floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Al wat verboden is, dat wil een Muzicyn.
Als men hun zockt, dan is 't, neen, 'k laat my niet regeren.
Gy zult my tot dat werk zoo ligt niet persuaderen.
En laat m'er loopen, zoo verpligten zy ons meest.
Ja, de muzyk lykt my een buitonsporig beest.
Ja maar Muzyk is steeds geen goe muzyk te heten.
Daar is muzyk heer, en muzyk, dat moet gy weten.
De Een loopt voor gek zomwyl, en de andere voor wyz, maar die ik oeffen, die is van beste pryz.
ROUPLET.
Daar buiten staan nog twee drie van myn kamtraden, wil t zeg by Googl KLUGTSPEL.
Wil ik hun roepen gaan?
Neen, spaar die moeite vry, heb hun niet noodig, zoo ze zyn, gelyk als gy.
Neen heer, wilt u met zoo veel volk niet overladen.
'k ben 't niet gezint.
't is volk dat niet als moeite maakt En rusje zoekt, waar door het spel in roeren raakt.
Daar is 'er een by, met geen pennen af te malen Zoo handig, om een huis, of muur om ver te halen, 't Geboomte uit de aarde neer te ploffen onvervaart, en wat na 't woeden van den dollen roeland aard.
In t kort, waar t nood doet, den Besetenę te spelen.
Een razerny zoo schoon, als immer op Toneelen Vercoont is, waar men oit heeft operaas gezien.
Als of 't een last was voor een muzikant, in dien Hy word genoodsaakt om een gekke rol te spelen, Daar zy in 't minste van de gekken niet verschelen.
XOUPLET.
Ja maar, daar leest 'er geen, die by hem halen zal.
luister dan.
my heugt een diergelyk geval.
Toen ik in de Opera voorheen te Brussel speelde, 't is my ontgaan nu, wat persoon ik ook verbeelde.
Van den stervenden verwoeden Hercules.
Juist als ik opkwam, en nog maar een woord vyf, zes, in deze razerny verwoed had uitgesproken, zag ik een vent, zoo wat ter zyden 't scherm gedoken, die 'k met een fors van de aard op nam by 't linker been, En tegens muur en post de kop insloeg met een.
Zoo knap, en handig, dat hy 't niet kon na vertellen.
En al de werrelt was verlieft op deze daad.
In zulk een spelen mogt de Nikker u verzellen.
Noemt tized by Google 28 MEDOR en ANGELICA.
Noemt gy dat fray, dat men elkaar te plettren slaat?
FLIP Ja, kom.
sta vast.
ik wil u die manier eens leeren.
Wy zullen zamen die passasi repeteren.
Onnoodig neen, zoo 't u belieft, daar toe geen stem.
Myn heer vergeef me 't is alleenig maar om hem Eens te doen zien, dat wy zoo wel, als zy wat kunnen.
Neen, zeg ik, 'k zal u daar myn lyf niet toe vergunnen.
Kom aan, met hem dan eens, dat zal het zelve zyn.
Neen, dat heeft na myn doen in 't minst geen schyn, 'k ben niet gewoon, als een vermaarde rol te spelen.
Dus zou een Bagatel, als die, my maar vervelen.
Sta aan een kant maar.
Hier ik weet u nader raad.
Herhaal uw rol eens met die juffer, die daar staat.
Neen, dat's wat anders weer, de hoofden van de vrouwen, en zyn zoo niet te pletteren te klouwen.
Een mans hooft is somtyts te breken, maar een wyf Is onverzettelyk, al sloeg gy nog.
Zo styf.
Bastiaan, Valentyn, Doroté, kouplet, flip.
Myn heer, hier heb ik de messieurs met de instrumenzen Noit zag ik zulke snaakze venten.
Wil ik hun laten binnen gaan?
laat ze daar wat blyven staan.
En digitized by Googl KLUGTSPEL.
En vraagt met eenen eens daar boven, of zy niet komen na beneen.
Zeg, dat nu alles is by een.
Kouplet, Valentyn, Doroté, flip.
Myn heer, zoud ge my t vermaak ontrooyen, van mede in t spel te staan, gy uw opera vast wilt beproeven gaan?
Daar VALENTIN.
Ja heer, en gy zult ons verpligten met u dat inet te trekken aan.
'k Moet dan eens zien, hoe dat zal gaan.
Wy konnen, als men ons bekykt, niets goeds verrigten.
