hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
KİŞİSEL DEĞERLER İLE MARKA DEĞERİ ARASINDAKİ İLİŞKİLER
KİŞİSEL DEĞERLER İLE MARKA DEĞERİ ARASINDAKİ İLİŞKİLER
Yazar: Erciş, Aysel; Yapraklı, Şükrü; Yılmaz, M. Kemal; Can, Polat
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 27 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Value, Personal Values, Brand Equity, Brand Equity’s Dimensions,Brand Management ; Değer, Kişisel Değerler, Marka Değeri, Marka Değeri Boyutları,Marka Yönetimi

Son yıllarda pazarda aynı ürün grubunda çok fazla sayıda marka olması rekabeti güç ve çetin kılmaktadır. Bu durum ise fiziksel faydalardan çok marka ve değer yaratma gibi soyut kavramların ön plana çıkmasına sebep olmuştur. İşletmeler markalamayı önemli bir rekabet ve farklılık aracı olarak görmüşlerdir. Bunun sonucunda ise marka, farklılık oluşturmada önemli bir faktör olmuştur. Çünkü iyi bir marka ürüne değer katan önemli bir unsurdur. Sürekli çoğalan markalar sayesinde tüketiciler ve markalar arasındaki ilişkiler karmaşık bir hal almıştır. Tüketici sahip olduğu kişisel değerler ile benzer davranışlar sergilemektedir. Buradan hareketle bu çalışmada kişisel değerler ile marka değeri boyutları arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar, tüketicilerin kişisel değerleri ile marka değeri boyutları arasında anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir.

So many firms which are in the product group in market do competition hard and powerful. This situation caused the prominence of concept such as creating brand and value rather than physical benefits. According to firms, branding is a significant competition and differences . As a result of this, the brand is an important factor to become difference. Because a good brand is a significant component giving a quality to product. The relationships between consumers and brands are getting complex than continuously increasing brands. The consumer displays the same behavior with its own personal value. From this result, the relationships between personal values and the dimensions of the brand equity were surveyed in this study. The results from the present study show that there are important relationships between personal values of the consumers and the dimensions of the brand equity.
ÜRETİM ÇİZELGELEME PROBLEMLERİNE BULANIK YAKLAŞIM
ÜRETİM ÇİZELGELEME PROBLEMLERİNE BULANIK YAKLAŞIM
Yazar: Kayacı, Merve; Yiğit, Vecihi
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 3-4, 2012
Anahtar kelimeler: Çizelgeleme Problemleri, Öğrenme Etkisi, Bulanık işlem zamanı

Üretim Planlamada önemli bir yer tutan çizelgeleme problemleri ile ilgili yapılan çalışmaların büyük bir kısmında; işlerin işlem zamanları ve teslim tarihleri sabit kabul edilmiştir. Gerçek hayat problemlerinde ise bu parametrelerin stokastik veya bulanık olması daha tutarlı bir yaklaşım olacaktır. Bununla birlikte bazı üretim sistemlerinde, işlem zamanları dikkate alındığında insan faktörü devreye girdiği için işlemlerin sık sık tekrarlanmasıyla işlem zamanlarında gittikçe bir azalma görülür. Bu olgu literatürde öğrenme etkisi olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmada belirtilen söz konusu nedenlerden dolayı, bulanık işlem zamanlı ve teslim tarihli öğrenme etkili tek makine çizelgeleme problemi ele alınacaktır. Ele alınan problemin amaç fonksiyonu ise Erken/Geç tamamlanan iş sayısını en küçüklemektir. NP-zor yapıda olan problemi çözmek için model geliştirilmiş ve geliştirilen model bir örnek üzerinde uygulanmıştır.

