ÇEVRE BİLİNCİ BAĞLAMINDA SÜRDÜRÜLEBİLİR SANATSAL DİL
ÇEVRE BİLİNCİ BAĞLAMINDA SÜRDÜRÜLEBİLİR SANATSAL DİL
Yazar: Kayahan, Zeliha; Çevik, Naile
Dergi: Akademik Sanat No. 14, 2021
Anahtar kelimeler: Çağdaş Sanat,Çevre,Doğa,Çevre Bilinci,Sürdürülebilirlik

Sanat, yaşamın kendisine sebep-sonuç ilişkisinden bağımsız bakmamızı sağlayan bir yoldur. Alımlamanın sınırlandırılmadığı bir ortamda “şeylerin” algılanması duyular aracılığı ile gerçekleşir. Sanatın izleyici tarafından şaşırtıcı, sarsıcı, etkileyici ya da rahatsız edici biçiminde tanımlanmasının sebebi de bir anlamda bu öznellik durumudur. İçinde bulunduğumuz çağ, hızlı değişim ve dönüşümlerin her alanda kendisini gösterdiği ve bu hızdan kaçabilmenin artık pek de mümkün olmadığı bir ortamı bize sunmaktadır. Teknolojik olarak birçok açıdan avantajlı durumlar yaşanırken bunun karşıtı olarak doğa ve çevre bağlamında dezavantajlı olduğumuz konular çözülmesi gereken büyük problemler olarak karşımızda durmaktadır. Savaşlar, bilinçsiz tüketim, atık sorunu, küresel ısınma, yeşil alanların azalması sorunları, soyu tükenmekte olan hayvanlar, plastik kullanımı, GDO’lu ürünler, asosyalleşme bu sorunlardan yalnızca bir kaçı olarak değerlendirilebilinir. Günümüzde bazı devletlerde ulusal ve uluslararası boyutlarda bu sorunların çözümüne yönelik politikalar geliştirildiği bilinmektedir. Yerel gruplar ya da uluslararası boyutta bazı büyük şirketlerin de yine aynı desteği projeler üzerinden verdiği bilinmektedir. Çevre bilinci/korunması ve sürdürülebilirlik ana temalarında bu desteklerde en büyük ortaklıklar sanat aracılığıyla kurulmaktadır. Sanatçıların güncel sorunlara karşı ortaya koyduğu yaratıcı çözümler geleceğe ışık tutmakta ve daha güvenli bir geleceğin inşasında etkin rol oynamaktadır. Katrin Thorvaldsdottir, Julia Lohmann, Scarlett Yang, Nader Khalili ve Sayaka Ganz gibi çağdaş sanatçılar dünya genelinde küresel ölçekte şahit oldukları problemlerin çözümüne ilişkin seslerini sanat aracılığı ile duyuran/duyurmaya çalışan ve günümüz sanatçılarından yalnızca bir kaçıdır. Bu çalışma, çevre bilincini odağına alan bireysel ölçekte yapılan tüm iyileştirme çalışmalarının küresel ölçekte de ses getireceği umudunu sanatsal üretimlerinde paylaşan bu sanatçıların güncel çevre sorunlarının çözüm biçimlerine karşı geliştirdikleri sanatsal bakış açısına odaklanmaktadır. Gerek malzeme seçimleri gerekse üretim yöntemleri bakımından çağdaş sanatın en etkileyici sanatsal pratiklerini sunan bu çalışmalar aynı zamanda çevre bilincinin yeniden düşünülmesi ve korunması adına da insanlığın kollektif geleceği için de kararlı adımlar olarak okunması mümkündür.

Sanat, yaşamın kendisine sebep-sonuç ilişkisinden bağımsız bakmamızı sağlayan bir yoldur. Alımlamanın sınırlandırılmadığı bir ortamda “şeylerin” algılanması duyular aracılığı ile gerçekleşir. Sanatın izleyici tarafından şaşırtıcı, sarsıcı, etkileyici ya da rahatsız edici biçiminde tanımlanmasının sebebi de bir anlamda bu öznellik durumudur. İçinde bulunduğumuz çağ, hızlı değişim ve dönüşümlerin her alanda kendisini gösterdiği ve bu hızdan kaçabilmenin artık pek de mümkün olmadığı bir ortamı bize sunmaktadır. Teknolojik olarak birçok açıdan avantajlı durumlar yaşanırken bunun karşıtı olarak doğa ve çevre bağlamında dezavantajlı olduğumuz konular çözülmesi gereken büyük problemler olarak karşımızda durmaktadır. Savaşlar, bilinçsiz tüketim, atık sorunu, küresel ısınma, yeşil alanların azalması sorunları, soyu tükenmekte olan hayvanlar, plastik kullanımı, GDO’lu ürünler, asosyalleşme bu sorunlardan yalnızca bir kaçı olarak değerlendirilebilinir. Günümüzde bazı devletlerde ulusal ve uluslararası boyutlarda bu sorunların çözümüne yönelik politikalar geliştirildiği bilinmektedir. Yerel gruplar ya da uluslararası boyutta bazı büyük şirketlerin de yine aynı desteği projeler üzerinden verdiği bilinmektedir. Çevre bilinci/korunması ve sürdürülebilirlik ana temalarında bu desteklerde en büyük ortaklıklar sanat aracılığıyla kurulmaktadır. Sanatçıların güncel sorunlara karşı ortaya koyduğu yaratıcı çözümler geleceğe ışık tutmakta ve daha güvenli bir geleceğin inşasında etkin rol oynamaktadır. Katrin Thorvaldsdottir, Julia Lohmann, Scarlett Yang, Nader Khalili ve Sayaka Ganz gibi çağdaş sanatçılar dünya genelinde küresel ölçekte şahit oldukları problemlerin çözümüne ilişkin seslerini sanat aracılığı ile duyuran/duyurmaya çalışan ve günümüz sanatçılarından yalnızca bir kaçıdır. Bu çalışma, çevre bilincini odağına alan bireysel ölçekte yapılan tüm iyileştirme çalışmalarının küresel ölçekte de ses getireceği umudunu sanatsal üretimlerinde paylaşan bu sanatçıların güncel çevre sorunlarının çözüm biçimlerine karşı geliştirdikleri sanatsal bakış açısına odaklanmaktadır. Gerek malzeme seçimleri gerekse üretim yöntemleri bakımından çağdaş sanatın en etkileyici sanatsal pratiklerini sunan bu çalışmalar aynı zamanda çevre bilincinin yeniden düşünülmesi ve korunması adına da insanlığın kollektif geleceği için de kararlı adımlar olarak okunması mümkündür.