floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Daer quam my datelijck iet vreemts te voor om aen Geen zaek van zulk gewigt zoo haest gehoor te geven, Ook wert ick deze nacht door eenen droom gedreven, Die my zoo daetelijck in mijn geest geschoten is, Waer van ick wensten gy my de geheymenis, Wout melden, ’k was als in een schip geseten, Dat van de baren wert vast heen en weer gesmeten, En dat... Ier.
Heer Sganarel, verschoon my ’k heb geen tijt, Ook heb ick geen verstant van dromen, zoo gy zijt Genegen, het geheim van dezer Droom te weten, Daer woonen twee Docteurs met wijsheyt bey bezeten, ’t Zijn u geburen, gaet, zy zullen u de Droom Uitleggen, en ’t geheym’ gy kunt hen zonder schroom Eens ondervragen, en u zaek te voren leggen, U slaef Sga.
hy heeft gelijck, ’k moet hooren watze zeggen.
Pancrace uyt, kijvende tiegen een van binnen.
Voort voort, gy zijt een Beest, een Ezel, ja een Swijn.
Die uyt faculteyt al most gebannen zijn, Sga.
Sie daer een wel te pas.
Ja ick sal staende houden, Zoo lang ick leven sal, wilt my dat toe vertrouwen, Dat gy een Ezel zijt, de botste bottemuyl, Die ’k immer heb gezien, een welgevormde Uyl.
Het schijnt hy heeft verschil, Mijn Heer, Pan.
Gy u bemoeyen Met redeneren’ gaet drijft Varkens voort, en Koezen, Of Ezels, die gy lijckt, loopt voor gans felten vent, Gy weet de gront niet noch degin van argument Sga.
Zijn gramschap oorzaek is, dat hy my niet hoort spreken, Mijn Heer Docteur.
Wilt gy u neus wijsheyd steken, Loop steeck die ergens daer ’t niet wel en riekt.
Mijn Heer... Pan.
Proposito illa est damnabilis apud omnes Philosophos.
De Propositie is verdoemt by Wet en Leer.
En by Philosophi.
Men quam hem seer verstooren.
Ick?
Voort uit mijn gesicht, ick wil u sien noch hooren, Toto coelo tota vta abarras.
Ick kus mijn Heer de handt.
U dienaer.
Sou ick wel Signeur Doctoor?
Ay sie, dat is een duyvels spel, Wat maekt ghy?
’t is een silogismus in Baroco, Sga.
Ick heb u maer een woort.
Mentiris tam in loce Quam forma.
Ay mijn Heer!
De Major vat geen sté, En de conclusie sluit van achter met een pé.
ick bid u, hoor!
Hoe sou ick dat verdragen?
De leste druppel Inckt, wil ick daer tegen wagen: Sga.
Magh ick wel Heer Doctoor?
Ick salder tegen staen, En die bevechten, al sou ’t noch soo qualijck gaen, Pugnis, en calcibus unguibus & rostro.
Heer Aristoteles.
Hoe soo gestoort Pan.
In nostro Cillegio, O bloet, ick spou mijn gal van spijt, Sga.
Segt my de reên waerom gy soo verbittert zijt, Pan.
De reden?
reen genoegh, hoe kan hy dat doen blijcken, Sga.
Wat isser dan mijn Heer, Pan.
Hoe sulk een vonnis strijken, Neen dat verstae ick niet, Sga.
Wat ist dat u ontstelt, Pan.
’t Is tijt om toe te zien d’ heel’ wereld lijd gewelt, ’t Is al verkeert Heer Sganarel, en al verlooren.
Een ongebooren eeuw wort in des eeuw herboren.
De weerelt die vervalt: O Goon!
hoe leeft men dus!
Generatio unius est corruptio alterius Sga.
Wat is het dan?
Is ’t niet yslijck om te hooren?
’t Roept in den Hemel wraek, Sga.
Wat komt u soo verstooren?
De Vorm van een Hoet: Sga.
De Vorm van een Hoet?
Wat Droeskop, wat is dit?
Ick sal met goed, en bloed Vaek staende houden, datmen die figuer moet noemen, En dat m’in onze school die schelmen moet verdoemen Die ’t houden by de Vorm!
