Asma Islah Kombinasyonlarında Tane, Salkım, Olgunlaşma Ve Çekirdek Çimlenmesi Üzerine Araştırmalar
Researches On Berry, Bunch, Ripening And Seed Germination In Grape Breeding Combinations
Yazar: Ergönül, Onur; Özer, Cengiz; Orhan Özalp, Zeliha; Uysal, Tamer; Polat, Aslı
Dergi: Bahçe, Vol. 52 No. Özel Sayı 1, 2022
Anahtar kelimeler: Agricultural, Veterinary and Food Sciences ; Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri ; Sofralık üzüm,ıslah,melezleme,açılım ; Table grape,breeding,crossing,segregation

Asma ıslahı, üzerinde durulan karakterler ve kullanılan tekniklerdeki değişimlerle birlikte halen geçerliliğini ve gündemini korumaktadır. Sunulan makale, yüksek kaliteli sofralık üzüm çeşitlerinin geliştirilmesine yönelik olarak Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü tarafından yürütülen “Melezleme Islahı Yoluyla Erkenci ve Geççi Üzüm Çeşitlerinin Elde Edilmesi” isimli projenin verilerinden oluşturulmuştur. Araştırma verileri 2015 ile 2020 yılları arasında yürütülmüş olup, çeşit adaylarının tane ve salkım özellikleri ile olgunlaşma dönemlerinin bulgularını kapsamaktadır. Ayrıca melezleme kombinasyonlarında çekirdek çimlenme oranları detaylı şekilde incelenmiştir. Tane özelliklerinden tane ağırlığı, tane rengi, tane şekli ve çekirdeksizlik, salkım özelliklerinden ise salkım sıklığı bulgularına yer verilmiştir. Kombinasyonlar düzeyinde yapılan çekirdek çimlenme oranlarına göre en düşük çimlenmeler Trakya İlkeren (%2.6) ve Cardinal (%0-2.9) çeşitlerinde, en yüksek çimlenme oranları ise Yalova İncisi (%70.8-79.1) çeşidinde bulunmuştur. Salkım sıklığı verilerinde ise Hönüsü çeşidi kullanıldığında çeşit adaylarının daha seyrek salkım yapısında olduğu, İrikara çeşidi kullanıldığında ise daha sık salkımların oluştuğu tespit edilmiştir. Tekirdağ Çekirdeksizi çeşidinin ıslah kombinasyonlarında kullanılması ile bireylerinde daha yüksek çekirdeksizlik ortaya çıkmıştır. Diğer taraftan, araştırmada, asma ıslah çalışmalarında ortaya çıkan tane renk açılımı detaylı bir şekilde incelenmiştir.

Grape breeding is still continuing with the changes in the techniques used in the characters emphasized and it maintains its agenda. The presented article was created from the data of the project titled "Obtaining Early and Late Maturing Grape Varieties by Crossbreeding" carried out by Tekirdağ Viticulture Research Institute aiming for the development of high quality table grape varieties. The research data covers the findings of berry and cluster characteristics and maturation periods of cultivar candidates between 2015 and 2020. In addition, seed germination rates in crossing combinations were examined in detail. Berry weight, berry color, berry shape and seedlessness, and bunch density findings are included. The lowest germination rates were found in Trakya İlkeren (2.6%) and Cardinal (0-2.9%) cultivars, while the highest germination rates were found in Yalova İncisi (70.8-79.1%) cultivars. In the bunch density data, it was determined that the cultivar candidates had less bunch density when Hönüsü variety was used, and more dense bunches were formed when İrikara variety was used. The use of Tekirdağ Çekirdeksizi cultivar in breeding combinations resulted in higher seedlessness among individuals. On the other hand, in the study, the berry color segregation that emerged in grape breeding studies was examined in detail.