floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Het tooneel verbeeld een kamer in t huis van Platte Jas, waar in een ronde Tafel, en hier en daar een stoel gezet is.
PLATTE JAS, CLAARTje.
Waar is Jan los?
Die is gaan stryken De trap op, om noch eens te kyken Waar hy bevoorens met Cristien Gewoond heeft.
Laat hem vry gaan zien zyn oud cachot, wy zullen zaamen, nu met er vaart eens gaan beraamen Dien plug te lichten van den aap Die in de kist schuilt, want die knaaf Zou t goedje toch verdomineren En wyl we kunnen profiteren Van een zo kostelyken schat, zo dient t geluk by t oor gevat, k heb reeds Cristientje laaten haalen.
Maar, hy zal lustig mosterd maalen Als hy de vruchtbaarheid ontwaart Van t vrouwtje, dat zo licht van aart En los, als hy, t geslacht vergroot heeft, met popjes, die een ander brood geeft.
'k meen 't zal 'er honden, daarom claar, 'k waarschouwje, neem de tyd nu waer, en laat de kist ten huis uitdraagen.
80 CLAARTje.
Och, jasper, dat durf ik niet waagen, laat Antonetje liever gaan.
word je gek, wat gaat jou aan?
Liet ik my dezen aap ontsnappen, Mocht ik wel schoenen zitten lappen, wat droely, meid, word nou niet mal, Want daar geen haan na kraajen zal.
'k weet niet waar j'ook al voor moogt vreezen, men moet zo niet beteutert wezen.
Wie zal t verklikken?
Gaa jy maar naer Carel, maak de baan daar klaar De tyd dient hier wel waargenoomen, En zegt hem, dat hy hier moet koomen, En speelen eens de rol van Schout, met gasten, die hy t werk vertrouwd, Om hem als dienders op te passen, En dezen losbol te verrassen, Want, al de staaltjes van de vent, Die zyn aan Carel reeds bekend, Ook staat hy in t Schoutsboek geschreeven En voor die naam zal hy toch beeven, En voorts zyn biezen pakken, want, hy houd voor het gerecht geen stand, Om dat hy vreest dat Hans van Schagen, De vliegen van zyn rug zou jaagen.
Of geeven in zyn koon een veeg Als hy hem onder handen kreeg.
Laat Carel hier maar hartlyk blaazen.
Met buld'ren, schelden, tieren, raazen, doch, eer men aanvangt dat rumoer, Zo moet de scheepskist van de vloer, En met de noorderzon verhuizen, Wy zullen z' op zyn tyd wel pluizen, Als z' in behouden haven is, En deelen dan den bocht met cris.
Jan los, of den 40sa, lustig, weezeraan, pak jou biezen, wy moeten hier geen tyd verliezen, 'k hoor daar Jan los, daar komt hy aan Jan los zings hoe haast zal hem die lust vergaan van binnen.
Als Carel hem dat kwinkeleeren belet, en pluimt zyn beste veeren, daar komt de vent CLAARTje.
Wel, op jou woord gaa ik dan heen.
Ja, peur maar voort.
Claartje binnen, en Jan los al zingende uit.
JAN LOS, PLATTE JAS.
'k heb daar eens heen en weer bekeeken Myn ouwe gribus, maar, gantsch freeken!
Zy lykt zo duister, klein en naar, als of 't een boere kakhuis waar.
Neen, 't scheep daar kan men zich noch reppen, En over al zyn aassem scheppen.
Maar, ianne, zeg, waar blyft myn wyf?
'k verlang het hart schier uit myn lyf.
Wie weet, hoe zy me zal ontfangen, Omarmen, en vast blyven hangen Aan t smoelwerk, als ik maar eens doek een mokkel aan die hongerbrok?
Wis, wis, dat varken zal wel slaagen, wanneer jou wyf eens op komt dagen, z'is al gewaarschouwd, geef maar tyd.
'k ben myn geduld lang kwyt.
41 hoe!
zou een man naer 't wyf staan wachten?
