PM10 ve PM2.5 Boyutundaki Atmosferik Partiküllerin Bölgesel, Mevsimsel Değişimlerinin ve Meteorolojik Parametrelerle İlişkilerinin İncelenmesi
Investigation of Regional, Seasonal Changes of PM10 and PM2.5 Particles and Relationships between Meteorological Parameters
Yazar: Bozkurt, Zehra
Dergi: Duzce University Journal of Science and Technology, Vol. 6 No. 4, 2018
Anahtar kelimeler: Engineering ; Mühendislik ; Marmara,Air pollution,PM10,PM2.5,PM2.5/PM10 ; Marmara,Hava kirliliği,PM10,PM2.5

Bu çalışmada, MarmaraTemiz Hava Merkezi'ne (MTHM) ait hava kalitesi ölçüm istasyonlarından eşzamanlı olarak PM10 ve PM2.5 örneklemesi yapılanEdirne-Keşan, İstanbul-Silivri, İstanbul-Ümraniye, Kocaeli-Kandıra,Tekirdağ-Çerkezköy, Yalova-Armutlu istasyonlarında 2017 yılında ölçülen PM10ve PM2.5 kütle konsantrasyonları incelenmiştir. Yapılandeğerlendirmelerde kirletici konsantrasyonlarının mevsimsel ve günlükdeğişimleri izlenmiştir. Çalışmada, PM10 ve PM2.5konsantrasyonlarının mevsimsel farklılıklarını karşılaştırmak için Mann-WhitneyU testi uygulanmıştır. Mevsimsel faklılıkların en belirgin olduğu istasyonlarkentsel Tekirdağ ve Çerkezköy istasyonları ile kırsal Kandıra istasyonudur.Konsantrasyonlar, kentsel istasyonlarda kış mevsiminde artarken kırsalistasyonlarda yaz mevsiminde artmaktadır. Partikül boyutu ile kirleticikaynakları arasındaki ilişkinin anlaşılabilesi için PM2.5/PM10oranları hesaplanmış ve bu oranlar incelenen istasyonların özelliklerine göredeğerlendirilmiştir. Yapılan değerlendirmeler, kış mevsiminde PM2.5,yaz mevsiminde ise PM10 boyutundaki kirleticilerin hakim olduğunugöstermektedir.  İncelenen istasyonlariçin hesaplanan ortalama konsantrayonlar ve PM2.5/PM10oranları, farklı ülkelerde farklı özelliklerde şehirlerde yapılan benzerörneklemelerle karşılaştırılarak sonuçların literatür ile uyumlu olduğubelirlenmiştir. Çalışmada, PM10 ve PM2.5 konsantrasyonlarının birbirleri ile vemeteorolojik parametrelerle anlamlı ilişkiler gösterdiği spearman korelasyonkatsayıları hesaplanarak belirlenmiştir.

In this study, simultaneously measured PM10 and PM2.5 concentrations at Edirne-Keşan, İstanbul-Silivri, İstanbul-Ümraniye, Kocaeli-Kandıra, Tekirdağ-Çerkezköy and Yalova-Armutlu air quality measurement stations of Marmara Clean Air Center (MTHM) were investigated. Seasonal and diurnal changes of pollutant concentrations were investigated in the assessments. Mann-Whitney U test was applied to compare the seasonal differences of PM10 and PM2.5 concentrations. The stations with the most prominent seasonal differences were the urban Tekirdağ and Çerkezköy stations and the rural Kandıra station. In urban stations concentrations increase in winter season whereas for the rural stations this increase was observed in summer season. PM2.5/PM10 ratios were calculated to understand the relationship between particle size and pollutant sources and these ratios were evaluated with respect to the characteristics of the studied stations. The assessments showed that the pollutants in the size of PM2.5 were dominant in winter season and PM10 were dominant in summer season. The calculated average concentrations and PM2.5/PM10 ratios for the studied stations were compared with similar studies in different cities of the world with different characteristics, and the results were found to be consistent with the literature. In the study, PM10 and PM2.5 concentrations were correlated with each other and meteorological parameters were determined by Spearman correlation analysis.