floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Ovidius daar kan ik nachten in vergeeten, En ook Vergilius de vader der Poeten, Zyn Herders zangen ha die streelen my voor al; En Vondels Poezy is my als Hemelval, 'k Ben ook Poeet myn Heer.
Ik weet wel dat Poeten, Schoon 't lichten zyn, meest voor lichtmissen zyn versleeten.
Haar kunst is maar alleen een dolle razerny, Dat leert ons Siçero.
Wat is de Poezy Een haatelyk vergift daar elk een voor moet vreezen.
Die yd'le zotterny kan nergens goet voor weezen.
't Is vrugteloos daar in de tyd versleeten, hoor Word gy een Advocaat Professor of Doctoor.
De gaas van dichten word krankzinnige gegeeven, Dat hier tot Amsterdam voor 't Dolhays staat geschreeven.
Gaa maar daar gekken zyn of dollen, 't kan niet mis Daar zult gy 't hooren 't zal al rymen watter is.
Het is een arme kunst, wie kander wat voor koopen?
Ze heeft Homerus met de beedlaars lier doen loopen, Ovidius uyt 't land gebannen en verjaagd, Inde oude tyden zyn veel Vorsten meer geplaagd Van de Poeten die door hunne heekeldichten Hen meer bestreeden, als 't geweld van speer of schichten.
Ik zeg dat Koningen of Prinsen, anders doen, Die geeven schatten om Poeten vet te voen, Gelyk Horatius zyn liergezangen melden, En wat zyn Kooningen of Prinsen, groote helden, Hun daaden door de tyt die zouden haast vergaan, De Poeezy alleen houd groen hun Lauwerblaan.
Karel, Dat's waar Poeeten zyn als vleyende Sireenen, Die 't quaad der Vorsten steets bedekken of verkleenen, De heldendaaden, zoo er immermeer geschien, Die laaten zy aan elk door valich vergroot glas zien; Zy maaken Vorsten opgeblaazen en hoovaardig, Haar kunst is voor die deugd beminnen, gansch onwaardig, Dat leerd ons Tacitus.
'k Zeg de Eed'le Poëzy.
Maakt menschen Goddelyk, en die zo zyn als gy, Zyn meerder beest als mensch, al de oorzaak van uw schelden Is, dat uw kragt ontbreekt, om naast de Letterhelden, Te brallen op de Troon van eer, daar gy on waard, Elendige Pedant, moet kruipen als op de aard, Ik laster myn gedult dat u heeft willen hooren.
Verdwaalde Jongeling gy zult my niet verstooren, Uw spooreloos leeven zal u baaren veel verdriet, Gy kent u staat niet.
En gy kent u zelven niet.
Vaarwel Maseur.
Vaarwel; de Heemel wil u spaaren.
En u voor die Pedant en Roggestaart bewaaren.
Gy zyt een heilig maar alleen in uw gewaad, Een Engel in de schyn, een Duivel in der daad, Een Wolf in Schapen vagt, een Slang met Duive veeren,  Een Vos in loosheid, een gedrocht in mensche kleeren.
O styloor wat bedekt gy al met uw gewaad Maar weet Poeeten zyn ondekkers van uw kwaad, Dies in toekomen de hebt met haar niet te schaffen Poeeten by ten als die muggezifters blaffen.
Veertiende toonneel.
Izabel, Karel.
Karel trekt zyn rok uit.
Is 't altemaal niet waar, 't is altemaal niet mis, Poeeten slaagen zyn zo hard, zo snel zo wis. De Zeedemeesters en Poeeten steeds krakeelen, Alleen om dat den een des anders rol wil speelen.
Die bui is over en wy zyn die klip verby, Wat ben ik uw verplichr, uw goedheid redde my, Mits gy myn naam verzweegt uit veelderlei gevaaren.
'k Verzweeg uw naam maar om my zelve te bewaaren.
Ik wacht omzichtig my voor alle schyn van kwaad.
Zo word de waereld meest bedroogen in der daad.
Aan minnig beeld wat heeft myn licfde in veele dagen Om uw geleeden, ach wat heb ik al verdragen!
My knaagd de minnenyt, nu gy bekoorlyk beeld Van zulk een haat'lyk mensch gevleid word en gestreeld Lieftaalige Izabel, uw schoon gelaat te derven Dat my behaagd, doet my aan duizent dooden sterven; Als ik gedenk dat gy met zulk een drooge staak, Met zulk een dorre boom moet neemen uw vermaak.
