Müzik Sosyolojisi [Sosyomüzikoloji] Evreninde Tarihsel Perspektifler ve Georg Simmel
Historical Perspectives in the Universe of Music Sociology [Sociomusicology] and Georg Simmel
Yazar: Işıktaş, Bilen
Dergi: İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, Vol. 38 No. 1, 2016
Anahtar kelimeler: Georg Simmel,Müzik Sosyolojisi,Müzikoloji,Sosyomüzikoloji,Toplum ; Georg Simmel,Sociology of Music,Musicology,Sociomusicology,Society

Bu makalenin amacı çağının gizemli Alman sosyoloğu Georg Simmel’in (1858-1918) müzik üzerine yaratmışolduğu sosyolojik düşünceye, kavramsal alanlara toplumsal düzlemde ve etkileşimde işaret etmek, müziksosyolojisinin toplumsal süreçlerinin toplumsal yapıyı ve değişmeyi anlamakta müziksel söylem ile nasılokunabileceğinin örneklerini sunmaktır. Kendi içinde üretildiği koşulların bir ürünü olan müzik, ona katkısağlayan yardımcı bilimlerle birlikte müzikolojiye ışık tutar. Müzik üzerine düşünürken ya da onu kompozisyonaçısından analiz ederken aynı zamanda müziğin sosyal bir dili olduğu gerçeği gözlerden kaçırılmamalıdır. Budille birlikte müzik kendi sahnesinde seyirci değil, aktör olarak yer alır. Örneğin yazımızda ele aldığımız gibiideolojik tartışmalar sadece siyasetin gündeminde değildir. Müzikte sesler arasındaki ilişkilerde de karşımızaçıkar. Uzmanlaşmış müzikolojik yaklaşımlar teknik anlamın ötesinde sosyokültürel eğilim taşır. Bir bilim dalıolarak sosyomüzikoloji nitelemesiyle müzikteki geleneksel kalıp ve kurumları ses üzerinde tartışmaya açan,özgürlüğü en kutsal değer sayma gayesiyle yeninin söylemini sosyoloji perspektifiyle açıklamayı amaçlayanbu çalışmada, ses ile söz arasındaki kuramsal ilişki Simmel’in özelinde Weber, Lukács, Adorno gibi sosyolog vedüşünürlerin görüşleriyle karşılaştırılmalı olarak incelenecektir.

The main purpose of this article is to underline the conceptual fields and interaction within the sociologicalthought universe regarding music created by Georg Simmel (1858–1918), a mysterious German sociologist, andto provide examples as to how the social processes of music sociology, together with musical discourse, canhelp us understand change in social structures. Music is a product of the circumstances out of which it is born,and it sheds light on musicology with auxiliary disciplines that contribute to it. Reflections on music or analysisof musical composition must always note the fact that music has a social language. Hence, music becomes anactor on its stage, not a mere spectator. For instance, ideological discussions in our text are not only a matter ofpolitical agenda but are also observed in the relationship between sounds in music. Approaches that specializeonly in musicology are both technical and offer sociocultural trends. Defining sociomusicology as a scientificdiscipline, this paper discusses traditional musical patterns and institutions in terms of sound and aims toexpound the discourse of new musical patterns from a sociological perspective and with a view to consideringfreedom as the most sacred of all values. The paper discusses the institutional relationship between sound andword, specifically in Simmel, and also along with Weber, Lukács, Adorno, and other major thinkers who havecontributed to other fields of philosophy and sociology.