floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Daar héb ik je te liever om; maar mag ik je al vertrouwen?
Ik ben gewénd te spreeken als ik meen, én myn woord te houwen.
dorst ik!...
maar is ’t fatzoen, de liefste van myn Zoon?...
Wat praat je weêr by je zélf.
,, Ja wél, wat is ze schoon!
Wat révelje?
Ik zég, ’t zyn ongelooffelyke zaaken, Dat zulk een jong ménsch zich met een oud man zou vermaaken.
ik zou heel wél, indien hy sléchts geen parten over hem had.
Geef me daar de hand op, zo je ’t meend, én beloof me dat.
Ik moest hem ten minsten eerst zien.
Wél, zie my eens in myn oogen.
Wél wat is ’t nu?
Hy lykt my op, énd op.
zonder loogen?
In der daad; én hy is van de zélve jaaren, als ik.
Het is my vry oud; maar dat hy me sléchts één oogenblik In zulke zinnen aantrof, als nu, ik zou hem ’t jawoord geeven.
Héb jy een ring by jou?
Ja tóch, myn Heer, ik ben myn leeven Niet zonder ring, én ’k wénste wél, dat ’et myn trouwring was.
Zie daar, uit de naam van die Vryer, komt het jou te pas, Bied ik je deeze ring op trouw aan, én wil de uwe ontfangen.
Neen, ik moest de man eerst zien, ik zal me zo niet verhangen.
Zie my aan; ik ben de man zélf.
Gy, myn Heer!
én meend gy het al?
Ja, hou jy me jouw woord, ik zweer, dat ik ’t myne ook houwen zal.
Maar uw Zoon?
Die heeft ommers geen hoop van jou te krygen.
Ik wil al myn goed niet wég geeven: én om hem te doen zwygen Weet ik raad: want hy heeft my beloofd af te staan, Indien ik van de lavuit kreeg; én ik héb myn bést gedaan, Alsje weet.
Ook is hy geschikt, én laat hy zich niet gezeggen, Zal ik hem het vuur wél nader aan de scheenen leggen, Ik zal hem dreigen te ontérven.
Maar ’t voegt niet, in der daad.
Wat voegen?
neem de ring maar; nou neem aan, wat een praat!
Is hy Vryer, ik bén Weêuwenaar; én het trouwen Staat my zo vry, als hem: neem aan maar, ’t zalje niet rouwen: Want de som, die ik hem méê ten huuwelyk had beloofd, Zal ik jou tót een duwarie maaken.
Maar... JOOST.
Rust jou hoofd, Zég ik nóch ééns.
Ik zal jou ook zulke fraaije juweelen koopen, Dat jy van myn Zoon, nóch niemand zoo veel zoud durven hoopen.
Boven dat héb je me jouw woord gegeeven; andersints Had ik me zo niet geopenbaard.
Neem aan, bénje kindsch?
Geef dan, én neem de myne; maar ik doe ’t, als gedwongen.
Dat dan bezégeld mét een kusje.
Liefste, je zult sprongen Van me zien, die je niet vermoed had!
Ik ga zo na de Barbier: Je zult zien, wat een man dat ik nóch bén, al lyk ik schier Een Béstevaâr.
’k Heb weinig meêr als zéstig jaaren, En ik vind me zo vreemd gestéld!....
Ik zalje dat wérkje wél klaaren!
Maar stellen wy een wys op onze zaaken, om Héndrik Te bevrédigen, én myn Moeder te doen toestaan, dat ik Jouw Vrouw met haar wil worden mag.
Ik zal dat wél maaken, Want zy zal bly zyn jou zonder duimkruid kwyt te geraaken.
Evenwél, om ’t behoorlyk respékt zal ik myn Neef Adriaan, bidden, dat hy haar de zaak te kennen geef, En ’t huuwelik verzoek.
Neen, Liefste, Moeder heeft nukken: Dat het Adriaan, door Agniet zyn Vryster, laat doen, zal béter lukken.
’t Is onze Nicht, én die veel op ’t hart van Moeder vermag.
Wysselyk geraaden!
