FERİT YAHİN’IN ESERLERİNDE FELSEFİ DÜŞÜNCELER
FERİT YAHİN’IN ESERLERİNDE FELSEFİ DÜŞÜNCELER
Yazar: Shamsutova, Alsu
Dergi: İdil Ural Araştırmaları Dergisi, Vol. 6 No. 1, 2024
Anahtar kelimeler: North-West (Kipczak) Turkic Dialects and Literatures ; Kuzey-Batı (Kıpçak) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları ; Ferit Yahin,Tatar edebiyatında felsefi konular ve kavramlar,Tatar düzyazısı,Çağdaş Tatar felsefi şiirleri.

Ferit Yahin'ın yaratıcı mirası, Doğu şairlerinin «metafizik» kavramlarının ve Tatar halkının   kendi kaderini tayin etme milli fikirlerinin devamını bulduğu karmaşık bir sanatsal olgudur. Şiirsel eserleri, 1980'lerde Tatar edebiyatında ortaya çıkan iki eğilim olan postmodernizm ve varoluşçuluk bağlamında en iyi şekilde anlaşılabilir.  Ferit Yahin, şiirsel biçimdeki efsanelerle bize halkın geleneksel değerler sistemindeki, ulusal yönelimlerdeki ve daha da önemlisi Tatar halkının geleneksel bilgi sistemindeki değişimi gösteriyor.  Şiirlerinde, okuyucunun Tatar halkının tarihini, dilini, kültürünü yaratmaya, korumaya doğrudan katılımının eğilimleri hissedilir. Bu nedenle, yüksek sesle, tüm geleneğin, tarihin ve kültürün değiştirildiğine ve çarpıtıldığına dikkat etmeye çağırıyor. Şiirlerinde, aşıklar tarafından uzak yüzyıllarda yaratılan «ihtişam» tarzını ve en yaygın «aşk sözlerini» de izleyebiliriz. Şair Ferit Yahin'ın farklı türlerde anlamsal yüklerde farklı motifler, imgeler ve araziler kullandığı belirtilmelidir. Örneğin, bazı motifler onun sosyal-kahramanca eserlerini amaçlıyorsa, diğer motifler aşk hakkında yazılmış sözlerinde bulunur. Farklı alanda yaratılmış eserlerinin yazma şekli bile farklıdır ve bu da okurlara yönelen müjdenin kavramsal içeriğine bağlıdır.Bu nedenle, Ferit Yahin'ın şiirlerindeki ve nesirlerindeki felsefi düşüncelerin, imgelerin sisteminin araştırılması ve Tatar tarihinin «endişeli çağında» temel ideolojik kavramların belirlenmesi önemli görünmektedir.

Ferit Yahin'ın yaratıcı mirası, Doğu şairlerinin «metafizik» kavramlarının ve Tatar halkının   kendi kaderini tayin etme milli fikirlerinin devamını bulduğu karmaşık bir sanatsal olgudur. Şiirsel eserleri, 1980'lerde Tatar edebiyatında ortaya çıkan iki eğilim olan postmodernizm ve varoluşçuluk bağlamında en iyi şekilde anlaşılabilir.  Ferit Yahin, şiirsel biçimdeki efsanelerle bize halkın geleneksel değerler sistemindeki, ulusal yönelimlerdeki ve daha da önemlisi Tatar halkının geleneksel bilgi sistemindeki değişimi gösteriyor.  Şiirlerinde, okuyucunun Tatar halkının tarihini, dilini, kültürünü yaratmaya, korumaya doğrudan katılımının eğilimleri hissedilir. Bu nedenle, yüksek sesle, tüm geleneğin, tarihin ve kültürün değiştirildiğine ve çarpıtıldığına dikkat etmeye çağırıyor. Şiirlerinde, aşıklar tarafından uzak yüzyıllarda yaratılan «ihtişam» tarzını ve en yaygın «aşk sözlerini» de izleyebiliriz. Şair Ferit Yahin'ın farklı türlerde anlamsal yüklerde farklı motifler, imgeler ve araziler kullandığı belirtilmelidir. Örneğin, bazı motifler onun sosyal-kahramanca eserlerini amaçlıyorsa, diğer motifler aşk hakkında yazılmış sözlerinde bulunur. Farklı alanda yaratılmış eserlerinin yazma şekli bile farklıdır ve bu da okurlara yönelen müjdenin kavramsal içeriğine bağlıdır.Bu nedenle, Ferit Yahin'ın şiirlerindeki ve nesirlerindeki felsefi düşüncelerin, imgelerin sisteminin araştırılması ve Tatar tarihinin «endişeli çağında» temel ideolojik kavramların belirlenmesi önemli görünmektedir.