floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Ik ben gereedt, ik wacht’er na.
Ey, Karel, ey, geef ons d’uitsleutel dan.
Heel gaaren.
Mejuffrouw, zijt gy mijn verloofde niet?
Neemt dan uw maskers af, en doet u beide kennen.
De duivel haal!
het is Katrijn, en Izabel!
Ik ben bedurven!
moordt!
verraadt!
brandt!
De hel Met al ’er Nikkers moetje schennen!
Moordt!
brandt!, help!
slaa doodt!
sta by!
Bedriegers, schelmen, hoeren, fielen, ’k Wil Joris, en Katrijn, ’k wil Izabel vernielen; ’k Zweer, Karel... O die schelm!
o die verraadery!
Hoe, wordje dol, Neef?
zoo te tieren Lijkt nergens nae.
Spreek mit benieren.
Manieren!
wat manieren!
die schavuit Schaakt mijn mijn Zuster, jou je Nicht; zou jy dat lijen?
Jy bent heur Oom.
wat beleeven wy veur tijen.
Zoo deeze deugeniet... Kar.
Gy kreegt wat op uw huidt, Ten waar ik door ontzagh, dat ik voor deeze vrinden, En wel voornaamlijk voor uw Oom, en Zuster draag, Mijn heevigheidt wist in te binden.
Gy onverzaade vrek hebt zelf uw eigen plaagh Op ’t lijf gehaalt.
Maar ik heb eer, noch reeden In ’t minste deel niet overtreeden.
Gy hebt uitspoorigh, en onhebbelijk met my Een wedding aangegaan.... Luik.
Dat is recht, en ’t stondt jou vry, Om die te winnen, alle vonden In ’t werk te stellen; dat is maklijk te deurgronden.
Ik kan ’t ook anders niet verstaan.
Hy heeft noch teegen d’eer, noch reeden aangegaan.
Magh dat zoo weezen?
Ja, ’t was ieder van u beijen Geoorloft alles uit te voeren, wat hy in De zinnen kreeg.
Zoo gy u nu wilt laaten scheijen, Kan ’t met gemak geschiên: Wy weeten al den zin Van bey uw weddingen, en konnen na de reeden Uitspreeken, wie verliest, of wint.
Wat zeidt Heer Karel.
’k Ben te vreeden.
Ik niet; ik ben zoo niet gezindt.
Ik wil ’er andre luy op hooren.
Heb jy me zelf zoo straks niet tot goê man verkooren Van jouluy wedding.
Waerom dan meêr geweldt?
’t Is om geen treusneus, Oom.
Het geldt Acht hondert gulden.
Wel zoo hebje die verlooren, Geer.
Verlooren!
Ja, dat ’s uit.
Heer Geeraadt, hebt gy ons Ook niet verzocht het vonnis uit te spreeken, Van ’t andre?
Ja, maar, selleweeken, Verhaastje niet: het gelt twee hondert dukatons.
’k Versta dat Karel ’t heeft gewonnen, Al kosten ’t duizendt dukatonnen.
Ik meê.
Oom, Eduardt, Lenoor, Wat, sellemalementen, hoor.
Zwijg stil.
Wie heeft het geldt in zijn bewaaring?
Ik heb ’t, mijn Heer.
Wel, mijn verklaaring Is dat jy ’t an Heer Karel geeft.
Daar is ’t, mijn Heer.
Lenoor... wie heeft Zijn leeven!
hoorme noch eens.
Strakjes.
Kornelia, haal bey de zakjes Van binnen; zy staan op de Taafel.
Brengze hier, Dat ikze Karel geef.
Ja wel, ’k verdoe me schier.
Mejuffrouw, ’k gaze haalen.
Izabelle, Leonore, Luikas, Jochem, Eduardt, Geeraardt, Karel, Katrijn, op straat; Joris in ’t Venster.
JOu schelm, ik zel jou dat betaalen.
’t Is niemandts schuldt, als jouwe, guit.
Doe op de deur, en komt ’er uit.
Zoo niet; zoo zel ik jou vermoorden.
Sinjeur, vergeeft het me.
mijn hart dat beeft.
