floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
't Is Herder zoo een zaek, Die ik op Aerden houd het Eelste aller Kunsten, En zal derhalven u betoonen doen mijn gunsten; Veel meerder luk hebt gy, als ik, een Vorst gebooren; Ach!
had den Hemel my tot zulk een luk verkoren Als u, ik waer vernoegt; doch dit stel ik ter zy, En met uw zoet Musyk verheugt een weynig my.
CLAUDIAEN speeld onder het zingen van IULIANA, ondertusschen komt APOLONIA luysteren.
wiens vermogen Doet mijn keurig kiezen?
O keur!
gevoed door d'oogen; Gy doet mijn verliezen, Mijn Troon, en Kroon.
Ia, 't Hof, vol lof, 't welk ik verzaeke; Ach Floriaen!
Liefd port my aen, ach!
Floriaen, ik haeke Konings schat uw deel te maeken.
Hoe, Hoofsche Koninginne!
Die een Herders leven Wild boven 't Hofbeminnen, Goude Kroon begeven; Mijn staet, vol smaed, oprecht, maer slecht, niet geacht op Aerde, Daer 't Hof, en Troon, ja Konings Kroon, daer 't Hof en Troon, vol waerde, Zijnte Eel mijn Staet t' aenvaerden.
Hoe Edel deze schijnen, Kunnen zy wel geven, Het geen men weet te vijnen In een Herders leven?
Dat 's lust, vol rust, daer min, na zin, Floriaen moet Minnen, Cecilia, ziet hoe ik sta, Cecilia, mijn zinnen Vallen op u, Koninginne, Koning.
Uytmuntend zoet gezang van Stem, van Voys, van woorden, Dit Liedjen ik met zulk een lust en aandacht hoorden, 241 O zoete Sylvia!
dat ik genoodzaekt ben, Te melden mijne vreugd, die 'k niet verbergen ken.
Apolon.
Heer Broeder, even is 't met my, als u gelegen, Ik heb door dit gezang genegentheyd gekregen, Die my doet minnen; als, voor dezen heeft gedaen, Cecilia, toen zy beminde Floriaen; Ik bid zijn Hoogheyd, mijne Koninglijke broeder, Vergun my, dat ik hier met dezen Schapen-hoeder, Yets spreken magh van liefd.
Doet zoo het u gevalt, Ten aenzien dat ik my bevind in een gestalt, Als gy, mijn Zuster, doet; het schijnt dat hier de Goden Ons herten trekken na de wet van liefds geboden; Ik min dees Herderin, en zal haer tot mijn Vrouw Verkiesen, door de Echt, en wettelijke Trouw.
En ik dees Herder; ach!
de Liefde heeft geen wetten, Ik weet niet wat my doet zoo schielijk liefde zetten, Op dezen Herder, die ik noyt en heb gezien.
Het geen onmog'lijk schijnt, bevind ik, kan geschien; Spreekt gy den Herder aen, ik zal de Herderinne Met reden zoeken te bewegen tot mijn Minne; O schoone Sylvia!
ten aenzien liefdens wetten, Moet ik my nevens u in 't groen wat neder zetten; Ey!
zegt my eens, hoe is dees Herder doch genaemt?
Grootmogend Koning, ach!
ik ben op 't hoogst beschaemt, Om liefds reên te voldoen, aen u, aen uw genade.
stelt de schaemt ter zy, 't schijnt 't Goddelijk aenraden My, en mijn Zuster komt bewegen tot de min, Haer na dees Herder; my tot u, schoon Herderin; 't Schijnt wonder 't geen hier blijkt, dat uyt een goed genegen, Ik en mijn Zuster beyd, genegentheden kregen, Uyt Goddelijke Liefd, en lust tot d'Echte Trouw; Dat d'Herder zy haer Man, en d'Herderin mijn vrouw!
Ik bid u zegt zijn naem.
Hy 's Celidon geheeten.
