hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
YAŞANILAN TECRÜBELERİN HADİS METİNLERİNE YAKLAŞIMA ETKİSİ: PANDEMİ ÖRNEĞİ
The Effect of Experiences on Approaches to Ḥadīth Texts: Pandemic Sample
Yazar: Özsoy, Abdulvahap
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Experiences,Comment,Attitude,Religion-Science ; Tecrübe,Yorum,Tutum,Din-Bilim

Hadis metinlerine yaklaşım farklılıkları sahabe döneminden itibaren var olan bir olgudur. Bu farklılıkların birçok sebebi vardır. Bu çalışmada yaşanılan önemli tecrübelerden biri olan pandemi süreçlerinin hadis metinlerine yaklaşıma etkisi ele alınmaktadır. Çalışma iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde pandemiden etkilenen İbn Hacer ile pandemi tecrübesi olmayan çağdaşı İbn Melek örnekleminde pandemi sürecinin tarihte hadis metinlerine yaklaşıma dair etkisi tespit edilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde ise günümüzde yaşanan pandemi sürecinin insanların hadis metinlerine yaklaşımına etkisi nicel ve nitel verilerin birlikte değerlendirilebildiği karma yöntem araştırmalarından yararlanılarak belirlenmeye çalışılmıştır. Bu çerçevede pandemi sürecinin insanların hadis metinlerine ilgisini artırıp artırmadığı, pandemiden etkilenme düzeyinin özellikle din-bilim münasebeti çerçevesinde hadis metinlerini kabul veya reddetme hususundaki etkisi, ayrıca metinlere yaklaşırken teslimiyetçi veya akılcı bir tavır takınma, hadis metinlerinin kaynağı, yorumu gibi hususlarda etkisi anket çalışmasıyla tespit edilmiştir.

Having different approaches to ḥadīth texts is a phenomenon that has existed since the companions (ṣaḥāba) period. There are many reasons for these differences. This study addresses the effects of the pandemic periods, which are necessary experiences, on approaches to ḥadīth texts.The study consists of two chapters. The first chapter aims to determine the impact of pandemics on approaches to ḥadīth texts in history using the samples of Ibn Hajar, who experienced a pandemic, and Ibn Malak, who did not experience any pandemics. As for the second chapter, the effect of pandemics on people’s approach to ḥadīths was tried to be identified via qualitative and quantitative researches. Within this scope, questionnaires were used to determine the effect of a pandemic on matters such as whether the interest in ḥadīths increased during the pandemics, the effect of being influenced by the pandemic especially on accepting or denying ḥadīth texts as part of religion-science relation, having a rational or submissive approach towards ḥadīths, and the source or interpretation of the ḥadīth texts.
ECELİN DEĞİŞKENLİĞİ DÜŞÜNCESİNİN  NASLARDAKİ REFERANSLARI
The Traces of The Death’s Variability Idea in the Verses
Yazar: Maviş, Nezir
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Kalām,verse,death,procrastination,delay ; Kelâm,nas,ecel,takdîm,te’hir

İnsan ecelinin mahiyeti tartışılagelen bir konu olmuştur. Yoksulluk, hastalık, kazâ ve savaş gibi arızî durumların insanın yaşamına olumsuz yansıdığı; sağlık, huzur ve refahın ise olumlu yansıdığı bilinmektedir. İnsanın yaşama süresinin sünnetullah kapsamındaki biyolojik, toplumsal ve diğer yasa ve şartlarla kuşatılması, yaşlılık dönemine kadar yaşamada tercih ve etkisinin bulunduğunu düşündürmekte, bu da bireyin kaderci anlayıştan sıyrılarak kendisinin ve başkalarının yaşamını koruma bilincini pekiştirmektedir. Bu durum, ecele ilişkin ilahi takdirin her insanın yaşayacağı değişmez bir süre mi yoksa insana belli bir yaşama kapasitesi mi belirlediği ve bunlardan ikincisinin ilahi ilimde değişim anlamına gelip gelmediği sorularını gündeme getirmektedir. Makalemizin amacı, bu sorulara naslar temelinde cevap aramaktır. Bunu yaparken konuyla ilgili örnek nasların yorumları üzerinde durulacak, müfessirlerin bu nasları nasıl yorumladıkları irdelenecek, gerektiği yerlerde Muʿtezilî ve Sünnî görüşlere başvurulacaktır. Böylece ecelin değişmezliği ve değişkenliği görüşlerinden hangisinin naslarla, insan özgürlük ve sorumluluğuyla ve eceli sınırlayan sünnetullah kapsamındaki yasalarla uyum halinde olduğu tespit edilmeye çalışılacaktır.