’k Zal ’t hem verzoeken nóch van deezen dag; En met één, dat hy Héndrik zoek te vréden te stellen, Om dat het een gedaane zaak is, én jy hem tóch vergeefs zou kwellen.
Nou, een Adieu kus, dat gaat ’er na toe, maar daar komt hy aan, Stél jou gerust, én laat alle dingen op my sléchts staan.
ADRIAAN, JOOST.
WEl Kozyn, dat is me zéker lief, dat Héndriks dingen Zo wél staan; ’k wéd wél, de knécht zal van vreugd uit zyn vél springen.
Om dat jy zyn Vryster zo bemind, dat jy ze kust.
Is zyn huuwelik klaar?
Zo vrolyk?
Ziet me de lust Niet ten oogen uit?
Ja dóch; héb je ’t met Geertrui konnen stellen?
Zal ze goed mêe geeven?
Neen, ik moetje heel wat anders vertellen.
Praat een uurtje met me, ’k hébje noodig, Kozyn Adriaan.
Ik bén tót uw dienst; maar ik moet zo tót Geertruiden gaan, By haar Nicht Agniet, myn Vryster, die daar moet weezen, Om uw Zoons zaaken voort te zetten, én ik zou vreezen Die geleegenheid te verzuimen: want ik moet met haar, Geertrui zien te persuaderen, zo word het huuwelyk klaar.
Geertrui is niet t’huis.
Ja, maar zy kon daatelyk komen.
Gaan we maar een burgwalletjen om; onder de boomen Zal ik ’t je zéggen Kozyn.
Houwen wy haar terwyl in terwyl ’t oog, Of ze kwamen: want dat je ’t weet, daar is myn hoog Aangelégen, myn Zoon.... ADRIAAN.
Daar komt Agniet uit het straatje Met Geertrui.
Adieu Kozyn, ik zie ze houwen een praatje, En ik zal het zo allerbést, met een slingerslag Te pas bréngen.
Je mogt doen, dat ik niet zeggen mag; Ik moet jou eerst wat zeggen, anders zou je ’t heel verknóllen.
Ik héb zulke vreemde tydingen!
ô, ’t zal je zo bóllen!
Je zoud een verkeerde boodschap gedaan hébben, in der daad.
Ook mogt je ’er steuren: want zy zyn vry drók in haar praat, En, na ’t lykt, zullen ze ’er zo haast niet uitscheijen.
Wel al wat u belieft Kozyn, ik laat me van u leijen.
Zy zyn ons schier op ’t lyf!
Kom Kozyn, deeze wég in.
Myn Zoon Héndriks Vryster, én ik, hébben in ’t zin.... VIERDE TOONEEL.
AGNIET, GEERTRUI.
AGNIET.
WAarom wilt gy Héndrik dan belétten met uw Dóchter te trouwen, Zo je geen krachtige rédenen hébt om het te weêrhouwen?
Bén ik ’et schuldig te zéggen?
Neen; maar ’t zou wél voegen, Nicht.
Zie, zy zél hem niet hebben, én ’t bennen zaaken van gewicht, Die ’t me beletten, én die ik kan, nóch mag, nóch wil zeggen.
Licht dat ’er oude kwéstiejen tusschen Joost, én u leggen?
Neen, Joost roerd me niet.
Schort het dan an Hénderik?
Ja, daer schort ’et me, én die maalt me in ’t hooft élken oogenblik.
Heeft hy u belédigd?
O neen, ’t bennen hiel andere zaaken.
Hebben ze hem licht een Poppetje t’huis gebragt?
Wat zou myn dat raaken?
Is hy ook érgens verloofd?
Verlooft?
Altoos niet dat ik weet.
Is ’t een dronkerd?
Of Dóbbelaar?
niet ien beet.
Of heeft hy lichtelyk and’re gebreeken, én verhoolen kwaalen?
Wél myn lieve zoete Nicht, wat meugje al uit jou kruin haalen!
Wat ziekte?
wat verhoole gebreeken?
zyn vél is ekleurt Zo koel, zo zacht, én van geur as een Parzik; ’t is wél ebeurd, Dat hy me ezoend het; maar ’t is niet uit te spreeken, Zulken geur als hy over hem het.
Wat mag hem dan ontbreeken?
