hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Fahruddin Râzî ve Kâdî Abdülcebbâr’ın Subûtî ve Haberî Sıfatlara Konu Olan Âyetlere Yaklaşımı ve Değerlendirmesi
Fahruddin Râzî ve Kâdî Abdülcebbâr’ın Subûtî ve Haberî Sıfatlara Konu Olan Âyetlere Yaklaşımı ve Değerlendirmesi
Yazar: Narol, Süleyman
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 6 No. 1, 2015
Anahtar kelimeler: Kur’an,Râzî,Kâdî Abdülcebbâr,Sıfat,Te’vil

Kur’an-ı Kerim muhataplarına varlık âleminin sonsuz güç ve kudret sahibi olan yüce yaratıcıyıonun vasıflarını pek çok âyette ortaya koyarak tanıtmıştır. Allah Teâlâ’yı vasfeden bu âyetlerinonun zâtına isnat edilip edilmeyeceği ve te’vil edilmesi konusu tefsir ve kelâm âlimleri arasında ençok tartışılan konulardan birisi olmuştur. Bu tartışmaları ilmî arenaya taşıyan Mu’tezile’nin önemlimüfessirlerinden Kâdî Abdülcebbâr (v. 415/1024) mezhebinin beş temel inancı (usûl-i hamse) içerisindeilk sırada gelen tevhid ilkeleri gereği tenzihçi bir yaklaşım sergileyerek sıfatları zâtın aynıkabul etmiş ve onların zâttan ayrı olmadığını söylemiştir. Böyle olmaması durumunda birden fazlayaratıcının ortaya çıkacağını ileri sürmüştür. Subûtî sıfatların mastar olanlarını da aynı gerekçeylereddetmiştir. Haberî sıfatların ise yaratıcıyı varlıklara benzemekten uzak kılmak için aklın ışığındate’vil edilmesi gerektiğini savunmuştur. Ehl-i Sünnet’in Eş’ariyye koluna mensup olan FahruddinRâzî (v. 606/1209) ise kendi mezhebi gibi sıfatların zâtın ne aynısı ne de gayrısı olduğunu savunmuş,subûtî sıfatların mastar ya da manevî her ikisini de Allah’a izafe etmiştir. Haberî sıfatlar konusundaise kendi mezhep imamı Eş’arî’den farklı bir yaklaşım ortaya koyarak bunların te’vil edilmesigerektiğini savunur ve yöntem konusunda ayrı düşünmekle birlikte te’vil edilmesi konusunda KâdîAbdülcebbâr ile aynı düşünür.

Kur’an-ı Kerim muhataplarına varlık âleminin sonsuz güç ve kudret sahibi olan yüce yaratıcıyıonun vasıflarını pek çok âyette ortaya koyarak tanıtmıştır. Allah Teâlâ’yı vasfeden bu âyetlerinonun zâtına isnat edilip edilmeyeceği ve te’vil edilmesi konusu tefsir ve kelâm âlimleri arasında ençok tartışılan konulardan birisi olmuştur. Bu tartışmaları ilmî arenaya taşıyan Mu’tezile’nin önemlimüfessirlerinden Kâdî Abdülcebbâr (v. 415/1024) mezhebinin beş temel inancı (usûl-i hamse) içerisindeilk sırada gelen tevhid ilkeleri gereği tenzihçi bir yaklaşım sergileyerek sıfatları zâtın aynıkabul etmiş ve onların zâttan ayrı olmadığını söylemiştir. Böyle olmaması durumunda birden fazlayaratıcının ortaya çıkacağını ileri sürmüştür. Subûtî sıfatların mastar olanlarını da aynı gerekçeylereddetmiştir. Haberî sıfatların ise yaratıcıyı varlıklara benzemekten uzak kılmak için aklın ışığındate’vil edilmesi gerektiğini savunmuştur. Ehl-i Sünnet’in Eş’ariyye koluna mensup olan FahruddinRâzî (v. 606/1209) ise kendi mezhebi gibi sıfatların zâtın ne aynısı ne de gayrısı olduğunu savunmuş,subûtî sıfatların mastar ya da manevî her ikisini de Allah’a izafe etmiştir. Haberî sıfatlar konusundaise kendi mezhep imamı Eş’arî’den farklı bir yaklaşım ortaya koyarak bunların te’vil edilmesigerektiğini savunur ve yöntem konusunda ayrı düşünmekle birlikte te’vil edilmesi konusunda KâdîAbdülcebbâr ile aynı düşünür.
Kur’an’ın İnsanlararası İletişim Ve İlişkilere Verdiği Değer
Kur’an’ın İnsanlararası İletişim Ve İlişkilere Verdiği Değer
Yazar: Karaman, Fikret
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Kur’an,Peygamber,Kitap,iletişim,İlişki,İnsan,Evren,Çevre

