Question: సౌత్ కొరియా దేశ అధికారిక భాష ఏది?

కొరియా యుద్ధం



ఐక్యరాజ్యసమితి మద్దతుతో రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా మరియు పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా, సోవియట్ యూనియన్‌ల మద్దతుతో డెమొక్రటిక్ పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా మధ్య జరిగిన ఒక సైనిక ఘర్షణను కొరియా యుద్ధం గా పరిగణిస్తారు. ఈ యుద్ధం జూన్ 25, 1950న మొదలైంది, యుద్ధ విరమణపై జులై 27, 1953న సంతకం చేశారు. ఫసిఫిక్ యుద్ధంలో విజేతలుగా నిలిచిన మిత్రరాజ్యాలు కుదిర్చిన ఒప్పందం ద్వారా జరిగిన కొరియా రాజకీయ విభజన ఈ యుద్ధానికి కారణమైంది. కొరియా ద్వీపకల్పం ఫసిఫిక్ యుద్ధం ముగియడానికి ముందు వరకు జపాన్ పాలనలో ఉండేది. 1954లో జపాన్ లొంగిపోవడంతో, అమెరికా పాలకులు ఈ ద్వీపకల్పాన్ని 38వ అక్షాంశం ఆధారంగా విభజించారు, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల దళాలు దక్షిణ భాగాన్ని ఆక్రమించుకోగా, సోవియట్ దళాలు ఉత్తర భాగాన్ని స్వాధీనంలో ఉంచుకున్నాయి.[38] కొరియా ద్వీపకల్పవ్యాప్తంగా 1948లో స్వేచ్ఛా ఎన్నికలు నిర్వహణ విఫలం కావడంతో రెండు ప్రాంతాల మధ్య విభజన బాగా బలపడింది, ఉత్తర ప్రాంతంలో కమ్యూనిస్ట్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటైంది. 38వ అక్షాంశం ఉభయ కొరియాల మధ్య ఒక రాజకీయ సరిహద్దుగా మారింది. యుద్ధం తరువాత కొన్ని నెలలపాటు పునరేకీకరణ చర్చలు కొనసాగినప్పటికీ, ఉద్రిక్తత మాత్రం పెరిగిపోయింది. 38వ అక్షాంశం వెంబడి సరిహద్దులపై చిన్నస్థాయి యుద్ధాలు మరియు దాడులు కొనసాగుతూ వచ్చాయి. ఉత్తర కొరియా దళాలు జూన్ 25, 1950న దక్షిణ కొరియాను ముట్టడించడంతో యుద్ధానికి ద్వారాలు తెరుచుకున్నాయి.[39] ప్రచ్ఛన యుద్ధ సమయంలో జరిగిన మొదటి ముఖ్యమైన సాయుధ పోరాటంగా ఇది పరిగణించబడుతుంది.[40]
ఐక్యరాజ్యసమితి, ముఖ్యంగా అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు ఉత్తర కొరియా దళాలను తిప్పికొట్టేందుకు దక్షిణ కొరియన్లకు సాయం చేయడానికి ముందుకొచ్చాయి. ఉత్తర కొరియా సైన్యం చేతిలో యుద్ధం మొదటి భాగంలో దక్షిణ కొరియన్లు పరాజయం చవిచూశారు, అయితే UN దళాలు ఉత్తర కొరియన్లను 38వ అక్షాంశం ఆవలివైపుకు, దాదాపుగా యాలు నది వద్దకు తిప్పికొట్టాయి, దీంతో కమ్యూనిస్ట్‌ల పాలనలోని ఉత్తర కొరియాకు సాయం చేసేందుకు పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా (PRC) యుద్ధరంగంలోకి అడుగుపెట్టింది.[39] ఈ వివాదంలో కమ్యూనిస్ట్ చైనా తలదూర్చడంతో, యుద్ధం తీవ్ర రూపం దాల్చింది. ఆయుధాలు సరఫరా చేయడం ద్వారా ఉత్తర కొరియా మరియు చైనాలకు సోవియట్ యూనియన్ అండగా నిలిచింది. 38వ అక్షాంశం వద్ద కొరియాల మధ్య సరిహద్దును పునరుద్ధరించడం ద్వారా యుద్ధ విరమణ ఒప్పందం కుదరడంతో ఇది ఒక అణు ప్రపంచ యుద్ధంగా మారే ముప్పు తప్పిపోయింది, దీని తరువాత కొరియా నిస్సైన్య మండలం సృష్టించబడింది, ఇది ఉభయ కొరియాల మధ్య 2.5-mile (4.0km) వెడల్పు గల ఒక మధ్యస్థ ప్రదేశం. మే 27, 2009న ఉత్తర కొరియా ఏకపక్షంగా యుద్ధ విరమణ ఒప్పందం నుంచి వైదొలిగింది, దీనిద్వారా ఉత్తర కొరియా చట్టరీత్యా యుద్ధ స్థితికి తిరిగి ద్వారాలు తెరిచింది...
యుద్ధం సందర్భంగా, ఉత్తర మరియు దక్షిణ కొరియాలు రెండింటికి విదేశీ శక్తులు అండగా నిలిచాయి, దీంతో పౌర యుద్ధం భారీ ప్రచ్ఛన్న యుద్ధంలో భాగంగా ఉన్న విదేశీ శక్తుల మధ్య ఒక పరోక్ష యుద్ధంగా మార్పు చెందింది. సైనిక విజ్ఞాన కోణం నుంచి చూస్తే, కొరియా యుద్ధంలో మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం మరియు రెండో ప్రపంచ యుద్ధం రెండింటిలో ఉపయోగించిన వ్యూహాలు మరియు ఎత్తుగడలను కలిపి వినియోగించారు, దీనిలో చురుకైన పదాతి దళ దాడులు, వైమానిక దాడులు జరిగాయి. మొదట జరిగిన సంచార యుద్ధం తరువాత కందకపు యుద్ధంగా రూపాంతరం చెందింది, జనవరి 1951 నుంచి 1953 సరిహద్దు ప్రతిష్టంభన మరియు యుద్ధ విరమణ జరిగేవరకు ఇది కొనసాగింది.
నేపథ్యం
పద చరిత్ర
US కాంగ్రెస్ యుద్ధ ప్రకటన తీర్మానం చేయకపోవడంతో, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో ఈ యుద్ధం అధికారికంగా ఒక పోలీసు చర్యగా అభివర్ణించబడింది. అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో ఈ యుద్ధాన్ని అనధికారికంగా ది ఫర్‌గాటెన్ వార్ (మర్చిపోయిన యుద్ధం) మరియు ది అన్‌నోన్ వార్ (అజ్ఞాత యుద్ధం)గా సూచిస్తారు. చూసేందుకు ఇది ఒక ఐక్యరాజ్యసమితి యుద్ధంగా కనిపిస్తుంది, ఇది ప్రతిష్టంభనలో నిలిచిపోయింది, రెండో ప్రపంచ యుద్ధం మరియు వియత్నాం యుద్ధం వంటి ముందుకాలానికి మరియు తరువాత కాలానికి చెందిన యుద్ధాల కంటే, ఈ యుద్ధంలో జరిగిన ప్రాణనష్టం మరియు ఇతర వివరాలు మరింత అస్పష్టంగా ఉన్నాయి.[41][42]
దక్షిణ కొరియాలో ఈ యుద్ధాన్ని సాధారణంగా 6–2–5 యుద్ధం (yuk-i-o jeonjaeng)గా సూచిస్తారు, యుద్ధఁ ప్రారంభమైన జూన్ 25వ తేదీని ఇది ప్రతిబింబిస్తుంది. ఉత్తర కొరియాలో యుద్ధాన్ని అధికారికంగా జన్మభూమి విమోచన యుద్ధం (Choguk haebang chǒnjaeng)గా సూచించబడుతుంది. దీనికి Chosǒn chǒnjaeng ("జోసెయాన్ యుద్ధం", ఉత్తర కొరియన్లు కొరియాను జోసెయోన్‌గా పిలుస్తారు) అనే ప్రత్యామ్నాయ పేరు కూడా వాడుకలో ఉంది. ఇదిలా ఉంటే, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనాలో ఈ యుద్ధాన్ని U.S. దూకుడును నిరోధించే మరియు కొరియాకు సాయం చేసే యుద్ధం గా పిలుస్తారు(traditional Chinese:抗美援朝戰爭; simplified Chinese:抗美援朝战争; pinyin:Kàngměiyuáncháo zhànzhēng.[43][44] "కొరియా యుద్ధం" (traditional Chinese:朝鮮戰爭; simplified Chinese:朝鲜战争; pinyin:Cháoxiǎn zhànzhēng), కొరియాకు సాధారణ పదమైన "చావో జియాన్" అనే పదం, మరియు అధికారికంగా ఉత్తర కొరియాతో ప్రస్తుతం సాధారణ వాడుకలో ఉంది.
ఆక్రమణ ముందు మరియు యుద్ధ విరమణ తరువాత జరిగిన చిన్న యుద్ధాలు కూడా కొరియా యుద్ధం పేరుతో సూచించబడుతుంది.[45]
జపాన్ పాలన (1910–1945)

మొదటి సినో-జపనీస్ యుద్ధంలో ఖింగ్ రాజవంశాన్ని ఓడించడం ద్వారా జపాన్ సామ్రాజ్యం చక్రవర్తి గోజోంగ్ నేతృత్వంలోని కొరియా సామ్రాజ్యాన్ని (1897–1910) ఆక్రమించుకుంది- జపాన్ సామ్రాజ్య మండల ప్రాబల్యానికి ఈ ద్వీపకల్పం వ్యూహాత్మక ప్రదేశంగా ఉంది.[46] ఒక దశాబ్దం తరువాత, రష్యా-జపాన్ యుద్ధం (1904–05)లో రష్యా సామ్రాజ్యాన్ని ఓడించిన తరువాత, జపాన్ 1905లో ఎవుల్సా ఒప్పందంతో కొరియాను దాని యొక్క సంరక్షిత రాజ్యంగా చేసింది, తరువాత 1910లో జపాన్-కొరియా అనుబంధ ఒప్పందంతో దీనిని విలీనం చేసుకుంది.[47][48]
కొరియా జాతీయవాదులు మరియు మేధావులు దేశం విడిచి పారిపోయారు, షాంఘైలో సైంగ్మాన్ రీ నేతృత్వంలో వీరిలో కొందరు తాత్కాలిక కొరియన్ ప్రభుత్వాన్ని స్థాపించారు. ప్రవాసంలో ఉన్న ప్రభుత్వం కొన్ని దేశాల చేత గుర్తింపు సంపాదించగలిగింది. 1919 నుంచి 1925 వరకు మరియు తరువాత, కొరియా కమ్యూనిస్ట్‌లు నేతృత్వంలో జపానీయులపై అంతర్గత మరియు బాహ్య యుద్ధం జరిగింది.[46]:23[49]
తైవాన్‌తోపాటు జపాన్ పాలనలో కొరియా జపాన్ సామ్రాజ్యంలో భాగంగా పరిగణించబడేది, ఇవి రెండు గ్రేటర్ ఈస్ట్ ఆసియా కో-ప్రోస్పారిటీ స్పియర్ (తూర్పూ ఆసియా మహా సహ-సుసంపన్న మండలం)లో భాగంగా ఉన్నాయి. కొరియా ఒక పారిశ్రామీకరించిన వలస రాజ్యంగా ఉంది. 1937లో, వలస రాజ్య (కాలనీ) గవర్నర్-జనరల్, జనరల్ మినామీ జిరో, కొరియా భాష, సాహిత్యం మరియు సంస్కృతిని నిషేధించి వీటి స్థానంలో జపాన్ భాషను, ఆచారాలను తీసుకురావడం ద్వారా రాజ్యంలోని 23.5 మిలియన్ల మంది పౌరుల జాతి విలీనకరణకు ప్రయత్నించాడు. 1939లో ఈ విలీకరణ ప్రక్రియ ప్రారంభమైంది, సోషీ-కైమీ విధాన పరిధిలో వలస రాజ్య జనాభా జపాన్ పేర్లను ఉపయోగించాల్సిన అవసరం ఏర్పడింది. 1938లో, కాలనీ ప్రభుత్వం కార్మిక నిర్బంధ సైనిక శిక్షణను ప్రారంభించింది. చైనాలో, నేషనల్ రెవల్యూషనరీ ఆర్మీ మరియు కమ్యూనిస్ట్ పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీలు శరణార్థ కొరియా దేశభక్తులను సంఘటితం చేశాయి. యి పోమ్-సోక్ నేతృత్వంలోని జాతీయవాదులు బర్మా యుద్ధంలో (డిసెంబరు 1941 - ఆగస్టు 1945) పోరాడారు. కిమ్ ఐల్-సుంగ్ నేతృత్వంలోని కమ్యూనిస్ట్‌లు కొరియాలో జపనీయులతో పోరాడారు.
రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సందర్భంగా, జపనీయులు తమ యుద్ధ అవసరాలకు కొరియా ఆహారాన్ని, పశుసంపదను మరియు లోహాలను ఉపయోగించుకున్నారు. కొరియాలోని జపాన్ దళాల్లో 1941లో 46,000 మంది సైనికులు ఉండగా, 1945నాటికి వారి సంఖ్య 300,000కు చేరుకుంది. జపనీయుల నియంత్రణలోని కొరియా 2.6 మిలియన్ల మంది నిర్బంధ కార్మికులకు బలవంతంగా పనిలోకి తీసుకుంది, వీరిని ఒక సహకారవాద కొరియా పోలీసు దళం నియంత్రించేది; సుమారుగా 723,00 మంది కొరియా పౌరులు విదేశీ సామ్రాజ్యం మరియు జపాన్ మహానగర ప్రాంతాల్లో పని చేసేందుకు పంపబడ్డారు. 1942నాటికి, కొరియా పురుషులను బలవంతంగా జపాన్ సైన్యంలోకి తీసుకోవడం మొదలైంది. జనవరి 1945నాటికి, జపాన్ యొక్క మొత్తం కార్మిక శక్తిలో కొరియన్లు 32% వాటా కలిగివుండటం గమనార్హం. ఆగస్టు 1945లో, US సైన్యం హిరోషిమాపై అణు బాంబు జారవిడిచింది, ఈ దారుణంలో మరణించిన పౌరుల్లో 25% మంది కొరియన్లు ఉన్నారు.[49] యుద్ధం చివరి భాగంలో, కొరియా మరియు తైవాన్ ప్రాంతాల్లో జపనీయుల పాలనను ఇతర ప్రపంచ దేశాలు గుర్తించలేదు.
ఇదిలా ఉంటే, కైరో సదస్సు (నవంబరు 1943) నేషనలిస్ట్ చైనా, UK, మరియు USA దేశాలు కొరియాకు సరైన సమయంలో స్వేచ్ఛ మరియు స్వాతంత్ర్యం ఇవ్వాలని నిర్ణయించాయి.".[50] తరువాత యాల్టా సదరస్సు (ఫిబ్రవరి 1945) USSR ఐరోపా "మధ్యస్థ మండలాలు"-ఉపగ్రహ రాజ్యాలను మాస్కోకు అప్పగించింది- అంతేకాకుండా జపాన్‌పై మిత్రరాజ్యాల ఫసిఫిక్ యుద్ధంలో పాల్గొనేందుకు సోవియట్‌కు చైనా మరియు మంచూరియా ప్రాంతాల్లో ఉన్నత హోదా కల్పించబడింది.[51] రెండో ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసే సమయానికి, US-సోవియట్ ఒప్పందం ప్రకారం, USSR ఆగస్టు 9, 1945న జపాన్‌పై యుద్ధాన్ని ప్రకటించింది.[49][52] ఆగస్టు 10నాటికి, రెడ్ ఆర్మీ ఒప్పందంలో ఒప్పుకున్నట్లుగా ద్వీపకల్పంలోని ఉత్తర భాగాన్ని ఆక్రమించింది, ఆగస్టు 26న వీరి ఆక్రమణ 38వ అక్షాంశం వద్ద నిలిపివేయబడింది, దక్షిణ నుంచి US సేనలు వచ్చే వరకు వేచిచూడటానికి మూడు వారాలు విరామం ప్రకటించారు.[46]:25[46]:24
ఆగస్టు 15 జపానీయుల లొంగుబాటుకు దగ్గరలో, అంటే ఆగస్టు 10, 1945న, US-ఆధ్వర్యంలో తీసుకురాబడిన కొరియా ఆక్రమణ ఒప్పందం యొక్క ఉమ్మడి కమిషన్‌లో తమ భాగాన్ని సోవియట్‌లు గౌరవించడంపై అమెరికన్లకు అనుమానాలు కలిగాయి. ఒక నెల ముందు, అమెరికా ఆక్రమిత కొరియా ప్రాంతంలో కనీసం రెండు నౌకాశ్రయాలు ఉండాలని తక్షణ నిర్ణయం (ఈ నిర్ణయం ముప్పై నిమిషాల్లోనే తీసుకోవడం గమనార్హం) తరువాత, కల్నల్ డీన్ రుస్క్ మరియు కల్నల్ ఛార్లస్ H. బోనెస్టీల్ III కొరియా ద్వీపకల్పాన్ని 38వ అక్షాంశం వద్ద విభజించారు.[53][54][55][56][57] ఆక్రమిత మండల సరిహద్దు 38వ అక్షాంశం వద్దే ఎందుకు నిర్ణయించబడిందనే ప్రశ్నకు, రుస్క్ బదులిస్తూ, సోవియట్ అంగీకరించని సందర్భంలో... US దళాలు వెళ్లేందుకు బాగా దూరమైన ఉత్తర ప్రాంతమైనప్పటికీ, అమెరికా దళాల బాధ్యత కలిగివున్న ప్రాంతంలో కొరియా రాజధానిని కూడా చేర్చడం ముఖ్యమని మేము భావించాము, ముఖ్యంగా తక్షణ అందుబాటులో ఉండే అమెరికా దళాల్లో కొరత ఎదుర్కోవడం, కాలం మరియు సోవియట్ దళాలు ప్రవేశించడానికి ముందుగా బాగా ఉత్తర ప్రాంతానికి చేరుకోవడం కష్టం చేసే ప్రదేశ కారణాలు ఈ నిర్ణయం తీసుకునేందుకు కారణమైంది.[51] తూర్పు ఐరోపాలో ఆక్రమిత మండలాలకు సంబంధించి జరిగే చర్చల్లో తమకు వెసులుబాటు కలిగేందుకు ఇక్కడ US ఆక్రమిత మండల సరిహద్దుకు సోవియట్‌లు అంగీకరించారు, జపాన్ లొంగిపోయినప్పుడు తమ సైన్యాలు ఎక్కడ నిలిచివున్నాయో అక్కడ సరిహద్దును నిర్ణయించడం జరిగింది.[46]:25
కొరియా విభజన (1945)
కొరియన్లను సంప్రదించకుండా-కైరో సదస్సులో తీర్మానానికి విరుద్ధంగా-పాట్స్‌డ్యామ్ సదస్సు (జులై-ఆగస్టు 1945)లో, మిత్రరాజ్యాలు కొరియాను విభజించాలని ఏకపక్షంగా నిర్ణయించారు.[46]:24[54]:24–25[58]:25[59]
38వ అక్షాంశానికి దక్షిణంగా జపానీయుల లొంగుబాటును అంగీకరించేందుకు అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలకు చెందిన లెప్టినెంట్ జనరల్ జాన్ R.హోడ్జ్ సెప్టెంబరు 8, 1945న ఇంచియాన్ వచ్చారు.[54] నియమిత సైనిక గవర్నర్ జనరల్ హోడ్జ్ కొరియాలో యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఆర్మీ సైనిక ప్రభుత్వం (USAMGIK 1945–48) ద్వారా దక్షిణ కొరియాను ప్రత్యక్షంగా నియంత్రించాడు.[60]:63 కీలకమైన జపనీస్ వలస రాజ్య పాలకులుకు మరియు కొరియా మరియు పోలీసు సహకారులకు అధికారాన్ని పునరుద్ధరించడం ద్వారా అతను ఈ ప్రాంతంపై నియంత్రణ సంపాదించారు.[40] కమ్యూనిస్ట్ భావాలు కలిగివుందనే అనుమానంతో స్వల్పకాలిక పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా (PRK)ను తాత్కాలిక ప్రభుత్వంగా గుర్తించేందుకు USAMGIK నిరాకరించింది. ఈ విధానాలు, కొరియా సార్వభౌమత్వానికి చట్టబద్ధత లేకపోవడం, పౌర వ్యతిరేకతలు మరియు గెరిల్లా యుద్ధాలను రెచ్చగొట్టాయి.[47] సెప్టెంబరు 3, 1945న, లెప్టినెంట్ జనరల్, జపనీస్ 17వ ప్రదేశ సైనిక కమాండర్ యోషియో కుజుకీ కెసోంగ్ వద్ద 38వ అక్షాంశానికి దక్షిణ ప్రాంతంలోకి సోవియట్‌లు వచ్చినట్లు హోడ్జ్‌కు తెలియజేశాడు. జపాన్ సైన్యపు నివేదిక కచ్చితత్వాన్ని హోడ్జ్ విశ్వసించాడు.[54]
మాస్కో సదస్సు (1945)లో కుదిరిన ఏకాభిప్రాయం ప్రకారం, డిసెంబరు 1945లో, కొరియాలో US–USSR జాయింట్ కమిషన్ పాలన మొదలుపెట్టింది. చర్చల నుంచి కొరియన్లను మినహాయించారు. జవాబుదారీ దేశ భావాన్ని పంచుకుంటూ, ఐదేళ్లపాటు ఐక్యరాజ్యసమితి పర్యవేక్షణలో తమ పాలనలో ఉన్న తరువాత (ధర్మకర్తృత్వం) కొరియాకు స్వాతంత్ర్యం ప్రసాదించాలని కమిషన్ నిర్ణయించింది.[46]:25–26[61] కొరియా జనాభా తిరుగుబాటు ప్రారంభించింది; దక్షిణ భాగంలో, కొందరు నిరసనలు చేపట్టగా, మరికొందరు ఆయుధాలతో తిరుగుబాటు ప్రారంభించారు;[47] వారిని అడ్డుకునేందుకు USAMGIK డిసెంబరు 8, 1945న నిరసన కార్యక్రమాలు నిషేధించింది, PRK తిరుగుబాటు ప్రభుత్వాన్ని, PRK పీపుల్స్ కమిటీలను కూడా డిసెంబరు 12, 1945న నిషేధించింది.
సెప్టెంబరు 23, 1946న పుసాన్‌లో 8,000 మంది రైల్‌రోడ్డు-కార్మికుల సమ్మె ప్రారంభమైంది. పౌర ఉద్రిక్తత దేశవ్యాప్తంగా విస్తరించింది, దీనిని ఆంటమ్ అప్‌రైజింగ్ (వసంతకాల తిరుగుబాటు)గా గుర్తిస్తారు. అక్టోబరు 1, 1946న, కొరియా పోలీసులు డెగు తిరుగుబాటులో ముగ్గురు విద్యార్థుల ప్రాణాలు తీశారు; దీంతో నిరసనకారులు కూడా ఎదురుదాడి చేసి, 38 మంది పోలీసులను చంపారు. అక్టోబరు 3న, సుమారుగా 10,000 మంది పౌరులు యోంగ్‌చెవాన్ పోలీసు స్టేషన్‌పై దాడి చేశారు, ఈ దాడిలో పౌరుల చేతితో ముగ్గురు పోలీసులు మరణించగా, మరో 40 మంది గాయపడ్డారు, సుమారుగా 20 మంది భూస్వాములు మరియు జపాన్-అనుకూల దక్షిణ కొరియా అధికారులు హత్య చేయబడ్డారు.[58] దీంతో USAMGIK యుద్ధ చట్టాన్ని ప్రకటించింది.
జాతీయవాది సైంగ్‌మాన్ రీ నేతృత్వంలోని మితవాద ప్రతినిధుల ప్రజాస్వామ్య మండలి కొరియాలో సోవియట్-అమెరికా ధర్మకర్తృత్వాన్ని వ్యతిరేకించింది, ముప్పై ఐదేళ్లపాటు జపనీయుల వలస రాజ్య పాలన (1910-45) కొరియన్లు మరోసారి కొనసాగుతున్న విదేశీ ఆక్రమణను వ్యతిరేకిస్తున్నారని ఈ మండలి వాదించింది. మాస్కోలో జరిగిన సమావేశంలో ఐదు సంవత్సరాల ధర్మకర్తృత్వం విషయంలో వెనక్కు తగ్గాలని USAMGIK నిర్ణయించింది, అంతేకాకుండా మార్చి 31, 1948న జరగాల్సిన ఐక్యరాజ్యసమితి ఎన్నికల గడువుకు ముందుగా US ఆక్రమణలో ఉన్న కొరియా మండలంలో కమ్యూనిస్ట్-వ్యతిరేక పౌర ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని కూడా నిశ్చయించారు. వారు మొదటి జాతీయ ఎన్నికలకు పిలుపునిచ్చారు, అయితే వీటిని మొదట సోవియట్ వ్యతిరేకించి, తరువాత బహిష్కరించింది, మాస్కో సదస్సులో ధర్మకర్తృత్వ అంగీకారాన్ని US గౌరవించాలని వాదించింది.[46]:26[62][63][64]
దీని ఫలితంగా ఏర్పాటయిన కమ్యూనిస్ట్ వ్యతిరేక ప్రభుత్వం జులై 17, 1948న ఒక జాతీయ రాజకీయ రాజ్యాంగాన్ని ప్రకటించింది, అమెరికాలో చదువుకున్న ప్రభావవంతమైన నేత సైంగ్‌మాన్ రీ జులై 20, 1948న అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యాడు, ఆయన నేతృత్వంలో ఆగస్టు 15, 1948న దక్షిణ కొరియా రిపబ్లిక్ ఏర్పాటు చేయబడింది.[65] రష్యా ఆధీనంలోని కొరియా మండలంలో, USSR కమ్యూనిస్ట్ ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసింది[46]:26 ఇది కిమిల్-సుంగ్ నేతృత్వంలో ఈ ప్రభుత్వం ఏర్పాటైంది.[45] అధ్యక్షుడు రీ పాలనాకాలంలో దక్షిణ కొరియా రాజకీయాల నుంచి కమ్యూనిస్ట్‌లు మరియు వామపక్షవాదులు బహిష్కరించబడ్డారు. ఓటుహక్కు లేనివారు కొండప్రాంతాలకు తరలివెళ్లారు, అక్కడ వారు US-మద్దతుగల ROK ప్రభుత్వంపై గెరిల్లా యుద్ధానికి సన్నాహాలు మొదలుపెట్టారు.[45]
జాతీయవాదులైన సైంగ్‌మాన్ రీ మరియు కిమిల్-సుంగ్ ఇద్దరికీ కొరియాను తమ సొంత రాజకీయ వ్యవస్థ పరిధిలో పునరేకీకరణ చేసే ఉద్దేశం ఉంది.[46]:27 దక్షిణ కొరియా కంటే కాస్త ఎక్కువ ఆయుధసంపత్తి కలిగిన ఉత్తర కొరియన్లు, ఈ కారణంగా సరిహద్దులపై చిన్న యుద్ధాలు మరియు దాడులకు దిగారు, తరువాత సరైన కోపకారణంతో దక్షిణ కొరియాను ముట్టడించారు. దక్షిణ కొరియాకు పరిమిత ఆయుధసంపత్తి ఉండటంతో, ఉత్తర కొరియాకు సరితూగలేకపోయింది.[46]:27 ప్రచ్ఛన్న యుద్ధం కూడా ప్రారంభమైన ఈ శకంలో, జాతీయతతో సంబంధం లేకుండా అందరు కమ్యూనిస్ట్‌లకు ప్రత్యక్షంగా మాస్కో అండదండలు ఉన్నాయని US ప్రభుత్వం భావించింది; ఈ విధంగా కొరియాలో పౌర యుద్ధాన్ని (అంతరయుద్ధం) సోవియట్ ఆధిపత్య ప్రయత్నంగా US చిత్రీకరించింది.
దక్షిణ కొరియా సైన్యానికి తగిన బలం చేకూరకుండానే,[66] 1949న U.S. దళాలు కొరియా నుంచి వెనక్కు వెళ్లిపోయాయి. సోవియట్ యూనియన్ సేనలు 1948లో కొరియాను విడిచివెళ్లాయి.
యుద్ధ గమనం

