Farklı Katı İçeriklerindeki Macun Malzemenin Reolojik Davranışlarının İncelenmesi
Farklı Katı İçeriklerindeki Macun Malzemenin Reolojik Davranışlarının İncelenmesi
Yazar: Adıgüzel, Deniz
Dergi: Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen Ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, Vol. 19 No. 1, 2019
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Macun malzeme,Proses artığı,Reolojik Özellikler,Maksimum Paketleme Yoğunluğu

Günümüzde madenciliksektörünün gelişimiyle beraber hammadde ihtiyacı da her geçen gün artmaktadır.İlerleyen teknolojinin getirdiği olanaklar sayesinde daha düşük tenörlücevherler de ekonomik olarak değerlendirilmekte ve hammadde üretimiartmaktadır. Buna bağlı olarak cevher hazırlama ve zenginleştirme tesislerindeaçığa çıkan artık malzeme oranı giderek artmakta ve bu durum çevresel açıdanbüyük riskler oluşturmaktadır. Bu artıkların çevresel açıdan risk yaratmayacakbir şekilde depolanması madencilik sektörü açısından giderek büyüyen birproblem olmaktadır. Artık barajları gibi klasik depolama yöntemleriişletmelerin bu ihtiyaçlarını yeterince karşılayamamaktadır. Son yıllarda macunteknolojisi kullanımı klasik depolama yöntemlerine alternatif olmakta veişletmelerde artıkların depolanması amacıyla bu teknolojinin kullanımı giderekartmaktadır. Bu yöntemin çevresel ve ekonomiklik açısından büyük avantajlarıbulunmaktadır, ancak uygulamada klasik artık depolama yöntemlerine göre dahafazla teknik özelliğin belirlenmesi gerekmektedir. Bunlardan en önemlilerimacun malzemenin pompalanabilirliğini belirleyen reolojik özellikleridir. Buçalışmada bir bakır madeni proses artıkları ile oluşturulan macun malzemeninreolojik davranışları incelenmiştir. Buna göre farklı katı oranlarındahazırlanan macun malzemenin akma gerilmesi, viskozite ve malzemenin akışözellikleri hakkında önemli bir parametre olan maksimum paketleme yoğunluğudeğerleri bu çalışma kapsamında belirlenmiştir. Sonuç olarak macun malzemeninpompalanabilirlik açısından kritik katı oranı %45 olarak, maksimum paketlemeyoğunluğu değeri ise ~%68 olarak belirlenmiştir. Böylece katı oranı değişimininmacun malzemenin reolojik özelliklerine olan etkisi ve pompalanabilirlikaçısından uygun katı oranları ortaya konulmuştur.

Günümüzde madenciliksektörünün gelişimiyle beraber hammadde ihtiyacı da her geçen gün artmaktadır.İlerleyen teknolojinin getirdiği olanaklar sayesinde daha düşük tenörlücevherler de ekonomik olarak değerlendirilmekte ve hammadde üretimiartmaktadır. Buna bağlı olarak cevher hazırlama ve zenginleştirme tesislerindeaçığa çıkan artık malzeme oranı giderek artmakta ve bu durum çevresel açıdanbüyük riskler oluşturmaktadır. Bu artıkların çevresel açıdan risk yaratmayacakbir şekilde depolanması madencilik sektörü açısından giderek büyüyen birproblem olmaktadır. Artık barajları gibi klasik depolama yöntemleriişletmelerin bu ihtiyaçlarını yeterince karşılayamamaktadır. Son yıllarda macunteknolojisi kullanımı klasik depolama yöntemlerine alternatif olmakta veişletmelerde artıkların depolanması amacıyla bu teknolojinin kullanımı giderekartmaktadır. Bu yöntemin çevresel ve ekonomiklik açısından büyük avantajlarıbulunmaktadır, ancak uygulamada klasik artık depolama yöntemlerine göre dahafazla teknik özelliğin belirlenmesi gerekmektedir. Bunlardan en önemlilerimacun malzemenin pompalanabilirliğini belirleyen reolojik özellikleridir. Buçalışmada bir bakır madeni proses artıkları ile oluşturulan macun malzemeninreolojik davranışları incelenmiştir. Buna göre farklı katı oranlarındahazırlanan macun malzemenin akma gerilmesi, viskozite ve malzemenin akışözellikleri hakkında önemli bir parametre olan maksimum paketleme yoğunluğudeğerleri bu çalışma kapsamında belirlenmiştir. Sonuç olarak macun malzemeninpompalanabilirlik açısından kritik katı oranı %45 olarak, maksimum paketlemeyoğunluğu değeri ise ~%68 olarak belirlenmiştir. Böylece katı oranı değişimininmacun malzemenin reolojik özelliklerine olan etkisi ve pompalanabilirlikaçısından uygun katı oranları ortaya konulmuştur.