floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
WAs ’er wat te schryven, is ’er iets te doen, dat je my komt stooren in myn bezigheid?
* JEROEN.
Je zoud een contractie maaken.
Als ’t u belieft, kom maar tot de zaak.
Daar zyn my eenige Juweelen, en wat geld ontstoolen, en die koddige snaak, Die voor den dief passeert, weigert my dezelve weder te geeven, Ten zy ik hem voor een eerlyk man houd.
Is dat alles, wat in ’t contract moet zyn geschreeven?
heb maar een weinig geduld; want, ik heb noch niet gedaan.
En alzo hy op zyn trouwen staat, moet daar voor alles in staan, Dat ik hem direct of indirect daar in niet mag beletten, En dat hy met die perzoon trouwen ken, daar hy zyn zinnen op heeft gaan zetten.
kom, kom, daar weet ik raad toe.
Pen en inkt en papier.
Antonet, haal het van ’t comptoir.
Staat ’er al.
Doet het?
ei, Heer Rabbelaar, voeg u hier Aan deze taafel, daar zult gy ’t gemaklykst schryven.
Rabbelaar schryft.
Wel waar of dien doctor zo lang mag blyven?
Antonet, houd myn hoofd wat vast.
Strakjes, Juffrouw, daar word weêr gebelt.
Repje, repje, daar zal de doctor zyn.
JEROEN, DIBBERIG, LEONORA, FERDINAND, EELHART, HILLEGOND, PHILIPPYN, RABBELAAR.
IK hoop van ja.
Ik ook, Juffrouw.
Oei, oei, wat lyd ik al pyn!
Maar, met verlof, myn Heer, uw naam?
Myn naam is Eelhart Stierenkroon van Hongarijen.
Dat is een wyd vermaard geslacht, my Notaris bekent, dat heugt van ouwe tijen.
Zo doet het, myn vriend.
RABBELAAR, al schryvende.
En de uwe?
Jeronimus Vettelafoesje.
En die van uw vrouw?
Dibberig Jaspersen van de Braazemer Meer.
Nu die van den gaaudief?
Daar sta ik voor, myn Heer.
Heb je dan behoorlyke procuratie om zyn plaats te bekleeden?
Procuratie, of niet.
Sinjeur Jeronimus is met my wel te vreeden.
Ja, ja, teeken hem maar voor de gaauwdief aan.
Die man is goed voor zyn geld.
Maak jy slegts, dat het contract in amplissima forma word gestelt.
Rabbelaar schryft gezwint voort.
Maar, laat in het contract influeeren, dat ik zeeker weddenschap met Sinjeur Vettelafoesje            om tien ducatonnen, Als ik den dief en Juweelen te bord breng, deugdelyk zal hebben gewonnen.
Daar ben ik dubbeld wel meê te vreeden, want dat is niet meer als billyk en recht.
’t Is wel, ’t is wel.
Ik hou ’er veel van, dat men alles naer komt ’t geen men belooft en zegt.
JEROEN, DIBBERIG, LEONORA, FERDINAND, EELHART, HILLEGOND, PHILIPPYN, CHRISTIAAN als een Doctor, Antonet, RABBELAAR schryvende.
MAak plaats, maak plaats; zet myn Heer den Doctoor een stoel.
Primo, salvete amplissimi, spectatissimi & Reverendissimi domini.
Ik bid, wil toch zo veel complimenten den hals niet breeken.
Want ik verklaar je inderdaad, dat ik geen een woord van issimi versta of kan spreeken.
Het is zo myn gewoonte.
Nu zal ik de vrouwen en ’t gezelschap aanspreeken, en dan heb            ik gedaan.
Secundo, salvete honorandissimae antiquissimae matronae.
Nobilissima & amabilissima            aegrota hillegonda, denique salve illustrissima familia & vos omnes hic adstantes            presentes & futuri.
Nu zal ik zitten gaan, En tot de zaak koomen.
Hoe lang is ’t wel geleeden, Dat deze zoete patient voor de eerstemaal de ziekte gevoelt heeft?
Ruim drie maanden.
zo zullen wy ordentelyk gradatim van point tot point overtreeden.
Maar, kwam haar de ziekte op ’t lyf, by den morgen, middag, avond, of by de nacht?
By de nacht.
die ziektens vereischen speculatie, want zy spruiten uit een            kwaadaardig geslacht.
