floriandebaene/EmDComF4DutchDraCor huggingface dataset:
Vermits dat gy hebt in mijn eer Getreden, zo begeer ik weêr, Dat gy voortaan uw mond zult stillen, En zwijgen van uw zotte grillen.
Dies doet hier op als billik is, En bid my om vergiffenis.
Wat lijd mijn achtbaarheit al schande!
’k Wil datje kussen zult mijn handen.
Nu ras van hier: het word al laat.
hy kust haar hand.
Zie, hoe zijn zonlicht ondergaat!
Kom in: laat ons eens vrolik klinken, En op deez strijd een glaasje drinken.
WAar vind’ ik nu toch iemandt daar Ik mijn verdriet aan openbaar?
Och, is ’er niemant van ulieden Die my zijn trouwe hulp wil bieden!
Ik loof dat hier wel iemant is Die deel heeft aan mijn droeffenis Ai!
zoje my weet troost te geven, Ik zalje danken al mijn leven!
Ik sterf, en raak van spijt ten end’.
Heb derenis met mijn ellend’, Gy, goede mannen, die by vlagen Dit meê moet van u wijven dragen!
Iochem uit.
’t Is voor d’ellendig’ in ’t verdriet, Noch troost dat hy een makker ziet.
Wel hoe, goê maat, hoe dus ontstelt?
zijtge met het hooft gekweld?
Hoe pronkje dus met wijve doeken?
Ik mach mijn blôheit wel vervloeken.
Wat is ’t gaans?
geef my bescheid.
Ik ben daar van mijn wijf misleid, Die my, heel tegen recht en reden, Gelijk een droes, vol dolligheden, Geschopt, gekrabt, geslagen heeft, Dat my het gantsche lijf noch beeft.
Haar boze moêr kwam zich inwikkelen Om d’andere noch aan te prikkelen: Dat oude Vel loeg om mijn smert.
Je wijf trok meê dit spel ter hert, En kwam my bits met nagels groeten.
In ’t end’, ik raakte onder voeten.
Nu leef ik met u in een gilt.
Ik hoop nu haast dat woedend’ wildt, Door zekre middel in te tomen.
Wat is ’t dat gy hebt voorgenomen?
Ik heb een goeden aanslag voor.
Hier is een zeer geleerd Doktoor, Die veel kwâ toevallen kan helen; En ook d’onënige krakkelen, Waar meê het vrouwvolk is belaân.
Ik meen nu eens naar hem te gaan.
Dien Dokter hoef ik ook te spreken.
Indien hy kan mijn wijfs gebreken Herstellen, dat zy word gezond.
Verëer ik hem tot loon terstond Mijn beursje, welgespekt van kronen.
En ik zal hem ook rijklik lonen.
Waat woont dien hooggeleerden man?
Gins, in dat huis.
Kom, gaanw’ ’er dan.
Zy kloppen aan Malfonzus deur.
Frippool doet open.
GY zijt ter goeder uur gekomen: Want mijnen Heer had voorgenomen Zo datelik eens uit te gaan.
Malfonzus uit.
Zie daar komt hy al herwaarts’ aan.
Malf.
De wetenschap, my aangeboren, Doet mijne mogentheden horen!
Wat heb ik niet al, door mijn kracht, Ontelbre wonderen gewracht!
Ik zal u mijne kunstigheden, En hoge wijsheit gaan ontleden.
Appol, de vinder van het kruid, Voor mijne kunst zijn deuren sluit.
Hippokrates, Galleen, Montanje, d’Arabiesch’ Aviçen, waar vanje Zo veele wondren hoort en leest, Die zwichten voor mijn hoge geest.
Paree, Hildanus voor my wijken, En Bartolijn de vlag moet strijken, Met Beverwijk, hoe afgerecht Op ziekten die den mensch bevecht.
Ja Eskulapus zelf moet duiken Als ik mijn kunsten ga gebruiken.
Al ’t geen dat in d’Herbariom Geschreven is, staat voor my stom.