Wat plaag breng dat in jou gedachten?
Een wyf moet reed zyn, als haar vent Maar fluit.
Dat is my onbekend.
My niet.
Dan ben ik onbedreeven.
Zo doe jy, want, wy scheepsvolk leeven Heel anders met de wyven, als een lompen bloed, en armen hals.
Zo ras men rept, snap t wyf aan t springen En klopt men haar, den beest moet zingen, Of danssen, naer de kop ons staat, wy weeten met dat ruigt wel raad.
PLATTEJAS.
Dat 's kostlyk.
Zou 't niet kostlyk wezen?
'k pleeg daar myn syn mee te geneezen, als haar de bolwurm dikmaals reed, wanneer ik 't een of 't ander deed, dat haar niet aanstond.
't is te pryzen.
K liet pas myn hand opryzen Of t wyf dat krieuweld als een pier.
'k geloof 't, maar, maak slechts goede cier, zy zal haast komen met haar prullen.
'k zal ouderwyl een pypje smullen.
JAN LOS, of den 42 PLATTE JAS.
Ja, eisch vry al wat jy begeert, 'k hoor graag, dat elk hier commandeert.
't zal zo geschieden.
Laat maar tappen.
'k zal voor eerst een klosje knappen.
Hou, Antonet, waar benje?
PLATTE JAS, ANTONET, JAN LOS.
Hler.
Geef dezen vriend 't zy wyn of bier Of brandewyn, naer zyn begeeren, ik zal zo daadlyk wederkeeren.
is Claartje noch niet t'huis?
Waar blyft die zachte puis?
'k heb haar maar dichte by gezonden.
Wie weet of zy hem heeft gevonden?
Ten minsten kreeg ik dan bescheid.
Daar komt zy.
Ja, daar is de meid.
43 VIERDE TOONEEL.
PLATTE JAS, JAN LOS, ANTONET, CLAARTJE.
PLATTE JAS zachjes.
Wel, jaar, heb jy den vriend gesprooken?
Is alles wel bestooken?
ik breng hem daarom mee.
PLATTE JAS, overluid.
Nou, iansje, zyt maar wel te vreeg, en maakje vrolyk, 't zal haast lukken.
Gantsch bloed, wat zal ik roosjes plukken?
PLATTE JAS, al scherssende.
Zo zal jy, kameraad.
't zal gaan, als of 't weer bruiloft is.
Het schaagervoetje zal braaf vlotten, 't is nooit gebeten van de motten.
Platte Jas al lachende binnen.
JAN LOS, ANTONET, CLAARTJE.
Wel meisjes, nu zo moest 'er zyn de klos, tabak, en lekk're wyn.
men zal t aanstonds beschikken.
JAN LOS, of den JAN loos.
Ha daar, wy zullen zaamen likken.
Aal, aal.
JAN LOS, ANTONET, CLAARTJE, AAL.
AAL.
Wat ben jy vuilneus, traag en dom.
Jon modde, laat je my zo roepen?
'k loof, dat je bezig bent met snoepen.
'k doe zeeper niet.
Sa, sa, gezwind, breng hier een soopje, met een pint van t nieuwe vaatje, ook een pypje Canasser, en vars vuur, begrypje?
JAN LOS, ANTONET, CLAARIje.
Jan los tegen Claartje.
Wat ben j' een braave meid, Had ik geen wyf, dat 's veel gezeid Ik zweer 't, je zoud me niet ontsnappen Ik liet my eer aan hagjes kappen.
Je steekt vol kortswyl en vermaak.
Ja, ja, k ben al een raare snaak, als ik begin.
Zo doe jy, iansje.
Jy vlast meed' op eer buitenkansje.
Al as een aër.
Jy bent een recht Oostindies vaer.
Daar heb ik voor gevaaren, als hoofdmatroos, ruim negen jaaren.
Maar, 'k zie daar Aal, dat 's net ter snee.