Celidon de Goôn zijn tuyge mijns geweten, Dat gy my groote dienst zult op het hoogste doen, Zoo gy u voegen wild hier in dit lommer groen, Om met een Konings Zuster van de liefd te spreeken.
Wel Celidon het schijnt uw aanschijn geeft een teeken Van schaemte.
Clau.
'k Ben beschaemt, Me-vrouwe.
Apol.
Schaem u niet, Dewijl gy onbeschroomt mijn open-herte ziet, Dat zich zoo laeg verneerd, om uwe gunst te trekken, En 't binnenst dat het draegt u ongeveynst t'ontdekken.
Uw Hoogheyd is verdoolt, en dwaelt van 't rechte spoor, 't Is zeker dat uw Hoogheyd haer geluk verloor, Als zy my liefd toe droeg.
't Zijn redeloose reden.
242 Claudi.
Ten doen Me-vrouw.
Met reên toont dan uw tegenheden.
Ik zal, Me-vrouw, ik zal met redelijk beleyd Betoonen op dees reden mijn reêns tegenheyd; Voor eerst uw Hoogheyd moet met aendacht over-wegen, Haer groote mogentheyd, met Lof, en Eer verkregen; Haer Af-komst, Staet, Geslacht, haer Koninglijke bloed, Van Adelrijke Stam in d' Hoven op-gevoed; En aengezien, Me-vrouw, wy zekerlik bevinden, Een redelijk gebruyk onder de Hof-gezinden, Dat rechte Adeldom, na hooger Adel ziet, Wanneer de Echt-lust Liefdens wille keur gebied; En zoo in tegendeel den Adel hier mocht dwalen, En uyt haer minder meerder Liefds genoeging halen, Men ziet dat Hooger Adel haer dan lager acht, En minder eere toond, als zy te vooren placht; Dit 's luk verliezing door vervolging van de reden.
't Is lukkelijk gewin, als d' Hoogheyd kleynigheden, Voor groote staten kiest; gy Celidon zegt wel, Maer beter zijn de reên die ik daar tegen stel; Doch, 't lust voor dees tijd my van die zaek niet te spreken; Indien 't my voegde, Celidon, om u te smeken, Ik deed, gelijk Cecilia wel heeft gedaen, Die boven 't Coningrijk beminde Floriaen.
Uytheemsche, groot Princes, ik die ter aerde buyge, Om mijn ootmoedigheyd uw Majesteyt te tuygen, Bid uw Genade aen, dat zy op 't hoogst verschoond, De plompigheyd die u een botten Herder toond; Die u niet na den eysch van uwe waerdigheden, Vernoegen kan Me-vrouw, met redens deftigheden; Ik die een Herder ben, by Herders heb verkeerd, Soo dat ik noyt meer heb als Herders plicht geleerd; 'k Weet niet op wat manier dat ik my zal verschoonen, Dat ik uw heus heyd na waerdy niet kan beloonen; Doch op mijn Herders wijs, zal ik, ha!
waerde Vrouw, Bedanken u voor d'Eer die 'k my onwaerdig houw.
Gy hebt my, Celidon, in 't minst te danken niet, Dewijl u noyt van my is eenig eer geschied.
Meer eer, en tienmael meer als ik weet te vergelden.
Gy zoud my vrundschap doen, indien dat gy u stelden, Tot mijnen dienst.
Tot uwen dienst Me-vrouw, Ik my, gelijk uw slaef, eeuwig verbonden houw.
Ziet gy niet wat ik wil?
Ik wil wat gy gebied.
Mijn wille zoekt uw dienst.
Uw diensten weyger 'k niet.
Wild Apolonia dan dienen.
Steld hem wet.
Die weet gy, indien gy hebt op mijn reên gelet.
243 Claudi.
Ik sweer 't Me-vrouw, 'k en doe.
Celidon, mijn zinnen Die neygen na het geen men noemt de zoete Minne.
