hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Türkçe Dersi Öğretim Programı (2019) ve Ortaokul Türkçe Ders Kitapları Bağlamında Reklam Okuryazarlığı
Advertising Literacy in the Context of Turkish Course Curriculum (2019) and Secondary School Turkish Textbooks
Yazar: Ensar, Ferhat; Gündüz, Abdurrahman
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Studies on Education ; Eğitim Üzerine Çalışmalar ; Advertising literacy,Turkish curriculum,Turkish textbook ; Reklam okuryazarlığı,Türkçe öğretim programı,Türkçe ders kitabı

Bu çalışmanın amacı, 2019 Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nı (TDÖP) ve 5-8. sınıf düzeylerinde okutulan bir Türkçe ders kitabını (TDK) reklam okuryazarlığı bağlamında incelemektir. Bu amaç doğrultusunda TDÖP’te yer alan ortaokul düzeyindeki sınıfların ders kazanım ve kazanım açıklamaları ile TDK’deki okuma, dinleme/izleme metinleri ve etkinlikleri reklam okuryazarlığı açısından incelenmiştir. Nitel yaklaşımla tasarlanan bu çalışmada veriler, doküman analizi yoluyla toplanmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz yoluyla incelenmiştir. TDÖP’te reklam okuryazarlığı ile ilgili kazanımların olduğu bununla birlikte bu kazanımların dil becerilerine dengeli biçimde yansıtılmadığı belirlenmiştir. TDK’de reklam okuryazarlığı ile ilgi kurulabilecek dinleme/okuma metnine rastlanmamış olmakla birlikte reklam okuryazarlığı ile ilgili etkinlikler söz konusudur. Ancak bu etkinliklerin de reklamların temel amacını yansıtmadığı söylenebilir. Hâlbuki farklı okuryazarlıkları öne çıkaran TDÖP gösterimleri doğrultusunda ortaokul TDK’de reklamların doğasını yansıtan metinlere ve etkinliklerine yer verilerek öğrencilerin reklamlarda kullanılan ikna stratejilerine karşı zihinsel ve duygusal açıdan daha hazırlıklı kılınabileceği açıktır.

The aim of this study is to examine the 2019 Secondary School Turkish Course Curriculum (TCC) and the 5th-8th grades. To examine a Turkish textbook (TT) taught at grade levels in the context of advertising literacy. For this purpose, the course acquisition and outcome explanations of the secondary school level classes in TCC and the reading, listening/watching texts and activities in TT were examined in terms of advertising literacy. In this study, which was designed with a qualitative approach, data were collected through document analysis. The obtained data were analyzed through descriptive analysis. In 2019 TCC, it has been determined that there are acquisitions related to advertising literacy, but these acquisitions are not reflected in language skills in a balanced way. Although there is no listening/reading text that can be related to advertising literacy in TT, there are activities related to advertising literacy. However, it can be said that these activities do not reflect the main purpose of the advertisements. On the other hand, it is clear that in line with TCC screenings that highlight different literacy, texts and activities reflecting the nature of advertisements can be included in secondary school TT, so that students can be mentally and emotionally prepared for persuasion strategies used in advertisements.
İlkokul Türkçe Ders Kitaplarında Yer Alan Metinlerle İlgili Anlam Kurma Sorularının İncelenmesi
Examination of Meaning-Making Questions in Texts in Elementary School Turkish Language Textbooks
Yazar: Kaya Özgül, Bengisu; Çetinkaya Özdemir, Ezgi
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 10 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Elementary school textbooks,reading texts,meaning-making questions ; İlkokul Türkçe ders kitapları,okuma metinleri,anlam kurma soruları

