Bazı Sebze Konservelerinin Demir, Kalay ve Kurşun Miktarı ile Kutu Kalay Kaplama Ağırlığı Arasındaki İlişki Üzerine Araştırma
Research of the Relation Between the Iron, Tin and Lead Content of Some Canned Vegetables and Tin Plate Coating Weight (in Turkish)
Yazar: Gürses, Ömer Lütfi
Dergi: Gıda, Vol. 6 No. 3, 2015

Konserve endüstrisinde önem kazanan problemlerden biri konserve gıdalara çeşitli nedenlerle ağır metallerin karışmasıdır.  Bu araştırmada kullanılan konserve kutuları değişik ağırlıkta kalay kaplamalı (0.50 Lb/bb, 0.75 Lb/bb ve 1.00 Lb/bb) teneke levhalar kullanılarak imal edilmiştir. Hazırlanan 15 adet konserve (3 ıspanak, 6 bezelye ve 6 taze fasulye konservesi) iki yıl süre ile normal depo koşullarında tutulduktan sonra analiz edilmiştir.  Konservelerin tümünde dış görünüş, tat ve koku durumu normal bulunmuştur. Bombajlı kutuya rastlanmamıştır. Tepe boşluğu miktarı 10-18 mm arasında, net ağırlık 737-1008 gram, süzme ağırlığı 495-629 gram, süzme ağırlığı yüzdesi %57.8-79.1 arasında bulunmuştur. PH değeri 5.1-6.6 arasında değişmiştir. Bir numunede (0.50 kalaylı tenekeden yapılmış ıspanak konservesinde) sulu kısımda 3.15 ppm, su ve sebze karışımında 3.79 ppm miktarında kurşun bulunmuştur. Demir miktarları: ıspanak konservelerinde sulu kısımda 18-136 ppm, su ve sebze karışımında 63-188 ppm arasında, bezelye konservelerinde sulu kısımda18-66 ppm, su ve sebze karışımında 15-64 ppm, taze fasulye konservelerinde sulu kısımda 58-214 ppm su ve sebze karışımında 50-259 ppm arasında bulunmuştur. Kalay miktarları; ıspanak konservelerinde sulu kısımda 75-151 ppm, su ve sebze karışımında 97-184 ppm, bezelye konservelerinde sulu kısmında 38-106 ppm su ve sebze karışımında 85-214 ppm, taze fasulye konservelerinde sulu kısmında 33-109 ppm su ve sebze karışımında 35-511 ppm arasında bulunmuştur.  Bulgulara göre, kutu yapımında kullanılan kalaylı teneke levhanın kalay kaplama ağırlığı ile konservelerin demir, kalay ve kurşun miktarı arasında açık bir bağıntı bulunmamaktadır.

Konserve endüstrisinde önem kazanan problemlerden biri konserve gıdalara çeşitli nedenlerle ağır metallerin karışmasıdır.  Bu araştırmada kullanılan konserve kutuları değişik ağırlıkta kalay kaplamalı (0.50 Lb/bb, 0.75 Lb/bb ve 1.00 Lb/bb) teneke levhalar kullanılarak imal edilmiştir. Hazırlanan 15 adet konserve (3 ıspanak, 6 bezelye ve 6 taze fasulye konservesi) iki yıl süre ile normal depo koşullarında tutulduktan sonra analiz edilmiştir.  Konservelerin tümünde dış görünüş, tat ve koku durumu normal bulunmuştur. Bombajlı kutuya rastlanmamıştır. Tepe boşluğu miktarı 10-18 mm arasında, net ağırlık 737-1008 gram, süzme ağırlığı 495-629 gram, süzme ağırlığı yüzdesi %57.8-79.1 arasında bulunmuştur. PH değeri 5.1-6.6 arasında değişmiştir. Bir numunede (0.50 kalaylı tenekeden yapılmış ıspanak konservesinde) sulu kısımda 3.15 ppm, su ve sebze karışımında 3.79 ppm miktarında kurşun bulunmuştur. Demir miktarları: ıspanak konservelerinde sulu kısımda 18-136 ppm, su ve sebze karışımında 63-188 ppm arasında, bezelye konservelerinde sulu kısımda18-66 ppm, su ve sebze karışımında 15-64 ppm, taze fasulye konservelerinde sulu kısımda 58-214 ppm su ve sebze karışımında 50-259 ppm arasında bulunmuştur. Kalay miktarları; ıspanak konservelerinde sulu kısımda 75-151 ppm, su ve sebze karışımında 97-184 ppm, bezelye konservelerinde sulu kısmında 38-106 ppm su ve sebze karışımında 85-214 ppm, taze fasulye konservelerinde sulu kısmında 33-109 ppm su ve sebze karışımında 35-511 ppm arasında bulunmuştur.  Bulgulara göre, kutu yapımında kullanılan kalaylı teneke levhanın kalay kaplama ağırlığı ile konservelerin demir, kalay ve kurşun miktarı arasında açık bir bağıntı bulunmamaktadır.