Dünya Ülkelerinde ve Türkiye’de Çocuk Müzelerine Bir Bakış
Dünya Ülkelerinde ve Türkiye’de Çocuk Müzelerine Bir Bakış
Yazar: Arslan Kılıçoğlu, Emine; Çarkacı, Nursena; Kadıoğlu, Büşra; Çetingül, Meryem
Dergi: Journal of Child and Development, Vol. 2 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: Müze,çocuk müzeleri,Avrupa ve Amerika çocuk müzeleri,Türkiye de ki çocuk müzeleri

Müzeler tarihsel, bilimsel,sanatsal, eğitim ve zihniyeti geliştirmeye ilişkin geniş çerçevede çalışmalarsunan çoğunlukla tarih ve kültür merkezli işletildiği düşünülmektedir. Müzesüreci bireyin kişisel sosyal ve fiziksel durumları nesnelerle ilişkilendirmesinisağlayan kurumlar olarak bilinmektedir. İlgiler aracılığıyla gözlemleme fikirve duyguları sunma düş gücünü kullanma, kendi yaşamıyla ilişkilendirme,bilgilenme müzenin görüşünü mesajını anlama nesneleri okuma kültürel değerlerive yaşantıyı paylaşma, realiteyi arama, faaliyetler yapma ve çocuk müzelerinideğerlendirme özelliklerini kapsadığı bilinmektedir. Yapılan araştırmalarincelendiğinde müze uygulamalarındaki öğrenmenin, okulda ki öğrenmeyigüçlendirdiği bilinmektedir. Okulda öğretmenler çoğunlukla öğrencilerinduyularıyla sezemediği hayatta hiç deneyim etmedikleri konuları anlatmaklayükümlü oldukları görülmektedir. Çocuk müzeleri; çocuklarla ilgili nesnelerinolduğu, çocukların bu nesneler dokunabildiği, inceleyebildiği ve onlarla vakitgeçirebildiği tüm koleksiyonların sergisinden müzede mevcut olan çocuğun hayalgücünü üretkenliğini ve merakını harekete geçirecek onları yeni düşüncelerüretmeye yönlendirecek kapsamda sergilenmesi önemsenmektedir. Müzedekoleksiyonlar olabildiğince çocuğun dünyasına göre yerleştirilmeyeçalışılmaktadır. Sosyal ve duygusal gelişimin anlaşılması zor bir süreç olduğubilinmektedir.  Bu süreç çocuklarıngelişmekte olan duygusal ve bilişsel kapasitelerini ve onların yaşantılarınıkişisel ve sosyal birleşimini yansıttığı görülmektedir. Eğitimin belirli birzamanın tasarlanmış olan öğretimden değişik yaşantı süreci oluşturması veöğrenmeyi insanın tüm yaşamına aktarmış olması, çocukların müzede yaparakyaşayarak öğrenmelerine ilişkin yapılan Araştırmaları doğruladığı ifadeedilmektedir. Algıları bir araya getirmek ve kullanılmış sembollere dönüştürmeyolu kişilere tabii olduğu görülmektedir. Farklı insanlar belirli sembolleriçin tercihleri olduğunu belirtir ve düş gücü yeteneğinin insandan insanaoldukça farklı olduğu görülebilmektedir. Hayal edebilmek için görsel, işitsel,ve dokunsal tecrübelere gereksinim duyulduğu ifade edilebilmektedir. Buaraştırmada, Dünya ülkeleri ve Türkiye’de ki Çocuk Müzelerinde yapılanuygulamalarının ve çocuk merkezli müze anlayışının aynı zamanda atölyeuygulamalarının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda ABD, Almanya, Hindistan,İngiltere, Kanada, Meksika, Japonya ve Türkiye ‘de ki çocuk müzelerinin çocukmerkezli müze anlayışına ve atölye uygulamalarına ilişkin bilgiler yeralmaktadır. Dünya Ülkelerinde Ve Türkiye’de Çocuk Müzelerine Bir Bakış AdlıÇalışmamızda, geçmişte yapılan çalışmalar incelenerek   derleme yönteminden yararlanılmıştır. Müzeuygulamalarında her durumda odaklı bir öğrencinin ve öğretenin olduğu açıkçabilinmektedir. Hayal edebilmek için görsel, işitsel ve dokunsal tecrübeleregereksinim duyulduğu ifade edilebilmektedir. Müzede ki yaşantı alakalararacılığıyla gözlem yapma fikir ve duyguları anlatma, düş gücünü kullanma,hayatı ile bağdaştırma, bilgi edinme, müzenin iletisini görme ve anlamanesneleri okuma kültürel değerleri ve hayatı paylaşma, realiteyi arama,programlar oluşturma ve değerlendirmeler gibi niteliklere sahip olduğubilinmektedir. Çocuk müzeleri çocuğun gelişim sürecinin önemli etkenlerdenolanı oyun bulgu ve öğrenmeyi eğlenceli faaliyetlerle birleştiren kuruluşolduğu görülebilmektedir. Dünya Ülkelerinde ve Türkiye’de çocuk müzelerineilişkin birçok çalışma yapıldığının sonucuna ulaşılmaktadır.