Bu araştırmanın amacı, ilkokul 1-4. sınıf düzeylerindeki Türkçe ders kitaplarında yer alan okuma metinleriyle ilgili anlam kurma sorularının soruluş amacına, soruluş yerine, türüne, gerektirdiği bilişsel süreçlere ve cevabın kaynağına göre incelenmesidir. Nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yoluyla gerçekleştirilen bu araştırmada, 2021–2022 eğitim-öğretim yılında ilkokulda okutulan Türkçe ders kitaplarındaki metinlere yönelik hazırlanan 936 anlam kurma sorusu incelenmiştir. Elde edilen veriler üzerinde betimsel analiz tekniği kullanılmıştır. Veriler, araştırmanın güvenilirliğini sağlamak amacıyla her iki araştırmacı tarafından ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre, Türkçe ders kitaplarında en çok kimlik belirleme, en az özetleme sorularının olduğu; en çok metin altı sorulara, en az okuma esnasında sorulan sorulara yer verildiği; açık uçlu soruların çoktan seçmeli sorulara göre çok daha fazla olduğu; anlam kurma sorularının çoğunlukla yüzeysel düzeyde olduğu; en çok metin içi sorulara, en az metinlerarası sorulara yer verildiği belirlenmiştir. Araştırmanın sonunda, bulgulara dayalı olarak ulaşılan sonuçlar ve bu sonuçlara yönelik öneriler sunulmuştur.

The purpose of this study was to examine the meaning-making questions in the elementary school grades 1-4 reading texts in Turkish language textbooks in terms of purposes for asking, place, type, cognitive processes required in answering them, and the sources of the answer. Document analysis was used for data collection. 936 meaning-making questions in the elementary school Turkish textbooks used in the 2021-2022 academic year were examined. Descriptive analysis was used for data analysis. The data were evaluated separately by both researchers to ensure reliability. The findings revealed that in terms of purposes for asking, identification questions were most common and summary questions were least common and that comprehension questions were used mostly while during-reading questions were used the least. There were more open-ended questions than multiple-choice questions and the questions were mostly superficial. In-text questions were most common while inter-textual questions were least common. Suggestions based on the findings were presented.
Dil Öğretimi Açısından Kurucu Metin Bağlamında Nutuk Üzerine Söylem Çözümlemesi
Discourse Analysis on Speech in the Context of the Founding Text in Terms of Language Teaching
Yazar: Er Aydemir, Nermin
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 10 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Türkçe eğitimi,nutuk,dilbilim,söylem çözümlemesi ; Turkish education,the speech,linguistics,discourse analysis

Nutuklar, bir edebi tür ya da dilbilgisel veri olmasının öncesinde devlet geleneğinin ve onun aslî unsurlarının sosyal ve kurumsal tezahürü olarak değerlendirilebilecek dil, kültür ve bilhassa oluşum amacı itibariyle eğitim bağlamlı veri tabanı özelliğine sahiptirler. Bu veri tabanı, kadim dillerden Türkçe için tarihî kökler üzerinde kurumsal kimliğe sahip güçlü bildirge özelliğine sahiptir. Çalışmada bu yönüyle, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Nutuk’u, dilbilimsel bağlamda, ülkü toplum ve devlet kurgusu içerisinde Türkçe ve Türkçe eğitimi odaklı olarak incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Kurucu metin niteliğine sahip olan Nutuk, toplum ve devlet hayatının gelişimine dair güçlü bir birleşen olarak Türkçe eğitimi için de önemli verileri barındırmaktadır. Belirtilen veriler söylem çözümlemesine tâbi tutularak nitel araştırmaya dayalı olarak doküman analizi ile değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda, kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nde Türkçe eğitiminin işlevine dair, kurucu iradenin tezahürü işlevsel açıdan değerlendirilmiştir.

Culture and especially for the purpose of formation, which can be considered as the social and institutional manifestation of the state tradition and its essential elements before they become a literary genre or grammatical data. This database has a strong declaration feature with an institutional identity on historical roots for Turkish as one of the ancient languages. In this respect, Gazi Mustafa Kemal Atatürk's Speech was examined and evaluated in a linguistic context, with a focus on Turkish and Turkish language education within the fiction of ideal society and state. The speech, which has the feature of a founding text, also contains important data for Turkish education as a strong unification for the development of society and state life. The specified data were subjected to discourse analysis and evaluated by document analysis based on qualitative research. In this respect, the manifestation of the founding will on the function of Turkish education in the founded Republic of Turkey was evaluated from a functional point of view.
Konuşma Becerisi Eğitimine İlişkin Türkçe Öğretmenlerinin Öz Yeterlik Ölçeği Geliştirme Çalışması
The Turkish Teachers’ Self-Efficacy Scale on Speaking Skills Education: A Scale Development Study
Yazar: Demirkol, Selmi; Aytaş, Gıyasettin
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Türkçe öğretmeni,konuşma eğitimi,öz yeterlik,ölçek geliştirme ; Turkish teacher,speaking education,self-efficacy,scale development