Kur’an’da belirtildiği üzere Allah varlıkların isimlerini önce Hz. Âdem’e öğretmiş ve bu amaçlaona sahifelerden oluşan bir kitap indirmiştir. Benzeri kitaplar daha sonraki peygamberlere de gönderilmiştir.Bu itibarla ilk bilgi iletişimi Allah ile O’nun elçileri arasında gerçekleşmiştir. Çünkü ilahidinlerin mensupları bu kitapların Allah tarafından gönderildiğini kabul etmişlerdir. Bir bakıma toplumunbugün sahip olduğu ilim ve medeniyetin temeli ilahi kitaplara ve onları ümmetlerine ulaştıranpeygamberlere dayanmaktadır. Zira peygamberler doğru ve güvenilir kimselerdir. Hz. Muhammed(sav)’e nazil olan Kur’an ilahi ve evrensel bir kitaptır. O, insana özel bir değer vermiştir. Evrenin veiçindekilerin onun emrine verildiğini bildirmiştir. Bu durumda insan sorumluluğu gereği önce Allahile sonra gönderdiği ilahi mesajlarla iletişim ve ilişkilerini düzenlemek durumundadır. Buradan alacağıgüç ve ilham ile çevresiyle daha kolay iletişim sağlayacaktır. İletişim dilinde barış ve huzura ulaşmakiçin gerekli ön adımların samimiyet, sevgi, saygı ve iyi niyet gibi ilkelerden oluştuğu göz ardıedilmemelidir.

Kur’an’da belirtildiği üzere Allah varlıkların isimlerini önce Hz. Âdem’e öğretmiş ve bu amaçlaona sahifelerden oluşan bir kitap indirmiştir. Benzeri kitaplar daha sonraki peygamberlere de gönderilmiştir.Bu itibarla ilk bilgi iletişimi Allah ile O’nun elçileri arasında gerçekleşmiştir. Çünkü ilahidinlerin mensupları bu kitapların Allah tarafından gönderildiğini kabul etmişlerdir. Bir bakıma toplumunbugün sahip olduğu ilim ve medeniyetin temeli ilahi kitaplara ve onları ümmetlerine ulaştıranpeygamberlere dayanmaktadır. Zira peygamberler doğru ve güvenilir kimselerdir. Hz. Muhammed(sav)’e nazil olan Kur’an ilahi ve evrensel bir kitaptır. O, insana özel bir değer vermiştir. Evrenin veiçindekilerin onun emrine verildiğini bildirmiştir. Bu durumda insan sorumluluğu gereği önce Allahile sonra gönderdiği ilahi mesajlarla iletişim ve ilişkilerini düzenlemek durumundadır. Buradan alacağıgüç ve ilham ile çevresiyle daha kolay iletişim sağlayacaktır. İletişim dilinde barış ve huzura ulaşmakiçin gerekli ön adımların samimiyet, sevgi, saygı ve iyi niyet gibi ilkelerden oluştuğu göz ardıedilmemelidir.
Kınalızâde Ali Efendi’de Ahlâk-Din İlişkisi
Kınalızâde Ali Efendi’de Ahlâk-Din İlişkisi
Yazar: Arslan, Hulusi
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Din,ahlâk,hikmet,, adalet

