floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Trouwens wat roert dat my: Ick weet wel dat ick de sotheydt van de weerelt niet sal kunnen verandren: Daerom wensch ick je altemael wel eerbiedelijck een goeden avondt met malkanderen.
En soo u deese snaeckery eenigsins wel behaeght heeft, Soo versoeck ick, dat je elck malkaer eens een paer soenen ongevraeght geeft.
DE LIEFDEN DOKTER.
Den tweeden Druk.
t’AMSTERDAM, By de Erfgenamen van Jacob Lescailje, op de Mid-deldam, naast de Vismarkt, in ’t jaar 1680.
Den Weledelen HeerJOAN van VLOOSWYK, HEER van MARE, &c. MYN HEER,     Nadien men een waar spreekwoord vind.
Dat onbekent maakt onbemind.
Zo volgt in tegendeel daar uit Dat uit de kennis vriendschap spruit.
Het spruit dan mede uit de kennisse die ik van Uw Ed.
genegentheit tot de Dichtkunst hebbe, dat ik, door zekere drift en yver, U E. dit vertaalde Werkjen opoffer, waar in ik, de doorluchtige Fransman Moliere, uit een van zijne kleine Comedien, genaamt l’ Amour Medecin, zo vele stoffe ontleent heb- be, als my docht dat ik tot een beknopt, bondig en onlasterbaar Kluchtspel, van nooden had; even van zodanigen aart als het Huwelik van Niet, dat van yder geprezen word; ’t welk my heeft aangeprikkelt weêr een diergelijk Kluchtspel te vertalen, en aan den dag te geven.
Ik beken wel dat’er schooner lauwerkrans is te halen, indien men van zich zelven iet loffelijks voortbrengt, als dat men iets vertaalt; en dat U E. misschien in een boertiger stoffe, vol platte Hollandsche spreekwoorden, grooter vermaak zoude nemen: maar, mijn Heer, indien men een Klucht wilde maken, die nu by onze E. Regenten gangbaar zoude zijn, most men op een ander wijze, als voor dezen, te werk gaan: nademaal veel oude kluchten vry ongezouten zijn, en daar door, voor tedere ooren, niet weinig aanstootelijk, om d’ongerijmtheden, onnutte redenen, mismaakte bedrijven, en lasterlike uitvallen.
Derhalven, mijn Heer, offer ik U E. hier een Kluchtspel, dat my zelven en andere Rijmers een voorbeeld strekt, hoedanig men die voortaan behoorde toe te stellen.
Doch alle deze zaken stel ik onder Uw Ed.
deurzichtig oordeel, om daar van te vonnissen naar Uw Ed.
welgevallen; dewijl ik ben, Mijn Heer, U Edts.
Den 15. van Slacht- maand 1666.
Ootmoedige Dienaar A. LEEUW.
OPA.
LEEUWSLIEFDENDOKTER.
HIer, Liefhebbers van Boertryen, Van Kluchtspelen op de maat, Hier is stoffe tot verblyen; Dit’s een Kluchtspel, in der daad, Onberispelik, volkomen, En rechtschapen, na de kunst; ’t Welk geen laster hoeft te schromen, Noch geprezen hoeft uit gunst.
Schuw nu alle malligheden, Kluchten vol ontuchtigheit, Kankers in de goede zeden, Daar de jeucht word deur verleid; En verkies dit rechte Voorbeeld, ’t Welk nu Leeuw ten Schouwburg voert.
Zeker, zo ge wijslijk oordeeld, Gy zult zeggen: Dit’s een Boert.
Dit ’s een Kluchtspel na behoren.
’t Is geoorloft altemet, Om de geest niet uit te smoren, Iets vermakeliks te horen, Doch behoudens zedewet.
J. Staats.
KORT INHOUD.
EEn jonge dochter, zeer genegen Om in den Echtenstaat te treên, Heeft hier een korz’le vader tegen, Verbonden aan zijn karigheên.
