floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Jy bent te goeijen man om zo jouw hooft te breeken Met dat vertellen en dat preeken.
Kom, Ligthart, braaf!
ik zel hem leeren: dans jy maar.
Ligthart danst een’ Minuët, terwyl Drinkaart al neuriënde Gozen tegen hem aanleidt.
Maar Drinkaart.
... DRINKAART.
Maar, men vriend!
waar toe dat protesteeren?
’k Weet immers zeker niet een’ beet.
Maar ’k zel je leeren, maat, al ’t geen je niet en weet.
Je hebt te goeijen air om ’t niet te kultiveeren.
Hou maar je hals wat recht.
Recht, zeg ik, recht dien kop.
Hy vat Gozen by den hals, en haalt zyn hoofd om hoog.
Wat duivel doeje?
je wurgt, je hangt men op.
Ik moet dien hals op ’t minst een bandbreed langer maaken.
De knieën styf: dat been moet meer naar buiten staan.
* Die borst wat meer vooruit**: ha!
dat begint te gaan.
* Hy slaat hem op de knieën.
** Hy geeft hem een’ slag op den rug.
Ja maar, tut!
ik voel alvast myn’ ribben kraaken.
Laat los!
ik lach daar meê: ’k heb daar den drommel van.
Wel beest!
is dat myn dank voor al myn instruëeren?
Wel potuil, durf jy refuseeren Te danssen met een’ eerlyk’ man?
Koom, koom, allons, allons, niet veel weêrom te spreeken Hy danst met hem voort.
dat lykt ’er na: jy heb de kunst gevat.
Sa lustig!
maar dat gat, dat akrementsche gat!
Hy geeft hem een’ schop of twee.
Wat doet dat duivelsch gat zo achter uit te steeken?
Maar ben je dol?
wat beestigheid is dat?
Ik zeg je, allons!
’t is nog geen tyd van uit te scheiën, De dans is zo terstond gedaan.
En ’t beste koomt nu eerst nog aan.
Reik nu je handen uit: zo: dans nu met je beien.
Ligthart draait met Gozen om, tot hy valt.
GOZEN onder ’t draaien.
Hou op... hou op toch... by men keel... ik kan niet meer.
men rug!
men naers!
wat doe ’k me zeer!
ROEMER, schielyk van schermen ophoudende.
Zie by men’ ziel, je meugt wat lacchen, of wat praaten, Maar ik voor my, ’k wou om geen stapeltje dukaaten, Of ’k wist dien stoot, daar ik je strak van heb verteld.
nu ben ik eerst een man in ’t veld, En ieder stoep, die nu zo stout is, Dat hy me ontmoet, denk’ vry, dat hy ’er strax om koud is.
men zal het zien, komt, talmt nu maar niet lang.
Ja, voort aan ’t zuipen.
dat gaat je voor: dat ’s gang.
Hy slaat GOZEN op den schouder.
Dag hospesje; dat ken je meê myn’ vader klaagen.
DRINKAART, hem op den anderen schouder slaande.
Gen dag, discipeltje.
Zy gaan zingende en springende, met een groot gestommel naar boven.
GOZEN, LIGTHART, en de anderen, boven op de voorkamer.
GOZEN, zyn’ hoed afveegende.
JA loop jy naar de Hel.
Maar ik beloof het jou, dat ik jou al dat plaagen, En al’ die vreugd haast in je papkom brokken zel.
Boven wordt verscheiden’ reizen zeer hard geklopt.
klop men zolder niet aan stukken: dat ’s een leeven!
Hei Sinte Jutmis!
daar begint de vreugde weêr.
Daar meê komt by men’ keel het huis van boven neêr.
BLYHART, GOZEN, LIGTHART, enz.
boven.
BLYHART, met een’ grooten haast koomende loopen.
ZYn ze al naar boven toe!
Dat hoor je wel, myn Heer.
Verbaasd!
heeft Roemer niet vervaarelyk gekeeven, En zyn ze niet afgryslyk quaad, Dat ik zo lang ben weggebleeven?
KOENAART, BLYHART, GULHART, GOZEN.
LIGTHART, enz.