Niet ien zier ontbreekt ’em, hy is récht als ien kaers, hy is lang; Morellen ziet men in zyn oogen, karssen op zyn wang, En paerlen op zyn tanden; zyn haer mag men gelyken By gekruld gouddraed.
Men zou géld an de knécht verkyken!
Ik mérk waar ’t schort; jy misgunt hem uw Dóchter tót bruid, En bemint hem zélf.
Wat héb ik ezeid?
maar ’t is ’er uit.
’K héb me daer leelik verklapt, ik bekén ’t; maar zonder logen, Ik was daer al hiel buiten myn zélven op etoogen.
’t Is waer, ik bemin hem, én kén ’t niet gebéteren ook; Hiele nachten waart hy veur myn oogen, als een spook.
Dan dénk ik, dat hy myn hier vatten wil, én daer spreeken; En word ik wakker, dan zie ik, héb ik leelik mis ekeeken.
Maar Nicht, dénkje wél op ’t geen je zégt, én ’t geen je doet?
Dénkje wél om jouw ouderdom?
ik héb nóch zo jongen bloed In myn lyf, as jy, óf iemend.
Wél nicht, jy maakt me verwonderd!
Jy verliefd, én je hébt zo veel jaaren?
Wél, noch gien honderd.
Hoe veel minder?
Vierendartig.
Ja, zo veel min.
Dat ’s zés én zéstig.
Maar hoe komt jou de dolheid in ’t zin?
Dat weet ik niet, Agnietje.
Maar hy lykt van lyf, én léden Zo nae men Man zaliger, die ook zo mooi, én besneeden Van tronie was, dat Héndrik myn altyd an hem dénken doet: Want al was die maar ien droogscheerders knécht, én ien knoet, Hy had lichchaams, én verstands genoeg om ien vrouw te behaagen.
Maar geloof jy, dat jou de malle liefde wél zal slaagen?
Wél ja, toen ik myn Man kreeg, was ik vyf én veertig jaar, En hy pas twintig, sints ben ik weinig veranderd.
Maar Dat is nu ruim twintig jaar geleeden, én daar én boven Was die maar jouw knécht: jy moet van een rykmans zoon gelooven Dat die andere gedachten heeft, én wat jongs begeert.
Maar myn goed is sédert wél de hiele hélft vermeerd.
Laat zien, myn Kapetaal, óf erékend de kwaê schulden, Is nou wél ruim honderd én zéstig duizend gulden.
Daar uit kén veur hum vallen, wanneer hy me trouwt, En ik te stérven kom, ten naesten by een Tonnegoud: Want ik zou hem ’t huuwelyks kontrakt nae zyn zin laeten maaken, En in zulken gelégenheid valt ’er wél wat te raaken.
Ik hoor je aan met een open mond!
Jy oude liê gelooft, Dat de jonge lui zyn, als jy lui; én dat haar ’t hoofd Niet hangt, als over schatten te verzamelen, én te bespaaren; Maar gy mist; laat hem liever met uw Dóchter paaren, En geeft haar behoorlyk goed méê, indienje hem wél bemint: Want jy maakt kwaade gissing, dat hy zo ontzind Weezen zou, én een vrouw van zes én zéstig jaaren trouwen.
Behalven dat, moet jy jouw reputatie in achting houwen.
Wat zouden de luiden niet zeggen, én al jouw geslacht?
Hébt wat schaamte, én maak niet, dat élk een met u lacht.
Ze meugen lachchen, die willen, ik zél altyd wél belétten, Dat hy myn Dóchter niet krygt.
Zo zyt gy dan niet om te zetten?
Neen Nicht, al heel niet, ’t zy jy ’et goed vind, óf kwaed.
Ik Zou je évenwél raaden..... GEERTRUI.
Hoor Nicht, loop heen mit jou raed, Daer ze die van doen hebben, én daer ze die begeeren.
Bén ik niet oud genoeg, dénk ik?
óf zou ik van jou moeten leeren, Wat ik doen, óf laeten zél?
Hoor Nicht, ik hébje gezeid Hoe ik het gaeren had, waer ’t me zit, én waer ’t me leit.
