hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
MEHMET RIFAT BEY’İN HAZIRLADIĞI ‚YENİ ŞARKI MECMUASI. ADLI ESER ÜZERİNE BİR İNCELEME
MEHMET RIFAT BEY’İN HAZIRLADIĞI ‚YENİ ŞARKI MECMUASI. ADLI ESER ÜZERİNE BİR İNCELEME
Yazar: Sümbüllü, Hasan Tahsin
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 46, 2012
Anahtar kelimeler: Mehmet Rıfat Bey, Yeni Şarkı Mecmuası, Güfte Mecmuaları, Türk Sanat Müziği, Beste, Güfte, Makam, Usûl

Güfte mecmuaları, geleneksel Türk müzik eğitimi ve tarihi bakımından önemli kaynaklar arasındadır. Bestelenmiş şiirlerin bir araya getirildiği, bestekâr, makam ve usûl adlarının belirtildiği, bazı nazarî bilgileri de içeren bir nevî şiir antolojileridir. Araştırma, Atatürk Üniversitesi Merkez Kütüphanesi Seyfettin ÖZEGE bağış kitapları arasından temin edilen, K.15510 numara ile kayıtlı ve 1311 tarihli ‚Yeni Şarkı Mecmuası‛ adlı matbu eser ile sınırlıdır. Araştırmada, repertuar, makam, usûl, güftekâr ve bestekârlara yönelik durum tespitleri yapılmıştır. Yapılan bu tespitler sonucu, güfte mecmualarının önemi ve Türk müziğindeki rollerine ilişkin veriler ortaya konulmuştur. Yeni Şarkı Mecmuası’nda kayıtlı otuz sekiz (38) güfte tespit edilmiştir. Mecmuada yazılı güftelerin tamamı Şarkı formunda olup makam, usûl ve sözleri belirtilmiş fakat güftekâr ve bestekâr bilgilerine yer verilmemiştir. Bulgulardan elde edilen veriler, Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu (TRT) Türk Sanat Müziği (TSM) Repertuarı ile karşılaştı- rılmıştır. Karşılaştırma doğrultusunda; otuz sekiz (38) şarkıdan, otuz üç (33)’ünün TRT TSM repertuarında kayıtlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Beş (5) şarkı ise TRT TSM repertuarında bulunmadığından şarkıların unutulmuş ya da kaybolmuş olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Güfte mecmuaları, geleneksel Türk müzik eğitimi ve tarihi bakımından önemli kaynaklar arasındadır. Bestelenmiş şiirlerin bir araya getirildiği, bestekâr, makam ve usûl adlarının belirtildiği, bazı nazarî bilgileri de içeren bir nevî şiir antolojileridir. Araştırma, Atatürk Üniversitesi Merkez Kütüphanesi Seyfettin ÖZEGE bağış kitapları arasından temin edilen, K.15510 numara ile kayıtlı ve 1311 tarihli ‚Yeni Şarkı Mecmuası‛ adlı matbu eser ile sınırlıdır. Araştırmada, repertuar, makam, usûl, güftekâr ve bestekârlara yönelik durum tespitleri yapılmıştır. Yapılan bu tespitler sonucu, güfte mecmualarının önemi ve Türk müziğindeki rollerine ilişkin veriler ortaya konulmuştur. Yeni Şarkı Mecmuası’nda kayıtlı otuz sekiz (38) güfte tespit edilmiştir. Mecmuada yazılı güftelerin tamamı Şarkı formunda olup makam, usûl ve sözleri belirtilmiş fakat güftekâr ve bestekâr bilgilerine yer verilmemiştir. Bulgulardan elde edilen veriler, Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu (TRT) Türk Sanat Müziği (TSM) Repertuarı ile karşılaştı- rılmıştır. Karşılaştırma doğrultusunda; otuz sekiz (38) şarkıdan, otuz üç (33)’ünün TRT TSM repertuarında kayıtlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Beş (5) şarkı ise TRT TSM repertuarında bulunmadığından şarkıların unutulmuş ya da kaybolmuş olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Sultan Abdülaziz’in Bazı Mebâhis-i Hikemiyye ve Mantıkiyye Tercemeleri Adlı Risalesi
Sultan Abdülaziz’in Bazı Mebâhis-i Hikemiyye ve Mantıkiyye Tercemeleri Adlı Risalesi
Yazar: Görkaş, İrfan
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 46, 2012