KOENAART, tegen Gulhart.
GAan wy maar boven, maat: hy moet toch ’t vaatje geeven, tegen Blyhart.
Wel Blyhart, blyf jy nog een beetje staan op straat?
’t Wordt donker, en het slaat daar zeven.
Ik volg terstond.
BLYHART, GOZEN.
Men hoort, gedurende dit, en eenige volgende Tooneelen, op de kamer van Ligthart kloppen, en om Tabak, pypen, vuur, kaarsen, en ’t een en ’t ander schreeuwen, bene- vens ’t geluid van een verkeerbord, waarin men passe- diezen speelt.
IK zie het wel: ik kom te laat.
Nu zal ik weêr tot straf moorddadig moeten zuipen.
Dat zyn altyd toch de ouwe stuipen.
En ’t is al evenwel myn’ schuld niet, in der daad.
Pasjensy!
Hospesje, daar heb je drie zesthalven.
Geef die aan ’t meysje: want ik zie wel, dat ik vast Van deezen nacht zal moeten kalven.
’k Bid, als ik vol ben, dat je toch wat op me past.
GOZEN, LIGTHART, enz.
DAt hiet eerst met geduld zyn waerelds leed te draagen.
Dat martelaartje moet ik by men’ keel beklaagen.
Wat droes is daar nou weêr te doen?
DIEUWERTJE, JAKOMYNTJE, GOZEN.
HAr uit, har uit, jou vuil fatsoen.
Jou schandvlek van men huis, jou rechte ligtomdyne.
Ik zeg jou, pak je goed: en maak je voort hier uit.
Wel vrouw!
wel geef men eerst het myne.
Gien enkle rooije kópre duit, Zie dat, zie dat zel ik niet geeven.
Jou rechte ligtekooi!
jou pry!
jou eerloos vel!
Maar vrouw, of jy al schreeuwt, dat is daar meê niet wel.
Luid op huilende.
Wel zeg de miester dan, wat dat ik heb bedreeven.
Sus, zeg ik, allebei.
Wat koekoek is ’er dan?
Je bint op straat.
Je zoudt de menschen doen vergaâren.
Och, hou me een beetje vast: ik zel ’t je zeggen, man.
Ja wel kedaar, ’k mot eerst een weinigje bedaaren.
Ik heb een’ halve koorts* der van.
Daar kom ik boven.
Zou ien’ vrouw niet schaltereeren?
Daar zien ik onze Jakemyn, Die laat ’er zoenen van de Heeren.
Wat dunktje van dat ligte zwyn?
JAKOMYNTJE, luid op lacchende.
Maar heden jemeny!
daar is wat aan geleegen.
Wel, die ’t niet hebben wil, ken ’t van zyn bakkes veegen.
Wel lieven tydt!
het is maar stof.
Jy bent een’ heldre tas: jy praat ’er luchtig of.
Zy liet ’et zachtjes doen: zy sprak niet, en ze leed ’et.
Ja wel, zie daar!
Sint Pieter weet ’et, Hoe jy met Ligthart hebt geleefd.
Was ’t daarom, dat je altyd, om ’k weet niet wat voor zaaken, Heele uuren by hem boven bleeft, Als jy zyn bed zoudt ’s morgens maaken?
Jy lachtte vast wat met mekaâr, Of ik wat schreeuwde, en aan de trappen stond te kloppen.
Dan wist je staâg tot jouw’ verschooning ’t een of ’t aâr: ,,’k Was bezig met men’ kous te stoppen, Of diergelyken blaauw’ exkuis.
Daar wordt zeer hard geklopt, en hospes!
hospita!
Jakemyn!
geroepen.
Maar is dat kloppen!
gort!
ik zou wel quaalyk spreeken: Hei!
is dat stampen!
hoor, hoe dreunt het hiele huis?
Het is om al men glas en postelein te breeken.
En jy blyft allebei, als houte bielden, staan.
Wel vrouw, je wilt men ommers ’t huis uitboenen.
En ook, ik ben te bang.
Ze mogten myn weêr zoenen.
Maar man, zou jy dan niet reis kennen boven gaan?
komt op myn dan alles aan?