Maar, zoete dochter, is je die ziekte met kouw of hitte eerst aangekoomen.
Met hitte, Heer Doctoor.
voor dat soort heeft men ’t meest te schroomen.
Maar, hoe staat het met de maag?
is ’er noch wel wat trek, of eenige appetyd?
dat arme schaap, roept niet anders, als drinken, drinken; het is al haar lust tot            eeten kwyt.
dat wil ordinaris wel volgen.
Maar, laat ik je tong eens kyken.
Hillegond steekt haar tong uit.
men zou ’er de taaije slym wel met heele polleepels vol afstryken.
Laat ik uw pols eens voelen.
die slaat vry wat ongestaadig en slap.
Men moet couracy hebben; of anders raakte gy ligt met een snap In de pan.
Heer Doctoor, wat couracy zal ik scheppen, daar voor my niets meer staat            te hoopen?
melancholia, melancholia!
als je zo aanwilt, zulje ’t met de dood moeten bekoopen.
ik sterf van droefheid.
Is ’er dan in de gantsche Apotheek niet een oog vol raad?
piano, piano.
Ik moet eerst grondig examineeren, waar de Causa movens            van deze kwaal in bestaat.
Voelje ook eenige obstructie of bezetheid hier of daar in de leden, Of eenige loomigheid in ’t lyf van boven of beneden?
Zouw zy geen bezetheid voelen, ’t is niet anders als of ze vergeeven waar.
dat maken die teekens aan haar lichaam en de trekken in haar weezen genoegzaam            openbaar.
Hydropisia!
hydropisia!
mag ik haar urinaal wel eens bekyken?
Daar is ’t, myn Heer.
de urien wil in ’t minste noch niet stryken.
Malum omen.
En ze is brandig en drabbig als oud geroert bier.
Ik zal ze meê neemen, en kooken ze eens, met myn ingredienten, op, voor myn plaizier.
Maar, eer ik zo ver kom, zal ik by my zelve eens overweegen, Wat my te doen staat; want ik vind my in deze materie vry wat verleegen.
Christiaan reevelt in zich zelve, en maakt eenige beweeginge met het hoofd en de handen, en ziet dan de patient eens aan en slaat dan weer de oogen voor zich neer.
Myn heeren, het contract is geschreeven.
Beliefje het te onderteekenen, zo heb je gedaan?
Heer Eelhart Stierenkroon, uw naam moet daar de eerste onder staan.
’t Is wel, myn Heer.
wil ik je een weinigje van ’t cordiaal geeven te drinken?
Ik bid, myn Heer, dat is myn plicht.
jy moest den moed zo ligt niet by de hielen neer laaten zinken.
Nu gy, Sinjeur Vettelafoesje, en dan uw Vrouw.
Maar wie zullen hier als getuigen zyn?
Heer Ferdinand en Antonet.
Myn Heer, nu is ’t uw beurt.
ô Eindelooze tyd!
ô lydelooze pyn!
patientie, patientie, de ziektens willen wel wat na pruilen.
En ik mag wel lijen, dat zy eerst zo wat haar tuil uit tuilen.
Nu, meisje, nu gy.
Wat moet ik schryven?
Simpelyk uw naam, en anders niet.
Daar staat ze al.
Nu hier alles in behoorlyke forma is geschiet, Zal ik de dieven met de Juweelen en ’t geld aanstonds gaan haalen.
Heer Notaris, geef het contract niet uit uw handen.
Myn meester, of ik zullen u stante pede daar voor betaalen.
Ik zal zo doen, en verwachten u met uw meester ten mynen huize weêrom.
Vaar wel, ik ga. PHILIPPYN.
,, Wat zal dat een blyde tyding zyn voor de Bruid en den Bruidegom.
JEROEN, DIBBERIG, HILLEGOND, LEONORA, FERDINAND, EELHART, CHRISTIAAN, ANTONET.
Eelhart voegt zich weer by Leonoora, Ferdinand by Hillegond, Rabbelaar aan taafel.
MAar, zeg my eens, zoete Juffertje, zou je wel genegen zyn om te medicineeren, ’t Zy met een bolusje, een pilletje of twee, een poejertje, of een klein klisteertje om zagjes te purgeeren?
Ik kan niet wel inneemen.
dat komt ongemaklyk.
Laat eens zien, Terwyl het niet interne, of ’t niet wel externe zal kunnen geschiên.
Maar, myn Heer, wat scheelt myn kind?