Kınalızâde Ali Efendi Türk İslam dünyasının yetiştirdiği en önemli filozof ve ahlâkçılardan biriolarak tanınmaktadır. O, bilgi ve eylem türünden her şeyi hikmet ve ahlâk kavramlarıyla sistemleştirmiştir.Bu sistem içerisinde dinin önemli bir yere sahip olduğu görülür. Kısaca o, insanın dünyevîve uhrevî mutluluğunu esas alan bir ahlâk anlayışına sahiptir. Yüzünü bütünüyle dünyevî değerlereyöneltmiş günümüz dünyasının onun ahlâk sistemini tanımaya ihtiyacı vardır.

Kınalızâde Ali Efendi Türk İslam dünyasının yetiştirdiği en önemli filozof ve ahlâkçılardan biriolarak tanınmaktadır. O, bilgi ve eylem türünden her şeyi hikmet ve ahlâk kavramlarıyla sistemleştirmiştir.Bu sistem içerisinde dinin önemli bir yere sahip olduğu görülür. Kısaca o, insanın dünyevîve uhrevî mutluluğunu esas alan bir ahlâk anlayışına sahiptir. Yüzünü bütünüyle dünyevî değerlereyöneltmiş günümüz dünyasının onun ahlâk sistemini tanımaya ihtiyacı vardır.
Mucizenin Onto-Teleolojik Açıdan Sihirden Farklılığı
Mucizenin Onto-Teleolojik Açıdan Sihirden Farklılığı
Yazar: Bozkurt, Mustafa; Maraz, Hüseyin
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Mucize,Sihir,Ontolojik,Teleolojik,Nübüvvet,Kelam

İlahi din, hitap ettiği toplumlara hakikati açıklama ve onları ikna etmede mucizeyi bir yöntemolarak tercih etmiştir. Mucizelerin keyfiyetini belirlemede toplumların sosyo-kültürel yapıları önemlibir kriterdir. Bu nedenle mucizeler tarih ve toplum realitesini göz ardı etmeden nübüvveti doğrulamanınbirer ilahi ölçütüdür. Bu da göstermektedir ki olağanüstü bir olay olan mucize, sihir ve diğertuhaf olaylar gibi aldatmanın değil, tasdik etmenin aracıdır. Buna karşın sihrin tarihsel olarak yöntemve amacında değişiklik olmamıştır. Sihir göz aldatması ve algısal yanılma türleri olarak tarihi süreçtemucizeyle bir benzerlik ilişkisinden uzak tutulmuştur. Zira mucizeler ilahi bir kaynağa bağlıdır. Sihirise tamamen beşeri bir olgu olarak alet ve harekete dayanmaktadır. Dolayısıyla mucize sadece olağanüstübir olay değildir. Bu makalede ontolojik ve teleolojik (amaçsal) boyutuyla mucize olgusununsihirden farklılığı incelenecektir.

İlahi din, hitap ettiği toplumlara hakikati açıklama ve onları ikna etmede mucizeyi bir yöntemolarak tercih etmiştir. Mucizelerin keyfiyetini belirlemede toplumların sosyo-kültürel yapıları önemlibir kriterdir. Bu nedenle mucizeler tarih ve toplum realitesini göz ardı etmeden nübüvveti doğrulamanınbirer ilahi ölçütüdür. Bu da göstermektedir ki olağanüstü bir olay olan mucize, sihir ve diğertuhaf olaylar gibi aldatmanın değil, tasdik etmenin aracıdır. Buna karşın sihrin tarihsel olarak yöntemve amacında değişiklik olmamıştır. Sihir göz aldatması ve algısal yanılma türleri olarak tarihi süreçtemucizeyle bir benzerlik ilişkisinden uzak tutulmuştur. Zira mucizeler ilahi bir kaynağa bağlıdır. Sihirise tamamen beşeri bir olgu olarak alet ve harekete dayanmaktadır. Dolayısıyla mucize sadece olağanüstübir olay değildir. Bu makalede ontolojik ve teleolojik (amaçsal) boyutuyla mucize olgusununsihirden farklılığı incelenecektir.
Dini- Manevi Sistemler ve İnsan Tasavvurları İlişkisi Bağlamında Din, Ahlâk ve Tasavvuf
Dini- Manevi Sistemler ve İnsan Tasavvurları İlişkisi Bağlamında Din, Ahlâk ve Tasavvuf
Yazar: Bozkale, Lütfi
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Akılcı yöntem,Tasdik Yöntemi,Din,ahlâk,tasavvuf