Wil je me hélpen, hiel wél; wil je niet, pasjénsie; Maer wil je me teugenstaen, zo houdje vry uit myn prézénsie; Anders bén je me wellekom; zie, dat ’s daer méê uit.
Daer komt jouw Vryer an, jy waert ook gaeren de Bruid; En ’t staet myn zo vry, as jou.
Nou ’k mag van je scheijen, Je weet, wat ik je gezeid héb, lég ’et over met je beijen.
ADRIAAN, AGNIET.
GOeden dag, myn Engel, wat schort uw Nicht?
is ze kwaad?
Me dunkt schier, datze u, met een boos hoofd, verlaat.
ik moetje zo wat zeggen!
Maar laat my eerst eens spreeken, Je zult zo ophooren!
Daar zal zulken bommel uitbreeken!
Met myn niet minder; maar daar zie ik Héndrik gaan, Hy komt wél te pas; ’t gaat hem voor alle and’ren aan.
HENDRIK, ADRIAAN, AGNIET.
Ik bén uw Dienaar, Jufvrouw Agniet; de uwe van gelyken Kozyn Adriaan.
Hoe sta je me beide zo aan te kyken?
Is het aan, óf af?
’t Is slimmer, als af.
hoe dat?
Je hébt van jouw leeven geen wonderlyker tyding gehad!
De myne is ongelooffelyk!
De myne buiten gedachten!
Jy geeft me duizend doodsteeken!
Ai, doet me niet wachten.
Wél hoor: jouw Liefstes Moeder is op jou verliefd.
Die Tootebél Op my verlieft!
Och, ik dócht het wél, Dat ’er iets schuilen moest, dat ik niet kon begrypen!
Myn tyding zal u nóch wél anders nypen.
Kan my grooter ramp overkomen, Kozyn Adriaan?
Ik weet, dat ze me nu haar Dóchter nooit toe zal staan.
Al stond ze u haar Dóchter toe, het zou je niet baaten.
Ik verzoék niet meêr; wou ze me dat maar toe laaten, Ze mogt me beminnen, zo lang ze wilde.
Met één woordt, Haar Dóchter heeft zich verloofd.
Zwyg Kozyn, óch, je vermoord, Je vermoordme!
Verloofd!
maar aan wie dóch?
doet het me weeten.
Kén ik hem?
Ja, zo wél, als u zélf.
Hoe is hy geheeten?
Jy noemt hem Vader.
Myn Vader aan Lucia verloofd?
Och vrienden, staat me by!
Sus, sus, Héndrik, stélje hoofd Wat geruster, je zoud dol worden; én ’t zyn zaaken Die gedaan zyn, én die men dus niet anders kan maaken.
Ik weet nóch eenige raad.
ze is verloofd, zo je zégt, En dat aan myn Vader!
Och, ik ongelukkige knécht!
Was ’t myn Vader niet, ik zou hem hals, én beenen breeken.
Ik zég, dat ik eenige raad weet, maar laat me voort spreeken.
Och, hébje raad, zo geef ze me.
’k Val om vér, uit ontstéltenis.
Je moet weeten dat Geertrui zo op jou verslingerd is, Als geen jong ménsch weezen kan, ga jy haar vryen.
Is dat die goede raad?
héb ik niet genoeg aan dat ééne lyen Van myn Liefste te missen?
zou ik nóch met die ouwe Babyn, Dat tandelooze vél trouwen?
Neen, Héndrik Kozyn, Ik zie wél, wat myn Engel zeggen wil.
Wat wil ze zeggen?
Zy hoopt daar door, uw Vaders huuwelyk te ontleggen.
Zo is ’t: want men zal niet toe laaten, dat een Vader ’t kind Van zyn Zoons Vrouw trouwt; men is niet ontzind, Of dol in dit Land, om dat te dulden: én veel minder Dat een Moeder haar Schoonzoons Zoon trouwt.
Wat hinder Is ’er te vreezen?
Je hébt gelyk, ik bedankje voor die raad.
Ik kan dat wél vatten.
Maar Jufvrouw Agniet, mag ik staat Maaken op jouw woorden?
Is ’t met Geertrui zo geleegen Als jy me zégt, én zou ik haar haast daar toe konnen beweegen?