Het scheelt haar tusschen ’t pericranium en de planta pedis, zonder liegen.
Terwyl de propageerende humores altemaal naer het centrum van haar lichchaam vliegen, En daar per opstructionen een soort van een koek maaken, die haar onverdraaglyk                 incommodeert.
Jou dochter, myn Heer, heeft zekere venineuse vapores geincorporeert, Dat is zonneklaar.
Ik wil daar myn doctoraale hals wel onder verzetten.
Maar, myn Heer, dat is te veel gewaagt.
CHRISTIAAN staat toornig van zyn stoel op.
neen, neen, myn Heer, dat zult gy me niet beletten.
Ik zet daar myn hals onder; want, ik zie aan al de trekken van haar gelaat, Dat die soort van hydropisia te eenemaal naer het middelryk van haar delicaate compositie slaat.
Maar, zeg my eens, wat de rechte oorzaak van haar ziekte mag weezen?
De oorzaak van haar ziekte?
ei lieve!
wat ben je onverstandig!
die is gereezen Uit de investiture van een zeeker soort van een venyn, Dat zy na zonnen ondergang heeft ingezoogen; en dat kan niet anders zyn.
Nu dan eer dit venyn den tyd termineert van haar gewoonlyk opereeren, Lyd het ettelyke maanden.
Maar, wat zal ik een idioot leeren?
Vraag het haar zelfs; want, ik zweerje by dit en by dat, Dat ik niet liegen kan, noch wil, als ik de zaak zo wel als deze bevat.
Jou dochter, myn Heer, jou dochter, daar voor staat te vreezen, Dat zy noch barsten zal, zo men daar by tyds niet voor maakt te weezen, Voor my ik wasch ’er myn handen af.
myn Heer Doctoor, waarom wordje kwaad?
Mag men niet vraagen?
Wel ik word noch desperaat.
Myn lieve Heer Doctor, dat je ’t wist, ik ben tot de dood toe verleegen: Laat je gezeggen.
Talm dan niet meêr aan myn ooren, of spreek my niet meer tegen.
Want, ik heb uw dochters leeven of dood volkoomen in myn hand.
Maar, myn Heer Doctoor, ik erken u voor de geleerdste van ’t geheele land.
Wat wil je meer?
Dat ben ik ook, snappert.
Maar, antwoord my, op myn vraagen.
Jou dochter is omtrent ziek geweest, laat zien zo circum circa neegentig dagen.
Is ’t waarheid, of loogen?
En zy steekt vol melancoli?
Zy lust geen eeten?
JEROEN en DIBBERIG.
En ze zal noch zo geel, als getaant zeildoek worden, naer ik zie.
Heer Doctoor!
Nu, je zag ze graag van haar kwaalen geneezen?
wat zegje?
Zult gy in alles myn raad volgen?
Wel aan, ik zal dan haar Doctor weezen.
Maar, draag zorg, dat ge my in ’t minst of meest niet meer teegenspreekt, En myn raad ook stiptelyk naer komt; want, zo gy een van beide uw mond weêr in myn dingen steekt, Of myn recepten niet respecteert, als of ik zelfs op de stoel zat, zo is jou dochter verlooren; En ik geef haar aan den dood over.
Wacht je daarom van my weederom te verstooren.
Zie daar, ik beloof je, op myn vroom gemoed, alles naer te zullen koomen, wat ge my te vooren legt.
Al wist ik dat ik ’er zelfs de bek by inschieten zou.
Mits dat je myn kind weeder brengt te recht.
En ik ook, Heer Doctoor.
Wel nu, wyl je me dat belooft, zie daar ik neem ze aan te geneezen, Of ik zal myn leeven geen Doctor blaaskaakelius meêr weezen.
Luister dan toe met neus en ooren, en let wel op myn reên.
Jy zult jou dochter aanstonds laaten trouwen.
Maar, Heer Doctoor, waar wil dit heen?
Zo een zwak gestel!
je verzintje.
stel je weêr de pypen?
Ik zeg, dat zy trouwen moet en zal.
Verstaje me niet?
of wil je me niet begrypen?
Trouwen, zeg ik, trouwen!
Maar, myn Heer, zy is immers niet gezond.
Spreekje daar een woord teegen, zo is uw dochter binnen drie maal vierentwintig uuren op een hond.
Genaâ, myn Heer, genaâ.