Een loze meid kan dit niet velen, Zy doet de Vryer van de Maagt De rol van Liefdendokter spelen, Waar door de vader word belaagt, Die wat te slecht om dit te merken, Krijgt loon na zijn verdiende werken.
De Dochter word een blijde Bruit.
Het Kluchtspel gaat al lachend uit.
KOMMER, Voornaam Burger.
M. WILLEM, Tapijtverkooper.
M. JOOST, Goudsmid.
AGATHA, Buurvryster van Kommer.
HADEWY, Nicht van Kommer.
ANGENIET, Dochter van Kommer.
RADEGONT, Kamenier van Angeniet.
FOKEL, Meid van Kommer.
ORVIETAAN, Quakzalver.
BARNAART, Vryer van Angeniet.
JAKOB.. { Klerken.
Drie in schijn van Potsery, Dansery en Zangery.
Het Tooneel is in een Zaal van het huis van KOMMER.
Het Kluchtspel begint en eindigt met de tijd daar het in vertoond word.
De LIEFDENDOKTER.
KOMMER, M. WILLEM, M. JOOST, AGATHA, HADEWY.
HElaas, hoe lastig is het leven!
Met recht mogt wel te kennen geven Een Wijzgeer van den ouden tijd, Waar goedren zijn daar vind men strijd; En daar ’t een onluk werd vernomen Het ander strax daar by zal komen.
’k Was maar met eene vrouw gepaart, Die is nu dood, en onder d’aard.
M. WILLEM.
Maar, zeg my toch, met hoe veel vrouwen Zoud gy wel hebben willen trouwen?
Z’is dood, mijn vriend; ik was voorwaar Niet al te wel gedient met haar; Dit overdenken doet my wenen, En derelik en bitter stenen; Wy waren, laci!
al te veel Staâg met menkander in verscheel; Maar daar de Dood haar pijl laat treffen, Daar maakt zy alle dingen effen.
Z’is dood, helaas!
en leefde zy, Wy waren noch in kijvery.
De kindren, die my by haar leven De goeden Hemel had gegeven, Zijn altezamen meê al heen, Op ene dochter na alleen: En deze dochter, nu ten tijden, Is al mijn quelling en mijn lijden; Ik zie haar in zulk treurig leit, En in zulk een zwaarmoedigheit, Dat het onmooglik schijnt te wezen Haar van die quelling te genezen; En zulk een quelling noch, waar van Ik d’oorzaak zelf niet weten kan. Voor my, het gaat my aan de zinnen, Onzeker wat ik zal beginnen; En ik had, als gy kunt vermoên, Hoognodig goeden raad van doen.
Daarom, mijn vrienden en bekenden, Heb ik om u te zaam doen zenden, En bid u dat gy my toch raadt Wat my hier in te werken staat.
M. JOOST.
’k Meen dat uw dochter ’t fray opschikken Best zou verheugen en verquikken; Derhalven zou ik u ook raân, Dat gy haar koopt van stonden aan Schone Esmerauden, Diamanten, Robynen, Paarlen, en Pendanten, Tot borst en hooft en halscieraad.
Neen, ik weet al vry beter raad; Koopt haar Tapijtwerk, daar bosschadien, En grote en kleine personadien, In zijn te zien, en doet heur zaal Daar meê behangen t’enemaal: Ik wed deze aardige gezichten Haar doffe geest wel haast verlichten.
Voor my, als ik u recht zou raân, Ik wou zo niet te werrik gaan; Ik wou haar, zonder tegenstreven, Hoe eer hoe best ten echt uitgeven Aan die persoon, die, zo men zeid, Haar al een wijl met vriendlikheit Verzocht heeft van uw hand t’ontfangen.
HADEWY.
Ik wou voor al dien raad niet langen; Want uwe dochter, zo ik meen, Is niet bequaam in d’echt te treên.
