floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
't hoofd der speelders, die zyn leven Zyn tyd, ja zelfs zyn tiel heeft 't spel ten prooi gegeeven Wiens deugdeloos gemoed zyn vrome Moeder vaak Ter dood toe heeft bedroerd, hy die haar zielsvermaak Geweest is, die zy heeft zorgvuldig opgetógen, Verwekte mennigmaal de tranen in hare oogen, De droefheid in haar ziel, 't medogen in haar hart Wyl hy dus ruukloos in alle ondeugd waar verward, zyn wyze Vader deed hem vaak zyn leszen hóren, Maar deez verbasterden sloot voor dien raad zyne ooren, En borst vaak, dol van toorne, in yszlyk vloeken uit, En offerde de hel zyn ziel, ten buit, hy om het verlies van 't spélen te vergoeden, zyne Ouder en bestal, na dat hy dol in 't woeden.
Om eenig klein verschil, t geen uit het spélen kwam, zyn medemakker met verraad het ligt benam, En onverziens hem met zyn degen heeft doorstéken, Dog schoon hy t streng geregt der wéreld is ontwéken, t Jaar 1660 speelden twé lakeijen te Monpellier, waar aj de eene den anderen, om t verschil van twé stuivers, verradelings door den kop schoot, gelyk ook te Lunenburg, schied is tuszen twe zoldanten, om t verschil van een Oortge.
by Google VAN DEN ONDERAARDSSEN PARNAS.
Het noodloot heeft hem met die zelve munt betaald, wyl hy ook op die wys ten afgrond is gedaald, door een verdraders hand by t heilloos spel doorstoten, dus heeft zyn doodslag een geregte wraak genoten.
Men breng zyn Vader voor de regtbank.
ZEDENLIEf, tegen de Regters.
Grôte goôn!
Die hier t gebied voerd, ach!
Je hebt deernis met myn Zoon!
O gryze tyd!
kunt gy in hem geen misdaad noemeh.
'k moet zyn gedrag, en naam, en wandel roemen, Nooit heeft de minste smet van ondeugd hem beklad, wyl hy vernoegd was met het geen, dat hy bezat, dit woord kan u alleen zyn deugd'lyk hart ontdekken.
RADAMANTUS, tegen Zedenlief Wel, wyl gy zyt bevryd van alle de aardsze vlekken, En dat gy u altoos gehegt hebt aan de deugd, Zo ga naar t Zaligdal, om daar de zoete vreugd Te smáken, die aan al de Vromen is beschóren.
Z' binnenlijck.
Laat myn Zoon.
Doe van uw Zoon niets hooren.
't Vergetelnat zal u haast van die zorg ontslaan.
Ach, ligthart!
ach myn Zoon!
het is gedaan.
RADAMANTUS, tegen Ligtbart.
Maat gy ontaarde ziel!
Ga daar de helsse dampen En zulfervlammen, u met de yszelykste rampen Verterven zullen, wyl de wanhoop, ieder uur, U zal doen sidd'ren in het midden van het vuur, zo meen'gen vloek, als gy op aard pleegt uit te breeken, Zo menig een Donderslag zal u het hoofd genaken, zo menig een eed, als gy te ruukloos hebt gedaan, Zo menig een Blixem zal op u ter neder slaan, Zo menigmaal als gy uwe Ouders hebt doen wénen, Om het gebruiken van de kaart of dobbelsténen, Zo dikmaals zullen u de Furien, verwoed, Doen tranen schreijen, rood van 't uitgeparste bloed, De duivel, die gy vaak om hulp hebt aangebeden, Zal met een geeszelzweep, uwe uitgerekte léden Met roden strieme slaan, voor uw beganen moord.
Wel aan, ontaarde!
gy geesten sleept hem voort.
Laat deze dame nu voor onzen Regtbank komen.
