TÜRK İSTİKLAL HARBİ’NDE BATI CEPHESİ’NDE BİR İHTİYAT KUVVETİ: MECLİS MUHAFIZ TABURU (1920-1923)
A RESERVE FORCE ON THE WESTERN FRONT IN THE TURKISH WAR OF INDEPENDENCE: ASSEMBLY GUARD BATTALION (1920-1923)
Yazar: Çaykıran, Güzin
Dergi: Atatürk Yolu Dergisi No. 71, 2022
Anahtar kelimeler: Harp Tarihi,İsmail Hakkı (Tekçe) Bey,Meclis Muhafız Taburu,Türkiye Büyük Millet Meclisi,Türk İstiklal Harbi ; Assembly Guard Battalion,Grand National Assembly of Turkey,Ismail Hakkı (Tekçe),Military History,Turkish War of Independence

1918 sonuna doğru Türk Milli Mücadelesi başladığı zaman askerî bir direnişin yanında siyasal anlamda da birçok teşkilatlanma meydana getirilmişti. Bu teşkilatlanmalar, Milli Mücadele’yi organize etmek adına askerî kararlar alabilirken siyasi anlamda da bu mücadeleyi yönetmişlerdi. Bunlardan biri Erzurum Kongresi’nde kurulan Heyet-i Temsiliye idi. 27 Aralık 1919’da Mustafa Kemal Paşa ile Ankara’ya gelen Heyet-i Temsiliye çalışmalarını buradan yürütmüştü. Bu süre zarfında İtilaf Kuvvetleri tarafından İstanbul işgal edilmiş ve Osmanlı Mebusan Meclisi dağıtılmıştı. Bu minvalde 23 Nisan 1920’de Büyük Millet Meclisi açılmıştı. Meclis başkanlığına ise Milli Mücadele’nin önderi Mustafa Kemal Paşa seçilmişti. Mustafa Kemal Paşa, meclis başkanı olduktan sonra yanına Ardahan’dan refakat subayı olarak Üsteğmen İsmail Hakkı Efendi gelmişti. Üsteğmen İsmail Hakkı, Mustafa Kemal Paşa’nın emriyle 18 Temmuz 1920’de Büyük Millet Meclisi’ni koruma taburunu kurmuştu. Bu tabur, teşkil edildikten sonra kimi zaman Ankara’da Meclis’i ve Mustafa Kemal Paşa’yı koruma görevi yapmış kimi zaman da Batı Cephesi’nde ihtiyat birliği olarak o cephe bu cephe demeden muharebelere katılmıştı. Bu çalışmada Türk İstiklal Harbi başladıktan sonra 23 Nisan 1920’de açılmış olan Büyük Millet Meclisi’nin ilk koruma taburu olan Meclis Muhafız Taburunun Batı Cephesi’ndeki faaliyetleri ele alınmıştır. Söz konusu çalışmanın ana kaynaklarını MSB Arşiv ve Askerî Tarih Daire Başkanlığı Arşivi’nden temin edilen belgeler oluşturmaktadır. Ayrıca literatürde yer alan çeşitli çalışmalardan da yararlanılmıştır. Söz konusu belge ve bilgiler, nitel ve nicel yöntemi ile analiz edilerek çalışma ortaya konulmuştur.

By the end of 1918, when the Turkish National Struggle began, there was a military resistance, as well as many organizations in a political sense. While these organizations could make military decisions to organize the National Struggle, they also managed this struggle in a political sense. One of them was the representative committee (Heyet-i Temsiliye) established at the Erzurum Congress. On December 27, 1919, the representative committee that came to Ankara with Mustafa Kemal Pasha carried out its works from here. During this time, Istanbul was occupied by the Entente Forces and the Ottoman Assembly was disbanded. The Grand National Assembly was opened on April 23, 1920, for this reason. Mustafa Kemal Pasha, the leader of the National Struggle, was elected for the speakership of the Assembly. After Mustafa Kemal Pasha became the speaker of the assembly, Lieutenant Ismail Hakkı came to him from Ardahan as a companion officer. Lieutenant First Lieutenant İsmail Hakkı had established the guard battalion of the Grand National Assembly on July 18, 1920, by the order of Mustafa Kemal Pasha. After this battalion was formed, sometimes it served to protect the Assembly and Mustafa Kemal Pasha in Ankara, and sometimes it participated in battles on the Western Front as a reserve force without hesitating to go any front. In this study, the activities of the Assembly Guard Battalion, the first protection battalion of the Grand National Assembly which was opened on April 23, 1920, after the Turkish War of Independence began, on the Western Front were discussed. The main sources of the study in question are the documents obtained from the Archives of the Ministry of National Defense.  In addition, various studies in the literature were also used. The documents and information in question were analyzed by qualitative and quantitati methods and the study was put forward.