Zy is my t’ongezond te trouwen, En al te teder, zou ik houwen; Het is haar in der haast, met kracht, Naar d’andre werelt heen gebracht; Het aardsch vermaak en kindertelen En dient haar niet in gene delen: Maar ik zou u voor alle raân Dat gy haar doet in ’t Klooster gaan, Al waar zy dingen zal gemoeten Die hare quelling haast verzoeten, Als beter zijnde na heur aart.
Al ’t geen gy my hier hebt verklaart Zijn wonderlike schone raden: Maar zijn my iet tot mijn ’er schaden, En ik bevinde dat gy maar Tot uw profijt raad allegaâr.
Gy, meester Joost, ik kan wel vatten, Dat gy te venten zoekt de schatten, En stenen, klaar en hel van schijn, Die in uw goudsmits-winkel zijn.
Gy, meester Willem, gy laat merken, Dat by u leggen schone werken Van fray en cierlik boschtapijt, Die gy u gaarne maakte quijt.
Gy, Agatha, mijn gebuurinne, Die geen daar gy om brand van minne, Heeft tot mijn dochter, zo men zeidt, Een zucht van toegenegentheidt, En gy zoud, merk ik, u vernoegen, Zaagt gy haar aan een ander voegen.
Wat u des aanbelangt, hebt gy Geen zorg, mijn nichte Hadewy, Het is voorwaar my niet om ’t even Waar ik mijn dochter aan zou geven, Want ik heb daar mijn reden toe; En daarom maakt uw brein niet moê; Maar vorder wat uw raad mag raken, Van haar tot een Bagijn te maken, Is om een vrouw, die, zo ik raam, Was graag mijn enige erfgenaam.
Alzo mijn Heren en Juffrouwen, Hoe wel uw raden zijn te houwen Voor d’allerbeste, die ik in De hele wijde werelt vin, Zo ’t u belieft, weest niet verbolgen Dat ik ’er geen van al zal volgen.
Zie daar mijn raders, die om prijs Raadgeven naar de nieuwe wijs.
ANGENIET, KOMMER.
MYn dochter komt ’er wat verluchten.
Zy ziet my niet.
zy schijnt te zuchten.
Zy heft ’er ogen opwaarts, ach!
Goên dag, mijn zoete kind, goên dag.
Hoe is ’et?
hoe dus overvloedig Bedroeft van geest, en zo zwaarmoedig?
Wilt gy niet zeggen wat u smert?
Ondek my uw weemoedig hert.
Mijn arme kind, kom, zonder wachten, Zeg my uw quellige gedachten: Nu, nu, mijn lammetje, kom dra, En zeg ’et aan uw goê Papa.
Schep moed, mijn zoetertje, mijn leven, Kom, zal ik u een kusje geven?
Ik sla aan ’t razen, by aldien Dat ik u dus noch lang zal zien.
Wilt gy dan uw genezing derven, En my van hertzeer laten sterven?
Kan ik van u dan niet verstaan Waar al uw droefheit komt van daan?
Indien gy zegt wat u mag quellen, Ik zal het u terstont bestellen.
Ondek my d’oorzaak toch daar van, ’k Beloof u alle dingen dan.
Quelt gy u, om dat onder allen Zom van uw Speelnoots beter brallen, En kosteliker gaan als gy?
En zijn ’er stoffen van waardy Nieuw uitgekomen, die u hagen, En daar gy woud een kleed van dragen?
quelt gy u dan dat uw zaal Niet is genoeg vol pronk en praal, En zoud gy daar, om u te stillen, Een Kermiskas in hebben willen?
zou ’t dan wel wezen dat Gy wonder graag een meester had, Die u zeer fray in alle delen Leert op de Klavekoorde spelen?
Al meê niet.
is ’t dan dat gy zoud Met iemant gaarne zijn getrouwt?
Op dit laatste doet zy een teken dat ’et dat is.
RADEGONT, KOMMER, ANGENIET.
RADEGONT.
WEet gy nu, Heer, na ’t ondervragen Wat best uw dochter zou behagen?
Neen, ’t is een vodde, die voor al My noch aan ’t razen helpen zal.
