hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Şeytanın Hileleri ve Korunma Yolları Hakkında Bir Çalışma: Risâle-i Teavvüz -Kaynak Tahlil ve Tahkiki-
Şeytanın Hileleri ve Korunma Yolları Hakkında Bir Çalışma: Risâle-i Teavvüz -Kaynak Tahlil ve Tahkiki-
Yazar: Tatlı, Bekir
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Zağravî, Risâle-i Teavvuz, şeytan, nefis

Bu çalışmada söz konusu edilen risâlenin müellifi Mustafa b. Halîl ez-Zağravî'dir. Risâle, Muhammed b. Pîr Ali el-Birgivî ve Muhammed b. Mustafa el-Akkirmânî'nin kaleme aldığı kırk hadis şerhinin Mustafa Cem'î tarafından Osmanlı Türkçesi ile yapılan çevirisinin baş tarafında yer almaktadır. Eserin dili Osmanlı Türkçesi'dir. Bununla birlikte özellikle âyet ve hadislerin geçtiği yerlerde sık sık Arapça metinler kullanılmıştır. Risâle müellifin İslâmî ilimler konusundaki geniş kültürünün bir göstergesi olarak dikkat çekmektedir.

Bu çalışmada söz konusu edilen risâlenin müellifi Mustafa b. Halîl ez-Zağravî'dir. Risâle, Muhammed b. Pîr Ali el-Birgivî ve Muhammed b. Mustafa el-Akkirmânî'nin kaleme aldığı kırk hadis şerhinin Mustafa Cem'î tarafından Osmanlı Türkçesi ile yapılan çevirisinin baş tarafında yer almaktadır. Eserin dili Osmanlı Türkçesi'dir. Bununla birlikte özellikle âyet ve hadislerin geçtiği yerlerde sık sık Arapça metinler kullanılmıştır. Risâle müellifin İslâmî ilimler konusundaki geniş kültürünün bir göstergesi olarak dikkat çekmektedir.
Çevrim İçi Sınav Sistemlerinin Öğrenmeye Olan Etkileri Üzerine Bir Çalışma: Öğrenci Görüşleri
Çevrim İçi Sınav Sistemlerinin Öğrenmeye Olan Etkileri Üzerine Bir Çalışma: Öğrenci Görüşleri
Yazar: Emrah Yenilmez, Şemseddin Koçak- Ebru Dündar Yenilmez-
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Bilgisayar Destekli Eğitim, Çevrim İçi Sınav, Uzaktan Eğitim, Tam Öğrenme

Çevrim içi sınav yapma ve değerlendirme sistemleri son zamanlarda gerek uzaktan eğitim sistemlerinde, gerek bağımsız sistemlerde yoğun olarak kullanılmaktadır. Çukurova Üniversitesi Çevrim İçi Sınav Uygulama ve Değerlendirme (ÇÜ-ÇİSUD) de bunlardan bir tanesidir. Sistem 2000 yılında geliştirilmeye başlanmış ve farklı derslerde öğrenciler üzerinde uygulanmıştır. Bu süreç içerisinde eksiklikler giderilmeye çalışılmış ve bunlar değişik çalışmalara konu olmuştur. Kontrol ve deney grubunun karşılaştırılarak gruplar arasında farkların belirlendiği ve KPSS’de elde edilen sonuçlar açısından da ÇÜ-ÇİSUD sisteminin etkililiği ve kullanılabilirliği belirlenmiştir. En son, öğrenci görüşleri alınıp değerlendirilerek sistemin çalışmasının son halkası da tamamlanmıştır. Bu amaçla, çalışmamızda ÇÜ-ÇİSUD sistemi uygulanan 4 değişik derse katılan 50 öğrencinin, sistemin yapısı, çalışması, etkililiği ve öğrenmeye katkısı ile ilgili görüşleri anket soruları ile belirlenmiş ve sonuçlar değerlendirilmiştir.

