hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
GERÇEK VE İDAEL ÖZ KİMLİK UYUMUNUN MARKA SADAKATİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: SİGARA SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA
GERÇEK VE İDAEL ÖZ KİMLİK UYUMUNUN MARKA SADAKATİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: SİGARA SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA
Yazar: Kurtuldu, Hüseyin; Çilingir, Zühal
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Sembolik Etkileşim, Öz Kimlik-Marka İmajı Uyumu (Kendini İfade Etme), Gerçek ve İdeal Öz Kimlik, Marka Sadakati

Bu çalışma, tüketicilerin markalı ürünler kullanmak suretiyle kendilerini gerçek ve ideal öz kimlikleri ile ifade etmelerinin marka sadakati geliştirme düzeyleri üzerindeki rolünü tespit etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca tüketicilerin sadece öz kimliklerinin değil, demografik özelliklerinin de hem marka sadakati hem de öz kimlik üzerindeki etkisi incelenmiştir. Tüketicilerin markaya sadık olma düzeylerini ölçmek için tutumsal yaklaşım benimsenmiştir. Çalışmada, hem sembolik nitelikte hem de marka sadakati yüksek bir ürün olan sigara ürünü kullanılmıştır. 400 müşteriden yüz yüze anket yöntemiyle elde edilen veriler Mann-Whitney U, Khi-kare ve Kruskal-Wallis H testleri ile analiz edilmiştir. Tüketicilerin kendilerini ifade etmelerinin marka sadakati üzerinde etkin bir faktör olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu çalışma, tüketicilerin markalı ürünler kullanmak suretiyle kendilerini gerçek ve ideal öz kimlikleri ile ifade etmelerinin marka sadakati geliştirme düzeyleri üzerindeki rolünü tespit etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca tüketicilerin sadece öz kimliklerinin değil, demografik özelliklerinin de hem marka sadakati hem de öz kimlik üzerindeki etkisi incelenmiştir. Tüketicilerin markaya sadık olma düzeylerini ölçmek için tutumsal yaklaşım benimsenmiştir. Çalışmada, hem sembolik nitelikte hem de marka sadakati yüksek bir ürün olan sigara ürünü kullanılmıştır. 400 müşteriden yüz yüze anket yöntemiyle elde edilen veriler Mann-Whitney U, Khi-kare ve Kruskal-Wallis H testleri ile analiz edilmiştir. Tüketicilerin kendilerini ifade etmelerinin marka sadakati üzerinde etkin bir faktör olduğu sonucuna varılmıştır.
PAZARLAMA FAALİYETLERİNİN VE AİLENİN TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ BOYUTLARINA ETKİSİ
PAZARLAMA FAALİYETLERİNİN VE AİLENİN TÜKETİCİ TEMELLİ MARKA DEĞERİ BOYUTLARINA ETKİSİ
Yazar: Yapraklı, Şükrü; Can, Polat
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Tüketici Davranışı, Marka Değeri, Pazarlama Faaliyetleri, Aile

Marka değeri kavramı son zamanlarda pazarlama literatüründe çok fazla dikkat çekmekte ve araştırılmaktadır. Çünkü pazarda çok fazla sayıda firma olması, işletmeleri ürünlerini farklılaştırmak ve rekabet avantajı sağlamak zorunda bırakmaktadır. Đşletmeler somut varlığı olan ürünlerini pazarda konumlandırmak için reklâm, fiyat ve promosyon gibi pazarlama faaliyetlerine ağırlık vermektedirler. Bu pazarlama faaliyetleri neticesinde ürün pazarda belirli bir konum edinmektedir. Bu konumu sağlamlaştırmak içinse bu ürünün kimliğinin yani markasına bazı değerlerin kazandırılması gerekmektedir. Bu pazarlama faaliyetlerinin marka değerini oluşturmadaki etkisinin belirlenmesinden hareketle, araştırmada reklâm, fiyat ve promosyon gibi pazarlama faaliyetleri ve ailenin marka farkındalığı, marka çağrışımı ve algılanan kalite ve marka bağlılığından oluşan marka değeri boyutlarına etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Araştırma kapsamına, Erzurum Büyükşehir Merkezinde yaşayan 18-35 yaş arası genç yetişkinler alınmıştır. Verilerin analizinde ortalama, frekans dağılımı, açımlayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Yapılan bu analizlerin sonucunda oluşturulan araştırma modelinin araştırma yapılan saha ve ürün grubu açısından uygun olduğu, pazarlama faaliyetlerinin ve ailenin marka değeri boyutlarını etkilediği belirlenmiştir.