yine bir sosyal grubun (cemaat) yararıyla (menafi) ilgilidir. Bu tür sosyal grup  artık, küçük bir mekânda değildir, söz gelimi ‚evde (menzil)‛ değildir, o ‚şehir- dedir/devlettedir (medine)‛. Siyaset ya da devlet felsefesi, bu devletin yararıyla  ilgili meseleleri ele alan felsefedir. Abdülaziz, her iki yarar için iki ayrı kavram  kullanır. Menzil’deki sosyal grubun yararını ifade etmek için ‚mesalih‛ kavramını

yine bir sosyal grubun (cemaat) yararıyla (menafi) ilgilidir. Bu tür sosyal grup  artık, küçük bir mekânda değildir, söz gelimi ‚evde (menzil)‛ değildir, o ‚şehir- dedir/devlettedir (medine)‛. Siyaset ya da devlet felsefesi, bu devletin yararıyla  ilgili meseleleri ele alan felsefedir. Abdülaziz, her iki yarar için iki ayrı kavram  kullanır. Menzil’deki sosyal grubun yararını ifade etmek için ‚mesalih‛ kavramını
Türkçe Yazıları
Türkçe Yazıları
Yazar: Gürlek, Mehmet
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 46, 2012
Anahtar kelimeler: Türkçe,Yazıları,Türk Dili

Türk Dilinin köklü tarihi ve geniş coğrafyasına ait örnekleri karşılaştırmalı  dilbilimi yöntemlerinden yararlanarak incelemesi hem de Tatarca, Başkurtça,  Karayca, Kırgızca gibi ülkemizde az araştırılmış Türk lehçelerinin dilbilgisi ve söz  varlığı incelemelerine yer vermesi sebebiyle oldukça önemli ve değerlidir. Bu  yönleriyle eser, Türk dili üzerinde çalışan araştırmacılarımıza, üniversitelerimizin  Türk Dili ve Edebiyatı bölümlerindeki derslerde kaynak eser olacak meziyetleri  taşıdığını düşünüyor ve tavsiye ediyorum

Türk Dilinin köklü tarihi ve geniş coğrafyasına ait örnekleri karşılaştırmalı  dilbilimi yöntemlerinden yararlanarak incelemesi hem de Tatarca, Başkurtça,  Karayca, Kırgızca gibi ülkemizde az araştırılmış Türk lehçelerinin dilbilgisi ve söz  varlığı incelemelerine yer vermesi sebebiyle oldukça önemli ve değerlidir. Bu  yönleriyle eser, Türk dili üzerinde çalışan araştırmacılarımıza, üniversitelerimizin  Türk Dili ve Edebiyatı bölümlerindeki derslerde kaynak eser olacak meziyetleri  taşıdığını düşünüyor ve tavsiye ediyorum
YURTDIŞINDA TÜRKÇE ÖĞRETİMİ SORUNLAR, YAKLAŞIMLAR
YURTDIŞINDA TÜRKÇE ÖĞRETİMİ SORUNLAR, YAKLAŞIMLAR
Yazar: Kavaklıçeşme, Hüsna
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 46, 2012