JAN LOS, ANTONET, CLAARTJE, AAL met een glas vol brandewyn, een pint wyn, een pypje, en een confoor met vuur.
Jan Los neemt het glas met brandewyn zo, slaa baard.
haar uit de band, en CLAARTje.
Haal hals aan zee.
Drinkt het in een an LOS.
Teug uit.
Dat sinaakt noch, we 'er aan, wil maar scheppen, ik moet met jou lui zaamen feppen, wat 's in dat kannetje?
't is wyn.
Hy drinkt het pinjan los.
tje mede in een Laat proeven.
't mocht wat anders zyn.
Ten nit.
't is pompinjak.
JAN LOS, ofden 46 ANTONET ruikt in t kannetje.
Wie heeft zyn leeven.
Zou ik voor wyn jou water geeven?
Het is jou tongs schuld.
Watte praat, of meen jy dat die yzer slaat?
Ik ben niet meelig, of niet smikkig.
Neen, vaer, maar jy bent vry wat sikkig.
Wel, zoete meisje, word je mal?
Wy zyn altyd zo aan de wal.
Tap jy maar deur, ik zal t hervatten Myn keel is droog, ik moet ze natten.
Kom meid, haal meër, en repje wat.
Ja, breng vry t heele vat.
't Moet nu toch rond staan, want, wy zullen, zo ras myn wyf komt, lustig pullen.
Aal met het brandewyns glas en t leege pintje binnen.
PLATTEJAS, ANTONET CLAARTje, JAN los op een stoelgezeeten, zyn pypje aansteekende.
U is myn hart eens recht ontlast Van zorg.
Is d'aap dan al verkast?
BEDRÖogen OOSTINDIESVAER. PLATTE JAS.
Noch niet, maar, het zal daadlyk lukken.
JAN LOS, al smookende.
Waar blyft myn wyf?
PLATTE JAS, al fleemende.
Ja, roosjes plukken, zy zal straks hier zyn, heb geduld Zy wou niet uitgaan ongehuld.
Wat hullen.
't zal noch schoonder koomen, weet zy van hullen mee te droomen, 'k Moet lachen, zulk een slons en slet, moet eerst een kap zyn opgezet?
Wat zoek jy m'op de mouw te speeten?
Dat s goed, voor die niet beter weeten.
Wacht, wacht, jy zult haast anders zien.
JAN LOS, ANTONET, CLAARTJE, PLATTE IAS, CRISTYN met haar drie kinderen, en AAL met een kan vol wyn, en een glas met brandewyn uit, en een stoel twee adrie wat voor aan deeze zyde van het toneel gezet bebbende, vervoegt zich aan d'andere zyde.
Wel juffrouw Cristien, dus onverwacht ons d'eer te geeven Van uw besoek, 'k ben al myn leeven Aan u verplicht.
Dat s wel gezegd.
JAN LOS, of den 48 CRISTYn.
Mejuffertjes, 'k ben onderrecht, als dat Jan Los is weer gekoomen uit India.
Dat zyn geen droomen, Daar zit hy zelfs.
JAN LOS, tegens Platte Jas.
is dat Styn?
Voorzeeker, wie zou 't anders zyn?
Wie weet, de droes in Juffers kleëren.
Wat zoek jy ons al aan te smeeren?
Zeg noch, dat ik haar zo hiet ken.
CRISTYn, met de handen in de zyden.
Wie meen jy, smeerlap, dat ik bei jou wyvenbeul, scharluin, schoft, reekel, Araksvlieg, die my in de peekel Liet steeken zonder munt of kruis, Of zout en smout, of turf in huis Meen jy jou vrouw zo t'onderdrukken.
PLATTE JAS al gekscheerende.
Zeg, vriend, wil jy geen roosjes plukken?
Ian los, de pyp tegens de grond goojende.
Ik mocht de drommel op haar kop, hy beziet haar, Ik haal myn zelfs by 't haar straks op.
Van boven tot Maar, zoek je my ook te bedriegen?