İnsan ve onun içinde yaşadığı sosyal düzeni inşa etmede önemli rol oynayan dini-manevi sistemlerve ideolojik-felsefi sistemler, beşeriyetin başlangıcından beri varlığını sürdürmektedir. Entelektüeldüzeyde, ortaçağdan günümüze kadarki dönemde ideologların, özellikle siyaset üzerine kafayoran düşünürlerin, üzerinde durduğu daha modern ve akılcı bir sistem arayışı günümüzde de devametmektedir. Probleme bu açıdan bakıldığında, din ve onun dikey anlamdaki manevi yöntemi,bilfiil faal Hakikat düzleminde kendini bize sunar. Dini sistemler vahye dayanan sistemler olduğu içinkutsal ve temel yönleri ile beşer tecrübesinden daha yüksek bir kategoridedir. Buna göre Manevisistemlerde asıl ve kutsal olan dindir. Dini yorumlar ise dinin sonucu olan olgulardır. Din insanınYüce Tanrı’nın emirlerine sıkı sıkıya bağlılığıdır ve böyle algılandığında tarihi süreçteki tecrübeleregöre insanlığa daha çok barış ve mutluluk getirmiştir. Bu çalışmamızda; din, ahlâk ve mistisizm başlığıaltında konunun spesifik yönlerini ve dini bilginin sahihliği konusunu ele almaya çalışacağız.

İnsan ve onun içinde yaşadığı sosyal düzeni inşa etmede önemli rol oynayan dini-manevi sistemlerve ideolojik-felsefi sistemler, beşeriyetin başlangıcından beri varlığını sürdürmektedir. Entelektüeldüzeyde, ortaçağdan günümüze kadarki dönemde ideologların, özellikle siyaset üzerine kafayoran düşünürlerin, üzerinde durduğu daha modern ve akılcı bir sistem arayışı günümüzde de devametmektedir. Probleme bu açıdan bakıldığında, din ve onun dikey anlamdaki manevi yöntemi,bilfiil faal Hakikat düzleminde kendini bize sunar. Dini sistemler vahye dayanan sistemler olduğu içinkutsal ve temel yönleri ile beşer tecrübesinden daha yüksek bir kategoridedir. Buna göre Manevisistemlerde asıl ve kutsal olan dindir. Dini yorumlar ise dinin sonucu olan olgulardır. Din insanınYüce Tanrı’nın emirlerine sıkı sıkıya bağlılığıdır ve böyle algılandığında tarihi süreçteki tecrübeleregöre insanlığa daha çok barış ve mutluluk getirmiştir. Bu çalışmamızda; din, ahlâk ve mistisizm başlığıaltında konunun spesifik yönlerini ve dini bilginin sahihliği konusunu ele almaya çalışacağız.
Fahreddin Râzi’nin Düşüncesinde Ezelî-Ebedî Varlık
Fahreddin Râzi’nin Düşüncesinde Ezelî-Ebedî Varlık
Yazar: Maraz, Hüseyin
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Râzi,Varlık,Vacib,Mümkin,Ezel,Ebed

İslam düşüncesinde ezelî ve ebedî olan tek varlık sadece Allah’tır. Allah’ın dışındadiğer varlıkların ezelîliği ise kelamcılar nazarında imkân dışıdır. Fakat ezelî olmayanvarlıkların ebedî olup olamayacağı esas tartışma alanını oluşturmaktadır. Ezelî olmayanfakat ebedî olan bir varlık mümkün müdür? Vâcibu’l-vücud olan Allah’ın ebedîliği mutlaktır.Buna mukabil mümkinu’l-vücud olan varlıkların ebedîliği zorunlu olmadığından bunutercih edecek olan da sadece Allah’tır. Bu açıdan makalede, ezel ve ebedin Allah veâlem/insan için anlam ve mahiyeti, Râzi’nin felsefi-kelami bakış açısıyla ele alınacaktır.