Laat my nu eens begaan, want garen Zal zy ’t aan my licht openbaren.
Onnodig, en nadien zy wil Toch blijven in die malle gril, Zo wil ik haar daar ook in laten.
Ey, laat ik ook wat met ’er praten, Het zou wel konnen zijn, dat zy Het beter zeggen durft aan my Wat dat’er op ’et hert mag leggen.
Hoe, Juffrouw, wilt gy ons niet zeggen Den oorspronk van uw zwaar verdriet?
En hoort gy dan naar niemant niet?
’t Zijn zeker simpele bedrijven, In deze malligheên te blijven, Want schoon uw vader, van uw smert En quelling die u leit op ’t hert, Om reên, geen antwoord mogt verkrijgen, Gy hoorde niet voor my te zwijgen.
Indien gy iet van hem begeert, Zo zeg ’et my wat dat u deert; Hy heeft ons menigmaal te voren Byna ten heiligen gezworen, Dat hy geen moeite, noch voor al Ook meê geen koste sparen zal, Om u in als te vreên te stellen.
Zeg op, gaat gy u zelven quellen Om dat hy u, zeer streng van aart, Te kort houd, en te naauw bewaart?
En ’t wandlen en ’t spelerijden U ’t best zou hagen en verblijden?
is ’t dan dat gy hebt van d’een Of d’ander hoon of smaad geleên?
of zoud gy, vol minne grillen, Wel d’een of d’ander trouwen willen?
is dat de zaak?
waar toe Dan dus veul wonderlik gedoe?
Mijn Heer, ik heb ’et al vernomen, ’t Geheim is voor den dag gekomen.
En... KOMMER.
In hun reden vallende.
Ga, ondankbre dochter, ga, Gy zijt by my in ongena: Ik wil voortaan u eeuwig haten, En in uw malligheit u laten.
ANGENIET.
Mijn vader, nademaal dat gy De zaak toch weten woud van my... KOMMER.
Ja ga, ga heen, gy stoute kladde, ’k Verlies de zucht die ’k tot u hadde.
Mijn Heer, haar smert en droefenis... KOMMER.
Zy is een vodde, ja, als z’is, Die my van hertzeer wil doen sterven.
Mijn vader, laat my vry verwerven... KOMMER.
Is dit den dank die ik verwacht Voor dat ik u heb opgebracht?
Maar, Heer.... KOMMER.
’k En kan ’et niet vergeten, Ik ben te zeer op haar gebeten.
Maar, vader.... KOMMER.
Neen, wilt vry vermoên, Ik heb met u niet meer te doen.
Maar... KOMMER.
Neen, zeg ik, het is een todde.
Een ondankbre stoute vodde.
Het is... KOMMER.
Een sloerimoêr, een slet.
Het is een man het geen haar let.
Hy houd hem of hy ’t niet verstaat.
’k Moet haar verlaten, schuwen, laken.
Een man.
Verfoejen en verzaken.
Zy quelt my al te zeer, Ik kenze voor geen dochter meer.
Ik wil van haar niet horen.
En wilt my niet verstoren.
En spreekt my daar niet van.
Een man, een man, een man.
RADEGONT, ANGENIET.
MEn mag het spreekwoord wel geloven ’t Geen zeid: het zijn de slimste doven Die iemants reden wel verstaan, En trekken die in ’t minst niet aan.
Ia, Radegont, ’k had maar te spreken Wat my mogt letten of gebreken, Om al te hebben wat ik wou, En ik van vader wenschen zou!
’k Had ongelijk dus lang te zwijgen!
Is dit nu alle ding verkrijgen?
Het is dat ik niet zeggen kan. RADEGONT.
Voorwaar ’t is wel een schandig man.
Het zou my zeker niet vervelen Om hem een rare pots te spelen, En ’t zou my kitt’len in mijn hert.
O Juffrouw!
hadt gy uwe smert Zo langen tijd my niet verzwegen, Gy had wel eerder hulp gekregen.
