floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Je zelt hem beschenken met wijn de Bastonade, Met wijn de Sufflettee, en doet hem veel cirade, Met schoone roemers.
’k Weet, byget dat ’s wel bedocht.
Kom na binnen toe, en elk een roemer gezocht.
S. Waardin.
Kom an, en pas jy maar lustig wat te raken.
Beveel de zaak aan ons, wy zullen ’t wel goet maken.
Wel dan, maar ziet dat j’em niet al te veul en slaat.
Nou zien ik dat je de liefde noch aan ’t hart gaet.
Prater niet of, wy zullender lustig opklouwen.
Ja was het de Miester, het zou men dan niet rouwen, Al sloeg j’ hem stikkent een arm of een bien; Maar ei, wilt de knecht wat deur de ving’ren zien, Want ziet, hy komt maar doen het geen hem is bevolen.
Wy sellent doen; maar datte wy zo lang wech scholen: Want zo ras hy ons zag zou hy zen best deur gaan.
Ik weet goet raat, blijf jy juy achter dat schut staan.
Byget dat ’s goet, en wil jy hem eerst bejegenen; Maar wanneer komt hy?
Ontrent te half negenen.
Dan is ’t de rechte tijd, nu kom, niet lang te staan, We hebben op dees zaak ons nu al wel beraan.
Kom dan, wy zullen eens op zijn gezontheit drinken.
Ja dat ’s de rechte slach.
Zamen binnen.
Colicoquelle al speelende uit.
Wat zo, die snaren klinken Als een scheet in een mostert-pot.
Nou, hier is ’t huis Daar ik moet speulen, ’t is ’er beget zo stil als een muis; Ze is, hoop ik, niet te bedt, zou ik immers denken.
Wel als ik nou al speel, wie zel me dan beschenken Met alderhande wijn, gelijk het is gezeit?
Nou, ik mag opspeulen, lichtelijk komt de Meit Veur, als die me beschenkt dan heb ik niet te klagen.
Daar hebjet zei de Bruidt, en zy scheet van de wagen.
Hy speelt, terwijl komt de Schoone Waardin uit.
Daar is hy, houje stil.
Wel goeden avondt borst, Hebje hier lang gestaan?
hoe vaart, hebje geen dorst.
Ja Juffrou, ik zou degelijk wel een reis drinken.
Hoe staje zo en schurkt, of bijten jou de vincken?
Neen Juffrou, maar ’t is om dat ik jou zo lief krijg.
Moet ikje wel een reis zoenen?
Neen tog hiet, zwijg Daar van, Colicoquelle, je Miester mocht het merken.
Ja had ik zo een schoots-vel, ’k zou dan ook wel willen werken.
Wat praatje binnens monts, zingt liever overluit.
Maar zeg eens Juffrou, binje met men baas de Bruit?
Zo zel ik, ter eeren van jou, een lietje zingen.
Dat is alleveliens, doe jy maar slechts jou dingen.
Colicoquelle zingt.
Dees Juffrouw die hier voor my staat, die hiet de Schoon Waardin, Ze hout open Akkedemy, daar laatze elk een in Studeeren, op een nieu fatsoen, maar ’t moet hem kosten gelt, Ik zal hier lustig vrolijk zijn, en geven niet een spelt.
Komt tap nu eens een beker Bier met een romer Wijns, Het moch ’er nou op staan.
Kom voor den dag Kouzijns, En wilt men deze gast te deegen wel tracteeren.
Kapitein Crol, en Monseur Kater uyt.
Spreken gelijk.
Ha, welkom mijn Vriendt.
weest gedekt gy Heeren.
à Monsieur je sui Vostre serviteur.
Ja, men Heer, ’k heb alzo wat gestaan voor de deur, Dan ’t is geen noot, alsje me maar lustig wilt beschenken.
Dat zullen wy doen, eist maar slechts watje kunt bedenken Veur wijn, wy hebbenze, ’t zy wijn de Suffletté, Of wijn de Bastonadé.
Ja, hebje die mee?
Ik heb ereis Bastert geproeft, gut ze smaakt zo zoet.
Of wilje wijn Seropadé?
die is ook heel goet.
Of wijn de Doodtsteeké?
ja die mag ikje geeven, Daar hebje aan een glas genoeg veur al jou leeven.
Geef hem liever een roemer wijn de Voet in ’t gat, Die mach hy ook wel.
Maar hoor, wat veur wijn is dat?
Ik bidje Juffrouw, laat me die toch schenken.
Ja dat ’s al fraje wijn, dat zouje niet bedenken, Die is nou aangekomen met de nieuwe Vloot.
Wel tap dan lustig an, ik machze beget als broot.
Nou wakker dan Kouzijn, wilt ’er lustig opklouwen.
Zy slaan hem.
O mijn, o mijn, och, ik bidje wilt doch ophouwen, O, o, o, o, o mijn, o mijn, je slaat me doodt!
Wel hei, joe praatje zo, ’k docht datje ’t mocht als broodt, Wil ikje noch een roemer Bastonade halen?
Och neen, ik ag.
Wilt dan je gelach betalen, Het geender is te quaat, nu voort, niet lang te staan, Of justje noch al meer?
’k wil liever gaan; Maar kostme dit noch gelt, dat kan ik niet verdragen; Is dit nieuwe wijn, me dunkt het lijkt wel slagen, Noch ben ik van mijn leven zo niet afgesmeert.
Nou voort, geef gelt.
Wel hoe, heb ik noch gelt verteert?
Wel jaje, vraagje dat?
me dunck je lijk wel dronken.
van de schoone wijn die jey me hebt geschonken?
’t Za wakker, voort de beurs.
Och mijn lieve Monseurs, Heb ik ien pennng in mijn naars, zo likmen de beurs.
Bereyje ter doodt, dat woort zel kosten jou leven.
maar weest doch stil, ik zeltje liever geven, ’t Is een verzinning, wat is ’er dan te quaat?
Juist bereekent gelach, voor ons elk een Dukaat, We kannen ’t aars net doen, of we doen ons zelfs schade, ’t Is wel gereekent.
De Duivel haal d’Allebade.
Nou lustig, geef mijn een France Kroon door mijn deel, Ik kant niet minder doen.
Wel het kostje zelfs zo veel.
Maar hoor, beloofje me dat, zo zel ikje betalen, Wanneer mijn Baas hier komt datje dan zelt gaan halen Van de zelfde wijn, die ik nu heb gehadt, ’t Zy wijn de Suffletté, of wijn de Voet in ’t gat.
Ja toch, o ja, dan zellenze jou wel belooven, Zo ras als my maar komt.
Hoor, ’s nachts zo komt hy boven Wanneer ik leg en slaap, en neemt altijdt mijn gelt Dat ik krijg van de half vaten, t’huis te brengen, niet een spelt Laat hy in mijn beursje blijven, ja dat ik by de huizen Verdien met kapitteltjes te lezen, komt hy luizen Uit ’t slip van mijn hemt, ’k wist niet waar het bleef, Dan van ochtent wierd ik het wijs, ’k zag het deur de schreef Van de Bedtstee, ’k wist niet langer waar ik ’t zou bergen, En doen ik hem der van zei, zo gink hy mijn noch tergen En quellen, en zey, hy wou ’t altijdt gaan doen; Maar ik had noch een restje, en dat stak in mijn schoen.
Ha, dat is wel gedaan.
Nou zullen wy ’t wel vinden.
Ay, ’k bid Monseurs, weest stil, ik zalze wel los binen Zie daar, ik ty ’er an; wat doe mijn geen gewelt, Ik ben jou luy dienaar, hou daar, zo is jou gelt.
Zo hy na zijn schoenen bokt om los te binden, vat hy elk by een been, haalt ’er onder de voet, en loopt wegh.
Ha, ha, ha, ha, Kouzijns hy hetje gaan betalen.
De drommel haal de Gek, ik zal hem achterhalen En krijg ik hem.
weest maar slechts stil: Hoe vaart jou France Kroon?
Ja vraag hoe vaart mijn bil: Kom lustig achter an, wy zullen hem wel krijgen.
Ja al was hy schoon in huis, kom Nichje.
Wat vijgen, Hoe praatje zoo, kan ik vechten tegen een man.
Daar ’s een Dochter in huis, vat die maar lustig an.
Dat ’s wel, kom, ik leg dan ook wel een reis een kansje.
Kom lustig, gaane wy ’er van voort na toe.
Colicoquelle uit, klopt aen de deur, en zeidt: Dat dansje Ben ick ontsprongen, nou lustig, spreek, waar is de Baas?
Levijntje uyt.
Zie, wel graautje gat toe, wat brustme deze Haas; Vader kom hier.
Wel ja, ik kom mijn best aanloopen.
Haanrey uit.
Wel hoe baerje zo, hebje hou gat vol gezoopen?
Wat zei mijn Liefste?
spreek, hoe komje zo verbaast?
Wasze wel te vreen?
Ja als een out wijf dat raast.
Wat zeyze dan?
spreek, hoe komje zo aan hollen?
’k Heb in Duwel geweest.
Ja met jou Dochters Pollen; ’k Loop ze bin al doodt, zo heb ikze veur Gehadt.
Wie, mijn Pollen?
Kapiteyn Crol, de Schoone Waardin, en Monseur Kater.
Daar staat hy voor de deur.
Wel, wie komt ginder aan?
zijt gy het mijn Beminde?
Dat wordje wel gewaar.
Monseur Kater vat Colicoquel by de Kop, en zeidt: Kom, nou zel ikje wel vinden.
Och Miester, staat men by, of anders raak ik doot.
En ziet al wieje stoot, Wat brustme deze Hoer.
Ik zweer, dat zelje rouwen.
Vechten in ’t hondert.
Nichje, ’t is genoech, ik bidje wilt doch ophouwen.
Hoe vaart, hebje genog?
Voorwaar mijn lust geen meer.
Indientje wel gevalt, zo kom ik morgen weer.
HET SPOOCKEND WEEUWTJE.
Noyt op de Amsterdamsche Schouburg vertoont.
t’ AMSTERDAM,               By de Wed: van GYSBERT DE GROOT, Boek-verkoopster* tusschen de twee HaerlemmerSluysen, 1697.
Aen den EDELEN HEERE JOAN van VLOOSWYK, Secretaris der Stadt Amsterdam.
MYN HEER, DAt wy aen U Edt.
die noch een Jongman zijt, ons verstouten een Weeuwje op te dragen, geschiedt niet, op dat gyze, als eene Uytverkoore, soudt achten en onthalen; Want, al hoewel sy helder en rustig genoeg is, en daer en boven by haren overledenen Man, dien sy met tegensin genomen hadde, soo luttel vreugt genoten heeft, dat haer geen aentreckelijckheyt gebreeckt, om ’er meer, als onsen Minnaer, tot hare wedermin te bekooren, soo weten wy doch wel, dat sy uwe verdiensten op ver na niet kan opwegen.
Maer, MYN HEER, Wy dragense aen U Edt.
op, op dat zy onder U Edts.
vleugelen schuyl mochte gaen, en, hier uyt Vranckrijk in een vreemdt Landt gekomen zijnde, en Hollandsche zeden en kleden aengetrocken hebbende, niet sonder alle heul en hulp mochte doolen, en swerven; maer yemant hebben, die, volgens sijne gewoone edelmoedigheyt, sich harer woude aentrecken, en haer konde beschermen, soo haer misschien eenig ontugtig geboeft aenrande, waer van haer eer* last mochte lijden.
Wy twijffelen geensins, MYN HEER, of zy sal het een en ’t ander in U Edt.
aentreffen, en uw wil op ons beleeft versoeck niet min geneygt vinden, om sich harer aen te trecken, als wy versekert zijn, dat gy ’t over het vermogen hebt van haer te konnen beschermen.
Want U Edts.
groote genegentheyt tot de Toneel-konst, en voorsichtige kennis in de selve, zijn ons allen, en voornamelijck my, soo menigmael en klaer gebleecken; dat, toen U Edts.
naem van mijne Medegenooten op het tapijt gebracht wierdt, om die op ’t voorhooft van dit Blyspel te prenten, ick, wien van hen toegevoegt was, met mijnen naem de Opdracht te sluyten, my grootelijcks verheugde, dat hunne keur over een quam met de mijne, die niet alleen uyt de voor-verhaelde redenen, maer noch daer en boven uyt bysondere verplichtingen haren oorsprongh hadde.
Welcke mijne verplichtingen, benevens die van ons gantsche geselschap sterck aengroeyen sullen; indien U Ed.
sich verwaerdige, onse hoop, en vertrouwen haer doel te doen bereycken.
Met welcken schildt gewapent, sullen wy ons luttel kreunen, want yemant van minder kennis in de konst, als U Edt.
daer tegen aen mochte keffen.
Want door dien dit Spel in’t Frans van een slegte stelling is, en by na niets goets begrijpt, als de inhout, of geschiedenis; door dien het een Brabander in Neerduytsch rijm gebracht heeft, en op de Schouwburg vertoont word, door gebrek van wat goets sullen vele weder te borde brengen, dat wy ons op nieuws met leuren bemoeyen, gelijk ons te gemoet gevoert is over de twee voorgaende vodden, daer wy ons tegen gekant hebben.
Dat dit een vodde is, als de vorige, willen wy niet te- genspreken: maer, dat wy daerom daer niet tegen aen gaen moesten; konnen wy niet sien.
In tegendeel is het ons daer toe een spoor geweest, als wier oogwit geen ander is, gelijk wy reeds meermaels geseyt hebben, dan te toonen met der daedt, dat van grollen en vodden wel yets beters, ende dat door den beugel mag, kan worden, als sy maer onder beter handen komen.
Ende om dat in dit Fransche stuk by-na niet* lijdelijck is, als de aertige geschiedenis, hebben wy oock byna niets anders daer uytgenomen; deselve evenwel van Parijs in den Haeg overbrengende.
De stelling hebben wy t’ eenemael verschikt, het geheele Eerste bedrijf van den Fransman, als t’eenemael overtollig, hebben wy agtergelaten; de stoffe van sijn Tweede tot ons Eerste, van sijn Derde tot ons Tweede, van sijn Vierde tot ons Derde, en van sijn Vijfde, die te seer op malkander gepropt is, en sich by na van selfs in tween deelde, tot ons Vierde, en Vijfde gemaeckt.
Alle de Tooneelen van yder Bedrijf zyn by ons aen een gehecht; daer zy by Hem meermaels, en dat onnoodiglijck gapen.
De plaets is by hem veel ruymer, als by ons; alsoo sijn Eerste Bedrijf op straet, eenigsins ver van Ferdinands huys af, en zyn volgende Bedrijven* binnen ’t selfde spelen; daer alle d’ onse dat doen.
Het Tooneel vliegt by hem zeer van de eene in de andere Kamer, en op veel plaetsen moet het in ’t midden met een tussschenschot gescheyden zyn, en twee bysondere Kamers verbeelden; daer het onse maer eens verandert, te weten in ’t Vierde Bedrijf, het welck heel end’ al speelt in de Kamer van Jacoba en de vier andere in die van Luidewijck .
Den Oversetter hooren wy, heeft eenige van de misstellingen geholpen, waer aen de Uytgever daer en boven oock zyn konst noch getoont heeft.
Doch hoe zy sich gequeten hebben, zal yeder, die het de moeyte waerdig acht te ondersoecken, konnen sien.
De Karacters zijn van den Fransman aen de twee Hooftpersonasien, Angelique en Florestan, boven eenige andere, seer qualijck gegeven, en de selfde niet doorgaens gehouden.
Want, dat Angelique, noch in de rouw over haer overleden Man, alleen met haer Kamenier, beyde in andere kleederen vermomt, een Tooneelspel gaet sien, slechts uyt een sotte lust daer toe, strijdt tegen de welbetamelijckheyt; dat sy op ’t eerste sien van Florestan, stracks op hem verlieft wordt, is meer een voorval van een weydsche Roman, als van een statig Blyspel; dat sy daer na een bedeckte deur laet maecken, om in Florestans Kamer te komen, eerst, soo sy seyt, om vermaeck, en daer na om haer erkentenis te toonen, heeft niet reden genoeg; dat sy voorders, in sijn Kamer zijnde, sich gelaet seer verlieft te zijn, door haer ontsteltenis over ’t sien van een Schilderijtje, en de Brieven, die zy in sijn Valeis vind; als oock in de brief, die sy aen hem schrijft, en in de samenspraek, die sy met hem heeft, en waer in sy hem veel meer blijcken van hare overgroote liefde geeft, als hy haer van de sijne; ende dat sy ondertusschen altemets weer spreeckt, of zy hem niet lief hadde, is een groote lossigheyt, en wispelturigheyt; en dat sy eyndelijck al dat groote werck aenvangt, en voortset, sonder eenig redelijk en gegrondt insicht, is een groote onbesonnenheyt.
Alle welke dingen, en noch andere meer, die wy om kortheydt overslaen, haer Karacter veranderlyk, en niet voeglyck voor een onbesproken Edeljoffer maecken.
Wy in tegendeel hebben alle dese klippen gemijdt, en stellen Jakoba verlieft op Luidewijck, door aenprijsing van haer Broeder, het sien van sijn schildery, en voornamelijck, als haer woordt gegeven hebbende hem te trou- wen, soo dat haer nieusgierigheyt* van hem in persoon te Ryswyk te gaen sien, op ’t hooren van zyn leven, en verlossing uyt de handen der Turcken, en geensins verhindert door de rouw van een overleden Man, die wy stellen, dat sy uyt insigt van staet en ryckdom, alleen om haer Broeder te believen, getrouwt hadde, veel beter gegrondt is; als oock het maecken van de bedeckte deur, na dat sy te Rijswyk verstaen hadde, dat hy t’ harent sou komen t’ huis leggen, en dat wel, eer dat hy noch gekomen was, als waer door de tydt van spelen noch soo veel te korter inkrimpt.
Voeg hier by, dat sy groote reden heeft, om geensins te twyffelen aen de herknooping van hun Huwelyck, als ook alles, wat sy voorgenomen hadde, voorts uyt te werken; en geensins op ’t goet geluk hoefde aen te gaen, wanneer sy geen minnebrieven, noch eenige andere teekenen, dat syn hart elders vast was, in zyn Valies vint: dewyl zy zedert ryker geworden was, en geen ongegront vertrouwen op hare schoonheyt hadde.
Insgelycks houdt Florestan zyn Karacter van Edelmoedigheyt niet, en dat wel voornamelyk op twee plaetsen.
Eerst daer hy de Brief van erkentenis, die hy ontfangt, sottelyk beantwoort; want hy wist wel, dat hy een sekere Joffer verplicht hadde, en ’t voegde hem niet, met die nu de spot te dryven, dien hy flus, met gevaer van sijn leven, soo groot een dienst bewesen hadde.
Ten tweeden, daer hy, een schoone Joffer in sijn kamer vindende, die hem niets quaedts gedaen; maer in tegendeel vereeringen* gesonden hadde, haer soo onhebbelyck aengrypt, soo rou onthaelt, vloekt en sweert, sijn degen trekt, en dreygt te doorsteken, selfs sonder daar na, als Angelique hem in haer Kamer ontfangt, het minste verschoon daer van te doen.
Welke twee grove misslagen wy verbetert hebben, gelyk men in de eerste brief van Luidewyk, en in de verschyning van Jakoba in sijn kamer sal sien konnen.
* De Soliloquia, of Alleenspraeken, en de Apartes, of Terzydespraeken heeft de Fransman, sonder reden, soo veele, en soo lange, dat het buyten de kerf is.
Wy sullen ’er maer een, die onverschoonlyk, ende onverdraeglyck is, ophalen, namelyck, daer Angelique, meynende van niemant gehoort of gesien te zyn, in ’t midden, en in ’t stilst van de nacht in Florestans Kamer komt, ende gaet zitten schryven; en Florestan nochte sijn Knecht siet noch hoort, die onderwyle met hen beyden, tusschen de vyftig en sestig regelen spreeken.
Dit hebben wy verholpen, als ook alle de andere, uytgenomen eene, daer de gesteltenis van ’t werk en de stoffe tegen was, en die wy seer verkort hebben.
Op de selfde wyse hebben wy oock gepoogt te handelen met de meenigte van Brieven, die wy gelooven, dat vele tegen de borst sal zyn, maer de omstandigheden van ’t werk hebben ’t insgelyks niet konnen lyden.
In ’t getal der Toonelisten heeft de Fransman oock gesondigt.
Want daer is overtollig een Broeder van Licidas, die een voornaem Persoonasie is, en twee Knechten; als oock Lucinde, een Nicht van Angelique, welcke alle niet nootwendigs tot de uytwercking der geschiedenis te wege brengen, soo dat zyn heele Spel maer met vyf Bedryvers speelt.
Het welck het onse oock soude doen, ten ware wy Sofia ingevoert hadden, die eene ernstagtige Weduwe, en* Moey van Ferdinand en Jacoba zynde, het oog op alle Jacobaes handel mogte hebben, ende namaels een vermogent getuygenis dies aengaende geven; indien yets daer van Ferdinand averechts ter ooren quam.
Hierom zyn ’er by ons zes, want de zes laetste Personagien konnen gemackelyck achtergelaten worden, en stomme zyn: Maer om dat men daer voor gewoonlyck sulke onbehouden Postuuren in Kleederen en van Lichaem, ten Tooneele brengt, hebben wy, om daer in te voorsien, elk liever een woort, drie, vier willen doen spreken.
Boven dese gemelde, zyn ’er in ’t Fransch noch andere seer groote mislagen, en dat in groote getale, die wy verbetert hebben, en hier mede wel aenroeren souden, indien niet veele onverstandige alle langene Voor-reden, en Opdrachten gelyckelyck verachteden, al vinden sy daer lessen in, die hen voor al dienstig zyn, en die sy tegen haer dank gehouden zyn te volgen, om niet van een yeder berispt en bespot te worden: als mede, indien by ons geselschap niet in beraedt genomen ware, om, daer wy nu niet alleen van dusdanige Tooneel stucken seggen, dat sy niet deugen; maer de selfde verbetert voor den dag brengen, in toekomende noch verder te gaen, en benevens het onse, of alleen, te laten uytgaan een Critique over het Tooneel spel, dat wy na maeken, dat is, een naeuwkeurige Aenwysing, waer des selfs Maker* gesondigt sal hebben, tegen de Eenheydt van de Geschiedenis, van tydt, en van Plaets; tegen de waerschynlyckheydt, volkomentheydt, ende onovertolligheydt niet alleen der algemeene, maer ook bysondere daden; tegen de Knoop en Ontknooping, tegen de maet der Episodia of By-verdichtselen; tegen de behoorlykheydt van der Personagien Namen, rang, getal ende omstandigheden; tegen de godtheydt, gevoeglijckheyt, gelyckheyt, ende eenparigheydt van hun zeden; tegen ’t vereysch van hunne Redeneringen, stijl van seggen, ende trant van Rym; tegen de regelen der Tael-konst; tegen de stelling, ten opsicht van plaets en tydt, ten opsicht van de Deelen der Geschiedenis Protasis Epitasis, ende Katastrophe, dat is, Inleyding, Lichaem van ’t werck, ende besluyt, ende ten opsicht van de Deelen des Spels, de Bedrijven, ende Tooneelen; tegen de voeglijckheyt der alleenspraecken, ende Terzijdenspraecken; ende tegen veel diergelyke dingen meer, die in een Tooneelstuk, waer te nemen zyn: Ten eynde de Dichter, en die gene, welcke noch niet seer verre in de Konst gekomen syn, de begane mislagen klaer konnen sien, en in de toekomende op vaster voet van de Toneelspeelen leeren oordeelen.
En dit soude mogelyk wel het allereerste Spel, dat na dit tegenwoordige vertoont, of van ons na gemaekt wort, te beurt* konnen vallen, ten ware het uyt de Penne voortquame van eenen, dien wy so veele eere en moeyte* niet waerdig schatteden.
Maer wy hebben ons lang genoeg met de gebreeken van dit Spel in ’t Fransch opgehouden, laet ons eens tot den Brabander die ’t vertaelt heeft, en de Schouburg, die ’t vertoont, overtreden.
Seer vreemt dunkt het ons allen, dat men op de Schouburg, daer men weet, dat men wat goeds kan krygen, als men ’er slegts om spreecken wil, soo halssterck blyft; en liever, dan dat te doen, sijn armoede opentlyk aen al de Werelt ten toon wil stellen, en dat sy genootsaekt is, die te boeten, nu hare gewoonte stof-leveraers schroomen met hunne vodden voor den dag te komen, met Overzettingen van Brabanders, van welcke de Hollanders altyd voor Leermeesters in de Tale ende Dichtkonst, sonder tegenspreecken erkent geweest zyn.