The nature of human death has been a controversial issue. Poverty, illness, accident, and war are reflected in people's lives negatively; It is known that health, peace and well-being reflect positively. The fact that man's life span is surrounded by biological, social and other laws and conditions within the scope of sunnah makes us think that he has a choice and effect on living until old age, and this reinforces the consciousness of protecting the life of himself and others by getting rid of the fatalistic understanding of the individual. This situation raises the ques-tions of whether the divine providence regarding death determines an unchanging period for every human being or a specific capacity to live and whether the latter means a change in religious science. The purpose of our article is to seek answers to these questions based on the texts. While doing this, the interpretations of good verses on the subject will be emphasized how the commentators interpret these verses will be examined, and Mu'tazilite and Sunni views will be consulted when necessary. Thus, it will be tried to determine which of the views of the immutability and variability of the time is in harmony with the scriptures, human freedom and responsibility, and the laws within the scope of sunnatullah that limit the time.
İCÂRE AKDİNİN FESHİNE ETKİSİ AÇISINDAN HANEFÎLERDE ZARAR
The Notion of Damage in Ḥanafīs in Terms of Its Effect on the Rescis-sion of Ijārah Contract
Yazar: Topal, Şevket; Keskin, Zahide
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: İslam Hukuku,İcâre,Fesih,Zarar,Hanefî mezhebi ; Islamic Law,İjārah,Rescission (Faskh),Damage (Ḍarar),Ḥanafī school

İslam borçlar hukuku açısından sürekli edimli sözleşmelere model olabilecek bir akit olan icâre, günümüzdeki kira ve iş sözleşmelerine karşılık gelmektedir. Bu makalede zararın icâre akdinin feshine etkisi Hanefî mezhebi özelinde incelenmiştir. İcâre akdi yapısı itibarıyla bağlayıcı olmakla birlikte bazı durumlarda feshi kabil hale gelir. Bunda zarar da bir etkendir. Bu çalışmanın hedefi icâre akdi kapsamında taraflara fesih hakkı tanınan veya akdi münfesih hale getiren durumların zararla bağlantısını ortaya koymaktır. Fesih gerekçelerinin zararla bağlantısının tespiti hükümlerin genişletilmesi ve güncel meselelere uygulanması noktasında yol gösterici olması açısından önemlidir. Bu makalede akitlere etkisi açısından zarar kısaca açıklanmış, sonrasında zararın icârenin feshini gerektirdiği ve feshine mâni olduğu durumlar incelenmiştir. Çalışmada doküman analizi yöntemi tercih edilmiş, kaynaklardaki dağınık veriler bir araya getirilerek yorumlanmıştır. Elde edilen verilere göre tarafların akitle üstlenmedikleri bir zarara katlanmaları gerekirse o takdirde zararın icâre akdinin feshine neden olduğu, akdin feshinin zarara yol açacağı durumlarda ise feshe engel teşkil ettiği görülmüştür.

Ijārah, a contract that can be a model for contracts of continuous performance in terms of Islamic obligations law, corresponds to current rental and labour contracts. In this article, the effect of the damage on the rescission of the ijārah cont-ract has been examined in the Ḥanafī school. Although the ijārah contract is intrinsically obligatory, it has been rescinded in some cases. Damage is also a factor in this matter. The purpose of this study is to reveal the connection between the damage and the right of parties to rescind or being the contract defunct within the context of the ijārah contract. Determining the relationship between the reasons for rescission and the damage is vital in guiding the expansion of the conclusions and their application to current issues. In this study, the damage is explained briefly in terms of its effect on the contracts; then, it’s requiring and preventing the rescission of the ijārah contract are examined. The document analysis method was preferred in the study, and the nonsystematic data in the sources were bro-ught together and interpreted. According to the data obtained, it has been seen that in cases where the parties have to bear a loss that they have not undertaken by contract, the damage causes the rescission of the ijārah contract. In cases whe-re the rescission of the contract will cause damage, it is an obstacle to the rescission.
AZINLIK FIKHININ TEMELLENDİRİLMESİ
Foundation of Minority Fiqh
Yazar: Seçkiner, Mehmet Hicabi
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Fiqh,Muslim Minorities,Minority Fiqh ; Fıkıh,Müslüman Azınlıklar,Azınlık Fıkhı

