Terapotik ERCP komplikasyonları için risk faktörleri: Tek merkezli prospektif çalışma
Risk factors for complications of therapeutic ERCP: A single center prospective study
Yazar: Sarıtaş, Ülkü; Gören, İbrahim; Şenol, Altuğ
Dergi: Akademik Gastroenteroloji Dergisi, Vol. 5 No. 3, 2015
Anahtar kelimeler: ERCP, pancreatitis, perforation, cholangitis ; ERCP, pankreatit, perforasyon, kolanjit

Tanı ve tedavi amaçlı ERCP'nin pankreatit başta olmak üzere kolanjit,  kanama, perforasyon ve kardiyorespiratuvar komplikasyonları vardır.  Bu çalışmanın amacı tedavi amaçlı ERCP komplikasyonları ve bunlar  üzerine etkili risk faktörlerini belirlemektir. Bu amaçla tek merkezde aynı  endoskopist tarafından gerçekleştirilen ardışık 100 ERCP işleminde,  işleme bağlı erken komplikasyonların sayı ve şiddeti ile işlem öncesi, sırası ve sonrasında kaydedilen çok sayıda klinik ve laboratuvar parametrenin  değerlendirildiği prospektif bir çalışma planlandı. Yüz hastadan  ikisinde daha önce geçirilmiş mide operasyonu ve Bilroth-II tipi gastrojejunostomi  ve 2 hastada duodenum tümörü nedeniyle papile ulaşılamadığından ERCP yapılamadı. Geriye kalan 96 hastadan 86 sında selektif  koledok kanulasyonu, 9 hastada ön kesiyi takiben koledok kanulasyonu  ve 1 hastada perkütan-endoskopik kombine girişim ile koledok kanulasyonunu  takiben terapotik ERCP gerçekleştirildi. Bir hastada pankreatit,  kolanjit ve kanama, 1 hastada kolanjit, 1 hastada pankreatit ve 2 hastada  kanama olmak üzere toplam 5 (%5.2) hastada 7 (%7.29) komplikasyon  görüldü. Komplikasyonlar hafif ve orta şiddette olup mortalite yoktu.  Komplikasyon gelişen hastaların hepsi kadındı ve ikisinde kalıntı koledok  taşı vardı. Kadın cinsiyet ve kalıntı koledok taşı terapotik ERCP  komplikasyonları üzerine etkili risk faktörleri olarak saptandı. Koledok  taşında EST yi takiben koledok temizliği yapıldıktan sonra opak madde  verilerek kontrol kolanjiografi çekildiğinde opak örtmesine bağlı küçük  taşlar gözden kaçabilir ve ilk 24 satte oddideki ödeme bağlı spontan düşüş  olamayacağından bizim 1 hastamızda olduğu gibi pankreatit, kolanjit  ve kanamaya neden olabilir. Bu nedenle işlem bittikten sonra hastaları  sırtüstü çevirip kalıntı koledok taşı açısından skopi ile kontrol yapılmalı  ve taş varsa spontan düşüş beklenmeden tekrar duodenoskopla girilerek  işlem tamamlanmalıdır. Sonuç olarak endoskopistin deneyimi dahil  çok sayıda teknik ve hastayla ilgili faktör ERCP ile ilgili komplikasyon  oranını artırmaktadır. Endoskopistin yeterli deneyim kazanması,  yüksek riskli hastaların belirlenerek mümkünse ERCP'den vazgeçilmesi  veya işlemden kaynaklanan risk faktörlerinin azaltılması ve tanısal  ERCP yerine mümkün olduğu kadar invaziv olmayan görüntüleme yöntemlerinin  kullanılması ERCP ile ilişkili komplikasyonları azaltacaktır.

Other than pancreatitis, diagnostic and therapeutic endoscopic retrograde  cholangiopancreatography (ERCP) can result in several complications  - primarily cholangitis, bleeding, perforation and cardio-respiratory  side effects. In this study, we investigated complications of therapeutic  ERCP and the risk factors associated with these complications. We did a  retrospective study on 100 patients who had undergone ERCP procedure  by the same endoscopist and evaluated data regarding clinical and laboratory  parameters obtained pre-, during and soon after the ERCP procedure.  ERCP could not be done in two patients because of previous  gastric operation and Billroth II type gastrojejunostomy and in another  two patients who had obstructing duodenum tumor which prevented reaching  the papilla. We did selective choledochal cannulation in 86 of 96  patients; nine cases had undergone precut sphincterotomy before selective  cannulation, and in one case, percutaneous and endoscopic combined  method had been used to cannulate the common bile duct. Totally, seven  (7.29%) complications in five patients (5.2%) were observed as follows:  one patient had pancreatitis, cholangitis and bleeding; one had cholangitis;  one had pancreatitis and bleeding and two had bleeding. There was  no mortality, though mild and moderate procedure-related morbidities  were noted. All the patients who developed complications were female  and two had had residual common bile duct stone. The female gender  and residual bile duct stone were determined to be the main risk factors  in therapeutic ERCP. After sphincterotomy and cleaning of the common  bile duct, the cholangiographic images can miss small stones due to contrast  material, and during the first 24 hours, the Oddi edema can prevent  spontaneous passage of the residual stone. Thus, as was seen in one of  our patients, pancreatitis, cholangitis and bleeding can develop in these  cases. Thus, patients should be checked with scopes and in the case of a  residual stone, extraction should be completed without delay rather than  waiting for spontaneous release. In conclusion, specific patient- and procedure-  related factors, including operator experience, can increase the  risk of ERCP-related complications. Precise identification of risk factors  for complications of ERCP is essential to recognize high-risk cases in  which ERCP should be avoided if possible. Furthermore, use of noninvasive  imaging modalities instead of diagnostic ERCP and performance  of ERCP by an experienced endoscopist will decrease ERCP-related  complications.