Neen, neen, haar tong die kan niet liegen, onderen.
Zy is t wel deeglyk, lieve Styn, jy bent, en blyft het oude swyn, al steekje nou in deze plunje, jou schorremorry, zeg, hoe kunje my zo beschrobben?
vulle teef, maak my niet kwaader, of ik gees bedroogen oOSTINDIÉSVAER.
J' een keep van klink, vlak in jou bakhuis Zo groot als onze bril van 't kakhuis.
Jou beest, hoe kom jy aan dat grom?
Vraag jy, schoft, hoe ik daar aan kom?
Jou bekkesnyder, mantelrolder.
Jou hoer, ik kom straks op jou kolder.
Jy moordenaar, plug, onverlaat!
Jou gauwdief, die de luy op straat By nacht en onty aan gaat randen.
Hy wyst op Ik zeg noch eens, ik zal jou tanden Zyn mes.
Met deze knyf.
PLATTE JAS, op Jan Los toeschietende.
Wat wil jy doen?
Die vrouw spreekt recht, en met fatzoen.
Zo doet zy.
Maar, dat schuim der hoeren?
Zal dat de vlag van boven voeren?
Dat zal niet deurgaan, of ik zweer.
Jan Los willende op staan, word door PLATTE JAS.
Platte Jas weezen, wat wil jy zweeren?
Zit ter neer, en hoor die goede sloof toch spreeken.
Derbouden.
Wat sloof?
'k zal haar den hals noch breeken.
Ei lieve, is het ernst, of jok?
't is ernst.
PLATTE JAS hem zyn stok toonende.
Goed, wacht je voor die stok, 'k verzeekerje, hy zal wel raaken, En in jou pan een luchtgat maaken, dat hans de schoeflik met zyn stal, Gemaklyk daar in lappen zal.
JAN LOS, of den 50 k waarschouwje, want, het zal niet lukken.
Jy zult hier roosjes moeten plukken.
Al dreigende.
Hoe, roosjes plukken?
'k zal die teef Vol gaten booren als een zeef, om 't ritzig bloed wat af te tappen.
Zo zal jy maar, vaar voort met snappen, want, praatjes gaan toch niet in t lyf.
Mag ik niet leeven met myn wyf, zo 'k wil?
Hola, jy mocht de drommel gebruiken, Wou jy jou wyf dan voor een trommel Gebruiken, en daar yder keer Optouwen, als op kallefs leër?
Is zulk een drommels klaauw 't niet waardig?
Jou pikbroek, traanbeest, ben j' al vaardig, jou guit, jou schelm, jou vagebond, jou drossert, wyvenbeul, jou hond, gaa jy zo papegaajen schieten?
Men moest jou hangebast, vol gieten Met gloejend oly, pik en loot.
Dan was Jan Los haast dood.
Dat kan geen Sabbetou wer lyen.
Neen, 'k moet jou eerst aan riemen snyen.
Jan Los staat met het bloote mes in de vuist van de stoet op, en willende op haar toevliegen, slaat Platte Jas hem met een stok tusschen hals en nek, dat het mes uit zyn hand vliegt, Claartje en Antonet staan elk met een stoel vaardig, om die op zyn kop te zetten de 3 kinderen huilen, Cristyn roept am hulp, en Aal peurt aan t lachen CRISTYN.
Help, help, kom, vat die moordenaar.
CAREL, in Schoutsgewaad met twee Dienders, JAN LOS, CRISTYN met haar drie kinderen CLAARTJE, ANTONET, PLATTE JAS, AAL.
Wie maakt hier zulk een vreemd misbaar.
Heer schout, jan los wil my vermoorden.
CAREI.
Wie vrouw?
Jan los.
Spreek jy de woorden?
Waar is die vagebond?
dat 's goed, want, hy is 't, die ik hebben moet.
CRISTYn, albuilende.
Daar is die schurk, die wyvensmyter.
Ho, maat, ben jy die kattebyter?
De Dienders sa, weer aan Dienders, pak hem aan.
schieten op an loos.
hem toe.