Dies mach ik wel met waarheit zeggen, Dat niemant kan mijn kunst weêrleggen.
Al ’t geen ik doe of praktizeer Verstrekt all’ anderen tot leer.
Voor my was niemant die ’er wiste De schrandre kunst, het Algemisten, ’t Welk door my is in ’t licht gebracht.
Ik lachme schier te barsten.
,, zacht!
,, Hy meent de kunst van ’t mostertmalen, ,, Die hy gebracht heeft in Westfalen.
Mijn heer, ik spreek u wel een woord.
Wel, wilt u haasten: ik moet voort; Want mijne zieken my verbeiden.
Ook is ’er eene zaak te scheiden Daar mijn persoon hoognodig is.
Ik spreek dan zonder hindernis.
De dolheit, met ’er kwade plagen, Zijn mijne vrouw in ’t hooft geslagen, Waar doorze raast als een gespuis, Waar door noit vreed’ is in mijn huis.
’k Wou datje een tegengift kon maken, Om haar die gal doen uit te braken; Of zetten haar een sterk klisteer; Op datz’ haar oude deuchden weêr Verkrijgen mach, gelijk voordezen.
Je hoeft hier voor niet eens te vrezen; Hier is in ’t minst’ geen zwarigheit.
Hier in bestaat mijn fakkulteit.
Ik kan dit vuur wel haast uitdoven, Veel eerder danje ’t zoud geloven.
Geen man kan doll’ uitzinnigheit Genezen door een wijs bescheit; Al had hy Katoos statig wezen, Noch zou hy ’t monster niet belezen.
Geen Ciçeroos zachtmoedigheit, Noch Krassus door zijn goedigheit, Noch Seneka door zedigheden, Temistokles door wijze reden, Noch Sokrates door zijn gedult; Hoe schoon hunn’ deuchden zijn vergult.
Zy zouden ’er niet meed’ uitrechten; Geen van hen zou de prijs bevechten.
Behalven ik, ik doe ’t alleen!
Hy is veel wijzer als Galeen!
Nu zal ik in mijn schatboek lezen, En zien wat hier voor dient te wezen.
Hier zie ik hoe een vuile wond’ Te helpen is in korten stond; Daar voor gebruik ik adderstongen, Mansoren, herik, muggelongen.
Voor het verstuiken van een voet, Gebruik ik mamay, drakenbloed, En kattekruid, met violetten, Dat kan het moy te rechte zetten.
De geen, die van de gelezucht Zo lelik zien, help ik ter vlucht, Met beedlaarsluizen, vloyevellen, Groen mottekruid, en sintenellen.
Voor maag, voor hert, voor blaas, voor nier, Gebruik ik drommelsdistel, vlier, Gekookt in drie pont ezelswater, Daar by gedaan meloot, en mater, Met verkensdraf, en safferaan, Mandrágorá, en gallig-aan.
Om tant- en kiespijn te verdrijven, Moet ik daar ganzerik op wrijven.
Ik maak trekpleisters voor het hooft, Door welkers kracht de pijn verdooft.
De hair- en douworm, kwade zeren Genees ik met een zalf te smeren, Die voor krawagie, vurigheit Zeer goed is, dik daar op geleit.
Voor alle ziekten die ons krenken Weet ik hulpmiddlen te bedenken.
Ik heel, genees, help alle pijn.
,, ’t Is jammer dat het leugens zijn.
Satis eloquentia, sapientia parum.
Dees Dokter weet zeer hoog te spreken!
,, Hy blijft noch in de brokken steken.
Vexatio dat intellectum.
,, Dat zey de kat, en vrat van ’t spek, ,, En mit brak heur de droes de nek.
Mijn heer, ai, zoek voor kwade wijven.
Ik zal u datelik gerijven.
Usis facit artificem.
,, Mit sloeg de man ’t wijf op de huit, ,, En smeetze fluks ten venster uit, ,, Op hoop dat zy zou leren vliegen.
,, Gants bloed, hoe kan mijn Meester liegen.