Figuer of Vorm mijn Heer, Is dat niet een?
Neen Sganarel, ick zweer Want dit verschil is tusschen de Figuer, en Vormen, En zoo lang als ick leef, sal ick die Leer bestormen, Quod forma sit dispositio extrinsica corporum Animatorum Et figura dispositio intrinsica corporum In animatorum.
Ergo, terwijl den Hoet is zonder Ziel, zoo moet         Men zeggen de Figuer, Vorm van de Hoet: Maer de Figuer, niet Vorm, gy Uyl, dat moet gy weeten, Of meynt gy dat my reets de Leerling is vergeten Van Aristoteles in’ Capittel van den Hoet.
Ick dacht den Hemel werd getreden met de voet.
En is het anders niet, gaet u dit zoo ontsteken?
’k Ben zo ontstelt, dat ick byna niet meer kan spreken.
Ay laet Figuir, en Vorm van Hoeyen toch in vreê, Ick heb wat anders u te seggen op dees steê.
Ghy onbeschaemde gek.
Ick bid u wilt bedaeren.
Hy sal met desen Leer, recht den Duyvel varen.
Heer.
Aristoteles in rectisterminis.
Heeft hy die Leer gedoemt?
Ick weet wel dat ’t zoo is.
In primo capite articulo secundo.
Gy hebt Gelijck mijn Heer.
Tolleratur hoc in Mundo?
Wat zijt ghy voor een Beest, die hier maekt al die stank?
Die noyt geseten hebt als op de Ezels-bank.
Ghy disputeeren, ghy een ongeleerden bengel, Met een Doctoor, die verstant heeft als een Engel: Een Doctoor die zoo leeft, en die zoo schrijven kan, Hy stilt zijn zelven wat, mijn Heer ick bid u dan, Dat gy mijn hooren wilt, ick sou u dan wel vragen, Hoe ick my in een zaek nootzaeklijck heb te draegen?
’k Sou geerne trouwen, en ick weet niet of ick wel Of qualijck doen sal.
Uyl.
Wel dat is hier een spel.
Eer ’k toe sta datmen Vorm, en niet Figuer moet seggen, Soo sal ick houden staen met al mijn Harssens, Quod detur vacuum in rerum natura, Sga.
,,Leggen ,,Mijn zaken hier niet schoon?
de Duyvel hael de gek.
geef soo lang gehoor, tot dat ick u ontdeck.
Ick heb maer een woort... Pan.
Ick bid wilt my verschoonen Ick kan niet lyen dat men my soo schelms gaet honen.
Ay my!
laet alles daer, en zijt toch wat gestilt, Pan.
Wel aen ick ben te vreen zeg my maer wat gy wilt.
Ick sprack u geeren, Pan.
Per quam Linguam wilt gy spreken.
Met welke tong?
Wat sal de geck nu weer gebreken, Wel met de tong mijns Heer, die ick heb in mijn mont.
Ick mein met welcke tael, ’t schijnt dat gy ’t niet verstont, Sga.
Gy seyt wat tongh?
’k Meyn Tael.
Mijn Heer dat is wat anders.
Wilt gy in ’t Italiaens?
Neen Pan.
Of als d’ Engelanders; Sga.
Of in Spaens?
Of Hoogduits?
In Latijn?
Griecks?
Of Hebreeus?
Wat Duivel sal dit zijn?
Ziriacks?
Turcks?
Sag.
Neen, Pan.
Of als de Portugisen?
Of Arabers?
Neen laet ons geen tijt verliesen?
Wat Tael dan?
Nederduyts Pan.
Gaet dan aen d’ ander zy, Dees oor gewent haer maer op taelen van waerdy, Maer dees gewent haer maer op moederlijcke taelen.
,,De droes moet dese geck in kleyn Turkyen haelen.
Wat wilt gy nu?
Ick heb een kleyn moeyelijckheyt?
Is ’t in Philosophie het wert u uyt geleyt, Sga.
Vergeeft my ick sou u.. Pan.