Üretim Planlamada önemli bir yer tutan çizelgeleme problemleri ile ilgili yapılan çalışmaların büyük bir kısmında; işlerin işlem zamanları ve teslim tarihleri sabit kabul edilmiştir. Gerçek hayat problemlerinde ise bu parametrelerin stokastik veya bulanık olması daha tutarlı bir yaklaşım olacaktır. Bununla birlikte bazı üretim sistemlerinde, işlem zamanları dikkate alındığında insan faktörü devreye girdiği için işlemlerin sık sık tekrarlanmasıyla işlem zamanlarında gittikçe bir azalma görülür. Bu olgu literatürde öğrenme etkisi olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmada belirtilen söz konusu nedenlerden dolayı, bulanık işlem zamanlı ve teslim tarihli öğrenme etkili tek makine çizelgeleme problemi ele alınacaktır. Ele alınan problemin amaç fonksiyonu ise Erken/Geç tamamlanan iş sayısını en küçüklemektir. NP-zor yapıda olan problemi çözmek için model geliştirilmiş ve geliştirilen model bir örnek üzerinde uygulanmıştır.
ASKERİ HARCAMALAR, AMBARGO VE EKONOMİK BÜYÜME: İRAN ÜZERİNE BİR UYGULAMA
ASKERİ HARCAMALAR, AMBARGO VE EKONOMİK BÜYÜME: İRAN ÜZERİNE BİR UYGULAMA
Yazar: Yurttançıkmaz, Ziya; Yurttançıkmaz, Ziya Çağlar; Aalı, Amin; Emsen, Ömer
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Ekonomik büyüme, Askeri harcamalar, Savaş, Ambargo, ARDL yaklaşımı

İran 1970’lerin sonundan itibaren gerek iç, gerekse dışsal birçok olumsuz faktörün etkisinde kalan bir ülke olmuştur. Özellikle 1979 devrimi ve 1980’de başlayan 8 yıl süren Irak savaşı, işgücü ve sermaye kayıplarına neden olmuştur. Söz konusu bu kayıpların İran ekonomisinde ne gibi değişiklikler meydana getirdiği ambargo, yaptırımlar ve savunma harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki olası etkileri bu çalışmada sınır testi yöntemiyle araştırılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre uzun dönemde askeri harcamaların ve ekonominin dışa açıklığın ekonomik büyümeyi olumlu etkilediği tespit edilmiştir. Kısa dönemde ise askeri harcamaların büyüme üzerinde istatistiki açıdan anlamlı ve pozitif etkilerine karşılık, dışa açıklığın anlamlı etkiler doğurmadığı tespit edilmiştir.

İran 1970’lerin sonundan itibaren gerek iç, gerekse dışsal birçok olumsuz faktörün etkisinde kalan bir ülke olmuştur. Özellikle 1979 devrimi ve 1980’de başlayan 8 yıl süren Irak savaşı, işgücü ve sermaye kayıplarına neden olmuştur. Söz konusu bu kayıpların İran ekonomisinde ne gibi değişiklikler meydana getirdiği ambargo, yaptırımlar ve savunma harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki olası etkileri bu çalışmada sınır testi yöntemiyle araştırılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre uzun dönemde askeri harcamaların ve ekonominin dışa açıklığın ekonomik büyümeyi olumlu etkilediği tespit edilmiştir. Kısa dönemde ise askeri harcamaların büyüme üzerinde istatistiki açıdan anlamlı ve pozitif etkilerine karşılık, dışa açıklığın anlamlı etkiler doğurmadığı tespit edilmiştir.
TÜRKİYE’DE YÜKSEKÖĞRETİMİN DIŞ ÇEVRE ANALİZİ VE PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ’NİN REKABET EDEBİLİRLİĞİ
TÜRKİYE’DE YÜKSEKÖĞRETİMİN DIŞ ÇEVRE ANALİZİ VE PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ’NİN REKABET EDEBİLİRLİĞİ
Yazar: Koçoğlu, Duygu; Serinkan, Celalettin
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Türkiye’de Yükseköğretim, Dış Çevre Analizi, Üniversite

