Bodur Mürver (Sambucus ebulus L.) meyve ekstraktının mısır fidelerindeki kuraklık toleransına etkisi
Effect of Dwarf Elderberry (Sambucus ebulus L.) fruit extract on drought tolerance in maize seedlings
Yazar: Altuntaş, Cansu
Dergi: Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Vol. 24 No. 2, 2023
Anahtar kelimeler: Structural Biology ; Yapısal Biyoloji ; Sambucus ebulus,fotosentez,kuraklık stresi,mısır ; Sambucus ebulus,photosynthesis,drought stress,maize

Geleneksel tıpta insan sağlığı açısından tedavi amaçlı yaygın olarak kullanılan Sambucus ebulus L. (SE) meyve ekstraktı önemli bir antioksidan değere sahiptir. SE meyve sulu ekstraktının (MSE) insan sağlığı üzerindeki rolünü ortaya koymada deney hayvanlarıyla ilgili yapılan son çalışmalar, insanlarda meydana gelen çeşitli streslere karşı SE MSE’nin nasıl bir rol oynadığını göstermektedir. Bununla birlikte, bitkilerdeki abiyotik stres cevabı üzerine SE MSE’nin nasıl bir rol oynadığıyla ilgili literatürde herhangi bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada, kuraklık stresi altında SE MSE’nin stres hasarını hafifletmede etkili bir rolünün olup olmadığı değerlendirilmiştir. İlk olarak mısır fideleri 24 saat boyunca üç farklı SE MSE (1, 2 ve 4 mg/mL) konsantrasyonuna ve daha sonra kuraklık için %10’luk polietilen glikol 6000 (PEG 6000)’e maruz bırakıldı. Kuraklık koşullarında, mısır fidelerinde nispi su içeriği (NSİ), hidrojen peroksit (H2O2) ve pigment içeriği ile gaz değişim parametrelerinde (net fotosentez hızı (PN), terleme (E) ve stoma iletkenliği (gs)) önemli ölçüde azalırken, lipid peroksidasyonu (TBARS) ve prolin (Pro) seviyeleri önemli ölçüde artmıştır. Bununla birlikte, kuraklık koşullarında tüm SE MSE uygulamalarının, NSİ, Pro, pigment içerikleri ile PN, E ve gs'yi önemli ölçüde arttırdığı, TBARS ve H2O2 seviyelerini ise belirgin şekilde azalttığı görüldü. Diğer önemli bir sonuç, SE MSE uygulama konsantrasyonlarından 2 mg/mL’nin NSİ, Pro, pigment ve gaz değişim seviyelerini arttırmada, TBARS ve H2O2 seviyelerini ise azaltmada en etkili konsantrasyon olduğu belirlendi. Elde edilen bulgulara göre, mısır fidelerine dıştan uygulanan tüm SE MSE konsantrasyonları farklı düzeylerde oksidatif hasarı (TBARS ve H2O2) azaltabilir, su durumunu koruyabilir, gaz değişimini ve klorofil sentezini iyileştirebilir. Sonuç olarak, bitkilerde SE MSE uygulamalarının kuraklık toleransı üzerinde olumlu bir etkisi olduğu belirlendi.

Sambucus ebulus L. (SE) fruit extract, which is widely used for therapeutic purposes in traditional medicine for human health, has an important antioxidant value. Recent studies on experimental animals to reveal the role of the aqueous extract of SE fruit (FAE) on human health, it is shown how SE FAE plays a role in response to various stresses occurring in humans. However, no studies have been found in the literature on the role of SE FAE on the abiotic stress response in plants. In this study, it was evaluated whether SE FAE has an effective role in alleviating stress damage under drought stress. Firstly, maize seedlings were exposed to three different concentrations of SE FAE (1, 2 and 4 mg/mL) for 24 h and then 10% polyethylene glycol 6000 (PEG 6000) for drought. Under drought conditions, relative water content (RWC), hydrogen peroxide (H2O2), pigment content and gas exchange parameters (net photosynthesis rate (PN), transpiration (E) and stomatal conductivity (gs)) significantly decreased while lipid peroxidation (TBARS) and proline (Pro) levels significantly increased in maize seedlings. However, it was observed that all SE FAE applications significantly increased RWC, Pro, pigment contents and PN, E and gs, significantly declined the TBARS and H2O2 levels under drought conditions. Another important result, 2 mg/mL of SE FAE application concentrations was determined to be the most effective concentration in increasing RWC, Pro, pigment and gas exchange levels, and reducing TBARS and H2O2 levels. According to findings, exogenous application of all SE FAE can alleviate oxidative damage (TBARS, H2O2), maintain water status, improve gas exchange, and chlorophyll synthesis in maize seedlings at different levels. As a result, it was determined that SE MSE applications had a positive effect on drought tolerance in plants.