floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Hou vast Doktoor, k breek jou de kop, Zo jey jou potzen niet laat blyven, en my niet laat met vreede schryven.
Nou kom, doe nou eens na myn zin, g.
De bedrogen dokter, op t bidden van myn afgodin, hy blaast de Kaars nog eens uyt.
Maar hoe, wat duyvel zel dit wezen?
Doktoor, Doktoor, ay my!
Laat lezen, het testament.
De duyvel wyf!
Ik ben schier als een bort zo styf Van schrik, hy moet voorzeeker leven, myn leden die staan nog en beven.
Wat is 't dan Man, wat schort, u zeg HANS.
Och wyf, den dokter die moet weg.
Ik zal te zeggen, zoo als ik weer vouloverleggen, hoe ik het beste maken zou, zo wiert 'er weer... PIETERNEL.
Wel wat is 't nou?
De kaars die wiert weer uytgeblazen.
Hey, bey, dat moogje metje razen, wel zelver doen.
Neen, liefste kindt 't Geschiede nou niet door de wint.
Waar wilje dan nu met hem henen?
Het is zo laat, ja wel 'k zou menen, of de SPEK DIEven.
Dat jey hier rusie maakt.
Hoe komen wy 'er 't beste van.
Met huylen zeljem niet weg krygen dies houje mont, en wil maar swygen.
Hoor Vrou, ik heb al wat bedagt, het is by na al middernagt, en niemandt zal ons hier in steuren.
Ja wel, wat zal ons nog gebeuren.
Loop Vrou, en haal die groote zak Die boven leydt, om met gemak, den Dokter daar dan in te steeken.
Ja vel, ik ben van schrik beswecken, wat wilje doen?
Hual jeyze maar.
Kom, dokter, deze buan is klaar, jey zelt geen Vrouwen meer geryven, want ziet jey zelt in 't Water dryven, ISABEL met de zak.
Ik stuurje zo na Waterlant.
Kom, helpme wyf, jey ziet ik kan 't Alleen niet doen.
Moet ik nog helpen?
Kom, k zal hem stelpen, de zak zo over t hooft tast aan.
Zie daar mee is het al gedaan, kom Dokter, 'k zalje elders dragen, op dat jey ons niet meer komt plagen.
Wat zal 't een slag in 't Water doen.
Maar man, 't is immers geen fatzoen.
Ga jey in huys, wil jou niet moejen, met deze zaak, maar leer wat snoejen, jou mont.
Wel nou ik ga dan heen, En laatie omspringen met u tween.
JAS, GYS, iou.
Wel gys, wat dunkt jou van die streken?
Wel jey hebt by den elle weken, die zaak al nobeltjes geklaart.
De Vent die zat vast aan den haart, En bezig in een boek te lezen, dies was myn hert geheel vol vresen, dat hy t vernam.
Grs.
Waar is het Spek?
HANS luystert.
't staat ginder nog.
Jou malle Gek, wat doet het daar, loop wilt het halen, of de SPEK DIEVEN.
25 jaar.
Neen, neen, hoor hier, wilt nog wat dralen.
Ik heb met voorbedagten raat, De zak gelaten op de Straat, om dat ik yets heb voorgenomen, t Welk hier mee zal ten besten komen.
Iou. wel wat is dat.
Ja s. Hoor toe, ik heb Wat Geld van doen om in myn kreb, myn schulden zo wat te betalen.
Ja zeker 't zou my, ook wel falen, Aan Poen.
Wel dies heb ik Gedagt, of men niet kan een stik,.
Vier, vyf, ten eersten gaan verkopen, aan onze Waart.
Ga, wil jey lopen, En vragen of hem zulks aan staat.
Maar jas 't is al te duyvels laat, hy zal misschien te bedt al wezen.
Ga heen, en klop jey zonder vrezen.
Maar hy zal 't Spek eerst willen zien.
Neen, holla, dat moest niet geschien, dan zou hy daar voor willen geven, het geen hy wou.
Wel van myn leven, heb ik geen gauwer Vent gesien.
Ia hier zal straks wat aars geschien.
Kom gaan wy liever al te zamen, daar heen.
Maar of 'er quamen, Zoo eenige andere Messieurs, En ligten ons dan eens de beurs.
Ey, gekkerny kom gaan wy binnen.