Daar wordt nog harder geklopt.
Hei myn!
’t is om een’ vrouw de harssenen te rooven!
GOZEN, JAKOMYNTJE.
LIGTHART enz.
JA, ja!
tut, tut!
elk in zyn’ funxie, past het best.
Maar jy, Madam, kom, volg haar ras en help haar boven, Eer zy te boos wordt op het lest.
JAKOMYNTJE, hard op huilende.
Maar miester, moet ik al’ die praat en talmeryën Zo maar verdraagen, en is dat genoeg daar meê?
Wel jemeny!
wat heit dat eerlyk hart te lyën!
Hoor, moêr!
stoor jy jou aan geen haastig woord of twee.
Wees maar voorzigtig om je zelve te bewaaren; Want die zich brandt, zit met de billen op de blaâren.
Maar zacht... ZESTIENDE TOONEEL.
RYKERT, KEES, GOZEN.
EI, Krelis!
al dat talmen in de schuit Heeft lang genoeg geduurd: schei toch eens eindlyk uit.
Nou, nou, men heer, men mot wat vraegen, zel men leeren.
Wel Jemeni!
dat is al knoddig, dat stoddeeren.
Ik wou ’et séper wel rais zien.
Kyk, Miester Jan, De Koster Die heit me wel ezeid, dat zukken werk hiel raer is.
Die heit ’et wel ezien van ongzen Suikertaeris.
men heer, wat heb je nou óók klein geduld!
Dat is zó waer allien die zwarte vengt zen schuld, Die jy zó strak hebt weezen spreeken.
Want van de plaets tot Laaien toe, Waer jy de gangsche weg hiel wel, en bly te moe.
Maar nou, men heertje, is al de vreugd van jou eweeken.
GOZEN, ter zyde.
Wie koekoek of daar ginter koomt?
Wel hei, men heer!
’t is óók gerechtig, of je dróómt.
Doch lykewel ik mot zoôn beetje diskereeren.
En wordt ’er óók niet tóórnig om; Want kyk, de huislui zin wat dom.
Maar nou, die Dómenies, die heur de studie leeren... RYKERT.
Wat Dominees!
je meent Professors.
Maer, men heer!
Wel ommers binnen der nou gien Proffeeten meer.
dat lóóf ik, zin óók hiele wyze snaeken.
Ja wel kedaer!
zie, dat ik schryven kon, gansch kracht!
’k Zou, dunkt men, óók zó strak aen dat stoddeeren raeken.
RYKERT, zuchtende.
Ja, Kees, die studie heeft vry wat meer in, als ik dacht.
hadt men vaertje myn daerin reis op-ebragt, En hadt hy myn reis laeten leeren leezen, Hoe wys, hoe wys wou ik dan weezen!
Dan waer ik nou misschien al miê ien koster, of Ien Proppenent.
Wel jae!
me maekt ze van zuk stof.
Nu zwyg toch stil, en stap wat voort: het wordt reeds donker.
In deeze straat logeert myn zoon.
nou vat ik het.
dat komt eerst schoon.
Men heer, ik zie ’t wel, jy verlangt al nae de Jonker.
En ’k wed, hy ook hiel in zen nopjes weezen zel, Als hy zen vaêrtje ziet, zo frisch, en gnap, en wel.
Ik wed, hy hum van vreugd bedoen zel.
Ja, byzonder.
Je zelt zeer welkom zyn.
LIGTHART, een’ fles uit het venster werpende terwyl BLYHART uit het andere een kalf maakt.
Daar leit hy dan!
van onder!
Wat doe je, Blyhart?
aan ’t kalven reeds zo ras?
BLYHART, hikkende.
Dat lest... dat leste groote glas!
Kom zuipen!
BLYHART, over ’t venster hangende, met een’ flaauwe stem, geduurig hikkende.
Ik wou me liever... laaten kloppen.
Je zelt me... by men’ keel... als ben ik... groen,... niet foppen.
’k Ben jong, dat... weet ik wel... maar zie... ik doe myn best.