Heer schout, wat heb ik dan gedaan?
Of mag ik met myn wyf niet kyven?
Jou schoft, jy zoekt haar maar t'ontlyven.
Gelyk jy over negen jaar Dien burger kwetste met gevaar.
Jou bekkesnyder, schuim der guiten, Die by der nacht loopt op vrybuiten En mantelrollen langs de straat, jou vagebond, jou onverlaat, Voort, knevelt hem, sa, wilt je spoejen, De Dienders, En breng den gauwdief naer de boejen.
maaken hem vast.
Heer schout, hy heeft het wel verdient.
Laat my begaan, myn goede vriend.
Ik zweer 't, de kaerel die zal hangen, of ik zal nooit een plug meer vangen.
Ik hoop van beter.
om al t verdriet, jou vrouwenplaag Dat jy my aandeed.
Dat s geloogen, jou straatbeest, jy hebt my bedroogen, ik jou niet.
Keirel, houd jou bek, of k geef jou daadelyk een trek Voor t sinoelwerk, dat je tand en kiezen Zult teffens in een slag verliezen, kom, breng maar weg, peur met hem voort.
Heer schout, ik bidje noch een woord.
'k verzoek, zo ik 't mag vergen, dat jy myn scheepskist toch wil bergen, z'is met mooi goedje gestoffeerd, op dat ze hier niet Eclipseert.
'k heb 'er zorglyk voor gevaaren, ei.
Wil myn kistje toch bewaaren, het staat in 't voorhuis.
CA BEDROogen COSTINDIESVAER.
53 CAREL.
Doet het, guit?
Jou kist die is al lang vooruit, naer het Stadhuis toe, 'k zal z' ontsluiten, en haalen morgen 't goed daar buiten.
Want, 'k loof niet, dat men stuk of stal Van 't jouwe daar in vinden zal, maar, dat het alles is gestoolen.
Wie weet wat daar in zit verschoolen?
Of 't niet breekyzers, schroeven zyn, Of dieven sleutels.
'k zeg noch, Styn, mocht ik met jou een deuntje zingen, ik meen, 'k zou haast jod' keel toeverringen.
'k leg dat in kennis, lieve Schout, maak dat je 't dreigement onthouwt.
Dit gantsch gezelschap zal t verklaaren, des noods.
Ei, wilt die moeite spaaren, daar loopt zo veel toch tot zyn last, dat staat vast.
Dat hy moet hangen ioch.
En ik hoop noch die dans t'ontsluipen.
Dan moet jy door de strop heen druipen.
Sleep hem maar weg an los.
Wel hoe, wat vraag j' al?
Naer de boejen toe, JAN LOS, al zachjes.
Dat zal je missen, k heb noch plaaten, daar zal men my wel los voor laaten.
Wat mompelje?
'k verstaa geen woord, bewaar hem wel, gelyk 't behoort En laat Jan vaerje, dien guit der guiten, aanstonds in 't donker gat opsluiten.
Jan los met de Dienders binnen.
CAREL, PLATTE JAS, CRISTYN met haar drie kinderen, ANTONET, CLAARTJE, en AAL.
Heb ik myn rol niet wel gespeelt?
Wy hebben 't ons nooit zo verbeelt.
CAREL tegens Cristyn.
Nu hebt gy niet voor hem te schroomen Dat hy weer in de buurt zal koomen.
Dat denk ik ook niet.
Maar, waar heen is hy gebracht?
Niet ver, zo 'k meen.
Want hy gewis haar om zal koopen En stellen 't aanstonds op een loopen.
Hoe komt hy los?
Geen swaarigheid, want, 'k heb 't met haar dus overleid, dat, als hy kuit schiet, zy hem moeten, Siraks stellen op zyn vrye voeten.
En dat zal zekerlyk geschien.
Kan jy die gasten zo gebien?