Marka değeri kavramı son zamanlarda pazarlama literatüründe çok fazla dikkat çekmekte ve araştırılmaktadır. Çünkü pazarda çok fazla sayıda firma olması, işletmeleri ürünlerini farklılaştırmak ve rekabet avantajı sağlamak zorunda bırakmaktadır. Đşletmeler somut varlığı olan ürünlerini pazarda konumlandırmak için reklâm, fiyat ve promosyon gibi pazarlama faaliyetlerine ağırlık vermektedirler. Bu pazarlama faaliyetleri neticesinde ürün pazarda belirli bir konum edinmektedir. Bu konumu sağlamlaştırmak içinse bu ürünün kimliğinin yani markasına bazı değerlerin kazandırılması gerekmektedir. Bu pazarlama faaliyetlerinin marka değerini oluşturmadaki etkisinin belirlenmesinden hareketle, araştırmada reklâm, fiyat ve promosyon gibi pazarlama faaliyetleri ve ailenin marka farkındalığı, marka çağrışımı ve algılanan kalite ve marka bağlılığından oluşan marka değeri boyutlarına etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Araştırma kapsamına, Erzurum Büyükşehir Merkezinde yaşayan 18-35 yaş arası genç yetişkinler alınmıştır. Verilerin analizinde ortalama, frekans dağılımı, açımlayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Yapılan bu analizlerin sonucunda oluşturulan araştırma modelinin araştırma yapılan saha ve ürün grubu açısından uygun olduğu, pazarlama faaliyetlerinin ve ailenin marka değeri boyutlarını etkilediği belirlenmiştir.
MÜLKİYET HAKLARI VE EKONOMİK GELİŞME
MÜLKİYET HAKLARI VE EKONOMİK GELİŞME
Yazar: Uzun, A. Meral
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: mülkiyet hakları, fikri mülkiyet hakları, ekonomik gelişme, uluslar arası mülkiyet hakları indeksi

Bu çalışmada uluslar arası mülkiyet hakları indeksi 2008 yılı raporu verilerinden yola çıkarak mülkiyet haklarının ekonomik gelişme açısından taşıdığı önem ele alınmıştır. Çalışmada mülkiyet haklarıyla ekonomik gelişme arasındaki ilişki inceledikten sonra, mülkiyet hakları indeksinin nasıl hazırlandığıyla ilgili kısa bir bilgi verilmiş ve elde edilen sonuçlarla Türkiye’nin durumu hakkında bir değerlendirme yapılmıştır.

Bu çalışmada uluslar arası mülkiyet hakları indeksi 2008 yılı raporu verilerinden yola çıkarak mülkiyet haklarının ekonomik gelişme açısından taşıdığı önem ele alınmıştır. Çalışmada mülkiyet haklarıyla ekonomik gelişme arasındaki ilişki inceledikten sonra, mülkiyet hakları indeksinin nasıl hazırlandığıyla ilgili kısa bir bilgi verilmiş ve elde edilen sonuçlarla Türkiye’nin durumu hakkında bir değerlendirme yapılmıştır.
TİCARİ DIŞA AÇIKLIK VE DOĞRUDAN YABANCI SERMAYE YATIRIMLARININ İŞGÜCÜ VERİMLİLİĞİNE ETKİSİ: 1980-2005 TÜRKİYE UYGULAMASI
TİCARİ DIŞA AÇIKLIK VE DOĞRUDAN YABANCI SERMAYE YATIRIMLARININ İŞGÜCÜ VERİMLİLİĞİNE ETKİSİ: 1980-2005 TÜRKİYE UYGULAMASI
Yazar: Koyuncu, Cüneyt; Çınar, İbrahim Tuğrul
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları, Ticari Dışa Açıklık, İşgücü Verimliliği.

