İlkokul Öğrencilerinin Farklı Metin Türlerine Yönelik Soru Sorma Becerileri
Primary School Students' Questioning Skills for Different Text Types
Yazar: Yekeler Gökmen, Ayşe Dilek; Aktaş, Nurhan
Dergi: Ana Dili Eğitimi Dergisi, Vol. 9 No. 3, 2021
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Comprehension,questions,questioning skills,primary school students,text types ; Anlama,sorular,soru sorma becerisi,ilkokul öğrencileri,metin türleri

Okuma, metinler aracılığıyla zihinde yeni anlamlar inşa etmektir. Okumanın temel amacı anlamı bulmaktır. Okuma eğitiminin nihai hedefi olan anlamanın ne kadar gerçekleştiğinin tespitinde sorular son derece önemlidir. Bu çalışmanın amacı ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okudukları hikâye edici ve bilgilendirici metinlere yönelik soru sorma becerilerini incelemektir. Araştırma kapsamında; “İlkokul öğrencilerinin farklı metin türlerine yönelik sordukları sorular soruluş amaçlarına ve cevap kaynaklarına göre nasıldır?” sorusuna cevap aranmıştır. Araştırma, nitel araştırma desenlerinden durum çalışması şeklinde tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu ilkokul dördüncü sınıfta öğrenim gören 237 öğrenci oluşturmuştur. Veri toplama sürecinde öncelikle öğrencilerden bilgilendirici ve hikâye edici metinleri okumaları ve ardından bu metinlere yönelik üçer soru hazırlamaları istenmiştir. Öğrencilerin yazmış oldukları sorular soruluş amaçlarına ve cevap kaynaklarına göre betimsel olarak analiz edilmiştir. Verilerin analizi sonucunda öğrencilerin oluşturdukları soruların soruluş amacına göre hikâye edici metinde kimlik, neden-sonuç ve tanımlama türünde; bilgi verici metinde ise kimlik, örneklendirme ve tanımlama türünde fazla olduğu/yoğunlaştığı görülmüştür. Cevap kaynağına göre ise her iki metin türünde büyük çoğunlukla metin içi soruların hazırlandığı sonucuna ulaşılmıştır.

Reading means constructing new meanings in the mind. The main purpose of reading is to find meaning. Questions are extremely important in determining the extent to which comprehension, which is the ultimate goal of reading education, has been achieved. The purpose of this study is to examine the ability of primary school fourth grade students to ask questions about the narrative and informative texts they read. Within the framework of the study, an answer was sought to the question: "What questions are asked by primary school students about different types of text, with regard both to the purpose of the questions and the sources of the answers to them?" The study was designed as a case study type of qualitative research design. The study group consisted of 237 students in the fourth grade of primary school. During the data collection process, students were asked to read the informative and narrative texts first, and then to prepare three questions about each of the texts. The questions written by the students were analyzed descriptively according to their aims and answer sources. The results showed that the questions created by the students were more concentrated on the identity, cause-effect and definition types in the narrative text and on the identity, exemplification and description types in the informative text, according to their purposes. In relation to the answer sources, it was concluded that mostly intra-textual questions were prepared in both text types.