Zo ik nu alles, wat deez' Vrouw heeft ondernomen, Naar waarheid melden zou, schoot my de tyd te kort, De helsse Speelzugt heeft geen Man dangepord Tot spélen, dan zy haar, ontbloot van pligt en reden, Haar midd'len, geld en tyd by 't spel heeft doen bestéden Van jongs af aan heeft zy haar schonen jongens tyd Aan Tareling en Kaart ligtvaardig toegewyd, Tot dat zy eind'lyk, door de reine trouw verbonden Haar pligt en huuw'lyks eed, door 't spéleu, heeft geschonden, haar huis was dagelyks de grote zamelplaats Der Dobbelaars, daar al die Speelgez' inde maats By een vergaderden, daar 'k schatten en juwelen, en huis en hof heb zien verspelen, en schoon haar man zomtyds deez' buitensporigheid Beletten wouw, en haar zogt door zyn wys beleid Te brengen tot haar pligt, met aan haar te vertonen, Den huispligt, van een Vrouw, die zig in'et eer wil kronen Was alles tog vergeers, zy heeft haar staat en goed, ja zelfs hare eer verspeeld, als eind'lyk de overvloed van itized by Google VAN DEN ONDERAARDSSEN PARNAS.
35 van t geld ontbrak, door haar ging t huisbestuur verhuuren, zy niets dan alleen het woord van spel mogt horen, zy was de schandvlek van het vrouwelyk geslagt.
Toen nu de snelle loop haars lévens wierd volbragt, en dat de bléke dood haar naderde, om haar dagen Te sluiten, kon het spel aan haar nog zo behagen, Dat zy verzogt, dat men na 't sterven haar gebeent', tot dobbelsténen mogt gebruiken, versteend Was haar gemoed, wyl zy zig vastelyk verbeelde, Dat, als een ander met die dobbelsténen speelde, Zy nog de vreugd daar af zou hebben na haar dood.
Is de zugt tot 't heilloos spel zo groot In eenig sterveling?
Men sleep haar uit myne oogen, op dat zy nu de hel beproeft en haar vermogen speela, ik wil dat zy altoos met vuur'ge kaarten speela, op dat zy in de straf haar leevens rol verbeeld.
geef genade!
Laat my tot myn voordeel spreken!
Genade is by ons blind, uw vonnis is gestreken, Tegen de Geesten.
Doet 't geen ik heb gezeid, de Geesten brengen haar weg.
Gy Reinhart, nader nu tegen de Regters.
Gy ziet hier t evenbeeld van Zedenlief, dien k u Straks heb beschréven, dies heb ik geen meender te zeggen.
't is billyk dan aan hem ook 't vonnis toe te leggen, dat hy een speelnar te Milanen, na dat hy alles, ja zelfs de tegelen van zyn huis verspeeld had, verzogt op zyn sterfbed, dat men van zyne beenderen dobbelstènen zouw maken, om nig, was 't mogelyk, nog na zyn dood daar door in 't spel te verlustigen.
MAANDELYKS BERIGt, 't geen Zedenlief ver kreeg.
Ga Reinhart, smaak de vreugd, der zaal'ge velden, tot belóning van uw deugd!
Ik blyf voor eeuwig aan de Regteren verbonden.
De tyd, wyzende op Kaartgraag.
Zie hier de laaste, die zyn pligten heeft geschonden, Die alles heeft gedaan, t geen aan een Dobb'laar voegd, Wiens speelzugt nooit, ja zelfs in t spel, niet was vernoegd.
'k zal myn beschuldiging met uw verlof weezenleggen.
Zoud gy nog t minste tot uwe onschuld kunnen zeggen?
schoon ik beken, dat ik myn meesten tyd Met spélen heb verdaan.
Dus blykt het dat gy zyt Een Dobb'laar, dien ik naar de wetten moet verdoemen.
