YARATICI DRAMA EĞİTİMİNİN ÖZEL GEREKSİNİMİ OLAN ÇOCUKLARIN SOSYAL BECERİ ALANLARINDAN KONUŞMA VE İLİŞKİ KURMA BECERİLERİ GELİŞİMİNE KATKISI
YARATICI DRAMA EĞİTİMİNİN ÖZEL GEREKSİNİMİ OLAN ÇOCUKLARIN SOSYAL BECERİ ALANLARINDAN KONUŞMA VE İLİŞKİ KURMA BECERİLERİ GELİŞİMİNE KATKISI
Yazar: Önemli, Mehmet; Totan, Tarık; Abbasov, Akif
Dergi: Asian Journal of Instruction (E-AJI), Vol. 3 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Creative drama, social skills, children with special needs, relations skills, speaking skills ; Yaratıcı drama, sosyal beceri, özel gereksinimli çocuk, ilişki becerileri, konuşma becerileri

Araştırmada yaratıcı drama eğitiminin özel gereksinimi olan çocukların konuşma ve ilişki kurma becerilerine olan etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yaratıcı Drama disiplinler arası bir çalışmayı gerektiren bir öğretim yöntemidir. Bu yöntemde katılımcılar oyun yoluyla programa aktif olarak katılım gösterirler. Çalışmanın katılımcıları Düzce Rehberlik ve Araştırma Merkezinin MEBSİS bilgi bankasında kayıtlı 152 zihinsel engelli öğrenciden rastgele seçkiyle alınmış 10 deney ve 10 kontrol grubundan oluşmaktadır.. Konuşma ve iletişim becerilerini arttırmaya yönelik sosyal beceri eğitim programı yaratıcı drama yöntemi ile hazırlanarak deney grubuna uygulanmıştır. Yaratıcı Dramaya dayalı 60 saatlik Sosyal Beceri Programı, dört özel eğitim uzmanı, dört okul öncesi öğretmeni bir logoped doktora öğrencisi olmak üzere dokuz uzman  tarafından yürütülmüştür. Uzmanlar, araştırmaya katılan deney ve kontrol grubunu, yaratıcı drama eğitimi dışındaki tüm değişkenleri kontrol altına almıştır. Deneysel işlem süreci öncesi, bitimi ve üç ay sonrasında ebeveynler öğrenciler için Sosyal Beceriler Değerlendirme Ölçeğinin Temel Konuşma Becerileri ve İleri Konuşma Becerileri, İlişkiyi Başlatma Becerileri ve İlişkiyi Sürdürme Becerileri alt boyutlarını cevaplamışlardır. Friedman testi sonucunda deney grubunun temel konuşma becerileri, ileri konuşma becerileri, ilişkiyi başlatma becerileri ve ilişkiyi sürdürme becerileri öntest, sontest ve izleme testi medyanları arasında önemli farklılıkların olduğu belirlenmiştir. Bu araştırmada, yaratıcı drama yöntemiyle hazırlanan sosyal beceri eğitim programının temel konuşma becerileri, ileri konuşma becerileri, ilişkiyi başlatma becerileri ve ilişkiyi sürdürme becerilerinde, yaratıcı drama uygulamalarının etkili olduğu saptanmıştır. Bu sonuç doğrultusunda zihinsel yetersizliği olan öğrenciler için hazırlanan eğitim programlarında, dil ve konuşma becerilerini artırıcı programlarda yaratıcı dramaya daha fazla yer verilmesi önerilebilir. Özel gereksinimi olan bireyler için hazırlanan sosyal beceri eğitim programlarına, aile katılımına daha etkin yer verilmesi ve ailelerin eğitim alarak sürece dahil olmaları rehabilitasyon psikolojik danışmanlığı için önemlidir. Ayrıca alanyazında, yaratıcı dramaya dayalı çalışmaların daha çok normal gelişim gösteren çocuklara yönelik olduğu görülmektedir. Bu tür çalışmaların özellikle zihinsel yetersizliği olan öğrenciler içinde yaygınlaştırılmasının yararlı olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Yaratıcı drama, sosyal beceri, özel gereksinimli çocuk, ilişki becerileri, konuşma becerileri

The aim of the examination was to analyse the effects of creative drama on communication and relations skills of the children with special needs. Creative drama, one of the education methods needing trans disciplinary collaboration, makes a game-based environment for children rather than using direct teaching steps. The participators consist of 20 randomly chosen students from mentally disabled 152 students who could not have pre-school education registered in Düzce Counseling and Research Center’s MEBIS. 10 of these students make the test group while the other 10 make the inspection group. Prepared with the creative drama method, social skills education training programme for improving speaking and communication skills was applied on the experiment group. The 60-hour-education program was carried out by nine experts a logopedist Ph.D. student, four special education teachers with creative drama certificate and also four pre-school teachers which makes nine experts in total. Activities except drama were held with the inspection group in a duration equivalent to the inspection group’s. Before, at the end of and three months after the experimental process, parents answered on the speaking and communication subdimensions in Social Skills Evaluation Scale for the students. As the result of the Friedman test, it was indicated that there are remarkable differences among the medians like test group’s basic spea king skills, advanced spaking skills, starting relations skills and relations maintenance skills, pre-test, post-test and follow up test. Results show that creative drama is an effective method for improving basic speaking and relations skills of children with special needs. it was seen that there were differences among the children’s all language post-tests in the test group and the research results are supporting all the evidences. It is thought that creative drama need to take more place in education programs for mentally disabled students, in programs for language and speaking improvement skills and that family participation can be fruitful