Ik heb niet één... bokaal... geweigerd... als op ’t lest, En ’k zal... nog metter tyd... wel beter... avanceeren.
LIGTHART, hem weder binnentrekkende.
Kom, uit het venster!
kom, wy moeten quinkeleeren.
Zy zingen, en schreeuwen boven.
Sus, sus daer boven.
’k Lóóf, dat zy der les daer leeren.
nou weet ik ’et.
Ei, is dat nou stoddeeren?
Wel ’k docht, dat dat altyd zó stil ging in zen werk.
Zy zingen en kloppen.
Wel benedystes!
’t lykt wel haest ien smousenkerk.
Ik ken die stem: ik zie, men heeft my niet bedroogen.
Die Heer heeft my niet voorgeloogen.
Kom Kees, hier moet ik zyn.
Gaa, klop eens aan dat huis.
Nou is ’t myn tyd.
Men Heer, ik kom je welkom heeten.
Ik ben de hospes van Heer Ligthart, moet je weeten.
Wel hospes, ’k hoor aan dat gedruis, Dat ik naar ’t leeven van myn’ zoon niet hoef te vraagen.
Zyn’ Moeder was al bang, dat hy zyn’ jonge dagen Te veel in éénzaamheid en bezigheên versleet.
Maar ’k zie, hy diverteert zich beter, als ik weet.
Ja, ’k trek men schouwers op, men heer, en ’t is me leed.
Hy had me wys gemaakt, dat hy in weinig’ weeken Naar huis zou keeren met den naam vun Advokaat.
En ’k had tot nog toe niets geweeten van zyn’ staat, Maar ’k heb daar straks dien Heer eens in passant gaan spreeken, Die, naar zyn schryven, zyn Professor was geweest.
die man stondt heel verwonderd in zyn’ geest, Wanneer ik by hem was gekoomen, Hy heeft me uitdrukkelyk gezegt, Dat hy hem nooit nog op ’t kollegie heeft vernomen.
In ’t kort, die Heer heeft my van alles onderrecht.
En gy, myn vriend, hadt van dat leeven My wel een weinig eer wat kennis moogen geeven.
DRINKAART, van binnen voor ’tvenster met een dronken stem.
Weg, weg, ’t is immers al te vroeg.
ROEMER, in ’t venster tegen DRINKAART.
Zie daar, ’t is donker.
we hebben tyds genoeg.
Schei uit!
weg met het bord!
wy moeten aan ’t rinkinken.
’k Moet Salus Patriae dan eerst nog tweemaal drinken.
’t Is of ’t daar kormis is.
Ik stae, gelyk ien gek, Te gaepen met ien ópen bek.
Men heer, nu koomen zy, geloof ik, strak beneden.
Gaa nu wat aan een’ kant en laat hun slechts betiên.
Dan kun je van naby ’t Studentenleeven zien.
nu Knelis, hou je mond: ’t geschiedt om reden.
Ga stil daar ginter staan.
Hier staen ik al, men heer.
Zo luid niet!
Je zelt gien spreek meer van men hóóren.
Maer als ik hoesten mot, zel ik dat meê al smóóren?
Men hoort een verkeerbord omwerpen.
LIGTHART, van binnen.
Daar leit het bord met al den brui van boven neêr.
Je bent een hondsvot, en ik zweer, Dat ik er nooit een’ duit van zal betaalen, Al zou je van myn’ ribben haalen.
KOENAART, van binnen.
Heb maar het hart, en kom voor deur.
Och, vriend, je vindt je man.
Ha daar!
dat gaat je veur.
Hy springt de trappen af.
dat vervloekte speelen!
LIGTHART, KOENAART, GOZEN, RYKERT, KEES.
’t Sa!
’t is hier niet te doen met snappen of krakeelen.
Daar is tot korting een sufflet.
Trek nu van leer, Of anders kryg je daadlyk meer.
KOENAART.
Ha, schelm verweer je!
DRINKAART, KOENAART, LIGTHART, ROEMER, GULHART, GOZEN, RYKERT, KEES.
DRINKAART heel dronken, met den degen tusschen hen inslaande, met een’ fles in de andere hand.
schei, schei!
wat zotternyën!
