MODERN PSİKOLOJİDE VE KLASİK İSLAM DÜŞÜNCESİNDE ÜZÜNTÜ DUYGUSU: KİNDÎ ÖRNEĞİ
The Emotion of Sadness in Modern Psychology and Classical Islamic Thought: The Example of Kindi
Yazar: Yıldırım, İbrahim
Dergi: Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), Vol. 22 No. 2, 2022
Anahtar kelimeler: Psychology of Religion,Sadness,Emotion,Emotion of Sadness,Kindi ; Din Psikolojisi,Üzüntü,Duygu,Üzüntü Duygusu,Kindî

Psikolojinin önemli konularından olan duygu konusuyla ilgili geçmişten günümüze çok sayıda çalışma yapılmıştır. Yapılan çalışmaların çoğunluğunda duygular sınıflandırılmış ve üzüntü duygusu temel duygular arasında kabul edilmiştir. Duygu konusu, psikolojinin yanı sıra farklı disiplinlere mensup kişilerin de ilgisini çekmiştir. Bu noktada, ilk İslam filozofu olarak kabul edilen Ebû Yûsuf Ya’kub b. İshâk b. Es-Sabbâh el-Kindî de duygu konusu ve bilhassa üzüntü duygusuyla yakından ilgilenmiştir. Kindî, üzüntü duygusuyla ilgili müstakil bir eser dahi kaleme almıştır. Bu çalışmada üzüntü duygusunun Kindî’nin düşünce sistemindeki ve modern psikolojideki yeri karşılaştırmalı bir şekilde incelenmektedir. Çalışmanın yöntemi olarak nitel araştırma yöntemi seçilmiştir. Çalışmanın verileri doküman incelemesi tekniği kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmada durum çalışması deseni kullanılmıştır. Çalışmada öncelikle duygu konusu ve üzüntü duygusu psikolojik açıdan ele alınmaktadır. Akabinde Kindî’nin düşünce sisteminde duygu konusu ve üzüntü duygusu üzerinde durulmakta ve onun üzüntü duygusundan kurtulmak için önerdiği çözüm yollarına yer verilmektedir. Gerçekleştirilen inceleme sonucunda duyguların tasnifi, üzüntü duygusunun diğer duygular arasındaki konumu, üzüntünün sebepleri ve insan hayatına etkileri açısından modern psikolojinin verileri ile Kindî’nin görüşlerinin büyük oranda örtüştüğü tespit edilmiştir. Bu bağlamda, duygu konusunun ve üzüntü duygusunun Batı menşeli bir bilim dalı olan psikolojide ve ilk İslam filozofu olan Kindî’nin düşünce sisteminde oldukça benzer şekilde değerlendirildiği görülmektedir.

Many studies have been conducted from the past to the present on the subject of emotion, which is one of the important subjects of psychology. In the majority of the studies conducted, emotions were classified and the emotion of sadness was considered among the basic emotions. The subject of emotion has attracted the attention of people from different disciplines as well as psychology. At this point, Abu Yusuf Ya‘qub ibn Ishaq al-Sabbah Al-Kindi, who is considered as the first Islamic philosopher, was also closely interested in the subject of emotion and especially the emotion of sadness. Kindi even wrote an independent work on the emotion of sadness. In this study, the place of sadness in Kindi's thought system and modern psychology has been examined comparatively. The qualitative research method was chosen as the method in the study. The data of the study were obtained using the document review technique. The case study design was used in the research. In the study, firstly, the subject of emotion and the emotion of sadness are examined from a psychological point of view. Afterwards, the subject of emotion and the emotion of sadness in Kindi’s thought system is emphasized and the solutions offered by him to get rid of the emotion of sadness are included. As a result of the examination, it has been determined that Kindi's views largely coincide with the data of modern psychology in terms of the classification of emotions, the position of sadness in other emotions, its causes and effects on human life. In this context, it is seen that the subject of emotion and the emotion of sadness are evaluated very similarly in psychology, which is a science of the Western origin, and in the thought system of Kindi, the first Islamic philosopher.