55 CAREL.
ik moet ze 's weeks betaalen, 'k Heb z' uit de pakkery gaan haalen 't zyn slimme voogels, die myn vaer in dienst gehad heeft twaalef jaar En, daar ik staat weet op te maaken.
'k Gebruik haar dikwils in myn zaaken Wanneer ik wil eens aan de swier Om zo den avond met plaisier En kortswyl elders te passeeren, want, niemand durft haar coljoneeren, zy hebben knoesten, en, voor 't mes, ontloopen zy geen plug vyf zes.
Ik heb haar op de proef bevonden, vry trouwer als veel bleekers honden.
Dat s goed.
Maar, 'k denk daar om de buit, En scheepskist, want, dat is de bruid Daar wy om dansen.
Wel begreepen.
Die kist heb ik al laaten sleepen, naer er crisjes wooning met ter vaart, en daar is t goedje wel bewaard.
Voorzeeker vriend.
Laat Jan vry drillen, En vaaren met bepikte billen, hy mag t weezer winnen zo hy kan, Gaan wy slechts heen met alle man Naer onze Crisje, daar wy zullen De schildpad keeren, en braaf smullen, Ook lustig poojen, en zyn goed Verdeelen, zo als t wezen moet Correct in twee gelyke deelen, zo hebben wy niet te krakkeelen, Ik zal je recht doen tot een duit.
Pas op, Aal, dat je t huis wel sluit.
IAN LOS, of den bedroogen?
Daar voor, en hebje niet te schroomen, wie zal van avond hier toch koomen?
De snipper lucht is meest gedaan, Wilt vry gerust ten huis uitgaan.
Degewaandeblijck.
LABORE ONSTANTIA 4 te amsterdam.
By HENDRIK van de GAETE, boekverkoper, gendam en Warmoesstraat.
Den hoek van den .
op AAN DEN HEERE OAN VANKERCHEM.
Commissaris van de Rekenkamer te Amsteldam.
Myn heer, gy die de Dichtkunst mind in haar kern een zoetheid vind, het geen uw oordeel kan behagen, U wordt eerbiedig opgedragen, dit Kluchtspel van een enkel deel, t geen als t op Amsteldams Tooneel Verschynd, de Aanschouweren zal trekken, En de Armen nog ten voordeel strekken.
Wie voegd dit.
Nader toegewyd, als u, myn Heer, die zo vol vlyt, Het nutst bezorgd hebt voor Stokouden, Ja, die met een de Zangberg bouwden, En de Ed'le Dichtkunst aan het Y, Met lust aan kweekte na waardy, Maar nu van deze zorg ontslagen, Op 't Raadhuis treed, en met behagen, Het Ampt u opgeleid bekleed, Eene eer zo wel aan uw besteed, Die volgende op dezelve schreeden, Uw S Vaders die men ziet betreden, Het Raadhuis in het Leyds Atheen, En 't Ampt van burgerheer bek leen.
Ook zien wy u door zuivre vlamme, gekwijnt aan zo veel braave stamme, daar t y en ryn den roem op draagd.
Indien dat u dit Spel behaagd, zo zal het ons.
Tot eer verstrekken.
En meerder, onze Dichtlust wekken.
** u ed.
Ootmoedigste Dienaars Onder de Zinspreuke CONSTANTIA ET LABORE, zed by google op ys van de privilegie.