Bu çalışmanın amacı konuşma becerisinin eğitimi konusunda Türkçe öğretmenlerinin nelere dikkat etmeleri gerektiğine dair likert tipi geçerli ve güvenilir bir öz yeterlik ölçeği geliştirmektir. 354 Türkçe öğretmenine uygulanan ölçeğin yapı geçerliğine ilişkin bulgular, açımlayıcı faktör analizi ile sağlanmış ve 38 maddeden oluşan tek boyutlu bir yapı ortaya çıkmıştır. Ölçeğin iç tutarlık (güvenirlik) Cronbach Alfa değeri .94 olarak saptanmıştır. Nicel analiz sonuçlarına göre “Konuşma Becerisi Eğitimine İlişkin Türkçe Öğretmenlerinin Öz Yeterlik Ölçeği” olarak geliştirilen ölçme aracının, Türkçe öğretmenlerinin öz yeterliklerini ölçmede kullanılabilecek, geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiştir.

The aim of this study is to develop a valid and reliable Likert-type self-efficacy scale about what Turkish teachers should pay attention to in the education of speaking skills. The findings regarding the construct validity of the scale, which was applied to 354 Turkish teachers, were obtained by exploratory factor analysis and a one-dimensional structure consisting of 38 items emerged. The Cronbach alpha internal consistency (reliability) value of the scale was determined as .94. According to the results of the quantitative analysis, it was determined that the measurement tool developed as “The Turkish Teachers’ Self-Efficacy Scale on Speaking Skills Education” is a valid and reliable tool that can be used to measure the self-efficacy of Turkish teachers.
Türkçe Öğretmeni Adaylarının Yazma Becerisine Yönelik Hazırladıkları Ders Planlarının Ders İşleme Süreci Açısından İncelenmesi
Investigation of Lesson Plans Prepared by Turkish Teacher Candidates for Writing Skills in Terms of Lesson Processing
Yazar: Geçici, Fidan
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Yazma becerisi,ders planı,Türkçe öğretmeni adayları,yazma eğitimi,öğretmen eğitimi ; Writing skill,lesson plan,Turkish teacher candidates,writing education,teacher training

Bu araştırmada Türkçe öğretmeni adaylarının yazma becerisine yönelik hazırladıkları ders planlarında ders işleme sürecinin nasıl düzenlendiğini belirlemek amaçlanmıştır. Türkçe öğretmenliği 3. sınıfta öğrenim gören 60 Türkçe öğretmeni adayının yazma becerisine yönelik hazırladığı ders planları veri kaynağı olarak kullanılmıştır. Veriler doküman incelemesi yöntemiyle incelenmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından düzenlenmiş ders planı taslağı ve kodlama formu kullanılmıştır. Araştırma sonucunda derse giriş aşamasında öğretmen adaylarının büyük çoğunluğunun duyuşsal hazırlık sürecini yanlış, zihinsel hazırlık sürecini ise doğru planladığı tespit edilmiştir. Yine öğretmen adaylarının büyük bir kısmının ders işleme sürecini belirlenen yazma yöntemine ve kazanımlara uygun olarak planladığı tespit edilmiştir. Ancak öğretmen adayları ders işleniş sürecini planlı yazma ve değerlendirme modeline göre düzenlemede çok başarılı olamamışlardır. Benzer şekilde, öğretmen adaylarının ders işleme sürecini metin türünde öğretilmesi gereken özelliklere uygun olarak düzenlemede de çok başarılı olmadıkları tespit edilmiştir.

