hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
VNA İçin Belirsizlik Hesaplama Yöntemlerinin İncelenmesi
Investigation of Uncertainty Calculation Methods for VNA
Yazar: Danacı, Erkan
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Engineering Electromagnetics ; Mühendislik Elektromanyetiği ; Vektör Ağ Analizörü,İzlenebilirlik,Ripple Yöntemi,Rigorous Yöntemi,Yansıma Katsayısı,İletim Katsayısı,Belirsizlik Hesaplaması ; Vector Network Analyzer,Traceability,Ripple Method,Rigorous Method,Reflection Coefficient,Transmission Coefficient,Uncertainty Calculation

Yansıma ve iletim katsayısı ölçümlerinin Vektör Ağ Analizörleri (VNA) ölçümleri önemli olduğu kadar ölçümlerin hangi hata bantları içinde olduğunu belirten belirsizlik hesaplamaları da önemlidir. VNA ölçümlerinin belirsizlik hesaplamalarında Ripple ve Rigorous denen iki yöntem kullanılmaktadır. Her iki yöntemin birbirlerine göre avantaj ve dezavantajları mevcuttur. Bu çalışmada, Rigorous ve Ripple belirsizlik hesaplama yöntemlerinin nasıl yapıldığı açılanırken, her bir yöntemin belirsizlik hesaplama bileşenleri de açıklanmıştır. Bunun yanında her iki yöntemdeki metrolojik izlenebilirlik zincirinin nasıl sağlandığına da bu çalışmada yer verilmiştir. Ayrıca iki hesaplama yöntemi ile yapılan iki kapılı pasif bir devre elamanın yansıma ve iletim katsayısı ölçümlerine ait belirsizlik hesaplamalarının karşılaştırılması da bu çalışmada verilmiştir. Bu çalışma, VNA belirsizlik hesaplaması yapacak başta kalibrasyon ve deney laboratuvarları olmak üzere tüm VNA kullanıcılarına rehber olması açısından hazırlanmıştır.

Reflection and transmission coefficient measurements with Vector Network Analyzers (VNA) are important as well as uncertainty calculations that indicate which error bands the measurements are in. Two methods called Ripple and Rigorous are used in uncertainty calculations of VNA measurements. Both methods have advantages and disadvantages compared to each other. In this study, the rigorous and ripple uncertainty calculation methods are explained, and the uncertainty calculation components of each method are described. And, how the metrological traceability chain is provided in both methods is also included in this study. In addition, the comparison of uncertainty calculations of reflection and transmission coefficient measurements of a two-port passive circuit element performed with the two calculation methods is also given in this study. This study has been prepared to be a guide for all VNAs, especially calibration and testing laboratories that will perform VNA uncertainty calculations.
Lityum-iyon Pil Bozulma Testlerinin Hızlandırılması İçin Yeni Bir Yaklaşım
Lityum-iyon Pil Bozulma Testlerinin Hızlandırılması İçin Yeni Bir Yaklaşım
Yazar: İçöz, Cansu; Aksoy, Mehmet; Arer, Çiğdem Ezgi
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Electrical Energy Storage ; Elektrik Enerjisi Depolama ; Electrical Energy Generation (Incl. Renewables, Excl. Photovoltaics) ; Elektrik Enerjisi Üretimi (Yenilenebilir Kaynaklar Dahil, Fotovoltaikler Hariç) ; Pil Bozulması,Bozulma Analizi (DEG),Yaşam Döngüsü Testleri,Lityum-iyon Piller,Test Süresi Azaltma,Weibull Analizi (WEI)

Lityum-iyon piller için standart komponent ömür testleri uzun süreli olmakla birlikte, pillerin yaşlanmayla bozulma performansını anlayabilmek için gereklidir. Degradasyon testleri, bir güvenilirlik test çeşidi olup, ürünün kalitesinin, yapısının veya performansının zamanla azalması veya bozulması anlamına gelmektedir. Bu çalışmada batarya ömür testlerini hızlandırmak için degradasyon testinin nasıl kullanılabileceğine dair bir yaklaşım önerilmektedir. Hasarsız degradasyon testinde örnekler, pek çok güvenilirlik test türlerinden farklı olarak, tamamen arızalanana kadar test edilmediği için, bu yaklaşım doğal olarak testlerin daha hızlı tamamlanma avantajını sunar. Ancak, bu yöntemi kullanırken dikkate alınması gereken kritik bir nokta, testin durdurulması gereken uygun aşamanın belirlenmesidir. Test süresi, modelin, testin orijinal süresini tamamladığında elde edilecek sonuçlar ile uyumlu ve doğru sonuçlar tahmin etmesini sağlayabilmelidir. Bu çalışma, pil ömür test sürelerinin farklı oranlarda kısaltılması koşullarındaki model tahminleri ile klasik ömür testi sonuçları arasındaki doğruluk oranını incelemektedir. Çalışma sonucunda, %30'luk bir kısaltmanın, klasik ömür testi ile istatistiksel olarak benzer sonuçlar verdiğini göstermektedir