ఉత్తర కొరియా వివాదాన్ని ఉధృతం చేయడం (జూన్ 1950)

U.S. సేనలు వెళ్లిపోయిన తరువాత పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా, CIA చైనా కేంద్ర అధికారి డగ్లస్ మాకీర్నాన్ స్వచ్ఛందంగా గూఢచర్య కార్యకలాపాలు కొనసాగించేందుకు అంగీకరించాడు. తరువాత, అతను మరియు CIA స్థానిక సభ్యుల బృందం చైనా నుంచి తప్పించుకొని, హిమాలయ పర్వతాల గుండా నెలరోజులపాటు గుర్రాలపై ప్రయాణించింది; లాసాకు కొన్ని మైళ్ల దూరంలో అతను హత్య చేయబడ్డాడు. దక్షిణ కొరియా ముట్టడి తథ్యమనే నిఘా సమాచారాన్ని అతని బృందం ప్రధాన కార్యాలయానికి తెలియజేసింది. పదమూడు రోజుల తరువాత, ఉత్తర కొరియా పీపుల్స్ ఆర్మీ (KPA) 38వ అక్షాంశాన్ని అతిక్రమించి, దక్షిణ కొరియా భూభాగాన్ని ముట్టడించింది. మరణించిన తరువాత మాకీర్నాన్‌కు అతని పరాక్రమానికి గుర్తుగా CIA ఇంటెలిజెన్స్ స్టార్‌ను ప్రకటించింది.[67]
దక్షిణ కొరియాను కవ్వించే దాడి ముసుగులో, ఉత్తర కొరియా ఆర్మీ (KPA) 25 జూన్ 1950, ఆదివారం సాయంత్రం శతఘ్నుల బలంతో 38వ అక్షాంశాన్ని అతిక్రమించింది.[46]:14 "బందిపోటు దేశద్రోహి సైంగ్‌మాన్ రీ" పాలనలోని రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా ఆర్మీ (ROK ఆర్మీ) దళాలు మొదట సరిహద్దును అతిక్రమించాయని KPA పేర్కొంది, తాము రీని పట్టుకొని, ఉరితీస్తామని ప్రకటించింది.[54] చిన్న యుద్ధాలతో ఉభయ కొరియా సైన్యాలు నిరంతరం ఉద్రిక్తతలు పెంచుకున్నాయి, రెండు దేశాల సైన్యం ఎప్పటికపప్పుడు 38వ అక్షాంశ సరిహద్దువ్యాప్తంగా ఒకరిపైఒకరు దాడులు చేసుకున్నాయి.
కొన్ని గంటల తరువాత, ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి ఏకగ్రీవంగా UNSC తీర్మానం 82తో దక్షిణ కొరియాను ఉత్తర కొరియా ముట్టడించడాన్ని ఖండించింది. వీటో-సమర్థ రాజ్యంగా ఉన్న USSR జనవరి 1950 నుంచి మండలి సమావేశాలను బహిష్కరించింది, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా కాకుండా, రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా (తైవాన్)కు, UN భద్రతా మండలిలో శాశ్వత సభ్యత్వం కల్పించడానికి నిరసనగా USSR ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది.[68] జూన్ 27, 1950న, అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ దక్షిణ కొరియా ప్రభుత్వానికి సాయం చేయాలని US వాయు మరియు నౌకా దళాలను ఆదేశించాడు. దీనిపై చర్చించిన తరువాత, భద్రతా మండలి, జూన్ 27, 1950న 83వ తీర్మానం చేసింది, సభ్యదేశాలు కొరియా రిపబ్లిక్‌కు సైనిక సాయం చేయాలని ఈ తీర్మానంలో సిఫార్సు చేశారు. జులై 4న సోవియట్ ఉప విదేశాంగ మంత్రి దక్షిణ కొరియా తరపున US సాయుధ జోక్యం చేసుకుంటుందని ఆరోపించాడు.[69]
USSR అనేక కారణాలతో యుద్ధం యొక్క చట్టబద్ధతను సవాలు చేసింది. 83వ తీర్మానం చేసేందుకు పరిగణలోకి తీసుకున్న ROK సైనిక నిఘా సమాచారం US నిఘా వ్యవస్థ నుంచి వచ్చింది; UN ఛార్టర్ ఆర్టికల్ 32ను అతిక్రమించిన కారణంగా UNలో తాత్కాలిక సభ్యదేశంగా పాల్గొనేందుకు ఉత్తర కొరియాను ఆహ్వానించలేదు; కొరియా వివాదం UN ఛార్టర్ పరిధి దాటి విస్తరించింది, ఎందుకంటే మొదటి ఉత్తర-దక్షిణ కొరియా సరిహద్దు పోరును పౌర యుద్ధంగా పరిగణించారు. భద్రతా మండలి చర్యను నిరోధించేందుకు మరియు UN చర్య న్యాయబద్ధతను సవాలు చేసేందుకు సోవియట్ ప్రతినిధులను UNని బహిష్కరించారు; న్యాయ కోవిదులు ఇటువంటి చర్యకు ఐదు శాశ్వత సభ్యదేశాల ఏకగ్రీవ తీర్మానం అవసరమవుతుందని సూచించారు.[70][71]
ఉత్తర కొరియా సైన్యం 231,000 మంది సైనికులతో సమగ్ర వాయు-భూమార్గ ముట్టడితో "జన్మభూమి విమోచన యుద్ధాన్ని" ప్రారంభించింది, తరువాత కెసోంగ్, చున్‌చెయాన్, ఉజియోంగ్బు, మరియు ఆన్జిన్ వంటి వ్యూహాత్మక ప్రదేశాలను ఉత్తర కొరియా ఆక్రమించుకుంది. ఉత్తర కొరియా దళాల్లో 274 T-34-85 ట్యాంకులు, సుమారు 150 యాక్ యుద్ధ విమానాలు, 110 అటాక్ బాంబర్లు, 200 శతఘ్నులు, 78 యాక్ శిక్షణ విమానాలు, 35 గూఢచర్య విమానాలు భాగంగా ఉన్నాయి.[54] ముట్టడి దళాలు కాకుండా, యుద్ధంలో పాల్గొనకుండా ఉత్తర కొరియాలో ఉన్న KPA వద్ద 114 యుద్ధ విమానాలు, 58 బాంబర్లు, 105 T-34-85 ట్యాంకులతోపాటు, సుమారుగా 30,000 మంది సైనికులు ఉన్నారు.[54] అనేక చిన్న యుద్ధనౌకలు మాత్రమే ఉన్నప్పటికీ, సముద్రంపై, ఉత్తర కొరియా మరియు దక్షిణ కొరియా నౌకా దళాలు యుద్ధం చేశాయి, భూభాగంలో పోరాడుతున్న సైన్యాలకు సముద్ర శతఘ్ని దళంగా ఇవి పనిచేశాయి.
ఇదిలా ఉంటే, ROK ఆర్మీ రక్షకులు యుద్ధానికి సన్నద్ధమై లేరు. సౌత్ టు ది నాక్‌టోంగ్, నార్త్ టు ది యాలు (1998)లో R.E. యాపిల్‌బౌమ్ జూన్ 25, 1950న ROK దళాలు యుద్ధానికి తక్కువ సన్నద్ధమై ఉన్నాయని నివేదించాడు. ROK వద్ద 98,000 సైనికులు (65,000 యుద్ధ, 33,000 మద్దతు సైనికులు) ఉన్నారు, వారి వద్ద ట్యాంకులు లేవు, ఇరవై-రెండు విమానాలు ఉన్న వీరి వైమానిక దళంలో 12 లియాసన్-శ్రేణి మరియు 10 AT6 అధునాతన శిక్షణ విమానాలు ఉన్నాయి. ముట్టడి సమయంలో కొరియాలో పెద్ద సంఖ్యలో విదేశీ సైనిక స్థావరాలు కూడా లేవు, అయితే జపాన్‌లో భారీ స్థాయిలో US సైనిక స్థావరాలు మరియు వైమానిక దళాలు ఉన్నాయి.[54]
ముట్టడించిన కొన్ని రోజుల్లోనే, సైంగ్‌మాన్ రీ పాలనపట్ల వ్యతిరేకత కలిగివున్న ROK ఆర్మీ సైనికులు దక్షిణంవైపుకు వెనుకడుగు వేయడం లేదా ఉత్తర కొరియావైపు వెళ్లి ప్రత్యర్థి సైన్యంలో చేరడం (KPAలో చేరడం) చేశారు.[46]:23
పోలీసు చర్య: UN జోక్యం (జులై – ఆగస్టు 1950)



రెండో ప్రపంచ యుద్ధం తరువాత మిత్రరాజ్యాలు వేగవంతమైన విసైన్యీకరణ చేపట్టినప్పటికీ, జపాన్‌ను గణనీయమైన స్థాయిలో US దళాలు ఆక్రమించి ఉన్నాయి; జనరల్ డగ్లస్ మెక్‌ఆర్థూర్ నేతృత్వంలో, ఉత్తర కొరియన్లపై పోరాడేందుకు వారికి ఇది కలిసివచ్చింది.[46]:42 బ్రిటీష్ కామన్వెల్త్ మాత్రమే ఈ ప్రాంతంలో వీరికి ధీటుగా సైన్యాన్ని కలిగివుంది.
శనివారం, జూన్ 24, 1950న, US విదేశాంగ కార్యదర్శి డీన్ అచెసన్ టెలిఫోన్‌లో అధ్యక్షుడు హారీ S. ట్రూమాన్‌కు తన వద్ద ఆందోళనకర వార్త ఉన్నట్లు చెప్పాడు. దక్షిణ కొరియాను ఉత్తర కొరియన్లు ముట్టడించారనేది ఈ వార్త సారాంశం.[72][73] ట్రూమాన్ మరియు అచెసన్‌లు రక్షణ శాఖతో కొరియా వివాదంలో US సైనిక జోక్యంపై చర్చలు జరిపారు, సైనిక దూకుడుని తిప్పికొట్టే బాధ్యత అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలపై ఉందని వారు తెలియజేశారు, తాజా సైనిక వివాదాన్ని వారు 1930నాటి అడాల్ఫ్ హిట్లర్ దూకుడు చర్యలతో పోల్చారు, బుజ్జగింపు చర్యలతో అప్పుడు చేసిన తప్పు మళ్లీ పునరావృతం కాకూడదని చెప్పారు.[74] జాతీయ భద్రతా మండలి నివేదిక 68 (NSC-68) (డీక్లాసిఫైడ్ ఇన్ 1975)లో అంతర్జాతీయ స్థాయిలో కమ్యూనిజాన్ని నివారించాలనే అమెరికా లక్ష్య సాధనకు, దక్షిణ కొరియా ముట్టడిని తిప్పికొట్టేందుకు అమెరికా చేసిన పోరాటం అత్యవసరమని అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ తన జీవితచరిత్రలో రాశారు:
"Communism was acting in Korea, just as Hitler, Mussolini and the Japanese had ten, fifteen, and twenty years earlier. I felt certain that if South Korea was allowed to fall Communist leaders would be emboldened to override nations closer to our own shores. If the Communists were permitted to force their way into the Republic of Korea without opposition from the free world, no small nation would have the courage to resist threat and aggression by stronger Communist neighbors."[75]
US ఇటువంటి నిష్కారణమైన దూకుడు చర్యలను అడ్డుకుంటుందని మరియు కొరియాలో జరిగిన ఈ తీవ్ర శాంతి ఉల్లంఘనను తిప్పికొట్టేందుకు [UN] భద్రతా మండలి చేపట్టే చర్యలకు పూర్తిస్థాయిలో మద్దతు ఇస్తుందని అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ ప్రకటించాడు.[73] కాంగ్రెస్‌లో, జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ ఛైర్మన్ ఒమర్ బ్రాడ్లే బుజ్జగింపు చర్యలపై హెచ్చరించాడు, కమ్యూనిస్ట్ విస్తరణను అడ్డుకునే చర్యలకు కొరియా సమంజసమైన ప్రదేశమని చెప్పాడు. ఆగస్టు 1950లో, అధ్యక్షుడు మరియు విదేశాంగ కార్యదర్శి సైనిక వ్యయాలకు $12 బిలియన్ల నిధులు సమకూర్చేందుకు కాంగ్రెస్ అనుమతి ఇచ్చింది.[73]
విదేశాంగ కార్యదర్శి అచెసన్ యొక్క ప్రతి సిఫార్సుకు, అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా సైన్యానికి ఆయుధాలు బదిలీ చేయాలని జనరల్ మాక్ఆర్థర్‌కు ఆదేశాలు జారీ చేశాడు, దీనితోపాటు US జాతీయులను సురక్షిత ప్రదేశాలకు తరలించేందుకు వైమానిక మద్దతు ఇవ్వాలని సూచించాడు. ఉత్తర కొరియా దళాలపై ఏకపక్ష US వైమానిక దాడికి తన సలహాదారులు చేసిన సిఫార్సులను అధ్యక్షుడు తోసిపుచ్చాడు, అయితే US సెవెంత్ ఫ్లీట్‌కు తైవాన్‌ను రక్షించాలని ఆదేశించాడు, తైవాన్ జాతీయవాద ప్రభుత్వం ఆ సమయంలో కొరియాలో యుద్ధం చేయాలని అమెరికాను కోరింది. అయితే యుద్ధం చేసేందుకు జాతీయవాద తైవాన్ ప్రభుత్వం చేసిన విజ్ఞప్తిని US తిరస్కరించింది, తైవాన్ అమెరికా సాయాన్ని కోరడం కమ్యూనిస్ట్ చైనీయుల్లో ప్రతీకారాన్ని రగిల్చింది.[76]
కొరియా యుద్ధంలో మొదటి ముఖ్యమైన ఘట్టంగా పరిగణించబడుతున్న ఓసాన్ యుద్ధంలో, అమెరికాకు చెందిన 24వ పదాతి దళ విభాగంలో చిన్న భాగంగా ఉన్న 540-సైనికుల టాస్క్ ఫోర్స్ స్మిత్ జోక్యం చేసుకుంది.[46]:45 జులై 5, 1950న, టాస్క్ ఫోర్స్ స్మిత్ ఓసాన్ వద్ద ఉత్తర కొరియా సైనికులపై దాడి చేసింది, అయితే ఆ సమయంలో వారి వద్ద ఉత్తర కొరియా ట్యాంకులను నాశనం చేయగల ఆయుధాలేమీ లేవు. దీంతో వారు విజయవంతం కాలేకపోయారు; దీని ఫలితంగా 180 మంది మృతి చెందడం, గాయపడటం లేదా యుద్ధఖైదీలుగా తీసుకెళ్లడం జరిగింది. KPA దక్షిణంవైపుకు మరింత ముందుకెళ్లింది, దీంతో 24వ విభాగం టాజెయాన్‌కు వెళ్లింది, దీనిని KPA టెజోన్ యుద్ధంలో కైవసం చేసుకుంది;[46]:48 ఈ యుద్ధంలో 24వ విభాగానికి చెందిన 3,602 మరణించడం లేదా గాయపడటం జరిగింది, అంతేకాకుండా 2,962 మంది యుద్ధఖైదీలుగా చిక్కారు, వీరిలో విభాగ కమాండర్, మేజర్ జనరల్ విలియం F. డీన్ కూడా ఉన్నాడు.[46]:48 గగనతలంలో, KPAF 18 USAF యుద్ధ విమానాలను మరియు 29 బాంబర్లను నేలకూల్చింది; USAF మాత్రం ఐదు KPAF యుద్ధ విమానాలను నాశనం చేసింది.
ఆగస్టునాటికి, ROK సైన్యం మరియు US ఎనిమిదో సైనిక దళాన్ని KPA ఆగ్నేయ కొరియాలో పుసాన్ సమీప ప్రాంతం వరకు వెనక్కునెట్టింది.[46]:53 దక్షిణంవైపు పురోగమనంలో, ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు మరియు మేధావులను చంపడం ద్వారా KPA రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా యొక్క మేధావి వర్గాన్ని నిర్మూలించింది.[46]:56 ఆగస్టు 20న, KPA యొక్క దురాగతాలకు బాధ్యత వహించాల్సి వస్తుందని, జనరల్ మాక్ఆర్థర్ ఉత్తర కొరియా నేత కిమిల్-సుంగ్‌ను హెచ్చరించాడు.[46][65]:56 సెప్టెంబరునాటికి, UN సైన్యం పూర్తిగా పుసాన్ నగర పరిధికి పరిమితమైంది, నాక్‌డోంగ్ నది చేత పాక్షికంగా నిర్వచించబడిన రేఖలో దీని పరిధిలో అప్పటికి 10% భూభాగం మాత్రమే ఉంది.
క్రమవృద్ధి (ఆగస్టు – సెప్టెంబరు 1950)

పుసాన్ పరిధి యుద్ధంలో (ఆగస్టు-సెప్టెంబరు 1950)లో, నగరాన్ని స్వాధీనం చేసుకునేందుకు KPA చేసిన దాడులను US సైన్యం అడ్డుకుంది. అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల వైమానిక దళం KPA సరుకు రవాణాను 40 భూమద్దతు దాడులతో అడ్డుకుంది, ఈ చర్యల్లో 32 వంతెనలు ధ్వంసం చేయబడ్డాయి, దీంతో దాదాపు పూర్తిగా రైలు మరియు రోడ్లపై వాహనాల రాకపోకలు నిలిచిపోయాయి, దీంతో KPA సొరంగాల్లో దాగివుండి, రాత్రిపూట కదిలేందుకు మొగ్గుచూపింది.[46]:47–48[46]:66 KPAకు సరుకు రవాణా జరగకుండా అడ్డుకునేందుకు, USAF సరుకు గిడ్డంగులను, పెట్రోలియం శుద్ధి కార్మాగారాలను, నౌకాశ్రయాలను కూడా ధ్వంసం చేసింది, అమెరికా నౌకా దళానికి చెందిన వైమానిక సేనలు రవాణా కేంద్రాలపై దాడి చేశాయి. దీని ఫలితంగా, దక్షిణ భూభాగంలో బాగా ముందుకు వెళ్లిన KPAకు పూర్తి స్థాయిలో సరుకు, ఆయుధాల రవాణా దెబ్బతింది.[46]:58
ఇదిలా ఉంటే, జపాన్‌లోని US పదాతి దళాలు పుసాన్ పరిధిని పరిపుష్టం చేసేందుకు నిరంతరం సైనికులను మరియు ఆయుధాలను సరఫరా చేశాయి.[46]:59–60 శాన్‌ఫ్రాన్సిస్కో నుంచి ట్యాంక్ బెటాలియన్లు కొరియాలో మోహరించబడ్డాయి; ఆగస్టు చివరినాటికి, పుసాన్ పరిధిలోకి కొన్ని 500 మధ్యతరహా ట్యాంకులు చేర్చబడ్డాయి.[46]:61 సెప్టెంబరు 1950 మధ్యకాలంలో, ROK మరియు UN దళాల సంఖ్య KPAను మించిపోయింది, వీరి సంఖ్య 180,000 వద్ద ఉండగా, KPA సైనికుల సంఖ్య 100,000కు మాత్రమే పరిమితమైంది. దీంతో వారు ప్రతిదాడి ప్రారంభించారు.[46][54]:61
ఇంచియాన్ యుద్ధం (సెప్టెంబరు 1950)


