floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
dan moet hy wat weêr hebben.
Hou, kamerraad; noch ien woortje.
Wat schortje vent?
Je vrou zeid, je hebtme te veul eslagen veur dat oortje.
En vriend, na dat ikme bevoel, myn dunkt meê, Dat ik al vry wat te veul, veur dat geld, leê; Ik begeer gien onrechvaerdig goet, daerom zel ikje wat weêr geven.
Zie, ik moet elk ien gelyk en recht doen, of ik kan niet gerust leven.
Wel, kaerel, hoe is ’t?
hebje noch niet genoeg ehad.
Wel ik heb te veul ehad, zeg ik, verstaeje gien duits?
kom, kom, verweerje.
dat, en dat, zie, als ik vecht, pas ik lustig wat te raken.
Nou zellewe onze rekening ereis te degen effen maken.
Ik wou liever datje bankrot speulden, en betaaldeme nimmermeer.
Daer ben ik de man niet nae.
De drommel vent, je handen komen zo hart neêr.
Nou, dat zel hem heugen.
Zie zo, nou zel ik zorg dragen, Dat je wyf over myn niet zel hebben te klagen.
Ik wou datje maakten, dat ik ook over jou niet te klagen had, en datje me los liet.
O, klaagje maatje?
dan laet ikje op, ik wilje ook niet te veul geven niet.
Maar ofje evenwel miende, dat myn vuisten wat te hard neêr ekomen waren.
Hoor, hoor: je kant ’er men op een aâr tyd ereis veur laeten deur de brug varen.
Nou moet ik nae ’t schip.
zo zinnewe dan kamp, doene we niet, kompeer?
loop maar veur den duivel, en kom je leven niet weêr.
Heere binnen.
Dat was een starken drommel.
hier wyf, je moetme een pleister langen.
Maar man, wat magje ook al an gaen vangen.
Hoe durfje zo by de lui komen, ’t is schand en zond.
Zusken wang, zusken oog, de tanden uit de mond.
dat ’s een tronitje.
Zelje myn ien pleister langen?
of hoe zel ’t wezen?
Wat heb ik van me leven niet al gaten in die kop genezen.
Ik heb altyd zusken lap pleisters op voorraet, was ik ’er toch iens of verlost, ’t Hiele bakkes is me zo veul niet waerd, as ’t me wel an pleisters het ekost, Hoe groot moetze wezen?
Wel, dat hy dat altemaal kan dekken.
MAIKEN, leit hem een pleister op ’t aanzicht.
Nou zieje ’r schoon uit.
Hoe duivel is ’t?
zelje noch mit me gekken?
’t Is jou schult: je mochtme myn buik vol hebben laeten slaen, Toe hy hem slaen liet.
maar nou moet ik gaen.
Kom, duuwme wat op.
we zelle mekaar daer nae wel spreken.
DAVIDJE, VECHTER, MAIKEN, KLAARTJE, VREDERYK.
Wat drommels kruyen is dat?
vent, je zoud men hiele wagen an stukken breken.
Jou sakkeraerse pothontje, daer je bint, kan je niet zien waer je kruit?
DAVIDJE.
Wel kaerel, je bint zo veel grooter as ik, das verbruit.
Je mocht zelfs veur je zien.
wie of ’er zen leven of hoorden.
Uit de weg maar, kom, ik moet voort.
Wel hondaes, maakje noch woorden?
Zou ik veur jou wyken?
’k wou liever datje veur de drommel waart, Jou poppestrontje.
Wel hangebast.
Wel potüiltje.
Wel zeverbaart.
Waarje zo klein niet, jou rekeltje, ik sloegje, datje drie dagen nae je aâm zoud hygen.
kommeje die pleisters van barmhartigheid, je zoud an de andere zy ook wel wat kunnen krygen.
Kom ereis van je wagen of, hebje ’t hart.
Ik zegtje, kaerel, datje myn niet te veul en sart.
Wat wouje doen, mannetje?
kom veur den dag maar.
Vent, je mocht vrezen, Dat ik recht boos was.
wat zel ’t nou wezen?
