Kent Makroformunun Kentsel Dirençliliğe Etkisi: Düzce Örneği
The Effect of Urban Macroform on Urban Resilience: The Case of Düzce
Yazar: Kar, Ecrin; Altuntaş, Selim; Hamza Çelikyay, Hicran
Dergi: Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, Vol. 10 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: Geographic Information Systems ; Coğrafi Bilgi Sistemleri ; Natural Hazards ; Doğal Afetler ; Düzce,Disaster Policies,Earthquake,Urban Morphology,Urban Resilience,Geographical Information Systems ; Düzce,Afet Politikaları,Deprem,Kent Morfolojisi,Kentsel Dirençlilik,Coğrafi Bilgi Sistemleri

Türkiye, tarihinde birçok yıkıcı deprem ile karşılaşmıştır. Türkiye’nin kuzey batısında bulunan Kuzey Anadolu Fay hattında yer alan Düzce ise, 17 Ağustos ve 12 Kasım 1999 tarihlerinde meydana gelen büyük iki deprem ile sarsılmıştır. Bu depremler ile yıkıma uğrayan kentte büyük ölçüde can kaybı ve maddi hasar meydana gelmiştir. Düzce’de 23 Kasım 2022 tarihinde gerçekleşen depremde ise az yoğunluklu maddi hasar oluşmuştur. Bu çalışmada, 1999 yılından 2023 yılına kadar olan süreçte mekânsal gelişim ve şehir imar planları bağlamında Düzce kenti incelenerek kent makro formu üzerinden kentsel dirençlilik değerlendirmesi yapılacaktır. Çalışmanın amacı, 1999 depremlerinden sonra uygulanan imar planlarının 2022 depremi sonrası kent üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması ve kentsel dirençliliğin ölçülmesidir. Kentsel dirençlilik analizi; Düzce kent özeğinin kurulduğu alandaki yapı stoku, arazi potansiyeli, maruz kaldığı depremler, kat yükseklikleri, nüfus yoğunlukları, açık yeşil alan kapasitesi, ulaşım ağı standartları, fay hattına yakınlık, zemin yapısı gibi kriterler çerçevesinde değerlendirilerek ArcGIS programında hazırlanmıştır. Sonuçta ise Düzce kent makro formunun düşük ve orta düzeyde dirençlilik gösterdiği ortaya konulmuştur. Çalışmanın sonuçları, Düzce kenti özelinde bu önlemlerin kritik önemini ortaya çıkarmaktadır. Analizler doğrultusunda kentin dirençliliğini arttıran politikaların geliştirilmesi ve uygulanması önerilmektedir.

Türkiye has experienced many destructive earthquakes in its history. Düzce, located on the North Anatolian Fault line in the north-west of Türkiye, was shaken by two major earthquakes on August 17 and November 12, 1999. These earthquakes caused great loss of life and material damage in the city. The earthquake that occurred in Düzce on November 23, 2022 caused minor material damage. In this study, the city of Düzce will be analyzed in the context of spatial development and city development plans in the period from 1999 to 2023, and urban resilience assessment will be made through the city macro form. The aim of the study is to compare the effects of the zoning plans implemented after the 1999 earthquakes on the city after the 2022 earthquake and to measure urban resilience. Urban resilience analysis was prepared in ArcGIS software by evaluating the building stock, land potential, earthquakes, storey heights, population densities, open green area capacity, transportation network standards, proximity to fault lines, and soil structure in the area where Düzce city core was established. As a result, it was revealed that the urban macro form of Düzce shows low and medium level resilience. The results of the study reveal the critical importance of these measures for the city of Düzce. In line with the analyses, it is recommended to develop and implement policies that increase the resilience of the city.