Bir Sivil Toplum Örgütü Olarak Bâcıyân-I Rûm Teşkilatı
Bâcıyân-ı Rûm Organization as a Civil Society Organization
Yazar: Sabancılar Eren, Sıla
Dergi: Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi No. 80, 2024
Anahtar kelimeler: Political Science (Other) ; Siyaset Bilimi (Diğer) ; Bâcıyân-ı Rûm,Ahi organization,Civil society. ; Bâcıyân-ı Rûm,Ahi teşkilatı,Sivil toplum

Ahilik teşkilatı ve Ahiliğin bir kolu olan Bâcıyân-ı Rûm teşkilatı kendi döneminde sivil toplum örgütü özelliği taşımaktadır. Siyasal, toplumsal ve ekonomik yönleriyle özerk bir nitelik taşıyan ve toplumla bütünleşen Ahilik teşkilatı, yerel bir otorite birimi olarak karşımıza çıkmaktadır. Bâcıyân-ı Rûm teşkilatı da Ahiliğin bir kolu olarak, Ahilerin yanında yer alan bir örgütlü yapıdır. Bâcıyân-ı Rûm teşkilatı, Ahiliğin değer sistemini benimseyen, bu değerler ekseninde ticaretle uğraşan Türk kadınlarından oluşmaktadır. Bâcıyân-ı Rûm aynı zamanda kadınlara özgü mesleklerin öğretildiği, kimsesiz ve muhtaç kadınlarla dayanışmanın olduğu bir kadın örgütüdür. Yardımlaşma, dayanışma ve sosyal hizmet üstlenicisi rolüne sahip olma durumu, Bâcıyân-ı Rûm’u sivil toplum örgütü olarak tanımlamaya olanak tanımaktadır. Bâcıyân-ı Rûm asker kadınlardan oluşan bir örgüt olarak Anadolu Ahileri ile savunma ve askeri destek gücünü temsil etmektedir. Bâcıyân-ı Rûm’un Bektaşi tarikatı ile olan organik bağı da onun sivil toplum örgütü olabileceği görüşünü desteklemektedir. Bu çalışmada, Ahilik teşkilatı ekseninde Bâcıyân-ı Rûm teşkilatı incelenecektir. Bâcıyân-ı Rûm’un, dönemi açısından sivil toplum örgütü olarak değerlendirilebileceği, çalışmanın temel iddiasını oluşturmaktadır. Döneme ilişkin kaynakların sınırlı olması nedeniyle Bâcıyân-ı Rûm, Ahiliğin bir kolu olma özelliğiyle öne çıkarılmaktadır.

The Ahi organization and the Bâcıyân-ı Rûm organization, a branch of the Ahi organization, also have the characteristics of a civil society organization in its own period. Having an autonomous character with its political, social and economic aspects and integrating with the society, the Ahi organization appears as a local authority unit. The Bâcıyân-ı Rûm organization, as a branch of the Ahi-order, is an organized structure that stands by the Ahis. The Bâcıyân-ı Rûm organization is composed of Turkish women who adopt the value system of the Ahi-order and engage in trade in line with these values. Bâcıyân-ı Rûm is also a women’s organization where women-specific professions are taught and solidarity with orphaned and needy women is practiced. Having the role of assistance, solidarity and social service undertaker allows us to define Bâcıyân-ı Rûm as a non-governmental organization. On the other hand, Bâcıyân-ı Rûm, as an organization of military women, represents the defense and military support force with the Anatolian Ahis. Bâcıyân-ı Rûm’s organic connection with the Bektashi order also supports the view that it could be a civil society organization. In this study, the Bâcıyân-ı Rûm organization has been examined in the axis of the Ahi organization. The main claim of the study is that Bâcıyân-ı Rûm can be considered as a civil society organization in terms of its period. Due to the limited sources on the period, Bâcıyân-ı Rûm is emphasized with its feature of being a branch of the Ahi organization.