In this research, it was aimed to determine how the teaching process is organized in the lesson plans prepared by Turkish teacher candidates for writing skills. Lesson plans prepared for writing skills by 60 Turkish teacher candidates studying in the 3rd grade of Turkish language education were used as data sources. The data were analyzed by document analysis method. Lesson plan draft and coding form prepared by the researcher were used as data collection tools in the research. As a result of the research, it was determined that the majority of the pre-service teachers planned the affective preparation process incorrectly and the mental preparation process correctly. It was determined that most of the pre-service teachers planned the teaching process in accordance with the determined writing method and learning outcomes. However, pre-service teachers were not very successful in arranging the teaching process according to the planned writing and evaluation model. Similarly, it was determined that pre-service teachers were not very successful in arranging the teaching process in accordance with the features that should be taught in the text type.
Türkçe Gönderimsel İşlemleme Becerisi Ölçme Aracının Geliştirilmesi
Development of the Turkish Referential Processing Skill Measurement Tool
Yazar: Ülper, Hakan; Demirkaya, Abdul Samet
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 10 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Reference,processing,referential processing skill,reading understanding,listening understanding ; Gönderim,işlemleme,gönderimsel işlemleme becerisi,okuma anlama,dinleme anlama

Öğrencilerin okuma, anlama ve anlatmada büyük önemi olan gönderimsel işlemleme becerisini yerine getirebilme düzeyini belirlemeye yönelik bir ölçme aracının olmaması alanyazında önemli bir eksiklik olarak göze çarpmaktadır. Bu bağlamda araştırmada, öğrencilerin gönderimsel işlemleme becerisinin belirlenmesini sağlayacak bir ölçme aracının geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada tarama deseni kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi Burdur ilinde yer alan 3 ortaokulda 5-8. sınıf düzeyinde öğrenim gören toplam 315 öğrenciden oluşmaktadır. Taslak ölçme aracı 28 maddeden oluşmaktadır. Deneme uygulaması sonrası geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Madde ayırt edicilik indeksleri 0,20’nin altında olan 6 madde ölçme aracından çıkarılarak 22 maddelik Gönderimsel İşlemleme Becerisi Ölçme Aracı geliştirilmiştir. Ölçme aracının madde güçlük ortalamasının 0,593, ayırt edicilik ortalamasının ise 0,570 olduğu ve bu doğrultuda orta güçlüğe ve ayırt ediciliğe iye olduğu belirlenmiştir. Ölçme aracının güvenirliği için KR-20 değeri 0,845 olarak hesaplanmış ve ölçme aracının güvenilir olduğu belirlenmiştir.

The absence of a measurement tool to determine students' referential processing skill levels, which is of great importance in reading understanding and narration stands out as an important shortcoming. In this context, it is aimed to develop a measurement tool that will serve to determine the referential processing skills of students in this research. Survey design was used in the research. The sample of the research is a total of 315 5-8th grade students studying in 3 secondary schools in Burdur. A draft measurement tool consisting of 28 items was developed. After the pilot implementation, validity and reliability studies were carried out. 6 items which has item discrimination indexes lower than 0.20 were removed from the tool, and the Referential Processing Skill Measurement Tool was developed consisting of 22-items. It was determined that the item difficulty average was 0.593, and the discrimination average was 0.570, and accordingly, it had medium difficulty and distinctiveness. For the reliability, the KR-20 value was calculated as 0.845 and it was determined that the mesasurement tool is reliable.
5-6 Yaşındaki Çocukların Öz Düzenleme ile Erken Okuryazarlık Becerileri Arasındaki İlişki
The Relationship Between Self-Regulation and Early Literacy Skills of 5-6-Year-Old Children
Yazar: Kısaoğlu, Şule Yıldız; Çetin, Asya
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 11 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Early childhood,self-regulation,early literacy skills ; Erken çocukluk dönemi,öz düzenleme,erken okuryazarlık becerileri

Bu araştırmada, 5-6 yaş arası çocukların öz düzenleme ve erken okuryazarlık becerileri arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır. Çalışma grubunu eğitim kurumlarına devam eden 211 okul öncesi çocuğu ve 24 öğretmen oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında Erken Okuryazarlık Testi ve 4-6 Yaş Çocuklar İçin Öz Düzenleme Becerileri Ölçeği Öğretmen Formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde Mann-Whitney U Testi ve Spearman-Brown Korelasyon Katsayısı kullanılmıştır. Sonuçlar, katılımcıların erken okuryazarlık becerilerinin ortalama düzeyin üzerinde olduğunu ve öz düzenleme becerilerinin yüksek düzeyde olduğunu göstermiştir. Erken okuryazarlık becerileri ile cinsiyet ve okul öncesine devam etme süresi değişkenleri arasında fark olduğu saptanmıştır. Öz-düzenleme becerileri ile okul öncesi eğitime devam etme süresi arasında da fark olduğu belirlenmiştir. Çocukların öz düzenleme becerileri ile erken okuryazarlık becerileri arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Böylece çocukların öz düzenleme becerileri arttıkça alıcı dil söz varlığı, ifade edici dil söz varlığı, genel adlandırma, işlevsel bilgi, fonolojik farkındalık, harf bilgisi ve dinlediğini anlama becerilerinin arttığı sonucuna varılmıştır.