En ik zal zien, hoe ik met zinnen, Den Dokter in de plaats daar leg, En neemen 't Spek zoo voor haar weg, Kom aan Doktoor, ik zel veranderen, d'eene zak zoo in den anderen.
Jas, gijs, iou, wijf.
Hier is het huys, kom klop maar aan, zoo vorter voort wel op gedaan.
WITIL.
Goedt vriendr.
12 WIVIL.
Wat s jou begeren, hoe kom jey zo laat visenteren myn huys, ik was zoo al gereedt Na Bedt te gaan, k was balf ontkleedt.
Ik schrikte door het schielyk razen, je soud een Mensch wel zo verbasen.
Wel hoe, waar zieje ons voor aan?
Wel ligt voor Pagters.
WITje.
Nou laat staan, jou gekken, want ik was bedrogen, de vaak was half nog in myn ogen, kom, zegtme maar zo 't jou behaagt, wat jou zo laat hier herwaarts jaagt, of hebje weer wat te verkopen?
Ja, daarom komen wy hier lopen, wy hebben Spek.
Wel laat ik t zien, Ligt komen wy wel over ien.
Wel hoor, kom zeg, wat wilje geven?
Dan zelje t zien.
Wel van myn leven, heb ik geen Koopmanschap gedaan Of k zag het goet eerst voor my staan.
Wel hoor dan toe, jey zelt ons geven, De helft aan Geldt, en daar beneven Contant, en dan de andere rest, verdrinken wy.
Lo Distenas 28 de BEDROGE DOKTER, LOV.
Wel dat waar best, neen, daar ben ik niet mee te vreden.
Nou, nou, swyg stil, het is om reden, dat hy zulks zeyt, zyn keel is droog, en zieje t niet.
Nou kom, al hoog Genoeg, hou op met al die reden, k Zouje ook aars opje zeer wel treden.
Nou, hoor Meffieurs, kom haalt 't maar, die raken wy wel klaar.
Wel nou wy zellen 't dan gaan halen.
Maar jey moest met goet Geldt betalen.
Dat zal wel gaan, kom doe de zak Maar op, op dat ik met gemak, De Koopmanschap eens kan bekyken, En of my 't Spek wel zal gelyken.
wat duyvel zal dit zyn?
Dit lykt geen Spek!
O myn.
Wat zal ons hier nog oveikomen?
Ik bidje zeg dog zonder schromen, wat jou aldus verand'ren doet, van Spek in Mensch?
spreek op, je moet, zo dadelyk, ons antwoort geven.
TIEN hues of de SPEK DIEven.
29 tiende tooneel.
FARIOOL, JAS, GYS, iou.
'k bidje laat my dog in 't leven, 'k blyf borg, dat ik van nu af aan, Niet zal by aene Vrouwen gaan.
Spreek op, zeg hoeje wort geheten, En hoeje bier komt, ik wil het weten.
Hoor toe, ik zelje 't doen verstaan, ik was van avont uyt gegaan, Om mynen Geest wat te vermaken, En quam zo by geval te raken, In 't huys van Juffrou Pieternel.
Die ginder woont.
Ik kenze wel.
't is Hans zyn Wyf.
En hoort, met eenen.
Zo is my daar de droes verschenen, Waar door ik van myn zelven viel, t Was of de duyvel op myn hiel Verstoort was, hoe ik hier gekomen Ben, weet ik niet.
Wel t schynen dromen!
Maar meenje dat het jou wel staat, dat jey na and're Vrouweu gaat?
Zeg heer, Doktoor, ik kenje wezen.
FA 30 de bedryf.
DOKT.
of de SPEKD.
Ik bidje laatje dog belezen, En laat my gaan, k beloofje hier Te geven, twee, drie tonnen bier, maar met beding, dat jey zelt swygen Van al dit werk, WITIL.
Waar zal men t krygen, het geen jey ons belooft?
Jey mogt, Daar na reggen, 'k heb my bedogt, En ons dan niemendalle geven.
Neen, 'k belooftje by myn leven.
Wel nou, vertrout hem op zyn woort.
Is 't daar mee wel, voor eerst zoo hoort, hy ons ook weder te vergoeden, de scha van 't Spek.
Weest opje hoëden, dat hy ons niet een pots en speelt.
Daarom is 't best men niet meer steelt.
Laat ons maar een exempel neemen, Aen deze zaak, en 'k zeg met eenen, Geen ding hoe nau men 't ook besluypt, Of 't komt op 't laaste nog eens uit.
Digitized byd.
