floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
DAgelijksche ervarentheyd, is genoegzaeme getuygenisse van 't geen wy door deze afbeeldinge voorgesteld hebben; zoo wanneer de minne plaets neemt in de herten van de lievende jonkheyd, welke minne zeer lichtelijk een oorzaek haerder qualijk varen kan veroorzaeken, 't welk de veel jarige dikmaels zoeken voor te komen, zoo met alle middelen van goede vermaningen, als af beeldinge van navolgende zw righeden, en ellenden; dit al vruchteloos, zoeken doorbedwang de jeugd van minne af te trekken, doch mede te vergeefs; zulks dat men 't in derdaed bevind, hoe de minne meerder werd gedwongen, hoe zy minder werd vernietigt; zoo dat men wel te recht mach zeggen, hoe meerder dwang, hoe grooter liefde.
GY  Ik wenschte dat gy in de minne, Voordachtig waert met raed, en zinnen, En u van ouders raden liet, Zoo had gy toevlucht in verdriet; Volgt ouders raed in liefdens zaken, Zoo kund gy 't nimmer qualijk maken; Dat is, zoo 't u in d' echte staet, Niet na uw wel gevallen gaet, Oft dat de voorspoet schijnd te vlieden, En weygerd u haer gunst te bieden, Gy vind onthoud dit vry, Uw ouders gunst, en hulp daer by; Maer in het tegendeel, zult vinden, Nocht ouders hulp, nocht gunst van vrinden, Wat volgt'er ach!
een droef ellend, Voor die geen ouders raed en kend.
292 Oudeliens raed,, jongeliens baet.
DE min verzoekt een maegd  Om met een aerdig geest haer jonge jeugd te paren; Haer vader zeyd, ô neen!
en steld een ander wet, Vermits hy op 't vervolg meer als zijn dochter let; De minnaer is gevvent een los, en vveelig leven, In handeling nocht vvinst het minste deel bedreven; Mind, zoo gy minnen vvild, en trouvvt met zulk een man, VViens eerelijk gevvin u onderhouden kan. GElukkig zijn de kinderen, die na raed van haer ouders leven; namelijk in zondanige zaken, daer haer de raed op 't hoogst van noode zy: de jeugd werd licht beweegt tot liefde, liefde kan licht oorzaek geven tot 's levens qualijk varen, 't welk veeltijds door oudeliens raed voorkomen kan worden, aengezien hun verder inzichte; daer de jonkheyd niet en volgd als de raed van haer verblinde genegentheyd, en lust der minne; d' een oft d' ander volgende, is het welvaren, ofte het qualijk varen der jongeliens gelegen; volgd men mins genegentheden, zoo let men weynig op het geen daer 't meest aen hangt; dat is, de jonkheyd denkt zoo ver niet, dat by de liefde vereyscht werd een eerlijk gewin, tot opvoedinge, en onderhoud der nakomelingen; 't welk spruyten moet uyt een deugdelijken handel, en wel leven, van die gene, met wien een dochter haer in liefde zoekt te verbinden.
WAer jonkheyd liefd met ouders raed, Daer blijft de liefd in goede staet; Waer raed verstoten werd in 't minnen, Daer zal liefd zelden welvaert vinden; Hierom, ô jeugt!
als liefd u prest, Volgt ouders raed, het is u best, 't Is niet genoeg een man te trouwen, Daer diend gelet op 't onderhouwen Van wijf, van kinders, huysgezin, Door kloek beleyd, en goed gewin; Dit zijn des ouders wetten, Waer op u naerstig staet te letten, Op dat gy niet en slaet ter hand, Uyt zotte lust een geestig quant, Die onbedreven is in zaken, Die meest getrouwde lieden raken; Dat is gezeyd, schikt dat gy trouwd, Een man die u in eeren houd.
293 't Is haest getrouwd,, dat lang beroud.
HY die God Bacchus diend, en stort de maeg vol wijn, Gevoeld uyt deze kracht, een zoete Venus pijn; De wijn teeld minnens lusts en dwingt de zwakke zinnen, Met ongetoomde liefd tot onvoorzichtig minnen; De tong geraekt zoover, dwaeld buyten voorzichts wet, Dat zy haer meester vangt, eer hy daer zelfs op let; De lust doet onbedacht vaek menig minnaer trouvven, Dat 't spoedige begin hem teeld een lang berouvven.