Schoon ik gespeeld heb kan ik my onschuldig noemen Van valsheid en bedrog, ook heb ik niets verspeeld Dan t mynen, en t geen my het lot had meë gedeeld, Daar was ik meester af, en zulks kon niemant schélen, Of ik myn geld verk wiste in drinken, of in t spélen.
Zo stong het u dan vry uw geld, uw tyd, en goed Met spélen te verdoen, en daaglyks uw gemoed Met duizend vloeken, en met eeden te bezwáren, ja 't stong u vry, om op die wys ter hel te vaten.
Maar ligt verdoemd ge in my het geen gy zelve deed.
* ** ** *** ragot.
Zo dat geschied was, zoude ik ook reeds in het leed Gedompelt zyn, en hier geen Regters plaats bekléden.
Uw rang heeft mooglyk voor uw ongeluk gestréden, Ligt gaat het hier als op de wéreld, daar de straf Stort op een Kleine, maar een Grote keerd die af Door goud, dobr rang, of staat, of Regterlyke magen.
Dit raakt u niet, die zaak word u niet voorgedragen, verantwoord maar alleen daar gy word me mee betigt.
My dunkt dat ik dat reeds genoegzaam heb verrigt, wyl ik het myne alleen by t spélen heb verlóren, RADAMANTUS, wel gy verspeelde t uw, gelyk gy ons doet hóren, gy zyt nu de onze, dies is t redelyk, dat wy Ons van dat zelve regt bedienen, dat u vry Gestaan heeft, en het is ons wil u nu te straffen, vertrek, ga heen!
de hel zal u haast loon verschaffen!
Ik bidde u!
Ei herdenk... RADAMANTUS.
't Herdenken is gedaan, wy willen dat gy voort naar Acheron zult gaan.
Kaartgraag word door eenige Geesten weggebragt.
Doe nu de Speelders, die door t spel de Zaal'ge velden, Tot twémaal toe, in twist en wreev'lige oproer stelden, Verschynen voor ons oog, op dat zy mey hun lot Uit onzen mond verstaan.
'k Volvoer voort uw gebod.
Twede tooneel RADAMANTUS, MINOS, EACUS, als voren.
TYD JONKER VANDER MOEZEL, KWISTAARD, JOOSTNEGENOOG, JOANTWISTRYK, JASKLA VERBLAD, DAANVANeKE REN, ROEMKOP, JOGHIM MINEL, FRANS SPADIELIe, DIRX MOSLEL, helsse Geesten als vóren.
Zy dobbelaars, die onz' geboden durft versmaden, om dus op uwen nek te laden In 't spel volhard, De ontzaggelyke straf van 't strenge Godendom, 't is onze wil, dat gy van deeze plaats wee 'erom Vertrekken zult, om voor een reeks van honderd járen, Uit 't Zaligdal te zyn verbannen, we evenaren Met onze straffen nog uwe overtreding niet wyl gy.
De magt trotsseerd van 't onderaards gebied.
Tegen de Helsse Geesten.
Gy, Geesten, maakt terstont onz' wetten uit te voeren, Om deze Gasten, die het Zaligveld ontroeren, Te lonen naar waardy van hun bedréve kwaad, Dewyl het straf geregt de steun is van den staat.
Gy dobbelaars kunt in deez' spiegel klaar beschouwen, wat voordeel 't spel u geeft, wat hoop om op te bouwen. Zy gy verliest of wind, 't is zeker, dat uw Tyd, uw Naam, uwe Eer, uw Ziel rampzalig schip breuk lyd.
DE BCITENSPORIGE HERDER.
Gevolgt naar het Frans van de HR.
T. CORNEILLE.
Te AMSTELDAM, by HENDRIK VANDE GAETE, boekverkoper, op den hoek van den Vygendam en Warmoesstraat, 1714.
AAN DEN HEER HERMANNUS ANGELKOT, wegens de uitgaave van DEN BUITENSPORIGEN HERDER.
Berymd door zyn eds, vader.
Jy gunt dit aardig selfs dan eindelyk het licht?