Helaci, Radegont, uw raad Zou my toch hebben niet gebaat!
Genomen, dat ik dit mijn leven U niet te kennen hadt gegeven, Had ik wel minder uitgerecht Als nu, nu ik ’t u heb gezegt?
Meent gy dat ik niet wist te voren Hoe dit by vader lag geschoren, En ik niet grondig kon vermoên Dat ik hier in niet op zou doen?
Want na dat hy had afgeslagen Die, die door een van zijne magen, My liet verzoeken tot zijn Bruidt, Was ’t met mijn hoop al teffens uit.
Zo zal ’t deze onbekende wezen, Die u tot Bruid verzocht voor dezen, Om wie gy.... ANGENIET.
ik ben beschaamt; Misschien het wel geen maagt betaamt Dit stuk zo klaarlik uit te leggen: Maar evenwel dit moet ik zeggen, Indien men my nu toestaan wou Het gene dat ik eisschen zou, Voorwaar ik zou geen tijd verliezen Om hem voor alle ding te kiezen.
Al is ’t zo dat wy bey te gaâr Noit recht verkeerden met elkaâr, En dat hy zelf met eigen reden Zijn min aan my noit heeft beleden; Nochtans waar hy my heeft gezien, ’t Zy in wat plaatsen, of by wien, Hy toonden my, met zijne lonken, Genoeg zijn vlam en minnevonken: Daarboven het verzoek dat hy Heeft onlangs laten doen om my, Heeft sints gemaakt dat sijne smerten En quellingen my gaan ter herten.
Inmiddels in ons ramp en leit Ziet gy mijn vaders hardigheit.
Schoon ik gelijk heb om te smalen, En u eens lustig deur te halen, Om dat gy ’t geen gy nu verklaart Niet eer my hebt geopenbaart, ’k Wil u nochtans mijn gunst verlienen, En u in uwe liefde dienen: En zo gy wilt..... ANGENIET.
Maar wat vermag Ik tegen ’t vaderlik gezag?
En zo hy ’t niet zo ver wil brengen Dat hy mijn Huwlik wil gehengen...... RADEGONT.
Weg, weg, men moet zich zo als mal Niet laten loeren heelendal; Een maagt mag somtijds wel met reden Wat buiten vaders order treden, Indien zy maar heur eer bewaart.
Let eens waar meê hy u bezwaart!
Gy zijt in ’t bloejenst van uw jaren, En hy misgunt u ’t zoete paren!
Wat meent hy dat gy zijt van steen?
Weg, noch een reis, ’t zijn zottigheên Dat gy u zo zoud laten quellen.
Wilt uw verdriet ter zijden stellen, Ik neem op my al wat daar van U schaden of verhindren kan: En gy zult ook wel haast bemerken Wat kuren dat ik uit zal werken... Maar zie uw vader daar, gaan wy, En laat vry alles staan op my.
’t IS somtijds goet een schijn te maken Als ofmen niet verstond de zaken Die wy maar al te wel verstaan: En ik heb wijsselik gedaan Dat ik daar door heb afgeslagen Een zaak die my is tot mishagen.
By wat voor volk, of in wat oort, Is oit van quaâr gebruik gehoort, Als die men, tot ons grote schaden, De vaders op den hals wil laden?
Geen ongerijmder stuk op aard, Noch dat meer is belachens waard, Als ’t goed met zuinigheit te sparen En grote moeiten te vergâren, En voorts een dochter op te voên In alles wat zy heeft van doen, Vol zorg en angst en ramp en quellen, Om ’t een en ’t ander te bestellen In iemants hand, die in der daad Ons in het minste niet bestaat.
Neen, neen, wie daar wil onderduiken, Ik hou mij gek met die gebruiken; Ik hou, ik zegt rond uit en vry, Mijn goed en dochter bêy voor my.
RADEGONT, KOMMER.
OCh, och, wat rampen en wat drukken!
Wat ongeluk der ongelukken!