Och, vrinden, och!
wat gruwelijker woorden!
Hy wil mijn moorden, schoon dat hy me noch niet heeft.
Wat zou hy doen, had hy my in zijn maght?
Doe oopen, Of anders... Jor.
’k Zou te grooten prykel loopen.
Wy zullen u beschermen; kom beneên.
Beloof je ’t me.
Ja, wees te vreên.
Hoe, ben ik langer dan geen meester Meêr van mijn eigen knechts?
Ey weest’er Niet quaedt om; houje vroedt, en stil; Want het geschiedt om beste wil.
Om beste wil?
wie heeft dat zoo verzonnen?
TIENDE en laatste TOONEEL.
Izabelle, Leonore, Luikas, Jochem, Eduardt, Geeraardt, Karel, Katrijn, Joris zoetjes van boven koomende; Heintje in zijn eigen kleeding uit Leonores huis, met Kornelia.
MEjuffrouw, hier is ’t geldt.
’t Komt Karel toe.
Mijn Heer, Daar hebje uw eigen zakje weêr, En ’t zijn daar by; gy hebt het eerelijk gewonnen.
Neem Heintje, berg het geldt.
O spijt!
Dat mooye geldt, en al die dukatonnen quijt!
Karonje, daar zel jy veur lyen Je zult in ’t Spinhuis.
Oom, is dat niet blijks genoegh, Dat zy haar zoo maar paslijk droegh, Toen zy’er met gesteente, en schilderyen In ’t heimelijk heeft laaten vryen?
Zwijgh onverlaat, schendt gy uw Zuster meêr, ik zweer, Dat ik u straks... Izab.
Ik bid, mijn Heer, Dat ik my zelf verweeren magh.
Monfreer, Dat ik mijn kerker ben ontsprongen, Gy hebt my zelf daar toe gedrongen, Gy hebt alleen de schuldt.
Ey Oom, aanhoorme eens met geduldt.
Hy heeftme zes Jaar lang gehouden, als gevangen, En gafme naauwelijks droogh broodt; ’k moght nergens gaan, Dan in de kerk, en zag hy my by iemandt staan En praaten, of zag my een Jongman aan, Hy noemde het komplotten, slimme gangen.
Ook heeft hy my altijdt belet, Dat ik ’t u niet heb konnen klaagen; Zoo hieldt hy my gestaâg bezet.
Hierom heb ik me in ’t eynde met Heer Karel, die my lang zijn dienst heeft opgedraagen, In ’t heimelijk verloofdt, om eens van al mijn plaagen Verlost te zijn; dewijl my zijn gestalt Behaagt, en op zijn staat, noch deugdt te zeggen valt.
Dies bid ik, Oom, gun my met hem te leeven, En wil u stem aan mijn verkiezing geeven.
Het zelfde bid ik u met onderdaanigheidt.
Ja toch; jy hebt het treflijk wel bepleit.
Oom zel jou... Luik.
Zwijg; d’uitspoorigheeden Van Gerrit, die gy hebt geleeden, Zijn al te klaar gebleeken in Zijn malle weddingen, daerom zoo stemt mijn zin Mit jou zin over een; ik heb ’er heel niet teugen: Want jy hebt recht; jou Broêr deê dingen, die niet deugen.
Heer Karel, veul geluk, en zeegen mit mijn Nicht.
Ik blijf u tot der doodt verplicht.
Neen, dat zal zoo niet gaan.
Wy zellen jou wel dwingen, En leeren jou een ander liedtje zingen.
Wel Jochem, staaje dat zoo goedts moedts toe?
Ik hadze jou belooft; ’k zou om haar procedeeren, Was ik, als jy.
Ik niet: ’k sta liever of.
Is dat die liefde?
’t lijkt wel scheeren?
’k Had overvloedt van liefde, och ja ik: maar ik vindt Niet raadzaam, aan een vrouw, die reets een ander mint, Te denken.
Lang moet hy’er wel meê vaaren, En haar den Heemel in gezondtheidt spaaren.
Wel Karel, neem haar dan veur ’t zelfde geldt, Daar ikze Jochem veur verlaaten hadt.
