Elektrik gücünün daha yaygın kullanıldığı uçaklar için beş fazlı sabit mıknatıslı senkron starter generatörün kontrolü
Elektrik gücünün daha yaygın kullanıldığı uçaklar için beş fazlı sabit mıknatıslı senkron starter generatörün kontrolü
Yazar: Öksüztepe, Eyyüp; Yapan, Murat
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 39 No. 3, 2022
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; : Sabit mıknatıslı senkron makina,çok fazlı sistemler,starter-jeneratör,uzay vektör PWM,MEA,çok fazlı sistemler,starter-jeneratör,uzay vektör PWM,MEA ; Sabit mıknatıslı senkron makina,çok fazlı sistemler,starter-jeneratör,uzay vektör PWM,MEA

Son yıllarda, fosil yakıtların çevreye verdiği zarar, fosil yakıtların azalması, yakıt maliyetlerindeki artış, otomatik güç kontrolüne ve daha verimli sistemlere olan ihtiyaç gibi nedenlerle elektrikli ulaşım araçlarına olan ilgi artmaktadır.  Havacılık sektöründe de yüksek maliyetleri, boyutları ve ağırlıkları nedeniyle tamamen elektrikli uçaklardan ziyade, elektrik enerjisinin daha yaygın kullanıldığı ve bilim dünyasının More Elektrik Aircraft olarak isimlendirdiği, uçaklar yoğun ilgi görmektedir. Bu uçaklarda hidrolik, pnömatik, mekanik sistemler yerini elektrik enerjisi ile çalışan sistemlere bırakmıştır. Yapısı karmaşık, ağır, sürekli bakım gerektiren ve iki farklı sistemden oluşan geleneksel uçaklardaki starter ve jeneratör sistemi yerine, tek bir sürücü ile kontrol edilen, bir elektrik makinasından oluşan, starter-jeneratör sistemi bu tür uçaklarda kullanılmaya başlanmıştır.Bu çalışmada, beş fazlı Sabit Mıknatıslı Senkron Makina, beş faz uzay vektör darbe genişlik modülasyonu ile kontrol edilen starter-jeneratör sürücüsü, tüm süreci yöneten starter-jeneratör kontrol birimi ve uçak jet motoru birlikte Matlab /Simscape Tollbox ile modellenmiştir. Beş fazlı Sabit Mıknatıslı Senkron Makinanın starter-jeneratör olarak kullanıldığı tüm sistemin, Starter Modu, Geçiç Modu ve Jeneratör Modu olmak üzere üç çalışma modunda kontrolü gerçekleştirilmiştir. Simülasyon sonuçları, önerilen starter-jeneratör sisteminin yeni nesil elektrik enerjisinin yaygın kullanıldığı ve Yüksek Gerilim DA Güç Sistemi’ne sahip yeni nesil uçaklarda kullanılabileceğini göstermiştir.

Son yıllarda, fosil yakıtların çevreye verdiği zarar, fosil yakıtların azalması, yakıt maliyetlerindeki artış, otomatik güç kontrolüne ve daha verimli sistemlere olan ihtiyaç gibi nedenlerle elektrikli ulaşım araçlarına olan ilgi artmaktadır.  Havacılık sektöründe de yüksek maliyetleri, boyutları ve ağırlıkları nedeniyle tamamen elektrikli uçaklardan ziyade, elektrik enerjisinin daha yaygın kullanıldığı ve bilim dünyasının More Elektrik Aircraft olarak isimlendirdiği, uçaklar yoğun ilgi görmektedir. Bu uçaklarda hidrolik, pnömatik, mekanik sistemler yerini elektrik enerjisi ile çalışan sistemlere bırakmıştır. Yapısı karmaşık, ağır, sürekli bakım gerektiren ve iki farklı sistemden oluşan geleneksel uçaklardaki starter ve jeneratör sistemi yerine, tek bir sürücü ile kontrol edilen, bir elektrik makinasından oluşan, starter-jeneratör sistemi bu tür uçaklarda kullanılmaya başlanmıştır.Bu çalışmada, beş fazlı Sabit Mıknatıslı Senkron Makina, beş faz uzay vektör darbe genişlik modülasyonu ile kontrol edilen starter-jeneratör sürücüsü, tüm süreci yöneten starter-jeneratör kontrol birimi ve uçak jet motoru birlikte Matlab /Simscape Tollbox ile modellenmiştir. Beş fazlı Sabit Mıknatıslı Senkron Makinanın starter-jeneratör olarak kullanıldığı tüm sistemin, Starter Modu, Geçiç Modu ve Jeneratör Modu olmak üzere üç çalışma modunda kontrolü gerçekleştirilmiştir. Simülasyon sonuçları, önerilen starter-jeneratör sisteminin yeni nesil elektrik enerjisinin yaygın kullanıldığı ve Yüksek Gerilim DA Güç Sistemi’ne sahip yeni nesil uçaklarda kullanılabileceğini göstermiştir.