DE BEDROoGEN GLED'LOERE.
Qui Stat, Videat, ne Cadat.
TE LETDEN, jacobus meul, boekverkooper.
OOXxIVI M. by opdragt, aan den Wel E. manhaftigen heeren, myn heeren, ridmeester en adjudant Generaal, in het Regiment van wijlen den hooggeboore Heere, den Grave van Oostvriesland, c. luytenant Generaal in diensten van hunne e.
Groot Moogende Heeren, de Heeren Staaten van holland, ende westvriesland.
WEL E. heer.
De openbaare blijken van vriendschappen en onverdiende beleefdheid, die ik, zedert my de eer gebeurde van u.
Te kennen, zo overvloedig genoten heb, verpligten niet alleen, maar dringen my, om, by mangel van vergeldinge, u.
Deeze eerste druk. digitized by google opdragt.
Eerstelingen mijner herssenvrugten ter dankbaare erkentenis, hoe hoog ik u.
Gunsten en genegentheyd waardeere, met eene schuldige eerbiedenis op te offeren, namentlijk de naaste pligt aan 't betaalen, is bekentenis, wien en wat men schuldig is.
Niet mijn Heer dat ik hier door eenig voordeel zoeke te bejaagen, of u.
Op nieuws te verpligten, maar alleenlijk, op dat dit werkje, ter toetse van u.
gezond oordeel gesteld, een veylige vryburg en toeverlaat by u.
vinden, en onder haare vleugelen schuylen mooge tegen de bedelzucht van ontijdige beknibbelaars, en de woede van wangunstige benyders.
Beter weg weet ik niet, om my zelven, tegen alle kwaadaardigheyd, te veyligen, dan my stellende in UE.
De bescherminge, wiens bekende goedwilligheyd, en verdere hoedanigheeden bekwaam zijn, de boosheyd zelve tot gunst en genegentheyd te verwekken meer zeg ik hier van niet, op dat ik niet, of u.
Zedigheyd verongelyke, of in vermoeden van vleyery koome, die my zo zeer tegen de borst stoot.
Dit bedenken derhalve en anders geen deedt my de vryheyd neemen van dit blyspel met u.
naam op t voorhoofd te doen pronken, terwijl ik my zelven durve vleyen, dat de stoffe, die ik hier toe verkooze heb, u.
zoo veel behaagen zal in t lezen, als ze my vermaak in t opstellen toegebragt heeft, bedrieg ik my in deze waen niet, zoo hebbe ik mijn wit getroffen, ontvalt my die hoop, zoo troost ik my hier meede.
Dat is, hoewel het werk 't vermoogen gaat te boven, de goede wil is evenwel te looven.
Wat de stoffe belangt, ik zoek niemand in t byzonder te kwetsen, alleenlijk heb ik het hier op de geldzucht en geldzoekery gemunt, daar de waereld tegenwoerd alleen haar werk van maakt, terwijl op deugd of vroomheyd, of verdiensten niet meer, maar op geld gezien wordt.
't is geld immers dat jegenwoordig over al geldt.
't Geld maakt gekken wijs, vuylen schoon, boozen goedaardig, fen Diguized by Gogh opdragt.
Ja weet de heele natuur te hervormen, en in een ander gewaad te steeken, voor geld is alles veyl en te koop, zelfs vrye menschen.
't geld maakt ene breekt huwelijken, doet de liefde ontbranden, en stelt den prijs van yders waardye.
Geen weg en is zo steyl, ongebaant, en ongenaakbaar, daar een Ezel met goud gelaaden niet tegen op kan komen, integendeel die geen klok van dien klank geeft, al roept hy nog zo luyd, word nergens gehoord, men hebbe vry zijn hoofd vol wijsheyd, zijn huys vol Adeldom, zijn hart vol deugd en heusheyd, 't kan niet baaten, zo de beurs niet rond staat, niemand zal 't rond schieten.
Zo gaat het, de Poëeten moogen praanten, en beuzelen van de gulde Eeuw van Saturnus, zy hebben 't misgevat, want thans beleven wy eerst die goude Eeuw, dewijl in deeze Eeuw na niets anders dan goud alleen gezogt wordt.
Naademaal dan, myn heer, ze drife by de hedendaagsche waereld zo algemeen is, ende paalen zo ver te buyten gaat, wat kan ik beter dan ook mijn hand te leenen, en die snellende drift, opdragt.
drift, waar t moogelijk, met die te bespotten, en opentlijk ten toon te stellen, eenigsins te stuyten?
En kan ik in dit mijn oogmerk iets vorderen, dan beklaag ik my van mynen arbeyd niet, maar heb getroffen daar ik op toe leydde.
Lees dan mijn heer, en gebruyk met genoegen deeze mijne beginselen, op dat ik, hier door aangenoopt, in 't komende wat beters en beschaafders moog'ge voor den dag brengen, terwijl ik met veel achting en schuldige eerbiedenis blyve die ik altoos was Wel e. heer, u ed.
Onderdaanigste en getrouwe Dienaar, AMOS LAMBRECHTS.
Hug.
In Leyden, den 20ste van herfstmaand 1716.
KAREL, een Koopman, verlieft op Sofia.
Broeders ADOLFUS, een Advocaat, minnaar van Sofista.
EUZEBIUS, advocaat, oom en voogt van Sofista.
GLICION, een pachter, vader van Sofia.
SOFISTA, een Edelmans Dochter.
Sofia, dochter van glicion.
PHILEMON, een notaris.
Jan, Karels kantoor knecht.
KLAARE, minnemoer von Sofiaas Kind.
LYSJE, de Meyd van Karel, en Adolfus.
KRATES, een Deurwaarder voor het Hof, met gevolg van twee of drie stomme Dienaars.
Het spel begind naa den Middag om vier uuren, en eyndigt s anderen daags Avonds.
Het eerste, derde, en vijfde bedrijf, speelen in het huis van Karel en Adolfus.
Het tweede, en vierde Bedrijf, speelen ontrent het zelfde Huys van Karel en Adolfus.
I de bedroogen zoeker.
GLED BLYSPEL.... EERSTE BEDRYf.
KAREL, met een zakje geld in zijn hand.
'k denk vast weer, en suf, waar blijft mijn schoone geld?
'k heb gisteren aan Jan tien guldens toegeteld, en twintig aan de stad voor 't lichten op de straaten.
De duyvel, 't is te veel, die karel moet ik haaten Zoo lang ik leev', die vent die de eerste uytvinder is Van klappergeld, o mijn!
Maar sus een reys, ik giss dat de edele Magistraat misschien niet eens zal weeten Dat ik in donker slaap, en nooit bij nagt secreeten Verrigt, die vond is goed, en als ik 't wel bezie Zo moet, en zal ik van die lasten vrij zijn, die Ik om mijn schoone geld wel haat'lijk af mag maalen.
Laat zij, die nagt en dag gaan zuypen, dat betaalen.
Zo blijft een man, als ik, die 't geld bemint, in staat, die al wat prijs'lijk is, en goed gezelschap haat, die staadig zorgt, en ploegt om geld, en groote schatten, die al wat geld is kust, en 't geld u 't stront zou vatten, die 't slimste monster om zijn geele Goden mint, Want wie een vrouwmensch streelt, mais sens argent, is blind, Wie eer of staat beoogt, die moet door goë practijken In schijn van heyligheyd, eens anders geldtje strijken, En zegenen zijn huys met 't edelste çieraat, En lachchen in den vuyst, om 't geen de waereld praat.
En dan,... maar zacht, wie daar?
KARel, JAN. ik bent.
Wat komje maaken?
Jan. ik kom om plaaten, Heer.
Voor de oude zaaken.
Voor brieve porten, die al vry graveelig zijn.
Drie guldens met elkaar.
Zie daar mijn Heer.
Ach mijn!
Moet ik van daag zoo veel aan port van brieven geeven?
Drie guldens!
Wel verdort ik kander lang van leeven.
't is te veel, vraag hem de naaste prijs, bid hem drie schellinkjes.
Mijn' Heer, je bent niet wijs, het is geen Koopmanschap, waar op men dingt, zy zetten Naar ieder landstreek port, hunne eysschen die zijn wetten.
Ik zeg gaa voort, en snoer uw' assurante baard.
Ik ken den inhoud al, ze zijn geen stuyver waard.
DER Digitized by Google GELDZOeker.
De grootste zal ik eerst in zien, en 't zegel breken, en kijken wat voor goeds, de inhoud aan ons vermeldt.
Des geef ik hem de briev' weerom in plaats van geld.
Jan. de knecht die lacht my uyt, wil my niet hooren spreken, maar zeyt, ey vraag uw Heer, wat reden dat hem deert Mijn geld te weygen.... aREL.
Jan heeft hy wel ooit geleerd.
Zijn geld te spaaren?
Ik zal 't niet voor u zwijgen, Dat heb ik niet gevraagd.
Zal hy geen geld meer krijgen?
Hy wacht met goed gedult.
REL.
Ja neen, bied hem t effen geld.
Hoe staaje nog en draalt?
Hy zal 't niet doen.
Maar kwelt u niet, ik volgje straks.
Karel leest de brief die hy opengebrooken heeft, en naa 't lezen.
Dien inhoud doed my zweeten.
ZES, dogtires, de bedroogen zesde tooneel.
Jan. de knecht die raast als dol, en zeyt, uw eervergeeten En gierige patroon, zal, zo hy langer wacht Mijn geld te geven, zich begroet zien van een dracht Van meër als zuyvere, en beminde vuystlookslagen.
Waar van hy wel een maand met pijn 't blaezoen zal dragen.
Zijn raazende gedult, aan t morren, vraagt uw dan Wat dat gy kiezen zult.
Het valt voorwaar een' man, die nooit van vechten hiel, te hard, om hier op te fyten.
Hy wacht.
Ik beef, en dena, hoe ik zijn gramschap stuyten, En van my keeren zal.
Jan. geef geld, dan zijt gy vry.
Wel ja, geef geld, geef geld, 't geld geeven aan een zy, maar kunt gy 't korzel hooft, waat paaijen met wat vleijen, of hem het huis uytslaan, dat mag ik heel wel lijen.
Zou ik dien slaan, die van de stad is aangesteld?
Wel slaan, dat hoeft juyst niet, maar geef voor 't minst geen geld.
Want geld verdort, want geld dat is schier niet te krijgen.
Geef geld.
Geef geld, van geld te geven moet gy zwygen, als gy voor wijs te boek by ieder een wilt staan.
Om geld, zou ik na t Rijk van Vader Pluto gaan.
Digitized by google JAN. GELDZOeker.
Nog eens, voor t laatst mijn Heer, dat moet er wezen, of gy rampzalige meugt voor sijn gramschap vreezen.
Hy zal u zekerlijk... karel.
Ik heb voor eerst geen nood.
LYSJE, karel, JAN. van binnen roepende.
Wat schrikkelijk geween!
Ik ben schier dood.
Jan. wat deert u Lijsje?
Wat doet u dus ontstellen?
De groote schrik die maakt, dat ik niets kan vertellen.
Welk een ongelijk is u dan aangedaan.
Mijn Heer, als ik ons huys intrad, zo zag ik staan een man, door ongedult aan t raazen.
Wel doet hy niets?
O ja, hy slaat de glazen Die in het voorhuys zijn, met zijne vuysten uyt, En vloekt, en tiert als dol, terwijl het bloed zijn huyt En klederen beverft, hy zweert by duyzend' zielen Dat hy u dooden zal, de vloer dien zag ik krielen Met brieven, die zijn hand aan 't scheen ontvallen zijn.
Die Fransche spiegel, ach!
vermorzelde hy fijn Op t harde van den muur, dat alles stukken dondert.
Die schoone witte bank verbreekt hy ook tot hondert Of meerder stukjes, och!
dit is in plaats van geld Zey hy, o vrek!
En bleef verwinnaar in het veld.
Mijn ziel, door schrik geboeit, en nood geparst, wou spreken, En roepen om uw hulp, maar bleef in t willen steken, Des nam ik voor in t kort my zelve, door de vlucht In volle zekerheid te stellen, om t gerucht, Dat in uw huys ontstond, van top tot teen te melden.
Hoe voorts.... krisje.
Die dwingeland, die stelden Zich als een' raazenden, of dullen Roeland aan.
Al wat hy sprak, was staa, dan vloeken, tieren, slaan, dan ging hy als verwoet de stoelen stukken smijten, dan weer, Heer Karel, u zal ik aan flarden rijten, dan snee hy met zijn mes door t beste schildery Heel door en weeder door, in heete raazerny.
Die oude goede vrouw, uw moer, die moest t ook gelden Hoe zeer dat ik hem bad, of my daar tegen stelden, hy gaf my een voer, en zey, bruy aan een kant Jou snoode helsche feeks, t moet alles van den wand.
Toen ging... karel.
Ik weet genoeg tot hartzeer van mijn schaaden.