İslam düşüncesinde ezelî ve ebedî olan tek varlık sadece Allah’tır. Allah’ın dışındadiğer varlıkların ezelîliği ise kelamcılar nazarında imkân dışıdır. Fakat ezelî olmayanvarlıkların ebedî olup olamayacağı esas tartışma alanını oluşturmaktadır. Ezelî olmayanfakat ebedî olan bir varlık mümkün müdür? Vâcibu’l-vücud olan Allah’ın ebedîliği mutlaktır.Buna mukabil mümkinu’l-vücud olan varlıkların ebedîliği zorunlu olmadığından bunutercih edecek olan da sadece Allah’tır. Bu açıdan makalede, ezel ve ebedin Allah veâlem/insan için anlam ve mahiyeti, Râzi’nin felsefi-kelami bakış açısıyla ele alınacaktır.
Wilfred Cantwell Smith Örneği
Wilfred Cantwell Smith Örneği
Yazar: Kıyak, Abdulkadir
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: fenomenolojik yöntem,Jacques Waardenburg,Wilfred Cantwell,Smith Örneği

“Dinleri anlamada dini sembollerin ve fenomenlerin anlamını araştırmak büyük önem arz eder. Bu hedef doğrultusunda yapılan çalışmada onların anlamını çarpıtmayacak bir yöntemle işe koyulmak gerekmektedir. Bundan dolayı fenomenolojik yöntem, din bilimleri sahasında her zaman için hem revaçta olmuş hem de ilgi görmüştür. Bu yöntem seksenli yılların ortalarından itibaren her ne kadar feminist, postmodernist ve kognitif eleştirilere maruz kalsa da güvenirliğini ve güncelliğini koruyabilmiştir. Çünkü fennomenolojik yöntem, ilk defa ortaya çıktığı klasik anlayışın temel özelliklerine sadık kalmanın yanın da gelişen farklı bakış açılarıyla kendini yenileyebilmiştir. Bu bakımdan günümüzde çağdaş bir fenomenolojik yöntem nasıl olmalıdır? Çağdaş ve yeni bir fenomenolojik anlayışın inşasında, klasik fenomenolojiye ait düsturların hangileri korunmalı hangileri terk edilmelidir? Bu bağlamda Jacques Waardenburg, yeni ve çağdaş fenomenolojinin en mühim özelliğinin nesne yönelimli olmak yerine inanç mensuplarının niyetlerine odaklanması olduğunun altını çizer. Bu görüşündeki ilham kaynağı ise Wilfred Cantwell Smith’dir. Bundan ötürü Cantwell Smith ön plana çıkmaktadır.

