Tarla Şartlarında Soğuğa Dayanıklı Kuru Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Belirlenmesi
Tarla Şartlarında Soğuğa Dayanıklı Kuru Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Belirlenmesi
Yazar: Elkoca, Erdal; Kantar, Faik; Eleman, Gökmen; Şat, İ. Güngör
Dergi: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 36 No. 1, 2010
Anahtar kelimeler: Kuru fasulye, ekim zamanı, soğuğa dayanıklılık, tanin, verim

Fasulye düşük sıcaklıklara oldukça hassas bir bitki olup, düşük sıcaklıkların fasulye verim ve üretimini sınırlandırması, iyi çıkış  yapabilen soğuğa toleranslı ve verimli genotiplerin belirlenmesini gerekli kılmaktadır. Bu amaçla tarla şartlarında 1997 ve 1998  yıllarında yürütülen bu araştırmada, iki farklı tarihte (erken ve normal) ekilen 14 fasulye genotipinin soğuğa toleransları ve verimleri  incelenmiştir. Beyaz testalı ve düşük tanin içeriğine sahip genotipler, sıcaklığın düşük olduğu erken ekimde renkli testalı ve yüksek tanin  içeriğine sahip genotiplerden daha hızlı çıkış yapmışlardır. Araştırmanın ilk yılının erken ekim uygulamasında fide çıkışı devam ederken  don zararı meydana gelmiş ve kısa sürede yüksek oranda çıkış yapmış olan genotipler dondan daha fazla zarar görmüşlerdir. Don  olayının görüldüğü ve gelişme mevsiminin daha serin geçtiği ilk yılda renkli testalı genotipler, beyaz testalı genotiplerden ortalama  olarak daha yüksek tohum verimine sahip olmuşlardır. Araştırmanın her iki yılının erken ekim uygulamasında da yüksek tohum verimine  sahip olmasıyla dikkat çeken renkli testalı 36 ve 569 nolu genotiplerin erken ekime ve dolayısıyla düşük sıcaklığa diğer bütün  genotiplerden daha toleranslı oldukları sonucuna varılmıştır. Beyaz testalı genotipler dikkate alındığında ise birinci yılın erken  uygulamasında yüksek tohum verimine sahip olmalarıyla ön plana çıkan 339 ve 568 nolu genotiplerin diğer beyaz testalı genotiplerden  daha ümitvar oldukları saptanmıştır.

Fasulye düşük sıcaklıklara oldukça hassas bir bitki olup, düşük sıcaklıkların fasulye verim ve üretimini sınırlandırması, iyi çıkış  yapabilen soğuğa toleranslı ve verimli genotiplerin belirlenmesini gerekli kılmaktadır. Bu amaçla tarla şartlarında 1997 ve 1998  yıllarında yürütülen bu araştırmada, iki farklı tarihte (erken ve normal) ekilen 14 fasulye genotipinin soğuğa toleransları ve verimleri  incelenmiştir. Beyaz testalı ve düşük tanin içeriğine sahip genotipler, sıcaklığın düşük olduğu erken ekimde renkli testalı ve yüksek tanin  içeriğine sahip genotiplerden daha hızlı çıkış yapmışlardır. Araştırmanın ilk yılının erken ekim uygulamasında fide çıkışı devam ederken  don zararı meydana gelmiş ve kısa sürede yüksek oranda çıkış yapmış olan genotipler dondan daha fazla zarar görmüşlerdir. Don  olayının görüldüğü ve gelişme mevsiminin daha serin geçtiği ilk yılda renkli testalı genotipler, beyaz testalı genotiplerden ortalama  olarak daha yüksek tohum verimine sahip olmuşlardır. Araştırmanın her iki yılının erken ekim uygulamasında da yüksek tohum verimine  sahip olmasıyla dikkat çeken renkli testalı 36 ve 569 nolu genotiplerin erken ekime ve dolayısıyla düşük sıcaklığa diğer bütün  genotiplerden daha toleranslı oldukları sonucuna varılmıştır. Beyaz testalı genotipler dikkate alındığında ise birinci yılın erken  uygulamasında yüksek tohum verimine sahip olmalarıyla ön plana çıkan 339 ve 568 nolu genotiplerin diğer beyaz testalı genotiplerden  daha ümitvar oldukları saptanmıştır.