't is maar uw eygen schult, ik heb u wel geraaden, maar gy, wen ik u vroeg, of aansprak om het geld, wierdt, door een toornigheyd, en buyten reën ontsteld, sloeg alles in de wind, begost op my te kijven.
Waar meê zal ik mijn schaë verdrijven!
Wat Digitized by Google GELDZOeker.
Wat in mijn voorhuys was is stukken!
O wat raad!
Jan. daar is geen raad.
Geen raad?
Uw raad die komt te laat.
als ik hem zie zal ik 't hem anders leeren, Hoe dat men die begroet die alles ruineeren, En tieren, of een helsch gespuys in haar regeert, En of hunn' dolligheyd niet door het recht gekeert Kan worden, o schavuyt!
Ik sweer gy zult gevoelen, hoe dat een eerlijk man, gehoond, zijn moed kan koelen.
Laat los ik zal.... lijsje.
Waar toe, stel u gerust.
Ik geef geen mensch gehoor, mijn gramschap dient gebluscht.
LYSje en JAN.... lYSje.
Joe toornig zal Heer Karel vechten Als hy dien dwing'land ziet.
O slechten meend gy, dat hy couragie heeft?
Jan. wel neen, ik wed hy beeft, en wenscht, dat hy hier was gebleeven.
Digitized by Google 7.0 8 de bedroogen lysje.
Gebleeven?
Ja dat zoete leeven, bolle meyt, wanneer je sterft zo ben je 't kwyt, en hy, die 't leven mint, 'k wil zweeren, zal zonder vechten weederkeeren, want hy, slacht my, als hy iets ziet Dat staal gelijkt, dan staat hy niet, maar loopt verbaast, uyt al zyn machten, want wie zou gaaren van een mes Een sncetje op zijn bakhuys wachten Of agter in zijn' poortefles Een stoot, waar door de Ziel zou vluchten?
Voor my ik houw van zulke kluchten, Geloof me vry, in t minste niet, Waar door men kan in hart zeer raaken, Of aan den dood, of meër verdriet, Maar spreekje weer van and're zaaken, De meysjes door een teed're min Te streelen, en haar tot myn zin, Door veel verliefde reën, te buygen, En haar.
., je weet wel wat ik meen Zoo vleeslijk met myn vlees en been te paaijen, moet gy zelfs getuygen.
Hoe dikwils heb ik zoete vreugd Van u, en anderen genooten, Dat vechten heeft heel and're stooten, Hoe meer men stoot, hoe meer geneugt.
En dat is t raarst, dat duelleeren Behoeft men door geen koude of vuur, Of door t gebruyk van konst te leeren, Dat vechten leerd men door natuur.
Dat vechten, word zoo wel by grooten als by geringe liën gedaan.
De Waereld is er uyt gesprooten, was t vechtspel uyt, ze zou vergaan.
En daarom zoete malsse meysje, insien je wilt verdubbeld zijn, een weergaa uyt jou eygen vleysje Gebooren zien, zo kom by mijn, ik zal dat spel wel exerceeren En u altoos.
Je zoud my eeren Zoo lang alsje in mijn hoove was, En als mijn eer, zo teêr als glas, Door t zoete steekspel was ontvloogen, En lelijk door u was bedroogen, Wat dan gedaan?
Daar was geen nood.
Geen nood voor u, maar my zou 't al mijn leeven rouwen Dat ik, van maagdebloem, en eer, en man ontbloot Naa negen maanden tijds een kind zou moeten houwen, hoe smaadlijk zou dan ieder een My aanzien, neen ik blijf alleen, En dank u voor die presentatie, Verziet een ander met die gratie.
JAN. zeer.
wel, lysje.
Denk niet dat ik het zoete steekspel haat, o neen, ik min als alle Vrouwen, Die om het zoete steekspel trouwen.
Maar Jantje lief, geloof, dat ik het om geen reeden laat, dan om des Waerelds praat, en andere naweenen, maar gy luy doet den broek weer op, en gaat maar heenen, en word, zo gy maar kund de Waereld door een' schijn Voldoen, voor eerelijk, en zuyver maagd versleeten.
Wel Lysje zijt gy dan ve geeten, hoe 't geld een nieuwen maagdom maakt?
