floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
De zaak liep geen gevaar.
Myn heer, laat ik je eens zeggen... JERONIMO.
Dit is de zaak; hy is in ’t minst te wederleggen.
’t Is achtien jaaren, of de twintig haast geleên, Wanneer een Ezel liep dwars door myn velden heên, Daar hy zich wentelde niet zonder groote schaade; ’k Ga met een Rechter van het dorp daar op te raade, ’k Doe myn beklag, men vat den Ezel by de kop; Men stelt een middel voor, men acht de schaaden op Een heel voer Hooy: in ’t end, na schier een jaar geleeden, Wordt my de bank ontzeit door ’t Vonnis, buiten reeden; Ik Appelleer; Terwyl ik door Arrest myn zaak bevordren wouw, Krygt zekre vriend van my, geacht voor een der beste, Voorzeker zomme gelds, voort Vonnis by Requeste, En ik, ik win myn zaak.
Wat doed men?
myn party Stelt tegen d’Excuters van ’t Vonnisse van my Een ander Accident.
Terwyl dit zo blyft steeken, Laat myn Party, toen een vlucht Hoenders, ’t hok uitbreeken, En vliegen op myn land, daar wierd belooft, men zou aan ’t Hof Raport doen, hoe veel hooy Een Hoen wel eeten op een dag kon.
Dit wierd wonder Wel by ’t Proces gevoegt.
Dit stond een tyd lang, zonder Ik kon verneemen op de zaak wel wierd betracht; Doch my wierd d’uitspraak op de zesde April gebracht, Met veel omstandigheên van woorden die ’k myn leven Aan geene zaaken van het Hof had hooren geven.
Mevrouw, ik schreef toen weêr op nieuwe kosten; ’k Dien, ’k Formeer, ’k Eisch, ’k Antwoord, ’k ga te raa met wyze liên, Door Informatien, Raporten, door Relieven, En door Transporten, en Explooten, en door Grieven, Door nieuwe Fyten, voorts Verbaal, Proces Verbaal.
’k Kryg Brieven van Bevel, daar ik schier in verdwaal.
’k Bragt vruchtloos voor den dag wel dartig goede Explooten, Tien Apostillen, hegt en vierkant op haar kooten, Verstekken twintig, en Producten zonder tal, Met tien Instantien, ja wel Mevrouw, ’k word mal, Toon ’t Vonnis: en ’k verlies de zaak met al de kosten, Die schier op duizend pond beloopt, met al die posten.
Is dat gerechtigheid?
heet dat recht doen, naar Ik heb geprocedeert by na de twintig jaar?
Een toevlucht is ’er noch daar ik op heb te hoopen; ’t Request Civiel, Mevrouw, dat is noch voor my oopen: ’k Geeft noch niet op.
Maar gy, komt ge om te pleiten hier?
Och, mogt ik!
’k Zal myn boek verbranden in het vier.
Ik... JERONIMO.
Duizend pond, voor twe voer hooy, waar zal ’t belenden!
Al myn Processen, Heer, die liepen nu ten enden, Daar scheelden vier of vyf maar van de kleinsten an; Een tegens myn Papa, myn Kinderen, en Man.
myn Heer, ik kan niet half aan u verklaaren, Wat listen my niet, van die drie, zyn wedervaaren; Wat zy niet deeden.
Maar men heeft haar by Arrest De macht gegeven, na veel smeekens by Request, Mits my te voeden naar myn staat, en te palleeren, My te verbiên, van ooit weêrom te procedeeren.
Te procedeeren!
Mevrouw, zie daar, ’k verstom!
Dat is een trek!
Myn Heer, ik word’er raazend om.
Hoe, zo de handen van Gravinnen zelf te binden!
Maar’t onderhoud, Mevrouw, is’t groot dat gy zult vinden?
Ik kan der deftig van bestaan, myn Heer, maar, ach!
Waar is vernoeging, waar?
als men niet pleiten mag!
Die schrobbers zouden ons tot op ’t gebeente uit knaagen, En zou men zwygen?
maar, Mevrouw, durf ik u vraagen Hoe lang gy hebt gepleit?
Dat weet ik niet zo net; Maar, ’k schat het dartig jaar.