Lityum-iyon piller için standart komponent ömür testleri uzun süreli olmakla birlikte, pillerin yaşlanmayla bozulma performansını anlayabilmek için gereklidir. Degradasyon testleri, bir güvenilirlik test çeşidi olup, ürünün kalitesinin, yapısının veya performansının zamanla azalması veya bozulması anlamına gelmektedir. Bu çalışmada batarya ömür testlerini hızlandırmak için degradasyon testinin nasıl kullanılabileceğine dair bir yaklaşım önerilmektedir. Hasarsız degradasyon testinde örnekler, pek çok güvenilirlik test türlerinden farklı olarak, tamamen arızalanana kadar test edilmediği için, bu yaklaşım doğal olarak testlerin daha hızlı tamamlanma avantajını sunar. Ancak, bu yöntemi kullanırken dikkate alınması gereken kritik bir nokta, testin durdurulması gereken uygun aşamanın belirlenmesidir. Test süresi, modelin, testin orijinal süresini tamamladığında elde edilecek sonuçlar ile uyumlu ve doğru sonuçlar tahmin etmesini sağlayabilmelidir. Bu çalışma, pil ömür test sürelerinin farklı oranlarda kısaltılması koşullarındaki model tahminleri ile klasik ömür testi sonuçları arasındaki doğruluk oranını incelemektedir. Çalışma sonucunda, %30'luk bir kısaltmanın, klasik ömür testi ile istatistiksel olarak benzer sonuçlar verdiğini göstermektedir
Süt Tağşiş Tespitinde Mikrodalga Sensör Yöntemi
Süt Tağşiş Tespitinde Mikrodalga Sensör Yöntemi
Yazar: Korkmaz, Hüseyin
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 1, 2024
Anahtar kelimeler: Engineering Electromagnetics ; Mühendislik Elektromanyetiği ; Süt,Mikrodalga Sensörü,Yüksek Kalite Faktörü,Tağşiş Tespiti

Bu çalışmada, tekrarlanabilir, uygulanabilir ve dielektrik parametrelerdeki değişikliklere duyarlılık gösteren bir mikrodalga sensör önerilmiş, özellikle yağlı sütte yağsız süt tağşişinin tespiti amacıyla tasarlanmış ve detaylı bir şekilde incelenmiştir. Önerilen yansıma tabanlı sensör, 5.127 GHz rezonans frekansında 75.09 dB büyüklüğe ulaşan bir performans sergilemektedir. Sensörün performansı, numunelerin doğrudan sensör yüzeyinin tamamını kaplayacak şekilde yerleştirilmesiyle test edilmiştir. Önerilen mikrodalga sensörü, 4882.8 kalite faktörü, %1.56 normalleştirilmiş hassasiyet değeri ve 7617.2 başarım ölçümü ile literatürdeki mevcut sensörlere kıyasla üstün bir performans göstermiştir.

Bu çalışmada, tekrarlanabilir, uygulanabilir ve dielektrik parametrelerdeki değişikliklere duyarlılık gösteren bir mikrodalga sensör önerilmiş, özellikle yağlı sütte yağsız süt tağşişinin tespiti amacıyla tasarlanmış ve detaylı bir şekilde incelenmiştir. Önerilen yansıma tabanlı sensör, 5.127 GHz rezonans frekansında 75.09 dB büyüklüğe ulaşan bir performans sergilemektedir. Sensörün performansı, numunelerin doğrudan sensör yüzeyinin tamamını kaplayacak şekilde yerleştirilmesiyle test edilmiştir. Önerilen mikrodalga sensörü, 4882.8 kalite faktörü, %1.56 normalleştirilmiş hassasiyet değeri ve 7617.2 başarım ölçümü ile literatürdeki mevcut sensörlere kıyasla üstün bir performans göstermiştir.
Görüntü ve sinyal işleme için adaptif daire yerleşimi yoluyla geometrik maskeleme
Geometric masking via adaptive circle placement for image and signal processing
Yazar: Çınar, Rıdvan Fırat
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2024
Anahtar kelimeler: Electrical Engineering (Other) ; Elektrik Mühendisliği (Diğer) ; Circle Packing,Adaptive Filtering,Signal Processing,Image Processing ; Daire Yerleştirme,Adaptif Filtreleme,Sinyal İşleme,Görüntü İşleme