Genel olarak girdiler ile bu girdileri kullanılarak elde edilen çıktılar arasındaki ilişkiyi ifade eden verimlilik, girdilerin etkinliğinin bir ölçütüdür. Son yıllarda verimlilik konusuna artan ilgi, özellikle verimliliği etkileyen değişkenlerin neler olduğu sorusuna yanıt aramaktadır. Bu amaçla pek çok çalışma yapılmıştır. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, ticari dışa açıklık ve doğrudan yabancı sermaye yatırımları ile verimlilik arasındaki ilişkiyi tespit etmektir. Türkiye’de 1980 ile 2005 yılları arasını kapsayan 26 gözlem için eş bütünleşme analizi yardımıyla, önce verimlilik ve ticari dışa açıklık arasındaki uzun dönemli ilişki araştırılmış, ardından aynı yöntemle verimlilik ve doğrudan yabancı sermaye yatırımları arasındaki ilişki test edilmiştir. Buna göre 20 yıllık dönem sonunda ticari dışa açıklık işgücü verimliliğinin %38.7’sini açıklarken, doğrudan yabancı sermaye yatırımları işgücü verimliliğinin %19.3’ünü açıklamaktadır.

Genel olarak girdiler ile bu girdileri kullanılarak elde edilen çıktılar arasındaki ilişkiyi ifade eden verimlilik, girdilerin etkinliğinin bir ölçütüdür. Son yıllarda verimlilik konusuna artan ilgi, özellikle verimliliği etkileyen değişkenlerin neler olduğu sorusuna yanıt aramaktadır. Bu amaçla pek çok çalışma yapılmıştır. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, ticari dışa açıklık ve doğrudan yabancı sermaye yatırımları ile verimlilik arasındaki ilişkiyi tespit etmektir. Türkiye’de 1980 ile 2005 yılları arasını kapsayan 26 gözlem için eş bütünleşme analizi yardımıyla, önce verimlilik ve ticari dışa açıklık arasındaki uzun dönemli ilişki araştırılmış, ardından aynı yöntemle verimlilik ve doğrudan yabancı sermaye yatırımları arasındaki ilişki test edilmiştir. Buna göre 20 yıllık dönem sonunda ticari dışa açıklık işgücü verimliliğinin %38.7’sini açıklarken, doğrudan yabancı sermaye yatırımları işgücü verimliliğinin %19.3’ünü açıklamaktadır.
EKONOMİDEKİ KUR BELİRSİZLİĞİ VE ŞOKLARININ İŞGÜCÜ PİYASASI ÜZERİNE ETKİSİ: 1989-2006 TÜRKİYE ÖRNEĞİ
EKONOMİDEKİ KUR BELİRSİZLİĞİ VE ŞOKLARININ İŞGÜCÜ PİYASASI ÜZERİNE ETKİSİ: 1989-2006 TÜRKİYE ÖRNEĞİ
Yazar: Cengiz, Sibel
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Kur belirsizliği, kayıt dışı istihdam, işgücü piyasası katılıkları

Bu çalışmada, artan belirsizliğin rekabetçi olmayan işgücü piyasasında kayıt dışı istihdamı ve işsizliği nasıl etkilediği araştırılmıştır. Bu ilişki Türkiye’de 1989-2006 yılları için EKK yöntemi ile tahmin edilmiştir. Kur riskini modellemek için bu çalışmada ARCH ve kukla değişken yöntemi kullanılmıştır. Test sonucunda, kur riskindeki artışla işsizlik arasında anlamlı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Daha da önemlisi Türkiye açısından kur riskinin zirveye ulaşarak krize dönüştüğü yıllarda kukla değişkenin de gösterdiği gibi 1 milyondan fazla kişi kayıt dışı çalışma alanlarına yönelmektedir.