İslam dünyasındaki siyasi kargaşa ve ekonomik krizler insanları göçe zorlamıştır. Bunun neticesinde Avrupa gibi kıtalarda Müslümanların nüfusu artmış ve gittikçe de artmaktadır. Bu durum, Müslümanların azınlık halinde yaşadığı ülkelerde azınlık fıkhını gündeme getirmiştir. Zira yabancı ülkelerde Müslümanlar mensup oldukları din ile tabi oldukları ülke kanunları arasında sıkışmış haldedirler. İslam tarihinde uluslararası ilişkiler bağlamında oluşturulan dârülislâm ve dârülharb hukukundan ilham alınarak ihdas edilmeye çalışılan azınlık fıkhının gerekçeleri; İslam’ın insanlığa gönderilmiş son din olması, her çağ ve coğrafyada fıkıh üretebilecek evrensel değerlere sahip bulunması, barış dini olan İslam’ın yaşadığı çevre ile iyi ilişkiler kurması olarak özetlenebilir. Azınlık fıkhının temel referans noktası fıkıh mirasının çağın gerçeklerini dikkate alarak yeniden değerlendirilmesi, nas ve kıyastan sonra ictihadın çalıştırıldığı maslahat ilkesinin temel alınmasıdır.

Political turmoil and economic crises in the Islamic world forced people to migrate. As a result, the population of Muslims in continents such as Europe has increased and is increasing. This situation has brought the minority jurisprudence to the agenda in countries where Muslims live as a minority. Because in foreign countries, Muslims are stuck between the religion they belong to and the laws of the country they are subject to. The reasons for minority fiqh, which was tried to be created by being inspired by the law of dar al-Islam and dar al-harb, which was created in the context of international relations in the history of Islam; It can be summarized as Islam being the last religion sent to humanity, having universal va-lues that can produce fiqh in every age and geography, and establishing good relations with the environment in which Islam, the religion of peace, lives. The main reference point of minority fiqh is the re-evaluation of the fiqh legacy by taking in-to account the realities of the age, and the principle of maslaha, in which ijtihad is practiced after nas and qiyas.
KLASİK ARAP ŞİİRİNDE ZAMAN OLGUSU VE KÖKENİ
The Time Phenomenon and Its Origin in Classical Arabic Poetry
Yazar: Ayyıldız, Esat
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Arabic Language and Literature,Ancient Arabic Poetry,Dahr,Ayyām ; Arap Dili ve Edebiyatı,Eski Arap Şiiri,Dehr,Eyyâm

Zaman olgusu, klasik Arap şiirinde en sık rastlanan motiflerden biridir. Bu çalışmada, kadim Arap şiirindeki zaman mefhumu, çeşitli yönleriyle tetkik edilmiştir. Birinci bölümde, kadim Arap kültüründeki zaman algısının kökeni araştırılmış ve bu hususta sadece üç teori olabileceği bulgulanmıştır. İkinci bölümde, eski Arapların zaman mefhumunu kader yahut uluhiyetle nasıl ilişkilendirdikleri konu edilmiştir. Üçüncü bölümde, klasik Arap şiirinde “zaman” manasında kullanılan yaygın kelimeler, etimolojik açıdan bilimsel bir metotla araştırılmış ve bunlar hakkında bazı mühim bilgiler verilmiştir. Dördüncü bölümde, klasik Arap şiirinde zaman olgusunun nasıl ele alınmış olduğu araştırılmıştır. Bu bağlamda, kadim Arap şairlerinin genellikle zamanı kötücül kavramlarla ilişkilendirdikleri bulgulanmıştır. Ayrıca bu bölümde, insanın kadim şiirlerde zamanın karşısında nasıl konumlandırıldığı mütalaa edilmiştir. Son olarak şairlerin zamanın tabiatı hakkındaki düşünceleri tetkik edilmiştir.