't raakt niet, dewyl ik nu hier sta, blyf ik met uw verlof.
Blyf stil, of ga. flip.
'k bid u, laat ons buiten treden.
KOUPET.
Myn Vriend!
Wat pest!
En wilt geen malligheit bestaan, of ik zou voort aan 't lagchen gaan.
ANGELICA, ZESTIENDE TONEEL.
Bastiaan, Valentyn, Doroté, mr. Andries, kouplet, Flip, violisten.
Myn heer, daar komen ze al te zamen na beneden, Exempt Mevrouw, die kan niet komen.
Om wat reden?
Zy is daar boven met een Kleerverkooper, die Haar kleederen past.
En daar en boven zie ik voor de deur, daar nog een pluimgraaf zitten wagten.
Om haar te spreken.
Laat zy 't noodige betragten.
Dat is heel wel.
kom an, laat ons beginnen gaan.
En, op dat niemand ons kom onverwagt verstoren, zoo zeg eens, dat de deur moet zyn aan slot gedaan.
En dat 'er niemand in mag komen, om te hooren.
Hy zy, ook wie hy zy.
Hoe heer de deur op 't slot!
En daar de sleutel by!
'k loof dat je met ons spot.
Indien ge vry wilt zyn, zoo is 'er meer van nooden.
Kent gy de knegts niet, dat een party fielten zyn?
Die nimmer konnen doen, het geen hun word geboden.
Laat gy de sleutel, gy krygt kykers by t dozyn, Van hunne kennissen, die zy, terwyl wy zingen, Stil zullen laten binnen dringen.
Des, om daar eerst in te voorzien op ons gemak, Wil ik de deur zelf toe gaan sluiten.
En tized by Googl KLUGTSPEL.
En steken dan met een de sleutel in myn zak.
Zoo komt 'er niemand in van buiten.
Ja, gauw maar.
wyl ge u met die moeite wilt belaan, zal 't my verheugen, dat gy 't doet.
Valentyn, Kuplet, Dorotém, Mr. Andries, violisten.
Vom aan myn heeren, neemt uw plaats, elk aan zyne zaken, en gy Mejusser, voegt u hier aan deze kant.
Laat ons, ik bid u, niet te veel gerugt tog maken.
Is al uw volk u hier al by der hand?
ANDRIEs.
O ja myn heer VALENTYN, en is 'er niets vergeten.
Neen niets.
En heeft elk zyn party?
ANDRIEs.. ja wel te weten.
'k meen, dat die opera my pyn, en moeite kost, hoe kom ik van dat hels geraas nog eens verlost.
'k verlies, zoo 't langer duurt, de helft wel van myn zinnen.
AGTIENDE TONEEL.
Valentyn, Isabel, Lisander, Alette, Flip, kouplet, Doroté, Andries.
Violisten.
Neen mens moet, zonder myn verlof, hier in, of uit te zy, dat ik hem zelf daar toe de deur ontsluit.
't zy zo.
Maar kom, waar mee wilt gy beginnen?
Met een passali, als gy zelf hebt toegestaan, uit roeland.
maar wat voor een.
hoe vangt die aan?
Met een Bedryf, dat u gants niew zal schynen, en dat ik wenste, dat ge u zelfs eens had verbeelt.
't is daar Angelica met haren medor speelt, Daar zy gereed staan, op het openen der gordynen, om met elkandre door te gaan, indien gy anders die vertooning kunt verstaan.
Maar hebben wy niet meer, als dit bedryf te maken.
Myn heer vergeef me.
nog vry wat andre zaken.
Maar dit is juist het aardigste geval Het geen onze Opera, in pryz, doen steygren zal. allette.
Ja, dat is waar Myn heer.
YALENTYN.
Maar 'k weet niet of die heeren Wel klaar zyn, om juist dat bedryf te executeren.
Och ja wy hebben 't maar te spelen, Zoo als het valt, en verder niet.
Zo als het valt.
Dat deugt in geenen deelen.
I. li.
33 iILANDER.
Wy hebben, als het zoo geschiet, geen instrumenten weer van nooden.
Begint dan.
Uw Bedryf is heel wel overleid.
Elk is voor zyn party bereid.
Maar had gy nog een stem vyf zes ontboden.
Wat stem vyf, zes, daar sta ik u alleenig voor.
ik ga den Toon u geven.
Geeft gehoor.
Zy zingt het volgende.
O medor!
um geluk komt na.
Angelika heeft uwen wens voldaan.
0.7 iSANDER zingt.
Maur om tot meer geluk te.
Komen, is 't noodig wyd van hier te gaan.
Tersander zyn plisschien niet schroomen Ons met zyn hulpe by te staan.
ISABEL Zingt.
wouw hy onze min te hulpe komen!
'k zag.
my, door de eene, of de andre weg hier haast van daan.
Ik zal, vind gy het goed, dan voor Tersander spelen, valentyn.
Gy meugt het haar uw zin verdeelen.
Maar wat begeert gy dat ik u antwoorden zal Op 't geen ge my bestaat te zeggen.
Gy most alleen opvolgen ons begeeren.
Ous voorgaan, om ons dus te brengen aan de poort, en itized by Google MEDOR en ANGELICA.
En wy u volgen, om met een dan te eschaperen.
Dat kanniet missen, of 't moet gaan, gelyk 't behoort.
'k heb u verstaan.
Laat, ons, zoo 't u belieft, myn heeren dat eens wat netter repeteren.
En geven wy malkaar den tyd, die in t geheel Daar tussen komt, als of wy stonden op Lonneel.
Allon.
het einde van dat air weer opgeheven.
ISADIL zingt.
En holp by ons, door de eene, of de andre weg van hier.
Nu gy dus met elkander hebt gedaan, vertrek ik met een groet, om u vast voor te gaan.
En, op dat sijn moet gy u, op de mars begeven.
Isabel en Lisander gaan van toneel.
Zie zo.
zoo spelen wy 't vervolg behoorlyk uit.
Want dat is t principaal daar dit Bedryf me siuit.
NEGENTIENDE TONEEL.
Alette, Valentyn, kouplet, Dorotem, mr. Andries, violisten.
Zaagt gy muzikanten van ur leven Zoo net, in t spelen van een Opera bedreven?
Neen nergens dat ik weet.
Dat 's volk dat in der daad De wetten van het Zang en Speeltoneel verstaat.
TWIN.
Vigsinas van 't klugtspel.
35 TWINTIGSTE TONEEL.
Valentyn, Flip, Alette, kouplet, Dorote, mr. Andries, violisten.
Maar hoe duurt dit zoo lang?
Waar zyn ze heen gevlogen?
FLIP zingt.
Die schoone koningin Zoo vol van Medors min Heb ik vernoegt van zin Door deze poort zien vlugten voor myn oogen.
Hoe is Angelica dan weg?
FLIP zingende.
Reeds buiten gevaar.
En medor met haar.
Heb met die sleutel de poort haar ontstoten.
Dat heeft my lang genoeg verdroten.
Kom wat wil dezen handel zeg flip.
Dat Isabel is met de muzikant gaan schaken, om van deze opera aldus een eind te maken.
De muzikant met Isabel?
't lykt jy hoort niet wel.
Nog meer.
Dat zy gaan met elkander trouwen t geen jy nog niemand zal weerhouwen.
zy gaan trouwen.
Copyevangel.
Ja, dat 's 't eenigst, dat haar jaagt.
Zoo ben ik schelms misleid.
Maar juist niet waard beklaagt.
Had ik den schaker hier, het koste hem zyn leven.
Tot welk een wanhoop word ik door dat stuk gedreven.
Hy slaat aan het razen.
ALET zingt.
Hy zugt, en hy klaagt.
Hy dreigt opgeblazen, alles zingt.
Daar niemand na vraagt.
Hy schynt te besterven... kouplet.
'k zal om die opera van lagchen, my bederven.
FLII wyzende op Valentyn.
Myn heer die speelt nogtans voor Roeland wonder wel.
O treeter!
Dat stuk werks heb jy hier zoo besteken, hy perdt zyn hoed en pruik op de vloer, en slaat de hand aan den degen.
Dat ik geholpen heb is waar.
'k was mede in 't spel.
Jou galgbrok, daar voor zal ik u den hals hier breken.
'k waarschouw je, maak geen moeite meer.
Houw jy niet op.
De rol van roeland op te halen.
'k zal die van Hercules aanstonts beginnen weer, al zoud gy 't met uw hals betalen.
VALEXTYn.
Digitized by goe kluchtspel.
EEN EN TWINTIGSTE TONEEL.
Jacoba, Valentyn, Doroté, kouplet, Alette, elip, &c. jacoba.
Wae's dit?
waarom alhier zoo veel gerugts gemaakt?
't is om dat medor heeft Angelika geschaakt.
zit daar iets quaads dan in verholen?
De schelmse muzikant die heeft uw kind gestolen.
Wat, is myn Dogter van een muzikant geschaakt, VALENTYN.
Ja tog Mevrouw, en dat door de vervloekte streken, Van dezen fielt, en die karonje van uw meid, die door onze Opera zoo schelms ons heeft misleit.
Want al den handel is door hunne twee besteken.
Zy zullen hangen, zoo dit is door haar gedaan.
Wy moeten hangen flip hoe zal dit hier vergaan.
Weg weg malloot, wees jy gerust, en help maar zingen.
Hy begint te zingen.
Een zoet akkoord kan alle oploopenheit bedwingen.
Dus laat ons deze hartestryd, Door muzyk van stem, en snaren ALET zingt.
Van alte gramschap doen bedaren Voor altyt.
Gy wilt geen opera vertoonen dan myn heer!
Bruid hier van daan jou kleine todde.
'k loof dat die onbeschaamde vodde Ook weet van 't schelmstuk min, of meer.
'k beken, die opera laat zig hier zoet ontwinden.
Kom an heer Valentyn, verzuimen wy geen tyd.
Doen wy ons best, om uit te vinden, Wat schelm het is, door wie ik ben myn Dogter kwyt.
LAATSTE toneel.
Lisander, Valentyn, Flip, Jacoba, Bastiaan, Alet, &c. iasinder.
Neen, wil die moeite liev sparen Mevrouw, ik bept, door wien uw Dogter is geschaakte Toen zy, bedur om met heer Valentyn, te paren Door myne hus hier is van daan geraakt.
Ik ben geen mizikant, maar, als gy ziet, Lisander.
Myn middlen, en geslagt zyn u bekent.
Des heb ik hoop, dat gy me, voor een ander Vergeven zult, al 't geen misdaan is hier ontrent.
't Gerugt van deze daad is reeds in yders ooren, waarom gy best zult doen ons huwlyk toe te staan.
Neen, dat en zal hier niet gaan Ik heb voor Isabel geen ander Man verkoren, als dezen Heer, en die zal zy ook nemen aan.
Neen, zagt Mevrouw.
't is al te veel voor my gesproken.
Noit heeft zig Roeland van Angelica gewroken, als door haar te veragten, en dat zal myn troost ook zyn in dit geval, ALET.
Ik zal u, voor die deugd, zoo veel te hooger agten.
39 jacoba.
't is wel Myn heer, dewyl ge zyt van die gedagten, mag ik wel lyden, dat Lisander met haar trouwt.
'k ben dan ook vry van 't geen zoo menig tans berouwt Dat my niets kost, als slegs een Opera te hooren.
Mevrouw, daar is aan hem ter werrelt niets verloren.
Zoo de comedi u behaag, gy vind ze in ons.
Ik ga Mevrouw.
Adiu Heer Roeland j'hebt de Bons, EYNDE.
Digsinad ed.
De schynheilige met de uitvaard van an jasterzen, vader van Saartje Jans.
Te Amsterdam, by de erfg, J. lescailje, op de middeldam, op de hoek van de vischmarkt, 1691.
De staten van holland ende westvriestand doen te weten.
Alse Oas vertoond is by de tegenvoordige Regenten van de Schounburgtes Amsterdam, dat zy Supplianten zedert eenige jaren hervaarta.
Met hunne goede vrinden hadden gemaakt en ten Tooneele gevocit verscheiden Werken, zo van Treurspeelen, Blyspeelen als Klugten, welke zy lieden nu geerne met den druk gomeen wilden maken doch gemedude deze Werken door het nudtukhen van anderen, veel van hun luister, in Taal als Spelkoust zouden komen te verliezen, en als zy Supplianten het berooft zouden zien van hun byzondere oogwit om de Nederduitschen Taal ende Digikonst voort te zetten, zo vonden zy hen genoodzaakt, om daar inne te voorzien, ende hen te keeren tot Ons, onderdanig verzoeken de, dat Wy omme redenen voorsz.
De Supplianten geliefden te verleene Octroy ofte Privilegie, omme alle hunne Werken reeds gemaakt, en de noch in 't lijf te brengen, den tyd van vyftien jaren alleen te mogen drukken en verkoopen of doen druiken verkoopen, met verbod van alle anderen op zekeren hooge peene daur toe by ons te stellen, ende voorts in communi forma, zo is 't dat Wy de Zake en 't verzoek voorsz.
Overgemerkt hebbende, ende genegen wezende ter bede van de Supplianten, uit Onze regte wetenschap, souveraine magt ende authoriteit dezelve Supplianten geconzenteert, geaccordeert ende geoctroyeert hebben, conzenteeren, accordeeren ende octroyeeren mitsdezen, dat zy geduurende den tyd van vyftien eerst achter een volgende jaren de voorsz.
Onzen Laude alleen zullen mogen drukken, doen drukken, uitgeven en verkoopen.
Verbiedende daarom allen ende eenen ygelyken dezelve Werken naar te drukken, ofte elders naargedrukt binnen den zelve Onzen Landere brengen, uit te geven ofte te verkoopen, op de verbeurte van alle de naurgedrukte, ingebragte ofte verkogte Exemplaaren, ende een boete van drie houderd guldens daar en boven te verbeuren.
Te appliceren een derde part voor den Officier die de calange doen zal, een darde pait voor den Armen ter Plaatte daar het cazus voorvallen zal, ende het resteerende darde part voor den supplianten.
Alles in dien verstande, dat wy de Supplianten met dezen Onzen Octroye alleen willende gratificeren, tot verhoedinge van haare schaade door het nadrukken van de voorsz.
Werken, daar door in geenige deelen verstaan, den inhoude van dien te authorizeeren ofte te advoueyen, onde veel min dezelve onder Onze protectie ende bescherminge, eenig meerder credit, aanzien oft reputatie te gevea, nemaar de Supplianten in kas daar in yets onbehoorlyk soude mogen influeyen.
alle het zelve tot haren laste zullen gehouden wezen te verantwoorden, tot dien einde wel expresselyk begeerende, dat by aldien zy dezen Onzen Octroye voor dezelve Werken zullen willen stellen daar van geene geabbrevieerde ofte gecontrahoerde mentie zullen mogen maaken, nemaar gehouden zullen weezen het zelve Octioy in 't geheel ende zonder eenige Omissie daar voor te drukken ofte te doen drukken, ende dat sy gehouden zullen zyn een exemplaar van alle dovolsz.
Wercken, A2v, p. 17 Digitized by google.
gebonden ende wel geconditioneert te brengen in de bibliotheecq van Onze Univerziteit tot Leiden, ende daar van behoorlyk te doen blyken.
Ende ten einde de Supplianten dezen Onzen Conzeut en Octroye mogen genieten als naar behooren, lasten wy allen ende eenen ygelyken die t aangaan mag, dat zy de Supplianten van den inhoude van dezen doen, laaten en gedogen, rustelyk en volkomentlyk genieten, en cesserende alle beletten ter contrarie.
Gedaan in den Hage onder Onzen grooten Zegele hier aan doen hangen den xix September in t Jaar onzes Heeten en Zaligmakers duizent zes houderd vier en tachtig.
De tegenwoordige regenten van de Schouwburg, hebben het recht der bovenstaande Privilegie, voor deze Druk, van de Schynheilige Vrouw, blyspel, vergund aan de Erfgenaamen van den 12 November, 1691.
J. lescailje.
PERSOONAADJES.
LEVYNtje van DOCKUM, schynheilige vrouw van barend van dockum.
MACHTELd, de meid.
GRIETJE NANNINKS, bekenden van leyntje van doom.
TRYNTJE DIRKS, BAREND van DOCKUM, aanspreeker ter begraavenisse en man van levyntje van Dockum.
ALBERt JANZEN, confrater van Barend van Dockum.
Geesre, gewaande westfaalse moffin.
Mr WYBRAND, notaris.
FLIP RONDEMAAT, galand van leyntje van dokum.
Mr. koert, waard in t wafelhuis.
KLAARTJE LAMMERS, moeder van leyntje van dockum.
Dit blyspel begint voor de middag in 't Kattegat, en eindigd in den avond, in een Wafelhuis, omtrent de Brouwers graft.
De zed by google.
De SCHYNHEILIGE EERSTE bedryf.
MACHTELd, LEVYNtje van DOCKUM.
LEVYNtje.
Wat dochtje van gisteren, machteld?
MACHTELd.
Treflyk, vrouw, je hebtje hartje gisteren niet weinig opgehaald.
Rondemaat heeft noch niet als maar ouwe schuld bekent, 't is waar, taald' maar, Machteld, jy weet nu al myn intriges, en dat ik je tot noch toe voor myn geheimen raad heb gehouwen, Datje me nou een part wou speelen, je zoud een kwaad spel tusschen my, en myn man konnen brouwen, En maaken dat ik by al de waereld stinkende worden zou, Doch van oneeren zouje niet konnen zeggen.
Vrouw, hebje die gedachten, dat ik je by iemand, of by je man met eenige dingen zou beswaaren?
Ik waar niet waardig te leeven, en ik wilje wel verklaaren, dat 'et my in 't hert zeer doed, datje my hier in eenigzints verdacht houd.
Dat ik dus lang de Schynheilige heb gespeeld, is waar, en dit komt dat ik aan een gekoppeld, en tegen myn zin ben getrouwd, te speelen, Om alzo door dit kleed en gebaar, een aardige rol in de waereld Maar myn trouw te buiten te gaan, geenzints, in geene deelen.
Hoor, machteld, toenje Rondemaats brieven ging bestellen, en Sinaasappelen koopen, beet hy my iets in t oor, Dat my niet wel en geviel, en lei my iet onhebbelyks voor.
Holla, antwoorden ik hem, wy moeten van zulke dingen niet praaten, want uw gezelschap, dat my aangenamer is, zou ik noch veel haaten, Waar door hy weer in stilstand kwam, en maakten 't met een Gelyk ik om zyn heuscheid een zelve wederom gaf.
Zo dat hy zich toen, geheel en al scheen in te toomen, maar nu heb ik hem moeten belooven, om morgen precys naar de middag in zyn tuin te koomen, En dan is t wel het veiligste, terwyl myn man op die tyd, voor t sterfhuis van de Rotzak, in t aanspreeken is.
Die tyd hebje wel beraamd, vrouw, 't is altoos zeker en gewis, dat op die tyd hy niet in huis, maar uit zal zyn, komt hy al, zo maak ik hem wel zo wat wys, om op myn hoede te weezen.
Daar word geklopt, voort men kussen, en het hoek van cats, dat ik men stel om te zingen en te leezen.
Susanna die gingker in hare bogaard baden, op dat zy haar wasschen en reinigen zou.
Dit wisten twee rechters gezeeten in den raaden, verliefden op Susanna die kuische vrouw.
LEVYNtje van DOCKUM, MACHTEID, GRIEIII NANNINXs, TRINTJE DIRKS.
Maar, leyntje van dokkum, 't is ook op wat tyd menje mag komen bezoeken Men vindje niet, of je zingt geestelyke liedjes, ofje bent met de neus in de boeken.
'k beken, 't is treflyk, maar wie vind zich altoos daar toe bereid?
Van zo de juiste maat te treffen, van te leeven in alle zedigheid.
GRIETJE, ik altoos niet, ik leef zo burgerlyk heen, als 't maar is zonder opspraak of vlekken.
burgerlyk heen!
Dat zyn maar vygeblaad'ren, moer om zeeden te bedekken, men moet exemplaarlyk leeven, dat men elk tot een voorbeeld zy behoort.
een kuische vrouw is een juweel van een onwaardeerlyke vrouw. Een kroon des mans, een sieraad des huis, en een aanwas van luister en achtbaarheden.
En wat is doch een onkuische vrouw anders als een vat vol van ergerlyke en kwaade zeeden?
Een bouwvallig gebouw, verrot en deurwatert, en een schandvlek van er trouw.
Zo dat ik zeg, dat 'er niet haatelyker, noch stinkender en is dan een onkuische vrouw.
Zy onteert niet alleen 'er man, maar komt daar door ook de band des huuw'lyks te ontbinden, En brouwt haar eigen bederf, zo tot schandaal van haar, als wel van haar vrinden, En gantsche geslacht.
MACHTELd, ter zyden.
Wat kan de mond al spreeken, dat het hart in wendig haat.
Alle jonge getrouwden die 'er begeeven hebben tot den huuwelyk staat, willen zy by de waereld in aanzien en in achting weezen, De boeken van Cats, en inzonderheid zyn huuwelyk wel naarstig te doorleezen.