Öğretiminde Eğitim-Öğretim Teknolojileri ve Materyal Unsurlar‛ başlıklı  bildirisini dinleyicilerle paylaştı. Kızıltunç, ilk olarak eğitim-öğretim teknolojisinin  ve öğretim materyalinin ne anlama geldiğini açıkladı ve sözlerine bu materyalin  öğretim ortamındaki işlevlerinden bahsederek devam etti. Kızıltunç’a göre  materyal, öğretim ortamında büyük bir önem arz eder. O halde materyalin  tasarlanması ve hazırlanması aşamasında sosyal kimlik ve gruplara, sosyal  etkileşime, inanç ve davranışlara, sosyal ve politik kurumlara, yaşam döngüsüne,  ulusal tarih ve coğrafi konuma azami ölçüde dikkat edilmesi gerekir. Kızıltunç,  öğrenmede materyalin önemi hakkındaki görüşlerini bu şekilde belirttikten sonra  Türk dilinin yabancılara öğretilmesi hususunda elde ettiği bulguları da dile  getirdi. Kızıltunç ‚Türkçeye duyulan ilgi, bu alanda öğrenci sayısının artmasına  neden olmakta ve bu sıkıntı öğrencilerle ilgilenme imkânını ortadan  kaldırmaktadır. Oysa dil öğretimi, bilgisayar destekli laboratuvar ortamlarında  öğrencilerle birebir ilgilenmeyi zorunlu kılmaktadır. Uygulanan program ya da  müfredat da mutlaka dil öğretimine uygun olmalıdır. Öğretim elemanı temin  etme tek elden yürütülmeli ve böylelikle farklı uygulamalar ortadan  kaldırılmalıdır‛ şeklindeki önerileriyle konuşmasını sonlandırdı

Öğretiminde Eğitim-Öğretim Teknolojileri ve Materyal Unsurlar‛ başlıklı  bildirisini dinleyicilerle paylaştı. Kızıltunç, ilk olarak eğitim-öğretim teknolojisinin  ve öğretim materyalinin ne anlama geldiğini açıkladı ve sözlerine bu materyalin  öğretim ortamındaki işlevlerinden bahsederek devam etti. Kızıltunç’a göre  materyal, öğretim ortamında büyük bir önem arz eder. O halde materyalin  tasarlanması ve hazırlanması aşamasında sosyal kimlik ve gruplara, sosyal  etkileşime, inanç ve davranışlara, sosyal ve politik kurumlara, yaşam döngüsüne,  ulusal tarih ve coğrafi konuma azami ölçüde dikkat edilmesi gerekir. Kızıltunç,  öğrenmede materyalin önemi hakkındaki görüşlerini bu şekilde belirttikten sonra  Türk dilinin yabancılara öğretilmesi hususunda elde ettiği bulguları da dile  getirdi. Kızıltunç ‚Türkçeye duyulan ilgi, bu alanda öğrenci sayısının artmasına  neden olmakta ve bu sıkıntı öğrencilerle ilgilenme imkânını ortadan  kaldırmaktadır. Oysa dil öğretimi, bilgisayar destekli laboratuvar ortamlarında  öğrencilerle birebir ilgilenmeyi zorunlu kılmaktadır. Uygulanan program ya da  müfredat da mutlaka dil öğretimine uygun olmalıdır. Öğretim elemanı temin  etme tek elden yürütülmeli ve böylelikle farklı uygulamalar ortadan  kaldırılmalıdır‛ şeklindeki önerileriyle konuşmasını sonlandırdı
YAPISAL DİLBİLİMİNDE BİRLEŞİK CÜMLELERLE İLGİLİ SORUNLAR
YAPISAL DİLBİLİMİNDE BİRLEŞİK CÜMLELERLE İLGİLİ SORUNLAR / Problems About Conpound Sentences in Sructural Linguistics
Yazar: Raupova, Leylâ
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Yapısal, Dilbilim, Birleşik Cümle