Ik gunje Mijn Zuster ook dan.
Nou daar kunje Niet teegen.
Ik begeer, dat zy niet eene spelt Zel minder hebben, als haar toekomt.
’k Mis mijn zinnen!
Maar, Karel, ’k denk, jy wilt de wedding nou niet winnen: Dat zou niet wel monfreeren.
Ey geef mijn Mijn geldt ten minsten weêr.
’k Heb aan mijn Dienaar Heintje Het zakje dukatons belooft.
Het is geen kleintje: Zie, watje doet.
’t Moet echter zijn.
Ik schenkze hem, en u dit beursje goudt, Katrijn.
Heb grooten dank, mijn Heer.
Ik dank u duizendt maalen, Geer.
’t Loopme alles teegen!
maar ik magh mijn schaâ verhaalen, Op jou Lenoor; niet is ’er, dat ons houdt: Want Karel zal haast veur de Rooije-deur gaan Met Izabel.
Wanneer wil jy, dat wy ’er veurgaan?
Ik vreesde, dat gy my nu niet begeeren zoudt, Daarom heb ik my ondertrouwt Aan Eduardt.
Leon: Ik heb een van mijn schulden, Van hondert pondt, die ’k uitstaan hadt Verlooren, en ik wist wel, dat Gy my met minder, als twee hondert duizendt gulden Niet zoudt begeeren.
’t Scheelt juist deeze hondert pondt.
Dat komt zoo naauw niet.
Ey; had ik dat toch terstondt Geweeten.
Maar ’t is nu te laat.
Mijn trouwen Met Eduardt staat vast.
Gelieft uw woordt te houwen.
Wat ben ik ongelukkigh!
Wat gaat mijn an!
Zie ik jou, schelm, daar noch.
Die oorzaak bent van al mijn ongelukken; Jor.
Ey, vrinden, staat my by; hy zou me plukken, Gelijk een vink.
Rust jy jou hoofdt; Wy zellen ’t doen; wy hebben ’t jou belooft.
O, was ik by dien schelm.
Maar wacht wat, fielt, ik zweerje, Dat jy het gat tot mijnent nooit weer in Zult krijgen; regeleerje Daar vry na.
’k Heb ’t ook niet in ’t zin; Want zooje aan jou Maseur al ’t huwlijks goedt moet geeven, En reekening van jou voogdyschap doen, Zoo hebje niet een duit om zelver van te leeven, Veel minder om een knecht te voên.
Jou middelen zijn veer te zoeken: Ik zel het klaar bewyzen uit jou boeken, Dat al ’t kontante geldt haasop is, en verwedt, Of op hooge intrest uitgezet Aan allerleije slagh van funnen, Die ’t nimmer weêr betaalen kunnen.
Ik dankje daarom veur jou paspoort.
Kom, Katrijn, ’k Draag groote liefde totje, en jy tot mijn; Laat ons nu met malkander trouwen.
Daar meen ik jou wel of te houwen, Neen, vriendschap ik ga veur.
Malkander zoo niet nae het gat te veeteren.
Zy is an mijn verloofdt.
Ja, ’t is mijn Serviteur Al lang geweest.
Katrijn!
Ja wel, kan ik ’t gebeeteren, Dat jy niet vroeger by mijn quaamt.
Ik ben al lang an hum versprooken, en ’t betaamt, Dat ik mijn woordt houw.
Seldreweeken, Sinjeur, hier zijn wy leelijk uitgestreeken.
Wat raadt?
Zoek jy goê raadt: ik weet wel raadt veur mijn.
t’Huis is veur mijn een kist ontslooten, Daar ga ik grabblen in het goudt van mijn Kozijn Van Kalikoet.
Die was op deeze vorm gegooten; Ik was de Neef; Heer Karel was de schat, Die in dees groote koffer zat.
Is dan de koffer leegh?
Ja, gaat ’er eens na kijken.
De kist is op, en leeg.
Daar is Noch neef, neefs gelijken In ’t heele huis.
Dat’s leelijk mis!
Ik mag dan hoopen op het sterven Van Luikas Oom, en ’t goedt, dat ik van hem zal erven.