Wie dat dese oock mach wesen; wy hebben ’t gantsch niet tegen hem; gelyck wy ’t oock voor desen noyt gehadt hebben, noch in toekomende meenen te hebben, tegen yemant, die een Spel maeckt of overzet.
Yder boete sijn lust daer in naer zyn wel gevallen; wy konnen noch willen dat niet beletten, noch wy sullen ’t oock niet naermaecken.
Insgelycks wy ’t oock niet tegen de Schouburg, gelyck wy meer geseyt hebben; die wy van herten wenschen, dat van Jaer tot Jaer toeneme, tot leersaem vermaeck van onse Mede-Borgers, tot voordeel der Armen, tot opbouwing der Nederduytsche Tale, ende verheerlijcking der Dicht konst.
Maer wy konnen niet lijden, dat men daer een Dwing-landy sal oprechten over de oordeelen van de Lief-hebbers ende Konstkenners, ende een hoop niet besiens waerde vodden, voor wat treffelijks ende fraeys den aenschouweren opdisschen, daer door doende gelooven, dat, dat de meesterstucken zijn, die de Nederlantsche Dichtkonst machtig is voort te brengen: waer dan volgt, dat de Schouburg smaeckeloos wordende aen Lieden van kennis ende oordeel, van hen naderhandt niet alleen besocht, maer veracht wordt, tot groote schade van beyde de Godtshuysen, ende smaedt der Dichtkonst, ende alle die sich daer mede bemoeyen: Ende dit hebben wy tot noch alleen getracht, ende hopen het in toekomende tegen te gaen, met niet alleen te seggen, dat daer vodden vertoont worden, maer selfs wat beters in de plaets te verschaffen.
Ende dit is de voornaemste reden, waerom wy, gelijck de voorgaende, dit Blyspel nagemaeckt hebben.
Hier is ten tweeden noch by gekomen, dat dese stof wat lager zijnde, als die van de Agrippa, dat een Treurspel is, en onder hooge Standts personen speelt, en wat verhevener, als die van de Gelijcke Tweelingen, dat een kluchtig Blyspel is, en dies door heel lage Stadts-personen verbeeld wort: wy hier op onse wieken eens hebben willen beproeven, en besoeken, of wy ook tusschen die twee uyttersten de middelstreek, als het de saek vereyschte, wel souden konnen houden, waer van wy ’t vonnis vellen aen U Edts.
ende Konstkundige Lezers opdragen.
En Eyndelijk heeft ons ook niet weynig aengeprickelt de zorgvuldige stilheyt, die men gebruyckt heeft in ’t besluyten tot spelen, uytdeelen der rollen, doen leeren, ende drucken van dit schoone Spel; willende, soo ’t scheen, uyt vrees van dat wy ’t na souden maeken, ons te gaen zyn, en met den slag waerschouwen.
Maer, dat sy ’t weten, sy hebben sich selfs leelyck bedroogen, ende door dat swij- gen op den hals gehaelt ’t geen sy daer door meenden te ontloopen.
Want wy hebben ’t wel ses weeken eer geweten, als wy daer yets aen begonden te maeken, ende mogelyck maer twee a drie dagen, na dat sy ’t besloten hadden; ende wy hadden toen voorgenomen daer de hant niet aen te slaen, en het soude ook licht niet geschiet hebben, hadde hunne gedwongene stilswijgentheyt onsen yver, die niet dulden kan, van yemant verschalkt te worden, niet wacker gemaekt, en ons doen sien, dat onse krachten verder gaen, als wy oyt beproeft hadden, en selfs wisten.
Want, om in tydts nevens de Schouburg vaerdig te zyn, hebben wy het gantsche werck binnen veertien dagen moeten maken, en doen drucken, gelyk het ook reedt heeft konnen zyn, en al voor vier weeken te voorschijn soude gekomen hebben: hadde de Schouburg, mogelyk op ’t hooren, dat wy besig geweest waren, met het hare niet in haer schulp gebleven; schoon hen niets belette, alsoo de Speelers met hunne rollen kosten reedt zijn, en eene Hooft-personagie, daer sy na gewacht hadden, gekomen was.