Me-vrouw!
Ha Celidon!
gy die gebied, Wild u in 't minnen doch zoo verr' verlopen niet; Uw waerde is te waerd, gy kiest zonder beraden; Uw Hoogheyt doold, en dwaeld, en mind haer schand, en schade; Uw eer, uw Eelgeslacht, uw Koninglijke bloed, Ha!
hoog gebooren Vrouw, gy al te veel misdoed; Had my 't geluk begaeft met Koninglijke waerde; Had my 't geluk gestelt in Monarchy op Aerde; Had ik voor d' Herders staf, een Schepter in de hand; Bezat ik 't Koningrijk, en waer een Vorst van 't Landt Dan zoud ik my, Me-vrouw, ter aerden neder buygen; En my in Liefdens dienst uw trouwe Dienaer tuygen, Maer nu, eylacy!
nu, een armen Landmans Zoon, Die maer een stroyen Hoet in plaets draegt van de Kroon.
De Kroon, de Monarchy, den Adeldom, de prachten; En kan ik waerder niet, als deugd en wijsheyd achten; Die speur ik beyd in u, de wijsheid, en de deugd, Die doen my Celidon beminnen.
hoe meugt Gy, Apolonia, een slaef om minne smeeken?
Hoe meugt gy, Celidon, u zelver tegen-spreeken?
't Is wonder een Princes op Herders Minne ziet.
Meer wonder is 't, dat gy die wild ontfangen niet.
Me-vrouw, ik ben 't niet waerd.
Vw waerd kan my vernoegen.
Ik bid Me-vrouw, laet ik my by mijn Zuster voegen.
Wat zegt gy Celidon, dat dit uw Zuster is?
Mijn herte dan te meer geruster is.
Mijn Heer, Celidon veynst, en schaemt zich in zijn minne.
Hoe na is hy verlooft?
Ia Edel Koninginne.
Aen wie?
Aen my, Apol.
Aen u?
Aen my.
ja, Mevrouw; Dees Herderinne ik voor mijn beminde houw.
Dees Herderin en gy, zijt zelfs u zelven tegen, Dat gy 't geluk niet wild, daer 't is tot u genegen, Gy wild niet nu gy kunt.
Ik kan niet zoo ik wil.
Ach tusschen uwe wil, en macht is geen verschil, Indien gy macht en wil wild t' zamen evenaren.
Verbonden trouw heeft my verbonden om te paren Met Celidon, en hem verbonden weêr aen mijn, Dat tusschen onze Liefd noyt and're Liefd zal zijn.
Nochtans zoo moet en zal den Koning Silvia trouwen.
Heer Koning!
't kan niet zijn, laet my het mijns behouwen, Ik zal mijn trouw-verbond niet breken.
Ach bedaerd, Swijgt Celidon, wy zijn noch echt'lijk niet gepaerd, Nocht door beloft van Eed zoo veer, oft kunnenscheyde; 244 En dat behoudens eer.
O Menschen!
ydelheyden; Zijn 't daer uw zin op speeld; hy mistrouwt die vertrouwt, En op beloften van den Mensch zijn hope houd; O Silvia!
zoo licht u Liefds beloft vergeten; O Silvia!
schoon gy uw vry kend in 't geweten, Had ik in u nochtans 't verand'ren niet verwacht; O woorden niet gemeent!
ô liefde zonder kracht!
Trouwt met den Coning vry, en leeft met zijn genade; Zoo my den Koning kost, wie weet met welke daden, Met welke sware straf hy my bestraffen zou, In plaetze dat hy my zijn Zuster geven wou; Schoon dat ik sterven most, zoo zal ik openbaren, Wie dat ik ben, en wat dat my is wedervaren; Ik vrees nocht straf, nocht dood, nocht lijden, nocht verdriet, Nu ik de liefd van Silvia niet meer geniet.
