floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
RYKHART leest.
De vriendschap, die, myn Heer, Ik met uw Broeder heb, is oorzaek, dat ik zeer Veel deel neem, in het geen uw interest kan raeken, En, wyl ik weet dat gy uw meeste en zwaerste zaeken Aen Crygton hebt betrout en Blakwel, die voorheen Hier hadden groot crediet, maer die nu, een voor een, Een schandelyk bank’roet van hondert duyzent ponden Hebben gemaekt, heb ik het van myn pligt gevonden, Hier kondschap van te doen.
wat een slag!
Te moeten al zyn goet verliezen op een dag.
’t Is schande, dat gy u zo ligt’lyk laet vervoeren, Dit alles hoort geen geest van een wys Man t’ontroeren; Dien treft geen ongeval, en al verliest hy ’t goet, Verliest hy nooyt zig zelf, nog zyn bedaert gemoet.
Daerom voltrekken wy maer ’t geen hier is begonnen, En laet uw ziel van smert niet blyven overwonnen; Daer zal nog wel wat geld voor bruydschap over zyn, Vyf duyzend gulden is genoeg voor Driessottyn, Die ik bestellen zal by onze goede vrinden, En nog is het geen noot, schoon wy die zom niet vinden.
Van zyn geleertheit kan en hy, en wy bestaen.
Mevrou, ei dryf die zaek zo sterk dog niet meer aen, ’k Sie, dat hier niemand is, of hy spreekt ’t huw’lyk tegen, En ’k dwing de menschen niet, die ik niet kan bewegen.
Dat valt u schielyk in, en, dat gy dit bemerkt, Is nae ’t verlies van ’t goet eerst by u uytgewerkt.
Men word moe met ’er tyd, van al dat tegenstreeven, ’k Zoek liever stil en zonder moeilykheit te leven, En ik begeer geen hart, ’t welk zo veel weerstand biet.
Nu zie ik, tot uw schand, ’t geen ik myn leven niet Geloven kon.
Mevrou, gy kunt van my geloven Al, ’t geen dat u belieft, ik ben dat lang te boven.
En, of gy ’t quaelyk neemt, ’t verscheelt my weinig meer, Maer ik en ben geen Man, dien ’t schenden van zyn eer, Door trotze wygering, zo zoet zou kunnen smaeken, Men moet meer werks van my, en myn geleertheit maeken.
Ik ben een dienaer van al, die myn wysheit hoont.
Wat heeft die vuyle ziel zig naekt aen ons vertoont!
Lykt dat naer wysheits zugt, die hy niet doet, als pryzen!
Mevrou, ik heb my nooit getelt onder de wyzen, Maer al het ongemak, ’t welk u de hemel geeft, Acht ik het myn te zyn, myn lot aen ’t uwe kleeft.
En, durf ik myn persoon en goet aen u opdraegen, Beschik daer van, Mevrou, maer naer uw welbehaegen.
Dit edelmoedig stael heeft my het hart bekoort, Ik zal uw minnewensch belonen, zo ’t behoort, En, wyl gy ’t hartelyk meent; zal ik u Saertje geven.
Neen Moeder: ’k ben niet meer gezint, gelyk daer even.
En ly, dat ’k u besluyt nog eens mag tegenstaen.
zoud gy myn geluk nu willen tegen gaen?
En, nu ik ieder aen myn liefde toe zie vallen... SAERTJE.
Ik weet, hoe weynig goet gy hebt, en, onder allen, Die ’k ooit gezien heb, had ik u gewenst alleen Tot mynen Bruydegom, op hoop dat ik met een U door myn huw’lyk zou gelukkig kunnen maeken; Maer, nu het noodlot heeft verergert onze zaeken, Bemin ik u te veel, dat ’k, nae dien tegenspoet, U zou belaeden met een’ huysvrou zonder goet.
Ik ben bereit met u al ’t ongemak te draegen, En zonder u kan my geen voorspoed zelf behaegen.