Çalışmanın amacı, Türkiye’de Yükseköğretimin değişik kıstaslar açısından dünyadaki yerini belirlemek ve mevcut durumunu analiz etmektir. Pamukkale Üniversitesini; yakın çevresinde bulunan ve kuruluş yılları itibariyle aynı olan rakip üniversitelerle karşılaştırarak, seçilmiş faktörler açısından rekabet edebilirliğini değerlendirmek çalışmanın ikinci amacıdır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. YÖK’ün ve üniversitelerin resmi raporları ve web adresleri temel alınmış, bazı kurum ve kuruluşların yayınlarından yararlanılmıştır. Daha sonra, Pamukkale Üniversitesi, rakip üniversitelerle birlikte farklı açılardan incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda, Türkiye’de Yükseköğretim’in dünya sırlamasında geride kaldığı görülmüştür.

Çalışmanın amacı, Türkiye’de Yükseköğretimin değişik kıstaslar açısından dünyadaki yerini belirlemek ve mevcut durumunu analiz etmektir. Pamukkale Üniversitesini; yakın çevresinde bulunan ve kuruluş yılları itibariyle aynı olan rakip üniversitelerle karşılaştırarak, seçilmiş faktörler açısından rekabet edebilirliğini değerlendirmek çalışmanın ikinci amacıdır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. YÖK’ün ve üniversitelerin resmi raporları ve web adresleri temel alınmış, bazı kurum ve kuruluşların yayınlarından yararlanılmıştır. Daha sonra, Pamukkale Üniversitesi, rakip üniversitelerle birlikte farklı açılardan incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda, Türkiye’de Yükseköğretim’in dünya sırlamasında geride kaldığı görülmüştür.
ÖĞRENCİLERİN KENDİLERİNİ GİRİŞİMCİ BİR KİŞİLİĞE SAHİP GÖRMELERİNİ VE İŞ KURMA NİYETLERİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER: BİR ALAN ARAŞTIRMASI
ÖĞRENCİLERİN KENDİLERİNİ GİRİŞİMCİ BİR KİŞİLİĞE SAHİP GÖRMELERİNİ VE İŞ KURMA NİYETLERİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER: BİR ALAN ARAŞTIRMASI
Yazar: Barutçu, Esin; Barutçu, Esin; İrmiş, Ayşe
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Girişim, girişimcilik, iş kurma niyeti

Bu çalışma Pamukkale Üniversitesi, İşletme Bölümü öğrencilerinin kendilerini girişimci bir kişiliğe sahip görmelerinde ve gelecekte kendi işlerini kurma isteklerinde etkili olan faktörlerin incelenmesi üzerine hazırlanmıştır. Yapılan literatür çalışması sonucunda öğrencilerinin kendilerini girişimci bir kişiliğe sahip görmelerinde ve gelecekte iş kurma isteklerinde etkili olan faktörler üç başlık altında toplanmış; aile, eğitim ve diğer faktörler başlığıyla incelenmiştir. Yapılan alan araştırmasında bu başlıklar altında incelenen alt faktörlerin öğrencilerin kendilerini girişimci bir kişiliğe sahip görmeleriyle ve gelecekte iş kurma istekleriyle anlamlı bir ilişkisinin olup olmadığı test edilmiştir.

Bu çalışma Pamukkale Üniversitesi, İşletme Bölümü öğrencilerinin kendilerini girişimci bir kişiliğe sahip görmelerinde ve gelecekte kendi işlerini kurma isteklerinde etkili olan faktörlerin incelenmesi üzerine hazırlanmıştır. Yapılan literatür çalışması sonucunda öğrencilerinin kendilerini girişimci bir kişiliğe sahip görmelerinde ve gelecekte iş kurma isteklerinde etkili olan faktörler üç başlık altında toplanmış; aile, eğitim ve diğer faktörler başlığıyla incelenmiştir. Yapılan alan araştırmasında bu başlıklar altında incelenen alt faktörlerin öğrencilerin kendilerini girişimci bir kişiliğe sahip görmeleriyle ve gelecekte iş kurma istekleriyle anlamlı bir ilişkisinin olup olmadığı test edilmiştir.
TÜRKİYE’DE ADLİ MUHASEBE EĞİTİMİNE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA
TÜRKİYE’DE ADLİ MUHASEBE EĞİTİMİNE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA
Yazar: Dursun, Adem; Pehlivan, Abdülkadir
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Adli Muhasebe, Adli Muhasebe Eğitimi, Türkiye’de Adli Muhasebe Eğitimi

Başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere gelişmiş birçok ülkede her alanda olduğu gibi, adli bilimler alanında da uzmanlaşmaya büyük önem verilmiş ve bu çerçevede “adli muhasebe” adında yeni bir bilim dalı ortaya çıkmıştır. Adli muhasebe, özellikle iktisadi ve mali faaliyetler kapsamında yapılan çeşitli hileli işlemlerin tespit edilmesine ve her türlü hileli işlemi önleyecek yöntem ve tekniklerin geliştirilmesine katkı sağlayarak günümüzde önemli bir bilim dalı durumuna gelmiştir. Adli muhasebe alanında geliştirilen yöntem ve tekniklerin suçlularla mücadelede kullanılabilmesi için bu alanda hizmet verecek kişilerin bilimsel kurallara dayalı nitelikli bir uzmanlık eğitiminden geçmeleri artık zorunluluk halini almıştır. Bu zorunluluktan hareket edilerek bu çalışmada, Türkiye’deki akademisyenlerin adli muhasebe eğitimine bakış açılarının tespit edilmesine yönelik anket çalışması yapılarak, adli muhasebe ile ilgili Türkiye’de yeterli bir eğitim altyapısının bulunmadığı, eğitim veren konumunda bulunan akademisyenlerin adli muhasebe eğitiminin müfredatlarına eklenmesi konusunda isteksiz oldukları belirlenmiş, adli muhasebe eğitiminin Türkiye’de geliştirilmesine yönelik bazı önerilerde bulunulmuştur.

Başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere gelişmiş birçok ülkede her alanda olduğu gibi, adli bilimler alanında da uzmanlaşmaya büyük önem verilmiş ve bu çerçevede “adli muhasebe” adında yeni bir bilim dalı ortaya çıkmıştır. Adli muhasebe, özellikle iktisadi ve mali faaliyetler kapsamında yapılan çeşitli hileli işlemlerin tespit edilmesine ve her türlü hileli işlemi önleyecek yöntem ve tekniklerin geliştirilmesine katkı sağlayarak günümüzde önemli bir bilim dalı durumuna gelmiştir. Adli muhasebe alanında geliştirilen yöntem ve tekniklerin suçlularla mücadelede kullanılabilmesi için bu alanda hizmet verecek kişilerin bilimsel kurallara dayalı nitelikli bir uzmanlık eğitiminden geçmeleri artık zorunluluk halini almıştır. Bu zorunluluktan hareket edilerek bu çalışmada, Türkiye’deki akademisyenlerin adli muhasebe eğitimine bakış açılarının tespit edilmesine yönelik anket çalışması yapılarak, adli muhasebe ile ilgili Türkiye’de yeterli bir eğitim altyapısının bulunmadığı, eğitim veren konumunda bulunan akademisyenlerin adli muhasebe eğitiminin müfredatlarına eklenmesi konusunda isteksiz oldukları belirlenmiş, adli muhasebe eğitiminin Türkiye’de geliştirilmesine yönelik bazı önerilerde bulunulmuştur.
A STATISTICAL CLASSIFICATION STUDY OF COUNTRIES’ HUMAN DEVELOPMENT LEVEL BY DISCRIMINANT ANALYSIS
A STATISTICAL CLASSIFICATION STUDY OF COUNTRIES’ HUMAN DEVELOPMENT LEVEL BY DISCRIMINANT ANALYSIS
Yazar: Burmaoğlu, Serhat; Oktay, Erkan
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 29 No. 4, 2012
Anahtar kelimeler: Human Development, Discriminant Analysis, Classification ; İnsani Gelişmişlik, Diskriminant Analizi, Sınıflama

