hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Organik Kestane Kabağı Yetiştiriciliğinde Farklı Budama Uygulamalarının Verim ve Kalite Üzerine Etkisi
Effect of Different Pruning Practices on Yield and Quality in Organic Winter Squash Cultivation
Yazar: Özer, Harun; Pekşen, Aysun
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Winter squash,pruning,organic cultivation,yield ; Kestane kabağı,budama,organik yetiştiricilik,verim

Bu çalışma farklı budamauygulamalarının organik olarak yetiştirilen kestane kabağı genotiplerinin verimve kalitesi üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür.Araştırmada, üç farklı (61A1, 61A2 ve 61A3) kestane kabağı (Cucurbita maxima Duch.)genotipinde üç farklı budama ve kontrol olmak üzere 4 uygulama (1. Kontrol, 2.Meyve vermeyen kolların budanması, 3. Tek kollu yetiştiricilik ve 4. İki kolluyetiştiricilik) incelenmiştir. Farklı genotip ve budama uygulamalarınınçiçeklenme ve meyve tutumu başlangıç tarihi, meyve eni, boyu, et rengi (L,kroma ve hue), meyve eti sertliği ve suda çözünebilir kuru madde oranı (SÇKM)ile bitki başına verim ve 100 tane ağırlığı üzerine önemli (P˂0.05) etkilerininolduğu tespit edilmiştir. En yüksek bitki verimi (24.9 kg bitki-1)61A2 genotipinde birinci budama uygulamasından elde edilmiştir. En yüksek meyveeti sertliği (4.5 kg) ve SÇKM (%5.9) değerleri ise 61A3 genotipinde 2.budama uygulamasından elde edilmiştir. Budama uygulamalarının meyve eni veboyu, L kroma değeri dışında meyve rengi, meyve eti sertliği ve SÇKM üzerineetkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Meyve vermeyen kolların budanmasınınverimi kontrole göre önemli derecede artırdığı belirlenmiştir.

This studywas carried out to determine the effects of different pruning practices onyield and quality of organically grown winter squash genotypes. In the study,four practices consisted of three pruning and control (1. Control, 2. Pruningof fruitless branches, 3. Single-branch growing and 4. Two-branchs growing)were investigated in 3 different winter squash (Cucurbita maxima Duch.) genotypes (61A1, 61A2 and 61A3). It wasdetermined that genotypes and pruning practices had significant (P˂0.05)effects on days to flowering and fruit set, fruit width and length, flesh color(L, chroma and hue), fruit flesh firmness, soluble solids content (SSC) andalso yield per plant and 100 seed weight. The highest plant yield (24.9 kgplant-1) were obtained from the first pruning practice in 61A2genotype. The highest fruit flesh firmness (4.5 kg) and SSC (5.9%) values werealso obtained from the second pruning practice in 61A3 genotype. With theexception of fruit width and length, and L chrome, the effects of pruningpractices on fruit color, fruit flesh firmness and SSC were not significant. Itwas determined that the pruning practice of fruitless branches increased plantyield when compared with the control.
Bahçeli Bir Konut Örneğinde Yağmur Suyu Hasadı
Rain Water Harvesting in a Garden House Sample
Yazar: Yalılı Kılıç, Melike; Abuş, Merve Nur
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Bursa,maliyet,su tüketimi,yağmur suyu hasadı ; Bursa,cost,water consumption,rain water harvesting

Bu çalışmada yağmur suyu hasadıyla ilgilibilgiler verilmiş, örnek bir konutun çatısından toplanan yağmur sularının konutdışı su ihtiyacının karşılanmasındaki kullanım potansiyeli incelenmiştir. Buamaçla konutun çatı alanı ve aylık yağış verileri kullanılarak konutunçatısından toplanan yağmur suyu miktarı hesaplanmıştır. Ayrıca konut dışındakiyeşil alanların sulanmasında, süs havuzunun doldurulmasında, araç yıkamada vekümes hayvanlarının su ihtiyacının karşılanmasında gereken su miktarı ve yağmursuyu ihtiyacı hesaplanarak, toplanan yağmur suyunun bu ihtiyacın ne kadarınıkarşılayacağının belirlenmesi için maliyet hesabı yapılmıştır. İlave olarak,yağmur suyu toplama sisteminin ve yıllık tasarruf edilen şebeke suyunun maliyetlerininkarşılaştırılması neticesinde uygulanan sistemin amortisman süresi debulunmuştur.