Jy selt jou vingren niet blaeuw tellen an mijn geldt.
’k Zel’t op jou Zuster laeten maaken: Want quam het onder jou geweldt, ’t Zou lichtelijk by al jou ander goedtje raaken.
daar leidt al mijn hoop in d’asch!
Ja, ’t is verbrodt Met jou, en mijn: wy staan en kijken, als Piet Snot: Want jy hebt geen meêr geldt, om van te leeven, Als ik heb.
Ik beken ’t, ’t gaat buiten mijn vermoên.
die me nou de kost wou geeven, Die zoume groote vriendtschap doen.
Daar is wel kans toe.
Maar jy moest je zelf verbinden, Dat jy het goedt zoudt vinden, Gelijk als ik ’t verstae.
Heel graag, Oom, wat zou ’t zijn?
Jy leerden in jou jonkheidt wat Latijn; Niet waer?
Ja toch; ik kan het noch wel leezen.
Jy kunt niet beeter weezen, Als in een Klooster.
Hoor, dit heb ik veur.
Mijn Neef te Leuven is Prieur; Ik weet het mit hum wel te maaken, Dat jy der maklijk in zelt raaken; Daer meugje nijdigh, knorrigh, boos, En gierig weezen veur altoos: Want, Gerrit Neef, dat zijn gebreeken, Die onder Paters, onder Leeken, In allerleije Kloosters steeken.
Wel, Gerrit Neef, wat dunkje van die praat?
Ik ben ’er heel wel meê te vreeden; Want ziet, ik ben toch desperaat, En Wanhoop in ’t gemeen maakt Munnik, of Soldaat.
Dat spreekwoordt heeft geen kleine reeden.
mocht ik ook eens spreeken?
Spreek vry uit.
Ik heb niet, als de schraale kost, en kleêren By mijn Sinjeur gehadt, en niet een duit Gewonnen, zoo dat ik niet heb om op te teeren.
Sieur Luikas, dat jy maaken woudt, Dat ik in ’t Klooster, daar Sinjeur zijn onderhoudt Zal vinden, en licht Pater weezen, Veur Leekebroêr genoomen wierdt, ik zou Sinjeur, gelijk veur deezen Oppassen; ’k heb hem altijdt trouw Gedient.
Ben ik van daag bedroogen, ’t Is wijzer luy gebeurt.
Ik kom Met traanen in mijn oogen, Sinjeur, vergeeft het mijn; ik bid’er om, En help jou Oom toch veur me smeeken.
Begeerje ’t Gerrit; jy hebt maar een woordt te spreeken.
Wel ja; wy zijn malkander toch gewent.
Ik dankje duizendt fout.
Kom, gaan we, ’t is omtrent Half drie, ik heb noch niet ontbeeten.
Messieurs, zoo’t u gelieft, komt wat tot onzent in.
Ik dankje zeer; ’k heb veur de beurs gegeeten.
Ik ook, Mejuffrouw.
Niettemin, Kom, kom, een oogenblik gezeeten, En eens gedronken op ’t sukses van deeze dry Verbintenissen.
Wel, ik wilje niet versmaaden.
Kom Gerrit, zet jou droefheidt an een zy, En mit een dronk van ’t hart.
Wees niet te zeer belaaden; Jy hebt maar loon na werken.
Wees te vreên.
De Gierigheidt bedriegt de Wijsheidt in ’t gemeen.
Einde van ’t Vijfde, en Laatste Bedrijf.
HET HUWELYK DOOR LIST, BLYSPEL.
t’Amsterdam, by de Erfgen: van J: Lescailje, op de Middel-dam, op de hoek van de Vischmarkt, 1694.
AAN Myn Heer, en Oom STEPHANUS PELGROM, Geheimschryver van de Geoctroyeerde Societytvan Suriname, &c. KAn het, o Oom!
uw’ geest behaagen, Dat ik het ov’rig van myn tyd, Bewerkt met lust en staâge vlyt, Aan uwe heusheid op kom draagen?