In een oogenblik Héndrik, gaat ’er maar zo daatelyk by.
zo daatelyk?
op een sprong?
Ja, zég ik, én boodschap vry Uit myn naam, hoe dat zy ’er my zélf heeft om gebéden Jou daar van aan te spreeken, én was ’t doenlyk te overreeden.
Wy zullen jou hier wachten.
Ga, maakt ’et maar klaar, wél hoe?
Hoe staje nu?
’t is met een snap beschikt.
Dat gaat ’er dan na toe.
HENDRIK, GEERTRUI.
GOeden dag, Jufvrouw Geertrui.
Goedendag, Héndrik.
Myn aâren Gaen open, as ik je zie!
Komje niet in?
Ik zouje gaaren Een woordje spreeken.
Wilje niet after by jou Vryster gaan?
zég.
Wat Vryster?
Lusytje, myn Dóchter.
Neen, die liefde is al wég; Ik hébje wat anders te zeggen.
Lusytje is myn Vryster Niet meer.
Zy heeft zich aan een ander verloofd.
Zy haar verloofd?
En buiten myn weeten, én niet an jou?
Neen; maar aan myn Vader.
Wat doet zy wysselyk!
ik zou Dat nooit op ’er vermoed hebben, zo wél te kiezen!
Ik dócht, dat u die tyding uw geduld zou doen verliezen.
Wél wat praat is dat?
zy het ’er zélf béter besteed Als ik doen kén, zy zél daar warm zitten, lykje weet.
Jouw Vader is ryk, én oud, én wys.
Zulke voetstappen Diende jy ook te vólgen.
Men mag praaten, én klappen, Zo men wil, twie jonge lui dienen malkander niet, Zo wat getémpert is béter.
Myn lieve Héndrik, ziet, Daarom had ik jou te lief, om je an myn Dóchter te geeven.
Maar heeft je jou Vader daar jouw lés niet fraai veur eschreeven?
Dat jy ook nae ien fraaije bejaarde Huismoeder zócht, Zou jy alzo kwaelyk doen?
Neen, ’t was, daar ik ook om dócht; En daarom kom ik éxprés uit, om u te vryen: Want een jong lóshoofd lang op te passen, is een lyen, Dat my al sédert anderhalf, óf twee jaaren verdriet.
Behalven dat, heeft my zo daadelyk uw Nicht Agniet Vertrokken, dat ik in uw gratie stond, én zo ik ’t waagde, Dat ik ’t jawoord krygen zou, door dien ik u behaagde.
Och ja, zo doeje; én nou te meêr, om dat je wysselyk Na ien vrouw ziet, die bezaadigd is, staatig, én ryk; Daar je méê behouwen kent blyven, én ien man mit eeren.
En behalven dat alles, óch wist je het karésseeren, Dat een bedaagde Vrouw an ien jongman doet, óch Heer!
Ik ben verzékerd, jy wénschten op der aerde niet meêr.
Ook zulje alles hebben, watje maar wilt bedingen In ’t huuwelyks kontrakt: want jy zélt ’er méê omspringen Nae jou lust, én zinnelykheid, daarom zie, wat je begeert.
Niet, als dat je deeze ring neemt, én my de uwe vereert; Wél verstaande op trouw, én om ’t kontrakt te doen beschryven, Zal ik dan voort gaan, én pas een ommezien uit blyven.
Daer is myn ring, geef me de jouwe nou, én ien zoentje toe.
Neen, daar, neemtze sléchts zonder die sirkomstantien.
As men malkaâr trouw geeft, zou men dan niet iens kussen?
Dat zal daar nae béter val hebben.
Ja, jy wilt zéggen tusschen De witte lakens; jy hébt gelyk ook.
Nu Jufvrouw, ik ga Het kontrakt laaten maaken.
Zég ten minsten Liefste.
Liefste wil ik zeggen.
Nou Liefste, laet me tóch niet wachten, Of ik zou van opréchte ongeveinsde liefde versmachten.
Wat hangt me al vreugd boven ’t hooft!
Myn longen, én ingewand Luiken op, as ien Roos, én staen in lichte klaare brand!
Wél Héndrik, ik gae dan in huis, én zél me zo wat opkwikken; Ik bin al mooijer as ik lyk.