Bu makalede çağdaş dilbiliminin önemli parçası olan söz diziminin en önemli ve karmaşık birimi olan birleşik cümle ve onun incelenmesiyle ilgili sorunlar ele alınmıştır. Makalede, sistemli dilbiliminin gelişmesi ve dil birliklerinin yapısal (strüktüral) ve fonksiyonel bakımdan tahlil edilmesi ve bunun daha geniş bir şekilde uygulanması ile dil birliklerinin sadece şekil bakımından değil, içerik (anlam) bakımından da yapısal özellik taşıdığı, konuşma (nutuk) problemlerinin dilin gerçek kullanımı meseleleriyle doğrudan ilişkili olduğu ve bunda insan faktorünün büyük önem arz ettiğini vurgulanmaktadır. Dille ilgili sorunlara böyle bir açıdan bakılırsa, bilim adamlarının çözümlenmesi gereken birçok önemli sorunla karşı karşıya oldukları görülmektedir. Bu sorunlardan birinin de konuşma (nutuk) dilbilimi sorunu olduğu ve onun günümüzde dünya dilbilimi araştırmalarının gündemindeki en önemli konu olduğu görülür.

Bu makalede çağdaş dilbiliminin önemli parçası olan söz diziminin en önemli ve karmaşık birimi olan birleşik cümle ve onun incelenmesiyle ilgili sorunlar ele alınmıştır. Makalede, sistemli dilbiliminin gelişmesi ve dil birliklerinin yapısal (strüktüral) ve fonksiyonel bakımdan tahlil edilmesi ve bunun daha geniş bir şekilde uygulanması ile dil birliklerinin sadece şekil bakımından değil, içerik (anlam) bakımından da yapısal özellik taşıdığı, konuşma (nutuk) problemlerinin dilin gerçek kullanımı meseleleriyle doğrudan ilişkili olduğu ve bunda insan faktorünün büyük önem arz ettiğini vurgulanmaktadır. Dille ilgili sorunlara böyle bir açıdan bakılırsa, bilim adamlarının çözümlenmesi gereken birçok önemli sorunla karşı karşıya oldukları görülmektedir. Bu sorunlardan birinin de konuşma (nutuk) dilbilimi sorunu olduğu ve onun günümüzde dünya dilbilimi araştırmalarının gündemindeki en önemli konu olduğu görülür.
AZERBAYCAN TÜRKÇESİ VE TÜRKİYE TÜRKÇESİ ARASINDA AKTARMA ÜZERİNE BAZI PROBLEMLER
AZERBAYCAN TÜRKÇESİ VE TÜRKİYE TÜRKÇESİ ARASINDA AKTARMA ÜZERİNE BAZI PROBLEMLER / Some Problems on the Translation
Yazar: Adıgüzel, Sedat
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Türk dünyası, Azerbaycan Türkçesi, Türkiye Türkçesi, aktarma.

Türk dünyasının her geçen gün artan kültürel ilişkilerinde eserlerin karşılıklı olarak aktarımı bugün karşımızda önemli bir problem olarak durmaktadır. Kültürel ilişkilerin temel aracı olan Türkçe ve Türkçenin incelikleri her Türk coğrafyasında ayrı bir güzellikle sunulmuştur. Eserlerin karşılıklı olarak aktarımında bu güzelliğin ve eserlerin edebi değerlerinin korunması büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle aktarma zor ve ciddi bir iştir. Lehçeler arasında aktarma yapacakların her iki lehçenin kelime hazinesine ve söyleyiş özelliklerine hâkim olması gerekmektedir. Bu çalışmada aktarma işinin bu açıdan önemi ve karşılaşılan bazı sorunlar üzerinde duruldu