Ontfang dan ’t Huwelyk door List; En of ’er iets in was gemist Het geen zyn luister mogt verdooven, Laat dat aan u geen hinder zyn, Noch straft het niet door ’t van den schyn U ’s oogen heel en al te rooven; Zo zal het geen daar in misstaat, ’t Zy taal, of styl, tooneel, of maat, Zo veel misnoeginge niet geeven; Dewyl uw naam, die deugd afmaald, En by een yder roem behaald, Staat op ’t Spels blanke hoofd geschreeven.
Wie schreef doch ooit zyn werk volmaakt?
Of wie is ooit ten top geraakt, Die niet wel misstal heeft doen blyken?
’k Geloof van duizenden niet een.
Laat dan dit werk zyn de eerste steen Van ’t trapgebouw Dat ik, door lust, noch stichten zal, Om tot het God’lyk maatgeschal Der Zanggodinnen op te stygen: Der Zanggodinnen, die myn geest Voor lang meest’ressen zyn geweest, En voor Apoll’ my neêr doen zygen; Het hoofd, en prins der dicht’ren ry, Om onder zyn banier, als zy, Zyn toon den Zangberg af te blaazen.
Maar tot het stichten van zulk werk, Acht ik myn brein noch veel te onsterk: Die maattrompet eischt groote baazen.
Doch wyl myn ziel geen ruste heeft, Maar steeds na de ed’le dichtkonst streefd, Zo heb ik hoop myn toon te heffen, En blaazen krachtiger geluit Van poëzy ten boezem uit, Om ’t wit waar na ik doel te treffen.
Al kost dat moeiten, het staat schoon, Bezweet te klimmen na den troon Van God Apolloos weetenschappen.
’k Zal dan, o Oom!
myn kracht besteên, Om van beneén Te treeden op die steile trappen: Schoon ’k uit de bron slechts heb een drop, Allengskens komt men tot den top.
P. W. VAN HAPS.
Alzo Ons vertoond is by de tegenwoordige Regenten van de Schouwburg tot Amsterdam, Dat zy Supplianten zedert eenige Jaaren herwaarts met hunne goede vrinden hadden gemaakt en ten Tooneele gevoert verscheiden Werken, zo van Treurspeelen, Blyspeelen als Klugten, welke zy lieden nu geerne met den druk gemeen wilden maken: doch gemerkt dat deze Werken door het nadrukken van anderen, veel van hun luister, zo in Taal als Spelkonst zouden komen te verliezen, en alzo zy Supplianten hen berooft zouden zien van hun byzondere oogwit om de Nederduitschen Taal ende* Digtkonst voort te zetten, zo vonden zy hen genoodzaakt, om daar inne te voorzien, ende hen te keeren tot Ons, onderdanig verzoekende, dat Wy omme redenen voorsz.
de Supplianten geliefden te verleenen Oktroy ofte Privilegie, omme alle hunne Werken reeds gemaakt, ende* noch in’t ligt te brengen, den tyd van vyftien Jaaren alleen te mogen drukken en verkoopen of doen drukken en verkoopen, met verbod van alle anderen op zeekeren hooge peene daar toe by Ons te stellen, ende voorts in communi forma.
Verbiedende daarom allen ende eenen ygelyken dezelve Werken naar te drukken, ofte elders naargedrukt binnen den zelve Onzen Lande te brengen, uit te geven ofte te verkoopen, op de verbeurte van alle de naargedrukte, ingebragte ofte verkogte Exemplaaren, ende een boete van drie honderd guldens daar en boven te verbeuren, te appliceren een darde part voor den Officier die de calange doen zal, een darde part voor den Armen ter Plaatze daar het cazus voorvallen zal, ende het resteerende darde part voor den Supplianten.
Werken, daar door in geenige deelen verstaan, den inhoude van dien te authorizeeren ofte te advoueeren, ende veel min de zelve onder Onze protektie ende bescherminge, eenig meerder kredit, aanzien oft reputatie te geven, nemaar de Supplianten in kas daar in yets onbehoorlyk zoude mogen influeeren, alle het zelve tot haren laste zullen gehouden wezen te verantwoorden; tot dien einde wel expresselyk begeerende, dat by aldien zy dezen Onzen Oktroije voor de zelve Werken zullen willen stellen daar van geene geabbrevieerde ofte gecontraheerde mentie zullen mogen maaken, nemaar gehouden zullen weezen het zelve Octroy in’t geheel ende sonder eenige Omissie daar voor te drucken ofte te doen drucken, ende dat sy gehouden sullen zyn een exemplaar van alle de voorsz.