Als ook zyn huw'lyks lessen die hy aan alle jonge getrouwde geest, Daar in hy aanwyst, hoe nodig het is voor een jonge vrouw, dat zy kuisch en zonder opspraak leest, En de huiszorg wel waarneemt, en meer and're voorname pligten, Die een eerbaare en deugdzaame vrouw staan te verrichten, Welke wederzyds haar doelwit hebben, ja zo wel op de man als het wyf, Gelykze dan beiden ook worden als twee zielen in een lyf.
Dat een groote verborgentheid is.
Ja zylykt 'er welna, om de deugd te betrachten.
Nachten, o de boeken van Cats, daar in verssyt ik veeltyds gantsche halve Gelyk daar is zyn Zelfsstryd, die my, waar ik ga of sta, altyd verzeld, Om dat hy daar de kuischeid zo krachtig in Josef ten toon stelt, en die overspeelige en onkuische Sephira, in haar vuil en ontugtig blaaken, haar laagen vernietigd om dien kuischen jongeling te schaaken, o!
die kuischeid!
Dat die by yder wat meer genomen wierd in acht.
'bragt.
Zou de haare wel een stuiver mogen gelden, als zy die te markt LEVYNtje.
O die kuisch en eerlyk is, heeft altyd te spreeken.
TRYNIJE.
ik denk dat de mieste myn slagten, dat 'er niemand en leeft der daad.
zonder gebreeken, en die zomtyds de fynste wel schynen, de allerssimste wel zyn in MACHTELD, ter zyden.
Dat is de spyker net op zyn kop.
Wy moeren na de deugd trachten, en houden die voor onze regel en maat, maar wy leeven thans in een bedorven eeuw, daar men alle kuische en goede zeeden Verachtelyk ziet verwerpen, en met de voet vertreeden, ja!
het snyd my door myn hart, als ik zie dat men zo dien kostelyken tyd, met zulke yde dingen, zo vruchteloos en onnuttelyk, verslyt, ja zomtyds wend ik myn oogen ter zyden af, en ik stop myn ooren.
Om die dartelheid niet te zien, en dat noch van kind'ren zulk een taal te hooren. Want duske jonge kleuters, die noch loopen klikkebil'len by de Weeten grondig te spreeken van al de geheimen van den huuwlyken staat, wilje 'er wys maaken van de voolewyk, om daar een krytertje te haalen.
zeggenze, we weeten wel beter, je moet ons zulke knollen niet verhaalen, en van het kraam werk weetenze te spreeken of ze volwassen waaren en bejaard.
Daar spreek je recht in, moer, dat deeze eeuw van de voorgaande geheel is ontaard, En dat we tegenwoordig een zeer bedorven tyd beleeven, en dat we tegenwoordig een zeer bedorven tyd beleeven.
En gelykje wel zegt, dat dit alleen de kwaade opvoeding moet werden toegeschreeven, is zeker en gewis.
Maar dit overgeslagen, hoe is 't met je man?
Is hy wat aan de winnende kant?
Dat kan gaan, als hy gien Lyken heeft, zo copiërd hy brieven, op een kantoor, naar Spangien, Vrankryk en Engeland, Zo dat we niet te klaagen hebben.
Wel, dat 's men lief dat je mooitjes aan de kost kund raaken.
En tegenwoordig is hy in t sterfhuis van Jan Jasperzen, om de opleesseel te helpen maaken, Die na de middag begraaven zel worden, en dan heeft hy tegen morgen hier een lyk ontrent, Digt by t heckelveld, zo een Fransman of een Waal, by niemant schier bekend.
En dat maakt hem veel zoekens, nou ze benne weder met er tween die hem bedienen.
Nou, Grietje Nanninks, wille we gaan?
LEVXNTje.
Wel, wat haast hebje tog?
Ja, moër, 't is al lang over tienen, en we eeten altyd voor de beurstyd, en ik zou eerst iens na de vischmarkt gaan.
Daar hoor ik hem, dunkt my.
LEVYNtje, GRIETJENANNINKS, MACHTELD, TRXNTJE DIRKS, BAREND van DOCKUM.
VAN DOCKUM.
men zou schier een gat in den hemel slaan, jou met je beijen hier te vinden!
wel, hoe vaart jou man toch al, tryntje Dirks?
Ja, al zo zwakjes heen, hy krygt vast zyn jaaren.
We waaren hier by, en ik zei, laatenwe eens in 't Kattegat gaan, en zien hoe levyntje mag vaaren.