Hy is de dood, en gy, gy zyt het lieve leeven.
Myn zuivre zielzon, ach waar word ik heen gedreeven?
Uw schoonheid voerd my uit myn zelve, ja zo veer, Daar ik met Goden en Godinnen banketeer.
O gadelooze vrouw, zal 't nimmermeer gelukken, Dat ik de vrugten van getrouwe min zal plukken, Ik heb zo eerbaar en zo kuisch u steeds onthaald, Zal die beleeftheid door uw gunst nooit zyn betaald?
Ik kniel eerbiedig lief voor uw vergoode voeten, Zult gy myn minnesmert en lyden nooit verzoeten?
Ik sterf van ongeduld.
Rys op en zet u neer, Ik heb voor heen veel gunst van u genooten Heer.
'k Heb in vergelding van uwheusheid ook voor deezen, Doch op een eerb're wys, uw liefde en gunst beweezen.
Ik beef als ik het denk, 'k heb vaak myn man verraan, In schyn van ontrouw, om u maar te woord te staan 'k Heb aan uw vleyen en uw hoofsche minnestreeken, Door losheid van myn jeugd; my jammerlyk verkeeken, 't Was de eed'le zangkunst daar gy my het hert meestal, Ik diende my van u gy bragt my overal, Al waar gedanst wiert of gezongen.
zonder denken Dat dat myn goede naam vermind'ren zouw of krenken.
Ik grondveste op uw deugd, die de alderminste schyn My nooit geroont heeft van onkuisch te willen zyn; Maar ik heb naar die tyd myn onbezonnen leeven Betreurt, verandert en my tot de deugd begeeven, Geen Hoofse vleyery noch opgepronkte praat Behaagen my, alleen de deugd is myn fieraad, Ik haat de grootsheid, en de pracht van pronksieraaden, De waare nedrigheid kan my het hert verzaaden.
Ach Karel waard gy ook verandert, welk een vreugd, Gevoelde ik in myn ziel.
De Liefde kent geen deugd, Ik tracht uw kuisheid noch uw deugden niet te krenken, Verban die argwaan ey wil my tog niet verdenken, 'k Zoek u alleen te ontslaan van zulk een out gedrogt Van zulk een gryzaart die u heeft om gout gekogt.
Die u gerooft heeft en my als een prooy ontdragen, Die gy in weerwil van uw liefde moet behaagen, Uw Ouders traden 't spoor der reeden toen vlak mis, Toon wat de vrugt van een gedwongen huwlyk is; Op dat de Tiranny der Ouders mag vermind'ren, Aan gouwe Eezels te verkoopen schoone kinderen.
Myn Ouders hebben heel voorzichtig wel gedaan, Want daar door bleef het huys Hoogadel loflyk staan, Dat anders door gebrek lag in de grond verslaagen, Wanneer men de Ouders in haar oude en laaste daagen, Wanneer zy door de last der kinders als vergaan, Komt redden, heeft men de aldergrootste deugd gedaan.
Het is myn pligt myn vreugd en wellust te besnoeyen, Als daar myn Ouders door herleeven en weer groeyen.
Ik kan voor haare zorg, haar teed're liefde en deugd, Aan my beweezen nooit genoeg doen tot haar vreugd.
Ach kon ik u ook met de schat des deugds verryken.
Allang genoeg Mevrouw, gy hebt my klaar doen blyken Dat gy in 't vynzen my heel kunstig na bootseerd, Kom kom myn Isabel, dat blad eens omgekeerd, Verander nu van taal, wy kunnen onze vlekken, Gy met y schyngelaat ik met die rok bedekken.
Ha zedemeester hoe ben ik aan u verplicht!
by kust de rok.
Al wie ten hoof verkeerd, die vald het veynzen licht.
Hoe Karel, waand gy dan dat gy maar wind van woorden Vol van gevynstheid, en van schyndeugd van my hoorden?
Hoe meend gy dat myn deugd niet anders is als schyn?
Gy zyt als ik en zoo als nu de menschen zyn, Hoe derft die ouwe gek aanminnig beeld, u naad'ren, Een gryzaard die de tyd het bloed bevriest inde aad'ren, Wiens schraalen leeden, gansch verrimpelt niet als been Verbeelden, een geraamt omkleed met vel alleen.
