Meşâhir - i Hükemâdan “Plutarque”ın Bir Makâle - i Meşhûresi

مشاهیر حکمادن . پلوتارق ، ك بر مقاله مشهوره سی

 [] 
سن بكا فيثاغورك حيوانات لحمندن نیچون اجتناب ایتدیکنی صور ارسك. لكن بنده بالمقابله سکاصور ار مکه نصل جسارت انسانیه سی وار ایدی اوادمك كه ابتدا اغزینی بره لنمش براته 
[*] بوه قاله ضیا پاشا مرحوم طرفندن ترجمه او ننمشدر . 
۲۲ 
یا قلا شد ردی ! جان چکیشن برحيوانك كيكلريني ديشيله قیر دی. جسم بیجانلری، مینه لری او کنه کتور تدی و بر ساعت اول مه لیان ، بوکورن بوربیان ، کورن عضولری معده سنه اينا. يروب محو ايتدى ؟ او كيسه نك الى حسلى برمخلوقك بور کند بردموری نصل صاپلایه بیلدى ؟ انك كوزلرى بر قتل و اعدامه نظر ایتمکه نصل تحمل ایده بیلدیلر ؟ عاجر و بیمددکار بر حيوانك قانی اقدیغنه و اعضاسی چنگاله طا قلدیغنه و پاره پاره اید لديكنه نصل باقه بیلدی؟ او پارچه لندینی حالده هنوز تتره ین انلرك منظره سنه فصل تحمل ايتدى ؟ اتلرك قوقولرى نصل انك كوكانى بولاندیر مدیلر ؟ نه وقت که بوياره لرك پيسلكلرينه اليله طوقننه و انلرك اوزرنده کی سیاه و پختیلی قانی تعمیر نمکه کانجه نصل ایکر نمدی ؟ نصل ایر کلدی؟ نصل تویلری اور پرمدی ؟ «یوزلش دری بری سریلش . آتشده کباب اتلر جير النور . انسان نصل پیر انلری اورکز. طویار قارننده حیوان صير لنور » ايشته او كيسه ايلك دفعه طبیعتی چیکنیوب بویله بر ایکرنج طعام يا بد بفنده و ايلك دفعه جانلی بر حیوان ایچون کندينه اشتها كلوب هنوز او تلاء قده اولان حيوان ايله تغدى اتمك ايستد يكنده و كندينك اللريني يالايان قوزی یی نصل بوغاز لمللی فصل پارچه املی نصل پشور ملی دیو کندی کندینه سویلند کنده شور الرينی تفکر وحس ايتملی ایدی. اصل تعجبه شایان بو ضیافت ظالمانه یه باشلایانلر در انلری تقلید ایدنلر دکلدراما بلکه ده بو برنجيلر بعض 
۲۳ 
معذرتلرله تبريه ذمت ایده بیلورلر لكن بزده بو معذرتلر يوقدر و اولمیشی بزی انلردن یوز قات زیاده باربار قيلر. 
بو اولکی ادملر بزه دیه بیلورلر كه ای جناب حقك سوکیلی قوللری زمانلری قیاس و موازنه ايدك ! سزنه قدر بختيار سكز و بزنه قدر ذليل ايدك نظر ايدك ! زمين يكى تشکیل اولنمش هوایی بخار قاپلامش اولمغله هنوز فصول و مواسم تحت نظامه كير ما مشلر ايدى انهارك جريان بي اطرادی حسبیله هر طرفدن ساحللرینی تجاوز ايدوب روى دنيانك درت بلوکده او چی کوللر طورغون صولر درین با تا قلفلو ایله مستغرق ايدى قالان بر بلوك دخی محصولسنز اور مانلر واغا جلوله مستور ايدى ارض هیچ بر ابو ميوه يتشدر من ايدى بزمده چفت سوره جك هيج الاتمز يوغيدى بزالات استعمالنى بيلميوردق والكمين كيسه ايچون اصلا وقت حصاد کا مزایدی بوجهتله اجلق یزدن ایرلمزدی قیشین اطعمه عاديه من يوصون و اغاج قابو قلری ایدی بعضاً يشيل آبريق وفونده کوکاری بزه بر ضیافت اولوردی . و هر نه زمان انسانلر قوجه يمشى جوز پلاموط بوله بیلورلر ایسه بر میشه یا خود توجه يمشى اغاجنك اطرافنده طاغی شرقیلر تركيلر چاغره رق ونجلرندن اوینارلر و ارضه دايه من والده من اطلاق ایدرلردی . انلرك بیراملری اویونلری انجق بو ایدی انسانك سائر اوقات حیاتیه سی آجیدن زجتدن ذلتدن عبارت ايدى. نهایت قیش كلوب ارض وييلوب عريان قالمغله 
4 
٢٤ 
ايدييور 
بزه برشی ویره مز اولدقده حیاتمزی محافظه ايچون طبيعتك شاننه لایق اولمیان دنائتی اختیاره مجبور اولوب بزه سفالت ار قداشی اولنلری بر لکده تلف اولمدن ايسه اكل ايلدك. لكن سزای ظالم انسانلر ! قان دوککه سزی کیم اجبار ? اطرافكزه باقات كه نه قدر نعمت و ارزاق يبغلش طور یورنیور ! ارض سزه نه قدر ميوه لر حاصل ايدييور ترلالر اوز ملکار سره نه قدر ثروتلر بخش ايديورلر ! نه قدر حيوانلرسزى بسلك ايچون سودلرینی و لباسكز ایچون یوکلرینی سره اهدا ايد بيورلو ! انلردن نه ایستیور سکز افعال قتلى سره نه مقوله غضب ارتکاب ایتديربور حالبوكه مال ورزق ایله طويمش و طعام لره بوغازيكزه قدر طالمشكز ! سزى بسلمي دبه رك والده كردن شكايتله نيچون یالان سويليورسكز اصول مقدسهٔ زراعتی ایجاد ایدن سرز (*) و انسانلره تسلیت بخشا اولان عنايتكار ) باكوس ) ( ) . 