“Dinleri anlamada dini sembollerin ve fenomenlerin anlamını araştırmak büyük önem arz eder. Bu hedef doğrultusunda yapılan çalışmada onların anlamını çarpıtmayacak bir yöntemle işe koyulmak gerekmektedir. Bundan dolayı fenomenolojik yöntem, din bilimleri sahasında her zaman için hem revaçta olmuş hem de ilgi görmüştür. Bu yöntem seksenli yılların ortalarından itibaren her ne kadar feminist, postmodernist ve kognitif eleştirilere maruz kalsa da güvenirliğini ve güncelliğini koruyabilmiştir. Çünkü fennomenolojik yöntem, ilk defa ortaya çıktığı klasik anlayışın temel özelliklerine sadık kalmanın yanın da gelişen farklı bakış açılarıyla kendini yenileyebilmiştir. Bu bakımdan günümüzde çağdaş bir fenomenolojik yöntem nasıl olmalıdır? Çağdaş ve yeni bir fenomenolojik anlayışın inşasında, klasik fenomenolojiye ait düsturların hangileri korunmalı hangileri terk edilmelidir? Bu bağlamda Jacques Waardenburg, yeni ve çağdaş fenomenolojinin en mühim özelliğinin nesne yönelimli olmak yerine inanç mensuplarının niyetlerine odaklanması olduğunun altını çizer. Bu görüşündeki ilham kaynağı ise Wilfred Cantwell Smith’dir. Bundan ötürü Cantwell Smith ön plana çıkmaktadır.
Yurtdışında Kelam Araştırmaları -Aydınlanma Dönemi Almanya Örneği
Yurtdışında Kelam Araştırmaları -Aydınlanma Dönemi Almanya Örneği
Yazar: Taşçı, Özcan
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Aydınlanma dönemi,İslam,Kelam,Oryantalizm

Batıda oryantalizm özellikle son beş yüzyıldır İslam ve İslam üzerine yapılan çalışmalarla özdeşleşmişbir kavram olarak tanınmaktadır. Aydınlanma döneminde başta Alman bilimci Johann JakobReiske’nin yoğun uğraşları neticesinde oryantalizmin teolojiden ayrılmak suretiyle bağımsız birdisiplin haline dönüştüğü tespit edilmektedir. Bu andan itibaren daha önceki dönemlere nazaran aydınlanmacıyazarlar tarafından İslam üzerine nispeten daha objektif ve bilimsel yazıların üretildiğigözlemlenmektedir. Gotthold Ephraim Lessing, Johann Gottfried Herder ile eserleri Almancaya tercümeedilen Giambattista Toderini ve Adrian Reland bu yazarlar arasında zikredilebilir. İşte bu makaledeKelam ile alakalı aydınlanmacı yazarlar tarafından ortaya konulan eserlerden örnekler sunulacaktır.

Batıda oryantalizm özellikle son beş yüzyıldır İslam ve İslam üzerine yapılan çalışmalarla özdeşleşmişbir kavram olarak tanınmaktadır. Aydınlanma döneminde başta Alman bilimci Johann JakobReiske’nin yoğun uğraşları neticesinde oryantalizmin teolojiden ayrılmak suretiyle bağımsız birdisiplin haline dönüştüğü tespit edilmektedir. Bu andan itibaren daha önceki dönemlere nazaran aydınlanmacıyazarlar tarafından İslam üzerine nispeten daha objektif ve bilimsel yazıların üretildiğigözlemlenmektedir. Gotthold Ephraim Lessing, Johann Gottfried Herder ile eserleri Almancaya tercümeedilen Giambattista Toderini ve Adrian Reland bu yazarlar arasında zikredilebilir. İşte bu makaledeKelam ile alakalı aydınlanmacı yazarlar tarafından ortaya konulan eserlerden örnekler sunulacaktır.
Kur’an’da Bir Dinî Tecrübe Olarak Allah’tan Yardım Dileme Ve O’na Muhtaçlık “İstiâne” “İstiğâse” ve “Fakr İlâ’llâh”
Kur’an’da Bir Dinî Tecrübe Olarak Allah’tan Yardım Dileme Ve O’na Muhtaçlık “İstiâne” “İstiğâse” ve “Fakr İlâ’llâh”
Yazar: Kasapoğlu, Abdurrahman
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 5 No. 2, 2014
Anahtar kelimeler: Allah,dinî tecrübe,Allah’tan yardım dileme,Allah’a muhtaçlık

Bu araştırmanın ana muhtevasını “istiâne” “istiğâse” ve “fakr ilâ’llâh”, ifadelerinin geçtiği veAllah-kul ilişkisinin anlatıldığı âyetler oluşturmaktadır. Bu âyetler, müfessirlerin yorumları doğrultusundadeğerlendirilerek, “istiâne” “istiğâse” ve “fakr ilâ’llâh”, kelimeleri aracığıyla anlatılmak istenendinî tecrübe türünün mahiyeti ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırmada “istiâne” “istiğâse” ve“fakr” ifadeleri çerçevesinde tasavvuf literatüründe teşekkül eden kavramlara yer verilmiştir. “İstiâne”“istiğâse” ve “fakr ilâ’llâh”, ifadeleriyle Kur’an’da anlatılmak istenen dinî tecrübe türlerinin, dinpsikolojisinde karşılığı olan dinî duygu ve eğilimler incelenmiştir.