Die tandeloos Mevrouw, heeft geen meer spys van nooden Vergun een grager mond dat schoon banket der gooden.
Myn herte schreyd helaas hebt gy u zelf verkogt Aan uwe lusten?
weg, weg haatelyk gedrogt; Gevrynsde, huychelaar, derft gy myn eer belaagen?
En hoopt gy van myn deugd de lauwren weg te draagen?
Verrader van myn huys vervolger van myn Trouw.
Al lang genoeg geveynst die rol is uyt Mevrouw.
Kom kom mer vrolykheid uw tyt met my versleeten, Gy zult met groot vermaak die ouwe gek vergeeten.
Fransyn laat Karel uyt.
Vyftiende toonneel.
Karel, Fransyn, Izabel, Lammert Fransyn.
Mevrouw ey wees doch stil.
Heer Karel heeft u lief.
Ik bid u volg zyn wil.
Wy zullen met vermaak dees zoete zoomerdaagen, Op 't land, by Beverwyk, doorbrengen met behaagen, Myn koets staat aan de Poort gereet kom laat ons gaan, Ik bid u Izabel.
Ik zeg raak my niet aan; Zult gy de boosheid van uw bloed baldadig voeden?
Zoude ik met u na Beverwyk gaan, welk vermoeden.
Ha monster!
en verrâan myn eer, myn trouw, myn deugd 'k Heb stomp getreeden al de prikkels vande jeugd.
Hoor buyten is een fles, Mevrouw vol limonade, En konfituren.
Ach hoe ben ik hier verraden.
Franzyn zult gy my ook zoo schandelyk verraân.
Hoe ik Mevrouw, hoe ik?
ik zal zelf met u gaan.
En dan hebt gy in 't minst voor geen gevaar te vreezen.
De deugd zal onderweeg dan onze leydsman weezen.
Foey hatelyke slang die ik heb opgekweekt, Als in myn boezem, dat gy my naa 't herte steekt.
O heilloos Monster gy zult niet op my verwinnen, Schoon dat ik ben verraân van buyten en van binnen De deugd houd egter in myn eed'le ziel nog stand.
Ik bid u Izabel ga met my op het land, Izabel.
Wat zegt gy my Barbaar verbastert van de reeden Zoude ik myn Trouw verbond om u met voeten treeden?
Zou 'k myn getrouwe man verlaaten en verraân?
Tut tut Mevrouw dat word nu dagelyks gedaan Karek.
Verschoon myn stout bestaan, 'k word door de min bewoogen.
Die my vervoerd.
't Verraad straalt uyt uw heilooze oogen.
Ha booswicht.
Lambert en Fransyn sluyt alles toe.
Beraâ u roch in 't kort dit marren ben ik moe.
Vergun me een kus Mevrouw ik kan niet langer toeven Zyn al de deuren toe?
Zestiende toonneel.
Karel, Izabel, Lubbert met de rok van Karel aan.
Heer en Vrouw van Hoogadel, Koenhert, Jeronimo, Jan, Lambert en Fransyn.
komt onder de Taafel met de Rok van Karel uyt.
Dat zal zo net niet hoeven.
‘O jongeling gy zyt ver van de rechte baan, ‘Zoo spreekt Hylarius dien grooten Siziliaan.
‘Maar stak'er stigting in uw beyder redeneering, ‘Wanneer ik in kwam of gedyde die tot leering?
Gevynsde Huygelaar, bedrieger zonder Trouw, Verrader van myn eer, vervolger van myn Vrouw, ‘De wyze Seneca zal onze spreeker weezen ‘Wy zullen hooren daar begint hy al te leezen.
Heer van Hoogadel.
booswicht tracht gy 't huys hoogadel zulk een smaad Zoo aan te vryven, Fiel, door zulk een euveldaad?
't Is wonder dat de vlam van myn getergde tooren.
U niet verslind, ha smaad wat heb ik moeten hooren!
Vrouw van Hoogadel.
Trouw'looze zonder deugd, gy haatelyk gedrogt Myn eed'le dochter die zoo kuys is opgebrogt.
Durft gy verraader, gy haar eerbaarheyd belaagen?
Myn kind uw deugd, verheugd my in myn ouwe dagen, Nu gy aan elk laat zien het onbesprooken bloed, Van 't huys hoogadel dat de deugd heeft opgevoed.
‘O dwaaze jongeling ik moet u beeter leeren Men kent de voogels maar alleenig aan haar veeren.