MEn bevind veeltijds, dat BACCHUS en VENUS garen by een zijn; te weten dat uyt de wijn, mins lust veel een oorspronk neemt, alzoo de kennis door den drank vermeesterd word, doet de tong onvoorzichtig voorstellen 't geen de lust gebied, maer de liefde schadelijk is; aengesien zy haer te spoedig bloot geeft, aen die genewier geen luk aen gevangen is; zoo dat de rong door de lust, de lust door de wijn, de min veroorzaken; en op zoodanige grond van minne kan qualijk goed werk gemaekt werden, door dien haer begin zonder kennis is, haer oorspronk zonder liefde, haer werking zonder deugde, haer voortgang zonder beleyd; in 't kort de min met dronkenschap begonnen, zal meest met quelling, en vruchteloze naklaging ge-eyndigt werden.
WErd gy vermeesterd van de wijn, Ik raed u, wild geen minnaer zijn; Wie by den dronk, de min wil plegen, Die raekt licht op verkeerde wegen, Het minnen eyscht een rijp verstand; Onwijze min den minnaer brand Met lange smert; door 't haest verkiezen, Doet na berouw mins vreugd verliezen; Om voor te komen 't geen u schaed, Schouwt dronkenschap, daer 't uyt ontstaet, De dronck  Wijst minnaers op verkeerde paden, En drijft de zotte lust al voort, Daer zy niet behoord; De lust geraekt aen 't wensch genieten, De wensch genoten reeld verdrieten; En lust  Doet rijkdom vaek met armoed gaen.
294 Het kleynst is 't grootst,, alacht men 't snoodst.
ALs Daphne voor een God ten beswaert in ging vluchten, Heeft by het vvoud vervuld met klagen en met zuchten; Koom ik omtrent mijn leef, zy oorzaekt mijn geklag, En vlucht als Daphne deed, toen zy Apollo zach, Gy Vrysters!
leer hier aen met naerstelijk opmerken, Geen Vryers af te staen, of let eerst op hun vverken; Verkiest niet na den schijn, die 't best doen schijnen 't snoodst, In 't kleynst is dikmaels 't best, hoe vvel gy 't zoekt in 't groetst.
ALzoo men dikwijls bespuerd, dat de Liefde zelden verzeld is met achterdocht, zoo is het zeker dat de Liefde veeltijds de jonkheyd doet doolen; ter oorzaek, sy het oog staet op de uyterlijke schijn van hoogheyd, door de bekoorlijke valscheyd van ydle pracht, gaet alleen, na de zotte zinnelijkheyd, in Liefde, en niet met achterdocht, te rade; men denkt op geen deugd, men oogd op geen leven; in 't kort, men heeft geen inzicht by de liefde, tot wat eynde zy ons zoude mogen brengen; Liefde volgt begeerlijkheyd, begeerte werd van de gierigheyd verleyd tot zoodanige Liefde, die de schijn dikmaels boven de daed bemind, die het slechft het best, en 't best het slegste doet schijnen; oft duydelijker te zeggen, menigen vogel werd bemind, niet om zijn goeden aerd, maer om zijn schoone vederen.
Menig deugdzaem Jongman werd zomwijl versloten; veele om haer uytwendige prachten, werden zottelijk daer en tegen bemind; alzoo pracht een getuyge schijnt van geld en goed te zijn, daerom, werden veele door dreschijn bedrogen.
GY Dochters, zonder kennis vlied, Als u de Liefd haer gunste bied; Die gy onwaerdelijk versmaed, Als trouwe Liefd  U zoekt te toonen, rechte trouw, Gy vlucht, en baerd uw eygen rouw; Om dat die geen die u bemind, Niet weyds, nocht prachtig is gezind; Maer pracht weet menig Dochter haer hert te vervalschen, en met een schijn-gunst het geheym der minnaers gemoederen uyt te lokken, om zijn hert en meening te verspieden; zijn grond wetende, haer als dan in zulk bedrog te verheugen.