Werc- ken, gebonden ende wel geconditioneert te brengen in de Bibliotheecq van Onze Universiteit tot Leiden, ende daar van behoorlyk te doen blyken.
Ende ten einde de Supplianten dezen Onzen Consent en Octroije mogen genieten als naar behooren: Lasten wy allen ende eenen ygelyken die ’t aangaan mag, dat zy de Supplianten van den inhoude van dezen doen, laaten en gedogen, rustelyk en volkomentlyk genieten, en cesserende alle beletten ter contrarie.
Gedaan in den Haage onder Onzen grooten Zegele hier aan doen hangen den XIX September in ’t Jaar onzes Heeren en Zaligmakers duizent zes honderd vier en tachtig.
De tegenwoordige Regenten van de Schouwburg, hebben het recht der bovenstaande Privilegie, voor Het Huwelyk door List, Blyspel, vergund aan de Erfgenaamen van J. Lescailje.
KONSTANCIA, een ryke Weduwe.
ALLART, Minnaar van Konstancia.
GUALTERUS, een oud Advocaat, en Oom van Konstancia.
ROBBERT, Knecht van Allart.
KLAZYN, Meid van Konstancia.
BELIE, een kwaadsprekend buurwyf ZAARTJE, WOUTER, } mede gebuuren }} van Konstancia.
Het spel begint met het aanbreeken van den dag, omtrent enin het huis van Konstancia, en eindigd tegen den middag.
HETHUWELYKDOORLIST.
ALLART, ROBBERT.
ALLART.
WAar ben je, Robbert?
kom.
hoe drommel zwierd de gek!
ROBBERT vallende.
Daar bruid hy in den drek Met myn Japonsche rok.
O Schelm!
gy hebt gedronken.
ROBBERT.
Een halfje maar, myn Heer.
Wie heeft u dat geschonken Zo vroeg?
’t is kwalyk dag.
ROBBERT opstaande en Allart op ’t lyf vallende, die meê valt.
kyf doch niet.
O plompert!
nu bevinde ik dat jy my niet ziet.
Och neen!
zag jy my wel?
ALLART opstaande.
Reis op maar, ’k moet hier weezen.
ROBBERT meê opstaande.
waar?
kom aan.
dat ’s goed; nu ben ik buiten vreezen.
Sta nu, ’k ben omtrent ’t huis van Konstancia.
Heer, Die heeft u ’t huis verboôn: en kom je dan noch weêr?
Wat seld’rement!
keerom; wel!
wat wil jy beginnen?
Zy kan my ’t huis verbiên; maar niet haar te beminnen.
Ze is schoon, en heeft ook goed waar van een eerlyk man, Niet sober, maar heel ruim genoegzaam leeven kan. Zy heeft my wel gehoond, en ’k moet noch meêr verdraagen; Ik zie dat Goossen, om zyn geld, haar kan behaagen: Maar myn onheelb’re min tot haar vergeet dat al, Gelyk ik hoop dat zy myn list vergeeten zal; Die ’k wensch, o Hemel!
door u bystand, te voltrekken.
Maar Heer, wat wil je doen?
gy dienden ’t my te ontdekken.
Staak uw nieuwsgierigheid: de rest zult gy strak zien.
Pas jy maar trouw’lyk op om my de hand te biên.
Daar kraakt een deur.
Daar zal Klazyn, haar meid, licht koomen, Die zal my hulpzaam zyn.
Wie drommel zou dat droomen!
Klazyn!
Klazyn, myn bruid!
Is die u toegedaan?
’k Hoop dat uw list, myn Heer, mag na uw wensch vergaan.
ALLART, KLAZYN, ROBBERT.
KLazyntje, ben je daar?
ik wacht u vast met smarten.
KLAZYN.