Türk dünyasının her geçen gün artan kültürel ilişkilerinde eserlerin karşılıklı olarak aktarımı bugün karşımızda önemli bir problem olarak durmaktadır. Kültürel ilişkilerin temel aracı olan Türkçe ve Türkçenin incelikleri her Türk coğrafyasında ayrı bir güzellikle sunulmuştur. Eserlerin karşılıklı olarak aktarımında bu güzelliğin ve eserlerin edebi değerlerinin korunması büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle aktarma zor ve ciddi bir iştir. Lehçeler arasında aktarma yapacakların her iki lehçenin kelime hazinesine ve söyleyiş özelliklerine hâkim olması gerekmektedir. Bu çalışmada aktarma işinin bu açıdan önemi ve karşılaşılan bazı sorunlar üzerinde duruldu
BİR EKOELEŞTİRİ DENEMESİ: BEHİÇ AK’IN TEK KİŞİLİK ŞEHİR OYUNUNDA BİREY, TOPLUM VE ÇEVRE İLİŞKİLERİ
An Essay on Ecocriticism: Interrelations Among Persons, Society and Environment in Behiç Ak’s Play, Tek Kişilik Şehir
Yazar: Solak, Caner
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Behiç Ak,Tek Kişilik Şehir,Ecocriticism ; Behiç Ak, Tek Kişilik Şehir, Ekoeleştiri

1980 sonrası Türk tiyatrosunun önemli oyun yazarlarından biri olan Behiç Ak, Tek Kişilik Şehir adlı oyununda ben merkezli yaşam biçimlerinin insan ilişkileri, doğa ve fiziksel çevre üzerindeki olumsuz etkilerini anlatır. Yalnızca kendi benine, kendi ihtiyaçlarına odaklanan insanların içinde yaşadıkları kentten, doğadan ve birbirlerinden nasıl uzaklaştıklarını mizahi bir dil kullanarak ortaya koyar. Çevre sorunlarının tüm dünyada belirgin hale geldiği 1960’lı yıllardan itibaren ekolojik araştırmalar ön plana çıkar. Çevre ve onun bir parçası olan insan arasındaki ilişkilerin bir yazın kuramı olarak çevre- edebiyat bağlamında düşünülmesiyle de ekoeleştiri (çevreci eleştiri) kavramı ortaya atılır. Bu çalışmada çevre ve edebiyat ilişkisinden yola çıkarak Behiç Ak’ın Tek Kişilik Şehir oyunundaki insan ve mekân ilişkileri incelenecektir. Öncelikle çevre, ekoloji ve ekoeleştiri kavramları üzerinde durulacak, eserin özeti verildikten sonra oyun; fiziksel ve kişisel mekanlar, - mış gibi yaşamlar ve ekolojik sistemin iflası başlıkları altında değerlendirilecektir.

One of the prominent playwrights of the post-1980 Turkish Theatre Behiç Ak tells the adverse effects of ego centric life styles on human realtions, nature and physical environment in his play Tek Kişilik Şehir. He humorously presents how people who are just focused on their egos, are alienated from each other and their environments. Since 1960s, when environmental problems have become evident worldwide, ecological studies have come to the fore. And Ecocriticism has been put forward by considering relations between environment and human as a literary theory in context of environmental-literature. In this study, based on environment and literature relationship, human and setting relationships in Behiç Ak’s play Tek Kişilik Şehir have been analayzed. First; environment, ecology, and ecocriticism concepts have been emphasised, after having given summary, the play has been evaluated under the titles of physical and personal settings, artificial lives and bankruptcy of ecological system
ŞAKİR SELİM’İN EDEBÎ ŞAHSİYETİNE DAİR NOTLAR
ŞAKİR SELİM’İN EDEBÎ ŞAHSİYETİNE DAİR NOTLAR / Notes on Şakir Selim’s Literary Personality
Yazar: Ertane Baydar, Arzu Sema
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Çağdaş Türk lehçeleri, Kırım Tatar Türkçesi, Şakir Selim

