floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
my waerts den arm verheven?
wat Ramir?
t’is wel.
gaet orde geven.
Ramiro binnen.
Laet straxs de poort van ’t Hof met strenge wacht beset.
Daer koomt de schoon Graefin.
gaet, en let op ’t geen u wordt belast.
Ik sal, en wil voort vaeren.
Schoon ’t aerdrijk om sich wendt.
Mijn g’loofte ’k niet sal spaeren, den hemel toegeseydt.
Op hem ik veylich staen.
Hier hebt g’u Rosimund ten dienst, en onderdaen.
Koom heeres aen d’een sijd’, groot steunsel van mijn jaeren!
den spijdt verkloekt ’t gemoedt.
’t Geval schenkt my siet d’haeiren.
De liefd verwekt mijn siel.
De hoope maekt my stout.
’t geluk, dat lacht my toe, en eeuwgen roem voorhoudt.
Wat twijfelt noch Riquelm.
Den Graef die geeft u reden: hy soekt door vreemdeling ons op den nek te treden, hy tracht het Graefschap te vervreemen, en sijn kindt.
Geen gloofte tegens recht het lant, noch ’t volk verbint.
’k voeg my by ’t Hof, en wil haer oproer stijven.
Ramir afvallig is: Bellardo kan veel drijven: Den Eeldom heeft het stael: dit wetten setten kan. Den prijs glooft Rosimund.
Sij kantig man met man mag setten: ’t gelt haer liefd; en Barcelloon in ’t waepen mag nieuwen burger-kryg, als Room deedt, sien geschaepen.
Riquelmo binnen.
Ik g’hoorsaem u geboon.
U willen vaer!
ist mijn.
Don Sanchio veel verdient; en al te klaeren schijn des hemels wils vertoont sich in sijn vroome daeden, en inborst: dees alleen kan tot sijn liefd ons raeden.
My ’t Graefschap eygen is.
Noch iemant ken, als godt.
my krenkt geen mensches vrees, noch opsicht, noch verbodt.
Oproer van binnen, en dit gesprooken.
Ik d’eerste wesen sal.
Ik sweer d’echt te beletten.
elk een om vrijheyt roep, en ’t voordeel van ons wetten.
Wat hoor ik.
Vrijheyt volk!
weg, weg de dwinglandy!
wat raesen Bin.
vrijheyt volk!volk vrijheyt!
vrijheyt’t sij.
Celio uyt.
Sie, d’Overst, en het volk om ver de poorten trachten met kracht?
wordt sulk gestut niet van mijn wachten?
’t aendringen heeft gewelt.
Men staet niet lichtlijk weer een raesende gemeent.
Hoe hemelen!
ik sweer.
Overste uyt.
Bent niet ontstelt o Graef!
maer hoort u Overst spreeken.
wat aen men recht?
wilt t’ volk geweldig t’Hof inbreeken?
O weynge schamt’ en trou!
bedroefde!
wat’s de wil van dit soo grimmig volk?
stelt Rosimond!
u stil.
rechvaerdgen jever ’t volk onstekt, t’welk neer geboogen de knien tot d’aerde toe, versoekt met bee gy d’oogen wilt opnen Graef!
en die op u gemeente slaen; mits ’t om haer vryheyt is, haer rust, en, eer gedaen.
en siende, letten wilt wat boer, wat plomp vermeten, wat vremdeling het sy?
wie gy ten throon geseten wilt t’vrye graefschap doen, als vooght van t’ vaderlandt?
en ons Graefin als man op t’ vorstlijk ledekant?
gy wie gerechtheyt pleeght, geeft wetten, en leert reden stelt gy een boer tot vorst?
wat volk heeft sulk geleden?
Siet, t’saem den eeldom spant: het volk dat raest: en glooft vry, voor sy d’handt hem biet, van t’licht hy wert berooft.
Dwaes reukloos volk!
ist niet mijn kindt, mijn bloedt, mijn eygen?
sal ’k willen nae mijn quaedt, en ondergank self heygen?
dat ’k dees een rouwen boer besorgen sal voor man, voor vorst het vorstendom?
t’volk beter gissen kan. dan wilt gy sijne deught en sijn waerdije weten; self Rosimond t’u leert: t’is sy wie t’oog gesmeten, en t’hert op hem heeft, sy hem kiest, en wilt voor man.
En sulken of aen t’volk voor heerscher walgen kan?
voorts hoort, en siet hem self: en want hy kan mishagen, ’k sal d’eerst in sijn verstoot u d’eerste stem opdragen.
sacht aerdich Sanchio is, en redenrijk, en vroedt, Handterelijk, beleeft, verstandich, hoog van moedt, van inborst, en gelaet, al t’welk men soude wenschen, ja meer van englen schijnt hy ’t maksel, dan van menschen.
Met die Voldoeningen ’k noem my sijn ondersaet: ’t volk sich in mijnen naem.
Dat Sanchio sien sich laet.
vermeten al te grof!
doch soo ’t volk naer haer grillen een heer moet: ’t best sij dien van eygen hand haer drillen Rugero uyt als boer met sijnen knodts.
Genaedgen Graef en Vorst!
wat is ’er daer u slaef u dienst in plegen kan?
Mischien ist desen Graef!
die g’ons voor heerscher prijst?
ist desen rijk van reden?
sachtaerdich, en beleeft, vol moedts, en fraey van leden?
Ach hemel!
Sanchio laes!
wat ongeval is dit?
wat nieuwe raserny weer dit gewaet u biedt?
Van wegen mijne siel, wirt my in d’handt gesteeken een onderteekent schrift, ’t welk kon my ’t hert verbreeken, en wisslen in dien self, wie gy broght hers van ’t velt.
Dat sulk een grouwel dier op uwen throon gestelt Catlonien lijden sal?
voor ’t welk den Schiet sou beven, en ’t Libien monsters-rijk self wondering van geven?
ist Graef!
dit englens meer, als menschens maeksel werk?
vervaerlijk broetsel ’t schijnt: voor nar, en dul ’k hem merk.
O jammerlijk geval!
Wat reden Graef!
voor klachten?
ik ben wie ’k altoos was.
Het wit van mijn gedachten Van binnen wordt geseydt, en ramoer bedreven.
u kenlijk meermael was.
Den Overste die draelt.
den vreeden boer die sterf!
en sterf, wie toe ’t niet taelt!
ach trouweloos geboeft!
ach vraers!
ach godts vergeten!
hy sterf!
ach godt!
hoe raest gy als beseten?
klim Rosimund om hoog.
Steek u ten thooren uyt.
Ik voeg my by mijn wacht.
Dit Hof strekt haer tot buyt.
Dry of vier soldaeten uyt.
Waer is den Bruydegom?
seg waer?
daar voor u oogen.
Hy sterf.
Sulk vreedt gediert sou men voor Vorst gedoogen?
Hy sterf, hy sterf, val aen.
Hoe sterven?
waer ’k geen man, wie temde t’ongediert, en schelmen meer verwan.
Sanchio vecht met de Soldaeten.
Landts vraerders!
dat’s u loon.
Dwaes t’saem gerotte boeven!
plicht-schenders!
godtloos schuijm!
tot u verderf behoeven geen waepens, dan dees knodts.
wat hadt u dolheyt voor?
mijn sterkt’ u onbewust te tergen?
ik verloor Soldaeten en Overste binnen.
niet met ’t verwisselt kleedt.
Maer eenig; en gequeeten ten vollen: vorder vraek mag haer den Graef doen weten.
Ik vlucht haer raserny: niet dat ik vrees de doodt: want die my baeten kan, als wie ’t licht nu verdroodt; om sijn verlooren liefst: dies moet haer achterhaelen: of wel den korsten weg naer self de doodt af dwaelen.
HET DERDE DEEL.
Iohanna alleen.
O Doodt te vluchtig laes!
voor wie als ik geplaegt mijn ramp ontvluchten wenscht?
maer soo ’t den hemel b’haegt my’t vinnichst aen te doen tot boet van al mijn faelen; wel aen: ik willich volgh, ja ist gering ’t betaelen die enklijk met een doodt: siet hier ’t gebergt my heeft, en ’t schriklijkst woudt, waer beir, en ’t everswijn doorsweeft en d’hongerigen wolf sich kennen laet aen ’t huylen, hier voor haer klauwen ’k ben, stae voor haer tand, en muijlen Ten besten: ’k kan van d’een fel aengevat, verscheurt van d’ander, doen dat straf nae vollen wensch gebeurt.
Heb ik ’t hier veylich eens doorwandelt, en betreden; ’t was met Ruger verselt, en met de mogentheden van waere liefd besielt.
’t Is eenich nu dat ’k stap; En treurig, en vol leedts, noch aers als met ’t gesnap van valsche liefd geterght.
Liefd seijd ik?
’t is loogen.
die Ruger beleedt is met den windt vervloogen.
beweeglijk hert!
hoe luystrich na dien naem gy al de sinnen buijgt?
Ik mis.
’t Is blaem.
Vervloekt Rugero sijt.
Vervloekt.
Wie my begeven, my kon?
wie ’t al verquist, en heb om hem het leven meermael te dwaes gewaaght.
Begeven?
’t lijdtlijk waer, maer trouwen boven dien ook kon?
al te swaer en ’t onverduwlijk leedt!
voor wie tot troost gebeuren ’t schijnt self de dood niet mag.
’k wil ’t uijterst speuren, en geef my boswaerts in: want als men sterven wilt: ontbreeken nooit de doodt kan, elk een licht, en milt.
Bellardo uyt.
Waer vlied gy aengnaem spook van mijn verweert gedachten?
waer vliedt g’onsekre siel?
vertwijfelt mensch?
wie ’k achten nu vrou moet, en nu man.
Na’t kleed: ’t bedrieglijk oog u oordeelt man te sijn, en als ik vast sulk poog te setten, na ’t gelaet het brein, ververscht op ’t heugen, u oordeelt vrou te sijn.
En als my sulk verheugen de siel’ doet, rouwich swicht uyt vrees gy man kunt sijn: dus dat ik twijffelich swaey; en so veel d’hoop met schijn van vremt geluk verquikt; kan ’t misgeloof my deeren: wat hier lanxs voor ik stel, moet daer langxs, my afweeren.
Wat oft niet beuren kan, dat vrou sich man verkleedt?
’t quaelijk wesen mag: vrou?
wie ’t lot uyt gereedt heeft Koningin ten throon?
d’inborst, schaemt, en reden ’t niet lijden.
’t Kan niet sijn.
Weg losse vremdicheden los d’herssen ingebelt.
Dan neen, o neen.
Hout standt.
Niet altoos ’t voorhooft liegt.
Myn heugnis d’overhandt bevecht.
De liefd kent schaemt, noch reen.
Natuurlijk t’mallen haer voegt.
Wat d’arge list uyt noot voor scherp invallen op geeft, de liefd t’bewerkt.
Sy trok het mans kleedt aen en met het kleedt de vlucht.
Dit hou ik vastlijk staen.
t’Is d’eygenste Princers.
Sy ist.
Het hert sal selden liegen.
Dit kon met teer beweeg my haerwaerts aen doen vliegen en ’t Hof, en ’t roerich volk verlaeten: daer de vraek bequaemen tijt, en plaets hadt vonden.
Wel ik staek dan twijfeling, en vrees, volgh waer sij voor mag loopen; als ’t volgen meer bescheedt, ’t bescheedt meer baet doet hoopen.
Van binnen als gevecht, en dees twee veersen gesprooken.
Dat sterf het snoo geboeft!
de lands verraeders sterven, wie tegen self den Vorst de waepens nemen derven.
Riquelmo, Ramiro, en Overste uyt als verbaest.
O schandelijke vlucht!
’k vrees om niet, sij wat ter hand men neemt, wat weêr, of standt men biet.
’t Moet eenen Samson sijn, of Hercles: want die krachten* ver boven menschlijk sijn, noch mensch die kan verwachten.
dat sulk een sterkt’ besluyt een plompe boeren borst?
dat eenig tegen al ons hy sich setten dorst?
en met geen waepens meer dan sijnen knodts, kon jaegen eerst uyt de sael van ’t Hof, daer naer ons leelk verslaegen met luttel Hovelings doen ruymen self de stadt?
en hers, en ders verstroeijt verkiesen ’t eerloos padt?
wat hop ons overbijft?
soo d’eeldom staen niet blijven voor eenen boer vermag?
een die het vee gonk drijven?
schelt hem geen boer.
’t Is g’wis, dat meerder deught schuylt onder ’t rou gewaet; dan gy wel peynsen meugt.
Hoe deught?
van sterkt’t?
men ’t sag.
Van afkomst wil ik seggen, als loffelijk geteelt.
’t Mag beyd in d’heugnis leggen den twijfel vaek geroert van geenen boer te sijn.
Soo gistren avondt seydt m’een jonker, wie in schijn van pelegrim, om hem is dwaeling achter landen, dat hy Navarraes Prins Ruger is; wiens panden van heldelijke deught verwondert Spangnien heeft, en Vrankrijk; waer de faem van sijne daên door sweeft.
Meer seydt hy, dat vermomt hy sich hielt in die vellen om geen Leonier alsoo sich kennelijk te schellen, wiens Koonings dochter hy ontrooft hadt, d’eengen erf.
wie sich noch reppen derf; want waer is ’t geen ik hoor?
Ramier!
schoon ’t seggen loogen moght van den Pelgrim sijn; het geen wy voor ons oogen tot grooten leedt nu sien, geen loogen ’t wesen kan. Ram.
ik schors het sweert, en vloek den saemen span.
Soo niet Ramir!
gy weet ’t moet Rosimund my gellen.
en d’afstandt, die wy deê, sou ons meer plichtig stellen.
Men veijnst noch vyandtschap, en hout het stael noch bloodt, tot sien wat geeft den tijt, wat beternis den noodt.
Wel Overst!
wat gedaen?
het geen den tijt kan raeden, en onse swaericheen.
Voor al fluxs sonder spaeden; geweeken stil naer d’hoef.
Haer g’legentheyt is sterk, en licht veel sterker woordt met weynig aerde werk.
die plaets, die kan ons baeten.
men wekt het landts-volk op; men saemelt de soldaeten.
ik leyd het volk.
Wy spoeden naer den berg.
Ik schrik den hemel straft ons reukeloos geterg.
Rosimunda uyt den Thooren.
Vlucht schelmen!
vraeders vlucht!
noit dijde vraerderij.
leef Sanchio!
heden geeft gy kenbaer u waerdij, en deucht: leef Sanchio!
de stadt, al om de straeten, die heugen uwen lof: en die u gistren saeten Van binnen blijschap.
naer ’t leven, offren nu het Graefschap, en haer hert.
Doch lieve!
schoon ’t gepleght recht naer verdiensten wert: voeght u alleen naer my: O borgeren!
wie gunnen de siel ik wou, sult gy de stadt niet levren kunnen?
dan dien is ’t Sanchio niet, wie daer op ’t vlak sich toont?
hoe spoiedt hy niet naer ’t Hof, waer hem verwinningh kroont?
wat lijdt oprechte liefd ook lunteren, of draelen?
moet Sancio dank misschien van ’t Hof of raedthuys haelen?
is niet mijn Janna weg?
is my de doodt mislukt in ’t Hofs en stadts bevry, nae wensch’ nu bey ontrukt, wat noch getoeft?
en g’haet uws siels gedeelt’ te soeken?
sij vlucht u voor; haer vlucht kan u tot ’t volgen kloeken.
Wat twijflich schorst hem op?
wat voor stem klinkt my lanxs ’t g’hoor in ’t hert?
hers Sanchio!
scherpe klem van mijn gluksaelicheyt!
nae den thooren.
Naer die my vlucht, ik moet; mijn heyl mijn uytverkoren!
gluk Sanchio!
gluk, en vreugt u sonder maeten jon den hemel.
Voor ’t gewenscht geluk Graefin!
den hemel ’t danken u naer mijn wenschen moet: want al te g’ring, en kranken dank ’t sijn sou van u slaef Ros.
Die needricheyt onsteekt meer ’t hert, tot wiens omhels den wil u d’armen rekt.
dan of gequetst gy sijt?
gequest?
ay ja.
De wonden, doch meest uyt liefd; en uyt vermoeijde liefd onstonden.
Koom Sanchio!
koom op’t Hof!
en laet u wonden sien: ik sal tot haer vermaek, ik d’handen self eerst bien.
Siels wonden ’t sijn.
Om niet haer heeling, noch het leven is ’t hopen; sonder weer my, die haer gaf, te geven.
U wonden meedren jonst, en dees meer liefds verwekt.
Klim Sanchio!
slim gy kent, waer ’t mijne siel ontbrekt.
Rosimund werpt hem een neusdoek.
Terwijl gy ’t klimmen suijmt, laet dit u wond verbinden.
of wilt g’* ik self die bind?
’k laet strax by u my vinden.
Nu Sanchio!
nu ist tijt.
Hebt gy in sin de vlucht?
nu self u naedren komt den dwang van u gesucht.
Gy sijt uyt ’t Hof, en stadt.
Vreucht gaft gy bey, en vrede.
U Janna vlucht altans.
U siel die draeght sij mede.
soo gy noch draelt, gy sijt en d’haer, en d’uwe quijdt; gemerkt self Rosimund u dus met liefd bestrijdt.
Wel langer niet gedraelt.
Dit schrift, dat ’k tot vertrecken gemaekt had, sal op weg mijns vluchtens reen ontdecken.
Hy werpt het Schrift.
Daer in t’gemoedt ’t haer leydt.
En vlieg mijn Janna naer.
Vaert Rosimund!
vaert wel.
En dult; want vreemt, of swaer dit vluchten valt.
t’Is liefd, die ’t kan uyt melij dwingen, en al te waerdge liefd: dies laet ’t gedachten springen tot geen ondankbaerheyt.
Sterkst bint den sterksten plicht.
Mijns jonsts bewijs geen liefd, maer dwang hadt dien verricht.
Gy Graef!
vaert min niet wel.
Noch gist geen ontrouw ’t vluchten.
Maer wilt t’geweldt mijns siels daer van den oorspronk duchten.
Want als dees lijdt, en ’t hert, en ’t lijf niet min ook lijdt: en daer sulk lijden is; wat wilt gy dat bevrijdt u muren, en u Hof, die niet sijn self kan vrijden?
ik vlucht.
En hoop mijn liefd sal voordren onschult strijden.
Rosimund uyt.
Wat vleuglen geeft de liefd met vlijdt, en jonst gesielt?
onaengesien het Hof, dat vol van d’eelie krielt, en swaericheyt des weghs, niet min ben hier verscheenen als op een oogens blick, niet achtend mins verkleenen ’t welk hoonelijk kan sijn.
Dan neen!
wie bruydegom, en winnaer is, verdient dees moeijt, en wellekom.
Want d’hooge deugt.
of Sanchio sij verschoven.
stondt hy niet hier?
en toefde my?
sal ’k glooven, dat my ’t gesicht bedroog?
ay neen.
Hy spraek my aen.
Of sal ik vreesich sijn voor vraedt hem aengedaen?
voor nieuwe vyandtschap?
wat misdaeden pleegt u een eerlijk hert?
wat heeft mijn wensch gelaeden meer dan een b’hoorlijk gae, en eenen vorst voor t’landt, waerschijnlijk my geraekt door u bestier ter handt?
ay droeve!
dan wat schrift sie ’k leggen voor mijn voeten?
hoe dat ik vluchtig sal mijn Sanchio houden moeten?
Rosimund heft het Schrift op, en leest.
O schoone Rosimund!
door dit u kondich sij, dat sijnd int leven d’een, de tweede vrou ’k niet ly.
Ruger ik ben, de soon des Koonings van Navarren.
Wat lees* ik?
grooten godt!
wat sal dit hert noch sarren?
Leest voort.
wie mits de faem voor vroom, en Ridder uyttrompet, in dit, als d’aldervroomst de groodtste sterkheyt set.
In ’t vluchten sterkheyt set?
o vraerdery!
De reden, geen ander, als den spijt van die, wie ’k aengebeden stets heb, en altoos moet.
Dees dwingt, dat ’k u verlaet, en vlucht, nu voor sij vliedt.
Bent duldich, ende slaet ’t gepeysen op de liefd; wie soo g’u leedt wilt klaegen, sal licht, want g’eenge kent, mijn onschult onderschraegen.
ach dwingelandt!
ach tweede Angises soon!
vergelt gy dus mijn liefd?
is dit verdiende loon voor mijn goedwillicheyt!
is dit den dank voor ’t gastren?
sijt gy Ruger?
Dit doen leert g’noch ’t verbastren van t’eel en Kooningxs bloedt.
Wat gis ik ’t sij voor bruydt?
die gy met soo veel klaaghts gaet soeken?
of sij stuyt meer dan die gy verlaet?
ay laes!
het moet verschillen; Nu gy voor Rosimund die liever schijnt te willen.
rampsaelige!
gemerkt ’t lot dus van my sig vreekt.
want ’k Dido was int gastren, ’k sweer m’ontbreekt geen moedig hert om sijn ook Dido door het sterven.
Een liefd, een ramps bedrogh sal glijken roem verwerven Den Graef, Fernando en Eelie uyt.
De muren veylich sijn.
Het Hof geen vreesen heeft.
Voor Sanchio wie het sij, of vluchtig is, of beeft.
Ramiro met Riquelm sijn naer ’t gebergt geweeken.
De sterkt’ van Sanchio, en vroomt’ heeft wel gebleeken.
Geluk mijn Rosimund geluk mijn waerde spruijdt!
sie ’k u misnoegt?
nu Sanchio voor sijn bruijdt soo kloek gestreeden heeft?
soo manlijk overwonnen?
en tot den blijden dag, soo groote vreugt begonnen?
wat deert mijn Rosimund?
ay vaer!
noit gnaedig min door vaederlijke liefd, als jurich om ’t gewin van heldelijken roem naer ’t bloedt van uwe vadren!
Laet d’ontroost van u kindt tot medely u naerdren.
En speur waer dien vraer u kindt heeft ingestelt?
Wat’s dit?
wat dat gy traent?
duijdt klaerder wat u quelt?
dat schrift ’t u seggen sal.
Hoe Rosimund vervallen is tot den vreedtsten ramp.
O droevige gevallen!
mijn hop, en d’u ders g’lijdt in ydlen locht, en windt.
Den Graef leest het geschrift.
veel duysternis den glans uws eers en mijns verslint.
Mijn wenschen, u gelooft; mijn waerden, u vermoogen, mijn kuysheyt, u ontsag, helpt godt niet, sijn vervloogen.
Naer wytverspreyde faem van dat ik was sijn bruydt, vlucht hy; en laet ons beyd het vreede lot tot buydt.
Wat wilt naer rechte klagt ’t quaedtwillich volk niet snappen?
Hoe wilt de werelt niet u en u kindt vertrappen?
wat dat het mooglijk is?
dat dien Rugero sij Navarraes Prins?
wat toef ik?
artsenij dees saek, geen draelen eyscht.
Mijn roem die loopt gevaeren, mijn kindt, mijn Vorstendom.
Wat onheyl g’ons vergaeren koomt Sanchio?
snooden vraer!
waer ’k t’oog wen, en’t gedacht; van allen kant verdriet, en leedt, en smaedt ons wacht.
O dobbel sinn’gen boer!
hadt gy in sin het vluchten, moest ’t sijn naer ’t volk in roer, en schandige geruchten dus tegen ons verweert?
soo vraerderlijk u ’t hert tot dees, dees reukloosheyt gepoordt rampsgierig wert, om ’t borgers bloedts vergiet, en ’t eedeldoms* verjaegen?
kondt gy niet, naer de stadt u reden voor te draegen gnoch vluchten?
wat was u om dit verwin gedaen?
ondankbren schelm!
wout gy het g’nieten aen niet gaen?
maer u vervloekte lust moest anders na niet jaegen, als desen hoon en leedt, tot loon van ’t opgedraegen en ’t Vorstendom verjondt?
u helsche siel hadt lust mijns kindts roemrijke deught door misjonst sien verwust?
voor dank ik willich haer, sij ’t hert u hadt geschonken?
maer wat de tijdt verquist?
de vraek, die ’k voel ontsonken, Ruger!
ik ’t d’hemel tuygh, al eer niet slissen sal, voor gy in handen sijt.’t Mag Graefschap haeren val, my gellen self de doodt.
Sachtsinnicheyt ons leeren het best, en g’raedtste mag.
Dat in die boere kleeren verschuylde sulken Prins?
Fernando ja.
En gis, dien broeder geenen broer, maer waerdiger iedt is.
Doch ’t sij wie ’t sij.
Ik dul, noch duur voor hy is kregen.
Fernand versaemelt ’t volk.
Aen hem is my gelegen: en dat ’k hem levend krijg.
Dies strax uytroepen laet in stadt, en rondtom ’t veldt, dat wie hem desen staet sal leuren:wat voor quaedt hy tegens ons misdreven in desen oproer heeft, hem miltlijk is vergeven.
Dien vondt g’wis baeten sal.
Ik konden gaen u last.
Koom Rosimund!
terwijl, voor ’t geen ons voorder past, den hemel raedt verschaft.
Ik volg als dofferrande ter doodt gestemt, tot boet van mijn aenstaende schande.
Bellardo en Ioanna uyt.
t’Is raserny.
Ik ’t ken.
Kent gy ’t?
hoe dan volhardt?
om dat ’t verdriet soo dwinght.
Wat leedt soo straf, oft hardt, ’t welk ’t eeuwig raeden mag, om ’t tijdelijk t’ontvlieden?
den hemel kan ons sterkt’ in ons bekooring bieden.
Naer dien om troost, en baet ons keeren moet den noodt; als ’t krank gemoedt beswijkt.
Ons vluchten sij tot godt om hulp, hy wêer sal bien voor d’helsche raesernijen.
Ders dient het hert gewent, en sal tot heil ons dijen.
Hy troost de troosteloos: de kranken sterkt’ hy doet: en wie wanhoopig woelt, hy quikking geeft, en moedt.
’t Eerst d’welk den heer verbiedt den mensch naer sijn gebooden, tot ’t welvaert van den mensch; ist niet gy sult niet dooden?
hoe meer vervaerlijk niet hem sij dan eygen moordt?
o jongling!
niet soo seer ter werelt godt verstoort, en wekt tot ongena, als wanhop.
Maer ’t vermaenen my noodloos gissen doen u suchten, en u traenen; als blijk van’t trouwich hert.
schept troost, en moedt!
godt g’noecht een waer berou tot onses sondens boedt.
En mits, sijn b’haegen ’t was, dat mijn vervolg u strecken tot uws bewaering sou; wilt d’oorsaek my ontdecken, wat* ’t wesen mag, van dees u droeve swaericheyt.
O vaer!
Bel.’t weetgierich hert ders tracht naer meer bescheydt.
O aengesicht!
het sijn twee jaeren nu geleden.
Soo veel ik dwaeling ben.
O vrange bitterheden!
dat ’k al te loght vertrout, wie jongling, op ’t geseg van eenen vrindt in schijn, liep van mijn oudren weg, op hop van eenich gluk, met hem soo ’t scheen,’t genieten.
Dats d’eygen vlucht.
O godt!
’k sie troost voor mijn verdrieten.
den desen; hier te landt, en binnen Barcelloon my hebbende gebraght; ’t geval soo straxs hem schoon niet toont, of valt my af: tracht haetlijk mijns verneeren, ja dwinght naer ’t vaderlandt verstooteling te keeren.
Welk is u ’t vaderlandt?
het hoogh Leons gebergt.
Wat seekrheyt hoef ik meer?
wat dienter meer gevergt?
of ’t Hof gy oit betradt?
hy wil van ’t Hof niet spreeken.
Bel.’t Hof wat ’u deeren kon?
mijn leedt heeft ’t Hof besteeken.
Maer d’heugnis vringht te scherp;’t hert my van weedom scheurt.
wat drael ik noch?
sij ist.
enklijk dat sij treurt, en schreyt, g’noch teekens is: doch d’heugnis doet die schreijen, hoe groot, gis ’k ’t quaedt sal sijn?
sijn reukeloos afscheijen, d’ondankbaerheyt, en smaedt, die ’k leê, vry ’t herte treft.
dat een jongelink dus om een wan-vrindt geeft; Ioa.
hy was, mijn toeverlaet, de siel ’k hem op gedraegen, en trou geswooren hadt, en vrindtschap al mijn daegen.
Op hem.
’k my vervloek, als aen sijn schalkheyt, peys.
Maer staen ik op mijn g’heel?
en ondernam de reys naer ’t vaderlandt door u, en godts genaed ten rechten, wil t’vruchteloos getreur, en voordren tijts quist slechten.
dien kloek moedt prijs verdient: doch hy mijn siel verslaet.
Gemerkt, wie vluchten dorst, sij ’t keeren licht bestaet.
’k spoey vrindt den gank.
U d’hemel wilt bewaeren.
en soo, gelijk ’t beuren kan, hy beyden ’t leven spaeren, en ’er versaemen g’hengt: ’k Hoop nimmer sal den tijt door my ondankbaer u dees weldaen sien gequijt.
Diên troost ontfong ik meer, en hoorde meer die reden Elk rijk in gloften is, dan traeg in dienstigheden.
Maer my u willen g’noeght: en mits ook naer Leon den gank heb.
Dan wat schrik uw bleek gelaet ontbon?
’k ben ook self uyt ’t rijk Leon gesprooten.
En ’t Hof bekent.
Ay laes!
en meengen jonst genooten by self de Kooningen.
oft gy sieloos flout?
Maekt u den boesem ruym.
Ach hemlen!
wat t’u rout?
’k spoey naer geen bron om laefnis voor haer wangen; ’t is self d’infant.
Ten eijnd mijn vrees loopt, en verlangen.
vreedt geval!
hoe suur gy ’t licht my maekt?
den boesem op my staet.
’k Ben kenlijk tans, en naekt, noch weet voor wie, het sij.
Infante!
sorght voor ’t leven.
Bellardo ist u slaef.
Laet hulp dit nat u geven.
Bellardo!
Graef!
o vrindt!
de schaempte maekt my stom, en sielloos ’t swaer verdriet.
Ruger tot bruydegom, voor u verkooren laes!
heeft ’t ramps lot my ontnomen: reen; dat tot ’t geen gy saght, is u princers gekomen.
Dits ’t gluk van domme liefd!
den loon van wulpsche jeugt!
en d’eygen sinlijkheyts vergeldinge tot vreught!
niet dat Ruger bequam, ik mag ’t by d’hemel sweeren, ied op mijn kuysche siel, ’t welk minst mijn eer kan deeren, oft achtbaerheyt.
Dan ’t sien, dat ’k dus het lot gevallen ben ten spot een jamrich spel van treur.
Dit kon my doen wanhoopen, om ’t leven met ’t verdriet eens en voor al t’ontknoopen.
Ik stae gans niet mijns selfs.
waerdste infant!
dat u Bellardo heeft gevonden?