Kutadgu Bilig’e Göre Yönetici ve Nitelikleri
Manager and its Qualities According to Kutadgu Bilig
Yazar: Koçak Macun, Büşra; Kurtlu, Yasemin
Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi No. 28, 2017
Anahtar kelimeler: Kutadgu Bilig,manager,state,quality. ; Kutadgu Bilig,yönetici,devlet,nitelik

Sözlü veyayazılı edebi ürünler milletlerin zengin bilgi kaynaklarının başındagelmektedir. İslamiyet sonrası ilk Türk eserlerinden olan Kutadgu Bilig, Türkkültürü için bir ebedilik vasıtasıdır. Türklerdeki sosyal hayat, din, düşünüş,hükümdarlık anlayışı, devlet felsefesi… gibi daha birçok kültürel kodu bueserde bulmak mümkündür. Kutadgu Bilig sayılan bu yönleriyle birlikte geçmişibilmek, anlamak ve geleceğe yöntem önermek açısından da birçok bilimselçalışmanın nesnesi olmuştur. Bu çalışmada amaç Kutadgu Bilig’in devletyöneticisi açısından incelenmesidir. Çalışmada Kutadgu Bilig’in XII, XVII,XVIII, XXI, XXIII, XXIV, XXV, XXVI, XXVII, XLI, XLII ve XLIII bölümlerihükümdar tasarımı ve devlet anlayışı bakımından incelenmiştir. Ancak ele alınankonuya göre eserin diğer bölümlerinden de yararlanılmıştır. Yöneticiözelliklerinin sunulmasında eserden alıntılara yer verilmiştir. KutadguBilig’de tasvir edilen hükümdar tipi bilgilidir, güçlüdür, savaşçıdır, siyasetbilgisiyle devletini en iyi şekilde idare ederek hem halkını mutlu eder hem deülkesinin sınırlarını genişletir. Ancak Karahanlılar Devleti dönemindeİslamiyet’in kabul edilmiş olması nedeniyle hükümdar tasvirlerinde dinin etkiside gözlenmektedir. Türk devlet ve hâkimiyet anlayışı dikkate alındığındahükümdar tipinin sahip olduğu özelliklerin aslında bir yöneticinin sahip olmasıbeklenilen özellikler olduğu görülmektedir. Ancak Türklerde yerleşik hayatageçilmesi ile birlikte bozkır tipi alp tipinin yerini daha sistematik biryönetim anlayışının aldığı görülmektedir.

Verbal orwritten literary products are at the forefront of rich information sources ofnations. Kutadgu Bilig, one of the firstTurkish works after Islamism, is an eternal means for Turkish culture. It is possible to find social life, religion,thinking, government understanding, state philosophy and many other culturalcodes of Turks. Kutadgu Bilig has become an objectof many scientific studies in terms of knowing the past, understanding it andproposing a method to the future. From Kutadgu Bilig, it is possible to learnabout Turkish administrators' understanding of state administration, power andpolitics. In this study, Kutadgu Bilig wasexamined in terms of the characteristics that a manager is expected to have inthe context of "manager" and Turkish history and culture. In the study Kutadgu Bilig's sections XII, XVII,XVIII, XXI, XXIII, XXIV, XXV, XXVI, XXVII, XLI, XLII and XLIII have beenexamined in terms of the design of the ruler and the understanding of thestate. However, the other sections of thework were also utilized according to the subject discussed. Citations from the work have been included in thepresentation of the manager features. In the study, the type of the rulerdepicted in Kutadgu Bilig is knowledgeable, powerful, warrior, makes his peoplehappy by expanding the boundaries of his country by managing his state with theknowledge of politics. However, due to the acceptance ofIslam in the Karahanlılar State, the influence of religion in the depictions ofthe ruler is observed. Considering the concept of Turkishstate and sovereignty, it is seen that the features possessed by the ruler arein fact the expected characteristics that a ruler should have. However, with the adoption of a sedentary life in theTurks, it is seen that the steppe type and the alp type are replaced by a moresystematic management approach.