Niet langer!
myn bed... JERONIMO.
Wat jaaren hebt gy wel?
gy zyt noch fris van leeden.
Omtrent de zestig.
Wilt vry die tyd besteeden.
Zy doen haar best vry, ’k zal ’t niet steeken laaten, neen, Al zou ik aan ’t Proces myn laatste hemd besteên.
Mevrouw, dit moest gy doen, geen weg is voor u nader.
Och, ja, myn Heer, ’k geloof u als myn eige vader.
’k Zou by myn Rechter gaan.
Och ja, ik zalder gaan.
My werpen aan zyn voet.
’k Zal my daar werpen aan; Ik ben geresolveert.
Maar laat my eerst verklaaren.
Gy vat de zaak, en laat d’omstandigheden vaaren.
Hebt gy gedaan?
Ja, Heer.
’k Zou dan op staande voet Gaan by myn Rechter.
Och, myn Heer, wat zyt ge goed!
Wel, als gy spreeken wilt, Mevrouw, dan zal ik zwygen.
Och, wat verplicht gy my, myn Heer!
ik zal haar drygen... JERONIMO.
’k Zou by myn Rechter gaan, en zeggen hem... GRAVIN.
Ziet; Ik zou hem zeggen, Heer... GRAVIN.
Bind my... GRAVIN.
Ik niet; ’k Wil niet gebonden zyn.
Bruy heên dan.
Hoe my binden!
My, Heer!
hoe my!
Och, waar zal men haar weêrga vinden.
Neen toch niet.
Maar, gy weet niet waar ik komen zal.
’k Zal pleiten, pleiten, ja myn Heer, ik ben niet mal.
Maar ’k zal u... GRAVIN.
Maar, myn Heer, ’k wil niet gebonden wezen.
Och, in de vrouwen is de zotheid klaar te lezen!
gy zyt zelver zot.
Mevrouw... GRAVIN.
My binden!
maar Waarom?
Ei, kyk!
hy maakt zich familjaar.
Een oude nar, die niet en doet als schraapen, Wil Adviseeren!
Maar... GRAVIN.
Loop by jouw Ezel slaapen.
Niet hoger.
Gauwert, loop bewaar uw Hooy wel.
Het loopt te hoog.
Weg zot.
Had ik getuigen!
ORATYN, JERONIMO, DE GRAVIN.
’k LAch Me slap!
zy komen schoon voor ’t huis myn meester vieren.
Myn Heer, Mevrouw, vertrekt eens aanstonds met jouw tieren.
Myn Heer, getuig eens... GRAVIN.
Dat hy zot is, is’t niet waar?
Myn Heer, dat hoor jy, ei, onthou dat woortje maar.
Mevrouw, jy moet het woord van zot wat binnen houwen.
Myn heer, hy komt my pas voor een zottin t’aanschouwen.
Zottin, Mevrouw!
zottin!
waarom scheld gy, Mevrouw?
Ik raa haar maar... ORATYN.
Dat men my binden zou.
Och, och, myn Heer.
Waarom laat zy my eerst niet spreken?
Och, och, Mevrouw.
Hy my verwyten myn gebreeken!
Een schreeuster.
Zagt, myn Heer.
Een kakelaar.
Hou, hou.
Die niet meêr pleiten durft.
Wat duivel raakt dat jou?
Heb jy ’er nadeel by, zeg vent, schurk, schelm, verrader?
Goed, goed, de duivel een Steeboo, kom, kom.
Niet nader.
Een Exploteur, kom, kom.
Waarachtig, ’k zie nu klaar, Dat Rechters, Pleiters maar zyn zotten met elkaar.
Einde van het eerste bedryf.
TWEDE BEDRYF.
LEANDER, WOUTER, gekleed als een Exploteur.
IK kan ’t alleen niet doen, dat zeg ik noch, dat waar is; Speel jy de rol, myn Heer, terwyl van Commissaris, Als ik voor Exploteur de rol speel; doe niet meer Als volgt my na maar, in de rok van zulk een Heer, Dan hebt gy kans genoeg om Izabel te spreeken.
Verander uw paruyk, en toon u onbezweeken; Trek zomtyds kreuken in uw voorhooft; tree heel wyd.