The classification done by Human Development Index comes into prominence through countries, which take into consideration the level of development instead of economic growth. The United Nations Development Programme has been classifying countries by using this index since 1990. The aims of this study are to determine the importance of the variables used for preparing Human Development Index and by developing the discriminant function, providing classification with fewer variables for the future. In this analysis, the classification of the Human Development Index by United Nations Development Programme (UNDP) is examined and necessary transformations for ensuring a discriminant analysis of the examined data are made. The obtained variables are then used in a discriminant analysis. One discriminant function is constructed since only very developed and mid-developed country-groups are analyzed. As a result, a function with a high classification success of 92.5% is obtained. Interpretation of the coefficients of variables involved in the function and the effect of variables on classification have been analyzed.

The classification done by Human Development Index comes into prominence through countries, which take into consideration the level of development instead of economic growth. The United Nations Development Programme has been classifying countries by using this index since 1990. The aims of this study are to determine the importance of the variables used for preparing Human Development Index and by developing the discriminant function, providing classification with fewer variables for the future. In this analysis, the classification of the Human Development Index by United Nations Development Programme (UNDP) is examined and necessary transformations for ensuring a discriminant analysis of the examined data are made. The obtained variables are then used in a discriminant analysis. One discriminant function is constructed since only very developed and mid-developed countrygroups are analyzed. As a result, a function with a high classification success of 92.5% is obtained. Interpretation of the coefficients of variables involved in the function and the effect of variables on classification have been analyzed
TÜRKİYE’DE BÖLGELER ARASI YAKINSAMA: PANEL BİRİM KÖK ANALİZİ
TÜRKİYE’DE BÖLGELER ARASI YAKINSAMA: PANEL BİRİM KÖK ANALİZİ
Yazar: Abdioğlu, Zehra; Uysal, Taner
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 27 No. 3, 2012
Anahtar kelimeler: Convergence, neoclassical growth model, panel unit root test ; Yakınsama, Neoklasik büyüme modeli, panel birim kök testleri

Neoklasik büyüme modeli, nispi olarak yoksul bölgelerin daha yüksek gelir düzeyine sahip bölgelerin kişi başına gelir düzeylerine uzun dönemde yakınsayacaklarını öngörmektedir. Bölgelerin yakınsama eğilimine sahip olup olmadığı konusu iktisadi araştırmalar açısından son derece önemli bir konudur. Bu çalışmada Türkiye’de İstatistiki Bölge Birimi Düzey-2 (İBB Düzey-2) kapsamında bulunan 26 bölge itibariyle Neoklasik büyüme modeli temelli yakınsama hipotezinin 2004-2008 dönemi için geçerli olup olmadığı incelenmiştir. Panel birim kök testleri kullanılarak yapılan analizde bölgelerin gayri safi katma değerleri arasında herhangi bir yakınsama olmadığı tespit edilmiştir. Çalışmada edinilen bulgular Türkiye’de bölgeler arasında ekonomik eşitliğin sağlanması amacıyla etkin ve adil bölgesel politikaların gerekliliğini ortaya koymuştur.

Neoclassical growth model predicts that relatively poor regions will converge to the per capita income of the rich regions in the long run. The point of whether there is a tendency for regional convergence is an important topic for economic research. In this study, we investigate whether convergence hypothesis based on the neoclassical growth model is valid for NUTS-2 covered 26 sub-regions of Turkey over the period 2004-2008. Using panel unit root tests we find there is no convergence across gross added values of regions. Findings of the study reveal that the effective and fair regional policies are required for the economic equality between regions in Turkey.
İKİZ AÇIKLAR HİPOTEZİNİN GEÇERLİLİĞİ: TEORİ VE UYGULAMA
İKİZ AÇIKLAR HİPOTEZİNİN GEÇERLİLİĞİ: TEORİ VE UYGULAMA
Yazar: Kılavuz, Emine; Dumrul, Yasemin
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 3-4, 2012
Anahtar kelimeler: İkiz Açıklar Hipotezi, Sınır Testi, VAR Analizi, Granger Nedensellik Testi

