Bornova Ekolojik Koşullarında Farklı Kökenli Safran (Crocus sativus L.) Popülasyonlarının Bazı Agro-Morfolojik Özelliklerinin Belirlenmesi
Bornova Ekolojik Koşullarında Farklı Kökenli Safran (Crocus sativus L.) Popülasyonlarının Bazı Agro-Morfolojik Özelliklerinin Belirlenmesi
Yazar: Sönmez, Çiğdem; Taghıloofar, Amir Hasan; Bayram, Emine
Dergi: Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 55 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Safran,Crocus sativus L.,agro-morfolojik

Türkiye,safran bitkisinin orijinlerinden birisi olarak bilinmesine rağmen ticari üretimin yapıldığı ülkeler içerisindeyer almamaktadır. Bu çalışmanın amacı Bornova ekolojik koşullarında Türkiye veİran kökenli safran popülasyonlarında bazı agro-morfolojik özelliklerininbelirlenmesidir. Denemede, bitki materyali olarak Türkiye’nin Tokat, Safranboluve İran’ın Kashmar bölgelerine ait popülasyonlar kullanılmıştır. Araştırma 2017yılında Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü tarlasındamevcut olan bitkilerin ikinci yılında yürütülmüştür. Popülasyonlarda çiçeksayısı, yaş çiçek ağırlığı, yaş flament ağırlığı, flament uzunluğu, stigmauzunluğu, stil uzunluğu, çiçek uzunluğu, petal uzunluğu, yaş stigma ağırlığı,kuru stigma ağırlığı, kuru çiçek ağırlığı, kuru stil ağırlığı, yaş stil ağırlığıve kuru flament ağırlığı özellikleri incelenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre,çiçek sayısı, yaş çiçek ağırlığı ve petal uzunluğu açısından popülasyonlararasında anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. En yüksek çiçek sayısı vepetal uzunluğu Safranbolu popülasyonundan, en yüksek yaş çiçek ağırlığı iseKashmar popülasyonundan elde edilmiştir. Yaş flament ağırlığıile yaş stigma ağırlığı (r=0.950**) ve yaş stil ağırlığı (r=0.898**) arasındaönemli ve pozitif korelasyonlar bulunmuştur. Flament uzunluğu artıkça, stigma (r=0.903**), çiçek (r=0.854**), stil(r=0.778*) uzunluğu ve kuru çiçek ağırlığı (r=0.859**) değerlerinin de arttığısöylenebilir. Ayrıca, yaş stigma ağırlığı ile kuru çiçek ağırlığı ve yaş stilağırlığı arasında;  kuru stigma ağırlığıile kuru flament ağırlığı arasında da güçlü pozitif ilişkiler tespitedilmiştir. Daha fazla çiçeğe sahip olması nedeniyle ülkemiz popülasyonlarınınbölge koşullarında güvenle yetiştirilebileceği sonucuna varılmıştır.

Türkiye,safran bitkisinin orijinlerinden birisi olarak bilinmesine rağmen ticari üretimin yapıldığı ülkeler içerisindeyer almamaktadır. Bu çalışmanın amacı Bornova ekolojik koşullarında Türkiye veİran kökenli safran popülasyonlarında bazı agro-morfolojik özelliklerininbelirlenmesidir. Denemede, bitki materyali olarak Türkiye’nin Tokat, Safranboluve İran’ın Kashmar bölgelerine ait popülasyonlar kullanılmıştır. Araştırma 2017yılında Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü tarlasındamevcut olan bitkilerin ikinci yılında yürütülmüştür. Popülasyonlarda çiçeksayısı, yaş çiçek ağırlığı, yaş flament ağırlığı, flament uzunluğu, stigmauzunluğu, stil uzunluğu, çiçek uzunluğu, petal uzunluğu, yaş stigma ağırlığı,kuru stigma ağırlığı, kuru çiçek ağırlığı, kuru stil ağırlığı, yaş stil ağırlığıve kuru flament ağırlığı özellikleri incelenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre,çiçek sayısı, yaş çiçek ağırlığı ve petal uzunluğu açısından popülasyonlararasında anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. En yüksek çiçek sayısı vepetal uzunluğu Safranbolu popülasyonundan, en yüksek yaş çiçek ağırlığı iseKashmar popülasyonundan elde edilmiştir. Yaş flament ağırlığıile yaş stigma ağırlığı (r=0.950**) ve yaş stil ağırlığı (r=0.898**) arasındaönemli ve pozitif korelasyonlar bulunmuştur. Flament uzunluğu artıkça, stigma (r=0.903**), çiçek (r=0.854**), stil(r=0.778*) uzunluğu ve kuru çiçek ağırlığı (r=0.859**) değerlerinin de arttığısöylenebilir. Ayrıca, yaş stigma ağırlığı ile kuru çiçek ağırlığı ve yaş stilağırlığı arasında;  kuru stigma ağırlığıile kuru flament ağırlığı arasında da güçlü pozitif ilişkiler tespitedilmiştir. Daha fazla çiçeğe sahip olması nedeniyle ülkemiz popülasyonlarınınbölge koşullarında güvenle yetiştirilebileceği sonucuna varılmıştır.