Aile İşletmelerinde Yönetici Yetkinlikleri: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması
Manager Competencies in Family Businesses: A Scale Development Study
Yazar: Çetinkaya, Ali Şükrü; Yavuz, Umut; Hajıyev, Khayal
Dergi: Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Vol. 42 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Organisational Behaviour ; Örgütsel Davranış ; Corporate Social Responsibility in Management ; Yönetimde Kurumsal Sosyal Sorumluluk ; Strategy, Management and Organisational Behaviour (Other) ; Strateji, Yönetim ve Örgütsel Davranış (Diğer) ; Aile işletmeleri,Yetkinlikler,Yönetici Yetkinlikleri ; Family businesses,Competencies,Manager Competencies

Yetkinlikler, işletmelerin en iyi performansa ulaşmalarının temel belirleyicisidir. Aile işletmeleri sahip ve yöneticilerinin bilgi, beceri, deneyim ve yetkinlikleri işletmelerin sürdürülebilirliğini ve rekabet gücü elde etmelerini sağlar. Aile işletmeleri yönetiminde farklı yetkinliklere sahip farklı kuşaklardan aile üyelerinin işlerin yürütülmesinde gerekli yetkinliğe sahip olmamaları işletmelerde sorunlara yol açmaktadır. Bu sorunlara çözüm bulmak amacıyla, bu araştırmada aile üyelerinin yetkinliklerinin doğru belirlenmesi ve yetkinliğe göre işletme içinde doğru alana yönlendirilmesine faydalı olabilecek bir ölçek geliştirilmeye çalışılmaktadır. Karma araştırma desenindeki bu araştırmada literatür taraması yapılarak teorik model belirlenmiştir. Mülakat görüşmeleri ve literatürde geçerliliği ve güvenirliği kanıtlanmış çalışmalardan yararlanılarak anket tekniğiyle aile işletmelerinden 384 geçerli veri elde edilmiştir. Betimsel istatistik, açıklayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi teknikleri kullanılarak önerilen teorik model test edilmiştir. Bulgular, yönetici yetkinliği ölçeğinin 14 farklı boyutta toplam 59 ifadede değerlendirilebileceğini ortaya koymuştur. Bu ölçek aracılığıyla yapılacak araştırmalarda aile işletmelerinde yönetici konumundaki aile bireylerinin yönetici yetkinliklerinin ölçülebileceği ve böylece bu yöneticilerin yetkinlik bağlamında eksiklerinin tespiti, bu eksiklerin giderilmesi veya yöneticilerin yetkinlikleri bağlamında işletmede doğru alanlara yönlendirilebileceği değerlendirilmiştir.

Competency is one of the main determinants of achieving the best performance of enterprises. The knowledge, skills, experience and competency level of family business owners and managers enable businesses to achieve sustainability and competitiveness. Family members from different generations with different competencies in the management, which have an important role in the economy, may not have the necessary competency for the business which causes some problems for the businesses. This research aimed to develop a scale that can be useful in determining the right competencies of family members and directing them to the right area within the enterprise. This research is in mixed research design and proposes a theoretical model. Survey data were obtained from 384 managers and employees of family businesses operating in Konya. The theoretical model was tested by using descriptive statistics, explanatory factor analysis and confirmatory factor analysis techniques. The findings revealed that the manager competence scale can be evaluated in a total of 59 statements in 14 different dimensions. It has been evaluated that in the research to be conducted through this scale, the managerial competencies of family members who are managers in family businesses can be measured and thus the deficiencies of these managers in terms of competence can be identified, these deficiencies can be eliminated, or the managers can be directed to the right areas in the business in terms of their competencies.