Zo spreekt men, als men is door d’eerste drift verrukt; Maer, laet ons zorgen, dat geen naeberou ons drukt* Daer is niets, dat den knoop van min kan losser maeken: Als dat men met gemak niet aen de kost kan raeken: En dikwils geeft men zig dan allebei de schult, Als d’armoe onlust baert, en men met geen gedult ’t Nootzaekelyk gevolg van zulk een lot kan draegen.
Is ’t geen, gy zegt, alleen de rede van ’t vertraegen, En waerom gy den wensch van Eelhart tegen gaet?
Dit hindert maer alleen, en, weet gy hier toe raet, Dan loop ik met vermaek in die gewenste banden.
Dat ’k hem te veel bemin, weerhout alleen myn handen.
Tree dan met Eelhart vry in ’t huwelyks verbont, De tyding, die ik bragt, was maer een loze vont, En list, om onverwagt myn hulp u te betoonen, En Eelharts zuyv’re min met uwe trou te loonen.
Myn oogmerk was met een, myn Zuster uyt den dut Te helpen, als zy zag, hoe weinig steun en stut Zy had aen Driessottyn, en aen verwaende wyzen.
Laet ons gezaementlyk den hemel hier voor pryzen.
’k Verheug my ’t allermeest in ’t knaegende verdriet, ’t Welk hy gevoelen zal, die ons zo snood verliet, En, om zyn gierigheit met naedruk te kastyden, Wil ik het huw’lyksfeest met alle pragt beryden.
’k Wist wel, dat niemant ooit, als gy, haer hebben zou, KORNELIA.
Zo offert gy my op aen deez’ onwett’ge trou.
Gy zult, door wysheits hulp, u vergenoegt betoonen, En zien met groot vermaek, dat wy haer liefde kroonen.
Hy zie ten minsten, dat zyn hart nog tot my blyft; De wanhoop dikwils wel een Man ten huw’lyk dryft,* ’t Welk hem voor altyd rout.
Notaris, maek geschreven ’t Verdrag, naer d’order, dien ik u straks heb gegeven.
DRUK-FEYLEN.
12. lin.
Vorstin, lees Vorstins.
18. lin.
4. daar by, lees daar hy.
31. lin.
4. werk woord, lees werrik woord.
34. lin.
8. lustig, lees lastig.
53. lin.
20. ah wilt ons nu medeelen DRIESSOTTYN.
lees.
ah wil ons nu medeelen.
Uw punt gedicht.
57. lin.
2. een re, lees rei.
66. lin.
6. hoe wat is t’, lees wat is ’t.
87. lin.
14. dat uw vrees, lees uwe.
BROERSHART, KLUCHTSPEL.
Door A. LEEUW.
DEN LAATSTEN DRUK.t’AMSTERDAM,            By de Erfgen.
van J. Lescailje, op de Middeldam, naast de Vismarkt, 1683.
Aan den Konstlievenden HEERY.
V. MYN HEER,     Nademaal U E. een groot Liefhebber van dit Werkje in zyn moederlyke Fransche taal zyt, om dat ’et, onder andere aartigheden, zeer geestig aan elkander is gebonden; zo heeft ’et my goet gedacht U E. het zelve in ons Nederlandtsch toe te eigenen: met vertrouwen dat gy onzen Broershart, uit een oprecht Duits hart, gelijk hy U E. geoffert werdt, zult ontfangen: en met hope dat gy hem, met zo gunstigen oog zult aanzien, als ik wensche dat hy U E. met zyne potzeryen mag vermaken.
Inmiddels beelde ik my vastelik in, dat gy de zeer geringe konst, die ik met dit Kluchtspel te vertalen gebruikt hebbe, enige kleine lof en eer zult waardig achten: vermits U E. rympen zomtyds, met diergelyke vermakelykheden, zwanger gaat; en ook, gelyk ik, en meer andere, liever iets na uw zin vertaalt, dan dat gy iet slechters van uw eigen maaksel voortbrengt: doch hebben wy in deze drift een misslagh, men zeit voor een spreekwoordt: elke zot heeft zyn marót: die mag dan d’onze zyn daar wy mede spelen; onze fout zal, meen ik, zo groot niet zyn, dat wy’er in twegevecht om zullen gestuurt werden, gelyk onzen Broershart, om ’t verwarelozen van zyn Meesters keuken, en een weinig kwade snap, hier gedaan werdt.