yn de Staaten van Holland en Westvriesland, oen te weeten, alzo ons vertoond is by verscheidene Liefhebbers der Nederduitsche Taal en Dichtkunst, hoe dezelve, tot meerder voortzetting van dien, al over eenige Jaaren tot Amsterdam, met vecle moeite en kosten, hadden opgerecht een Kunstgenootschap, bekent onder de Zinnespreuk Constantia & Labore, waar van ook al eenige werkjes waaren gemaakt en in t licht gekoomen, en aan andere Werken nog dagelyks gearbeid wierdt, en alzo zy geneegen waaren eenige der zelve te doen drukken en herdrukken, en, niet zonder reden, bevreest waaren, dat alle die van eenig belang, of waar aan vecle kosten by het Kunstgenootschap waaren gehouden, door anderen mogten werden nagedrukt, en al u hun luister, zo in taal als spelkuust, verliezen, waar door zy niet alleen, merkelyke schade zouden lyden, maar ook van hun goed oogmerk zouden werden verstooken, zo was t dat zy hen keerden totons, verzoekende, dat het ons mogte gelieven aan haar voorschreven Kuustgenootschap te verlee en een gunstig Octrooi of Privilegie, voor den tyd van vyftien agter een volgende Jaaren, om alle de Werken, die door het voorzei de Kunstgenootschap ofte Leden van dien reeds gemaakt, of gedrukt, of nog gemaakt en gedrukt zullen worden, alleen in deezen Lande te moogen drukken, herdrukken, en verkoopen, met zodaanige strasse tegen de geene, die dezelve zouden nadrukken, verkoopen, of, elders nagedrukt, in deezen Lande te voeren om te verkoopen, als wy zouden gelieven goed te vinden, Zo is t dat wy de zaak, en t voorschreeven verzoek overgemerkt hebbende, en geneegende weezende, ter bede van de Supplianten, uit ouze rechte wetenschap, souverine magt ende authoriteit, de zelve Supplianten geconsenteert, geaccordeert en geoctrojeert hebben, consenteeren, accordeeren en octrojeeren, haar mitsdezen, dat z
Dien te authoriseren, ofte te advoueeren, en veel min dezelve onder onze protextie en bescherming eenig meerder credit, aanzien.
Of reputatie te geeven, nemaar de Supplianten, in cas daar inne iets onbehoorlyks zoude influeeren alle het zelve, tot haaren laste gehouden zullen weezen te verantwoorden, ende ten dien einde wel expresselyk begeerende, dat by aldien zy deezen onzen Octrooy voor de zelve werken zullen willen stellen, daar van geen geabrevieerde of gecontraheerde mentie zullen moogen maaken nemaar gehouden weezen, het zel.
De Octrooi in t geheel, en zonder eenige omissie daar voor te drukken of te doen drukken, en dat zy gehouden zullen zyn een exemplaar van de voorschreeven werken, gebonden en wel geconditioneert te brengen in de bibliotheecq van onze Universiteit tot Leiden, en daar van behoorlyk te doen blyken, alles op poene van het effect van dien te verliezen, ende ten einde de Supplianten deezen onsen Consente en Octrooye moogen genieten, als naar behooren, lasten wy allen en een ygelyk dien t aangaan mag, dat zy de Supplianten van den inhoude van deezen doen laaten en gedoogen, rustelyk, vredelyk en volkomentlyk, genieten en gebruiken, cesseerende alle belet ter contrarie.
Gedaan in den Hage, onder onzen grooten Zegele, hier aan doen hangen.
Op den twaalfden jury, in t Jaar onzes Heeren en Zaligmaakers, duizent zeven hondert en elf.
Ter ordonnantie van de Staaten, SIMON VAN BEAUMONt.
Het KUNSTGENOOTSCHAP heeft het recht van de Privilegie voor deezen druk van De Gewaande Blinde vergund aan HENDRIK van de GAETE, boekverkooper te Amsterdam.
RYKERT, vader van LEONOORE.
LEONOR, dochter van rycker.
EDUART, verlieft op LEONOORE.
JASJE, knecht van rycker.
LUCIA, meid van rycker.
Het tooneel verbeeld een kamer in het huis van rykert.
Iuis PAG.
I degewaandebinnende.
RYKErt, JASje.
Jeen, jasje, zie dat diend me niet, ik zeg u dat gy voor je ziet, gy zult me, al ben ik blind, niet doeken.
Zie daar ik zou me schier vervloeken, Want ik wil zweeren, dat ik jou in alles ben als goud zo trouw, en ken ik jou van al myn leeven, Zo doende gien vernoeging geeven, ik zweerje by myn jenterman, ik zeg jou alles wat ik kan. Wat heb ik ooit veur jou gezweegen?