In thisstudy, some information was given about rain water harvesting and its potentialto water supply was analyzed by sample taken from the roof of a modelresidence. Within this purpose, the amount of harvested rain water wascalculated by using roof surface and monthly precipitation data. Furthermore,in order to determine how much water to be supplied, a cost analysis was madeby calculating the amount of water to be used for irrigating the garden,filling in the pond, washing the car, and watering the barnyard fowl.Additionally, period of redemption was determined by comparison between thecost of rain water harvesting system and the cost of city water disposal perannum.
Tuz Stresinin Sorgum×Sudanotu Melezinde Çimlenme ve Fide Gelişim Özelliklerine Etkisi
The Effect of Salt Stress on the Germination and Seedling Growth Parameters in Sorghum×Sudangrass
Yazar: Şimşek Soysal, Ayşe Özge; Demirkol, Gürkan; Önal Aşçı, Özlem; Kaşko Arıcı, Yeliz; Acar, Zeki; Yılmaz, Nuri
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Stress physiology,salt tolerance,forage crop ; Stres fizyolojisi,tuz toleransı,yem bitkisi

Sorgum×Sudanotu (Sorghumbicolor×Sorghum sudanense) greengo çeşidinde farklı tuz dozlarının çimlenme ve fide gelişimineetkisini belirlemek amacıyla yürütülen bu araştırmada, tohumlar petrikabında, karanlık ortamda 20±1°C’de çimlendirilmiştir.Çalışmada petri kaplarına 16 farklı tuz (NaCl) dozu (0, 20, 40, 60, 80, 100,120, 140, 160, 180, 200, 220, 240, 260, 280, 300 mM NaCl) uygulanmıştır. Denemetesadüf parselleri deneme desenine göre 10 tekrarlı olarak kurulmuştur. Çalışmada, çimlenme oranı (%), ortalama çimlenme gün sayısı (gün),radikula (kökçük) ve plumula (sapçık) uzunluğu (cm), radikula ve plumulanın yaşve kuru ağırlıkları (g) belirlenmiştir. Çimlenme oranı verileri homojenolmadıklarından, Kruskal-Wallis ile analiz edilmiş ve karşılaştırma için Dunntesti kullanılmıştır. Homojenlik gösteren diğer özellikler ise tesadüfparselleri deneme deseninde analiz edilmiş ve Tukey çoklu karşılaştırma testiile ortalamalar karşılaştırılmıştır. Yapılan istatistik analiz sonucundaincelenen tüm parametrelerin tuz uygulamasından önemli derecede etkilendiğibelirlenmiştir. Araştırmada incelenentüm parametreler birlikte değerlendirildiğinde, Sorgum×Sudanotu melezinin (Sorghum bicolor×Sorghum sudanense)greengo çeşidinin çimlenme ve fide gelişimi bakımından 220 mM NaCl dozuna kadarolan (0-200 mM aralığında) tuz uygulamalarını tolere edebildiği sonucunavarılmıştır.

In thisstudy the seeds were germinated at 20 ± 1 ° C in the petri dishes, which wasaimed to determine the effect of different salt doses to germination andseedling growth in a Sorghum×Sudangrass (Sorghumbicolor×Sorghum sudanense)cultivar called ‘‘greengo’’.Sixteen different salt doses (0, 20, 40, 60, 80, 100, 120, 140, 160, 180, 200,220, 240, 260, 280, 300 mM NaCl) were applied to the petri dishes. Theexperiment was established in randomized plots experimental design with 10 replications.In the study, germination rate (%), number of days of germination (days),length of radicle and plumula (cm), fresh and dry weights (g) of radicle andplumula were determined. Since the germination rate data were not homogeneous,they were analyzed with Kruskal-Wallis and for comparison the Dunn test wasused. Other parameters showing homogeneity were analyzed in randomized plotdesign and the means were compared by Tukey multiple comparison test. It wasdetermined that all of the parameters examined in the statistical analysis wereeffected significantly by salt application. When all of the examined parameterswere evaluated together, it was concluded that the greengo cultivar whichbelong to Sorghum×Sudangrass can tolerate salt application up to a dose of 220mM NaCl (between 0-200 mM) interms of germination and seedling growth.
Kivi (Actinidia deliciosa cv. Hayward) Meyvesinin Biyoaktif Bileşikleri Üzerine Farklı MAP Uygulamalarının Etkisi
Effect of Different Modified Atmosphere Packagings (MAP) on Bioactive Compounds of Kiwifruit (Actinidia deliciosa cv. Hayward)
Yazar: Karakaya, Orhan; Öztürk, Burhan; Kadim, Hayrullah
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Antioxidant,DPPH,flavonoids,total phenolic compounds ; Antioksidan,DPPH,flavonoid,toplam fenolik bileşikler