Bu çalışma, sinyal ve görüntü işleme uygulamaları için herhangi bir bölümlenmiş düzensiz geometrik alanı daire ayrıştırmasıyla temsil etmek üzere yenilikçi bir algoritma sunmaktadır. Önerilen algoritma, dinamik bir sınır içinde en büyük dairelerin yerleşimini optimize ederek hem maskeleme hem de filtreleme işlemleri için verimli bir yöntem sağlar. Kullanıcı tanımlı sınır bilgilerini kullanarak algoritma, düzensiz alanlar içinde maksimum boyutlu, çakışmayan veya ir tolerans dahilinde çakışan daireleri tanımlar ve alanın geometrik bir özetini oluşturur. Bu özet, görüntü tanıma, yerel filtreleme, segmentasyon ve özellik çıkarma gibi çeşitli görevlerde kullanılabilir. Sonuçlar, önerilen yöntemin yüksek performansını gösterirken, kapalı şekilli nesnelerin daha basit ve etkili veri kümeleri olarak temsil edilmesi için hızlı, dinamik ve parametrik olarak kontrol edilebilir bir yaklaşımı literatüre kazandırmaktadır.

This study offers a novel algorithm for representing any segmented irregular geometric domain through circle decomposition, intended for applications in signal and image processing. The proposed algorithm optimizes the placement of the largest circles within a dynamic boundary, providing an efficient method for both masking and filtering operations. By utilizing user-defined boundary information, the algorithm identifies the maximum-sized, non-overlapping or overlapping by a tolerance value circles within irregular domains, creating a geometric summary of the area. This summary can be applied in various tasks such as image recognition, local filtering, segmentation, and feature extraction. The results demonstrate the high performance of the proposed method and introduce a fast, dynamic, and parametrically controllable approach to the literature for representing closed-shaped objects as simpler and more effective datasets.
SCADA Sistemlerinde Dijital Dönüşüm: Endüstri 4.0 Çağında WinCC Unified
SCADA Sistemlerinde Dijital Dönüşüm: Endüstri 4.0 Çağında WinCC Unified
Yazar: Önümlü, Ömer; Arifoğlu, Birol
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Electrical Engineering (Other) ; Elektrik Mühendisliği (Diğer) ; SCADA,WinCC Unified,Endüstriyel Otomasyon,HMI,Web Tabanlı SCADA

Bu çalışma, Siemens WinCC Unified sisteminin modern SCADA çözümleri arasındaki konumunu ve sunduğu avantajları incelemektedir. Geleneksel SCADA sistemlerinin endüstrideki rolü tartışılarak, WinCC Unified’ın yenilikleri web tabanlı mimari, entegrasyon kolaylığı ve güvenlik açısından değerlendirilmiştir.Çalışmada karşılaştırmalı analiz yöntemi kullanılmış; WinCC Unified, Ignition, AVEVA System Platform, GE Digital iFIX, Rockwell FactoryTalk View ve Schneider EcoStruxure gibi SCADA sistemleriyle entegrasyon, güvenlik ve ölçeklenebilirlik kriterleri açısından karşılaştırılmıştır.Bulgular, WinCC Unified’ın IT/OT entegrasyonu, IEC 62443 uyumlu güvenlik özellikleri ve esnek yapısıyla rakiplerine kıyasla üstünlük sağladığını göstermektedir. Bununla birlikte, sistemin bazı endüstrilerdeki uygulama maliyetleri ve mevcut SCADA altyapılarıyla entegrasyonu gibi sınırlamaları da tartışılmıştır.

