floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Kom dan, zy ’s noch op ’t bed.
daar zou ’k neen toe zeggen.
Gy had gelyk, myn Heer.
Wat praat die snapster al?
Jeukt u de huid?
zo spreek.
hy is waarlyk mal.
Nu, Buurtjes, ’t is wat koel, ’k sta in myn onderkleêren.
Ja, gaat gy liever in, de kouw die mogt u deeren.
’k Zal braaf van dezen dag de mondklok laaten slaan; Ja al die ’k ken, of niet, dien ik dit voorval aan: De zaak is veel te mooy om die in ’t hart te delven.
Juffrouw Konstancia!
wel ik verheug my zelven, Dat uw schynheiligheid nu yder weeten zal.
Hoe zal men met uw naam dan kaatzen als een bal!
Indien zy was getrouwd, daar waar niets aan geleegen; Maar toen men hem dat vroeg, heeft hy daar op gezweegen.
Nu, Buurheer, vaar dan wel, wy komen strak eens weêr, Om uwe bedgenoot meê aan te doen die eer, Van haar te zeggen ’t geen dat redelyk zal weezen.
ROBBERT na zyn goed loopende.
,, Deur gaan ze.
dat ’s goed.
den hemel zy gepreezen.
Ja zeg vry dat ik haar zo aanstonds meen te zien.
Doet als gy zegt, haar zal veel eer geschiên.
Wouter en Belie binnen.
Een band springt van myn hart: ’k ben van de buurt ontslaagen: Ik kwam schier reên te kort door dat nieuwsgierig vraagen.
Waar ’s nu myn hangebast?
kom, Robbert, hola!
Ha, ha, ik roep ’er een, zy komen alle bey.
IK meen dat ik met vrees heb in de gang staan pryken!
En ik daar.... ALLART.
O jouw fielt!
jy deê my schier bezwyken Van angst.
wie riep u hier?
Door kou, viel ’t my daar lang.
Dat was een wyf, myn Heer!
Hy zingt een and’re zang.
Kom, geef myn hoed, en pruik, en mantel om te dekken; ’t Is nu verricht, ’k zal zien hoe ver deez’ list zal strekken.
’k Hoop alles zal wel gaan: ik vreez’ nu gantsch niet meêr.
Ik nu zo min als gy.
uw list is puik, myn Heer.
Maar flus, daar in den hoek, was ik niet zonder schroomen: Men stiet al vensters op, en ’k hoorde menschen koomen: Want ’t wierd, door haar gepraat, klaar dag, en reed’lyk laat; Ik dacht Konstancia komt licht wel meê op straat.
Daar pasten ik wel op: ik zou ’t haar wel beletten: ’k Zou zeggen, gaat niet veur, of wilt uw kap eerst zetten.
Maar hoe stond Wouterbuur ontsteld toen hy u zag!
En hoe spoog Belie vuur!
ik kreeg wel tienmaal lag; Doch zy is dat gewoon van yder kwaad te spreeken.
Ik wierd op ’t laast ook bang, dat gy mogt blyven steeken In reeden: maar gy hebt ze wonder wel beleid.
Ik maakten ’t zo dat zy niet hoorden’t recht bescheid.
Hoe meer de menschen nu ’er weeten van te zeggen, Dat Allart by Juffrouw Konstancia ging leggen, Hoe beter dat het is, en ’t geeft ook waarheids schyn: Want ik ben nu gezien.
dat zal zeker zyn* By’t volk.
Nu hoor, Klazyn: als zy’t nu komt te hooren, Zo zal ze als raazend zyn, en brandende van tooren; En pleegen met de buurt, en met haar vrinden raad, Hoe zy best wreeken zal deze uitgerechte daad.
Zo zy dan werd geraân, dat zy met my moet trouwen, Of dat haar yder voor oneerlyk aan zal schouwen; En merkt gy dat zy daar toe heeft genegentheid, Zo bid ik u, Klazyn, breng my voort dat bescheid: Dan zal ik my voor haar vertoonen gantsch verlegen, Als van berouw geraakt; ’k hoop dat zal haar beweegen.
