ÖZEL ORTAOKUL SINIFLARINDA KARŞILAŞILAN İSTENMEYEN ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI
ÖZEL ORTAOKUL SINIFLARINDA KARŞILAŞILAN İSTENMEYEN ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI
Yazar: Aydın, Bahri; Ağca Karakaya, Burcu
Dergi: EKEV Akademi Dergisi, Vol. 0 No. 88, 2021
Anahtar kelimeler: Ortaokul,Öğretmen,Öğrenci,Disiplin,İstenmeyen Davranış.

Bu araştırmanın amacı, öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre özel ortaokul sınıflarında karşılaşılan istenmeyen davranışların neler olduğunu, nedenlerini ve öğretmenlerin hangi tepkileri gösterdiklerini belirlemektir. Araştırmada nitel yöntem kullanılmıştır.Araştırmaya bir özel öğretim kurumuna ait ortaokulun iki şubesinde görev yapan 24 öğretmen ve 235 öğrenci katılmıştır. Araştırma verileri, araştırmacı tarafından geliştirilenöğretmen ve öğrencilere yönelik üçer sorudan oluşan yarı-yapılandırılmış görüşme formukullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmasonuçlarına göre özel ortaokul sınıflarında; sınıf kurallarına uyamama, ders dışı işlerleuğraşma, ders konusu dışında soru sorma, derse dikkati verememe, görevden kaçınma,sözlü atışma, saygısız davranma, gereksiz espri yapma, dersi kaynatma, bağırma, argokelimeler kullanma, arkadaşlarıyla dalga geçme, dersi dinlememe, dikkat dağıtıcı sesler çıkarma gibi istenmeyen davranışlarla karşılaşılmaktadır. İstenmeyen davranışlarınnedenleri; öğrenciden kaynaklanan nedenler (ergenlik döneminin özellikleri, kurallarauymada sorun yaşama, başarısızlığı gizleme girişimi, dikkat çekme isteği, güçlü hissetmearzusu, kendini komik göstermek için, eğlenmek için, öğretmeni ve arkadaşlarını sinirlendirmek için, ders işlemek istememe, dersi önemsememe), öğretmen kaynaklı nedenler(dersi sıkıcı anlatmaları, istenmeyen davranışlara tepki göstermemeleri, konuyu anlatamamaları) ve sistem kaynaklı nedenler (ders süre ve sayılarının fazla olması), ailedenkaynaklanan nedenler (ailenin ilgisizliği, yanlış yetiştirme tarzı), okul kaynaklı nedenler(fiziki ortamla ilgili sorunlar), çevre kaynaklı nedenler (çağın getirdiği rahatlık, olumsuz modeller) olarak belirlenmiştir.İstenmeyen davranışlara öğretmenlerin; bireysel görüşme, dersi eğlenceli hale getirme, sınıf kurallarından yararlanma, sorumluluk verme, görmezden gelme, beden dilinden yararlanma, kızma, bağırma, uyarma, masaya vurma,tehdit etme, kademeli tepki gösterme, bakışı kullanma, okul yöneticisine gönderme, cezalandırma, yerini değiştirme, dersi eğlenceli hale getirme tepkilerini gösterdikleri saptanmıştır.

Bu araştırmanın amacı, öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre özel ortaokul sınıflarında karşılaşılan istenmeyen davranışların neler olduğunu, nedenlerini ve öğretmenlerin hangi tepkileri gösterdiklerini belirlemektir. Araştırmada nitel yöntem kullanılmıştır.Araştırmaya bir özel öğretim kurumuna ait ortaokulun iki şubesinde görev yapan 24 öğretmen ve 235 öğrenci katılmıştır. Araştırma verileri, araştırmacı tarafından geliştirilenöğretmen ve öğrencilere yönelik üçer sorudan oluşan yarı-yapılandırılmış görüşme formukullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmasonuçlarına göre özel ortaokul sınıflarında; sınıf kurallarına uyamama, ders dışı işlerleuğraşma, ders konusu dışında soru sorma, derse dikkati verememe, görevden kaçınma,sözlü atışma, saygısız davranma, gereksiz espri yapma, dersi kaynatma, bağırma, argokelimeler kullanma, arkadaşlarıyla dalga geçme, dersi dinlememe, dikkat dağıtıcı sesler çıkarma gibi istenmeyen davranışlarla karşılaşılmaktadır. İstenmeyen davranışlarınnedenleri; öğrenciden kaynaklanan nedenler (ergenlik döneminin özellikleri, kurallarauymada sorun yaşama, başarısızlığı gizleme girişimi, dikkat çekme isteği, güçlü hissetmearzusu, kendini komik göstermek için, eğlenmek için, öğretmeni ve arkadaşlarını sinirlendirmek için, ders işlemek istememe, dersi önemsememe), öğretmen kaynaklı nedenler(dersi sıkıcı anlatmaları, istenmeyen davranışlara tepki göstermemeleri, konuyu anlatamamaları) ve sistem kaynaklı nedenler (ders süre ve sayılarının fazla olması), ailedenkaynaklanan nedenler (ailenin ilgisizliği, yanlış yetiştirme tarzı), okul kaynaklı nedenler(fiziki ortamla ilgili sorunlar), çevre kaynaklı nedenler (çağın getirdiği rahatlık, olumsuz modeller) olarak belirlenmiştir.İstenmeyen davranışlara öğretmenlerin; bireysel görüşme, dersi eğlenceli hale getirme, sınıf kurallarından yararlanma, sorumluluk verme, görmezden gelme, beden dilinden yararlanma, kızma, bağırma, uyarma, masaya vurma,tehdit etme, kademeli tepki gösterme, bakışı kullanma, okul yöneticisine gönderme, cezalandırma, yerini değiştirme, dersi eğlenceli hale getirme tepkilerini gösterdikleri saptanmıştır.