Gy wilt misschien maer weten, Of het geval of de substantie wort geheeten Termijn of equivoocq ten aensien van het zijn, Sga.
In ’t minste niet ick sou, Pan.
Ay stelt u in geen pijn.
Ick sou?
Of Logica by ons een konst magh wesen Of wel een wetenschap, Sga.
Neen toch ick!
Wil niet vresen.
Of sy tot voorwerp heeft drie krachten van de Geest Of maer de derd’ alleen?
,,De Droeskop hael de beest.
,,Hoe ben ick hier gebruyt?
Of dat men moet solveren Persilogismum, tot een slot van ’t disputeren, Of door conclusie, of.... Sga.
Neen neen, de Duyvel neen.
Wel segt dan wat gy wilt?
Daer ben ick mee te vreen.
Ick sal u seggen maer gy moet ten minsten hooren.
Sy speecken gelijck.
Weet dan mijn Heer Doctoor, dat ick heb uytverkoren Eer schoon en jonge Bruyd, met wie ick ben van sin Van desen avond noch, om dat ick haer bemin Te trouwen, segh my toch, hoe ick hier in sal leven?
Pancrace sppreeckt op den selven tijd als Sganarelle speeckt.
Den mensch is van natuer een tong en spraek gegeven.
Op dat hy sijn gedacht daer door ontdecken sou, En g’lijck ick het gedacht Portret der saecken hou.
Soo zijn ons woorden het Portret van ons gedachten?
Door welk Portret men moet de kennisse betrachten; Van ons gedachten schoon verscheyden inde saeck, Van ons gedaehten nu dan Sganarelle maeck, Een end van u versoeck?
Brilt voor de Duyvel rekel?
’k Ben genoeg gebruyt geweest met u gekekel, ’k Ga na den and’ren toe, die sal my soo ick meen Gehoor verleenen, en meer luysteren na mijn reen?
Holla?
Marphurius uyt, sacht sprekende.
Wat is u wil?
Ick sou u geerne sprecken, Van een geringe saeck, en na dat ick bereken, Sult gy naer u verstant my onderrichten, en Dit is de reden dat ick hier gekomen ben; Mar.
Heer Schanarelle ’k bid verstaen wy eerst malkand’ren, Hoor gy moet u manier van spreeken wat verand’ren, Want gy verstaet noch ons Philosophie niet wel, Dies luistert na mijn les Sinjeur Heer Sganarel, Gy moet op dat gy ’t weet u worden wel besteken, En moet niet seeker maer moet twyfelachtig spreken?
Dies gy niet seggen moet, ’k ben hier gekomen, en Ick kom hier, maet my dunkt dat ick gekoomen ben.
My dunkt, Mar.
Ja ja my dunkt, Sga.
Wel ben ick dan niet gekomen, Mar.
By consequentie wort dat geensins aengenoomen, Gy kont niet konnen zijn schoon gy gekoomen sijt.
Hier heb ick weer wat nieuws, mijn Heer ’t is nu geen tijd Om veel te spotten, Mar.
Wel ick spot niet, ’k spreek de waerheid?
Wel is het dan niet waer dat ick hier ben, de klaerheyd.
Spreek selver Mar.
’t Gaet niet vast, men kan ’t in twijffel slaen!
Siet gy my hier dan niet, en sie ick u niet staen.
My dunkt dat ick u sie, Sga.
Gy dunkt met my te gekken.
Wy staen hier bey, wat wilt gy dit in twijfel trekken.
Ay die diepsinnigheit en is niet eens van noo, Ick heb wat anders voor ick soek geen naeld in ’t hoo, Weet dat ick mijn van daegh in d’ Echten staet wil steken, En dat ick geerne sou... Mar.
’k Weet daer niet van te spreeken.
Ick zeg het u, Mar.
’t Kan zijn.
De Dochter die ’k bemin, is jong en schoon, na myn Goetdunken.
Wel dat is al mogelijck.
In dit trouwen, Zou ick wel of qualijck doen, met welk sou ’t gy het houwen?
Met ’t een of ’t ander.
Wel hier hebbe weder ’t spel, Indien ick met haer trouw mijn Heer, doen ick dan wel?
