Türkiye'de Tavuk Yumurtalarında Organik Klorlu Pestisid ve Poliklorlu Bifenil Bileşik Kalıntı  Düzeylerinin Araştırılması
The Investigation of Organochlorinated Pesticides and Polychlorinated Biphenyls Residue Levels in  Eggs of Hens in TurkeY
Yazar: Gürel, Yasemin; Akkaya, Rauf; Yiğit, Yusuf; Koç, Feride; Daş, Yavuz Kürşad; Başsatan Yorulmaz, Ayşin; Kahveci, İlknur
Dergi: Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi, Vol. 19 No. 1, 2008
Anahtar kelimeler: Veterinary Surgery ; Veteriner Cerrahi ; Etlik Veterinerlik Mikrobiyoloji Dergisi,Tütkiye,Tavuk Yumurtası,Organik,Klorlu Pestisid,Poliklorlu Bifenil Kalıntı,Yasemin  GÜREL,Rauf  AKKAYA,Yusuf YİĞİT,Feride KOÇ,Yavuz Kürşad DAŞ,İlknur KAHVECİ,2008

Halk sağlığı, zirai mücadele ve veteriner hekimlikte zararlılarla mücadelede pestisidler sıklıkla kullanılmaktadır. Bunlararasında zamanla zararlı ve kalıcı etkilerinin ortaya çıkması sonucu organik klor (OK)’lu pestisidlerin üretimine son verilmiş ve kullanımlarıyasaklanmıştır. Artık üretilmiyor olsalar dahi hidrokarbonların klorlanması ile elde edilen poliklorlu bifenil bileşik(PCB)’ler de çevrede uzun süre yapısını koruyan maddelerdir. Bu çalışmada organik klorlu pestisidlerden Alfa HCH, Heptaklor,Hekzaklorobenzen (HCB), Beta-Hekzaklorosiklohekzan (β-HCH), Endrin, Aldrin, Heptaklorepoksit, Beta- Endosulfan (β-Endosulfan), 4,4-DDE ve 4,4-DDT ile poliklorlu bifenil bileşiklerden PCB-28’in kalıntısı gaz kromatografi mikro elektron yakalamadedektör (GC-μECD) cihazı ile incelenmiştir. Yapılan deneysel çalışmalarda incelenen bileşiklere ait geri alım değerleri Alfa-Hekzaklorosiklohekzan (α-HCH) %86, Heptaklor %92, Hekzaklorobenzen (HCB) %71, Beta-Hekzaklorosiklohekzan (β-HCH) %73,Endrin %80, Aldrin %75, Heptaklorepoksit %76, Beta-Endosulfan (β-Endosulfan) %70, 4,4-DDE %76, 4,4-DDT %86 ve PCB-28için %76 olarak hesaplanmıştır. Yine aynı bileşiklerde tespit edilebilir kalıntı alt sınırı (LOD) Alfa HCH 2.49 ppb, Heptaklor 2.67ppb, Hekzaklorobenzen (HCB) 7.23 ppb, Beta-Hekzaklorosiklohekzan (β-HCH) 0.69 ppb, Endrin 7.89 ppb, Aldrin 3.76 ppb,Heptaklorepoksit 1.08 ppb, Beta- Endosulfan (β-Endosulfan) 2.89 ppb, 4,4-DDE 2.01 ppb, 4,4-DDT 2.67 ppb ve PCB-28 için 1.69ppb olarak belirlenmiştir. Türkiye’nin altı ayrı ilinden bir yıl içerisinde elde edilen 230 yumurta örneğinde belirtilen organik klorlupestisidler ve PCB-28’in kalıntısına rastlanılmamıştır.

Pesticides are frequently used in public health, agricultural and veterinary area to control insects. In the course oftime, because of occurring harmful and permanent effects, organochlorine (OK) pesticides’s protection is stopped and banned. Althoughtheir production is banned, polychlorinated biphenyls (PCBs), which are gained by chlorinating hydrocarbones, are highlypersistent organic pollutants. In this study, alpha-HCH, heptachlor, hexachlorobenzene (HCB), beta-hexachlorosiklohexan (β-HCH),endrin, aldrin, heptachlor epoxide, beta-endosulfane, 4,4-DDE and 4,4-DDT from organochlorine pesticides and PCB-28 from polychlorinatedphenyls are studied with gas chromatography micro electron capture detector (GC-μECD) instrument. In these experimentalstudies, the recoveries of studied compounds are calculated as; alpha-hexachlorobenzene: 86 %, heptachlor: 92 % hexachlorobenzene(HCB): 71 %, beta-hexachlorocyclohexane (β-HCH): 71 %, endrin: 80 %, aldrin: 75 %, heptachlor epoxide: 76 %, betaendosulfan(β-endosulfan): 70 %, 4,4-DDE: 76 %, 4,4 DDT: 86 % and PCB-28: 76 %. In these compounds limit of detection (LOD)is determined as, alfa HCH: 2.49 ppb, heptachlor 2.67 ppb, hexachlorobenzene (HCB),:7.23 ppb, beta- hexachlorocylohexane (β-HCH): 0.69 ppb, endrin: 7.89 ppb, aldrin:3.76 ppb, heptachloro epoxide: 1.08 ppb, beta-endosulfane: 2.89 ppb, 4,4-DDE: 2.01 ppb,4,4-DDT: 2.67 ppb and PCB-28: 1.69 ppb. There isn’t any defined organochlorine pesticides and PCB-28 residue in 230 egg samplesthat are collected from six provinces of Turkey.