Daar is geen genaâ, je moest aanstonds resolveeren, Of ik zal haar verlaaten, en dan is zy onmooglyk te cureeren.
vader en moeder, resolveer toch wat ik u bidden mag; Want ik kan ’t niet langer uitstaan, en ik verslimmer vast dag op dag.
Wel, myn zieke sloof, je bent te zwak.
Je kunt niet teegen ’t trouwen, Want ik zou vreezen, dat wy uw doodmaal en bruiloft te gelyk zouden houwen.
De Doctor belooft immers, dat ik door ’t huuwelyk zal werden herstelt.
Onnoozel schaap, je weet niet, waar jy jou vader om aan de ooren lelt.
’t Zy hoe ’t zy, ik kan zo als ik nu ben niet langer leeven.
En, als ik zal gesturven zyn, wat zal dat eerst een droefheid geeven!
’t Is of ik ’t al yoor myn oogen zie.
Ja wel, Dibberig moer, wat raad?
Ik heb ’t dikmaals genoeg gezeit; en je weet dat haar de dood voor oogen staat.
Daarenboven is ’t onvergeeflyk, dat men zulk een lief schepzel zo moedwillens liet sterven, Daar men ’t behouden kan. JEROEN.
Maar, myn Heer, het trouwen zal myn kind in den grond bederven.
jou rechte moordenaar van uw eigen bloed.
myn Heer, ik sta toe al wat gy begeert.
Maar, wie wil zo een zieke Bruid, die door zo veel kwaalen is overheert?
Daar zult gy dien heer toe verzoeken.
Wyst op Ferdinand.
Toe verzoeken?
Als al myn practyk zo zou afloopen, zou ik het doctoraat wel vervloeken.
Niet te sammelen, want ik heb haast.
Maar, myn Heer, welk een affront?
Ik hebze hem geweigert, toenze noch in staat was en gezond: En nu hem daar toe te verzoeken?
o lydelooze plaagen!
Jou eervergeeten vader.
daar krygt myn kind weêr de oude vlaagen.
Hillegond valt in zwym.
Vader Jeronimus, repje.
Wel nu, moeder, ik maak my al gereet.
Heer Ferdinand, gy ziet hoe ’t hier geschaapen staat, heb toch deernis met myn leed, En versmaad myn kind niet, met al haar gebreeken, Wyl de Doctoor zegt, daar haar gezondheid in ’t bruidsbed zal steeken.
Myn Heer, ik reeken zulks voor een groote eer, als mevrouw myn moeder het verstaat.
Dat is billik, myn zoon, dat men de approbatie van diergelyke zaaken aan zyn ouders overlaat.
Nu, Mevrouw van Adelbaard, ik hoop niet, dat gy daar iets teegen zult zeggen.
Wy zullen, teegens uw adeldom, zo wat zakjes ducatonnen in de weegschaal leggen.
Wel nu, wel nu, als je dat verschil met een simpele vyftig duizend guldens suppleert, Zo zal Mevrouw van Adelbaard wel zyn gecontenteert.
Vyftig duizend guldens, waar zou men die van daan haalen?
Zie daar leidze weer in zwym.
* Hillegond valt weêr in flaauwte, Ferdinand en Antonet ondersteunen haar.
Bedaar, myn dochter, ik zal ze betaalen.
Hoe gaat het, myn lieve kind?
’t Is of ik my op deze laatste belofte vry wat beeter bevind.
Dat wist ik wel, want myn recepten kunnen niet missen.
Myn doctoraal verstand dringt door alle geheimenissen.
Myn waarde Bruid, dat ik u omhels en kusch.
Myn lief, dat ik u omvat.
My dunkt alreede dat ik nooit gezonder uur op de waereld heb gehad.
FERDINAND haald een stuk goud uit zyn beurs.
Myn Heer, gelieft tot loon van uw considerable services dit present te accepteeren.
Dat niet, myn Heer, dat niet.
Maar, myn Heer.
Is ’t goud?
dan zal ik ’t meê neemen, om daar aurum potabile van te disteleeren: Ik zal ’er u by geleegentheid wel een pint drie vier van vereeren; ’t is het schoonste secreet Van de waereld.
’t Was anders tot uw dienst, ego sum adeptus en daar is niemand, als ik die dat geheim weet.
Dat is wel een schielyke verandering.