Ik ga myn boodtschap beschikken.
HENDRIK, ADRIAAN.
TOe is de deur!
Kozyn, Kozyn, waar is Jufvrouw Agniet?
Door dien ze uw Vader ginder zag, was ’t, dat ze me zo haastig verliet, Om my by hem alleen te laaten, óf ik hem kost beleezen; Dóch zy heeft gezeid, dat zy hier daatelyk weêr zal weezen.
Maar Kozyn, hoe staje met Geertrui?
Zie Kozyn, deeze ring Héb ik op trouw van haar.
Dat behaagt me zonderling.
Maar uw Vader is dichte by.
Kom, je moet me verlaaten; Ik zal zien, over wat boeg dat ik ’et wénd’, om hem te bepraaten.
Vaar wél dan, Kozyn, voor een oogenblik: want ik kom Zo aanstonds weêr, óf ’t nood deê, én ga maar een straatjen om.
JOOST, wat jeugdig, dóch niet buiten-spoorig opgeschikt, ADRIAAN.
GOeden dag, Kozyn Adriaan.
Wél, dus uitgestreeken, Kozyn?
je bént heel verjongd.
Zo doe ik, Kozyn.
Eleweeken Ik beloof myn allerliefste zulken dageraad!
Maar zég me tóch, hoe dat ’et al met Héndrik staat?
Ik zie, hy verlaatje.
Gaat hy hem licht’lyk voor zyn Vader verschuilen, Om zyn kwaad hooft niet te toonen, gaat hy daarom zo heen pruilen?
’t Is een groote wysheid van hem.
Och Kozyn!
zou Héndrik Kwaat zyn?
gantsch niet, hy is wonderlyk wél in zyn schik.
Is ’t wél moogelyk!
dat is me zéker lief te hooren.
O, ’t is een vroom kind!
nooit heeft hy me gezócht te verstooren: Ja geen Vader op de waereld heeft zulk een geschikte Zoon!
Ik bekén het; maar hy wénschte wél, dat gy tót loon Van zyn geschiktheid hem toe woud laaten te trouwen Die hy wilde; want hy is ’er door zyn woord aan gehouwen.
Hy heeft zich zo straks verlooft, én bad me, dat ik je ’er om bidden zou.
En daarom ging hy wég.
maar is ’t ook een ryke Vrouw?
Zy heeft wél anderhalve Tonnegouds.
Wélk een wysheid In een jonge bloem!
ja wél, hy beschaamt myn ouwe grysheid!
Maar ’t is een Wéduw met één kind.
Wél, wat schaad dat?
Het géld maakt het goed.
Ook is ze al vry bejaard.
Wat, wat, Te meer weet ze van huishouwen.
Ik mérk de kneepen!
Ik wist niet, waarom hy me by zyn Liefstes Moeder wou sleepen; Hy wou licht aan, óf af wezen, om dat hy op dit verlooven stond, Na ik nou zie.
Wél, wat doet hy alles op een goede grond!
Ik verblyme zulk een Zoon te hebben: want Kozyn, om récht uit te spreeken, Ik vreesde dat hy een stók in ’t wiel van myn huuwelyk zou steeken.
Maar zo ik het wénsch, én begeer, valt alle dingen uit.
Zéker, ’t is een vroom jongman.
Maar wie is tóch zyn Bruid?
Uw Bruids Moeder.
Die fielt!
wat heeft hy daar begonnen?
Het was straks zulk een vroom jongman.
Ik had me niet wél bezonnen.
Want wie zou dénken, dat hy zulke dingen aanvangen zou?
Hy neemt een éksémpel aan uw toekomende Vrouw.
Wat éksémpel?
neem ik myn Vaders toekomende Moeder?
Wat gelykenis is dat?
En bén ik zyn Vader niet?
Jy bént vroeder Als jy praat, Kozyn.
O ja, ik weet wél, dat het gantsch niet past.
Wél, dat dénk ik wél!
Maar Kozyn, zie, ’t gaat méê vast, Dat het u niet past na uw Zoons Liefste te kyken; Daarom zo ’t hém niet past, past het u ook niet van gelyken.