Dat zullen we immers hier niet lyën, Komt, lustig, drinkt de questie af.
Hei, dat de hospes reis die pints bokaal hier gaf.
Komt, geeft malkaâr de poot, als goeije vrinden.
’t Kan hier niet lukken, maar ik wacht je strax in ’t Schild.
Och, Koenaart!
tot je dienst: ’k ben overal te vinden, Zo dikwyls, als je wilt.
Maar dit vermaan ik je, en daar meug je wel op letten, Indien je ’t hart hebt van in d’eerste maand of tien Een voet in ’t huis van Mie te zetten, Dat wy malkaâr dan zullen zien.
’k Lach met jou snurken, en ik zal je strak wel spreeken.
Kom, Gulhart, gaan we maar.
DRINKAART, ROEMER, LIGTHART, KEES, RYKERT, GOZEN.
DRINKAART, uit de fles drinkende.
WEl, zyn het geen vermaledyde streeken, En als je ’t wel bedenkt, is ’t niet verbrust en naar?
Men zit gerust by één te zingen en te klinken, En ’t één bokaaltje voor, en ’t ander na te drinken, Als karsten’ menschen met mekaâr.
Men springt, men danst, men zoent malkander uit den treuren; En strak in één moment om enkle lompe leuren, Om bagatelletjes van een’ pistool of zes, Verandert al die vreugd, strak grypt men naar den degen, En wil malkaâr den bek opveegen: Is dan aan ’t waereldsch goed zo gruwlyk veel gelegen?
Ik ben wel wyzer: ’k heb ’t sekuurder by men’ fles, En ’k smeer men hart vast wat: Gansch krachten!
Je zoudt een’ eerlyk’ mensch van dorst wel laaten smachten.
Is nu ons groentje wel ter deeg te bed gedekt?
DRINKAART, Ligthart de hand geevende.
Ligthart, by men’ keel!
jy bent myn beste maatje.
Wel vriend, jy hebt nog geen’ verstopping in dat gaatje.
’t Lykt, dat die schoorsteen heel wel trekt.
Hei, Dieuwert, Jakemyn!
’k zal die verbruide hoeren Die beenen beter leeren roeren.
kanaille!
jou ouwe toverkol!
Gozen!
ouwe schurk!
ik zal jou mores leeren.
Waar henker zit die schoft nu ergens in een hol?
Kom, kom, ik moet dat graauw eens aârs dresseeren.
Hy slaat de glazen der vensters aan stukken.
laat ons nu maar zachtjes gaan.
maar met beding, in nood te blyven staan.
En die één’ voet verzet, zal tien stoop wyn verbeuren.
Wyn, zeg je?
dat ’s braaf.
daar hou ik me an.
Hei, hei dan!
Hy schrapt.
Kom, steek op.
Wat heb jy aan die leuren?
Trek hem als ’t nodig is.
Ik zal geen quaad doen, Man.
Zie, ik ben zo.
Ik zal niet ligt een’ degen trekken, Maar als ik hem ook trek, dan is ’t niet my geen gekken.
wien zie ik daar?
ras vrinden, ras in huis.
Daar staat een stoep.
’t Is by men’ zoolen hier niet pluis, Wy zyn hier in de knip.
Ik ga myn best aan ’t rekken.
LIGTHART, hem naspreekende.
Zie, hy is zo.
Hy zal niet ligt een’ degen trekken.
Maar, als hy hem ook trekt, dan is ’t met hem geen gekken.
Hy trekt hem te rug.
Kom hier: kom, toon ons nu, hoe moedig dat je bent.
Hy zet zijn’ degen op den borst van Kees.
Sta, Kaerel, hei!
wat hadt jy hier verlooren, vent?
KEES op zijn’ knieën vallende.
ô, myn!
Och Sint Heródis!
waar ik nou maar wel esturven!
Och, laet me los, myn goeije Heer.
Ik mot iets doen.
’k Bin in een ommezien hier weêr.
Neen, vrind, je piert me niet.
Je mot ’er aan gelooven.
DRINKAART de fles wegwerpende.