పుసాన్ పరిధిలో తిరిగి ఆయుధాలు పొందిన రక్షకులు మరియు వారి ఉపబలాల ముందు KPA సైనికుల సంఖ్య మరియు పేలవమైన సరఫరాతో వెలవెలబోయింది; UN దళాలు మాదిరిగా, వారికి నౌకా మరియు వైమానిక మద్దతు కరువైంది.[46]:61[46]:58 పుసాన్ పరిధి జనరల్ మాక్ఆర్థూర్, KPA హద్దుల లోపల ఇంచియాన్ వద్ద ఒక త్రివిధ దళ యుద్ధానికి సిఫార్సు చేశాడు.[46]:67 జులై 6న, మొదటి కావేర్లీ డివిజన్ కమాండర్, మేజర్ జనరల్ హోబర్ట్ R. గేకు ఇంచియాన్ వద్ద తన వద్ద సేనలతో త్రివిధ దళ దాడికి ప్రణాళిక రచించాలని ఆదేశించాడు; 12-14 జులైన, 24వ పదాతి దళ విభాగానికి ఉపబలంగా మొదటి అశ్వదళ విభాగం యోకోహామా నుంచి బయలుదేరింది.[77]
క్రోమైట్ ఆపరేషన్ అనే సంకేత-పదంతో ఇంచియాన్ త్రివిధ దళ దాడి హింసాత్మక వాతావరణం సృష్టించింది, దీనిని కట్టుదిట్టమైన సన్నహాలతో ప్రత్యర్థులు కూడా దీని కోసం ఎదురుచూశారు.[46]:66–67 యుద్ధం మొదలైన వెంటనే, జనరల్ మాక్ఆర్థూర్ ఇంచియాన్ వద్ద ల్యాండింగ్‌కు ప్రణాళిక రచించడం మొదలుపెట్టాడు, అయితే పెంటగాన్ అతడి ఆలోచనకు అడ్డుపడింది.[46]:67 ఆమోదం పొందినప్పుడు, అతను అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల ఆర్మీ, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల మెరైన్ కార్ప్స్, ROK ఆర్మీ సేనలను చైతన్యవంతం చేశాడు. కమాండర్ ఎడ్వర్డ్ ఆల్మండ్ నేతృత్వంలోని X కార్ప్స్‌లో 70,000 మంది మొదటి మెరైన్ డివిజన్ పదాతి దళం, 7వ పదాతి దళ విభాగం, 8600 మంది ROK ఆర్మీ సైనికులు ఉన్నారు.[46]:68 సెప్టెంబరు 15నాటికి, అంటే దాడి చేసి రోజుకు, కొద్ది సంఖ్యలో ఉన్నప్పటికీ దృఢ సంకల్పం గల KPA రక్షకులు ఇంచియాన్ వద్ద ఉన్నారు; సైనిక నిఘా, మానసిక చర్యలు, గెరిల్లా గూఢచర్యం, దీర్ఘకాలిక బాంబు దాడులతో US-ROK మరియు KPA మధ్య తక్కువ స్థాయి యుద్ధమే జరిగింది. అయితే బాంబు దాడుల కారణంగా ఇంచియాన్ నగరంలో ఎక్కువ భాగం ధ్వంసమైంది.[46]:70
ఇంచియాన్‌పై దాడి కారణంగా మొదటి అశ్వదళ విభాగానికి పుసాన్ పరిధి నుంచి ఉత్తరంవైపుకు యుద్ధాన్ని ప్రారంభించేందుకు వీలు కలిగింది. 7వ అశ్వ దళంలోని "టాస్క్ ఫోర్స్ లించ్"-3వ బెటాలియన్ మరియు రెండు 70వ ట్యాంక్ బెటాలియన్ యూనిట్‌లు (చార్లీ కంపెనీ మరియు నిఘా-గూఢచర్య దళం)-ఓసాన్ వద్ద 7వ పదాతి దళ విభాగాన్ని చేరుకునేందుకు 106.4 miles (171.2km) మేర ప్రత్యర్థి భూభాగంలో ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించాయి.[77] X కార్ప్స్ KPA సేనలపై వేగవంతమైన విజయాలు సాధించాయి, వీటి ద్వారా దక్షిణ కొరియాలో ప్రధాన KPA దళాన్ని ముట్టడించే అవకాశం కూడా లభించింది;[46]:71–72 జనరల్ మాక్‌ఆర్థర్ సియోల్‌ను త్వరగానే తిరిగి స్వాధీనం చేసుకున్నాడు.[46]:77 దాదాపుగా చెల్లాచెదురైన KPA దళాలు ఉత్తరవైపుకు వెనక్కు వెళ్లిపోయాయి; సుమారుగా 25,000 నుంచి 30,000 సైనికులు మాత్రమే ప్రాణాలతో బయటపడ్డారు.[78][79]
విభజన రేఖను దాటిన UN దళాలు (సెప్టెంబరు – అక్టోబరు 1950)


సెప్టెంబరు 27న, ట్రూమాన్ నుంచి అత్యంత రహస్యమైన జాతీయ భద్రతా మండలి నివేదిక 81/1 మాక్‌ఆర్థర్ అందుకున్నారు, దీని ప్రకారం 38వ అక్షాంశం ఉత్తరంవైపున జరిగే సైనిక కార్యకలాపాలు ప్రధాన సోవియట్ లేదా చైనీయుల కమ్యూనిస్ట్ దళాలు లేకుండా ఉన్నప్పుడు, తాము ప్రవేశిస్తున్నప్పుడు వారు ఎటువంటి ప్రకటనలను చేయనప్పుడు లేదా సొంత కార్యకలాపాలను సైనికపరంగా అడ్డుకునే ముప్పు ఉన్నప్పుడు మాత్రమే నిర్వహించడానికి అనుమతి ఇవ్వబడింది..సెప్టెంబురు 30న, రక్షణ శాఖ కార్యదర్శి జార్జి మార్షల్ మాక్‌ఆర్థర్‌కు ప్రత్యేకంగా సందేశాన్ని పంపాడు: 38వ అక్షాంశానికి ఉత్తరవైపున వ్యూహాత్మకంగా మరియు ఎత్తుగడలపరంగా నిరాటంకంగా ముందుకెళ్లాలని తాము కోరుకుంటున్నామనేది దీని సారాంశం.[80]
అక్టోబరు 1, 1950న, UN దళాలు KPAను 38వ అక్షాంశం ఉత్తరంవైపుకు తిప్పికొట్టాయి; ROK సైన్యం కూడా వీరి వెంట ఉత్తర కొరియా భూభాగంలోకి అడుగుపెట్టింది.[46]:79–94 ఆరు రోజుల తరువాత, అక్టోబరు 7న, UN అనుమతితో, UN దళాలు కూడా ROK దళాలతో ఉత్తర కొరియా భూభాగంలోకి ప్రవేశించాయి.[46]:81 X కార్ప్స్ వన్సాన్ (ఆగ్నేయ ఉత్తర కొరియాలో) మరియు ఐవాన్ (ఈశాన్య ఉత్తర కొరియా) వద్ద ఉత్తర కొరియాలో అడుగుపెట్టాయి, ఈ ప్రాంతాలను అప్పటికే ROK సేనలు స్వాధీనం చేసుకున్నాయి.[46]:87–88 ఎనిమిదో అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల సైనిక దళం మరియు ROK సైనిక దళం పశ్చిమ కొరియా వరకు వెళ్లడంతోపాటు, ఉత్తర కొరియా రాజధాని ప్యోంగ్‌యాంగ్ నగరాన్ని కూడా అక్టోబరు 19, 1950న స్వాధీనం చేసుకున్నాయి.[46]:90 ఈ నెలాఖరులో, UN దళాలకు 135,000 మంది KPA సైనికులు యుద్ధ ఖైదీలుగా పట్టుబడ్డారు.
కమ్యూనిస్ట్‌లపై UN దళం యొక్క వ్యూహాత్మక కదలికను అనుకూలంగా తీసుకొని, జనరల్ మాక్‌ఆర్థర్ ఉత్తర కొరియాకు యుద్ధ సామాగ్రిని సరఫరా చేస్తున్న గిడ్డంగులను ధ్వంసం చేసేందుకు చైనాలోకి కూడా కొరియా యుద్ధాన్ని పొడిగించాలని భావించాడు. అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ ఈ ప్రతిపాదనతో విభేదించాడు, చైనా-కొరియా సరిహద్దు వద్ద జాగ్రత్తగా వ్యవహరించాలని ఆదేశించాడు.[46]:83
జోసెఫ్ స్టాలిన్ మరియు మావో జెడాంగ్ మధ్య మంతనాలు

తరువాత ప్రొఫెసర్ షెన్ జిహువా పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా నేత మావో జెడాంగ్, USSR అధిపతి స్టాలిన్ మధ్య జరిగిన టెలీగ్రాఫ్ మంతనాల్లో సమాచారాన్ని సేకరించారు, యుద్ధంలో చైనా ప్రవేశించకముందు మాస్కో మరియు బీజింగ్ మధ్య జరిగిన టెలీగ్రామ్ సమాచార మార్పిడుల అనువదించారు, అంతేకాకుండా ఆయన పెద్దఎత్తున మాజీ-USSR బహిర్గత దస్తావేజుల కోసం సొంత నిధులను ఉపయోగించారు.
అక్టోబరు 1, 1950:: కిమిల్-సుంగ్ చైనా యొక్క మిలిటరీ జోక్యాన్ని కోరుతూ ఒక టెలీగ్రాఫ్ పంపాడు. ఇదే రోజు, మావో జెడాంగ్ రష్యా అధ్యక్షుడు స్టాలిన్ నుంచి కూడా టెలీగ్రామ్ అందుకున్నాడు, దీనిలో కొరియాకు సైన్యాన్ని పంపాలని చైనాకు సూచన ఇచ్చారు.
అక్టోబరు 5: మావో జెడాంగ్ మరియు పెంగ్ దెహువాయ్ ఒత్తిడితో, చైనీస్ కమ్యూనిస్ట్ సెంట్రల్ కమిటీ కొరియాలో చైనా సైనిక జోక్యంపై నిర్ణయాన్ని ఖరారు చేసింది.
అక్టోబరు 11: స్టాలిన్ మరియు ఝౌ ఎన్లాయ్ ఇరువురూ సంతకం చేసిన టెలీగ్రామ్ మావోకు వచ్చింది, దీనిలో:
చైనా దళాలు యుద్ధంలో జోక్యానికి సరిగా సన్నద్ధమైలేవని, వాటి వద్ద ట్యాంక్‌లు మరియు శతఘ్నలు లేవని ఉంది; విజ్ఞప్తి చేసిన వాయు బలగం వచ్చేందుకు రెండు నెలల సమయం పడుతుందని ఈ టెలిగ్రాఫ్‌లో ఉంది.
నెల రోజుల్లో, పూర్తిస్థాయిలో సన్నద్ధమైన దళాలు సంసిద్ధంగా ఉండాలి; లేకుంటే, US సేనలు 38వ అక్షాంశాన్ని అతిక్రమించి, ఉత్తర కొరియాను ఆక్రమిస్తాయని టెలీగ్రామ్‌లో పేర్కొనబడింది.
పూర్తిస్థాయిలో ఆయుధసంపత్తి కలిగిన దళాలను కొరియాకు పంపడం ఆరు నెల కాలంలో సాధ్యపడుతుంది; ఆ సమయానికి ఉత్తర కొరియాను అమెరికా సేనలు ఆక్రమిస్తాయి, అప్పుడు ఎటువంటి దళాలు వచ్చినా ఏమాత్రం ప్రయోజనం ఉండదు.
అక్టోబరు 12, 15:30 బీజింగ్ కాలమానం: స్టాలిన్‌కు రష్యా దౌత్యాధికారి ద్వారా మావో ఒక టెలీగ్రామ్ పంపాడు: దీనిని నేను మీ (స్టాలిన్ మరియు ఝౌ) నిర్ణయంతో ఏకీభవిస్తున్నానని ఉంది.
అక్టోబరు 12, 22:12 బీజింగ్ కాలమానం: మావో మరో టెలీగ్రామ్ పంపాడు. నేను 10 అక్టోబరు టెలీగ్రామ్‌తో ఏకీభవిస్తున్నాను; మా దళాలు ఎక్కడికీ వెళ్లకుండా ఉన్నాయి; కొరియా ప్రణాళికను ముందుగానే నిలిపివేయాని ఆదేశాలు పంపాను.
అక్టోబరు 12న స్టాలిన్ మరో టెలీగ్రామ్‌ను కిమిల్-సుంగ్‌కు పంపాడు, రష్యా మరియు చైనీయుల దళాలు రావడం లేదని ఈ టెలీగ్రామ్‌లో ఉంది.
అక్టోబరు 13: బీజింగ్‌లో సోవియట్ దౌత్యాధికారి స్టాలిన్‌కు ఒక టెలీగ్రామ్ పంపాడు, కొరియాకు దళాలను పంపే నిర్ణయాన్ని చైనా కమ్యూనిస్ట్ కేంద్ర కమిటీ ఆమోదించిందని మావో జెడాంగ్ తనకు చెప్పినట్లు అతను ఈ టెలీగ్రామ్‌లో పేర్కొన్నాడు.[81]
చైనా జోక్యం (అక్టోబరు – డిసెంబరు 1950)

జూన్ 27, 1950న, KPA ముట్టడించిన రెండు రోజుల తరువాత, చైనా యుద్ధంలోకి ప్రవేశించడానికి మూడు నెలల ముందు, అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ జాతీయవాద రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా (తైవాన్)కు పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా (PRC) నుంచి రక్షణ కల్పించేందుకు యునైటెడ్ స్టేట్స్ సెవంత్ ఫ్లీట్‌ను పంపేందుకు ఆదేశాలు జారీ చేశాడు.[82] ఆగస్టు 4, 1950న, మావో జెడాంగ్ పీపుల్స్ వాలంటీర్ ఆర్మీ (PVA) సన్నద్ధమయినప్పుడు తాము జోక్యం చేసుకుంటామని పొలిట్‌బ్యూరోకు తెలియజేశాడు. ఆగస్టు 20, 1950న, ప్రధాన మంత్రి ఝౌ ఎన్లాయ్ ఐక్యరాజ్యసమితికి చైనాకు కొరియా పొరుగు దేశమని తెలియజేశాడు ... కొరియా ప్రశ్నకు పరిష్కారం గురించి చైనా పౌరులు ఆందోళన చెందుతారని చెప్పారు. చైనీయుల జాతీయ భద్రతను కాపాడటం కోసం UN దళాలపై కొరియాలో తాము పోరాటానికి సిద్ధపడుతున్నామని తటస్థ-దేశ దౌత్యవేత్తలు ద్వారా చైనా తెలియజేసింది.[46]:83 అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ ఈ సమాచారాన్ని UNను బెదిరించేందుకు చేసిన ప్రయత్నంగా వర్ణించి తోసిపుచ్చారు.[83] ROK సైన్యం 38వ అక్షాంశాన్ని అతిక్రమించిన ఒక రోజు తరువాత, అక్టోబరు 2, 1950న కొరియాలో చైనీయుల జోక్యాన్ని పొలిట్‌బ్యూరో ఆమోదించింది.[84] తరువాత, చైనా ఈ యుద్ధంలో జోక్యం చేసుకోవడానికి ముందు , US యుద్ధ విమానాలు ఉత్తర కొరియాపై బాంబులు జారవిడిచేందుకు PRC జాతీయ గగనతలాన్ని అతిక్రమించాయని చైనీయులు పేర్కొన్నారు.[85]
సెప్టెంబరులో, మాస్కోలో, PRC ప్రధాన మంత్రి ఝౌ ఎన్లాయ్ రష్యా అధిపతి స్టాలిన్‌కు మావో పంపిన టెలీగ్రామ్‌లకు దౌత్య మరియు వ్యక్తిగత బలగాన్ని జోడించాడు, సైనిక మరియు ఆయుధ సాయాన్ని కోరుతూ విజ్ఞప్తి పంపాడు. స్టాలిన్ పక్షంలో జాప్యం జరగింది; దీంతో యుద్ధం ప్రారంభించే రోజును 13వ తేదీ నుంచి 19, అక్టోబరు 1950కు మార్చారు. USSR తన వైమానిక మద్దతును యాలు నది ఉత్తరంవైపుకు పరిమితం చేసింది. నదికి దక్షిణంవైపు యుద్ధం జరుగుతుంటే, ఉత్తరంవైపు అందించే సాయం ఉపయోగకరంగా ఉండదని మావో భావించాడు.[86] సోవియట్ నుంచి వచ్చే యుద్ధ సామాగ్రి కూడా పరిమిత స్థాయిలోనే ఉంది, చిన్న పరిమాణాల్లో ట్రక్కులు, గ్రెనెడ్‌లు, మిషిన్‌గన్లు మరియు ఇతరాలు వీటిలో ఉన్నాయి.[87]
అక్టోబరు 8, 1950న, మావో జెడాంగ్ పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీ యొక్క ఈశాన్య ఫ్రాంటియర్ దళాన్ని చైనీయుల పీపుల్స్ వాలంటర్ ఆర్మీగా పునఃరూపకల్పన చేశారు,[88] అమెరికాను నిరోధించేందుకు మరియు కొరియాకు సాయం చేసేందుకు వీరు పోరాడారు.

UN గగనతల గూఢచర్య కార్యకలాపాల్లో PVA దళాలను పగటిపూట గుర్తించడం కష్టమైంది, రాత్రిపూట ప్రయాణాలు మరియు ప్రత్యేకంగా సైన్యం చేత నిర్మించబడిన స్థావరాల్లో ఉండటం వలన వారిని గగనతలం నుంచి గుర్తించే అవకాశం బాగా తక్కువగా ఉండేది.[46]:102 PVA రాత్రిపూట ప్రయాణాలు (19:00–03:00గంటలు) మరియు ప్రదేశాన్ని కప్పిపుచ్చడం (సైనికులను దాచిపెట్టడం, జంతువులు మరియు పరికరాలను రహస్యంగా ఉంచడం) 05:30గంటల సమయానికి పూర్తి చేసేవారు. ఇదిలా ఉంటే, పగటిపూట తిరిగే సిబ్బంది తరువాత రహస్య ప్రదేశాన్ని అన్వేషించేవారు. పగటిపూట కార్యకలాపం లేదా కవాతు సందర్భంగా, ఏదైనా విమానం కనిపిస్తే అది వెళ్లిపోయే వరకు సైనికులు కదలకుండా ఉండేవారు;[46]:102 PVA అధికారులు భద్రతా నిబంధనలను ఉల్లంఘించినవారిని కాల్చిచంపేవారు.[54] ఇటువంటి యుద్ధక్షేత్ర క్రమశిక్షణ, మూడు-విభాగాల ఆర్మీ మంచూరియాలోని అన్-తుంగ్ నుంచి 286 miles (460km) ప్రయాణించి 19 రోజుల్లో యుద్ధ ప్రదేశానికి చేరుకునేందుకు వీలు కల్పించింది. మరో విభాగం రాత్రిపూట పర్వత ప్రాంత మార్గం గుండా రోజుకు 18 miles (29km) సగటు దూరంతో 18 రోజుల్లో ప్రయాణాన్ని పూర్తి చేసింది.[54]
ఇదిలా ఉంటే, అక్టోబరు 10, 1950న, 89వ ట్యాంగ్ బెటాలియన్ 1వ అశ్వ దళానికి జోడించబడింది, దీంతో ఉత్తర ప్రాంతంలో యుద్ధానికి అందుబాటులో ఉన్న సైనికసంపత్తి పెరిగింది. అక్టోబరు 15న, KPA పాక్షిక నిరోధ చర్యలు తరువాత, 7వ అశ్విక దళం, ఛార్లీ కంపెనీ, 70వ ట్యాంక్ బెటాలియన్ నాంచోన్జమ్ నగరాన్ని స్వాధీనపరుచుకున్నాయి. అక్టోబరు 17న, హ్వాంగ్జును కైవసం చేసుకునేందుకు వారు ప్రధాన రోడ్డు (ప్యోంగ్‌యాంగ్)కు కుడివైపుకు వెళ్లారు. రెండు రోజుల తరువాత, 1వ అశ్విక దళం అక్టోబరు 19, 1959న రాజధాని నగరం ప్యోంగ్‌యాంగ్‌ను స్వాధీనం చేసుకుంది.
అక్టోబరు 15, 1950న, అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ మరియు జనరల్ మాక్‌ఆర్థర్ మధ్య-ఫసిఫిక్ మహాసముద్రంలోని వేక్ ద్వీపంలో కలుసుకున్నారు, US అధ్యక్షుడిని కలుసుకునేందుకు జనరల్ నిరాకరించినట్లు జరిగిన ప్రచారంతో ఈ సమావేశానికి బాగా ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.[46]:88 కొరియాలో చైనీయులు జోక్యం చేసుకునేందుకు అతికొద్ది అవకాశం మాత్రమే ఉందని అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్, మాక్‌ఆర్థర్ ప్రచారం చేశారు;[46]:89 KPAకు సాయం చేసేందుకు PRCకి ఉన్న అవకాశం లేకుండా పోయింది; మంచూరియాలో PRCకి 300,000 మంది సైనికులు ఉన్నారు, 100,000–125,000 మంది సైనికులు యాలు నది వద్ద ఉన్నారు; వీరిలో సగం మంది సైనికులు దక్షిణవైపు సరిహద్దులు దాటి, ప్యోంగ్‌యాంగ్ వద్దకు వచ్చేందుకు చైనీయులు ప్రయత్నిస్తే, వాయు సేనల మద్దతు లేకుండా భీకరయుద్ధం జరిగే అవకాశం ఉందని వారు ఒక అంచనాకు వచ్చారు.[78][89]

అక్టోబరు 15న యాలు నదిని రహస్యంగా దాటిన తరువాత, PVA 13వ ఆర్మీ గ్రూపు అక్టోబరు 25న మొదటి దశ యుద్ధాన్ని ప్రారంభించింది, ముందుకొస్తున్న UN దళాలపై చైనా-కొరియా సరిహద్దు వద్ద దాడి చేయడం ద్వారా ఈ పోరాటం ప్రారంభమైంది. ఓంజోంగ్ యుద్ధంలో ROK II కార్ప్స్‌ను ఓడించిన తరువాత, చైనా మరియు US సైన్యాల మధ్య మొదటి పోరు నవంబరు 1, 1950న మొదలైంది; ఉత్తర కొరియా మారమూల ప్రాంతంలో, వేలాది మంది సైనికులతో కూడిన PVA 39వ సైనిక దళం US 8వ అశ్విక దళాన్ని చుట్టుముట్టింది, ఉత్తరం నుంచి, వాయువ్యం నుంచి మరియు పశ్చిమంవైపు నుంచి మూడువైపుల్లో వారిపై చైనా సైన్యం దాడి చేసింది, ఉన్సాన్ యుద్ధంలో రక్షణాత్మక స్థానాలను కూడా చేజిక్కించుకుంది.[90] ఈ ఆకస్మిక దాడి UN దళాలు చోంగ్‌చోవాన్ నది వరకు వెనక్కు వెళ్లిపోయాయి, విజయం తరువాత చైనా సైన్యం కూడా పర్వత ప్రాంత రహస్య ప్రదేశాల్లోకి వెళ్లిపోయింది.
అయితే చైనీయులు వెంటనే వెనక్కి వెళ్లిపోవడంతో UN సైన్యం తమ బాటలో రాజీపడలేదు. నవంబరు 24న, US ఎనిమిదో దళం వాయువ్య కొరియాలో ముందుకు వెళుతూ, హోమ్-బై-క్రిస్మస్ యుద్ధాన్ని (క్రిస్మస్‌నాటికి ఇంటికెళ్లాలనుకొని చేసిన యుద్ధం) ప్రారంభించింది, ఇదిలా ఉంటే X-కార్ప్స్ కొరియా తీర్పు తీరంలో దాడులు కొనసాగించారు. అయితే ఆ సమయంలో చైనీయులు వారి రెండో దశ యుద్ధాన్ని ప్రారంభించేందుకు అవకాశం కోసం దాగివున్నారు. నవంబరు 25న కొరియా పశ్చిమ యుద్ధ రంగంలో, PVA 13వ సైనిక దళం అనేక ROK ఆర్మీ విభాగాలపై దాడి చేసి, వారిని ఓడించింది, ఇది చోంగ్‌చోవాన్ నది యుద్ధంగా పరిగణించబడుతుంది, తరువాత మిగిలిన UN దళాలపై దాడి చేసింది.[46]:98–99 దీంతో UN సైన్యం వెనుకడుగు వేసింది; US ఎనిమిదో సైనిక దళం కూడా చాలా దూరం వెనక్కువెళ్లిపోయింది (US ఆర్మీ చరిత్రలో ఇది అతిపెద్ద వెనుకడుగుగా పరిగణించబడుతుంది)[91] టర్కిష్ బ్రిగేడ్ విజయవంతం కావడంతో ఇది సాధ్యపడింది, అయితే వెనుకవైపు-దళాలు కునురీ వద్ద యుద్ధంలోకి దిగడంలో జాప్యం జరగడంతో ఈ విజయానికి చాలా మూల్యం చెల్లించుకోవాల్సి వచ్చింది, దీని వలన PVA దాడి రెండు రోజులు నెమ్మదించింది (నవంబరు 27-29). చోసిన్ జలాశయ యుద్ధంలో PVA 9వ ఆర్మీ గ్రూపు మూడువైపుల నుంచి చుట్టుముట్టే ఎత్తుగడల కారణంగా నవంబరు 27న కొరియా తూర్పు యుద్ధ రంగంలో, US 7వ పదాతి దళ విభాగాని చెందిన ఒక సైనిక బృందం (3000 మంది సైనికులు) మరియు US 1వ సాగర దళ విభాగం (12,000–15,000 మెరైన్‌లు) యుద్ధానికి సరిగా సన్నద్ధమై లేదు, అయితే X కార్ప్స్ కాల్పుల మద్దతుతో వీరు తప్పించుకోగలిగారు-అయితే ఉభయ పక్షాల్లో 15,000 మంది సైనికులు మృతి చెందారు.[92]
ప్రాథమికంగా, PVA ముందు పదాతి దళానికి భారీ శతఘ్ని లేదా వైమానిక మద్దతు లేదు, అయితే ఇది వారికి ప్రతికూలంగానేమీ మారలేదు; ఇన్ హో వార్స్ ఆర్ వన్; ది 13 రూల్స్ ఆఫ్ వార్ ఫ్రమ్ ఏన్షియంట్ గ్రీస్ టు ది వార్ ఆన్ టెర్రర్ (2003)లో బెవిన్ అలెగ్జాండర్ ఈ విధంగా చెప్పాడు:
The usual method was to infiltrate small units, from a platoon of fifty men to a company of 200, split into separate detachments. While one team cut off the escape route of the Americans, the others struck both the front and the flanks in concerted assaults. The attacks continued on all sides until the defenders were destroyed or forced to withdraw. The Chinese then crept forward to the open flank of the next platoon position, and repeated the tactics.

సౌత్ టు ది నాక్‌టోంగ్, నార్త్ టు ది యాలు లో, PVA ముట్టడిని R.E యాపిల్‌మాన్ చిత్రీకరించాడు:
In the First Phase Offensive, highly-skilled enemy light infantry troops had carried out the Chinese attacks, generally unaided by any weapons larger than mortars. Their attacks had demonstrated that the Chinese were well-trained, disciplined fire fighters, and particularly adept at night fighting. They were masters of the art of camouflage. Their patrols were remarkably successful in locating the positions of the UN forces. They planned their attacks to get in the rear of these forces, cut them off from their escape and supply roads, and then send in frontal and flanking attacks to precipitate the battle. They also employed a tactic, which they termed Hachi Shiki, which was a V-formation into which they allowed enemy forces to move [in]; the sides of the V then closed around their enemy, while another force moved below the mouth of the V to engage any forces attempting to relieve the trapped unit. Such were the tactics the Chinese used with great success at Onjong, Unsan, and Ch'osan, but with only partial success at Pakch'on and the Ch'ongch'on bridgehead.[54]

నవంబరు 30 నాటికి, PVA 13వ సైనిక దళం వాయువ్య కొరియా నుంచి US ఎనిమిదో సైనిక దళాన్ని వెనక్కు పంపేయగలిగింది. దీంతో తాము ఆక్రమించిన సమయం కంటే చాలా తక్కువ సమయంలో ఉత్తర భాగాన్ని విడిచిపెట్టి వెళ్లిన ఎనిమిదో సైనిక దళం డిసెంబరు మధ్యకాలంలో 38వ అక్షాంశ సరిహద్దును మరోసారి అతిక్రమించింది.[93] UN దళాల్లో ఆత్మస్థైర్యం బాగా క్షీణించింది, ఇదిలా ఉంటే US ఎనిమిదో సైనిక దళ కమాండింగ్ జనరల్ వాల్టన్ వాకర్ డిసెంబరు 23, 1950న జరిగిన ఒక వాహన ప్రమాదంలో మరణించాడు.[46]:111 ఈశాన్య కొరియాలో డిసెంబరు 11నాటికి, US X కార్ప్స్[94] PVA 9వ సైనిక దళాన్ని బలహీనపరచగలిగారు, అంతేకాకుండా హంగ్‌నామ్ నౌకా నగరం వద్ద ఒక రక్షణ హద్దును ఏర్పాటు చేశారు. డిసెంబరు 24, 1950నాటికి వారు ఈ ప్రదేశాన్ని ఖాళీ చేశారు:[46]:104–111 193 షిప్‌లోడ్‌ల UN సైనిక దళాలు మరియు ఆయుధాలు (సుమారుగా 105,000 మంది సైనికులు, 98,000 మంది పౌరులు, 17,500 వాహనాలు మరియు 350,000 టన్నుల సరుకులు) కొరియా ద్వీపకల్పంలోని దక్షిణ కొనభాగాన ఉన్న పుసాన్‌కు తరలించారు.[46]:110 SS మెరెడిత్ విక్టరీ 14,000 మంది శరణార్థులను కాపాడి ప్రసిద్ధి చెందింది, ఒక నౌకతో చేపట్టిన భారీ ఆపరేషన్‌గా ఇది గుర్తింపు పొందింది, ఇది కేవలం 12 మంది ప్రయాణికుల కోసం రూపొందించబడింది. తప్పించుకునే ముందు, UN సైనిక దళాలు భూమిని దగ్ధం చేసే ఆపరేషన్ చేపట్టారు, దీనిలో భాగంగా హన్‌గామ్ నగరంలో ఎక్కువ భాగానికి, ముఖ్యంగా నౌకా కేంద్రాలకు నిప్పంటించారు;[78][95] డిసెంబరు 16, 1950న, అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ అధ్యక్ష ప్రకటన No. 2914, 3 C.F.R. 99 (1953)తో జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితిని ప్రకటించారు,[96] ఇది సెప్టెంబరు 14, 1978 వరకు కొనసాగించబడింది.[97]
38వ అక్షాంశ పరిసరాల్లో పోరు (జనవరి – జూన్ 1951)

లెప్టినెంట్ జనరల్ మాథ్యూ రిడ్జ్‌వే డిసెంబరు 26న US ఎనిమిదో సైనిక దళానికి నేతృత్వ బాధ్యతలు స్వీకరించారు, PVA మరియు KPA తమ మూడో దశ యుద్ధాన్ని (దీనిని చైనీయుల కొత్త సంవత్సర యుద్ధంగా కూడా గుర్తిస్తారు) 1951లో కొత్త సంవత్సరం రోజున ప్రారంభించాయి, రాత్రిపూట దాడులను ఉపయోగించకుంటూ, UN దళాల స్థావరాలను చుట్టుముట్టి అనూహ్యంగా భారీ సంఖ్యలో ఉన్న ప్రత్యర్థి దళాలపై దాడులు చేశారు. పెద్ద ట్రంపెట్‌లు మరియు గ్యాంగ్‌లతో ఈ దాడులు నిర్వహించేవారు, ఈ ఎత్తుగడతో వ్యూహాత్మక సమాచారాన్ని బయటకు వెళ్లకుండా చేయడం, ప్రత్యర్థిని మానసికంగా బలహీనపరిచడం రెండు ప్రయోజనాలు కలిగాయి. US దళాలకు మొదట ఇటువంటి దాడులను ఎదుర్కొన్న అనుభవం లేదు, దీని ఫలితంగా కొందరు సైనికులు వారి ఆయుధాలను వదిలిపెట్టి పారిపోవడం మరియు దక్షిణంవైపుకు వెనక్కు వెళ్లిపోవడం చేశారు.[46]:117 చైనీయుల కొత్త సంవత్సర యుద్ధంలో UN దళాలు పరాజయం చవిచూశాయి, PVA మరియు KPA జనవరి 4, 1951న సియోల్‌ను స్వాధీనం చేసుకున్నాయి.
ఈ ఎదురుదెబ్బలు జనరల్ మాక్ఆర్థర్ చైనా మరియు ఉత్తర కొరియా భూభాగాలపై అణు బాంబు ప్రయోగాన్ని పరిగణలోకి తీసుకునేలా చేశాయి, చైనావైపు నుంచి సరఫరా మార్గాలను నాశనం చేసేందుకు అణు బాంబులు ఉపయోగించాలని ఆర్థర్ భావించాడు.[98] అయితే, ప్రసిద్ధ జనరల్ రిడ్జ్‌వే రావడంతో ఎనిమిదో సైనిక దళం యొక్క ఆత్మస్థైర్యం తక్షణమే పుంజుకోవడం మొదలైంది.[46]:113
UN దళాలు పశ్చిమంలో సువాన్ వద్ద, మధ్యభాగంలో వోంజులో, తూర్పున సామ్‌చోక్ ఉత్తర భూభాగంలో వెనక్కువెళ్లి ఉన్నాయి, యుద్ధరంగం స్థిరంగా మరియు నిలిచిపోయి ఉంది.[46]:117 PVA వద్ద వీటి కంటే సరుకులు తక్కువగా ఉండటంతో, అది సియోల్ దాడి దాడులకు దిగేందుకు వెనుకడుగు వేసింది;[46]:118 యాలు నది వద్ద సరిహద్దు నుంచి మూడు యుద్ధ రంగాలకు ఆహారం, మందుగుండు మరియు ఇతర పదార్థాలను కాలిబాటన మరియు సైకిళ్లపై రాత్రిపూట రవాణా చేసేవారు. జనవరి చివరి భాగంలో, ప్రత్యర్థి యుద్ధ సరిహద్దులను విడిచిపెట్టినట్లు గుర్తించిన జనరల్ రిడ్జ్‌వే దళాల్లో గూఢచర్యాన్ని ఆదేశించాడు, ఇది ఆపరేషన్ రౌండప్ (ఫిబ్రవరి 5, 1951)గా మారింది,[46]:121 పూర్తిస్థాయి X కార్ప్స్ క్రమక్రమంగా ముందుకు కదిలారు, ఇదిలా ఉంటే సంపూర్ణంగా పనిచేస్తున్న UN వాయు దళం,[46]:120 సాయంతో వారు హాన్ నది వద్దకు చేరుకొని, వోంజును తిరిగి స్వాధీనం చేసుకున్నారు.[46]:121 ఫిబ్రవరి మధ్యకాలంలో, PVA నాలుగో దశ యుద్ధం తో వారిపై ఎదురుదాడికి దిగింది, చివరకు హోయెంగ్‌సెయోంగ్ వద్ద విజయం సాధించగలిగింది. అయితే మధ్య ప్రాంతంలో చిప్యోంగ్-ని వద్ద IX కార్ప్స్ చేతిలో వారికి వెంటనే పరాజయం ఎదురుకావడంతో ఈ యుద్ధ ఆనందం ఎంతోకాలం నిలువలేదు.[46]:121 US రెండో పదాతి దళ విభాగం మరియు ఫ్రెంచ్ బెటాలియన్ సేనలు కొద్దిస్థాయిలో పోరాడాయి, అయితే నిరాశతో కూడిన యుద్ధం దాడిలో తీవ్రతను తగ్గించింది.[46]:121
ఫిబ్రవరి 1951 చివరి రెండు వారాల్లో, తిరిగి జవసత్వాలు పుంజుకున్న ఎనిమిదో ఆర్మీ ఆపరేషన్ కిల్లర్ (ఫిబ్రవరి మధ్యకాలం 1951) తరువాత ఆపరేషన్ రౌండప్‌ లను చేపట్టింది. యుద్ధ రంగంలో కాల్పులతో KPA మరియు PVA దళాల్లో సాధ్యమైనంత మంది సైనికులను హతమార్చేందుకు పూర్తిస్థాయిలో దీనిని చేపట్టారు.[46]:121 హాన్ నది దక్షిణంవైపు భూభాగాన్ని I కార్ప్స్ మరియు హోయెంగ్‌సెయోంగ్‌ను IX కార్ప్స్ స్వాధీనం చేసుకోవడంతో ఆపరేషన్ కిల్లర్ ముగిసింది.[46]:122 మార్చి 7, 1951న, ఎనిమిదో ఆర్మీ ఆపరేషన్ రిప్పర్ చేపట్టింది, దీనిలో మార్చి 14, 1951న సియోల్ నుంచి PVA మరియు KPA దళాలను తిప్పికొట్టింది. ఒక ఏడాది కాలంలో నగరాన్ని ఆక్రమించుకోవడం ఇది నాలుగోసారి, దీంతో నగరం పూర్తి శిథిలమైంది; యుద్ధానికి ముందు సియోల్ నగరంలో 1.5 మిలియన్ల మంది ఉండగా, ఏడాది తిరిగేనాటికి 200,000 మందికి పడిపోయింది, అంతేకాకుండా నగరంలో తీవ్ర ఆహార కొరత ఏర్పడింది.[46]:122[79]
ఏప్రిల్ 11, 1951న, కమాండర్-ఇన్-చీఫ్ ట్రూమాన్ కొరియాలో అమెరికా దళాల సైన్యాధ్యక్షుడు, వివాదాస్పద జనరల్ మాక్‌ఆర్థర్‌ను విధుల నుంచి తొలగించాడు.[46]:123–127 ఆయనను తొలగించేందుకు అనేక కారణాలు ఉన్నాయి. చైనీయులు యుద్ధంలోకి అడుగుపెట్టరని భావించి, 38వ అక్షాంశాన్ని దాటేందుకు సైన్యానికి మాక్‌ఆర్థర్ ఆదేశాలు ఇచ్చాడు, అయితే పరిస్థితి భిన్నంగా ఉండటంతో భారీ నష్టాలు జరిగాయి. అణ్వాయుధాలు ఉపయోగించాలా వద్దా అనేది తన నిర్ణయమని, అధ్యక్షుడిది కాదని అతను భావించాడు.[99]:69 చైనా లొంగిపోకుంటే, దానిని నాశనం చేస్తామని మాక్‌ఆర్థర్ బెదిరించాడు; ఆసియాలో భూమిపై యుద్ధానికి దిగినప్పుడు తమ విజయావకాశాలపై ట్రూమాన్ బాగా నిరాశతో ఉన్నాడు, కొరియాలో శాంతి ఒప్పందం మరియు క్రమక్రమంగా దళాల ఉపసంహరణ ఒక్కటే సరైన పరిష్కారమని భావించాడు. అయితే మాక్‌ఆర్థర్ మాత్రం సంపూర్ణ విజయం మాత్రమే గౌరవమైన ఫలితమని భావించాడు.[100] మే మరియు జూన్ 1951లో కాంగ్రెస్ ఎదుట విచారణలో మాక్‌ఆర్థర్ పాల్గొనాల్సి వచ్చింది, అధ్యక్షుడి ఆదేశాలను ఉల్లంఘించినట్లు, తద్వారా US రాజ్యాంగాన్ని అతిక్రమించినట్లు ఆరోపణలు రావడంతో అతడు ఈ విచారణను ఎదుర్కొన్నాడు.[99]:79 మాక్‌ఆర్థర్ కొరియాలో ఒక్కరాత్రి కూడా గడపకుండానే, టోక్యో నుంచి యుద్ధాన్ని నడిపించాడు.[101]
జనరల్ రిడ్జ్‌వే కొరియాలో సైన్యానికి అధిపతిగా (సుప్రీం కమాండర్) నియమించబడ్డాడు; విజయవంతమైన ప్రతిదాడులకు UN దళాలను అతను తిరిగి సమూహపరిచాడు,[46]:127 ఇదిలా ఉంటే జనరల్ జేమ్స్ వాన్ ఫ్లీట్ US ఎనిమిదో ఆర్మీకి కమాండర్‌గా నియమించబడ్డాడు.[46]:130 తదుపరి దాడులు PVA మరియు KPA దళాలను మరింత వెనక్కునెట్టాయి; చైనా దళాలను కెసోంగ్ మరియు సియోల్ ప్రాంతాల మధ్య నిర్బంధించేందుకు పదాతి, వాయు దళాల ఉమ్మడిగా కరేజియస్ (23–28 మార్చి 1951) మరియు టోమాహాక్ (23 March 1951) ఆపరేషన్‌లు చేపట్టాయి. 38వ అక్షాంశానికి ఉత్తరంగా కాన్సాస్ రేఖ వద్దకు UN దళాలు చేరుకున్నాయి.[46]:131
ఐదో దశ యుద్ధం తో ఏప్రిల్ 1951లో చైనా సైన్యం ప్రతిదాడి చేసింది, (దీనిని చైనీస్ స్ప్రింగ్ ఆఫెన్సివ్ అని కూడా పిలుస్తారు), దీనిలో మూడు ఫీల్డ్ ఆర్మీలు (సుమారుగా 700,000 మంది సైనికులు) పాల్గొన్నారు.[46]:131[46]:132 I కార్ప్స్‌పై ఉధృతంగా ప్రారంభమైన ఈ దాడిని, ఇంజిన్ నది యుద్ధం (22-25 ఏప్రిల్ 1951) మరియు కాప్యోంగ్ యుద్ధం (22-25 ఏప్రిల్ 1951) వద్ద ప్రతిఘటించారు, సియోల్‌వద్ద ఒక పేరు లేని రేఖ వద్ద ఈ దాడి ఆగిపోయింది.[46]:133–134 మే 15, 1951న, చైనీయులు వసంతకాల యుద్ధం (స్ప్రింగ్ ఆఫెన్సివ్) రెండో పాదాన్ని ప్రారంభించారు, వారు తూర్పున ROK మరియు US X కార్స్ప్‌పై దాడితో ప్రారంభమైన ఈ రెండో దశ పోరు మొదట విజయవంతమైనప్పటికీ, మే 20నాటికి నిలిచిపోయింది.[46]:136–137 నెలాఖరులో, US ఎనిమిదో ఆర్మీ ప్రతిదాడి చేసి 38వ అక్షాంశానికి ఉత్తరాన సమీపంలో ఉన్న కాన్సాస్ రేఖను తిరిగి స్వాధీనపరుచుకుంది.[46]:137–138 UN కాన్సాస్ రేఖ వద్ద నిలిచిపోవడం, తరువాత యుద్ధ చర్యల తాత్కాలిక విరమణతో ప్రతిష్టంభన ప్రారంభమైంది, ఇది 1953లో యుద్ధ విరమణ వరకు కొనసాగింది.
ప్రతిష్టంభన (జులై 1951 – జులై 1953)


