hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
İcat Edilen Miras: Fas Milliyetçiliğinde Geleneğin Yeniden Keşfi
Invented Legacy: The Rediscovery of Tradition in Moroccan Nationalism
Yazar: Tekın, Serhat
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. Afrika, 2023
Anahtar kelimeler: Millet,Milliyetçilik,Geleneğin İcadı,Fas Milliyetçiliği,Kimlik inşası ; Nation,Nationalism,Invention of Tradition,Moroccan Nationalism,Identity construction

Bu makale, “icat edilmiş gelenekler” kavramını ve bunların Fas milliyetçiliğini şekillendirmedeki rolünü ele alarak, Faslı milliyetçilerin politikalarını uygularken icat ettikleri gelenekleri incelemektedir. Faslı milliyetçilerin siyasi gündemlerini ilerletmek ve ulusal kimlik duygusunu geliştirmek için gelenekleri nasıl stratejik olarak inşa edip desteklediklerini araştırıyor. Kültürel uygulamalar, tarihsel anlatılar, semboller ve festivaller gibi icat edilmiş geleneklerin belirli örneklerini analiz eden bu çalışma, bu geleneklerin politika uygulamalarını şekillendirmek ve halk desteğini toplamak için nasıl karmaşık şekillerde kullanıldığını ortaya çıkarmaktadır. Fas milliyetçiliği bağlamında mirasın inşası ve üretimine dikkat çekerek, icat edilen geleneklerin ulusal anlatı ve kimliğin şekillendirilmesinde nasıl önemli bir rol oynadığına ışık tutmaya çalışıyor ve siyasi hedefler doğrultusunda gelenek inşasının dinamiklerine dair fikir vermektedir. Nihayetinde bu çalışma, icat edilen geleneklerin politika gündemlerini nasıl etkilediği ve Fas milliyetçi hareketinin yörüngesini nasıl şekillendirdiğine dair daha geniş bir anlayışa katkıda bulunmaktadır.

This article analyses the traditions invented by Moroccan nationalists in the implementation of their policies, considering the concept of "invented traditions" and their role in shaping Moroccan nationalism. It explores how Moroccan nationalists strategically constructed and promoted traditions to advance their political agendas and foster a sense of national identity. By analysing specific examples of invented traditions, such as cultural practices, historical narratives, symbols, and festivals, this study uncovers the intricate ways in which these traditions were utilized to shape policy implementation and rally public support. By drawing attention to the construction and production of heritage in the context of Moroccan nationalism, it seeks to shed light on how invented traditions play an important role in shaping national narrative and identity and offers insights into the dynamics of tradition-building in pursuit of political goals. Ultimately, this study contributes to the broader understanding of how invented traditions influence policy agendas and shape the trajectory of Moroccan nationalist movement.
İnsan Merkezci Batılı Çevre Etiğine Karşı Afrika Çevre Etiği: Postkolonyal Bir Eleştiri
African Environmental Ethics Against Anthropocentric Western Environmental Ethics: A Postcolonial Criticism
Yazar: Öztürk, Mehmet; Şahin, Yusuf
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. Afrika, 2023
Anahtar kelimeler: International Relations (Other) ; Uluslararası İlişkiler (Diğer) ; Afrika çevre etiği,Batılı çevre etiği,insan merkezcilik,postkolonyal eleştiri ; African environmental ethics,Western enviromental ethics,anthropocentrism,postcolonial criticism

