Yeşil Çatı Drenaj Levhasının Geçirimliliğe Etkisi
Permeability Effect of Green Roof Drainage Board
Yazar: Sertyeşilışık, Pelin; Uygunoğlu, Tayfun
Dergi: Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, Vol. 9 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: Environmental Engineering ; Çevre Mühendisliği ; Yeşil Çatı Alt Katmanları,Su Tutma Süresi,Akış Katsayısı,Kent Hidrolojisi ; Green Roof Layer Materials,Water Retention Time,Runoff Coefficients,Urban Hydrology

Nüfusun kentlerde artması konutların, yolların ve sanayi gibi yapıların artmasına ve bu da geçirimli alanların geçirimsiz yüzeylerle kaplanmasına sebep olabilmektedir. Ancak, yağmur suyu yönetimi için geçirimli alanlara ihtiyaç duyulmaktadır. Sürdürülebilir yağmur suyu yöntemlerinden biri olan yeşil çatı sistemi bu soruna bir çözüm olabilecek potansiyelde olup dünyada da pek çok örneği bulunmaktadır. Günümüzün en önemli sorunlarından biri olan, kentlerde görülen ani sel felaketleri ve kanalizasyon taşkınları yeşil çatı sisteminin kullanılması ile azaltılabilir. Yağmur suyunun yeşil çatı sistemleri ile depolanıp verimli kullanımı potansiyeli olması sebebiyle, bu çalışmada yağmurdan kaynaklı oluşan yüzey akışlarına yeşil çatı sisteminin etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla, ekstansif bir yeşil çatının alt tabakasını drenajlı bir sistem oluşturularak çıkış debisine olan etkisi incelenmiştir. Model olarak oluşturulmuş bir yeşil çatı düzeneğinde yağış-akış olayları, %3, 6, 9 ve 12 yüzey eğimleri dikkate alınarak ve su akış sensörü kullanılarak ölçülmüştür. Elde edilen veriler sonucunda yüzeye drenaj levhası serilmesi durumunda boş yüzeye göre tüm eğimlerde suyun akışını eğime bağlı olarak %68-81 oranlarında çıkış süresini gecikmiştir. Ayrıca, alt tabakada yeşil çatı drenaj levhası kullanımıyla yüzey geçirimlilik katsayısının yaklaşık 0.5-0.7 arasında değiştiği görülmüştür, boş yüzeye göre daha düşük değerler almıştır. Sonuç olarak, yeşil çatı sistemlerinde drenaj levhasının serilmesi kentlerde yağış şiddetinin azaltılmasında etkili olabileceği görülmüştür. Yeşil çatı sistemlerinde kabarcıklı levha kullanılması durumunda farklı eğimler için yağış-akış hesaplamalarında kullanılacak C katsayısı için bir aralık ortaya konmuştur. Bu çalışmanın çıktıları iklim değişikliği sebebiyle artan yağmur şiddetinin kentlerde oluşabilecek sel felaketlerini yönetmek ve oluşabilecek maddi ve manevi hasarı azaltmak için kullanılabilir.

Populations in cities result in the building of housing, transportation, and industry, which might cause to alter the permeable surfaces to impermeable surfaces. However, permeable terrain is essential for stormwater management. One of the environmentally friendly ways to collect rainwater is to install green roofs, and there are examples of this all over the world. Using the green roof system helps lessen flash floods and sewage floods in cities, which are today's most significant issues. Due to the fact that the rain water can be collected and used efficiently via green roof systems the effects of the form of the bottom layer of the extensive green roof on the output flow were investigated using both with and without drainage layer systems in this study. Rainfall-runoff events were observed by a water flow sensor and a green roof setup with surface slopes of 3, 6, and 12% were constructed as a model. According to the results, surface flow from the drainage board at all slopes is delayed by 68-81% compared to the empty surface. In addition, it has been noted that the surface permeability coefficient ranges between 0.5-0.7 and has taken values lower than the empty surface when there is a drainage board at the base of the green roof. As a result, it has been seen that laying the drainage board in green roof systems can be effective in reducing the intensity of precipitation in cities. In the case of using bubble sheets in green roof systems, a range for the C coefficient to be used in precipitation-flow calculations for different slopes has been revealed. The outputs of this study can be used to manage the flood disasters that may occur in cities due to the increased rainfall intensity due to climate change and to reduce the material and moral damage that may occur.