Bu çalışmada literatürde büyük bir tartışma konusu teşkil eden bütçe açığı ile cari işlemler açığı arasındaki ilişki Geleneksel ve Ricardocu Yaklaşımlar açısından ele alınmaya çalışılmıştır. Çalışmada bütçe açığı ile cari işlemler açığı arasındaki ilişki 2006:01-2010:12 verileri ile sınır testi, VAR analizi ve Granger Nedensellik Testi kullanılarak uygulamalı olarak test edilmiştir. Çalışmada cari işlemler açığının dış ticaret açığına eşit olduğu varsayılmıştır. Sınır testi yaklaşımına göre uzun dönemde söz konusu iki açık arasında bir ilişki olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Bu sonuç Ricardocu yaklaşım ile uyumludur. Kısa dönemli dinamiklerin ortaya konulması için yapılan VAR analizi sonuçlarına göre, bütçe açığı ve cari işlemler açığı arasında iki yönlü bir ilişki vardır.

Bu çalışmada literatürde büyük bir tartışma konusu teşkil eden bütçe açığı ile cari işlemler açığı arasındaki ilişki Geleneksel ve Ricardocu Yaklaşımlar açısından ele alınmaya çalışılmıştır. Çalışmada bütçe açığı ile cari işlemler açığı arasındaki ilişki 2006:01-2010:12 verileri ile sınır testi, VAR analizi ve Granger Nedensellik Testi kullanılarak uygulamalı olarak test edilmiştir. Çalışmada cari işlemler açığının dış ticaret açığına eşit olduğu varsayılmıştır. Sınır testi yaklaşımına göre uzun dönemde söz konusu iki açık arasında bir ilişki olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Bu sonuç Ricardocu yaklaşım ile uyumludur. Kısa dönemli dinamiklerin ortaya konulması için yapılan VAR analizi sonuçlarına göre, bütçe açığı ve cari işlemler açığı arasında iki yönlü bir ilişki vardır.
FİNANSAL LİBERALİZASYONUN TASARRUF VE YATIRIM ÜZERİNE ETKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
FİNANSAL LİBERALİZASYONUN TASARRUF VE YATIRIM ÜZERİNE ETKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
Yazar: Yılmaz, Veysel; Tuncay, Merve
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 3-4, 2012
Anahtar kelimeler: Liberalizayon, Finansal Liberizasyon, Tasarruf, Yatırım

Bu çalışmada, Türkiye’de 1980’li yıllardan itibaren başlayan finansal liberalizasyon uygulamalarının 1980–2010 yılları arası dönemde tasarruf ve yatırımlar üzerine olan etkisi analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, özel sermaye akımları ile net rezervlerdeki değişimlerin, brüt tasarruflardaki değişimleri, brüt tasarruflardaki değişimlerin ise net finansal akımlardaki değişimleri etkilediğini göstermiştir. Ayrıca yabancı doğrudan yatırımlardaki değişimler net milli gelirdeki değişimleri ve özel sermaye akımlarındaki değişimlerle yabancı doğrudan yatırımlardaki değişmeler de birbirlerini karşılıklı olarak etkilemekte ve son olarak da net rezervlerdeki değişimler yabancı doğrudan yatırımları etkilemektedir. Bu sonuçlar finansal liberalizasyon uygulamalarının planlı bir şekilde yönetilmediği takdirde ülkelerin tasarruflarının da doğru biçimde değerlendirilemeyeceği ve yatırımların da verimli alanlara yöneltilemeyeceğini göstermektedir.