Zo gy ons dan op staande voet Geen raad geeft, noch vernoeging doet, Zo gaan wy deur.
Ai, hoor mijn reden: Hier is de hulp, zijt slechts te vreden.
Recept contra Herinnis armata.
Voor een uitzinnig, dol, en kwaad Wijf is geen kruid ’t welk helpt of baat, Noch pillen, of klisteren, dranken: Men moet de boze vrouwen ranken Genezen door een slangehuid, Die kan de vuile dampen uit Haar onrein lichaam tot zich zuigen: Dit zal ik met de daad betuigen; Want deze kunst heeft noit gefaalt.
Maar eerst dien ik niet onbetaalt Te zijn, eêr dat ik ga verklaren Hoe dat men hier meê voort zal varen.
Indien u zeggen zeker gaat, Zal ik u voor die goede raad Verëren deze goude schijven.
,, Is dat het loon voor kwade wijven, ,, Zo ga ik ook voor Dokter uit.
Frippool, ga haal mijn slangehuid.
Mijn grote wijsheit doe u zeggen, Hoe dat om boze vrouwen leggen Wel negen huiden, die ik t’zaam U noemen zal van naam tot naam.
De eerste hiet men stokvis-vellen, Om datze best naar ’t beuken hellen: De twede lijkt men by een beir, Om dat zy, als een boze meer, Staâg krabt en klaauwt met scherpe poten: De derde huid is voortgesproten Van ’t ganzevel, wiens mal gesnap Meêr rammelt dan een laasrus-klap: De vierde is een huid van honden, Om dat men nimmer heeft gevonden Een, welkers dolheit hoger gaat: De vijfde, om haar wild gelaat, Draagt heuren naam van snelle hazen: De zeste, om haar woeste razen, Onleent heur naam van ’t paerdehuid: De zevenst’ is van ’t snoodste kruid, Te weten van de krabbekatten: Maar d’achtst’ is even snoô te schatten, Om dat zy is van ’t morsig zwijn: De negenst’ en de lest’ zal zijn Het mensche vel met zijn gevoelen, Waar aan men zijne lust moet koelen, Met slaan en smijten, tot dat zy Zo murruw is als rijsten bry.
Zo kanm’ een boze vrouw genezen!
Hier is de huid.
wat zal het wezen?
Doorslaat dan voort dit negental Van huiden, heel en overäl.
Ik durf dit werk niet onderwinden.
Je moet haar eerst te degen binden, Eêr datj’er legt in slangevel.
Mijn heer, ik zorg dat zy my zel Van boosheit het gezicht uitrukken.
Dit vel kan al haar boze nukken Meêr zuivren als de medeçijn; ’t Ontrekt haar al ’er boos fenijn.
Al hare negen kwâ gebreken Zal zy kwijt worden zonder teken.
Dies wilt ’er maar met vreucht op slaan.
’k Verzoek dat gy wilt met ons gaan, En helpen ons dit werk beslechten.
ik zal u onderrechten, En met u gaan, op hoop dat ik Dit kwaad weêrom ten goeden schik.
DEwijl mijn eer nu staat verheven, Mach ik my zelf de naam wel geven Van Iuno, of Prozerpina: Want als ik eens mijn oogen sla Op mijn gewaad, en statig wezen, Zo kan ik uit mijn wapens lezen Een twede Pallas, die gebied.
De bullepees, die gy hier ziet, Dat is de speer daar ik meê kampe Met kloekheit tegens alle rampen.
Deez hoed ik nu in plaats op zet Van ’t Sfinksch’ en Griffioens helmet.
Meduzaas hooft leid hier verborgen, Dat yder schrikken doet en zorgen.
Deez broek die is mijn wapenschild, Daar door betoom ik ’t manlik wild; Zo dat ik alle ogenblikken Hen met mijn kwelgeest doe verschrikken.
Doe zo gelijkje heb gezeit, En houd uw eer en dapperheit.
Ik volg tot mijnent ook die wetten.
Mijn man moet zich te spinnen zetten Gewillig daar ik hem dan keur, ’t Zy voor of after by de deur.
Dus moetmen met de mannen leven, En doen hen voor de vrouwtjes beven.
Wel wie of hier is aan de deur.
Ik gis jou Lubbert is ’er veur.
X. TOONNEEL.
Lubbert, Iochem, Malfonsus, Frippool.
WIe raad jou dus hier in te komen?
Ik heb die raad zelf voorgenomen.
Hou daar, daar, dat is voorje loon.
Wel Luishond, wie heeft jou ontboôn?
ik kom met deez’ getuigen, Om u, door hunne hulp, te buigen Weêr onder mijn gehoorzaamheit.
Zie daar, dat is voor zulk bescheit.
Kom, Dokter, help een einde maken, Op dat wij uit onz’ kwelling raken.
Zy vatten Baertjen aan.
gewelt!
genade, kind!
Frippool, kom met der haast, en bind Fijt.
en Giert.
worden ruggelings gebonden.
Deez’ twee te zamen met de banden.
Kom, nemen wy haar eerst in handen, Om haar te zuivren van ’t fenijn.
Och, moeder help my uit de pijn!
Daar zal ik u wel van verlossen.
Mijn vriend, nu moetje haar afrossen, Zie daar is ’t harde lengelkruid, Smeert haar daar wakker meê de huid.
Hou daar, ontfang nu goede slagen Voor alje boze kwade plagen!
zo ik noch iets vermach, Zo bid ik u met goed ontsach, Dat jy verschonen wilt mijn leven!
Ik zal u altijd d’eere geven Die aan een man gegeven wert!
Indien u al uw kwaaddoen smert, Dat jy aan my wel hebt bedreven, Zal ik ’t u gaerene vergeven.
Ik zalj’ als een eerbare vrouw In alles zijn oprecht en trouw, ’t Welk ghy in waarheit zult bevinden!
Hier op zal ikje weêr ontbinden, En hechtenje weêr an mijn ziel.
Voor uwe gunst ik neder kniel.
Wilt toch mijn boosheit niet gedenken.
’k Zal voortaan na uw’ ogewenken Staâg zien, op dat ik mach zo weêr Herstellen uw geschonden’ eer.
Gy doetme weêr in vreucht herleven!
En ik word tot uw liefd’ gedreven.
Mijn Gladlek moet ’er nu meê aan: Ik zal haar huid zo wel deurslaan, Dat zy voor mijn gezicht zal beven.
Och Iochem, ’k zal u willig geven D’eer, die u eigen toebehoort.
Neen, neen: gy moet ’er meê aan: voort!
Zy vreest slechts voor de harde slagen.
ik zalje zo behagen Met al mijn macht en mogentheit, Gelijk een dienstbaar’ ondermeid.
Ai, Iochem, vaar, wilt wat bedaren.
Ik moet eerst met mijn zaak voort varen.
Hoor, vriend, eêr datje verder gaat, Zo luister na mijn goede raad: Deez zaak moetj’ aan mijn oordeel stellen, Zo zal ik weêrzijds ’t vonnis vellen, Wat yder doen of laten moet.
Zo gy mijn voorslag acht voor goed, Verwacht ik antwood van u t’zamen.
Wy zeggen hier op, ja en amen.
Voor eerst, zult gy, tot eenen zoen, Hier voor uw man een knieval doen, En uw mans achtbaarheit zo eren; Gy zult uw heerschappy afzweeren: Ten tweden zult gy Iochem dan Ons schenken ene dubble kan Uit paters vaatje, van het klaarste.
Ik stem het toe, als ok mijn waardste.
Ik merk nu eerst mijn kwaden aart, Ik weet dat ik u niet ben waard, U, man, die, door uw zachte zinnen, Het booste monster kunt verwinnen, En die op slimme wegen gaan, Om hare mannen te verraân.
Ik zal voortaan, als een Abigel, Verstrekken tot een deuchdespiegel, Die ’t onheil schutte van haar heer.
Dit zweer ik by mijn vrouwe-eer!