Voor my, men mag ’er van zeggen wat men wil, ik vernoege my ten allerhoogsten dat gy my in dit gevoelen evenaart; en verzoeke verder dat ik, met deze Broershart aan U E. op te dragen, d’eer mag verkrygen van my te noemen, MYN HEER, U E. zeer ootmoedige en verplichte dienaar A. LEEUW.
OPBROERSHART, KLUCHTSPEL.
LEEUW, afgerecht op Kluchttooneelspeldichten, Heeft meêr dan eens Liefhebberen verheucht Door boertig Spel, niet strydig met de deucht, Nocht eenige der zedelikke plichten.
Zyn Kluchten doen verheugen, niet ontstichten; Dies zynze vry gelaten aan de jeucht, Om ledigheit te wisslen voor geneucht, Daar andren, hier meê strydig, moeten zwichten.
Gy dan, ô LEEUW!
die zomtyds tyd verslyt In ’t dichten maakt uw tyd niet nutloos kwyt, Terwylge dus ’t Tooneel stoffeert met kluchten.
Vaar voort, vernoeg ’t nieuwsgierig oog en oor, ’t Een’ graâg tot zien, het andre tot gehoor, De geest wil zich by wylen wat verluchten.
J. S.                     BEDRYVERS.
LEENAART, een oudt Edelman.
REINIER, vryer van Klara.
KLARA, dochter van Leenaart.
BROERSHERT, Keukenknecht van Leenaart.
Het Tooneel is in den Haag in ’t voorhuis van Leenaart.
Het Kluchtspel begint en eindigt met de tydt daar ’t in vertoont werdt.
LEENAART, KLARA.
KLARA.
HOe is het noodtlot my zo drukkig?
wat ben ik ongelukkig!
LEENAART.
Zeg op, wat is ’er dat u kwelt?
Uw geest is t’enemaal ontstelt.
Gy schynt in razerny te blaken.
Wilt ons uw kwalen kondig maken.
vraagt men my noch na myn smert?
De wanhoop treft my tot aan ’t hert; Dies als gy weten zult myn plagen, Zult gy van harten my beklagen.
Nu zeg’er dan.
hoor myn leet.
Gy zult my houden, als gy ’t weet, Voor d’ongelukkigste aller menschen.
Ik zou u schier wel elders wenschen, Met uw bedroefde malle gril.
Spreek op, of zwyg voor eeuwig stil.
Geen mensch ter wereld is zo zwaren, En grooten hoon oit wedervaren, Ik eet myn hart, en spuw myn gal.
Ik loof voorwaar ’t is niemendal, Vermits dat gy ’t niet wilt verhalen.
Lydt, zucht en leefdt in duizent kwalen, Beklaag u, schrei vry, roept en raast, Betoon u zelven heel verbaast, Heel bly, oft heel bedroeft van zinnen.
Heel lachende, of ontstelt van binnen, Of kwaat, of goet, of vol verdriet, Het zal my raken ’t minste niet, Na dat ik zal van u vertrekken.
Ei, vader; ’k zal ’t u gaan ondekken.
Neem maar een weinig tydt gedult Want ik ben zo met smaat vervult Dat ik niet derf.... LEENAART.
’t Zyn vreemde kuren, Terwyl dit askat van naturen Een klapster is, dat zy alsdan Dit droef geheim verzwygen kan. Men mag u wel in alle wyken Voor vry wat wonders laten kyken; Want wonder is het in dit punt, Dat gy een dochter wezen kunt, En uw verdriet zo lang bewaren.
Ik zal ’t u eindlik dan verklaren.
Reinier, die my heeft lang gevryt.
En die ik gaerne zag altydt.
Heeft my dees grote smaat beschoren, Die my dus razen doet van toren: Ter plaats daar ik op gistren met Hem ben geweest om een ballet, Deê hy, als andre jongelingen, De juffers huppelen en springen; Liefkoosden ook met yder een, En liet my zitten droef alleen.
Doch ’t geen my brengt de meeste smarten, Is dat hy ontrouw is van harten; Want my is vast bekent gemaakt Dat hy in nieuwe liefde blaakt; En schoon hy ’t gaat verburgen houwen Dat hy in korten tydt zal trouwen.
Zie daar ’t geen my op ’t harte leit.
Ik wil vol hete toornigheit, Hem voor zyn trouwdag doen bemerken Wat dat myn belgzucht uit kan werken.
Gy wordt van deze guit veracht?
had ik noch myn eerste kracht, Ik zou hem met myn langen degen Van stonden an de bek gaan vegen; Of maken door myn korte roer Dat hy voor alle Turken voer; Ik zweer, gy hoefde niet te schromen Dat hy myn handen zou ontkomen; Maar nademael ik op dit pas Niet ben die ik voor dezen was, Zo moeten wy een ander kiezen Die hem het leven doet verliezen; Ik vin wel iemant in den Haag Die dit verrichten zal heel graag.
Zou my die smaat van hem gebeuren, Die ’k voor myn zwager dacht te keuren?
Neen, dezen deugeniet moet doodt, ’t Zy deur een degen of een loodt.
Maar laten wy die reden varen, En zien wy slechts hoe wy dit klaren; Op morgen, daar ’s geen twyffel aan, Is hem de smaak van ’t broot vergaan Gy hebt uw klachten my doen horen, Leen nu een weinig tydt uw oren, Dat ik u meê de myne zeg; De koekoek haal de knechten weg, Die vuiliken, die heel niet weten Als maar van drinken en van eten, En plagen ons met spyt en smart.
Dien dronken dief, dien schelm Broershart, Heeft zo veel kwaats aan my bedreven, Dat ik ’t hem nimmer kan vergeven: Ik zweer, dat hy’er ook eerlang Voor zingen zal den jammerzang: ’k Hadt gistren, om myn ramp t’ontvlieden, Genodigt zekre jonge lieden, Die ik met enen blyden dag Onthalen wou, gelyk ik plach; In plaats dat hy ter ’degen paste Op ’t gene dat ik hem belaste, Hoor wat den booswicht deê.
Hy zoop zich zelven vol en zadt.
Toen eind’lik nu de gasten kwamen, Die zich met groot gerucht verzamen, Men dacht de spys was warm en gaar, En alle ding volkomen klaar, Een yder meende vol verlangen Een goede maaltydt aen te vangen; Maar, na ’t gebedt, men vondt de spys Byna noch raauw, en koudt als ys; Zo dat wy, d’een zo wel als d’ander, Als uilen keken op menkander.
Daar lag de heele vrolikheit Die elk zich hadde toegeleit.
Noch drukken my* al groter smarten!
Want dezen zot met zyne parten Deê onlangs my zo groten leet, Als ik ’er geen ter werelt weet.
Eens als myn heupweê my deê karmen, Myn buikloop, krimping in myn darmen, Myn zinking, tandtpyn, en myn smert Van hoest, en klopping voor het hert, Verkoutheit, hooftzweer, myn gebreken.
Waar door ik vaak ben als bezweken, In steê dat hy toen zeggen zou; Och, meester hoe beklaag ik jou!
Zo wees my deze snode slave, By al de doden in den grave, En zei dat ik, heel oudt en lam, Te met myn doot wat nader kwam.
Let, of ik reên heb my te kwellen, En my daar over dus t’ontstellen?
Kom, kom, wy zullen van die smaadt Ons beide wreken in der daadt.
Reinier doet u in wanhoop branden, Broershart plaagt my met spyt en schanden; Dies moeten wy, om hun bedryff, D’ een d’ander zenden op het lyff: Dan zal Reinier, door smaadt gedreven, Broershart daar over stokvis geven, Die dies weêr zal, naar enig slaen, An ’t kyven en an ’t schelden gaan; Reinier, in meerder toorn ontsteken, Zal zich daar van meê willen wreken, En geven wat hy geven mag Broershart een schrikkeliken slag, Die van den slag ter neer zal zygen, En vorder daar de koorts of krygen; Broershart, veel dommer als een zwyn, Zal tegens wil der Medicyn Gestadig trachten wyn te drinken, En dan moet hy na ’t graf heen zinken; Want koorts en wyn te zaam, verbrandt Hem wis het hart en’t ingewandt.
Reinier, om deze zaak gevangen, Die zullen wy daar na doen hangen.
Zie daar een raadt, die ons gewis Den besten raadt, ter werelt is, Vermits wy kunnen onbesproken Ons beide zien hier door gewrooken.
Maar, vader, hoe zal dit geschiên?
Hoor toe, ik zal het u bediên.
Wy moeten, zonder tydt verlengen, Broershart een uitdaagbrief doen brengen Aan Heer Reinier, van stonden aan.
Hy zal niet by hem willen gaan, Uit vreze dat hy klop zou krygen.
Wy moeten het voor hem verzwygen Dat zulks om een krakeelzaak is.
Zeg hem, dat gy vol droeffenis Leeft om het afzyn van uw vryer; Dat gy aan hem, om u wat blyer Te maken, zendt een minnebrief.
En sterft schier om uw zoetelief Zo blyft hy buiten kwaadt vermoeden.
Gy hebt gelyk, ik kan’t bevroeden.
Ik heb alreê een uitdaag schrift Geschreven in myn grammen drift; Maar dorst Broershart myn wedervaren Noch inhoudt van het schrift verklaren, Voor dat ik wist uit uwen mondt Of gy myn voorstel goet bevondt; Maar nademaal uw raadtzaamheden My doen in deze moeite treden, Zo neem ik, buiten zorg en druk; D’uitvoering aan van’t heele stuk.
Daar komt Broershart, ik treê hem tegen, En ga hem tot dit werk bewegen.
KLARA, BROERSHART.
BRoershart, hoor eens, myn zoete vaâr.
Wat ’s jou believen, jufrouw Klaar.
Kom hier, ik heb uw hulp van noden.
Ga heen, en draag, op myn geboden, Dien brief, die ik, in ongeduldt, Met al myn pynen heb vervult.
Neen, Joffrouw, is het uw behagen, Gy moogt uw pynen zelver dragen; Ik draag niet graeg een anders pyn, Mits ik genoeg heb aan de myn.
Gy vat niet wat ik u wil zeggen, Ik zal ’t u beter uit gaan leggen.
Ik heb in dezen brief gestelt De martlezaci die my kwelt.
Hoor, in der waarheit, zonder scheren, ’k Wil my niet laten martlezeren ’k Wil door uw martlezaci-vracht Noch niet eens wezen omgebracht.
Neen zeker, wil het my vergeven, Ik wil veel liver noch wat leven.
Weg zot, het is een minnebrief, Geschreven aan myn zoetelief; Aan heer Reinier: wil hem bestellen, En my niet met uw zotheên kwellen, Al lang genoeg, weet dat hy is Vervult met mingeheimenis.
zyt gy verlieft?
Waar toe gebruikt die hoofsche tarmen, En waarom niet met goedt bescheidt My zonder spreken dat gezeidt?
Noch eenmaal, zonder tydt verlengen, Gy zult Reinier dit schrift gaan brengen: Hy zal u voort, als hy dit leest, Ontfangen met een blyden geest.
Ga dan, en wilt myn wil betrachten.
Ik zal u met verlangen wachten.
BROERSHERT.
Ik ga. Klara aan d’eene zyde binnen, Reinier aen d’ander    zyde uit: en na dat Broershert Ik ga heeft gezeit,    loopt hy Reinier tegen het lyf.
REINIER, BROERSHART.
MYn Heer, dit is zeer goet Dat gy my hier zo haast ontmoet: Ziedaar, wilt dezen brief ontfangen, Die Klare uw vryster u doet langen, Ik zou’er zo van stonden aan Naar uwent hebben meê gegaan.
REINIER.
Ik ben aan haar verplicht door dezen.
Zo gy hem overluidt woudt lezen, Dan hoorden ik de fraijigheit Van’t geen dat een verliefde zeit?
Want, Heer, myn Joffrouw wordt gerekent Dat zy zo wys is als welspreekent.
Wel hoor dan wat den brief beduidt, Ik zal hem lezen overluidt; Maar eer ik hem noch heb gelezen, Beding ik, als’t behoort te wezen, Dat gy de zaak verburgen houdt.
Myn Heer, ’k belooft u zonder fout, Betrouw vry uw geheim myn oren, Gy zult’er noit verwyt van horen.
Maak dan, Broershart, dat gy wel vat Te hoge woorden van dit bladt BROERSHART.
Geen zorg, ik zal’er wel op letten, En ook ter degen my naar zetten; Want zou ik zeggen op een hair De gaven van Mejoffrouw Klaar, Ik zou’er van REINIER.
Maar wil toch zwygen, BROERSHART.
Den helen dag geen endt aan krygen.
Zy is REINIER.
Maar zwyg heb ik gezeit.
Zo schoon als vol aanminnigheit.
Zy heeft ter werelt geen gebreeken.
Een yder weet van haar te spreeken.
Zy is zo gaauw gelyk de droes.
’t Is waar, maar maak myn kop niet kroes.
Zy heeft REINIER.
Maar zwyg toch mag het wezen.
In Huigens, en in Hóóft gelezen, In Kats, en Krul, in Bruyn, en Brandt, In vander Veen, en Nieuwelandt, In Velde, Vondel, Vós, Vermander, In Zwol, Tengnagel, onder ander In Starter, Kóster, Westerbaan, In Jan Bara,* Jan Zoet, Oudaan, In Brêro, Rodenburgh... REINIER.
Wilt horen, Of ik zal my op u verstoren.
Zy is te duivels raar van geest, Heur weêrgâ heeft’er noit geweest.
Zy kan REINIER.
Maar laat het daar by blyven.
Te wonder net en aardig schryven.
Zy is van uitspraak zonderling.
In’t kort, zy weet van alle ding.
Heur geest, gelyk op vlugge wieken.
Vliegt deur den Amadis van Grieken, En die van Gaulen, ja ook meê Deur al de boeken van Astree.
Zy weet van Blancefleur en Floris.
Zy weet van Meester Kakkedoris.
Zy weet meê van de Landesknecht, Die met zyn eigen schaduw vecht.
Zy weet de kwikken en de kwakken Uit meer als duizent Almenakken.
Zy weet mêe al de fablen van Ezopus, dien wanschapen man.
Zy weet meê van de raare treken Van Uilespiegel braaf te spreken.
Zy weet meê van den grooten zot, Den Leeuwen Ridder, Don Quichot Zy weet ook aardig op een duitje ’t Verhaal van Jakkje met zyn fluitje.
Weet gy nu wel, gy mal om ’t hooft, Schoon ik deez’ letteren belooft Heb overluidt voor u te lezen, Dat gy lo lukkig niet zult wezen, Dat gy ze horen zult?
Myn Heer, Lees overluidt, ziedaar, ik zweer, Gy zult van my geen woordt meer horen.
Nu leen met opmerk dan uw oren.
Hy leest: Myn Heer wat honen, smaat en leedt, Dat gy my gist’ren-avondt deedt, Zal dit geschrift aan u doen weten; Want ik ben zo met toorn bezeten, Dat il wil komen tot de wraak Van deze voorverhaalde zaak.