Genadig Vorst, en Heer, ik geet my in uw handen, Ik die in Ballingschap most swerven achter landen, Als uw groot achtbaerheyd verwon mijns Vaders staet, Waer door nu Celidon als balling dolen gaet; Ik ben geen Celidon, maer Claudiaen gebooren, Een Edel Hertoogs Zoon, maer luk, en land verlooren; Marcellus, oud en grijs, mijn Vader is.
Hoe vreemt, Dat na het ongeluk, 't geluk weêr oorsprong neemt; O Goddelijk geval!
dat ons in werelds zaken, Na 't ongeluk weêr kan tot het geluk doen raken; Ik stel uw Vader vry en in zijn eerste staet, Mits met mijn Zusters liefd gy u vernoegen laet; Na dat de rampspoed quam u en uw Vader treften, Wil ik u weer tot staet, en Hertoogs eer verheffen; Indien mijn Suster Apolonia u trouwt.
Het is mijn hoogste wensch, zoo zy 't mijn waerdig houd; Vrouw Apolonia, u ik van herten minne, Te meer ik door dit luk mijn Vaders luk kan winnen.
Ach Edel Claudiaen!
hoe gaet het met den Mensch?
Ik zie, die God vertrouwd die krijgt het na zijn wensch; Uw wijsheyd, en uw deugd uw oeffening in kunsten, Uw aengenaam Muzijk, verdienen mijne gunsten, In liefde t' uwaerts; wijl den Hemel het zoo voegd, Kies ik u Echtelijk zoo gy u houd vernoegt.
Vernoegt!
ja zoo vernoegt, dat ik in mijn genoegen, Soo lang ik leef, my zal in alle zaken voegen, Om Apolonia te eeren, dag, aen dag, Met zulke Liefd als men op aerde noyt en zag; Had ik nu het geluk dat ik maer mochte weten, Hoe 't met mijn Suster gaet, zoo mocht ik lukkig heten, 245 Iuliana.
Het luk voldoet uw wensch, mijn Broeder Claudiaen, Ziet hier uw Zuster Juliana voor u staen.
O wonderlijk geval!
mijn Zuster, hoe kan 't zijn, Dat ik u heb gelieft in d'onbekende schijn?
Ha Juliana Lief!
wat kan den Hemel werken?
Een Goddelijke schikking wy hier in bemerken.
Iuliana, 't schijnt den Hemel met geluk U weêr verlossen wil uyt ongeval, en druk.
Lieft Juliana my?
Ik neem uw liefde an, Hier ziet men wat de tijd door menschen werken kan. Koning.
Laet ons al t' zamen gaen ten Hoof, op dat wy meugen, Uw Vader met dees vreugd op 't heugelijkst verheugen; Laet al het Hofgezin bewust zijn ons vermaek, Tot vrolijkheid, en vreugd, van dees gewenschte zaek; Laet vrolijke Musyk, laet zang en zoete snaren, Getuygen van de vreugd die ons is wedervaren; Laet ons in onze vreugd het Hof met vreugde voên; Gy die vertreden waert, Ie blijft in Eelen doen.