Dünyada çevre sorunları hızla artarken, bu sorunlardan sadece gelişmiş Batılı devletler değil, Afrika gibi sömürgeciliğe maruz kalmış coğrafyalar da nasibini almıştır. Dünyayı böylesine geniş ölçüde etkileyen çevre sorunları, özünde insan ile doğa arasındaki ilişkinin nasıl olması gerektiği üzerine eğilen çevre etiğinin başlıca ilgi alanı olmuştur. Söz konusu çevre etiği ise dünyanın farklı bölgelerinden çok sayıda görüş ve yaklaşımı içerir. Bu çalışmanın amacı; Afrika çevre etiğinin insan merkezci Batılı çevre etiği yaklaşımından farkını ortaya koymaktır. Bunun için öncelikle Batılı çevre etiğinin ve daha geniş bağlamda Afrika çevre etiğinin muhtevasına, daha sonrasında ise Afrika’dan Batıya ve insan merkezci Batılı çevre etiğine yönelik eleştirilere yer verilecektir. Söz konusu eleştiriler ise bunları daha uygun ifade etme olanağı sunan postkolonyal eleştiri çerçevesinde sunulacaktır. Çalışma sonucunda; kendi içerisinde daha yerel ve toplulukçu şekillerde bir çeşitlilik ve zenginlik barındırsa da belli ortak özelliklere dayanan Afrika çevre etiğinin, Batıda egemen olan insan merkezci çevre etiğinden farklı olduğu görülmüş ve ayrıca gelecek çalışmalar için önerilerde de bulunulmuştur.

While environmental problems are increasing rapidly in the world, these problems have effected not only developed Western states but also geographies exposed to colonialism such as Africa. Environmental problems, which affect the world so widely, have been the main area of interest of environmental ethics, which essentially focuses on how the relationship between human and nature should be. The environmental ethics in question includes many views and approaches from different parts of the world. The aim of this study is to reveal the difference of African environmental ethics from the anthropocentric Western environmental ethics approach. For this, it will be uncluded, first of all, the content of Western and African environmental ethics, and then the criticisms of Africa to anthropocentric Western environmental ethics. These criticisms will be presented within the framework of postcolonial criticism, which offers the opportunity to express them more appropriately. In the results of study; it has been seen that African environmental ethics, which is based on certain common features despite the diversity in, is different from the anthropocentric environmental ethics prevailing in the West, and also suggestions for future studies have been made.
Kar Düzleştirme Üzerinde Ertelenmiş Vergi Varlığı, Vergi Planlaması Ve Finansal Performansın Etkisi
Effect Of Deferred Tax Assets, Tax Planning And Profitability On Income Smoothing
Yazar: Kurt, Yusuf
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 12 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Tax Planning,Income Smoothing,Deferred Tax Asset,Financial Performance Level,Eckel Model ; Vergi Planlaması,Kar Düzleştirme,Ertelenmiş Vergi Varlığı,Finansal Performans Düzeyi,Eckel Model

Çalışmada Borsa İstanbul (BIST) gıda ve içecek endeksinde işlem gören işletmelerin kar düzleştirmeleri üzerinde ertelenmiş vergi varlığı, vergi planlaması ve finansal performans düzeyinin etkisinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda gıda ve içecek endeksinde işlem gören işletmelerin 2013 ve 2022 yıllarına ilişkin kar/zarar tablosu ve finansal durum tablolarına ilişkin veriler kullanılmıştır. İşletmelerin kar düzleştirme yapıp yapmadığına karar verebilmek için Eckel (1981) endeksinden elde edilen skorlar kullanılmıştır. İşletmelerin ertelenmiş vergi varlığı kalemindeki değişimin bir dönem önceki ertelenmiş vergi varlığına bölünmesi suretiyle ertelenmiş vergi varlığı değişkeni hesaplanmıştır. Vergi planlaması değişkeni dönem net karının, aynı dönemdeki vergi öncesi kar kalemine bölünmesiyle belirlenmiştir. Finansal performans boyutunda ise vergi öncesi karın aktif toplamına bölünmesiyle hesaplanan aktif karlılığı formülasyonu kullanılmıştır. Lojistik regresyon yönteminin kullanıldığı çalışmadan elde edilen sonuçlara göre ertelenmiş vergi varlığı ve aktif karlılığı bağımsız değişkelerinin kar düzleştirme üzerinde etkisi olmadığı gözlemlenmiştir. Fakat vergi planlaması bağımsız değişkeninin kar düzleştirme bağımlı değişkeni üzerinde negatif ve anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir.

