Eğitim yapılarında asansör trafik analizi yöntemlerinin karşılaştırılmasına yönelik bir araştırma
A study on comparison of elevator traffic analysis methods in educational buildings
Yazar: Deligöz, Dostcan; Harputlugil, Timuçin
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 38 No. 4, 2022
Anahtar kelimeler: Architecture ; Mimarlık ; 1Asansör Trafik Analizi,2Asansör Trafik Hesabı,3Dinamik Simülasyon,4Eğitim Yapıları

Eğitim yapıları gün içinde yoğun kullanıcı hareketinin görüldüğü umumi binalardandır. Düşey dolaşımda ağırlıklı olarak merdiven kullanılsa da asansör bulunması da yönetmelikler tarafından zorunlu tutulmaktadır. Konu ile ilgili standartlar ve yönetmelikler incelendiğinde yapıda bulunması gereken asansörlerin kabin sayısı ve kapasitesinin tespiti için açıklanan kapsamlı bir analiz yöntemine veya bir izlenceye rastlanmamıştır. Yapılan çalışmada önemli bir tasarım problemi olan asansör tasarımı, literatür araştırması bulgularına göre asansör trafik analizi açısından incelenmekte ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) yapı kataloğunda bulunan okullar üzerinden de hipotetik olarak değerlendirilmektedir. Hem matematiksel hesaba dayalı geleneksel yönteme, hem de dinamik simülasyon programı yardımıyla yapılan modern yönteme göre farklı kullanıcı profillerine göre asansör trafik analizleri yapılarak yapılardaki asansörlerin taşıma kapasitesi sınanmaktadır. Analiz sonuçları, asansör trafiği açısından önemli kabul edilen ortalama bekleme süresi (OBS) açısından değerlendirilerek, sistemlerin limitleri belirlenmektedir. Çalışma kapsamında incelenen hipotetik senaryolara ait trafik analizi sonuçlarına göre; mevzuattaki asgari şartların yalnızca engelli kullanıcıların asansör kullanımı göz önünde bulundurularak belirlendiği, diğer kullanıcıların asansör kullanım olasılığının ise değerlendirilmediği görülmüştür. Mevzuatta belirlenen asansör sayılarının ve kapasitelerinin ise geleneksel yönteme göre engelli kullanıcı sayısı temel alınarak yapılan hesaplamalara göre tespit edildiği, bununla birlikte kapsamlı bir analize dayandığı yönünde bir bulguya rastlanmamıştır.

Eğitim yapıları gün içinde yoğun kullanıcı hareketinin görüldüğü umumi binalardandır. Düşey dolaşımda ağırlıklı olarak merdiven kullanılsa da asansör bulunması da yönetmelikler tarafından zorunlu tutulmaktadır. Konu ile ilgili standartlar ve yönetmelikler incelendiğinde yapıda bulunması gereken asansörlerin kabin sayısı ve kapasitesinin tespiti için açıklanan kapsamlı bir analiz yöntemine veya bir izlenceye rastlanmamıştır. Yapılan çalışmada önemli bir tasarım problemi olan asansör tasarımı, literatür araştırması bulgularına göre asansör trafik analizi açısından incelenmekte ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) yapı kataloğunda bulunan okullar üzerinden de hipotetik olarak değerlendirilmektedir. Hem matematiksel hesaba dayalı geleneksel yönteme, hem de dinamik simülasyon programı yardımıyla yapılan modern yönteme göre farklı kullanıcı profillerine göre asansör trafik analizleri yapılarak yapılardaki asansörlerin taşıma kapasitesi sınanmaktadır. Analiz sonuçları, asansör trafiği açısından önemli kabul edilen ortalama bekleme süresi (OBS) açısından değerlendirilerek, sistemlerin limitleri belirlenmektedir. Çalışma kapsamında incelenen hipotetik senaryolara ait trafik analizi sonuçlarına göre; mevzuattaki asgari şartların yalnızca engelli kullanıcıların asansör kullanımı göz önünde bulundurularak belirlendiği, diğer kullanıcıların asansör kullanım olasılığının ise değerlendirilmediği görülmüştür. Mevzuatta belirlenen asansör sayılarının ve kapasitelerinin ise geleneksel yönteme göre engelli kullanıcı sayısı temel alınarak yapılan hesaplamalara göre tespit edildiği, bununla birlikte kapsamlı bir analize dayandığı yönünde bir bulguya rastlanmamıştır.