Stantyastige Izabel.
wat ben ik u verplicht.
Schenzieke guit vertrek terstont uyt ons gezicht.
Eer my de wraak port om uw boos bedryf te straffen.
Franzyn 't zyn honden die niet byten, schoon zy blaffen.
Geweldenaar, blyft gy noch onbeschaamde, staan.
Wat hier geschiet is heeft de liefde my gerâan.
"O laat veel hooger stof en geestelvker dingen "Het voorwerp zyn van al uw zielsbespiegelingen.
Vertrek onkuysche 'k vind myn eer hier fel gehoond.
De liefde list word nooit gestraft maar wel verschoond.
Vertrek eer deeze kling uw onkuys bloed doed stroomen.
Lubeert.
Heer broeder zyt gerust, ik heb myn wraak bekomen.
Hy is genoeg gestraft.
Heer gy hebt my verplicht.
Maar blyf voor eeuwig uyt myn huys en aangezicht.
Jan. "En Jan wyl gy uw Heer van acht'ren na zult treeden, "Zoo volg voor al hem na in deugdelyke zeeden.
"Franzyn nou is 't verbruyt hoe zal 't nu met ons gaan.
'k Heb niet te seggen 'k vrees myn dingen zyn gedaan.
De eer van hoogadel komt u van uw straf bevryen Karel.
kom gaan wy Lammert wie getrouw bemind moet lyen.
Jan. Dat 's regt zy scheefhals.
Franzyn.
Nou 's die ring myn hoop myn schat.
Die ring is als jouw hert zoo fyn, verstaaje dat?
binnen Isabel.
Vertrek Franzyn.
Mevrouw ey geef my uw genaade.
Gy hebt myn eer getracht, ontrouwe, te verraaden.
Ik heb alleen getracht te trouwen.
Ga Franzyn.
och wat doed me ook al om maar getrouwt te zyn.
Getrouwe en eed'le vrouw gy zuyvert myn geweeten.
Ik zal uw trouwe min beloonen, nooit vergeeten.
Jan. Al gaat de droes gekleet in 't zwart Zyn snuyt verraad hem of zyn start.
Pampiere wereld Jan Harmensz.
Krul III Opdracht, Aen De hoogloffeliicke, wel wijze, en zeer voorzienige Heeren, de E. E. Heeren bvrgemeesteren Van Onze wijdvermaerde koop-stad.
Amsteldam.
Mijne Heeren, DEN Philosooph Socrates, gezeeten in zijn Schoole, vraegde zijne Leer-Iongers, Quid de Magistro?
zy aen haren Meester, Quid de Discipulis?
dit gepast op mijn voornemen om deze mijne Pampiere Wereld aen uw E. E. Achtbare op te dragen; vraegde ik mijn Musa, Quid de Magistratu?
waer op mijn Kunst-vrou deze antwoord heeft gezongen: Vw Heeren heerschen zoo, dat hare heerschappy, Voed vreede, gunst, en kunst, in d' Amstel burgery.
Dese, als sporen aen mijn genegentheden, drijven my zo verre, dat ik mijn onwaerdigheden, aen den Altaer uwer E. E. onuytspreekelijker waerdije, koom op offeren, gevoed met zulck vertrouwen, dat de glans van uwe heusheden mijne begane faelgreepen, daerze zijn mogten, met een straeltje van verschooning zal bejegenen.
Den grooten Alexander, een wonder des werelds, heeft den vermaerden Poët Homerum, hoe wel hem onbekent, zeer bemind, alleenig om zijn schrijven; zulcks dat den Koning zich noyt liever vergeselschapt heeft gevonden, als met het boekxken Iliada, gemaeckt door Homerus.
Pyrrhus, Koning der Epiroten, gebooren over de IV twee hondert Iaren na dat Eschines leefde, heeft noch in zijne tijd, de boeken van dien Philosooph in zulker waerde doen houden, dat hy groote Schatten van goud daer aen besteed heeft: blijkelijk dat deze kunsten loflijk zijn.
