Geleceğin Liderliğini Dönüştüren Gölge Güç Olarak “Negatif Yetenek Ölçeği” Geliştirme: Liderin Öznel Zindeliği Perspektifinden Analiz
“The Negative Capability” As A Shadow Force Transforming Future Leadership: A Scale Development Study
Yazar: Palabıyık, Nida; Uysal, Emre; Bayramoğlu, Gokben
Dergi: Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 24 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Strategy, Management and Organisational Behaviour (Other) ; Strateji, Yönetim ve Örgütsel Davranış (Diğer) ; Belirsizlik,Negatif Yetenek,Zindelik,Geçerlilik ; Uncertainty,Negative Capability,Well-being,Validity

John Keats tarafından ortaya atılan negatif yetenek kavramı, kişinin belirsizlikler ve gizemler karşısında harekete geçme dürtüsüne direnerek, sakin kalarak ve durumu anlamlandırarak kendine düşünsel bir alan yaratmasını ifade eder. Bu yetenek, bireyin karşılaştığı muğlaklıklar içerisinde aceleci tepkiler vermekten-se, durumun karmaşıklığını kabul ederek derin bir kavrayış geliştirilmesine olanak tanır. Bu çalışma, lider-lik bağlamında negatif yetenek kavramının ölçülmesine yönelik bir ölçek geliştirmeyi ve bu ölçeğin lider-lerin öznel zindelikleri ile ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Ölçek geliştirme süreci, tümdengelim ve tümevarım yaklaşımları kullanılarak bir madde havuzu oluşturulmasıyla başlamış ve iki ayrı örneklem üzerinde geçerlilik ve güvenilirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada, 386 yöneticinin katılımıyla gerçekleştirilen çalışmada, ölçeğin faktör yapısını keşfetmek amacıyla yapı geçerliliği test edilmiştir. Da-ha sonra, 321 yönetici üzerinde yapılan analizlerle, ölçeğin yapısı doğrulayıcı bir yaklaşımla yeniden test edilmiş; geçerlilik ve güvenilirliği değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçları, 6 boyut ve 36 maddeden olu-şan Negatif Yetenek Ölçeğinin geçerliliğini ve güvenilirliğini doğrulamıştır. Ölçeğin boyutları; güçlü ben-lik algısı, belirsizliğe tahammül, duygusal dayanıklılık, deneyime açıklık, proaktif eylemsizlik ve eleştirel düşünme olarak belirlenmiştir. Alan yazında liderlik bağlamında negatif yetenek kavramına yönelik her-hangi bir ölçeğin bulunmaması, bu çalışmanın önemini artırmaktadır. Geliştirilen Negatif Yetenek Ölçeği, liderlerin belirsizlikle başa çıkabilme yeteneklerini objektif olarak değerlendirme olanağı sunarak alan yazına katkı sağlamaktadır. Ayrıca, bu ölçeğin kullanımıyla liderlerin bu yeteneklerinin güçlendirilmesi ve örgütsel performansın artırılması hedeflenmektedir.

The concept of negative capability, introduced by John Keats, refers to an individual's ability to resist the urge to act in the face of uncertainties and mysteries, instead remaining calm and creating a mental space for understanding the situation. This fosters a deeper understanding of the situation. This capability ena-bles individuals to embrace ambiguity and complexity, fostering a more profound comprehension rather than resorting to hasty reactions. This study aims to develop a scale for measuring the concept of negative capability within the context of leadership and to examine its relationship with leaders' subjective well-being. The scale development process began with the creation of an item pool using both deductive and inductive approaches, followed by validity and reliability analyses conducted on two separate samples. In the first phase, the construct validity of the scale was tested with the participation of 386 managers, to investigating its underlying factor structure. In the subsequent phase, analyses conducted with 321 man-agers tested the structure from a confirmatory perspective, and the scale’s validity and reliability were evaluated. The research findings have confirmed the validity and reliability of the Negative Capability Scale, consisting of 6 dimensions and 36 items. The dimensions of the scale are identified as strong self-perception, tolerance for uncertainty, emotional resilience, openness to experience, proactive inaction and critical thinking. The absence of any existing scale addressing the concept of negative capability in the context of leadership in the literature underscores the significance of this study. The developed Negative Capability Scale contributes to the literature by providing an objective means to evaluate leaders' ability to cope with uncertainty. Moreover, the scale may also serve to enhance these capabilities in leaders and improve organisational performance.