(۴) سرز اساطر بت پرستان یونان قونجه باش معبود اتخاذ اولنان ژو بيترك قز قرنداشی ایمش برادرندن حامله اولوب پر قز طوغرمش انیده دوزخ حکمدارینه قا پدیر مش كوبا اصول زراعتی انسانلره اوکردن و چفت الاتنی دوزن بوخاتون ایمش ( پلوتارق ) حكيم اولدینی جهتله بو نلره اعتقاد ایتمرسه ده کندیسی پاپاس اولديغندن کتابی انظار خلقده مرغوب ايتمك ايجون بولسانى قوللانمشدر ( مترجم ) 
(*) باكوس معهود زنیاره ژوبيترك نكاحسن حاصل ایتدیکی اولاددن بریدر قول اساطيره كوره ابتدا پر یوزینه آصمه فدانی دیکن واوز مى يتشدير وب شراب یا پان بو ایمش ( مترجم ) 
٢٥ 
قارشی نیچون اولیور ساز کویا انلرك عواطف مبذوله سی نوع بشرك وقايه حياتنه كفايت ایمیور می سزده کی نه بور کدر که سفره لريكزه او معبودلرك ويردكارى ميوه لرله کیکاری و سره سو دلرینی ویرن حیوانلرك سونلريله قانلرینی برابر قورسكز ؟ وحتى حيوانلر دیدیککز پارسلر ارسلانلر حس حيوانيلرینه وآجلفه تبعیتله برای تعیش بشته حیوانلری اولدير ولر لكن سز انلردن یوزقات بیانی حیوان سکز که تلذذات ظالمانه كزه اويوب بلا لزوم حسكزه مخالفت ایدر سكر سزك يديككز سائر حيوانلرى بيان حيوانات دكالمر در سر ات بيان حيوانلری بیمز سکز بلکه انلره تقليد ابدر سكز سرك اشتها از معصوم و کندی حالده اولان و کیسه به مضر تلری اولمیان و سزدن توحش ایتمیان و سره خدمت این حیوانلره مخصو صدر خدمتلرینه مقابل انلرى اكل وبلع ايدرسكز . 
ای قاتل طبیعت ناشناس ! اكر سني طبيعت كندك كي 
ات و كيك و حس و حيات صاحبي اولان امثالکی اکل ایچون یا پیش دیمکده اصرار ایدرسـك بو اطعمه منفوره اوزرینه طبيعتك سكا و يرد يكى استکراهی قيد ايميوب حیوانلری كندك اولدير ديمك ايسترمكه بيچاق ساطور اولمقسزين سن کندی اللركله اولدير از سلانلر ایولر کی کندی طر نقار کله انلری پیرت صغری ایصیر و پارچه له پنجه لرينى انك دريسنه كچر قوزی یی دیری دیری اکل ایله 
٢٦ 
انلرینی صیحاق صيحاق ييوب سومور انك جاننى قانى ايله برابر ايج سنك تويلرك اور پرر می دیری برات ديشاركك التنده قلد انديغنى طو يمغه خسارت ایده مز ميسك ؟ هي مرحمتلی انسان ! كويا حیوانی ایکی دفعه اولديرمك ایچون سن انى ابتدا اولدير مكدن باشلار صكره ييرسك بوده کفایت ایتمز لحم ميته سكا مكروه كلور سنك باغر سقلرك انى قالدیر مزلو آتشله شكلنى دكشد يرمك قاينا نحق قير ارتمق بهارات ايله تحويل ايتمك لازم كلور سکا صوجق با صدیر مه پایانلر اشجيلر كبابجيلر كبي قتل نفرتنی سندن ازاله ايده جك وسنى ميتترك نمشلريله الباس ايليه جك كيسه لر مقتضیدر . تا كه قوۀ ذائقه ك بوتبدل شكل ايله الدانوب کندینه ببانجی اولان شیئی رد اتمسون وكوز بيله باقفه تحمل ايتميه جك اولولری سکا پیديرسون ! »