floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
FLIP Maar ik... weg was ze en verdween.
Jie pikken zou het zo verzianen, de hekx die vlugt voor my na binnen, en sluyt het Venster digt aan slot, daar staan ik nu gelijk pietsnot, En kijk met neus en mond wijd oopen.
Wat antwoord Flip?
LIP.
Zy is gaan loopen, wat dat ik riep, zy vlood, mijn Heer.
Ga heen, en klop my nog eens weer, Ik zal haar dwingen my te hooren.
Doe watje wild, hęt is verlooren.
Hy klopt aan.
VIERDE TOONEEL, MARQUIS, FLIP, GOVERI.
Wie klopt zo stout hier aan de deur?
U Vrind, Heer Goverd, staat 'er veur, laat ik aan Aegt een woord maar spreeken GOVERd.
't is de marquis.
O elleweeken, hier is het heele werk verbruyd.
Hoor Goverd, spreek jou hart regt uyt, Zo gy Vrouw Aegt weet om te zetten.
Ik schenk u honderd Pistoletten.
Aan haar zal ik noch eens zo veel Uytkeeren voor haar part en deel, wat zegje, kan u dat bekooren?
Heel wel marquis maar wil eens hooren, ik nam dat geld, gy en mevrou volbragten zaamen uwe trouw, door list, die ik dan voor zou stellen, wat zou u dat al ramp voorspellen!
Ook zoude wy de waarheyd weer Van Aegt haar konst verloognen Heer, En de Gravin zou ons mistrouwen, En my en Aegt verdagt'lijk houwen.
Aegt, die haar weerga noyt en was, is al te eerlijk in dat kas.
Het geld dat zal haar noyt verblinden Noch gy haar oyt op loogens vinden.
Wat raad gy my in dit geval?
Ik weet niet wat ik raaden zal Vrouw Aegt staat vast op al haar dingen, Inzonder op betooveringen Dies zal t onmooglijk zijn, dat gy Haar omkoopt, Antonet, of my.
Kan ik haar niet te spreeken koomen?
Dit uur heeft zy voor haar genoomen Waar door zy is geheel verlet, Zy zit nu in haar Kabinet, En handeld over groote zaaken, Die U nog de Gravin niet raaken.
Zy heeft maar eenen dag in t Jaar, dat zy spreekt met een Geest van haar, En door die Geest komt zy te weeten Zo veel geheymen en zekreeten, Voorzeeker weet ze nu dat jey hier by my staat, en haar en my Door geld met list zoekt om te koopen, Ik kan haar konst, daar s niet te hoopen, zo lang t geluk de nek u keerd, is t al om niet wat gy begeerd.
Ik bid verschoon my, 'k durf niet blijven Ik blijf uw dienaar, 't mogt kijven.
VIIde tooneel.
hy vlugt daar van my af, vervloekte Schelm, verwagt u straf.
Ik sweer, ik word in t kort gewrooken Van Aegt, en u, en al haar spooken, k zal haar gevoelen doen mijn min af te trekken van mijn Gravin.
Daar s al jou hoop in rook verdweenen, die droes vloog door de schoorsteen heenen, Gelijk een vuurpyl in de lugt.
Swijg Flip, wees stil, maak geen gerugt, daar zie ik Juffrou Yzabellen.
Wat of my die voor ramp zal spellen?
MARQUIS, flip, ysabel met een brief.
Jy heeft een brief, daar blijfze staan.
'k Moet eens verspien waar zy mag gaan.
Dit zal zijn laaste doodstuyp weezen.
Marquis, marquis, nuw meugje vreezen 'k bleb hier u paspoort, dat 's gewis, maar wat den regten inhoud is, zal ik door Aegt te weeten koomen Ik heb daarom 't Kazzet genoomen van de ondekte gewaande tovery Van de Gravin, om met fazzoen De Brief daar na weer toe te doen zy beld aan.