Indien Broershart u vindt op heden Zo is’er al voor u gebeden.
Tegen Broershart.
Broershart, uw Juffrouw maakt hier een Krakeelzaak zonder recht oft reên; Want ik heb haar van al myn dagen Niet als getrouwe min gedragen: En zo my d’eer in deze smart Ging minder dan zy doet aan ’t hart, Ik zou my van myn minnehette Vry laten wat ter neder zette; Maar nademaal myn eer hier door Zou raken heelendal te loor, Zal ik myn dapperheit betonen, Zo dra ik weten zal wat honen En smaadt haar zyn van my geschiedt.
Zy schryft my dat in’t minste niet, En dat behoorde niet verzwegen.
BROERSHART hem ’t schrift ontrukkende.
Geef hier, gy leest’et niet te degen, Hoe, ik u doden, neen voorwaar, Ik ben geen schelm noch moordenaar.
Ik ben Broershart: by myn’er trouwen, Ik wil veel liever vrede houwen.
Hy leest: Myn Heer, wat honen, smaat, en leedt, Dat gy my gist’ren-avont deedt, Zal dit geschrift aan u doen weten; Want ik ben zo met toorn bezeten, Dat ik wil komen tot de wraak Van deze voorverhaalde zaak: Indien Broershart u vindt op heden Zo is’er al voor u gebeden.
,, Zie hier d’onnozele Broershart ,, Ellendig in een strik verwart!
,, Hier sta ik nu, wat zal ik maken?
,, De nikker mag die meidt wel taken; ,, My zenden met een brief by hem, ,, En dus te brengen in den klem?
,, Wat knecht is zonder mededogen ,, Oit van zyn Juffrouw zo bedrogen?
Tegen Reinier.
Myn Heer, uw dienaar en uw slaaf, Ik ben geen schermer noch geen braaf; Het zou my wel aan hart niet schorten, Maar heb een walg van bloedt te storten; Ook draag ik u te veel ontzag; Hier meê vaar wel, een goeden dag.
Neen kom, wy moeten dit beslechten.
Voorwaar ik heb geen lust in ’t vechten, Ik gril ’er en ik tril ’er veur.
Ho, ho, dat staat niet in uw keur, Gy moet nu sterven door myn degen.
Hoe sterven!
’t komt my niet gelegen: Ik ben ’er noch niet toe bereidt.
Sa, wakker toon uw dapperheit; Nu lustig, lustig, zonder treuren.
Men roept my daar, ’t mag my niet beuren; Myn Heer, laat los, ’k moet gaan, gewis.
Broershart, ik merk wel wat ’er is; Iets ’t geen uw zinnen heeft bezeten, Heeft u uw degen doen vergeten, Ga haal hem, en dan zullen wy D’een d’ander weder komen by; En zullen dan, als Landesknechten, Vier tegen vier menkaar bevechten: Ik meen ’er, by de bulleman Twee drie, te helpen in de pan, Maar zo gy niet past weêr re komen, Zo moogt gy voor myn handen schromen, Het eerste dat gy my ontmoet.
Vaar wel, ik ga op deze voet.
BROERSHART alleen.
WAt hadt dien Turk, o duizent schanden.
Een schrikk’lik braadtspit in zyn handen!
Ga jy vry heen, maar by aldien Dat ik daar kom zel jy ’t wel zien: Hy zou my, zou ik wis geloven, Met zyn gezicht van ’t lyf beroven: My docht ik was al een doodt man, Zo vinnig tasten hy my an; Noch schyn ik anders niet te weten Of hy heeft my al opgegeten; Maar neen, hy heeft my niet misdaan, Ik ben zyn handen noch ontgaan: De droes mag my in’t helgat stóten Zo ik oit weêr val in zyn póten, Hy zal my zo niet hand’len meer: Maar zacht wat, komt hy daar ook weêr?
Neen, ’t is Mejoffrouw: ô gansch kranken, De pikken schenze met ’er ranken!