మిగిలిన కొరియా యుద్ధంలో UN దళాలు మరియు PVA దళాలు పోరాడాయి, అయితే అతికొద్ది భూభాగం మాత్రమే చేతులు మారింది; ప్రతిష్టంభన అంగీకరించబడింది. అయితే ఉత్తర కొరియాలో భారీ స్థాయి బాంబు దాడులు కొనసాగాయి, సుదీర్ఘ యుద్ధ విరమణ చర్చలు జులై 10, 1951న కెసోంగ్‌లో ప్రారంభమయ్యాయి.[46]:175–177[46]:145 యుద్ధ అధికారులు చర్చలు జరుపుతున్న సమయంలో కూడా యుద్ధం కొనసాగింది; భూభాగాన్ని కోల్పోకుండా చూసేందుకు, ROK-UN దళాలు దక్షిణ కొరియా మొతాన్ని తిరిగి స్వాధీనం చేసుకోవడాన్ని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాయి.[46]:159 PVA మరియు KPA దళాలు కూడా ఇటువంటి యుద్ధ కార్యకలాపాలకు ప్రయత్నించాయి, తరువాత, యుద్ధం కొనసాగించడంలో UN దళాల దృఢసంకల్పాన్ని పరీక్షించేందుకు వారు సైనిక మరియు మానసిక ఎత్తుగడలను ప్రారంభించారు. ప్రతిష్టంభన కాలంలో జరిగిన ప్రధాన యుద్ధాల్లో బ్లడీ రిడ్జ్ యుద్ధం (18 ఆగస్టు – 15 సెప్టెంబరు 1951),[46]:160 హార్ట్‌బ్రేక్ రిడ్జ్ యుద్ధం (13 సెప్టెంబరు – 15 అక్టోబరు 1951),[46]:161–162 ఓల్డ్ బాల్డీ యుద్ధం (26 జూన్ – 4 ఆగస్టు 1952), వైట్ హార్స్ యుద్ధం (6–15 అక్టోబరు 1952), ట్రయాంగిల్ హిల్ యుద్ధం (14 అక్టోబరు – 25 నవంబరు 1952), హిల్ ఎరీ యుద్ధం (21 మార్చి – 21 జూన్ 1952), అవుట్‌పోస్ట్ హారీ ఆక్రమణలు (10–18 జూన్ 1953), హుక్ యుద్ధం (28–29 మే 1953) మరియు పార్క్ చాప్ హిల్ యుద్ధం (23 మార్చి – 16 జులై 1953) ఉన్నాయి.
యుద్ధ విరమణ చర్చలు రెండేళ్లపాటు కొనసాగాయి;[46]:144–153 మొదట కెసోంగ్ (దక్షిణ ఉత్తర కొరియా), తరువాత పాన్‌ముంజోన్ (కొరియాల సరిహద్దు)లో ఈ చర్చలు జరిగాయి.[46]:147 యుద్ధ ఖైదీల (POW) అప్పగింతపై ఒక ప్రధాన, సమస్యాత్మక చర్చలు జరిగాయి.[46]:187–199 PVA, KPA మరియు UN దళాలు యుద్ధ ఖైదీల అప్పగింత విధానంపై ఏకాభిప్రాయం సాధించలేకపోయాయి, ఎందుకంటే అనేక మంది PVA మరియు KPA సైనికులు తిరిగి స్వదేశానికి వెళ్లిపోయేందుకు నిరాకరించారు,[102], చైనీయులు మరియు ఉత్తర కొరియన్లకు ఇది అంగీకారయోగ్యంగా లేదు.[46]:189–190 తుది యుద్ధ విరమణ ఒప్పందంలో, ఈ వివాదాన్ని పరిష్కరించేందుకు తటస్థ దేశాల రీపాట్రియేషన్ కమిషన్‌ను ఏర్పాటు చేశారు.[46]:242–245[103]
1952లో, U.S.లో కొత్త అధ్యక్షుడు ఎన్నికయ్యాడు, నవంబరు 29, 1952న, అధ్యక్షుడిగా ఎంపికయిన డ్వైట్ D. ఈసెన్‌హోవర్ కొరియా యుద్ధానికి ముగింపు పరిష్కారాలను తెలుసుకునేందుకు కొరియాకు వెళ్లాడు.[46]:240 కొరియా యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు భారతదేశం ప్రతిపాదించిన కొరియా యుద్ధ విరమణకు ఐక్యరాజ్యసమితి ఆమోదం లభించడంతో, KPA మరియు PVA మరియు UN దళాలు జులై 27, 1953న కాల్పుల విరమణకు అంగీకరించాయి, యుద్ధ రేఖ దాదాపుగా 38వ అక్షాంశం వద్దే ఉంది. యుద్ధ విరమణకు అంగీకరించిన తరువాత, యుద్ధ అధికారులు కొరియా నిస్సైనికీకరణ మండలాన్ని (DMZ)ను ఏర్పాటు చేశారు, తరువాత దీనిని KPA, ROKA, USA, UN దళాలు రక్షించుకోవడం ప్రారంభించాయి. నిస్సైనికీకరణ చేసిన మండలం 38వ అక్షాంశం ఈశాన్యం నుంచి; దక్షిణంవైపుకు, పశ్చిమవైపుకు విస్తరించివుంది. పాత కొరియా రాజధాని కెసోంగ్ యుద్ధ విరమణ చర్చల కేంద్రంగా ఉంది, యుద్ధానికి ముందు ఇది ROKలో భాగంగా ఉండగా, ఇప్పుడు అది DPRK పరిధిలో ఉంది. అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల మద్దతుగల ఐక్యరాజ్యసమితి దళాలు, ఉత్తర కొరియాకు చెందిన కొరియన్ పీపుల్స్ ఆర్మీ, చైనీస్ పీపుల్స్ వాలంటీర్స్ యుద్ధ విరమణ ఒప్పందంపై సంతకం చేశారు; ROK అధ్యక్షుడు సైంగ్మాన్ రీ దీనిపై సంతకం చేసేందుకు నిరాకరించారు. అందువలన కొరియా రిపబ్లిక్ యుద్ధ విరమణలో ఎప్పుడూ భాగం కాలేదు.[104]
అనంతర పరిస్థితి: ఆపరేషన్ గ్లోరీ
యుద్ధం తరువాత, మరణించినవారి భౌతికకాయాలను ఇచ్చిపుచ్చుకునేందుకు ఆపరేషన్ గ్లోరీ (జులై-నవంబరు 1954) నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా మరణించిన 4,167 US ఆర్మీ మరియు US మెరైన్ కార్ప్స్ భౌతికకాయాలను మరియు 13,528 మంది KPA మరియు PVA మృతుల భౌతికకాయాలను, వారి అవశేషాలను ఇచ్చిపుచ్చుకున్నారు, అంతేకాకుండా UN యుద్ధ ఖైదీల శిబిరాల్లో మరణించిన 546 మంది పౌరుల మృతదేహాలను ROK ప్రభుత్వానికి అప్పగించారు.[105] ఆపరేషన్ గ్లోరీ తరువాత, కొరియా యుద్ధంలో పట్టుబడిన 416 మంది గుర్తు తెలియని సైనికులను హవాయ్‌లోని పుంచ్‌బౌల్ స్మశానవాటిక లో ఖననం చేశారు. PRC మరియు DPRK బదిలీ చేసిన 1,394 పేర్లలో, 858 పేర్లు సరైనవేనని DPMO రికార్డులు సూచిస్తున్నాయి. 4,167 మంది సైనికు అవశేషాలపై జరిపిన ఫోరెన్సిక్ పరీక్షలో వచ్చిన కంటైనర్లలో 4,219 మంది అవశేషాలు ఉన్నట్లు గుర్తించారు. వీరిలో 2,944 మందిని అమెరికన్‌లుగా గుర్తించారు, అయితే 416 మంది పేర్లను మాత్రమే కనిపెట్టారు.[106] 1996 నుంచి 2006 వరకు, చైనా-కొరియా సరిహద్దులో DPRK 220 మంది అవశేషాలను గుర్తించింది.[107]

యుద్ధ రంగం మృతుల నివేదికలు, POW దర్యాప్తులు, సైనిక నిఘా పత్రాలు (పత్రాలు, గూఢచారులు ఇతరాలు) ఆధారంగా మొదట పశ్చిమ దేశాల (US-UN దళం) కొరియా యుద్ధ మృతులు- , చైనీయుల మరియు ఉత్తర కొరియా మృతుల సంఖ్యను లెక్కించారు; దీనికి సంబంధించిన మంచి కూర్పు డెమోసైడ్ వెబ్‌సైట్‌లో లభిస్తుంది (10.1 పట్టికను చూడండి).[108] కొరియా యుద్ధంలో మరణించినవారు: US: 36,940 మృతులు; PVA: 100,000–1,500,000 మృతులు; ఎక్కువ అంచనాలు సుమారుగా 400,000 మంది మృతి చెందినట్లు సూచిస్తున్నాయి; KPA: 214,000–520,000; ఎక్కువ అంచనాలు సుమారుగా 500,000 మంది మృతి చెందినట్లు సూచిస్తున్నాయి. ROK: పౌరులు: సుమారుగా 245,000–415,000 మంది మృతి చెందారు; మరణించిన మొత్తం పౌరుల సంఖ్య సుమారుగా 1,500,000–3,000,000 వరకు ఉంటుంది; ఎక్కువ అంచనాలు 2,000,000 మంది పౌరులు మరణించినట్లు సూచిస్తున్నాయి.[109]
PVA మరియు KPAలు యుద్ధం తరువాత తమ సైన్యం సుమారుగా 1.09 మిలియన్ల మంది సైనికులను చంపినట్లు ఉమ్మడి నివేదికను వెలువరించాయి, వీరిలో 390,000 మంది అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల సైనికులు, 660,000 మంది దక్షిణ కొరియా సైనికులు ఉన్నట్లు పేర్కొన్నాయి [sic], మరియు మరో 29,000 మంది ఇతర దేశాలకు చెందిన సైనికులు ఉన్నారని చైనా, ఉత్తర కొరియాలు వెల్లడించాయి."[110] మరణించినవారు, గాయపడినవారు మరియు పట్టుబడినవారి సంఖ్యకు ఎటువంటి భంగవిరామం కల్పించలేదు, POW స్వదేశానికి పంపే చర్చలకు ఇది సాయపడి ఉండేదని చైనా పరిశోధకుడు జు యాన్ సూచించాడు.[111] జు నివేదిక ప్రకారం మొత్తంమీద 148,000 మంది PVA సైనికులు మరణించారు, వీరిలో 114,000 మంది యుద్ధాల్లో [sic], ప్రమాదాల్లో, చలికాలంలో మరణించగా, 21,000 మంది ఆస్పత్రిపాలై మరణించారు, 13,000 మంది వ్యాధులతో మృతి చెందారు; మరో 380,000 మంది గాయపడ్డారు. అంతేకాకుండా మరో 29,000 మంది ఆచూకీ గల్లంతైంది, వీరిలో 21,400 మంది POWలు ఉన్నారు, వీరిలో 14,000 మందిని తైవాన్‌కు పంపగా, 7,110 మంది స్వదేశానికి పంపబడ్డారు. KPAకు, మొత్తం 290,000 ప్రాణనష్టం సంభవించిందని, 90,000 మంది POWలు (యుద్ధఖైదీలు)గా ప్రత్యర్థులకు పట్టుబడ్డారని, ఉత్తర ప్రాంతంలో భారీ సంఖ్యలో పౌరులు మరణించినట్లు జు పేర్కొన్నాడు.[111]
కొరియా యుద్ధంలో UN దళాల మరణాలు, దీనిలో PVA మరియు KPA మృతుల వివరాలు సమాచార పట్టిక తెలియజేస్తుంది.
యుద్ధ లక్షణాలు
సాయుధ పోరాటం

ప్రాథమికంగా, ఉత్తర కొరియా సాయుధులు రెండో ప్రపంచ యుద్ధంనాటి సోవియట్ T-34-85 మధ్యతరహా ట్యాంకుల మద్దతుతో యుద్ధరంగంలో ఆధిపత్యం చెలాయించారు.[112] KPA యొక్క ట్యాంకులు ఎటువంటి ట్యాంకులులేని, అతికొద్ది ఆధునిక ట్యాంకు విధ్వంసక ఆయుధాలు గల ROK సైన్యంతో పోరాడాయి,[46]:39 రెండో ప్రపంచ యుద్ధ కాలానికి చెందిన 2.36-అంగుళాల (60mm) M9 బజూకాలు కూడా ROK సైన్యం వద్ద ఉన్నాయి, ఇవి కేవలం 45mm కవచం కలిగిన T-34-85 ట్యాంకుపైనే సమర్థవంతంగా పనిచేస్తాయి.[99]:25 కొరియాలో ప్రవేశించిన US సేనల వద్ద తేలికపాటి M24 ఛాఫీ ట్యాంకులు (జపాన్‌లో ఆక్రమణ విధుల్లో ఉన్న) ఉన్నాయి, అయితే KPA T-34 ట్యాంకుల ముందు ఇవి ప్రభావవంతం కావని నిరూపించబడింది.[99]:18
యుద్ధం ప్రారంభ గంటల సందర్భంగా, తక్కువ ఆయుధ సంపత్తి కలిగిన ROK సరిహద్దు సైనిక దళాలు KPA ట్యాంకును అడ్డుకునేందుకు ట్యాంకు-విధ్వంసక గన్‌లుగా 105 mm హౌవిట్జెర్‌లు ఉపయోగించాయి, మెరుగైన ప్రభావం కోసం అధిక-తీవ్రత కలిగిన ట్యాంకు విధ్వంసక పేలుడు పదార్థాన్ని (HEAT) పేల్చాయి, యుద్ధం ప్రారంభమైన సమయంలో ROK వద్ద అటువంటి 91 శతఘ్నులు ఉన్నాయి, అయితే వీటిలో ఎక్కువ భాగాన్ని ప్రత్యర్థులకు కోల్పోయింది.[113]
ప్రారంభ యుద్ధ అసమతుల్యతను నిరోధించేందుకు, UN దళాల ఆయుధ సంపత్తిలో US M4 షెర్మాన్, M26 పెర్షింగ్, M46 పాటోన్, మరియు బ్రిటీష్ క్రోమ్‌వెల్ మరియు సెంచూరియన్ ట్యాంకులను చేరాయి, ఇవి ఉత్తర కొరియా ఆయుధాలపై సమర్థవంతంగా పని చేశాయి, దీంతో యుద్ధ రంగంలో ఉత్తర కొరియా ఆధిపత్యం ముగిసింది.[46]:182–184 రెండో ప్రపంచ యుద్ధం (1939-45)లో ట్యాంకులు నిశ్చయాత్మక ఆయుధాలుగా పనిచేశాయి, అయితే ఈ యుద్ధంలో వాటి హవా కొనసాగలేదు, కొరియా యుద్ధంలో కొన్ని భారీస్థాయి ట్యాంకు పొరాటాలు జరిగాయి. పర్వత ప్రాంతాలు, దట్టమైన అడవులు ఉండచంతో, విస్తృత స్థాయిలో ట్యాంకులు ఉపయోగించడం కష్టంగా మారింది. కొరియాలో, ట్యాంకులు ఎక్కువగా పదాతి దళానికి మద్దతుగా పనిచేశాయి.
గగనతలంలో యుద్ధం


జెట్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్‌లు ప్రధాన పాత్ర పోషించిన మొదటి యుద్ధంగా కొరియా యుద్ధం పరిగణించబడుతుంది. P-51 ముస్తాంగ్, F4U కార్స్‌ఎయిర్, మరియు హాకెర్ సీ ఫ్యూరీ వంటి ఒకప్పుడు-తిరుగులేని యుద్ధ విమానాలు[46]:174- అన్నీ పిస్టన్-ఇంజిన్, ప్రొపెలర్-ఆధారంగా నడిచేవి, రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సందర్భంగా వీటికి రూపకల్పన జరిగింది-అయితే కొత్త తరం వేగవంతమైన, జెట్-ఆధారిత యుద్ధ విమానాల రంగప్రవేశంతో వాటికి ప్రాముఖ్యత తగ్గిపోయింది. యుద్ధం ప్రారంభ నెలల్లో, UN దళాల కింద పనిచేసిన F-80 షూటింగ్ స్టార్, F9F పాంథర్, మరియు ఇతర జెట్ యుద్ధవిమానాలు సోవియట్ యాకోవ్‌లెవ్ యాక్-9 మరియు లావోచ్కిన్ లా-9ల వంటి ప్రొపెలర్-ఆధారంగా నడిచే విమానాలను కలిగివున్న ఉత్తర కొరియా వైమానిక దళంపై ఆధిపత్యం చెలాయించాయి. అయితే ఈ పరిస్థితి, సోవియట్ మిగ్-15 యుద్ధవిమానాలు రావడంతో మారిపోయింది.[46]:182[114]
అక్టోబరు 1950లో చైనీయుల జోక్యం తరువాత, మిగ్-15 ఫాగోట్ చేరడంతో ఉత్తర కొరియా యొక్క కొరియా పీపుల్స్ ఎయిర్ ఫోర్స్ (KPAF) బలం మరింత పెరిగింది, ఆ సమయానికి ప్రపంచంలో అత్యంత అధునాతన యుద్ధ విమానంగా ఇది పరిగణించబడింది.[46]:182[115] వేగవంతమైన, భారీస్థాయిలో-ఆయుధాలు కలిగిన మిగ్ యుద్ధ విమానాలు అమెరికన్ F-80 మరియు ఆస్ట్రేలియన్ మరియు బ్రిటీష్ గ్లోస్టెర్ మెటెయోర్స్ వంటి మొదటి-తరం UN యుద్ధవిమానాలపై సంపూర్ణ ఆధిపత్యం ప్రదర్శించాయి, మరో యుద్ధ విమాన రక్షణలో ఉన్నప్పటికీ, B-29 సూపర్‌ఫోర్ట్రెస్ యుద్ధ విమానాలకు మిగ్ యుద్ధ విమానాలు నిజమైన ముప్పుగా పరిణమించాయి.[115] సోవియట్ వైమానిక దళం పైలెట్‌లు పశ్చిమ దేశాల వైమానిక దళ ఎత్తుగడలను తెలుసుకునేందుకు ఉత్తర కొరియా యుద్ధ రంగానికి పంపబడ్డారు. సోవియట్ ప్రత్యక్ష జోక్యాన్ని ఒక యుద్ధ ప్రారంభం (యుద్ధానికి సమర్థన)గా చెప్పవచ్చు, దీనిని UN దళాలు ఉద్దేశపూర్వకంగా నిర్లక్ష్యం చేశాయి, దీని వలన US ముందుగా భయపడినట్లుగా యుద్ధం కొరియా ద్వీపకల్పం మొత్తం విస్తరించింది, మూడు కమ్యూనిస్ట్ దేశాలు-ఉత్తర కొరియా, సోవియట్ యూనియన్, చైనా-లు ఇందులో భాగమయ్యాయి-దీని వలన అణు యుద్ధానికి అవకాశం పెరిగింది.[46]:182[116]
US వైమానిక దళం (USAF) మిగ్-15లను నిరోధించేందుకు సత్వర చర్యలు తీసుకుంది, తమ వద్ద ఉన్న అత్యంత సమర్థవంత యుద్ధ విమానాలైన F-86 సాబర్‌లను డిసెంబరు 1950లో కొరియా యుద్ధ రంగానికి పంపింది.[46]:183[117] మిగ్ ఎగరగల గరిష్ట ఎత్తు —50,000 feet (15,000m) వద్ద ఉండగా, అమెరికన్ యుద్ధ విమానాలు గరిష్టంగా 42,000 feet (13,000m) ఎత్తు వరకు మాత్రమే వెళ్లగలవు- తీవ్రమైన యుద్ధ సమయంలో ఇది ప్రయోజనకరంగా ఉంటుంది, రెండు స్వెఫ్ట్-వింగ్ నమూనాలు కారణంగా మిగ్‌లు సుమారుగా 660mph (1,100km/h) గరిష్ట వేగాన్ని అందుకోగలవు. మిగ్ వేగంగా ఎత్తుకు చేరుకోగలిగే సామర్థ్యం కలిగివుంటుంది, అయితే సాబర్ దానికంటే మెరుగ్గా మలుపులు తిరగడం మరియు దూకడం చేయగలదు.[118] మిగ్ 37mm మరియు రెండు 23mm ఫిరంగులను కలిగివుంటుంది, ఇదిలా ఉంటే సాబర్‌లో రాడార్-నిర్దేశిత గన్‌సైట్‌లతో ఆరు .50 కాలిబర్ (12.7mm) మిషిన్ గన్‌లు ఉంటాయి. 
1951 ప్రారంభ సమయానికి, యుద్ధ రేఖలు ఏర్పాటు చేయబడ్డాయి, 1953 వరకు ఇవి కొద్దిస్థాయిలో మారాయి. 1951 వేసవి మరియు వసంతకాలంలో, USAFకు చెందిన 4వ ఫైటర్ ఇంటర్‌సెప్టర్ వింగ్‌లో ఒక దశలో ఉన్న సాబర్‌ల సంఖ్య 44కు మాత్రమే పరిమితమైంది, మిగ్ దారిలో అవి యుద్ధం చేయాల్సిన పరిస్థితి కొనసాగడంతో, చైనా సరిహద్దుకు గుర్తుగా ఉన్న యాలు నది గగనతలంపై సుమారుగా 500 యుద్ధ విమానాలను రంగంలోకి దింపగల సామర్థ్యం ఉన్న చైనా మరియు ఉత్తర కొరియా వైమానిక దళాలపై మరిన్ని యుద్ధ విమానాలు కావాల్సిన పరిస్థితి ఎదురైంది. దీంతో కల్నల్ హారిసన్ త్యాంగ్ పెంటగాన్‌కు ఈ సమాచారాన్ని తెలియజేశాడు, తరువాత 4వ వింగ్‌కు డిసెంబరు 1951న 51వ ఫైటర్ ఇంటర్‌సెప్టర్ వింగ్ ఉపబలంగా వచ్చిచేరింది; తరువాత ఏడాదిన్నరపాటు గగనతలంలో యుద్ధం కొనసాగింది.[119]
UN దళాలు క్రమక్రమంగా కొరియా యుద్ధం రంగంపై వైమానిక ఆధిపత్యం సాధించాయి. ఇది UN దళాలకు నిర్ణయాత్మకంగా మారింది: ద్వీపకల్ప ఉత్తర ప్రాంతంపై దాడి చేయడానికి మరియు చైనీయుల జోక్యాన్ని నిరోధించడానికి ఇది ఉపయోగపడింది.[46]:182–184 ఉత్తర కొరియా మరియు చైనా జెట్ విమానాలు ఉన్న వైమానిక దళాలను కలిగివున్నాయి; పరిమిత శిక్షణ పొందిన సిబ్బంది, తక్కువ అనుభవం ఉండటంతో ఈ రెండు దేశాల వైమానిక దళాలు, అనుభజ్ఞులైన UN వైమానిక సేనల ముందు వ్యూహాత్మకంగా ఎదురు నిలవలేకపోయాయి. దీని వలన, US మరియు USSR యుద్ధంలో తలపడ్డాయి, వైమానిక యుద్ధానికి ఇవి ప్రాతినిధ్యం వహించాయి, సాంకేతికపరంగా ఇవి రెండు ఒకదానికొకటి ధీటుగా పోటీపడ్డాయి, యుద్ధరంగంలో ఆధిపత్యం చెలాయిస్తున్న మిగ్-15లను నిరోధించేందుకు USAF 1952 చివరినాటికి F-86F యుద్ధ విమానాలను రంగంలోకి దించింది.
యుద్ధం తరువాత, USAF నివేదిక ఒకటి F-86 సాబర్ ప్రభావ నిష్పత్తి 10:1కిపైగా ఉందని, సాబర్‌లు 792 మిగ్-15 యుద్ధ విమానాలను, 108 ఇతర విమానాలను కూల్చివేశాయని వెల్లడించింది, ప్రత్యర్థుల దాడిలో 78 సాబర్‌లు మాత్రమే కూలిపోయాయని పేర్కొంది; యుద్ధం తరువాత వెలువడిన సమాచారం మొత్తం 379 సాబర్‌లు మాత్రమే నష్టపోయినట్లు ధ్రువీకరించింది. సోవియట్ వైమానిక దళం, సుమారుగా 1,100 గగనతల విజయాలు సాధించినట్లు, 335 మిగ్ యుద్ధ విమానాలను నష్టపోయినట్లు వెల్లడించింది, ఇదిలా ఉంటే చైనా యొక్క పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీ ఎయిర్ ఫోర్స్ (PLAAF) 231 యుద్ధ విమానాలను కోల్పోయినట్లు తెలిపింది, వీటిలో ఎక్కువగా మిగ్-15 యుద్ధవిమానాలు, 168 ఇతర యుద్ధ విమానాలు ఉన్నాయి. KPAF ఎటువంటి సమాచారాన్ని వెల్లడించలేదు, UN దళాలు మాత్రం యుద్ధ మొదటి దశలో సుమారుగా 200 KPAF యుద్ధ విమానాలు కూల్చివేసినట్లు వెల్లడించింది, చైనీయుల జోక్యం తరువాత 70 అదనపు విమానాలు కూల్చివేశామని పేర్కొంది. ఇదిలా ఉంటే F-86 శ్రేణిలో తాము వరుసగా 650 మరియు 211 యుద్ధ విమానాలను కూల్చివేశామని సోవియట్ మరియు చైనా చేసిన ప్రకటనలను USAF ఖండించింది, మరింత ఇటీవల కొరియాకు పంపిన 674 F-86 యుద్ధ విమానాల్లో 230 యుద్ధ విమానాలను మాత్రమే కోల్పోయామని US వెల్లడించింది.[120] F-86 మరియు మిగ్-15లు వైవిద్యభరిత వ్యూహాత్మక పాత్రల పోషించడం వలన ఎక్కువ నష్టాలు సంభవించాయి: మిగ్-15 యుద్ధ విమానాలు మొదట B-29 యుద్ధ విమానాలను మరియు భూమిపై దాడి చేసే యుద్ధ విమానాలను లక్ష్యంగా చేసుకున్నాయి, ఇదిలా ఉంటే F-86 యుద్ధ విమానాలు మిగ్‌లను లక్ష్యంగా చేసుకున్నాయి.
ఫిక్స్‌డ్-వింగ్ విమానాలకేకాకుండా, రోటార్‌క్రాఫ్ట్‌కు కూడా కొరియా యుద్ధం ప్రధాన మైలురాయిగా నిలిచిపోయింది, వైద్యపరమైన సేవల (మెడ్‌ఎవాక్) కోసం ఈ హెలికాఫ్టర్‌లను మొదటిసారి భారీస్థాయిలో ఉపయోగించారు.[121][122] రెండో ప్రపంచ యుద్ధంలో (1939–45), YR-4 హెలికాఫ్టర్‌లతో పరిమిత వైద్య సేవలు నిర్వహించబడ్డాయి, అయితే కొరియాలో, కఠినమైన భౌగోళిక స్వరూపం ఉండటంతో జీప్ ప్రయాణాలకు బాగా కష్టంగా ఉండేది,[123] ఇక్కడ సికోర్‌స్కీ H-19 వంటి హెలికాఫ్టర్‌లను ఉపయోగించడం, మొబైల్ ఆర్మీ సర్జికల్ ఆస్పత్రులు వంటి కొత్త వైద్య ఆవిష్కరణలు అందుబాటులోకి రావడంతో ప్రాణనష్టాన్ని బాగా తగ్గించగలిగారు.[124][125] భూమికి సమీపంలో మద్దతు అందించడంలో జెట్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్‌కు పరిమితులు ఉండటంతో, హెలికాఫ్టర్‌ల వినియోగానికి ప్రాధాన్యత పెరిగింది, దీని తరువాత అభివృద్ధి చేయబడిన AH-1 కోబ్రా మరియు ఇతర హెలికాఫ్టర్ గన్‌షిప్‌లను వియత్నాం యుద్ధం (1965–75)లో ఉపయోగించారు.[121]
ఉత్తర కొరియాపై బాంబు దాడులు
కొరియా యుద్ధం జరిగిన మూడేళ్లకాలంలో (1950–53), UN వైమానిక దళాలు ఉత్తర కొరియాలోని నగరాలు మరియు గ్రామాలపై మరియు దక్షిణ కొరియాలోని కొన్ని భాగాల్లో వేసిన బాంబులు, రెండో ప్రపంచ యుద్ధ కాలంలో (1939–45) మిత్రరాజ్యాలు నాజీ జర్మనీ మరియు జపాన్ సామ్రాజ్యంపై జారవిడిచిన బాంబులకు సమాన పరిమాణంలో ఉంటాయి. ఆగస్టు 12, 1950న USAF 625 టన్నుల బాంబులను ఉత్తర కొరియాపై జారవిడిచింది; రెండు వారాల తరువాత రోజూ జారవిడిచే బాంబుల పరిమాణం 800 టన్నులకు పెరిగింది.[126]
దీని ఫలితంగా, ఉత్తర కొరియాలోని పద్దెనిమిది నగరాలు 50%పైగా ధ్వంసమయ్యాయి. ఈ యుద్ధంలో పట్టుబడిన అత్యున్నత స్థాయి యుద్ధఖైదీగా గుర్తించబడిన US మేజర్ జనరల్ విలియం డీన్ ,[127] ఆయన ఉత్తర కొరియాలోని అనేక నగరాలు మరియు గ్రామాలు పూర్తిగా శిథిలమవడం లేదా మంచుకప్పబడిన వ్యర్థ ప్రాంతాలుగా మిగిలాయని పేర్కొన్నాడు.[128]
నౌకా దళ యుద్ధం