MAHQUIS, flip, yzabel, antonet.
Gen jey het, juffrouw Ysabelle?
Ik komje weer wat nieuws vertellen, k heb hier een brief, waar in gewis Nu de Marquis zijn paspoort is, nu heeft hy anders niet te hoopen.
Of zal twee blaauwe schęentjes loopen Hoe wil hy raazen!
Kom maar voort In huys, eer dat ons ymant hoord.
AGHSTE TOONEEL, MARQUIS, flip.
Juw zie ik klaarlijk voor mijn oogen De Wiskonst, die ons heeft bedroogen.
Die duyvelin en ysabel Verstaan malkander wonder wel, Zy gaf aan haar een Brief te leezen, voorzeeker moet het maagschap weezen, marquis.
't is Ysabel die ons dit brout, wie had aan haar dat toevertrout?
Pudankbre!
zout gy ons bedriegen, of de ontrouwe Staat Juffrouw.
Door koppelaarsters listig liegen?
Wel aan, ik zal door goed beleyd Ondekken haast u listigheyd, ik ga aan de Gravin vertellen Het schelmstuk van Ysabelle, k Heb alles nęt van woord tot woord, met by my ooren aangehoord, nuw zie ik uytkomst voor my open, en heb op nieuw haar gunst te hoopen.
Mijn Heer die schept op nieuw weer moet.
Zo doe ik, Flip, mijn zaak word goed, gy kunt, als 't noodig is, verklaaren 't Geen gy gezien hebd.
Ja, heel gaaren, als dat kan helpen, zijn wy klaar.
'k zal sweeren, duympje op, zie daar, Mijn Heer, dit en dat moet mijn haalen Zo 't niet waar is.
'k zal 't haar betaalen.
ALARDUS VALENTYN.
VALENTYN.
Slaat gy geloof aan toovery?
Gy werd misleyd, want Aegt heeft my Door Goverd haare meedestander Doen volgen, veelmaals na malkander, Ter plaatzen daar ik dikwils kwam, En doen ik de Pistoolen nam, Dat weet ik, zag hy voor zijn oogen, zo dat u Aegt heeft vals bedroogen.
Mijn Contersytzel en 't Vertrek Is afgemaald door Godevrek, een schilder, die zig heeft verloopen In sterke Dranken, heel verzoopen.
Zo dat al t geen zy heeft gedaan, Voor vals bedrog te boek moet staan, het Regenvuur, en al die parten, Is maar een witte met een swarte.
Zou ik door haar bedroogen zijn, gelyke je zegt, Heer Valentyn?
Maar de marquis heeft zy veel maalen Zijn doode schim doen voor hem dwaalen, Door konst, en list, en tovety.
Niet anders als bedriegery, 'k zal u de heele zaak ontdekken.
De Landgravin zoekt hem te trekken Op haar zy, en hy door haar min Zou arstant doen van zijn Gravin, dit word bedekt en stil gehouwen.
En Aegt, zo die belet het trouwen.
Zal daar voor trekken, tuszen ons Gezeyt, vijf hondert dukatons.
Mag ik u zeggen vast gelooven?
Ik sweer!
't gaat mijn verstant te booven.
Wat dient in deeze zaak gedaan?
't is hier niet veylig lang te staan, ik zal al 't geen 'k u weet te zeggen, en met den marquis overleggen, hoe dat gy.
maar ik hoor gewag.
Indien 't bedrog komt aan den dag, en dat gy weet het kluw te vinden, zal ik my heel aan u verbinden.
TIEN Digitized by google Of de ontrouwe Staat Juffrouw.
59 TIENDE TOONEEL.
Jou gewaapend met bagagie, uw op!
maak plaatz!
