Z Kuşağının Şüphecilik Düzeyleri ve İşletmelerin Kurumsal Sosyal Sorumluluk Odağı Algıları: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Çalışma
Gen Z's Skepticism Levels and Perceptions of Corporate Social Responsibility Focus of Corporations: A Study on University Students
Yazar: Akturan, Abdülkadir
Dergi: İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, Vol. 14 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Business Administration ; İşletme ; Z Kuşağı,Kurumsal Sosyal Sorumluluk,Şüphecilik,Etik Beklentiler,İş Yeri Değerleri ; Generation Z,Corporate Social Responsibility,Skepticism,Ethical Expectations,Workplace Values

Z kuşağı, sosyal ve çevresel konulara yönelik artan farkındalıkları ve endişeleriyle tanınmaktadır. Dijital çağda doğan bu kuşak, öncekilere kıyasla teknolojik açıdan daha bilgili ve kurumsal uygulamalar konusunda daha bilinçlidir. Mevcut literatür, Z kuşağının önceki kuşaklara kıyasla kurumsal sosyal ve çevresel katılım konusunda daha yüksek standartlara ve daha yüksek beklentilere sahip olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, Z kuşağının kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) faaliyetlerine yönelik şüphecilik düzeylerini incelemeyi hedeflemektedir. Ayrıca, çalışma yüksek ve düşük düzeyde şüpheci olan bireylerin kurumsal sosyal sorumluluk odağına dair beklentilerinin farklılık gösterip göstermediğini analiz etmeyi amaçlamaktadır. İşletme ve yönetim bağlamında şüphecilik, şirketlerin sundukları bilgilerin doğruluğuna yönelik temkinli bir tutum olarak değerlendirilir. Bu çerçevede, şüphecilik, bir işletmenin beyan ettiği değerler ile fiili performansı arasında bir tutarsızlık algılandığında ortaya çıkmaktadır. Akademik literatür, Z kuşağı tüketicilerinin KSS uygulamalarını değerli bulduklarını ve bu tür girişimleri ödüllendirme eğiliminde olduklarını, ancak aynı zamanda sosyal sorumluluk iddiasında bulunan şirketlere karşı şüpheci bir tutum sergileyebileceklerini ortaya koymaktadır. Bu çalışma, Z Kuşağı tarafından sergilenen artan şüpheciliğin, şirketlerin kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetlerine katılım beklentilerini farklılaştırdığını varsaymaktadır. Veriler 474 katılımcıdan çevrimiçi anket yoluyla toplanmış, araştırma hipotezleri kümeleme analizi ve t-testi kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuç olarak, Z kuşağının işletmelerin KSS faaliyetlerine ilişkin şüphecilik algılarına göre iki gruba ayrıldığı bulunmuştur. Yüksek şüphecilik düzeyine sahip olanlar ile düşük şüphecilik düzeyine sahip olanlar KSS odağına ilişkin algıları itibariyle kısmen farklılaşmaktadır. Bu çalışma, Z kuşağının KSS faaliyetlerine ilişkin algılamalarına ilişkin bir kavrayış sağlamaktadır. Ayrıca bu araştırmanın bulguları, önümüzdeki yıllarda önemli bir tüketici ve işgücü demografisi haline gelmeye hazırlanan Z kuşağı ile etkili bir şekilde etkileşim kurmak ve güven tesis etmek isteyen işletmeler için değerli bilgiler sunmaktadır.

Generation Z is recognized for its increasing awareness of and concerns regarding social and environmental issues. Born into the digital age, this generation is more technologically proficient and more conscious of corporate practices compared to previous generations. Existing literature suggests that Generation Z holds higher standards and expectations regarding corporate social and environmental engagement than earlier generations.This study aims to examine the level of skepticism that Generation Z exhibits toward corporate social responsibility (CSR) activities. Furthermore, it seeks to analyze whether individuals with high and low levels of skepticism differ in their expectations regarding the focus of CSR initiatives. In the context of business and management, skepticism is regarded as a cautious attitude toward the accuracy of information provided by companies. In this framework, skepticism arises when a perceived discrepancy exists between a company’s stated values and its actual performance. Academic literature indicates that Generation Z consumers perceive CSR initiatives as valuable and tend to reward such efforts. However, they may also adopt a skeptical stance toward companies claiming to be socially responsible. This study hypothesizes that the increasing skepticism exhibited by Generation Z differentiates their expectations regarding corporate participation in CSR activities. Data were collected through an online survey of 474 participants, and the research hypotheses were analyzed using cluster analysis and t-tests. The findings reveal that Generation Z can be categorized into two groups based on their skepticism toward corporate CSR activities. Individuals with high and low levels of skepticism exhibit partial differences in their perceptions of CSR focus. This study contributes to the understanding of Generation Z’s perceptions of CSR initiatives. Additionally, its findings provide valuable insights for businesses seeking to engage with and establish trust among Generation Z, which is poised to become a significant consumer and workforce demographic in the coming years.