Bu çalışma soğukta muhafazave raf ömrü süresince ‘Hayward’ kivi çeşidinin toplam fenolik bileşikler,toplam flavonoid ve antioksidan aktivitesi (DPPH ve FRAP testine göre) üzerinefarklı MAP (Xtend, Aypek, Fresh ve Fresh Plus) uygulamalarının etkisinibelirlemek amacı ile yürütülmüştür. Kontrol meyvelerine MAP uygulanmamıştır.Meyveler, 0±0.5 °C ve % 90±5 nemde koşullarda 180 gün süre ile muhafazaedilmiştir. Raf ömrü ölçümleri, 5 gün boyunca 21±1.0°C ve %70±5 nemde muhafaza edilen meyvelerdeyürütülmüştür. Soğukta muhafaza ve raf ömrü süresince tüm uygulamalarda toplamfenolik, toplam antioksidan aktivitesi ve toplam flavonoid içeriği azalmıştır.Soğukta muhafaza ve raf ömrü süresince biyoaktif bileşikler tüm MAPuygulamalarında kontrole göre daha yüksek bulunmuştur. Sonuç olarak, soğuktamuhafaza ve raf ömrü süresince biyoaktif bileşikler üzerine genel olarak Freshve Xtend uygulamalarının diğer MAP uygulamalarına kıyasla daha etkili olduğutespit edilmiştir.

Thisstudy was carried out to determine the effects of different modified atmospherepackaging (MAP) (Xtend, Aypek, Fresh and Fresh Plus) on total phenolics, totalflavonoids and antioxidant activity (DPPH and FRAP assay) of ‘Hayward’ cultivarduring cold storage and shelf life. Fruit of control were without the MAP.Kiwifruits were stored at 0±0.5°C and 90±5% RH during 180 days, and at 21°C and70% RH for shelf life (5 days). Total phenolic compounds, total antioxidant andtotal flavonoid content of all treatments decreased during cold storage andshelf life. Bioactive compounds of MAP treated-fruits were higher than controlduring cold storage and shelf life. MAP treatments maintained fruit qualityduring cold storage and shelf life. As a conclusion, Freshand Xtend was generally moreeffective than other MAP treatments during cold storage and shelf life.
Narda (Punica granatum L.) Yeni Nesil Dizileme Teknolojisi Kullanılarak SSR Markırlarının Geliştirilmesi
Development of SSR Markers by Using Next Generation Sequencing Technology in Pomegranate (Punica granatum L.)
Yazar: Şimşek, Özhan; Dönmez, Dicle; İmrak, Burhanettin; Işık Özgüven, Ahsen; Aka Kaçar, Yıldız
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Mikrosatellit,gen,primer,DNA ; Microsatellite,gene,primer,DNA

Nar çokyıllık, çalı formunda, çok kuvvetli kök sistemine sahip bir subtropik iklimbitkisi olarak bilinmektedir. Mikrosatellitler yüksek organizmalara aitkromozomlar üzerinde ardışık olarak tekrarlanmakta olan 1-6 bp nükleotidgruplarından oluşmaktadır. Son yıllarda geliştirilen ve günümüzde en önemliteknolojilerden biri olarak karşımıza çıkan yeni nesil DNA dizilemeteknolojileri yüksek doğrulukla, ultra hızlı dizileme yapabilmektedir. RNAdizileme gen ifadesinin kantitatif analizi için en güçlü ve yeniteknolojilerden biridir. Bu çalışmada yeni nesil dizileme teknolojilerikullanılarak narda mikrosatellit bölgelerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Buamaçla RNA-seq çalışmaları yürütülmüştür. RNA-seq analizlerinde 'Hicaznar' ve'33N26' çeşitleri kullanılmıştır. Biyoinformatik çalışmalar sonucunda DNAüzerinde mikrosatellit bölgelerin tanımlanması sağlanmıştır. Çalışma sonundayaklaşık 19,000 mikrosatellit belirlenmiştir. Bu bölgeler arasından rastgeleseçilen 20 SSR (Basit Dizi Tekrarları) primeri çifti 40 farklı nar genotipindetest edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda 20 SSR primer çiftinden debaşarılı bir şekilde amplifikasyon sağlandığı, bunlardan 5 tanesinin polimorfiksonuçlar verdiği tespit edilmiştir.

