Türkiye Kıyılarında Deniz Suyu Sıcaklık Değişiminin CBS ile Analizi ve Ekolojik Etkilerinin Değerlendirilmesi
Analysis of Sea Water Temperature Change on The Coast of Turkey with GIS and Evaluation of Its Ecological Effects
Yazar: Kalıpcı, Erkan; Başer, Volkan; Türkmen, Mustafa; Genç, Nihal; Cüce, Hüseyin
Dergi: Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, Vol. 7 No. 2, 2020
Anahtar kelimeler: Environmental Engineering ; Çevre Mühendisliği ; Coğrafi Bilgi Sistemi,Deniz Suyu Sıcaklık Haritası,Sucul Canlılar,Türkiye ; Geographic Information System,Sea Surface Temperature Map,Aquatic Creatures,Turkey

Deniz suyu sıcaklıklarındaki artış sucul canlılarda ekolojik problemlere yol açabilmektedir. Bu düşünceden hareketle yapılan çalışmada; Türkiye’nin kıyıları boyunca yaşanan deniz suyu sıcaklığı artış oranları değişimi yıllık bazda irdelenerek, coğrafi bilgi sistemi ile değerlendirilmesi yapılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler, Tarım ve Orman Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğünden temin edilmiştir. 1970- 2019 yılları arasında Karadeniz, Akdeniz, Ege ve Marmara denizi, deniz suyu sıcaklık verileri irdelenmiş ve 50 yıllık analiz sonuçları ArcGIS ortamında işlenerek deniz suyu sıcaklıkları haritası oluşturulmuştur. Yapılan çalışma sonucunda; 1970 yılından 2000 yılına kadar ki süreçte deniz suyu sıcaklığı ortalamalarının değişim trendinin birbirine yakın ortalamalarda devam ettiği, 2000-2010 yılları arasında bir önceki dönem periyoduna (1990-1999) oranla Karadeniz’de 0,8°C, Akdeniz’de 0,5°C, Marmara ve Ege denizlerinde 0,4°C‘e deniz suyu sıcaklığı artışı gözlendiği, deniz suyu sıcaklığı ortalamalarındaki yükselişin özellikle 2010-2019 döneminde belirginleştiği görülmüştür. 1970-1979 yılları ortalama deniz suyu sıcakları ile 2010-2019 yılları ortalama deniz suyu sıcakları karşılaştırıldığında; ortalama deniz suyu sıcaklığının Karadeniz ve Akdeniz de 1,2°C, Ege denizinde 0,9°C, Marmara denizinde ise 1,5°C arttığı gözlenmiştir. Deniz suyunda yaşanan bu sıcaklık artışının ekolojik dengeye olası etkileri tartışılmıştır.

An increase in seawater temperatures can cause ecological problems in aquatic organisms. In the study based on this idea; Turkey's sea surface temperatures were examined on an annual basis and determined increase rate which are chancing along the coasts were evaluated with geographic information systems. The data used in the study were obtained from the Turkish State Meteorological Service of the Ministry of Agriculture and Forestry. Between 1970 and 2019, sea surface temperatures of the Black Sea, Mediterranean, Aegean, and Marmara were examined and the 50-year analysis results were processed in the ArcGIS environment and sea surface temperature maps were prepared along the Turkey’s coasts.  As a result of the work; sea surface temperatures averages were continued to increase as close to each other with changing trend in the period from 1970 to 2000, The sea surface temperatures were increased by 0.8°C in the Black Sea, 0.5°C in the Mediterranean, 0.4°C in the Marmara and the Aegean seas between the years 2000-2010, compared to the previous period (1990-1999). The increase in sea surface temperatures means were became evident especially in the 2010-2019 period. When the sea surface temperatures averages were compared between 1970-1979 and 2010-2019; It was observed that the sea surface temperatures averages were increased by 1.2 ° C in the Black Sea and the Mediterranean, 0.9 ° C in the Aegean Sea, and 1.5 ° C in the Marmara Sea. The possible effects of this temperature increase in seawater on ecological balance were discussed.