Ik heb een galg in t oog gekreegen, Toen Leonoor flus met u sprak, wat moffelde gy in uw zak?
kan jy trouwen!
Selleweeken, waar is dat zy me iets gaf gebleeken?
Ik kan niet toveren, o neen, 't scheen my toe als of 't zo scheen.
Me dunkt je slacht nou al de blinden, En weet ten eerste wat te vinden, Als jy het allerminste hoort, zo is 't ook met de doove, voort, Als ze iemants lippen zien beweegen.
Zo denken ze o dat gaat me teegen.
Zo gaat het ook mit jouw myn deer.
Maar zeker, op myn trouw en eer, jy hebt gelyk, zy gaf me een teken Dat zy haar Lietje graag wou spreeken, en zei, vraag Eduard eens stil Of hy hier by me komen wil.
Neen Heertje ik wil om niemant liegen.
Ja, wou die pry my weer bedriegen?
Dat 's mis 'k heb haar een gat geboord, maar wacht, zie of ons niemant hoord.
ASje.
'k zie niemant niet, en Leonore Ging met Lucytje strak na voore Zo dra ze u zag.
Hoor, op uw eed, 't geheim en weet, dat niemant van u, het zy door taal of teken.
Hoor wat een eed dat ik zal spreeken, myn keelgat moet voor altoos zyn Versteeken van Toebak en Wyn, zo ik het ooit komt te openbaaren.
Een dieren eed!
JASJE, ik deeze t niet gaaren, Digitized by google maabelle.
Maar zie zo trouw is jouw je knecht.
Hoor dan wat ik heb aangerecht, ik veins my slechts maar blind te weezen, maar zie zo helder als voor deezen.
Maar, mondje toe.
Heertje ben jy dan niet blind?
Zeker ken jy zien?
Wel ja met bei myne oogen.
Dan heb jy ons verbrangst bedroogen, En is het ook al leugens meê Dat, toen jy lest waart op de Zee Om hier van Engeland te komen En gy die kaapers, had vernoomen, hoe je, als een nooit gebooren kind, wierd, van een ziende, steeke blind.
Ja, dat was maar van my verzonnen, Alleenelyk om zo te konnen, Recht zien wat dat hier omging.
Bedriegt gy my ook veur een aar?
Holla, dat moest ik ook al weeten.
RYKERT, Weg, gek, gy schynd wel half bezeeten, Probeer het zo je wilt, kaproen.
Degewaandejasje.
Dat zel ik ook doen, Maar zonder jou daarom te steuren?
Weg, weg, dat acht ik maar voor leuren.
Jasje, keerd rykert zyn achterste toe, en al bokkende steekt hy zyn tong uit en zeid.
Wel nou, myn Heer, hoe stae ik dan?
Kyk ik je nou niet helder an?
RYKERT, slaat hem terwyl by dit zeid.
Gy staat heel net en na behooren, het hoofd staat tussen beide uwe ooren.
dat was zo niet gezeid.
Wel toon geloof en meër bescheid, 'k zal dan op andre tyd nooit moeten zoo van achteren begroeten.
Jasje, tastende daar hy geslagen is.
myn wang is doof.
Geef jy de menschen zo 't geloof?
Dan leerje met gevoel'ge reeden, stel vry jou vrinden zo te vreeden.
Maar kom, dat is nou al verby Jy ziet, dat zie ik, maar zeg my Wat redenen u daar toe porden, dat gy wout ziende een blinde worden?
Wel, jasje, vraagd gy nog zo vreemd?
't is wonder dat gy 't niet verneemd, wyl Leonoor, vervoerd van zinnen, die pronker Eduard wil minnen.
Zie.
zy ontveinzt het my gestaag, wat dat ik zeg, wat dat ik vraag Zy houdt haar vreemd maar deeze kuuren, die zal zy op haar tyd bezuuren.
Digitized by google binnen.
Wat is men met dat goed gekweld!