Ik, een geringen navolger der Poëten, heb mijn gebeden aen Apollo uytgestort, dat zijne Godheyd deze mijne onrijpe vruchten zoo smaek'lijk wilde maken, datze eenige zoetigheden aen mijne hoogloffelijcke Heeren, en trouhertige Burgervaderen mochten voort brengen, op datze, alzoo, onder de bescherminge harer E. E. Achtbaerheden, veylig mochten rusten, en bevrijd zijn voor haer wangunstige lasteraers, die al voor lang, op deze mijne oeffeninge geschrolt hebben; ik beken het garen, 'tis mijn pop, maer niet mijn Afgod, ik speel 'er meê als 't tijd is, om geen tijd vruchteloos te laten, ook is het niet vergeefs gepopt, daer het spel te nut gedijd; zulks is gebleken aen onze Tooneelspeelen, welker vruchten de Ouderlooze Armen, en Arme ouden, der beyder Gods huyzen, omberoemelijk, genooten hebben, na datze op onze Amstelsche Tooneelen vertoont zijn; boven dat zijn zy my een steun geweest, zoo wanneer de ongunst van 't geluk my 't noodlot op den hals drong, zulks dat ik haer vermaek, met nut gemengt aen mijn E. E. Achtbare Heeren op offer, met demoedige verzoeking dat haer onwaerdige kleynheyd, onder 't beschut van uw EE.
onwaerdeerlijke Grootheyd mach berusten, tot een oprecht ken-teeken van mijn schuldige plicht, en burgerlijke genegentheyd tot mijne Hoogloffelijke Overheyd; mochtenze zoo waerd gekent werden, zouden zy veel meerder vreugde aen haren voortbrenger veroorzaken, als zy wel gedaen hebben aen haer beminners; 't geen wenscht, en hoopt, Hoogloffelijke, welwijse, zeer voorzienige, Achtbare Heeren, Uw E. E. Aller onderdanigste, goedwilligste Dienaer en Burger, Ian Hermans Krul.
V Voor-reden.
ALzoo, waerdige Lezer, in voorige Eeuwen de wereld is verzien geweest met wijze, en wel geleerde Philosophen, welker wijfheyd het allerwijste heeft gemist, en wier geleerdheyd niet heeft kunnen leeren de noodwendige en oprechte kennis van de ware Godzaaligheyd der Zielen.
Den Philosooph Estilphones stelde de zaligheyd in groote macht en rijkdommen des Werelds; Semenides hield de zoodanigen zalig, dewelke van de Menschen begeert, en gelieft werden; Architas stelde de zaligheyd in gewinninge der geslachten; Chrysippus in oprechtinge van heerlijke en uytstekende gebouwselen; Sophocles stelde de zaligheyd daer in, dat yemand een Soon hadde tot zijn Erfgenaem; Phalemon stelde de zaligheyd in welsprekentheyd; Themistocles, dat yemand van Edelen aenzienelijk geslachte voort quam: Aristides, in veel schatten, en overvloedige goederen; Euripides stelde de zalighd in Schoone Vrouwen.
O wijzen, zonder wijsheyd!
door gebrek van ware kennis; deze al te zamen geven my niet zoo grooten oorzaek van verwondering, als wel doen de wijzen en geleerden van onzen tijd, welker geesten, naer der Zielen, verlicht zijn met de ware kennisse van de oprechte zaligheyd; geloovende in den waerachtigen God; zijnen Eenigen Zone Christum; en Heyligmakinge des H. Geests; dit niet tegen-staende, zijn al meerendeels van het gevoelen der voriger Philosophen.
Wie is 'er onder 't Christendom, dit met Estilpone niet en zoekt de rijkdommen en overvloedige schatten des werelds?
en dat in zulker voegen, als of de zaligheyd daer in gelegen waer; daer nochtans de Allerwijste de zelfde zegt te wezen ydelheyd der ydelheden; wie is 'er nu ter wereld die zich niet en bevlijtigt, na deleeringe Semenidis, om geacht en begeert te zijn by alle menschen?
namentlijck by de Grooten; wie is 'er, die met Architas niet en arbeyd om winning der geslachten?
wie is 'er die, na de leeringe van Chrysippus, niet en zoekt uyt te munten in uytstekende gebouwzelen van huyzinge?
wie is 'er, die nu niet en tracht, na de leeringe Sophoclis, om zijn Zonen machtige erven na telaten?
wie is 'er, die niet aen en neemt alle moeyelijke oeffeninge, na deleeringe, van Phalemon, om de eer van welsprekentheyd te verkrijgen?
wie is 'er, die zich niet en beroemt, na de leeringe Thmistoclis, te zijn van een aenzienelijk en hoog geslacht gebooren?