Is daar een stoep?
dien snaak moet ik den kop reis klooven.
Sta vast, jou schelmse stoep!
KEES, huilende.
wat gróót verdriet!
Ik hiet geen stoep: zo waer!
men heer, ik hiet zó niet.
’k Heb óók men leeven, by men weeten, Geen stoep, of luiffel, of dat hier nae lykt, eheeten.
Maer zoek je naer ien stoep, men heer, daar is ’er ien.
Hy wyst naar de stoep van een huis.
Zo ben jy dan geen stoep?
Ien stoep, men heer?
wel nien.
De stoepen ommers zin van stien.
En kyk, ik bin van vleisch en bienen.
Men heer, je kent ’t zelven zien.
Ik bin ien armen boer, om jou al t’saam te dienen, LIGTHART.
Wel, schoft, het lykt, dat jy met ons een beetje lacht: Weet jy niet, dat men hier Soldaaten van de wacht Den naam van stoepen geeft?
Hoe droes wou ik dat weeten?
Men heertje lief, ik kom zo strak hier in de stad.
Jae, ’k heb, Sanjeurtje, dat je ’t vat, Hier nog gien’ mongd vol bróód egeeten.
ROEMER, weder bykomende.
Wat, is ’t geen stoep?
’k bid, verschóón men lyf, En doe me toch gien quaad.
Want och!
men arme wyf.
Die zou ’er zukken druk om stellen.
Men heer, ik ken ’t je niet vertellen.
Ja ’k wed, kedaer, ze sturf van rouw.
’t Is toch zóón dóóije goeije vrouw.
Men hiet heur in de buurt gemienlyk goeije Jaepje.
Dan heb ik nog ien’ zeun.
’t Is zukken raeren aepje, Hoewel ’t is nog maer dusken knaepje.
Maar lykewel, men heer, hy zou Al zo bedrukt zin, als men’ vrouw, Als jy je handen reis aan Krelis quamt te leggen.
Ik weet niet, wat ik haast zal zeggen.
Jaepje, en Krelis?
wel, me dunkt, ik ken je wel.
Wel, dat vertróóst men hart ien beetje.
Och jae, men heer, ’t is waer, al, wat ik jou vertel.
Men wyf hiet Jaepje, en ik hiet Krelis nae men peetje.
En lóóf je myn niet, kyk, daer an die gunse deur, Dat heerschop, dat daer staet, men heer, dat ’s myn Senjeur.
Die ken jy, is ’t jouw behaegen, Of ik zó niet en hiet, gaen vraegen.
Ja zoon, ik ben ’t, en ’k ben verblyd Dat ik hier kom, terwyl je juist zo vrolyk zyt.
,,Ik niet.
zie rais, is dat heerschop ongze Jonker?
Wel ’k stae, en kyk.
Het wordt daar aan de lucht zo donker, ’t Zal daad’lyk regenen.
Ik schuif maar zachtjes weg.
LIGTHART, RYKERT, DRINKAART, GOZEN, KEES.
PApa, mag ik u welkom heeten?
RYKERT, hem terugstootende.
Staa van me, Ligtmis!
’k mogt my zelf aan u vergeeten, Kom, volg me in huis.
DRINKAART zwierende tegen Rykert.
Hei vent!
zoek jy hier questie, zeg?
Wat talm, wat stoot jy hier?
hei kaerel, kom niet nader.
Wat stel jy hier den beest?
wat maak jy voor gedruis Hier aan een eerlyk’ man zen huis?
Sus, Drinkaart, zie, wie ’t is.
Gaa weg, het is myn vader.
is die Gryzippus jouw Papa?
Wel ventje, wellekom.
Maar by men zieterna, Indien je om ons plaisier te stooren, bent gekoomen, Dan zel jy van den Duivel droomen.
Wat onordentlykheên!
Ik bid je, wil toch gaan.
DRINKAART, Rykert, die in huis wil gaan gedurig tegenhoudende.
Wel vriendtje, ik moet met jou wat raisonneeren.
Maar Ligthart, hier zoo droog te staan!
Is dat je plicht voldoen?
is dat zyn’ ouders eeren?
