Yaratılış [Türk Kozmogolisi]

يارا ديليش
[تورك قوز موغونيسى ]

او کجه لری یوقدی کوندوز
 کورو نمزدی آیدین بریوز ؟
 دوغما مشدی هنوز کوکلر
 ، نه کون ، نه آی ، نه ده نولکر
 ؛ يوقدی حالا نور اردوی ؛
 واردى بالكن قارا بر صو ...
 بركون دكتر دالغالاندى ،
 ايجندن برقوش اویاندی :
 ده میر غاغا ، ده میر بچه ،
 آدی (طوغرول) [۱] اوجدى بوجه ...
 یو مورطه سی دو شدی: شيراق ق ق ... 
قيريلنجه چیقدى : ( باراق ) !
 باراق ، تويلو بركويكدى ، [٢]
آناسته خوبی چکدی ؛
او چوب کیندی آرقاسندن ،
در سلر آلدی آناسندن ...
دکر ، کنه دالغالاندی ،
ایچندن بر (یاق ) [۳] او باندى :
باشی اوکوز ، قويروفي آت ،
) آلا كيك ( طاقندی آد !
بر آدی ده ( قوتلو مرال ) ،
اونی سويلر بيك برما صال !
 کوردیلر که طوغرول ، باراق :
 ایلریده قوشار بریاق !... 
ایکی آوجی ایتدی آقین
آقدی بره قانی (یاق) ك !
باق آلتی به پارچه لاندی ،
بو پارچه لر بر بر باندی :
هر برندن چیقدی بر جان ،
هرجان اولدی آبری جهان :

آدمه بکره دیکی روایت اولونان اساطیری بر قوشدر [۱] (طوغرول) 

 [٢] ( باراق ) طوغرولك صوك ايكي يومورطه سندن برينك ايجندن چقد يغنه تورکلرجه اعتقاد اولونان چوق تویلو بر آو کویکیدر .
[٣] ( ياق ) تیبت اوکوزیدر که تووكلرجه اك مقدس بر حيواندر . قربان ايديلير و قوير و غندن ( توغ ( بابيلير طوغرول ایله باراقك مقدس اولمه سیده یاق یعنی صیغیر آونده قو الانيله قلری ايجوندو