The phenomenon of time is one of the most common motifs in classical Arabic poetry. In this study, the phenomenon of time in ancient Arabic poetry has been examined in various aspects. In the first chapter, the origin of the perception of time in ancient Arab culture was investigated, and it was found that there could be only three theories in this regard. The second chapter discusses how the ancient Arabs related the concept of time with destiny or divinity. In the third chapter, the common words used in the meaning of “time” in classical Arabic poetry are researched in terms of etymology with a scientific method, and some vital information about them is given. The fourth chapter investigated how the concept of time was handled in classical Arabic poetry. In this context, it has been found that the ancient Arab poets generally associated the time with evil concepts. In addition, this chapter has researched how humanity was positioned against the time in ancient poems. Finally, the thoughts of the poets about the nature of time were examined.
HADİS USULÜNDE BİR İNTİHAL VAKASI:  İBN EBİ’D-DEM VE TEDKÎKU’L-ʿİNÂYE ADLI ESERİ
A Case of Plagiarism in Uṣūl al-Hadith:  Ibn Abi al-Dam and His Book Tadqīq al-‘Ināyah
Yazar: Acar, Yusuf
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Hadis,İbnü’s-Salâh,İbn Ebi’d-Dem,Eleştiri,İntihal ; Hadith,Ibn al-Ṣalāḥ,Ibn Abi’l-Dam,Criticism,Plagiarism

Bu makalede, hadis usulü kaynaklarında çok sık olmasa da İbnü’s-Salâh’a (öl. 643/1245) itiraz bağlamında ismi geçen İbn Ebi’d-Dem’in (öl. 642/1244) ve Tedkîku’l-ʿınâye fî tahkîki’r-rivâye adlı kitabının Mukaddimetu İbni’s-Salâh ile olan ilişkisi ele alınmaktadır. Tedkîku’l-ʿınâye’nin intihal olduğu yönünde Şemsuddîn es-Sehâvî’nin (öl. 902/1497) iddiası ile eserin tahkik heyetinin kanaatinin örtüşmesi sebebiyle söz konusu iki eser mukayeseli okunarak aralarındaki ilişki tespit edilmeye çalışılmıştır. Henüz İbnü’s-Salâh hayattayken eseri hakkında çalışma yapılmış olması ve bunun da intihal niteliğini taşıması fevkalade dikkat çekicidir. Şekil, yöntem ve muhteva açısından Tedkîku’l-ʿınâye’deki intihalin boyutlarının ve niteliğinin ortaya konması bu araştırmanın temel hedefidir. Bu arada bahse konu eserin sahip olduğu bazı orijinal yönleri ile müellifinin İbnü’s-Salâh’a yaptığı birtakım eleştirilere de dikkat çekilmektedir.

In this article, the relevance of Tadqīq al-‘Ināyah of Ibn Abi’l-Dam (d. 642/1244), whose name is mentioned in the context of objection to Ibn al-Ṣalāḥ (d. 643/1245) although not very often, to Muqaddimah Ibn al-Ṣalāḥ is discussed. Ba-sed on Şams al-Din al-Sakhāwī’s (d. 902/1497) claim that Tadqīq al-‘Ināyah is plagiarism and the book’s critical edition committee being of the same opinion, it is tried to determine the relationship between the two works by reading them comparatively. It is very remarkable that there was a study on Ibn al-Ṣalāḥ’s work while he was still alive, and that it contained plagiarism. The main objective of this research is to reveal the dimensions and nature of plagiarism in Tadqīq al-‘Ināyah in terms of form, method and content. In the meantime, the paper will draw researchers attention to some of the original aspects of the work in question and to some criticisms of its author against Ibn al-Ṣalāḥ.
ÖMER ÇELEBİ’NİN (ÖL. 985/1577-8) USÛL-İ HADÎSE DAİR RİSÂLESİNİN TAHLİL,  TERCÜME VE TAHKİKİ
Analysis, Translation, and Critical Edition of the work of Umer Chelebi (985/1577-8) on Usul-i Hadis
Yazar: Altuntaş, Mustafa Celil; Zhamashev, Azamat
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Hadith,Ottoman,Hadith methodology,Omer Chelebi,at-Talvih ; Hadis,Osmanlı,Hadis Usûlü,Ömer Çelebi,et-Telvîh