Bu araştırmanın ana muhtevasını “istiâne” “istiğâse” ve “fakr ilâ’llâh”, ifadelerinin geçtiği veAllah-kul ilişkisinin anlatıldığı âyetler oluşturmaktadır. Bu âyetler, müfessirlerin yorumları doğrultusundadeğerlendirilerek, “istiâne” “istiğâse” ve “fakr ilâ’llâh”, kelimeleri aracığıyla anlatılmak istenendinî tecrübe türünün mahiyeti ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırmada “istiâne” “istiğâse” ve“fakr” ifadeleri çerçevesinde tasavvuf literatüründe teşekkül eden kavramlara yer verilmiştir. “İstiâne”“istiğâse” ve “fakr ilâ’llâh”, ifadeleriyle Kur’an’da anlatılmak istenen dinî tecrübe türlerinin, dinpsikolojisinde karşılığı olan dinî duygu ve eğilimler incelenmiştir.
Hadisler Bağlamında Kul Hakkı Açısından Trafik Olgusunun Analizi /Değerlendirilmesi*
Hadisler Bağlamında Kul Hakkı Açısından Trafik Olgusunun Analizi /Değerlendirilmesi*
Yazar: Sancaklı, Saffet
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Trafik,Din,Kul Hakkı,Hadis

İslam dini, genel olarak hakları beyan etmek için gönderilmiş bir dindir. Önce Allah’ın hakları söz konusu olduğunu, akabinde ise kul haklarının geldiğini söyleyebiliriz. Bu çalışmamızda öncelikle kul hakkı kavramının önemi, dinle olan ilişkisi, özelliklede hadislerde kul hakkının ne kadar ehem-miyet arz ettiği üzerinde durulmaktadır. Günümüzün bir realitesi olan trafik olgusunun hangi boyut-larda seyrettiği ve trafikteki kul haklarının neler olduğu da analiz edilmektedir. Bu konularda var olan hadisleri, trafikte yaşanmış olaylarla kıyas edilmek suretiyle ortaya konmaktadır. Kul hakkının hem bu dünyada, hem ahirette sorulacağı vurgulanmaktadır. Dolayısıyla trafik kurallarına uymanı dini bir vecibe olduğu üzerinde durulmaktadır.

İslam dini, genel olarak hakları beyan etmek için gönderilmiş bir dindir. Önce Allah’ın hakları söz konusu olduğunu, akabinde ise kul haklarının geldiğini söyleyebiliriz. Bu çalışmamızda öncelikle kul hakkı kavramının önemi, dinle olan ilişkisi, özelliklede hadislerde kul hakkının ne kadar ehem-miyet arz ettiği üzerinde durulmaktadır. Günümüzün bir realitesi olan trafik olgusunun hangi boyut-larda seyrettiği ve trafikteki kul haklarının neler olduğu da analiz edilmektedir. Bu konularda var olan hadisleri, trafikte yaşanmış olaylarla kıyas edilmek suretiyle ortaya konmaktadır. Kul hakkının hem bu dünyada, hem ahirette sorulacağı vurgulanmaktadır. Dolayısıyla trafik kurallarına uymanı dini bir vecibe olduğu üzerinde durulmaktadır.
تجري من نحتهم الانهار İfadesinin Türkçeye Çeviri Sorunu
تجري من نحتهم الانهار İfadesinin Türkçeye Çeviri Sorunu
Yazar: Ateş, Abdurrahman
Dergi: İnönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Vol. 6 No. 2, 2015
Anahtar kelimeler: Cennet,Cennet Ehli,Alt,Nehir,Yetki/Tasarruf

