Türkiye’de Deprem Riski Azaltma Eğitiminin Okullardaki Uygulamalarına Yönelik Öğretmen Görüşleri ve Öğretmenlerin Afet Bilinç Düzeylerinin İncelenmesi
Examination of Teacher Views on the Implementation of Disaster Risk Reduction Education in Schools and Teachers' Disaster Awareness Levels in Turkey
Yazar: Yıldırım, M. Selim
Dergi: Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, Vol. 60 No. 60, 2023
Anahtar kelimeler: Curriculum and Instration (Other) ; Eğitim Programları ve Öğretim (Diğer) ; Deprem,Deprem eğitimi,Afet algısı,Sınıf Öğretmenleri ; Earthquake,Earthquake education,Disaster perception,Classroom Teachers

Bu çalışmada, Türkiye’de deprem riskini azaltma eğitimlerinin okullardaki uygulamalarına yönelik öğretmen görüşleri ve öğretmenlerin afet bilinç düzeylerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu çalışmada, karma yöntem kullanılmıştır. Çalışmada nitel ve nicel verilerin bir arada toplandığı yakınsayan paralel desen kullanılmıştır. Çalışmanın nicel verileri için kolay ulaşılabilir, nitel verileri için ise ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın nicel verileri Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde görev yapan 321 sınıf öğretmeninden toplanmıştır. Nitel veriler ise, Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde görev yapan 3. ve 4. sınıfa eğitim veren 8 sınıf öğretmeninden toplanmıştır. Çalışmanın nicel verileri, Dikmenli, “Afet Bilinci Algı Ölçeği” ile toplanmıştır. Nitel verileri ise, araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Çalışmada elde edilen nicel verilerin analizinde SPSS 23 programı kullanılırmıştır. Nitel veriler ise içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Çalışmanın nicel sonuçları,  deprem konusunda öğretmenlerin farkındalığının kabul edilebilir bir düzeyde olduğunu göstermiştir. Bunlarla birlikte, görüşme analizlerinden elde edilen bulguların nicel sonuçları desteklediği görülmüştür. Nitel sonuçlara göre, deprem biliminin öğrencilere daha etkili bir şekilde kazandırılması ve depreme hazırlık sürecinde öğretmenlerin rolünün güçlendirilmesi gerektiği ortaya çıkmıştır. Bunun yanında ailelerin deprem farkındalığının arttırılması için okul-aile iş birliğinin arttırılması gerektiği sonucuna da ulaşılmıştır. Önerilen adımların uygulanması, hem öğrencilerin hem de toplumun deprem konusunda daha bilinçli ve depreme hazırlıklı olmasına katkı sağlayabilir.

In this study, the aim is to examine the opinions of teachers regarding the implementation of earthquake risk reduction education in schools and the disaster awareness levels of teachers in Turkey. A mixed-method approach was employed in this study, utilizing a convergent parallel design where qualitative and quantitative data were collected concurrently. Quantitative data for the study were collected from primary school teachers working in various regions of Turkey, while qualitative data were collected from 3rd and 4th-grade primary school teachers in diverse regions of the country. Quantitative data were gathered using the 'Disaster Awareness Perception Scale' whereas qualitative data were collected through a semi-structured interview form devised by the researcher. The quantitative data obtained in the study were analyzed using SPSS 23 software, while qualitative data were analyzed using content analysis. The quantitative results of the study showed that teachers’ awareness of earthquakes was at an acceptable level. In addition, the findings obtained from the interview analysis supported the quantitative results. According to the qualitative results, it was revealed that earthquake science should be taught to students more effectively and the role of teachers should be strengthened in the earthquake preparedness process. In addition, it was concluded that school-family cooperation should be increased to raise the earthquake awareness of families. Implementing the recommended steps can contribute to making both students and society more aware of and prepared for earthquakes.