Hoe menig Dochter kan'er door haer gemoed overtuygd werden, haer in deze zaek misgaen te hebben; ja zoo verre, dat de eerbaerheyd dikmaels ter zijden gesteld is, om hier door longmans aen te houden, op hope, dat zy door dien, ander en mochten bewegen, en om de eere te genieten, dat 'er een blaeuwe scheen gehaeld is.
WAnneer een Dochter, oft een maegd, Het lof van deugd, en eer behaegd; Ik wil haer dit voor 't beste raên, Geen stoet van vryers toe te staen; Veel min  De vryers lokken voor de deur, Held gy na 't trouwen, wijs'lijk vrijd, Die meer als een mind, opspraek lijd.
Waer toe, ey!
zeg eens, Jonge Maegd, Uw eer, zoo lichtelijk gewaegd?
Dat gy in vryheyd verder gaet, Als eerbaer liefde u toelaet?
Daer gy van herten niet en meend, Die geen die gy verlof verleend, Dat hy u kust, en streeld, In 't kort, zijn minne ranken speeld; Denkt vry als dit geschied, Uw maegdomglijd, al weet gy 't niet.
296 Men geeft,, dat men niet heeft.
KOst AEsculafius de dooden doen ontwaken, En door zijn krachtig kruyd gesturven levend maken; Zoo kan uw mogentheyd my in het minnen voên, En levend sterven, ja al stervend leven doen; Vw strafheyd is mijn dood, uw gunsten doen mijn leven, Ik sterve, mits gy my uw gunste niet wild geven; Vvv veynz en toond aen my een vriendelijck gelaet, Maer't hert en meend het met, waer uyt mijn dood ontstaet.
KAn 'er wel meerder smaet, pijn, oft ellenden een oprecht minnaer aengedaen worden?
dan wanneer hem van zijn beminde, afkeerigheyd getoond werd?
hoe zwaer het zelfde valt, weten die gene, die 't beproefd hebben; waer toe vriendschap getoond, en niet gemeent?
waer toe vryicheyd gebruyckt, zonder liefde?
in der waerheyd doen zoodanige dochters blijken hoe weynig zy de eer beminnen; en getuygen alzoo met de werken de valscheyt haer der herten, om de redelijcke hare onredelijkheyd aen te wijzen; ô roem zonder eere!
ô wellust zonder vermaek!
doch niet zonder nadeel; zulx dat men te recht mach zeggen, men geeft 't geen men niet heeft; en wat is geven zonder dat men 't heeft?
't is zoodanig, wanneer een dochter van een jongman in eer en deugde verzocht werd, waer op zy alle vriendschap hem betoond, lange tijd verkeering met hem gehad heeft, zonder hem te meenen; eyndelijk haer weder liefde hem onttrekkende, heeft haer behagen daer in, dat de valscheyd van haer reynzen oprechte liefde heeft bedrogen.
HIerom, gy Dochters die bemind, Zoo gy tot trouwen zijt gezind; Wild, eer gy mind, u wel beraên, Die gy niet meend, en houd niet aen; Maer, zoo gy lust in 't vryen schept, En geeft niet, 't geen gy niet en hebt; Dat is, en toond geen schoon gelaet, Of doet het blijken met 'er daed; Het eerbaer veynzen, acht ick goet, Maer 't geeft haer schand die 't valschlijk doet.
Indien gy 't eerbaer vryen mind, Zoo moet gy wezen dus gezind; Niet al te zoet, niet al te zuer; Niet al te vry, niet al te stuer; Niet al te kort in uw beraed; Niet al te lang eer gy 't bestaet, Te zeggen, of gy weder mind, Of tot de trouw niet zijt gezind.
297 Geen ware daed,, in schijn bestaet.
ALs Phaëton de jacht der zonne wilde mennen, Liet hy een voorbeeld na, dat elk zich zelf moet kennen; De min zit my in 't hert, de liefde in 't gemoed, Het voorbeeld leerd aen my, Zie voor u wat gy doet.
De Iufvrouw dien ik min, munt uyt in schoone leden, Niet min in pronk, en pracht, en aerdigheyd van kleden; Dees lokken my tot min, de min baerd mijn verdriet, Vermits de min alleen op pracht en schoonheydt ziet.