Zie daer legje, snuivert.
’t isme niet te pyne waart dat ik jou slae.
Stae nou weêr op.
Je komt verraedelings, jou hontje: waer binje nou?
stae.
Stae jy maer.
is dat nou ook verraedelings?
zeg, schavuit?
Neen: dat ’s niet verraedelings; maar myn voet glipten uit.
Stae dan al weêr op.
gut dat ik je slaen wou.
hoe wouje van de drommel dromen.
Vaêrtje, schai uit, je zelt te laat an de schuit komen.
VECHTER tegens Maiken.
Hou jy je bek toe, varken.
tegens Davidje.
kom jou kreng, wy moeten noch ereis an.
’t Was je veul beter datje ophield, men goê man.
Ophouwen?
de stienen op straet zouwen ’t myn verwyten.
Hou waer.
Wat zegje nou, vent?
wil ik je nou ereis mit je gat in ’t water smyten?
Neen, neen, ik geef ’et.
Dat ik ’et ook om je wijf niet en liet.
Ja, je kant worstelen, loof ik, en dan benje myn portuur niet.
Worstelen, of niet worstelen, komje myn noch iens zo den baas maken, Ik sweerje dat, je zelt zo makkelyk niet uit myn handen raken.
Davidje binnen.
De duiker, evenwel, zo ien ventje.
wyf geef ereis wat brandewyn hier.
Mit noch ien pleister.
Nou ien stukje graeuw pampier.
Ik heb ien hiel gat in myn kop, ik wilje dat wel zweeren, As dat wat veul beurden, ik zou ’t vechten schier beginnen te verleeren.
terwijl zy zyn hooft met brandewyn nat, en noch een pleister daar op leit.
Ja, was dat waer.
WEl fijnman, ik mach jou wel wachten an de schuit.
Nou isze weg, is ’t nou wel?
schobbejak?
Wel, ouwe guit, Wat schort jou te schobbejakken?
Men mag zulke vlegels wel werk langen.
Nou bin ik ien hielen dag ten achteren.
O vent: waerje over tien jaar ehangen, Zo had ik nou om jou werk zo veul slagen niet ehad.
En spreekje nog een woort, ik veter jou ook wel ereis naeje gat.
En hael myn haer weêr.
veur jou hoef ik niet te vrezen.
Weetje dat al wel vriend?
ik plecht in myn jonge tyd al meê een haan te wezen: En ik loof, dat ’et myn noch niet hiel vergeten is, al heb ik ’et in lange tyd niet edaen.
Wel ouwe rammelaer, jy vechten?
ik zouje tot stront slaen.
Kom, kom, ik moet jou dat stout spreken ereis verleeren.
Hoe wilje maar?
mit ’et mesjen, of mit vuisten?
ik moetje ereis ofsmeeren.
Neen, neen, de duivel, neen, met gien mes, men vrint, Dat heb ik verzworen.
men dunkt datje bang bint.
Kom, dan moet ik je ereis met vuisten nae je gat veteren.
en vat hem aan.
Hou op, kaerel, je slaetme te schanden.
Ik kan ’t niet beteren.
’t Is je eige schult.
hel... HILLEBRAND.
Leg stil, zeg ik.
hou op een aâr tyd weêr ouwe lui veur de gek.
Help wyf: Klaartje help: ik zel men leven niet meer vechten.
Ja, kan hy zo veul mit zen slaen uitrechten, Hy slae dan vry tot morgen toe.
Ik belooftje, as hy maar ophoud, ik bin ’t nou zeker al moê.
Hoe lang zel ’t duuren?
Al myn leven.
Magze ’r wel op vertrouwen?
Jaze, waarachtig.
Wel ik zel dan ophouwen; Maar.... VECHTER.
Me leven niet, men leven niet meer.
Hilleb.
wat doenme myn lyf, en me kop, en men bakkes zeer.
Heb ik ’et noit ehad, zo heb ik nou myn bekomst ekregen.
Lieven tyd, men armen, ’t is ofze hondert pond wegen; Maar de zyne wogen noch meêr: dat heb ik wel evoelt.
Ik verzekertje, die drie tornen hebben me myn vechtlust ekoelt.
Ja wel, ik moet ’et klagen, ik kan het niet verkroppen; Eerst van een goet kaerel, die hem van zelf laet of kloppen: Die geeftme myn huit vol slagen, en een blaeuw oog.
Daer nae komt ’er een ventjen, as een turfjen hoog, Dat smyt men onder, of ik niemendal was; maar ’t slimst van allen, Zo ien ouwe vent, zen tanden waren al uit evallen: Hy kon niet langer recht gaen: zulken bestevaâr.
Zen handen beefden al, hy was wel tachtentig jaar, Loof ik.
en die komtme zo gemakkelyk dwingen.
Myn lieve wyf, kanneme zulke lui zo klein doen zingen, Jy mocht de poppen in de kop krygen, en komme myn ook ereis op myn huit: En dan was ik hiel bedurven.
ik schay ’er liever betyds uit.
Van myn hebje gien noot, vaâr, ik zelje niet deeren.
Lieve tyd, had myn iemant dat vechten maar wat eer kunnen verleeren, Ik had hem myn beste schat wel egeven, tot zyn loon.
Wel het is noch tyd, vaâr: je zaken staen noch al even schoon.
As je maar oppassen wilt.
en had iemant, dunktme, jou dat woeste leven Zo verleert, je hoort niet te weten wat je hem noch zoud geven.
Zo ’t je aârs verleert is?
men betert hem noit te laat.
Verleert, ik verzekerje dat; ik hiel hem veur myn beste maat.
Maiken, zo ik wist, dat iemand, met weten, Gezocht had, het vechten myn zo te doen vergeten; Maar dat is nou zo niet, doch ik beloofje op myn trouw, Dat ik het niet meer doen zel; maar ik zel met jou Voortaen stil gaen leven: en passen op myn lappen.
En waerenze hier, dieme zo ofeklopt hadden: ik liet noch wel een vaantjen tappen.
X. UITKOMST.
HILLEBRAND, HEERE, DAVIDJE, VECHTER, MAIKEN, KLAARTJE, VREDERYK.
HILLEB.
WEl hier binnewe, maatje: en we drinken wel ereis ook.
Hoe duiker is ’t gelegen?
droom ik?
of is ’t spook?
Neen, ’t is gien spook: hier binne wy alle drie, dat zieje veur jou ogen.
Wel, wie drommel, vrinden, het joului bewogen, Datje myn zoo ofkloppen zoud?
wat bin jy voor een gast?
Jy ouwe man?
Ik bin een slager.
De duivel, dat ’s werk datje past.
Ien slager, ien slager!
me docht dat ik het voelde.
Jy hebt jou ambacht wel eleert; maar datje ’t evenwel eens ofspoelden.
Kom, wyf, haal ereis bier.
Ik zel, vaâr, strak, gaenewe in huis.
Maar hoe heb ik ’et evenwel, mit jou lui?
’t is dunktme niet recht pluis.
Ik heb ’er tegen drie evochten, dat weet ik wel, maar wist de een van de ander?
Of hoe is ’t?
hoe drommel kom jy lui by malkander?
Wel hoor, as ik ’et jou zeggen moet, Vrederik heeft ’er ons toe gebrocht; Zie, ’t is een slechten tyd, hy het ons met geld omekocht, Daer is hy zelfs.
Vechter Jans, vergeeft ’et my, al watje hebt eleden, Is myn bedryf; maar je vrouw, en je dochter, hebben me ’er toe gebeden.
Niet uit wraak, of quae mening, zo waer as ik zeg; Maar allien, omje te brengen op de rechte weg.
Te vechten, om je dochter, dochtme, datme niet pasten Teugen jou, daerom zocht ik deuze wakkere gasten.
Ik deed ’et om je dochter, vergeeft ’et myn, deed ik ’er quaelyk an.
Ik vergeef ’t je niet allien, maar ik kiesje ook tot myn dochters man: En ik verzeekerje dat, had je ’t niet ezocht deur zulke wegen, Jy hadze, mit myn wil, altyd niet licht ekregen; Maar nou mien ikje wat gemakkelyker te gaen leven, Vrederik maat.
Ik wensch je lui, allebai, geluk in je toekommende staat.
Ik hebje te bedanken.
Ik ook vader.
En deuze patronen, Om ’er, neffens jou, veur ’er moeiten te lonen, Zellen meê te bruiloft gaen.
Wel, Vrederik, dat hebje al wel gemaakt.
Ja niet waer?
hoe kluchtig dat een mensch evenwel somtyds an een hylik raakt.
DE WIND-NEGOTIE, OF INVENDUTIE-PAPIER Onder oud goed te koop.
Te AMSTERDAM,           By HENDRIK BOSCH, Boekverkooper over ’t Meisjes Weeshuis, 1726.
ONderdaags is een Brief van Uyttert gekomen, waar in gestaan heeft hoe de Acties door eenig Volk van Uyttrecht te koop geveild zyn aan een zeker Huys daar Invendutie zou gehouden werden; het welk hy eerst ging vraagen of hy zulks mogt doen; maar op groot verbod is hem zulks by den hals verboden, doch zo iemant gadinge heeft in deze bederfelyke Projecte, ligt dat de Man die voor een kleine prys laat springen onder vier oogen, en die ze bewaart tot de Vaart gegraaven is, wil ik instaan daar goede winst meê doen zal, daar by een nieuwe Tyding, wie nu zyn geld wil uytschieten, zal op gelege tyd daar schoone intrest van kunnen krygen alzo zy te Uytrecht den Dom 5 a 6 ellen in de hoogte zullen opvyselen, om de Vuurbakens uyt te winnen: een nieuwe Inventie, nooit zo bedagt, Vaar wel.
KAREL, een Actionist.
MENGO zyn Knegt.
Een OMROEPER.
Het Spel speeld in een Straat voor KA- RELS Huys, en dat van ’t Inven-        dutie Huys, het geen ’er tegen over staat.
N:B: Zo iemant eenige Werkluy weet, gelieft ze hier te recommanderen, tot Uytrecht aan N. N., want zullen daar in ’t kort gebrek zyn; voor al terwyl men van zints is deze aanstaande Koopstad aan Viaanen te trekken.
De Wind Negotie, OF INVENDUTIE PAPIER Onder oud goed te koop.
KAREL, MENGO.
HY!
MENGO.
Hier myn Heer.
Spreek Schelm, hebt gy myn Paard, Nog niet gezadelt; is myn goed ook wel bewaard, En naar Vianen deze morgen al vertrokken?
Voor zeker.
Het is goed, zeg hebt gy al getrokken De intrest van ’t Papier ’t geen ik u gisteren gaf?
Ik wensten ’t wel, maar Heer dat gy my voor die kaf Wat Duymkruyd uytschoot, ’k zou gelooven Dat ’t beter voor my waar.
Ik zal u hier en boven Twé Acties geeven; datje ’t vat, als men de Vaard Begint te graaven; ô!
’t Papier is nu veel waard.
Maar waarom doch je goed gezonden naar Vianen?
ik vrees dat die Acties traanen Nog zullen kosten, och ik bidje maak besluyt, En zo het wezen kan schey met dees Acties uyt : Gy zult met dat gebruy nog voor den Duivel vaaren.
Draag gy geen zorg, ik zal myn beurs heel wel bewaren, ’k Heb meer dan twé Miljoen die ik tot nog bezit.
Ja aan Papier, en vyf zes Kinderen.
Wat ’s dit, Dat kan niet maaken nog tot nadeel my verstrekken.
Vier schoone Paarden die uw Koets de stad door trekken, En als een blixem zullen vliegen over ’t Land, Zo slegts een Actie komt te raaken in de brand.
spot gy Mengo?
Neen, zo waar niet by myn leeven, Maar ’k wou gy my wat gaf.
Ik zal u slagen geeven Indien gy zyt belust, versta je dit Sinjeur; Waar is myn Pruyk?
MENGO haalt alles het geen hy vraagt uit het huis.
’k Zal eerst wat Actie geur Van uytgebrand Papier door deze lokken smeeren, En dan wat Poeijer.
Repje wat, en kryg myn kleeren; En veegt myn Schoenen af.
Zie daar, Nu benje als een Pop.
Myn Hoed, nu Mengo, waar Is nu myn Rotting, Stok, myn Deegen?
Elleweke, Wat is de Hovaardy der Acties vol gebreeke; Met u verlof myn Heer, wilt gy dat ik Katryn Met ’t eeten zo lang wagt tot gy weerom zult zyn?
Waarom myn Heer, wel zoekje dat te weten?
Als men lang Beurstyd houd, zo diend men ook te eeten.
Want die veel geld wind, komt het op geen eeten aan; Wat lust myn Heer van daag, gezoode, of gebraân?
Dat raakt my niet, Katryn die zal dat heel wel stellen, Waar moeit gy u al meê, ’k mag aan myn oor dat lellen Niet leiden Rekel, daarom zwygd, en spreek geen woord, Doet slegts uw pligt, ik zal ’t wel schikken zo als ’t hoord.
IK vrees dat dees handel nog zo gruwelyk zal stinken.
Een yder zo hy kon zou niet als Goud opdrinken, In plaats van Bier, of Wyn, voor my ik wenste wel Dat ik beleeven mogt het einden van het spel; Doch ’t graave dat men hier zal aan de Vaard beginnen, Zou ik wel geloven; want my komt nog iets te binnen Van zeker Molenaar tot Soest die my eens zei Hoe hy de Scheepen vol gelade uyt het Y Zag komen door den Eem regt zeilend naar de Wallen Van dees aloude Stad, den Adel ten gevallen, Dus doende werd dat volk van Bisschoplyke Staat Hoe langs hoe grooter en haar kaalheid raakt verzaad Door heblust aan het geld, ’k zie reets hun Wapens draagen Met Diamant bezet, met Goud rondom beslaagen Op ’t alder cierelykst, ô Uytrecht!
gy zult zyn Een schoone Appel; maar, van binnen zal’t fenyn Verburgen wezen, ’t geen u Adel haast tot beeven Zal brengen, als zy zien het geld zo weggegeeven, En dat voor ’t Graaven van een onvolmaakte Reê; Wie weet door wanhoop hoe veel dat’er in de Zee Nog zullen springen, en bedroefde Weeuw en Weezen Nalaten tot ’s Lands ramp, ’t geen meenig reeds doed vreezen; Men zal geen Baaken hier gebruyken; neen, den Dom Zal zelfs die wezen, hy is hoog, men zal rontom Veel ligtjens hangen aan den Toorn, om de klippen, In dees volmaakte Vaard gemakkelyk te ontslippen.
Een OMROEPER, MENGO.
DE OMROEPER.
HY Mannen, Mannen hoord, Men zal by Jogchem vander Voord Venduti houden, van veel Kleeren, Een yder zal hier na begeeren Het kunnen krygen naar zyn zin, Ten nege uuren zal ’t begin Van de Verkoping zyn gehoude, Veel nieuwe Kleere, maar ook oude.
Al wie wil koopen, Kristen, Smouds Die kan daar krygen nieuws,* en ouds.
Wel vriendje hoor eens, ’t geen gy roept, ik zou schier vreezen, Dat het meest Actioniste kleding zal weezen.
Wel daar zou ik geen valse Eed op wille doen datje ’t vat.
Ik zou ’t ook gelooven, want de Krediteuren zitten haar kort na ’t gat, Want zy moeten haar verlies hier promt dibiteeren; Maar te Amsterdam scheld men ’t kwyt, een Man met eeren Kan daar, schoon hy ’t heeft met Frederick Hendrik, bestaan; Daar toe zyn veel Metzelaars, en Timmerluy na Vianen gegaan, Om die stad in ’t kort aan Uytrecht te hegten, Dus doende hoeve de Schippers om de vragt van de menschen niet te vegten.
Na ik kan hooren Vriend spreekt gy vry stoud.
Ze zeggen dat de Dom nog een el vyf zes zal hooger zyn geboud, Om de Vuurbakens aan de Zee en Baay uyt te winnen, Ik heb het uyt myn Heers mond.
Die Heer is buyten zinnen.
Dat kon waaragtig wel waar wezen, hy is een groote Actionist.
Hoe heet uw Heer.
Hy heet Karel.
Karel loshoofd, MENGO.
Ja die is ’t, DE OMROEPER.
Hy is my zeer wel bekend, goed, vriend; hy kwam my straks te gemoed loopen, Hy is na de Man gegaan om wat kleren zo ’k geloof te koopen; Of te verwisselen tegens wat anders.
Kan men daar kopen, en verkopen, dat ’s goed Myn lieve Omroepertje* wilje myn Mak’laar zyn, ’k heb goed, Dat ik graag zou verkopen, kon ik een vinden, Die beter als ik stond byde Papier Vrinden, ’t Zyn Acties goede Maat, ’k zal daar voor aan jou Twé Acties geeven, die heel goed zyn op ter Gou, Of vier op Uyttert, zeg, wat zegje?
nu wil ’t spreeken, Ik mag myn hoofd niet met die duyvelze prullen meer breeken; Nu zelje zegge hoe komje aan die schat, Ik heb zes Jaar by myn Heer gewoond, en nooit geen duydt huur gehad, En om dat ik langer niet voor zyn gek meer wou wezen Zo gaf hy my ruym een riemp Papier aan Acties; laatje beleezen* Myn lieve Mengo, zyt my Knegt gelyk als voorheen, Zo sprak hy, laatje getrouwe Heer niet alleen, En op die zoete woorden die hy my gaf ben ik gebleeven.
Geef my de Acties, ik zal ze de Kleerverkooper voort geeven.
Ik ga mé myn zoete maat, gy krygd de darde van ’t geld, ’k Wou voor de zwaarte van ’t Papier my splint wierd geteld, Zy gaan na de Kleerverkopers huys en blyve van verre staan, VIERDE TOONEEL.
ô SPyt!
ô smaad!
ô schand!
wat zal my overkomen?
’k ben al myn Acties kwyt, myn goed is my benomen.
Lastdragent Uyttert, ach!
hou Mengo!
Mengo hou!
ô Booswigt!
snoode guyt!
word gy my ook ontrouw?
Ik zal voortaan van Heer, voor Knegt nu moet speelen, ô Vaarde Graavers!
kom jy zo myn geld ontsteelen.
En derft het in de grond, myn eer, myn schoone goud.
MENGO, KAREL.
MENGO, lagchende, HA!
wie had dat ooit vertroud?
Ik heb met pekuniam nog voor ’t Papier bekomen, Vind ik u hier myn Heer?
Booswigt.
Wel wie zou kunnen droomen, Dat dit myn wellekomst zou zyn?
ik wil van uw af.
Geeft eerst myn Acties weer.
Wel hoe zyt gy zo straf Ik heb myn Acties die gy my gaf gaan verkoopen, En ben doen al myn best het huys stil door gedroopen, Met dit klyn beursje.
Mengo, ach!
Ik vaar even eens alsgy, wyl ik geen winst meer zach, En men het graave van de Vaard nog komt uytstellen Zo dagt ik, ik schey ’er uyt, ’k wil my niet meerder kwellen Met deze zottigheit, en zogt myn Acties doen Weer te verwisselen, voor myn lang vermiste poen En heb het ook verkoft, daar gy het ging verkopen, Doch kreeg geen geld, maar ben heel schielyk heen gelopen, Terwyl die Karel die ’t verkopen wou by ’t goed Van oude kleeren, ach!
in ’t kort, den arme bloed Is vast gezet; ik vrees dat men hem op zal hangen, Wyl hy gespot heeft met de Regters door myn Acties te ontfangen, MENGO.
zal hy hangen?
dat is beestig, laaten wy Dees stad ontvlugten, hy is voor Koopluy te onvry, Wat Mensch zou van verstand, ô smaad hier wille woonen?
O Uytert!