Bu çalışmada, artan belirsizliğin rekabetçi olmayan işgücü piyasasında kayıt dışı istihdamı ve işsizliği nasıl etkilediği araştırılmıştır. Bu ilişki Türkiye’de 1989-2006 yılları için EKK yöntemi ile tahmin edilmiştir. Kur riskini modellemek için bu çalışmada ARCH ve kukla değişken yöntemi kullanılmıştır. Test sonucunda, kur riskindeki artışla işsizlik arasında anlamlı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Daha da önemlisi Türkiye açısından kur riskinin zirveye ulaşarak krize dönüştüğü yıllarda kukla değişkenin de gösterdiği gibi 1 milyondan fazla kişi kayıt dışı çalışma alanlarına yönelmektedir.
TÜRKİYE'DE 2000 SONRASI UYGULANAN PARA POLİTİKASI STRATEJİLERİNİN MAKROEKONOMİK PERFORMANSLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
TÜRKİYE'DE 2000 SONRASI UYGULANAN PARA POLİTİKASI STRATEJİLERİNİN MAKROEKONOMİK PERFORMANSLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
Yazar: Akyazı, Haydar; Ekinci, Aykut
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Türkiye Ekonomisi, Parasal Hedefleme, Döviz Kuru Hedeflemesi, Enflasyon Hedeflemesi

2000’li yıllara kadar enflasyonla mücadelede, genel olarak parasal hedeflemeyi uygulayan Türkiye, sonraki sekiz sene içerisinde döviz kuru hedeflemesi, 2001 krizini içeren geçiş dönemi, örtük ve açık enflasyon hedeflemesi olmak üzere dört ayrı dönem geçirmiştir. 2000’li yıllardan sonra yaşanan bu hızlı değişim süreci, Türkiye’yi para teori ve politikası bakımından tam bir deney alanı haline getirmiştir. Çalışma, sekiz yıl içerisinde yaşanan bu dört ayrı dönemin makroekonomik performanslarını değerlendirmektedir. Çalışmadan elde edilen bulgular, 2004 yılının Türkiye’de enflasyon ataleti, beklentiler ve kredibilite anlamında önemli bir kırılma yılı olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, çalışma 2004 yılı sonrası dönemde enflasyon ve üretim değişkenliğinin en az olduğunu göstermektedir.

2000’li yıllara kadar enflasyonla mücadelede, genel olarak parasal hedeflemeyi uygulayan Türkiye, sonraki sekiz sene içerisinde döviz kuru hedeflemesi, 2001 krizini içeren geçiş dönemi, örtük ve açık enflasyon hedeflemesi olmak üzere dört ayrı dönem geçirmiştir. 2000’li yıllardan sonra yaşanan bu hızlı değişim süreci, Türkiye’yi para teori ve politikası bakımından tam bir deney alanı haline getirmiştir. Çalışma, sekiz yıl içerisinde yaşanan bu dört ayrı dönemin makroekonomik performanslarını değerlendirmektedir. Çalışmadan elde edilen bulgular, 2004 yılının Türkiye’de enflasyon ataleti, beklentiler ve kredibilite anlamında önemli bir kırılma yılı olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, çalışma 2004 yılı sonrası dönemde enflasyon ve üretim değişkenliğinin en az olduğunu göstermektedir.
KENTSEL EKONOMİK BÜYÜMEDE SERBEST BÖLGELER: POLİTİK VEYA EKONOMİK TERCİH Mİ?
KENTSEL EKONOMİK BÜYÜMEDE SERBEST BÖLGELER: POLİTİK VEYA EKONOMİK TERCİH Mİ?
Yazar: Öztürk, Lütfü; Değer, M. Kemal; Değer, Sevgi
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Serbest Bölgeler, Yerel Ekonomik Kalkınma, Kent Ekonomileri, Kentsel Ekonomik Büyüme Dinamikleri.

