Tarihi Süreçte Ulûmü’l-Kur’ân Kavramının Teşekkülü
Tarihi Süreçte Ulûmü’l-Kur’ân Kavramının Teşekkülü
Yazar: Tay, Hekim
Dergi: BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 6 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Tefsir,Ulûmü’l-Kur’ân,Kur’ân İlimleri,Usûlü’t-Tefsîr,Tedvin Dönemi

Hz. Peygamber’in Risâlet süreci Kur’an-ı Kerim’in muhatapları ile buluşmasıylabaşlar. Levh-i Mahfûz’a kayıtlı Kelâm-ı Kadîm, Cebrail vasıtasıyla yeryüzü semasına,oradan da Hz. Peygamber’in kalbine mana ve lafızlardan müteşekkil yeni formu ile ortayaçıktı. İman eden muhatap, yaratıcısının kendisine gönderdiği bu pasajları okuma veanlamayı yani murad-ı ilahiyi ilk vazife olarak telakki etti. Kur’an araştırmaları genellikle“ulûmü’l-Kur’ân” başlığı altında tasnife tabi tutulur. Bu araştırmada ulûmü’l-Kur’ânkavramının ortaya çıkışı, tarihi süreçte algılanması ve nihai şeklini alması incelenecektir.Kabul edilmesi gerekir ki Kur’an ilimleri böyle bir çalışmanın sınırlarını aşan bir mahiyetesahiptir. Bu araştırmada sadece kavram bazında inceleme yapılacak, söz gelimi kavramınalt başlıklarını oluşturan konular araştırmaya dâhil edilmeyecektir. Ayrıca ulûmü’l-Kur’ântabirinin henüz ilmi bir disiplin olarak yerleşmediği ilk dönemde yer yer aynı anlamdakullanılan ilmü’l-Kur’ân, “ilmü’t-tefsîr” ve “usûlü’t-tefsîr” kavramlarına da değinilecektir.Bunun için nüzûl sürecinde konu ile ilgili Hz. Peygamber’in açıklamaları, sahabeninKur’an ilimlerine yaklaşımı, sahabe sonrası dönemden tedvin dönemine kadar olansüreçte meydana gelen bu alandaki ilmi gelişmeler ve nihayetinde tedvin dönemindekavramın ilmi bir disiplini ifade edecek şekilde kullanılması incelenecektir. Araştırma,alanla ilgili temel referans kaynaklarının taranması şeklinde yapılacaktır. 

Hz. Peygamber’in Risâlet süreci Kur’an-ı Kerim’in muhatapları ile buluşmasıylabaşlar. Levh-i Mahfûz’a kayıtlı Kelâm-ı Kadîm, Cebrail vasıtasıyla yeryüzü semasına,oradan da Hz. Peygamber’in kalbine mana ve lafızlardan müteşekkil yeni formu ile ortayaçıktı. İman eden muhatap, yaratıcısının kendisine gönderdiği bu pasajları okuma veanlamayı yani murad-ı ilahiyi ilk vazife olarak telakki etti. Kur’an araştırmaları genellikle“ulûmü’l-Kur’ân” başlığı altında tasnife tabi tutulur. Bu araştırmada ulûmü’l-Kur’ânkavramının ortaya çıkışı, tarihi süreçte algılanması ve nihai şeklini alması incelenecektir.Kabul edilmesi gerekir ki Kur’an ilimleri böyle bir çalışmanın sınırlarını aşan bir mahiyetesahiptir. Bu araştırmada sadece kavram bazında inceleme yapılacak, söz gelimi kavramınalt başlıklarını oluşturan konular araştırmaya dâhil edilmeyecektir. Ayrıca ulûmü’l-Kur’ântabirinin henüz ilmi bir disiplin olarak yerleşmediği ilk dönemde yer yer aynı anlamdakullanılan ilmü’l-Kur’ân, “ilmü’t-tefsîr” ve “usûlü’t-tefsîr” kavramlarına da değinilecektir.Bunun için nüzûl sürecinde konu ile ilgili Hz. Peygamber’in açıklamaları, sahabeninKur’an ilimlerine yaklaşımı, sahabe sonrası dönemden tedvin dönemine kadar olansüreçte meydana gelen bu alandaki ilmi gelişmeler ve nihayetinde tedvin dönemindekavramın ilmi bir disiplini ifade edecek şekilde kullanılması incelenecektir. Araştırma,alanla ilgili temel referans kaynaklarının taranması şeklinde yapılacaktır.