DNA Minisatellit Markırlarından Yararlanılarak Fiğde (Vicia sativa L.) Tane Veriminin Önceden Belirlenmesi Olanakları
Early Determination Possibilities of Seed Yield in Common Vetch (Vicia sativa L.) Using DNA Minisatellite Markers
Yazar: Aydınoğlu, B.; Karaca, M.; Çakmakçı, S.; İnce, A. G.; Elmasulu, S. Y.
Dergi: Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 18 No. 2, 2005
Anahtar kelimeler: Agricultural Engineering ; Ziraat Mühendisliği ; Fiğ, Tane Verimi, Islah, DNA Minisatellit Markırları ; Common Vetch,Seed Yield,Breeding,DNA Minisatellite Markers

Bu araştırmada, adi fiğ (Vicia sativa L.) ıslah çalışmalarında tane verimi ile ilişkili seleksiyon kriteri olabilecek özelliklerin DNA minisatellit markırları kullanılarak önceden tespit edilebilmesi olanakları araştırılmıştır. Çalışmanın tarla denemeleri Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme tarlalarında, 3 yıl süre ile  tesadüf blokları deneme deseninde 3 tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Araştırmada bitki materyali olarak yüksek, orta ve düşük tane verimine sahip 10 adet adi fiğ hattı kullanılmıştır. Çıkıştan 3-4 hafta sonra bitkilerden yaklaşık 2 g yaprak örnekleri alınmış ve DNA ekstraksiyonları yapılmıştır. Bitki DNA’ları toplam 12 adet minisatellit primeri kullanılarak PCR cihazında çoğaltma işlemine tabi tutulmuştur. Oluşan PCR ürünleri agaroz jel elektroforesiz yöntemiyle ayırt edilmiş ve DNA markırları yardımıyla hatlar arasındaki genetik ilişkiler saptanmıştır. Korelasyon katsayıları, path analizi sonuçları ve kalıtım dereceleri değerlendirildiği zaman, biyolojik verim, gelişme notu, çiçeklenme gün sayısı, bitki boyu, bin tane ağırlığı ve hasat indeksi özelliklerinin tane verimini attırmaya yönelik ıslah çalışmalarında seleksiyon kriteri olarak kullanılabileceği görülmektedir. Diğer taraftan DNA markır çalışmaları tane verimleri yüksek olan hatlar arasında bulunan genetik ilişkilerin fiğde tane verimini uzun tarla denemelerini beklemeden önceden belirlemede kullanılabileceğini göstermiştir

In this research, early determination possibilities of some characteristics related to seed yield that could be used for selection criteria in common vetch (Vicia sativa L.) breeding program was investigated using DNA minisatellite markers. Field trials of the study were carried out at the Experimental Field of Agricultural Faculty of Akdeniz University in a randomized complete block design with three replications for three years (1997-2000). In the research ten common vetch lines having high, average and low seed yield were used as plant material. About 2 g leaf tissues were collected from each line after 3-4 weeks from emergence and plant genomic DNAs were extracted. Plant DNAs were amplified in a thermal cycler using a total of 12 minisatellite primers. Amplified PCR products were separated using agarose gel electrophoresis technique and genetic relationships among the lines were determined based on the DNA markers. Evaluating the results of simple correlation and path coefficient and heritability analyses revealed that biologic yield, spring vigour, days to flower, plant height, 1000 seed weight and harvest index could be used as selection criteria in common vetch breeding programs for high seed yield. In addition, results of DNA marker studies showed that genetic relationships within the high yielding lines could be used for high seed yield selection studies prior to long field trail studies.