Bu çalışmada, Türkiye’deki Serbest Bölge (SB) uygulamalarının kentsel büyüme üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Bu çerçevede 1990-2000 dönemi verilerine sağlıklı bir şekilde ulaşılabilen 72 il dikkate alınarak, SB'lerin bulundukları illere olan ekonomik katkısı incelenmiştir. Đçsel büyüme eşitliğinin kullanıldığı çalışmada, nüfus artış hızı, özel yatırımlar, kamu yatırımları ve cari harcamalar, altyapı ve coğrafi konum gibi değişkenlerin kentlerin ekonomik büyümesine olan etkileri de dikkate alınmıştır. Analiz sonuçlara göre illerin coğrafi konumu ve kullanılan krediler, ekonomik büyüme üzerinde istatistiki açıdan anlamlı ve pozitif etkilere neden olurken, iller arasında gelir yakınsamasına işaret edecek şekilde, kişi başına başlangıç gelir düzeyi ile ekonomik büyüme arasında anlamlı ve negatif ilişkiler bulunmuştur. SB'leri temsilen kullanılan gölge değişkenin katsayısı pozitif olmakla birlikte istatistiki açıdan anlamlılık taşımamaktadır. Ancak, deniz kenarındaki SB'leri dikkate alacak şekilde yeniden yapılan kestirimlerde, ilgili değişken ile illerin ekonomik büyümesi arasında istatistiki açıdan anlamlı sayılabilecek ilişkilerin yakalanması, SB'lerin kuruluş yeri tercihlerinde ekonomik faktörlerden çok siyasi kararların etkili olduğuna işaret etmektedir.

Bu çalışmada, Türkiye’deki Serbest Bölge (SB) uygulamalarının kentsel büyüme üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Bu çerçevede 1990-2000 dönemi verilerine sağlıklı bir şekilde ulaşılabilen 72 il dikkate alınarak, SB'lerin bulundukları illere olan ekonomik katkısı incelenmiştir. Đçsel büyüme eşitliğinin kullanıldığı çalışmada, nüfus artış hızı, özel yatırımlar, kamu yatırımları ve cari harcamalar, altyapı ve coğrafi konum gibi değişkenlerin kentlerin ekonomik büyümesine olan etkileri de dikkate alınmıştır. Analiz sonuçlara göre illerin coğrafi konumu ve kullanılan krediler, ekonomik büyüme üzerinde istatistiki açıdan anlamlı ve pozitif etkilere neden olurken, iller arasında gelir yakınsamasına işaret edecek şekilde, kişi başına başlangıç gelir düzeyi ile ekonomik büyüme arasında anlamlı ve negatif ilişkiler bulunmuştur. SB'leri temsilen kullanılan gölge değişkenin katsayısı pozitif olmakla birlikte istatistiki açıdan anlamlılık taşımamaktadır. Ancak, deniz kenarındaki SB'leri dikkate alacak şekilde yeniden yapılan kestirimlerde, ilgili değişken ile illerin ekonomik büyümesi arasında istatistiki açıdan anlamlı sayılabilecek ilişkilerin yakalanması, SB'lerin kuruluş yeri tercihlerinde ekonomik faktörlerden çok siyasi kararların etkili olduğuna işaret etmektedir.
İHTİYATLILIK İLKESİNİN ELEŞTİREL BİR DEĞERLENDİRMESİ
İHTİYATLILIK İLKESİNİN ELEŞTİREL BİR DEĞERLENDİRMESİ
Yazar: Demirci, Mustafa
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: İhtiyatlılık ilkesi, bilimsel belirsizlik, çevre politikası

İhtiyatlılık ilkesinin savunucuları onu belirsiz çevre riskleriyle ilgilenmede bütün düzeylerde çevreyi korumanın kılavuzu olarak kabul ederken; karşıtları ilkenin formülasyonu, aplikasyonu ve yasal statüsü gibi çeşitli yönlerine ilişkin birçok soruna işaret etmektedir. Bu çalışmada ihtiyatlılık ilkesinin lehinde ve aleyhinde temel argümanlar ele alınmıştır. Belirsiz durumlarda çevreye ilişkin kararlarları almayı yönlendirebilmesi için ilkenin daha fazla rafine edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

İhtiyatlılık ilkesinin savunucuları onu belirsiz çevre riskleriyle ilgilenmede bütün düzeylerde çevreyi korumanın kılavuzu olarak kabul ederken; karşıtları ilkenin formülasyonu, aplikasyonu ve yasal statüsü gibi çeşitli yönlerine ilişkin birçok soruna işaret etmektedir. Bu çalışmada ihtiyatlılık ilkesinin lehinde ve aleyhinde temel argümanlar ele alınmıştır. Belirsiz durumlarda çevreye ilişkin kararlarları almayı yönlendirebilmesi için ilkenin daha fazla rafine edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
TÜRKİYE’DE ELEKTRONİK TİCARETİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİNE İLİŞKİN UYGULAMA ÖNERİLERİ
TÜRKİYE’DE ELEKTRONİK TİCARETİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİNE İLİŞKİN UYGULAMA ÖNERİLERİ
Yazar: Yükçü, Süleyman; Gönen, Seçkin
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Elektronik Ticaret, Muhasebeleştirme

