Aralanan Doğu Kayını ile Bitişiğindeki Sapsız Meşe Meşcereleri ve Çayırlıkta Kılcal Kök Biyokütlesinin Zamansal Değişimi
Temporal Changes in Fine Root Biomass in Thinned Oriental Beech and Adjacent Sessile Oak Stand and Grassland
Yazar: Özbayram, Ali Kemal; Çiçek, Emirhan
Dergi: Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Vol. 27 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Forestry Biomass and Bioproducts ; Orman Biyokütlesi ve Biyoürünleri ; Forest Ecosystems ; Orman Ekosistemleri ; Silviculture ; Orman Yetiştirme ; Thinning,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Root biomass,Vegetation type,Root production ; Aralama,Kök biyokütlesi,Vejetasyon tipi,Kök üretimi,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce,Düzce

Kılcal kökler, ağaçların su ve besin alımında kritik öneme sahip olduklarından, ağaç büyümesinde ve meşcere gelişiminde anahtar rol oynarlar. Orman ağaçları ve çayırlar, ince köklerinin dönüşümü yoluyla topraktaki karbon döngüsüne doğrudan katkıda bulunurlar. Aralama orman bakımı tedbirlerinden biri olup, ormanların işletilmesinde sıklıkla uygulanır. Bu çalışmanın amacı düzenli aralıklarla farklı şiddette aralanmış doğu kayını (Fagus orientalis Lipsky) ile bitişiğindeki sapsız meşe (Quercus petraea Liebl.) meşceresi ve açık çayırlıkta canlı kılcal kök biyokütlesi (KKB), kılcal kök üretimi ve kılcal kök döngüsünü karşılaştırmak ve zamansal değişimini araştırmaktır. Farklı şiddette uygulanan aralamaların kayın meşcerelerinde KKB’ye etkisi önemsiz ve ortalama 1060.2 g m-2 olarak tespit edilmiştir. Sahalar arasında en yüksek KKB aralanan kayın sahalarında (1080 g m-2) ve bu en düşük kılcal kök biyokütlesine sahip çayırlıktan %22 daha fazladır. Sonbahar mevsimi aylarındaki kılcal kök biyokütlesi ilkbahar ve yaz aylarına göre daha yüksek çıkmıştır. Tüm sahalarda en düşük KKB Mayıs ayında ölçülmüşken, en yüksek KKB ormanlık sahalarda Ekim ayında ve çayırlık sahada ise Ocak ayında belirlenmiştir. Kılcal kök üretimi ve kılcal kök döngüsü orman alanlarında benzer ve çayırlıktan sırasıyla %32 ve %43 daha azdır. Sonuç olarak, vejetasyon tipine bağlı olarak KKB farklılık gösterse de uzun süre düzenli olarak yapılan aralamalar doğu kayınında KKB’yi etkilememiştir. Bu tür araştırmalar, bitki topluluklarının çevresel değişikliklere nasıl tepki verdiğinin anlaşılmasını geliştirebilir ve karbon ve besin döngüsü modellerini iyileştirebilir.

Fine roots play a crucial role in tree growth and stand development, as they are vital for the uptake of water and nutrients by trees. The carbon cycle in soils is directly influenced by forest trees and grasslands through the recycling of their fine roots. Thinning is a common forest management practice, frequently applied to enhance forest health. The goal of this study was to compare and examine how live fine root biomass (FRB) changes over time in oriental beech (Fagus orientalis Lipsky) forests that were thinned at different times, nearby sessile oak (Quercus petraea Liebl.) forests, and open grassland. The impact of thinning at various intensities on FRB in beech stands was found to be insignificant, with an average of 1060.2 g m⁻². Among the studied sites, the highest FRB was observed in the thinned beech sites (1080 g m⁻²), which was 22% greater than that in the grassland, where fine root biomass was lowest. FRB levels were higher in autumn compared to spring and summer. The lowest FRB was recorded in May across all sites, while the highest FRB was measured in October in forested sites and in January in the grassland site. Fine root production and turnover in forest sites were similar, although they were 32% and 43% lower than those in grassland sites, respectively. Therefore, while FRB varied based on vegetation type, long-term, regular thinning did not have a significant impact on FRB in oriental beech. Such studies contribute to our understanding of how plant communities respond to environmental changes and enhance models of carbon and nutrient cycling.