Osmanlı döneminin İslam ilimler tarihindeki yeri ve bu dönemde yazılan eserlerin gerek müelliflerine nispeti gerekse muhteva tetkik ve tenkidi henüz yeterli seviyede incelenebilmiş değildir. Bunun yanında bu dönemle ilgili araştırmaya dayalı olmayan önyargılarla şekillenmiş düşünceler, dönemin anlaşılmasında en büyük engel olarak durmaktadır. Bu sebeple Osmanlı döneminde özellikle merkez bürokrasisinde görev almış âlimlerin yazdıkları eserlerin tespiti ve bu metinlerin Osmanlı dönemi literatürü içindeki konumunun tetkik edilmesi önem arz etmektedir. Bu makalede daha önce yanlış nispetle yayımlanmış, dolayısıyla müellifi tespit edilememiş bir usûl-i hadîs risâlesinin tahkik, tahlil ve tercümesi yapılmıştır. Esasen Ömer Çelebi’ye (öl. 985/1577-8) ait olan bu hadis usûlü risâlesi, gerek Osmanlı dönemindeki ilk hadis usûlü metinlerinden olması, gerekse erken dönem Osmanlı âlimlerinin hadis usûlüne bakışlarını göstermesi açısından önem arzetmektedir. Bu makalenin tahkik kısmında risâlenin Türkiye kütüphanelerindeki bulunabilen tüm nüshaları incelenmiş, kenar notları da dipnotta kaydedilmiştir. Tahlil kısmında ise özellikle risâlenin Osmanlı dönemi hadis usûlü yazımındaki yeri tespit edilmeye çalışılmıştır.

The importance of the Ottoman period in the history of Islamic sciences and relating things to the authors of the works written in this period and the content have not been surveyed and critiqued at a sufficient level yet. In addition, the thoughts shaped by prejudices that are not based on research about this period stand as the biggest obstacle to understanding the period. For this reason, it is essential to determine the writings of scholars who took part in the central bureaucracy during the Ottoman period, but more importantly, to determine the position of these texts in the Ottoman period literature. In this article, a verification, analysis, and translation of an usûl-i hadîth treatise whose author could not be determined before and which was published incorrectly at the same time were made. This hadith method treatise belonging to Omer Chelebi (d. 985/1577-8) is essential both in terms of being one of the first texts in the field of hadith methodology for the Ottoman period and showing the views of early Ottoman scholars on hadith methodology. All the copies of the treatise found in the libraries of Turkey were analyzed, and the margin notes were recorded in the footnote. In particular, the place of the treatise in the writing of the hadith method in the Ottoman period was tried to be determined.
OSMANLIDA FERASETİYLE PADİŞAHA YÖN VEREN BİR ŞEYHÜLİSLAM: ANKARARAVÎ MEHMED EMİN EFENDİ (Öl. 1098/1687)
A Shaykh Al-Islam Guiding The Sultan with Her Intuition in the Otto-man Empire: Ankaravî Mehmed Emin Efendi (Öl. 1098 /1687)
Yazar: Topçuoğlu, Ali Aslan
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Faqih,Madressa,Shaykh al-Islam,Fatwa,Hashiye ; Fâkîh,Medrese,Şeyhülislam,Fetva,Hâşiye

Doğduğu yere nispetle Ankaravî diye anılan Mehmed Emin Efendi, Osmanlı eğitim sisteminde farklı âlimlerden ilim tahsil etmiş, Sahn-ı Semân ve Süleymaniye medreselerinde müderrislik görevinde bulunmuştur. Ayrıca fetva eminliği ve farklı yerlerde kadılık yapan Mehmed Emin Efendi, Rumeli kazaskerliğine tayin edildikten sonra bu görevi esnasında Şeyhülislâm Minkârîzâde Yahyâ Efendi’nin rahatsızlığı nedeniyle ona vekâlet etmiştir. 1685 yılında ikinci defa kazaskerliğe ve sonrasında Çatalcalı Ali Efendi’nin yerine şeyhülislamlık görevine getirilmiştir. Şeyhülislamlığı esnasında avcılığa düşkün olmasıyla bilinen IV. Mehmed’in devlet işlerinden uzak kalması ve cephelerden gelen kötü haberler sebebiyle onu asli göreviyle uğraşmaya ikna ederek muhtemel ayaklanmayı önlemede etkin bir rol üstlenen Mehmed Emin Efendi, bilhassa şeyhülislamlığı döneminde verdiği fetvaları “Fetâvâ-yı Ankaravî” adı altında toplamıştır. Diğer taraftan 1676’da Rumeli kazaskerliğinden azledildikten sonra Ankara’da ikamet ettiği dönemde Hanefî fıkıh âlimlerinden Timurtâşî’nin güvenilir kitaplardan derleyerek telif ettiği “Tenvîru’l Ebsâr” adlı eserine hâşiye yazmıştır. Bunun yanında tefsirle ilgili çalışmaları da bulunan Mehmed Emin Efendi, önceki dönemlerden almış olduğu dinî ilimlerdeki birikimiyle sonraki nesillere ilham kaynağı olan önemli simalardan biridir.

