Sahîh-i Buhârî İcâzetli Kadın Muhaddis: Kerîme bnt. Abdülvehhâb
Sahîh-i Buhârî İcâzetli Kadın Muhaddis: Kerîme bnt. Abdülvehhâb
Yazar: Kurt, Abdurrahman
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 18 No. 1, 2018
Anahtar kelimeler: Kerîme bnt. Abdülvehhâb,icâzet,rivâyet,kadın muhaddis,Sahîh-i Buhâri

Hicrî VI. (XII) asrın ikinci yarısı ile VII. (XIII)asrın birinci yarısında Şâm bölgesinde yaşayan Kerîme bnt. Abdülvehhâb’ıniçinde bulunduğu dönem ve muhit, sebep ve sonuçları itibariyle dünya ve İslâmtarihini yakından ilgilendiren Haçlı ve Moğol saldırıları gibi iki önemlihâdiseye tanık olmuştur. Bununla birlikte söz konusu hâdiselerin yol açtığıbüyük kayıp ve yıkımlara rağmen bu dönemde ilmî faaliyetlerin tüm hızıyla devamettiği ve câmi, medrese, dârülhadis, hânkâh gibi eğitim ve öğretim kurumlarınıntesisinde büyük artışın meydana geldiği görülmektedir. Dımaşk şehrinde doğupbüyüyen Kerîme, yetiştirdiği hadis âlimleriyle ön plana çıkmış saygın ve köklübir aileye mensuptur. Bu durum onun henüz erken yaşlarda ilimle tanışmasınaortam hazırlamıştır. Gerek ilmiye sınıfından bir ailede yetişmiş olması gerekseilim yolundaki şahsî gayret ve başarısı onu kısa sürede hadis ilminde şöhretekavuşturmuştur. Bir döneme damgasını vurmuş ender şahsiyetlerden olan bu kadınmuhaddis, yaşadığı uzun ömür sayesinde âlî isnâd sahibi olma pâyesi eldeetmiştir. Bu sebeple çok sayıda hocayla görüşme ve onlardan hadis dinlemefırsatı bulmuş, nice talebenin yetişmesinde de aktif rol almıştır. Hadisilminin önemli simaları, onun meclislerine katılabilmek için büyük bir şevkleevinin yolunu tutmuşlardır. Ömrünü hadis rivâyetine ve tedrisatına adayanKerîme’nin en önemli hususiyeti ise Horasan bölgesinin meşhur hadisâlimlerinden Ebü’l-Vakt es-Siczî’den aldığı icâzetle İmâm Buhârî’nin el-Câmi‘u’s-Sahîh’ini ve ayrıcakendisinin rivâyet iznine sahip olduğu bir takım kitap ve cüzleri defalarcaokutmuş olmasıdır. Kerîme’nin hayatı ve hadis ilmine katkısını konu edinen buçalışma, onun özelinde tarihteki kadın muhaddislerin varlığını ve etkinliğiniortaya koymayı hedeflemiştir.

Hicrî VI. (XII) asrın ikinci yarısı ile VII. (XIII)asrın birinci yarısında Şâm bölgesinde yaşayan Kerîme bnt. Abdülvehhâb’ıniçinde bulunduğu dönem ve muhit, sebep ve sonuçları itibariyle dünya ve İslâmtarihini yakından ilgilendiren Haçlı ve Moğol saldırıları gibi iki önemlihâdiseye tanık olmuştur. Bununla birlikte söz konusu hâdiselerin yol açtığıbüyük kayıp ve yıkımlara rağmen bu dönemde ilmî faaliyetlerin tüm hızıyla devamettiği ve câmi, medrese, dârülhadis, hânkâh gibi eğitim ve öğretim kurumlarınıntesisinde büyük artışın meydana geldiği görülmektedir. Dımaşk şehrinde doğupbüyüyen Kerîme, yetiştirdiği hadis âlimleriyle ön plana çıkmış saygın ve köklübir aileye mensuptur. Bu durum onun henüz erken yaşlarda ilimle tanışmasınaortam hazırlamıştır. Gerek ilmiye sınıfından bir ailede yetişmiş olması gerekseilim yolundaki şahsî gayret ve başarısı onu kısa sürede hadis ilminde şöhretekavuşturmuştur. Bir döneme damgasını vurmuş ender şahsiyetlerden olan bu kadınmuhaddis, yaşadığı uzun ömür sayesinde âlî isnâd sahibi olma pâyesi eldeetmiştir. Bu sebeple çok sayıda hocayla görüşme ve onlardan hadis dinlemefırsatı bulmuş, nice talebenin yetişmesinde de aktif rol almıştır. Hadisilminin önemli simaları, onun meclislerine katılabilmek için büyük bir şevkleevinin yolunu tutmuşlardır. Ömrünü hadis rivâyetine ve tedrisatına adayanKerîme’nin en önemli hususiyeti ise Horasan bölgesinin meşhur hadisâlimlerinden Ebü’l-Vakt es-Siczî’den aldığı icâzetle İmâm Buhârî’nin el-Câmi‘u’s-Sahîh’ini ve ayrıcakendisinin rivâyet iznine sahip olduğu bir takım kitap ve cüzleri defalarcaokutmuş olmasıdır. Kerîme’nin hayatı ve hadis ilmine katkısını konu edinen buçalışma, onun özelinde tarihteki kadın muhaddislerin varlığını ve etkinliğiniortaya koymayı hedeflemiştir.