Çevrim içi sınav yapma ve değerlendirme sistemleri son zamanlarda gerek uzaktan eğitim sistemlerinde, gerek bağımsız sistemlerde yoğun olarak kullanılmaktadır. Çukurova Üniversitesi Çevrim İçi Sınav Uygulama ve Değerlendirme (ÇÜ-ÇİSUD) de bunlardan bir tanesidir. Sistem 2000 yılında geliştirilmeye başlanmış ve farklı derslerde öğrenciler üzerinde uygulanmıştır. Bu süreç içerisinde eksiklikler giderilmeye çalışılmış ve bunlar değişik çalışmalara konu olmuştur. Kontrol ve deney grubunun karşılaştırılarak gruplar arasında farkların belirlendiği ve KPSS’de elde edilen sonuçlar açısından da ÇÜ-ÇİSUD sisteminin etkililiği ve kullanılabilirliği belirlenmiştir. En son, öğrenci görüşleri alınıp değerlendirilerek sistemin çalışmasının son halkası da tamamlanmıştır. Bu amaçla, çalışmamızda ÇÜ-ÇİSUD sistemi uygulanan 4 değişik derse katılan 50 öğrencinin, sistemin yapısı, çalışması, etkililiği ve öğrenmeye katkısı ile ilgili görüşleri anket soruları ile belirlenmiş ve sonuçlar değerlendirilmiştir.
Allah’ın İradesi ve Kötü Fiiller
Allah’s Will and Bad Acts
Yazar: Karagöz, Nail
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Allah’s will,bad act,Sunnism,Mutazila ; Allah’ın iradesi, kötü fiil, Ehl-i Sünnnet, Mu’tezile

Bu çalışmada Allah’ın iradesinin insanın işlediği kötü fiillere etkisi incelenmektedir. Konu, özellikle Ehl-i Sünnet ve Mu’tezile ile sınırlı tutulmuştur. Bu konunun açıklığa kavuşmasında ilahi iradenin kabul edilip edilmemesi; kabul edilmişse kadîm mi hâdis mi olduğu önemlidir. İlahi iradenin varlığını kabul edildiğinde birden fazla kadîmin varlığı söz konusu olabilir. İlahi iradeyi kabul etmemek belki daha da problemlidir. Çünkü varlığı irade edilmiş bir kâinat mevcut durumdadır. Ancak meselenin açıklığa kavuşmasında daha belirleyici olan belki de irade kavramından ne anlaşıldığıdır. Bu nedenle Ehl-i Sünnet ve Mu’tezile’nin ilahi irade anlayışları ve bunu kulların kötü fiilleriyle ilişkilendirmeleri incelenmiştir

In this study, we have searched the effect of Allah’s will on the bad acts that humans have acted. We have limited the topic especially by Sunnizm and Mutazila. It is important whether divine will has been accepted or not. In the event that divine will has been accepted, it is also important whether that will is eternal (kadîm) or created (hâdis). When the existence of divine will is accepted, there may be existence of more than one eternal. Not accepting the existence of divine will can be more complicated than accepting it. Because there is a universe that its existence has been willed. However, perhaps the true nature of conception of will may be more definitive in clarifying the topic. This is why, the thoughts of Ahl al-Sunna and Mutazila on divine will and their establishing relation between those thoughts and human’s bad acts have been dealt with
"Kim Bir Kavme Benzerse, O da Onlardandır" Hadisi Hakkında
"Kim Bir Kavme Benzerse, O da Onlardandır" Hadisi Hakkında
Yazar: Çev. Bekir Tatlı, Muhammed Zâhid El-kevserî-
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 2, 2015