Na dat het valt, Sga.
Of sal ick qualijck doen?
’t Kan wesen, Sga.
Antwoort gelijck ’t behoort, Mar.
’k Sal ’t doen, en wilt niet vresen.
’k Ben zeer genegen tot dees dochter.
Dat kan zijn.
De Vader staet het toe, Mar.
Dat kan hy doen, Sga.
Wat pijn, Of moeylijckheyt siet gy in ’t Huwelijck.
Niet met allen, Sga.
Soo sal het goet sijn.
Wel na dat het dan sal vallen, Sga.
Maer ick vrees voor Horens.
Ja dat is al doenlijck, Sga.
En dat gelijckt my niet, Mar.
Dat gild is Horen-rijk, Sga.
Wat dunckter u van?
Het zijn mogelijcke saecken.
Sou sy m’ onteeren?
Sy kan u Cornelis maecken.
Maer zeg wat sout gy doen dat gy waert in mijn plaets.
’k En weet, Sga.
Wat raet gy my?
Ick ben ten enden raets, Sga.
’k Word rasend’ en ick barst van spijt, Mar.
Ick was mijn handen.
Bruyt voor den Duyvel.
Daer souw ick niet wel belanden, Sga.
De droeskop hael de geck, ick sal u haest van toon, Veranderen doen hou daer.
Hy slaet hem.
Doet gy my dese hoon, Hou op wat sal dit zijn?
Soo sal ick u betaelen Mar.
Wat stoutigheyt is dit een Philosooph te slaen, Een philosooph als my wat boosheyt gaet u aen Sga.
Heer Philosooph ick bid verstaen wy eerst malkanderen, Want gy moet u manier van spreken wat verand’ren, Mits gy verstaet toch de Philosophie niet wel, Gy moet niet seggen dat u oit sloeg Sganarel.
Maer wel dat het u dunkt dat hy u heeft geslaegen, Mar.
Wel sloegt gy my dan niet?
Ick sal u aen gaen dragen Sga.
My docht dat ick u sloegh!
Ick voel de slagen wel.
Dat is al doenlijck, Mar.
De strepen staen in ’t vel Sga.
Dat is al mogelijck, Mar.
Ick sal my aen u wreken.
Ick was mijn handen, Mar.
Gy sloeght my nochtans braef.
Ick Weet het des te meer.
Loop geck ja loopt maer heen, Mar.
’k Ga na den rechter toe.
Maer breeck eerst hals en been.
Wel kan ick van mijn trou dan gans geen uytslag horen, Ick ben nu also wijs gelijck ick was te vooren, Wat raet!
wat nu gedaen, maer sacht ick hoor gerugt, Het zyn Heydinnen hoor wat zijn zy vol genucht.
Twee Heydinnen met bommekens Singende en danssende uyt.
WAt sijn wy vol genuchten.
Als wy gaen over ’t velt, Wy en hebben niet te duchten, Want wy en hebben toch geen gelt.
Getelt of ongetelt; Wy vresen geen gewelt, Men hoort ons van geen droefheyt suchten, Al is het met ons noch soo slecht gestelt.
Soo gy my mijn geluck wel weeten uyt te leggen?
Heyd.
Siet Heer, hier zijnder twee die u dat sullen seggen.
Kom geef ons maer u handt, en daer een penning in, Wy seggen u geluck aengaende uwe min, Sag.
Wel aen ick ben te vreen, daer hebt gy bei mijn hand Met elck een penning in: 1.
Ick zie u oogen branden In liefde, ghy bemint.
Ghy hebt een goed gelaet, Een goed gelaet mijn Heer.
Waer in geschreven staet U goedertieren aert, sie daer, daer staet te lesen, Dat ghy in ’t kort mijn Heer, in ’t kort mijn Heer sult wesen Yet... 2.
Ja getrouwt ’t kort, in korten tijd getrout.
Gy sult een schoone Vrouw, soo schoon gelijck het Gout p.23 Geniten, ja mijn Heer.
Een Vrouw, die al de Wereldt Beminnen, eeren sal, s’ is schoon en jongh bepeerelt Met soet’ aentreck’lijckheyd 1.
