Öğretmen Adaylarının Prososyal Davranış Algısı
Perception of Prosocial Behavior of Prospective Teachers
Yazar: Evcimik, Sare
Dergi: İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, Vol. 14 No. 3, 2025
Anahtar kelimeler: Religious Education ; Din Eğitimi ; Religious education,Prosocial behavior,Prospective teachers,Faculty of education,Faculty of Theology ; Din eğitimi,Prososyal davranış,Öğretmen adayları,Eğitim fakültesi,İlahiyat fakültesi..

Bu araştırmanın amacı, Fırat Üniversitesi İlahiyat ve Eğitim Fakültelerinde 2024-2025 Bahar Döneminde öğrenim gören öğretmen adaylarının prososyal davranış algılarını belirlemektir. Tarama modelinde yürütülen araştırmada ulaşılan sonuçlara bakıldığında, öğretmen adaylarının, özgeci prososyal davranış algıları yüksek; ben odaklı prososyal davranış algıları düşük ve düşkünlere yönelik prososyal davranış algıları ise orta düzeydedir. Ölçeğin tamamında öğretmen adaylarının prososyal davranış algısı orta düzeydedir. Öğretmen adaylarının istenen olumlu sosyal davranışlarla ilgili özgeci prososyal davranış boyutundaki yüksek algı düzeyleri, prososyal davranışların gelecek kuşaklara aktarılması bakımından olumlu bir durumdur. Öğretmen adaylarının prososyal algılarının demografik değişkenler açısından ele alınmasında ise, kadın öğretmen adaylarının erkeklerden daha fazla özgeci prososyal davranış algı düzeyine sahip oldukları belirlenmiştir. Ayrıca, 4. Sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylarının Prososyal Davranış Ölçeği toplamına yönelik algı düzeylerinin, 1. Sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylarına göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Aile ekonomik durumuna göre de, orta düzey ekonomik gruba mensup öğretmen adaylarının, prososyal davranış algı düzeyleri, zayıf düzey ekonomik gruba mensup öğretmen adaylarına göre daha yüksektir. Araştırma sonunda, birey ve toplum için çok kritik olan prososyal davranışların kazandırılmasında, olumlu algı çok önemlidir. Bu algının oluşturulmasında eğitim, temel faktörlerden birisidir. Bu açından öğretmen yetiştiren fakültelere önemli konuyla ilgili sorumluluklar düşmektedir. Bu fakültelerin öğretim politikaları, öğretmen adaylarına, prososyal davranışlar kazandıracak şekilde olmalıdır. Bunun için öğretmenlik meslek ders içeriklerine buna dair amaç ve konular eklenebileceği gibi, programlara, prososyal davranışlarla ilgili dersler de eklenebilir.

The aim of this research is to determine the prosocial behavior perceptions of teacher candidates studying at Fırat University, Faculty of Theology and Education in the 2024-2025 Spring Semester. When the results of the research conducted in the screening model are examined, it is seen that the perceptions of altruistic prosocial behavior of teacher candidates are high; their perceptions of self-focused prosocial behavior are low and their perceptions of prosocial behavior towards the needy are at a medium level. The perception of prosocial behavior of teacher candidates is at a medium level in the entire scale. The high perception levels of teacher candidates in the altruistic prosocial behavior dimension regarding desired positive social behaviors are a positive situation in terms of transferring prosocial behaviors to future generations. When the prosocial perceptions of teacher candidates are examined in terms of demographic variables, it was determined that female teacher candidates have a higher level of altruistic prosocial behavior perception than male teachers. In addition, it was determined that the perception levels of teacher candidates studying in the 4th grade towards the total Prosocial Behavior Scale of Teacher Candidates are higher than those studying in the 1st grade. According to the family economic status, the perception levels of prosocial behavior of teacher candidates belonging to the middle economic group are higher than those belonging to the low economic group. As a result of the research, positive perception is very important in gaining prosocial behaviors that are very critical for the individual and society. Education is one of the basic factors in the formation of this perception. In this respect, important responsibilities fall on the faculties that train teachers. The teaching policies of these faculties should be in a way that will gain prosocial behaviors in teacher candidates. For this, goals and topics related to this can be added to the content of teaching profession courses, and courses related to prosocial behaviors can also be added to the programs.