Maar, Heer Doctoor, wist je nu een middel te beraamen, Dat men uit dit huuwlyk, by tyd en wylen hoop had op eenige erfgenaamen, Want, ik vrees, dat ’er niet veel afkoomen zal; al lykt zy zo wat herstelt.
Terwyl je zo raizonnabel myn raad gevolgt hebt, zo pretendeer ik maar twee Ryksdaalders aan geld, Om ’t een en ’t ander te prepareeren, en onder een te mengen, Waar meê ik effectueeren zal, dat jou dochter binnen ’t jaar een braave zoon ter waereld zal brengen.
was dat waar!
Laat my begaan, zeg ik, en tel jy maar geld.
Ik heb de chimicaale kunst met al haar ap- en dependentien in myn geweld.
DIBBERIG haald eenig gelt uit haar tas.. Daar zynze.
Stuur my het drankje ten eersten; maar, hoe moetze ’t gebruiken?
Zy moet daar alle uuren van den dag driemaal aan ruiken.
Dat is een kleinigheid.
Zo doet het, moedertje, myn medicamina rechten wonderen uit.
Nu, Heer Ferdinand, ik wensch u veel geluk met uw lieve geweeze zieke Bruid.
FERDINAND en HILLEGOND.
Wy zyn u dankbaar.
JEROEN, DIBBERIG, LEONORA, EELHART, FERDINAND, HILLEGOND, FRANCOIS, CONSTANTIA, CHRISTIAAN, PHILIPPYN, ANTONET.
HIer ben ik al weer, met het geld, en het doosje met Juweelen.
Geefze hier.
Maar, waar is de dief?
die my dat zo knaphandig wist af te steelen?
Francois en Constantia uit.
Daar komt hy.
zyt gy daar, myn zoon?
wel wat is dat gezeid?
Ik meende dat gy in den Haag waart, om te verneemen wanneer de zaak zou worden bepleit.
Zyt gy den gaauwdief?
daar men op u een kerk zou hebben durven bouwen, En alle schatten van de waereld toevertrouwen.
Ik zweer, je zult naer ’t verbeeterhuis danssen, al was ’er geen zoon meer in ’t land.
vader, vergeef my dit misdryf.
Ik had myn hart aan Constantia verpand.
Zyt gy daar, ontaarde dochter, jy zult naar ’t spinhuis springen, En leeren daar, op ’t knorren van ’t spinnewiel, miserere zingen.
Ik beken, myn Heer en Vader, ’k heb groflyk misdaan.
Daarom zul je loon naer werk erlangen, en naer ’t spinhuis gaan.
Dat schut ik.
Ik hou my aan de belofte zo aanstonds notariaal beschreeven; En op die conditie zyn de Juweelen weerom gegeeven.
Die zyn in goede handen, en wel voorzichtig bewaart.
Maar, die zyn woord niet houd, is van alle deugd ontaart.
Wy lachchen wat met zulke beloften; want, dat is enkel bedriegen.
wy zyn met die praatjes zo ligt niet in slaap te wiegen.
Maar, Messieurs, het contract is met uw vrije wil gemaakt en gepasseert, En dat moet stand grypen; ook zal het aanstonds werden geminuteert, Hier valt geen teegenspartelen.
Ja maar, Philippyn, ik zal dat hagje zo ligt niet laaten glijen!
Het is een boevestuk.
Tut, tut, ’t is simpele gaauwigheid.
Noem je dat gaauwigheid?
’t zyn snoode schelmerijen.
wat zal men hier in doen?
Niet beeter, als dat je de pot toesmoort, Op dat het niemand van de spreeuwen op straat hoort.
Een generaale Amnestie is ’t besten.
Ik bid, vader, wil het ons vergeeven.
Wy zullen als gehoorzaame kinderen voortaan vroom en eerlyk leeven.
Nu, Heer Eelhart, en Sinjeur Vettelafoesje, laat je raaden, wyl ik u voorzeg, dat uit dit geslacht, Noch een lengte van kleine Vettelafoesjes zullen werden voortgebracht.
Wel aan, als ’t weezen moet.
Maar, buurman, je moest jou dochter een fraaije stuiver meede geeven.
Ik zal aan myn zyde wel bezorgen, dat myn zoon fatzoenlyk kan leeven.
Ik ben te vreeden.
En geef haar voor eerst de acht duizend guldens, die ’er van de Juweelen overschieten op hand; En dan heb ik t’huis noch een snoertje handpaarlen, en een schoon diamant Van haar vrouw moeder, die zy zelfs plag te draagen.