Aerd.
Een die u mettertijd Veel Vrienden maeken sal.
Gewis mijn Heer ghy zijt Geluckigh, want door haer, sal yder een u achten, Beminnen goede Heer.
Die altijt sal betrachten, Dat de Wereld u sal eeren, goede Heer!
Ghy sult voorspoedigh zijn in al u saken.
’k Zweer Sga.
Wel dat is alles wel, maer wat ick u moet vragen, Ick heb een groote vrees, sou ick wel hoorens dragen?
Ja Hoorens dragen?
Of ick sal Cornelis zijn, 2.
Cornelis Ja mijn Heer, Sga.
Kom help my uyt de pijn.
Sy dansen rom en om hem, en singen.
WAt sijn wy vol genuchten, Als &c. Sga.
Wat Duyvel wat is dit, is my dat antwoort geven, Op ’t geen dat ick u vraegh, seg?
sal ick in mijn leven, Noch Koeckoeck wesen?
Gy?
Gy Koeckoeck?
Ja: of ick Sal Koekoeck wesen, soo ick my met haer verstrickt: Sy dansen en singen.
Bruyt voor den droeskop heen gy verkens met u singen, En my geen antwoort geeft, en rontom my komt springen, En laet my steken in mijn achter docht en pijn: Maer ick moet weten hoe het met mijn trou sal zijn, Al sou ’k de waerheydt by een toovenaer gaen soeken.
Het is niet noodigh dat men Sganarel sal soecken, Sie daer dats gangh, maer sacht wat sie ick daer?
Ick hoef geen toovenaer, ick sie ’t hier al te klaer, Dorinne, Lycaste uyt.
Lyc.
Is ’t waer het geen gy segt, mijn schoone Dorimene?
’t Is waer.
Is dan de hoop van mijne Min verdwenen?
Dat zeg ick niet Lyc.
Mijn Lief, hoe sal ick dit verstaen Gaet gy niet trouwen?
Soo ist met my gedaen.
Hebt gy mijn Liefde dan vergeten, o gy wrede, Die ’k ingesogen had uyt u aentrecklijckheden, Hebt gy vergeten u beloften my gedaen Dat gy m’ altijd soud minnen hoe ’t mocht gaen.
Neen toch in ’t minste niet, Sga.
,,Wat duyvel sal dit wesen?
Ick min u als voor-heen, dies hebt gy niet te vreesen, Mijn Lief dit Huwelijck verstreckt u geen smert, Gy sult beswaert zijn van mijn gemoet en hert: ’k Sal met dees oude sin van daeg, ’t is waer wel trouwen, Maer ’k wensten morgen wel sijn uyt-vaert weer te houwen Sga.
’t Dat u de duyvel hael?
’k Trou uyt geen liefde neen; Maer om sijn gelt, hy ’s rijck en dees aentrecklijckheen, Zijn d’ alderkrachtighste, die kunnen my bekoren, ’k Sal middel vinden, geef de moet toch niet verloren Om Wedu haest te zijn’ Sga.
Wat dunckt u daer van bloet, Dat is een Vercken?
En dan sal ick met sijn goet, U Trouwend’ onse staet op ’t heerlijckst onderhouwen, Want ick noch gy hebt gelt, wilt op mijn woort betrouwen, Hy heeft geen half Jaer meer levens, sijt gerust, ’k Verseker u sijn Doot dan sullen wy met lust, Met vreught, en vrolijckheyd moy weer met ’t sijne maken, En ondertussen kan ons Liefde blyven blaken Die gy wanneer ’t u lust kunt lessen in mijn Min, Sga.
,,Wel dat is immers duyts Dor.
Stelt dan voort uyt u sin, U droefheyt, en u smert, gy sijt mijn uytverkooren, Lyc.
Ick ben geluckigh ach!
,,En ick ben moy geschoren, Lyc.
Dat ick u handen kus, Dor.
’k Sal haest de uwe sijn Lycaste, Lyc.
Gy verlost mijn Ziel van smert en pijn, Dor.
Wy spraken al van u van mijn Lief’ Sga.
Dat kan wel wesen?