Bu çalışma, Siemens WinCC Unified sisteminin modern SCADA çözümleri arasındaki konumunu ve sunduğu avantajları incelemektedir. Geleneksel SCADA sistemlerinin endüstrideki rolü tartışılarak, WinCC Unified’ın yenilikleri web tabanlı mimari, entegrasyon kolaylığı ve güvenlik açısından değerlendirilmiştir.Çalışmada karşılaştırmalı analiz yöntemi kullanılmış; WinCC Unified, Ignition, AVEVA System Platform, GE Digital iFIX, Rockwell FactoryTalk View ve Schneider EcoStruxure gibi SCADA sistemleriyle entegrasyon, güvenlik ve ölçeklenebilirlik kriterleri açısından karşılaştırılmıştır.Bulgular, WinCC Unified’ın IT/OT entegrasyonu, IEC 62443 uyumlu güvenlik özellikleri ve esnek yapısıyla rakiplerine kıyasla üstünlük sağladığını göstermektedir. Bununla birlikte, sistemin bazı endüstrilerdeki uygulama maliyetleri ve mevcut SCADA altyapılarıyla entegrasyonu gibi sınırlamaları da tartışılmıştır.
LED’li Yol Aydınlatma Sistemlerinde Işık Renk Sıcaklığının, Çevresel ve Finansal Hususlara Etkisinin İncelenmesi
Investigation of the Environmental and Financial Impacts of Light Color Temperature in LED Road Lighting Systems
Yazar: Yildirim, Kerem Can
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 3, 2025
Anahtar kelimeler: Lighting ; Aydınlatma ; Road Lighting,LED,Light Color Temperature ; Yol Aydınlatma,LED,Işık Renk Sıcaklığı

Bu çalışmada LED’li yol aydınlatma sistemlerinde farklı ışık renk sıcaklıklarının yatırım ve işletme maliyetleri, çevresel koşullar ve kullanıcı deneyimi üzerindeki etkileri incelenmiştir. Modelleme ve simülasyon süreçlerinde ulusal ve uluslararası standartlar esas alınmış, tasarımların uygunluğu DIALux EVO yazılımı ile yapılan simülasyonlar aracılığıyla doğrulanmıştır. Analiz sonuçlarına göre, ışık renk sıcaklığı (Kelvin değeri) azaldıkça enerji tüketiminde ve toplam maliyetlerde artış olduğu gözlemlenmiştir. Ancak, yüksek Kelvin değerine sahip ışıkların da yaban hayatı üzerinde daha olumsuz etkiler oluşturduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, düşük Kelvin değerindeki ışık kaynaklarının sisli hava koşullarında daha yüksek ışık geçirgenliği sağladığı belirlenmiştir. Tüm bulgular ışığında, ışık renk sıcaklığının yalnızca görsel bir unsur olmadığı; ekonomik, çevresel ve kullanıcı odaklı kararları etkileyen kritik bir parametre olduğu görülmüştür.

This study examines the effects of different correlated color temperatures (CCT) in LED-based road lighting systems on investment and operational costs, environmental conditions, and user experience. National and international standards were used as references in the modeling and simulation processes, and the compliance of lighting designs was verified through simulations conducted using DIALux EVO software. The analysis results indicate that as the color temperature (Kelvin value) decreases, both energy consumption and total costs increase. However, it was also determined that lighting with higher Kelvin values has more adverse effects on wildlife. Additionally, light sources with lower Kelvin values were found to provide better light transmittance under foggy weather conditions. In conclusion, the findings reveal that color temperature is not merely an aesthetic consideration but a critical parameter that influences economic, environmental, and user-centered decisions.
Türkçe Görüntü Altyazılama: Mevcut Çalışmalar, Uygulamalar, Veri Setleri, Metrikler ve Gelecekteki Olası Eğilimler Üzerine Bir İnceleme
Turkish Image Captioning: A Review of Current Studies, Applications, Datasets, Metrics and Potential Future Trends
Yazar: Memiş, Abbas
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Electrical Engineering (Other) ; Elektrik Mühendisliği (Diğer) ; Görüntü altyazılama,Türkçe görüntü altyazılama,görüntü altyazılama alanları,görüntü-altyazı veri setleri,görüntü altyazılama metrikleri ; Image captioning,Turkish image captioning,image captioning domains,image-caption datasets,image captioning metrics