246 Favstina, Blyeyndend'-Spel.
FAustina, een uytmuntende schoone Herderin, werd gelieft, en hertelijk bemind van den Iongen Koning Constantinus; die in zijn liefde zoo volherd, dat hy diere beloften doet, met haer te trouwen; waer op volgt, dat zich Constantinus hitzig aen geprikkelt voeld van minne-lusten, zijn geliefde daer om aengaet, maer vind beleefde tegenstant; hy, hier door, sterker aendringende als te voren, werd zoo redelijk bejegent, dat hy zijn verzoek vruchteloos bespeurd: derhalven van haer afscheyd, en zijn liefde aen de Princes Casterna, op-offert; Faustina, bedroeft, en moeylijk, begeeft haer, op het zeggen van eenige Heydensche Waerzegsters, in manne kleeding, ten Hove, al waer zy onbekent, van den Koning voor Dienaer aengenomen, en op zeker tijd, van 's Konings wege met een brief aen de Princes gezonden werd; die, ziende Faustina, nu in manne schijn, en genaemt Constans, word op haer verlieft, en zoo brandende in minne-lusten, dat zy haer niet ontziet Faustina daar om aan te gaen; die, doch onmachtig, zulks met beleefdheyd af-keerd, 't welk de Princes zoo toornig maekt, dat zy den Koning aenklaegd, als of Faustina, nu Constans, gestaen hadde haer te willen verkrachten; dit alzoo aengenomen, werd Faustina voor 't Recht gestelt, en veroordeeld tot een wreede dood; zy voor al de wereld blijkelijk onschuldig zijnde, ontdekt haer, en brengt Princessen valscheyd aen den dag; 't welk den Koning ziende, omhelst Faustina; trouwd haer voor zijn wettige Bruyd; zend Casterna in ballingschap uyt zijn Rijk.
's Konings Zuster, de Princes Calista; langen tijd vryagie gepleegt hebbende met Ferdinandus, de broeder van Faustina, een zeer uytstekende Hoveling, wel staende by den Koning, ontdekt haer liefde; Ferdinandus maakt zich bekent aen zijn Zuster, en verzoekt de Princes ten Echt, die hem van den Koning vergund werd.
FAUSTINA, Herderin.
CONSTANTINUS, Grieks Koning.
CALISTA, 's Konings Zuster.
CANTISA, staet Iuffer van Calista.
FERDINANDUS, een Ridder en Broeder van Faustina.
HEYDINNEN, ofte Waerzegsters.
CASTERNA, Princes van Persen, in 't Hof van Grieken.
RECHTERS, ofte Raeds-Heeren.
SCHERP-RECHTER.
247 Eerste handeling.
FAUSTINA.
Faustin.
HOe vrolijk tiereliert 't gevogelt op de boomen, Hoe ruysschend vlieden hier de koele waterstromen Van kristalijne beek, en zuyvre water bron, Omlommert van de groent, begroet met morgen Zon; Hoe zoet en aengenaam begint Auroor te bloozen, Wiens weerschijn schitterd op de purper roode Roozen, En breekt door 't dichte groen, langs ruyg gewossen wal, En flikkerd met haer schicht op bergen, bosch, en dal.
Ontloken morgen-stond, bepronkt met Zonne stralen, Hoe lieffelijk laet gy uw lieve luyster dalen, Op bloempjes, en op kruyd, op al dit lieve groen, Waer gy; mijn Lammertjes, uw graegte kund voldoen.
Dus door de natte douw, koom ik mijn schaepjes weyden; Graes, graege Beesjes, graes, wijl mijn genegentheyden Door de gedachten zien in 't herte afgebeeld, Hoe veel den eenen van den ander Mensch verscheeld.
Den mensch, een schepzel Gods, en kan in geene delen, Belangende de Ziel, in 't minsten yets verschelen, Met zijne weerga; maer in staet welongemeen, Doch, wat de Ziel betreft, daar in zijns 's alles een; Al 't menschelijk geslacht hier levend op der Aerden, Van Scheppers wegen niets verscheeld in waerdens waerden; Zoo lief heeft God den Boer, als hy een Koninck heeft; Zoo lief een armen Mensch als die in rijkdom leeft; Het tijdelijk geluk maekt geen Godzalig leven, God liefd die gene meest, die hem het meeste geven; Die is Gods liefste vriend; en die geeft Gode meest, Die meest zijn leven voegt na wetten van de geest; Een geestelijke vrucht is daar in meest gelegen, De zond te haten, en tot deugd te zijn genegen.
Wat staet van leven best, om meest de deugd te voên?
Wat staet van leven best, om Gode dienst te doen?
Is armoed, oft is weeld bequaemst om God te loven?
Is 't beter wel geacht, oft nedrig en verschoven?