ఉత్తర కొరియా నౌకాదళం పెద్దది కాకపోవడం వలన, కొరియా యుద్ధంలో అతికొద్ది నౌకా దళ పోరాటాలు మాత్రమే జరిగాయి; ఎక్కువగా నౌకా దళాలు భూమిపై పోరాడుతున్న తమ దళాలకు శతఘ్నులుగా ఉపయోగపడ్డాయి. ఉత్తర కొరియా మరియు UN దళాల మధ్య జులై 2, 1950న చిన్న యుద్ధం జరిగింది; US యుద్ధనౌక జునౌ , రాయల్ నేవీ యుద్ధనౌక జమైకా , మరియు ప్రిగేట్ బ్లాక్ స్వాన్‌ లు ఉత్తర కొరియాకు చెందిన టార్పెడో పడవలు మరియు రెండు మోర్టార్ గన్‌బోట్‌లతో యుద్ధం చేసి, వాటిని నీట ముంచాయి.
UN నౌకా దళాలు ఉత్తర కొరియాకు వెళ్లే సరఫరాల మరియు పేలుడు పదార్థాల నౌకలను నీట ముంచాయి. ముందు యుద్ధం నుంచి అక్కడే ఉన్న జునౌ పేలుడు పదార్థాల నౌకలను నీటిలో ముంచివేసింది. కొరియా యుద్ధంలో చివరి సముద్ర యుద్ధం ఇంచెయోన్ వద్ద, ఇంచెయోన్ యుద్ధం జరగడానికి కొన్ని రోజుల ముందు జరిగింది; ROK నౌక PC 703 ఉత్తర కొరియాకు చెందిన యుద్ధనౌకను ఇంచెయోన్‌కు సమీపంలో జరిగిన హెజు ద్వీప యుద్ధం లో నీటముంచింది. రెండు రోజుల తరువాత మూడు ఇతర సరఫరా నౌకలను PC-703 పసుపు సముద్రంలో (యెల్లో సీ) ముంచివేసింది.[129]
అణు యుద్ధానికి US హెచ్చరిక
ఏప్రిల్ 5, 1950న, జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ (JCS) మంచూరియాలోని PRC సైనిక స్థావరాలపై ప్రతీకార చర్యగా అణ్వాయుధ దాడి చేసేందుకు ఆదేశాలు జారీ చేసింది, చైనా సైన్యం కొరియాలోకి అడుగుపెట్టినట్లయితే లేదా PRC లేదా KPA యుద్ధ విమానాలు అక్కడి నుంచి కొరియాపై దాడి చేసినట్లయితే అణ్వాయుధ దాడి చేసేందుకు ఆదేశాలు ఇచ్చారు. అధ్యక్షుడు తొమ్మిది మార్క్-IV అణ్వాయుధాలను వైమానిక దళంలో అణ్వాయుధాలు ప్రయోగించేందుకు ప్రత్యేకంగా రూపొందించబడిన తొమ్మిదో బాంబు గ్రూపుకు బదిలీ చేసేందుకు ఆదేశాలు జారీ చేశాడు... [మరియు] వాటిని చైనా మరియు కొరియా లక్ష్యాలపై ఉపయోగించేందుకు ఒక ఆదేశంపై సంతకం చేశాడు.[58]
అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ అక్టోబరు 1950లో చైనీయులు జోక్యం చేసుకున్న వెంటనే అణు యుద్ధానికి సంబంధించిన హెచ్చరికలేమీ చేయలేదు, అయితే, 45 రోజుల తరువాత, ఉత్తర కొరియా నుంచి UN దళాలను PVA తిప్పికొట్టిన తరువాత అణ్వాయుధాల హెచ్చరికలు చేశాడు.
ది ఆరిజిన్స్ ఆఫ్ కొరియా వార్‌ లో (1981, 1990), చరిత్రకారుడు బ్రూస్ కుమింగ్స్, నవంబరు 30, 1950న జరిగిన ఒక విలేకరుల సమావేశంలో, అణ్వాయుధాలతో KPAపై దాడి చేసేందుకు ట్రూమాన్ పరోక్ష సూచనలు చేసినట్లు పేర్కొన్నాడు, అణ్వాయుధాన్ని ఉపయోగించడం చాలా పెద్ద తప్పు అవుతుందని చాలా మంది అభిప్రాయపడగా, ఈ ముప్పు యాదృచ్ఛిక ప్రణాళికల ఆధారంగా ఏర్పడిందని అభిప్రాయపడ్డాడు. నవంబరు 30, 1950న, USAF వ్యూహాత్మక వైమానిక దళం తన సామర్థ్యాలను సిద్ధం చేసుకోవాలని ఆదేశాలు జారీ చేయబడ్డాయి, దీనిలో అణ్వాయుధాలను కూడా సన్నద్ధం చేయడం కూడా భాగంగా ఉంది.
భారత దౌత్యాధికారి, పానీకార్ కూడా కొరియాపై అణు బాంబు ఉపయోగించడంపై తాను ఆలోచన చేస్తున్నట్లు ట్రూమాన్ ప్రకటించాడని పేర్కొన్నాడు. అయితే చైనీయులు ఈ హెచ్చరికకు ఏమాత్రం బెదరలేదు ... ఇదిలా ఉంటే అమెరికా దూకుడుపై ప్రచారం బాగా ఉధృతమైంది. 'ఎయిడ్ కొరియా టు రెసిస్ట్ అమెరికా' అనే ప్రచార నినాదం ఉత్పాదన పెంచేందుకు, మరింత జాతీయ సమగ్రతకు మరియు జాతి-వ్యతిరేక కార్యకలాపాల మరింత కఠిన నియంత్రణకు ఉద్దేశించబడింది. ట్రూమాన్ యొక్క హెచ్చరిక విప్లవ నేతలకు బాగా ఉపయోగకరంగా మారింది, తమ కార్యకలాపాల ఉధృతిని కొనసాగించేందుకు వీలు కల్పించింది."[78][130][131]

కొరియాలో యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు తమ ప్రభుత్వం అణ్వస్త్ర వినియోగాన్ని క్రియాశీలకంగా పరిశీలిస్తుందని అధ్యక్షుడు ట్రూమాన్ పేర్కొన్నాడు, అయితే తాను అణు బాంబు ఉపయోగానికి ఆదేశాలు ఇచ్చానని, అయితే ఇంకా అనుమతి ఇవ్వలేదని తెలియజేశాడు. అణు యుద్ధానికి సంబంధించిన విషయం పూర్తిగా US నిర్ణయంపై ఆధారపడివుంది, ఇది UNలో తీసుకునే ఉమ్మడి నిర్ణయం కాదు. ట్రూమాన్ డిసెంబరు 4, 1950న UK PM మరియు కామన్వెల్త్ ప్రతినిధి క్లెమెంట్ అట్లీ, ఫ్రాన్స్ ప్రధానమంత్రి రానే ప్లెవెన్ మరియు విదేశాంగ మంత్రి రాబర్ట్ షుమాన్‌లతో అణు యుద్ధంపై ఆందోళనలు మరియు ఖండంమొత్తం వ్యాపించే దీని ప్రభావాలపై చర్చించేందుకు సమావేశమయ్యాడు. US అణు యుద్ధాన్ని ప్రారంభించే అవకాశాలను పరిశీలించడం కొరియా యుద్ధాన్ని ఉధృతం చేసిన USSR మరియు PRC వలన కాకుండా, UN మిత్రదేశాల కారణంగా పరిశీలించింది-ముఖ్యంగా UK మరియు కామన్వెల్త్ దేశాలు, ఫ్రాన్స్‌ల ప్రోద్బలంతో పరిశీలించింది- ఈ దేశాలు చైనాతో US పోరాడుతున్నప్పుడు NATO దళాలు అడ్డుకోలేని పరిస్థితిని చూపించి, భూగోళరాజకీయ అసమతౌల్యంపై ఆందోళన వ్యక్తం చేశాయి, చైనీయులు తరువాత పశ్చిమ ఐరోపాను ఆక్రమించేందుకు USSRను ప్రోత్సహించే అవకాశం ఉందని వారు ఆందోళన కలిగివున్నారు.[78][132]
డిసెంబరు 6, 1950న, చైనీయుల జోక్యంతో UN దళాలు ఉత్తర కొరియాను విడిచివెళ్లాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడినప్పుడు, జనరల్ J. లాటన్ కొల్లిన్స్ (ఆర్మీ చీఫ్ ఆఫ్ స్టాఫ్), జనరల్ మాక్‌ఆర్థర్, అడ్మిరల్ C. టర్నర్ జాయ్, జనరల్ జార్జి E. స్ట్రాటెమెయర్, మరియు స్టాఫ్ అధికారులు మేజర్ జనరల్ డాయ్లే హికీ, మేజర్ జనరల్ ఛార్లస్ A. విలౌగ్బీ, మరియు మేజర్ జనరల్ ఎడ్విన్ K. రైట్‌లు చైనీయుల జోక్యాన్ని నిరోధించేందుకు ప్రణాళికను రచించేందుకు టోక్యోలో సమావేశమయ్యారు; వారు తరువాత వారాలు మరియు నెలల యుద్ధంలో సంభావ్య అణు యద్ధ దృష్టాంతాలను పరిగణలోకి తీసుకున్నారు.[78]
మొదటి దృష్టాంతంలో: PVA పూర్తిస్థాయిలో దాడులు చేస్తుంటే, చైనాను UN దళాలను అడ్డుకోలేని పక్షంలో, జాతీయవాద చైనీయుల ఉపబలాలు లేకుండా, ఏప్రిల్ 1951 వరకు US దళాల సంఖ్య పెరగకుండా ఉంటే (నాలుగు నేషనల్ గార్డ్ డివిజన్లు అప్పటికి వస్తాయని భావిస్తున్నారు), ఉత్తర కొరియాలో అణు బాంబులు ఉపయోగించాలని భావించారు.[78]
రెండో దృష్టాంతంలో: PVA పూర్తిస్థాయి దాడులను కొనసాగిస్తుంటే, UN దళాలు చైనాను దిగ్బంధించి, సమర్థవంతమైన వైమానిక నిఘా మరియు బాంబులు వేయగల సామర్థ్యం కలిగివున్నప్పుడు, జాతీయవాద చైనా సైనికులు గరిష్ట స్థాయిలో యుద్ధంలో ఉంటే, వ్యూహాత్మక అణ్వస్త్ర దాడి చేస్తుంటే, UN దళాలు ఉత్తర కొరియాలో మారమూల ప్రాంతాలకు వెళ్లాలి.[78]
మూడో దృష్టాంతంలో: 38వ అక్షాంశ సరిహద్దును దాటకుండా ఉండేందుకు PRC అంగీకరిస్తే, PVA మరియు KPA దళాలను అక్షాంశం దక్షిణంవైపుకు అనుమతించకుండా ఒక యుద్ధ విరమణకు UN అంగీకరించాలని జనరల్ మాక్‌ఆర్థర్ సిఫార్సు చేశారు, దీనిలో భాగంగా PVA మరియు KPA గెరిల్లాలను ఉత్తరంవైపుకు తిరిగి వెళ్లేటట్లు చేయాలి. US ఎనిమిదో ఆర్మీ సియోల్-ఇంచెయోన్ ప్రాంతంలో రక్షణ కోసం కొనసాగుతుంది, ఇదిలా ఉంటే X కార్ప్స్ పుసాన్‌కు వెళ్లిపోతారు. UN సంఘం యుద్ధ విరమణ అమలును పర్యవేక్షిస్తుంది.[78]
1951లో, US కొరియాలో అతిసమీప అణు యుద్ధాన్ని ఉధృతం చేసింది. PRC చైనా-కొరియా యుద్ధ రంగంలోకి కొత్త దళాలను ప్రవేశపెట్టిన కారణంగా ఒకినావాలోని కాడెనా వైమానిక స్థావరం వద్ద కొరియా యుద్ధ రంగం కోసం US అణు బాంబులను నిర్మించింది, వీటికి అతి ముఖ్యమైన న్యూక్లియర్ కోర్‌లను మాత్రం అమర్చాల్సివుంది. అక్టోబరు 1951, అణ్వాయుధ సామర్థ్యాన్ని ఏర్పాటు చేసేందుకు US సేనలు ఆపరేషన్ హడ్సన్ హార్బర్‌ ను ప్రారంభించాయి. USAF B-29 యుద్ధ విమానాలు ఒక్కొక్కటి ఒకినావా నుంచి ఉత్తర కొరియాపై బాంబులు జార విడిచే ప్రయత్నాలు (బూటకపు అణు లేదా సంప్రదాయ బాంబులను) ప్రారంభించాయి, తూర్పు-మధ్య జపాన్‌లోని యోకోటా వైమానిక స్థావరం నుంచి వీటికి సమన్వయం లభించింది. హడ్సన్ హార్బర్ అణ్వాయుధ దాడికి సరైన ప్రదేశంగా గుర్తించబడింది, అణు బాంబు దాడికి సంబంధించిన, ఆయుధాల నిర్మాణం, పరీక్ష, మార్గనిర్దేశం, భూమిపై నుంచి బాంబును గురిపెట్టడం తదితర కార్యకలాపాలకు దీనిని అనువైన ప్రదేశంగా పరిగణించారు. పదాతి దళాలపై అణు బాంబులు ప్రయోగించడం వ్యూహాత్మకంగా సరైన ప్రభావం చూపబోదని బాంబింగ్ రన్ డేటా సూచించింది, ఎందుకంటే ప్రత్యర్థి దళాలను భారీ సంఖ్యలో ఒక చోట గుర్తించే సందర్భాలు బాగా అరుదుగా కనిపిస్తాయి.[133][134][135][136][137]
యుద్ధ నేరాలు
పౌరులపై నేరాలు



ఆక్రమిత ప్రాంతాల్లో, ఉత్తర కొరియా ఆర్మీ రాజకీయ అధికారులు దక్షిణ కొరియా సమాజంలో విద్యా మరియు మేధావి వర్గాన్ని నిర్మూలించారు, ఉత్తర కొరియాపై వ్యతిరేకతను ఉసిగొల్పుతారని భావించిన ప్రతి విద్యావంతుడిని-విద్యాసంబంధ, ప్రభుత్వ, మతపరమైన వ్యక్తులను వారు హత్య చేశారు; NPA వెనక్కు తిరుగుముఖం పట్టినప్పుడు కూడా ఈ ప్రక్షాళనలు కొనసాగాయి.[138] జూన్ 1950లో ఆక్రమణ జరిగిన వెంటనే, దక్షిణ కొరియా ప్రభుత్వం దేశవ్యాప్తంగా రాజకీయ అనుమానితులు మరియు విధేయతలేని పౌరులను ముందుజాగ్రత్త చర్యగా నిర్బంధించింది.
మిలిటరీ పోలీసులు మరియు మితవాద పారామిలిటరీ (పౌర) దళాలు డెజెయోన్ కారాగారంలో మరియు చెజు తిరుగుబాటులో (1948–49) వేలాది మంది వామపక్ష మరియు కమ్యూనిస్ట్ రాజకీయ ఖైదీలను ఉరితీయబడ్డారు.[139] ఈ ద్వీపంలోని అమెరికన్‌లు అక్కడ జరిగిన సంఘటనలను పత్రబద్ధం చేసినప్పటికీ, ఈ దురాగతాల్లో ఎన్నడూ జోక్యం చేసుకోలేదు.[140]
తరువాత కొరియాలో పనిచేసిన US దౌత్యధికారి గ్రెగోరీ హెండర్‌సన్ అంచనా ప్రకారం, సుమారుగా 100,000 మంది ఉత్తర కొరియా అనుకూల రాజకీయ ఖైదీలను హత్య చేసి, సామూహిక సమాధుల్లో పూడ్చిపెట్టారు.[141] దక్షిణ కొరియా నిజనిర్ధారణ మరియు సయోధ్య సంఘం నివేదికలు యుద్ధ సమయంలో మరియు దీనికి ముందు లక్షలాది మంది పౌరులు హత్యకు గురైనట్లు వెల్లడించాయి.[142]
వివాదాస్పద సైనిక ఆపరేషన్లతోపాటు, ఉత్తర కొరియా సైనికులు ఆహారం మరియు సాయం కోసం ప్రత్యర్థి సైనికులను సంప్రదించే శరణార్థుల్లోకి చొరబాట్లు జరిపి మరియు గెరిల్లాల రూపంలో కూడా UN దళాలతో పోరాడారు. ఒక సమయంలో, US దళాలు తమ యుద్ధ ప్రదేశ స్థావరాలకు వచ్చే ప్రతి శరణార్థిని మొదట కాల్చి, తరువాత ప్రశ్నించే విధానాన్ని కూడా అనుసరించాయి,[143] ఈ విధానంలో మధ్య కొరియా ప్రాంతంలో US సైనికులు నో గన్ రీ వద్ద 400 మంది పౌరులను విచక్షణారహితంగా కాల్చిచంపారు (26–29 July 1950), తాము చంపినవారిలో మారువేషంలో ఉన్న ఉత్తర కొరియా సైనికులు ఉన్నారని భావించడంతో వారు ఈ చర్యకు పాల్పడ్డారు.[144]
కొరియా దళాలు తమ యుద్ధ చర్యల కోసం మహిళలను మరియు పురుషులను బలవంతంగా సైన్యంలోకి తీసుకున్నాయి. డెమోసైడ్ గణాంకాల్లో (1997), ప్రొఫెసర్ R. J. రమ్మెల్ ఉత్తర కొరియా సైన్యం సుమారుగా 400,000 మంది దక్షిణ కొరియా పౌరులను నిర్బంధంగా సైన్యంలోకి తీసుకున్నట్లు పేర్కొన్నాడు.[138] US దళాలు సెప్టెంబరు 1950లో సియోల్‌ను తిరిగి ఆక్రమించుకోవడానికి ముందు దక్షిణ కొరియా ప్రభుత్వం ఉత్తర కొరియా సుమారుగా 83,000 పౌరులను నిర్బంధంలోకి తీసుకున్నట్లు వెల్లడించింది; అయితే ఉత్తర కొరియా వారు ఫిరాయింపుదారులని పేర్కొంది.[145][146]
బోడో లీగ్ కమ్యూనిస్ట్-వ్యతిరేక నరమేధం

కొరియా రిపబ్లిక్‌లో పంచమాంగ దళం సృష్టించబడటాన్ని అడ్డుకునేందుకు, అధ్యక్షుడు సైంగ్‌మాన్ రీ ప్రభుత్వం తన యొక్క శత్రువులను-ముఖ్యంగా కమ్యూనిస్ట్‌లుగా అనుమానిస్తున్న దక్షిణ కొరియన్లను, గుక్‌మిన్ బోడ్ రైయోన్‌మెంగ్ (జాతీయ పునరావాస మరియు మార్గనిర్దేశ దళం, దీనిని బోడో లీగ్‌గా కూడా గుర్తిస్తారు)లో రాజకీయ పునర్విద్య కోసం నిర్బంధించిన వామపక్షవాదులను హత్య చేసింది. USAMGIK ప్రేరేపించిన ఈ కమ్యూనిస్ట్-వ్యతిరేక బోడో లీగ్ అసలు ఉద్దేశం, ప్రభుత్వ వ్యతిరేకవాదులైన సుమారు 10,000 నుంచి 100,000 మంది శత్రువులను హతమార్చడం, జూన్ 25, 1950 మందు మరియు తరువాత హత్య చేయబడిన ప్రభుత్వ వ్యతిరేకులను కందకాలు, గనులు మరియు సముద్రంలో పారవేశారు. సమకాలీన గణనలు సుమారుగా 200,000 నుంచి 1,200,000 మంది వరకు హత్య చేయబడినట్లు తెలియజేస్తున్నాయి.[147] USAMGIK అధికారులు ఒక రాజకీయ ఉరితీత ప్రదేశంలో ఉన్నారు; రాజకీయ ఖైదీలను ఉరితీసేందుకు కనీసం ఒక US అధికారి అనుమతి ఇచ్చినట్లు తెలుస్తోంది, ద్వీపకల్ప దక్షిణ భాగాన్ని ఉత్తర కొరియా సైన్యం జయించి, వీరిని విడిచిపెడుతుందని భావించి, అధికారిక యంత్రాంగం ఈ చర్యకు పాల్పడింది.[148]
దక్షిణ కొరియా నిజ నిర్ధారణ మరియు సయోధ్య సంఘం వామపక్ష దక్షిణ కొరియన్ల ఉరితీతలపై వివరణలు కోరుతూ దాఖలైన పిటిషన్లు, మితవాద దక్షిణ కొరియన్లను ఉరితీతపై వివరణ కోరుతూ వచ్చిన పిటిషన్ల సంఖ్యతో పోలిస్తే చాలా ఎక్కువగా ఉన్నాయని, వీటి నిష్పత్తి 6:1 వద్ద ఉందని పేర్కొంది.[149] ఈ సమాచారం కేవలం ఉత్తర కొరియాకు మాత్రమే సంబంధించినది, ఎందుకంటే ఉత్తర కొరియా నిజనిర్ధారణ మరియు సయోధ్య సంఘంలో ముఖ్యపాత్ర కలిగిలేదు. బోడో లీగ్ పితామహుడు, నరమేధం నుంచి తప్పించుకున్న డెభ్బై ఒక్క ఏళ్ల కిమ్ జోంగ్-చోల్ KPAతో కలిసి పనిచేసేందుకు మొగ్గుచూపాడు, తరువాత అతడిని ఒక ఫిరాయింపుదారుడు (శత్రుదేశంతో చేతులు కలిపిన వ్యక్తి)గా పరిగణించి రీ ప్రభుత్వం ఉరితీసింది; అతను తాత,అవ్వలు మరియు ఏడేళ్ల సోదరి కూడా హత్య చేయబడ్డారు. నామ్‌యాంగ్జు నగరంలో తన అనుభవాల గురించి అతను చెప్పిన వివరాలు:
Young children or whatever, were all killed en masse. What did the family do wrong? Why did they kill the family? When the people from the other side [North Korea] came here, they didn’t kill many people.—Kim Jong-chol[148]