Son on yılda bilgisayarla görme ve makine öğrenmesinde kaydedilen sarsıcı gelişmeler, akıllı sistemlerin hızla yaygınlaştığı, çeşitlendiği ve insan hayatına daha çok etki ettiği bir dönemi başlatmıştır. Bu gelişmelerin ivmelendirdiği ve yön verdiği önemli araştırma alanlarından birisi de otomatik görüntü altyazılamadır. Son yıllarda otomatik görüntü altyazılama kapsamında çok farklı diller için kaydedeğer seviyede çalışmalar yapılmakla birlikte, Türkçe görüntü altyazılamada da önemli ve umut verici gelişmelerin yaşandığı görülmektedir. Sunulan makalede, Türkçe görüntü altyazılamadaki bu önemli ve umut verici gelişmelerin ışığında, Türkçe görüntü altyazılama özelindeki mevcut çalışmaları ve uygulamaları ele alan kapsamlı bir inceleme çalışması raporlanmıştır. Çalışma kapsamında, güncel literatürdeki çalışmalara ek olarak, uygulama alanları ve veri setleri de değerlendirilmiştir. Makalede ayrıca, görüntü altyazılama sistemlerinin altyazı oluşturma başarımlarını ölçmek amacıyla kullanılan genel ve standart metriklere de yer verilmiştir. Bununla birlikte, Türkçe görüntü altyazılama için gelecekteki olası eğilimler ve potansiyel gelişmeler makale yazarlarının perspektiflerinden değerlendirilmiş ve paylaşılmıştır.

Over the past decade, groundbreaking advances in computer vision and machine learning have led to an era in which intelligent systems have become more widespread, diverse and impactful on human life. One of the major research areas accelerated and driven by these advances has been automatic image captioning. In recent years, not only a remarkable amount of work on automatic image captioning has been proposed for a wide range of languages, but there have also been significant and promising advances in Turkish image captioning. In the context of these notable and promising achievements in Turkish image captioning, a comprehensive review of existing studies and applications in the field of Turkish image captioning is reported in this article. In addition to current studies in the literature, application domains and datasets are also covered. The paper also includes common and standard metrics used to measure the captioning performance of image captioning systems. Furthermore, possible future trends and potential developments for Turkish captioning are discussed from the authors’ perspective and shared.
Bireylerin Çevresel Tutumlarını Tahminde Makine Öğrenmesi: ANOVA ve Ki-Kare Temelli Özellik Seçimi ile Algoritma Performanslarının Karşılaştırılması
Predicting Individuals' Environmental Attitudes Using Machine Learning: Comparison of Algorithm Performances with ANOVA and Chi-Square-Based Feature
Yazar: Uzun Arslan, Rukiye; Şenyer Yapıcı, İrem; Alkan, Fuat
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Electrical Engineering (Other) ; Elektrik Mühendisliği (Diğer) ; çevresel tutum,özellik seçimi,makine öğrenmesi,sürdürülebilirlik ; environmental attitude,feature selection,machine learning,sustainability

Bu çalışma, bireylerin çevresel tutumlarının makine öğrenmesi (MÖ) yöntemleriyle tahmin edilmesine yönelik veri odaklı bir model geliştirmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, çevresel farkındalık düzeylerinin sınıflandırılmasına yönelik beş farklı MÖ algoritmasının (Destek Vektör Makineleri, Gradyan Artırma (GA), Çok Katmanlı Algılayıcı, Kuadratik Diskriminant Analizi ve Torbalama) performansı karşılaştırılmıştır. Model oluşturma sürecinde, veri setindeki değişkenlerin sınıflandırma başarısına etkisini belirlemek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Ki-Kare Bağımsızlık Testi gibi istatistiksel yöntemler uygulanmıştır.Deneysel sonuçlar, ANOVA ve Ki-Kare tabanlı özellik seçimi süreçlerinin model başarımını artırmada etkili olduğunu göstermektedir. Özellikle GA algoritması, doğruluk, kesinlik ve F1 skoru bakımından diğer yöntemlere kıyasla üstün performans sergilemiştir. Elde edilen bulgular, MÖ algoritmalarının çevresel tutumların modellenmesi ve tahmin edilmesinde güçlü bir analitik çerçeve sunduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, çevresel farkındalık düzeylerinin veri odaklı yöntemlerle değerlendirilmesinin, sürdürülebilir çevre politikalarının geliştirilmesine ve bireylerin çevre bilincinin artırılmasına katkı sağlayacağını ortaya koymaktadır.

This study aims to develop a data-driven model to predict individuals' environmental attitudes based on machine learning (ML) algorithms. The study compares the performance of five different ML algorithms—Support Vector Machines, Gradient Boosting (GB), Multilayer Perceptron, Quadratic Discriminant Analysis, and Bagging—in classifying environmental awareness levels. During the model development process, statistical methods such as one-way analysis of variance (ANOVA) and the Chi-Square Independence Test were applied to assess the impact of variables on classification accuracy.Experimental results indicate that ANOVA- and Chi-Square-based feature selection processes effectively enhance model performance. In particular, the GB algorithm outperforms others in terms of accuracy, precision, and F1 score. The findings demonstrate that ML algorithms provide a robust analytical framework for modelling and predicting environmental attitudes. This study highlights the significance of evaluating environmental awareness levels through data-driven approaches, contributing to the development of sustainable environmental policies and the enhancement of individuals' environmental consciousness.
Telekomünikasyon Sektöründe Müşteri Kaybı Tahmini İçin Açıklanabilir Makine Öğrenmesi
Telekomünikasyon Sektöründe Müşteri Kaybı Tahmini İçin Açıklanabilir Makine Öğrenmesi
Yazar: Aydın, M. Aslı
Dergi: EMO Bilimsel Dergi, Vol. 15 No. 2, 2025
Anahtar kelimeler: Electrical Engineering (Other) ; Elektrik Mühendisliği (Diğer) ; Müşteri Kaybı Tahmini,Telekomünikasyon,Makine Öğrenmesi,Açıklanabilir Yapay Zeka,Shapley Değeri

Telekomünikasyon sektöründe ayrılacak müşterilerin önceden tahmin edilmesi, firmaların bu müşterilere özel elde tutma stratejileri geliştirerek müşteri kaybını önlemesinde oldukça önemlidir. Bu çalışmada müşteri kaybı tahmini için geleneksel makine öğrenmesi yöntemlerinden Lojistik Regresyon, Destek Vektör Makineleri ve Yapay Sinir Ağlarının performansı, topluluk öğrenme yöntemleri olan Rastgele Orman, Gradyan Güçlendirme Makineleri ve Aşırı Gradyan Güçlendirme yöntemlerinin performansıyla kıyaslanmıştır. Açık erişimli telekomünikasyon verisinde bulunan sınıf dengesizliği problemi, modellerin performansına olan olumsuz etkisinin önlenmesi amacıyla SMOTE yeniden örnekleme yöntemiyle giderilmiştir. Deney sonuçlarına göre Rastgele Orman modeli tahminlerin %85.9 doğruluk oranı ile diğer modellere üstünlük sağlamıştır. Model sonuçlarına en çok etki eden faktörlerin tespit edilip yorumlanabilmesi için Shapley Katkı Açıklamaları yöntemi kullanılmıştır. Bu yöntemle müşterilerin ayrılma kararına etki eden temel faktörler değerlendirilip ayrılacağı tahmin edilen müşterilere yönelik caydırıcı teşvik ve promosyonlar önerilmiştir.

Telekomünikasyon sektöründe ayrılacak müşterilerin önceden tahmin edilmesi, firmaların bu müşterilere özel elde tutma stratejileri geliştirerek müşteri kaybını önlemesinde oldukça önemlidir. Bu çalışmada müşteri kaybı tahmini için geleneksel makine öğrenmesi yöntemlerinden Lojistik Regresyon, Destek Vektör Makineleri ve Yapay Sinir Ağlarının performansı, topluluk öğrenme yöntemleri olan Rastgele Orman, Gradyan Güçlendirme Makineleri ve Aşırı Gradyan Güçlendirme yöntemlerinin performansıyla kıyaslanmıştır. Açık erişimli telekomünikasyon verisinde bulunan sınıf dengesizliği problemi, modellerin performansına olan olumsuz etkisinin önlenmesi amacıyla SMOTE yeniden örnekleme yöntemiyle giderilmiştir. Deney sonuçlarına göre Rastgele Orman modeli tahminlerin %85.9 doğruluk oranı ile diğer modellere üstünlük sağlamıştır. Model sonuçlarına en çok etki eden faktörlerin tespit edilip yorumlanabilmesi için Shapley Katkı Açıklamaları yöntemi kullanılmıştır. Bu yöntemle müşterilerin ayrılma kararına etki eden temel faktörler değerlendirilip ayrılacağı tahmin edilen müşterilere yönelik caydırıcı teşvik ve promosyonlar önerilmiştir.