Myn Heer, jy toond dat u de zaak recht gaat ter harten.
Wat heeft myn Juffrouw weêr te nacht van ’t spook gemaald!
Zy schreeuwden of de geest haar had van ’t bed gehaald.
Ik zei, Juffrouw, bedaar; wat drommel!
is dat tieren?
Jy schreeuwd of ’t huis verbrand: wel!
dat zyn kwaâ manieren.
zei ze, blyf doch hier; want ik ben zo bevreesd; Daar heeft weêr voor myn bed myn doô mans schim geweest.
Wat, zei ik, loof dat niet; doch blyf je in die gedachten, Zo laat Heer Allart op uw bed als man vernachten; ’k Wed de ander komt niet weêr.
Zie, zo draag ik het voor; Want als zy is benaauwd dan geeft ze meêr gehoor.
ALLART haar geld geevende.
Klazyn, wel ik beken, gy hebt het net genomen!
Daar, neemt dit als het minst van ’t geen dat noch zal komen.
Myn Heer, ik ben beschaamd.
Daar; ’k heb uw vlyt gezien.
wel!
zulk een stuk goud?
’t is meêr als ik verdien Aan huur in ’t heele jaar.
Bewaar het tot wy trouwen, Klazyntje lief.
Zou ’k niet?
ik meen ’t daar toe te houwen.
Ja trouwd vry met elkaâr; en voor uw trouwigheid, Heb ik u dan noch iets toegeleid.
KLAZYN en ROBBERT te gelyk.
Wy danken u, myn Heer.
’t Is tyd nu voort te vaaren.
Is ’t klaar, Klazyntje?
geef Robbert te bewaaren Uw mantel, pruik, en hoed.
ALLART geevende aan Robbert zyn mantel, pruik en hoed.
Daar; geef myn muts en rok.
Dat nachtgewaad staat lief!
Maar Heer, wat hebt gy ’t drok!
Of meenje nu zo voort by haar op ’t bed te raaken?
Zwyg.
ga zo lang van hier, en let maar op uw zaaken.
Klazyn, ’k moet nu in huis eêr me iemand komt te zien.
Kom, volg my, het is tyd.
Daar zal wat raârs geschiên!
ALLART gaat in zyn onderkleêren, met een Japon aan, als eerst van ’t bed komende, in de deur van Konstancia staan, om zo gezien te worden.
O Min!
begunstig my; bevry myn hart van schroomen... Maar zacht, ik zie gints reeds van haar gebuuren koomen.
ALLART, WOUTER, BELIE.
’k WEnsch u goê morgenstond; en, Buurvrouw, ’k wensch ’t u ook.
WOUTER verbaasd opziende.
Wat drommel!
wat is dat?
zie ’k menschen, of zie ’k spook?
Gy ziet het geen gy zyt, ’k ben meê tot mensch geschaapen.
BELIE.
’t schynd gy by de Weêuw hebt deze nacht geslaapen.
ALLART met een bly gelaat.
Die woorden hoor ik graag.
Dat is u aan te zien.
WOUTER.
Wel, Allart!
zyt gy dat?
men zou schier voor u vliên: Ik dacht gy waard een geest.
Ja, hy’s een van die spooken, Daar u Konstancia zo vaak van heeft gesprooken.
Wel, wel, is ’t mogelyk!
wel hoe is dit geschied?
’k Denk hy’s ’er meê getrouwd.
Neen, dat geloof ik niet.
Zyt gy getrouwd, myn Heer?
of hebt gy daar van panden?
Ik zeg niet neen, of ja; ik wasch hier van myn handen.
Ho, ho, het ey is vuil, dat hoor je daar wel aan.
’t is my te hoog, ik kan het niet verstaan: Daar zy van ’t trouwen zo versmaadelyk kon spreeken.
zyn de deugden dan de waereld uit geweeken?
Wat raakt dit aan haar deugd?
een yder doet zyn zin.
’t Is recht dat gy zo spreekt, gy hebt ’er voordeel in.
Maar wie zou nu voortaan de Weêuwen meêr gelooven?
Doch zy gaat in ’t bedrog alle and’re ver te boven.