بری اولدی کون ، بری آی 
؛ بری بیلدیز : دوزدی آلای!
بريسى كوك ، برى دكز ،
 بری ده داغ : صولوق بكز !
 کوکی ، یرى بوتك اوكوز ياله
دوغورنجه ، چیقدی کوندوز :
 هر بیرمی دورت ساعت وقتی
کیجه بله بر بر پای ایتدی
 کوکدن ایندی بره طوغرول ،
يومور طلادی آلتی اوغول :
بری شاهین ، بری قارتال ،
 طاوشا نجيلك كوزلري آل !.
بری صونغور ، بری چاقیر ،
 بری اوچ قوش : رنكي باقير .
دیدی : کوردم بن برسرای ،
 بوسرایده آلتی قوغوش :
 دكز ، کول ، داغ ، ییلدیز، کون آی؛ 
هر برینه ويردم برقوش !
اوکجه ، کیجه قالدی کبه ،
 چاغیر دیلر ، کلدی ابه ...
 دوغدى سكر (جور) [۱] یاوروسی ،
 آدلرینه دیندی ( يرصو ( ! )
 موكرا كوندوز قالدى كبه ،
 جوجو قاری آلدی ابه .
 دوقوز ( ايه ) [٢] ياورولری
 آدلرینه دیندی ) تاکری ) !
 بر پایلادی سکز قاتی :
 هر (يرصو) به برد چانی !.. 
ويردى كوك ده دوقوز قائده :
 هر تا کری به برر اودا !.
د و قوز لرك باشی :
 اوغان ! سكر لرك : قارا چورخان ! [۳]
چورخان دیدی با باسنه :
جیق اوفانك او داسنه
برقیزی وار : کونش خانم !
 کوردم اونی ، سودی جانم ،
[۱] (جور) جين و يرده کی اله
معناسنه در .
[۲] (ايه) شرق تورکجه سنده (ایندی)
صورتنده در . صاحب واله معطالرینه در
[٣] بوکا (قاراخان) و (ارلك خان) ده
دينيلير . ( ارلك ( چورلو معناسنه در .
عاشقييم بن ازلی ،
 ويرسين بكا اوكوزه لى ... )
 چه چه ن ( چیقدى اك صوك قاته ،
 دیدی که ای اولو آنا !
 او علم ومش فيزيکزی ،
 چوق ايسته بك ، ثم ويرمن !
 » دیدی : ه بيك برمجوهردن ،
 الماس ، یاقوت ، زمرد لردن
 یایدم قیزه بر بيله زيك قالدی ایکی طاشی اكسيك :
ايستيور بو يوصمه قیزی ... 
- آلبرسيكز ، دیدی ، اوغان ویروسه کز ایکی نشان ! »
ایکی آزدر ، دیدی به چه ن ،
بری دالغا كول انجیسی
 ! بری سراب چول انجیسی !
چه چه ن ایندی بر آلتنه دیدی : 
اوغول في آلتين ! ويرمك ايجون قيرى اوغان ،
ابستر سندن ایکی نشان : بری دالغا : كول انجيسى ! بری سراب چول انجیسی ! » چورخان کوردی بونی قولای ؛ دیدی بوی بوی ، ، آلای آلای یر اوستنده ، پر آلتنده
کیملر وارسه كلسين بكا ! هب کلدیلر : جينلر ، جانلر چورخان :دیدی قهرمانلر ! کم کووه نیر، اچکزده ؟
ایکی شیئی الده ايده :
بری دالغا : كول انجیسی بری سراب چول انجیسی
گووه نه دی هیچ بریسی ،
 جمله سنك صوصدى سندی
 کنه موردی : سس چیقمادی تكرار ابتدی، هیچ بیقمادی ...
دیدی برخورد ایله قارغه : كيده جكر هر ايكيمز ،
فقط واردر اكسيكمز ، بز که قولز بوا و جاغه
قورد ایسته دی اوزون باجاق .
دالغه جنى او طوته حق !
 قوش ایسته دی کسکین بر کوز :
 سرا به او ویرمندی سوز !
بو شیلری ویردی چورخان ،
دوشدی پوله ایکی آرسلان :
***
عصر لرجه آزادیلر ،
طا لعلری چی مادی یار ،
نه سرابی طوتدی قارغه ،
نه قوردالده ابتدى دالغه ،
آلپلر ظفر چالامادی :
چورخان قیزی آلامادی !
***
بیلار كچدی ؛ كون خاتمدن
 دوغدى بر بك ، آدى كون خان
 قانى صيحاق ، جاني ايليق ؛
 یر یوزینه صاحدى ايشيق !
***
جولبو خانم : زهره قیزی ، 
سوییوردی بر بیلدیزی !
 بو کوزه ل كنج : اولکر اوغلی
 آزاردی قیر اوكا بولی !
 بو نفسلر اولدی دالغه ،
بركون بردن زهره ، ولكر :
بر حذاده بير لشديلر
 جولبو آندی کوز پیلدیزه ،
ييلديز برآه چکدی قیزه ؛
اویانه رق هو سلری ،
 صیقلاشدی کور نفساری ...
چیقدی همان بر قاصيرغه !
 .. بوندندر که زهره ، اولکر
 بر لشد كجه تور کلر اور کر ! .
بر قيش كونى ، يالين آياق
اوکسوز برقیز ،یارى جييلاق 
قاردن شیشمش آیا قمری ،
د و کمش نارین قولا قلری ،
النده برده میر باقراج ،
 کوزی باشلی ، قارنی ده آچ
صو آلمغه کید بیور کن 
بر قاصيرغه قويدی بردن :
آی کوشکیدن باقدى اوكا ، 
،دیدی مطلق اوکی آنا
بو یا ورویی بویله باقار ،
 دولا شدیرو پیکار ، پیکار !..
 قیز بر چالی ایچنده بدی چالی،
 شونی آل ، کل ! » دیدی ! 
چالی بردن اولدی بر آت ،
 قارتال کی آجدی قانات :
 كوك الوالدى ، آن بوکسه لدى ؛
 آت قير با قراجله کوکه کلدی !
ايلك كيجه آی ، کوموش بر پای !
 بو یو د کچه قیز ، بویور آی !
 بعضاً كيرر قيز ، او تافه ؛
 خالی دوقور ، چيق از باغه !
 اوزله يه رك آی اوکسوزی :
 بر هلاله دونر یوزی
بعضاً قيرك كيفى جوشار ،
الده با قراچ کوله قوشار !
 يورغون آيه صو كتيرر :
 آيك يوزی اولور بدر 
**
کوکده وار بر بیاض آبی ،
 ايستر طوتوب يوتسون آبی
کوزی واردر اوکسوز قیزده .. فقط ،
 کیری قالیر خیزده ؛
 هر صا وا شده ،
 يكرمی بش کون ،
 بر دوزی به آیدر اوستدن
 يا لكز او چ كون يكر آبی ،
 كور من سيکز کو کده آی ی ... آیی..

 ضيا كوك آلب