DEÜ İlahiyat Fakültesi Yazma Eserleri (Kırâat, Tefsir, Hadis, Hadis İlimleri, Felsefe)
Manuscripts of Faculty of Divinity of Dokuz Eylül University (Recitation, Commentary, Hadith, Hadith Sciences, Philosophy
Yazar: Sula, Murat
Dergi: İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, Vol. 8 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Manuscript,Manuscript of Faculty of Divinity of Dokuz Eylul University,Manuscripts on Commentary ; Yazma Eser,Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yazma Eserleri,Tefsir Yazma Eserleri

Türkiye Osmanlı devletinin bakiyesi olması itibariyle yazma eserler bakımından birçok Müslüman ülkeden ayrıcalıklı bir duruma sahiptir. Ancak bu alandaki değerin ölçütü bu tür eserlerin envanterinin tam tespitinin gerçek anlamda hâlâ yapılamamış olması nedeniyle bilinememektedir. Sözü edilen eksikliğin giderilmesine bir nebze katkı sağlanır düşüncesinden hareketle telif edilen bu makalede, Ege bölgesinde dinî eğitim alanında önemli bir yere sahip olan Dokuz Eylül Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi’nde mevcut olup ancak araştırmacıların hizmetine henüz sunulmamış olan yazma eserlerin genel değerlendirilmesi ile kıraat, tefsir, hadis, hadis ilimleri ve felsefe konulu olanlarına belli özellikleriyle birlikte yer verilmektedir.Muhtelif kişilerin hibeleriyle oluşmuş olan mezkûr kütüphanedeki yazma eser koleksiyonunda toplam eser sayısı 1168’dir. Ağırlık olarak temel İslam bilimlerine dâhil olanların yanında genel konuluların da yer aldığı geniş yelpazeli bu koleksiyonun konulara göre dağılım sırası ise Arap dili ve belagatı, fıkıh, tasavvuf, mantık, kelam, hadis ve hadis ilimleri ile edebiyat, tefsir, kıraat, ilimler tarihi ve diğerleri şeklindedir.Makale, giriş ve sonucun haricinde iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde adı geçen kütüphanede mevcut yazmalar hakkında genel bir değerlendirmenin yanında makaleye konu olan eserlerin tasnifinde takip edilen yöntemden bahsedilmiştir. Bunun için, konularına göre başlıklar altında tasnif edilen eserlerin sıralaması metin, şerh, haşiye ve ta‘lik şeklinde yapılmış olup her yazmanın katalog bilgileri; müellifin tam ismi, parantez arasında vefat tarihi, transkripsiyon sistemine göre yatay olarak eser adı, demirbaş numarası şeklinde verilmiştir. Ayrıca yazmaların kronolojik tertibinde müellifin vefat tarihleri esas alınmış olup vefat tarihi belli olmayanlar olanların ardından verilirken müellif bilgisine ulaşılamamış olanlar ise demirbaş numaralarıyla birlikte ayrı paragraf halinde her başlığın en sonunda sıralanmıştır. Bunun yanında eserin birden fazla nüshası mevcut ise bunlara demirbaş numarasıyla birlikte dipnotta işaret edilmiştir. Bu yönteme göre ana ve alt konularına göre tasnifi yapılan el yazmaların listesi, ikinci bölümde yer almaktadır.

As Turkey is the remnant of the Ottoman state, it has a privileged position from many Muslim countries in terms of manuscripts. However, the measure of the value in this field is not exactly known, since the inventory of such works has not been determined in real terms. Based on the idea that it will contribute to the elimination of the aforementioned deficiency, this article is based on the general evaluation of the manuscripts and a list manuscripts which have not been put into the service of researchers, on the recitation, commentary, hadith, hadith sciences and sciences and philosophy at the Faculty of Divinity of Dokuz Eylul University, which has an important place in the field of religious education in the Aegean region.Library manuscript collection has been formed with various grants. The total number of these books is 1168 and the subject of these are mainly the basic Islamic sciences and general subjects. The order of distribution of these works by subject, is as follows: Arabic language and rhetoric, fiqh, mysticism, logic, scholastic theology, hadith and hadith sciences and literature, commentary, recitation, history of sciences and others.The article consists of two parts apart from the introduction and the conclusion. In the first chapter, includes a general evaluation about the manuscripts in the aforementioned library and the method followed in the classification of the works, which is the subject of the article. For this reason, text, commentary, annotation and ta‘lik (interline note) types books were taken into consideration in ordering the works collected under the headings, and catalog information of each manuscript; the full name of the author, date of death between (…), name of the work horizontally according to the transcription system, fixture number is given. In addition, the chronological order of the manuscripts is based on the death dates of the author. In these works classified according to their subjects, writers who could not be identified death data are given after the ones whose death date is known. The books which could not be reached information about whose authors are listed at the end the related works in separate paragraphs together with their fixture numbers.  If there is more than one copy of a work, they are indicated in the footnote together with the fixture number. The list of manuscripts classified according to their main and sub-topics is given in the second section.