SAĞLIK TURİZMİ YATIRIMLARININ ETKİNLİĞİNİN ARTIRILMASINA YÖNELİK ÖNCELİKLİ STRATEJİLERİN KÜRESEL BULANIK TOP-DEMATEL YÖNTEMİYLE BELİRLENMESİ
Determination of Priority Strategies for Increasing the Efficiency of Health Tourism Investments by Spherical Fuzzy TOP-DEMATEL Method
Yazar: Gökalp, Yaşar
Dergi: Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, Vol. 25 No. 1, 2023
Anahtar kelimeler: Health Economy ; Sağlık Ekonomisi ; Health Policy ; Sağlık Politikası ; Sağlık turizmi,sağlık harcamaları,bulanık mantık,Sağlık Politikaları ; Health Tourism,; Health Expenditures,Healthcare Policy,Fuzzy Logic

Bu çalışmanın amacı, sağlık turizmi alanına yapılan yatırımların etkinliğinin artırılmasına yönelik en optimal stratejilerin belirlenmesidir. Bu çerçevede, sağlık turizmi yatırımlarını etkileyen literatür tabanlı 6 kriter belirlenmiştir. Bu kriterler arasından en fazla önem arz edenlerin belirlenebilmesi için küresel bulanık TOP-DEMATEL yöntemi kullanılarak bir analiz gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda çalışmanın literatüre olan temel katkısı sağlık turizmi yatırımlarının performansı üzerinde en fazla öneme sahip olan faktörlerin tespit edilmesidir. Bu durum sağlık turizmi yatırımlarının etkinliğinin ve verimliliğinin arttırılabilmesine önemli ölçüde katkı sağlamaktadır. Öte yandan, bu çalışmadaki en önemli metodolojik özgünlük ise TOP-DEMATEL isimli yeni bir karar verme tekniğinin geliştirilmesidir. Elde edilen analiz sonuçlarına göre, sağlık turizmi yatırımlarına etki eden önemli kriter sağlık hizmetlerinin maliyetlerinin makul seviyede olması olarak bulunmuştur. Etkin devlet teşviklerinin ve politikalarının olması da bu süreci etkileyen bir diğer önemli kriter olarak bulunmuştur. Maliyetlerin makul düzeyde olması sağlandığı taktirde diğer sağlık turizmi destinasyonlarına göre rekabet avantajı elde edilmesi mümkün olacaktır. Ayrıca, karlılık oranının da artmasına olanak sağlayarak yatırımların sürekliliği de sağlanmış olacaktır. Bu bağlamda, kapsamlı bir finansal analiz yapılarak sağlık turizmi kapsamında sunulacak hizmetlerin maliyet etkinliğinin sağlanabilmesi gerekmektedir.

The aim of this study is to determine the most optimal strategies for increasing the efficiency of investments made in the field of health tourism. In this framework, 6 literature-based criteria affecting health tourism investments have been determined. To identify the most important ones among these criteria, an analysis has been carried out using the global fuzzy TOP-DEMATEL method. In this context, the main contribution of the study to the literature is to determine the factors that have the most importance on the performance of health tourism investments. This makes a significant contribution to increasing the efficiency and productivity of health tourism investments. On the other hand, the most important methodological originality in this study is the development of a new decision-making technique called TOP-DEMATEL. According to the results of the analysis obtained, the important criterion affecting health tourism investments is the reasonable costs of health services. The existence of effective government incentives and policies is also found as another important criterion affecting this process. If the costs are provided at a reasonable level, it will be possible to gain a competitive advantage over other health tourism destinations. In addition, it will enable the profitability rate to increase, and the continuity of investments will be ensured. In this context, it is necessary to ensure the cost-effectiveness of the services to be provided within the scope of health tourism by making a comprehensive financial analysis