En ick heb by mijn Neef u hoogelijck gepresen, Lyc.
Is dit u Bruydegom?
Ja Neef, dit is de Heer, Die met my trouwen sal, Lyc.
’k Ben bly dat ick de eer Geniet, om u en hem in Echt-geluck te wenschen, Gy doet zeer wel dat gy u Jeught niet laet verflenssen, Maer gaet besteden aen soo schoon en Jonge-Vrouw, Gy zijt geluckigh Nicht, dat gy u in de trou Verbinden moogt aen sulck een man, die m’ uyt zijn oogen De goetheydt blincken siet, mijn Heer ick Wil my pogen, Om met u eene bant van vrientschap aen te gaen, ’k Sal u besoeken.. Sga.
,,U besoeck staet my niet aen.
Dat is mijn Cozijn, Lyc.1                        ’k Heb d’ eer dat ick haer Nicht mach heten, Sga.
,,Nicht en Cozijn, hoe?
ben ick niet wel opgeseten, Dor.
Kom laet ons gaen Cozijn, ’t is tijt ick moet my spoen, Lyc.
Geeft my u handt mijn Nicht.
Cozijn dat wil ick doen.
Nicht, en Cozijn ’t is wel.
’k Sal heden met hem trouwen.
Maer ’k wensten morgen wel sijn uytvaert weer te houwen, Dat u de Duyvel hael, dit Houwelijck moet heen Nicht en Cozijn, o bloet ick soeck geen hoorens, neen.
Holla.
Alcantor uyt.
Alca.
zijt gy daer mijn Schoon-soon wel gekomen Sga.
U dienaer Alca.
Nu kom in mijn Schoon-soon niet te dromen, Sga.
Ick sou u wel een woort... Alca.
Kom laet ons binnen gaen, Sga.
Dat is noodigh Heer, Alca.
Sult gy hier blyven staen, Gy komt hier om den Trouw met Dorimeen te sluyten, Sga.
Verschoon my?
Kom toch in, Sga.
Ay neen mijn Heer kom buyten?
Ick haeck soo wel als ghy naer uwe Bruyloftsdagh, Sga.
Ick kom hier om iets aers, Alca.
’k Heb alles wat ick mach, Besorght en ree gemaeckt, Sga.
Daer van kom ick niet spreken, Alca.
De Speellien zijn bestelt, mijn kint in ’t nieuw gesteken, Sga.
Dat ist niet dat ick wil, ick heb gelijck gy weer U kint ten echt geeyst.
En sy is oock gereet, Kom binnen.
Maer mijn Heer.
Ghy sult nu u genoegen.
’k Sou u niet raden dat g’ u kint by my sou voegen, Alca.
’k Stierf eer als dat ick mijn beloften breken sou, Sga.
’k Ootsla u van u woort.
Neen neen mijn Heer, dees trouw Moet voortgang hebben Sga.
Maer Alca.
Mijn woort dat sal ick houwen, En gy sult met mijn kint, spijt al de weerelt trouwen, Sga.
,,De Duyvel speelter me!
Zie mijn genegentheyt, Die is soo groot tot u, dat schoon, recht uyt geseyt, Een Prins mijn kint versogt om me in d’ echt te leven Ick hem die weygren sou, om u mijn kint te geven.
Mijn Heer ick danck u van de eer die gy my toont Alca.
In ’t minste niet, Sga.
’k Bid dat gy my verschoont, Ick wil niet trouwen, Alca.
Niet, Sga.
En om welcke reden?
Om dat mijn Vader selfs noyt is in d’ Echt getreden, Ick wil hem volgen en met hem mijn heel geslagt Die nimmer hebben op het Houwelijck gedacht Alca.
’t Is waer de wil is vry, en ick wil niemant dwingen, Gy hebt mijn kint versocht ten Huwelijck, alle dingen.
Zijn vaerdigh, maer terwijl gy nu verandert zijt, Ga ’k sien wat ick sal doen, verwacht van my bescheyt.
Wel is het anders niet, dat sal noch al wel lucken: Ick wist niet, hoe ick my sou uyt dit Huwelijck rucken, Ick vreesden van sijn kant voor meerder moeylijckheyt: Maer sacht, daer is de Soon, die brenght my meer bescheyt.
Alcidas met twee degens.
Alci.
Ick ben u dienaer Heer, Sga.
Die hoop ick oock te wesen, Mijn Heer, soo langh ick leef, ick heb voor geen quaet te vresen.
,,Hy spreeckt te seer beleeft!
Mompeer heeft my geseyd Dat gy de sin hebt om te trouwen af-geleyd.
Soo ist, maer ’t is my leet.
daer ’s niet aen gelegen.
’k Was tot u Suster, ’k moet bekennen seer genegen, Maer ’k moet met hertseer.. Alci.
Ay mijn Heer dats niet met al.
Kiest van dees degens een die ’t u believen sal.
Van dees twee degens?
Ja indien ’t u kan behagen?
Wat sal ick daer me doen, die voor den regen dragen?
Mijn Heer, ick bid u kies, indien gy... Sga.
Waerom dat?
Ick ben geen Joncker, ’k draegh geen degen op mijn gat.
Mijn Heer, gelijck ghy u gaet uyt de strick ontbinden, Ggmaeckr met Suster: wilt dan niet onreed’lijck vinden, Dat ick een kleyne bê van u versoeck.
Een ander mocht gerucht gaen maeken door de Stadt, En door schelden en vervloecken, lichtelijck honen, Dat zijn wy niet gewent, dees moet gy my verschoonen, Dat ick mee soetigheyt, indien het u bevalt, Sga.
Wat salt Hier Worden?
Of gy my, of ick u sonder spreken, Of veel getier de keel malkanderen af te steken.
Indien het u belieft.
Dat is een compliment.
Kies dan mijn Heer, Sa kies Sga.
Dats eerst een dolle vent, Ick ben u dienaer Heer.
Kies sonder tegen spreken, Sga.
Wel ’k, heb geen keel te veel dat gy die al sout steken, Alci.
Mijn Heer dat moet soo zijn Sga.
En dat staet my niet aen.
Soo gy niet vechten wilt sal ick u moeten slaen.
Indien het u belieft, Sga.
Hoe sal ick my hier houwen, Alci.
Hoor gy moet vechten, of gy moet mijn Suster trouwen, Sga.
Wat duivel is dit hier?
Mijn Heer ay wilt u spoen, ’k Heb noch afferen.
Gy kunt die afferen doen.
En laeten my maer gaen.
Soo wilt gy dan niet vechten, Sga.
Neen Alci.
Niet Sga.
O Neen.
’t Is wel, ’k Sal dan mijn selven rechten Maer ’k bid u Heer met alle Heusheit, en beklaegh, U niet soo ick my niet naer uwen wil en draegh Gy wilt niet vechten heer noch ook mijn Suster trouwen, Ick most dan met verlof u strax de keel of douwen, En dat en was geen daet die voor een Edelman past, Soo moet ick u dan slaen gelijck my is belast, En gy zijt al te wijs om dit niet goet te vinden, Sta vast dan Sganarel.
,,Men most dien dollen binden, ,,Wat Duivel sal dat sijn?
Sa maekt u dan gereet, Tot Trouwen, of tot slaen Dat ick in dese saek soo met mijn Heer moet leven, Wil g’ u tot vechten of tot trouwen u begeven?
’k Kan niet besluiten om het een of ’t aer te doen, Alci.
Niet Heer?
Voorseker Neen?
Soo moet ick my dan spoen.
Met u verlof mijn Heer.
Wel Vent wat gaet u over?
Ick moet u slaen mijn Heer                Hy slaet weer.
Wel maeckt het hier niet grover?
Het is my leet Heer dat ick u soo hand’len moet, Maer ’k sal niet af-slaen, want gy vint het immers goet, Van slaen, tot dat gy trouwt mijn Suster.
Hy slaet.
Sga                                                        ’k Salse Ttrouwen, Alci.
Mijn Heer, wat moet ick my nu niet geluckigh houwen, Terwijl ick sie dat gy u na de reden voeght, En dat gy met de Trou mijns Susters u vernoeght, Sga.
