Ekonomik ve Çevresel Boyutlarıyla Kentleşme ve Ulaşım Sektörüne Etkisi: Ankara İli Örneği
Urbanization with its Economic and Environmental Dimensions and its Impact on the Transportation Sector: Ankara Province Example
Yazar: İbik, Tuğba; Öztürk, Serdar
Dergi: Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Vol. 43 No. 3, 2024
Anahtar kelimeler: Macroeconomics (Other) ; Makro İktisat (Diğer) ; Economy,Environment,Urbanization,Transportation,Ankara ; Ekonomi,Çevre,Kentleşme,Ulaşım,Ankara

Küresel boyutta önemi artan bir konu olan kentleşmenin çeşitli sebepleri bulunmaktadır. Genellikle ekonomik nedenlere bağlı olarak ortaya çıkan bu durum artan göç ile birlikte sürdürülebilirlik konusunu gündeme getirmektedir. Özellikle insanların yoğun olarak faaliyet gösterdiği sektörler arasında olan ulaşım, kentsel sürdürülebilirliğin önünde bir engel olabilir. Dolayısıyla ekonomik ve çevresel anlamda kentsel sürdürülebilirliğin sağlanması için ulaşım sektöründen kaynaklanan emisyonların boyutlarının belirlenmesi gerekmektedir. Bu sebeple bu çalışmada kentleşmenin yoğun olduğu Ankara ilinde karayolu ulaşımının neden olduğu 〖"CO" 〗_"2"  emisyonunu hesaplamak amaçlanmaktadır. Bunun için IPCC tarafından önerilen metodolojiler arasından Tier 1 yöntemi kullanılmaktadır. 2010 ve 2022 yılları arası verilerin kullanıldığı çalışmada, 2022 yılında emisyonun 8.296.34 Gg〖"CO" 〗_"2"   olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Ayrıca 2010-2022 yılları arasında toplam 〖"CO" 〗_"2"  emisyon değişimi ise %79.01’dir. En fazla emisyona ise dizel yakıt türünün neden olduğu belirlenmektedir. Ankara ilinde ulaşım sektöründe emisyonların azaltılmasına yönelik yerel yönetimler tarafından bazı adımların atıldığı görülmektedir. Ancak bu adımlar henüz yeterli seviyede olmayabilir. Dolayısıyla farklı araçlarla müdahalede bulunma yapılan uygulamaların etkinliğini artırabilir. Bu bakımdan karbon vergisi, toplu ulaşım, yakıt kullanımı, araç gibi konularda bazı düzenlemeler ve yaptırımların yapılması gerekmekte, çalışmada bu doğrultuda politika önerilerine yer verilmektedir.

Urbanization, which is an increasingly important issue on a global scale, has various reasons. This situation, which generally occurs due to economic reasons, brings the issue of sustainability to the agenda along with increasing migration. Transportation, especially among the sectors where people operate intensively, can be an obstacle to urban sustainability. Therefore, in order to ensure urban sustainability in economic and environmental terms, the extent of emissions arising from the transportation sector must be determined. For this reason, this study aims to calculate the 〖"CO" 〗_"2"  emissions caused by road transportation in Ankara, where urbanization is intense. For this, Tier 1 method is used among the methodologies recommended by IPCC. In the study using data between 2010 and 2022, it is concluded that the emission in 2022 is 8.296.34 Gg〖"CO" 〗_"2" . In addition, the total 〖"CO" 〗_"2"  emission change between 2010-2022 is 79.01%. Diesel fuel has been found to cause the highest emissions. Local governments in Ankara have taken some steps to reduce emissions in the transportation sector. However, these steps may not be sufficient yet. Therefore, intervening with different tools can increase the effectiveness of the applications. In this regard, some regulations and sanctions need to be made on issues such as carbon tax, public transportation, fuel use and vehicles, and the study includes policy recommendations in this direction.