Gerçekleşen Enflasyon ve Enflasyon Beklentileri Arasındaki İlişki: Türkiye Üzerine Bir Uygulama
The Relationship Between Actual Inflation and Inflation Expectations: An Application on Turkey
Yazar: Göcen, Serdar
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. Ek, 2020
Anahtar kelimeler: Enflasyon,Enflasyon Beklentileri,Eş Bütünleşme,Asimetrik Nedensellik ; Inflation,Inflation Expectations,Cointegration,Asymmetric Causality

Enflasyonla mücadele önemli makroekonomik politika hedeflerinden biridir. Kalıcı ve istikrarlı düşük enflasyon oranlarına ulaşabilmek için enflasyon beklentilerinin düşürülmesi önem taşımaktadır. Enflasyon beklentilerinin çapalanması dezenflasyon politikasının önemli araçlarından birini oluşturmaktadır. Enflasyonun önemli bir ekonomik problem olduğu Türkiye ekonomisi için enflasyonla mücadelede, gerçekleşen enflasyon ve enflasyon beklentileri arasındaki ilişkinin araştırılması önemlidir. Bu amaçla, bu çalışmada 2005:01-2020:09 dönemimde aylık veriler kullanılarak gerçekleşen enflasyon ve enflasyon beklentileri arasındaki ilişki araştırılmaktadır. İlk olarak Engle-Granger eş bütünleşme testi uygulanmıştır. Değişkenler arasında eş bütünleşme ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Daha sonra Toda-Yamamoto nedensellik ve Hatemi-J asimetrik nedensellik testleri uygulanmıştır. Toda-Yamamoto nedensellik testi sonuçları gerçekleşen enflasyon ile enflasyon beklentileri arasına iki yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Asimetrik nedensellik testi, enflasyon beklentilerindeki pozitif şokların gerçekleşen enflasyonda pozitif şoklara neden olduğunu, enflasyon beklentilerindeki negatif şokların gerçekleşen enflasyonda negatif şoklara neden olduğunu ve gerçekleşen enflasyondaki pozitif şokların enflasyon beklentilerinde pozitif şoklara neden olduğunu göstermektedir. Elde edilen bu bulgulara göre, gerçekleşen enflasyon ve enflasyon beklentilerindeki artış birbirlerini beslemektedir. Enflasyon beklentilerindeki azalış ise, enflasyonda düşüşe neden olmaktadır. Enflasyonda kalıcı olarak düşüşün sağlanması ve hedeflerin tutturulması için para politikası güvenilirliğinin sağlanarak enflasyon beklentilerinin düşürülmesinin önemli olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Combating inflation is one of the most important macroeconomic policy goals. Lowering inflation expectations is important to achieve permanent and stable low inflation rates. Anchoring inflation expectations constitutes one of the most relevant tools of disinflation policy. It is important to investigate between actual and expected inflation for fighting against inflation in the Turkish economy where inflation is one of the most important economic issues. For this purpose, this study investigates the relationship between actual inflation and inflation expectations by using monthly data in the period 2005:01-2020:09. First, Engle-Granger cointegration test was employed. It has been determined that there is a cointegration relationship between the variables. Then, Toda-Yamamoto causality and Hatemi-J asymmetric causality tests were employed. The Toda-Yamamoto causality test results revealed that there is a bidirectional causality relationship between the actual inflation and inflation expectations. Asymmetric causality test shows that positive shocks in inflation expectations cause positive shocks in actual inflation, negative shocks in inflation expectations cause negative shocks in actual inflation, and positive shocks in actual inflation cause positive shocks in inflation expectations. According to these findings, increases in the actual inflation and the inflation expectations feed each other. The decline in inflation expectations causes a fall in actual inflation. It is concluded that it is important to reduce inflation expectations by ensuring monetary policy credibility to achieve a permanent decrease in inflation and to reach the targets.