De Pleiters zullen niet eens droomen wie gy zyt.
Zy gaan voor dou en dag om met uw vaâr te spreeken Van haar Proces, daar zy vaak schreiende om staan smeeken.
Mevrouw van Narrestyn ontmoete my daar zo Of ’t wezen wou, en vroeg, of ik Jeronimo Uit kragt van dit Exploot, wel uit haar naam wou daagen Ik zei; ja toch, Mevrouw, dat is niet waard te vraagen, Ik ben uw dienaar, en zy gaf my een Dukaat.
Wat dunkt u van ’t begin?
’t Exploot, myn Heer, bestaat In duizend tarmen; dat hy haar voor weinig uuren Had uitgescholden, in presentie van haar buuren Voor een zottin, en wou dat men haar binden zou; Dat zy begeerde, als zynde een fraije en wyze vrouw, Hersteld te zyn, van zo veel lasteren en tieren, Daar zy gemeenlyk de Processen meê versieren.
Maar, apropo, hoe komt myn kleeding u te veur?
Heb ik de mienen wel Heer, van een Exploteur?
Heel wonder wel.
Ja wel, ik weet niet; maar myn zorgen Zyn tienmaal minder, als zy waaren deze morgen.
Dit is ’t Exploot, myn Heer, en dat de Brief; zie daar Ik zweer dat Izabel ze hebben zal, alwaar Haar vaâr daar by; maar om ’t Contrakt wel t’onderschryven, Moest gy me volgen, en in ’t werk niet steeken blyven.
Zo gy maar veinzen kunt, zult gy de rol heel licht Van Minnaar speelen voor haar Vaders aangezicht.
Maar gy moest t’eene niet voor ’t andere bestellen.
Rust jy jouw hooft maar Heer; dit ’s ’t huis, ik zal eens schellen.
Vertrekt.
IZABEL, WOUTER.
IZABEL, van binnen.
WIe klopt daar?
Vriend, doet op.
’t Is Izabel.
IZABEL.
Wie wou jy spreeken, Heer?
Mejuffrouw, ’k wenschte wel, Dat ik de goedheid, van uw heusheid mogt erlangen, Dat gy dit klein Exploot woud van myn hand ontfangen.
Vergeef my dat, myn Heer, ’k heb nooit daar in gedaan.
Myn Vader komt zo ’t huis, die zal u best verstaan.
Is hy niet ’t huis, Juffrouw?
Daar ’s niet aan bedreven, Wyl ’t onder uwe naam alleen maar is geschreven.
Gy zyt verkeert, myn Heer, ’k hou van die kanker niet, Die dag en nacht vreet, met de nasmaak van verdriet.
Zo niemand niet meer hield als ik van ’t procedeeren, Jy, en jouw aanhang mogt wel voort wat anders leeren.
Maar hoor... IZABEL.
Neen, neen; uw praat is my niet lief.
’t Is geen Exploot.
Wat dan, een Liedje?
’t Is een Brief.
Noch minder.
Lees ze reis.
Neen, neen; daar schuilt wat achter.
’t Is van myn Heer... IZABEL.
Spreek wat zachter.
’t Is van myn Heer... WOUTER.
ik heb me schier bedaan, Dat jy me hooren, en myn boodschap zoud verstaan.
Verschoon me, ging ik in myn drift my wat te buiten.
Ei, geef.
Je moest de deur my voor de neus toesluiten.
Nou, Wouter, ’k kon je zo vermomd niet van koleur.
Kom, geef.
Hoe, sluit je voor een eerlyk man de deur?
Ja, geef maar.
Loop heen... WOUTER.
Daar lees ze maar van binnen; Weest op een andre tyd zo haastig niet van zinnen.
JERONIMO, IZABEL, WOUTER.
’k moet een zot zyn in haar oog, ja toch, en meer.
Goed, goed.
Een Exploteur heeft last haar voor die eer Te danken; ’k zal haar haast die zotte klap verleeren, O, ’t zou me leet zyn dat zy haar wou exkuzeeren, Of dat ik eerst van haar gedaagt zou worden.
Maar Wat drommel voor een vent spreekt met myn Dochter daar?