Dés zoud’ ik u raaden van uw Vryster af te staan, Dan was hy met goede rédenen van de zyne ook af te raân.
Goê rédenen, óf kwâ rédenen, ’k zég, ik zal niet lyen, Dat hy me dat affront doen, én myn Liefstes Moeder zou vryen.
Wat vryen, Kozyn?
hy heeft ’er al trouwbelóften van.
Heel wél; maar ik moet zien, óf ik dat niet belétten kan. ADRIAAN.
Zo jy ’t hem belétten kunt, zal hy u ook licht konnen beletten Met zyn Vryster te trouwen.
Zo hy hem daar tégen wil zetten, Zal hy zyn légitime porsie maar hebben, Kozyn, Of pér denatie intervives, want het myn is het myn, Zal ik ’t aan een kant maaken; én évenwél zal hy me niet weeren Met Lucytje te trouwen.
Dan zal hy ook lichtelyk, tégen uw begeeren, Met Lusias Moeder trouwen; én zy heeft wél zo veel goed, Dat, indien zy dan de zélve wég ingaat, als jy doet, Zo zal hy meêr op u, als gy op hém, konnen winnen.
Maar geloof me, bedaarje, én dénk met bezaadigde zinnen, Of ’t niet béter waar, dat gy u alle beide raaden liet, En met malkander ruilde.
Kozyn, zie daar, dat doe ik niet, Al zou Stad, én Land, hól over ból, ja ’t onderste boven raaken.
Zyt gy dan niet te raaden?
Al te maal vergeefsche zaaken.
Wél Kozyn, hoor dan toe mét wat minder ongeduld.
Als men ’t al zeggen zal, uw Zoon heeft wél de minste schuld; Dat oude vél heeft hem de poppen in ’t hoofd gesteeken: Want zy heeft hem lang bemind, én deeze kans afgekeeken, Door dien dat haar Dóchter zich aan u had ondertrouwd.
Die oude Tovenaarster heeft u al deeze verwarring gebrouwd.
Kozyn, ik geloof wél, dat het waar is.
Wél te weeten: Want uw Zoon is immers niet krankzinnig, óf bezeeten; Zy heeft hém liefdekruid ingegeeven, dat is gewis; Dat die jongman zo op dat verzoorde vél verslingerd is.
Daarom zou ik ’er zo straks gaan overhaalen, én zo doorstryken, Dat zy vreezen zou, én schrikken na uw Zoon om te kyken.
Dat had ik ook in ’t zin; zy zal wél afstaan, als ’t naauwt, En ik haar zo aan boord lég.
Wakker dan, eer uw yver verflaauwt.
GEERTRUI, Jeugdig, dóch niet buiten-spoorig opgeschikt, JOOST.
GOeden dag, myn Heer, wat is jou vraagen?
Myn vraagen, Oude Tovenaarster, dat is, wat veur Drommelsche laagen Jy op myn Zoon geleid hébt, dat hy krankzinnig, én mal Geworden is?
Wat Zoon?
Héndrik, die jou trouwen zal, Zo ik het niet belét; want was hy niet betovert, én aan ’t raazen, Zou hy, op zulk een vermuft stuk vlees, niet dénken te aazen.
Kyk, hoe ze ’er opgehémeld heeft!
dat ’s een staaltje!
dat ’s een beeld!
Foei, schaamje, dat je zo de vroome lui heur kinderen ontsteelt.
Zo bén jy dan Joost, de Vader van Héndrik, myn Vryer?
Wél, jy hébtje méê niet leelyk toeëtaakeld, as ien Snyer, Of Kwakzalver.
Jy bént ien fatsoentje, récht uit ezeid; Al bénje geschraapt: jy lykt ’er wél ien, om een fluksche meid, Als myn Dóchter, op te passen!
Wie my niet durft schélden!
Kom jy nóch veur myn oogen, én durf jy jou anmélden?
Jy ouwe Suzannesboef, hébt myn ienige Dóchter verleid, En verwyt myn, dat jou Zeun myn vryt?
wél dat ’s ien schoon bescheid!
LUCIA, JOOST, GEERTRUI.
