Bilimsel Bilgiyi Yorumlama Metodu Üzerine
On the Method of Interpreting Scientific Knowledge
Yazar: Eker, Zeki
Dergi: Katre Uluslararası İnsan Araştırmaları Dergisi No. 13, 2021
Anahtar kelimeler: Religious Studies ; Din Araştırmaları ; Science,Astrophysics,Islamic Science,scientific knowledge,Interpretation,objective knowledge,Risale-I Nur ; Bilim,Astrofizik,İslam Bilimi,bilimsel bilgi,objektif bilgi,yorum,Risale-i Nur.

Objektif bilimsel bilgi tekrarlanabilir deney ve gözlemler sonucunda ortaya çıkmış, başka bir deney veya gözlem ile yanlışlanamayan bilgi olarak tanımlandıktan sonra, örnek olarak su çevrimi ve evrenin büyük ölçekteki yapısı ile ilgili bilimsel bilgilere Müslüman toplumlarca verilen tepkiler irdelenmiştir. İlki genelde itiraz gören, ikincisi hem pozitif hem negatif tepki alan konulardandır. Önceki Yer yüzündeki biyolojik hayatın sürdürülmesi, diğeri de ortaya çıkabilmesi bakımından önemlidir. Çoklarınca bilinen ve sadece uzmanlarının bilebileceği bu  iki örneğin seçilmesi İslama göre yorumlama metodunun popülerlik ve ayrıca konu bakımından farklı alanlara uygulanabilirliğini vurgulamak içindir. Çalışmada izlenen yöntem: objektif bilimsel bilginin tanımlanmasından sonra, bilimin evrenle veya içindekilerle (cisimler ve olaylar) ilgili sadece nasıl sorusuna cevap verdiği, neden ve niçin sorularına cevap vermediği, bilim çevrelerinde saygın bir kaynak ve örnekleri  ile belirtilmiştir. Sonrasında neden/niçin sorularıyla ilgili bilgiler objektif bilginin yorumu ve subjektif bilgi olarak tanımlanmıştır.  Bilginin subjektif olması onu bilimsellikten çıkarsa da, değerini eksiltmez, aksine objektif bilginin İslama göre yorumlanmasının yolunu açar. Kur’an’ dan ve onun çağdaş tefsiri Risale-i Nurdan verilen cevaplar ile Islama göre seçilen iki objektif bilimsel bilgi örneğinin nasıl yorumlandığı anlatılır. Sonuç olarak, su çevrimine olan itirazın bilimsel bilgiye bir itiraz değil, niçin yağmur yağar sorusuna beklendiği gibi cevap verilmemesinden, yani yorumun eksik veya yanlış olmasından kaynaklandığı belirtilip, bilgi olmadan yorumu yapılamayacağı için, yorumlanmamış objektif bilimsel bilginin, en az yorum kadar önemli ve kıymetli olduğu vurgulanmıştır.

After defining objective scientific knowledge as information extracted from repeatable experiments or observations, which could not be refuted by another experiment or observation, Islamic responses given to objective scientific knowledge as examples of water cycle and large scale structure of the universe were studied.  Former one is a typical example of objective scientific knowledge which Muslim society react wrongly. For the latter one, there could be positive and negative responses. The former one is related in starting and latter one is linked with continuation of biological life on the Earth.  Such two subjects, one is popularly known and the other only astrophysicists know, were chosen intentionally as special examples in this study to emphasize how powerful the method of interpretation, which may work  whether the subject is popular or not and valid  for very different kinds of knowledge. The method of the study: after defining objective scientific knowledge, it has been concluded that science is interested in only the questions starting “how?” but not “why?” according to a popularly known reference and various examples. After that, information coming from “why?” is defined as subjective knowledge and/or interpretation of the objective knowledge. Subjectivity of knowledge does not reduce its value; on the contrary, it opens a road for validating Islamic interpretations. How these two examples of objective scientific knowledge are interpreted according to Islam is shown by sample answers from Qur’an and Risale-I Nur.  Concluding remark: objections by Muslims against water cycle are not about the objective scientific knowledge, but against its non-Islamic interpretation, that is, improper answer to the question “why?”.  Since there would not be any interpretation without objective scientific knowledge, it is emphasized that the un-interpreted scientific knowledge is important and valuable at least as much as its Islamic interpretation.