Pomegranateis known as a subtropical climate plant with very strong root system, inperennial, bushy form. Microsatellites are composed of 1-6 bp nucleotide groupswhich are repeated on successive chromosomes of high organisms. New generationDNA sequencing technologies developed in recent years and emerging as one ofthe most important technologies today can perform highly accurate, ultra-fastsequencing. RNA sequencing is one of the most powerful and new technologies forthe quantitative analysis of gene expression. In the present study, it is aimedto identify microsatellite regions in pomegranate by using new generationsequencing technologies. RNA-seq studies have been carried out for thispurpose. The 'Hicaznar' and '33N26' varieties were used in RNA-seq analyzes. Asa result of the bioinformatics studies, identification of microsatelliteregions on DNA has been achieved. Approximately 19,000 microsatellites weredetermined at the end of the study. 20 SSR primer pairs randomly selected fromthese regions were tested in 40 different pomegranate genotypes. As a result ofthe analysis, 20 SSR primer pairs were successfully amplified and 5 of themprovided polymorphic results.
Bilecik İli Küçük Memeli Faunasının Tür Tespiti ve Gen Kaynaklarının Korunmasına Yönelik Moleküler Araştırmalar
Species Identification of Small Mammal Fauna in Bilecik Province and Molecular Researches for the Protection of Gene Resources
Yazar: Yağcı, Tuba
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Small mammalian fauna,Karyology,cDNA,Bilecik,Turkey ; Küçük memeli faunası,Karyoloji,cDNA,Bilecik,Türkiye

Bu araştırmada2016-2017 yılları arasında Bilecik ili küçük memeli faunasının ekolojik,karyolojik ve morfolojik olarak belirlenmesi amaçlanmıştır. Hayvanlarınteşhisinde yuva yapısı, kürk rengi ve kromozomal özellikler incelenerek türeözgü karakteristikler kaydedilmiştir. Kromozom sayı ve yapıları ideogramlarhalinde sunulmuştur. Araştırma sonucunda tespit edilen Mus musculus domesticus, Rattusrattus, Microtus lydius, Crocidura suaveolens Bilecik ili için ilk veriler olup toplam 9 tür kaydıverilmiştir. Tür tespiti yapılan hayvanlara ait kan örneklerinden cDNAoluşturulmak üzere RNA izolasyonu yapılmıştır. Elde edilen cDNA’lar dahasonraki moleküler araştırmalarda kullanılmak üzere stoklanmıştır. Bilecikilinde yapılan arazi çalışmalarına göre küçük memeliler için en elverişlihabitatlar ekili araziler ve orman kıyısı alanlarıdır.

In this study, it was aimed todetermine the ecological, karyological and morphological properties of thefauna of small mammals from Bilecik province in between 2016-2017 years.Animals were identified by analyzing their nest structure, chromosomal featureand pelage color accordingly species-specific characteristics were recorded.The chromosome number and structure are presented as ideograms. In total 9species were recorded, in which Musmusculus domesticus, Rattus rattus,Microtus lydius, Crocidura suaveolens specieswere the first data in Bilecik province. For the construction of cDNA’s, RNAisolation was performed from the blood samples of these identified animals.These cDNA’s were stocked for subsequent molecular studies. According to thefield work the most sufficient habitats for small mammals were determined asforest coast and cultivated lands in Bilecik province.
Bursa Bölgesinde Faaliyet Gösteren Üç Adet Broyler İşletmesinin Karbon Ayak İzinin Tahminlenmesi
Estimation of Carbon Footprint of Three Broiler Houses Operated in Bursa Region
Yazar: Kılıç, İlker; Yaylı, Büşra; Elekberov, Aydın
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2018
Anahtar kelimeler: Karbon ayak izi,küresel ısınma,sera gazı,broyler kümesi ; Carbon footprint,global warming,greenhouse gas,broiler farm