Wel, dat is zeker al te kaal.
Ha, Gozen, staa je daar?
geef reis een pints bokaal.
Wel, geef den olden vrind reis drinken.
Ha, snaakje lief!
ik moet van avond met je klinken.
Je komt hier recht ter steé.
Jy hebt het net gepast, Vlak met den neus in ’t vet.
Jy moet reis meé rinkinken.
Ha daar je meugt niet af.
Gaa meé; je ben myn gast.
gaa toch heen, men vrind.
’t Is zeker best geraaden.
Hier valt toch nou niet meer te laaden.
Hoe stel je dus je zelf ten toon?
Wel paai, je hebt daar recht een braaf slag van een’ zoon.
Hy is bequaam om met een’ Koning te verkeeren.
’k Ben ook zyn tweede vaâr, en ’k heb geen zorg gespaard Om hem te ontgroenen, en geheel te fatsoeneeren.
Hy is ook leerzaam, als je ziet, en gaauw van aart.
Je bent hem by men’ keel niet waard: Want, na hy myn wel vaak verteld heeft, Zo ben je een knorrepot, een lompe naare vrek, Die dikwyls kyft, en zelden geld geeft... LIGTHART.
Maar ’k bid... DRINKAART.
Een yzegrim, een hypokriet, een gek, Een bok, die al’ zyn’ geest zal dooven en bederven, En in zyn goed reeds zit, een ouwen Rammelaar, Die in den ouderdom van twee en vyftig jaar In spyt van hem, en myn, nog leeft en niet wil sterven.
Wat onbeschoftheid!
Maar ik bid je toch, vertrek, ’k Word dol.
Hoe ken je hier zo langen tyd staan maalen?
Ik ga dan, en ik spreek geen enkel woord.
Maar ’k zal jou, weêrwolf, dat betaalen, Jou ouwe gryze Beer, die ons gezelschap stoort.
Nu moet ik heen gaan, en het vaatje laaten leggen, Dat op de tafel nog schier vol, om zo te zeggen, Daar boven op de kamer leit.
Wel ouwe lompe paai!
is dat ordentlykheid!
Maar ’k zweer, ’k zal ’t door de stad doen klinken.
Dat schoone vaatje!
wel verdord!
is dat fatsoen!
Nu ga ik, puur uit spyt, en om je schand te doen, Een’ roes in ’t schild van Vrankryk drinken.
KEES, RYKERT, LIGTHART, GOZEN.
DAt ’s óók hiel nodig: kyk!
hoe zwiert hy!
dat staat móói!
vrindje lief, gae jy maer zachtjes nae je kóói.
Dat ’s ierst ien raere vengt!
die praet niet, as van zuipen.
BLYHART, DIEUWERTJE, JAKOMYNTJE, RYKERT, LIGTHART, GOZEN, KEES.
BLYHART, smoordronken ondersteund van Dieuwertje en Jakomyntje.
HEi, zuipen!
praatje... daar al weer... Van zuipen... neen... ik kan niet meer... Dan wil ik... liever stil... weêr naar myn’ vlooibak... kruipen, ’k Word... weer... zo... quaalyk... en... zo... ziek... DIEUWERTJE.
Dat arme mantje!
ei kyk!
wat wordt hy bliek!
Nou, nou myn zoete vaêr.
Men zal jou t’huis beschikken.
Zoôn schoone, jonge blom!
dien bloed!
ja wel, kedaar!
Het is konsjensiewerk: ’t is om ’er van te schrikken.
Och vrouw!
hy wordt zo zwaar, En hy bequylt men al’ men’ kleêren.
dat borstje kan alleen niet gaan, noch staan.
Kom, Kees, steek meê, wat handen aan.
Het vrouwvolk kan hem niet regeeren.
KEES, JAKOMYNTJE, BLYHART, RYKERT, LIGTHART, GOZEN, DIEUWERTJE.
WEl kruisje gorters!
komt dat mie al van stoddeeren!
Dan werkt die stuidie in ien’ mensch wel slecht en naer!
Ja maar die Heer, myn goeije vaâr Heit van die studie wat te veul in ’t lyf geslagen.