Allâme eş-Şeyh Muhammed Bahit rahimehullah'ın Mecelletu'l-İslâm el-Ğarrâ'nın 27. sayısında nakledilen fetvâları içinde şu ifadeler yer almıştır: "Bu hadis hakkında, her ne kadar es-Sehâvî el-Makâsıdu'l-hasene adlı kitabında: 'Hadis imamları onun zayıf olduğuna hükmetmişlerdir' demiş olsa da, tariklerinin sayısının çoğalmasıyla kendisiyle ihticâc edilir şekilde hasen olmuştur ve onu destekleyen şevâhidi vardır." Hadisin ihticâc edilir bir hasen oluşu doğrudur; fakat onun es-Sehâvî'ye (v. 902) isnâd ettiği "Hadis imamları onun zayıf olduğuna hükmetmişlerdir" sözü el-Makâsıdu'l-hasene'de esasen mevcut değildir. Bunun ona isnâdı, ancak bir sebk-ı kalem (kalem hatası) olabilir...

Allâme eş-Şeyh Muhammed Bahit rahimehullah'ın Mecelletu'l-İslâm el-Ğarrâ'nın 27. sayısında nakledilen fetvâları içinde şu ifadeler yer almıştır: "Bu hadis hakkında, her ne kadar es-Sehâvî el-Makâsıdu'l-hasene adlı kitabında: 'Hadis imamları onun zayıf olduğuna hükmetmişlerdir' demiş olsa da, tariklerinin sayısının çoğalmasıyla kendisiyle ihticâc edilir şekilde hasen olmuştur ve onu destekleyen şevâhidi vardır." Hadisin ihticâc edilir bir hasen oluşu doğrudur; fakat onun es-Sehâvî'ye (v. 902) isnâd ettiği "Hadis imamları onun zayıf olduğuna hükmetmişlerdir" sözü el-Makâsıdu'l-hasene'de esasen mevcut değildir. Bunun ona isnâdı, ancak bir sebk-ı kalem (kalem hatası) olabilir...
I. İslâmî İlimlerde Terminoloji Sorunu Sempozyumu (15-16 Haziran 2006-Ankara )
I. İslâmî İlimlerde Terminoloji Sorunu Sempozyumu (15-16 Haziran 2006-Ankara )
Yazar: Baltacı, Burhan
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: I. İslâmî,İlimlerde,Terminoloji

slâmî Araştırmalar Dergisi ve Tek-Dav tarafından Tübitak-Sobag’ın katkılarıyla 15–16 Haziran 2006 tarihlerinde Ankara’da Ankara Ticaret Odası’nda I. İslâmî İlimlerde TerminolojiSorunu Sempozyumu düzenlendi. Birinci Gün: 15 Haziran 2006 Perşembe Saat 09:00–09:30. Sempozyum saat 09:00’da saygı duruşu ve İstiklal Marşı ve açılış konuşmaları ile başladı. Türkiye Ekonomik ve Kültürel Dayanışma Vakfı Genel Başkanı Prof. Dr. Hikmet Akgül toplumlarda ve bilimde kavramların önemine işaret etti. İslâmî Araştırmalar Dergisi Editörü Prof. Dr. Mehmet Bayrakdar kavramların öneminden hareketle, birbirimizle anlaşabilmemiz için kavramların içlem ve kaplamları ile delaletleri konusunda hemfikir olmamız gerektiğini belirtti. UÜİF.’den Prof. Dr. Süleyman Uludağ “İslâmî İlimlerde Terminoloji Konusuna Genel Bir Bakış” başlıklı açılış bildirisini sundu.