This study aimed to examine the relationship between self-regulation and early literacy skills of children 5-6 years of age. The study group consisted of 211 preschool children attending educational institutions and 24 teachers. The Early Literacy Test and the Self-Regulation Skills Scale for 4-6-year-old Children's Teacher Form were used to collect data. Mann-Whitney U Test and Spearman-Brown Correlation Coefficient were used in the analysis of the data. The results showed that the participants’ early literacy skills were above average level and their self-regulation skills were high level. There was a significant difference between early literacy skills and gender and preschool attendance. It was also determined that there was a difference between self-regulation skills and preschool attendance. A positive and significant relationship was found between children's self-regulation skills and early literacy skills. Thus, it was concluded that when children’s self-regulation skills increased, their receptive language vocabulary, expressive language vocabulary, general naming, functional knowledge, phonological awareness, letter knowledge, and listening comprehension skills increased.
Yazılı Metinlerde Anlaşılırlığa Sınıf Düzeyinin, Cinsiyet Değişkeninin Etkisinin Değerlendirilmesi
Evaluation of the Effect of Class Level and Gender Variable on Intelligibility in Written Texts
Yazar: Fidan, Mehmet
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 11 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Academic writing,text types,writing education ; Akademik yazma,metin türleri,yazma eğitimi

Metin yazabilmek ve yazılı metinleri anlayabilmek çok boyutlu bir yapıya sahiptir. Bu nedenle metnin niteliği aynı zamanda metnin anlaşılmasında da etkilidir. Bu araştırmada iletişimsel, estetik ve akademik amaçlarla yazılan metinlerin anlaşılırlığının belirlenmesi amaçlanmaktadır. Bu bağlamda sınıf düzeyi ve cinsiyet değişkenlerinin metinlerin anlaşılırlık durumuna etkisi gözlemlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada karma yöntem kullanılmıştır. Nicel yöntemlerden tarama modeli ve nitel yöntemlerden ise durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu eğitim fakültesi öğrencileri oluşturmaktadır. Elde edilen veriler çeşitli istatistiksel yöntemler ve içerik analizi ile yorumlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre hem cinsiyet hem de sınıf düzeyi değişkenlerinin akademik metinlerin anlaşılırlığını etkilediği belirlenmiştir. Eğitim fakültesi öğrencilerinin yazdıkları metinlerin genel olarak anlaşılır olduğu görülmüştür. Araştırmaya katılan kız öğrencilerin yazdığı akademik metinlerin, erkek öğrencilerin yazdığı akademik metinlere göre daha anlaşılır olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmaya katılan dördüncü sınıf öğrencilerinin yazdığı akademik metinlerin, birinci sınıf öğrencilerinin yazdığı akademik metinlere göre daha anlaşılır olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Writing a text and understanding it have a multidimensional structure. Therefore, the quality of the text has a direct effect on its comprehension. This study aims to determine the intelligibility of the texts written for communicative, aesthetic, and academic purposes. In addition, the effect of class level and gender variables on the intelligibility was tried to be observed. Quantitative and qualitative methods were used in this study. The study group of the research consisted of students in a faculty of education. The obtained data were interpreted with various statistical methods and content analysis. According to the results of the research, it has been determined that both gender and class level variables affect the intelligibility of academic texts. The texts written by the students of the faculty of education were found to be generally intelligible. It has been found out that the academic texts written by the female students who participated in the research are more intelligible than those written by the male students. It has been determined that the academic texts written by the fourth-year students participating in the research are more intelligible than those written by the first-year students.