Bu makalenin konusu Kur'an'da sadece üç âyette geçen رَُ ْ  א َ ُ ِ ِ ْ  َ  ي ِ ِ ْ َ ifadesinin çeviri problemidir.Problem, üç âyette cennetliklerin altından aktığı bildirilen nehirlerin, Kur'an'da çok yaygınkullanılan رَُ ْ  א َْ َ ِ ْ  َ  ي ِ ِ ْ َ ifadesi gibi değerlendirilmesi ve “cennetin altından akan nehirler” şeklindeçevrilmesidir. Diğer bir ifadeyle nehirlerin üç âyette cennetliklere izafe edildiğinin dikkate alınmamasıdır. ifadesi zarfı olarak “üst”ün karşıtı “alt” anlamındadır. Kur'an'da cennet, ağaç, toprak veya ayaklaraizafe edildiği âyetlerde “alt” anlamında kullanılmıştır. Ancak doğrudan insanın kendisine izafeedildiği âyetlerde, tasarruf ve yetki altında olma anlamı daha isabetlidir. Hz. Nûh ve Hz. Lût’un karılarıile ilgili “ دِ َ َ  ِ ْ  ِ ِ ْ َ ْ  َ َ ْ  َ َ َ َ ” ifadesinde kadınların bu iki peygamberin nikâhı altında olduğubildirilmektedir. Firavun’un söylediği “ِ ْ  َ  ى ِ ِ ْ  رُ َ َ ْ  هِ א ! ِ " وَ َ ” ifadesinde ise Mısır ve nehirlerin Firavun’unegemenliği altında olduğu bildirilmektedir. Aynı şekilde “ رَُ ْ  א َ ُ ِ ِ ْ  َ  ي ِ ِ ْ َ ” cümlesinin decennet nehirlerinin cennetin, hatta cennetliklerin altından aktığı değil, cennet ehlinin tasarrufundaaktığı şeklinde anlaşılması daha isabetli olacaktır.

Bu makalenin konusu Kur'an'da sadece üç âyette geçen رَُ ْ  א َ ُ ِ ِ ْ  َ  ي ِ ِ ْ َ ifadesinin çeviri problemidir.Problem, üç âyette cennetliklerin altından aktığı bildirilen nehirlerin, Kur'an'da çok yaygınkullanılan رَُ ْ  א َْ َ ِ ْ  َ  ي ِ ِ ْ َ ifadesi gibi değerlendirilmesi ve “cennetin altından akan nehirler” şeklindeçevrilmesidir. Diğer bir ifadeyle nehirlerin üç âyette cennetliklere izafe edildiğinin dikkate alınmamasıdır. ifadesi zarfı olarak “üst”ün karşıtı “alt” anlamındadır. Kur'an'da cennet, ağaç, toprak veya ayaklaraizafe edildiği âyetlerde “alt” anlamında kullanılmıştır. Ancak doğrudan insanın kendisine izafeedildiği âyetlerde, tasarruf ve yetki altında olma anlamı daha isabetlidir. Hz. Nûh ve Hz. Lût’un karılarıile ilgili “ دِ َ َ  ِ ْ  ِ ِ ْ َ ْ  َ َ ْ  َ َ َ َ ” ifadesinde kadınların bu iki peygamberin nikâhı altında olduğubildirilmektedir. Firavun’un söylediği “ِ ْ  َ  ى ِ ِ ْ  رُ َ َ ْ  هِ א ! ِ " وَ َ ” ifadesinde ise Mısır ve nehirlerin Firavun’unegemenliği altında olduğu bildirilmektedir. Aynı şekilde “ رَُ ْ  א َ ُ ِ ِ ْ  َ  ي ِ ِ ْ َ ” cümlesinin decennet nehirlerinin cennetin, hatta cennetliklerin altından aktığı değil, cennet ehlinin tasarrufundaaktığı şeklinde anlaşılması daha isabetli olacaktır.