In the study, it is aimed to determine the effects of deferred tax assets, tax planning and profitability levels on the profit smoothing of businesses traded in the Borsa Istanbul (BIST) food and beverage index. In this direction, data on the profit/loss statement and financial position statements of the companies traded in the food and beverage index for the years 2013 and 2022 were used. Scores obtained from the Eckel (1981) index were used to decide whether businesses are making profit smoothing. The deferred tax asset variable is calculated by dividing the change in the deferred tax asset item of the businesses by the deferred tax asset of the previous period. The tax planning variable is determined by dividing the net profit for the period by the profit before tax for the same period. In the financial performance dimension, the return on assets formulation, which is calculated by dividing the profit before tax by the total assets, is used. According to the results obtained from the study in which the logistic regression method was used, it was observed that the independent variables of deferred tax asset and return on assets had no effect on profit smoothing. However, it was determined that the tax planning independent variable had a negative and significant effect on the profit smoothing dependent variable.
Ulus Dönüşüm Sürecinde Pan-Afrikanist Bir Liderlik Örneği: Burkina Faso ve Thomas Sankara
An Example of Pan-Africanist Leadership in The Process of Nation Transformation: Burkina Faso and Thomas Sankara
Yazar: Küçükaltan, Ensar
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. Afrika, 2023
Anahtar kelimeler: Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; sankara,burkina faso,pan-afrika ; sankara,burkina faso,pan-africa

Afrika ülkelerinde bağımsızlık süreçlerinin ilki Gana’da 1957 yılında Kwame Nkrumah önderliğindeki mücadele ile başlamıştır. Bu mücadele, altmışlar boyunca kıtanın diğer bölgelerine de yayılmış ve Afrika ulusları üst üste bağımsızlıklarını kazanmıştır. Sürecin en önemli fikri çıktılarından biri, bağımsızlığın daha ötesinde bir gelecek tahayyülü içeren Pan-Afrikanizm (Birleşik Afrika) düşüncesidir. Bu düşünce, ulusları için sembol haline gelen pek çok ulusal kahramanın fikirleri ile genişlemiş farklı formlara ulaşmıştır. Nkrumah haricinde Sankara, Lumumba, Cabral gibi isimler, bu ideolojiyi kendilerince yorumlamışlardır. Thomas Sankara, sayılan liderlerin arasında ulus dönüşümü ideali ile Pan-Afrika düşüncesini birleştirmesi özelliği ile farklı bir konum kazanmıştır. Burkinabe kimliğinin oluşumu ve daha büyük bir pencereden bu kimliğin birleşik bir Afrika tahayyülü içerisinde değerlendirilmesi, Burkina Faso ve Sankara’yı diğerlerinden ayırmaktadır.

The first independence process in African countries began in Ghana in 1957 with the struggle led by Kwame Nkrumah. This struggle spread to other parts of the continent throughout the sixties and African nations gained their independence one after the other. One of the most important intellectual outcomes of the process was the idea of Pan-Africanism (United Africa), which envisioned a future beyond independence. This idea has taken different forms, expanded by the ideas of many national heroes who have become symbols for their nations. Apart from Nkrumah, names such as Sankara, Lumumba, Cabral have interpreted this ideology in their own way. Among these leaders, Thomas Sankara distinguished himself by combining the ideal of nation transformation with Pan-African thinking. The formation of the Burkinabe identity and the evaluation of this identity from a larger perspective within a unified African imaginary distinguishes Burkina Faso and Sankara from the others.
Zorunlu Öğretimde Eğitimsel Etkililik ve Anne-Babaların Yaptığı Eğitim Yatırımlarının Verimliliği
Educational Effectiveness and Educational Efficiency of Private Direct Investment in Compulsory Education
Yazar: Yıldırım, Kamil
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; Eğitimsel etkililik,Eğitimsel verimlilik,Eğitim Yatırımı,Anne-Baba,Veri Zarflama Analizi ; Educational Effectiveness,Educational Efficiency,Education investment,Parents,Data Envelopment Analysis