Och... hospitaatje... maak toch... ras... wat koffi klaar.
hiet jy Hospetael!
dat ’s zeper óók al raer!
VIERËNTWINTIGSTE TOONEEL.
GOZEN, KEES, RYKERT, BLYHART, LIGT- HART, DIEUWERTJE, JAKOMYNTJE.
GOZEN, met een’ ladder.
KEdaar!
wat dunkt je?
om hem gemakkelyk te draagen Zo weet ik geen’ sekuurder’ raad, Als dat we op deuze leêr dat dronken varken bonden.
Dat ’s by men zieternae al knoddig uit-evonden.
Kom lustig dan!
speul meê wat poot an, beste maat!
Zy binden Blyhart op den ladder.
Myn tyd!
wat zel ik nieuws veur ongze Jaepje weeten, Hoe dat soldaeten van de wacht hier stoepjes heeten, De vrouwen Hospetaels, de Dómenies Proffeeten!
Ik wed ze ’er zelve kruist, en gaept op ieder wóórd, Als zy dat leeven van de Kakkejemie hóórt.
Wel, die stuidenten zin al wongderlyke snaeken!
Zó, dat gaet wel.
Zie, nou stoddeert hy stil en zacht.
Nou op den schouder!
Ik til uit al’ men magt.
dat ’s gang.
Jae maer, den drommel most niet braeken Dat ’s ierst ien dronke biest: hei!
dat gaet je vóór.
Wel ’t is my lief, dat ik dat leeven zie en hoor.
Maar ’k zweer, ik zal ’t u bitter op doen breeken Gy, hospes, kunt my in den Doelen morgen spreeken En gy, myn zoon, zult by provisie tot uw’ straf, Terstond van de Academie af.
De Puiterveense helleveeg, of Beslikte Swaantje aan den tap.
Het Tooneel verbeeld wederzyds een gedeelte van 't Dorp, benevens de Herberg van Swaantje, zynde in 't uithangbort een Swaan, met een Boeren broek aan, geschildert.
Swaantje, met een kamerbesem het voorhuis uitveegende, komt zingende voor deur.
HOe geneug'lyk valt den tap, Met een snap, Veegt den Boer een heelen flap.
Schel en glasen hoort men klinken, Onder 't drinken, Bier en wynkan gaan klip, klap.
Raakt den drank dan in den kop, Is 't pas op, Want dan valt 'er rondom klop.
Tang en knuppel moet met vechten, 't Schil beslechten, Dat 'er rees uit druivensop.
Zal de Boer naêr huis toegaan, Vol gelaên, Moet de schulddebeurs daar aan.
Laat het wyf vry zitten pruilen, Kinders huilen, Tappery moet zo bestaan.
Hou, drooge Fobert, wel, waar mag die drasbroek blyven?
Of moet ik alle daag jou loome gat bekyven?
Swaantje, Fobert uit met een schrobber, emmer en dwyl, en een voorschootvoor.
HIer ben ik immers met den emmer en een dwyl.
Ei, zie my dat figuur, slae poot aan, neem de fyl, En maak de stoep schoon, en het voorhuis wel ter degen; 'k Zal ondertusschen gaan de kamervloer afveegen, En schikken alles, naêr behooren aan een kant; Jou rechte houte klik; hoe staat hem dat ter hand?
Wel, Swaantje, 'k doe myn best.
Zo doeje, styve Jorden.
Jou semelknooper, wat zal 't hier noch met jou worden?
Voort, krom jou rubben, vat de fyl aan, als 't behoort.
ô Drooge Fobert!
Ik verstae van jou geen woord.
Sa, sa, geef hier den bras, Jan Saly, is dat stryken?
Jou fymelaar, ik walg van 't spul slechts aan te kyken.
Geef hier, noch eens geef hier, of 'k brus je voor jou poort.
Zy rukt hem de fyl uit de handen, Fobert.
Swaantje, hebt geduld, hoe ben je zo gestoort?
En slaat hem daar mede om d'ooren, dat hem de hoed van 't hoofd vliegt.
Ik zie 't wel, 'k moet de lap daar weêr op leggen.