Och, arme meester Kommer, waar Ontmoet ik u?
Wat zeid zy daar?
Goê Heer, uw ramp gaat my ter herten!
Hoe wil u deze tijding smerten!
Wat of dit is?
Och arme man!
Och, och, ik zorg!
Wat gaat u an?
Hou Radegont.
O vinnig woeden!
O tegenspoeden!
’t Hert doet my zeer!
Och, och, mijn Heer!
Kom zeg ons wat u mag gebreken.
Mijn waarde Heer!
Maar wilt toch spreken.
Uw dochter... KOMMER.
Och, och, ik verstom!
Mijn Heer, ey, weent ’er toch niet om: Want gy zoud my daarom doen lachen.
Wat is’er dan?
waar toe dit prachen?
Uw dochter, vol mismoedigheit, Om ’t geen dat gy ’er hebt gezeid, Toen gy haar flus, in toorn ontsteken, Verschrikte door uw vinnig spreken, Is voort gelopen na heur zaal, Daar zy, vol wanhoop t’enemaal, Het venster opstiet met geklater, Het geen zijn uitzicht heeft aan ’t water.
En toen?
Toen sloeg zy opwaarts heen Haar ogen, en sprak deze reên: Ik kan my daar niet toe begeven Om onder vaders toorn te leven; En aangezien hy heel ontzint My niet wil kennen voor zijn kind, Zo wil ik nu van droefheit sterven.
Sprong zy ’er uit, moet ik ’er derven?
Neen, toen heeft zy heel zachtlik weêr Het venster toegesloten, Heer, En is te bedde neêrgezegen, Daar zy aan ’t wenen is getegen.
Haar aangezicht, zeer nat betraant, Wierd bleek en deluw van gedaant; Haar ogen draiden; onder allen Isse in mijn arm in zwijm gevallen.
Och, och, mijn kind!
Ik heb met kracht Haar weder tot haar zelf gebracht: Maar zy valt al gestaâg ter neder, En zwijmt alle ogenblikken weder: Zo dat zy in dit droef geval Den avond licht niet halen zal.
Och, Radegont, help my verzinnen Wat my hier in te werken staat.
wel laat ik zonder dralen Een wijzen Dokter zien te halen; Want ik weet zeker en gewis Dat haar een Dokter noodig is.
Ras dan, als die ’er maar kan helpen, En haar verdriet en quelling stelpen, RADEGONT.
Een Dokter is haar nodig, Heer; Of zy en betert nimmermeer.
Nu ras dan, zeg ik, zonder wachten, Op dat haar droefheit mag verzachten.
MYn dochter, die ik zo bemin..... Voorwaar daar schiet my wat in ’t zin, ’k Heb*Orvietaan daar weêr vernomen, O!
wel te recht is hy gekomen!
Ik moet zo voort van stonden aan Wat kopen van zijn Orvietaan; Het zou wel licht’lik konnen wezen, Dat die mijn dochter zal genezen: Want d’Orvietaan, zo ik versta, Is een heel kost’lik ding.
FOKEL, KOMMER.
MYn Heer, wat wilt gy my bevelen?
Ik hoor daar Orvietaan weêr quelen, Loop na hem toe, en zeg dat hy Eens daatlik komen moet by my, ’k Wil van zijn Orvietaan wat kopen.
Wel, Heer, ik zal mijn best gaan lopen.
MYn arme kind, mijn zoete hert!
Lijd gy zo veel verdriet en smert, Door mijn ontzeggen en mijn graauwen, En door mijn kijven en mijn snaauwen, Dat gy daarom gaan sterven wilt?
Mijn zoetertje, wees toch gestilt!
Wees toch gestilt, mijn lieve troosje!
ORVIETAAN, KOMMER.
KOm, meester, lang my eens een doosje Van uw vermaarden Orvietaan.
Hoe veel moet gy daar voor ontfaân?
Orvietaan zingende.
Kan men wel betalen Met al ’t goud de deugd daar van?