slâmî Araştırmalar Dergisi ve Tek-Dav tarafından Tübitak-Sobag’ın katkılarıyla 15–16 Haziran 2006 tarihlerinde Ankara’da Ankara Ticaret Odası’nda I. İslâmî İlimlerde TerminolojiSorunu Sempozyumu düzenlendi. Birinci Gün: 15 Haziran 2006 Perşembe Saat 09:00–09:30. Sempozyum saat 09:00’da saygı duruşu ve İstiklal Marşı ve açılış konuşmaları ile başladı. Türkiye Ekonomik ve Kültürel Dayanışma Vakfı Genel Başkanı Prof. Dr. Hikmet Akgül toplumlarda ve bilimde kavramların önemine işaret etti. İslâmî Araştırmalar Dergisi Editörü Prof. Dr. Mehmet Bayrakdar kavramların öneminden hareketle, birbirimizle anlaşabilmemiz için kavramların içlem ve kaplamları ile delaletleri konusunda hemfikir olmamız gerektiğini belirtti. UÜİF.’den Prof. Dr. Süleyman Uludağ “İslâmî İlimlerde Terminoloji Konusuna Genel Bir Bakış” başlıklı açılış bildirisini sundu.
Mu’tazıd ve Müktefî Döneminde Abbâsîler (Saim Yılmaz)
Mu’tazıd ve Müktefî Döneminde Abbâsîler (Saim Yılmaz)
Yazar: Ayaz, Fatih Yahya
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Mu’tazıd,Müktefî,Abbâsîler

Beş asır civarında bir süre varlığını sürdürmeyi başaran Abbâsî Devleti (132-656/750-1258), en güçlü ve parlak dönemini ilk yüzyılında yaşamıştır. Bu parlak dönemin son halifelerinden Mu’tasım-Billâh’ın (218-227/833-842) hilâfet merkezini Bağdat’tan Sâmerrâ’ya taşımasıyla “Sâmerrâ Devri” başlamış, ancak bu sırada yaşanan iktidar mücadeleleri devleti büyük bir krizin içine sokmuştur. “Sâmerrâ Devri”nin son halifesi Mu’temid-Alellâh (256-279/870-892) döneminde devletin idaresini tamamen ele geçirmiş olan kardeşi ve inceleyeceğimiz kitabın konu edindiği halifelerden Mu’tazıd-Billâh’ın (279-289/892-902) babası Muvaffak, devleti içine düştüğü bu siyasî kaos ortamından çıkarmak amacıyla büyük bir mücadele içerisine girmiştir. Onun başlattığı, oğlu Mu’tazıd ve torunu Müktefî-Billâh’ın (289-295/902-908) devam ettirdiği bu mücadele süreci, bazı araştırmacılar tarafından Abbâsî Devleti’nin yeniden canlanma ve toparlanma dönemi olarak kabul edilmektedir...

Beş asır civarında bir süre varlığını sürdürmeyi başaran Abbâsî Devleti (132-656/750-1258), en güçlü ve parlak dönemini ilk yüzyılında yaşamıştır. Bu parlak dönemin son halifelerinden Mu’tasım-Billâh’ın (218-227/833-842) hilâfet merkezini Bağdat’tan Sâmerrâ’ya taşımasıyla “Sâmerrâ Devri” başlamış, ancak bu sırada yaşanan iktidar mücadeleleri devleti büyük bir krizin içine sokmuştur. “Sâmerrâ Devri”nin son halifesi Mu’temid-Alellâh (256-279/870-892) döneminde devletin idaresini tamamen ele geçirmiş olan kardeşi ve inceleyeceğimiz kitabın konu edindiği halifelerden Mu’tazıd-Billâh’ın (279-289/892-902) babası Muvaffak, devleti içine düştüğü bu siyasî kaos ortamından çıkarmak amacıyla büyük bir mücadele içerisine girmiştir. Onun başlattığı, oğlu Mu’tazıd ve torunu Müktefî-Billâh’ın (289-295/902-908) devam ettirdiği bu mücadele süreci, bazı araştırmacılar tarafından Abbâsî Devleti’nin yeniden canlanma ve toparlanma dönemi olarak kabul edilmektedir...
Dini İnkâr Bağlamında Turan Dursun
Dini İnkâr Bağlamında Turan Dursun
Yazar: Kayıklık, Hasan
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Din, din psikolojisi, dini inkâr, Turan Dursun

Bu çalışmada, insan yaşamında ortaya çıkan dini inkâr konusu tartışılmaktadır. Ancak tartışma genel bir değerlendirme olmayıp, Turan Dursun’un hayat hikâyesinden hareketle yapılmaktadır. Bu bağlamda önce Dursun’un kısaca hayat hikâyesi verilmekte ve daha sonra onun yaşadıklarından hareketle dini inkârının nedenleri araştırılmaktadır. Dursun’un çocukluk evresinde yaşadıkları, yetişkinlik dönemi tecrübeleri ve toplumsal çevresi, onun inkârında başrolü oynamaktadır.