DEze ellendige, en verdorven Eeuwe, verblind de oogen der jonkheyd zoo zeer, dat zy niet en kennen 't geen dat zy zien; willen doen 't geen haer schadelijk is, de opgeblasentheyd van uytheemsche pracht, en pronkerye betoverd hun het welbehagen zoo zeer, dat zy de Godzalige oormoedigheyd voor oneerlijk houden, en versmaden; de hovaerdigheyd Rechter en Raedsheer maken over haer begeerte, die haer het goed quaed, en het quaed goed, wijs maekt te wezen; deze Leydsman voerd onze begeerte met Phaëton na de hoogte, daer meenig, die niet kennende, tot een Eeuwig verderf gebracht werd; ô verblinde jonkheyd, die uw oogen meer slaet na de hoogte van bedriegelijke prachten, als na de vastigheyd van de onbedriegelijke oot moedigheyd; leerd aen Phaëton, denkt aen ICARVS, hoe hooger begeert, hoe lager verneert; gy die de pracht meer als 't vermogen doet blijken, zult u onderwerpen een jammerlijke val, en droevige ellende.
ZOo wie wil vryen, wijs bedacht, Die vry geen vryster om haer pracht, Meest als de pracht de macht ontbreekt, De Iufvrouw in de kleeren steekt, Want na dat ik bespeuren kan, Een prachtig wijf, een droevig man; Pracht is groote last, De hovaerdy is veel aen vast; 't Zy vryer, vryster, wie gy zijt, Ey!
let 'er op wanneer gy vrijd; Die hoog wil vliegen zonder macht, Werd schielijk tot een val gebracht, Waer uyt niet volligt als ellend, Die eer en goede name schend; Wat vryer pracht en schoonheyd mind, Schoòn dat hy schat noch deugde vind, Die raekt door min in veel gebrek, En maekt zich zelven tot een gek.
298 Te hoog,, bedroog.
DE hitte van de zon kost Icarus bedriegen, VVanneer hy onderstond om al te hoog te vliegen; Heft my de min te hoog, ik dool in mijn begeer, De Iufvrouw die ik min, die ziet na staet, en eer; Gy vryers!
wie gy zijt, steld u dees les voor oogen, Indien dat u de min hefs boven u vermogen; Het is een vaste zaek, zoo hier als over al, VVie zich te hoog begeeft, die naderd aen zijn val.
EVen alzoo gaet het met een minnaer, als het doet eender die een wagen mend, ziende voor hem het spoor aen d' eene kant veel hooger, als aen d' ander zijde, 't zelfde niet mijdende, is het omvallen onderworpen, waer uyt hem schade, en nadeel staet te verwachten; van gelijken gaet het met een minnaer zijn genegentheden, hy mend na de hoogte, dat is, hy steld zijn liefde op zulk een persoon, die in goed en middelen hem ver is overtreffende, waer uyt hy niet en heeft te verwachten dan schade; aengezien, de begeerte van een gemeene, tot een ongemeene aengedreven werd, zulx dat door deze een minnaer lichtelijk kan worden afgeslagen, waer over hy de schade van zijn verloren arbeyd beklagende, genoodzaekt is, om lager te dalen.
WIe zeker wil in 't minnen gaen, Die moet na zijns gelijke staen; Oft die hem 't weygren niet ontziet, Die moet beminnen met verdriet; ,,Wanneer een boom met vrucht belaên ,,Het zoetst heeft by de hoogste blaên; ,,En zoo daer nochtans eenig hert, ,,Uyt lust werd tot genot getert, ,,En klimt hy na de hooge tak, ,,Zoo krijgt die lichtelijk een knak, ,,In 't klimmen na een schoone peer, ,,Den klimmer valt van boven neer; ,,Schoon, hy hem zeer door 't vallen doet, ,,Beswijkt noch geenzins in de moet; ,,Maer klimt weer met een nieuwe vond, ,,Na 't geen hem gaf de eerste wond, Wie hem niet steurd aen 't veel afslaen Verkrijgt wel door lang aen te staen.
299 't Quaed begeet, schaed zijn Heer.
't Geluk hade ertijds aen Perillo gunst bewezen.