Günümüzde bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmelere paralel olarak, toplumun her kesiminde bilgisayarın hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olması elektronik ticaret kavramının önemi arttırarak, adeta günümüz işletmeciliğinin yükselen bir yıldızı haline getirmiştir. Elektronik ticaret, ürünlerin bilgisayar ağları aracılığı ile üretiminin, tanıtımının, satışının, ödemesinin ve dağıtımının yapıldığı bir iş etkinliği olup; yazılı metin, ses ve video görüntülerinin sayısal forma dönüştürülerek işlenmesini ve iletimini içermektedir. Ticari faaliyetleri destekleyici nitelikteki eğitim, reklam, tanıtım, kamuoyunu bilgilendirme gibi amaçların gerçekleştirilmesi için elektronik ortamda yapılan işlemler de elektronik ticaretin kapsamında bulunmaktadır. Hızla yükselen elektronik ticaret teknolojisi klasik yöntemlerle satış veya alış yapan kişi ve kuruluşların dikkatini bu teknolojiye çekmiştir. Ancak bilgi ve iletişim teknolojilerindeki hızlı gelişmeler karşısında, özelikle vergi ve muhasebe alanında mevcut yasal düzenlemeler yetersiz kalmaktadır. Bu noktadan hareketle yapılan çalışmada elektronik ticaret işlemlerinin muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan sorunlar irdelenerek, uygulama önerilerinin ortaya konulması amaçlanmaktadır.

Günümüzde bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmelere paralel olarak, toplumun her kesiminde bilgisayarın hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olması elektronik ticaret kavramının önemi arttırarak, adeta günümüz işletmeciliğinin yükselen bir yıldızı haline getirmiştir. Elektronik ticaret, ürünlerin bilgisayar ağları aracılığı ile üretiminin, tanıtımının, satışının, ödemesinin ve dağıtımının yapıldığı bir iş etkinliği olup; yazılı metin, ses ve video görüntülerinin sayısal forma dönüştürülerek işlenmesini ve iletimini içermektedir. Ticari faaliyetleri destekleyici nitelikteki eğitim, reklam, tanıtım, kamuoyunu bilgilendirme gibi amaçların gerçekleştirilmesi için elektronik ortamda yapılan işlemler de elektronik ticaretin kapsamında bulunmaktadır. Hızla yükselen elektronik ticaret teknolojisi klasik yöntemlerle satış veya alış yapan kişi ve kuruluşların dikkatini bu teknolojiye çekmiştir. Ancak bilgi ve iletişim teknolojilerindeki hızlı gelişmeler karşısında, özelikle vergi ve muhasebe alanında mevcut yasal düzenlemeler yetersiz kalmaktadır. Bu noktadan hareketle yapılan çalışmada elektronik ticaret işlemlerinin muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan sorunlar irdelenerek, uygulama önerilerinin ortaya konulması amaçlanmaktadır.
FİRMALARDA İÇ DENETİM VE NOKSANLIK-FAZLALIK İLİŞKİSİ
FİRMALARDA İÇ DENETİM VE NOKSANLIK-FAZLALIK İLİŞKİSİ
Yazar: Öndeş, Turan
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: İç denetim, kasa fazlalığı, kasa noksanlığı, banka fazlalığı, banka noksanlığı, mal fazlalığı, mal noksanlığı

Firmalar zaman zaman kasa, banka ve mal hesaplarında muhasebe kayıtları ile fiili sayım sonucu ortaya çıkan farklılıklarla karşılaşabilirler. Kasa, banka ve mal noksanlığı unutma, hata sonucu olabileceği gibi, hırsızlıktan, personel kusurundan yada zimmetten de ortaya çıkmış olabilir. İç denetçiler enstitüsü işletmelerde iç denetim sorumluluğunun yöneticilerde olduğunu belirtmiştir. Bu çalışmada kasa, banka ve mal hesaplarında fazlalık yada noksanlık olması halinde iç denetim yapma gerekliliği vurgulanmış ve vergi mevzuatı açısından yapılması gerekenler üzerinde durulmuştur.

