HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN FARMAKOVİJİLANSA YÖNELİK TUTUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ: TANIMLAYICI BİR ÇALIŞMA
EVALUATION OF NURSING STUDENTS' ATTITUDES TOWARDS PHARMACOVIGILANCE: A DESCRIPTIVE STUDY
Yazar: Aslan, Yasemin; Atalay, Havva Nur; Zeybek, Dolunay Özlem
Dergi: Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, Vol. 10 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Patient Safety ; Hasta Güvenliği ; Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Health Management ; Sağlık Yönetimi ; Pharmacovigilance,adverse drug reactions,nursing students,drug safety,attitude ; Farmakovijilans,advers ilaç reaksiyonları,hemşirelik öğrencileri,ilaç güvenliği,tutum

Amaç: Farmakovijilans, advers ilaç reaksiyonlarının izlenmesi ve bildirilmesi yoluyla ilaç güvenliğinin sağlanmasını hedefleyen önemli bir halk sağlığı uygulamasıdır. Bu çalışma, hemşirelik öğrencilerinin farmakovijilansa yönelik tutumlarını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Çalışmanın örneklemini Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi 2022-2023 bahar döneminde hemşirelik bölümünde öğrenim görmekte olan 507 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışma anket formlarını tam doldurarak çalışmaya gönüllü katılım sağlayan 330 öğrenci ile çalışma tamamlanmıştır. Veriler tanımlayıcı bilgi formu ile farmakovijilansa yönelik tutum anketi kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler kullanılmıştır. Bulgular: Bulgular, öğrencilerin farmakovijilansın halk sağlığının korunmasındaki önemine büyük ölçüde inandığını (ortalama = 3,964; standart sapma = 0,892) ve raporlamanın ulusal farmakovijilans sisteminin etkinliğine önemli katkı sağlayacağını düşündüklerini göstermektedir (ortalama = 3,812; standart sapma = 0,892). Ancak öğrenciler, bildirim sürecinin zaman alıcı olduğu ve iş yükünü artırabileceği görüşündedir (ortalama = 3,37; standart sapma = 1,036). Ayrıca, bazı advers ilaç reaksiyonlarının bildirilmesinin mesleki yetersizlik ve ihmalkar çalışma algısına yol açabileceğine dair endişeleri bulunmaktadır (ortalama = 3,700; standart sapma = 1,057). Farmakovijilans süreçlerinin sağlık profesyonellerinin sorumluluğunda olması gerektiği konusunda genel bir fikir birliği olduğu gözlemlenirken (ortalama = 3,794; standart sapma = 0,995), mali teşviklere yönelik tutumların daha nötr olduğu görülmüştür (ortalama = 3,267; standart sapma = 0,959). Sonuç: Sonuçlar, hemşirelik öğrencilerinin genel olarak farmakovijilansa yönelik olumlu bir tutuma sahip olduğunu ancak bildirim sürecine dair belirli kaygılar taşıdıklarını ortaya koymaktadır. Mezuniyet öncesi eğitim programlarında öğrencilerin farmakovijilansa yönelik endişelerinin giderilmesini sağlayacak ders ve konulara yer verilmesi önerilmektedir.

Aim: Pharmacovigilance is an important public health practice that aims to maintain drug safety by monitoring and reporting adverse drug reactions. This study aims to evaluate nursing students’ attitudes toward pharmacovigilance. Methods: The sample of the study consists of 507 students studying in the nursing department of Bandırma Onyedi Eylül University in the spring semester of 2022-2023. The study was completed with 330 students who voluntarily participated by fully completing the questionnaire. The data collection tools included a descriptive information form and an attitude survey on pharmacovigilance. Descriptive statistical methods were used to analyze the data. Results: The findings indicate that the majority of students believe in the importance of pharmacovigilance in protecting public health (mean = 3.964; standard deviation = 0.892) and think that reporting would significantly contribute to the effectiveness of the national pharmacovigilance system (mean = 3.812; standard deviation = 0.892). However, students perceived the reporting process as time-consuming and increasing workload (mean = 3.37; standard deviation = 1.036). They were also concerned that reporting certain adverse drug reactions could lead to perceptions of professional incompetence and negligence (mean = 3.700; standard deviation = 1.057). While there was general agreement that pharmacovigilance processes should be the responsibility of healthcare professionals (mean = 3.794; SD = 0.995), participants demonstrated a more neutral attitude towards financial incentives (mean = 3.267; SD = 0.959). Conclusion: The results indicate that nursing students generally have a positive attitude toward pharmacovigilance, although they express certain concerns regarding the reporting process. It is recommended that undergraduate curricula include courses and topics that address students' concerns about pharmacovigilance.