Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Zaman ve Kronolojiyi Algılama Becerisine Yönelik Görüşleri
Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Zaman ve Kronolojiyi Algılama Becerisine Yönelik Görüşleri
Yazar: Ozan, Hüseyin; Yıldırım, Tercan
Dergi: Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 10 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Historical Studies (Other) ; Tarihsel Çalışmalar (Diğer) ; Beceri,sosyal bilgiler,tarih,zaman ve kronoloji.

Zamanın soyutluğunu insan belleğinde inşa etmek ve tarihsel zamanı anlamlandırmak sosyal bilimlerin temel paradigmalarından birisi olmuştur. Zaman ve kronoloji bilimsel olarak tarihsel zaman içerisindeki insan faaliyetlerini tarihsel, siyasal, kültürel, ekonomik ve askeri ilişkiler bağlamında ele almaktadır. Bu bilimsel bakış temelde tarihsel olayların, olguların epistemolojik olarak nedensellik ilişkilerini ortaya koyarak kapsamlı bir zaman ve kronoloji algısını oluşturmayı amaç edinmektedir. Tarihsel zamana ilişkin bilimsel diyalektikte kronolojik beceriler geçmiş, şimdi ve gelecek bağının somutlaştırılmasını önemli görmektedir. Bu bağlamda kronolojiyi algılama becerisi olay ve olguların tarihsel ontolojisini çocukların zihninde bir zemine inşa etmektedir. Okullarda uygulanan tarih öğretiminin istendik hedeflerinin gerçekleşebilmesi için Sosyal bilgiler öğretmenlerinin zaman ve kronolojiyi algılama becerisi ve yetkinliklerine sahip olması gerekmektedir. Bu araştırma, Sosyal bilgiler öğretmenlerinin zaman ve kronoloji algılama becerilerine ilişkin görüşlerini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada bilimsel araştırma yöntemlerinden nitel araştırma yöntemi ve durum çalışması deseni kullanılmıştır. 2023-2024 eğitim öğretim yılında Aksaray Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı devlet okullarında görev yapan 10 Sosyal bilgiler öğretmeni bu araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Seçkisiz olmayan amaçsal örneklemin ölçüt örnekleme yöntemi çalışmada kullanılmıştır. Araştırmada yedi sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Çalışmada ulaşılan verilerin çözümlenmesi içerik analizi yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmada Sosyal bilgiler öğretmenleri tarafından oluşturulan öğrenme ortamı, kullanılan yöntem, teknik ve materyaller, öğrencinin bilişsel seviyesi ve hazırbulunuşluk düzeyi zaman ve kronolojiyi algılama becerisinin algılanmasını, öğrenilmesini etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Zamanın soyutluğunu insan belleğinde inşa etmek ve tarihsel zamanı anlamlandırmak sosyal bilimlerin temel paradigmalarından birisi olmuştur. Zaman ve kronoloji bilimsel olarak tarihsel zaman içerisindeki insan faaliyetlerini tarihsel, siyasal, kültürel, ekonomik ve askeri ilişkiler bağlamında ele almaktadır. Bu bilimsel bakış temelde tarihsel olayların, olguların epistemolojik olarak nedensellik ilişkilerini ortaya koyarak kapsamlı bir zaman ve kronoloji algısını oluşturmayı amaç edinmektedir. Tarihsel zamana ilişkin bilimsel diyalektikte kronolojik beceriler geçmiş, şimdi ve gelecek bağının somutlaştırılmasını önemli görmektedir. Bu bağlamda kronolojiyi algılama becerisi olay ve olguların tarihsel ontolojisini çocukların zihninde bir zemine inşa etmektedir. Okullarda uygulanan tarih öğretiminin istendik hedeflerinin gerçekleşebilmesi için Sosyal bilgiler öğretmenlerinin zaman ve kronolojiyi algılama becerisi ve yetkinliklerine sahip olması gerekmektedir. Bu araştırma, Sosyal bilgiler öğretmenlerinin zaman ve kronoloji algılama becerilerine ilişkin görüşlerini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada bilimsel araştırma yöntemlerinden nitel araştırma yöntemi ve durum çalışması deseni kullanılmıştır. 2023-2024 eğitim öğretim yılında Aksaray Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı devlet okullarında görev yapan 10 Sosyal bilgiler öğretmeni bu araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Seçkisiz olmayan amaçsal örneklemin ölçüt örnekleme yöntemi çalışmada kullanılmıştır. Araştırmada yedi sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Çalışmada ulaşılan verilerin çözümlenmesi içerik analizi yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmada Sosyal bilgiler öğretmenleri tarafından oluşturulan öğrenme ortamı, kullanılan yöntem, teknik ve materyaller, öğrencinin bilişsel seviyesi ve hazırbulunuşluk düzeyi zaman ve kronolojiyi algılama becerisinin algılanmasını, öğrenilmesini etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.