Bu yazıda, önce Kırım Tatar Türklerinin önemli sanatçılarından biri olan Şakir Selim’in hayatı ve eserleri hakkında bilgi verilmiş; ardından da sanatçının edebî şahsiyeti üzerinde durulmuştur. Şakir Selim’in şiirlerinde Kırım Türklerinin tarihinden tutun da günlük yaşantılarına kadar hemen hemen her konuyu görmek mümkündür. Bu bağlamda onun eserleri âdeta Kırım Tatarlarının duygularına tercüman olmuştur. Henüz iki yaşındayken Kırım Tatarlarının yüreklerinde kapanmaz yaralar açan sürgünü yaşayan Şakir Selim, asla ben duygusuyla hareket etmemiş, tüm şiirlerinde biz duygusunu öne çıkartmıştır. Hayatının belli dönemlerinde büyük acılar yaşayan, sıkıntılar çeken sanatçı elbette realisttir. Olaylara hep bu pencereden bakar. Her bilinçli Türk sanatçısı gibi Şakir Selim için de millet olmak, başkalarını taklitten kaçınmak önemlidir. Şair, her fırsatta kendin ol çağrısında bulunmuştur. Şakir Selim’in edebî şahsiyeti ile ilgili tüm bu konulara eldeki yazıda yer verilmiş ve şairin edebî şahsiyeti, eserlerinden seçilen zengin tanıklı örneklerle dikkatlere sunulmuştur.

Bu yazıda, önce Kırım Tatar Türklerinin önemli sanatçılarından biri olan Şakir Selim’in hayatı ve eserleri hakkında bilgi verilmiş; ardından da sanatçının edebî şahsiyeti üzerinde durulmuştur. Şakir Selim’in şiirlerinde Kırım Türklerinin tarihinden tutun da günlük yaşantılarına kadar hemen hemen her konuyu görmek mümkündür. Bu bağlamda onun eserleri âdeta Kırım Tatarlarının duygularına tercüman olmuştur. Henüz iki yaşındayken Kırım Tatarlarının yüreklerinde kapanmaz yaralar açan sürgünü yaşayan Şakir Selim, asla ben duygusuyla hareket etmemiş, tüm şiirlerinde biz duygusunu öne çıkartmıştır. Hayatının belli dönemlerinde büyük acılar yaşayan, sıkıntılar çeken sanatçı elbette realisttir. Olaylara hep bu pencereden bakar. Her bilinçli Türk sanatçısı gibi Şakir Selim için de millet olmak, başkalarını taklitten kaçınmak önemlidir. Şair, her fırsatta kendin ol çağrısında bulunmuştur. Şakir Selim’in edebî şahsiyeti ile ilgili tüm bu konulara eldeki yazıda yer verilmiş ve şairin edebî şahsiyeti, eserlerinden seçilen zengin tanıklı örneklerle dikkatlere sunulmuştur.
TÜRKÇE ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ZAMAN YÖNETİMİ BECERİLERİ VE TUTUMLARININ İNCELENMESİ
TÜRKÇE ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ZAMAN YÖNETİMİ BECERİLERİ VE TUTUMLARININ İNCELENMESİ
Yazar: Varışoğlu, Behice; Şeref, İzzet; Yılmaz, İsa
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Türkçe öğretmeni adayları, zaman yönetimi becerileri, zaman yönetimi tutumları

Bu çalışmanın amacı, Türkçe öğretmeni adaylarının zaman yönetimi becerileri ve tutumlarının cinsiyet ve sınıf değişkenlerine göre anlamlılık düzeylerini tespit etmektir. Çalışmada betimsel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın verileri Atatürk Üniversitesi Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümünde okuyan öğrencilerden uygun örnekleme yoluyla “Türkçe Öğretmeni Adaylarının Zaman Yönetimi Becerileri Ve Tutumları Formu” ile toplanmıştır. Verilerin analizinde ki-kare testi ve betimsel istatistikte kullanılan frekans, yüzde tabloları kullanılmış, veriler SPSS 16.00 programında çözümlenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre, öğretmen adaylarının zaman yönetimi becerilerinde sınıf değişkenine göre bazı maddelerde anlamlı fark olmasına rağmen cinsiyete göre anlamlı fark bulunamamıştır. Öğretmen adaylarının tutumlarında da her iki değişkene göre anlamlı fark yoktur.

