Necîb el-Kîlânî’nin “Yevmu’l-Ferah/Düğün Günü” Adlı Öyküsüne Dair Bir Tahlil Denemesi
An Attempt to Analysis on Najib al-Kîlânî’s Story “Yawm al- Ferah/The Day of Wedding”
Yazar: Aytekin, Emine Merve
Dergi: Şarkiyat Mecmuası No. 40, 2022
Anahtar kelimeler: Language Studies ; Dil Çalışmaları ; Creative Arts and Writing ; Sanat ve Edebiyat ; Modern Arap Edebiyatı,Necîb el-Kîlânî,Öykü,‘İnde’r-Rahîl,Yevmu’l-Ferah ; Modern Arabic Literature,Najib al-Kîlânî,Story,‘Inde’r-Rahîl,Yawm al-Ferah

Şair, yazar ve doktor olarak bir çok hizmet ve faaliyette bulunmuş çok yönlü bir şahsiyet olan Necîb b. ‘Abdu’l-Latîf b. İbrahim el-Kîlânî, Mısır’da İslami edebiyatın öncülerinden sayılmaktadır. Eğitimli bir ailede yetişmiş olan yazar, hem kendi döneminin şahsiyetlerinden olan Necîb Mahfûz (ö. 2006) ve Seyyid Kutub (ö. 1966) gibi şahsiyetlerden hem de Cemâleddîn Afganî (ö. 1897) ve Muhammed İkbal (ö. 1938) gibi şahsiyetlerden etkilenmiştir. Edebî yaşamı boyunca roman, hikâye, tiyatro, şiir ve otobiyografi gibi çeşitli alanlarda edebî ürünler veren el-Kîlanî, kaleme aldığı eserleri yaşadığı dönemin tarihî olaylarıyla harmanlayarak sunmuştur. Bu yüzden eserleri o dönemin anlaşılması açısından önemlidir. 1931- 1995 yılları arasında yaşayan el-Kîlânî, eserlerinde; İslam tarihi ile ilgili olayları, Müslümanların, Hıristiyanların ve Mısır halkının maruz kaldığı zulümleri ve sorunları edebî bir dille tasvir etmiştir. Yüze yakın eseri olan yazarın eserlerinin çoğu ödül almıştır. Çeşitli siyasî sebeplerle tutuklanmış olan el-Kîlânî sanatını toplum için kullanmış, eserlerinde toplumun sıkıntılarını aktarmayı, âdeta sesi olmayı amaçlamıştır. Bu makalede Necîb el-Kîlânî’nin hayatı hakkında bilgi verilmiş ve Mısır halkının sıkıntılarından olan dilencilik, uyuşturucu, zengin-fakir ayrımının oluşturduğu toplumsal uçurum gibi meseleleri ele aldığı ve el-Kîlânî’nin en büyük öykü derlemesi olan ‘İnde’r-Rahîl isimli öykü kitabı içerisinde yer alan Yevmu’l-Ferah/Düğün Günü başlıklı öykünün çeşitli yönlerden tahlili yapılmıştır. Mezkûr öykü, türlü zorluklarla çocuğunu okutan bir babanın mesleği nedeniyle çocuğu tarafından hor görülmesi ve bu durumun çocuğunun düğünü öncesinde ve düğün gününde trajik olaylarla öykülenmesini içermektedir. Öykü çeşitli toplumsal mesajlar vermektedir.

Najîb b. ‘Abdu’l-Latîf b. Ibrahim al-Kîlânî was a poet, writer, and doctor, he had many services and activities and was a versatile personality. Najîb al-Kîlânî is considered one of the pioneers of Islamic literature in Egypt. The author, who has an educational family, was influenced both by the personalities of his time such as Najîb Mahfûz (d. 2006) and Sayyed Qutub (d. 1966), as well as by people such as Jamâleddîn Afghanî (d. 1897) and Mohamad Ikbal (d. 1938). Throughout the literary life of the author, he presented examples in various fields such as novel, story, theater, poetry, and autobiography by dealing with the historical events of the period in which he lived, therefore the studies are important in terms of understanding that period. al-Kîlâni lived between 1931 and 1995. The author described with rhetorically events on the history of Islam, the persecutions and problems faced by Muslims, Christians, and Egyptian people. In addition to nearly a hundred of works, the author also has many award-winning for most of studies. He was arrested for various political reasons and used art for society. The author aimed to clarify the problems of society and to be the voice of society. In this article, information about the life of Najib al-Kîlânî is given. The author dealt with the problems of the Egyptian people such as begging, drugs, and the social gap created by the rich-poor distinction. The story entitled Yevmu'l-Ferah/The Day of Wedding, which is included in the storybook named ‘İnde'r-Rahîl, which is al-Kîlânî's biggest story collection, has been analyzed from various aspects. In this story, the wedding day of a young person is the subject and this young man is ashamed of his family's profession, which contributed to his education. The story is also given in various social messages.