Zo overgeestig door uws Vaders geest gedicht, die zyn vernuft betoont, in Lisis zottigheden, vol honings in zyn doen, als hy van Bloemendaal een nieuw Arkaadje maakt.
Daar elk in t Herderskleed van zuivre liefde blaakt.
Laat volgen op dit spél zyne overschoone zangen, waar aan Broekhuizen eer zyn zegel heeft gehangen.
P. L. VEFVERTOONERS.
LISIS, Buitensporige Herder.
AMELIA, zuster van karel.
HEreman, broeder van LEONOOR.
KAREL, minnaar van LEONOOR.
VREDERIK, minnaar van AMELIA.
EELHARt, minnaar van ROZeMONd.
LEONOOR, zuster van HEREMAN.
Rozemond, nicht van AMELIA.
MARGARETA, gebuurjuffertjes.
CATHARINA, ADRIAAN, oom van LISIS.
Drie knechts van KAREL en gekleed als SATERS.
Het tooneel is omtrent Bloemendaal.
TERs d'agog.
DE BUITENSTUNGE HERDER BLTSPEL.
EERSTE uitkomst.
LISIS, Gekleet als een Herder van de oude tyd, weide eenige Schaapen, voor hem heen.
Raast waarde Schaapjes, daar uw lust u aal geleiden, Graast trouw gezelschap, graast, in deze groene weiden, dank heb myn Herderin, nu zien wy Herders weer, die oude gulden eeuw herbooren als wel eer.
Maar wild uw lust niet als met bloem en roozen boeten.
Die waar zy gaat of staat, uitspruiten voor haar voeten.
Eet vry gerust, de min staat voor haar op de wacht.
En zal u voor den Wolf behoeden dag en nacht, hy mind, 't geen zy bemind, en zal tot haar behagen Steets voor haar Herder en zyn Schaapen zorge dragen.
Myn Schaapjes, wees voortaan getekent met haar naam, dan is geen ziekte op t land tot uw bederf bequaam.
Ach waarde Rozemond!
ach Rozemond!
myn leeven!
Heel Bloemendaal moet u de prys der schoonheid geeven.
Wat zyn uw oogen groot van macht!
uw schoonheid port en dwingt een Minnaar dat hy met een Herder word.
By uw gezicht, en by de klaarheid van uwe oogen, schynt onze Zon wel met een lamfer overtoogen.
'k lach met de straalen en de zwakheid van zyn licht, wanneer de zon maar schynt, myn lief, van uw gezicht.
Verschuil u, arme zon, geloof my, gy zoud dwaalen, Zo gy het aardryk noch woud lichten met uw straalen, laat, laat die zorg aan haar, die myne ziel gebied, Toon voortaan uwe schande aan al de Waereld niet, verberg u diep in zee wild dag en nacht vry schroomen, om hier op aarde uit u Cristal Paleis te komen.
Maar ik zal wel doen, wyl gy nadert meer en meer, dat ik myn zelf een dis van Veldgewas vereer.
Noegen, graast, graast myn Schaapjes, graast myn Vee, tot uw voordeel, k zal me, gelyk als gy, my tot de maaltyd voegen.
Hy gaat zitten op het veld, en enige vruchten, uit zyn knapzak krygende, ziet hy om, en verneemt Eelhart, die, verwondert, van een Man te zien gekleet als de oude Herders in de Romans, stil blyft staan, om hem eens ter degen te beschouwen.
TWEDE UITKOMST.
LISIS, EELHARt.
LISIS.
Dan hoede u, Herder, waar gaat gy zo eenig heen, Zyt gy belust, en met myn Herders kost te vréen?
Tast toe, tast toe, k heb in myn tas noch andre fruiten Wy zullen deelen, k wil het alles graag ontsluiten.
Lust ons te drinken, de rivier is hier dicht by.
Neem plaats, zo 't u gelieft.
Ai doe geen moeite om my, my lust niet, maar wild my doch eens te kennen geeven Wat wichtig opzet u op dees manier doet leeven.
Dat s openhartig, dat is t leeven van het land, nieusgierigheid is recht een teeken van verstant, wanneer die is verzelt met oordeel.
Ai, laat vaaren Die wippen.
Dat All' ikn da w'm.... maer ikh.
En getje iuaale talen, iet, oome er, noega tuna n. uit iu Eelhn.
Wat im ba n n?
Uiten, ny, el die herder.
Die hoofse streeken wilt my, wie gy zyt verklaaren.
Wie dat ik ben, myn vrind?
hoe merkt gy dat noch niet?
Pan zy gelooft, ik ben een herder, als gy ziet.
Maar zyt ge een vremdeling?
Van waar zyt gy gekomen, dat gy in Bloemendaal van my niet hebt vernomen.
Al hebt gy juist, als ik, geen herders kledren aan, ik neem u nochtans voor een herder.
Welgeraån.
Dat ben ik waarlyk en gy zult misschien haast weeten Wat herder dat ik ben, en hoe ik ben geheeten.
Maar zeg, ik bid u, wat gy voorneemt in dit kleet?
'k Wil dat niet weigeren, 'k zal maaken dat gy 't weet, zit neer.
EELHARt, zig op het gras by hem nederzettende.
Wie hoorde ooit van die buitenspoorigheden!
't is dikwils meër vermaak met aangename reden Zyn tyd te korten, als zyn honger te verzaan, 'k heb dan, met uw verlof, myn fruiten weggedaan, 't scheelt my niet, wanneer dat ik eet.
De koele winden, die met een zoet geluid hier speelen door de linden, Die maaken deeze plaats voor ons heel aangenaam, En voor t verhaal van myn gevallen rech t bequaam.
Weet dat de Min 't kint van dien Chaos, dat te voren Zyn eigen Moeders rust zo dikmaal pleeg te stooren En zonder wien wy, in ons herderlyk gewaad, Geruster leefden als ooit koning in zyn staat, weet, zeg ik dan, dat die alziende blinde jongen My graag myn vryheid in myn jeught had afgedwongen Maar ik, die wist hoe streng hy zyne slaven houd, Heb my gewacht, en op die wredaart nooit betrout.
Ik had tot nu toe noch de spot met hem gedreeven, Indien hy ziende dat ik 't doch niet op zou geeven, en vindende eindlyk zig te onmachtig, niet een vond, en om hulp gesmeekt aan Rozemond, Ach zie myn hart eens op die naam van vreugde springen!
Is zy zo schoon?
Eens by malkander, die natuur volmaakt bezit, mengt duizent schoone dingen, en t blankste lelie wit, ontleent tot haar gezicht de gulde zonnestraalen, Wilt purper en coraal op peerle wangen maalen, Zo leevendig als t ooit een Schilder stelt ten toon, in t kort, o herder!
zy is in der daat heel schoon.
o wonder beelt!
LISIS 'k was noch geen Herder, doe myne oogen Haar min tot Amsterdam reedts hadden ingezogen.
Heeft zy u daar gebuit, gy hebt haar hier gevaân.
Hoe kon zy ook zo veel verdiensten tegenstaan?
'k zal u niet zeggen, wat ik toen wel heb geleeden, hoe 'k was verrukt en opgetoogen in haar zeden, hoe dikmaal ik van min gelyk in onmacht lag, hoe menigmaal ik sturf en leefde op eenen dag, weet maar alleen hoe myn geluk is opgekomen 'k had door een aardigheid, niet lang geleën, vernomen Dat haar de Min in 't hart gebracht had deze lust, Om hier op Bloemendaal die oude gulde rust Van 't Herders leeven eens van nieuws weer op te haalen.
'k zag voor zes dagen haare Schaapjes hier al dwaalen.
