floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
de Supplanten geliefden te verleenen Oktroy ofte Privilegie, omme alle hunne Werken reeds gemaakt, ende noch in 't ligt te brengen, den tyd van vyftien Jaaren alleen te mogen drukken en verkoopen of doen drukken en verkoopen, met verbod van alle andeten op zeekeren hooge peene daer toe by Ons te stellen, ende voorts in communi forma.
Zo is 't dat Wy de Zake en 't Versoek voorsz.
overgemerkt hebbende, ende genegen wezende ter bede van de Supplianten, uit Onze regte wetenschap, Souveraine magt ende authoireit dezelve Supplianten gekonzenteert, geakkordeert ende geoktroieert hebben, konzenteeren, akkordeeren ende oktroieeren mitsdezen, dat zy geduurende den tyd van vyftien eerst achter een volgende Jaaren de voorsz.
Onzen Lanpe alleen zullen mogen drukken, doen drukken, uitgeven en verkoonen.
Verbiedende daarom allen ende eenen ygelyken dezelve Werken daar te drukken, ofte elders naargedrukt binnen den zelve Onzen Lande te brengen, uit te geven ofte te verkoopen, op de verbeurte van alle de naargedrukte, ingebragte ofte verkogte Exemplaaren, ende een boete van drie honderd guldens daar en boven te verbeuren, te applieeren een darde part voor den Officier die de kalange doen zal, een darde part voor den Armen der Plaatze daat het kazus voorvallen zal, ende het resteerende darde part voorden Supplianten, Alles in dien verstande, dat wy de Supplianten met dezen Onzen Oktroije alleen willende gratificeren tot verhoedinge van hare schaade door het nadrukken van de voorsz.
Werken, daar door in geenige deelen verstaan, den inhoude van dien te authorizeeren ofte te advoueeren, ende veel min de zelve onder Onze protektie ende bescherminge, eenig meerder kredit, aanzien oft reputatie te geven, nemaar de Supplianten in kas daar in yets onbehoorlyk zoude mogen influeeren, alle het zelve tot haren laste zullen gehouden wezen te verantwoorden; tot dien einde wel expresselyk begeerende, dat by aldien zy dezen Onzen Oktreije voor dezelve Werken zullen willen stellen daar van geene geabbrevieerde ofte gekontraheerde mentie zullen mogen maaken, nemaar gehouden zxllen weezen het zelve Oktroy in 't geheel ende zonder eenige Omissie daar voor te drukken ofte te doen drukken, ende dat zy gehouden zullen zyn een exemplaar van alle de voorsz.
Ende ten einde de Supplianten deezen Onzen konzente ende Oktroye mogen genieten als naar behooren: Lasten wy allen ende eenen ygelyken die 't aangaan mag, dar zy de Supplianten van den inhoude van dezen doen, laaten en gedogen, rustelyk en volkomentlyk genieten, en cesserende alle beletten ter kontrarie.
Gedaan in den Haage onder Onzen grooten Zegele hier aan doen hangen den xix September in 't Jaar onzes Heeren en Zaligmakers duizent zes honderd vier entachtig.
De tegenwoordige Regenten van de Schouwburg, hebben het recht der bovenstaande Privilegie, voor dit Kluchtspel, vergund aan de Erfgenaemen van Jacob Lescailje, Persoonadjes.
Andries, Vrijer van Geertrui.
Geertrui, Vryster van Andries.
Jacoba, Vryster van Jan. Jan, Vrijer van Jacoba.
Hans, Vader van Geererui, en Jacoba, een Kwakzalver.
Tryn,  De kwakzalver.
Geertrui, Andries.
HOor, Truitje, de oorzaak dat ik hier kom in schyn om eenig Poeder of ander Medicament te koopen, Dat en is de meening niet, maar ziende my ten einde van al myn hoopt, En dat uw Vader my u heeft ontzeid, zo is 't dat myn altyd werkende, en nimmer rustende geest, In geduurige overlegginge zeederd dien tyd altoos beezig is geweest.
Gy weet ook de oorzaak, Andries, waarom dat myn Vader u gelieft heeft te excuseeren, Om dat hy my, noch myn zuster, niet wil uit trouwen, als aan iemand die hem op zyn Theater kan komen te succederen.
Alleen is dan myn boodschap, om uw sentiment voor 't laatst noch eens te verstaan, Wat dat gy my, in deez' myn overlegginge, wel zoud willen raan, Wat dunkt u?
hy kend doch myn swier, aard, en myn mienen, Dat ik my by uw Vader voor knecht verhuurden, om hem op zyn theater te dienen?
Hoe gevald u dit, Truitje?
dat ik dit eens vermomd, in een vreemd gewaad, bezocht?
Of dit noch wat mogt uitwerken.
Geererui.
Dit zou ligt wel gaan, Andries, was dit by jou niet al te laat bedocht.
Jou groote maat Jan heeft jou van dezen dag die pas al afgesneeden.
Hoe, Truitje!
is Jan jou Vaders knecht geworden?
O ja, hy maakt hem vast achter 't gordyn al klaar om het Theater te betreeden.
En dat al op een aardige wys, als hy licht zelfs wel vertellen zal.
Ik zal hem eens roepen, Jan, Jan, Jan. Tweede tooneel.
Jan half verkleed met de mantel om de ooren gestaagen.
myn Vrind, Andries.
Wel hoe kom jy tot deze staat, Jan?
Jan. Al door een heel wonderlyk geval.
Wel de Duivel, Jan!
daar neemje me het brood uit myn mond, op die wys mienden ik noch aan Truitje te raaken.
Jan. Hoor, Andries, leg het nou op een andere wys aan, ik beloofje behulpzaam te zyn in je zaaken: 't Water was my al aan de lippen, ik verklaarje dat ik ten einde van alle raad alreeds was, Alleen kwam my nu, dat ik by de Barbier had gewoont, en wat op de Viool kon speelen, te pas.
Weetje wat ik doen zou, Andries?
ik zou 't al heel op een andre boeg wenden, Ik wou zo wat de Boere Kermissen gaan bezoeken, daarze me wel het minste kenden, En verkoopen daar zo wat pleisters voor de likdoorens, en de tant, pyn, en leggen zelf een pleister aan de zy van je hooftom de leus, En ook wat vitriol cypri, of blauw alluin, om de wratten weg te neemen, en voor 't bloeden uit de neus.
Jan. Maar zacht, daar komt myn Matres, Andries, die hoop ik zal 't zyn.
vertrek niet, of wil haar nevens my ook kongratuleeten, Andries.
Schoon my dit is gemist, Jan, zal ik wat anders in 't werk gaan stellen en practiseeren.
Uw dienaar, Jufvrouw Geertrui, Uw dienaar, Jufvrouw Jacoba, Vaar wel, Jan. Darde tooneel.
Jan, Geertrui, Jacoba.
dat is een vroome ziel, en in zyn darmen is hy goed.
Jacoba.
gaat Andries zo weg?
Die zelve Andries, Jufvrouw, is al een hupsch Kaerel, byzonder wel opgevoed, Hy speeld zeer aardig op de Fluit, en de Haubois, en is vol van vertellinge en snakerije.
En een Liefhebber der Dichtkunst, hy kenje daar zo een honderd regels of twee uit Aran en Titus, van buiten op snijen, Over al is hy thuis, hiel gauw, en van een altyd werkende geest.
Ja, Jan, je zegt dat hy zo gauw is, maar jy bend hem noch al veel te gauw geweest.
Maar zeg eens, Jan, op wat wys ben jy doch wel in Papaas dienst geraakt?
Jan. Heel aardig was het, zo als ik hem ontmoete, doch dit alles te zeggen, zouje de tyd zeekerlyk verveelen, Doch je Papa heeft voor, om dit als een Kluchje op het Theater eerst voor af te speelen, Om de aardigheid die het bevat.
Maar iet is 'er Jufvrouw dat ik vraagen moet, hoe 't is, dat dit ontbreekt, Terwyl je Vader een Hoogduitscher is, dat jy beiden zo zuiver Hollands spreekt?
Te meer na dat ik versta noch van Ouders tot Ouders gebooren, Daar men uw Hollanders moet oordeelen te zyn, al wie uw maar komen te hooren?
Wel gy bend het alleen niet, Jan, die dit verwonderen doed; Maar hoor, ik zelt je zeggen, wy zyn van kindsbeen af by onze meni in den Haag op gevoed.
Jan. Sta ruim, daar komt myn Heer, Jacoba.
Jan, je moet Papa al heel courtois, en met groot respect salueeren, Of anders staatje dit te verwachten, dat hy je niet weinig en zal corigeeren.
Geertrui, Jan, Jacoba, Hans Hans.
Bister al verdig, ont ist alles klar?
oder it most vleizich zein, ont weizen ein huphs kezel.
Jan. Ja, myn Heer, dat zelje ook ondervinden, dat ik jou eerlyk en trouw dienen zel.
Jacoba, habter it des Flesleins, von ein, tzwei ont trei schillinks al verdeild?
om nichts te abouzieren?
Jan. Ja, zy zal wel voor het Fleslein zorgen.
Zo zyn ook de poederdoosjes, van drie, zes, en twalef stuivers.
Jan. Kosten die jou niet een oortje het dozyn, Jufvrou?
ir most der knecht ook zo bald instruieren.
Ont lerren, das it 't zelbst al dagge zou wacht neemt.
Wel, Papa, dat zel geschien.
Jan. Daat valt voor myn niet veel aan te leeren, ik hebje dat zo van daag al afgezien.
Nou las ons dan ein bekin, vom den klucht vor af te spielen, machen, Jan. Nou sel je 't zien, Jufvrou, hoe ik in men dienst kwam, 't zel een stukje weezen, daar de haanen en hennen om zellen lachen.
Wit wollen anvang nemmen darster mit op de gaslen bist kerescontriert.
Jan. Goed, myn Heer, ziet zo met de Fiool onder myn arm, ordentlyk, en wel gemanierdt.
Gaat heen en weer met groote passen.
Ich wol mit anstellen of ich vertreggen wol.
Jan. Goed, daar gaat mejonker heen, wou hy my voor zyn knecht aanneemen, zoo was ik behouwen.
Ik spreek hem by lo eens aan, licht doed hy 't wel, al zou 't men al myn leeven berouwen.
Hem, hem, myn Heer.
Wim roept da?
wim raast mich an dem kof?
Jan. Ik vroegje gaeren een woortje, als 't wezen kon, myn Heer, met verlof.
Spreeg vreilig, ir kherel, man halt mich nicht lang steen om den gassen.
Jan. Ik zouje gaeren gevraagt hebben, of je niet een knecht van doen had, om u in alle eerbiedigheid op te passen?
En dan zou ik myn persoon presenteren, als zynde totuwen dienst bereid.
Vraylig, ich haber einer vom notten, want ich hab keiner im dit zem tzeit.
Dar um bist du dein dinst gar teidirg kamen presentieren.
Mar ig weirs nigt ir kherrel of it mig wol solst accomodieren.
Jan. Accamodieren byget Jonker, trots de beste van het heele land, Wan daar is tegenwoordig niet te doen, met detong of met de hand.
Of ik weer het te klaaren, met behendigheid en drolligheid van swie- Hans.
Gar hupsch, man es hoog nottig das ich eng cerst ein mool most probieren.
Om zu zeen of it woorden respondieren, mit etren kapassiteet.
Jan. Ik ben te vrêen, zeg maar op, zie eens of ik het niet te klaaren weet.
't Is een deur sleepe veugel, een tweede Laserus van Tormes, afgerecht op alle streeken.
Die, ik verseekerje, al wonderlyke kuren zal uitrechten, dat heb ik hem al afgekeeken.
Hy zel volk zat, uit de kunst genoeg by een vergaaren, want hy is los, en swak van bek.
Ook het hy ryklyk vleis aan de ribben, en is wel gewossen uit den drek.
Erstlich wol ich zeen, of ir habt gutter gestaite, Ont of it, wan it mich volcht, hupscher gesten knnt behalten.
Gar wol, dan volch mir manierleich, ont mach der miene der ich mach.
Jan. Dat zel ik je klaaren, dat niemand van zyn leeven beeter postuurtje van Kalot zag.
Zy wandelen het Theater een ress of twee over.
Zie wat maakt hy wonderlyke passen.
Myn zeel das hupsch, der Kherel habt gutter mienen.
Jan. Wat dunken, excelentje, ben ik niet een man die hem rechtschapen zel dienen?
Vreilich, huc usque bene, man ich wol uch van hupscher kleidren verseen, On van tag vor demlesten mool, metug op onzen Theattum trêen.
Zie, dat zyn grimmassen, men kan hem zonder lachchen niet aan zien.
Dat wol ig ug noch einmool tentieren, Ont want ir mig dats selben wol magt, wol ig ug to meiner Servitorium promovieren.
Kom las uns klar gaan machen, unt verkleed ug om op den Theatrum zou gaen.
Jan. Goed.
Geertrui, Jacoba.
't IS al een wonderlyken snaak, zeeker Papa heeft daar niet mis getast, Die potzen genoeg zel aan rechten, en al een deursleepen gast.
Hy is dan wie hy is, hy heeft kwalitenen genoeg om deur de waereld te raaken.
Dat heb ik ook al in hem gezien, dat hy zyn Fortuin wel zel maaken, 't Is een van alle Markten weêr gekomen, en die zyn weetje wel weet.
En ook zo afgeregt in die Faculteit, al had hy al zyn leeven het Théater bekleed.
Daar om twyfel ik 'er niet aan, of hy zelder hem wel deur redden.
Zou hy niet!
zyn tong weet hy altyd wel te roeren.
Maar nou ben ik benieuwd, hoe by veur af in zyn recommandaatie zel zyn, Geertrui.
daar twyfel ik niet aan, of hy zel dat na de kunst uit voeren, Maar zagt, daar zynze weer.
Zeste tooneel.
Jacoba, Geertrui, Hans, Jan In Hanssops Kleederen op het Theâter.
NOu magt alles veertig ont stemd it instrument.
Want nat ich zee is beer noch gaar weinich volch ontrent.
Dar um wolen mer ein stuch, oder 't swey zou zomen moecicieren.
Nam mundus vult decipi, om das volch zu attachteren.
Ont wanmer kespield haben, macht dan alzo bald irren oratjoon.
Wat bleib ir?
Jan. Ik kom, Miester, a les is klaar, maar laat iens hooren, slaanwe al op ien toon?
Ja vreilich, hef of, man spield hupsch, ont mit lange strekken.
Jan. Nou, Vrinden, luister toe, hier hoorje een accoord van gekken.
Zy speelen.
Dat is uit, vrinden, wat dunkje, klinkt dat niet bykans zo goed als een veest in een mosterpot?
Ja by get dat moetje bekennen, hoe wel dat je weet dat onze Rutjerd, en Piet Suot, Lest een duel hebben gehad, om dat de een den andren had verweeten, Dat hy, met aan elkke voet vyftig pond gewigts, op het houte paard had gezeeten, Ook wil ik hier nou niet spreeken, hoe dat het hem heest toegedragen in die tyd Teen 'er een paar Bolleschokkers, elk vyf schoot bollen op aaten tot een ontbyd, Of hoe dat twic Schuitevoerders, hun zelven dorsten vermeeten, Van, datze elk een Westfaalse ham van thien pond, met een hiel roggenbrood op een reis zouwen op eeten.
Was Dybels vressen was das!
ich woller dem balg tzou binden.
Jan. Wel selderment, daar ben ik hiel van myn stuk geraakt, Hoor, miester, als jy in myn Schoot spreekt, zo schei ik 'er uit, zie dan dat jy 't beeter maakt.
Maar zacht, daar heb ik het weer.
't moest ook wel een gek weezen, die om een wandeling te doen de waereld zou willen gaan om stappen, Want hy had onderweeg ten minsten wel zes paar osschuiden van doen, om zyn schoenen te laaten lappen.
Geertruid ont Jacoba, gaat ir binnen om der packette gereis te machen, ont wan it das habt bestierd, Zo komd dan zo bald weddet heer, as ich mein Medicamenten an den volchen hab kerekommandierd.
Hans, Jan. Hans.
NOu vang dan wedder an, man spreg ter saggen.
Jan. Maar, myn Heer, zou dat zo slegt in zyn werk gaan, wat zou dat lyken, Een goed Orateur, diend die niet eerst veur af zyn welspreekendheid te laaten blyken?
Ik zal dan overtreeden, en gaan veel wonderlyke voorvallen verby, en vangen aan, En uw, myn respective toehoorders, Edeilluiden, Menschen en Boeren, geeven te verstaan, Hoe dat ik immediatelyk tot uw behoudenisse alhier ben gezonden, Om u myn balzemen, en kruiden, dien ik drie mylen buiten de waereld heb gevonden, Aan te bieden.
Hiet hebje dan voor eerst een oly, die de naam van patientje met kwalyk en past, Wie dat daar maar drie druppelen van gebruikt, krygt aanstonts op zyn kop, zulken harden bast, Dat, schoon de Vrouw de Man ontrouw is, en voort gaat in 'er buitenspoorige streeken, Hy bevryd is, dat hem de horens noit en zullen komen deur te breken; Is 'er ook iemand die dit van doen heeft?
't is heel schaats, en naar, en een kostelyk remedie in 't by zonder, Hoe!
koope 'er memand niet?
Zynder daar ook boven die van nooden hebben, of daar onder?
Je moet weeten dat het nergens te vinden is, daarom wilje niet lang beraân.
Wel dit gaat heel buiten myn gissing, Miester!
ik docht dat 'er zo wel twee drie honderd pakketten zouwen voort gaan.
En hier hebje noch dat excelent poeder, die hier een scruppeltje van neemt op den anderen dag, en van de Nachtmerry zo wel bevryd, of hy tusschen twee posteleine schootelen lag; En dit is weer in tegendeel een quinticentie, getrokken uit paerlen en diamanten.
Die de versturvene krachten vernieuwd.
Ont das wasserken, is goed voor der heimlicher gebreggen der lichte kwanten.
Eein weinig in een leppel kedaen, ont das vermengt in ein halfpint beer, meer oder min, In veer ein twantzig oeren keneezen auf de deubel, oder de brand voor dar in.
Jan. En hier zie weer een andre subltantie, die wel eer hennipzaad is geweest, En dat is dat zouverein remedie, die iemand in een kwartier uurs, van een zeere keel geneest.
Halt oph ir grobber kherrel, ir bestialitert, zou proponieren, Ont halt den maul, von sachen der ir nicht konst probieren.
Jan. Wel wie zeid dat meer, als jy dat ik het niet bewyzen en kan?
En wilje niet hebben datze van myn wyn proeven?
hou daar, zuip jy ze dan.
Hans slaat Jan met de vuist.
Hab das, ir bernhauter, solstou irren meister zo onmanier leig bejeegnen?
Jan. Wel wat Duivel!
als men van dommekrachten droomd, moet het dan altyd vuistslagen reegenen?
'k Wou liever een luis als een papegay doen klappen, of een esel een Sarbanden dansen doen.
Halt oph, wie solst u machen, das ein esel Sarbanden dansen sol; Jan. Wilje dat het volk iens laaten zien miester, goed, kom spring jy dan maar iens een kampriol: Hans.
Pots dausend, ich wol euch alzo bald dein schalken kofverzetzen.
Jan. Ja praat jy wat, met woorden zelje lang vechten, eerje iemand zeld kwetzen.
Maar, Miester, kom pays, en een eind van 't gevecht.
Ik heb een vraag aan je, ik verzoek datje me daer op iens op onderrecht.
Spreeg vreylich, man wacht euch mit irren meister dem nar zu spielen.
Jan. Zouje wel raad weeten om een veest in twie parten te verdielen; Hans.
Ir grosser nar, was vraag is das?
wo nein, wie kan das gescheen?
Jan. Hoor, vang jy de eerste die ik laat in je neus, zo hebje twie parten in elken neusgat een.
Men zeel, zo ichs nicht om deisen geselschap en liet verblyven.
Ich hachten dem Schelm tot poeder.
Jan. Nooit stur ver Soldaat van kyven.
Hebje wat op myn te zeggen?
hiet ben ik, kom ruk maat een reisje van leer.
Zy trekken besden van leer.
Gar wol, wy wollen zeen.
Achste tooneel.
Hans, Jan, Jacoba, Geertrui Beiden verbunst uit.
WEl benje gek of dol, Jan, ik zeg steek daadlyk op je geweer, Zel jy hier je deegen trekken?
wel dat zyn wel eldermen ze kuuren.
Jan. Sta af, ik moet myn lyf defenderen.
Wel was ik als Papa, ik zou jou zo heerlyk de rug schuuren Dat het jou heugen zou, wel ik stader van en tril en beef zo ben ik gealtereerd; Geertrui.
Je waard heerlyk betaald, indienje iens hier over uit de kunst wierd afgesmeerd, Jou rechte kakkerlak daar je bend.
Nou bedaar, Papap, Hans.
Hold mir nichts, ich wol dem vleegel dem orren vom dem koph hachen, Ont him alzo bald in flarslen ritten, ont keheel toe huspoth machen, Ja to poeder vermolen, dem hasekoph, hondtsvod, oder der matvods dar ir steit.
Jan. Wel zie daar, nou is die bui weer hiel over, zeeker dat was maar puur een haastigheid, Niet waar, myn Heer, ik bidje wild het my veur deze reis vergeeven, En gy, Madames, ook van gelyken, het zap van deez Appel-Sina, zal uw herstelde geest weer doen herleeven, Een Medecyn die probatum is, nu kom ik met berouw, en leg dit gevreest, en ontzachlyk geweer, Met de allerdiepste onderdanigheid voor beider uwe voeten neer.
Hault den maul ander mool, saag ich, ont wild mich nicht errompieren, Ich wol aber meiner Medicamenten, an deslem volchen offerieren.
Hy spreekt regen het Volk met een Flesje, en zyn bezegelde Brieven in zyn hand.
Es ist nicht nottig ir hern, das ich euch meiner grosser fachen mach bekand, Want die selben zein kenoeg verspreid, durch diesem ganschen land.
Zed propria laus saetet, darom wol ich men selben nicht preizen, Sed adrem, hir toon ich euch it hern, den oprechten lapis Philosophorum, mit deisen stein, mit deisen... Jan. Mit deisen stein kan men de melankolye verdryven, en de oorzaak weg nemen dieze maakt.
Met deisen stein, met deisen stein...... Hans.
Haltsmoel, met deisen stein,.... Jan. Mit deisen stein; werd het kolyk gedissolveert, ja al was 'er een weversknoop in je darmen geraakt, En dat de winden tegens het middelrift, en 't wagenschot kwamen te stooten, en te wroeten, Zo zullen ze altemaal, deur d'ordinary Poort, en het klinket passeeren moeten, Das es een stein von wonder.
Tryn komt ondertusschen uit, met een urienaal of twee aan de arm.
Jans.
Mit diesen stein geneis ich der gekweld zein mit das podagram, Das est ooch em heilzom secretum tegen dat dybels ischiaticam, Da mit mach ich das morbum gallicum gansch verdwynen.
Jan. Mit deisen stein, mit deisen stein, die gek wil een ander van de pokken geneezen, en hy weet geen raad voor de zynen.
Das is ein Medicament Catholicum, om keiner ziekten in dem ganschen weld, Dar ich das mit nicht geneis, of ich wol nicht ein stiber an geld.
Jan. Dan isse ook goed veur die zo een brui, of slag van de meulen weg hebben, gut baas, dan wou ik jou ze recommanderen, Dat jy der je wat rykllyk van bedienden, en lieterje van 't hoofd tot de voeten mee besmeeren.
't Is een Guit geboren, hy ziet nie mand aan, noch 't en scheeld hem niet wie dat hy voor heeft.
't Wil noch alles van hem gedaan zyn, ook om dat hy 't noch een aardige schyn geeft.
Neegende tooneel.
Hans, Jan, Jacoba, Geertrui, Tryn.
Jan. WEl Vroutje, wat is jou zeggen?
kom op, houdje by de leer vast, en val niet.
Ik wou de Doctor dit water iens laten visiteeren.
Jan. Goed, miester, laat ik non iens myn konst toonen.
Wyfje, kom, ik zel 't eerst zelfs iens bespeculeren.
Heeft de Patjent lang ziek geweest?
Zo een dag of zes heeft hy gaan kwynen, dat hy 't niet en had van pas.
Jan beziet het water met potzen.
Dit is van een Mans persoon.
Och ja, is 't mogelyk!
hoe kanje dat zo zien?
Jan. Dat is het minsten, hy mocht wel willen dat hy der al of was.
Jan. 't Is al een ouwe vergating, hy heeft niet veel lust, en hy is gantsch niet wel, kan ook aan 't rusten niet raaken.
dat is waar, net zo.
Jan. Het scheeld hem daar.
Jan wyst zo, voor over 't hiele lyf.
Och ja, dat hebje ook recht, daar scheeld het hem, hier zo.
Tryn wyst rontzom de maag.
Ir habt wol kezeen, Mutter, er zolst wol maggen.
Och ja, wat zegje myn Heer?
