Muş Ovasında Beyaz Lahana Üreticiliği: Bağlar Köyü Örneği
White Cabbage Production in the Muş Plain: A Case Study of Bağlar Village
Yazar: Baytar, İrfan
Dergi: Doğu Coğrafya Dergisi, Vol. 30 No. 53, 2024
Anahtar kelimeler: Economic Geography ; Ekonomik Coğrafya ; Lahana,Muş,Bağlar Köyü ; Cabbage,Muş,Bağlar Village

Bitkisel üretim, insanların temel besin maddesi ihtiyacını karşıladığından dolayı önemini korumaktadır. Son yıllarda tarım alanlarının amacı dışında kullanımının artması ve küresel ölçekte etkili olan pandemi ve bölgesel savaşların gıdaya erişimi zorlaştırması, bitkisel üretimin önemini daha da arttırmıştır. Bu durum elverişli tarım arazilerinin verimli şekilde kullanılması, ekonomik ve katma değeri yüksek olan bitkisel ürünlerin üretilmesi gerektiğini ortaya koymuştur. Bitkisel üretim potansiyeli olan Muş ili önemli tarım alanlarına sahiptir. İldeki bu tarım alanlarında farklı bitkisel ürünler yetişmektedir. Bu ürünler arasında özellikle beyaz lahana kalitesi ve verimiyle öne çıkmaktadır. Beyaz lahanadan yapılan Çorti Aşı ve Çorti Turşusu coğrafi işaret almasına rağmen ülke çapında bilinirliliği sınırlı kalmıştır. İlin genelinde bazı ailelerin ev tüketim ihtiyacı için üretilen beyaz lahana özellikle Bağlar Köyü ve çevresinde ticari boyut kazanmıştır. Bu çalışmada, Türkiye’deki önemli tarım alanları arasında yer alan ve bitkisel desen çeşitliliği çok olan Muş Ovası’nda özellikle beyaz lahananın üretiminin yaygınlaştırılması için öneriler sunulmuştur. Beyaz lahanayla özdeşleşen Bağlar köyünde üretimin yoğunlaşması nedeniyle bu köyde yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle bir saha çalışması yapılmıştır. Çalışma alanının lokasyon haritası ArcMap 10.5 programıyla çizilmiş, katılımcıların görüşleri ise MAXQDA paket programıyla analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre beyaz lahana üreticiliğinin Bağlar köyünde yaygın olmasının nedenleri arasında köyün toprak özellikleri, su kaynaklarına erişim kolaylığı, üreticilerin kuşaktan kuşağa bu işi yaparak uzmanlaşmaları, üreticiler arasında küçük ölçekte dayanışma kültürü ve ortak pazar oluşumu sayılabilir.

Crop production maintains its importance as it meets the basic nutritional needs of people. In recent years, the increasing misuse of agricultural land and the global pandemic and regional wars, which have made access to food difficult, have further increased the importance of crop production. This situation has shown that it is necessary to use the available agricultural land efficiently and to produce plant products with high economic and added value. Muş province, which has potential for crop production, has important agricultural areas. Different crops are cultivated in these agricultural areas. Among these crops, white cabbage stands out with its quality and yield. Although Çorti Aşı (Soup) and Çorti Turşusu (Pickle) made from white cabbage have received geographical indications, their recognition in the country has remained limited. White cabbage, which is produced for the home consumption needs of some families throughout the province, has gained a commercial dimension especially in and around Bağlar village. In this study, recommendations were made for the promotion of white cabbage production in the Muş Plain, which is one of the significant agricultural areas in Türkiye and characterized by a high diversity of crop patterns. Due to the intensification of production in Bağlar village, which is identified with white cabbage, a field study was conducted in this village using semi-structured interview technique. The location map of the study area was drawn with ArcMap 10.5 program and the opinions of the participants were analyzed with MAXQDA package program. According to the results, the reasons for the prevalence of white cabbage production in Bağlar village include the soil characteristics of the village, easy access to water resources, specialization of producers from generation to generation, small-scale solidarity culture among producers and common market formation.