Hier, daar myn heil het heil der goden streeft voorby, want wie vond ooit een staat, zo edel in waardy, als op het Land gerust een Herders staf te dragen.
De duinen, die rondom van onze vreugt gewagen, zyn mey met my verblyd.
hier groeit geen boom omtrent of 'k hebber onze min en namen op geprent, en Digitized by google herder.
En zonder eene vrees die my noch pynt van binnen... EELHARt.
Vreest gy dan iets?
Och ja, het gaat my aan myn zinnen dat een verliefde sater haar, wanneer ik denk, eens weg mocht rooven, eer het imant wierd gewaar.
Neen, neen, vrees daar niet voor, dat zal ik wel beletten, hier is geen sater dien ik niet de wet kan zetten.
Stel u daar in gerust.
LISIS Opstaande.
Gy hun de wet myn Heer?
Zy sidderen voor my, als zy my zien van veer.
LISIS op zyn knien vallende.
O godheid van dit woud!
Ik kniel voor u ter aarde, Leer my, uw Herder, u ontfangen na uw waarde.
Ik ken u voor God Pan, die hier, om my alleen In myn getrouwe min te helpen, komt benéen.
Ik zie een godheid in uw weezen, ik kan t hooren, Vergeef t my dat ik u niet heb gekent te vooren, Voortaan zal alle daag myn eerste zorge zyn Om voor uw autaar uit te storten Melk en Wyn.
En maand op maand, om aan uw goedheid te gedenken, zal ik myn vetste lam voor u ten offer schenken.
Wat doet gy herder, iis.
vergun my dat ik van... EELHARt.
Gy doet hem ongelyk zo gy myn neemt voor pan.
dien gy zo most ontmoeten.
Zie toe, ik ben het niet Ik heb geen hoorens op, noch geen gespleete voeten.
Maar dikmaal heeft een God in menschelyke schyn.
Digitized by google de buitENSPORIGE, o darde uytkomst.
EELHARt, ADRIAAN, iis.
Lo vnd kulier iis, sigomkeerende.
Hoe zyt gy dat, cosyn.
Ja, ik ben 't zelve, dien uw' zottigheen verveelen.
Komt gy dan hier om uw comedien te speelen?
Zo men u niet fluit, zal 't nimmer met u gaan.
Neef Adriaan, ay swyg, en hoort my doch eens aan.
Een wys man neemt altyd zyn toevlucht tot de rede.
Dees brave Herder zal ons scheiden, op myn beede, verdwaalt in zyne deugt, en zyn volmaakt gelaat.
Nam ik hem voor God Pan in menschelyk gewaad.
Zie hem eens aan.
gy zoudt het uit zyn aanschyn leezen.
Is 't pan niet, 't zal Mercuur dan of de mingod weezen.
wat zotheid en wat ongeregeltheid!
Gy laakt de Herders, maar verblind, met onbescheid.
Wat staat wierd ooit een Mens geruster aangeprezen?
Wat naam kan ouder in de heele Waerelt wezen?
Doen eer Deucalion den steenen t leeven gaf, Quam van zyn eerste steen als doen geen herder af?
Ja eertyts maakten ook veel koningen en Heeren, hun zoonen Herders, om t welleeven hun te leeren.
De Goden koozen zelf wel vaak een Herders kleet, zo hoede Apollo eer de Schaapen van Admeet.
En wild om hoog eens de dwaalsterren onderscheiden, t zyn dieren, die op t veld des lichten hemels weiden wie zou die hoeden?
Zo 't de Goden zelf niet deen.
En let op t voordeel eens der Schaapen in t gemeen herder.
Wy herders kunnen haar eer wy ze slachten scheeren.
Wat aangenaamer winst!
wy krygen kost en kleeren.
Men zegt, doen Jupiter wel eer op 't Autaar quam.
Wierd hy gedient in de gedaante van een ram.
Wat helden hebben ooit een grooter daad begonnen Als die het gulde vlies wel eer te Colchos wonnen?