Uytert!
zult ge u zo ondankbaar toonen?
Heb gy* het laasten goed gezonden van de Vaard Wel na Viaanen?
Ja ja, dat is wel bewaard, ’k Ben daar verzekerd van, maar ’k vrees gy zult nog loopen Gevaar, zo Uytert komt Viaanen eens te koopen.
Wat zou zy koopen?
zy verkoopt al wat zy heeft, Zo maar Viaanen haar niet boven ’t hoofd en streefd, En zo het al zo kwam, dan weer wat aârs verzonnen, Kom Mengo, laat ons gaan, eer men raakt overwonnen, ’k Hou my niet zeker hier in Uytert.
Denk myn Heer Dat het verlies van ’t geld is nog de beste leer; Maar als men goed verliest, en eer, nog daar en boven, Raakt ons voorgaande Deugd, en Lof geheel verstooven.
DE VERLIEFDE DROOMER.
KLUGTSPEL, In 9 Toneelen.
Gerijmd voor die tot de zotheid komen, Om te gaan vryen op hunne dromen, En dan met de handen in ’t haar Blijven zitten met groot misbaar.
Gedrukt op de Zolder Naast de glase Kolder.
GYSBERT, een ongehuwd Persoon.
FLORIS, Knegt van Eleonora.
LYSJE, Meid van Gysbert.
JAN, een Kok.
Het Spel speeld aan het huis van Gysbert.
Gysbert, Lysje.
Gysbert.
WEl Lysje, dat zal zeper komen.
Dat is nu regt plaisierig droomen, Zo bly te ontwaken, dat is groot.
LYSJE.
Wat at je dan?
heet Wittebrood Met fijngekauwde peperneuten?
GYSBERT.
Wat legd gy aan mijn hoofd te teuten?
Waar spreekje van?
wat ’s dat voor kost?
’k Praat van Jalappe met roo most.
Heeft ooit Mijn Heer dien drank gedronken?
Wel, Vrouwmens, ben je dan beschonken?
Wat rafel je uit?
waar lijkt het na?
Wat hebt gy dan gedroomd?
spreekt dra.
’k Was in mijn hof aan ’t speculeren, En zag een Dame, fraai van kleren, En heerlijk schoon van lijf en leen, Al heel bevallig tot my treen.
Ik groeten haar.
Zy groette weder.
’k Liep na haar toe en boog my neder.
Zy reikte my haar regte hand Ik kuste haar, en nam een band Waarmee ik bond mijn hand en hare Als van twee liefjes die saam paren.
Zy sprak: dat zoek ik ook dat ’s goed.
Ik greep al verder eenen moed, En vroeg haar heden hier ten eten.
Zy nam het aan.
Nu moet ik weten, Wat ik die schoone geven zal: Want een zoo zonderling geval Zal alle dag nu niet gebeuren, En ’k mogt het naderhand betreuren, Zoo ik die occasie glippen liet, De min voerd zomtijds kort gebied Wanneer de Blaasbalk niet wil blasen.
Die tijding kan my zeer verbazen, Sinjeur verzoekt ge een schim te gast.
Moet die hier eten?
ei belast My van den middag uit te loopen.
Zy mogt my het vel van ’t vleesch afstroopen.
Ik hou niet van dat vleesloos ding.
dat ’s zonderling.
Zottin, die schim zal hier niet komen.
Maar heden zult gy mijne droomen, Vervuld zien, en Eleonoor Een Juffrouw, die my geeft haar oor, Zal hier van middag komen eten.
’k Zal haar door u,* zoo strak doen weten, Dat zy haar Lijfknegt herwaard zend, En ik neem aan van hem, ontrent Mijn droom het noodige te zeggen.
Maar laat ons nu eens overleggen, Wat gy voor ons bereiden zult.
Bloemkoeken, met citroen verguld, En wat rookspek met Boereboonen.
Woud gy dat zetten voor mijn schone, Het moet een Vorstlijk gastmaal zijn.
Een Lamsbout van een pik uit zwijn, Met geel conserf van apenbalsem, En knoppen van wat zoeten alsem, In eike glase murw gestoofd.
