Teksel Seleksiyon Yoluyla Elde Edilen Börülce (Vigna unguiculata L. Walp)  Genotiplerinin Agronomik Özelliklerinin Belirlenmesi
Determination of Agronomic Properties of Cowpea (Vigna unguiculata L. Walp) Genotype Obtained from Single Plant Selection
Yazar: Bozokalfa, Mehmet Kadri; Sürmeli, Ferdi
Dergi: Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 56 No. 4, 2019
Anahtar kelimeler: Agronomik özellikler,börülce,genetik kaynaklar,genotip ; Agronomic traits,cowpea,genotype,genetic resources,selection

Amaç: Çiftçiler tarafından, tüketicitercihleri göz önünde bulundurularak yapılan seleksiyonlar börülcepopulasyonları arasında morfolojik yönden varyabilitenin oluşmasınısağlamıştır. Börülce genotiplerinin genetik çeşitliliğinin belirlenmesi vegenotipler arasındaki ilişkilerin ortaya konması gen havuzunun agromorfolojikkarakterlerinin tespiti bakımından oldukça önemlidir. Bu çalışmanın amacıTürkiye’nin farklı lokasyonlarından toplanmış börülce populasyonlarından tekselseleksiyon ile elde edilen börülce genotiplerinin agronomik özelliklerinbelirlenmesi amaçlanmıştır.Materyal ve Metot: Seleksiyon yoluylaelde edilen toplam 15 börülce genotipi çiçeklenme özellikleri, baklaözellikleri, verim ve verim komponentleri yönünden değerlendirilmiş, mevcut genhavuzunda yer alan genotipler ile yetiştiriciliği devam eden çeşitlerkarşılaştırılmıştır. Bulgular: Börülceninbakla özellikleri üretici ve tüketiciler açısından en önemli kalite parametresiiken incelenen genotiplerin bakla uzunluğu 12.9-16.6 cm, bakla genişliği5.1-6.2 mm, bakla çapı 6-7 mm, bakla ağırlığı 2.9-3.9 g, 1000 tohum ağırlığı120-250.3 g, bakla kuru madde miktarı 12.3-15.3% olarak belirlenmiştir. Verimdeğerleri 235.5-832.4 kg/da arasında yer alırken en yüksek verim BC 31genotipinden elde edilmiştir. Sonuç: Elde edilen sonuçlar agronomik özellikler arasında yüksek varyabiliteolduğunu gösterirken, istenen tüketim kalitesine sahip ve üstün verimligenotiplerin yerel börülce genotipleri arasındaki genotipik farklıklarkullanılarak elde edilebileceğini ortaya koymaktadır.

Objective: Cultivated landraces are genetically diverse and well adapted to agroclimatic conditions, and farmers’ selection is based on consumer demand, which reflects the morphological distance among cowpea populations. The assessment of genetic diversity and relationships among cowpea genotypes is of great importance for the determination of agromorphological properties of gene pool. The objective of the present study was to determine agronomic properties of the cowpea genotypes obtained from the single plant selection collected from several province of the Turkey.Material and Methods: A total 15 cowpea genotypes obtained from selaction from local cowpea population were evaluated for flowering period, pod properties, yield and yield components and compared with the widely cultivated cowpea cultivars.Results: Cowpea pod properties are prime importance for farmers and consumers and results revealed that cowpea pod length 12.9-16.6 cm, pod width 5.1-6.2 mm, pod diameter 6-7 mm, pod weight 2.9-3.9 g, 1000 seed weight 120-250.3 g, pod dry matter 12.3-15.3%. The yield ranged between 235.5-832.4 kg/da, and the BC 31 showed the highest yield among examined genotypes.Conclusion: The results of agronomic properties showed that considerable variation among the cowpea genotypes. Furthermore, it would be possible to select higher market quality and yielding genotypes using with varietal differences among local cowpea genotypes.