Is 't nutter Vorst en Prins, als Bedelaer oft slaef?
Is 't nutter Herder, als een Vorstelijke Graef?
Geen staten 't zy hoe veel zy van malkander schelen, Oft yder in zijn staet kan Gode 't zijne delen; 248 Doch, swarelijker is 't in weelde en geluk, Te dienen Gode, als het is in ramp en druk; Meer stof in Herders kluys om God den Heer te loven, Als 't Princen herte vind in Koninglijke hoven; Hoe vol het Konings Hof met weelden is gepropt, Met wellust zijn gemoet ten vollen in gekropt, Noch is 't een groot verschil by 't leven dat wy leyden, Meer rust geeft d' Herders staf, als Konings scepter sweyden; Geen gulden ledekant, zoo waerdig als dit groen, Om met geruste slaep natuurs lust te voldoen; Geen goude laken kan de Koninglijke Zalen, Zoo çierlijk pronken, als de wel geçierde dalen, Van groene lommers zijn gepronkt, en op geçiert, Met puyk van blader loof; waer 't pluymige gediert, Met lieffelijk gezang de veld Goôn komt ontmoeten; En in de morgen stond Godin Aurora groeten; Geen hoofsche vreugd, geen stem, hoe lieffelijk, hoe zoet, En geven zoeter lust als 't Nachtegaeltje doet; Geen zang, geen snaren spel, kan 't Hof zoo zoet doen blijken, Dat het by ons vermaek in 't minst mach vergelijken; Wat pronk van rooder goud, wat glans van diamant, Geeft zoo veel weêrschijn, als den oever dicht beplant Met keurig blos van Bloem, en purper roode Roozen, Die onder jeugdig groen te pronk staen met hun bloozen.
Ach roode Roosjes!
zoet van geur, Mijn lieve hand lust u te plukken; Uw blos, en inkarnate kleur, Aen mijn bedouwde mond te drukken.
En zuygen van uw Rooze blaên, Het geurig nat daer op gedropen, 't Geen Nectar zal te boven gaen, Doet uw gesloten Knopjen open.
Uw Knopjen, dat voor Avond rood Ontloken, had den dauw ontfangen, En met de nacht zijn blaedjes sloot, Dat graegt met graegte mijn verlangen.
Hoe graeglijk graegt mijn graeg begeert, Uw lieve Roozelaer te buygen, Om koele dauw op Roos geteert, Voor Nectar van uw blaên te zuygen.
O Roos!
gy die in mijn gedacht, Vernieuwt verloopen vrolijkheden; Een Griekzen Koning groot van macht, Tracht my zijn minne te besteden.
249 O Vorst!
ô Griekze Constantijn!
Beheerscher van 't vermaerd Athenen, Wat is 't dat u beweegd, om mijn, Uw Konings liefde te verlenen?
My dunkt dat ik zijn Hoogheyd hoor, Met ren ter jacht, door bosch en dalen; En volgt met lust de brak op 't spoor, Om 't schuwe wilt te achter halen.
KONING, met eenige Adel ter jacht, ontmoet FAUSTINA; alle de andere binnen.
Constan.
Faustina.
Constantijn; groot mogend Majesteyt, Ontfangt mijn morgen groet in goe genegentheyd; Uw dienaresse buygt, om hare plicht te toonen.
Beleefde Herderin, de liefd wil u verschoonen, En niet gedoogen dat zoo lieven Engel knield, 't Geen beter voegt aen my.
of gy u onthield, De lust tot zulk gesprek, 't geen boerten is, of veynzen, Waer door zijn Hoogheyd tracht de grond van mijn gepeynzen, In errenst te verspien, om zien of ik wel zouw Zoo slecht zijn, dat ik my uw liefde waerdig houw; In 't minste niet mijn Heer, zulks quam uooyt in mijn zinnen, Ten voegt niet dat een Prins een slechte Herderinne Zijn liefde bieden zal, wat schuylter doch in mijn, Dat u tot liefde trekt?
