DEMOKRATİKLEŞME YOLUNDA VESAYET DENETİMİ: DEVLET DENETLEME KURULU- KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU KARŞILAŞTIRMASI
ADMINISTRATIVE TUTELAGE ON THE PATH TO DEMOCRATIZATION: STATE SUPERVISORY BOARD AND OMBUDSMAN INSTITUTION COMPARISON
Yazar: Karakılçık, Yusuf; Bayrak, Bülent
Dergi: İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 10 No. 2, 2021
Anahtar kelimeler: Political Science ; Siyaset Bilimi ; Democracy,Autonomy,Tutelage Supervision,State Supervisory Board,Ombudsman Institution ; Demokrasi,Özerklik,Vesayet denetimi,Devlet Denetleme Kurulu,Kamu Denetçiliği Kurumu

Dünyada yönetim bilimi, teorik ve pratik olarak gelişim göstermektedir. Beşeri bilimler içerisinde en hızlı değişim gösteren bilimlerden biri olan Yönetim Bilimi, devletlerin de kendilerini geliştirme ve güçlerini artırma adına takip ettikleri bir bilim dalı olmaktadır. Yönetimin bilim olarak gelişmesinin yanında uygulanabilir ölçekte pozitif katkı yapması, devletlerin, sistemin dışında kalmamaları açısından hayati önem taşımaktadır. Yönetim biliminde meydana gelen bu gelişmelerde bazı kavramlar, tetikleyici görevi görmekte ve bunlara işlerlik kazandıran devletler yarışta avantaj yakalamaktadırlar. Demokrasi ve özerklik, gelişen devletlerin önem verdiği bu kavramlardan ikisidir. Demokrasiyi özümsemiş devletlerin yerel düzeyde güçlü ve kendine güvenen bir yapıda olmaları tesadüf değildir. Elbette ki, yerel düzeyde güçlü olmak, merkezi düzeydeki idare ile sürekli bir sürtüşme içerisinde olmak değildir. İşte bu noktada, yönetsel olarak merkezi idare ile yerel idare arasındaki ilişkileri en etkili şekilde düzenleyen “idari vesayet” kavramı öne çıkmaktadır. Bu çalışma ile merkezde görevli olan Devlet Denetleme Kurulu ile Kamu Denetçiliği Kurumunun rolleri ve etkilerinin, mevzuat ve araştırmalar bağlamında ele alınarak, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi sonrasında idari vesayet bağlamında karşılaştırılmaları amaçlanmaktadır. Böylece vesayet kavramıyla birlikte akla gelen iki kurumun, idari örgütler üzerindeki hukuki ve fiili vesayet uygulamaları karşılaştırılmaktadır. Çalışmada önce vesayet kavramı ve vesayet denetimi hakkında teorik ve pratiğe yönelik bilgiler verilmiş; sonrasında Devlet Denetleme Kurulu’nun ve Kamu Denetçiliği Kurumu’nun yapısal ve işlevsel karşılaştırmaları yapılarak bazı değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Administration science in the world has developed in theory and practice. The Administration Science, which is one of the fastest changing sciences among the humanities, is a branch of science that states follow in order to improve themselves and increase their power.  In addition to the development of administration as a science, it is vital for states to make a positive contribution to the applicable scale in order not to remain outside the system. Some concepts in these developments in management science, act as triggers and the states that provide them to operate gain an advantage in the race. Democracy and autonomy are two of these concepts that developing states attach importance to. It is no coincidence that the states that have adopted democracy have a strong and confident structure at the local level.  Of course, being strong at the local level it is not about being in constant friction with the central level administration. At this point, the concept of administrative tutelage, which regulates the relations between central administration and local administration in the most effective way, comes to the for. With this work, it is aimed to compare the roles and effects of the State Supervisory Board and the Ombudsman Institution, which are in charge at the center, in the context of legislation and research and to compare them in the context of administrative tutelage after the Presidential Government System. Thus, the legal and actual tutelage practices of the two institutions that come to mind with the concept of tutelage on administrative organizations are compared. In the study, firstly, the theoretical and practical information about the tutelage concept and the tutelage supervision is given; Afterwards, structural and functional comparisons of the State Supervisory Board and the Ombudsman Institution were made and some evaluations were made.