Jan. Myn Heer, zy kan jou niet verstaan, ken jy wel Frans, wyfje?
Och neen.
Jan. Ik docht dat het al weer och ja zou zyn, dat heeft zy best geleerd.
Wat is hy nou in zyn knoltuin, dat hy den Docter zo speeld.
'tis of hy'er al zyn leeven op had gestudeer.
Jan. Daar is geen swarigheid altoos, vrouwtje, benje nier bly?
Och ja, dat is goed, maar waar komt het hem van daan?
Jan beziet wederom het water met veel grammassen.
Jan. Zyn ziektenis principaal daar uit gesprooten, Dat zyn long grooter is als zyn mild, en zyn eene nier, die hier achter pleeg te leggen, is hem hier nouw voor in de borst geschooten.
Je doed wel datje, in tyds laat in verzien, want die patjent die schort al vry wat, Ook zo is zyn blaas heel verschoven, en die zit hem nou recht onder 't linker schouwerblad.
Zyn darmen zitten hem in het hoofd, en zyn herzens, achter by zyn billen, Hy zouder om koud raaken, kwam jy by een Docter die hem putgeeren zou willen.
Al wasser habt gereedineerd, dees es waarleigh al zo, Tryn.
Och ja, maar hoe kan hy dat altemaal zo weeten?
Jan. En had hy een onervaren Docter gehad, die hem had doen laaten, hy was al lang by de Oudvaders geweest, en vergeeten.
‘Wel 't is een vermaak om hem te hooren!
hoe of het met dezen Domine Docter noch of loopen zel?
Ik wilje dat wel zeggen, Maseur, zyn doen en al zyn greepen gevallen my noch al wonder wel.
Jan. Om nou alle swarigheid voor te komen, dat de ziekten geen meester en word, zal ik je wat ordonneeren.
Ook zit hem zyn leever in zyn nek.
ziet, daar is iet, om wat van te rusten, en dat de apetyt zel doen vermeeren.
Och ja, 't is hiel wel, Jongman, maar wat heb ik nou hier?
en wat zel dit nou zyn?
Jan. Van dat Poeder, zelje hem alle avonden als hy te bed gaat, een darde part van ingeeven, gemengt met biet of wyn, Laat het vry zo een mingelen twee drie weezen, en wat van dezen oly, 's middags en 's avonds na den eeten, En gaander dan dien nacht, wel warm toegedekt, mooitjes op leggen sweeten.
Ik verzeekerje, hy zel een heel ander creatuur weezen, 's morgens als hy op staat.
Er habt it vreilich wol gedeen, mutter, ont er gibt ir hupschen raad.
Och ja, maar, Jongman, wilje dat water ook iens zien?
Jan beziet het ander water van Tryn.
Jan. Och ja, wat dunkje, baas, is dat niet een stucke schelms, ziet dat niet helder uit den groenen?
Die Patjent heeft al zyn leeven gras en haver gevreeten, en loopt noch over de straat, met vier ysere soolen onder zyn schoenen.
Wat zegje, Jongman!
grasen hover gevreeten?
Jan. Och ja, die meenden ons schoon te abuzeeren, myn Heer, maat dat is evenwel mis.
Om, of men ook onderscheid zou konnen maaken, of de pis van een mensch, koe, paard, of ezel is: Maar al was het van een olifant, of van een kameel, of drommedaris; Ja al was het van jou zelfs, myn Heer, zo zel ik op een prik zeggen, en elk overtuigen dat het waat is.
Maar wist ik dat jy part en deel had in dit bedrog, vrouw?
Ik mien dat ik je met die glaze pispot zo zou kroonen, dat de pis by je rug neer loopen zouw.
Jan. Wat zegje, ja?
Neen ik weet nergens van, zy betaalen myn twee sluivers elk veur myn gang.
nou wat moet ik geeven?
Jan. Voor 't een en 't ander vyf schellingen.
Hou daar zynder vier, nou je moet leeven en laaten leeven.
Jan. k Weet niet, die met zuik bedrog om gaan, behoorden men anders te tracteren, dit zyn zo kunsjes denk ik, van enig jonge maats.
Of je ons weer van doen had, wy staan Donderdag, en Maandag, weer op deze zelve plaats.
Zacht, baas, daar zien ik al weer een nieuwe kalant.