wie is 'er, die zich zelfs niet en belast, ja gebrekkelijkheden lijden wil, om, na de leeringe Aristidis, overvloedige goederen by een te rapen?
wie is 'er ô Euripides!
die, zoo gy nu in onzen tijd waert, gy niet enzoud bevinden uwen navolger te wezen?
siende onze tijden swanger van al deze misslagen, waerdige Lezer, heb ik uw E. deze werken, onder den naem van Pampiere VVereld, ofte VVereldsche oeffeninge, willen voor stellen; en door het eerste deel, verscheyde diergelijke aenwijzen, niet om die te volgen, maer te leeren kennen, en wel kennende, haer te mijden, om alzoo de verderffenisse der zielen, door haer komende, niet deelachtig te mogen werden; dies wy uw E. in deze Pampiere VVereld, deze wereldsche ydelheden voor oogen stellen, met zoodanige oeffeninge, als ik heb kunnen vinden bequaem te zijn, om haer bedriegelijkheden af te keeren; waer toe ik den Lezer, boven alle de anderen, het eerste deel wil aen prijzen, om de lusten te oeffenen in nutte en noodwendige oeffeningen hier ter Wereld.
Het tweede, aengaende de minnende lonkheyd, vertoont de misbruyken der zelviger, met aenwijzinge van hedendaegsche swarigheden, uyt dien ontstaen; ziende, onder onze lonkheyd, weynig herten zonder Minne; weynig Minne zonder misbruyk, heb ik, door wereldsche ervarenisse, veele van dien in deze Pampiere VVereld voor gesteld, op dat de min plegen de longe-lieden, haerin dezen oeffenende, zouden mogenhare fael-grepen, met vermakelijkheden leeren mijden.
VI Het derde, zijnde Tooneel-Speelen, en by eenige gehouden als tot aenleydinge van alle Wereldsche lichtvaerdigheden, en ydelheyd; zijn nochtans in zulker voegen hier ter wereld gebracht, dat wy ze niet voor zoodanig, maer veel eer, voor alzulks willen voor dragen, waer door alle lichtvaerdige ydelheden mogen afgeschaft werden.
Het vierde, zijnde onze Zang-rijmen, hoe wel minnelijck, nochtans eerlijk, zullen mijns oordeels, noyt oneerlijkheyd veroorzaken, ten ware datze van eenige bedurvene Nature mochten misbruykt werden; maer in tegendeel zullenze de verliefde herten, in deswaermoedige toevallen, van liefdens tegenheden, dienen kunnen tot vermaek, als zijnde genees-middelen tot zoodanige ziekte; gelijk wezende alzulke, die niet en kunnen gezond werden, ten zy met toedoening van vergif zelfs, doch wel gematigt en gebruykt; zijnde dan de minne-ziektezoodanig, datze met Minne-rijmen en gezangen kan verlustigt werden, heb ik ten dien eynde, dese mijne Zang-rijmen in de Wereld gebracht; zijnze niet zoo waerdig als ze wel behoorden; niet zoo deftig als ik ze wel wenschte; niet zoo zoet als ik ze garen hadde; niet te min gedaen hebbende naer mijn vermogen, verzoeke dat den waerdigen Lezer mijn goetwilligheyd voor de waerdigheyd, gelieve aen te nemen; ik bekenne datze, na de nieuwe verzieringe van eenige eygenzinnige, niet gepronkt en zijn met een uytheemschen glimp van naeuw gezifte woorden, daer dikmaels schijn voor zijn gaet, en 't zijn al geen rijken die weyts pronken; wy vertoonen de onze voor alzulke die aengenaem voor hare liefhebbers zullen wezen.
Gunstige Lezer, sla een gunstig oog op onze mis-slagen, hier ofte daer in geslopen, 't zy door de pen, oft den druk, en duyd, door een goet oordeel, alles ten besten; zal my verbonden houden, na dezen wat nieuws in 't licht te brengen, als zijnde Uw E. goedwilligen Dienaer I. H. Krul.
VII I. H. Krvls Sterre-faem.
De eerste uytkomst.
APOLLO, MERCVER.