Bu çalışmada, insan yaşamında ortaya çıkan dini inkâr konusu tartışılmaktadır. Ancak tartışma genel bir değerlendirme olmayıp, Turan Dursun’un hayat hikâyesinden hareketle yapılmaktadır. Bu bağlamda önce Dursun’un kısaca hayat hikâyesi verilmekte ve daha sonra onun yaşadıklarından hareketle dini inkârının nedenleri araştırılmaktadır. Dursun’un çocukluk evresinde yaşadıkları, yetişkinlik dönemi tecrübeleri ve toplumsal çevresi, onun inkârında başrolü oynamaktadır.
İslâm Düşüncesinde Cehennemin ve Cehennem Azabının Ebediyeti ve Fenası Problemi
İslâm Düşüncesinde Cehennemin ve Cehennem Azabının Ebediyeti ve Fenası Problemi
Yazar: Tunçbilek, Hasan Hüseyin
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Cennet, cehennem, azap, ebedi, fena, ebediyet, sonsuz

Cehennem ve cehennem azabının ebediyeti veya fenası konusu, hem İslâm öncesi sistemlerde, hem de İslâm düşüncesinde üzerinde tartışmaların yapıldığı bir konudur. Özellikle İslâm düşüncesinde bazı İslâm âlimlerinin bu iki farklı görüşten birine sahip oldukları ve görüşlerini teyit sadedinde aklî ve naklî delillere başvurdukları görülür. Geçmişte tartışma konusu olan bu problemin az da olsa günümüz de de yer yer gündeme getirildiği görülmektedir. Bu nedenle konunun halen güncelliğini koruduğu söylenebilir. Bu makalede cehennemin ve cehennem azabının ebedi olup olmadığına dair farklı görüşlerle ilgili delil ve karşı deliller incelenecektir.

Cehennem ve cehennem azabının ebediyeti veya fenası konusu, hem İslâm öncesi sistemlerde, hem de İslâm düşüncesinde üzerinde tartışmaların yapıldığı bir konudur. Özellikle İslâm düşüncesinde bazı İslâm âlimlerinin bu iki farklı görüşten birine sahip oldukları ve görüşlerini teyit sadedinde aklî ve naklî delillere başvurdukları görülür. Geçmişte tartışma konusu olan bu problemin az da olsa günümüz de de yer yer gündeme getirildiği görülmektedir. Bu nedenle konunun halen güncelliğini koruduğu söylenebilir. Bu makalede cehennemin ve cehennem azabının ebedi olup olmadığına dair farklı görüşlerle ilgili delil ve karşı deliller incelenecektir.
Klâsik Türk Şiirinde “Ashâb-ı Kehf”: İslâmî’nin Mesnevisi Örneği
“AshÀb-ı Kahf” In The Classical Turkish Poetry : An Example of İslÀmì’s Mathnawì
Yazar: Yılmaz, Nuran
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Ashab-ı Kahf,DewÀn Poetry,The Mathawì of IslÀmì ; Ashāb-ı Kehf, Divān Şiiri, İslāmì’nin Mesnevisi