Dat ’s heel wel overleid; ik zal het ook zo doen.
KONSTANCIA van binnen roepende.
Klazyn, Klazyn.
Wat ’s dat?
wel ’k had gantsch geen vermoên Dat zy al op zou zyn.
Nu ’k zal u dan verwachten.
Vaar wel, Klazyn.
Ik zal myn dienst heel trouw betrachten ROBBERT.
Vaar wel, Klazyntje lief: vaar wel, myn zoete zus.
Vaar wel, myn Robbertje.
wel zo!
hoe komje dus?
KONSTANCIA op nieu roepende, en met een voor komende.
Klazyn, Klazyn, Klazyn.
Wel is dat weder tieren!
KONSTANCIA, KLAZYN.
KONSTANCIA.
MY dunkt gy doet schier niet als voor de deur te zwieren.
Hoe, Juffrouw, ben je al daar?
ik kwam daar zo eerst veur; Ik docht dat gy noch sliept.
Ja gy zyt graag voor deur.
Kom, maak my de eetzaal klaar, en veeg wel in de hoeken; Heer Goossen zal my licht deez’ morgen noch bezoeken, Of ook wel anderen.
Ja dat geloof ik meê.
Moet ’t water ook op ’t vuur, voor Koffy, of voor Tee?
Is dat noch niet geschied?
hebt gy dan leeg gezeten?
Neen, ’k heb wel veel verricht.
Dat heb ik niet geweeten.
Zo is ’t ook.
maar me dunkt daar komt ’t bezoek al aan.
Ik ga in huis, Juffrouw.
Ja maakt maar ras gedaan ZEVENDE TOONEEL.
]KONSTANCIA, WOUTER, BELIE.
WEl dat komt wel, ’k laat zo Teewater overhangen.
Daar kun jy, zo je wilt, wel and’ren op ontfangen: De vriendschap met uw buurt die neemt nu hier een end, Door dien uwe ondeugd haar ten vollen is bekend.
Hy komt nu hier maar om uw’ schyndeugd bloot te leggen; En ’k voeg my meê by hem: ’k heb hier aârs niet te zeggen: Want wy ons leeven doch geen vrienden zyn geweest; En nu gy zyt in schand, verheuge ik my het meest.
KONSTANCIA tegens Wouter.
Maar ’k bid u, zeg my doch, wat gy hebt voorgenomen.
Ik zeg, ’k ben nu zo hoog in ouderdom gekoomen: Maar ’k ben myn leeven niet gelyk als nu misleid, En dat van u, Juffrouw.
Is deugd, en eerbaarheid In zo een korten tyd dan van u afgeweeken, Dat ge u beslaapen laat, gelyk ons is gebleeken?
Had ik hem niet gezien, en daar wierd zulks gezeid, Ik had voor u, als voor myn eigen kind, gepleit.
Gy zeid my gist’ren wel dat ge in geen jaar woud trouwen; Maar niet dat ge u zo lang zoud van een byslaap houwen.
Is ’t nu geen schand dat gy uwe eerste man vergeet?
Is ’t nu geen schand dat elk uw snoode handel weet?
Ja, ’k sta verzet dat gy de buurt zo hebt bedroogen; En zo behendelyk een deugdshuif aangetoogen.
Me dunkt ik zink in de aard door ’t hooren van die praat!
Ik bid u, zeg my doch hoe ’t hier geschaapen staat.
Wat heb ik doch gedaan?
zeg: daar ’s me aan gelegen.
buuren, wat is dit?
waarom nu stil gezweegen?
’k Heb gist’ren u gezeid dat Goossen my niet vryd; Want ik niet trouwen wil na zo een korten tyd: Veel minder dat hy my dan oneer voor zou leggen; ’t Geen ik bemerken kan uit ’t geen ik u hoor zeggen.
Neen, neen, wy praaten van geen Goossen of van trouw; Maar van een ander, die gy beter kend, Juffrouw.
Verhaald gy noch die reên daar ik meê ben bedroogen?
Heeft de ondeugd op uw hart dan zulk een groot vermoogen?
Neen, Allart is ’t die gy van nacht had op uw bed: Die ge al voor lang had afgezet.