Maar doen is eerst aan Pan een offerhand gedaan.
Dit is slegts om u te doen zien neef Adriaan, schoon dat de Waereld nu de nedrigheid durft laaken, dat elk meer werk most van het Herders leven maaken.
Wat is een Koopman, of een Schout, of Advocaat, met al hun omslag hier doch nut in onzen staat?
Lees Juliette, en al de Harders boeken zamen, of ze in Arkadie ooit wel kenden zulke namen.
Elk was een Herder.
elk genoot een stille rust.
En leefde zonder zorg, en na zyns harten lust.
Zo meen ik dat men hier nu ook behoort te leeven.
Geloof, my wild u uit uw woeldery begeeven, kom by ons weiden, neem uw Vrouw en Kind'ren mee, gy zult hier leven met elkaar in rust en vreê, uw Vrouw zal op het Land een Herderinne weezen.
Uw kind'ren herdertjes.
Ai, neef, laat u beleezen.
Wy zullen dag op dag in dien gerusten staat Daar zingen onder t loofen danzen op de maat.
Myn Heer, ai zie hoe ver zyn vremde zinnen dwaalen, En hoe den armen hals zyn losse herssens maalen.
Ach wat uitzinnigheid!
van haar afgaande.
LISIS, ach!
Rozemond, ach!
Geef, zo gy my sterven doet, dat ik ook weer herleef.
Hy gaat in een hoek van het toneel nederleggen.
Wilt my, terwyl hy daar alleen wat legt te maalen, de droevige oorspronk van zyn zotheid eens verhaalen.
Ik vindze van natuur heel vreemt.
Digitized bgGOc gle 24 ADRIA 8 de buitENSPORIGE ADRIAAN.
De reden was Dat hy gedurig aan in zotte boeken las.
Zyn oude Vader had tot Amsterdam veel Jaaren, Gewoeld in Koopmanschap, en was'er wel gevaaren Die zoekende nu niets als zyner Kindren best, Had voor zyn zoon het oog op eenig Ampt gevest, Om dan zyn geest, die niet wel was, wat voort te zetten, laat hy tot Leiden hem studeren in de wetten, Maar ach die studie heeft zyn harzens heel verdooft, En hem van het verstand dat hy noch had berooft.
Hy las niet als Romans, geloofde aan al haar reden, Staat van de Herders, en van al hun vremdigheden, Verwonderd, en zyn brein wort met er haast geraakt Als elk quansuis zo om zyn schoone in liefde blaakt, Ja voor een Jaar kon hem hun doen al zo behaagen, Dat hy dees kleren al van die tyd af wou draagen, En niets en revelde als van Vee, en Herders staf Wat reden ider een hem daar ook tegen gaf, Dat hy wel veel studeerde, en nimmer na behooren Maar hy volharde al in die zotheid als te vooren, zyn Vader stierf hier op toen ging t noch erger aan, quam voor de eerstemaal Astrea op de baan.
Daar las hy het verschil van Hilas en Silvander En wyl zyn harsens niet wel slooten op elkander, Wou hy hun rechter zyn, myn Heer en wil terstont op reis, om zelf 't verschil te horen uit hun mond, en had ik hem toen niet doen na gaan alle dagen.
Hy had aan 't boek meer, als aan ons geloof geslaagen.
Doch hy wiert evenwel zyn zotterny niet moe.
Hy sloot zig dikmaal op, en hield zyn kamer toe, op dat hem niemant in zyn dwaasheid zou verveelen.
Daar hoorde ik hem alleen zyn Herders spellen speelen.
Doch eindlyk quamen de Romans schier uit den tyd.
Zy raakte voor een wyl die zotterny wat quyt.
En waarelyk zyn lust was reedts al vry gebroken, Had hy dat vier niet meer aan 't Schouburg aangestoken.
G'etized bi HERder.