Ashāb-ı Kehf kutsal kitaplarda, bazı dinî metinlerde ve mitoslarda anlatıla gelmiştir. Konuyla ilgili yaptığımız araştırmalar neticesinde kanaatimizce, geçmişi yüzlerce yıl geriye giden “Ashāb-ı Kehf” kıssası, Divān Şiirinde, çoğu kez beyitlerde telmih yoluyla, kimi kez de müstakil bir eserde karşımıza çıkmaktadır. Nitekim XV. yy. şairlerinden İslāmî’nin yazdığı bir mesnevide kıssa bütünüyle anlatılmıştır. Söz konusu metin, kıssanın Türk kültürü ve edebiyatında aldığı biçimi yansıtmaktadır.Dil ve Edebiyat kültürün en güçlü yapı taşlarındandır. Bu sebeple kültürlergeleceğe büyük ölçüde dil ve edebiyat eserleriyle ulaştırılır. Nitekim Türk kültürünün tarih sahnesindeki izleri çoğu zaman dil ve edebiyat eserleriyle delillendirilebilmektedir. Üstelik bu izler tarihçinin bilerek ya da bilmeyerek ihmal ettiği, ancak kültür ve bilim hayatı için son derece önemli ayrıntılar olabilmektedir. MeselÀ, toplumun tarih içerisinde yaşayış biçimi, maddì, manevì ihtiyaçları ve inanç sistemi sanatın da tılsımından yararlanmak suretiyle dil ve edebiyat ürünleri vasıtasıyla zamanımıza aktarıla gelmiştir. Edebì metinlere de konu olan AshÀb-ı Kehf kıssası bunlardan biridir.

The story of AshÀb-ı Kahf has been depicted in holy scriptures, certain religious texts and mythological narrations. According to the findings we arrived at as a result of our researches the history of AshÀb-ı Kahf’s story goes to hundreds of years back. In divÀn (the classical Turkish poetry) poetry sometimes it appears in couplets in the form of allusions, sometimes in exclusive works dedicated to it. Thus, in the mathnawì of XV th century poet IslÀmì the complete story has been narrated. This text reflects the form of the story as it took place in the Turkish culture and literature.
Yeni Bir Dindarlık Ölçeği ve Üniversiteli Gençlerin Dinin Etkisini Hissetme Düzeyi: Çukurova Üniversitesi Örneği
Yeni Bir Dindarlık Ölçeği ve Üniversiteli Gençlerin Dinin Etkisini Hissetme Düzeyi: Çukurova Üniversitesi Örneği
Yazar: Yapıcı, Asım
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Stark ve Glock, Dindarlık, dindarlığın etki boyutu, dindarlık ölçeği, dinî kimlik,dinî inanç, dinî ibadet

Bu çalışma üniversiteli gençlerin dindarlığın etki ve sonuçlarını nasıl ve ne düzeyde hissettiklerini incelemeyi amaçlar. Bu sebeple öncelikle çalışmanın amacına uygun olarak “Dinin Etkisini Hissetme Ölçeği” olarak isimlendirilen bir ölçek geliştirilmiştir. Daha sonra bu ölçekle dinî inancın gençlerin gündelik hayatlarını, sosyal ilişkilerini ve bireysel tercihlerini etkileme düzeyi incelenmiştir. Çalışmanın evreni Çukurova Üniversitesi lisans öğrencileridir. Örneklem basit tesadüfi yöntemle seçilmiştir. Bu çerçevede 418’i kadın 422’si erkek olmak üzere toplam 840 kişi üzerinde uygulama yapılmıştır. Cinsiyet, yaş, gelir durumu, öğrenim görülen fakülte/bölüm, öznel dindarlık algısı ve dine önem verilme düzeyi değişken olarak alınmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; cinsiyetle dinin etkisini hissetme arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir (p>.05). Ancak yaş, gelir durumu, yüksek öğrenimde alınan eğitimin içeriği, öznel dindarlık algısı ve dine önem verilme düzeyinin dinin etkisini hissetme düzeyiyle anlamlı derecede ilişkili olduğu görülmüştür (p<.05).