Anne-babaların çocuklarının eğitimi için yaptıkları harcamalar ulusal ve uluslararası düzeyde artma eğilimindedir. Bu harcamaların eğitimsel açıdan verimliliği hakkında bir araştırma boşluğu problemi bulunmaktadır. Problem doğrultusunda zorunlu örgün öğretim okullarında eğitimsel etkililik, anne-babaların yaptığı eğitim yatırımları ve teknik eğitimsel verimlilik düzeyleri incelenmiştir. Katılımcılar, 2022 Nisan-Haziran döneminde Aksaray İl Merkezinde zorunlu örgün öğretim kademesindeki okullarda çocuğu öğrenim gören toplam 335 anne-babadan oluşmaktadır. Betimsel desendeki bu çalışmada, katılımcılara, kolay ulaşılabilir ve kartopu örneklemeyle erişilmiştir. Araştırmacı tarafından geliştirilen veri toplama aracıyla toplanan veriler, tanımlayıcı istatistikler, çapraz tablo ve veri zarflama analizi kullanılarak incelenmiştir. Katılımcılar, araştırmanın gerçekleştirildiği dönemde aylık ortalama 1278 TL eğitim yatırımı yapmaktadır. Zorunlu örgün öğretim okullarında eğitimin kısmen etkili olduğu ve etkisizlik azaldığında verimliliğin arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Verimliliği artırabilmek için etkisizlik sorunu azaltılmalıdır. Öğrencilerin bütünsel gelişimini sağlayacak şekilde kamu eğitim yatırımlarını kullanabilecek politika ve stratejilere ihtiyaç duyulmaktadır.

The expenditures by parents for the education of their children tend to increase at the national and international levels. There is a research gap problem on the educational efficiency of these expenditures. In line with this problem, educational effectiveness, private direct investment, and technical educational efficiency levels in compulsory formal schools were investigated. Participants were 335 parents whose children study in schools at the compulsory formal schools located in Aksaray city centre in the period of April-June 2022. In this descriptive study, the participants were reached by convenience and snowball sampling. The data collected by the researcher-developed instrument were analysed using descriptive statistics, cross-tabulation, and data envelopment analysis Participants made an average of 1278 TL private education investment for their children monthly during the research period. Education in compulsory formal schools is partially effective, and once ineffectiveness decreases, efficiency increases. The prerequisite for increasing efficiency is to solve the ineffectiveness problem. There is a need for policies and strategies that can use public education investments to ensure the holistic development of students.
Manastırlı Mehmed Rifat Bey’in Cevâhir-i Çihâr Yâr ve Emsâl-i Kibâr Adlı Tercümesinde İlk Üç Halifeye Ait Hikmetli Sözler
Translatıon Of The Wıse Words of The Fırst Three Calıphals By Mehmed Rifat Bey Of Monastery
Yazar: Saitoğlu, Rıdvan
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: World Languages, Literature and Culture (Other) ; Dünya Dilleri, Edebiyatı ve Kültürü (Diğer) ; Turkish İslamic Literature,Monastirli Mehmed Rifat,One Hundred Sayings,Sayings ; Türk İslam Edebiyatı,Manastırlı Mehmed Rifat,Sad Kelime,Vecize

Manastırlı Mehmed Rifat (ö. 1325/1907) tarafından kaleme alınan Cevâhir-i Çihâr Yâr ve Emsâl-i Kibâr adlı eser, dört halifeye ait yüz veciz söz ihtiva etmektedir. Eser, Reşîdüddîn Vatvat’ın (ö. 578/1182) Tühefetü’s-sıddîk ile’s-sıddîk min Kelâmi Ebî Bekr es-Sıddîk, Efdalü’l-hitâb min Kelâmi Ömer bin el-Hattâb, Ünsü’l-lefhân min Kelâmi Osmân bin Affân, Matlûbu Külli Tâlib min Kelâmi Emîri’l-mü’minîn Alî bin Ebî Tâlib, adlı eserlerinin ya da genel isimlendirme ile Şerh-i Sad Kelime-i Çehâr Yâr-i Güzin’inin bir tercümesidir. Bu çalışma Rifat Bey’in söz konusu eserinde daha önce incelenen Hz. Ali’ye ait vecizelerin dışında kalan ilk üç halifeye ait vecizelerin incelenerek literatüre kazandırılmasını hedeflemektedir.