Sta aan een kant, hier kont den grooten Dwingeland Een tweede Mars, in Oorlogzaaken Vermaard, als Joores tegen Draaken, een Herkules, die Hannibal Betrapte in een Muyzeval, een Samzon, die twee hondert Voszen, Drie Tygers, en vier Deenze Oszen Sloeg met een vuystslag dood ter neer, zo aanstonts heeft hy nog een Beer Die op hem aankwam, dood geslaagen, geloofje 't niet, gy meugt het vraagen Hy heeft een Olyphant by de snuyt Gevat, en brak zijn Tanden uyt.
Daar komt dien Held, die met een koogel Van honderd pond schiet, als een voogel Blijft op zijn wieken in de lugt, zo treft hy hem nog in de vlugt.
KOENRAAD, JAN, en gevolg KOENRAAD.
Miin schildknaap!
Jan. wat is u begeeren?
Dat zal ik u straks kommandeeren, ik heb het hoofd vol swarigh mee.
Mijn schildknaap, 'k zeg laat my alleen, 'k moet overleggen met mijn Heeren, aan wien ik eerst zal declareeren, de ondekte gewaande tovery, de Turk, of moor, of Indiaan, vrind, of vyand, hy moet 'er aan.
Wat zeyd de veldheer?
Laat eens hooren.
Jan. Wy zeggen noch als van te vooren, Dat wy vol dapperheyd en moet Ons leeven waagen, goed, en bloed Voor vryheyd eer en rust opzetten Ik heb de swaarden al doen wetten.
Het Volk dat staat gereet tot slaan, als gy maar spreekt, zo gaat het aan.
U Raad gevald mijn Agbaarheeden, ga, stel het Krijgsvolk in geleeden.
De musquitiers stel die voor aan, maar laat voor al geen trommel slaan, verdeel de Ryen dan in vieren, Breng voor en agter Piekenieren, Steld dan het gros in Battaljons.
Wie dat 'er vald, die man is ons, ga voort, ik wil zelf kommandeeren.
En doen het Leeger opmarceeren.
Twaalfde tooneel, koenraad.
Voorzigtigheyd in tijd van nood, Bevrijd er meenig van d'uwe dood, 't is niet genoeg zijn volk te waagen, En als 't te laat is raad te vraagen, dat 's Jongenswerk, en slegt beleyd, die dat doen zijn het byltje kwijd, een dapper veldheer moet niet slaapen, Als in zyn barnas, en in 't waapen.
DER, of de ontrouwe Staat Juffrouw.
61 deRTIENDE tooneel.
KOENRAAD, JAN, met Zoldaaten, Equipatie en gevolg.
'k zoek met roem te zeegepraalen, 'k wil niemand aandoen met verraad, Maar voor de vuyst als een Zoldaat, En laaten my van verren hooren, dat ik 'er ben, dat regt van vooren By dag, 'k houw van een klaar gezigt, Wel aan, gy Helden, toon uw pligt.
Laat hooren, zijt gy wel bedreeven?
Jan en 't volk gelijk.
Lang moet onze veldheer leeven.
De ondekte gewaande tovery koenraad.
'k ben wonder wel met u te vreen.
Za mannen, stel u in geléen Marceer, halt!
Lingsom, Musketieren, maak u gereet, sluyt piekenieren, tamboer geef agt, pas op, leg aan, geef vuur.
Zie zo, zo moet het gaan, dat zijn helden om te vegten, en wonderen mee uyt te regten.
Sarjant!
Jan. altee man, hier mijn Heer.
Vertrek voort met het Leger weer In t Garnizoen, laat ze tot morgen Uytrusten, dan zal ik ze verzorgen Van Proviant voor een rond Jaar.
Jan. heel goed, dat hoorje wel, niet waar?
Kom jey voord weer, k heb u van nooden.
KOFNRAAD.
ik vind geen Dooden!
Dat s al voorzigtig toegegaan, t Zijn Karels die de krijg verstaan, En vegtende, een konst gebruyken, Van al de koogels te ontduyken, Ook heeft Vrouw Aegt, tot mijn er gunst, hier in gebruykt haar overkunst.
63 vierde tooneel.
KOENRAAD, ALARDUS, VALENTYM.
Maar zagt, wie komt my daar bespringen?
Sta by, mijn drie beswoore klingen, 't is vyand, onraad!
Waar blijft Jan?
Die twee die hak ik in de pan.
Za, trek van leer, wild u verweeren.
Mijn Heer Alatd, dit lijkt wel scheeren, 't Verstant dat is hem heel op hol.
Hoe is het, Fijnman, benje dol?
Ik kan hem, hy 's door Aegt en Goverd, als ik, bedroogen en betooverd.
Nog eens, ruk af, want dit Geweer Steek ik niet op, nog leg ter neer, Voor dat gy u zult deffendeeren, Want ik u Lijf niet zou begeeren, Te vegten met u alle bey, zo met de deegen in de schey, k ben daar te Edel toe gebooren.
Ik zeg, steek op, of vrees mijn tooren, ik draag dit staal met meer respek, als meë te vegten met een Gek.
Ik een Gek, dat zal k je betaalen.
Gy zult hier niet als schand' behaalen, het vegten staat jou niet ter hand, gaa heen, vertrek.
Dat waar een schand, voor my en mijn geslagt.
Mijn Deegen, kom, laat u veldheer niet verleegen, maar hoe!
wat s dat?
hier is t verbrod.
mijn Deegen is in slot.
Hy grijpt zijn swaard.
Sta vast, 'k zal u het leeven rooven, In d'eerste slag in vieren klooven, bid om genaade, ben je wijs.
Het Swaard breekt stukkent.
KOENRAAD, ALLARDUS, VALENTYN, JAN met een Slag swaard.
Mannen, zô, wie heeft de prijs?
Vrees nu dit Swaard, dat Antonette Gebragt heeft uyt Alexandrette Waar aan den grooten Zolimaan Gelooft met al zijn Tutken aan, dit is de regte huspot klooverd.
Allard slaat het hem uyt de hande.
Hoe duyvel is 't, ben ik betooverd?
't Geweer bedriegt my al te maal, maar schrik, ik ben zo hart als staal, geen pook nog deegen kan mijn deeren.
Dat moet ik eens aan u probeeren.
Hy kwest hem in de hand.
ik ben gewond.
Jan. mijn Heertje lief, spreek uyt je mond.
Og jan!
ik was heel buyten westen.
Jan. of de ontrouwe Staat Juffrouw.
Jan. zo 't schijnd, het komt noch al ten besten.
Die toveres heeft my verleyd.
Is 't nu niet als ik heb gezeyd, dat gy door Aegt zyt vals bedroogen?
Hoe zeyd mijn Heer, heeft Aegt geloogen?
Als 't blijkt, ik ben zo wel als jey Bedroogen door die valsche prey.
Maar al dat danzen en dat springen?
Niet anders als maar beuzelingen, ben jey niet wijzer, ouwe Zot?
Het strijken uyt de zalfpot?
ALENTYN.
Maar zotterny, en malle grillen Voor Menschen, die 't zo hebben willeti.
De kreup'len die zy heeft doen gaan?
Bedrog, en list, en valze waan, Om van onze geld te strijken, al konsten om haar te verrijken.
Hoe duyvel kan dat waarheyd zijn?
Daar zijn veel Menschen, groot als klijn, die de nuwsgierigheyd komt plaagen.
Om zulke Vrouwen t'ondervraagen, al zeggen die voor af, dat zy hun niet verstaan op Tovery, zo dwingt men haar om dat te weeten, door t geld dat haar werd toe gesmeeten, wie is nu zotter, die t aanvaard, Of die het geeft?
Zie dat 's den aard, 't Bestaat alleen in konstig liegen, En die de Luyden 't best bedriegen, Die trekt daar door de grootste gunst, Want hier is dat een vrye kunst, Hoe wel ze in de Boovelanden, Die Menschen daar tot as verbranden, op 't zeggen van een woord, vijf, zes, zo is het straks een Toveres, een Duyveljaagsters, die haar daagen Deurbrengt met yder een te plaagen, Daar die onnoos'le niet verstaan, Die schuldig is, die laat men gaan, Die oorzaak is, die werd vergeeten, en die niet weet, die moet het weeten, Of werd gedwongen door geweld, En word een Toveres om geld, Dat elk haar aanbied, wie zou swijgen, Als hy door spreeken geld kan krijgen?
En 't meest van alle, dat bestaat In loogens, en in zotte praat Van ouwe Wyven, die haar zinnen Verlooren hebben door het spinnen.
Ja wel, ik krijg de koors op t lyf, zo schelms bedroogen van een Wyf, zie daar, ik kan my niet bedaaren.
Kom laat die zotternyen vaaren, gy zult u wreeken na u lust.
Maar Heer, mijn geld?
Stel u gerust, gy zult dat wel te booven koomen.
67 VALENTYN.
'k heb daar de Marquis vernoomen Met de Gravin.
Nu zal 't wel gaan, zy koomen beyden herwaars aan.
Zy hebben 't drok, na 'k zie, hun weezen Staat veel blymoediger als voor deezen.
MARQUIS, GRAVIN, ALARDUS, VALENTIIN, koenraad, flip, JAN. aLARDUS, fen woort Mevrouw, en u mijn Heer.
Ik heb een zaak byzonder teer, Waar over ik met U moet spreeken, een zaak daar vry wat in zal steeken, gy weet, hoe dat Mevrouw en gy, Door Aegt, en haare Tovery Voorzegt zijn veele swarigheeden, Zo gy komt in den Egt te treeden?
Dat s waat mijn Heer.
Wat wil dat zijn?
Daar is mijn hals vrind Valentijn, die weet, ik weet, al haar zekreeten, van hem zo kanje alles weeten, hy weet van Aegt haar Tovery, En van Mevrouw, en Uw, en My.
Ik weet dat haar betoveringen Niet anders zijn als beuzelingen, Het geen zy weet, door vast bescheyd, Dat haar vooraf een ander zeyd, Zy hout haar Volk, dat alle daagen Voor haar den Haag in t rond gaat vraagen Wat nieuws er voorvalt, dat weet zy, Eer t ymand weet.
Dat s Tovery, die zy uw op de mouw komt spellen, Mijn Heers Spion is Ysabelle, die hoord en vraagd Mevrouw eerst uyt Zy is met Aegt in eenen schuyt, ik weet zy heeft haar omgewonnen Door t geld, zy geeft haar dukatonnen, En vorder al het geen zy doet.
Strijd teegen een opregt Gemoed, heeft Toverkonst, en list, en laagen, Bestaat in and're uyt te vraagen.
't is waar, mijn Heer, ik zeg als gy, Haar doen is maar bedriegery 'k Heb Ysabelle voor mijn oogen Daar in zien gaan, dat is geen loogen, Zy speeld met haar Mevrouw en als een Bedriegster, ik weet dat zy Al haar geheymen weet.
't zal blijken Aan 't vonnis, dat gy zelf zult strijken.
Kan t moog'lijk zijn!
VALENTIIN.
O ja, mevrouw, jou kamenier is u ontrouw, gy beyden werd door haar bedroogen, En wat haar zeggen is geloogen, 'k zal u de waarheyd naakt en klaar Doen zien, 't bedrog is openbaar.
Ik wil het beste daar van hoopen.
1.0. digitized by google.
69 flip.
De deur gaat open, daar s'ysabel, u Kamenier, met noch een duyvelin, drie, vier, gansbloed, hier zal een huysje leggen.
AGTTIENDE TOONEEL.
MARQUIS, GRAVIN, ALARDUS, valentyn, koenraad, flip, JAN, YSABEL, AEGT, ANTONET.
Laat ons eens hooren wat zy zeggen, hier breekt de bommel uyt, Mevrouw wat dunkt u van jou Staatjuffrouw.
Is dat haar brief niet wel bestellen?
Die brief zal t werk doen, izabelle, zie daar, ga heen, besteld hem wel, zeg aan Mevrouw.... antonet.
Zeg ysabel.
Ik kan van zeggen niet onthouwen, ik zeg dat hy haar noyt zal trouwen, het is een Vrek, een Gierigaard, Die noyt en geeft, maar altoos spaard, zo een Marquis kan ik wel swieten, ik houw van minnaars die wel schieten, Die mild zijn in 't geeven, hoor Aegt, mevrouw heeft dikmaals my geklaagd, Dat hy haar voorsteld in zijn vryen Een zaak, daar zy niet af wil schyen, zijn Liefde, zeyd hy, is heel groot.
hy heeft geen noot, coogle ooed.
K zal hem het trouwen wel beletten, ga jey maar heen.
Hoor, Antonette bezorg voor al.... antonet.
Ja, ga maar heen.
Het gaat dan vast een blaauwe scheen.
Ja, wel een paar, heb maar geen vreezen.
Ik lach me dood, als 't waar zal weezen.
MARQUIS, GRAVIN, ALARDUS, venuni, koffiaan, flip, JAN, ysabel.
Ik lachme dood, en blaauwe scheen!
Doorsleepe Pry, waar wil je heen Kom jey ons al dit onheyl stooken?
Heeft Aegt ook weer te doen met spooken.
Sweet zy weer etter, sweet en bloed?
Mevrouw, zie voor u wat gy doet, het Huwlijk zal u schad'lijk weezen, gy heb daar door veel ramp te vreezen, en ondertusschen speeld Juffrouw Haar Rol, en verraad haar Mevrouw.
Trouwlooze slet!
Gy uw bemoeyen Met stukken, die elk moet verfoeyen!
Een Staatjuffrouw, een Kamenier.
Die 'k kost en loon geef, neemt playzier in list, bedrog, en boeve streeken, daar of de ontrouwe Staat Juffrouw.
Daar staat men nu, en kan niet spreeken, spreek op, en maak het kort, wat heeft u hier toe aangepord?
Mevrouw Gravin!
Wil 't my vergeeven, de geldzugt heeft my aangedreeven, gy weet, mevrouw, en kan mijn Staat, En hovaardy, en overdaat, die modens, strikken, al die swieren Kan niet bestaan op Kamenieren, ik ben, 't is waar, een burgerskind, En had graag iedereen tot vrind, gy word gevrijd, regt uyt gesprooken, Daar kan mijn Schoorsteen niet af rooken Ik heb geen renten, geld, noch goed, nochtans zo geeft het hart en moed, Ik weet, mevrouw, komt gy te trouwen, raak ik u kwijd, dat zou mijn rouwen Dies had ik overlegt by my.
Met aegt, door schijn van Tovery, u van uw Minnaar af te trekken, ik kwam haar al u doen ontdekken, hoe wel, Mevrouw, weet dat uw min Misgund werd van de Landgravin.
Die geld schiet, om my om te zetten Met Goverd, Aegt, en Antonette, zo dat, Mevrouw, al t geen Aegt weet, weet zy van my, maar tot mijn leet.
Het geld, bedriegster!
O vermeeton!
Doet dat u eer en pligt vergeeten?
Wel aan, ik sweer, dat Aegt, en Gy, En al die aan dees Tovery Aan vast zijn, als ook Antonette, Ik voort zal doen in t Spinhuys zetten, en Goverd, die deursleepe gast, Wiens rug een brave schuuring past, zo krijgt het kwaad zijn regt loon.
Heer hopman!