Bu çalışma üniversiteli gençlerin dindarlığın etki ve sonuçlarını nasıl ve ne düzeyde hissettiklerini incelemeyi amaçlar. Bu sebeple öncelikle çalışmanın amacına uygun olarak “Dinin Etkisini Hissetme Ölçeği” olarak isimlendirilen bir ölçek geliştirilmiştir. Daha sonra bu ölçekle dinî inancın gençlerin gündelik hayatlarını, sosyal ilişkilerini ve bireysel tercihlerini etkileme düzeyi incelenmiştir. Çalışmanın evreni Çukurova Üniversitesi lisans öğrencileridir. Örneklem basit tesadüfi yöntemle seçilmiştir. Bu çerçevede 418’i kadın 422’si erkek olmak üzere toplam 840 kişi üzerinde uygulama yapılmıştır. Cinsiyet, yaş, gelir durumu, öğrenim görülen fakülte/bölüm, öznel dindarlık algısı ve dine önem verilme düzeyi değişken olarak alınmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; cinsiyetle dinin etkisini hissetme arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir (p>.05). Ancak yaş, gelir durumu, yüksek öğrenimde alınan eğitimin içeriği, öznel dindarlık algısı ve dine önem verilme düzeyinin dinin etkisini hissetme düzeyiyle anlamlı derecede ilişkili olduğu görülmüştür (p<.05).
James W. Fowler ve İnanç Gelişim Teorisi
James W. Fowler ve İnanç Gelişim Teorisi
Yazar: Adem Aygün, Ali Ulvi Mehmedoğlu-
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Anahtar Kavramlar- James W. Fowler, inanç gelişim teorisi, inanç evreleri

Bu makalede, James W. Fowler ve onun din eğitimi, ergen eğitimi, dinî danışmanlık ve din psikolojisi alanlarında Batı’da kendine geniş bir ilgi alanı bulmuş olan İnanç Gelişim Teorisi Türk bilim dünyasına tanıtılmaktadır. Makalede, biyografisinin sunulduğu kısa bir girişten sonra Fowler’ın yapısal-gelişimsel psikoloji geleneği içerisinde geliştirdiği İnanç Gelişim Teorisi’nin tarihi arka planı, inanç gelişimi ve din psikolojisi ilişkisi, teorinin psikolojik, felsefi ve dini temelleri, genel çerçevesi ve inanç evreleri ve teorinin son gelişmeler ışığında metodolojisi ele alınmaktadır.

Bu makalede, James W. Fowler ve onun din eğitimi, ergen eğitimi, dinî danışmanlık ve din psikolojisi alanlarında Batı’da kendine geniş bir ilgi alanı bulmuş olan İnanç Gelişim Teorisi Türk bilim dünyasına tanıtılmaktadır. Makalede, biyografisinin sunulduğu kısa bir girişten sonra Fowler’ın yapısal-gelişimsel psikoloji geleneği içerisinde geliştirdiği İnanç Gelişim Teorisi’nin tarihi arka planı, inanç gelişimi ve din psikolojisi ilişkisi, teorinin psikolojik, felsefi ve dini temelleri, genel çerçevesi ve inanç evreleri ve teorinin son gelişmeler ışığında metodolojisi ele alınmaktadır.
Memlükler Döneminde Vezirlerin Görevleri
Memlükler Döneminde Vezirlerin Görevleri
Yazar: Ayaz, Fatih Yahya
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Memlükler, vezirlik, vezirler, malî görevler, meksler, dîvânü’l-vizâre

Memlükler Devletinde (648-923/1250-1517) vezirlik, saltanat naipliği (niyâbetü’s-saltana)  görevinin varlığı sebebiyle daha önceki devletlerdeki vezirliğin güç ve önemine ulaşamamıştır. Memlükler öncesinde vezirler devletin idarî, siyasî ve malî sahalarında söz sahibi olup halife veya sultandan sonra ikinci güç sahibi kimselerdi. Oysa Memlükler dönemindeki vezirlerin yetki alanı genelde maliye ile sınırlı kalmıştır. Önde gelen birkaç sivil ve bazı asker kökenli vezirler hariç tutulursa hiçbir zaman devlete hakim olan ümeranın üstünde bir güce sahip olamamışlar, kendi görev alanları dışındaki idarî mekanizmaya müdahale edememişlerdir. Memlükler döneminde vezirlik üç farklı aşama geçirmiş ve her birinde tedricen önemini kaybetmiştir. Bu üç aşamada yukarıdan aşağıya doğru seyreden bir itibar ve güç çizgisi takip etmiş, güçlü az sayıdaki vezir ise istisna olarak kalmışlardır. Biz bu çalışmada, dönemsel değişikliklere de işaret ederek Memlükler dönemindeki vezirlerin görevlerini tespit etmeyi amaçladık.

