Doğum Sonrası Dönemdeki Annelerin Sağlıklı Kilo Vermek Konusundaki Bilgi Düzeylerinin ve Tutumlarının Sorgulanması
Questioning the Knowledge Levels and Attitudes of Postpartum Mothers About Healthy Weight Loss
Yazar: Avcuoğlu, Alime; Karataş Eray, İrep; Yurdakul, Aliye Vildan; Üstü, Yusuf; Uğurlu, Mehmet
Dergi: Ankara Medical Journal, Vol. 14 No. 4, 2014
Anahtar kelimeler: Postpartum weight loss; Gastational weight gain; Breastfeeding; Postpartum obesity ; Postpartum kilo kaybı; Gebelikte kilo alımı; Emzirme; Postpartum obezite

Amaç: Doğumdan sonraki dönemde annelerin karşılaştığı fazla kiloluluk ve obezitenin etyolojik faktörlerinin tespit edilmesi ve buna yönelik alınabilecek önlemlerin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirdiğimiz çalışmada; annelerin sağlıklı kilo kaybı konusunda bilgi düzeyleri, beslenme alışkanlıkları, beslenme kültürleri, beslenme konusunda tutumlarını etkileyebilecek çevresel faktörler, gestasyonel kilo alımları, anne sütü verme süre ve sıklıkları; fiziksel aktivite alışkanlıkları, doğumdan sonra zayıflama diyeti uygulayıp uygulamadıklar, diyet uygulayanların diyetlerinin özellikleri ve diyet başarıları gibi birçok faktör araştırıldı.Gereç ve Yöntem: Ankara Atatürk EAH Aile Hekimliği ve Pediatri Poliklinikleri’ne Aralık 2013 - Ocak 2014 tarihleri arasında başvuran 6-24 ay arasında çocuğu olan, 19-43 yaş grubunda 151 kadına 84 soruluk anket, yüz yüze görüşme metodu kullanılarak uygulanmıştır. Veriler SPSS 15.0 programı ile değerlendirilmiştir. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir.Bulgular: Annelerin doğum sonrası dönemde anne sütü verme sürelerinin beden kitle indeksini (BKİ) düşürmeye etkisi istatistiksel olarak anlamlı olarak tespit edildi (p<0,05). Anne sütü verme konusunda bilgi düzeyleri iyi olan annelerin bebeklerine daha uzun süre anne sütü verdikleri saptandı (p<0,05). Annelerin doğum sonrasında süt artırıcı besin kullanma durumu ile çevrelerinden sürekli besin tüketmeleri konusunda baskı hissetmeleri ve tavsiye almaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki mevcuttu (p<0,05). Gebelik döneminde ve sonrasında çevrelerinden sürekli yiyecek tüketmelerine yönelik tavsiye alanların %83,6’sının süt arttırıcı besin kullandığı öğrenildi. Su tüketimi 2 litreden fazla olan annelerin BKİ’leri daha az su tüketen annelere göre daha düşüktü (p<0,05).Annelerin sadece %27,2 sinin diyet uyguladıkları tespit edildi (p<0.05).  Diyet uygulama süresi ile kilo verme durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki mevcuttu (p<0,05). BKİ grupları ile diyet süreleri arası ve BKİ grupları ile diyetle verilen ağırlık arasındaki ilişki incelendiğinde istatistiksel sonuç anlamlıydı (p<0,05). Ayda 2-4 kg vermenin sağlıklı kilo kaybı konusunda yeterli olduğunu düşünen annelerin daha fazla kilo kaybettikleri tespit edildi.Sonuç: Doğum sonrası dönemde annelerin fazla kilolarının sağlıklı kaybı konusunda bilgi düzeylerinin ve tutumlarının BKİ’yi düşürmeye etkisi genel anlamda tespit edilemedi ancak,  emzirme sürelerinin BKİ’yi düşürmeye olumlu etkisi istatiksel olarak anlamlı bulundu.Annelerin sağlıklı beslenme konusundaki bilgi düzeyleri ve tutumlarının toplumun fazla kiloluluk ve obezite problemini doğrudan etkilediğini düşünmekteyiz. Dolayısıyla annelerin sadece beslenme konusunda değil, sağlıklı yaşam tarzının tüm bileşenlerine yönelik eğitim ve danışmanlık almaları gerekmektedir.

Objectives: Our goal in this study is to determine the etiologic factors behind overweightness and obesity among mothers following delivery and to identify proper precautions. We have investigated many factors like the level of knowledge about healthy weight loss, eating habits, food culture, environmental factors that may affect attitudes about nutrition, gestational weight gain, maternal milk, the duration and frequency of postpartum physical activity habits, characteristics of their diets and diet success.Materials and Methods: A survey of 84 questions were administered face-to-face to 151 women between ages 19-43, having babies between 6-24 months and who were admitted to the departments of Family Medicine and Pediatrics of Ankara Atatürk Training and Research Hospital between December 2013 and January 2014. The data were  evaluated using SPSS 15.0 with an assumed statistical significance (p <0.05).Results: In the postpartum period, the effect of breastfeeding duration to reduce the body mass index was found to be statistically significant (p<0,05). Mothers who were informed about  the importance of breastfeeding were determined to breastfeed longer (p<0,05). In the postpartum period, there was a statistically significant relationship between feeling social pressure about nutrient replenishment and increased nutrient intake that increases the amount of milk (p<0,05). 83,6% of the mothers subjected to constant advice to consume more food during and after pregnancy, ended up using milk-enhancing nutrients.The relationship between water consumption and BMI groups was also statistically significant with p<0.05. The BMI of mothers consuming 2 liters extra water were consistently lower.Only 27.2% of the mothers were on a diet (p<0.05).  There were statistically  significant relationships (all with p<0.05) between the weight loss and diet duration and eventual BMIs and diet durations. It was observed that weight loss was higher among mothers who believed that a weight loss between 2 to 4 kgs per month was healthier.Conclusion:In the postpartum period, the level of knowledge and habits related to healthy weight loss were not determined to play a statistically significant role in weight loss and BMI reduction. However, a positive correlation was observed between the duration of  breastfeeding and reduced BMI.We believe that the level of nutrition knowledge and dietary habits of mothers directly affect the numbers of overweight and obese individuals in the community. Therefore, mothers must be educated and advised about not only about nutrition but also about general aspects of an healthy life style.