OKUL ÖNCESİ BİRİNCİ SINIF ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE İLİŞKİN METAFORLARI
OKUL ÖNCESİ BİRİNCİ SINIF ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE İLİŞKİN METAFORLARI
Yazar: Kozan, Duygu; Şahin Zeteroğlu, Elvan
Dergi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Vol. 19 No. 3, 2018
Anahtar kelimeler: metafor,öğretmen,okul öncesi eğitim,öğretmen adayı,eğitim

Öğretmenlik mesleğinin zenginliği veöneminin anlaşılması, kişinin öğretmen terimini irdelemesi ile gerçekleşebilir.Yapılan çalışmalar incelendiğinde okul öncesi öğretmen adaylarıyla yapılmış çokaz çalışma görülmektedir. Alandaki bu eksikliğin giderilmesi ve bu konununöneminin vurgulanması adına bu çalışmaya gerek duyulmuştur. Bu araştırmanınamacı, 1.sınıf okul öncesi öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleği hakkındaki algılarınınmetaforlar aracılığıyla tespit edilmesidir. Bu çalışma, 110 1. Sınıf okulöncesiöğretmen adayı ile yapılmıştır. Katılımcıların % 94’ü kadın, % 16’sı erkektir.Öğretmen adaylarından yarı yapılandırılmış görüşme formu doldurmalarıistenmiştir.  Bu çalışma nitel biraraştırma olup çalışmada olgu bilim deseni kullanılmıştır. Verilerin analizindenitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi tekniği kullanılmıştır.Görüşmelerden elde edilen veriler kodlama yapılarak ve mantıksal dayanaklarıincelenerek kategoriler altında toplanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenadayları toplam 47 metafor geliştirilmişlerdir. En sık kullanılan metafor“ebeveyn” metaforu olmuştur. Oluşturulan metaforlar “Yönlendiren/Yol Gösteren, İhtiyaçKarşılayan, Aydınlatan, Bilgilendiren, Şekillendiren ve Sevilen” öğretmenşeklinde 6 kategoride değerlendirilmiştir. Öğretmen adayları “öğretmen”kelimesini 28 (%60) cansız, 19 (%40) canlı varlık ile ifade etmişlerdir. Öğretmenadaylarının 12 (%11)’si “öğretmenlik” mesleğini diğer mesleklerebenzetmişlerdir. Araştırmadaki metaforların 46’sı (%98) somut ve tamamıolumludur. Ortaya çıkan metaforlar öğretmen adaylarının, mesleklerine farklıaçılardan baktıklarını göstermiştir. Bu çalışma okul öncesi eğitimi görmekteolan öğretmen adayları ile sınırlı kalmıştır. Benzer bir çalışmanın başkabölümlerde okuyan öğretmen adayları veya deneyimli öğretmenler ile yapılması, öğretmenadayları ile öğretmenlerin metaforlarının karşılaştırılması önerilebilir.

Öğretmenlik mesleğinin zenginliği veöneminin anlaşılması, kişinin öğretmen terimini irdelemesi ile gerçekleşebilir.Yapılan çalışmalar incelendiğinde okul öncesi öğretmen adaylarıyla yapılmış çokaz çalışma görülmektedir. Alandaki bu eksikliğin giderilmesi ve bu konununöneminin vurgulanması adına bu çalışmaya gerek duyulmuştur. Bu araştırmanınamacı, 1.sınıf okul öncesi öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleği hakkındaki algılarınınmetaforlar aracılığıyla tespit edilmesidir. Bu çalışma, 110 1. Sınıf okulöncesiöğretmen adayı ile yapılmıştır. Katılımcıların % 94’ü kadın, % 16’sı erkektir.Öğretmen adaylarından yarı yapılandırılmış görüşme formu doldurmalarıistenmiştir.  Bu çalışma nitel biraraştırma olup çalışmada olgu bilim deseni kullanılmıştır. Verilerin analizindenitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi tekniği kullanılmıştır.Görüşmelerden elde edilen veriler kodlama yapılarak ve mantıksal dayanaklarıincelenerek kategoriler altında toplanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenadayları toplam 47 metafor geliştirilmişlerdir. En sık kullanılan metafor“ebeveyn” metaforu olmuştur. Oluşturulan metaforlar “Yönlendiren/Yol Gösteren, İhtiyaçKarşılayan, Aydınlatan, Bilgilendiren, Şekillendiren ve Sevilen” öğretmenşeklinde 6 kategoride değerlendirilmiştir. Öğretmen adayları “öğretmen”kelimesini 28 (%60) cansız, 19 (%40) canlı varlık ile ifade etmişlerdir. Öğretmenadaylarının 12 (%11)’si “öğretmenlik” mesleğini diğer mesleklerebenzetmişlerdir. Araştırmadaki metaforların 46’sı (%98) somut ve tamamıolumludur. Ortaya çıkan metaforlar öğretmen adaylarının, mesleklerine farklıaçılardan baktıklarını göstermiştir. Bu çalışma okul öncesi eğitimi görmekteolan öğretmen adayları ile sınırlı kalmıştır. Benzer bir çalışmanın başkabölümlerde okuyan öğretmen adayları veya deneyimli öğretmenler ile yapılması, öğretmenadayları ile öğretmenlerin metaforlarının karşılaştırılması önerilebilir.