Dinsel Eğilimle Ön Yargı ve Hoşgörüsüzlük Arasındaki İlişkiler Üzerine Psikolojik Bir Araştırma
Dinsel Eğilimle Ön Yargı ve Hoşgörüsüzlük Arasındaki İlişkiler Üzerine Psikolojik Bir Araştırma
Yazar: Yapıcı, Yard. Doç. Dr. Asım; Kayıklık, Doç. Dr. Hasan
Dergi: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 14 No. 1, 2013
Anahtar kelimeler: Allport, dinsel eğilim, içe dönük-dış dönük dindarlık, ön yargı, hoşgörüsüzlük

Bu çalışma dinsel eğilimle ön yargı ve hoşgörüsüzlük arasındaki ilişkileri tartışmak istemektedir  Çünkü Allport’a göre insanın kişilik yapısı dinsel yaşantısını etkilemektedir  Dolayısıyla içe dönük bireylerde içsel  derunî  bir dindarlık  dışa dönüklerde ise buna uygun  dış beklentiye yönelik  bir dindarlık eğilimi görünmektedir  İçe dönük dindarlar inandıkları dini yaşarlar  dışa dönükler ise dinlerini kullanma eğilimindedirler  Bu sebeple dışa yönelik dindarlara nispetle içe yönelik dindarlar daha az ön yargılı  daha fazla hoşgörülüdür  Allport ve arkadaşları yaptıkları deneysel çalışmalarda bu teorik öngörüyü destekleyen sonuçlar elde etmişlerdir  Ancak gerek Batıda  gerekse Ülkemizde bu görüşü desteklemeyen bulgulara da ulaşılmıştır  Biz de bu çalışmada Allport’un kuramsal yaklaşımını Müslüman bireyler üzerinde test etmeyi amaçladık  Bu çerçevede üniversiteli gençlerin dinsel eğilimleriyle dinsel partikülarizm  dinsel dogmatizm  dinsel gruplara yönelik sosyal mesafe tercihleri ve hoşgörüsüzlük düzeyleri arasındaki ilişkiyi inceledik  Elde edilen sonuçlar; içe dönük dindarların daha ön yargılı  dışa dönük dindarlarınsa daha hoşgörülü olduğunu ortaya koymuştur  Bu da Allport’un kuramsal yaklaşımının uygulama yaptığımız örneklemde desteklenmediği anlamına gelmektedir   Anahtar kelimeler: Allport  dinsel eğilim  içe dönük dış dönük dindarlık  ön yargı  hoşgörüsüzlük  A Psychological Study About The Relationship Among Religious Orientation  Prejudice and Intolerance

This study aims to discuss the relationships among religious orientation prejudice and intolerance  Because acording to Allport  the personal structure of man has an influence on his religious life  Therefore; it seems that the intrinsic individuals have intrinsic religiosity  and the extrinsic individuals have extrinsic religiosity  Intrinsically motivated person lives his religion  whereas extrinsically motivated person uses his religion  For this reason the intrinsic religious person has more tolerance and less prejudice than extrinsic religious person  Allport and his collaborationists have found results that support their theoretical foresights in their studies  But both in the West and in Turkey  results which do not support these findings were found  In this study we have worked to test Allport’s theoretical approach on Muslim subjects  In this context we studied the correlation among religious orientation of university student and their religious particularism  religious dogmatism  social distance preferences directed towards religious society and their level of intolerance  The results of the study indicate that intrinsic religious students have more prejudice and extrinsic religious students have more tolerance  This means that the theoretical approach of Allport is not supported by the example that we practiced   Key words: Allport  religious orientation  intrinsic religiosity  extrinsic religiosity  prejudice  intolerance