Yüksek doğrulukta kaba inşaat kalemlerinin metrajını hesaplayan YBM tabanlı prototip yazılımın geliştirilmesi
Development of BIM-based prototype software for the accurate quantity take-off calculation of rough construction items
Yazar: Ergen, Faruk; Bettemir, Önder Halis
Dergi: Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Vol. 13 No. 1, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; 3B görselleştirme,Metraj,Python,Tkinter,YBM ; 3D Visualization,Quantity take-off,BIM,Python,Tkinter

Yapı Bilgi Modellemesi (YBM) kullanımı inşaat sektöründe önemli ölçüde yaygınlaşmıştır. Bununla birlikte küçük ve orta ölçekli yükleniciler YBM yazılımlarının getireceği maliyet ile YBM kullanımına adapte olabilmek için gerekli olan personel eğitimi ve iş alışkanlığı değişimi gereksiniminden dolayı YBM kullanımına uzak kalmaktadır. Bu çalışmada YBM yazılımlarının temel fonksiyonlarından olan 3 Boyutlu görselleştirme ve kaba inşaatın metraj hesaplama işlemlerini gerçekleştirebilen bir yazılım geliştirilmiştir. Python programlama dili ile uyumlu Tkinter Kütüphanesi, Python tabanlı Ursina 3B oyun motoru ve SQLite3 veri tabanı uygulaması kullanılarak insan müdahalesi olmadan beton, betonarme kalıbı ile kalıp iskelesi metrajlarını hesaplayıp 3B görselleştirebilen yazılım geliştirilmiştir. Geliştirilen yazılım çok fazla işleve sahip olmadığı için kullanımı kolay kullanıcı ara yüzlerine sahiptir. Bu sayede özel bir personel eğitimi gerektirmeden 2 Boyutlu çizimlere sadece kat yüksekliği gibi derinlik verilerinin girilmesi ile yapının 3 Boyutlu görselleştirmesi yapılabilmektedir. Buna ek olarak beton, betonarme kalıbı ve kalıp iskelesi metrajları da otomatik biçimde çıkarılmaktadır. Elle yapılan metraj hesabı ile karşılaştırıldığında kalıpta %0.04 oranında sapma olduğu tespit edilmiştir. Yapılan literatür taramasında Revit ile elde edilen metraj verilerinin daha fazla sapabildiği görülmüştür. Geliştirilen YBM yazılımını kullanacak küçük ölçekli yükleniciler daha hassas ve hızlı metraj hazırlayarak daha doğru biçimde maliyet analizi yapma imkânına sahip olacaklardır.

Utilization of BIM among the construction sector has become widespread significantly. However, small and medium scale contractors are reluctant to implement BIM as a consequence of the additional cost and the staff adaptation training requirements as well as major changes at work habits. In this study software, capable of executing the 3 Dimensional visualization and preparation of quantity take-off which are basic functions of BIM software, is developed. Quantity take-off computations of concrete, formwork for the reinforced concrete, and scaffolding for the formwork as well as 3D visualization tasks are executed without human intervention by utilizing Tkinter library which is compatible with Python, Ursina game engine, and SQLite3 database applications. The developed software is not versatile since it has very simple graphical user interfaces. For this reason, 3-Dimensional visualization can be achieved by the definition of depth data such as height of the floor without a special training of the staff.  Moreover, quantity take off of concrete, formwork of the reinforced concrete and scaffolding for the formwork can be obtained automatically. The obtained formwork quantity take-off amount is compared with the manual quantity take-off and the comparison revealed that the automated quantity take-off deviates only 0.04%. The literature review illustrate that Revit may not achieve the aforementioned accuracy. The small scale contractors would have the opportunity of execution of more precise cost analysis by preparing more accurate and fast quantity take-off.