Türkiye’de nüfusunartması, buna bağlı olarak hayvansal kaynaklı proteine ihtiyacın artışgöstermesi, tarımsal arazilerin yok olması, ürün veriminde sürekli artış eldeedilmek istenmesi gibi nedenlerle entansif işletmeler yaygınlık kazanmıştır.Birim alanda daha fazla üretim yapılan yoğun işletmecilik sistemlerinin birsonucu olarak olumsuz çevresel etkileri artmakta ve gaz emisyonlarıyla küreselısınmaya katkı sağlamaktadır. Küresel ısınmaya sebep olan sera gazlarınınbaşında metan (CH4), karbondioksit (CO2) ve diazot oksit(N2O) gelmektedir. Bir işletmenin küresel ısınmaya katkısının enönemli göstergelerinden birisi karbon ayak izidir. İşletmenin karbon ayak izihesaplanmasıyla o işletmenin küresel ısınmaya olan katkısı da belirlenmişolacaktır. Karbon ayak izinin hesaplanmasında kullanılan en yaygın yöntemHükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) tarafından geliştirilen Tieryaklaşımlarıdır. Tier yaklaşımı 1, 2 ve 3 olmak üzere üç çeşittir. Bu çalışmada;Bursa bölgesinde faaliyet gösteren üç farklı broyler kümesinin karbon ayak izibelirlenmesi amacıyla Tier 1 yöntemi kullanılarak küresel ısınmaya etkisininortaya konması amaçlanmıştır. Çalışma sonucunda, incelenen broyler kümeslerinde üretilen 1 kg tavuketi başına karbon ayak izi broyler kümesi 1, 2 ve 3 için sırasıyla 2.2, 3.4 ve3 kg CO2 eşdeğerliği olarak bulunmuştur.

Increasing the population inTurkey, accordingly, the increase in the need for animal-derived protein,destruction of agricultural lands, demand continous input of product yield forreasons such as intensive operation have gained widespread. As a consequence ofintensive management system where more production is made in the unit area,negative enviromental impacts are increasing and contribute to global warmingwith gas emissions. Methane (CH4), carbon dioxide (CO2)and diazot oxide (N2O) are the main greenhouse gases that causeglobal warming. Carbon footprint is the measure of the damage caused by humanactivities to the environment in terms of the amount of greenhouse gases thatare measured in units of carbon dioxide. The most common method used incalculating carbon footprint are Tier 1-2-3 approaches developed by theIntergovernmental Panel on Climate Change (IPCC). The aim of this study is todetermine the effect of three different broiler farms in Bursa region on globalwarming by using Tier 1 method to determine the carbon footprint.  At the endof the study, carbon footprint per kg of produced hen meat in monitored broilerhouses 1,2 and 3 were calculated as 2.2, 3.4 ve 3 kg CO2 equivalent,respectively.
Farklı Yarasa Gübresi Uygulamalarının Marul Yetiştiriciliğinde Verim ve Kalite Üzerine Etkileri
The Effects of Different Bat Guano Treatments on Yield and Quality in Lettuce Growing
Yazar: Aydın Can, Bahar; Ünal, Mesude; Can, Onur
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Bat guano,lettuce,different doses,marketable yield ; Yarasa gübresi,marul,farklı dozlar,pazarlanabilir verim

Bu araştırma, farklı şekil ve dozlarda uygulanan yarasa gübresinin,marul (Lactuca sativa L.) bitkisinde verim ve kalite üzerineetkilerini belirlemek amacıyla, 2014-2015 ilkbahar dönemlerinde tesadüfparselleri deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Yarasa gübredozları, toprak içerisinde toz gübrede 0-30-40-50-60-70 -ve 90 kg/da, damlasulama ile pudra gübrede 0.5 kg 50 L-1, 1 kg 50 L-1 ve1.5 kg 50 L-1 olarak iki farklı şekilde uygulanmıştır. Araştırmada,toplam verim, ortalama bitki ağırlığı, pazarlanabilir verim, yaprak sayısı,bitki boyu, bitki çapı ve gövde çapı değerleri belirlenmiştir. Araştırmasonucuna göre, toplam verim açısından, damla sulama ile verilen pudra gübredozlarındaki verim, toz gübre dozlarındaki verime göre genel olarak daha yüksekbulunmuştur. Pudra gübre uygulamasında en fazla toplam verimi 1278.17 g ile 1.5 kg 50 L-1 dozuvermiştir. Pudra gübre uygulamasında toplam verim, pazarlanabilir verim, bitkiboyu ve gövde çapı değerleri istatistiki açıdan anlamlı bulunmuştur. Toz gübreuygulamasında toplam yaprak sayısı değerleri istatistiki açıdan anlamlıbulunmuştur. Damla sulama ile verilen pudra gübre uygulaması sonucunda eldeedilen toplam verim ve diğer değerlerin, toz gübre uygulamasına göre genelolarak daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