Bu çalışmanın amacı, Türkçe öğretmeni adaylarının zaman yönetimi becerileri ve tutumlarının cinsiyet ve sınıf değişkenlerine göre anlamlılık düzeylerini tespit etmektir. Çalışmada betimsel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın verileri Atatürk Üniversitesi Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümünde okuyan öğrencilerden uygun örnekleme yoluyla “Türkçe Öğretmeni Adaylarının Zaman Yönetimi Becerileri Ve Tutumları Formu” ile toplanmıştır. Verilerin analizinde ki-kare testi ve betimsel istatistikte kullanılan frekans, yüzde tabloları kullanılmış, veriler SPSS 16.00 programında çözümlenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre, öğretmen adaylarının zaman yönetimi becerilerinde sınıf değişkenine göre bazı maddelerde anlamlı fark olmasına rağmen cinsiyete göre anlamlı fark bulunamamıştır. Öğretmen adaylarının tutumlarında da her iki değişkene göre anlamlı fark yoktur.
TOPLUMDİLBİLİMSEL BİR KAVRAM OLARAK KADIN-ERKEK DİL AYRIMINA TÜRKÇE VE ALMANCA AÇISINDAN BİR YAKLAŞIM
TOPLUMDİLBİLİMSEL BİR KAVRAM OLARAK KADIN-ERKEK DİL / An Approach of Turkish and German to Language Discrimination of Men and Women as a Sociolinguistic Concept
Yazar: Öztürk Dağabakan, Fatma
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Toplumdilbilim, Toplumdilbilim Kuramları, Kadın Dili, Erkek Dili, Toplumsal cinsiyet

Bu makalede, toplumdilbilim ayrıntılı bir şekilde incelenerek, ne olup olmadığı konusunda bir belirleme yapılmaya çalışılmıştır. Toplumdilbilimin kapsadığı alanları, dili hangi şekilde ele aldığı, kuramları ve kuralları, çıkış noktası gibi hususlar ele alınarak, okuyucu bu konular hakkında bilgilendirilmiştir. Toplumdilbilime bu yaklaşım içerisinde, toplumdilbilimin inceleme konularından, kadın ve erkek dillerine bir bağlantı kurulmuştur. Kadın ve erkek dillerinin incelendiği kısımda kadın dili ve erkek dilinin tanımlarına gidilerek bunların tarihi yansımaları ele alınmıştır. Tarihsel akış içerisinde, kadın dilinin ele alınış sürecinin çeşitli evreleri ayrıntılarıyla okuyucuya iletilmiştir. Burada, bu iki değişkenin farkları ve benzerlikleri Türk toplumu ve Alman toplumu açısından belirtilmeye çalışılmıştır.

Bu makalede, toplumdilbilim ayrıntılı bir şekilde incelenerek, ne olup olmadığı konusunda bir belirleme yapılmaya çalışılmıştır. Toplumdilbilimin kapsadığı alanları, dili hangi şekilde ele aldığı, kuramları ve kuralları, çıkış noktası gibi hususlar ele alınarak, okuyucu bu konular hakkında bilgilendirilmiştir. Toplumdilbilime bu yaklaşım içerisinde, toplumdilbilimin inceleme konularından, kadın ve erkek dillerine bir bağlantı kurulmuştur. Kadın ve erkek dillerinin incelendiği kısımda kadın dili ve erkek dilinin tanımlarına gidilerek bunların tarihi yansımaları ele alınmıştır. Tarihsel akış içerisinde, kadın dilinin ele alınış sürecinin çeşitli evreleri ayrıntılarıyla okuyucuya iletilmiştir. Burada, bu iki değişkenin farkları ve benzerlikleri Türk toplumu ve Alman toplumu açısından belirtilmeye çalışılmıştır.
FUZÛLÎ GAZELLERİNİN BİLİNMEYEN BİR İLHAM KAYNAĞI: “CEM ŞÂİRİ” EDİRNELİ ŞÂHİDÎ
FUZÛLÎ GAZELLERİNİN BİLİNMEYEN BİR İLHAM KAYNAĞI: “CEM ŞÂİRİ” EDİRNELİ ŞÂHİDÎ / Unknown a Inspirer of Fuzûlî’s Ghazals: “Cem Şairi” Edirneli Şâhidî
Yazar: Erbay, Nazire
Dergi: Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Vol. 0 No. 47, 2012
Anahtar kelimeler: Edirneli Şâhidî, Fuzûlî, gazel, nazire, Leyla vü Mecnûn