Zy leest een brief; och, och!
’t zal van een Vreyer wezen.
’k Zal luisteren.
Heel wel; maar mag ik zonder vrezen Uw Heer gelooven?
O, gy kunt hem heel gebiên; Hy kwelt hem zo; hy zal u* dezen dag doen zien, * ziende Jeronimo.
Dat niemand tegen haar in ’t minst kan procedeeren.
’t Is vader.
Zeg haar vry, dat wy ons weinig keeren Aan snoeven; dat men hier om haar vervolging lacht.
Daar zie, hoeveel men uw Exploot en dreigen acht.
Hoe, heeft myn Dochter een Exploot van u geleezen?
Myn kind, gy zult de roem noch van uw afkomst weezen.
Kom, kom myn eenigste, myn Dochter, kom myn bloed, Nu zie ik, dat gy wel bewaaren zult uw goed.
Wat mag uw vader niet van uwe jaaren hoopen!
Myn kind, ’k zal u van daag het Corpus Juris koopen; Maar scheur d’Explooten niet.
Wel zeg haar dat ze my Plazier zal doen; dat ik haar uittart; zeg dat vry.
Versteur je niet.
Wat zal men noch beleeven!
JERONIMO, WOUTER.
KOm, Appelleeren wy.
Ei, wilt het haar vergeeven, Zy is noch jong en los.
Daar zyn de stukken weêr; ’k Zal zo jy ’t goed vind, haar weêr zamen zetten Heer.
’k Zal ’t wel leezen.
’k Ben geen gek, hoe zal ’t hier lukken?
Ik heb noch wel Copy.
Ik prys in ’t minst haar nukken, Maar hoe ’k u meer bezie, hoe ik u minder ken, Myn Heer, ik ken nochtans veel Exploteurs.
Ik ben Maar onlangs Exploteur geworden.
’t Kan wel wezen Maar voor wie kom je.
Voor een Juffrouw, die by dezen Myn Heer, haar dienst bied, en wel wenschte, dat myn Heer, Op myn Sommatie deed herstelling van haar eer.
Herstelling?
’k heb geen mensch beleedigt, noch geschonden.
’k Loof dat uw tong Heer, op dien tyd was vast gebonden.
Wat wil je dan?
Myn Heer, zy wenschte wel dat gy Zo goed was, dat gy haar in ’t by zyn eens van my, Voor wys verklaaren woud, by dit geschreeve Expresse.
t’is myn Gravin.
Zy is uw dienaresse.
Ik ben haar dienaar, Heer.
Myn Heer, gy zyt beleeft.
Zeg, dat een Exploteur van my de last al heeft Haar aan te zeggen, dat zy wil op my verhaalen.
die beleedigd is, zal die de straf betaalen?
Maar ’k moet haar toon eens zien, hun... d’eerste dag van Maart.
Om dat hy valschelyk heeft voor zottin verklaart, Daar toe vervoert door snoode en valsche pleiterye, De hooge en machtige Mevrouw, Katryn Sophye, Gravin van Narrestyn, van Bobskop, Rontombont; Zo werd hem aangezeit, dat hy zich zal terstond Vervoegen aan haar huis, alwaar hy, voor zyn schennen, Zal zyn gehouden voor Notaris te bekennen, En vier getuigen, dat hy Heer, Jeronimo Haar kent voor wys, voor arg, voor schrander, vroed en snoo, En niet voor zot, maar van een groote Exprejentie.
De Goede.
Volgt den naam dan van uw Excelentie?
Om u te dienen, Heer.
Men moet aan my ’t afgront Voldoen.
Nooit Exploot ik zo getekent vond.
Myn Heer de Goede.
Gy zyt een guit der guiten.
Ik ben een eerlyk man, sluit vry die naam daar buiten.
Gy zyt de grootste schelm die ik in Frankryk ken.
Vergeef me dat, myn Heer, gy hebt abuis; ik ben Uw dienaar, gy zult my myn moeite wel betaalen.
Betaalen?
ik?
ja met een oorvyg.
Wilt niet draalen, Je bent daar t’eerlyk toe, je zult me wel voldoen.
Je maakt me dol, daar ’s geld.