This study was conducted during the spring seasons of 2014 and 2015 forthe purpose of determining the effects of bat guano applied treated indifferent manners and doses on yield and quality in lettuce (Lactuca sativa L.). The experiment had acompletely randomized design with 3 replications. Bat guano doses were treatedin two different manners: 0, 30, 40, 50, 60, 70 and 90 kg/da of bat guano dustin the soil, and 0.5kg 50 L-1, 1 kg 50 L-1 and 1.5 kg 50L-1 of bat guano powder by drip irrigation. In the study, totalyield, average plant weight, marketable yield, number of leaves, plant height,plant diameter and stem diameter values were determined. The resultsdemonstrated that the total yield in the bat guano powder doses treated by dripirrigation was generally higher than that in the bat guano dust doses. In thebat guano powder treatment, the highest total yield was obtained from the doseof 1.5 kg 50 L-1 (1278.17g). Total yield, market yield, plant height and stem diameter values werestatistically significant in the bat guano powder treatment. In the bat guanodust treatment, on the other hand, the values of total number of leaves werestatistically significant. The total yield obtained as a result of thetreatment of bat guano powder by drip irrigation and other values were found tobe usually higher than those in the treatment of bat guano dust.
Akdeniz Bölgesi’nde Yetiştirilen Domateslerde Pestisit Kalıntı Düzeylerinin Tespiti ve Validasyon Çalışması
Detection and Validation of Pesticide Residue Levels in Tomatoes Grown in the Mediterranean Region
Yazar: Hepsağ, Fatma
Dergi: Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, Vol. 5 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Pestisit,kalıntı,LC-MS/MS,domates ; Pesticide,LC-MS/MS,residue,tomato

Bu çalışmada, Akdeniz bölgesinde yetiştirilendomateslerde kullanılan pestisitler ve sağlık riski yönünden değerlendirmeyapılmıştır. Domates örnekleri, bölgedeki 30 çiftçiden toplanmıştır. Pestisitkalıntıları Sıvı Kromatografisi Kütle Spektrometresi yöntemi (LC-MS/MS) iletespit edilmiştir. Örneklerin %74’ünde  pestisit kalıntısı, bulunamazken; %18'inde dimethoate  ortalama 3.289 mg kg-1,chlorpyrifos  3.528 mg kg-1 veendosülfan  2.854 mgkg-1olarakbulunmuştur. Sadece 4 örnekte kalıntı seviyesi tespit edilebilen seviyenin(LOQ) üzerinde miktarlarda methomyl 0.487-0.687 mg kg-1, ve acetamiprid 0.584-0.682 mg kg-1 aralığında tespit edilmiştir.Ancak bu değerler Türk Gıda Kodeksi (TGK) ve Avrupa Birliği (AB) MaksimumKalıntı Limitleri (MRL)’nin altında değerlerdir. Halk sağlığını pestisitlerekarşı korumak amacıyla, pestisit uygulaması ve güvenilir gıdaya erişim için iyitarım uygulamalarının yaygınlaştırılması önerilmektedir.

In this study, tomatoes grown in the Mediterranean region were evaluatedfor pesticides and health risks. Tomato samples were collected from 30 farmersin the region. Pesticide residues were determined by Liquid Chromatography MassSpectrometry (LC-MS / MS) method. In 74% of the samples, pesticide residueswere not found, whereas in 18% of the samples, an average of 3.289 mg kg-1of dimethoate, chlorpyrifos  3.528 mg kg-1and endosulfan were found to be 2.854 mg kg-1. Methomyl 0.487-0.687 mg kg-1 wasfound in 4 samples, above which only the residual level detectable level (LOQ)was detected, and acetamiprid was found between 0.584-0.682 mg kg-1in 4 samples. However, these values are below the Turkish Food Codex (TGK) andEuropean Union (EU) Maximum Residual Limits (MRL). It is recommended to raiseawareness of good practices for pesticide application and food safety toprotect public health from pesticides.