Maer uyt die gunst is hem zijn droeve dood gerezen; Zy, die ik min, toond my een vriendelijk gelaet, Doch 't hert en is niet goed, dies noem ik het verraed; Iufvrouwen!
leerhier uyt geveynsde gunste myen, VVaer gunst de daed ontbreekt, zal 't werk tot schand gedyen; Het is der maegden schand, en haer gemoed tot pijn, VVanneer geveynsde gunst haer eygen beul moet zijn.
't IS meer te beklagen, als te prijzen, dat men heden-daegs de jeugd zoo grooten gevallen en wel behagen ziet scheppen, in zaekendis van eerlijke persoonen behoorden geschuwt te worden.
De dertele grootsheyd weet zoodanige manieren van geveynsde minne te plegen, dat zy menig minnaer daer mede aenlokt; die zy met een geveynsde vriendschap in zijn liefde weet te voeden, zulks dat hy in de strikken van schijn-gunst gevangen word; gelijkerwijs een vogeltjen dat in de handen van de kinderen zijnde, moet de handelinge der kinderen lijden; even alzoo gaet het met de minnaers die de schijn gunst tot een voedzel van haer minne genieten; ô ellendige!
die in 't eynde liefds belooning verhoopte, maer met lasterlijke afkeer werd vergolden; ô beklaeglijke zotheyd!
daer men blijdschap heeft in een anderzijn verdriet.
DIe minnen wil, en niemant schaên, Die diend dit korte pad te gaen; Oft zijt ten minsten wel bedacht, Dat gy u van dees dingen wacht; Die gy niet meend, en houd niet aen, Die gy niet vrijd, daer blijft van daen, 't Zy vryster, vryer, volgd mijn raed, Een quaed begeer zijn meester schaed; Een eerbaer komen laek ik niet, En schoon daer zoete praet geschied, By jonge luyden hier of daer, Dat gaet de eere niet te naer; Maer 't geen ik u zoek af te raên, Is 't geen uw eer, en liefd kan schaên; Dat is, als gy van vryen spreekt, Daer u nochtans de zin ontbreekt; Oft, in u praten verder gaet, Als 't goed genegen, liefd, toelaet.
300 Kunst,, voor gunst.
IVfvrouw!
uw zoete gunst, en vriendelijke oogen, Die hebben my de ziel opgetogen; Gy mind, en mind my niet; ô wonderlijk bedrijf!
Bedrogen vind ik my, mits ik uw minnaer blijf; Gy toonden my uw gunst, die gunst is my ontweken, Nu dat aen u mijn staet, en middlen zijn gebleken; Gy minde my, eer gy waerd van mijn staet voldaen, En nu u die mishaegd, gaet u mijn min niet aen.
TEn is niet misprijsselik, dat zoo wanneer een dochter tot liefde verzocht werd, zy als dan, geoorlofde vriendschap weet te gebruyken, tot der tijd dat zy de gelegentheyd van die gene, die haer verzoekt, zal vernomen hebben: die wel en goed bevindende, hem met wederliefde te belonen, daer tegen, misnoegen vindende, zal kunnen bespeuren, dat het wijsselijk gedaen zal wezen, dat zy de liefde, niet gesteld en heeft boven de voorzichtigheyd, zulk dat zy noch gemind, nochte de min ontzeyd te hebben, een goede gelegentheyd verzuymd, nochte een quade aengenomen zal hebben.
Zoo wanneer, 't zy dochter, ofte jongman, haer liefde nimmer hooger lieten gaen, als de berading, in der waerheyd, men zoude zoo veel onheyls in den houwelijken staet niet vinden.
Ten 'aenzien dat de bedenking, ofte voorberading, de liefde, voor oogen houd, ofte de gelegentheyd goed is, ofte niet ofter goede middelen zijn, oft niet, dit eerst wel bedacht, doet veel onheyl achter blijven.
't IS wijsselijk in liefd gedaen, Te minnen, dat min niet kan schaên; Die vryen kan, en niet en vrijd, Is zeker dat hy wel bedijd; En wie zoo vryen wil, die let Te achtervolgen deze wet; Vertrouwd geen uyterlijke schijn, Waer door men kan bedrogen zijn; Maer wel beraed, eer gy yets doet, Zoo valt in 't eynd, uw werking goed.