Hy geneest meer qualen Als men immer noemen kan. Hy helpt den mensch van stonden aan Van pest, van koorts, van alle quaân, Ja van veel meer als honderd tachtig.
hoe magtig, en hoe krachtig Is den Orvietaan!
Ja, meester, ik wil wel geloven, Dat zijne deugd gaat ver te boven Al ’t goud van ’t machtige Genee, En al de schat van over zee; Zo dat het geld niet was te halen Om hem na waarde te betaalen: Derhalven neemt voor uwe zalf, Zo ’t u belieft, die dertiendalf.
Wilt verwondert wezen, Dat men hem zo goetkoop geeft, Want hy kan genezen Al de qualen die men heeft.
Hy helpt den mensch van stonden aan Van schurft, van gicht, van alle quaân, Ja van veel meer als hondert tachtig.
hoe machtig, en hoe krachtig Is den Orvietaan!
BARNAART, RADEGONT.
BARNAART.
NU, Radegont, op uw begeren Stak ik my in dees Dokters klêren.
Wat dunkt u, zal het zo wel gaan?
Het staat my wonderlik wel aan, En ik zal voorts uit dit betrachten Met smert een vrolik end verwachten.
In ’t kort, zijt zeker dat ik ben ’t Meêdogenst mensch het geen ik ken; Want ik ken lijden noch verdragen Dat twee gelieven zouden klagen, En zuchten uit oprechte min; En dat ik niet met hert en zin Heel medelijdende zou wezen, Om hunne qualen te genezen.
Ik wil derhalven, hoe ’t mag gaan, Mejuffrouw Angeniet ontslaan Van hare vaders wrede wetten, En haar in uw vermogen zetten.
Ik handel staâg met ydereen Recht uit, gelijk als ik het meen; Ik heb u, zelf van d’eerste tijden Dat ik u zag, wel mogen lijden, En daarom spreek ik rond daar van, Dat zy geen beter kiezen kan. De liefde, om tot haar wit te raken, Bestaat zeer ongemene zaken, En wy, gelijk ik heb gezeit, Verkozen deze arglistigheit, Die licht wel zou gelukken mogen, Na ons de zaken staan voor ogen: Want alles staat in overvloed Omtrent dit stuk op goede voet.
De man die wy verschalken zullen Is maar een van die slechte sullen: Des zo ons deze kans mislukt, Geen nood, daarom niet eens bedrukt, Ons staen noch duizent wegen open, Waar door wy op een uitkomst hopen.
Wacht maar alleen hier wat ter zy.
Ik kom u daat’lik weder by.
KOMMER, RADEGONT.
MYn Heer, mijn Heer, hey lustig!
Wat is ’er?
Sa, wees bly en rustig.
Ik zeg wees bly en fris.
Maar zeg my eerst wat dat ’er is, Dan zal ik my misschien verblijden.
Neen, zeg ik, stel uw druk ter zijden, En zing en spring nu rechtevoort.
Maar waar op?
Waar op?
op mijn woord.
Kommer al zingende danst.
Fa, la!
la lera, la, fa, lera, leine, Fa, la, lera, la, fa, lera, la!
la, lera, la, fa, lera, leine, Fa, la, lera la, fa, lera, la.
Wat ben ik gek!
wat zal ’t nu wezen?
Mijn Heer, uw dochter is genezen.
Genezen!
deur wie?
Ik breng u hier een Dokter, die Vermaarder is als tien Doktoren; En die al d’ander acht als doren, En lacht ’er meê.
Waar is hy dan?
Ik toon hem u van stonden an.
’t Zal my benieuwen wat van dezen Vermaarden man zal willen wezen: Mijn dochter wil van d’Orvietaan Niet nemen, wat ik haar vermaan; Zo hy’er helpt uit haar benouwen, Ik zal hem voor een wonder houwen.
RADEGONT, BARNAART, KOMMER.
HIer is hy.
is dees vermaard?
De kin is hem niet eens bebaard.