Heb jy noch meer van doen?
Een oorvyg?
schryven wy.
Dewelke na veel vlagen, My Exploteur, zo om myn ooren heeft geslaagen, Dat door de slag myn hoed gevallen is.
Jeronimo.
hem schoppende.
Kom, stelt Dat meê daar by.
Heel goed, myn Heer, dat ’s kontant geld, Dat had ik wel van doen.
En daar met meê te vreden, Heeft hy verdubbelt met zyn voet, zyn zotte reden.
Za wakker.
Boven dat, had hy, als dol van spyt, ’t Proces verscheurt, zo ik ’t daar voor niet had bevrijd.
Kom fynman, dat gaat wel, ’k zal nu geen woord meer spreken.
Doe jy je best maar.
Schelm.
Za, laat’et noch niet steeken, Kom noch wat slagen, dan zal ’t wel zyn.
’K zal schavuit, Haast weeten, of gy ook een Exploteur zyt, guit!
Wouter zich in postuur zettende om te schryven.
Kom, sla maar toe, ik heb vier kinderen te voeden.
Vergeef het my, myn Heer, ik kond in ’t minst vermoeden; De beste kan hem wel vergrypen; ’k zal wel weêr Die straf verzoeten.
och ja, och ja, myn Heer, Gy zyt een Exploteur, dat zweer ik, zonder weêr ga. Dat volk bemin ik als my zelf, en ’k vraag’er meêr na Als na myn beste vriend.
Myn vader hielt my veur, Dat ik beminnen moest, myn Heer, een Exploteur.
Neen, zo goed koop te slaan, dat zal in ’t minst niet lukken; Heb jy die kneepen in jou gat, zo schyt die nukken Vry uit.
’k zal ’t afgrond vergeeten noch... JERONIMO.
Ach, ach!
Geen kwesti, Heer.
Mijn Heer, uw dienaar, goeden dach.
Een schop in ’t gat, een lap om ’t oor, een mensch verachten!
Ei, geeft ze aan my weêrom.
Dat zal ik my wel wachten; My dunkt het is genoeg dat my die zyn getelt, Ik wou ze geven om geen heele kist met geld.
LEANDER gekleed als een Commissaris, JERONIMO, WOUTER.
ZIe daar heel wel ter snee, myn Heer de Commissaris.
Myn Heer, uw komst is hier zo nodig, als ze raar is: Die Heer, die ginder staat, die heeft my uit zyn schat, Zo datelyk vereerd een brave schop in ’t gat.
U, Heer?
My, Heer, ja toch; en wyl ik na behooren My kweet, gaf hy me noch een lap om by myn ooren.
Hebt gy getuigen Heer?
ei, zeg, wie was’er by?
Den oorband is noch warm, myn Heer, ei, voelt het vry.
Dat’s Crimineel, en voor geen rechten te verschoonen.
Hy dorst daar by my als een schobbert hoonen, Noch meer; zyn Dochter heeft, ’t geen hy heeft goed gekeurt, Een van d’Explooten uit dolkoppigheid gescheurt, En protesteerde Heer, dat men haar zou behagen, Dat zy ons tarten, en plazier had in ons daagen.
Ga, haalt zyn Dochter hier.
De geest van beestigheid, En van verachten is my lang van hen voorzeit.
Ik moet betovert zyn, och, och!
men zal haar vangen; Wel zo ik iemand ken, zie daar ik laat my hangen.
Een Exploteur te slaan!
maar ’k zie de Delinquant.
LEANDER, JERONIMO, IZABEL, WOUTER.
WOUTER tegen Izabel, IE kent hem wel?
Wel nu, zyt gy ’t niet die de hand Dorst aan myn dienaar slaan, Mejuffrouw?
en de Heeren Zo stout uittartten, en ons dorst zo stout braveeren?
Uw naam?
Is Izabel.
Leander tegen Wouter.
Schryf.
En hoe out?
Myn Heer, ’K heb achtien jaaren.
Laat eens zien, een weinig meer; Doch ga maar voort.
Zyt gy getrouwt, of haat gy ’t trouwen?
Hoe, lachjer om?
ik zweer dat zal je rouwen.
Schryf dat ze lacht.