మధ్య దక్షిణ కొరియాలోని డెజోన్ నగరంలో USAMGIK అధికారులు నరమేధాలకు సంబంధించిన ఛాయాచిత్రాలు తీశారు, ఇక్కడ నిజనిర్ధారణ సంఘం సుమారుగా 3,000 నుంచి 7,000 మంది పౌరులను జులై 1950 ప్రారంభంలో కాల్చిచంపి సామూహిక సమాధుల్లో ఖననం చేసినట్లు పేర్కొంది. ఇతర ప్రకటిత రికార్డుల ప్రకారం, ఒక US ఆర్మీ లెప్టినెంట్ కల్నల్ తాను సలహాదారుగా ఉన్న ROK ఆర్మీ యూనిట్‌కు 3,500 మంది రాజకీయ ఖైదీలను ఉరితీసేందుకు ఆదేశాలు ఇచ్చినట్లు తెలుస్తోంది, ఆ సమయంలో KPA దక్షిణ నౌకాశ్రయ నగరం పుసాన్‌కు చేరుకుంది.[148] US దౌత్యాధికారులు రాజకీయ వ్యతిరేకులపై జరుగుతున్న హింసాత్మక కార్యక్రమాలు నిలిపివేయాలని రీ ప్రభుత్వానికి మరియు దీనికి ముందు ద్వీపకల్ప దక్షిణ కొరియాను పాలించిన USAMGIKకు విజ్ఞప్తి చేశారు, అయితే ఇక్కడ నరమేధం ఆగలేదు.[148]
యుద్ధ ఖైదీలు


ఉత్తర కొరియా యుద్ధ ఖైదీల విషయంలో దారుణంగా వ్యవహరించిందని US ఆరోపించింది: సైనికులను కొట్టడం, ఆకలితో మాడ్చడం, నిర్బంధ కార్మికులుగా మార్చడం, ప్రాణాంతక పరిస్థితుల్లోకి నెట్టడం మరియు తక్షణ ఉరితీతలు వంటి చర్యలను నిర్వహించిందని పేర్కొంది.[150][151]
KPA పుసాన్ పరిధి మరియు డెజెయోన్ వద్ద 312వ, 303వ కొండల కోసం జరిగిన యుద్ధాల్లో యుద్ధఖైదీలను (POWలు) హత్య చేసింది, UN దళాల యుద్ధ చర్యలు పూర్తయిన వెంటనే దొరికిన వారిని KPA హత్య చేసింది. తరువాత, ఒక US కాంగ్రెస్ యుద్ధ నేరాల విచారణలో, ప్రభుత్వ కార్యకలాపాల దర్యాప్తు కమిటీకి సంబంధించిన శాశ్వత ఉపకమిటీ యొక్క కొరియా యుద్ధ నేరాల యునైటెడ్ స్టేట్స్ సెనెట్ ఉపకమిటీ...కొరియాలో పట్టుబడిన అమెరికా యుద్ధ ఖైదీల్లో మూడింట రెండొంతుల మంది యుద్ధ నేరాల ఫలితంగా మరణించారని నివేదించింది.[152][153][154]
ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వం సుమారుగా 70,000 ROK ఆర్మీ POWలు; 8,000 మందిని తిరిగి స్వదేశానికి పంపినట్లు వెల్లడించింది. దక్షిణ కొరియా 76,000 మంది కొరియన్ పీపుల్స్ ఆర్మీ (KPA) POWలను (యుద్ధ ఖైదీలను) స్వదేశానికి పంపించింది.[155] నిర్బంధంలో 12,000 మంది UN దళాల యుద్ధ ఖైదీలు మరణించగా, KPA సుమారుగా 50,000 ROK యుద్ధ ఖైదీలను ఉత్తర కొరియా సైన్యంలోకి బలవంతంగా చేర్పించింది.[138] దక్షిణ కొరియా రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రకారం, 2008లో కూడా 560 మంది ఉత్తర కొరియాలో కొరియా యుద్ధ POWలు ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది; 1994 నుంచి 2003 వరకు సుమారుగా 30 ROK POWలు ఉత్తర కొరియా నుంచి తప్పించుకున్నారు.[156]
కొరియా యుద్ధానికి సంబంధించిన POWలు తమ వద్ద ఉన్నట్లు వస్తున్న ఆరోపణలను కొరియన్ సెంట్రల్ న్యూస్ ఏజెన్సీ ద్వారా ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వం ఖడించింది, UN దళాలు సుమారుగా 33,600 KPA POWలను హత్య చేసిందని పేర్కొంది; జులై 19, 1951న, POW శిబిరం నెంబరు 62లో సుమారుగా 100 యుద్ధ ఖైదీలను మిషిన్‌గన్లతో కాల్చి చంపారు; మే 27, 1952న, కోజె ద్వీపంలోని 77వ శిబిరంలో, ROK ఆర్మీ సుమారుగా 800 మంది KPA POWలను భస్మం చేసింది, ప్రత్యర్థి సైన్యంలో చేరేందుకు నిరాకరించడంతో వారిని హత్య చేశారు; అంతేకాకుండా సుమారు 1,400 మంది KPA యుద్ధఖైదీలను (POWలు) అణ్వాయుధ ప్రయోగ లక్ష్యాలుగా ఉపయోగించుకునేందుకు USకు పంపించారని ఉత్తర కొరియా పేర్కొంది.[157][158]
ఉత్తరదాయిత్వం



కొరియా యుద్ధం (1950–53) ప్రచ్ఛన్న యుద్ధంలో మొదటి ప్రధాన పరోక్ష యుద్ధంగా పరిగణించబడుతుంది, తరువాత వియత్నాం యుద్ధం (1959–75) వంటి భూగోళ-ప్రభావ యుద్ధాలకు ఇది నమూనాగా ఉంది. కొరియా యుద్ధం ఏర్పాటు చేసిన పరోక్ష యుద్ధ వేదికపై అణ్వస్త్ర అగ్రరాజ్యాలు పరోక్షంగా తృతీయ-పక్ష దేశాల్లో తమ మధ్య వైరాన్ని ప్రదర్శించుకున్నాయి. NSC68 [[అణిచివేత/0} విధానం ప్రచ్ఛన్న యుద్ధాన్ని ఆక్రమిత ఐరోపా నుంచి మిగిలిన ప్రపంచానికి విస్తరించింది.|అణిచివేత/0} విధానం ప్రచ్ఛన్న యుద్ధాన్ని ఆక్రమిత ఐరోపా నుంచి మిగిలిన ప్రపంచానికి విస్తరించింది.]]
38వ అక్షాంశం వద్ద యుద్ధం ముగిసిన ప్రదేశం ఇప్పుడు కొరియా నిస్సైనికీరణ మండలం (DMZ)- ఇది 248x4 km (155x2.5mi) విస్తీర్ణం కలిగివుంది-ఇది రెండు దేశాల మధ్య సరిహద్దుగా పరిగణించబడుతుంది. కొరియా యుద్ధం ఇతర భాగస్వామ్య దేశాలను కూడా ప్రభావితం చేసింది, ఉదాహరణకు 1952లో NATOలోకి అడుగుపెట్టిన టర్కీ.[159]
ఉభయ కొరియాల్లో యుద్ధం-తరువాత కోలుకోవడంలో వైవిద్యం కనిపిస్తుంది; దక్షిణ కొరియా యుద్ధం తరువాత మొదటి దశాబ్దంలో స్తంభించిపోయింది, అయితే తరువాత పారిశ్రామీకరణ మరియు ఆధునికీకరణ చెందింది. సమకాలీన ఉత్తర కొరియా ఇప్పటికీ అభివృద్ధి దూరంగానే నిలిచివుంది, ఇదిలా ఉంటే దక్షిణ కొరియా మాత్రం ఆధునిక స్వేచ్ఛా విఫణి ఆర్థిక వ్యవస్థను కలిగివుండటంతోపాటు, OECD మరియు G-20 కూటముల్లో సభ్యదేశంగా ఉంది. 1990వ దశకంలో ఉత్తర కొరియా గణనీయమైన ఆర్థిక అవాంతరాలను ఎదుర్కొంది. ఉత్తర కొరియా కరువు సుమారుగా 2.5 మిలియన్ల మంది పౌరుల ప్రాణాలు తీసినట్లు తెలుస్తోంది.[160] ఉత్తర కొరియా యొక్క GDP (కొనుగోలు శక్తి తుల్యత (PPP)) $40 బిలియన్ల వద్ద ఉన్నట్లు CIA వరల్డ్ ప్యాక్ట్‌బుక్ అంచనా వేసింది, దక్షిణ కొరియా $1.196 ట్రిలియన్ల GDP (PPP)లో ఇది 3.0% మాత్రమే కావడం గమనార్హం. ఉత్తర కొరియాలో తలసరి వ్యక్తిగత ఆదాయం $1,800 వద్ద ఉండగా, దక్షిణ కొరియా తలసరి ఆదాయం $24,500 వద్ద ఉంది, దక్షిణ కొరియన్ల తలసరి ఆదాయంలో ఉత్తర కొరియన్లు 7.0% మాత్రమే తలసరి ఆదాయాన్ని కలిగివున్నారు.
కమ్యూనిస్ట్ వ్యతిరేకవాదం ROK రాజకీయాల్లో ఇప్పటికీ కొనసాగుతోంది. ఉరి పార్టీ ఉత్తర కొరియావైపు సన్‌షైన్ విధానాన్ని ఆచరిస్తోంది; కొరియాల మధ్య సంబంధాల విషయంలో ఉరి పార్టీ మరియు (మాజీ) ROK అధ్యక్షుడు రోల వైఖరితో US తరచుగా విభేదిస్తుంది. ఉరి పార్టీ యొక్క ప్రధాన ప్రత్యర్థి సంప్రదాయవాద గ్రాండ్ నేషనల్ పార్టీ (GNP) ఉత్తర కొరియా-వ్యతిరేక భావాలు కలిగివుంది.
చిత్రణలు
చలనచిత్రం
పశ్చిమదేశాల చలనచిత్రాలు
రెండో ప్రపంచ యుద్ధంతో పోలిస్తే, కొరియా యుద్ధంపై అతికొద్ది పశ్చిమదేశాల చలనచిత్రాలు రూపొందించబడ్డాయి.
ది స్టీల్ హెల్మెట్ (1951), ఇది ఒక యుద్ధ చిత్రం, దీనిని కొరియా యుద్ధ సందర్భంగా సామ్యేల్ ఫుల్లెర్ దర్శకత్వంలో లిపెర్ట్ స్యూడియోస్ నిర్మించింది. యుద్ధం గురించి చిత్రీకరించిన మొదటి స్టూడియో చలనచిత్రంగా ఇది గుర్తింపు పొందింది, నిర్మాత-దర్శకుడు-రచయిత ఫుల్లెర్ రూపొందించిన అనేక యుద్ధ చిత్రాల్లో ఇది మొదటిది.
బాటిల్ హైన్ (1975) దీనిలో పైలెట్‌గా మారిన బోధకుడు కల్నల్ డీన్ హెస్ పాత్రలో రాక్ హడ్సన్ నటించాడు. రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో అతను ఒక జర్మన్ అనాథాశ్రమాన్ని అనుకోకుండా నాశనం చేస్తాడు, తరువాత కొరియా యుద్ధం కోసం USAFలో చేరతాడు; ఈ యుద్ధం సందర్భంగా అతను అనాథలను కాపాడతాడు.[161][162]
ది బ్రిడ్జెస్ ఎట్ టోకో-రీ (1955), దీనిలో విలియం హోల్డెన్ ఒక నావెల్ ఏవియేటర్‌గా నటించాడు, అనుమానంగా యుద్ధం చేస్తున్న అతనికి టోకీ రీ వద్ద వంతెనలను నాశనం చేసే విధులు అప్పగించబడతాయి; ఇది ఒక జేమ్స్ మిచెనెర్ నవల ఆధారంగా తెరకెక్కించబడింది.
ది ఫర్‌గెటెన్ (2004) ఒక విధ్వంసక ట్యాంక్ దళంతో రూపొందించబడింది, దీనిలో ప్రత్యర్థి రేఖల లోపల ఉండిపోయిన ఈ దళం యుద్ధం యొక్క సుఖఃదుఖాలు మరియు వారి శత్రువులతో పోరాడటం కనిపిస్తుంది.
ది హంటర్స్ (1958), ది హంటర్స్ నవల ఆధారంగా ఇది రూపొందించబడింది, దీనిలో రాబర్ట్ మిచెమ్ మరియు రాబర్ట్ వాగ్నెర్ నటించారు, కొరియా యుద్ధ నేపథ్యంలో ఇద్దరు భిన్నమైన అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల వైమానిక దళ పైలెట్‌ల చుట్టూ ఈ కథ తిరుగుతుంది.
ది హుక్ (1963), దీనిలో కిర్క్ డగ్లస్ నటించాడు, ఒక కొరియా యుద్ధ ఖైదీని చంపేందుకు ఆదేశాలు పొందిన ముగ్గురు అమెరికా సైనికులు డైలమాలో పడటం దీనిలో కనిపిస్తుంది.
ఇంచోన్ (1982), దీనిలో ఇంచోన్ యుద్ధం చిత్రీకరించబడింది, దీనిని కొరియా యుద్ధానికి కీలక ములుపుగా గుర్తిస్తారు. వివాదాస్పదంగా, ఈ చిత్రానికి పాక్షికంగా సన్ మైంగ్ మూన్ యొక్క ఏకీకరణ ఉద్యమం నిధులు సమకూర్చింది. ఆర్థికంగా విఫలమవడంతోపాటు, పెద్దగా ఆదరణ పొందకపోవడంతో, నిర్మాణం కోసం వెచ్చించిన $46 మిలియన్ల పెట్టుబడిలో సుమారుగా $40 మిలియన్లు కోల్పోయి ఇది అపఖ్యాతి మూటగట్టుకుంది, యుద్ధాన్ని నేపథ్యంగా ఉపయోగించుకున్న చివరి ప్రధానస్రవంతి హాలీవుడ్ చలనచిత్రంగా ఇది నిలిచిపోయింది. ఈ చిత్రానికి టెరెన్స్ యంగ్ దర్శకత్వం వహించగా, లారెన్స్ ఆలీవర్ జనరల్ డగ్లస్ మాక్‌ఆర్థర్‌గా నటించాడు. ఈ చలనచిత్రానికి సంబంధించిన మీడియా వివరాల ప్రకారం, మూన్స్ చర్చికి చెందిన అతీంద్రియ శక్తులున్న వ్యక్తులు మాక్‌ఆర్థర్‌ను సంప్రదించి, మరణానంతరం స్వర్గంలో అతనికి చోటు కల్పించినట్లు కథ తయారు చేయబడింది.
Korea: The Unfinished War (2003), ఇది ఒక డాక్యూమెంటరీ, దీనికి రచన మరియు దర్శకత్వ బాధ్యతలను కెనడాకు చెందిన బ్రియాన్ మెక్‌కెన్నా నిర్వహించారు, ఇది కొత్త సమాచారాన్ని తెలియజేయడంతోపాటు, వాస్తవిక సంపాదక మార్గాన్ని అనుసరించింది. ఉత్తర కొరియా భూభాగంపై జీవాయుధ యుద్ధాన్ని ఉపయోగించడం ద్వారా US యుద్ధ నేరాలకు పాల్పడిందని ఆరోపించే పరిశోధనకుల వద్ద తీసుకున్న ఇంటర్వ్యూలు దీనిలో ఉంటాయి. యుద్ధ రంగంలో కనుగొన్న కొన్ని ఆయుధాలకు సంబంధించిన సమాచారాన్ని ఈ డాక్యుమెంటరీ తెలియజేస్తుంది, US సేనలు ఆంథ్రాక్స్, బుబోనిక్ ప్లేగ్ మరియు ఎన్సెఫాలిటీస్ ఉపయోగాన్ని ఇది వెల్లడిస్తుంది. US ఆర్మీ ఉద్దేశపూర్వకంగా కమ్యూనిస్ట్‌లు చొరబడ్డారనే అనుమానంతో భారీ సంఖ్యలో పౌరులను హత్య చేసినట్లు మరియు దీనికి సంబంధించిన ఇది అందజేస్తుంది.
ది మంచూరియన్ కాండిడేట్ , ఇది 1959నాటి ఒక థ్రిల్లర్ నవల, దీని ఆధారంగా ది మంచూరియన్ కాండిడేట్ (1962) అనే పేరుతో చలనచిత్రం కూడా రూపొందించబడింది, దీనికి జాన్ ఫ్రాంకెన్‌హీమెర్ దర్శకత్వం వహించగా, ఫ్రాంక్ సినాత్రా మరియు ఏంజెలా లాన్స్‌బరీ ప్రధాన తారాగణంగా నటించారు. US ఆర్మీకి చెందిన యుద్ధ ఖైదీల మనోభావాలను బలవంతంగా మార్చే చర్యల ఆధారంగా ఇది రూపొందించబడింది, మరియు ఒక అధికారి అతనికి ఏం జరిగిందో తెలుసుకునేందుకు మరియు అతని దళం ఏమైందో తెలుసుకునేందుకు ప్రయత్నిస్తాడు. దీని 2004 రీమేక్‌లో డెంజెల్ వాషింగ్టన్ మరియు మెరైల్ స్ట్రీప్ నటించారు.
MASH: A Novel About Three Army Doctors , దీనిని రిచర్డ్ హూకెర్ రచించారు (H. రిచర్డ్ హార్న్‌బెర్గర్ కలం పేరు), తరువాత దీని ఆధారంగా ఒక విజయవంతమైన చిత్రం మరియు ఒక టెలివిజన్ సిరీస్ రూపొందించబడింది; TV సిరీస్ మొత్తం 251 ఎపిసోడ్‌లతో, 11 ఏళ్లపాటు సాగింది, దీనికి అనేక అవార్డులు కూడా లభించాయి. ఈ కార్యక్రమ చివరి ఎపిసోడ్ టెలివిజన్ చరిత్రలో అత్యధిక మంది చూసిన కార్యక్రమంగా చరిత్ర సృష్టించింది.[163] 1950వ దశకం కంటే ఎక్కువగా 1970వ దశకానికి చెందిన సున్నితమైన అంశాలు ప్రదర్శించారు; వియత్నాంలో ప్రస్తుత అమెరికా యుద్ధం కంటే కొరియా యుద్ధం కుటిల మరియు వివాదరహిత నేపథ్యాన్ని కలిగివుంది.[164]
పార్క్ చాప్ హిల్ (1959), ఈ చలనచిత్రానికి లెవీస్ మైల్‌స్టోన్ దర్శకత్వం వహించాడు, గ్రెగోరీ పెక్ ఒక పదాతి దళ లెప్టినెంట్‌గా నటించాడు, మొదటి పార్క్ చాప్ హిల్ యుద్ధం నేపథ్యంలో ఈ చిత్రం రూపొందించబడింది, ఏప్రిల్ 1953న కొరియా యుద్ధ ముగింపు సమయంలో ఈ పోరాటం US ఆర్మీ యొక్క 7వ పదాతి దళ విభాగం మరియు చికోమ్ (చైనీస్ కమ్యూనిస్ట్) దళాల మధ్య జరిగింది. లెప్టినెంట్ టిరెబిటెర్ కథలో ఫైర్‌సైన్ థియేటర్ ఆల్బమ్ డోంట్ క్రష్ దట్ డ్వార్ఫ్, హాండ్ మి ది ప్లీయెర్స్ ఈ చలనచిత్రాన్ని తీవ్రంగా విమర్శించింది.
దక్షిణ కొరియా చిత్రాలు
అరెయుమ్‌డౌన్ షిజెయోల్ (స్ప్రింగ్ ఇన్ మై హోమ్‌టౌన్) (1998), దీనికి లీ క్వాంగ్మో దర్శకత్వం వహించాడు, కొరియా యుద్ధ సమయంలో ఒక దక్షిణ కొరియా గ్రామంలో జరిగిన సంఘటనలు మరియు పోరాటాలు దీనిలో చిత్రీకరించబడ్డాయి.
డోరావోజీ అనెయున్ హెబైయాంగ్ (ది మెరైన్స్ హు నెవర్ రిటర్న్డ్) (1963), దీనికి లీ మాన్-హీ దర్శకత్వం వహించాడు, దక్షిణ కొరియా మెరైన్‌లు ఉత్తర కొరియా మరియు చైనా సైనికులతో కొరియా యుద్ధంలో పోరాడటం ఈ చిత్ర నేపథ్యంగా ఉంది.
టెగుకీ: ది బ్రదర్‌హుడ్ ఆఫ్ వార్ (2004), దీనికి కాంగ్ జె-గై దర్శకత్వం వహించాడు, దక్షిణ కొరియాలో ఈ చిత్రానికి బాగా ప్రాచుర్యం లభించింది. 50వ ఆసియా ఫసిఫిక్ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్‌లో టెగుకీ ఉత్తమ చిత్ర అవార్డును గెలుచుకుంది, కాంగ్ జె-గు ఉత్తమ దర్శకుడిగా నిలిచాడు. టెగుకీ అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో అక్కడక్కడా విడుదలైంది.
వెల్‌కమ్ టు డోంగ్మాగోల్ (2005) ఒక మూరుమూల గ్రామంపై యుద్ధ ప్రభావాలు దీనిలో చిత్రీకరించబడ్డాయి. ప్రాణాలతో తప్పించుకున్న ఉత్తర కొరియా మరియు దక్షిణ కొరియా సైనికులకు ఆవాసంగా మారిన ఈ గ్రామంలో వారు తమ మధ్య ద్వేషాన్ని మర్చిపోతారు, ప్రత్యర్థి శిబిరంగా తప్పుగా అర్థం చేసుకున్న అమెరికా సైనికుల నుంచి ఈ గ్రామాన్ని రక్షించేందుకు వారు కలిసి పోరాడతారు.
ఉత్తర కొరియా చిత్రాలు
ఉత్తర కొరియాలో కొరియా యుద్ధం ఎప్పుడూ మంచి చలనచిత్ర నేపథ్యంగా ఉంటుంది, యుద్ధం యొక్క నాటకీయ ఆకర్షణ మరియు ప్రచార సామర్థ్యం చలనచిత్రాలకు మంచి కథావస్తువుగా ఉన్నాయి. ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వ చలనచిత్ర పరిశ్రమ యుద్ధం గురించి అనేక చిత్రాలను చిత్రీకరించింది. ఉత్తర కొరియా సైనికులను మరియు ఉత్తర కొరియా నేతలను కీర్తిస్తూ, దక్షిణ కొరియా మరియు అమెరికన్ సైనికులు పాల్పడిన యుద్ధ నేరాలపై ఇవి చిత్రీకరించబడ్డాయి.[165] వీటిలో కొన్ని ముఖ్యమైన చలనచిత్రాలు ఏమిటంటే:
అన్‌సంగ్ హీరోస్ , ఈ పేరుతో 1978 నుంచి 1981 వరకు పలు-భాగాల్లో ఈ చలనచిత్రం రూపొందించబడింది, ఉత్తర కొరియా దళాల్లోకి ఫిరాయించిన అనేక మంది అమెరికా సైనికులు దీనిలో కనిపిస్తారు. కొరియా యుద్ధ సమయంలో సియోల్‌లో ఉన్న ఒక గూఢచారి కథను ఇది వివరిస్తుంది.
చైనీయుల చలనచిత్రాలు
బాటిల్ ఆన్ షాంగాన్‌లింగ్ మౌంటైన్ (షాంగాన్ లింగ్, చైనా భాష: 上甘岭), ఈ చిత్రం చైనీయుల కోణం నుంచి కొరియా యుద్ధ చిత్రణ కలిగివుంది, దీనిని 1956లో రూపొందించారు. ట్రయాంగిల్ హిల్ ప్రాంతంలో కొన్ని రోజులపాటు ముట్టడించబడిన కొందరు చైనా సైనికుల కథను ఈ చిత్రం వివరిస్తుంది, బయటపడేవరకు వారు ఎలా ప్రాణాలు కాపాడుకున్నారో ఇది తెలియజేస్తుంది.
ఫిలిప్పీన్ చలనచిత్రాలు
కొరియా (1952), దీనికి లాంబెర్టో V. అవెల్లనా దర్శకత్వం వహించగా, బెనిగ్నో అక్వినో స్క్రీన్‌ప్లే సమకూర్చాడు.
బెటాలియన్ పిలిపినో సా కొరియా (1954), ఇది కొరియాలో ఫిలిప్పీన్ విదేశీ దళాల ఆధారంగా రూపొందించబడిన ఒక ఫిలిపినో చలనచిత్రం.
సాహిత్యం
హు ఆర్ ది మోస్ బిలవ్డ్ పీపుల్? వ్యాసాన్ని (1951) చైనా రచయిత వీ వీ రాశాడు, కొరియా యుద్ధ సమయంలో చైనాలో సృష్టించబడిన అత్యంత ప్రసిద్ధ సాహిత్య మరియు ప్రచార రచనగా ఇది పరిగణించబడుతుంది.
యుద్ధ-స్మారక నవల వార్ ట్రాష్ (2004), దీనిని హా జిన్ రచించారు, యుద్ధంలో ఒక PVA సైనికుడు అనుభవాలను దీనిలో పొందుపరిచారు, UN దళంపై పోరు, వారి వద్ద నిర్బంధంలో గడిపిన రోజుల్లో అనుభవాలు, కమ్యూనిజం లేదా యుద్ధం విషయంలో నిర్దయతో వ్యవహరించిన UN దళాల చేతిలో చైనా యుద్ధఖైదీలకు ఎదురైన అనుభవాలు కూడా ఇందులో ప్రస్తావించబడ్డాయి.
సంగీతం
గాయకుడు-పాటల రచయిత డేవిడ్ రోవిక్స్ కొరియా యుద్ధం గురించి సాంగ్ ఫర్ మహ్మద్ అనే ఆల్బమ్‌లో "కొరియా" అనే పాట పాడాడు.
చిత్రలేఖనం
మాస్కేర్ ఇన్ కొరియా (1951) (కొరియాలో నరమేధం), దీనిని పాబ్లో పికాసో గీశాడు, పౌరులపై జరిగిన హింసాకాండ దీనిలో చిత్రీకరించబడింది.
కట్టడాలు
ఆస్ట్రేలియా: కొరియన్ వార్ మెమోరియల్, కాన్‌బెర్రా
అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు: కొరియన్ వార్ వెటరన్స్ మెమోరియల్
రంగస్థల ప్రదర్శనలు
కొలంబియా రంగస్థల నాటకం ఎల్ మోంటే కాల్వో (ది బారెన్ మౌంట్) , దీనిని జైరో అనిబాల్ నినో సృష్టించాడు, కొరియా యుద్ధంలో పాల్గొన్న ఇద్దర కొలంబియా వృద్ధులు మరియు సైనిక మరియు యుద్ధ మద్దతు అభిప్రాయాలను విమర్శించే కానుట్ అనే పేరుగల ఒక మాజీ-క్లాన్ పాత్రలను దీనిలో ఉపయోగించాడు, యుద్ధం గురించి మరియు యుద్ధంలో ప్రాణాలతో బయటపడినవారికి ఏం జరిగిందనేది కథాంశంగా ఉంటుంది.[166]
ఇవి కూడా చూడండి
ఉమ్మడి సలహా సంఘం, కొరియా
దౌత్య అవకతవకల వలన పొడిగించబడిన యుద్ధాల జాబితా
UNCMAC—1953 నుంచి ఇప్పటివరకు నిర్వహించబడిన UN కమాండ్ మిలిటరీ ఆర్మిస్టైస్ కమిషన్
UNTCOK— కొరియాకు సంబంధించి ఏర్పాటు చేయబడిన 1950నాటి ఐక్యరాజ్యసమితి తాత్కాలిక సంఘం
UNCURK— కొరియా ఏకీకరణ మరియు పునరావాసం కోసం ఉద్దేశించిన 1951 UN సంఘం
రెండో కొరియా యుద్ధం
ప్యోంగ్‌యాంగ్ సాలీ
వియత్నాం యుద్ధం
M*A*S*H
కొరియా యుద్ధ ఆయుధాల జాబితా
కొరియా యుద్ధ సమయంలో ఆస్ట్రేలియా సైనిక చరిత్ర
మృతుల సంఖ్య ప్రకారం యుద్ధాలు మరియు వైపరీత్యాల జాబితా
ప్రచ్ఛన్న యుద్ధం
షెన్ జిహువా
జపనీయుల కొరియా ఆక్రమణలు (1592–1598)
గమనికలు