Edirneli Şâhidî, 15. yüzyıl Osmanlı şairlerindendir. Edirneli Şâhidî, Anadolu’da yazılan ilk ve en uzun Leylâ vü Mecnûn mesnevisini kaleme alan sanatçıdır. Mesnevi 5660 beyittir. Şair, eserini oluştururken Leylâ vü Mecnûn mesnevisini Fars edebiyatında ilk kez yazan Nizâmî ve dönemin önde gelen isimlerinden Şeyhî’den konu ve anlatım yönünden faydalanmıştır. Mesnevinin bilinen üç yazma nüshası bulunmaktadır. Fuzûlî’nin, Divân’ında ve Leylâ vü Mecnûn mesnevisinde yer alan bazı gazellerin, Edirneli Şâhidî’nin eserinde yer alan bazı gazellere nazire olduğu tespit edilmiştir. Araştırmacıların bu güne kadar dikkatini çekmeyen Edirneli Şâhidî’nin, Leylâ vü Mecnûn (Gülşen-i Uşşâk) adlı eseri dil özellikleri, yenilikleri ve anlatımı açısından özel bir önemde olduğu hakikattir. Şairin Fuzuli’yi haber veren lirik bir anlatımı vardır. Şâhidî’nin Leylâ vü Mecnûn’u tasavvûfî anlamda beşer-ilâh-aşk kavramlarını ele alış bakımından diğer örneklerinden farklı olması ayrı bir dikkattir. Bu çalışma, Edirneli Şâhidî’nin Leylâ vü Mecnûn mesnevisinde yer alan gazellerin Türk edebiyatı tarihi açısından özel bir önemde olduğunu ilk defa ortaya koymaktadır.

Edirneli Şâhidî, 15. yüzyıl Osmanlı şairlerindendir. Edirneli Şâhidî, Anadolu’da yazılan ilk ve en uzun Leylâ vü Mecnûn mesnevisini kaleme alan sanatçıdır. Mesnevi 5660 beyittir. Şair, eserini oluştururken Leylâ vü Mecnûn mesnevisini Fars edebiyatında ilk kez yazan Nizâmî ve dönemin önde gelen isimlerinden Şeyhî’den konu ve anlatım yönünden faydalanmıştır. Mesnevinin bilinen üç yazma nüshası bulunmaktadır. Fuzûlî’nin, Divân’ında ve Leylâ vü Mecnûn mesnevisinde yer alan bazı gazellerin, Edirneli Şâhidî’nin eserinde yer alan bazı gazellere nazire olduğu tespit edilmiştir. Araştırmacıların bu güne kadar dikkatini çekmeyen Edirneli Şâhidî’nin, Leylâ vü Mecnûn (Gülşen-i Uşşâk) adlı eseri dil özellikleri, yenilikleri ve anlatımı açısından özel bir önemde olduğu hakikattir. Şairin Fuzuli’yi haber veren lirik bir anlatımı vardır. Şâhidî’nin Leylâ vü Mecnûn’u tasavvûfî anlamda beşer-ilâh-aşk kavramlarını ele alış bakımından diğer örneklerinden farklı olması ayrı bir dikkattir. Bu çalışma, Edirneli Şâhidî’nin Leylâ vü Mecnûn mesnevisinde yer alan gazellerin Türk edebiyatı tarihi açısından özel bir önemde olduğunu ilk defa ortaya koymaktadır.