HY heeft me niet verleid, ik héb hem begeerd, moet gy weeten; Daarom schéld myn Bruigom niet, óf ik zou licht vergeeten Dat ik uw Dóchter bén: want dat hem raakt, gaat my méê aan, En ik bén min gehouden een Moeder, als een Man, voor te staan.
HENDRIK, JOOST, LUCIA, GEERTRUI.
WEl, zo bén ik ook gehouden myn vrouw voor te spreeken, JOOST.
Hou den bék, béngel.
Kyk, waar hem déze jongen in wil steeken!
Dénk, dat jy myn Zoon bént.
Dénk, dat jy de myne haast weezen zult.
Maar dan zal ik uw Moeder weezen.
Wacht je myn geduld Te térgen, Kladdegat, óf ik zweer, ik zélje doen voelen Mit déze vuisten, dat ik jou Moêr bin, én myn moet zo koelen Datje weeten zélt gekastyt te weezen, daarom houwje mond.
Begin dat ééns, Hól-oog, Rimpelvél.
Wél Lam-lénden, schieven hond!
DERTIENDE én laatste TOONEEL.
ADRIAAN, AGNIET, GEERTRUI, JOOST, HENDRIK, LUCIA.
FOei, schaamt u wat, malkander zo op de staat uit te luchten.
Nicht, gaan we in huis, eer dat ’er vólk vergaârt.
Wat vólk?
Zulke kluchten Récht me die onverstandige oude Rammelaar uit!
Hy komt me veur myn deur uitfunsen.
Is dat niet een schavuit?
Verdien je ’t niet, met my myn eenige Zoon te onthouwen?
Jy hébt ongelyk, ik zal haar uit myn eigen vrye wil trouwen.
Deeze Béngel valt myn altyd in myn woorden.
Wat beelt gy u in, dénk ik?
Komt my de eer zo wél niet toe Als u, van eerst te spreeken?
zal ik uw Vader niet haast heeten?
Dat zal ik wél beletten; én buiten dat moet je weeten, Al had jy myn Vrouws Moeder; én ik de Dóchter van jouw Vrouw, Dat ik jouw ouder bén, én ’t eerst spreeken my passen zou.
Wél dan zou ’t myn veur jou allegaâr te saamen passen.
Maar ik bén een man.
Ja, dat varken zellen wy jou ook wél wassen, Waer zie jy myn Liefste veur an?
Ik wéd hy zyn Vaâr beschaamt Van manheidshalven; én dewyl het dan zo betaamt, Dat de mannen ’t woord voeren, zo laet ik hem veur myn spreeken.
Wél zo aan de jaaren van myn Liefste iets mogt ontbreeken, De twintig jaaren, die ik oud bén, voeg ik ’er dan by.
Wél bedócht, die by myn zéstig, maakt tachtig.
LUCIA, tégens GEERTRUI.
En jy Hébt maar zés én zéstig, dus schiet ’er effen veertien over.
Daar heeft myn Liefste gelyk in.
Zy kan haar niet grover Verzinnen: want zo zy haar jaaren by de uwe zét, Zét ik myn vierentwintig, by myn Liefstens, dat ’s négen bét Als jy met je beijen.
Daar valt niet teugen te kediezen, Dat ’s uit, wy moeten eerst spreeken.
Bekén je ’t te verliezen?
Wél ja, ik bekén ’t.
Spreek eerst dan: wat is jouw wil?
Met verlóf, Vrinden, zwyg allebei eerst een weinig stil, En zét uw verschil aan ons, wy hoopen het by te léggen.
Ik bén ’er méê te vréden.
Ik houw my ook aan jouw zeggen, Kozyn Adriaan.
Ik ook Agnietje Nicht.
En ik méê.
Hoort eens Vrinden: ik zie in der eeuwigheid geen vréê Tusschen u lieden, indien één van déze huuwelyken Voortgang nam: want het schynt van de réden te wyken, Dat men u alle vier aan malkander trouwen zou, En dat een Zoon zyn Vaders Schoonvader, óf een Dóchter de Vrouw Van haar Moeders Schoonvader zou zyn.
’t Is tégen de wetten: En om u de één tégen dés anders huuwelyk te zetten, Hébt gy allebeide éven groote réden.