Col: Bostrichidae)’ya karşı repellent ve kontakttoksisitesini laboratuvar koşullarında test etmektir. Bu amaçla repellentaktivite testlerinde dört konsantrasyon (0.047 µl/cm2, 0.118 µl/cm2,0.236 µl/cm2 ve 0.590 µl/cm2) denemeye alınmış vedenemeler cam petrilerde yürütülmüştür. Kontakt aktivite testlerinde ise %10(v/v) konsantrasyonda hazırlanan uçucu yağ çözeltileri mikroaplikatör yardımıile 0.1 µl/böcek dozunda uygulanmış ve 24 saat sonunda ölü bireylerkaydedilmiştir. Rhyzopertha dominica’yakarşı en yüksek repellent etki 1/2 saat sonunda 0.118 µl/cm2konsantrasyonda %53.33 olarak tespit edilmiş, benzer şekilde T. confusum’da 0.118 µl/cm2konsantrasyonda 1/2 saat sonunda %36.67’lik bir etki belirlenmiştir. Kontakttoksisite çalışmalarında R. dominicaiçin %91.02 ölüm oranı belirlenirken T.confusum için bu etki %33.67 olmuştur. Çalışma sonucunda S. officinalis uçucu yağının R. dominica'nın ergin bireyleri üzerindeönemli bir kontak toksisiteye sahip olduğu belirlenmiş olup ileride yapılacakçalışmalar açısından ümitvar olduğu kanısına varılmıştır.

The insecticidaland behavioural effects of Salviaspp. on stored product pests has been known for a long period. The aim of this workis to investigate the efficacy of essential oil obtained from sage [Salvia officinalis L. (Lamiaceae)] asrepellent and contact toxicity against two important stored grain insects Tribolium confusum Jacquelin du Val(Col: Tenebrionidae) and Rhyzoperthadominica (Fabricius) (Col: Bostrichidae) under laboratory conditions. Inthe repellent activity test, four concentrations were used (0.047 µl/cm2,0.118 µl/cm2, 0.236 µl/cm2 and 0.590 µl/cm2)and the experiments were carried out on glass petri dishes. In contact activitytests, essential oil solutions prepared at a concentration of 10% (v/v) wereapplied to insects with a hand-operated microapplicator at 0.1 µl/insect dose anddead individuals were recorded after 24 hours. The highest repellent activitywas seen against R. dominica at53.33%, at 0.118 µl/cm2 concentration after half an hour, comparedwith a rate of 36.67% at 1/2 hour of 0.118 µl/cm2 dose in T. confusum. In contact toxicitystudies, 91.02% mortality was found for R.dominica, while for T. confusum thismortality was 33.67%. The results of this study show that essential oils of S. officinalis have significant contacttoxicity on adults of R. dominica.