Ei, sla dat liever over, want Myn Dochter heeft noch, Heer, van trouwen geen verstand.
Schryf, dat hy twemaal is gevallen in myn reeden.
Vergeef me dat, myn Heer; myn kind, ei, letter heden Toch wel op.
Zwyg jy maar, haar zal geen leet geschien.
Antwoordt op uw gemaak, ik zal zo naau niet zien.
Hebt gy daar flus niet van die Exploteur ontfangen Een zeker Schrift?
Ik heb verlangen Te weeten, of gy dat aan stukken hebt gescheurt, En niet gelezen?
Ja, ik last ’t eerst.
Op haar beurt Antwoord zy wel.
Vaar voort met schryven.
Om wat reden Hebt gy ’t gescheurt?
’K was bang dat Vaders moeilykheden Vergrooten zouden, Heer, en dat hy grooter smart Door ’t lezen krygen zou in zyn bekommert hart.
Dat ’s onvergeeffelyk!
Processen te verscheuren; De weereld zal vergaan komt zulks noch eens te beuren.
Hebt gy ’t dan niet uit spijt, of door versmaading tot Die ’t schreef gescheurt?
want zie, dat is alleen het slot.
Myn Heer, ’k veracht hem, noch ’k versmaa hem niet, dat ’s nader.
Schryf, schryf.
Ik zeg u, dat zy dat heeft van haar Vader.
Zy antwoordt wel.
Nochtans hebt gy getoont, als dat Gy geen meer afkeer als van Rokkedragers had.
De Rok, myn Heer, kon my voor deze nooit behagen, Maar nu begin ik hem myn achting op te draagen.
Kom, kom myn lieve kind, ik zal zo dra ik kan, En ’t my geen geld kost, u doen trouwen zulk een man.
Gy wilt het recht voldoen, en naar zyn wetten leven?
Myn Heer, ’k zal alles doen om hem myn hart te geven.
Heer, laat haar tekenen.
Gy zyt gezint al ’t geen Gy hebt gezeit te doen, niet waar?
zeg ja, of neen.
Myn Heer, ’k verzeker u, dat ik myn woord zal houwen.
Kom, teken.
Ik en ’t recht die zullen u vertrouwen.
Kom, tekent gy niet Heer?
Ja toch, ik ben bereid Om blind te teeknen, wat myn Dochter heeft gezeit.
Leander tegen Izabel.
’T gaat alles naar myn wensch.
Hy tekent onbedreven Een goed Contrakt, dat hegt en bondig is beschreven, ’K zal op zyn tekening hem stellen naar myn hand.
Wat zeit hy?
o, hy is verlieft op haar verstand!
’T zal nu wel gaan, vaarwel; ik zal u steeds bevreien.
Kom Exploteur, wilt haar weêr naar haar huis geleien.
En gy, myn Heer, ga meê.
Waar Heer?
Kom, volg me.
Gy zult het weten, ga uit last van ’t Hof, volg maar.
Waarom, myn Heer?
LEANDER, JERONIMO, ORATYN.
WIe daar?
heeft niemand niet vernoomen Myn arme meester?
door wat gat is hy ’t ontkoomen?
Och, sprong hy ’t venster, of de deur uit?
Schelm, ik wou Dat gy gehangen waard.
Och, had ik maar een touw!
Ik weet niet waar zyn zoon Leander is gebleven, En wat zyn Vaâr belangt, die is niet meêr in ’t leven, Of daar de drommel hem gevoert heeft.
Arme bloed!
Wast daarom dat je woud een Lykdicht hebben!
moet Je sterven?
’k heb vergeefs in alle Aptekers potten Na jou gezogt!
moest jou de Duyvel zo bedotten!
Och, arme meester, jy zult dood zyn, och, kont gy Zo maklyk scheiden van Leander, en van my!
DANDYN in de Schoorsteen, LEANDER, JERONIMO, WOUTER, ORATYN.
WAt zyt gy voor een volk?
wat doe je daar te praaten?
Wie is dat in de rok?
zyt gy Advocaten?
Spreek op.
Nou zul je zien, dat hy zal een voor een De katten rechten.
Zeg, hebt gy ook zorg voor heên Myn Secretaris aan te spreeken wel gedraagen?
Ga wilt hem, of ik van uw zaak weet, eerst eens vragen.
Kom, kom, ik zal hem uit de schoorsteen haast doen gaan.
Gy Exploteur, zult uw gevangen gade slaan.
Zwyg schelm, zo gy noch lust hebt in uw leven, En volg me.
DANDYN, JERONIMO, DE GRAVIN, WOUTER.
ZA, wilt uw Requesten overgeven.
Myn Heer, men neemt my hier gevangen, zonder dat Gy ’t toestemt, of dat ik van iemand wierd beklat.
Ha, ha, daar zie ik op het huis zyn Excellentie!
Wat doet hy daar?
Mevrouw, daar geeft hy Audientie, De baan is voor u klaar.
Myn Heer, men komt my daar Geweld te doen, des kom ik hier, om over haar Te klagen.
Och, myn Heer, ik kom my ook beklagen.
Jeronimo en de Gravin op elkander wyzende.
Myn Heer, dit ’s myn party.
Ik moet hem ook wat plagen, ’k Wil meê party zyn, want myn zaak is even groot.
Jeronimo, de Gravin, en Wouter.
Myn Heer, ik kom by u maar om een klein Exploot.
Ei, laat elk op zyn beurt zyn recht aan hem vertoogen.
Zyn recht!
al wat hy zeit, myn Heer, dat is geloogen.
Wat heeft men u gedaan?
Gescholden.
Wouter voortvaarende.
Dat je ’t vat, Ik kreeg een oorband meêr, en noch een schop in ’t gat.
Myn Heer, ik ben de neef van een van uwe Neven.
Heer, Jonker Jan zal u myn zaak te kennen geven.
Ik ben een bastert van de zoon, Heer, van uw Min.
En van wat staat?
Spreekt op.
Myn Heer, ’k ben een Gravin.
Ik ben een Burger.
Ik een Exploteur.
Myn Heeren... DANDYN.
Gaat voort, ’k versta je, wilt uw zaaken maar verweeren.
Myn Heer... WOUTER.
Zie daar, daar voert de drommel hem weêr weg.
Is ’t alree gedaan?
ja wel; ziedaar ik zeg, Daar speelt de henker meê; ’k begin maar zo te praaten... TIENDE TOONEEL.
LEANDER in zyn oude gewaad, JERONIMO, DE GRAVIN, WOUTER.
MEssieurs, wilt gy ons wel met rust en vreeden laaten?
Heer, kan men binnen gaan?
Waarom niet, Heer?
’k Had in een uur of twe gedaan, of in iets meer.
’k Zal voor niemand niet, myn Heer, de deur ontsluiten.
Gy doet zeer wel, dat gy dien schreuwert houd daar buiten, Maar ik... LEANDER.
Men laat geen mensch naar binnen gaan, Mevrouw.
Ik zal’er echter in.
Mischien.
En als ik wouw?
Door ’t venster.
Door de deur.
Dat geef ik jou in vyven.
Ik zal’er in, al zou ik hier tot t’avond blyven.
Dandyn, Leander, Jeronimo, Gravin, Wouter, Oratyn.
Oratyn, tegen Leander.
LAat hy zyn best nou doen, ik heb hem ’t gaan belet.
’k heb jou vaâr, myn Heer, in ’t onderhuis gezet, Dicht by de kelder.
’k Zeg noch eens, laat jou beleezen, Men ziet myn Vader niet.
En als het echter wezen En ik noodzaaklyk, om myn zaak, hem spreeken moet.
Dandyn verschynt door ’t keldergat.
Maar och, wat zie ik!
Sinte Agniet, wat ben je goed!
Wel hoe, door ’t kelder gat!
’k Zeg noch, hy is betovert.
Myn Heer... DANDYN.
Dat beest heeft my, met noch een schelm, verovert.
Vertrek, gy zyt van uw verstand berooft.
Myn Heer, ei, wil je wel... DANDYN.
Ik zeg, je breekt my ’t hooft.
Myn Heer, ik heb belast... DANDYN.
Zwyg, wilt uw tong besnoejen.
Dat men u brengen zou... DANDYN.