Mehmed Emin Efendi, who is known as Ankaravî about her birthplace, received knowledge from different scholars in the Ottoman education system and served as a professor in the Sahn-ı Semân and Süleymaniye madrassas. In addition, Mehmed Emin Efendi, a fatwa surety and a kadi in different places, was appointed as a judge in Rumelia. During this duty, he acted as the deputy of sheikh al-Islam Minkârîzâde Yahyâ Efendi due to his disease. In 1685, he was appointed as a judge for the second time and then as a sheikh al-Islam instead of Çatalcalı Ali Efendi. He was fond of hunting during his Shaykh al-Islam, IV. Mehmed Emin Efendi, who took an active role in preventing a possible uprising by convincing Mehmed to deal with his primary duty due to his staying away from state affairs and bad news from the fronts, gathered the fatwas he gave, especially during his sheikh al-Islam period under the name "Fetava-yi Ankaravî.” On the other hand, after he was dismissed from Rumelia qazaskari in 1676, he wrote an annotation for his work called "Tenvîru'l Ebsâr", which was compiled from reliable books by Timurtaşî, one of the Hanafi fiqh scholars, while he was residing in Ankara. Mehmed Emin Efendi, who also has works on tafsir, is one of the important figures who inspired the next generations with her knowledge in religious sciences from previous periods.
İBRAHÎM EN-NEHAÎ’NİN İBN MES’ÛD’DAN İRSÂLLERİNE DAİR SÖZÜ BAĞLAMINDA İLK DÖNEM İRSÂL-ŞÖHRET İLİŞKİSİ
The First Period Relationship Between Irsāl and Fame in the Context of Ibrāhīm al-Nak̲h̲aī's Word from Ibn Masʿūd About His Irsāl’s
Yazar: Özüdoğru, Bekir
Dergi: Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Vol. 22 No. 1, 2021
Anahtar kelimeler: Hadith,Mursal,Meshūr,Hanafi,Muhaddis,Abdullāh b. Masʿūd,Tawatur ; Hadis,Mürsel,Meşhûr,Hanefî,Muhaddis,Abdullah b. Mes’ûd,Tevâtür

İlk dönemde hadislerin rivayet edilme metotlarına dair veriler, bir taraftan hadis ilminin ve usûlünün anlaşılmasına katkı sunarken diğer taraftan genellemeci yargıların önüne geçer. Çalışma, rivayet metotlarından irsâlin sebeplerinden birisi olarak şöhret meselesini konu edinir. Araştırmada İbrahim en-Nehaî’nin (öl. 96/714) “Eğer ben hadisi doğrudan Abdullah b. Mes’ûd’dan nakletmişsem onu çok kişiden duymuşumdur” şeklindeki sözü bağlamında irsâl ile şöhret arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Öncelikle ilgili sözün tespiti yapılarak usûle etkisi ele alınmış sonrasında İbn Mes’ûd -Nehaî ilişkisi; ricâl, usûl, fıkıh, rivayet ve örnekler üzerinden test edilmiştir. Nihayetinde Nehaî’nin İbn Mes’ûd ashâbından çok kişiden duyduğunda irsâle başvurduğu, Nehaî’nin sözünün ise mürseli delil alanlar tarafından referans olarak kullanıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, Hanefî ve bazı muhaddislerde Nehaî’nin mürsellerine karşı olumlu tavrın sebebi olarak görülmelidir.

In the first period, the data on the methods of narration of hadiths, on the one hand, contribute to the understanding of the science and method of hadith; on the other hand, it prevents generalizations. The study deals with the issue of fame as one of the reasons for the conveyance method. In the research, the relationship between irsāl and fame has been analyzed in the context of Ibrāhīm al-Nak̲h̲aī (d. 96/714) statement "If I have narrated it from Abdullāh b. Masʿūd, I have heard it from many people." First, the related word was determined, and its effect on the method was discussed, then the relationship between Ibn Masʿūd and Nak̲h̲aī; It has been tested on ricāl, method, fiqh, narration, and examples. In the end, it has been determined that Nak̲h̲aī applied to the waybill when he heard from many people than Ibn Masʿūd, and Nak̲h̲aī's word was used as a reference by those who took evidence of mursal. This situation should be seen as the reason for the posi-tive attitude towards Nak̲h̲aī's mursals in Hanafi and some hadith scholars.