Ach Koning Constantijn!
Dat ik u liefde draeg de Goden konnen tuygen, 't Is liefde die my dwingt ter aerden neêr te buygen, 't Geen my tot liefde trekt, 't geen my tot liefd beweegt, Dat zijn uw deugden, waer benestens dat gy pleegt, De zoetste oeffening, die menschen kunnen leeren, 'k Zeg reden-kaveling, en 'k mach met waerheyd sweeren, Dat noyt geleerde tong my zoo wel heeft vernoegt, Als uw lieftalligheyd van 't Godlijk toe gevoegt; Natuur meer als gemeen in uwe schoonheyd wrachte, Schoonheyd met reên begaeft, doet my naer weêrliefd trachten, U lieven voor mijn lief.
Ten voegt uw Hoogheyd niet, Dat gy, grootmogend Vorst, op uwe minder ziet Uw minder niet alleen, maer een slavin gebooren, Daer gy een Koning zijt tot Heerschappy verkooren; Ik, om het slechte Vee als Herderin te voên, Gy, om uw Rijk, en Croon in staet te rijzen doen.
Wel wijze Herderin, onnodig deze reden, Heb ik voor dezen niet van mijn genegentheden 250 De rechte proef getoont, heb ik doen blijken niet, Dat liefd in liefdens keur op geene wetten ziet?
'k Hoop ymmers niet dat u mijn liefde zal mishagen.
Grootmogend Vorst, de liefd heeft wonderlijke vlagen, 't Geen zy de een uur wil, haer d' ander uur mishaegd, Constan.
Dat speurd men noyt in die, die rechte liefde draegt.
Wie draegd 'er rechte liefd?
Die in de liefd volherden, En noyt, om dit oft dat in liefd verandert werden.
Waer vind men zulke liefd?
In 't herte van die geen, Die in de liefde noyt buyten beloften treên.
Waer vind men lieverts die hun liefds beloften houwen?
Die zijn te vinden, Lief, alleenig door vertrouwen.
vind men die alleen om dat men dat vertrouwt?
dat 's misverstand; Heer, my ten besten houwt, Dat ik zoo stoutelijk mijn tegen rede toone, Ik bid, zoo ik misdoe, uw Hoogheyd my verschoone; Het is mijn leet dat ik die zeggen heb bestaen.
Gy hebt in 't minste deel, my hier in niet misdaen, 't Gevalt my, mits 't my lust u tegen my te hooren.
Zijn Hoogheyd op mijn vraeg dit antwoord steld te voren; Dat door 't vertrouwen werd de rechte liefd gekent.
hoe kent gy liefd, zoo gy mistrouwend bent?
Hoe zoud men trouwe liefd door het vertrouwen kennen, Mits veynzery, door schijn, de trouwheyd weet te schennen; De tong roemt vaek van trouw, daer 't herte tegen strijd, Dit kan geen trouwheyd zijn, schoon gy vertrouwend zijt; Vertrouwd men menschen trouw, om dat zy daer van roemen; En zal men yemand trouw in 't stuk van liefde noemen, Om dat hy 't zelver zeyd?
moet daer uyt zijn vertrouwt, Als dat hy is getrouw?
geen reden staende houwt, Dat door vertrouwen yemants trouwheyd werd bevonden, Wie hier op liefde steld, liefd los, en ongebonden; Getrouwheyd leerd de tijd, maer het vertrouwen niet, Of yemand liefd getrouw, men door de tijden ziet, De tijd moet door de tijd getrouwheyds proef doen blijken, Die vind men trouw, die noyt in trouwheyds plicht beswijken.
Is niemant dan getrouw van die, die 't openbaerd, En met de tong de grond van trouw te zijn verklaerd?
Mijns oordeels, ja, men kan in 't zeggen waerheyd houwen, Hoe vind die trouwheyd, die dit niet en wil vertrouwen?
Mijn Heer de tong en 't hert verschelen vaek zoo veel, Ja sweeren van de trouw, en toonen tegendeel; Zoo dat vertrouwen niet en kan getrouwheyd vinden, Hoe zeer de minnaers haer aen trouws beloften binden; 251 Men ziet hoe dat de tijd veranderinge geeft, De tijd die openbaert wat dat het herte heeft; Dat 's rechte trouwigheyd, van zulke trouw ik spreke, Die altijd blijft stantvast, en zonder oyt te breken; Dees vind men door de tijd, die alle dingen leerd, Maer door 't vertrouwen niet, mitsdien den mensch verkeerd Constan.
't Is zoet, en wel gezeyd, begaefde Herderinne, Ik speur met groote lust de schranderheyd uws zinnen; Ik vind in u meer als ik oyt in Vrouwen zag, Zoo dat ik uwe lof in waerheyd roemen mach; Dit stelle ik ter zijd, zoo woorden kunnen baten, Zoo woorden krachtig zijn, wil u door woordenlaten Bewegen tot mijn liefd.
Zijn Hoogheyd spot met mijn; Hoe zoud een Herderin een Konings Vrouwe zijn?
Zal een verschoven Maegd van laege staet gebooren, Een Koninglijke tong om weermin smeken hooren?
Ik bid u, Vorst, bedaert, uw Hoogheyd doet te kort Zijn Edeldom, zijn staet; voorzichtigheydt my port, Om met eerbiedigheyd uw Hoogheyd, en genade De liefd tot een Slavin, met reden te ontraden; De tijd eyscht mijn vertrek, met uw verlof mijn Heer Constan.
Dat gy nu scheyden wild vertrouw ik nimmermeer, Vertoeft mijn Lief, ik bid.
met reden.
De reden zeggen neen, en toonen tegenheden.
Indien gy, lieve Nymph, de reden plaetze geeft, Bevinden zult gy, u mijn hert verkoren heeft, Voor opperste voogdes, en zielens wel beminde, Lust u daer proeven van?
ik sweer 't gy kundze vinden.
Wat proef kan daer van doch zijn Majesteyt my doen?
Meer proef als gy oyt kunt van 's Konings liefd vermoên Ik stelle my als Slaef ten dienste uws gebieden, Gebied my wat gy wild, uw wille zal geschieden.
't Waer onbeleeft, mijn Heer, en staet my geenzins vry, 't Gebieden komt u toe, gehoorzaemheyd voegt my; Doch, zoo uw Hoogheyd zich met liefde voeld bevangen, En dat het hem gelieft, uyt liefde, niet door dwangen, Maer uyt goedwilligheyd, te toonen proef van dien, Ik wensch, hoe wel onwaerd, daer proeve van te zien.
Wat proef gelieft mijn Lief.
Die u lust my te geven.
Eyscht, bid ik, wat gy wild, al waer het schoon mijn leven.
Zoo waer ik moorderes, in plaets van Lief, beulin.
Neen schoone, maer zult zijn gebiedsteres mijns zin.
'k Verzoek dan yets op u. Constan.
Wild uw verzoeken staken, In plaetze van verzoek uw wil tot wetten maken, 252 En zegt wat gy begeert dat ik tot proeve doe.
Dat zeggen, machtig Vorst, en komt my geenzins toe.
Het doet, indien 't u lust zoo waerdig my te kennen.
Noyt zal mijn heusch gemoed de kennis zoo ontwennen; Dat my de reedlijkheyd zoo verre zal ontgaen, Dat ik gebieden zoud, 't waer onbeleeft gedaen; Zoud gy, die in uw macht hebt landen, en ook lieden, Zoud gy, die Grieken meugt beheerschen en gebieden, U van een slechte Maegd, en arme Herderin, Gebieden laten?
neen, 't is mijn gemoed en zin, Grootmogend Koning!