Dewijl uw leed is mijn ellende, Wil ik ook uwe kwelling ende, En nemen u weêr in genâ.
Dit onweêr dat verkeert wel dra!
’k Verzoek dat wy, eêr datwe scheiden, Ons eerst tot vrolikheit bereiden.
Terwijl dat Iochembuur de wijn Verzorgt, wil ik niet karig zijn.
Ik heb een hoen, met twee patrijzen, Een rommelzoodje met sausijzen, Weest hier op altegaâr mijn gast.
Voor my, ik stel deez zaak voor vast.
En ik kan die ook niet verwenschen.
Ik hoor wel hier is keur van pensen.
Ik ben hier ook wel meê te vreên.
Laat ons dan binnen treên.
P. E. VONNIS, over het Kluchtspelvan deBroekdragende Vrouw.
DE Schouwburg heeft dikmaals voor dezen Met boertige stof aangewezen, Hoe dat men boozaartige wijven Kan temmen in hunne bedrijven.
Nu laat zy op hare Toonelen Geen minder vermaaklikheit spelen, Terwijl hier de kijkers aanschouwen, Hoe dat Broekdragende Vrouwen Hun parten licht zijn te verleren, Indien men het snaax ordineren Van Meester Malfonsus wil volgen.
Al speelt hy hier vry den holbolgen, Zijn potsige zeldtzame raden Zijn t’enemaal niet te versmaden.
Want zulke beulinnen te dogen, Als hun in dit Kluchtspel vertogen, Die tegens het voorrecht der mannen Met opzet zijn t’zamengespannen, Verbastert van goede manieren, Genegen tot schelden en tieren, Haar mannen op ’t onheuste ontmoeten, Met nagels en tanden begroeten, En in euvelmoedige zinnen Met bulpezen dwingen tot spinnen; Met hulp van meer andere afdekken, En smadig de broeken uit trekken, ’t Is zeker, ’t is in alle landen De mannelike achtbaarheit schanden.
Dan zijn ’er nu zulke gezinden Ter werelt noch ergens te vinden, Die deze zwaarwegende plagen Met Sokrates kunnen verdragen, En onder die wreê ongenuchten Vreêlievendt verdraagelik zuchten, Uit inzicht, dat zulk een droef leven Meer voordeel dan schade kan geven, Zy blijven daar vry onder leggen, Ik heb ’er niets tegen te zeggen.
d’Auteur, die dees boertige dingen Op maatzang heeft weten te zingen, Zo konstig, zo bondig, zo aardig, Is dies wel een Eerkransje waardig.
Zie daar is vokomen gebleken Wat Vonnis ik hebbe gestreken.
Een yder, die ’t Kluchtspel gaat kijken, Zal, meen ik, zulk vonnis meê strijken.
DE BOERE KOOPMAN.
Vertoond op de Amsterdamsche Schouwburg.
TE AMSTERDAM, By de Erfgenamen van Jacob Lescailje, op den Middel-dam, naast de Vischmarkt.
ANDRIES, de Makelaar, FLIP, de Oostindischvaar,}Twee Gaaudieven.
FOKEL, een Boerin.
EMMERENS, haar Buurvrouw.
KRELIS, een Boer, Man van Fokel.
HENDRIK, een Snijer.
JAN, zijn Knecht.
PRUTJE, als een Aap.
HANS, als een Papegaay.
}Twee Gaaudiefjes, DUIFJE, Meid van Emmerens.
HANSLAMBERT,}Twee Arbeiders.
PIETER, JAKOB,}Dienders van de Schout.
Het Tooneel is in de Straat, en voor ’t Huis daar de                Boer woont.
ANDRIES en FLIP.
WEl, Bolletje, is nou alles klaar, volgens ons afspreeken?
Sijme Boll, draag geen zorg: de jongens zijn al in’t pak gesteeken.
Maar zel ’t wat lijken?
Heel wel; selderment, het staat ’er zo fraay.
Prutje lijkt natuurlijk een Aap, en Hachje een Papegaay.