Wie droes hadt van die loze vacht Zo bozen schelmstuk oit verwacht.
BRoerhartje, welkom!
haatster Van trouwe dienaars, knechtverraadtster, Die zo een armen slokkert zendt Na zulken Samson, zulken vent: Ga, zeitze, daar ’s een minnebriefje, Breng dat eens by myn zoeteliefje, En als men ’t opent, vint men daar Juist myn doodtvonnis in; o Klaar!
O schaamje, met jou lelik liegen Jou goê Broershart zo te bedriegen, En zo te jagen in zyn doodt.
Hoe, schrikt gy voor Reinier?
geen noodt, Gy hebt geen oorzaak om voor dezen Vervaarden bloden uil te vrezen: Hadt gy maar tegen hem alleen Een weinig lustig opgesneên, Hy was gelopen voor sint Truijen; Zyn pochen heeft niet te beduijen, Hier schorten anders niet als dat Gy maar geen pook en degen hadt: Hy heeft my weten t’affronteren, Ik wil de vrees zal ’t hem verleren.
En ’t is hoe eer hoe best gedaan; Kom, neem die pook en degen aan; Zeg hem hy moet zyn straf verwerven, En daad’lik van uw handen sterven, Hy heel verschrikt van zulken woort Zal om genade bidden voort; Maar zo gy dan gaat lustig pikk’ren, En tieren, baren, duik’ren, nikk’ren, Ziet gy hem dad’lik op de loop.
BROERSHART met den bloten degen.
Doodt is hy, daar ’s voor hem geen hoop: Hy zal ’et, stelt hy ’t op een lopen, Van aft’ren met de doodt bekopen; Want kop en armen raakt hy kwyt, Maar zo hy niet op ’t lopen tydt?
Dat geeft hier dan een duivels leven, KLARA.
Daar is geen twyffel aan te geven, Hy trilt zo dra als hy u ziet.
Ik doe dat gy gebiedt!
Maar met beding dat hy zel schampen.
Gy zult verwinnen zonder kampen.
Gaat gy maar heen, vrees niemendal.
Zo weet gy dat hy vluchten zal; Want hiel hy standt zou ik niet derven, KLARA, weggaande.
Ik weet dat hy van schrik zal sterven.
’t IS jammer, ik beklaag hem al Indien hy my ontmoeten zal: Hy komt: ik moet my bars gelaten, Ik wedt, hy beeft al uitermaten, Dat ik hem hier zo trots ontmoet.
HA, zyt gy daar?
dat is goet; Gy zyt een knecht trots alle knechten; Maar kom maak u gereedt tot vechten, Za, za, ontknoop u, ’t wammes uit.
,, O selement hier is ’t verbruidt!
,, Hier raak ik wel aan duizend stikken; ,, Hy vluchten!
ja, hy mogt de pikken.
Kom, kom, en zonder veel gerucht.
,, Zo meen’gen duivel als hy vlucht.
Hei lustig, pas u te verweren, Dat ik u mag na myn begeren Van ’t leven brengen tot ’er doodt.
,, Hy zal niet vluchten, ’t heeft geen noodt: ,, Dat jou de nikker haal, beulinne, ,, Vervloekte Juffrouw, tygerinne, ,, Die dit my vlees dus onbeleeft ,, Aan dezen hondt ten besten geeft.
zonder wachten dat men spoede, Za wakker, zyt gy op uw hoede?
Indien gy mart kap ik tot straf U dad’lyk bei de narmen af, Wacht u myn gramschap op te wekken, BROERSHART.
,, Waarachtig ’t is met hem geen gekken, Myn Heer, ik kom u tegen treên, Maar wilt gy lopen, loop vry heen.
Hoe, dacht gy, schelm, dat ik zou lopen?
Dat zult gy met de doodt bekopen, Schoon of dat zeggen u berouwt.
,, Wel deze vent is duivels stout, ,, En ’t was gezeit hy zou niet durven.
Hoe nu, gy lykt van kou besturven!