Matematik Öğretmen Adaylarının Ders Planlarının Öğrenme için Evrensel Tasarım İlkelerine Göre Değerlendirilmesi
Assessment of Mathematics Pre-Service Teachers’ Lesson Plans Based on Universal Design for Learning Principles
Yazar: Demirci, Neslihan; Sezgin Memnun, Dilek; Arslan, Çiğdem
Dergi: Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, Vol. 15 No. 1, 2025
Anahtar kelimeler: Mathematics Education ; Matematik Eğitimi ; Ders planı,Matematik öğretmen adayları,Öğrenme için evrensel tasarım (ÖET),Öğrenme için evrensel tasarım ilkeleri ; Lesson plan,Pre-service mathematics teachers,Universal design for learning (UDL),Universal design for learning guidelines

Öğrenme için Evrensel Tasarım, öğrenci çeşitliliğini dikkate alarak tüm öğrencilerin öğrenme sürecine aktif katılımını sağlamayı hedefleyen bir öğretim yaklaşımıdır. Bu nedenle, öğretmen adaylarının derslerinde öğrenme için evrensel tasarım ilkelerinin nasıl yer aldığını incelemek, öğrenci çeşitliliğine yönelik daha etkili öğretim yöntemlerinin geliştirilmesine katkı sağlayabilir. Bu araştırmanın amacı, matematik öğretmen adaylarının derslerinde bu ilkelere yer verme durumlarını incelemektir. Araştırma, nitel yöntemlerden durum çalışması deseni ile yürütülmüş olup, matematik öğretmen adaylarının hazırlamış oldukları 36 ders planı, araştırmacılar tarafından oluşturulan kontrol listesi kullanılarak analiz edilmiştir. Öğretmen adaylarının ders planlarında Öğrenme için Evrensel Tasarım ilkelerini nasıl uyguladıklarını gözlemlemek amacıyla, adaylara herhangi bir bilgilendirme yapılmamış ve ders planlarını kendi deneyimlerine dayanarak hazırlamaları istenmiştir. Elde edilen bulgular, öğretmen adaylarının ders planlarında evrensel öğrenme tasarımı ilkelerine yer verme düzeylerinin ilkelere göre farklılık gösterdiğini ortaya koymuştur. Katılım ve bilginin sunumu ilkeleri görece daha yaygın şekilde yer alırken, hareket ve ifade ilkesine daha sınırlı düzeyde yer verilmiştir. Bu durum, adayların öğrencilerin ilgisini artırma ve içeriği çeşitlendirerek sunma konusunda daha bilinçli olduklarını; ancak ifade çeşitliliğini ve stratejik öğrenme becerilerini destekleyen yaklaşımlar açısından gelişime açık olduklarını göstermektedir. Bulgular, öğretmen eğitimi programlarında kuramsal bilginin yanı sıra, bu ilkelerin uygulamalı biçimde deneyimlenmesini sağlayacak öğrenme ortamlarının önemini vurgulamaktadır.

Universal Design for Learning is a teaching approach that aims to ensure the active participation of all students by addressing student diversity. Examining how pre-service teachers incorporate the principles of universal design for learning in their lessons can contribute to developing more effective teaching methods for diverse learners. The purpose of this study is to examine the extent to which pre-service mathematics teachers incorporate these principles into their lessons. The study was conducted using a qualitative research design, specifically a case study approach, and the 36 lesson plans prepared by the pre-service mathematics teachers were analyzed using a checklist developed by the researchers. The findings revealed that pre-service teachers' integration of Universal Design for Learning principles in their lesson plans varied depending on the principle. While the principles of engagement and representation were more commonly addressed, the action and expression principle was incorporated to a more limited extent. This suggests that pre-service mathematics teachers were more aware of strategies to increase student interest and present content in diverse ways, but needed further development in supporting expressive diversity and strategic learning skills. The results highlight the importance of providing practice-based learning opportunities in teacher education programs, alongside theoretical instruction, to promote a deeper understanding and application of Universal Design for Learning principles.