Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Toplumsal Cinsiyet Rolüne İlişkin Tutumları ile Eleştirel Düşünme Eğilimleri İlişkisi
The Relationship between Pre-School Prospective Teachers' Attitudes Towards Gender Role and Critical Thinking Disposition
Yazar: Bayraktar, Seda; Yağan Güder, Sevcan
Dergi: Anadolu Journal of Educational Sciences International, Vol. 9 No. 2, 2019
Anahtar kelimeler: Preschool education,preschool prospective teachers,gender roles,critical thinking disposition ; Okul öncesi eğitim,okul öncesi öğretmen adayı,toplumsal cinsiyet rolü,eleştirel düşünme eğilimi

Öğretmenlerin cinsiyet rollerine ilişkin kalıplaşmışrolleri farkında olarak ya da farkında olmaksızın sınıf içerisindesürdürdükleri,  öğretmenin cinsiyetrollerine ilişkin inanışları ve beklentilerinin çocukların davranışlarına etkiettiği bilinmektedir. Öğretmenler ders etkinliklerinde ya da öğrencilerle olanilişkilerinde bilerek ya da bilmeyerek bu kalıp yargılarla hareketetmektedirler. Cinsiyetçi olmayan bir eğitim yaratmak için en önemli güçöğretmenlerin gücüdür. Öğretmenin toplumsal cinsiyet eşitliği konusundasınıfında neler yapabileceği, çocukların eşitlikçi bakış açısı geliştirmesindene gibi yollar izleyeceğini bilmesinin ön koşulu öğretmenin toplumsal cinsiyeteilişkin geleneksel bakış açısını eleştirmesi yani bir başka deyişle eleştireldüşünme becerisi ile bağlantılı olduğu düşünülmektedir. Bu bağlamda buaraştırmanın temel amacı, okul öncesi öğretmen adaylarının toplumsal cinsiyetrolüne ilişkin tutumları ile eleştirel düşünme eğilimleri arasındaki ilişkiyibelirlemektir. Bu kapsamda, okul öncesi öğretmenliği lisans programındaöğrenimlerini sürdüren 512 öğretmen adayına Toplumsal Cinsiyet Rolleri TutumÖlçeği ve Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği uygulanmıştır. Araştırma sonucundaokul öncesi öğretmen adaylarının toplumsal cinsiyet rolleri tutumlarınıneşitlikçi olduğu ve eleştirel düşünme eğilimlerinin yüksek olduğubelirlenmiştir. Okul öncesi öğretmen adaylarının toplumsal cinsiyet rolleritutumu ile eleştirel düşünme eğilimleri arasında ana boyutlarda ve tümboyutlarda pozitif yönlü, anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Araştırmada toplumsalcinsiyet rolü ana boyutu ile eleştirel düşünme eğilimi ana boyutu arasındapozitif yönlü, orta derecede ve %12,6 etki bulunmuştur.

It is known thatteachers' perpetuate stereotyped gender roles in the classroom knowingly orwithout being aware of them, and accordingly, teachers’ beliefs andexpectations about gender roles affect children's behaviors. Teachers mayperform these stereotypes intentionally or unintentionally. teachers has animmense power in creating non-sexist education. It is however prerequisite forteachers to criticize conventional gender point of view and namely, be criticalthinker. Thus, teachers can know what to do about gender equality and whatsteps can be followed to raise children with egalitarian perspective. In thiscontext the main purpose of this study is to determine the relationship betweenpre-school prospective teachers’ gender roles attitudes  and their critical thinking tendencies. Forthis purpose Gender Role Attitude Scale (Zeyneloğlu, 2008) and the CriticalThinking Tendency Scale (Semerci, 2016) were applied to 512 preschool educationprospective teachers. As a result of the research, it was determined thatpre-school prospective teachers’ gender roles were equitable and their criticalthinking tendencies were high. A positive and significant relationship wasfound between pre-school prospective teachers’ attitudes towards gender rolesand critical thinking tendencies in all dimensions. The main dimension of thegender main role and the critical thinking tendency was moderate and 12.6%.