Meer kan ik niet missen.
Kan u deze som nu behaagen, Zo is ’t huuwelyk geklonken.
Wat zal ik doen, myn Heer?
Het past een eerlyk man, dat hy niet hooger waardeert als zyn eer.
En wy zullen ons voortaan zodaanig draagen, Dat gy u in ’t minste over ons niet zult beklaagen.
Mevrouw, dat gy ook eens een einde maakte van onze zaaken, en wy, in dezen staat, Meede tot een besluit traaden?
Wel, zeeker, dat mag geen kwaad.
Ik bid, Mevrouw, laaten wy in dit geval een dubbele knoop leggen?
zo haastig, myn Heer?
Wat, Mevrouw, laat u gezeggen.
Nu, nu, Mevrouw, het zal zo fraai zyn, dat zo naer vrienden gelyk te trouwen gaan.
Laat u beweegen?
Wel aan, myn Heer, ik geef u myn woord.
Nooit wierd my meer eer aangedaan.
Nu is ’t myn beurt.
Myn lieve Antonet, willen wy dat gangetje meede eens waagen?
Maar, Philippyn, zult gy ook met my naer de mode leeven, en tellen my altemets de huid vol slaagen?
Gantsch niet, bekje, je zult al hebben wat je droomt, en jou hartje begeert.
Dat ’s recht, zei schief hals.
Mits dat je my als uw vrouw bemint en waardeert.
Ik beloofje, als een man met eeren, daar myn woord in te houwen.
Op die conditien dan zullen wy te zaamen meê trouwen.
Nu de koe zo wel op haar rechte zy gevallen is, en myn eer buiten gevaar, Zo wensch ik je altezaamen veel geluk.
Doch wacht uw loon, Philippyn, Meester Koppelaar.
Stel jou hoofd maar gerust, Sinjeur Vettelafoesje, ik zal myn guarand aan de jonge lieden wel weeten te vinden.
En u, Heer Doctor, noode ik meede te bruiloft nevens de vrinden.
ik zal compareeren.
Maak ’er vry staat op.
Ik ben gereet Om u te toonen, dat ik zo wel de kunst van eeten en drinken, als die der medicynen weet.
Al wie nu geneegen is, om in ’t groote gild te geraaken, Vraag maar, naer Philippyn, die alle soorten van huuwlyken klaar kan maaken.
Hy bedient de ryken om geld, en de armen kost het niet een duit.
Kom, myn Antonetje, volgen wy de staatcy als Bruigom en Bruid.
KLUCHT Van TRYN RATELS, DOOR D. A. OPMEERt’ AMSTERDAM,                   Uyt de Boeckwinckel van SYMON OPMEER, op’t Rockin, aen de Valbrugh.
Anno 1660.
LIchthert ende Kleynsorgh uytkomende, droncken zijnde, hebben eenige reden, ende beginnende de pijpen te stellen voor de deur van een quaet wijf, genaemt Trijn Ratels, die uyt komt, en vint niemant, maeckt groot gekijf.
De Ratelwacht op ’t slach komende, krijgt met haer woorden, ende vertrecken, seggende niemant vernomen te hebben: Maer een van de Buerwijven, genaemt Gees Dollemoers, raet Trijn Ratels over de Pijpestelders te klagen, die sy niet en kan. Theodoor, een verlieft Vryer, na sijn Vryster gaende, hoort gerucht, verbaest zijnde, loopt schielick na sijn Liefs huys, die hy aen de deur vindt.
De Pijpestelders weder komende, raeckt Theodoor gemackelick by de Vryster binnen ’s huys, sy bedrijven vreemde nieuwigheden, en vertrecken; Trijn Ratels kijft op haer; maer een Timmerman, genaemt Meester Clement, uitkomende, beklaeght hem over het slap werck, en de diere tijdt; siet Theodoor van sijn Vryster komen, die van Trijn Ratels aengerandt wordt, als schuldigh tot het quaet; hy ontschuldight hem, sy roept de Bueren, die geweldigh kijven op Theodoor; maer Clement spreeckt ten besten, seggende Theodoor onschuldigh te zijn, waerdoor sy op Clement toornigh worden, die wech gaet: maer eindelick door Theodoor beweeght, geven hem ghelijck, en gaen vredigh na binnen.
Liefde doet wercken.
Personaadjes van de Klucht.
LichthertKleynsorgh } twee Bootsgesellen.