Bu çalışmada, Türkiye’de 1980’li yıllardan itibaren başlayan finansal liberalizasyon uygulamalarının 1980–2010 yılları arası dönemde tasarruf ve yatırımlar üzerine olan etkisi analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, özel sermaye akımları ile net rezervlerdeki değişimlerin, brüt tasarruflardaki değişimleri, brüt tasarruflardaki değişimlerin ise net finansal akımlardaki değişimleri etkilediğini göstermiştir. Ayrıca yabancı doğrudan yatırımlardaki değişimler net milli gelirdeki değişimleri ve özel sermaye akımlarındaki değişimlerle yabancı doğrudan yatırımlardaki değişmeler de birbirlerini karşılıklı olarak etkilemekte ve son olarak da net rezervlerdeki değişimler yabancı doğrudan yatırımları etkilemektedir. Bu sonuçlar finansal liberalizasyon uygulamalarının planlı bir şekilde yönetilmediği takdirde ülkelerin tasarruflarının da doğru biçimde değerlendirilemeyeceği ve yatırımların da verimli alanlara yöneltilemeyeceğini göstermektedir.
GELİŞEN PİYASALARDA HİSSE SENEDİ GETİRİSİNİ ETKİLEYEN MAKROEKONOMİK DEĞİŞKENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME: PANEL VERİ ANALİZİ
GELİŞEN PİYASALARDA HİSSE SENEDİ GETİRİSİNİ ETKİLEYEN MAKROEKONOMİK DEĞİŞKENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME: PANEL VERİ ANALİZİ
Yazar: Dağlı, Hüseyin; Ayaydın, Hasan
Dergi: Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Vol. 26 No. 3-4, 2012
Anahtar kelimeler: gelişen piyasalar, gelişen hisse senedi piyasaları, makroekonomik değişkenler, panel veri analizi

Çalışmanın amacı; panel veri analizi yöntemini kullanarak gelişen piyasalarda hisse senetlerinin getirisi üzerinde etkili olan makroekonomik değişkenleri belirleyip, hisse senedi getirisi ile bu değişkenler arasındaki ilişkiyi bir model çerçevesinde test etmektir. Ayrıca çalışmada bu değişkenlerden hangisinin hisse senedi getirisi üzerinde daha etkili olduğunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu ilişkinin yönünün ve miktarının tespit edilmesi açısından literatüre katkı sağlanması hedeflenmiştir. Ampirik bulgulara göre çalışma kapsamında yer alan bütün gelişen piyasalar örneklemlerinde hisse senedi getirisinin; S&P 500 endeksinden pozitif etkilendiği; döviz kurundan, 1997- 1998 Doğu Asya Krizinden ve 2008 Küresel Finansal Krizinden negatif etkilendiği saptanmıştır. Ayrıca, çalışma kapsamında yer alan bütün gelişen piyasalar örneklemlerinde hisse senedi getirisinin mevduat faiz oranından etkilenmediği bulgusuna ulaşılmıştır.

Çalışmanın amacı; panel veri analizi yöntemini kullanarak gelişen piyasalarda hisse senetlerinin getirisi üzerinde etkili olan makroekonomik değişkenleri belirleyip, hisse senedi getirisi ile bu değişkenler arasındaki ilişkiyi bir model çerçevesinde test etmektir. Ayrıca çalışmada bu değişkenlerden hangisinin hisse senedi getirisi üzerinde daha etkili olduğunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu ilişkinin yönünün ve miktarının tespit edilmesi açısından literatüre katkı sağlanması hedeflenmiştir. Ampirik bulgulara göre çalışma kapsamında yer alan bütün gelişen piyasalar örneklemlerinde hisse senedi getirisinin; S&P 500 endeksinden pozitif etkilendiği; döviz kurundan, 1997- 1998 Doğu Asya Krizinden ve 2008 Küresel Finansal Krizinden negatif etkilendiği saptanmıştır. Ayrıca, çalışma kapsamında yer alan bütün gelişen piyasalar örneklemlerinde hisse senedi getirisinin mevduat faiz oranından etkilenmediği bulgusuna ulaşılmıştır.