In the work titled Cevâhir-i Çihâr Yâr ve Emsâl-i Kibâr, written by Manastırlı Mehmed Rifat (d. 1325/1907), there are various aphorisms about the four caliphs. The work is by Reşîdüddîn Vatvat (d. 578/1182) Tühefetü's-sıddîk ile's-sıddîk min Kalâmi Ebî Bekr es-Sıddîk, Efdalü'l-hitâb min Kalâmi Ömer bin el-Khattâb, Ünsü'l-lefhân min Kalâmi Osman bin Affan. It is the translation of the works known as Matlûbu Külli Tâlib min Kalâmi Emîri'l-mü'minîn Alî bin Ebî Tâlib or, more comprehensively, Şerh-i Sad Kalima-i Çeâr Yâr-i Güzin. This study aims to examine the aphorisms of the first three caliphs, apart from Ali's aphorisms, which were previously examined in Rıfat Bey's work, and to add them to the literature.
Hegel’in Devlet Teorisinin Felsefi Kökenleri ve Siyasal Sonuçları
Philosophical Origins and Political Consequences of Hegel's Theory of the State
Yazar: Abat, Engin
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 11 No. 3, 2023
Anahtar kelimeler: Constitutional Law ; Anayasa Hukuku ; Policy and Administration (Other) ; Politika ve Yönetim (Diğer) ; Sociology (Other) ; Sosyoloji (Diğer) ; Georg Wilhelm Friedrich Hegel,Carl Schmitt,civil society,state,individual. ; Georg Wilhelm Friedrich Hegel,Carl Schmitt,sivil toplum,devlet,birey.

Bu çalışma, Georg Wilhelm Friedrich Hegel’in (1770-1831) siyasal düşüncesine yönelik devletçilik-totaliterlik gibi eleştirilerin Hegel felsefesinin genel mantığını takip etmediğini iddia etmektedir. Bu nedenle ilk bölümde, Hegel’in bütün felsefesinde ya da sisteminin her alanında aynı hareket biçimini siyaset konusunda da sürdürdüğünü göstermek için bazı temel kavramların nasıl ele alındığı aktarılmıştır. İkinci bölümde, bu zemin üzerinde siyasal temaların nasıl işlendiğine liberal düşünüş biçiminin (sivil toplumun – ekonominin mutlak özerkliği) eleştirileri üzerinden değerlendirilmiştir. Hegel’in devlet (sivil toplum – devlet ilişkisi) kavrayışına yönelik liberal eleştirinin göz ardı ettiği noktaları belirtik kılmak adına Carl Schmitt’in Hegel okumasındaki bazı pasajlar öne çıkarılmıştır. Schmitt’in Hegel okumasına başvurulması stratejik açıdan bize şu çifte imkânı vermektedir: Hegel’in felsefi sisteminin siyasallaşmasının (Hegel’in siyasal düşüncelerinin değil) sonuçlarını göstermek ve liberal bakış açısından Hegel’de zemin bulan iki “totaliter rejim” düşüncesinin neyi hedef aldığını açığa çıkarmak.