De wetenschappen van de snegen Zijn heel niet in den baard gelegen; De wijzheit, Heer, bestaat niet in Een schrikkelike ruige kin.
Mijn Heer, wilt ons wat nader komen, Ik heb van onze meid vernomen Dat gy u machtig wel verstaat Op ’t geen de kamergang aangaat.
Heer, mijn remedien verschelen Van d’andere in alle delen: Zy helpen door purgeringen, Door dranken, door klisteringen, Door pillen vol vergifte kruiden: Ik help door woorden, door geluiden, Door tekenen, door letterspraak, Door vleyeryen vol vermaak, En ga ik ’t oog ten hemel sparren Genees ik door den loop der starren.
Zeide ik ’et niet?
wat dunk j’’er van?
Het is een zeer verstandig man.
Uw dochter zit noch in haar klêren, My dunkt, mijn Heer, ’t kon haar niet deren Dat wy’er haalden hier beneên.
Ik ga om haar.
Ja ga, ga heen.
De Pols tastende van Kommer.
Uw dochter is heel ziek.
Merkt gy dat hier?
hoe weet gy datte?
Dat weet ik, met een vast bescheid, Strax door de * medeneigzaamheit        Sympathie.
Die tusschen vader is en dochter.
Voorwaar ter werelt geen verzochter.
RADEGONT, ANGENIET, KOMMER, BARNAART.
HIer is de zieke, Heer, en daar Is ook een stoel benevens haar.
Gaan wy een weinig nu ter zyên, En laat hun beide wat betyen.
Neen, neen, ik blijf op deze steê.
Wel hoe, mijn Heer, gekt gy’er meê?
Wy moeten om byzondre reden Ten minsten wat ter zijden treden; Een Dokter menigmalen vraagt Wel hondert dingen aan een maagt, Om haar te beter te genezen, ’t Geen van geen man gehoort mag wezen.
tegen Angeniet ter zijden.
ik sta vervoert, En heel in mijn verstand ontroert!
Ik kan met geen bedaarde zinnen Mijn reden tegen u beginnen.
Zo lang als ik u na mijn plicht Maar aansprak met een bly gezicht, Had ik u, docht my, hondert zaken Te zeggen en bekent te maken: En nu ik in dees blijden dag Dus wenschelik u spreken mag, Nu sta ik heel als opgetogen, En buiten alle mijn vermogen.
Ik ben als gy meê zo verheugt, Dat ik niet spreken kan van vreugd.
Wat zou ik my gelukkig heten, Indien ik zekerlik mogt weten Dat gy zo magtig my bemint, Gelijk ik ben tot u gezint.
Maar, allerwaardste van de vrouwen!
Mag ik met waarheit wel vertrouwen, Dat deze wijze arglistigheit Ontstaan is uit uw sneêg beleit, Waar door ik dus, na veel verdrieten, Uw vrolik byzijn mag genieten?
Schoon deze listigheid wel niet Door mijn uitvinding is geschied, Noch zijt gy des aan my verbonden, Mits ik dien raad heb goet gevonden.
KOMMER, tegen Radegont.
Maar hoe is dit?
my dunkt dat hy Spreekt tegen haar heel dichte by.
Dat doet hy let op al haar trekken Die zich in ’t aangezicht ondekken.
BARNAART, tegen Angeniet.
Mag ik vertrouwen op uw trouw Die gy aan my betoont, Mevrouw?
Maar ik, mag ik wel vast geloven Dat uwe vlam noit zal verdoven?
Mijn Schone, ’k zal van nu af aan U in der dood ten dienste staan.
Ik heb geen groter lust op aarden Als u voor mijne ziel t’aanvaarden: Dit zal ik u doen blijken, in Al ’t gene dat ik voort begin.
KOMMER, tegen Barnaart.
Wel, onze zieke schijnt te wezen Alreê wat blyer als voor dezen.
Dat doet dat ik reets heb betoont Aan haar wat konst dat in my woont.