Daar wierd een Spel gespeeld, van Amarillis min, dat bracht hem Herders, staf, en Schaapen weer in 't zin, 'k most zelf met hem noch dat vervloekte spel gaan horen Daar Scheen weer ider vers een wonder in zyne ooren, hy wist niet hoe hy 't had, hy sprong van vreugt om hoo 't Was alles nieuw, en fraai, en geestig, in zyn oog.
Hy kon 'er nimmermeer zig zat van zien en leezen.
Al wierd het twemaal s weeks gespeeld, hy most er weezen tot dat zyn zotte lust hem eindlyk heeft geraan, zyn goet te pakken, en zo zachjes door te gaan, Om hier op Bloemendaal dit herders spel te speelen.
Doch 'k zal hem toonen hoe zyn grillen my verveelen, en hem zo sluiten, dat hy, tot ons aller schand, Voortaan den Herder niet meer Speelen zal op 't Land.
't is ongemakkelyk, maar echter most gy letten of 't hem niet schadelyk zou zyn hem vast te zetten.
Gevangenis valt zelf voor wyze lien al hart.
Licht dat hem zulks noch in zyn zotheid meer verward.
Maar wat voor beterschap kan ik doch van hem hoopen.
Voor my, ik zou hem hier op t Land wat laten loopen.
Wat kan tuscheelen?
't is hier veer van Amsterdam, laat hy 't voorneemen eens uitvoeren dat hy nam.
Laat hy eens na zyn zin een Sot of Herder weezen.
Licht of een dag of acht hem daar van mocht genezen, wanneer hy dat vermaak niet in dat Ambacht vind, 't welk hy nu met zo veel genegentheid bezind.
En dat hy t quaat, t welk hy door t lezen heeft gekregen, zo leeren kennen mocht, myn Heer, door zachter wegen.
Dat houde ik goed, en ben ten hoogsten u verplicht.
Ik zocht hem niet, maar een zaak van groot gewicht, Waar in my merkelyk was aan den tyd geleegen, Drong my dit heen, en k vind hem hier juist onderwegen k Laat hem dan hier, en breng terwyl myn zaak ten end.
Digitized by EELHARt.
Gaa, ik zal zorgen dat hy hier wat blyft omtrent.
EELHARt, VREDERYK, in t gewaad van een her.
Der, iis.
Geduurig leggende te revelen.
Hy zal ons aardig stof tot vreugd en lacchen geeven.
Wie zach'er ooit een zot van zo'n vermaaklyk leven.
Maar wat wil dit hier zyn?
Bedriegt men my, wat komt my voor?
Is al de Waereld zot als hy?
Eelhart kent my niet, na 't schynt, in deze klêren.
Hoe komt gy in dit kleet?
myn Heer, dit lyk wel scheeren, Zyt gytal, Vrederyk, VREDERYK.
Ja 'k bent, voor u, maar hoor, ik heet op zyn Romans de Herder Polidoor.
zult gy dan een rol in een Comedie Speelen?
Of zal die zot u mê wat van zyn zotheid deelen?
Kent gy hem dan?
Ik koom hier deze morgen aan, En heb een groot deel van zyn malligheid verstaan, hy quam t my alles zelfs in t langen breed verhaalen, een zekre Rozemond schynt hem in t hoofd te maalen, wie is die schoone VREDERYK.
Hoe, gy boert met my, gewis, gy noemt haar Rozemond en vraagt my wie het is.
Die, die onlangs by Amelie is gekomen?
Dgitized by gooxlaar, dat's waar.
I haar nicht?
Ja die ist, daar is hy mee ingenomen.
Wel zeker!
lyd hy om die schoone dat verdriet.
Is dan zyn geest verblind, zyn oogen zyn t noch niet.
Doch, wyl ik haar nu hoor die Rozemond te weezen, Wiens schoonheid ik zo vaak heb te Amsterdam geprezen Wil ik tot ons vermaak mee trekken eene lyn.