VLiegt dan, geswinde God, uyt hooge Hemels wolken Naer Mijterlijke hoogt; bid daer de lieve volken, Ik meen de Musen, die steeds tot mijn diensten staen, Om datze houden my als't hooft van haer; ze gaen Tot eenen die besproeyd is met het Hypocrene Nat, op wiens breyn-rijk hooft mijn stralen eertijds scheene; By wien berust een Rijm ter eeren die Poëet, Die staeg in Liefde bloeyd; Waer mede dat hy treed Alleen niet tot de vloed van Pegasus geslagen, Of 't steylste van't gebergt, maer tot mijn Hemel-magen; Als Iupiter, die geen mijn zelven heeft geport, Dat zijn geswinde breyn met nat zoud zijn bestort, Waer meê Homeer, Virgijl, en Nazo zijn begooten, Om dat zy achten hem, niet min als deze grooten; Hem zeg ik, die het hoog met al de gunsten dreygd; Hem zeg ik, waer naer dat den hoogen Hemel neygd; Hem zeg ik, die het hooft vol van vergifte slangen Gaet jagen over Sticx, en laet de Adders hangen Benevens Cerber, in de Acherontsche Poel, En doet den Momus gaen aen Plutoos rechter stoel, Waer dat hy zit en trild, om wachten wat tot voordeel Zal spreeken Radamant, naer het geduchte oordeel; Hem zeg ik, die alleen maekt dat de Liefd weêr bloeyd, Die door blind-yveraer waer eer te vast geboeyd; Hem zeg ik, die haer gaet zeer hoog verheven planten Als in het maegde Choor, en in de Rey der Zanten; Hem zeg ik, die daer is een stut, en vaste borg, Van Reden, en Musijk; Hem zeg ik, die draegt zorg Voor oeffening van eer, en welstand van de palen Van't roem-rijk Amsteldam, waer op veel nijders smalen; Botmuylen, lang-oord volk, groot spreekers, zonder breyn.
O Mannelijke Krul!
uw krullen heeft alleyn Mijn God'lijk Hart ontroerd.
Ik door de daed bewoge Heb u, Mercuer, gedaegt; op dat gy uyt het hooge Zoud vliegen naer't gebergt, waer dat de Rijmer zit, By al zijn wijze Schaer, aen wien zijn hoogheyd bid, VIII Dat hy het Eer-Sonnet wil willig over geven, Op dat dees Krul hier mach als meê op Aerde leven, Verçiert met Glory, en onsterffelijke Eer.
Mercu.
Apol ik vlieg, en doe op 't spoedigst uw begeer; Ik ben nieus-gierig dezen Held beleeft t' ontmoeten, Die Iupiter gebood eerbiedelijk te groeten; Dees Held ik zeg, die is geboren in Moeras, En Broek-land, waer wel eer nocht rijm, nocht regel was, Maer arme visscher-liên; toch deugdig, eerlijk, zedig, Wiens woord hun Zegel was, getrouw, beleeft, en vredig, Met kleyntje wel te vreên, af zonderig van haet, Van groote Schatten, en van vuyle overdaed.
Deugd zat dees Liên in't hert, 't was deugd waer na zy doelden; De deugd was het waer na hun zinnen dier tijd woelden; De deugd, ik weder zeg, met Gods-dienst vast gestelt, Die doen zijn weg gegaen, wanneer de kracht van't gelt, Der deugden lieve volk'rens herten heeft gaen breken, Heel tegens wil, en dank; maer als de vreemde streken Der vreemdelingen zijn van deze Liên gezien, Vloog strak de deugd om hoog, liet hun te zaem betien; En dees, die volgden na, Helaes!
tot hun verdommen, 't Geen zy eerst zagen, alsze was in 't hoogst geklommen, By al de Hemel-liên, waer datze zit, en beyd Zoo lang, tot haer de tijd een beter weg bereyd, Die veylig is voor zoo een Phoenix Vrouw te wand'len, Bequaem weêrom met Eer en trouw met hun te hand'len; Het 't geen zy nouw vertrout, om datze heeft gekrult, Een Klim-op kranzelijn, 't geen naer de harzens çult, Vaneen die stichtig krult zijn bloempjes, en vermaeklijk, Waer door yets fraeys gewerd zeer aengenaem en smaeklijk; Dies hem de Lauwer zy, zy zeyd, na 't nauwste recht, Van, Nimphen handen in zijn Goud-geel hayr gevlecht; Hem; zeydze, die mijn eerd, en steld, tot een exempel, Mijn beeld zoo in zijn hert, als in de Amstels Tempel, Daer by mijn Zuster hoog verheft, de liefd ik meen, Die naer haer lang gebied te nedrig is getreên.
O Liefd!
hoe bloeyden gy verr'over hondert jaren?