Trijn RatelsGees Dollemoers } twee quae Wijven.
Heyndrick veel Bewint, een oudt Man.
Meester Clement, een Timmerman.
Theodoor, een Vryer.
Catrijn, een Vryster.
De Ratelwacht.
Een deel jonge Maets.
Scheele Helly.
Klucht van Trijn Ratels.
Kleynsorgh.
HEy tsa koragie, ’k hebber de lieve tijt van, ’k Wil weer na de kroegh, om daer een volle kan, man Soo lustich met een snirs, te veegen, dat het stae zeydt; De kop is mijn op rul, want de kloot noch niet en leydt, Nu ick verhuert ben, en immers wech moet varen Over Borias plas, en weilde woeste baren, Soo veer de Oxceiaen haer loopt streckt, om ons baet Nae d’Indiaense strandt, niet waer mijn duytse maet?
Daer sullen wy dit lant wel ses jaer moeten derven, Dus moet ick vrolijck sijn, noch eens eer ick sal sterven, In spijt van die’t benijdt reys ick dan willich Ree; Der Oxceiaen ten trots, ter spijt Nepthunis mee, Hoe wel ’t mijn vrienden mijn met reden veel of stemmen, Sal ick de breede rugh des woeste Zee gaen kemmen; Wy hebben maer respijt twee dagen, en niet meer, Dan moetenw’immers voort; ’t gelt dat ons van den Heer Gegeven is op handt, den penninck van ons trouwe, Ginck ick soo vlijtich in dit schoon pampiertjen vouwen; Maer nu moetser weer uyt, want sy moet zijn versmeert, Verslemt, verfoeyt, verbrast, en tot een duyt verteert: Dit gelt sou ons den hals, de keel, de krop of bijten, Verdrinck ick het dan niet, soo moet ick het versmijten; ’t Moet op, want ’t is verdoemt, het kost oock wat het mach, Ick wil, ick sal, ick moet, want siet ick stae mee lach In ’t jonge Groene Woudt, daer sijn nobele baesen, Ick, en dees mijn kompaen, gingen om wat te raesen Stilswijgent deur, en ’t lach dat bleef noch onbetaelt, Mijn dunckt de meulen van mijn zinnen lustich maelt, En dwerrelt gins en weer, mijn dolle woeste lusten Porren mijn even staech, en laeten mijn niet rusten Om ’t een of ’t ander quaet te doen, soo ben ick graech; Mijn wil is willigh, soo ’t maer eenichsins quam staech, Vindt ick maer yet, ick sweert, ick salt aen sticken smijten, Wie daer wat tegen zeyt, sal de duyvel beschijten, Ick bruy hem op sijn vleys, dat sweer ick by gans doot.
Holla, treck of smijt neer, daer leyt’et, ’t mach geen noot; Een rack, en stoep, een heck, al wat ick hier kan vinden Dat bruy ick ginder heen, ick heb hem, zey de blinden, Gevonden, ay ziet!
Hier een braeve nieuw ghor, Dit is een fraey playsier; hoort hoe het gaet knor, knor, Dees wil ick met der vaert gaen draegen na het kroechje En drincken lustich om, dan gaet de Waert sijn ploechje, Ick weet voorseecker datmen nae ons al verlanght.
Jae soumen niet, nae jou, jy bent een braeve wanght, Jy weet van glaesen uyt te smijten, recht te seggen, Niet isser op de straet datje sult laeten leggen Als meulesteenen, want die sinne wat te swaer.
Kleynsorch.
Komt macker gaewe voort, eer’t komt in ’t openbaer.
Wel hebje nu jou wil, alreman, laet ons loopen, Eer dat Trijn Raetels komt, dan mosten wy’t bekoopen, Want ’t is, ick sweerje dat, een duyvel van een wijf, Mijn dunckt, s’ is aen de deur, ick hoor wel haer gekijf.
Hoort lieber frunden, ich mos uch was saegen, Der kloch heft tscheen geslaegen, Een yeder verwarn seyn vuer onde licht, Op dat seyn nabur keyn schaedt on geschicht: Theyn heyt de klock, ’t is hier al veylich werck, Komt macker gaewe voort vast kuyeren om de kerck, Want ’t maentjen schijnt nu klaer, ’t is recht een lust om waecken.
Zijn Macker.
Dats waer, mar nu sou oock een roemer wijn wel smaken.
Trijn Ratels.