Farklı endüstriyel uygulamalar için: Dış rotorlu ve düşük devirli asenkron makine tasarımı
Farklı endüstriyel uygulamalar için: Dış rotorlu ve düşük devirli asenkron makine tasarımı
Yazar: Çelik, Hakan; Çetin, Numan Sabit
Dergi: Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Vol. 38 No. 4, 2021
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; asenkron makine,dış rotor,tasarım,optimizasyon,sonku elemanlar yöntemi

Günümüzde gelişen yeni teknolojilerle birlikte asenkron makinelerin kullanım alanları genişlemektedir. Geleneksel asenkron motor kullanım alanlarına ek olarak, elektrikli taşıtlarda, rüzgar türbinlerinde ve hidroelektrik üretimi gibi alanlarda motor ve generatör olarak kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır. Bu çalışmada özellikle rüzgar türbinlerinde direct drive generatör olarak kullanılmak üzere, düşük devirli ve yüksek tork değerli dış rotorlu asenkron makine tasarımı amaçlandı. 16 kutuplu, 50 Hz frekanslı, 375 d/d senkron hızlı, 1kW gücünde dış rotorlu asenkron motor tasarımı, optimizasyonu ve elektromanyetik analizi yapıldı. Analizler için altı farklı model geliştirildi. Stator tasarımlarında tek oyuk tipi ve 72 oyuk, rotor tasarımda 59 oyuk ve üç farklı oyuk tipi kullanıldı. Sincap kafesli rotor için bakır ve alüminyum malzeme tercih edildi. Çalışma Ansys Maxwell elektromanyetik paket programı ile gerçekleştirildi. Önce analitik tasarımı yapılan modellerin, Rmxprt-optimetrics modülü ile en yüksek verim hedeflenerek, temel büyüklükleri, hava aralığı ve oyuk ölçüleri optimize edildi. Daha sonra Sonlu Elemanlar Yöntemi ile elektromanyetik analizleri yapıldı. Analizler sonunda en yakın örnek olarak IEC 60034-30-1 standardında tanımlanan ve IE2 ve IE3 sınıfına üretilen 1.1 kW gücünde 8 kutuplu iç rotorlu asenkron motorların veriminin  üstünde bir verim elde edildi. Bu sonuca göre dış rotorlu, düşük devirli ve yüksek torklu asenkron makine üretilebileceği görüldü.

Günümüzde gelişen yeni teknolojilerle birlikte asenkron makinelerin kullanım alanları genişlemektedir. Geleneksel asenkron motor kullanım alanlarına ek olarak, elektrikli taşıtlarda, rüzgar türbinlerinde ve hidroelektrik üretimi gibi alanlarda motor ve generatör olarak kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır. Bu çalışmada özellikle rüzgar türbinlerinde direct drive generatör olarak kullanılmak üzere, düşük devirli ve yüksek tork değerli dış rotorlu asenkron makine tasarımı amaçlandı. 16 kutuplu, 50 Hz frekanslı, 375 d/d senkron hızlı, 1kW gücünde dış rotorlu asenkron motor tasarımı, optimizasyonu ve elektromanyetik analizi yapıldı. Analizler için altı farklı model geliştirildi. Stator tasarımlarında tek oyuk tipi ve 72 oyuk, rotor tasarımda 59 oyuk ve üç farklı oyuk tipi kullanıldı. Sincap kafesli rotor için bakır ve alüminyum malzeme tercih edildi. Çalışma Ansys Maxwell elektromanyetik paket programı ile gerçekleştirildi. Önce analitik tasarımı yapılan modellerin, Rmxprt-optimetrics modülü ile en yüksek verim hedeflenerek, temel büyüklükleri, hava aralığı ve oyuk ölçüleri optimize edildi. Daha sonra Sonlu Elemanlar Yöntemi ile elektromanyetik analizleri yapıldı. Analizler sonunda en yakın örnek olarak IEC 60034-30-1 standardında tanımlanan ve IE2 ve IE3 sınıfına üretilen 1.1 kW gücünde 8 kutuplu iç rotorlu asenkron motorların veriminin  üstünde bir verim elde edildi. Bu sonuca göre dış rotorlu, düşük devirli ve yüksek torklu asenkron makine üretilebileceği görüldü.