TÜRKİYE’DE KANOLA TARIMI
TÜRKİYE’DE KANOLA TARIMI
Yazar: Tıraş, Mehmet
Dergi: Doğu Coğrafya Dergisi, Vol. 14 No. 21, 2011
Anahtar kelimeler: Kanola, tarım, yağlı tohum, biyodizel, pazarlama

Kanola, 1960’lı yıllardan itibaren Türkiye’de önem kazanan yağlı tohumlu bitkilerden biridir. Ekim alanlarında ve üretim miktarlarında yıldan yıla önemli değişimler görülmektedir. 2006 yılında 53898 da. arazide Kanola ekimi yapılmış ve bundan da 12641 ton ürün elde edilmiştir. Ekim alanlarının illere göre dağılışına bakıldığında Adana ili 17800 da. ile ilk sırada gelmektedir. Türkiye toplam ekim alanlarının (2006) % 33’ü ve toplam üretiminde % 32.2 si Adana ilinden sağlanmıştır. Bu durumda da Çukurova’nın Kanola tarımına uygun coğrafi özellikleri rol oynamaktadır. Ayrıca Kanola diğer ürünlerle münavebeli olarak ekilebildiğinden ve ikinci ürün uygulamasına elverişli olduğundan Çukurova’da tarımı yaygınlaşmaktadır. Buna ek olarak yörede bitkisel yağ sanayinin de gelişmiş olması Kanola tarımına pazarlama yönünden olumlu etkiler yapmaktadır. Kanola tohumlarından elde edilen yağ, yemeklik yağ üretimi yanında biyodizel, biyoetanol üretiminde de değerlendirildiğinden çiftçiler için önemli bir alternatif üretim ve potansiyel arz etmektedir. Bu potansiyel iyi değerlendirildiğinde ülkenin enerji ihtiyacına da önemli katkılar yapılabilecektir. Ancak gerek üretimde, gerekse pazarlamada sorunlar bulunmaktadır. Sorunların başında da fiyatların maliyetlerin altında kalması, teşviklerin ürün ekilmeden önce değil de ekildikten sonra belirlenmesi ve yağ ithalatı gelmektedir. Bu çalışmada Türkiye Kanola tarımının ekim ve üretim alanlarının bölgelere ve illere göre dağılımı ve üretilen ürünlerin pazarlanmasında karşılaşılan sorunların ortaya konması amaçlanmıştır.

Kanola, 1960’lı yıllardan itibaren Türkiye’de önem kazanan yağlı tohumlu bitkilerden biridir. Ekim alanlarında ve üretim miktarlarında yıldan yıla önemli değişimler görülmektedir. 2006 yılında 53898 da. arazide Kanola ekimi yapılmış ve bundan da 12641 ton ürün elde edilmiştir. Ekim alanlarının illere göre dağılışına bakıldığında Adana ili 17800 da. ile ilk sırada gelmektedir. Türkiye toplam ekim alanlarının (2006) % 33’ü ve toplam üretiminde % 32.2 si Adana ilinden sağlanmıştır. Bu durumda da Çukurova’nın Kanola tarımına uygun coğrafi özellikleri rol oynamaktadır. Ayrıca Kanola diğer ürünlerle münavebeli olarak ekilebildiğinden ve ikinci ürün uygulamasına elverişli olduğundan Çukurova’da tarımı yaygınlaşmaktadır. Buna ek olarak yörede bitkisel yağ sanayinin de gelişmiş olması Kanola tarımına pazarlama yönünden olumlu etkiler yapmaktadır. Kanola tohumlarından elde edilen yağ, yemeklik yağ üretimi yanında biyodizel, biyoetanol üretiminde de değerlendirildiğinden çiftçiler için önemli bir alternatif üretim ve potansiyel arz etmektedir. Bu potansiyel iyi değerlendirildiğinde ülkenin enerji ihtiyacına da önemli katkılar yapılabilecektir. Ancak gerek üretimde, gerekse pazarlamada sorunlar bulunmaktadır. Sorunların başında da fiyatların maliyetlerin altında kalması, teşviklerin ürün ekilmeden önce değil de ekildikten sonra belirlenmesi ve yağ ithalatı gelmektedir. Bu çalışmada Türkiye Kanola tarımının ekim ve üretim alanlarının bölgelere ve illere göre dağılımı ve üretilen ürünlerin pazarlanmasında karşılaşılan sorunların ortaya konması amaçlanmıştır.