En ik hebze wel onderrecht watze doen moeten, alsse inde Boers huis koomen.
Zie daar is ’t huis.
Wilt gy het geen is voorgenomen In ’t werk stellen, ik zel ondertusschen by de Boer gaan, En vullen hem de kap.
Ik laet het daar op staan.
Vind ik hem nu slechts t’huis dan zel ’t wel wezen.
FOKELTJE.
ANDRIES klopt.
WEl, kaerel, wat kloppen is dat?
Wilt niet vreezen, Ik ben ’t, Fokeltje, en ik kwam zien of je man t’huis was.
Ben jy ’t, Andries?
hy is uit, maer hy zal wel ras Weêrom wezen, hy is na de Snijer om eens te kijken Of zijn klieren al edaen zinne.
Want zeit hy ’t zou niet lijken, Dat hy met zijn boere pak zou komen op de beurs, Onder zo veul Heeren en groote Singieurs.
Ja wel, Andries, ik mien dat jy hem wat wijs hebt gaen maeken, Datje ons hier doet wonen: wy hadden op ’t land goe zaeken, Je zout ons daer elaten hebben.
Wel, Fokeltje, wat een praat?
Nou zelje een vrouw der vrouwen wezen, en houden een groote staat, En jou man zel hem nou als een koopman op gaan schikken.
FOKELTJE, stil.
’k Zegger koopman teugen; ’k meen jy zelt hem likken.
Zegje wat, Fokeltje?
Neen, niet anders als dat ik wouw Datje ons aen ’t boeren elaten had.
wat benje ook een kluchtige vrouw, Je bent geweldig haastig, wacht maar drie vier daagen, Zo zelje ’t geld met zakken vol inje huis zien draagen, Datje man met negotiéren zel winnen, dat ’s wis. Laat het maar op mijn staan, ik weet wat het is, Een koopman te zijn, ô!
je hebt zulke schoone daagen.
Dan doeje in Wissel of Bodemery, dan gaje na tijding op de Nieuwebrug vraagen.
Wat Schepen datter binnen zijn, of wat Convoi Datter in Texel zeilreed leid.
het is zo mooi Voor koopman te speulenâ¦ Maar, ’k zou mijn tijd wel verpraten, En ik moet noch om een boodschap gaan, ik sal ’t hier by laaten, Fokeltje, ik bid, alsje man t’huis komt, datje hem zegt, Dat ik hier straks zel weer wezen, om hem te recht Te helpen, hy kan hem ondertusschen kleden.
Goeden dag, Fokeltje.
Andries binnen.
Ik wenschje de vrede.
wat haelden die vent daer al goet over hoop, En ik verstae het hier zo wel als t’huis, zo dat hy my, goed koop Wel wat wijs kan maeken, en fijntjes bedriegen: Want ik weet niet of het waerheid is, dan of hy my te vooren ging liegen.
EMMERENS, FOKELTJE.
VEel geluk, Buurvrouw, in jou nieuw huis, is ’t wat na jou zin?
Wat zout wezen, ’k zat op ’t land als een Keuningin In men Sponceficael.
Wel waarom benje dan in Stad komen woonen?
Dat zal ik je zeggen, mijn Man het hemer laeten troonen, Deur een vent, die zy dat hy een Makelaer was, En zo mijn man zijn raed zou volgen, zo zou hy wel ras Maeken, dat wy zo rijk zouwen wezen Als de grootste van ’t land, mijn Man liet hem belezen, En verkoft, door zijn raed, al ons boere goed, Zo dat ’er niet overbleef, als een ouwe hoed, Om op zijn kantoor te gebruiken, volgens de Makelaers zeggen, En dan een ouwe kist, om zijn geld in te leggen.
Hoor wijf, zei hy toen, ik ben zo blijd, dat ik het niet zeggen ken, Dat ik van dat boere goed zo fraay af ehulpen ben: Veur dat geld kan ik nou mooy angozy drijven.