Hoe een beproefde Maagt door geld in aanz en raakt, Angenietje hem, in t kraambed voor haar man, Of Vader van het kind beriep, liet vaardig maaken Een huys, en tuyn, bekwaam voor haar en hem, om van Veel snappen, en kwae lastertongen Bevryd te zijn, in t end het liedje was gezongen, En Angenietje was haar pakje heylzaam kwyt, en wierdt, een maand daar naa, voor zuyver maagd gevrijd Van Jurrie.
Dien mof.
Wel mof.
Niet zonder reeden Spreek ik, wel meenje Jan, dat ik Voor hem, dien barssen rekel schrik, ik zal 't als ik hem zie, vlak in zijn bakhuys smeeden, Ik ken geen grooter zot, en moffekind op aard' en hy, al heeft ze een kind gehad, is haar niet waard.
Maar Ferdinand heeft hem een somme gelds gegeeven, mits dat hy door den echt, en trouw Als Vader over 't kindje zou Met Angeniet in vreugde leeven, En nooit de naam van Ferdinand Vernoemen.
Waar verzeyld ons Land?
Een rechte Batavier zou liever eeten derven, als om een anders hoer een' naam, of staat beërven, Maar knoeten, die geen geld, of staat gewend en zijn, En op een hand vol stroo te Land zijn komen dryven, Die raakt het niet op wat manier zy staande blyven, Want Digitized by Google GELDZOeker.
I Want trouwen om het geld eens anders hoer, of zwijn.
Hoe kan het stomme geld een gierigaard doen doolen!
Ja lys!
Daar gaat al vry wat meer om als de moolen.
Hoe zal Heer Karel zigh eerstdaags bedroogen zien Door geldzucht, en te laat, om het bedrog te ontvlién, Dewelke waant een' schat ten trouw te zullen krygen, zal jammerlijk in 't end Sofiaa's Vaders schult Betaalen moeten, 'k zal nu van haar oneer zwygen, Zijn trouwdag is van list en schelms bedrog, vervult.
Maar Jan, kunt gy dien vrek zijn ongeval beklaagen, die geld mint als een God, in vrouweschoon mishaagen Vindt, die een pachter kust op hoop van rijk te zijn?
Neen hy verdient zijn' straf, die trekt aan zulk een lijn.
Een pachter, foci, en hy, uyt luysterryke looten, van ouds door eer befaamd, en wijd vermaard gesprooten, onwaardigt zijn geslacht, foei hy die tot een heul Van meer als hondert duyzend armen Zou kunnen zijn, die stopt zijn oor voor droevig karmen, En trouwt een Dogter van den groosten menschenbeul.
De herml hoop ik zal zijn straf hem hoog toe meeten.
Al wierdt hy van elkaer gesneeden, en gereeten, dat was nog veel te ligt voor zulk een gierigaard, die ons doet hongeren, hy is wel straffens waard.
Wy zullen onze rol, als hy eens trouwt, mee speelen.
Wat dunkt u lysje, lysje.
wie naakt ons daar met kwelen, verdort!
nu zijn wy in de ly.
K'nam vlucht.
JAN. aan een zy.
Digitized by de bedroogen 12 negende tooneel.
ADOLFUS, al zingende uyt komende.
Lys, en Jan, aan den anderen kant van de kamer staande, hooren zyne zang, onder malkander te streelen, aan oe zoet het eenzaam leeven Aan ieder een behaagd Nogtans zal ik t begeven En trouwen eene maagd, een maagd zeer rijk van deuga, verzelt met rechte vreugd.
Door haar minnen Zyn mijn zinnen Heel verheugd.
Als ik haar ronde borsjes Door 't zwoegen op en neer, Pedekt met elpe korsjes Heel çierelijk, en teer mag streelen, vindt mijn hart geneezing voor zijn smart Door haar minnen zijn mijn zinnen Ganti verward.
De min, die doet ons leeven In vreugde, langen tijd.
Door min ben ik gedreeven, Weg droevige eenzaamheyd.
De min alleen de min Verheugdt alleen mijn zin.
O zeldzaam meesterstuk, wat kan de liefde binden!
Op gist'ren als ik was in schaduwe der linden, met mijn vergoode zielsvrindin, is 't end voltooid van onze min.
Digitized by GOO, GELDZOeker.
Van hondert duyzend' zoetigheeden wierd ik, als zy het jaawoord schonk Met een zo aangenaame lonk Door malsse kusjes, heel bestreeden, De Hemel en de minnegooden, Die my te minnefeesten nooden, Die gunden my al wat de Hemel gunnen kan Aan een' verliefde Ziel.