ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ ERZURUM çİFTLİGİ TOPRAKLARINDA KATYON DEGİşİM KAPASİTESİ VE DEGİŞEBİLİR KATYONLARIN AGREGAT STABİLİTESİ ÜZERİNE TESİRİ İLE İLGİLİ BİR ARAŞTIRMA / An Investigation Associated With Effects of Cation Exchange Capacity and Exchangeable
ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ ERZURUM çİFTLİGİ TOPRAKLARINDA KATYON DEGİşİM KAPASİTESİ VE DEGİŞEBİLİR KATYONLARIN AGREGAT STABİLİTESİ ÜZERİNE TESİRİ İLE İLGİLİ BİR ARAŞTIRMA / An Investigation Associated With Effects of Cation Exchange Capacity and Exchangeable
Yazar: Çelebi, Hayati
Dergi: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, Vol. 2 No. 1, 2010

Bu araştırma, Atatürk Üniversitesi Erzurum Çiftliği topraklarındakatyon değişim kapasitesi ve değişebilir katyonların agregatstabilitesi ile ili.$kisini ortaya koymak için yapılmıştır. Bu gaye ileönceden tesbit edilmiş olan toprak tiplerini temsil edecek surette yüzeydenden (0-30 cm) onüç adet toprak örneği almmlJtır.Ara.jtırma sonuçlarına göre; topraklann reaksiyonu 6,8-8,1,organik madde mulıtevası :yo 0,8-43,4, değişebilir kalsiyum 11,6-40,0me./lOO gr., değişebilir mağnezyum 2,4-14,4 me./lOO gr., katyondeğişim kapasitesi 16,3-64,2 me./100 gr. ve agrega!>yon değeri de% 35,7 - 92,5 arasında değişmektedir.Ara.jtırma konusu topraklarda değişebilir kalsiyum, değişebilirmağnezyum, değişebilir toplam kalsiyum ve mağnezyum ve katyon değişimkapasitesi ile agregasyon arasında %5 ihtimalte sırasile pozitif önemliilişkiler (r=0,5770; 0,5805; 0,6010; 0,6317) elde edilmiştir.SUMMARYThis investigation has been conductedto detect the relationsips betweenboth cation exchange capacity andexchangeable cations and aggregationstability of the soils on the Farm ofAtatürk Üniversity in Erzurum. Thearea investigated extends from the baseof Palandöken Mountains in the southto the canai öf Karasu in the north.lt has young alluvial material carriedby the Paşalar and Kırkdeğirmenlerstreams.For this reason , thirteen soilsamples so that to characterize the areainvestigated have been taken from thetopsoil (0-12 in.)According to the results obtained,the vaIues of pH, organic matter,exchangeabIe cakium, exchangeablemagnesium, total exchangeable calcium and magne sium,cation exchangecapacity and aggregation of the soilshave been found between 6.8-8. i;0.8-43.4 %; 11.6-40.0 mejlOO gr.;2.4-14.4 me./100 gr.; 16.Ü-54,4 me./100 gr; 16.3-64.2 me./100 gr. and35.7-92.5 % , respectively.Between both the values of theexchangeable calcium and exchangeablemagnesiuın and aggregation ofthe soils, significant positive correlationcoefficients (r = +0.5770 and+ 0.5808, respectively) have been obtainedat the level of 5 %'Positive correlation coefficients(r=+0.601O and + 0.6316, respectively)at the level of 5% have beenfound between both total excahangeablecakium and magnesium and cationexchange capacity and aggregation ofthe soil samples.These show that there are significentrelationships between those propertiesand aggregation of the soilsinvestigated.

Bu araştırma, Atatürk Üniversitesi Erzurum Çiftliği topraklarındakatyon değişim kapasitesi ve değişebilir katyonların agregatstabilitesi ile ili.$kisini ortaya koymak için yapılmıştır. Bu gaye ileönceden tesbit edilmiş olan toprak tiplerini temsil edecek surette yüzeydenden (0-30 cm) onüç adet toprak örneği almmlJtır.Ara.jtırma sonuçlarına göre; topraklann reaksiyonu 6,8-8,1,organik madde mulıtevası :yo 0,8-43,4, değişebilir kalsiyum 11,6-40,0me./lOO gr., değişebilir mağnezyum 2,4-14,4 me./lOO gr., katyondeğişim kapasitesi 16,3-64,2 me./100 gr. ve agrega!>yon değeri de% 35,7 - 92,5 arasında değişmektedir.Ara.jtırma konusu topraklarda değişebilir kalsiyum, değişebilirmağnezyum, değişebilir toplam kalsiyum ve mağnezyum ve katyon değişimkapasitesi ile agregasyon arasında %5 ihtimalte sırasile pozitif önemliilişkiler (r=0,5770; 0,5805; 0,6010; 0,6317) elde edilmiştir.SUMMARYThis investigation has been conductedto detect the relationsips betweenboth cation exchange capacity andexchangeable cations and aggregationstability of the soils on the Farm ofAtatürk Üniversity in Erzurum. Thearea investigated extends from the baseof Palandöken Mountains in the southto the canai öf Karasu in the north.lt has young alluvial material carriedby the Paşalar and Kırkdeğirmenlerstreams.For this reason , thirteen soilsamples so that to characterize the areainvestigated have been taken from thetopsoil (0-12 in.)According to the results obtained,the vaIues of pH, organic matter,exchangeabIe cakium, exchangeablemagnesium, total exchangeable calcium and magne sium,cation exchangecapacity and aggregation of the soilshave been found between 6.8-8. i;0.8-43.4 %; 11.6-40.0 mejlOO gr.;2.4-14.4 me./100 gr.; 16.Ü-54,4 me./100 gr; 16.3-64.2 me./100 gr. and35.7-92.5 % , respectively.Between both the values of theexchangeable calcium and exchangeablemagnesiuın and aggregation ofthe soils, significant positive correlationcoefficients (r = +0.5770 and+ 0.5808, respectively) have been obtainedat the level of 5 %'Positive correlation coefficients(r=+0.601O and + 0.6316, respectively)at the level of 5% have beenfound between both total excahangeablecakium and magnesium and cationexchange capacity and aggregation ofthe soil samples.These show that there are significentrelationships between those propertiesand aggregation of the soilsinvestigated.