సూచనలు

బ్రూనే, లెస్టెర్ మరియు రాబిన్ హిగమ్, eds., ది కొరియా వార్: హాండ్‌బుక్ ఆఫ్ లిటరేచర్ అండ్ రీసెర్చ్ (గ్రీన్‌వుడ్ ప్రెస్, 1994)
ఎడ్వర్డ్స్, పాల్ M.  కొరియన్ వార్ అల్మానక్ (2006)
ఫూట్, రోజ్‌మేరీ, మేకింగ్ నోన్ ది అన్‌నోన్ వార్; పాలసీ అనాలసిస్ ఆఫ్ ది కొరియన్ కాన్‌ఫ్లిక్ట్ ఇన్ ది లాస్ట్ డెకేడ్" డిప్లమాటిక్ హిస్టరీ 15 (సమ్మర్ 1991): 411–31, ఇన్ JSTOR
గౌల్డెన్, జోసెఫ్ C., కొరియా: ది అన్‌టోల్డ్ స్టోరీ ఆఫ్ ది వార్ , న్యూయార్క్: మెక్‌గ్రా-హిల్ బుక్ కంపెనీ, 1982.
హిక్‌కీ, మైకెల్, ది కొరియన్ వార్: ది వెస్ట్ కాన్‌ఫ్రంట్స్ కమ్యూనిజం, 1950–1953 (లండన్: జాన్ ముర్రే, 1999) ISBN 0-7195-5559-0 9780719555596
Check date values in: |date= (help)CS1 maint: Multiple names: authors list (link)
కౌఫ్మాన్, బుర్టాన్ I. ది కొరియన్ కాన్‌ప్లిక్ట్ (గ్రీన్‌వుడ్ ప్రెస్, 1999).
నైట్‌లే, P. ది ఫస్ట్ కాజువాల్టీ: ది వార్ కరస్‌పాండెంట్ యాజ్ హీరో, ప్రొపగాండిస్ట్ అండ్ మైత్-మేకర్ (క్వార్టర్, 1982)
కొరియా ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మిలిటరీ హిస్టరీ, ది కొరియన్ వార్ (1998) (ఇంగ్లీష్ ఎడిషన్ 2001), 3 వాల్యూమ్, 2600 pp; హైలీ డీటైల్డ్ హిస్టరీ ఫ్రమ్ సౌత్ కొరియన్ ప్రాస్పెక్టివ్, U ఆఫ్ నెబ్రాస్కా ప్రెస్. ISBN 0-439-56827-7.
లీటిచ్, కెయిత్. షేపర్స్ ఆఫ్ ది గ్రేట్ డిబేట్ ఆన్ ది కొరియన్ వార్: ఎ బయోగ్రాఫిటక్ డిక్షనరీ (2006) కవర్స్ అమెరికన్స్ ఓన్లీ
జేమ్స్ I. మాట్రే, ed., హిస్టారికల్ డిక్షనరీ ఆఫ్ ది కొరియన్ వార్ (గ్రీన్‌వుడ్ ప్రెస్, 1991)

మిల్లెట్, అలెన్ R, "ఎ రీడర్స్ గైడ్ టు ది కొరియన్ వార్" జర్నల్ ఆఫ్ మిలిటరీ హిస్టరీ (1997) వాల్యూమ్ 61 నెంబరు 3; పేజి583+ ఫుల్ టెక్స్ట్ ఇన్ JSTOR; 
మిల్లెట్, అలెన్ R. "ది కొరియన్ వార్: ఎ 50 ఇయర్ క్రిటకిల్ హిస్టారియోగ్రఫీ," జర్నల్ ఆఫ్ స్ట్రాటజిక్ స్టడీస్ 24 (మార్చి 2001), pp.188–224. ఫుల్ టెక్స్ట్ ఇన్ ఇంజెంటా అండ్ ఎబ్‌స్కో; డిస్కసస్ మేజర్ వర్క్స్ బై బ్రిటీష్, అమెరికన్, కొరియన్, చైనీస్ అండ్ రష్యన్ ఆథర్స్
శాండ్లెర్, స్టాన్లే ed., ది కొరియన్ వార్: ఎన్ ఎన్‌సైక్లోపీడియా (గార్లాండ్, 1995)
సుమ్మెర్స్, హారీ G. కొరియన్ వార్ అల్మానక్ (1990)


మరింత చదవడానికి

యుద్ధ అధ్యయనాలు, సైనికులు
యాపిల్‌మాన్, రాయ్ E. సౌత్ టు ది నాక్‌టోంగ్, నార్త్ టు ది యాలు (1961), జూన్ నుంచి నవంబరు 1950 వరకు ఎనిమిదో ఆర్మీ మరియు X కార్ప్స్ యొక్క అధికారిక US ఆర్మీ చరిత్రను ఇది తెలియజేస్తుంది
యాపిల్‌మాన్, రాయ్ E.. ఈస్ట్ ఆఫ్ చోసిన్: ఎన్‌ట్రాంప్‌మెంట్ అండ్ బ్రేకౌంట్ ఇన్ కొరియా (1987); ఎస్కేపింగ్ ది ట్రాప్: ది US ఆర్మీ ఇన్ నార్త్‌ఈస్ట్ కొరియా, 1950 (1987); డిజాస్టర్ ఇన్ కొరియా: ది చైనీస్ కాన్‌ఫ్రంట్ మాక్‌ఆర్థర్ (1989); రిడ్జ్‌వే డ్యుయెల్స్ ఫర్ కొరియా (1990).
బ్లెయిర్, క్లాయ్. ది ఫర్‌గాటెన్ వార్: అమెరికా ఇన్ కొరియా, 1950–1953 (1987), అమెరికా సీనియర్ అధికారులుపై దాడి చేసిన కమ్యూనిస్ట్ అధ్యయనం
ఫీల్డ్ Jr., జేమ్స్ A. హిస్టరీ ఆఫ్ యునైటెడ్ స్టేట్స్ నావెల్ ఆపరేషన్స్: కొరియా , యూనివర్శిటీ ప్రెస్ ఆఫ్ ది ఫసిఫిక్, 2001, ISBN 0-89875-675-8. అధికారిక US నౌకాదళ చరిత్ర
ఫారార్-హోక్లే, జనరల్ సర్ ఆంథోనీ. ది బ్రిటీష్ పార్ట్ ఇన్ ది కొరియన్ వార్ , HMSO, 1995, హార్డ్‌కవర్ 528 పేజీలు, ISBN 0-11-630962-8
ఫ్యుట్రెల్, రాబర్ట్ F. ది యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఎయిర్ ఫోర్స్ ఇన్ కొరియా, 1950–1953, rev. ed. (ఆఫీస్ ఆఫ్ ది చీఫ్ ఆఫ్ ఎయిర్ ఫోర్స్ హిస్టరీ, 1983), అధికారిక US వైమానిక దళ చరిత్ర
హాల్బెర్‌స్టామ్, డేవిడ్. ది కోల్డెస్ట్ వింటర్: అమెరికా అండ్ ది కొరియన్ వార్ , హైపెరియన్, 2007, ISBN 1-4013-0052-9.
హాలియోన్, రిచర్డ్ P. ది నావెల్ ఎయిర్ వార్ ఇన్ కొరియా (1986).
హంబుర్గెర్, కెన్నెత్ E. లీడర్‌షిప్ ఇన్ ది క్రూసిబుల్: ది కొరియన్ వార్ బాటిల్స్ ఆఫ్ ట్విన్ టన్నెల్స్ అండ్ చిప్‌యోంగ్-నీ. టెక్సాస్ A. & M. U. ప్రెస్, 2003. 257 పేజీలు.
హాస్టింగ్స్, మాక్స్. ది కొరియన్ వార్ (1987). బ్రిటీష్ ప్రాస్పెక్టివ్
జేమ్స్, D. క్లేటన్ ది ఇయర్స్ ఆఫ్ మాక్‌ఆర్థర్: ట్రింప్ అండ్ డిజాస్టర్, 1945–1964 (1985)
జేమ్స్, D. క్లేటన్ విత్‌లు షార్ప్ వెల్‌తో కలిసి, రీఫైటింగ్ ది లాస్ట్ వార్: కమాండ్ అండ్ క్రైసెస్ ఇన్ కొరియా, 1950–1953 (1993)
జాన్‌స్టోన్, విలియం. ఎ వార్ ఆఫ్ పెట్రోల్స్: కెనడియన్ ఆర్మీ ఆపరేషన్ ఇన్ కొరియా. U. ఆఫ్ బ్రిటీష్ కొలంబియా ప్రెస్, 2003. 426 పేజీలు.
కైండ్స్‌వాటెర్, పీటర్ S. అమెరికన్ సోల్జర్స్: గ్రౌండ్ కాంబాట్ ఇన్ ది వరల్డ్ వార్స్, కొరియా, అండ్ వియత్నాం. U. ప్రెస్ ఆఫ్ కాన్సాస్, 2003. 472 పేజీలు.
మిల్లెట్, అలెన్ R. దెయిర్ వార్ ఫర్ కొరియా: అమెరికన్, ఆసియన్, అండ్ యూరోపియన్ కాంబాటాంట్స్ అండ్ సివిలియన్స్, 1945–1953. బ్రాస్సేస్, 2003. 310 పేజీలు.
మోంట్రాస్, లైన్ మరియు ఇతరులు., హిస్టరీ ఆఫ్ US మెరైన్ ఆపరేషన్స్ ఇన్ కొరియా, 1950–1953, 5 వాల్యూమ్స్. (వాషింగ్టన్: హిస్టారికల్ బ్రాంచ్, G-3, హెడ్‌క్వార్టర్స్, మెరైన్ కార్ప్స్, 1954–72),
మోస్మాన్, బిల్లీ. ఎబ్ అండ్ ఫ్లో (1990), నవంబరు 1950 నుంచి జులై 1951 వరకు అధికారిక US ఆర్మీ చరిత్ర.
రస్, మార్టిన్. బ్రేకౌట్: ది చోసిన్ రిజర్వాయర్ క్యాంపైన్, కొరియా 1950 , పెంగ్విన్, 2000, 464 పేజీలు, ISBN 0-14-029259-4
టోల్యాండ్, జాన్. ఇన్ మోర్టల్ కంబాట్: కొరియా, 1950–1953 (1991)
విర్హోలా, మైకెల్ J. ఫైర్ అండ్ ఐస్: ది కొరియన్ వార్, 1950–1953 (2000)
వాట్సన్, బ్రెంట్ బైరాన్. ఫార్ ఈస్ట్రన్ టూర్: ది కెనడియన్ ఇన్ఫాంట్రీ ఇన్ కొరియా, 1950–1953. 2002. 256 పేజీలు
మూలాలు, రాజకీయాలు, దౌత్యం
చెన్ జియాన్, చైనాస్ రోడ్ టు కొరియన్ వార్: ది మేకింగ్ ఆఫ్ ది సినో-అమెరికన్ కాన్‌ఫ్రంటేషన్ (కొలంబియా యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1994).
కుమింగ్స్, బ్రూస్. ఆరిజిన్స్ ఆఫ్ ది కొరియన్ వార్ (రెండు వాల్యూమ్‌లు), ప్రిన్స్‌టన్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1981, 1990.
గోన్‌చారోవ్, సెర్గీ N., జాన్ W. లెవీస్; అండ్ జు లితాయ్, అన్‌సర్టైన్ పార్ట్‌నర్స్: స్టాలిన్, మావో, అండ్ ది కొరియన్ వార్ , స్టాన్‌ఫోర్డ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1993, ISBN 0-8047-2521-7, డిప్లమాటిక్
కౌఫ్మాన్, బర్టాన్ I. ది కొరియన్ వార్: ఛాలెంజర్స్ ఇన్ క్రైసిస్, క్రెడిబిలిటీ, అం్ కమాండ్ . టెంపుల్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1986), ఫోకస్ ఈజ్ ఆన్ వాషింగ్టన్
మాట్రే, జేమ్స్. "ట్రూమాన్స్ ప్లాన్ ఫర్ విక్టరీ: నేషనల్ సెల్ఫ్ డిటర్మినేషన్ అండ్ థర్టీ-ఎయిట్ పార్లల్ డెసిషన్ ఇన్ కొరియా," జర్నల్ ఆఫ్ అమెరికన్ హిస్టరీ 66 (సెప్టెంబరు, 1979), 314–33. ఆన్‌లైన్ ఎట్ JSTOR
మిల్లెట్, అలెన్ R. ది వార్ ఫర్ కొరియా, 1945–1950: ఎ హోస్ బర్నింగ్ వాల్యూమ్ 1 (2005)ISBN 0-7006-1393-5, ఆరిజిన్స్

స్పైనెర్, జాన్ W. ది ట్రూమాన్-మాక్‌ఆర్థర్ కాంట్రవర్సీ అండ్ ది కొరియన్ వార్ (1959).
స్టెక్, విలియం. రీథింకింగ్ ది కొరియన్ వార్: ఎ న్యూ డిప్లమాటిక్ అండ్ స్ట్రాటజిక్ హిస్టరీ. ప్రిన్స్‌టన్ U. ప్రెస్, 2002. 285 పేజీలు
స్టుయెక్, Jr., విలియం J. ది కొరియన్ వార్: ఎన్ ఇంటర్నేషనల్ హిస్టరీ (ప్రిన్స్‌టన్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1995), డిప్లమాటిక్
ఝాంగ్ షు-గాంగ్, మావోస్ మిలిటరీ రొమాంటిసిజం: చైనా అండ్ ది కొరియన్ వార్, 1950–1953 (యూనివర్శిటీ ప్రెస్ ఆఫ్ కాన్సాస్, 1995)
ఉపప్రమాణ మూలాలు
ఎడ్వర్డ్స్, పాల్ M. ది ఏ టు జెడ్ ఆఫ్ ది కొరియన్ వార్. ది స్కేర్‌క్రౌ ప్రెస్, 2005. 307 పేజీలు
ఎడ్వర్డ్స్, పాల్ M. ది హిల్ వార్స్ ఆఫ్ ది కొరియన్ కాన్‌ఫ్లిక్ట్: ఎ డిక్షనరీ ఆఫ్ హిల్స్, అవుట్‌పోస్ట్స్ అండ్ అదర్ సైట్స్ ఆఫ్ మిలిటరీ యాక్షన్. మెక్‌ఫార్లాండ్ & కో., 2006. 267 పేజీలు
ఎడ్వర్డ్స్, పాల్ M. ది కొరియన్ వార్: ఎ హిస్టారికల్ డిక్షనరీ. ది స్కేర్‌క్రౌ ప్రెస్, 2003. 367 పేజీలు
మాట్రే, జేమ్స్ I. (ed.) హిస్టారికల్ డిక్షనరీ ఆఫ్ ది కొరియన్ వార్. గ్రీన్‌వుడ్ ప్రెస్, 1991. 626 పేజీలు
ప్రాథమిక మూలాలు
బసెట్, రిచర్డ్ M. అండ్ ది విండ్ బ్ల్యూ కోల్డ్: ది స్టోరీ ఆఫ్ ఎన్ అమెరికన్ POW ఇన్ నార్త్ కొరియా. కెంట్ స్టేట్ U. ప్రెస్, 2002. 117 పేజీలు
బిన్ యు అండ్ జియావోబింగ్ లీ, eds. మావోస్ జనరల్స్ రిమెంబర్ కొరియా , యూనివర్శిటీ ప్రెస్ ఆఫ్ కాన్సాస్, 2001, హార్డ్‌కవర్ 328 పేజీలు, ISBN 0-7006-1095-2
S.L.A. మార్షల్, ది రివర్ అండ్ ది గౌంట్‌లెట్ (1953) ఆన్ కంబాట్
మాథ్యూ B. రిడ్జ్‌వే, ది కొరియన్ వార్ (1967).
బాహ్య లింకులు










 ఆన్‌లైన్ న్యూస్‌రీల్ ఆర్కైవ్ ఫీచరింగ్ ఫిల్మ్స్ ఆన్ ది వార్




 షోయింగ్ డైనమిక్స్ ఆఫ్ ది ఫ్రంట్.











అదనపు మూలం
(in Chinese)
(in Chinese) ఇంటర్నెట్ వీడియో  కొన్ని భాగాలు ఆంగ్లంలో ఉన్నాయి




వర్గం:ప్రచ్ఛన్న యుద్ధం
వర్గం:పౌర యుద్ధాలు
వర్గం:కొరియా యుద్ధం
వర్గం:కొరియా చరిత్ర
వర్గం:టర్కీ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:ఆస్ట్రేలియా పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:కెనడా పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:బెల్జియం పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:ఇథియోపియా పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:ఫ్రాన్స్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:గ్రీసు పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:జపాన్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:లగ్జంబర్గ్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:న్యూజీలాండ్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:దక్షిణాఫ్రికా పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:థాయ్‌ల్యాండ్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:నెదర్లాండ్స్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:ఫిలిప్పీన్స్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:సోవియట్ యూనియన్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు పాల్గొన్న యుద్ధాలు
వర్గం:ఆసియాలో ఐక్యరాజ్యసమితి సైనిక చర్యలు
వర్గం:శుద్ధి చేయవలసిన అన్ని వ్యాసాలు