En zijt niet al te mild, maer houd wat in het vat, Al schijnd de pels vaek nieuw, s' heeft dikwijls noch een gat.
301 Minst geacht,, meeste kracht, WAnneer gelegentheyd een Iufvrouvv stelt te veuren, De rijkdom, oft de deugd, uyt liefdens lust te keuren; Haer vvijsheyd acht ik groot, indien met onder scheyd, En vvijze kennis, zy, haer Liefds keur vvel beleyd, En oogd op het ballans, om niet te mogen dvvalen, Als zy de deugde ziet derijkdom overhalen; De deugd gaet bovenged, als 't goed is buyten deugd, Gelukkig zijt gy, die met deugde trouvven meugt.
HEt vleeg van ouds een gebruyk 'te zijn, na 't getuyge van veele Oude-Lieden; dat zoo wanneer de Ouders hare kinderen ten houwelijk besteden wilden, dat zy als dan hare meeste oog-merk namen op de deugd, af komst, en eerlijk geslacht; alwaer men huydendaegs niet zoo zeer na en ziet, als wel na geld, engoed; zonder onderscheyd te maeken, van wie dat het geld en goed bezeten werd, of het rechtveerdelijk verkregen is, en hoe dat gebruykt word, dit werd hedendaegs luttel bedacht; en eylaes!
wat volgt 'er veeltijds na?
de tijden leeren 't ons hoe die gent, die de rijkdom bezitten zonder deugde, dieze gebruyken in on-eerlijke wellusten, dieze verkregen hebben zonder rechtveerdigheyd, dat zoodanige rijkdommen, geweest zijn oorzake van ellendige gebreken.
Geluckig zijn die gene, dewelke de deugd, eer, en goede naem, stellen boven zoodanige rijkdommen; gelukkig zoude ik haer achten, die verstonden dat de deugd, en eer behooren voor te gaen, en dat alle menschen daer op dienden te letten, in 't besteden van haer kinderen; aengezien dedeugd een oorspronk is van alle geluk, daer en tegen de boven verhaelde rijkdommen, een oorzaek van alle ellenden zijn.
WIe boven al het best betracht.
Is hy, die deugd voor rijkdom acht; Want rijkdom is van zulken aerd.
Dat door haer macht, zy zonden baerd; Daer deugde meest de zonde mijd, Om dat zy zonden tegen strijd; Want rijkdom by een weelig Mensch, Die geeft de lust haer volle wensch, Oft rijkdom by een vrek gemoed, Door quaed begeerte woeker voed; Hoe wel dit weynig word bedacht, Heeft nochtans 't minst, de meeste kracht.
302 Door liefd, en trouw,, werd vrijster vrouw.
HEeft Orpheus niet uyt liefd, zijn minne vast doen stellen Als hy zijn lief vervolgd in 't duyster rijk ter hellen?
Zoo doen ik meê, wanneer mijn lief verkeerd haer zin, En toond afkeerigheyd, in plaets van vveder min.
Iufvrouw!
't is my een hel, uw lieve gunst te derven, Die ik hoop te krijgen, oft te sterven; Ik volg Orpheüs na, door liefds gevvill'ge smert, Als liefds af keerigheyd aen my bewezen vverd.
HOe verblind zijn veel tijds de oogen der veel jarige, hoe groot van begrijp, en kleyn van achterdocht, zoo wanneer zy haer Dochters, in alle getrouwigheyd geliefd, als lievende zien, 't zelfde wederhouden, om dat 'er niet genoeg en is daer de begeerlijkheyd mede gepaeyt kan worden, voorgevende dat den mensch in dit leven veel behoefd; hier in is haer begrijp groot, maer de achter docht kleyn, aengezien zy de zekerheyd des doods, en d' onzekerheyd haers komste, niet en denken, en dat dit korte, en sterffelijke leven, met een weynsch kan onder houden werden, door dien de natuur met weynich te vreden is, die ons leerd dat de oprechte rijkdom in 't genoegen, en niet in overvloed bestaet; zoo dat de mensch dikwijls, en menichmael, een oorzaek is zijner kinderen qualijk varen; ten aenzien haer vertrouwen meerder staet op de vergankelijke rijkdommen, die maer distelen en doornen zijn voor de Ziele, als op de zegen die God kan geven aendie gene, die in oprechte Liefde, haer met een kleyn genoegen.