Müzeler tarihsel, bilimsel,sanatsal, eğitim ve zihniyeti geliştirmeye ilişkin geniş çerçevede çalışmalarsunan çoğunlukla tarih ve kültür merkezli işletildiği düşünülmektedir. Müzesüreci bireyin kişisel sosyal ve fiziksel durumları nesnelerle ilişkilendirmesinisağlayan kurumlar olarak bilinmektedir. İlgiler aracılığıyla gözlemleme fikirve duyguları sunma düş gücünü kullanma, kendi yaşamıyla ilişkilendirme,bilgilenme müzenin görüşünü mesajını anlama nesneleri okuma kültürel değerlerive yaşantıyı paylaşma, realiteyi arama, faaliyetler yapma ve çocuk müzelerinideğerlendirme özelliklerini kapsadığı bilinmektedir. Yapılan araştırmalarincelendiğinde müze uygulamalarındaki öğrenmenin, okulda ki öğrenmeyigüçlendirdiği bilinmektedir. Okulda öğretmenler çoğunlukla öğrencilerinduyularıyla sezemediği hayatta hiç deneyim etmedikleri konuları anlatmaklayükümlü oldukları görülmektedir. Çocuk müzeleri; çocuklarla ilgili nesnelerinolduğu, çocukların bu nesneler dokunabildiği, inceleyebildiği ve onlarla vakitgeçirebildiği tüm koleksiyonların sergisinden müzede mevcut olan çocuğun hayalgücünü üretkenliğini ve merakını harekete geçirecek onları yeni düşüncelerüretmeye yönlendirecek kapsamda sergilenmesi önemsenmektedir. Müzedekoleksiyonlar olabildiğince çocuğun dünyasına göre yerleştirilmeyeçalışılmaktadır. Sosyal ve duygusal gelişimin anlaşılması zor bir süreç olduğubilinmektedir.  Bu süreç çocuklarıngelişmekte olan duygusal ve bilişsel kapasitelerini ve onların yaşantılarınıkişisel ve sosyal birleşimini yansıttığı görülmektedir. Eğitimin belirli birzamanın tasarlanmış olan öğretimden değişik yaşantı süreci oluşturması veöğrenmeyi insanın tüm yaşamına aktarmış olması, çocukların müzede yaparakyaşayarak öğrenmelerine ilişkin yapılan Araştırmaları doğruladığı ifadeedilmektedir. Algıları bir araya getirmek ve kullanılmış sembollere dönüştürmeyolu kişilere tabii olduğu görülmektedir. Farklı insanlar belirli sembolleriçin tercihleri olduğunu belirtir ve düş gücü yeteneğinin insandan insanaoldukça farklı olduğu görülebilmektedir. Hayal edebilmek için görsel, işitsel,ve dokunsal tecrübelere gereksinim duyulduğu ifade edilebilmektedir. Buaraştırmada, Dünya ülkeleri ve Türkiye’de ki Çocuk Müzelerinde yapılanuygulamalarının ve çocuk merkezli müze anlayışının aynı zamanda atölyeuygulamalarının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda ABD, Almanya, Hindistan,İngiltere, Kanada, Meksika, Japonya ve Türkiye ‘de ki çocuk müzelerinin çocukmerkezli müze anlayışına ve atölye uygulamalarına ilişkin bilgiler yeralmaktadır. Dünya Ülkelerinde Ve Türkiye’de Çocuk Müzelerine Bir Bakış AdlıÇalışmamızda, geçmişte yapılan çalışmalar incelenerek   derleme yönteminden yararlanılmıştır. Müzeuygulamalarında her durumda odaklı bir öğrencinin ve öğretenin olduğu açıkçabilinmektedir. Hayal edebilmek için görsel, işitsel ve dokunsal tecrübeleregereksinim duyulduğu ifade edilebilmektedir. Müzede ki yaşantı alakalararacılığıyla gözlem yapma fikir ve duyguları anlatma, düş gücünü kullanma,hayatı ile bağdaştırma, bilgi edinme, müzenin iletisini görme ve anlamanesneleri okuma kültürel değerleri ve hayatı paylaşma, realiteyi arama,programlar oluşturma ve değerlendirmeler gibi niteliklere sahip olduğubilinmektedir. Çocuk müzeleri çocuğun gelişim sürecinin önemli etkenlerdenolanı oyun bulgu ve öğrenmeyi eğlenceli faaliyetlerle birleştiren kuruluşolduğu görülebilmektedir. Dünya Ülkelerinde ve Türkiye’de çocuk müzelerineilişkin birçok çalışma yapıldığının sonucuna ulaşılmaktadır.