Firmalar zaman zaman kasa, banka ve mal hesaplarında muhasebe kayıtları ile fiili sayım sonucu ortaya çıkan farklılıklarla karşılaşabilirler. Kasa, banka ve mal noksanlığı unutma, hata sonucu olabileceği gibi, hırsızlıktan, personel kusurundan yada zimmetten de ortaya çıkmış olabilir. İç denetçiler enstitüsü işletmelerde iç denetim sorumluluğunun yöneticilerde olduğunu belirtmiştir. Bu çalışmada kasa, banka ve mal hesaplarında fazlalık yada noksanlık olması halinde iç denetim yapma gerekliliği vurgulanmış ve vergi mevzuatı açısından yapılması gerekenler üzerinde durulmuştur.
HEDEF MALİYETLEMEDE ÜRÜN FİYATINI BELİRLEME
HEDEF MALİYETLEMEDE ÜRÜN FİYATINI BELİRLEME
Yazar: Yıldıztekin, İhsan
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 23 No. 2, 2010
Anahtar kelimeler: Üretim faaliyetlerini belirleme, Hedef maliyetleme ve fiyatlama

Üretim faaliyetleri yerine getirilirken oluşan ürün maliyet unsurlarını tanımlamak ve sınıflandırmak gereklidir. Ürünle ilgili tam maliyet veya değişken maliyet bulunur. Böylece ürün satış fiyatı ile karlılığı hesap edilebilir. Günümüz rekabet ortamında stratejik maliyetleme yöntemleri geliştirilmiş ve faaliyetlerle maliyetler arasındaki sebep-sonuç ilişkisi kurulmaya çalışılmıştır. Ürün için katma değer oluşturmayan, başka bir bakış açısıyla değer katmayan faaliyetlerin maliyetlerini elimine etmek istenmektedir. Bu tür maliyetleri elimine etmek olası değil ise, en aza indirmek amaçlanmalıdır. Kalite geliştirme süreciyle birlikte maliyet düşürücü teknik ve önlemler alındığı zaman üretimde verimlilik ve karlılık artacaktır. Ürünlerin rekabet etme olanağı yükseltilmiş olacaktır. Daha doğru maliyet ölçümleri yapılacak ve performans değerlendirmeleri neticesinde yönetimin başarılı olması sağlanacaktır. Yönetimin başarılı olması ise maliyet bilgi sisteminin güvenirliği ile doğru orantılıdır. Üretimin sürekliliğine yardımcı olacak kararlar alınabilecektir.

Üretim faaliyetleri yerine getirilirken oluşan ürün maliyet unsurlarını tanımlamak ve sınıflandırmak gereklidir. Ürünle ilgili tam maliyet veya değişken maliyet bulunur. Böylece ürün satış fiyatı ile karlılığı hesap edilebilir. Günümüz rekabet ortamında stratejik maliyetleme yöntemleri geliştirilmiş ve faaliyetlerle maliyetler arasındaki sebep-sonuç ilişkisi kurulmaya çalışılmıştır. Ürün için katma değer oluşturmayan, başka bir bakış açısıyla değer katmayan faaliyetlerin maliyetlerini elimine etmek istenmektedir. Bu tür maliyetleri elimine etmek olası değil ise, en aza indirmek amaçlanmalıdır. Kalite geliştirme süreciyle birlikte maliyet düşürücü teknik ve önlemler alındığı zaman üretimde verimlilik ve karlılık artacaktır. Ürünlerin rekabet etme olanağı yükseltilmiş olacaktır. Daha doğru maliyet ölçümleri yapılacak ve performans değerlendirmeleri neticesinde yönetimin başarılı olması sağlanacaktır. Yönetimin başarılı olması ise maliyet bilgi sisteminin güvenirliği ile doğru orantılıdır. Üretimin sürekliliğine yardımcı olacak kararlar alınabilecektir.