Ik had mijn leven niet geloofd, Dat iemand sulke kost kon stoven.
Probeer het: wilt gy ’t niet gelooven Bevinding is een goe Meestres.
Daar diend nog een assiet of zes.
Help dat nu ook eens gaauw bepalen.
Wat witte Soya, uit Westfalen, En Frikadel van Garrenaat.
Loop, loop, Zottinne, gy verstaat U niemendal op het tracteeren.
Hebt gy wel ooit by groote Heeren Een Maaltijd of Disfeest gesien.
Wel tienmaal meer als gy misschien, Wie affronteer je, kale Jonker?
Heer kwastelorum, malle pronker, Wat denkt gy van uw Keukemeid?
Nou, Lijs, ik heb ’t dan niet geseid, Daar is een fooitje kom, bedaar je.
LYSJE Ei lieve Baasje lief, bewaar je Sesthalfjes voor je maaltijd maar Gy hebt ze noodig, goeje Vaar.
Wel, dat wy Jan de Kok ontboden, Die weet wel, wat ’er is van nooden.
Dat hebt gy wel, ik zou hem ’t maal Maar aanbesteen, dat ’s korte taal.
Regt na mijn zin, kom ga hem roepen.
’k Loop dan met een maar vijf zes stoepen Nog verder by Eleonoor, Om haren Lijfknegt, moije Floor.
De moije Floor.
Wat ’s dat voor spreken?
Als ik dien Knegt voor zoo mooi reken, Is ’t dan niet wel, en buiten jou.
Ja: maar ’t word tijd.
Kom repje nou.
Gysbert alleen.
Wie kan nu mijn geluk waardeeren?
Mijn Liefje zal my nu vereeren, Met haar bezoek, en eten hier.
De maaltijd moet vol zijn van zwier.
Gysbert, Jan. GYSBERT.
Jan, Jan, het mag wel zwierig wesen, En alles moet tog uitgelesen, En schoon en net zijn.
JAN. Wat, mijn Heer?
Het Paard, den Esel of de Beer?
Wel neen: de maaltijd voor mijn Schoone.
JAN. Een maaltijd, zegt gy.
Wel pot boonen, Een maaltijd?
is ’er wat op til?
Een Huwlijk, zoo men zeggen wil.
Je moet maar alles vaardig maken: Dat wy haast aan de knap geraken, Niet later als ten hallef drie.
JAN. ’t Is wel, als ik de spijs maar zie.
Wel nou, die moet gy nog gaan koopen, De Meid zel jou wel helpen loopen.
JAN. Dat hoefd niet; maar wat spijs.
Ei Jan, ’t Moet fraai zijn, ’k weet ’er niet meer van.
Ik kan daar niet meer over praten, En zal ’t nu voor u overlaten.
Gysbert, Floris, Lysje.
Ik heb gedroomd, en na die droomen Moet hier jou Juffrouw eten komen, En ’k heb het verder ook beschouwd.
Wy zullen wel haast zijn getrouwd.
De boodschap moet gy haar nu zeggen.
Jan zel de maaltijd overleggen.
Ik wagt haar tegen etenstijd.
FLOOR.
Mijn goeje Heer, ik ben verblijd, Zou ’t lukken, denkje... GYSBERT.
’k Wil het hopen.
Ik ga nu na de meester loopen, Mijn baard is waarlijk al te groot.
Floor, Lys.
Floor, tegen Gysbert, in het heen gaan.
Loop jy met bei je bille bloot, Je zelt tog nooit de Juffrouw krijgen.
Maar ’k moet het in je byzijn zwijgen.
Wat heeft hy tegen Lijsje nu weer voor een kuur.
Dat weet ik niet, dat ’s uur aan uur.
Hy heeft de parten by dousijnen.
FLORIS.
Ik meen dat garen eens te twijnen Van middag, dat hy schreeuwen moet.
Jy moet me helpen.
Nou, dat ’s goed.
Mijn Juffrouw zal hem nimmer trouwen.
Daar moogt gy wel gerust op bouwen.