Allart?
wie?
maar, vrienden, zwyg deez’ reeden.
Bedenk het geen gy zegt.
wel dit zyn schrikk’lykheden!
Allart by my vernacht!
o droeve Weduwvrouw!
Wat leid gy, na ’s mans dood, al ongeval en rouw!
Maar, waar hebt gy liên doch dit kwaad gerucht vernomen?
Ik bid u, zeg my doch, hoe zyt ge ’er aan gekoomen?
Zo, dat gaat deftig wel; vaar voort maar, hou dien voet: ’t Ontkennen hebt gy vast, ’t is of gy ’t daag’lyks doet.
Wy hebben hem gezien; hy zei ons goede morgen.
Wel dat is onbeschaamd dat gy’t noch houd verborgen!
Beken het willig, want het is een klaare daad, Wy hebben met ons tweên zelfs tegens hem gepraat.
’k Heb Allart niet gezien in twee, of wel drie weeken.
Hoe kan hy dan by my zyn voeten onder steeken?
Ik bid, bedenk uw reên, en schend my doch niet meêr; ’k Ben voor een vrouw, by elk, bekend van deugd en eer.
buuren, spreek recht uit: is ’t ook om eens te hooren, Of ik Heer Goossen heb tot tweede man gekooren?
Zou dat wel reed’lyk zyn, dat men een Weduwvrouw Zou zeggen dat zy had verwaarloosd pligt en trouw?
Dat hebt gy wel bedacht: gy weet dat net te maaken.
Maar, daar komt Zaartje buur, die weet meê van de zaaken.
KONSTANCIA, WOUTER, ZAARTJE, BELIE.
ZAARTJE.
MAar, maar, Konstancia!
wel slaapt gy by Allart, Die gy niet zien woud?
hebt gy vergift in ’t hart, En honing op de tong?
doch ’k moet uw val beklaagen; Hoewel daar zyn’er, die dit hooren met behaagen.
Toen ’t Wouterbuur my zei, ’k wierd styf en sprak geen woord; Schoon ik ’t reeds op de straat van and’re had gehoord: Want yder weet alreeds van deeze zaak te spreeken.
Geloofd gy dat van my?
waar heeft het ooit gebleeken, Dat ik van eer en deugd een voedstap ben geweest?
Neen, maar dit werk brouwd my een overbooze geest.
Hoe komt die leugenfaam alreeds in alle straaten?
Daar van geef Belie de eer: want gy kond u gelaaten, Zo eerlyk en zo vroom, gelyk een Wedeuwvrouw,* Die de and’re van de kroon der deugd berooven zou: En nu ’t gesloote slot springt van uw ondeugd open, Laat ik gelyk een vuur dit werk de stad doorloopen.
Kwaadspreekster als gy zyt, dryft gy die leugens voort?
Wel, Schyndeugd, gy doet iets, het geen dat niet behoord.
Maar wyl gy dit bedryf uw buurt niet wilt ontvouwen, Waarom hem dan niet stil by u op ’t bed gehouwen?
Wat deê hy in de deur, en dat noch ongekleed?
’t Is vreemd dat gy ’t ontkend daar ’t yder klaarlyk weet.
KONSTANCIA heel verbaasd.
Hy in myn deur!
Wel ja: hebt gy’t hem niet geheeten?
hy ’s stil opgestaan, om dat zy ’t niet zou weeten.
Dat loof ik ook, en dat ze ons daarom wederleid.
Zo heeft my Wouterbuur gezeid.
Hy stond dan in myn deur.
O groote schellemstukken!
Maar foei!
daar gy by slaapt die moet gy de eer niet drukken.
Dat loof ik zeker wel; zy is nu lustig kwaad, Dat hy ging van het bed, en toonde zich op straat: En hy had groot gelyk: want hy wou daar meê zeggen, Die kuische Wedeuwvrouw die wil by my wel leggen.
Buuren, hebt gy alle op my dit kwaad vermoên, Dat ik zo eereloos zou zulke dingen doen?
Kund gy niet by u zelven denken, Dat hy dit heeft gedaan, om zo myn’ eer te krenken?
Want ik heb hem myn huis verboôn, en doen verstaan, Dat ik hem niet begeer, en vry mogt elders gaan; De reên die weet hy wel.
Doch kan het u behaagen, Deez’ leugens tot myn smaad door al de stad te draagen?
Vaar voort dan.
Neen, gantsch niet: al was het al schoon waar, Zo zou ik het doch niet gaan maaken openbaar.
Doch ’t is ’er meê zo ’t wil, ’t is reeds onder die menschen, Die na uw ongeluk en rampen daag’lyks wenschen.
En wat dat my belangt, ik ben altyd gewend, Te dempen ’t kwaad gerucht: laat staan dat ik ’t bekend Zou maaken: ’k heb in ’t eerst wel wat fel uitgevaaren: Maar nu ’k uwe onschuld merk begin ik te bedaaren.
Ja, ja, ’t is al te waar.
Ik ken my zonder schuld.
O boos vuilaardig wyf!
hoe tergd gy myn geduld!
Wel, Ondeugd, durfd gy my noch voor vuilaardig schelden?
’k Zal ’t nu geen honderden, maar duizenden gaan melden.
KONSTANCIA, WOUTER, ZAARTJE.
WAt komt my over!
nu stort, nu stort myn eer, Die ’k heb zo lang bewaard, in eenen dag ter neêr.
Doch schoon dat yder een nu kwaad van my gaat spreeken, Ik ben onschuldig, ik heb nooit van deugd geweeken: Ja, ’k blyf de zelfde noch, al blaasd de leugenfaam Den val van myne deugd en eerelyken naam.
’k Beklaag u in myn hart, zo zy’t gaat ruchtbaar maaken: Want komt ge eens in dien naam, ’t is konst daar uit te raaken: Schoon gy onschuldig zyt, dat loofd een ander niet, Wyl elk op leugens meêr als op de waarheid ziet.
Maar hoe kwam doch uw deur van ochtent zo vroeg open?
Is ’t ook uw meids bedryf?
’k Wil dat altyd niet hoopen!
Zy roept haar.
KLAZYN van binnen roepende.
Juffrouw, het water is al gaar.
Zy zal onnozel zyn.
Men kan ’er licht eens naar Verneemen.
Hoor je wel?
kom jy maar eens na vooren; Ik spreek van ’t water niet; hier is wat aârs beschooren.
KONSTANCIA, WOUTER, ZAARTJE, KLAZYN.
’k HEb dan niet wel gehoord.
maar wat beliefje dan?
Hoe kwam de voordeur zo vroeg op?
weet jy daar van?
maar zeg waarom?
gy lykt ontsteld te weezen.
Daar is geen dief geweest, hoe zyt gy zo vol vreezen?
een dief die de eer ontsteeld door schelms bedrog.
Och, Juffrouw, dat ’s bedroefd!
maar ’k heb de myne noch.
Maar ’t schiet my daar juist in, hoe dat van deeze morgen De deur vroeg open kwam: hoor: gy hebt altyd zorgen, Om dat ik wat lang slaap, dat ’t werk niet werd gedaan; Nu heb je my belast, om vroeger op te staan; En dat ik te allereerst het voorhuis op moet fylen, En ik ben zo gewend, dat ik dan onderwylen De deur voor open zet, om dat het droogen zouw, Nu heb ik juist de deur vergeeten toe te maaken.
Wel wat is daar nu aan?
zyn dat zo zwaare zaaken?
Ja al te zwaar voor my.
by die gelegentheid Heeft Allart uitgerecht een schellemachtig feit.
Hy heeft heel ongekleed, om zich aan my te wreeken, Recht in de deur gaan staan, en dorst met buuren spreeken.
ik zag hem staan als kwam hy eerst van ’t bed, Waar door hy schendig heeft uw Juffrouws naam besmet: En Belie heeft hem meê gezien, en toegesprooken; Zy heeft al hier geweest.
wat zal zy kwaad gaan stooken!
Wel, dat ’s eerst onbeschoft!
wel, heeft hy dan geen schaamd?
Me dunkt dit’s al een werk dat hem gantsch niet betaamd.
Maar, Juffrouw,’k denk niet dat jy my daarom zult haaten, Om dat ik onvoorziens de deur heb op gelaaten?
Gy kund myn onschuld nu ook hooren uit haar mond, Door dien zy meê niet weet van die vervloekte vond.
Gantsch niet.
zou Klazyn haar trouwe dienst vergeeten?
Neen, ’k weet dat Juffrouw my daar nooit voor heeft versleeten.
Ja hoor, Konstancia: schoon gy onschuldig bent, Gy werd doch evenwel van yder nu geschend; Zo lang tot dat gy weet een middel uit te vinden, Dat magtig is om al deez’ leugens in te binden.
Ja, lieve Wouterbuur, die vind men zo niet uit; Daar hoord wat moeite toe, eer men een leugen sluit.
’k Zal echter, op dat elk zyn valsheid klaar kan merken, Hem roepen voor het Recht, en zyne val bewerken: Op dat hy door bedwang zyn eerelooze vond Bekend voor yder een, zo snoer ik ’t volk de mond.
Hoor, Juffrouw: ’k vrees dat de eer, die hier u is ontnomen.
Dat gy die op ’t Stadhuis niet weeder zult bekomen.
Juffrouw Konstancia, dat ’s wel van haar gezegt; Ik raâ u geenzints aan dat gy ’t brengt voor het Recht: Men moet een Weduwvrouw niet helpen aan het rechten, O neen!
gy moet deez’ zaak zien buiten ’t Recht te slechten.
Gy hebt een schrandere Oom die is een Advocaat, ’t Is allerbest dat gy daar meê gaat pleegen raad.
Nu, neem geduld.
ik ga: myn tyd die is verstreeken.
Kom, Buurvrouw, ga je meê, of hebt gy noch te spreeken Met haar?
Och neen,’k ga meê.
nu ’k wensch u niet als goed; Ik hoop het zal wel gaan, houd gy maar goede moed.
Gy gaat nu zaam in vreê, en laat my zitten schreijen.
Stel u gerust.
vaarwel: ’t werd tyd, wy moeten scheijen.
Wel nu; doch ’k bid u liên, zo gy myn beê verhoord, Dat gy, zo veel gy kund, dit valsch gerucht doch smoord.
Vertrouw my dat vry toe, dat ik zal tegen spreeken, Dic met een kwaade tong zoekt na uwe eer te steeken.
Dat ’s myn gewoonte meê: verwacht het ook van my.
’k Ben dankbaar voor die gunst in ’t hartzeer dat ik ly.
WAt neem ik nu ter hand?
wat zal ik ’t eerst beginnen?
Ik ben schier raadeloos: me dunkt ik mis myn zinnen.
O Allart!
hebt gy zo gedraagen in uw hart, Dit schendig schellemstuk, dat my zo deerlyk smart?
’t Is wis een helsgedrocht dat u heeft ingegeeven Deez’ list, die my misschien doet treuren al myn leeven.
Juffrouw, zyt gerust, ontsteld u niet zo zeer, Gy zult wel met ’er tyd weêr komen in uwe eer.
Dat gy heel toornig zyt, dat kan men wel bevatten; Maar denk, de liefde heeft hem zo ver uit doen spatten, Want hy had u zeer lief: nu heeft hy dit gedaan, Om dat een ander van uw huuwlyk af zou staan.
is dat liefdens werk?
’t zyn snoode schelmeryen.
Bemind den eerdief my?
en brengt hy my in ’t lyen?
is zyn min zo groot?
dat kwam nooit in myn zin.
Wel aan, ’t is noodig dat ik hem dan weeder min; Ik denk gy zult my ook gelyk Allart verschoonen, Als ik hem met die min, daar hy meê mind, zal loonen.... Maar, ginder komt myn Oom.
hy lykt zo verstoord.
Dan heeft hy zekerlyk al van dit werk gehoord.
KONSTANCIA, GUALTERUS, KLAZYN.
GUALTERUS.
WEl nicht!
wel nicht!
wel, wat gerucht komt my ter ooren?
Ik wouw, zo ’t waarheid is, dat gy nooit waard gebooren: Doch ’k heb reeds op de weg de zaak eens overdacht, En ’k weet hoe eerlyk gy uwe eer steeds hebt betracht: Zo dat ik niet geloof dat hier iets aan zouw weezen; Maar wel dat dit gerucht is uit zyn list gereezen.
Oom zou ’t waarheid zyn?
denk zulks niet van uw nicht, Maar wel dat Allart heeft dit werk, door list, gesticht: Die eerloos ongekleed, als van de deugd verbasterd, Recht in myn deur ging staan, waar door ik werd gelasterd: Want yder meend dat hy by my geslaapen heeft, ’t Geen Belie door de Stad aan elk te kennen geeft.
Dat heb ik reeds gehoord.
wel ’k ben ’er van verslaagen!
Moet nu van ons geslacht de gantsche Stad gewaagen?
Oom wat raad?
ik bid scherpt uw verstand, Om my bedroefde Weêuw te helpen uit deez’ schand.
Wat dunkt u?
zou ik dit het Recht niet overgeeven, Op dat hy krygt zyn straf voor ’t geen hy heeft bedreeven?
Het Recht?
dan stond gy slecht: hier zyt gy ver in mis; De pleitzak, in dit werk u heel ondienstig is.
niet voor ’t Recht?
waarom?
geef my daar van reeden.
Kom aan, ik zal u dat heel klaarlyk gaan ontleeden.
Gy weet wel dat een pleit geschied in ’t openbaar; En als het volk nu word dit rechtsgeding gewaar, Daar zal gantsch Amsteldam de Scheepenszaal in dringen, Om uit nieuwsgierigheid den uitslag te verstaan; En hooren zy dat het zo raar is toegegaan, Dan is ’er eerst wat nieuws!
dan is ’er stof gevonden, Om werk te geeven aan veel duizenden van monden: Ja in gezelschappen, of waar een bruiloft is, Hoord men dit allereerst verhaalen aan den dis.
Op waagens meld men ’t meê, en ook in alle schuiten, Zo reisd gy bei door ’t land, en zet geen voeten buiten De Stad: en waar men ’t meld, ’t verwekt een scherp gehoor, Om dat men daar by zeid; ik heb de zaak zelf voor ’t Gerecht verweeren zien.
ook meen ik wel te weeten Haar naamen: men noemd hem Allart, zy werd geheeten Konstancia, en zo noemd men den Advocaat.
zyt gy dan niet lustig in de praat?
En schoon het Recht hem dwingd in ’t openbaar te zweeren, Dat hy u nooit besliep, zo kund gy doch niet keeren Het praaten onder ’t volk: want die u nydig zyn, Die spuuwen evenwel op u haar kwaad fenyn.
Wat dunkt u nu hier van?
my dunkt dat men deez’ zaaken Gantsch buiten het Stadhuis moet zoeken af te maaken.
Dat is onmoog’lyk, Oom: want zo dit niet geschied, Zo geef my yder schuld, en ik blyf in ’t verdriet: Ja, ’k wil my met een staal eêr in den boezem steeken, Als dat men langer zou tot myner schanden spreeken.
Licht weet het Goossen meê, nu komt hy nimmer weêr; Niet dat ik daarom geef; maar hy denkt dat myn eer Van Allart is beroofd, dat zal hem deerlyk knaagen, En ik moet deeze schuld al vast onschuldig draagen.
Wat zal, wat zal ik doen?
Oom, wist gy een raad, Die maaken kon dat doch myn naam raakt van de straat.
Hoor, nicht, indien gy wilt dat ik u zal ontvouwen Myn recht besluit, dat is, dat gy met hem moet trouwen.
met hem trouwen, Oom!
zou ik hem noemen man, Die my doet noemen hoer?
ik bid u, zwyg daar van.
Wel hoe zou ’t mog’lyk zyn, dat ik een kon beminnen, Die door een schellemstuk my schier beroofd van zinnen?
Die raad is niet te doen.
Ja beter als gy denkt, En zo gy dat niet doet, uwe eer die blyft gekrenkt: Want beurd het dat gy met een ander komt te trouwen, Die zal men met groot recht voor hoorendraager houwen, Om dat hy neemt een Weêuw die haar beslaapen liet, En om haar machtig goed dat door de vingers ziet; Ook zyt ge’er oorzaak van; want ’t heeft hem zeer verdrooten Dat Goossen kreeg gehoor, en dat hy wierd verstooten.
’k Heb u zo vaak gezegt: nicht, praat doch niet zo ruim: Versmaad den Jongman niet: want krygt hy eens een luim, Zo zet hy ’t u betaald: die mind, kan ook weêr haaten: Dat achte gy toen niet, gy wouwd Allart verlaaten, En houwen Goossen aan; en dat heeft hem gekweld.
Ik had geen min tot hem, en Goossen die heeft geld.
Ha, ha, is’t dat?
Nu kom, en laat dat opzet vaaren.
’t Is my onmogelyk om met Allart te paaren.
’k Trek dan myn hand van u, en blyft dan in dien staat: Maar ’k meen dat elk u dan zal lasteren op straat!
Wilt gy dan om het geld in deeze schande leven?
’k zou om myn eer wel al myn rykdom geeven.
Zo doet het geen ik zeg, dan toond ge ’er blyken van.
Moet ik myn eerdief dan erkennen voor myn man?
Is ’er geen ander raad?
kan ik dit niet ontvlieden?
Gantsch niet, en ik zal hem zo daat’lyk doen ontbieden.
hem ontbieden, Oom?
komt hy in myn gezigt, Ik vlieg den eerdief aan, en roof hem van het licht.
Ik weet niet waar voor dat ik hem al uit zou schelden; En slimmer is hy noch, als ik zou konnen melden.
Ja kyft uw hart eens uit, ’t zal toch zo glat niet gaan, Als gy elkanderen daar na weêr kund verstaan.
KLAZYN na Allart loopende.
Juffrouw, ik kom zo weêr, daar gins werd zo gekeeven; ’k Zal maar eens even zien wat dat daar werd bedreeven.
KONSTANCIA, GUALTERUS.
IK wou wel dat gy Zaartje en Wouterbuur ontbood, Dan mogt men zien hoe men op ’t best dit huw’lyk sloot: Zy zyn de vroomste liên van alle uw goê bekenden.
Dat ’s waar, ik wil ook wel zo aanstonds om haar zenden, Dewyl het u beliefd: maar niet om dat men zouw, Als gy liên zyt by een, my vergen tot de trouw: Want zo ’k hem neemen moet, zo zal ik doch wat wachten, Door dien men niet met haat by iemand kan vernachten.
’t Is zo: maar deeze zaak die leid niet dat gy wacht; Dit huw’lyk, om uw eer, moet aanstonds zyn volbragt.
Aanstonds?
’k trouw eer de dood als voort met hem te trouwen.
Vervloekte uitvinding, och!
wat hebt gy my gebrouwen!
Nu, nu, niet zinneloos.
Me dunkt daar komt uw buurt.
’k Heb recht, zy zyn het ook.
KONSTANCIA, GUALTERUS, WOUTER, ZAARTJE.
IK meenden zo gestuurd Te hebben om uw tweên.
Wy koomen om te zeggen, Dat gy in ’t kort moet zien, hoe ’t best is aan te leggen Dat gy uwe eer weêr krygt.
maar ’k zie, Heer Advocaat, Gy zyt hier meê.
Is hy ’t?
wel in der daad, Ik kon u niet, myn Heer.
Ja ik ben hier gekoomen, Met rouw, in steê van vreugd, dewyl ik had vernomen Dit vreemd gerucht op straat.
Dat zelf myn ziel is leed.
Daar twyffel ik niet aan.
Wat werd dit wyt en breet Door al de Stad verbreid!
de een zeid:’t zyn hoere streeken: Den tweede zeid: wat, zwyg, een vrouw die heeft gebreeken: Den derden donderd hier met reeden tegens aan, En zeid: verschoond haar niet, zy heeft het meêr gedaan.
In ’t kort de lastertong die heeft het veld behouwen.