Ik laet een aer by de koeijen op ’t land blijven, Ik wil een koopman worden, en dat met fatzoen, Nou zel ik de steê apen eens toonen, wat een boer van ’t land ken doen: Want ik kan nou al leezen, schrijven, en multepisseeren, En wat ik noch niet en ken, dat zel ik wel haest leeren Van onze Makelaer, die me belooft heeft in alle dingen by te staen.
Ik zocht hem deze malle grillen met goê woorden af te raên.
Maar ’t was of ik butter aan de galg smeerde, Want hy begon te graeuwen, en zei, hy begeerde Van myn geen tegenspreeken, ik most meê gaen of ik wou of niet.
mijn lieve buurvrouw, ’t is myn zulk een verdriet, Dat de man zulke fantelezeijen in ’t hoofd het ekregen, Van een koopman te willen wezen.
Spreek hem daar niet in tegen, Maar laat hem slechts begaan, hy word het licht haast moê.
Waar is hy nou na toe?
Hy is na de Snijer, daer het hy, voor my, en hem een kliet wezen bestellen Hiel op zijn juffrouws en Singieurs, wie weet hoe veul ellen Daer aen zel gaen, en wat her zel kosten; ik zei, wel lieve Kees, Waer toe duske klieren, hoor zei hy, wees Jy maar te vreên, en laat my betijen, Ik zel wel maeken dat al die dingen wel zellen vlijen, Jy verstaet het jou niet; zie daer buurvrouw, daer komt hy an, Met de Snijer.
Ja wel, na ik hoor is ’t al een kluchtig man.
Zie hem eens treên, als een haan, die vullis het tussen zijn pooten.
Niet waer.
Met wat een stirredomstanci, komt hy daer an stooten.
KEES, HENDRIK, FOKEL, EMMERENS.
ZO moet men jou Snijers op de hakken zitten, of men krijgt zijn goed niet edaen.
En het is nou op het tipje dat ik na de Beurs moet gaen, Dat ik zelf niet had ekomen, wie weet of ik ’t van daeg noch wel had ekregen.
Heerschop, daar quam schielijk wat rouwgoed onder handen en dat maekteme wat verleegen.
Anderzints had jy het al over lang t’huis ehad.
Schijt rouwgoed, kom trek maer aen, en repje wat.
Hier op straat, Singieur, dat zel ommers niet lijken.
Snijer jy verstaet jou dat niet, ik doe het om de lui te laten kijken: Dan kunnenze getuigen dat ik een Sr. Koopman geworden ben, En al ben ik een boer eweest, dat ikme nou na de alemode gewen.
Was’er maer wat meer volk hier, die het zagen, Daer zie ik mijn wijf met onze buurvrouw, die kander ook getuigen van draegen.
Goeden dag, buurman.
Benje vast bezig met jou te verkleên?
Ja, buurvrouw.
Maer ik wou wel datje met een Jou meid woud roepen, datze hier most komen, Dan kanze meê getuigen wezen.
Je hoeft niet te schroomen: De kleêrmaker en ik zijn twee, en die kunnen dat met gemak Afleggen.
Ei, buurvrouw, helpt onze Fokel ook in ’t pak.
Gut, Snijer, zoo ’t niet past.
Ja, overdubbelt, al wasje zoo dik als Karsten, En wiert met negotiéren zo vet, ofje uit je vel zoud barsten.
Wel, Meester Hendrik, maakje hem de kleeren daarom zo groot?
Ik hebze hem noch veel kleinder gemaakt als hy me gebood.
Zooze maer niet te klein zijn, lijken ik schier zou vreezen, Want ik moet in ’t kort een heele Singieur en een groot koopman wezen.
Nou begint het te lijken; Fokel, benje ook haest klaer?
Ja, Singieur koopman, Juffrouw koopmans is al haast in de Samaar.
Hiet dit ding een Samaer?
hoe dat, waerom?
Wel daarom, Om dat men in de negotie veel houd van Sommirium, Sommarium.