Weêr trouwen!
zei ze laast, neen!
’k trouw niet met ’er vaart.
Nu is zy buiten dat al evenwel gepaard.
Wel wat geschied ’er al!
wie moet zich niet verwond’ren?
Hoe wil dit huwelyk de gantsche Stad door dond’ren!
En ik doe meê myn best, en maak het voort bekend, En blaas het door de Stad, van ’t een tot ’t ander end; Hoe dat Konstancia, zo wars en schuuw van ’t minnen, Haar nu in eenen nacht van Allart liet verwinnen.
’k Heb meêr als eenen nacht Konstancia gevryd.
En by geslaapen ook?
Dat hoop ik, met ’er tyd.
Meend gy dan op deez’ wys met haar zo voort te leeven?
’k Hoop, ’t geen my hier in diend, zal my den hemel geeven.
Maar zyt gy dan noch niet, of zyt gy al getrouwd?
Het geen ik heb gedaan heeft my noch niet berouwd.
Wel dat is wonderlyk!
men kan den grond niet weeten.
ROBBERT leid zyn goed in een stoep en komt zich vertoonen.
Hoe zyt gy liên zo nieuw na ander mans secreeten?
Myn Heer, kom t’huis, daar ’s volk.
ALLART hem te rug wyzende.
Wie roept u?
Robbert by zyn kleêren vattende.
Hoor eens, vrind.
Wat hoor.
brui heen.
Wel gek!
ben jy ontzind?
Wat of hy zeggen komt?
’k Zocht dat uit hem te hooren.
Myn Heer, kom nu toch maar.
bloed hoe ben ik geschooren!
Ik merk hy ’s niet getrouwd.
waarom vroeg je dat?
Dat werk gebeurd zo vaak in deze groote Stad.
Ja wel ’t kon ook niet zyn dat zy getrouwd zou weezen; Het trouwen dat is noch haar gist’ren aangepreezen, Van my en Zaartje buur; om dat zy, door de trouw, Dan aan de spookery niet meêr gedenken zou.
Wat hieuw zy haar toen vreemd!
en zei; hebt gy gedachten, Dat ik zo vroeg zou by een tweede man vernachten?
dat zy veer.
wel zie, hoe zal men dat verstaan?
En toen prees ik haar noch deez’ nieuwen Buurheer aan.
Ik dank u voor die dienst, ik zal ze ook niet vergeeten.
Ja maar ’t had niet gehoefd, indien ik had geweeten Dat gy al by haar sliept.
’t scheen zy gaf geen gehoor; Maar zei; hy is te wulps, en bragt myn goed licht door.
Dat zei ze gist’ren noch!
hoe durfde zy het melden!
tegens Allart.
Maar wyl zy by u slaapt, waarom u dan te schelden?
Dat zy my heeft veracht, is my van herten leed.
wat schaad jou dat, dewyl jy beter weet.
tegens Wouter.
Maar wat heeft ze ’er meê voor zo vuns hem uit te stryken, Daar ze ommers by hem slaapt, gelyk ’t hier komt te blyken?
Vraag dat hem zelver eens, licht dat hy ’t u wel zeid, Dan hoord gy uit zyn mond het zekerste bescheid.
Nu, nieuwen Buurheer, zeg, wat reên heeft ze u te schenden?
Indien gy ’t weeten wilt, moet ge u na Wouter wenden.
Zy heeft u wel veracht, maar niet waarom gezeid.
Al ’t geen men zegt werd juist niet op de schaal geleid.
Doch waarom zou hy ook haar schande nu ontdekken?
Dat zou slechts tusschen haar een groote twist verwekken.
Maar ’k meen dat ik myn rol heel trouw verrichten zal.
Ik moet bekennen ’t is ook al een raar geval; Om dat zulks doet een Weêuw, die zo fraai scheen van leeven.
Dat ’s waar; maar ’t werd wel meêr by zulken slag bedreeven.
want het verstrekt voor vriendschap, en geryf.
hoor; wel brui doch weg.
gy zyt een drommels wyf.
Wel, schreeuwbast, raakt het jouw?
of wouw je meê by leggen?