FEN BİLGİSİ ÖĞRETİMİ DERSİNDE ÖZGÜN DENEY TASARIM SÜRECİNİN ÖĞRETMEN ADAYININ ÖZ YETERLİLİK ALGISINA ETKİSİ
THE EFFECT OF EXPERIMENT DESIGN PROCESS ON SELFEFFICACY BELIEF OF PRESERVICE SCIENCE TEACHER IN ELEMENTARY SCIENCE EDUCATION CLASS
Yazar: Çoban, Abdülkadir; Sanalan, V. Aytekin
Dergi: Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 4 No. 2, 2012
Anahtar kelimeler: Other Fields of Education ; Alan Eğitimleri ; Self-efficacy, science teaching, authentic hands-on activity. ; Öz yeterlik algısı, fen öğretimi, özgün deney tasarımı

Öğretmen adaylarının mesleki hayatlarına hazırlanırken öz yeterlik inancının onların öğretme performanslarını artırdığı düşünülmektedir. Bu nedenle öğretmenlerin öz yeterlik algısının arttırılması önemli bir hedef olarak görülmektedir. Bu çalışmanın amacı, sınıf öğretmeni adaylarında özgün deney tasarımının fen öğretimi öz yeterlik algısı üzerindeki etkisini araştırmaktır. Çalışmanın örneklemini 97 sınıf öğretmenliği öğrencisi oluşturmaktadır. Bu öğrencilerden 49'u deney grubunu, 48'i de kontrol grubunu oluşturmuşlardır. Dersin ortak hedefleri doğrultusunda deney grubundan “özgün“ deneyler tasarlamaları istenirken, kontrol grubundan hazır deney etkinlikleri yapmaları istenmiştir. Dersin öğretim elemanı özgünlük koşulu sağlanıncaya kadar deney grubundaki öğrencilerle amaca dönük nitelikte ve sayıda görüşmeler yapmıştır. Dönemin sonunda da her iki gruptaki öğrencilerin öz yeterlikleri, Türkçe'ye uyarlanmış “Science Teaching Efficacy Belief Inventory for preservice teachers” ölçeğiyle ölçülmüştür. Elde edilen öz yeterlik puanları grup (deneykontrol) ve cinsiyet (K-E) faktörlerine göre iki yönlü ANOVA ile karşılaştırılmıştır. Karşılaştırmalar sonucunda, öz yeterlik düzeyi deney grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek çıkmış, cinsiyete göre farklılaşma görülmemiş, ayrıca faktörler arasında çapraz etkileşim görülmemiştir. Bulgulardan ve görüşmeler sırasında elde edilen izlenimlerden özgün deney tasarlama sürecinin, öğretmen adaylarına yaratıcı öğretim etkinlikleri geliştirme güveni verdiği sonucuna varılmıştır. Bu sonuca dayanarak fen bilgisi öğretimi derslerinde yaratıcı etkinliklere daha çok yer verilmesi önerilmektedir.

Preservice teachers' self efficacy belief is considered to increase their teaching performance. The purpose of this study is to investigate how designing original experimental activities affects science teaching self efficacy beliefs among elementary teacher candidates. Sample of this study is randomly selected and assigned into two groups; as experimental and control groups (N=97). Experiemental group has designed original hands-on activities while control group has done the experiments planned beforhand by researcher. The instrument used to measure self-efficacy belief is adapted from STEBI-B and consists of 28 Likert-type items. Data analysis is carried out by deploying two-way ANOVA. The results show that preservice teachers who participate in the design of original experimental activities had significantly higher science teaching self efficacy belief scores compared to those of who have not produced original activities. Experimental group also shows more creativity in planning teaching styles, and tendency to use project-based teaching techniques. Some recommendations are made to increase preservice elementary teachers' science teaching self efficacy believes.