Dat hebje wel overleit, Snijer, want was het geen Angozy-kliet, Zoo was het hiel bedurven, en dan pasten het Juffrouw koopmans niet.
ANDRIES, KEES, FOKEL, EMMERENS, HENDRIK.
GOeden dag, Miester, laatje jou hier zo in het nieuw steeken?
Die manier van kleeding hebje de kooplui al gaauw afekeken.
Dat mien ik.
En het staatje bezonder wel, mijn Heer.
Hiet ik ook mijn Heer?
en Koopman?
en Singier?
wat hiet ik dan noch al meer?
Jy hiet ook Meester, Patroon, Heerschop, en Monseur, ja schier alle dingen.
Wel, wijf, wel, wijf, ik zou van vreugde schier uit mijn vel springen, Al die moje namen, en noch niet een Angozytje gedaen, Ja wel, kedaer, ik zouwer op ’t land niet weêr willen veur gaen.
Maar het men wijf noch al mier kostelijke namen, Als Juffrouw koopmans.
Wel wis, die hiet Mevrouw, Madamoizelle, Madame.
En zoo voorts.
Wel de droes, al die moje namen, wijf, Al die krullen om ’et hoofd, en al die weitse klieren aan ’t lijf.
Ja, ik was liever t’onzent, en zocht een kleintje te winnen, Mit melken, en karnen, of somtijts een draetje te spinnen, Als met dusken Zy-winkel an mijn gat te loopen over straet.
Houd den bek, Fokel, spreek jy, Andries, is ’t niet wel volgens jou raed?
En kan ik zo niet wel fatzoenelijk als een groot koopman mit eeren, Met onze Fokeltje op de beurs Crispenderen?
’t Is alles zo wel als ’t wezen moet, en weezen kan. KEES, zijn wijf by de hand nemende.
Maar jy Monster Snijer, kijk jy ook eens, wat dunkt jou ’er van?
Wel Singieur, ik kan niet zien of alles heeft zijn behoorlijke strikken.
Nou, buurman, jy verstaat het jou, omje als een koopman op te schikken; En jou vrouws goed zit, als een paerel, zo net.
Doet het, buurvrouw?
wel daer ben ik zeker blijd om beget.
JAN. Heerschop als ’t jou belieft mochtje de naald wel eens smeeren.
KEES, tegens ANDRIES.
Wat is dat te zeggen, Andries.
Hy zou wel een stuiver drinkgeld begeeren, Voor ’t t’huis brengen van je pak.
Is dat Koopmans banier?
Ja, wis, Heer.
Wel, Vrijertje, kom dan hier, Terwijl het zo moet wezen, zel ikje wat geven, Want nou ik een koopman ben, moet ik ook als een koopman leven.
JAN. Ik dankje, Heer.
Ja wel, Kees wat benje ook rijkelijk met jou geld.
Fokel, jy verstaet het jou niet, hoe leidme dit wijf geduurig en queld.
Heerschop, kan ikje noch ergens in dienen?
Ja, ik zelje betaelen.
Dat heeft zulken haast niet, ik zel het wel eens komen haalen.
Ik wenschje goeden dag allegaar.
FOKELTJE, EMMERENS, KEES, ANDRIES.
JOu ook zo, ei, buurwijf, Haalme dat hebbeding wat neêr, ’t is me zo stijf.
Is het zo wel?
Ja denk ik.
Maer zel ’t geen tijd wezen, Andries, om na de beurs te gaen?
Wachtje langer, zo zou ik vrezen Dat het jou een schelling zou kosten, en my een halve dukaton, En dat is niet nodig, want ik dikmaals op de beurs zo veel niet en won, En ook heb ik het klokje, al wat geleen hooren luijen, En zodra als dat ophout zoo doenze de beurs toe.
Wat zou dat beduijen, Datme daer geld gaf?
kom, Fokel, gaenwe voort, Ik zel jou meê laaten inschrijven, en doen, als ’t behoord; ANDRIES.
Wat wilje doen.
Meester, jou vrouw meê laten inschrijven?
Dat is hier geen manier.