Memlükler Devletinde (648-923/1250-1517) vezirlik, saltanat naipliği (niyâbetü’s-saltana)  görevinin varlığı sebebiyle daha önceki devletlerdeki vezirliğin güç ve önemine ulaşamamıştır. Memlükler öncesinde vezirler devletin idarî, siyasî ve malî sahalarında söz sahibi olup halife veya sultandan sonra ikinci güç sahibi kimselerdi. Oysa Memlükler dönemindeki vezirlerin yetki alanı genelde maliye ile sınırlı kalmıştır. Önde gelen birkaç sivil ve bazı asker kökenli vezirler hariç tutulursa hiçbir zaman devlete hakim olan ümeranın üstünde bir güce sahip olamamışlar, kendi görev alanları dışındaki idarî mekanizmaya müdahale edememişlerdir. Memlükler döneminde vezirlik üç farklı aşama geçirmiş ve her birinde tedricen önemini kaybetmiştir. Bu üç aşamada yukarıdan aşağıya doğru seyreden bir itibar ve güç çizgisi takip etmiş, güçlü az sayıdaki vezir ise istisna olarak kalmışlardır. Biz bu çalışmada, dönemsel değişikliklere de işaret ederek Memlükler dönemindeki vezirlerin görevlerini tespit etmeyi amaçladık.
Şâtıbî’nin el-Muvâfakât’taki Kaynakları Üzerine
Şâtıbî’nin el-Muvâfakât’taki Kaynakları Üzerine
Yazar: Çev. Burhan Baltacı, Ebû Ubeyde âlu Selmân-
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 6 No. 1, 2015

Bu makale, Ebû İshâk İbrâhîm b. Musâ b. Muhammed eş-Şâtıbî’nin (790/1388) el-Muvâfakât (I-VI, Dâru İbn ‘Affân, Mısır h.1421) adlı eserine, eserin tahkikini de yapan Ebû Ubeyde Meşhûr b. Hasen Âlu Selmân’ın yazmış olduğu mukaddimenin “Mesâdiru’ş-Şâtıbî ve Mevâriduhû fî’l-Kitâb” başlıklı 19–24. sayfalarının tercümesidir. Metinde ve dipnotlarda isimsiz olarak verilen cilt ve sayfa numaraları Şâtıbî’nin adı geçen eserine aittir. Tercümede yer alan bazı eserlerin isimleri ve yazarlarının tam adları ile birer örnek baskı da dipnot olarak verilmiştir...

Bu makale, Ebû İshâk İbrâhîm b. Musâ b. Muhammed eş-Şâtıbî’nin (790/1388) el-Muvâfakât (I-VI, Dâru İbn ‘Affân, Mısır h.1421) adlı eserine, eserin tahkikini de yapan Ebû Ubeyde Meşhûr b. Hasen Âlu Selmân’ın yazmış olduğu mukaddimenin “Mesâdiru’ş-Şâtıbî ve Mevâriduhû fî’l-Kitâb” başlıklı 19–24. sayfalarının tercümesidir. Metinde ve dipnotlarda isimsiz olarak verilen cilt ve sayfa numaraları Şâtıbî’nin adı geçen eserine aittir. Tercümede yer alan bazı eserlerin isimleri ve yazarlarının tam adları ile birer örnek baskı da dipnot olarak verilmiştir...