Fasiyolozisli Koyunlarda Oksidatif Stres ve Metabolik Profilin Araştırılması
Investigation of Oxidative Stress and Metabolic Profile in Sheep With Fascioliasis
Yazar: Ertaş, Fatma; Kırmızıgül, Ali Haydar
Dergi: Atatürk Üniversitesi Veteriner Bilimleri Dergisi, Vol. 16 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Fascioliasis,Liver,Metabolic profile,Oxidative stress,Sheep ; : Fasiyolozis,Karaciğer,Koyun,Metabolik profil,Oksidatif stres

Bu çalışmada, Iğdır yöresindeki koyunlarda fasiyolozisin metabolik profil üzerindeki olası etkilerinin belirlenmesi ve oksidatif stres geliştirip geliştirmediğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma materyalini, Iğdır merkez ve ilçelerinde Tarım ve Orman Müdürlüğü’nde kayıtlı, 2 yaş üstü, 50 fasiolozisli ve 15 sağlıklı, toplam 65 koyunda yürütüldü. Biyokimyasal analizler sonucunda fasiyolozisli koyunların serum ALT, AST ve SDH değerleri kontrol grubuna göre fark olmadığı (P>0.05) görüldü. Serum ALP ve GGT değerleri fasiyolozisli koyunlarda sağlıklılara göre yüksek (P<0.05) bulundu. Serum glukoz düzeyi ise fascioliozisli hayvanlarda sağlıklı hayvanlara göre düşük (P<0.01) belirlendi. Fasiyolozisli koyunlar ile sağlıklı koyunların serum BHBA ve NEFA değerleri karşılaştırıldığında önemli bir fark belirlenmedi P>0.05). Fasiyolozisli koyunların serum MDA ve TOS değerleri kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek iken (P<0.05), TAS düzeyi (P<0.05) anlamlı düşük belirlendi. Sonuç olarak Iğdır merkez ve ilçelerinden temin edilen fasiyolozisli koyunlarda serum ALP, GGT, MDA ve TOS değerlinde artış görülürken Glukoz ve TAS ‘da düşüş bulundu. AST, ALT, SDH, BHBA ve NEFA değerlerinde ise fark bulunamamıştır. Böylece koyunlarda fasiyoloziste oksidatif stres gelişirken enerji dengesinde değişiklik olmadığı kanısına varıldı.

It was aimed to determine the possible effects of fascioliasis on metabolic profile in sheep in the Iğdır region and to reveal whether it develops oxidative stress. The study material was carried out in 65 sheep over 2 years old, 50 with fascioliasis, and 15 healthy, registered at the Directorate of Agriculture and Forestry in the center and districts of Iğdır. According to biochemical analysis, serum ALT, AST, and SDH values of sheep with fascioliasis were not found to be different (P>0.05) compared to the control group. Serum was higher (P<0.05) in sheep with ALP and GGT certified fascioliasis compared to the healthies (P<0.05). Serum glucose level was lower in fascioliasis animals compared to healthy animals (P<0.01). When the serum BHBA and NEFA values of sheep with fascioliasis and healthy sheep were compared, the difference was insignificant (P>0.05). While the serum MDA and TOS of sheep with fascioliasis were significantly higher than those who controlled the state (P<0.05), TAS level was found to be significantly lower (P<0.05). Conclusion serum ALP, GGT, MDA, and TOS values increased while glucose and TAS values decreased in sheep with fascioliasis obtained from the center and districts of Iğdır. There was no difference in AST, ALT, SDH, BHBA, and NEFA values. Thus, it was concluded that while oxidative stress develops in fasciolosis in sheep, there is no change in energy balance.