HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE İZOLASYONUNDA GÜNCEL YÖNTEMLER
CURRENT METHODS IN ISOLATION OF HEMATOPOIETIC STEM CELL
Yazar: Okşak, Nilgün; Kuruca, Dürdane Serap
Dergi: İstanbul Tıp Fakültesi Dergisi, Vol. 84 No. 3, 2020
Anahtar kelimeler: Health Care Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi ; Kök hücre izolasyonu,mikroakışkan sistemler,. ; Stem cell isolation,microfluidic system

Hematopoetik kök hücreler (HKH) başta kemik iliği (Kİ) olmak üzere çeşitli hematopoetik organlarda, kordon kanında (KK), aferez materyalinde ve periferik kanda çok az sayıda bulunmaktadır (1-100 hücre/ml). Bu hücrelerin saflaştırılarak diyabet, kanser, kalp, nörolojik hastalıklar, kas ve eklem sorunları olan hastalara nakledilmesi fonksiyonu bozulan doku ve organların rejenerasyonunu sağlayacaktır. Kanser hastalarında otolog kök hücrelerin transplantasyonunda en önemli sorun malign hücre kontaminasyonudur. Allojenik transplantasyonda ise hücreler farklı kişilerden alındığı için, alıcıda meydana gelen immün reaksiyonlar ve doku reddi bu alanın en önemli sorunudur. Dolayısıyla transplant materyalinin tümör hücrelerinden ve immün hücrelerden temizlenmesi nakledildiği dokuda uzun süreli ve sağlıklı rejenerasyonu sağlayacaktır. Klinik kullanım için bu hücrelerin saflaştırılmasında uzun yıllar çeşitli teknikler geliştirilmesine rağmen halen uygun ve etkili bir yöntem bulunmamaktadır. Son yıllarda geliştirilen mikroakışkan sistemler (mikroçipler) kolay, ucuz ve yüksek verimli olması nedeni ile araştırılmaktadır. Çeşitli mikrokapiller, mikrosütunlar, mikroporlarla dizayn edilen bu sistemlerde hücrelerin boyut, mekanik esneklik, deformabilite, hücre adezyonu ve elektrik yükleri gibi özelliklerine dayalı saflaştırma yapılmaktadır. Başlangıçta çok az sayıda bulunan dolaşımdaki tümör hücrelerini (DTH) yakalamak amacıyla geliştirilen bu sistemler şimdi çeşitli hücrelerin, mikroveziküllerin ve eksozomların saflaştırılması ve tanısı için kullanılmaktadır. Bu derleme, geleneksel ve gelişmekte olan hematopoetik kök hücre izolasyon yöntemleri ile bu yöntemlerin avantajları ve dezavantajlarını açıklamayı amaçlamaktadır.

Hematopoietic stem cells are the rare cells in various hematopoietic organs which are found in small numbers (1-100/ml). When these cells are transferred to patients suffering from diabetes, cancer, heart diseases, muscle and joint problems, they will help the patients’ bodies with the regeneration of impaired tissues. While the most important problem in the transplantation of autologous stem cells is malignant cell contamination in cancer patients, in allogeneic transplantation, it is immune reactions and tissue rejections. Therefore, clearing of the transplant material from tumour cells and immune cells may support the long-term healthy regeneration of the tissue to which they are transplanted. Although various techniques have been developed for the purification of these cells in terms of clinical use over many years, there is still no sufficiently effective method. In recent years, researchers have shown an increased interest in microfluidic systems because they are easy to use, cheap and highly efficient. In these types of systems designed with various microcapillaries, micropillars and micropores; purification is carried out according to the properties of cells such as size, deformability, cell adhesion and electrical charges. This review aims to explain traditional and emerging hematopoietic stem cell isolation methods and their advantages and disadvantages.