İçecek İmalatı Sektörünün Piyasa Yapısı ve Yoğunlaşma Oranı: Türkiye'nin İlk 1000 Sanayi Kuruluşu Üzerine Bir Uygulama
Market Structure and Concentration Level of Beverage Manufacturing Sector: An Application on the First 1000 Industrial Enterprises of Turkey
Yazar: Ediz, Yunus; Önder, Kübra
Dergi: Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi No. 60, 2018
Anahtar kelimeler: İçecek İmalatı Sektörü,Yoğunlaşma Oranı,Piyasa Yapısı ; Beverage Manufacturing Sector,Concentration Ratio,Market Structure

Yoğunlaşma, bir endüstridekikaynak ve faaliyetler toplamının büyük çoğunluğunun bu toplama sahip olan veya kontroleden birimlerin çok azı tarafından sahiplenilmesi veya yönetilmesidir. Bunedenle endüstrideki firma sayısı ve endüstrideki faaliyet ve kaynaklarınfirmalar arasında nasıl dağıldığı yoğunlaşma düzeyi açısından önemlidir.Endüstrideki yoğunlaşmayı ölçen endekslerin amacı da bu ekonomik büyüklüklerin,endüstrideki firmalar arasında nasıl dağıldığını ölçerek endüstride rekabetinne düzeyde olduğunu belirleyip, endüstrinin yapısı hakkında bilgi vermektir.İnsanın hayatını idame ettirebilmeleri için vazgeçilmez bir öneme sahip olanihtiyaçlar; barınma, beslenme ve giyinmedir. Gıda ve içecek maddeleri yaşamsalöneme sahip olmalarının yanında ertelenemez bir ihtiyaç olduğu için arzınındevamlılığı zorunludur. Dolayısıyla içecek sektörü ülke ekonomileri içinstratejik düzeyde önemli bir sektördür. Bu çalışmanın amacı, diğer sektörlerdenyapısal olarak farklı olan ve insan sağlığı için önemli bir yere sahip olaniçecek sektörünü piyasa yapısı ve yoğunlaşma düzeyi açısından incelemektir.Çalışmada, İstanbul Sanayi Odası'nın yayınladığı ilk 1000 sanayi kuruluşuiçerisinde yer alan içecek sanayi kuruluşları ele alınmış olup, firmalara ait2006-2016 dönemlerine ait yıllık net satış rakamları kullanılmıştır. Yapılananaliz sonucunda elde edilen k-firma Yoğunlaşma, Herfindahl-Hirschman, Entropi,Hall-Tideman ve Rosenbluth ve Kapsamlı Yoğunlaşma Endeksleri değerlerine göre,Türkiye içecek sektörünün oligopolistik bir yapıya sahip olduğu görülmüştür.

Concentration is the domination or management of the vast majority oftotal resources and activities in an industry by very few of the units that ownor control this total. The aim of the indexes that measure concentration in theindustry is to measure how these economic magnitudes are distributed amongfirms in the industry and to determine the level of competition in the industryand to inform about the structure of the industry. As food and beverages have avital need and the continuity of their supply is a must. Therefore, thebeverage sector is an important sector at a strategic level for the countries’economies. The aim of this study is to examine the beverage industry, which isstructurally different from other sectors and has an important place in humanhealth, in terms of market structure and concentration level. In the study,beverage industrial enterprises included in the first 1000 industrialenterprises published by the Istanbul Chamber of Industry were addressed andannual net sales figures for the period 2006-2016 belonging to the firms wereused. As a result of the analysis conducted, according to concentration indexesvalues, it has been seen that Turkish beverage sector has an oligopolistic structure.