Ja toch, en Belie gaat het yder noch ontvouwen, Door dien zy op u heeft al lang een wrok gehad; Nu wreekt zy haar aan u, en draagt dit door de Stad.
Zy zeid ook: ’k laat niet af, maar ’k zal ’t gerucht vergrooten, Op dat die Schyndeugd dan van yder werd verstooten.
Wel is het nu wel tyd dat men de trouw uitsteld?
Gy hoord nu grondelyk het geen hier werd vermeld.
hy werd myn man; myn’ uitvlugt is verlooren.
Moest in myn Weêuwen staat my zyn dit lot beschooren?
Hoe kan ’er vreede zyn, aan tafel, of op ’t bed, Daar hy my zo een kroon van schand heeft opgezet?
Daar zal wel vreeden zyn, als gy wilt vreê beminnen.
tegens Wouter en Zaartje.
Hoor, ’k kon geen beter raad begrypen met myn zinnen, Als dat zy met hem trouwd, dan blyft zy ongeschend; Schoon dat het waarheid was, de praat neemt dan een end.
Nu, Zaartje, hoorje wel?
dat zyn myn eigen reeden, Dat zy gedwongen is met hem in de Echt te treeden.
tegens Gualterus.
En ik geloof niet dat zy daar iets tegens zegt.
Te byster, zy wouw hem doen roepen voor het Recht: Ik raaden haar dat af, en stelden haar te vooren, Dat daar uit grooter kwaad voor haar zouw zyn gebooren, ZAARTJE.
Dat is haar strak van ons ook duidelyk gezeid.
tegens Konstancia.
Nu ’k twyffel niet of gy zyt daar wel toe bereid.
Ik meê niet.
Ja, zy zal haar daar nu toe begeeven.
Denk of ’t niet hart en valt, met zulk een man te leeven, Die ik gantsch niet bemin, en nu door gramschap haat, Omdat hy my, door hulp van een vervloekte daad, Schier als gedwongen heeft, dat ik met hem moest trouwen.
Wat dunkt u?’ zouden ’er niet meêr zich kwalyk houwen?
Wel ja: maar ’t moet zo zyn, ’t werd tot u best gedaan.
Daar komt Klazyn nu weêr: kom zy moet om hem gaan.
KONSTANCIA, GUALTERUS, WOUTER, ZAARTJE, KLAZYN.
FOei myn nieuwsgierigheid.
de drommel haal de meiden; Ik mogt die varkens noch wel van elkand’ren scheiden.
Wat is ’er nu te doen?
hoe maak je zo veel wind?
De meiden vloogen my om ’t lyf gelyk ontzind.
Zy vochten met elkaâr, en ’k wouw dien kryg beslechten, Toen vielen ze alle op my, en scheiden uit het vechten, En zeiden: brui van hier: wat raakt u ons krakeel?
Zo jy ’er iets in spreekt, zo kryg jy dubbeld deel.
Maar toen begon de meid van Klara uit te vaaren!
En greep my by den arm en zei: wel Schyndeugds meid!
Kom nu eens weêr by ons en pryst haar vroomigheid: Gy deugd zo min als zy, durfd gy u hier vertoonen, Daar gy by zo een Weêuw, of ondeugd, noch blyft woonen?
Zo zei ze.
’k wierd zo gram, ’k vloog haar schier in ’t gezigt; Maar ik bedocht my ras.
wat hadden zy my dicht met vuisten af geslaagen!
Dan had ik zonder muts vast schreijend komen klaagen.
Waarom bleef jy niet hier?
wat had je daar te doen?
Wel van zulk schots onthaal had ik gants geen vermoên.
Hoe spreid zich dit gerucht!
Dat kunje daar aan hooren.
welk een ramp heeft my dien schelm beschooren.
Zacht, ’k zie volk.
Ik ontroer.
wie of daar weezen zal?
KONSTANCIA, GUALTERUS, WOUTER, ZAARTJE, ALLART, ROBBERT, KLAZYN.
HA, ha, myn Heer, ’t is klaar, hier is ’t bruilofsvolk al.
KONSTANCIA Allart ziende.