Men breng hem naar de boejen.
Een zeker Oxhooft Wyn... DANDYN.
’k Heb daar niet meê te doen.
Van d’alderbeste zoort.
Spreek op, maar met fatzoen.
Kom, past wel op, dat zy ons niet ontvluchten moogen.
Myn Heer, al wat hy u gezeit heeft, is geloogen.
Ik zal u zeggen Heer... DANDYN.
Hou smoel.
Spreek jy, Mevrouw.
Myn Heer, ik zal... DANDYN.
Laat my myn aâm eens haalen, houw!
Gy breekt my ’t hooft.
Gravin, by hem in de kelder kruipende.
Ei, hoor my eens aandachtig.
Zy wurgt me, help!
Gy sleept my meê, warachtig, Zie voor u wat gy doed, help!
ik val.
Zie daar, Daar zyn de zotten in de kelder by elkaar.
Loop, vlieg, en help hen wat, maar sluit aan alle zyen De deuren toe; doch ’k wil in ’t alderminst niet lyen, Dat Heer Jeronimo nu hy ’er binnen is, Voor morgen komen zal uit zyn gevangenis.
Loop, Wouter pas ’er op.
Wil dan het gat bewaaren.
Za, lustig repje maar, ik zal de rest wel klaaren.
TWALEFDE TOONEEL.
Leander, Gravin.
nu zal die schelm myn Rechter van zyn zaak Het schoonste zeggen!
och, de waarheid roept om wraak!
door ’t kelder gat.
Myn Heer, gelooft het niet, hy heeft niet een getuigen, Hy komt, al wat hy zeit, maar uit zyn poot te zuigen.
Mevrouw, wat praat je daar?
ik bid je weest wat stil.
hy zal hem al doen geloven dat hy wil.
Laat ik ’er meê in gaan.
Neen, niemand zal ’er binnen.
’k Zie, d’alderbeste wyn werkt reeds op uwe zinnen Zo wel, als op de geest uws Vaders.
Gaat het zo, Pasjentie.
Maar ik zweer, dat ik Jeronimo, En u, ja zelf uw vaâr die parten zal verleeren; ’k Zal tegen ’t Oxhooft, en myn Rechter protesteeren.
Ja loop, dan zyn wy van uw zotterny bevreid.
Geen zot is zotter, als een mensch die gaaren pleit.
Dandyn, Leander, Wouter.
in zyn gewoon gewaad.
WAar loop je heên, myn Heer?
waarachtig, ’t zal niet lukken, Je gaat te mank; ik zeg je hebt vervloekte nukken.
Ik wil gaan rechten.
Hoe, gy rechten!
gy zyt krank, Uw wond loopt prykel, en gy gaat zo schriklyk mank; Haal Meester Jan. DANDYN.
Laat hy ter Audientie komen.
Ei, Vader blyf toch staan gy zult... DANDYN.
Uw tong wat toomen.
Ho, ho, nu zie ik wat ’er om gaat, gy alleen Wilt met my leven naar uw eige zinlykheên: Gy draagt my achting, noch ontzag toe, en uw lellen Belet my, dat ik niet een Vonnis meêr kan vellen.
Daar neem de zak, hou vast.
Zacht, vader, zacht, uw vuur Is al te groot, gy zyt gebonden aan geen uur, Noch dag; en zo gy niet kond zonder rechten leven, Indien gy rechten moet, waarom niet ’t huis gebleven?
Recht hier, gy hoeft daarom niet uit te gaan naar’t Hof; Kom, excerceert uw gaaf; recht ons, gy hebt verlof.
Zacht, schen het Hof niet, noch laat ons het Hof niet schennen; Dat’s quasi vero; neen, elk moet my daar voor kennen.
Gy zult in tegendeel een Rechter zyn, zo wel Van Criminele, als van Civiele, en sine Apel.
Men zal uw Sentiment in ’t minst niet tegen blaffen; Ja, alles zal u stof tot Vonnissen verschaffen.
Indien uw knecht een glas niet helder heeft gespoelt, Wel condemneert hem in de boeten; breekt hy ’t, koelt Uw lust door ’t geesselen.
Dat’s wel, dat kan niet faalen.