Modern Dönem’den Günümüze Resim Sanatında Masa – II
Modern Dönem’den Günümüze Resim Sanatında Masa – II
Yazar: Görenek, Gülderen
Dergi: Akademik Sanat No. 14, 2021
Anahtar kelimeler: Modern Dönem,Modern Sanat,Modern Resim,Günümüz Sanatı,Masa

Rönesans’tan günümüze Batı resim sanatı tarihi boyunca kompozisyonların önemli bir bileşeni olan masa objesinin yüzeydeki varoluş biçimi, resimlendiği dönemlerin üslûbuna önemli göndermeler içermektedir. Gerek etrafını saran toplulukların gerekse üzerinde bulunan nesnelerin çeşitliliği, resmin yapıldığı yılların sosyo-ekonomik ve kültürel yaşantısına dair önemli veriler sunmaktadır. Sanattaki hâkimiyet kiliseden saraya saraydan burjuvaziye geçtikçe masa çevresinde toplanan figürler ve üzerinde yer alan objeler, değişimin geçerli bir anlamına sahip olmuştur. Bu durum Sanayi Devrimi’yle gelen Modern Dönem için de geçerlidir. Çünkü sanat için sanat söylemi bu dönemdeki sanat yaklaşımlarında örneğin Renoir’ın “Moulin de la Galette’de Dans” resminde de izlenebilir. Sanatçı, devrimin getirdiği tüm çelişkilerden uzak, toplumun farklı sınıfındaki insanları, eğlence içinde masaların çevresine yerleştirirken; Van Gogh “Patates Yiyenler” resminde, modern resmin çok azında izleneceği üzere, kırsalın yoksul bir ailesini “gerçek hareketi” gösterme adına loş bir ışık altında patates yer, kahve içerken bir araya getirmiştir. Günümüze yaklaştıkça çağdaş sanat içinde farklı arayışlar, sanattaki masa olgusunu da değiştirmiştir. Çağdaş sanatta masa, diğer kullanımları dışında yalnızca kendi biçim ve anlamına işaret eden ana bir unsur olarak çalışmalarda görülmektedir.Sürüp giden hayat kaygılarının yanında evimizde sıradan bir eşya olan masa, günlük hayatın en işlevsel nesnesiyken iş hayatında, pratik kullanım dışında bir kariyer göstergesi, kimi zaman ise uğruna birçok fedakârlıkların yapıldığı hatta hakkını vermenin bir erdem olduğu sembolik anlama sahiptir. Akıl, kararlılık, çaba, yetenek ve gayretle sahip olunması gereken masanın hemen yanında sahip olunana karşı kıskançlık, haksız elde edildiyse kibir sıklıkla durur. Siyasette ise masa, kalıplaşmış çeşitli ifadelerle sıradanlığının ötesinde anlamlar içermektedir.  Rönesans’tan Modern Dönem’e ve Modern Dönem’den günümüze olmak üzere resim sanatında masa, iki ayrı makaleden oluşmaktadır. Bu çalışmada, Modern Dönem’den günümüze Batı resim sanatına yön veren ve masa objesinin gündelik kullanımındaki bir objeden kendi başına var olan bir sanat objesine dönüşüm sürecine katkı sağlayan sanatçı ve eserleri seçilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır.

Rönesans’tan günümüze Batı resim sanatı tarihi boyunca kompozisyonların önemli bir bileşeni olan masa objesinin yüzeydeki varoluş biçimi, resimlendiği dönemlerin üslûbuna önemli göndermeler içermektedir. Gerek etrafını saran toplulukların gerekse üzerinde bulunan nesnelerin çeşitliliği, resmin yapıldığı yılların sosyo-ekonomik ve kültürel yaşantısına dair önemli veriler sunmaktadır. Sanattaki hâkimiyet kiliseden saraya saraydan burjuvaziye geçtikçe masa çevresinde toplanan figürler ve üzerinde yer alan objeler, değişimin geçerli bir anlamına sahip olmuştur. Bu durum Sanayi Devrimi’yle gelen Modern Dönem için de geçerlidir. Çünkü sanat için sanat söylemi bu dönemdeki sanat yaklaşımlarında örneğin Renoir’ın “Moulin de la Galette’de Dans” resminde de izlenebilir. Sanatçı, devrimin getirdiği tüm çelişkilerden uzak, toplumun farklı sınıfındaki insanları, eğlence içinde masaların çevresine yerleştirirken; Van Gogh “Patates Yiyenler” resminde, modern resmin çok azında izleneceği üzere, kırsalın yoksul bir ailesini “gerçek hareketi” gösterme adına loş bir ışık altında patates yer, kahve içerken bir araya getirmiştir. Günümüze yaklaştıkça çağdaş sanat içinde farklı arayışlar, sanattaki masa olgusunu da değiştirmiştir. Çağdaş sanatta masa, diğer kullanımları dışında yalnızca kendi biçim ve anlamına işaret eden ana bir unsur olarak çalışmalarda görülmektedir.Sürüp giden hayat kaygılarının yanında evimizde sıradan bir eşya olan masa, günlük hayatın en işlevsel nesnesiyken iş hayatında, pratik kullanım dışında bir kariyer göstergesi, kimi zaman ise uğruna birçok fedakârlıkların yapıldığı hatta hakkını vermenin bir erdem olduğu sembolik anlama sahiptir. Akıl, kararlılık, çaba, yetenek ve gayretle sahip olunması gereken masanın hemen yanında sahip olunana karşı kıskançlık, haksız elde edildiyse kibir sıklıkla durur. Siyasette ise masa, kalıplaşmış çeşitli ifadelerle sıradanlığının ötesinde anlamlar içermektedir.  Rönesans’tan Modern Dönem’e ve Modern Dönem’den günümüze olmak üzere resim sanatında masa, iki ayrı makaleden oluşmaktadır. Bu çalışmada, Modern Dönem’den günümüze Batı resim sanatına yön veren ve masa objesinin gündelik kullanımındaki bir objeden kendi başına var olan bir sanat objesine dönüşüm sürecine katkı sağlayan sanatçı ve eserleri seçilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır.