floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
We zullen’er maar een uurtje blyven.
Men vrouw is om my verlegen.
Men vergeet myn, wat zél ik hébben?
wél dat komt beleeft!
Een groot bruiloft-stuk, én een vryër toe.
Dank héb, als je ’t geeft.
MOEDER.
Nou elk na zen huis.
Jy ook Vrinden, het is by achten, De Schouwburg is al lang uit, ze zellen t’huis mit eeten na je wachten.
MERKURIUS ONDER DE ACTIONISTEN, OF Quinquenpoix in Allarm, over 't daalen van de Zuidzee Acties.
Gedrukt in Nergersland.
Varende over de Zuidzee naar Oost-Indiën.
Merkurius onder de actionisten, Of Quinquenpoix in Allarm, over 't daalen van de Zuidzee Acties.
DE zilver blanke Maan liet naauw van 's hemels trans, By 't afzyn van de Zon, haar deluuw bleken glans Op 't aardryk schynen; wyl ontelb're duizend starren Aan 't uitgespanne dak zig onder een verwarren, Als Maja's vlugge zoon op gulde wieken kwam Van zyn geboorte plaats, Cyllene, naar den dam Die d'Amstelstroom bepaald, en naar zyn naam hoort noemen.
De grootste Koopstad, daar Europa op durft roemen, Het scheepryk Amsterdam, 't geen door het wys beleid Der Agtb're Majestraat, tot nog in zekerheid Zyn hoofd gerust legt in den schoot der Burger Vad'ren, Die 't vuur van Liefde, en Trouw, en Deugd speeld door hunne ad'ren; Hier streek hy, by de schaauw des duist'ren avonds neer, Herschaapen in den schyn van eenen Actie Heer; Men zag geen vleugels nu zyn godd'lyk hoofd versieren, Maar een Alongie Pruik langs nek en schouders zwieren; Een breet gerande hoed, met goud verslerd, verstrekt Hem nu voor een helmet, terwyl hy 't lyfbedekt Met wydsze kleding, styf van goude en zilv're kanten; Hy schynt een Veld Cadet, die 't vaandel denkt te planten In 't Zuijen, om een baak te strekken voor die geen, Die door de hoop van winst haast derwaarts steev'nen: neen Hy schynt voor Ingeneur naar Utrecht te vertrekken, Om aan die Compagnie naauwkeuriglyk te ontdekken, Hoe hy in honderd jaar, met honderd duizend man, Hun voorgenoome Vaart heel ligt volvoeren kan, Zo 't geld maar niet ontbreekt: Maar ik, die op zyn schreeden Naauwkeurig agt sla, zie naar Quinquenpoix hem treeden, Om op zyn vaders last eens grondig te doorzien, Wat Wind negoties van veel dwaazen hier geschien, Om op zyn wederkomst hem rekening te geeven, Wat dolle uitspoorigheen hier worden thans bedreeven.
Help Febus!
onderschraag uw Digter, die zyn zang, Op 't spoor van god Merkuur, werpt midden in den drang Der Actienarren, die, op hoop van geld te winnen, Verliezen eer, en naam, verstand, en tyd, en zinnen.
'k Voel reeds myn zwak gemoed ontroeren door uw geest, Dies zal myn Digteres, grootmoedig, onbevreest Op zingen, al het geen der Goden Tolk beschouwde, Daar zy zig wel gerust aan zyne zy vertrouwde: Nog naauw'lyks kwam Merkuur by d'aangedrongen troep Der Windverkoopers, als een schrikkelyk geroep, Van; Wie doet op Edam!
Naarden!
Hooren!
Al onder een verward, zyne ooren kwam doorbooren; Fluks ziet hy zig omringt van Smoussen, zonder tal, Die door hun schaggerzugt, gelyk een waterval Van 't hoog gebergte stort, hem overal bespringen, Om zelfs, als tegens dank, hun wind hem op te dwingen, Wat bied je op Edam?
vraagt de een, als Maja's zoon Voor 't eerst zyn mond ontsluit en met een grootssen toon Die Schagg'raars dus begroet.
Wie meend gy te bedriegen, En door den schoonen schyn van winst, in slaap te wiegen?
't Geen reeds zo meenig een te deerelyk beklaagt.
Weet, dat uw Koopmanschap van Wind, my niet behaagd.
Zo ik die Acties kogt, waar zou ik de intrest haalen Van 't uitgeschoote Geld?
uw harszens zyn aan 't maalen, Of zal Edam met Kaas heel Nederland voorzien?
Of ligt de Weereld?
want daar moet iets vreemds geschiên.
Edam zal Amsterdam wis boven 't hooft haast groeijen; Of zal die Compagnie ook handelen in koeijen, Om de intrest van het geld te vinden, met de melk Ter markt te brengen?
leg my eens uit, op welk Een grondslag deeze Wind-negotie word gedreeven.
Men zwygt: een ander vraagt, wat wilt ge op Horen geven?
Wat Hooren?
zeid Merkuur; koop wortels voor uw geld, Dan word gy ligtelyk tot Directeur gesteld Van 't agtbaar Wezep, om de Varkens vet te mesten, Dog deeze Compagnie is ligt nog de alderbesten, Want Zwynen dienen nog tot 's leevens onderhouwd, Vul daar uw Maag dan meê, als u de hoop berouwd, Die u op Rook, op Wind, op Niet uw geld deed geeven; Maak ieder Actie tot een Zwyn om van te leeven.
Maar neen, deez' raad is kwaad, dewyl gy Smoussen zyt.
Voort Schaggeraars vertrekt!
want gy verkwist uw tyd, Zo gy tot voordeel my denkt agter naar te loopen.
Praat wat je wilt, roept weer een Smous nog zelje koopen Op Utrecht, dat is vast.
Ja zeid Merkuur: wanneer Ik eens die breede Vaart van ruim vier uuren veer Voltooid zal zien, en de Eems zal pronken met een Haven, Daar men die alle beî nu nog voor eerst moet graaven.
Wel koop dan op Tergouw, roept weer een Schaggeraar, Die Compagnie is goed.
Bedien u van die waar, Herneemt der Goden Tolk, zy zal goede Intrest geeven, Ja Intrest daar een Smous by naar van dient te leeven, Want Pypen, en Toebak, en Weseps kooren nat, Is voor uw Natie 't best.
Ga heen, verzoek dan dat Uw Volkjen, Directeurs mag van die Bubbles weezen, Maar gy zult my nooit tot die Compagnies beleezen, Uw Wind-negotie, daar reeds meenig een om vloekt, En naar Vianen by het held're dagligt zoekt, Wyl zyn verlies hem 't hoofd en harssens steld op schroeven, Zal nimmer myn gemoed door schaâ, op schaâ bedroeven.
Ik min de Koopmanschap, maar op de deugd gegrond, En haat deeze Actieplaag, die 't woelend Vrankryk vond, Om met een flinksse streek zyn schulden te betaalen, En 't geld van 't heele Ryk in 's konings kas te haalen.
Uw Rook-negotie haat ik als de veege pest, Daar elk door 't woekeren zoekt maar zyn eigen best: Geen zonde maakt, van d'een of d'and'ren uit te stryken, Zo men zyn schrokbeurs maar kan door die list verrykken, En zo 't verlies u parst, dat gy haast door moet gaan, Men trekt het harnas van Vorst Fredrik Hendrik aan, Dit strekt u tot een schild om alles af te weeren; Terwyl men vliegt, en rost, in kakelbonte kleeren; Geen Duizend gulden is by u meêr noemens waard, Neen, 't zyn Miljoenen, daar gy u nu by verklaard.
Men sweerd op 't alderminst' by twee drie Tonnegoudssen; Terwyl gy smeerige en smagterige Smoussen U in beeld, dat gy zelfs de Weereld nu regeerd.
Fluks roept een Jood: dien Vent zyn harszens staan verkeerd, Het is zyn Gekheids schuld dat hy ons dus durft hoonen.
Dat gy lui gekken zyt zal u het end betoonen, Beantwoord hen Merkuur, wanneer gy 't laaz'rus huis Tot berberg krygen zult.
Fluks hoord men een gedruis, En winderig geroep van Nagtnegotieanten, Die zig in eene zwerm te zaam' van alle kanten By een vergaaderen.
Wie op de Zuidzee?
'k Zal Premie geeven, of ontfangen, van al die Maar lust heeft, om zyn geld, op hoop van winst, te waagen; Ik kan, als al de rest, maar myn verlies beklagen.
Dus roept hier de eene, die zig daad'lyk vint bezet Door Premietrekkers, als der Godentolk ook met Zyn naargebootsten schyn als een dier Actiedwaazen, Zyn stem doet hooren in dit ysz'lyk wind'rig raazen.
zeid hy, veild men hier de Zuidzee?
Ja myn Heer Roept fluks een ander; bied eens zeven honderd, 'k zweer Dat ik u aanstonts zal zo veel Partyën geeven, Als gy begeeren zult; ik ben daar in bedreeven.
Geen Actionist, die op de Zuidzee doet, komt my In gaauwheid, of in tal van Actiën naarby; 'k Heb vyf Miljoenen reeds met Premiën gewonnen, Dat in drie Maanden, zintsik 't eerste heb begonnen In deeze Koopmanschap.
Op 't hooren van deez' reen Zag Maja's wakk're Zoon vertorend om'zig heen, Wyl hy geenzints de spyt, die zyn gemoed kwam tergen, Door laffe veinzery kon voor hun oog verbergen; Dies sprak hy in het end.
Schoon dat gy door uw list, Hoe dik ook met den schyn van winsten gefernist, Zo meenig een reeds hebt door logen taal bedrogen; Denk geenzints, dat gy met uw vleijery, myne oogen Bedwelmen zult, door wind op eid'le hoop gebouwd.
Indien gy wist wie 'k ben, die gy bedriegen wouwt, Gy zoud angstvallig voor myn by zyn aanstonts vreezen.
Tot zeven honderd is de Zuidzee reeds gereezen, Zeg zy is zo geweest, toen dolle uitspoorigheid, Die nu reeds voor een deel is aan den band geleid, Verzelschapt van den waan om schatten te vergaaren, Ontelb're duizenden geplomt heeft in de baaren Van 't kwynend Naberouw, 't geen nu op haaren tyd U prompt betaalen zal, want gy zyt alles kwyt, Die Acties van de Zuid zyn reeds te ver aan 't daalen, En kunnen naauwelyks twee honderd gulden haalen, En zo in Engeland de Bank, die Compagnie Niet styft met haar Crediet, geloof my vry, ik zie Haast naar Vianen u toe vlugten met elkand'ren.
En deeze Compagnie in rook en wind verand'ren.
Beklaag nu uw verlies, en schreeuw van nu af aan, Niet meêr, hoe veel de Zuid?
maar 'k heb my zelf verraân, Ja Vrouw en Kind berooft door 't duivels Premie trekken, Gelukkig, vond ik nu een plaatsje by de Gekken.
Maar Jei, Monsieur, die ons hier dus voor dwaazen scheld, Roept weêr een uit den hoop, en zoekt door uw geweld Ons te over schreeuwen, waar zult ge uw bewyzen haalen, Dat de Acties op de Zuid zo krachtig zyn aan 't daalen?
Ha 'k merk 't, dat is een trek van u, die gy verdigt, Alleen om naar uw zin, onze Actiën zeer ligt, En tot een laagen prys uw eigendom te maaken, Dan zullen morgen, die weêrom aan 't ryzen raaken, 'k Beken, 'k heb nevens u zulks menigmaal gedaan, Daarom neem ik u dit niet kwalyk, maar zie 't aan Gelyk een blyk van uw verstand, ja gy zyt waardig Een Actie Heer te zyn, want die moet altoos vaardig Tot liegen weezen, waar door hy zyn Intrest vind, Dat deeze Compagnie of ryst of daald.
Dus wint Men schatten, maar dat gy ons wilt de hoop ontrukken, Die ons de Zuidzee geeft, dat zal u niet gelukken, Want met den laatsten Post was deeze Compagnie Nog Zeven honderd, en daar is niet nader.
Wie Heeft deeze tyding dan aan u gebragt?
'k Wil Zweeren Dat gy 't verdigt; of zyt gy op geleende veeren Naar Engeland geweest?
en is 't geen gy verklaard De waarheid, wouw ik dat ge op reis verzoopen waard!
Toen kon de Hofherout van 't Hoofd der hemel Goden, Die neêr gedaald waar op de dond'rende geboden Van d'oppersten Jupyn, de spyt, die zyn gemoed Door zulk een hoon bespringt, en in zyn boezem wroet, Niet meêr betoomen, maar door ed'len toorn bestreden' Smyt al de wysse praal der weereldlyke kleeden, Alleen met eene ruk, van 't godd'lyk lighaam af; Fluks steigt hy naar om hoog met Beurs, en Slangen staf, En blyft dus zweevende op zyn snelle wieken hangen.
Hoor nu, roept hy, het lot het geen gy zult ontfangen, En zie of 't moog'lyk is, dat ik uit Engeland Heb nader tyding, hoe uw hoop daar is gestrand, Door 't daalen van de Zuid, die schoon gy u verwonderd, Haast vallen zullen tot op Honderd, onder 't honderd, Dat is tot Niemendal; gelooft gy 't nu, wel aan, Laat my, voor myn vertrek uw klagten dan verstaan.
Fluks rees 'er een gerugt, als of van alle de oorden Van 's aardryks groot begryp, het Oost, West, Zuid, en Noorden De winden, op het ruim des hemels, in hun vlugt Afgrysz'lyk op elkaâr aanhorten, dat de lugt, En zee, en aardryk beeft, niet anders hoord men 't klagen, En zuchten van die geen, die tot in 't hart verslagen, Den Wind der Acties duur vervloeken, wyl hun staat, En ingebeelde winst met éénen slag vergaat.
zugt 'er een, ik heb my eigen zelf bedrogen, En zie nu nevens my, helaas!
met weenende oogen Myn Vrouw en Kind'ren, die my als de bronâar van Hun deerelyken staat aanschouwen, en ik kan Nu hun verwyt, met recht, noch reden, van my weeren Wyl ik moedwilliglyk, tot eigen schaâ wou leeren, Wat intrest dat die Wind-negotie, in het end Verschaffen zou, 't geen my nu is te wel bekent.
hoe zal ik best myn schuldenaars ontwyken?
Die met het overschot wis van myn geld gaan stryken, Ten zy Vianen my voor hun vervolging dekt.
Fluks roept een ander weêr, die 't haer met boszen trekt Uit de opgezwolle kop, van wind en waan bezeeten; Helaas!
'k zal nooit deez' slag in eeuwigheit vergeeten?
ô Zuidzee!
'k wou dat ik, voor myn geroofden schat, My mogt zo aanstonts gaan verzuipen in het nat Van uw verbolge plas, zo zoude ik nu niet zugten, Daar ik nu moet door u gelyk een balling vlugten, Of leeven zonder eer!
want schoon ik my bedek Met Fredrik Hendriks regt, nog zal op my de vlek, En haatelyken naam van Bankrottier steeds kleeven; Gelukkige Ambagtsman!
die van uw werk kunt leeven, Hoewel gerust doorloopt gy uwen leevens iyd, Daar ik myn dagen nu in bitt're droefheid slyt, Door Naberouw gepynt!
door Wanhoop fel bestreeden!
Daar ik my zelfde bron van myn rampzaligheden Moet noemen, wyl ik al myn schatten heb verspild, Met Koopmanschap van Wind en yd'le Rook; dus gild, En schreeuwd de Compagnie der Zuidzee Actienarren, Eendragtig met elkaar; daar de een ziet naar de starren, De tweede stampt op de aard', de derde gnord en grimd Gelyk een wezeps zwyn, de vierde zugt en krimpt Van angst schier in elkaâr, dog wyl zy Acties maaken, Om dat hun Acties hor, en heel tot niet geraaken, Klapt Maja's Zoon om hoog zyn wieken tegen een, En juigt om hun verdriet, en legt om hun geween.
Ga roept hy voor het laast: gy kunt uw schaâ herhaalen, Als Rotterdam of 't Stigt uw intrest zal betaalen Van de Acties, die gy hebt tot veertig, vyftig, ja Tot zestig toe gekogt; of Muiden zal uw schaâ Heel ligt vergoeden, want een stad, zoo wel geleegen Aan d'oever van de Vegt, zal 't alles overweegen; Ja zelfs eerlang de zee bedekken door 't getal Van haare kielen, die langs Gooilands laagen wal Hun ankers werpen, om in 't midde van die plaszen, Door 't uitgespreide net, de viszen te verraszen; Dan zeilen zy terstont, tot zinkens toe gelaân, Op 't lieff'lyk stroomgeruis van de Y revier, regt aan Regt toe naar Amsterdam, om daar ter markt te draagen De keurlykste Ybot, die ooit sterff'lyke oogen zaagen, Die Visvangst zal ligt van een Fonds van vyf Miljoen Goede Intrest geeven, en heel ligt de hoop voldoen, Die u zoo blindelings deed naar de winst verlangen, Want ik verzeker u dat Muiden Bot zal vangen.
Op Naarden hebt gy ook nog hoop, dewyl men daar In Fulp zal doen, en schoon uw geld verlooren waar, Zo is die stof nog zagt  Om 's nagts in uwe rust gemakk'lyk op te droomen, Die Compagnie is goed, zy handeld in Fluweel.
't Wydluftig Steenwyk kan u ook eerlang een deel Van uw verlies, vergoên: wat pord u dan tot klaagen?
Of heeft de Zuidzee al uw hoop ter neêr geslaagen?
En ziet gy als voor heen u weêr ontbloot van geld, Uw Rykdom kort van duur geheel ter neêr geveld, Wat scheeld dat?
zyt gy niet nog die gy waard voor deezen?
Of dagt gy door den wind altyd een Heer te weezen?
Neen, die is al te los, en wiszelziek van aard.
Nu kan myn Heer, die nog op gist'ren, met een paard En Sjees vloog heen en weêr, die niet mogt horen spreeken Van zyn voorleeden staat, beschaamd den bek te steeken Aan burgerlyke speis, die niet dan wildbraad at, En op een maaltyd meêr dan zeven Wolven vrat, Terwyl hy reis, op reis uit glaazen en bokaalen, Een stroom van Rynssen Wyn deed door zyn gorgel dalen.
Zyn dis op nieuw voorzien met koeken van grof meel, Met erten, boonen, gort, terwyl hy in 't geheel Niet hoeft te zorgen, dat het vet hem op zal breeken, Want hy ziet Vlees, nog Spek, nog Boter, tot een teeken Dat hy door armoê tot devotie is gebragt.
Dus sprak Merkuur, en vloog in 't midde van den nagt, Omgordeld met een kleed van wolken, uit 't gewemel Der Rookverkoopers, naar den digt bestarnden hemel Van zyn Heer Vaders hof; terwyl 't uitbroeidzel van Heer Lauw, angstvallig vlugt, daar de eene, zo hy kan Voor Pluimgraaf of Matroos wil naar Oostinjen vaaren; Een ander wenst zyn heil te vinden op de baaren Der groote Zuidzee, die hem heeft van gelt ontbloot, Om, als een Duiker uit haar grondeloozen schoot Zyn schat, dien hy verloor, door 't duiken weêr te vinden, Maar hy duikt ver genoeg, die door 't gebruik der winden Gelyk een Balling moet gaan vlugten, om geen schand En hoon te lyden in zyn lieve Vaderland; Een derde, wenst veel eêr als een Zoldaat te sterven, Dan in zyn eigen huis en spys, en drank te derven; Een vierde, wil zyn schand met een Godvrugtig kleed Bedekken, en tragt niets, dan om zyn hartenleed In eene kloostercel voor altoos te beklaagen, Dog meêr om vry te zyn voor dearmoede en haar plaagen; Dus maakt hen het verlies van geld, van naam, en staat, Of Zwahber, of Matroos, of Munnik, of Zoldaat.
ô Scheepryk Amsterdam, en pronk van Hollands steden!
Hoe duur zyt gy verpligt aan uw hooge Ov'righe den!
Die u door hun beleid, gevest op deugd en reên, Behoeden voor die Pest, en kanker van 't gemeen, Gy moest, ô Burgery!
de Naamen van uw Heeren, En Voester Vad'ren, op het sier'lykst doen graveeren In eene koop're Zuil, gelyk de Tiberstroom Wel eër zag stigten, aan zyn wyd berugten zoom Uit blinkend marmer steen, versierd met praalsieraaden, Tot Vorst Trajanus eer, verdienden zyne daaden Dien onverwelk'ren lof?
zo past geen mind'ren aan Uwe Opper Heeren, die, met zorgen overlaân, Staâg waak en voor uw heil, om alles af te weeren, Het geen uw welvaart, of uw rust zou kunnen deeren.
Zo bleef hunne Eer en Deugd by 't laatste Nageslagt; Dog wyl ik van uw hand deez' Dankbaarheit verwagt, Wens ik, dat zy noch lang gelukkig mogen leeven, En de Actiekraam te zien heel Neêrland uit gedreeven.
Klucht Van Mr. TIRIBUS, Met sijn KLUCHTIGH HUYSGESIN.
Door JOAN BOLTINGH, Non vacando,     Hoe Mr. Tiribus een ander straffen wil, En self by Hoeren loopt, Dat heb j’hier alles in een gril, Als jy dit Kluchje koopt.
Tentando.t’AMSTERDAM, By Jacobus Konijnenbergh, Boeckverkooper in de Nieuwe Hooghstraet.
ANNO 1665. blanco TOEDRACHT Aen mijn toedragende Confrater, Sr. JOAN ERCKELENS.
MEgenaemde Confrater, of om beter te seggen Mede-broeder, hier kom ik aengetorst, moe gelopen, nat besweet, vermoeyt van ’t schrijven, niet met, of van een Begraeffenis-briefje, maer van een heel huys-gesin van Mr. Tiribus, ghy kunt dencken of ’t niet waerdigh is om moe, nat, en vermoeyt van te worden.
Nu ben ick hier by uw, wat sal ick nu seggen, weet ick het self wel?
ja, doorleestse, laetse doorleesen, prijstse daer ’t waert is, laeckse daer ’t waer is, bewaertse, veeg’ er je p..... aen, als je ’t gebreck hebt my sal ’t niet schelen, my is ’t genoegh aen dit gemaeckte mijn vermaeck te sien, wiens Koddigheyt, ick soo Koddigh, als ick van uw Koddigheden geleert heb, heb beschreven, UE.
Koddigheyt gelieve dan dese mijne eerste Koddigheydt, soo aen te nemen alsse van UE.
Koddige Dienaer en Vrient JOAN BOLTINGH wordt toegedragen.
Op de Klucht van Mr. TIRIBUS.
WIe een beswaert gemoet, door ’t lesen wil versetten, Besie hoe TIRIBUS sijn vuyligheên verschoont: Met in dier plaets, de fout van sijne Knechts te setten, Waer door men speurt dat niet als mom-bedrog hier woont.
H. ERCKELENS.
Door droefheyt, blijdschap.
Op het selve.
DAn is de deught te verr’ van d’ondeught afgedreven, Als d’ondeught sich van quaedt, tot quader wil begeven, Als TIRIBUS bewijst, die ons alsins verbeelt, Een voorbeelt van de straf van d’ondeught die hy speelt.
J. K. Moses mijn eerste Patroon.
Op de Klucht van Mr. Tiribus.
MEt Misdaên, die de Heer begaet, Wil hy sijn Knechts betichten.
Uyt Hoerery spruyt alle quaet.
’t Verduystert goede Lichten.
Hier rollen wond’ren over hoop.
Hier vechten Knecht en Meester schier.
Dus toont een schets van ’s werelts loop, De klucht van Tiribus alhier.
JOAN ERCKELENS Tentando.
Uytbeelders.
Mr. Tiribus, een Barbier.
Aeltje, Sijtje, } sijn Dochters.
Jan Planckjes, Jan Middels, } sijn Knechts.
Kan Muurtjes, een ander Barbiers Knecht.
Bolle Janne, Tiribus Hoer.
Dicke Niesje, sijn Meydt.
Het Tooneel is op ’t Academy.
KLUCHTVanMr.
TIRIBUS, Met sijn Kluchtigh Huysgesin.
Jan Middels uyt.
IE mient misschien dat me Baes t’huys is, maer dat is mis, Om die t’huys te vinden, soo dunckt me dat dit je beste raet is, Als dat je al de Hoeren uyt hiel Amsterdam gaet lesen, Na dat hy geseyt heeft, als dat gedaan is, sel hy altijt t’huys wesen.
Evenwel van daegh t’huys te blijven, en Torquatus en lichte Klaer niet te sien, Recht uytgeseyt, dat soume spijten, en Jan Planckjes isser al hien, Kan ick dan nou niet bedencken, daer souw de Drommel mee speelen, ’K sel evenwel Ergens een list bedencken, onse Spijtje, ’k wil seggen onse Sijt Lijckt’et maghme wel lyen, en daer ben ick om verblijdt.
En ommers komen een mensch koddige Corruptien over, is ’t niet waer?
Na dat ick aen heur sien kan, so siets’er altemets uyt soo bleeck en soo naer, Sy lijckt aleveleens ofse uyt een Gieter gedroncken hadt, En Cupido die kleyne guyt, quam me lest bestormen of ’k oock midden in de voncken sat.
Vrient als ickje de rechte waerheyt seggen sal, ’t is als een koddige plaeg, Al evenwel soo raeck ick niet op d’Academi, ’t is best dat ick het Aeltje vraeg, Maer nou selje hooren, hoeme de woorden uyt de mont schieten, Indien Cicero of Plato noch leefde, ’k sou seggen dat hyse me in quam gieten; ’t Gaet aers noch aers, of ’t van een leye dackje quam, Daer komtse, ô Aeltje!
’k hebje soo lief als een jonge Ooy een oude Ram, Ja noch liever, je weet niet wat ickje nou sou vragen.
Aeltje uyt.
Ael.
Ja ja ick weet’et wel, het is schier alle dagen, Wat pocken of je oock meent, dat je hier voor Commissael woont Hier alle dagen uyt te gaen?
Jan Midd.
Me dunckt datje jou niet als Aeltje, maer als Ael toont, Soo besuckt vaerje strack uyt, daer ick het je soo beleeft kom vragen Met eerbiedigheyt van Complimenten, en ’t bientje achter uyt te sagen, Een stille trant van woorden, en met eerbiedigheyt, En noch graeuwje als een Blieckers Hont, weetje wat onse Buurmans knecht seyt, Als ick uytga, vraeg ick het niet, soo weygerense my ’t niet, En hy het werentigh oock gelijck in, Ael.
Dat jy je niet en beswiet, Neen Jan, je selt niet uytgaen, of Jan Planckjes sel t’huys wesen.
Jan Mid.
De duyvekater Aeltje, laet ons in een ander Boeckje lesen, En laet me dat moye Spulletje reys gaen sien van Torquatus.
En van lichte Klaer, nou wat seghje?
eer dat’et te laet is.
Neen neen Jan van daegh niet, verstaet doch reden, Je weet ommers wel, dat... Jan. Ha ha, daer komt Jan Muurtjes aen treden, Die selme wel tot een assistable borgh dienen.
Jan Muurtjes uyt.
Jan Muur.
Ja liever aen jou alleenigh, als aen and’re met’er thienen: Maer evenwel goeden dagh Heros.
ô Sinjoor Diovani, dat hadt ick schier vergeeten: Maer wat ickje seggen sou.
Dat kan ick niet weten.
Of je de Winckel wel wat voorme bewaren wou?
’k sou reys na de Comedi stappen.
Wat Duyvel benje mal, latew’er beye gaer na toe snappen.
De Spinnekoppen en Pissebedden, die hier by mut bennen Sellen wel op de Winckel passen, je souwtse’er maer toe gewennen, En al het volk, dat hier door den dagh komt om’er baerden te laten schrapen, Sel wel van haer gerieft konnen worden, want ick sie hier noch Menschen noch Apen, De Quacksalvers hebben noch een Aep veur’er deur, dat na na een Mensch gelijckt, Komt’er dan een Boer, of soo een schepsel verby, die meent dat dat dier daer soo sit en kijckt Om dats’ hem een tandt uytgetrocken hebben, maer gyluy zijt Barbiers als vlas, ’t Scheeltje niet, of j’er bent of niet, en benjer, soo benjer als Judas een Apostel was.
Van Barbiers leestmen ommers oock sen leven niet in de Bijbel, wat mach ick al praten, Een teyken datse voor geen menschen gerekent worden, aers haddense ’er niet uytgelaten.
Al dat ick hier soo praet, komt mee te pas als Pilatus in het Credo.
Wel Jan maet sel jy ’t doen?
Wel ja sou ’k niet, ’k segh dat mee so, ’k Segh ommers datje se de Spinnekoppen souwt te bewaren geven, of Dicke Nies, Maer evenwel wat doet dat dootshooft, daer in je winkel, dat staet soo vies, Want in elck oogh holletje, kan moy een Spinnekop logeeren, Of slacht jy luy Diana en Florentius, die does’er Maeghdom hadt gaen verteeren Aen Florentius, soo een dootshoofje bracht, op dat hy’er weer mocht eeren, En toonje jy luy dit mee aen ’t volck op datse je wat mogen vereeren, En dencken wat is’er aengelegen, ofwe ’t nou of margen ontbeeren, Want we selle toch mee soo een Dootshooft worden, al waren we noch sulcke Heeren, Daerom laet ons wat aen die arme bloets geven, se moeten’er mee generen, Ey wat ben ick oock een botten Sjoest, ken ickje luy niet beter respecteeren Als met de naem van arme bloets, dat mach ick wel verleeren, Want soo gekkende seyt men de waerheyt, en men trapt de luy op de seeren, Wel ick sel men’er wel op een ander tijdt veur weeren, Maer ’t schijnt ick slacht de vuyle koeyen of rottige peeren: Want die rusten niet, voorse bestruyven een ander met deselfde veeren, Want nou ick mee soo een beetje op het Barbiers Hantwerck heb beginnen te teeren Dat vol koddige fratsen is, soeck ick het een ander oock aen te smeeren.