ERZURUM'DA LAHANA YAPRAK GÜVESİ
OBSERVATIONS ON BIOLOGY, DAMAGE, AND CONTROL OF DIAMONDBACK MOTH, Plulella xyloslella (L.) (LEP.: YPONOMEUTIDAE) IN ERZURUM
Yazar: Avcı, Ümit; Özbek, Hikmet
Dergi: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 26 No. 3, 2010
Anahtar kelimeler: OBSERVATIONS,BIOLOGY,DAMAGE ; ERZURUM,LAHANA,YAPRAK GÜVESİ

Plutella xylostella (L.) Erzurum'da ekimi en fazla yapılan bir sebze olan lahana bitkisinin en önemli zararlısıdır. Larvalar, yaprağın alt yüzünde beslenmekte ve kalbur gibi delik deşik etmektedir. Özellikle fidelerin tarlaya şaşırtılmasından itibaren baş bağlayıncaya kadar çok fazla etkili olmaktadır. P. xylostella erginlerinin ışık tuzaklarında ilk yakalanmaları mayıs sonlarında (28 Mayıs 1992 ve 23 Mayıs 1993) olmuştur. Birinci döl yörede önemli bir yabancı ot olan Sisymbrium loeselii üzerinde meydana gelmekte, diğerleri ise başta baş lahanası olmak üzere şalgam, turp, kolza ve Çin lahanası gibi kültür bitkilerinde olmaktadır. Erginler, pupa gömleğinden çıktıktan itibaren ertesi gün yumurta koymaya başlamakta ve yumurtalar, genelde yaprağın alt yüzeyine tek tek veya 2-8'i bir aradayapıştırılmaktadır. Tarla koşullarında yumurtalar, 2-7 (4) günde açılmakta, larva süresi 8- 18 (12), pupa süresi ise 3-8 (5) gün sürmekte, böylece böcek gelişmesini 13-31 (21) günde tamamlamaktadır. Laboratuvar koşullarında, % 60-65 orantılı nem ve yaklaşı 20 oC sıcaklıkta bu süreler, sırasıyla 3-4, 13 ve 4 gün olmaktadır. Erzurum ekolojik koşullarında yılda 4-5 döl vermektedir. P. xylostella ' nın Erzurum koşullarında kışlayıp kışlayamadığı tam olarak saptanamamıştır. Ancak, buradaki iklim koşullarının böceğin kışlamasına elverişli olmadığı düşünüldüğünde böceğin Çoruh Vadisi yoluyla Artvin ve yöresinden veya Aras Vadisi boyunca İğdır ve civarından gelebileceği ihtimali akla gelmektedir. Yetiştiriciler, bu böcekle mücadelede devamlı aynı ilaçları düzensiz bir şekilde kullandıklart için ilaçlara karşı direnç oluştuğu gözlenmiştir. Doğal düşmanların etkinliği de göz önüne alınarak biyopreparat kullanımı önerilmektedir

Diamondback moth, Plutella xylostella (L.) is a majör pesî of cruciferousplants particularly cabbage, widely grown vegetable in Erzurum. The critical period ofdamage is usuaüyfrom transplantadon to the heading stage of the plant. The caterpillars feed on the underside of the leaves, eating many small holes, and leaves become riddled. The adults ofP. xylostella were caught in light traps first at the end of May (May 28 1992, May 23 1993). First generation was completed on Sisymbrium loeselii which is a widespread weed in particularly cabbage growing area of Erzurum. Subsequent generations were produced on cabbage and other host plants such as radish, turnip, Chinese cabbage and rape seed. The eggs were glued to mostly undersides of the leaves, single or 2-8 in a place. Emerging adults start egg laying following day, and infield conditions incubation period w as 2-7 (4 on average) days, the larval period is 8-16 (12) days, and the pupal period was 3-8 (5) days, the total developmental period from egg exclusion to adult emergence was 13-31 (21) days. In laboratory conditions (60-65 % humidity and at about 20 C°) these periods were 3-4, 13 and 4 days respectively. ît had 4-5 generations under ecological conditions of Erzurum. Whether it can ovenvinter in Erzurum could not be determined, poss'ıbly climatic conditions in Erzurum are not suitable for hibernation of the diamondback. moth. The moth may migratefrom Artvin region along the Çor idi Valley and/or from İğdır along the Aras Valley to Erzurum plain. For controlling this insect growers apply the same insecticides irregularly, therefore, resistance was developed against the chemicals. By taking into consideration the presence of important parasitoits of P. xylostella we recommend growers to us e Bacillus thuringiensis preparates.