Hoe getrouw, en eerlijk meenig Jongman een Dochter liefd, en door zijn getrouwigheyd tot weder liefde beweegd, werd nochtans menigmael, om zijn kleyne middelen, van de Ouders verstooten; die niet aenziende de genegentheden van beyde zijden, willen sulks verhinderen, maer te vergeefs; sulks dat de verliefde liefds wetten volgen, en alzoo om 't goeds wille van de Ouders verstooten wardende, en van anderen geen hulp hebbende, komen dikmaels in allende te vervallen.
ALs deugd uw kinders lieven doet, Weêrhoud het niet om geld oft goed; Maer ziet de deugd, en trouwheyd an, Die geven wel een rijker man, Gy Ouders, smaeld niet op mijn reên, Zoo gy uw Dochter wild besteên, Voor al dient u hier op gelet, Te zien waer zy haer liefde zet; Mind zy door deugd, een trouw gemoed, En laet het om geen geld oft goed; 't Is al vergeefs, is liefd getrouw, Die vrijster was, die word een vrouw.
303 Onervaren,, teeld befwaren.
WAnneer Acteon heeft Diana naekt gevonden, Zoo vvierde hy een roof aen zijne eygen honden; 't Gaet even zoo met my, op heden dezen dag, Ik ben de zelfde niet die ik te vvezen plag, O Min!
uvv lust is zoet, maer voed ook veel besvvaren, Wanneer een mennaer is in 't minnen onervaren, Mits onervarentheyd de min met smerte vuld; Is 't niet een vreemde zack?
onvvetend maekt menschuld.
IS het niet zeker, dat het roer aen 't schip te vergeefs is, ten zy dat het door een ervaren verstand gebruykt werd?
en hoe veel gebeurd het in zulker voegen, met de minnende jonkheyd, oft met Vryers van haer eerste wambuys; zoo wanneer zy haer gewond voelen, met de schichten van CUPIDO, volgen zy de leydsman van haer verblinde genegentheden; de welke haer lichtelijk weet te vervoeren, buyten de palen van een goed inzicht, oft wijze achterdocht; menkend geen raeds-heer als de min, men volgt geen leyds-man als de lust; in 't kort, men gaet met vreugd zijn droefheyd zoeken, komende daer zy is, men heeft geen rust, voor en al eer dat zy eygen is; eyndelijk, dat met vreugde gezocht is, word met verdriet gevonden, overmits de ongelijkheyd van den minnaer en 't geminde, het welk veel twist, verdriet, en oneenigheyd is inbrengende; waer uyt volgd de zekerheyd van 't spreekwoord; eerst gedaen, en na bedacht, heeft meenig in 't verdriet gebracht.
GY Vrijers van uw eerste min, Gy slaven van uw zoete zin, Gy dienaers van een zoete lust, Die in de minne zoekt uw rust, Ik raed u, neemt mijn raed ten goed, De minne smert, al is zy zoet; Hierom bedenkt, eer gy begint, Waer dat gy vrijd, en wie gy mind; Op dat gy niet raekt, Een, die van u een ander maekt; Dat is, gy met een losse praet, U hert, en meening blijken laet, Een, die met grage lust verlangt, Dat zy u in haer strikken vangt, In 't kort gezeyd, ik meen een Maegd, Die 't eerder meend, als gy 't haer vraegd.
304 Hoe hooger lust,, hoe minder rust.
DAt Koningrijk en Kroon, geen vreugd in 't minnen geven, Tuygd Ariadne wel, verlaten  Van Theseus, Konings Zoon; de vreugd van min bestaet, In 't lievende gemoed, dat zich genoegen taet.
Iufvrouvven!
leer hier uyt, dat schatten niet en baten, Maer dat de liefd, met liefd, zich moet vernoegen laten; In kleynheyd onbenijd, heeft leefd veel meerder zoet, Als hoogheyd, die meer dienst aen Staet als Liefde doet.