This study claims that criticisms of Georg Wilhelm Friedrich Hegel’s (1770-1831) political thought, such as statism-totalitarianism do not follow the general logic of Hegel’s philosophy. Therefore in the first part, in order to show that Hegel maintains the same course of action in all his philosophy or in every field of his system how he continue to handle some basic concepts. In the second part, how the political themes are handled on this ground is evaluated through the criticisms (civil society–absolute autonomy of the economy) of liberal thinking. Some parts of Carl Schmitt’s Hegel reading have been highlighted in order to make explicit the points ignored by liberal criticism of Hegel’s conception of the state (civil society–state relationship). To apply Schmitt’s reading of Hegel strategically gives us this double possibility: To show the consequences of the politicization of Hegel's philosophical system (not the Hegel’s political ideas) and to reveal what the two ‘totalitarian regimes’ ideas grounded in Hegel from the liberal point of view aim at.
Araplarda Hakemlik ve Hz. Peygamber'in Kabe Hakemliği
Arbitration in Arabs and the Prophet's Arbitration in Kaaba
Yazar: Yıldırım, Nur
Dergi: Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 12 No. 1, 2024
Anahtar kelimeler: Archeology of Islam ; İslam Coğrafyası Arkeolojisi ; İslam Tarihi,Kabe,Hacerül Esved,Kureyş,Hz. Muhammed,Hakemlik ; Islamic History,Kaaba,Hajar al-Aswad,Quraysh,Prophet Muhammad,Arbitration.

İslâmiyet’in doğuşundan günümüze kadar tüm dünya Müslümanları için ortak kıble olan Kâbe, tarihî süre içerisinde çok defa yıkılıp yeniden inşa edilmiştir. Bu onarım ve inşalardan biri de İslâm öncesi dönemde Hz. Peygamber’in de mensubu olduğu Kureyş kabilesi tarafından gerçekleştirilmiştir. Kureyş’in Kâbe’yi onarımı sırasında kabileler arasında hacerülesved taşını hangi kabilenin yerine koyacağı ile ilgili ihtilaf yaşandığı, Hz. Peygamber’in bunu çözüme kavuşturduğu bilinmektedir. Yaşanan bu ihtilafın çözümünde Hz. Peygamber’in üstlenmiş olduğu hakemlikle ilgili farklı görüşler söz konusudur. Bu görüşlerden biri, Hz. Muhammed’in cahiliye dönemindeki hakemler arasında yer almadığı, onun Kâbe hakemliğinin yalnızca rastlantı sonucu gerçekleştiği  yönündedir. Bunun yanı sıra Hz. Peygamber’in İslâm öncesi dönemdeki hakemler gibi bir hakem olduğunu savunanlar da bulunmaktadır.Araştırmada Hz. Peygamber’in hakemliğinin, İslâm öncesi Arap toplumunda cari olan hakemlikten farklı olup olmadığı konuyla ilgili rivâyetler bağlamında kritik edilmektedir. Ancak öncelikle Hz. Peygamber’in Kâbe hakemliği bağlamında Hacerülesved ve Kâbe hakkındaki bazı rivâyetlerin tahlili yapılacaktır. Böylelikle konunun okuyucuların zihninde daha doğru bir şekilde anlaşılması amaçlanmaktadır

The Kaaba, which has been the common qibla for Muslims all over the world since the birth of Islam, has been destroyed and rebuilt many times in history. One of these repairs and reconstructions was carried out by the Quraysh tribe, of which the Prophet was a member, in the pre-Islamic period. It is known that during the repair of the Kaaba by the Quraysh, there was a dispute among the tribes about which tribe would replace the Hajar al-Aswad stone, and the Prophet resolved this dispute. There are different opinions about the arbitration undertaken by the Prophet in the resolution of this dispute. One of these views is that the Prophet Muhammad was not among the arbitrators in the jahiliyyah period and that his arbitration at Ka'ba was only a coincidence. There are also those who argue that the Prophet was an arbitrator like the arbitrators in the pre-Islamic period.In this study, whether the Prophet's arbitration was different from the arbitration in the pre-Islamic Arab society is criticised in the context of the related narrations. However, firstly, some narrations about Hajar al-Aswad and the Ka'bah will be analysed in the context of the Prophet's arbitration of the Ka'bah. In this way, it is aimed to understand the subject more accurately in the minds of the readers.