Wel dat staat jou schoon, wie zal nu 't Leeger commandeeren?
Dat zal ik aanstons weer casseeren, haar Oorlogsdaaden zijn gedaan, 't is nu geen tijd na 't veld te gaan.
Jan. dan zal ik haar voort doen vergaaren.
Die moeyten meug je heel wel spaaren, t Zijn Stoepjes die ik heb gehuurd, En slegte Luytjens uyt de Buurt, Die k heel ligt kan te vreede stellen, swijg stil, en wil my geen meer kwellen, jou paspoort heb ik ook gereet.
Jan. mijn paspoort Heer?
Dat is mijn leet, zie daar, ben ik ontslagen, dan hoef ik geen rapier te draagen.
Leg daar, boosaardig moordgeweer, caszeer je mijn, k caszeer jou weer.
GRAVIM, teegen de marquis.
Nuw 'k alles heb zo vals bevonden.
Blijfik, mijn Heer, aan uw verbonden.
Heb dank, Mevrouw, voor zo veel eer, maar, hoe beloon ik u mijn Heer?
Het is mijn pligt in alle deelen u dienst te doen, wild maar beveelen.
Maar 't geld, mijn Heer!
zijn wy dat kwijt?
ALAR Digitized by Google of de ontrouwe Staat Juffrouw.
Ik bid, mijn Heer!
geef maar wat tijd, het geld zal ik u weer beschaffen.
En daarenbooven hun doen straffen.
'k heb nu gezien in waare schijn, Dat al haar doen maar loogens zijn, Ja, zotte waan, en konstig liegen, Daar zy d'onnooz'le mee bedriegen, ik heb de Waereld zien verbeeld, hoe yder daar zijn Rol in speeld.
Zo ziet men, die haar zelf verslaaven, en steetz voor and're putten graaven, hoe dat het uytvalt, ik bevin, zy storten zelf op 't laast daar in.
6.0 de MINNELISTEN, blyspel.
EONSANTI LABORE t'AMSTERDAM, by de erfgen van J. lescailje, op de middeldam, op de hoek van de vischmarkt, 1694.
Met privilegies.
Digitized by google AAN DEAANSCHOUWERS EN LIEFHEBBERS.
De Dichtkonst, die alom vermaard is en geëerd, is altoos nuttig door de Wyzen gewaaderd, En tot een tydverdryf voor hunne geest gehouden, Zoo by den tydgenood, als by de aloverouden.
Ons Nederland, dat voor geen and're landen wykt, In overvloed van konst, door Konstenaars verrykt, Verheft deez' groote konst ten hoogsten top van eeren, Des Amstels Schouwtooneel doet hun eerzugtig leeren Waar in hun geestbedryf staag opgezongen word, En jonger geesten door hun sporen aangepord Tot 't stryden om die krans die langer duurd als 't leven.
Wy, door de zelve lust en yver aangedreven, voltooiden dit ons werk, dat noid t Tooneel betrad, t geen op zyn eerste komst zoo goede ontmoeting had. Dat zyn hervorming wierd bemind by ruim de meesten.
Wyl deze onze arbeid tot ontspanninge onzer geesten En eerlyk tydverdryf, heeft behaagd, zoo hebben we onzen tyd noch moeiten niet beklaagd Maar 't strekt ons tot een spoor, om grooter werk na dezen Tot nut der Ouden Stoken Ouderlooze Weezen Te dichten.
Zoo iets in dit ons spel ontmoet.
Dat na uw oordeel niet wel vlocijende is en goed Denkt 't is hun eerste, en dat me al oeffenend moet leeren, men raakt met d'eerste stap niet tot 't gebouw der Eeren.
Standvastigheid en werk vereischt deez' groote konst.
Bedek den misstal, en betoon hier in uw gonst.
Dit is het dat wy van uw heusheid slegts verzoeken.