,,Dat mocht de duyvel doen!
’k Ga na mijn Vader treden, En seggen dat gy sijt ten uytersten te vreden, Sga.
Dat lieght hy door sijn hals, ick sou te vreden zijn, Met horens: Wat baert my dit Huw’lijck niet al pijn.
Alcidas, Alcantor, Dorimene, Papinette.
Mijn Vader t’ is gedaen, hy voegt hem na de reden, Hy sal met Suster, als gy wilt, in ’t Huw’lijck treden, Hy heeft dees saecken met een goe manier gedaen, Geeft hem mijn Suster nu, Alca.
Daer twyfel ick niet aen, Mijn Heer die heeft verstant, kom hier mijn Dorimene, En rijckt mijn Heer u hand, u handt nu oock met eene Nu is het Huw’lijck klaer, Pap.
Ick wensch u veel gelijck, Nu wacht ick voor het minst een heerlijck Bruygom stuck.
Niet waer heen Bruyd’gom.
Gy moet u man beminnen, Mijn Dochter als een Vrou, Dor.
Ick sal Papa, Alca.
U sinnen, Moet gy na sijne wil gaen voegen, hoorde wel, Dor.
O ja Papa ick sal, Alca.
Geluck Heer Sganarel, Sga.
,,Geluck de Duvel, Alca.
Wel wilt gy my niet bedancken, Ick spring van blyschap, Sga.
En ick sou van druck wel jancken, Alca.
Wort rijck en zaligh, Sga.
Ja in ’t kort heel hoorenrijck, Wel dit is immers een gedwongen Houw’lijck.
J. NOOZEMANS LICHTEKLAARTJE.
Gespeelt op d’Amsterdamsche Schouburg, den 16 October, 1645.
Den tweeden druck, oversien en verbetert.
t’ AMSTERDAM, By Dirk Kornelisz.
Houthaak, Boekverkooper op de hoek vande Nieuwe-zijds Kolk.
LICHTE CLAERTJE, vrouw van Goose.
GOOSE HAEST GEPAYT.
JEURIAAN, Goosens knecht.
KAEREL, Pol van Claertje.
MAEYKEN, Brabantse Waerdin.
JORIS, Roffiaen van Maeyken.
SCHOUT en DIENAERS.
LICHTE CLAERTJE.
Op het spreeckwoort: Sieje ’t visje tast het aen, Of anders sal ’t u wel ontgaen.
Claertjen, Goosen, Jeuriaen.
Cla.
HOe vaerje Man, wat schort ’er noch, sulje haest voort raecken?
Goos.
Ick bedenck wat ick meer van doen heb.
Men sou eer een vaendel volckx riet maecken Als jou, wat veur sulcken gestel, ’t is geen Oostindise reys, Ghy komt licht morgen weer.
De picken op u vleys, Men kan in een nacht soo veel krijgen, als somtijdts in al sijn dagen, Het lijf heet valck: o ick soeck niet reuckeloos mijn jonge leven te wagen: Maer wijf ’k ga nou van huys, en siet ick laetje vooght, Doch is’t datje ’t ambacht wel bedient, soo wordje licht altijdt soo verhooght.
Jeur.
Dat mijn Baes wijs was, hy most aen alle kisjes slooten hangen als hy uyt wou varen, Dan sou hy onder weegh gerust zijn.
Voor niet krijghje soo vroegh witte haren, ’k Segh altemet Esels grijse jonck, maer het komtje daer niet van daen, ’t Is van onnutte hartseer, en dat doeje u selver aen.
De Stuur-man, die aen ’t Roer sit, is de wacht bevolen, En soo is ’t met mijn, want doolden ick, het sou hier alles doolen, Daer behoort wat meer tot danszen als een paer schoenen, of je mist, En de man, die maer alleen voor de koele wijn sorght, siet men dat after ’t net vist.
Datje een slampamster van een wijf had, so mocht men u kloekheyt prijsen.
Juyst eraden, als men iemant van die natuur soght, behoeftme maer op u te wijsen.
Nou bewaer jou kuysheyt, siet, het wordje alles vertrout.
Heer!