Yahyalı Halılarının Anadolu Türk Halıları Arasındaki Yeri
The Place of Yahya Carpets among Turkish Carpets in Anatolia
Yazar: Yaz, Ülkem; Yüksel, Nefise
Dergi: 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, Vol. 8 No. 24, 2017
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Yahyalı,carpet,Turkish carpet ; Yahyalı,halı,Türk halısı

Türkler dünyada halıcılık konusunda oldukça köklü bir geçmişe sahip olan bir millettir. Konar-göçer yaşantı şekilleri dolayısıyla halıcılığı geçtikleri topraklarakazandıran Türkler Anadolu’yu da halıcılık konusunda önemli bir merkez haline getirmişlerdir. İç Anadolu halıcılık konusunda oldukça köklü bir geçmişe sahiptir.Kayseri sahip olduğu önemli halı merkezleri ile Türkiye’de ve dünyada iyi tanınan, halk arasında yaygın ve köklü bir halı kültürüne sahiptir. Kayseri’de yakınzamana kadar pek çok aile için önemli bir gelir kaynağı olan halıcılık günümüzde ülkemizde pek çok el sanatının yaşadığı acı sonu yaşamakta ve hem özgün karakterini kaybetmekte hem de kaybolmaya yüz tutmaktadır. Yurt içi ve yurt dışında tanınan bu halılar hakkında kayda değer bir araştırma halen gerçekleştirilmemiştir. Yahyalı Kayseri’nin en önemli ve karakteristik halı merkezlerindendir. Yurt içi ve yurt dışında Türk halılarına bir vizyon kazandıran Yahyalı halıları renk, kompozisyon, malzeme kalitesi dolayısıyla özgün karakterlerini uzun yıllardır muhafaza edebilmiştir. Konumuzun amacı Yahyalı halılarının Türkiye de ki diğer halı merkezlerinde üretilen halılar ile malzeme, renk, kompozisyon, motif ve teknik açılardan kıyaslanarak Türk halıcılığı içindeki yerini saptamaya çalışmaktır. Yahyalı halıları günümüzde halen renk, kompozisyon ve teknik özellikler bakımından karakteristik ve ayırt edilebilir bir yapıya sahip olsa da bir takım özellikleri bakımından özgünlüğünü terk etmiştir. Doğal boyar maddelerden elde edilen renkler yerini kimyasal boyalara terk etmiştir. Bu çalışmada, özgün renklerin elde edildiğidoğal boya reçetelerine de yer verilmiştir. Çalışma; Yahyalı halılarının bütünsel olarak özgünlüğünü ortaya koymak ve bu özgünlük çerçevesinden Anadolu halıları ile kıyaslanmasını sağlamayı amaçlamaktadır.

The Turks have a long history of carpet weaving in the world. Because of their nomadic way of living, the Turks, who gained carpet making to the lands they passed, have made Anatolia an important center for carpet making. Central Anatolia has a long history of carpet weaving. Kayseri with important carpet center is the owner and well-known in Turkey the worldwide, has a widespread and deep-rooted carpet culture in public. Until recently, carpets, which have been an important source of income for many families in Kayseri, are experiencing the painful end of many handicrafts in our country and they both lose their original character and and begin to disappear. No significant research has been carried out on these carpets which are recognized in Turkey and abroad.Yahyalı is one of the most important and characteristic carpet centers in Kayseri. In Turkey and abroad, Yahyalı carpets, which have given a vision to Turkish carpets, have been able to preserve their original character for many years due to their color, composition and material quality. The aim of this topic is to compare Yahyalıcarpets with carpets produced in other carpet centers in terms of color, composition, motif and technical aspects and to try to determine its place in Turkish carpetweaving. Although Yahyalı carpets still have a characteristic and distinguishable structure in terms of color, composition and technical characteristics, they havelost their originality in terms of some features. The colors obtained from natural dyes have been replaced by chemical dyes. In this study, natural dye recipes, inwhich original colors are obtained, are also included. Study; It aims to reveal the authenticity of Yahyali carpets as a whole and to compare them with Anatolian carpets.