Die gene die ons Spel wil zoeken te verkloeken, beginne een Eersteling, en breng het zoo ter baan Dat is het spel behaagd, en yder zy voldaan.
Wy zullen ons aan nyd of lastertaal niet stooren, wyl licht en duisternis ook t'zamen zyn geboren, wy weten ook, niets is volmaakt en vry van 't kwaad, want zelf de gerrifschaaf oneff'ne plaatzen laat, Wy hopen door de tyd, in de uuren van ons rusten, Te schaffen nieuwe stoff' aan uwe nieuwe lusten, die onbedwongen gaan in dit doorluchtig perk Voor yders oogen, door standvastigheid en werk.
En dus te bouwen aan der Zanggodinnen Tempel, Waar van naauw onzen voet bercikt den laagsten Drempel.
CONSTANTIA ET LABORE.
Inhoud van 't spel.
De minnelisten, en de lust tot goude Schyven, Bewegen hier een Maagd dat zy een man verbeeld, En in die zelve stond haar juffer rolle speeld, ze is Minnaar, Minnares en Broeder, haar bedryven Ontdekt men menigmaal, maar door haar looze knecht Werd Oom en Vriend misleid, en hy brengt t all te regt.
De staten van holland ende westvriesland doen te weten.
Alzo Ons vertoond is by de tegenwoordige Regenten van de Schouwburg tot Amsterdam, dat zy Supplianten zedert eenige Jaaren herwaarts met hunne goede vrinden hadden gemaakt en ten Tooneele gevoert verscheiden Werken, zo van Treurspeelen, Blyspeelen als klugten, welke zy lieden nu geerne met den druk gemeen wilden maken doch gemerkt dat deze Werken door het nadrukken van anderen, veel van hun luister, zo in Taal als Spelkonst zouden komen te verliezen, en alzo zy Supplianten hen berooft zouden zien van hun byzondere oogwit om de Nederduitsche Taal en de Digtkonst voort te zetten, zo vonden zy hen genoodzaakt, om daar inne te voorzien, ende hen te keeren tot Ons, onderdanig verzoekende, dat Wy omme redenen voorsz.
De Supplianten geliefden te verleenen Oktroy ofte Privilegie, omme alle hunne Werken reeds gemaakt, ende noch in t ligt te brengen, den tyd van vyftien jaren alleen te mogen drukken en verkoopen of doen drukken en verkoopen, met verbod van alle anderen op zeekeren hooge peene daar toe by Ons te stellen, ende voorts in communi forma.
Zo is 't dat Wy de Zake en 't verzoek voorsz.
Overgemerkt hebbende, ende genegen wezende ter bede van de Supplianten, uit Onze regte wetenschap, souveraine magt ende authoriteit dezelve Supplianten gekonzenteert, geaccordeert ende geoctroijeert hebben, konzenteeren, accordeeren ende octroijeeren mitsdezen, dat zy geduurende den tyd van vyftien eerst achter een volgende jaren de voorsz.
Werken die reeds gedrukt zyn, ende die van tyd tot tyd door haar gemaakt ende in t ligt gebragt zullen werden, binnen den voorsz.
Onzen lande alleen zullen mogen drukken, doen drukken, uitgeven en verkopen.
Verbiedende daarom allen ende eenen ygelyken dezelve Werken naar te drukken, ofte elders naargedrukt binnen den zelve Onzen lande te brengen, uit te geven ofte te verkoopen, op de verbeurte van alle de naargedrukte, ingebragte ofte verkogte Exemplaaren, ende een boete van drie honderd guldens daar en boven te verbeuren, te appliceren een darde part voor den Officier die de calange doen zal, een darde part voor den Armen ter Plaatze daar het cazus voorvallen zal, ende het resteerende darde part voor den Supplianten.
Alles in dien verstande, dat uy de Supplianten met dezen Onzen Octroije alleen willende gratificeren, tot verhoedinge van haare schaade door het nadrukken van de voorsz.